AI assistant
Mirbud S.A. — Annual Report 2022
Apr 26, 2023
5714_rns_2023-04-26_f8b0f828-fd5b-449c-a82d-bbaadace9339.xhtml
Annual Report
Open in viewerOpens in your device viewer
Sprawozdanie Finansowe za okres od 01.01.2022 do 31.12.2022 według MSSF w kształcie zatwierdzonym przez Unię Europejską
Sprawozdanie Finansowe za okres od 01.01.2022 do 31.12.2022
I. Podstawowe dane finansowe.
II. Informacje ogólne o jednostce.
Przedmiot działalności
Czas trwania
Zarząd i Rada Nadzorcza
III. Podstawowe informacje o sprawozdaniu finansowym
Podstawa sporządzenia
Oświadczenia Zarządu
Kontynuacja działalności
Waluta funkcjonalna
IV. Sprawozdanie z całkowitych dochodów.
V. Sprawozdanie z sytuacji finansowej.
VI. Sprawozdanie z przepływów pieniężnych.
VII. Sprawozdanie ze zmian w kapitale własnym.
VIII. Stosowane zasady rachunkowości przez Grupę.
Wartości niematerialne
Koszty prac badawczych i rozwojowych
Wartość firmy
Rzeczowe aktywa trwałe
Prawo wieczystego użytkowania gruntu
Leasing
Nieodnawialne zasoby naturalne
Aktywa trwałe i grupy aktywów przeznaczone do zbycia
Stosowane uproszczenia stosowane w zakresie majątku trwałego nie mającego charakteru inwestycyjnego
Nieruchomości inwestycyjne
Zapasy
Należności
Rozliczenia międzyokresowe
Rozliczenia międzyokresowe przychodów
Instrumenty finansowe
Kapitał własny
Kredyty bankowe i pożyczki
Zobowiązania
Zobowiązania warunkowe
Rezerwy
Rezerwy na świadczenia pracownicze
Przychody
Koszty
Transakcje w walutach obcych
Podatek dochodowy
Zysk na jedną akcję
Połączenia i konsolidacja
Zasada zakazu kompensat
Rachunek przepływów pieniężnych
Zmiany zasad, zmiany szacunków, błędy lat poprzednich
Pozycje wyjątkowe
Segmenty z działalności
Pozycje oparte na szacunkach i profesjonalnym osądzie
X. Wpływ na sprawozdanie finansowe bieżących i przyszłych zmian w przepisach o rachunkowości.
XI. Noty do skonsolidowanego sprawozdania finansowego.
Nota 1 Rzeczowe aktywa trwałe
Nota 2 Nieruchomości inwestycyjne
Nota 3 Wartości niematerialne
Nota 4 Aktywa finansowe długoterminowe( z wyłączeniem należności handlowych, aktywów wycenianych metodą praw własności oraz środków pieniężnych i ich ekwiwalentów)
Nota 5 Inwestycje wyceniane metodą praw własności.
Nota 6 Należności handlowe i pozostałe.
Nota 7 Aktywa biologiczne.
Nota 8 Inne aktywa trwałe gdzieindziej nie sklasyfikowane (w tym rozliczenia międzyokresowe).
Nota 9 Zapasy.
Nota 10 Środki pieniężne i ich ekwiwalenty.
Nota 11 Aktywa trwałe przeznaczone do sprzedaży oraz związane z nimi zobowiązania.
Nota 12 Kapitały.
Nota 13 Rezerwy.
Nota 14 Zobowiązania finansowe za wyjątkiem rezerw, zobowiązań handlowych i pozostałych zobowiązań.
Nota 15 Zobowiązania handlowe i pozostałe.
Nota 16 Inne zobowiązania i rezerwy krótkoterminowe gdzie indziej nie sklasyfikowane (w tym rozliczenia międzyokresowe)# Sprawozdanie Finansowe za okres od 01.01.2022 do 31.12.2022
Spis Treści
- Nota 17 Przychody ze sprzedaży
- Nota 18 Koszt własny sprzedaży
- Nota 19 Udziały w zyskach lub stratach jednostek stowarzyszonych i wspólnych przedsięwzięciach rozliczanych zgodnie z metodą praw własności
- Nota 20 Pozostałe przychody i koszty
- Nota 20 Koszty finansowe
- Nota 21 Podatek dochodowy
- Nota 21 Inne całkowite dochody
- Nota 22 Zysk na jedną akcje
- Nota 23 Segmenty operacyjne
- Nota 24 Transakcje z jednostkami powiązanymi
- Nota 25 Wynagrodzenie biegłego rewidenta
- Nota 26 Instrumenty finansowe
- Nota 27 Błędy dotyczące poprzednich okresów sprawozdawczych
- Nota 28 Transakcje z udziałowcami niekontrolującymi
- Nota 29 Połączenia przedsięwzięć
- Nota 30 Planowane istotne nakłady inwestycje
- Nota 31 Istotne zdarzenia po dniu bilansowym
- Nota 31 Struktura zatrudnienia
- Nota 32 Dywidendy deklarowane i wypłacone
- Nota 33 Skutki podziału, restrukturyzacji i zaniechania działalności
- Nota 34 Ograniczenia w dysponowaniu i zabezpieczenia ustanowione na aktywach
- Nota 35 Sprawy sądowe
- Nota 36 Zobowiązania warunkowe
- Nota 37 Cele i zasady zarządzania ryzykiem
- XII. Zatwierdzenie do publikacji
I. Podstawowe dane finansowe
Wybrane jednostkowe dane finansowe w tys. PLN i w tys. EURO
Za okres:
| Pozycje sprawozdania z całkowitych dochodów oraz sprawozdania z przepływów pieniężnych według kursu stanowiącego średnią arytmetyczną średnich dziennych kursów określonych przez Narodowy Bank Polski w roku sprawozdawczym odpowiednio: 1 euro = | ||||
|---|---|---|---|---|
| 4,6883 | 4,5775 | |||
| Przychody ze sprzedaży | 2 325 180 | 1 747 862 | 495 955 | 381 838 |
| Zysk (strata) z działalności operacyjnej | 128 569 | 104 466 | 27 424 | 22 822 |
| Zysk (strata) przed opodatkowaniem | 146 227 | 99 210 | 31 190 | 21 673 |
| Zysk (strata) netto | 120 221 | 80 354 | 25 643 | 17 554 |
| Całkowite dochody za rok obrotowy netto | 120 221 | 80 354 | 25 643 | 17 554 |
| Przepływy pieniężne netto z działalności operacyjnej | 78 341 | 48 259 | 16 710 | 10 543 |
| Przepływy pieniężne netto z działalności inwestycyjnej | 24 356 | -40 440 | 5 195 | -8 835 |
| Przepływy pieniężne netto z działalności finansowej | -33 077 | 2 438 | -7 055 | 533 |
| Przepływy pieniężne netto razem | 69 620 | 10 258 | 14 850 | 2 241 |
| Zysk (strata) netto przypadająca na jedną akcje w PLN/EURO | 1,31 | 0,88 | 0,28 | 0,19 |
| Zysk (strata) rozwodniony na jedną akcje w PLN/EURO | 1,31 | 0,88 | 0,28 | 0,19 |
Stan na:
| Pozycje aktywów i pasywów według średniego kursu określonego przez Narodowy Bank Polski na dzień sprawozdawczy odpowiednio: 1 euro= | 4,6899 | 4,5994 | ||
|---|---|---|---|---|
| Aktywa razem | 1 426 132 | 1 221 892 | 304 086 | 265 663 |
| Zobowiązania i rezerwy na zobowiązania | 958 771 | 856 404 | 204 433 | 186 199 |
| Zobowiązania długoterminowe | 256 547 | 304 488 | 54 702 | 66 202 |
| Zobowiązania krótkoterminowe | 702 225 | 551 916 | 149 731 | 119 997 |
| Kapitał własny | 467 360 | 365 488 | 99 652 | 79 464 |
| Kapitał podstawowy | 9 174 | 9 174 | 1 956 | 1 995 |
| Liczba akcji w sztukach | 91 744 200 | 91 744 200 | 91 744 200 | 91 744 200 |
| Wartość księgowa na jedną akcje w PLN/EURO | 5,09 | 3,98 | 1,09 | 0,87 |
| Rozwodniona wartość księgowa na jedną akcje w PLN/EURO | 5,09 | 3,98 | 1,09 | 0,87 |
II. Informacje ogólne o jednostce
- Nazwa emitenta: MIRBUD S.A.
- Siedziba Emitenta: Skierniewice
- Forma prawna: Spółka Akcyjna
- Kraj siedziby: Polska
- NIP: 836-170-22-07
- REGON: 750772302
- Dane adresowe: ul. Unii Europejskiej 18; 96-100 Skierniewice
- Telefon: + 48 (46) 833 98 65
- Fax: + 48 (46) 833 97 32
- Poczta elektroniczna: [email protected]
- Strona internetowa: www.mirbud.com.pl
MIRBUD S.A. powstał w wyniku przekształcenia spółki z ograniczoną odpowiedzialnością pod firmą MIRBUD Spółka z o.o. w spółkę akcyjną, w trybie art. 551 i następnych Kodeksu spółek handlowych. Spółka została zarejestrowana przez Sąd Rejonowy dla Łodzi-Śródmieścia w Łodzi XX Wydział Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego pod numerem KRS 0000270385 w dniu 22 grudnia 2006.
Przedmiot działalności
Podstawowym przedmiotem działalności Emitenta zgodnym z jego statutem oraz wpisem do Krajowego Rejestru Sądowego jest:
* Budownictwo ogólne i inżynieria lądowa
* Towarowy transport drogowy
* Wynajem sprzętu budowlanego i burzącego z obsługą operatorską
* Działalność reklamowo-wydawnicza
* Wynajem pomieszczeń na własny rachunek
* Sprzedaż hurtowa materiałów dla budownictwa
Czas trwania
Czas trwania Emitenta jest nieograniczony.
Zarząd i Rada Nadzorcza
Zarząd
* Jerzy Mirgos - Prezes Zarządu
* Sławomir Nowak - Wiceprezes Zarządu
* Paweł Korzeniowski - Członek Zarządu
* Tomasz Sałata - Członek Zarządu
Rada Nadzorcza
* Wiesław Kosonóg - Przewodniczący Rady Nadzorczej
* Radosław Niewiadomski - Zastępca Przewodniczącego Rady Nadzorczej
* Agnieszka Maria Bujnowska - Sekretarz Rady Nadzorczej
* Stanisław Lipiec - Członek Rady Nadzorczej
* Artur Sociński - Członek Rady Nadzorczej
* Jacek Tucharz - Członek Rady Nadzorczej
W dniu 11 maja 2022 roku Rada Nadzorcza Emitenta, w związku z kończącą się kadencją Prezesa Zarządu Spółki MIRBUD S.A. powołała do składu Zarządu pana Jerzego Mirgos na kolejną pięcioletnią kadencję, powierzając mu funkcję Prezesa Zarządu Spółki.
W dniu 11 maja 2022 roku Rada Nadzorcza Emitenta, w związku z kończącą się kadencją Wiceprezesa Zarządu Spółki MIRBUD S.A. powołała do składu Zarządu pana Sławomira Nowaka na kolejną pięcioletnią kadencję, powierzając mu funkcję Wiceprezesa Zarządu Spółki.
W dniu 14 czerwca 2022 roku wygasła kadencja pana Huberta Bojdo na stanowisku Członka Rady Nadzorczej.
W dniu 7 grudnia 2022 roku wygasła kadencja pana Andrzeja Zakrzewskiego na stanowisku Członka Rady Nadzorczej.
W dniu 19 grudnia 2022 roku Pani Wiktoria Braun złożyła oświadczenie o rezygnacji z pełnienia funkcji Członka Rady Nadzorczej MIRBUD S.A. z dniem 31 grudnia 2022 roku.
W dniu 30 stycznia 2023 roku Nadzwyczajne Walne Zgromadzenie Akcjonariuszy podjęło Uchwałę w sprawie powołania do składu Rady Nadzorczej MIRBUD S.A. pana Stanisława Lipca oraz pana Jacka Tucharz.
III. Podstawowe informacje o sprawozdaniu finansowym
Podstawa sporządzenia
Sprawozdanie Finansowe sporządzone zostało, na podstawie art. 4 Ustawy o rachunkowości z dnia 29 września 1994 roku, zgodnie z Międzynarodowymi Standardami Sprawozdawczości Finansowej (MSSF) zatwierdzonymi do stosowania przez Unię Europejską. Przy sporządzaniu sprawozdania finansowego przyjęte zostały odpowiednie do działalności zasady rachunkowości zgodne z Międzynarodowymi Standardami Sprawozdawczości Finansowej.
Oświadczenia Zarządu
Zarząd oświadcza, że według jego najlepszej wiedzy roczne sprawozdanie finansowe za okres od 01.01.2022 do 31.12.2022 i dane porównawcze sporządzone zostały zgodnie z obowiązującymi zasadami rachunkowości, które odzwierciedlają w sposób prawdziwy, rzetelny i jasny sytuację majątkową i finansową.
Sprawozdanie z działalności zawiera prawdziwy obraz rozwoju i osiągnięć oraz sytuacji majątkowo finansowej, w tym opis podstawowych zagrożeń i ryzyka. Sprawozdanie zarządu z działalności stanowi rozwinięcie danych zawartych w niniejszym sprawozdaniu i jest publikowane łącznie z niniejszym sprawozdaniem.# Podmiot uprawniony do badania sprawozdań finansowych
Podmiot uprawniony do badania sprawozdań finansowych, dokonujący badania rocznego sprawozdania finansowego, został wybrany zgodnie z przepisami prawa. Podmiot ten oraz biegli rewidenci dokonujący tego badania spełnili warunki do wydania bezstronnej i niezależnej opinii z badania, zgodnie z obowiązującymi przepisami i standardami zawodowymi.
Kontynuacja działalności
Sprawozdanie finansowe zostało sporządzone przy założeniu kontynuowania działalności gospodarczej w dającej się przewidzieć przyszłości. Na dzień prezentacji niniejszego sprawozdania finansowego nie stwierdza się istnienia okoliczności wskazujących na zagrożenie kontynuowania działalności.
Waluta funkcjonalna
Walutą funkcjonalną do sprawozdania finansowego jest Polski Nowy Złoty (PLN). Sprawozdanie finansowe zostało sporządzone w tysiącach złotych (tys. PLN), a wszystkie wartości, o ile nie jest to wskazane inaczej, podane są w tysiącach złotych. Ewentualne różnice pomiędzy kwotą ogółem, a sumą ich składników wynikają z zaokrągleń. Transakcje wyrażone w walutach obcych przelicza się na walutę funkcjonalną według kursu obowiązującego w dniu transakcji. Zyski i straty kursowe z tytułu rozliczenia tych transakcji oraz wyceny bilansowej aktywów i zobowiązań pieniężnych wyrażonych w walutach obcych ujmuje się w rachunku zysków i strat. Różnice kursowe z tytułu pozycji pieniężnych, takich jak aktywa finansowe wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy, wykazuje się w ramach zysków i strat z tytułu zmian wartości godziwej. Sprawozdanie Finansowe według Międzynarodowych Standardów Sprawozdawczości Finansowej (w tys. zł) wartości godziwej wyrażonej w walucie obcej przelicza się przy zastosowaniu kursów wymiany, które obowiązywały w dniu, na który wartość godziwa została wyceniona.
Sprawozdanie Finansowe za okres od 01.01.2022 do 31.12.2022
IV. Sprawozdanie z całkowitych dochodów. Rachunek zysków lub strat
| Nr Noty | w tys. PLN | Za okres: od 01.01.2022 do 31.12.2022 | Za okres: od 01.01.2021 do 31.12.2021 |
|---|---|---|---|
| Działalność kontynuowana | |||
| Przychody ze sprzedaży | 2 325 180 | 1 747 862 | |
| Koszt własny sprzedaży | -2 164 601 | -1 613 743 | |
| Zysk brutto na sprzedaży | 160 579 | 134 119 | |
| Udziały w zyskach lub stratach jednostek stowarzyszonych i wspólnych przedsięwzięciach rozliczanych zgodnie z metodą praw własności | 19 | ||
| Pozostałe przychody z działalności operacyjnej i inwestycyjnej | 20 | 18 789 | |
| Pozostałe koszty działalności operacyjnej i inwestycyjnej | 20 | -50 799 | |
| EBIT | 128 569 | ||
| Przychody finansowe | 35 146 | ||
| Koszty finansowe | 21 | -17 489 | |
| Zysk (strata) z działalności przed opodatkowaniem | 146 227 | ||
| Podatek dochodowy przypadający na działalność kontynuowaną | 22 | -26 006 | |
| Zysk (strata) z działalności kontynuowanej | 120 221 | ||
| Działalność zaniechana | 23 | ||
| Przychody z działalności zaniechanej | |||
| Koszty działalności zaniechanej | |||
| Zysk (strata) z działalności zaniechanej przed opodatkowaniem | |||
| Podatek dochodowy przypadający na działalność zaniechaną | |||
| Zysk (strata) z działalności zaniechanej | |||
| ZYSK (STRATA) NETTO | 120 221 | ||
| Przyporządkowany do udziałów niekontrolujących | |||
| Przyporządkowany do właścicieli jednostki dominującej | 120 221 |
Sprawozdanie Finansowe za okres od 01.01.2022 do 31.12.2022
11 | S t r o n a
Inne całkowite dochody
| Nr Noty | w tys. PLN | Za okres: od 01.01.2022 do 31.12.2022 | Za okres: od 01.01.2021 do 31.12.2021 |
|---|---|---|---|
| Składniki, które nie zostaną następnie przekwalifikowane do rachunku zysków lub strat | |||
| Składniki, które zostaną przekwalifikowane na zyski lub straty po spełnieniu określonych warunków | |||
| Inne całkowite dochody netto | 24 | ||
| Przyporządkowane do udziałów niekontrolujących | |||
| Przyporządkowane do właścicieli jednostki dominującej |
Łącznie całkowite dochody
| Nr Noty | w tys. PLN | Za okres: od 01.01.2022 do 31.12.2022 | Za okres: od 01.01.2021 do 31.12.2021 |
|---|---|---|---|
| Łączne całkowite dochody | 120 221 | 80 354 | |
| Przyporządkowane do udziałów niekontrolujących | |||
| Przyporządkowane do właścicieli jednostki dominującej | 120 221 | 80 354 |
Sprawozdanie Finansowe za okres od 01.01.2022 do 31.12.2022
12 | S t r o n a
V. Sprawozdanie z sytuacji finansowej. Aktywa
| Nr Noty | w tys. PLN | Stan na: 31.12.2022 | Stan na: 31.12.2021 |
|---|---|---|---|
| Aktywa trwałe | 582 228 | 557 475 | |
| Rzeczowe aktywa trwałe | 1 | 69 538 | |
| Nieruchomości inwestycyjne | 2 | ||
| Wartości niematerialne | 3 | 389 | |
| Aktywa finansowe długoterminowe( z wyłączeniem należności handlowych, aktywów wycenianych metodą praw własności oraz środków pieniężnych i ich ekwiwalentów) | 4 | 472 108 | |
| Inwestycje wyceniane metodą praw własności. | 5 | ||
| Długoterminowe należności handlowe i pozostałe, w tym: | 6 | 5 958 | |
| rozliczenia międzyokresowe | 419 | ||
| Aktywa biologiczne | 7 | ||
| Aktywa z tytułu odroczonego podatku dochodowego | 22 | 34 235 | |
| Aktywa obrotowe | 843 904 | ||
| Zapasy | 9 | 1 267 | |
| Bieżące należności z tytułu podatku dochodowego | 22 | ||
| Należności handlowe i pozostałe należności, w tym: | 6 | 548 836 | |
| rozliczenia międzyokresowe | 802 | ||
| Aktywa finansowe krótkoterminowe ( z wyłączeniem należności handlowych, aktywów wycenianych metodą praw własności oraz środków pieniężnych i ich ekwiwalentów) | 4 | ||
| Środki pieniężne i ich ekwiwalenty | 10 | 293 801 | |
| Aktywa trwałe przeznaczone do sprzedaży | 11 | ||
| Aktywa razem | 1 426 132 |
Sprawozdanie Finansowe za okres od 01.01.2022 do 31.12.2022
13 | S t r o n a
Kapitały i zobowiązania
| Nr Noty | w tys. PLN | Stan na: 31.12.2022 | Stan na: 31.12.2021 |
|---|---|---|---|
| Kapitał własny | 467 360 | 365 488 | |
| Wyemitowany kapitał podstawowy | 9 | 174 | |
| Nadwyżka ceny emisyjnej powyżej wartości nominalnej udziałów | |||
| Pozostałe kapitały rezerwowe | 115 103 | 115 103 | |
| Zyski zatrzymane, w tym: | 343 082 | 241 210 | |
| Zysk/strata w okresie sprawozdawczym | 120 221 | 80 354 | |
| Kapitał własny przypadający akcjonariuszom jednostki dominującej | 467 360 | 365 488 | |
| Kapitał przypadający na udziały niesprawujące kontroli | |||
| Zobowiązania razem | 958 771 | 856 404 | |
| Długoterminowe zobowiązania i rezerwy na zobowiązania | 256 547 | 304 488 | |
| Rezerwa z tytułu odroczonego podatku dochodowego | 22 | 22 991 | |
| Pozostałe rezerwy na zobowiązania długoterminowe | 13 | ||
| Długoterminowe zobowiązania finansowe za wyjątkiem rezerw, zobowiązań handlowych i pozostałych zobowiązań | 14 | 122 002 | |
| Długoterminowe zobowiązania handlowe i pozostałe, w tym: | 15 | 111 493 | |
| rozliczenia międzyokresowe | |||
| Krótkoterminowe zobowiązania i rezerwy na zobowiązania | 702 225 | 551 916 | |
| Rezerwy na zobowiązania krótkoterminowe | 13 | 2 176 | |
| Krótkoterminowe zobowiązania finansowe za wyjątkiem rezerw, zobowiązań handlowych i pozostałych zobowiązań | 14 | 34 355 | |
| Zobowiązania handlowe i pozostałe, w tym: | 15 | 654 464 | |
| rozliczenia międzyokresowe | 484 | ||
| Zobowiązania z tytułu podatku dochodowego | 22 | 11 230 | |
| Zobowiązania związane bezpośrednio z aktywami trwałymi klasyfikowanymi jako przeznaczone do sprzedaży | 11 | ||
| Razem kapitały i zobowiązania | 1 426 132 |
Sprawozdanie Finansowe za okres od 01.01.2022 do 31.12.2022
14 | S t r o n a
VI. Sprawozdanie z przepływów pieniężnych.
Sprawozdanie z przepływów pieniężnych w tys. PLN
| Za okres: od 01.01.2022 do 31.12.2022 | Za okres: od 01.01.2021 do 31.12.2021 | |
|---|---|---|
| Zysk przed opodatkowaniem | 146 227 | 99 210 |
| Korekty razem | -34 760 | -31 015 |
| Amortyzacja | 7 859 | 6 698 |
| Zysk / strata z tytułu różnic kursowych | ||
| Zysk / strata na działalności inwestycyjnej | -1 028 | |
| Koszty finansowania zewnętrznego | 9 845 | 5 461 |
| Zmiana stanu zobowiązań z wyłączeniem zobowiązań finansowych | 88 157 | 191 886 |
| Zmiana stanu należności | -114 046 | -242 566 |
| Zmiana stanu zapasów | -192 | 6 745 |
| Zmiana stanu rezerw | -1 538 | 1 858 |
| Zysk / strata z innych instrumentów finansowych | -26 271 | 900 |
| Inne zmiany w kapitale obrotowym | 1 427 | -969 |
| Środki pieniężne z działalności operacyjnej | 111 467 | 68 194 |
| Zapłacony podatek dochodowy | -33 127 | -19 935 |
| Środki pieniężne netto z działalności operacyjnej | 78 341 | 48 259 |
| Sprzedaż rzeczowych aktywów trwałych | 1 568 | 1 205 |
| Nabycie rzeczowych aktywów trwałych | -3 450 | -1 197 |
| Sprzedaż wartości niematerialnych | ||
| Nabycie wartości niematerialnych | -33 | |
| Sprzedaż nieruchomości inwestycyjnych | ||
| Nabycie nieruchomości inwestycyjnych | ||
| Spłata udzielonych pożyczek do jednostek powiązanych | ||
| Udzielenie pożyczek jednostkom powiązanym | ||
| Spłata udzielonych pożyczek do jednostek pozostałych | ||
| Udzielenie pożyczek jednostkom pozostałym | ||
| Sprzedaż instrumentów finansowych zaliczanych do działalności inwestycyjnej | 62 165 | |
| Nabycie instrumentów finansowych zaliczanych do działalności inwestycyjnej | -104 330 | |
| Otrzymane dywidendy | 24 844 | 1 717 |
| Otrzymane odsetki | 1 427 | |
| Pozostałe wpływy (wydatki) z działalności inwestycyjnej | ||
| Środki pieniężne netto z działalności inwestycyjnej | 24 356 | -40 440 |
| Wpływy od akcjonariuszy | ||
| Wypłaty na rzecz właścicieli | -18 349 | -7 340 |
| Zaciągnięcie zobowiązań z tytułu pożyczek i kredytów | 13 182 | 32 713 |
| Spłaty zobowiązań z tytułu pożyczek i kredytów | -7 588 | -10 165 |
| Spłaty zobowiązań z tytułu leasingu | -9 050 | -7 309 |
| Wpływ z tytułu emisji instrumentów dłużnych | ||
| Wydatki na wykup instrumentów dłużnych | ||
| Odsetki zapłacone i inne wydatki związane z obsługą zadłużenia | -11 272 | -5 461 |
| Pozostałe wpływy/wydatki finansowe | ||
| Środki pieniężne z działalności finansowej | -33 077 | 2 438 |
| Zwiększenia (zmniejszenia) netto stanu środków pieniężnych i ich ekwiwalentów | 69 620 | 10 258 |
| Wpływ zmiany kursów walut na środki pieniężne wyrażone w walutach obcych | ||
| Zmiana stanu środków pieniężnych i ekwiwalentów środków pieniężnych po uwzględnieniu różnic kursowych | ||
| Środki pieniężne i ich ekwiwalenty na początek okresu | 224 182 | 213 924 |
| Środki pieniężne na koniec okresu | 293 801 | 224 182 |
| w tym środki pieniężne i ich ekwiwalenty o ograniczonej możliwości dysponowania | 42 584 | 110 166 |
Sprawozdanie Finansowe za okres od 01.01.2022 do 31.12.2022
15 | S t r o n a
VII. Sprawozdanie ze zmian w kapitale własnym.# Zmiany w kapitale własnym
Kapitał podstawowy
Nadwyżka ceny emisyjnej powyżej wartości nominalnej udziałów
Pozostałe kapitały rezerwowe
Zyski zatrzymane przypadające akcjonariuszom jednostki dominującej/kapitał zapasowy
Kapitał przypadający akcjonariuszom jednostki dominującej
Kapitał przypadający na udziały niesprawujące kontroli
RAZEM
| Stan na 01-01-2022 | Kapitał podstawowy | Nadwyżka ceny emisyjnej powyżej wartości nominalnej udziałów | Pozostałe kapitały rezerwowe | Zyski zatrzymane przypadające akcjonariuszom jednostki dominującej/kapitał zapasowy | Kapitał przypadający akcjonariuszom jednostki dominującej | Kapitał przypadający na udziały niesprawujące kontroli | RAZEM |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Stan na 01-01-2022 | 9 174 115 103 241 210 365 488 | 365 488 | |||||
| Łączne zyski (straty) za okres | 120 221 | 120 221 | 120 221 | ||||
| Inne całkowite dochody | |||||||
| Całkowite dochody za okres | 120 221 | 120 221 | 120 221 | ||||
| Wkłady właścicieli | |||||||
| Wypłaty na rzecz właścicieli | -18 349 | -18 349 | -18 349 | ||||
| Zmiany w udziałach własnościowych w jednostkach zależnych nieskutkujące utratą kontroli | |||||||
| Pozostałe zmiany w kapitale własnym | |||||||
| Zmiany kapitału własnego w okresie | 101 872 | 101 872 | 101 872 | ||||
| Stan na 31-12-2022 | 9 174 115 103 343 082 467 360 | 467 360 |
Sprawozdanie Finansowe za okres od 01.01.2022 do 31.12.2022 | 17 | S t r o n a
Zmiany w kapitale własnym
Kapitał podstawowy
Nadwyżka ceny emisyjnej powyżej wartości nominalnej udziałów
Pozostałe kapitały rezerwowe
Zyski zatrzymane przypadające akcjonariuszom jednostki dominującej/kapitał zapasowy
Kapitał przypadający akcjonariuszom jednostki dominującej
Kapitał przypadający na udziały niesprawujące kontroli
RAZEM
| Stan na 01-01-2021 | Kapitał podstawowy | Nadwyżka ceny emisyjnej powyżej wartości nominalnej udziałów | Pozostałe kapitały rezerwowe | Zyski zatrzymane przypadające akcjonariuszom jednostki dominującej/kapitał zapasowy | Kapitał przypadający akcjonariuszom jednostki dominującej | Kapitał przypadający na udziały niesprawujące kontroli | RAZEM |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Stan na 01-01-2021 | 9 174 115 103 168 195 292 473 | 292 473 | |||||
| Łączne zyski (straty) za okres | 80 354 | 80 354 | 80 354 | ||||
| Inne całkowite dochody | |||||||
| Całkowite dochody za okres | 80 354 | 80 354 | 80 354 | ||||
| Wkłady właścicieli | |||||||
| Wypłaty na rzecz właścicieli | -7 340 | -7 340 | -7 340 | ||||
| Zmiany w udziałach własnościowych w jednostkach zależnych nieskutkujące utratą kontroli | |||||||
| Pozostałe zmiany w kapitale własnym | |||||||
| Zmiany kapitału własnego w okresie | 73 015 | 73 015 | 73 015 | ||||
| Stan na 31-12-2021 | 9 174 115 103 241 210 365 488 | 365 488 |
Sprawozdanie Finansowe za okres od 01.01.2022 do 31.12.2022 | 18 | S t r o n a
VIII. Stosowane zasady rachunkowości przez Grupę.
Wartości niematerialne
Do wartości niematerialnych Spółka zalicza aktywa spełniające następujące kryteria: można je wyłączyć lub wydzielić z jednostki gospodarczej i sprzedać, przekazać, licencjonować albo oddać do odpłatnego użytkowania osobom trzecim, zarówno indywidualnie, jak też łącznie z powiązanymi z nimi umowami, składnikami aktywów bądź zobowiązań lub wynikają z tytułów umownych bądź innych tytułów prawnych, bez względu na to, czy są zbywalne albo możliwe do wyodrębnienia z jednostki gospodarczej lub z innych tytułów czy też zobowiązań.
Początkowe ujęcie składnika wartości niematerialnych następuje według ceny nabycia lub kosztu wytworzenia. Cena nabycia obejmuje cenę zakupu składnika aktywów (tj. kwotę należną sprzedającemu pomniejszoną o podlegające odliczeniu podatki: od towarów i usług oraz akcyzowy), obciążenia o charakterze publicznoprawnym (w przypadku importu) oraz nakłady bezpośrednio związane z zakupem i przystosowaniem składnika aktywów do użytkowania zgodnie z jego planowanym przeznaczeniem. Rabaty, upusty udzielone przez sprzedającego oraz inne podobne zmniejszenia i odzyski zmniejszają cenę nabycia składnika aktywów. Jeśli składnik wartości niematerialnych nabyty jest w zamian za instrumenty kapitałowe Spółki sporządzającej sprawozdanie finansowe, cena nabycia składnika aktywów odpowiada wartości godziwej wyemitowanych instrumentów kapitałowych, która równa się wartości godziwej danego składnika aktywów. Zgodnie z MSR, koszty finansowania zewnętrznego, które można bezpośrednio przyporządkować nabyciu, budowie lub wytworzeniu składnika aktywów, włącza się do ceny nabycia lub kosztu wytworzenia tego składnika aktywów.
Nie rzadziej niż na dzień bilansowy składniki wartości niematerialnych wycenia się według cen nabycia lub kosztów wytworzenia, pomniejszonych o odpisy amortyzacyjne, a także o odpisy z tytułu trwałej utraty wartości. Jeżeli przy sporządzaniu sprawozdania finansowego zaistniały okoliczności, które wskazują na to, że wartość bilansowa aktywów może nie być możliwa do odzyskania, dokonywany jest przegląd tych aktywów pod kątem ewentualnej utraty wartości. Jeżeli istnieją przesłanki wskazujące na to, że mogła nastąpić utrata wartości, a wartość bilansowa przekracza szacowaną wartość odzyskiwalną, wówczas wartość tych aktywów bądź ośrodków wypracowujących środki pieniężne, do których te aktywa należą, jest obniżana do poziomu wartości odzyskiwalnej. Wartość odzyskiwalna odpowiada wyższej z następujących dwóch wartości: wartości godziwej pomniejszonej o koszty sprzedaży lub wartości użytkowej. Przy ustalaniu wartości użytkowej szacowane przyszłe przepływy pieniężne są dyskontowane do wartości bieżącej przy zastosowaniu stopy dyskontowej brutto odzwierciedlającej aktualne oceny rynkowe wartości pieniądza w czasie oraz ryzyka związanego z danym składnikiem aktywów. W przypadku składnika aktywów, który nie generuje wpływów pieniężnych w sposób znacząco samodzielny, wartość odzyskiwalna jest ustalana dla ośrodka wypracowującego środki pieniężne, do którego ten składnik należy. Odpisy aktualizujące z tytułu utraty wartości są ujmowane w rachunku zysków lub strat.
Odpisów amortyzacyjnych wartości niematerialnych dokonuje się w drodze rozłożenia ich wartości początkowej na okres przewidywanej ekonomicznej użyteczności. Amortyzacji dokonuje się, poczynając od pierwszego dnia miesiąca, w którym przyjęto do użytkowania wartości niematerialne. Amortyzację przerywa się w końcu tego miesiąca, w którym nastąpi zrównanie wartości
Sprawozdanie Finansowe za okres od 01.01.2022 do 31.12.2022 | 19 | S t r o n a
zakumulowanej amortyzacji z wartością początkową lub w którym przeznaczono do likwidacji, sprzedano lub stwierdzono niedobór składnika majątkowego wartości niematerialnych i prawnych. Odpisy amortyzacyjne od składników wartości niematerialnych dokonywane są liniowo przy zastosowaniu następujących stawek:
Poprawność stawek amortyzacji stosowanych w odniesieniu do poszczególnych składników wartości niematerialnych jest weryfikowana nie rzadziej niż raz do roku. Wszelkie zmiany wynikające z weryfikacji stawek amortyzacyjnych wpływają (jako zmiana wielkości szacunkowych) na odpowiednią korektę dokonywanych w bieżącym roku obrotowym oraz w następnych latach obrotowych odpisów amortyzacyjnych.
Wartości niematerialne o nieokreślonym okresie użytkowania oraz te, które jeszcze nie są użytkowane (w budowie), poddaje się co roku weryfikacji pod kątem ewentualnej utraty wartości w odniesieniu do poszczególnych aktywów lub na poziomie ośrodka wypracowującego środki pieniężne. W przypadku pozostałych wartości niematerialnych dokonywana jest coroczna ocena, czy wystąpiły przesłanki, które mogą świadczyć o utracie ich wartości. Ewentualny odpis aktualizujący ujmuje się w ciężar rachunku zysków i strat.
Z wyjątkiem prac rozwojowych, wartości niematerialne wytworzone przez jednostkę we własnym zakresie nie są ujmowane w aktywach, a nakłady poniesione na ich wytworzenie są ujmowane w kosztach okresu, w którym zostały poniesione. Koszt wytworzenia składnika wartości niematerialnych (prace rozwojowe) obejmuje ogół kosztów poniesionych przez jednostkę w okresie jego wytwarzania lub przystosowania do używania do dnia przyjęcia takiego składnika majątkowego do używania (lub do dnia bilansowego, jeśli składnik nie został jeszcze oddany do używania), w tym również niepodlegający odliczeniu podatek od towarów i usług oraz podatek akcyzowy.
Dana pozycja wartości niematerialnych może zostać usunięta z bilansu po dokonaniu jej zbycia lub w przypadku, gdy nie są spodziewane żadne ekonomiczne korzyści wynikające z dalszego użytkowania takiego składnika aktywów. Zyski lub straty wynikłe ze sprzedaży/likwidacji lub zaprzestania użytkowania wartości niematerialnych są określane jako różnica pomiędzy przychodami ze sprzedaży a wartością netto tych środków i są ujmowane w rachunku zysków i strat.
Koszty prac badawczych i rozwojowych
Koszty prac badawczych są ujmowane w rachunku zysków i strat w momencie ich poniesienia. Nakłady poniesione na prace rozwojowe wykonane w ramach danego przedsięwzięcia są przenoszone na kolejny okres, jeżeli można uznać, że zostaną one w przyszłości odzyskane. Po początkowym ujęciu nakładów na prace rozwojowe stosuje się model kosztu historycznego, zgodnie z którym składniki aktywów są ujmowane według cen nabycia pomniejszonych o skumulowaną amortyzację i skumulowane odpisy aktualizujące z tytułu utraty wartości. Wszelkie nakłady przeniesione na kolejny okres są amortyzowane przez przewidywany okres uzyskiwania przychodów ze sprzedaży z danego przedsięwzięcia. Koszty prac rozwojowych są poddawane ocenie pod kątem ewentualnej utraty wartości corocznie – jeśli składnik aktywów nie został jeszcze oddany do użytkowania, lub częściej – gdy w ciągu okresu sprawozdawczego pojawi się przesłanka utraty wartości wskazująca na to, że ich wartość bilansowa może nie być możliwa do odzyskania.
Wartość firmy
Wartość firmy z tytułu przejęcia jednostki gospodarczej jest początkowo ujmowana według ceny
Sprawozdanie Finansowe za okres od 01.01.2022 do 31.12.2022 | 20 | S t r o n a
nabycia stanowiącej nadwyżkę kosztów połączenia jednostek gospodarczych nad udziałem jednostki przejmującej w wartości godziwej netto możliwych do zidentyfikowania aktywów, zobowiązań i zobowiązań warunkowych. Po początkowym ujęciu, wartość firmy jest wykazywana według ceny nabycia pomniejszonej o wszelkie skumulowane odpisy aktualizujące z tytułu utraty wartości. Test na utratę wartości przeprowadza się raz na rok lub częściej, jeśli występują przesłanki wskazujące na utratę wartości. Wartość firmy nie podlega amortyzacji.
Na dzień przejęcia nabyta wartość firmy jest alokowana do każdego z ośrodków wypracowujących środki pieniężne, które mogą skorzystać z synergii połączenia. Utrata wartości ustalana jest poprzez oszacowanie odzyskiwalnej wartości ośrodka wypracowującego środki pieniężne, którego dotyczy dana wartość firmy. W przypadku, gdy odzyskiwalna wartość ośrodka wypracowującego środki pieniężne jest niższa niż wartość bilansowa, ujęty zostaje odpis z tytułu utraty wartości.# Strata z tytułu utraty wartości
Strata z tytułu utraty wartości nie podlega odwróceniu w następnym okresie. W przypadku, gdy wartość firmy stanowi część ośrodka wypracowującego środki pieniężne i dokonana zostanie sprzedaż części działalności w ramach tego ośrodka, przy ustalaniu zysków lub strat ze sprzedaży takiej działalności wartość firmy związana ze sprzedaną działalnością zostaje włączona do jej wartości bilansowej. W takich okolicznościach sprzedana wartość firmy jest ustalana na podstawie względnej wartości sprzedanej działalności i wartości zachowanej części ośrodka wypracowującego środki pieniężne.
Rzeczowe aktywa trwałe
Rzeczowe aktywa trwałe początkowo ujmowane są według ceny nabycia lub kosztu wytworzenia. Cenę nabycia zwiększają wszystkie koszty związane bezpośrednio z zakupem i przystosowaniem składnika majątku do stanu zdatnego do użytkowania. Koszty poniesione po dacie oddania środka trwałego do używania, takie jak koszty konserwacji i napraw, ujmowane są w rachunku zysków i strat w momencie ich poniesienia.
Środki trwałe w momencie ich nabycia są dzielone na części składowe będące pozycjami o istotnej wartości, dla których można przyporządkować odrębny okres ekonomicznej użyteczności. Częścią składową są również koszty generalnych przeglądów oraz istotne części zamienne i wyposażenie, jeżeli będą wykorzystywane przez okres dłuższy niż rok.
Po początkowym ujęciu rzeczowe aktywa trwałe wykazywane są według ceny nabycia lub kosztu wytworzenia pomniejszonych o umorzenie oraz wszelkie odpisy aktualizujące z tytułu utraty wartości. Zgodnie z MSR 23, koszty finansowania zewnętrznego, które można bezpośrednio przyporządkować nabyciu, budowie lub wytworzeniu składnika aktywów, włącza się do ceny nabycia lub kosztu wytworzenia tego składnika aktywów.
Amortyzacja jest naliczana metodą liniową przez szacowany okres użytkowania danego składnika aktywów, stawki amortyzacyjne dla poszczególnych grup rzeczowych aktywów trwałych wynoszą:
| Tytuł | Stopa amortyzacji rocznej |
|---|---|
| Grunty (prawa wieczystego użytkowania) | nie są amortyzowane |
| Budynki i budowle | 1,5% – 2,5% |
| Maszyny i urządzenia techniczne | 7% – 30% |
| Środki transportu | 10-20% |
| Inwestycje w obcych środkach trwałych | w proporcji do okresu użytkowania głównego aktywa |
Rozpoczęcie amortyzacji następuje w pierwszym okresie miesięcznym następującym po miesiącu, w którym przyjęto środek trwały do użytkowania. Poprawność stosowanych stawek amortyzacji jest okresowo weryfikowana (raz do roku), powodując korektę odpisów amortyzacyjnych w następnych latach.
Jeżeli przy sporządzaniu sprawozdania finansowego zaistniały okoliczności, które wskazują na to, że wartość bilansowa rzeczowych aktywów trwałych może nie być możliwa do odzyskania, dokonywany jest przegląd tych aktywów pod kątem ewentualnej utraty wartości. Jeżeli istnieją przesłanki wskazujące na to, że mogła nastąpić utrata wartości, a wartość bilansowa przekracza szacowaną wartość odzyskiwalną, wówczas wartość tych aktywów bądź ośrodków wypracowujących środki pieniężne, do których te aktywa należą, jest obniżana do poziomu wartości odzyskiwalnej. Wartość odzyskiwalna odpowiada wyższej z następujących dwóch wartości: wartości godziwej pomniejszonej o koszty sprzedaży lub wartości użytkowej. Przy ustalaniu wartości użytkowej szacowane przyszłe przepływy pieniężne są dyskontowane do wartości bieżącej przy zastosowaniu stopy dyskontowej brutto odzwierciedlającej aktualne oceny rynkowe wartości pieniądza w czasie oraz ryzyka związanego z danym składnikiem aktywów. W przypadku składnika aktywów, który nie generuje wpływów pieniężnych w sposób znacząco samodzielny, wartość odzyskiwalna jest ustalana dla ośrodka wypracowującego środki pieniężne, do którego ten składnik należy.
Odpisy aktualizujące z tytułu utraty wartości są ujmowane w rachunku zysków i strat w pozycji „pozostałe koszty operacyjne”.
Dana pozycja rzeczowych aktywów trwałych może zostać usunięta z bilansu po dokonaniu jej zbycia lub w przypadku, gdy nie są spodziewane żadne ekonomiczne korzyści wynikające z dalszego użytkowania takiego składnika aktywów. Zyski lub straty wynikłe ze sprzedaży/likwidacji lub zaprzestania użytkowania środków trwałych są określane jako różnica pomiędzy przychodami ze sprzedaży a wartością netto tych środków trwałych i są ujmowane w rachunku zysków i strat.
Środki trwałe będące w toku budowy lub montażu i są wykazywane według cen nabycia lub kosztu wytworzenia. Środki trwałe w budowie nie podlegają amortyzacji do czasu zakończenia budowy i przekazania środka trwałego do używania. W przypadku trwałego zaniechania dokonywania nakładów na środki trwałe w budowie ogół poniesionych kosztów związanych z wykonywanymi dotychczas pracami obciąża koszty okresu. Dopuszcza się zawieszenie inwestycji w przypadku, gdy istnieje uzasadniony zamiar kontynuowania tej inwestycji w okresach następnych. Zawieszenia inwestycji dokonuje się na podstawie decyzji Zarządu Spółki. Na każdy dzień bilansowy nakłady na środki trwałe w budowie podlegają analizie co do utraty wartości i konieczności dokonywania ewentualnych odpisów z tytułu utraty wartości.
Zaliczki przekazane na zakup Rzeczowych Aktywów Trwałych prezentowane są w sprawozdaniach finansowych w pozycji pozostałych należności krótkoterminowych.
Prawo wieczystego użytkowania gruntu
Prawo wieczystego użytkowania gruntów nabyte w drodze decyzji administracyjnej wprowadzane jest do bilansu w wartości godziwej. Za wartość godziwą prawa przyjmuje się jedną z dwóch wartości: wartość rynkową tego prawa, jeśli Spółka dysponuje takimi informacjami, lub wartość ustaloną przez rzeczoznawcę. Nadwyżkę ustalonej w ten sposób wartości godziwej ponad kwotę kosztów poniesionych na nabycie prawa wieczystego użytkowania gruntów w drodze decyzji administracyjnej wykazuje się drugostronnie w „zysku z lat ubiegłych”.
Prawo wieczystego użytkowania gruntów nabyte na rynku wtórnym jest wyceniane według ceny nabycia i nie podlega przeszacowaniu. Prawo wieczystego użytkowania gruntu jest amortyzowane proporcjonalnie do okresu, na jakie zostało przyznane.
Leasing
Umowy leasingu finansowego, na mocy których następuje przeniesienie na leasingobiorcę zasadniczo całego ryzyka i pożytków wynikających z posiadania przedmiotu leasingu, są ujmowane w bilansie na dzień rozpoczęcia leasingu według niższej z następujących dwóch wartości: wartości godziwej środka trwałego stanowiącego przedmiot leasingu lub wartości bieżącej minimalnych opłat leasingowych. Minimalne opłaty leasingowe rozdziela się pomiędzy koszty finansowe i zmniejszenie salda zobowiązania z tytułu leasingu w sposób umożliwiający uzyskanie stałej stopy odsetek w stosunku do niespłaconego salda zobowiązania. Warunkowe opłaty leasingowe są ujmowane w kosztach okresu, w którym je poniesiono.
Środki trwałe użytkowane na mocy umów leasingu finansowego amortyzowane są według takich samych zasad, jak stosowane do aktywów własnych. W sytuacji jednak, gdy brak wystarczającej pewności, że sporządzający sprawozdanie finansowe uzyska tytuł własności przed końcem okresu leasingu, dany składnik jest amortyzowany przez krótszy z dwóch okresów: szacowany okres użytkowania środka trwałego lub okres leasingu.
Umowy leasingowe, zgodnie z którymi leasingodawca zachowuje zasadniczo całe ryzyko i wszystkie pożytki wynikające z posiadania przedmiotu leasingu, zaliczane są do umów leasingu operacyjnego. Opłaty leasingowe z tytułu leasingu operacyjnego ujmowane są jako koszty w rachunku zysków i strat metodą liniową przez okres trwania leasingu.
Aktywa oddane w leasing finansowy prezentowane są w bilansie jako należności w kwocie równej inwestycji netto. Inwestycja netto jest to suma minimalnych należnych leasingodawcy opłat leasingowych wynikających z umowy leasingu finansowego oraz ewentualnej niegwarantowanej wartości końcowej przypisanej leasingodawcy zdyskontowanej o stopę procentową leasingu. Przychody finansowe powstałe z tytułu oddania danego składnika aktywów w leasing finansowy są ujmowane w sposób odzwierciedlający stałą okresową stopę zwrotu na inwestycji leasingowej netto.
Nieodnawialne zasoby naturalne
Nieodnawialne zasoby naturalne początkowo ujmowane są według ceny nabycia lub kosztu wytworzenia. Cenę nabycia zwiększają wszystkie koszty związane bezpośrednio z zakupem lub przystosowywaniem tego aktywa do użytkowania. Koszty poniesione po dacie przyjęcia nieodnawialnych zasobów naturalnych do ewidencji (użytkowania) ujmowane są w rachunku zysków i strat w momencie ich poniesienia.
Po początkowym ujęciu nieodnawialne zasoby naturalne wykazywane są według ceny nabycia lub kosztu wytworzenia pomniejszonych o umorzenie oraz wszelkie odpisy aktualizujące z tytułu utraty wartości. Amortyzacja liczona jest w sposób naturalny.
Jeżeli przy sporządzaniu sprawozdania finansowego zaistniały okoliczności, które wskazują na to, że wartość bilansowa nieodnawialnych zasobów naturalnych może nie być możliwa do odzyskania, dokonywany jest przegląd tego aktywa pod kątem ewentualnej utraty wartości. Jeżeli istnieją przesłanki wskazujące na to, że mogła nastąpić utrata wartości, a wartość bilansowa przekracza szacowaną wartość odzyskiwalną, wówczas wartość tych aktywów bądź ośrodków wypracowujących środki pieniężne, do których te aktywa należą, jest obniżana do poziomu wartości odzyskiwalnej. Wartość odzyskiwalna odpowiada wyższej z następujących dwóch wartości: wartości godziwej pomniejszonej o koszty sprzedaży lub wartości użytkowej. Przy ustalaniu wartości użytkowej szacowane przyszłe przepływy pieniężne są dyskontowane do wartości bieżącej przy zastosowaniu stopy dyskontowej brutto odzwierciedlającej aktualne oceny rynkowe wartości pieniądza w czasie oraz ryzyka związanego z danym składnikiem aktywów.# Polish Accounting Policies
For an asset that does not generate cash flows in a significantly independent manner, the recoverable amount is determined for the cash-generating unit to which the asset belongs. Impairments of value are recognized in the income statement under "other operating expenses." A given position of non-renewable natural resources may be removed from the balance sheet upon its disposal or if no economic benefits are expected from its further use. Gains or losses arising from the sale/liquidation or cessation of use of non-renewable natural resources are determined as the difference between the proceeds from sale and the net value of these assets and are recognized in the income statement.
Non-current assets and disposal groups of assets
Non-current assets and net disposal groups are classified as held for sale if their carrying amount will be recovered principally through a sale transaction rather than through continuing use. This condition is met only when the asset (or disposal group of net assets) is available in its present condition for immediate sale and the sale is highly probable within one year from the date of reclassification. Non-current assets classified as held for sale, as well as disposal groups of net assets held for sale, are measured at the lower of their carrying amount or fair value less costs to sell.
Simplifications applied to tangible fixed assets not of an investment nature
Depreciation of tangible fixed assets and intangible assets with a low initial value (not exceeding PLN 10,000) is carried out in a simplified manner by making a one-off write-off of the entire initial value of these fixed assets. The Company applies a simplification whereby the moment of putting a fixed asset into use, determined for depreciation purposes, is considered to be the first day of the month following the month in which the actual moment of putting the fixed asset into use occurred. The Company applies a simplification whereby the moment of putting an intangible asset into use, determined for depreciation purposes, is considered to be the first day of the month following the month in which the actual moment of putting the intangible asset into use occurred. The review of depreciation rates is considered complete when it covers all tangible fixed assets with a net value exceeding PLN 50,000.
Investment properties
Investment properties are land and buildings and structures acquired to obtain economic benefits from the increase in value of these assets or other benefits, e.g., earning income from rental income. These assets are not used by the Company. Investment properties are initially measured at acquisition cost or production cost, including transaction costs. After initial recognition, investment properties are measured at fair value. Gains or losses arising from changes in the fair value of investment properties are recognized in the income statement in the period in which they arise. The fair value of an investment property reflects market conditions at the balance sheet date.
Inventories
Direct and indirect materials are recognized at purchase or acquisition cost during the financial year. Issues of direct and indirect materials are accounted for using the FIFO method. The accepted acquisition cost may constitute the purchase price, provided that the costs incurred related to the purchase of materials are insignificant in relation to the purchase price. The acquisition cost of materials in progress also includes storage costs necessary during the production process. Goods are recognized at purchase or acquisition cost during the financial year. Issues of goods are accounted for using the FIFO method. Land and properties intended for resale, treated as goods, are recorded and issued according to the detailed identification principle. Finished goods, semi-finished products, and work in progress are measured at the actual costs incurred for the production of finished goods. In the case of development activities, all expenditures related to the execution of a project are capitalized in inventories as work in progress. The acquisition cost or production cost includes all purchase costs, processing costs, and other costs incurred in bringing the inventories to their current location and condition. Inventory purchase costs include the purchase price, import duties, and other taxes (other than those recoverable later by the Company from tax authorities), as well as transport, loading and unloading costs, and other costs directly attributable to the acquisition of finished goods, materials, and services. Discounts, trade rebates, and other similar items are deducted when determining purchase costs. Expenditures incurred for the execution of a construction contract before the contract is concluded are also recognized as work in progress, provided that their recovery is probable. Inventory valuation at the balance sheet date is carried out at acquisition or purchase cost, or production cost, not exceeding their net selling price (recoverable net amount). The recoverable net amount is the difference between the estimated selling price in the ordinary course of business and the estimated costs of completion and costs necessary to effect the sale. Impairments of inventories related to their loss of value or valuation at the balance sheet date are charged to other operating expenses. In the event that the reason for making an impairment of inventories ceases to exist, it is recognized in favor of other operating income. Circumstances indicating the necessity of making an impairment of inventories include, in particular:
* Loss of utility value of inventories (destruction, expiry of inventories),
* The stock of inventories exceeds the demand and the Company's sales capabilities,
* Low inventory turnover,
* Loss of market value due to competitors offering lower selling prices.
An age analysis of inventories is prepared at the balance sheet date, broken down by individual product groups, to determine the amount of impairments.
Receivables
Receivables from supplies and services and other receivables are recognized and presented at their initially invoiced amounts. After initial recognition, receivables are measured at the amortized cost using the effective interest rate, taking into account impairments of receivables. For trade receivables measured at amortized cost, regarding the determination of expected loss of value, the Company applies a simplified model, estimating expected loss of value over the entire lifetime, using payment delay matrices based on historical data, taking into account the standard's requirements regarding current and forecasted economic conditions. Receivables from customers are initially recognized at the transaction price. After initial recognition, receivables are measured:
* Receivables not transferred for full factoring: at amortized cost, taking into account impairments for expected credit loss (however, receivables from customers with a maturity date of less than 12 months from the date of creation are not discounted),
* Receivables transferred for full factoring: at fair value through profit or loss, however, due to the short period between the recognition of receivables and their transfer to the factor, and the low credit risk of the counterparty (factor), the fair value of these receivables is close to their carrying amount.
The receivables also include the unbilled portion of revenue that will arise from estimating the revenue from unfinished construction contracts and other long-term contracts.
Cash and cash equivalents, including cash and cash equivalents subject to restrictions
The item "Cash and cash equivalents" presented in the report consists of cash in hand, demand deposits, and those investments that are readily convertible into a specified amount of cash and are subject to an insignificant risk of changes in value. The Company considers the following to be cash and cash equivalents with restricted availability:
* Funds serving as collateral for bank guarantees,
* Funds accumulated on open housing escrow accounts,
* Funds accumulated on split payment accounts,
* Funds on escrow accounts.
Prepayments and accruals
To maintain the matching of revenues and the costs incurred to generate them, costs and revenues relating to individual reporting periods are distinguished. Expenses and costs incurred in advance, i.e., relating to future periods, are presented as prepayments (czynne rozliczenia międzyokresowe), while accruals (bierne rozliczenia międzyokresowe kosztów) include amounts recognized as expenses of the current period, even though their coverage will occur in a future reporting period. Amortization of prepayments and accruals is made in proportion to the passage of time or the volume of services rendered. The time and method of settlement should be justified by the nature of the costs being settled, while maintaining cautious valuation.Zakres typowych nakładów rozliczanych w czasie obejmuje w szczególności:
• opłacone z góry prenumeraty prasy,
• składki na ubezpieczenia majątkowe,
• koszty dzierżawy (czynsze),
• opłaty za zajęcie pasa drogowego,
W pozycji biernych rozliczeń międzyokresowych kosztów ujmowane są pozycje w wysokości prawdopodobnych zobowiązań przypadających na bieżący okres sprawozdawczy.
Rozliczenia międzyokresowe przychodów
Rozliczenia międzyokresowe przychodów obejmują przede wszystkim kwoty środki pieniężne otrzymane na sfinansowanie nabycia środków trwałych w budowie oraz wartości niematerialnych, rozliczane równolegle do odpisów amortyzacyjnych środków trwałych sfinansowanych z tych źródeł.
Instrumenty finansowe
Jako instrument finansowy kwalifikuje się każdą umowę, która skutkuje jednocześnie powstaniem składnika aktywów finansowych u jednej ze stron i zobowiązania finansowego lub instrumentu kapitałowego u drugiej ze stron, pod warunkiem że z kontraktu zawartego między dwiema lub więcej stronami jednoznacznie wynikają skutki gospodarcze.
Sporządzający sprawozdanie finansowe klasyfikuje instrumenty finansowe z podziałem na:
- składniki aktywów finansowych lub zobowiązań finansowych wyceniane według wartości godziwej poprzez rachunek zysków i strat – aktywa i zobowiązania nabyte lub zaciągnięte głównie w celu sprzedaży lub odkupienia w bliskim terminie lub będące częścią portfela określonych instrumentów finansowych, którymi zarządza się łącznie i dla których istnieje potwierdzenie aktualnego faktycznego wzoru generowania krótkoterminowych zysków.
- inwestycje utrzymywane do terminu wymagalności – aktywa finansowe niebędące instrumentami pochodnymi, z ustalonymi lub możliwymi do określenia płatnościami oraz o ustalonym terminie wymagalności, względem których Spółka ma stanowczy zamiar i jest w stanie utrzymać w posiadaniu do upływu terminu wymagalności.
- pożyczki i należności – aktywa finansowe niebędące instrumentami pochodnymi, z ustalonymi lub możliwymi do określenia płatnościami, które nie są przedmiotem obrotu na aktywnym rynku.
- aktywa finansowe dostępne do sprzedaży – aktywa finansowe niebędące instrumentami pochodnymi, które zostały wyznaczone jako dostępne do sprzedaży lub niebędące pożyczkami i należnościami, inwestycjami utrzymywanymi do upływu terminu wymagalności ani aktywami finansowymi wycenianymi w wartości godziwej przez wynik finansowy.
Sprawozdanie Finansowe za okres od 01.01.2022 do 31.12.2022 27 | S t r o n a
Ujęcie i wyłączenie składnika aktywów finansowych oraz zobowiązania finansowego
Składnik aktywów finansowych lub zobowiązanie finansowe jest wykazywane w bilansie, gdy staje się stroną umowy tego instrumentu. Standaryzowane transakcje kupna i sprzedaży aktywów i zobowiązań finansowych ujmuje się na dzień zawarcia transakcji. Składnik aktywów finansowych wyłącza się z bilansu, w przypadku gdy wynikające z zawartej umowy prawa do korzyści ekonomicznych i ryzyka z niej wynikające zostały zrealizowane, wygasły lub zrzeczone.
Wycena instrumentów finansowych na dzień powstania
Na dzień nabycia aktywa i zobowiązania finansowe Spółka wycenia w wartości godziwej, czyli najczęściej według wartości godziwej uiszczonej zapłaty w przypadku składnika aktywów lub otrzymanej kwoty w przypadku zobowiązania.
Koszty transakcji Spółka włącza do wartości początkowej wyceny wszystkich aktywów i zobowiązań finansowych, poza kategorią aktywów i zobowiązań wycenianych w wartości godziwej poprzez rachunek zysków i strat.
Wycena instrumentów finansowych na dzień bilansowy
Wycena instrumentów finansowych na dzień bilansowy odbywa się w sposób następujący:
- według zamortyzowanego kosztu, z uwzględnieniem efektywnej stopy procentowej: inwestycje utrzymywane do terminu wymagalności, pożyczki i należności oraz pozostałe zobowiązania finansowe.; wycena może odbywać się także w wartości wymagającej zapłaty, jeśli efekty dyskonta nie są znaczące;
- według wartości godziwej: aktywa i zobowiązania finansowe z kategorii wycenianych w wartości godziwej poprzez rachunek zysków i strat oraz kategorii aktywów finansowych dostępnych do sprzedaży.
Skutki wyceny aktywów finansowych dostępnych do sprzedaży ujmuje się w kapitale własnym. Skutki wyceny aktywów i zobowiązań finansowych zakwalifikowanych do pozostałych kategorii ujmuje się w rachunku zysków i strat.
Rachunkowość zabezpieczeń
Instrumenty pochodne zabezpieczające przepływy pieniężne z wysoce prawdopodobną planowaną transakcją wykazywane są w wartości godziwej z uwzględnieniem zmian tej wartości:
- w części uznanej za skuteczne zabezpieczenie – bezpośrednio w kapitale własnym,
- w części uznanej za nieskuteczną – w rachunku zysków i strat.
Instrumenty pochodne zabezpieczające wartość godziwą aktywów i zobowiązań wykazywane są w wartości godziwej. Skutki zmiany wartości godziwej tych instrumentów są ujmowane w rachunku zysków i strat.
Zaprzestanie stosowania zasad rachunkowości zabezpieczeń
Sporządzający sprawozdanie finansowe zaprzestaje stosowania zasad rachunkowości zabezpieczeń przepływów pieniężnych, jeżeli:
- instrument zabezpieczający wygasa, zostaje sprzedany, rozwiązany lub wykonany. W takim przypadku skumulowane zyski lub straty związane z instrumentem zabezpieczającym, odnoszone bezpośrednio na kapitał własny, ujmuje się dalej w odrębnej pozycji w kapitale własnym aż do momentu wystąpienia planowanej transakcji;
- zabezpieczenie przestaje spełniać kryteria rachunkowości zabezpieczeń. W takim przypadku
Sprawozdanie Finansowe za okres od 01.01.2022 do 31.12.2022 28 | S t r o n a skumulowane zyski lub straty związane z instrumentem zabezpieczającym, odnoszone bezpośrednio na kapitał własny, aż do momentu wystąpienia planowanej transakcji;
- zaprzestano oczekiwać realizacji planowanej transakcji, wobec tego wszystkie skumulowane zyski lub straty związane z instrumentem zabezpieczającym, odnoszone bezpośrednio na kapitał własny, ujmuje się w rachunku zysków i strat.
Instrumenty pochodne
Instrumenty pochodne ujmuje się w wartości godziwej na dzień zawarcia kontraktu, a następnie przeszacowuje do wartości godziwej na każdy dzień kończący okres sprawozdawczy. Instrumenty pochodne wykazuje się jako aktywa, gdy ich wartość jest dodatnia, i jako zobowiązania – gdy ich wartość jest ujemna, a zysk lub stratę z wyceny instrumentów ujmuje się niezwłocznie w wyniku finansowym.
Pochodny instrument finansowy jest zaliczany do krótkoterminowych instrumentów finansowych, jeżeli termin rozliczenia tego instrumentu lub jego części przypada w okresie do jednego roku licząc od dnia kończącego okres sprawozdawczy. Jeżeli termin rozliczenia instrumentu finansowego przypada w okresie powyżej roku licząc od dnia kończącego okres sprawozdawczy taki instrument lub jego część zaliczamy do długoterminowych instrumentów finansowych.
Kapitał własny
Kapitał własny ujmuje się w księgach rachunkowych z podziałem na jego rodzaje i według zasad określonych przepisami prawa i postanowieniami statutu Spółki.
Kapitał ze sprzedaży akcji powyżej ich wartości nominalnej – tworzony jest z nadwyżki ceny emisyjnej akcji powyżej ich wartości nominalnej pomniejszonej o koszty tej emisji. Koszty emisji akcji poniesione przy powstaniu spółki akcyjnej lub podwyższeniu kapitału zakładowego zmniejszają kapitał z emisji akcji powyżej ich wartości nominalnej do wysokości nadwyżki wartości emisji nad wartością nominalną akcji.
Niepodzielony wynik finansowy obejmuje: kwoty powstałe z podziału zysku, niepodzielony wynik z lat ubiegłych, , skutki błędów poprzednich okresów.
Odrębną pozycję kapitału własnego stanowią kapitały mniejszości.
Kredyty bankowe i pożyczki
W momencie początkowego ujęcia wszystkie kredyty bankowe, pożyczki i papiery dłużne są ujmowane według ceny nabycia odpowiadającej wartości godziwej otrzymanych środków pieniężnych, pomniejszonej o koszty związane z uzyskaniem danego kredytu lub pożyczki. Po początkowym ujęciu oprocentowane kredyty, pożyczki i papiery dłużne są następnie wyceniane według skorygowanej cenie nabycia w postaci zamortyzowanego kosztu, przy zastosowaniu metody efektywnej stopy procentowej. Przy obliczaniu skorygowanej ceny nabycia uwzględnia się koszty związane z uzyskaniem kredytu lub pożyczki oraz dyskonta lub premie uzyskane przy rozliczeniu zobowiązania.
Zobowiązania
Po początkowym ujęciu wszystkie zobowiązania, z wyjątkiem zobowiązań wycenianych wg wartości godziwej, wycenia się, co do zasady, w skorygowanej cenie nabycia, stosując metodę efektywnej stopy procentowej. Jednakże zobowiązań o terminie wymagalności nie dłuższym niż 12 miesięcy od dnia bilansowego nie dyskontuje się.
Sprawozdanie Finansowe za okres od 01.01.2022 do 31.12.2022 29 | S t r o n a
Zobowiązania prezentuje się w sprawozdaniu finansowym w podziale na długoterminowe i krótkoterminowe. Ponadto wyodrębnia się zobowiązania wobec jednostek powiązanych oraz zobowiązania wobec pozostałych jednostek.
Zaliczki otrzymane od kontrahentów na poczet realizacji usług prezentowane są w sprawozdaniach finansowych w pozycji bilansu – zobowiązania krótkoterminowe jako zaliczki otrzymane na dostawy. Zobowiązani stanowią również kwoty związane z rozliczeniem usług budowlanych oraz innych usług długoterminowych. Kwoty zatrzymane przez dostawców są wyodrębniane w sprawozdaniu finansowym.
Zobowiązania warunkowe
Zobowiązanie warunkowe jest możliwym obowiązkiem, powstającym na skutek zdarzeń przeszłych, których istnienie zostanie potwierdzone dopiero w momencie wystąpienia lub niewystąpienia jednego lub większej ilości niepewnych przyszłych zdarzeń, nie w pełni podlegających kontroli Spółki lub obecnym obowiązkiem, który powstaje na skutek zdarzeń przeszłych, ale nie jest ujmowany w sprawozdaniu, ponieważ:
- nie jest prawdopodobne, aby konieczne było wydatkowanie środków zawierających w sobie korzyści ekonomiczne w celu wypełnienia obowiązków lub
- kwoty zobowiązania nie można wycenić wystarczająco wiarygodnie.# Zidentyfikowane zobowiązania warunkowe
Zidentyfikowane zobowiązania warunkowe podlegają prezentacji w sprawozdaniu finansowym w dodatkowych informacjach i objaśnieniach.
Rezerwy
Rezerwy tworzone są wówczas, gdy na sporządzającym sprawozdanie finansowe ciąży istniejący obowiązek (prawny lub zwyczajowo oczekiwany) wynikający ze zdarzeń przeszłych i gdy prawdopodobne jest, że wypełnienie tego obowiązku spowoduje konieczność wypływu korzyści ekonomicznych oraz można dokonać wiarygodnego oszacowania kwoty tego zobowiązania. Jeżeli sporządzający sprawozdanie finansowe spodziewa się, że koszty objęte rezerwą zostaną zwrócone, na przykład na mocy umowy ubezpieczenia, wówczas zwrot ten jest ujmowany jako odrębny składnik aktywów, ale tylko wówczas, gdy istnieje wystarczająca pewność, że zwrot ten rzeczywiście nastąpi. Koszty dotyczące danej rezerwy są wykazane w rachunku zysków i strat po pomniejszeniu o wszelkie zwroty.
Spółka tworzy rezerwy na przyszłe naprawy gwarancyjne na drodze szacunków opartych na przeszłych zdarzeniach związanych poniesionymi wydatkami z tego tytułu. W przypadku gdy wpływ wartości pieniądza w czasie jest istotny, wielkość rezerwy jest ustalana poprzez zdyskontowanie prognozowanych przyszłych przepływów pieniężnych do wartości bieżącej, przy zastosowaniu stopy dyskontowej brutto odzwierciedlającej aktualne oceny rynkowe wartości pieniądza w czasie oraz ewentualnego ryzyka związanego z danym zobowiązaniem. Jeżeli zastosowana została metoda polegająca na dyskontowaniu, zwiększenie rezerwy w związku z upływem czasu jest ujmowane jako koszty finansowania zewnętrznego. Rozwiązanie niewykorzystanych rezerw następuje na dzień, na który okazały się zbędne. Powstanie zobowiązania, na które uprzednio utworzono rezerwę, powoduje wykorzystanie rezerwy.
Jednostka tworzy rezerwy na straty z tytułu kontraktów budowlanych lub podobnych, w momencie dokonania szacunku straty.
Rezerwy na świadczenia pracownicze
Sporządzający sprawozdanie tworzy rezerwę na koszty kumulowanych płatnych nieobecności, które będzie musiała ponieść w wyniku niewykorzystanego przez pracowników uprawnienia, a które to uprawnienie narosło na dzień bilansowy a także na odprawy emerytalne.
Rezerwy na koszty niewykorzystanych urlopów wyliczane są na podstawie faktycznej liczby dni niewykorzystanych urlopów w bieżącym okresie powiększonej o liczbę dni niewykorzystanych urlopów z okresów poprzednich. Rezerwę na koszty kumulowanych płatnych nieobecności ujmuje się po potrąceniu wszelkich kwot już zapłaconych. Rezerwa urlopowa nie podlega zdyskontowaniu. Rezerwa na odprawy emerytalne tworzy się na podstawie liczby pracowników i liczby lat pozostających do chwili odejścia na emeryturę. Rezerwa na odprawy emerytalne podlega zdyskontowaniu.
Przychody
Wysokość przychodów Jednostka ustala według wartości godziwej zapłaty otrzymanej bądź należnej. Wartość godziwą zapłaty ustala się dyskontując wszystkie przyszłe wpływy w oparciu o kalkulacyjną stopę procentową. Kalkulacyjną stopę procentową w sposób najprostszy ustala się na poziomie stopy procentowej stosowanej do podobnego instrumentu finansowego wyemitowanego przez wystawcę posiadającego podobną wiarygodność kredytową lub stopy procentowej dyskontującej wartość nominalną instrumentu finansowego do bieżącej, gotówkowej ceny sprzedaży towaru lub usługi. Różnicę pomiędzy nominalną i godziwą wartością należności (dyskonto) ujmuje się jako koszty działalności, której dotyczą należności.
Kwotę przychodów wynikających z transakcji określa się zazwyczaj w drodze umowy między Jednostką a kupującym, bądź użytkownikiem składnika aktywów. Jej wysokość ustala się według wartości godziwej zapłaty, uwzględniając kwoty rabatów handlowych oraz rabatów hurtowych przyznanych przez Jednostkę.
Jeżeli wynik transakcji dotyczącej świadczenia usług można oszacować w wiarygodny sposób, przychody z transakcji należy ująć na podstawie stopnia zaawansowania realizacji transakcji na dzień bilansowy. Wynik transakcji można ocenić w wiarygodny sposób, jeżeli zostaną spełnione wszystkie następujące warunki:
* kwotę przychodów można wycenić w wiarygodny sposób,
* istnieje prawdopodobieństwo, że jednostka uzyska korzyści ekonomiczne z tytułu przeprowadzonej transakcji,
* stopień realizacji transakcji na dzień bilansowy może być określony w wiarygodny sposób,
* koszty poniesione w związku transakcją oraz koszty zakończenia transakcji mogą być wycenione w wiarygodny sposób.
Ujęcie przychodów poprzez odwołanie się do stopnia zaawansowania realizacji transakcji jest często określane jako metoda stopnia zaawansowania. Zgodnie z tą metodą przychody ujmuje się w tych okresach, w których odbywa się świadczenie usług. Ujmowanie przychodów oparte o powyższą metodę dostarcza użytecznych informacji na temat zasięgu działalności usługowej oraz wyników tejże działalności w danym okresie. Przychody są ujmowane tylko wówczas, gdy istnieje prawdopodobieństwo uzyskania przez jednostkę korzyści ekonomicznych z tytułu przeprowadzonej transakcji. Jeśli występuje niepewność dotycząca ściągalności należnej kwoty już zaliczonej do przychodów, wówczas nieściągalną kwotę lub kwotę, w odniesieniu do której odzyskanie przestało być prawdopodobne, jednostka ujmuje w kosztach, a nie jako korektę pierwotnie ujętej kwoty przychodów.
Sporządzający sprawozdanie finansowe stosuje metodę zawansowania opartą na relacji kosztów poniesionych do całkowitych kosztów przewidywanych do wykonania danej usługi. Jeżeli wyniku transakcji dotyczącej świadczenia usług nie można oszacować w wiarygodny sposób, przychody z transakcji należy ująć tylko do wysokości poniesionych kosztów, które jednostka spodziewa się odzyskać. Jeżeli nie można w wiarygodny sposób oszacować wyniku transakcji, a odzyskanie poniesionych kosztów nie jest prawdopodobne, nie ujmuje się przychodów, zaś wydatki poniesione zalicza się do kosztów. Jeżeli niepewność uniemożliwiająca wiarygodne oszacowanie wyniku umowy została usunięta, przychody z transakcji należy ująć na podstawie stopnia zaawansowania realizacji transakcji na dzień bilansowy.
Przychody z tytułu odsetek wynikających z przekazania przez jednostkę aktywów do używania innej jednostce (np. pożyczka, leasing finansowy) wykazuje się z uwzględnieniem efektywnej stopy procentowej. Tantiemy (np. wynikającej z udzielonych licencji lub podobnych praw) wykazuje się w oparciu o zasadę memoriału zgodnie z istotą zawartych umów. Dywidendy wykazuje się w momencie ustalenia praw jednostki do ich otrzymania. Przychody z transakcji barterowych wykazuje się tylko wtedy, gdy mają one treść ekonomiczną.
Rachunkowość w odniesieniu do dotacji
Dotacje są ujmowane, jeżeli istnieje uzasadniona pewność, że dotacja zostanie uzyskana oraz spełnione zostaną wszystkie związane z nią warunki. Dotacje dotyczące składników rzeczowych aktywów trwałych są ujmowane jako przychody przyszłych okresów i są rozliczane w sposób systematyczny w pozostałe przychody operacyjne na przestrzeni okresu użytkowania składnika aktywów podlegającego amortyzacji. Dotacje dotyczące pozycji kosztowych są ujmowane jako pomniejszenie kosztów w momencie ich poniesienia, a nadwyżkę otrzymanej dotacji ponad wartość odpowiednich kosztów ujmuje się w pozostałych przychodach operacyjnych.
Koszty
Sporządzający sprawozdanie finansowe ujmuje koszty zgodnie z zasadą współmierności przychodów i kosztów oraz zasadą ostrożności. Koszt własny sprzedaży na dzień bilansowy koryguje się o zmianę wartości godziwej instrumentów finansowych zabezpieczających przepływy pieniężne, w przypadku gdy transakcja przestaje być efektywna oraz w przypadku zrealizowania się pozycji zabezpieczanej. Rachunek kosztów prowadzony jest w układzie miejsc powstawania kosztów oraz w układzie rodzajowym, przy czym za podstawowy układ sprawozdawczy kosztów w rachunku zysków i strat przyjmuje się wariant kalkulacyjny. Całkowity koszt sprzedanych produktów, towarów i materiałów stanowi: koszt wytworzenia sprzedanych produktów, koszt wytworzenia sprzedanych usług, wartość sprzedanych towarów i materiałów.
Ponadto kosztami okresu sprawozdawczego, wpływającymi na wynik finansowy, są pozostałe koszty operacyjne, związane pośrednio z działalnością operacyjną, w tym w szczególności:
* Koszty zarządu;
* Koszty sprzedaży;
* Strata ze zbycia rzeczowych aktywów trwałych i wartości niematerialnych;
* Przekazane darowizny;
* Utworzone rezerwy na sprawy sporne, kary i odszkodowania i inne koszty pośrednio związane z działalnością operacyjną, a także koszty finansowe związane z finansowaniem działalności.
Transakcje w walutach obcych
Transakcje wyrażone w walutach innych niż polski złoty są przeliczane na złote polskie przy zastosowaniu kursu obowiązującego w dniu zawarcia transakcji lub kursu określonego w towarzyszącym danej transakcji kontrakcie terminowym typu „forward”. Na dzień bilansowy pozycje pieniężne wyrażone w walutach innych niż polski złoty są przeliczane na złote polskie przy zastosowaniu odpowiednio obowiązującego na koniec okresu sprawozdawczego kursu zamknięcia (kursu natychmiastowej realizacji, wykonania), tzn. po kursie natychmiastowej realizacji z dnia bilansowego. Niepieniężne pozycje bilansowe wyrażone w walucie obcej są wykazywane po kursie historycznym z dnia transakcji. Powstałe z przeliczenia różnice kursowe ujmowane są odpowiednio w pozycji przychodów lub kosztów finansowych lub, w przypadkach określonych zasadami (polityką) rachunkowości, kapitalizowane w wartości aktywów, z wyjątkiem pozycji pieniężnych stanowiących zabezpieczenie ryzyka walutowego, ujmowanych zgodnie z zasadami rachunkowości zabezpieczeń przepływów pieniężnych bezpośrednio na kapitale. Za kurs obowiązujący w dniu zawarcia transakcji przyjmuje się kurs średni NPB ogłoszony na dzień poprzedzający dzień przeprowadzenia transakcji.# Podatek dochodowy
Na obowiązkowe obciążenia wyniku składają się: podatek bieżący oraz podatek odroczony. Bieżące obciążenie podatkowe jest obliczane na podstawie wyniku podatkowego (podstawy opodatkowania) danego roku obrotowego. Zysk (strata) podatkowa różni się od księgowego zysku (straty) netto w związku z wyłączeniem przychodów podlegających opodatkowaniu i kosztów stanowiących koszty uzyskania przychodów w latach następnych oraz pozycji kosztów i przychodów, które nigdy nie będą podlegały opodatkowaniu. Obciążenia podatkowe są wyliczane w oparciu o stawki podatkowe obowiązujące w danym roku obrotowym.
Podatek odroczony jest wyliczany metodą bilansową jako podatek podlegający zapłaceniu lub zwrotowi w przyszłości. Podstawą wyliczenia podatku odroczonego są różnice pomiędzy wartościami bilansowymi aktywów i pasywów a odpowiadającymi im wartościami podatkowymi wykorzystywanymi do wyliczenia podstawy opodatkowania. Rezerwa na podatek odroczony jest tworzona od wszystkich dodatnich różnic przejściowych podlegających opodatkowaniu, natomiast składnik aktywów z tytułu podatku odroczonego jest rozpoznawany do wysokości, w jakiej jest prawdopodobne, że będzie można pomniejszyć przyszłe zyski podatkowe o rozpoznane ujemne różnice przejściowe. Składnik aktywów tworzony jest również w oparciu o możliwe do rozliczenia straty podatkowe przenoszone na kolejny okres jak również niewykorzystane ulgi podatkowe. Składnik aktywów i rezerwy z tytułu odroczonego podatku dochodowego mogą być kompensowane w przypadku kiedy przewiduje się, że realizacja składnika aktywów i rezerwy z tytułu odroczonego podatku dochodowego nastąpi w tym samym okresie rozliczeniowym. Pozycja aktywów lub zobowiązanie podatkowe nie powstaje, jeśli różnica przejściowa wynika z tytułu wartości firmy albo z tytułu pierwotnego ujęcia innego składnika aktywów lub zobowiązania w transakcji, która nie ma wpływu ani na wynik podatkowy, ani na wynik księgowy. Rezerwa z tytułu podatku odroczonego jest rozpoznawana od przejściowych różnic podatkowych powstałych w wyniku inwestycji w podmioty zależne i stowarzyszone oraz wspólne przedsięwzięcia, chyba że jednostka jest zdolna kontrolować moment odwrócenia różnicy przejściowej i jest prawdopodobne, iż w dającej się przewidzieć przyszłości różnica przejściowa się nie odwróci. Wartość składnika aktywów z tytułu podatku odroczonego podlega analizie na każdy dzień bilansowy, a w przypadku gdy spodziewane przyszłe zyski podatkowe nie będą wystarczające dla realizacji składnika aktywów lub jego części, następuje jego odpis. Podatek odroczony jest wyliczany przy użyciu stawek podatkowych, które będą obowiązywać w momencie, gdy pozycja aktywów zostanie zrealizowana lub zobowiązanie stanie się wymagalne. Podatek odroczony jest ujmowany w rachunku zysków i strat, poza przypadkiem gdy dotyczy on pozycji ujętych bezpośrednio w kapitale własnym. W tym ostatnim wypadku podatek odroczony jest również rozliczany bezpośrednio w kapitały własne.
Pozostałe podatki
Przychody, koszty i aktywa są ujmowane po pomniejszeniu o wartość podatku od towarów i usług, z wyjątkiem:
* sytuacji, gdy podatek od towarów i usług zapłacony przy zakupie aktywów lub usług nie jest możliwy do odzyskania od organów podatkowych - wówczas jest on ujmowany odpowiednio jako część kosztów nabycia składnika aktywów lub jako koszt,
* należności i zobowiązań, które są wykazywane z uwzględnieniem kwoty podatku od towarów i usług.
Kwota netto podatku od towarów i usług możliwa do odzyskania lub wymagająca zapłaty na rzecz organów podatkowych jest ujęta w bilansie jako część należności lub zobowiązań. Pozostałe podatki, tj. podatek od środków transportu, podatek od nieruchomości, podatek od osób fizycznych, ujmowane są w koszty operacyjne działalności Spółki.
Zysk na jedną akcję
Zysk na jedną akcję obliczany jest poprzez podzielenie zysku netto za dany okres przysługujący akcjonariuszom akcji zwykłych przez średnią ważoną liczbę akcji występujących w danym okresie. Rozwodniony zysk na jedną akcję dla każdego okresu jest obliczany poprzez podzielenie zysku netto za dany okres skorygowanego o ewentualne zmiany zysku wynikające ze zmiany potencjalnych akcji zwykłych na akcje zwykłe przez skorygowaną średnią ważoną liczbę akcji zwykłych.
Połączenia i konsolidacja
Jednostki zależne to wszystkie jednostki gospodarcze (w tym jednostki strukturyzowane), nad którymi Sporządzający sprawozdanie finansowe sprawuje kontrolę. Sporządzający sprawozdanie finansowe sprawuje kontrolę nad jednostką, wówczas gdy jest narażona, lub ma prawo do zmiennych zwrotów ze swojego zaangażowania w tę jednostkę oraz ma możliwość wywierania wpływu na te zwroty poprzez sprawowanie władzy nad tą jednostką. Jednostki zależne podlegają pełnej konsolidacji od dnia przeniesienia kontroli do grupy. Konsolidacji zaprzestaje się od dnia zaprzestania sprawowania kontroli.
Sporządzający sprawozdanie finansowe ujmuje połączenia przedsięwzięć metodą nabycia. Zapłata przekazana za nabycie jednostki zależnej stanowi wartość godziwą przekazanych aktywów, zobowiązań zaciągniętych wobec poprzednich właścicieli jednostki przejmowanej oraz udziałów kapitałowych wyemitowanych przez grupę. Przekazana zapłata obejmuje wartość godziwą składnika aktywów lub zobowiązania wynikających z ustaleń dotyczących zapłaty warunkowej. Możliwe do zidentyfikowania nabyte aktywa i zobowiązania oraz zobowiązania warunkowe przejęte w ramach połączenia przedsięwzięć wycenia się w ujęciu początkowym w ich wartościach godziwych na dzień przejęcia. Sporządzający sprawozdanie finansowe ujmuje na dzień przejęcia wszelkie udziały niedające kontroli w jednostce przejmowanej albo według wartości godziwej, albo według wartości proporcjonalnego udziału (odpowiadającego udziałowi niedającemu kontroli) w możliwych do zidentyfikowania ujętych aktywach netto jednostki przejmowanej.
W przypadku połączenia przedsięwzięć realizowanego etapami, jednostka przejmująca ponownie wycenia wartość bilansową wykazaną na dzień przejęcia uprzednio należących do niej udziałów kapitałowych w jednostce przejmowanej do wartości godziwej na dzień przejęcia i ujmuje powstały zysk lub stratę w wyniku. Zapłata warunkowa, którą klasyfikuje się jako część kapitału własnego, nie podlega ponownej wycenie, a jej późniejsze uregulowanie rozlicza się w ramach kapitału własnego. Wewnątrzgrupowe transakcje i rozrachunki oraz niezrealizowane zyski na transakcjach między jednostkami grupy są eliminowane. Zmiany udziału własnościowego w jednostkach zależnych, które nie skutkują utratą kontroli, transakcje z udziałowcami niekontrolującymi, które nie powodują utraty kontroli, wykazuje się jako transakcje kapitałowe – tj. jako transakcje z właścicielami, działającymi w ramach uprawnień właścicieli kapitału. Różnicę pomiędzy wartością godziwą przekazanej zapłaty a nabytym udziałem w wartości bilansowej aktywów netto jednostki zależnej wykazuje się w kapitale własnym. Zyski lub straty ze zbycia udziałów niekontrolujących również wykazuje się w kapitale własnym.
W momencie utraty kontroli przez grupę ewentualny zachowany udział w jednostce podlega wycenie do wartości godziwej na dzień utraty kontroli, przy czym zmiana wartości bilansowej jest ujmowana w wyniku finansowym. Wartość godziwa stanowi początkową wartość bilansową dla potrzeb późniejszego wykazywania zatrzymanego udziału jako jednostki stowarzyszonej, wspólnego przedsięwzięcia lub składnika aktywów finansowych. Dodatkowo, wszelkie kwoty uprzednio ujmowane w pozostałych całkowitych dochodach w odniesieniu do danej jednostki wykazuje się tak, jak gdyby grupa bezpośrednio zbyła odnośne aktywa lub zobowiązania. Może to oznaczać, że kwoty uprzednio ujmowane w pozostałych całkowitych dochodach przeklasyfikowuje się do wyniku finansowego.
Jednostki stowarzyszone to wszelkie jednostki, na które sporządzający sprawozdanie finansowe wywiera znaczący wpływ, lecz których nie kontroluje, co zwykle towarzyszy posiadaniu od 20% do 50% praw głosu. Inwestycje w jednostkach stowarzyszonych ujmuje się metodą praw własności. Zgodnie z tą metodą inwestycja w jednostce stowarzyszonej jest początkowo ujmowana w cenie nabycia, a wartość bilansowa jest powiększana lub pomniejszana w celu ujęcia udziału inwestora w wyniku jednostki po dacie nabycia udziału. Inwestycja grupy w jednostkach stowarzyszonych obejmuje określoną w dniu nabycia wartość firmy. W przypadku zmniejszenia udziału własnościowego w jednostce stowarzyszonej, ale zachowania znaczącego wpływu, odpowiedniemu przeklasyfikowaniu do wyniku podlega jedynie proporcjonalna część kwot uprzednio ujmowanych w pozostałych całkowitych dochodach. Udział sporządzającego sprawozdanie finansowe w wyniku finansowym po przejęciu wykazuje się w sprawozdaniu z wyniku, zaś jej udział w pozostałych całkowitych dochodach po przejęciu wykazuje się w pozostałych całkowitych dochodach wraz z odpowiednią korektą wartości bilansowej inwestycji. Gdy udział Sporządzającego sprawozdanie finansowe w stratach jednostki stowarzyszonej staje się równy lub większy od jej udziału w tej jednostce stowarzyszonej, obejmującego ewentualne inne niezabezpieczone należności, sporządzający sprawozdanie finansowe przestaje ujmować dalsze straty, chyba że wzięła na siebie obowiązki prawne lub zwyczajowo oczekiwane lub dokonała płatności w imieniu danej jednostki stowarzyszonej. Na każdy dzień sprawozdawczy grupa ustala czy występują obiektywne dowody na to, że nastąpiła utrata wartości inwestycji w jednostce stowarzyszonej.# Sprawozdanie Finansowe za okres od 01.01.2022 do 31.12.2022
Zasada zakazu kompensat
Zasada ta dotyczy zakazu kompensowania aktywów i zobowiązań, chyba że MSSF wymaga lub dopuszcza dokonanie kompensaty. Pozycje przychodów i kosztów można kompensować wtedy i tylko wtedy, gdy:
* kompensata wymagana jest przez MSSF,
* zyski, straty i powiązane z nimi koszty wynikające z tych samych lub zbliżonych transakcji lub zdarzeń nie są istotne.
W Spółce przyjmuje się następujące transakcje prezentowane poprzez kompensaty:
* zyski i straty na sprzedaży aktywów trwałych, łącznie z inwestycjami i aktywami służącymi działalności operacyjnej, ujmowane są w wysokości różnicy między przychodami osiągniętymi ze sprzedaży a wartością bilansową danego składnika aktywów powiększoną o koszty sprzedaży;
* wydatki związane z rezerwą, które na mocy umowy są refundowane przez stronę trzecią (np. gwarancja udzielona przez dostawcę) kompensuje się z odnośną kwotą refundacji; aktywa i rezerwy z tytułu odroczonego podatku dochodowego wykazuje się jako nadwyżkę aktywa lub rezerwy;
* zaliczki otrzymane na wykonanie prac wynikających z umów o usługę budowlaną kompensuje się z wartością należnych przychodów wynikającą z tych umów, pod warunkiem możliwości kompensaty na podstawie zapisów umowy;
* zyski i straty powstałe z tytułu grupy zbliżonych transakcji ujmuje się w kwocie netto, np. zyski i straty z tytułu różnic kursowych lub zyski i straty z tytułu wyceny instrumentów finansowych przeznaczonych do obrotu i zabezpieczających ujętych w wyniku finansowym, zyski lub straty z tytułu dyskonta rozrachunków długoterminowych;
* należności i zobowiązania z tytułu rozliczenia podatku VAT naliczonego i należnego, dotyczącego przyszłych okresów rozliczeniowych.
Rachunek przepływów pieniężnych
Rachunek przepływów pieniężnych sporządzany jest metodą pośrednią.
Zmiany zasad, zmiany szacunków, błędy lat poprzednich
Zmiany zasad (polityki) rachunkowości dokonuje się w przypadku zmiany przepisów prawnych dotyczących rachunkowości, gdy doprowadzi to do tego, iż zawarte w sprawozdaniu finansowym informacje o wpływie transakcji, innych zdarzeń i warunków na sytuację finansową, wynik finansowy czy też przepływy pieniężne, będą bardziej wiarygodne. W przypadku dokonania zmian polityki rachunkowości zakłada się, że nowe zasady rachunkowości były stosowane od zawsze. Korekty z tym związane wykazuje się jako korekty kapitału własnego – w pozycji zysk/strata z lat ubiegłych. Dla zapewnienia porównywalności danych należy dokonać odpowiednich zmian sprawozdań finansowych (danych porównywalnych) za lata poprzednie w taki sposób, aby sprawozdania te również uwzględniały dokonane zmiany zasad rachunkowości.
Pozycje sprawozdania finansowego ustalone na podstawie szacunku podlegają weryfikacji w sytuacji, gdy zmienią się okoliczności będące podstawą dokonanych szacunków lub w wyniku pozyskania nowych informacji czy zdobycia większego doświadczenia.
Korekty spowodowane usunięciem istotnych błędów poprzednich okresów odnosi się na kapitał własny – w pozycji zyski/straty z lat ubiegłych. Przy sporządzaniu sprawozdania finansowego należy przyjąć założenie, że błąd skorygowano już w okresie, w którym został popełniony. Oznacza to, że kwota korekty odnoszącej się do poprzedniego okresu sprawozdawczego powinna być uwzględniona w rachunku zysków i strat tego okresu.
Pozycje wyjątkowe
Pozycje wyjątkowe są ujawniane w sprawozdaniu finansowym oddzielnie wtedy, gdy jest to niezbędne dla zrozumienia sytuacji finansowej i wyników sporządzającego sprawozdanie finansowe. Są to znaczące pozycje przychodów lub kosztów, które zostały wykazane oddzielnie z uwagi na istotność kwot lub charakteru zdarzenia.
Segmenty z działalności
Zgodnie z wymogami MSSF 8, Spółka identyfikuje segmenty operacyjne w oparciu o wewnętrzne raporty, które są regularnie weryfikowane przez Zarząd w celu alokacji zasobów do poszczególnych segmentów oraz oceny wyników ich działalności. Ocena działalności segmentów dokonywana jest głównie na podstawie przychodów oraz wyników na poziomie EBIT.
W grupie, w ramach której prowadzi działalność jednostka identyfikuje się następujące segmenty:
* Działalność budowlano montażowa
* Działalność deweloperska
* Działalność związane z najmem nieruchomości inwestycyjnej
* Działalność wystawowo targowa
* Pozostałe
Do grupy pozostały przypisuje się pozostałą działalność poboczną, która nie ma wpływu na ocenę sytuacji finansowej jednostki. Wszystkie aktywa i pasywa przypisywane są do głównych segmentów działalności.
Transakcje z podmiotami powiązanymi
Zasady rachunkowości oraz ważne oszacowania i założenia zaprezentowane w polityce rachunkowości mają zastosowanie również do transakcji przeprowadzanych z podmiotami powiązanymi.
Pozycje oparte na szacunkach i profesjonalnym osądzie
Klasyfikacja umów leasingowych
Sporządzający sprawozdanie finansowe dokonuje klasyfikacji leasingu jako operacyjnego lub finansowego w oparciu o ocenę, w jakim zakresie ryzyko i pożytki z tytułu posiadania przedmiotu leasingu przypadają w udziale leasingodawcy, a w jakim leasingobiorcy. Ocena ta opiera się na treści ekonomicznej każdej transakcji.
Wynik umowy o usługę budowlaną
Sporządzający sprawozdanie finansowe dokonuje osądu w zakresie możliwości wiarygodnego oszacowania wyniku umowy o usługę budowlaną. Ocena opiera się na analizie prawdopodobieństwa osiągnięcia korzyści ekonomicznych związanych z daną umową. Przychody z wykonania kontraktów budowlanych ustala się proporcjonalnie do stopnia zaawansowania, mierzonego udziałem kosztów poniesionych od dnia zawarcia umowy do dnia ustalenia przychodu w całkowitych kosztach wykonania usługi. Budżety kontraktów podlegają formalnemu procesowi aktualizacji. Jeżeli stopień zaawansowania usługi nie może być na dzień bilansowy wiarygodnie ustalony, przychód ustala się w wysokości poniesionych kosztów umowy, dla których istnieje prawdopodobieństwo ich odzyskania.
Utrata wartości aktywów
Sporządzający sprawozdanie finansowe dokonuje oceny wystąpienia przesłanek utraty wartości aktywów. Utrata wartości aktywów ma miejsce wówczas, gdy wartość bilansowa składnika aktywów lub ośrodka wypracowującego środki pieniężne przekracza jego wartość możliwą do odzyskania, rozumianą jako wartość godziwą pomniejszoną o koszt sprzedaży lub wartość użytkową składnika majątku lub ośrodka wypracowującego środki pieniężne, zależnie od tego, która z nich jest wyższa. Ocena opiera się na oszacowaniu przyszłych wpływów i wypływów pieniężnych pochodzących z dalszego użytkowania składnika aktywów i z tytułu jego ostatecznego zbycia oraz zastosowania odpowiedniej stopy dyskontowej do tych przyszłych przepływów pieniężnych.
Utrata wartości akcji (udziałów) w jednostkach zależnych i wartości firmy
Sporządzający sprawozdanie finansowe dokonuje oceny wystąpienia przesłanek utraty wartości akcji (udziałów) w jednostkach zależnych. Test na utratę wartości, ośrodka wypracowującego środki pieniężne, opiera się o oszacowanie przyszłych zdyskontowanych przepływów pieniężnych (metoda DCF), generowanych przez spółkę. Analogicznie test na utratę wartości przeprowadzany jest dla wartości firmy.
Prawdopodobieństwo zapłaty należności
Sporządzający sprawozdanie finansowe dokonuje oceny prawdopodobieństwa zapłaty należności, poprzez uwzględnienie ich przeterminowania, ustanowionych zabezpieczeń oraz sytuacji dłużnika, osobno dla każdej transakcji.
Nakłady niezbędne do wypełnienia obowiązku
Sporządzający sprawozdanie finansowe dokonuje osądu w zakresie nakładów niezbędnych do wypełnienia danego obowiązku na dzień bilansowy, związanego z trwającymi sporami sądowymi. Ocena opiera się na oszacowaniu kwoty, jaką Jednostka powinna by zapłacić wypełniając dany obowiązek na dzień bilansowy.
Składnik aktywów z tytułu podatku odroczonego
Sporządzający sprawozdanie finansowe rozpoznaje składnik aktywów z tytułu podatku odroczonego bazując na założeniu, że w przyszłości zostanie osiągnięty dochód podatkowy pozwalający na jego wykorzystanie. Pogorszenie uzyskiwanych dochodów podatkowych w przyszłości mogłoby spowodować, że założenie to stałoby się nieuzasadnione.
Rozliczanie kontraktów długoterminowych
Sporządzający sprawozdanie finansowe stosuje metodę procentowego zaawansowania prac przy rozliczaniu kontraktów długoterminowych. Stosowanie tej metody wymaga od Jednostki szacowania proporcji dotychczas poniesionych kosztów umowy w stosunku do szacunkowych łącznych kosztów umowy. W uzasadnionych przypadkach, gdy metoda ta nie odzwierciedlałaby wiarygodnie stanu zaawansowania wykonania umowy, może być stosowana inna metoda, rzetelnie odzwierciedlająca stan zaawansowania realizacji umowy.
Stawki amortyzacyjne
Wysokość stawek amortyzacyjnych ustalana jest na podstawie przewidywanego okresu ekonomicznej użyteczności składników rzeczowego majątku trwałego oraz wartości niematerialnych. Jednostka corocznie dokonuje weryfikacji przyjętych okresów ekonomicznej użyteczności na podstawie bieżących szacunków.
Nieruchomości inwestycyjne
Jednostka wycenia nieruchomości inwestycyjne w wartości godziwej w oparciu o metodę DCF opartą o oszacowanie przyszłych zdyskontowanych przepływów pieniężnych.
IX.# Zmiany zasad rachunkowości i prezentacji sprawozdań finansowych
Sporządzający sprawozdanie finansowe nie zmienił w bieżącym roku obrotowym zmian w polityce rachunkowości innych niż wymaganych przepisami prawa (o ile wystąpiły, opisane w oddzielnej części sprawozdania), w głównej mierze wynikające ze zmian w MSSF zatwierdzonych do stosowania przez Unię Europejską.
Sprawozdanie Finansowe za okres od 01.01.2022 do 31.12.2022 | 38 | S t r o n a
X. Wpływ na sprawozdanie finansowe bieżących i przyszłych zmian w przepisach o rachunkowości
Następujące nowe standardy, zmiany do standardów oraz nowe interpretacje zostały wydane przez RMSR, zatwierdzone do stosowania po 1 stycznia 2021r.
| Wpływ na sprawozdanie finansowe / odniesienie |
|---|
| Zmiany do MSSF 4 "Umowy ubezpieczeniowe" - odroczenie zastosowania MSSF 9 "Instrumenty finansowe" nie będą miały istotnego wpływu na sprawozdanie finansowe |
| Zmiany do MSSF 9 ,,Instrumenty finansowe", MSR 39 ,,Instrumenty finansowe ujmowanie i wycena" oraz MSSF 7 ,,Instrumenty finansowe: ujmowanie informacji" oraz MSSF 16 "Leasing"- reforma referencyjnej stopy procentowej nie będą miały istotnego wpływu na sprawozdanie finansowe |
Następujące nowe standardy, zmiany do standardów oraz nowe interpretacje zostały wydane przez RMSR, zatwierdzone do stosowania po 1 stycznia 2022r.
| Wpływ na sprawozdanie finansowe / odniesienie |
|---|
| Zmiany do MSSF 3 "Połączenia przedsięwzięć" - aktualizacja referencji do Założeń Koncepcyjnych nie będą miały istotnego wpływu na sprawozdanie finansowe |
| MSR 16 "Rzeczowe aktywa trwałe" - przychody z produktów wyprodukowanych w okresie przygotowania rzeczowych aktywów trwałych do rozpoczęcia funkcjonowania nie będą miały istotnego wpływu na sprawozdanie finansowe |
| MRS 37 "Rezerwy, zobowiązania warunkowe i aktywa warunkowe" - wyjaśnienia nt. kosztów ujmowanych w analizie, czy umowa jest kontraktem rodzącym obciążenia nie będą miały istotnego wpływu na sprawozdanie finansowe |
| Roczny program poprawek 2018 - 2020 - poprawki zawierają wyjaśnienia oraz doprecyzowują wytyczne standardów w zakresie ujmowania oraz wyceny: MSSF 1 "Zastosowanie Międzynarodowych Standardów Sprawozdawczości Finansowej po raz pierwszy", MSSF 9 "Instrumenty finansowe", MSR 41 "Rolnictwo" oraz do przykładów ilustrujących do MSSF 16 "Leasing" nie będą miały istotnego wpływu na sprawozdanie finansowe |
Następujące nowe standardy, zmiany do standardów oraz nowe interpretacje zostały wydane przez RMSR, zatwierdzone do stosowania po 1 stycznia 2023r.
| Wpływ na sprawozdanie finansowe / odniesienie |
|---|
| MSSF 17 "Umowy ubezpieczeniowe" oraz zmiany do MSSF 17 nie będą miały istotnego wpływu na sprawozdanie finansowe |
| Zmiany do MSR 1 "Prezentacja sprawozdań finansowych" - klasyfikacja zobowiązań jako krótko- lub długoterminowe nie będą miały istotnego wpływu na sprawozdanie finansowe |
| Zmiany do MSR 1 "Prezentacja sprawozdań finansowych" oraz Wytyczne Rady MSSF w zakresie ujawnień dotyczących polityk rachunkowości w praktyce - kwestia istotności w odniesieniu do polityk rachunkowości nie będą miały istotnego wpływu na sprawozdanie finansowe |
| Zmiany do MSR 8 "Zasady (polityka) rachunkowości, zmiany wartości szacunkowych i korygowanie błędów" - definicja wartości szacunkowych nie będą miały istotnego wpływu na sprawozdanie finansowe |
| Zmiany do MSR 12 "Podatek dochodowy" - obowiązek ujmowania podatku odroczonego od transakcji, tj. leasing nie będą miały istotnego wpływu na sprawozdanie finansowe |
| MSSF 17 "Umowy ubezpieczeniowe" - pierwsze zastosowanie MSSF 17 i MSSF 9 - informacje porównawcze nie będą miały istotnego wpływu na sprawozdanie finansowe |
Następujące nowe standardy, zmiany do standardów oraz nowe interpretacje zostały wydane przez RMSR, zatwierdzone do stosowania po 1 stycznia 2024r.
| Wpływ na sprawozdanie finansowe / odniesienie |
|---|
| Zmiany do MSSF 16 "Leasing" - zobowiązania leasingowe w transakcjach sprzedaży i leasingu zwrotnego nie będą miały istotnego wpływu na sprawozdanie finansowe |
| Zmiany do MSR 1 "Prezentacja sprawozdań finansowych" - klasyfikacja zobowiązań jako krótkoterminowe lub długoterminowe nie będą miały istotnego wpływu na sprawozdanie finansowe |
Sprawozdanie Finansowe za okres od 01.01.2022 do 31.12.2022 | 39 | S t r o n a
XI. Noty do jednostkowego sprawozdania finansowego.
Nota 1 Rzeczowe aktywa trwałe
Struktura własnościowa środków trwałych w tys. PLN
| Stan na: 31.12.2022 | Stan na: 31.12.2021 |
|---|---|
| Rzeczowe aktywa trwałe własne | 27 511 |
| Rzeczowe aktywa trwałe użytkowane na podstawie leasingu operacyjnego, najmu, dzierżawy i podobnym charakterze | 42 027 |
| Razem | 69 538 |
| Środki trwałe stanowiące zabezpieczenie zobowiązań | 19 692 |
Koszty finansowania zewnętrznego skapitalizowane w wartości aktywów trwałych w tys. PLN
| Stan na: 31.12.2022 | Stan na: 31.12.2021 |
|---|---|
| Odsetki | |
| Różnice kursowe | |
| Pozostałe koszty finansowania zewnętrznego | |
| Razem |
Nie wystąpiły koszty finansowania zewnętrznego aktywowane w rzeczowym majątku trwałym.
Środki trwałe użytkowane na podstawie umowy leasingu finansowego w tys. PLN
| Stan na: 31.12.2022 | Stan na: 31.12.2021 |
|---|---|
| Koszty | 67 864 |
| Umorzenie | -25 837 |
| Razem | 42 027 |
Sprawozdanie Finansowe za okres od 01.01.2022 do 31.12.2022 | 40 | S t r o n a
Środki trwałe wg rodzajów
| | Stan na 01-01- 2021 Koszty | Umorzenie i odpisy aktualizujące | Wartość księgowa netto | Zwiększenia | w tym nadwyżki z przeszacowania | Zmniejszenia | w tym zmiany w skumulowanej amortyzacji | Różnice kursowe | Stan na 31-12- 2021 Wartość księgowa netto | Stan na 01-01- 2022 Koszty | Umorzenie | Odpisy aktualizujące | Wartość księgowa netto | Stan na 31-12- 2022 Koszty | Zwiększenia | w tym: | -nabycia | -nabycia jednostki zależne | -nadwyżki z przeszacowania | -przeniesienia | -inne | Zmniejszenia | w tym: | -zbycie | -przesunięcia do grupy przeznaczonych do sprzedaży | -inne | Umorzenie | Zwiększenia | w tym: | -amortyzacja | -nabycia | Sprawozdanie Finansowe za okres od 01.01.2022 do 31.12.2022 | 41 | S t r o n a | jednostki zależne | -inne | Zmniejszenia | -zbycie | -przesunięcia do grupy przeznaczonych do sprzedaży | -przeniesienia | -inne | Odpisy aktualizujące | -odpisy aktualizujące | -cofnięcia odpisów aktualizujących | Różnice kursowe | Wartość netto |
| :--- | :--- | :--- | :--- | :--- | :--- | :--- | :--- | :--- | :--- | :--- | :--- | :--- | :--- | :--- | :--- | :--- | :--- | :--- | :--- | :--- | :--- | :--- | :--- | :--- | :--- | :--- | :--- | :--- | :--- | :--- | :--- | :--- | :--- | :--- |
| grunty | 1 982 | -8 661 | 1 982 | | | -796 | | | 1 982 | 1 982 | -9 456 | | 19 692 | 1 982 | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| budynki i budowle | 29 943 | -18 522 | 21 283 | 7 925 | | -1 357 | | | 20 487 | 29 148 | -22 131 | | 28 839 | 28 839 | 4 997 | 7 115 | 93 193 | 1 917 | | | 359 | 3 080 | -1 072 | -550 | | | | | | | |
| urządzenia techniczne i maszyny | 40 112 | -9 951 | 21 589 | 3 045 | | -1 886 | | | 28 157 | 50 970 | -11 699 | | 28 839 | 28 839 | 93 193 | 93 193 | | 93 3 | | | | 193 | -1 778 | | | | | | | | |
| środki transportu | 23 219 | -1 120 | 13 268 | 22 214 | | -4 039 | | | 14 428 | 30 421 | -1 154 | | 18 722 | 18 722 | 12 398 | 12 398 | | 3 450 | | | | 8 589 | | -1 568 | | | | | | | |
| inne środki trwałe | 1 150 | -38 253 | 30 145 | | | | | | 52 359 | 1 265 | -359 | | 110 193 | 110 193 | | | | | | | 359 | | -54 | -210 | -359 | | | | | | |
| Środki trwałe w budowie | 145 | | 58 297 | 7 925 | | -796 | | | 65 465 | 114 338 | -44 800 | | 69 538 | 69 538 | 6 043 | 93 193 | | | | | | | | | | | | | | | |
| Zaliczki na środki trwałe w budowie | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| Środki trwałe przeznaczone do sprzedaży | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| RAZEM | 96 550 | -67 592 | 144 912 | 33 184 | | -8 076 | | | 223 847 | 196 782 | -77 593 | | 245 029 | 110 193 | 7 040 | 93 193 | | | | | | | | | | | | | | | |
| Stan na 01-01- 2021 | Koszty | Umorzenie i odpisy aktualizujące | Wartość księgowa netto | Zwiększenia | w tym nadwyżki z przeszacowania | Zmniejszenia | w tym zmiany w skumulowanej amortyzacji | Różnice kursowe | Stan na 31-12- 2021 Wartość księgowa netto | Stan na 01-01- 2022 Koszty | Umorzenie | Odpisy aktualizujące | Wartość księgowa netto | Stan na 31-12- 2022 Koszty | Zwiększenia | w tym: | -nabycia | -nabycia jednostki zależne | -nadwyżki z przeszacowania | -przeniesienia | -inne | Zmniejszenia | w tym: | -zbycie | -przesunięcia do grupy przeznaczonych do sprzedaży | -inne | Umorzenie | Zwiększenia | w tym: | -amortyzacja | -nabycia | Sprawozdanie Finansowe za okres od 01.01.2022 do 31.12.2022 | 41 | S t r o n a | jednostki zależne | -inne | Zmniejszenia | -zbycie | -przesunięcia do grupy przeznaczonych do sprzedaży | -przeniesienia | -inne | Odpisy aktualizujące | -odpisy aktualizujące | -cofnięcia odpisów aktualizujących | Różnice kursowe | Wartość netto |
| grunty | 1 982 | -8 661 | 1 982 | | | -796 | | | 1 982 | 1 982 | -9 456 | | 19 692 | 1 982 | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| budynki i budowle | 29 943 | -18 522 | 21 283 | 7 925 | | -1 357 | | | 20 487 | 29 148 | -22 131 | | 28 839 | 28 839 | 4 997 | 7 115 | 93 193 | 1 917 | | | 359 | 3 080 | -1 072 | -550 | | | | | | | |
| urządzenia techniczne i maszyny | 40 112 | -9 951 | 21 589 | 3 045 | | -1 886 | | | 28 157 | 50 970 | -11 699 | | 28 839 | 28 839 | 93 193 | 93 193 | | 93 3 | | | | 193 | -1 778 | | | | | | | | |
| środki transportu | 23 219 | -1 120 | 13 268 | 22 214 | | -4 039 | | | 14 428 | 30 421 | -1 154 | | 18 722 | 18 722 | 12 398 | 12 398 | | 3 450 | | | | 8 589 | | -1 568 | | | | | | | |
| inne środki trwałe | 1 150 | -38 253 | 30 145 | | | | | | 52 359 | 1 265 | -359 | | 110 193 | 110 193 | | | | | | | 359 | | -54 | -210 | -359 | | | | | | |
| Środki trwałe w budowie | 145 | | 58 297 | 7 925 | | -796 | | | 65 465 | 114 338 | -44 800 | | 69 538 | 69 538 | 6 043 | 93 193 | | | | | | | | | | | | | | | |
| Zaliczki na środki trwałe w budowie | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| Środki trwałe przeznaczone do sprzedaży | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| RAZEM | 96 550 | -67 592 | 144 912 | 33 184 | | -8 076 | | | 223 847 | 196 782 | -77 593 | | 245 029 | 110 193 | 7 040 | 93 193 | | | | | | | | | | | | | | | |
| Stan na 01-01- 2021 Koszty | 1 982 | 29 943 | 40 112 | 23 219 | 1 150 | 145 | 96 550 | | 1 982 | 29 148 | 50 970 | 30 421 | 1 265 | 552 | 114 338 | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| Umorzenie i odpisy aktualizujące | -8 661 | -18 522 | -9 951 | -1 120 | -38 253 | | | | | -9 456 | -22 131 | -11 699 | -1 154 | -359 | -44 800 | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| Wartość księgowa netto | 1 982 | 21 283 | 21 589 | 13 268 | 30 145 | 58 297 | | | 1 982 | 19 692 | 28 839 | 18 722 | 110 193 | 69 538 | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| Zwiększenia | 7 925 | 3 045 | 22 214 | 11 206 | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| w tym nadwyżki z przeszacowania | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| Zmniejszenia | -796 | -1 357 | -1 886 | -4 039 | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| w tym zmiany w skumulowanej amortyzacji | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| Różnice kursowe | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| Stan na 31-12- 2021 | Wartość księgowa netto | 1 982 | 20 487 | 28 157 | 14 428 | 52 359 | 65 465 | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| Stan na 01-01- 2022 | Koszty | 1 982 | 29 148 | 50 970 | 30 421 | 1 265 | 552 | 114 338 | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| Umorzenie | -9 456 | -22 131 | -11 699 | -1 154 | -359 | -44 800 | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| Odpisy aktualizujące | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| Wartość księgowa netto | 1 982 | 19 692 | 28 839 | 18 722 | 110 193 | 69 538 | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| Stan na 31-12- 2022 | Koszty | 1 982 | 29 148 | 50 970 | 30 421 | 1 265 | 552 | 114 338 | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| Zwiększenia | | | | | | | | | | 4 290 | 6 043 | 93 193 | 114 338 | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| w tym: | | | | | | | | | | 4 997 | 7 115 | 93 193 | 12 398 | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| -nabycia | | | | | | | | | | 1 917 | 1 440 | 93 3 | 3 450 | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| -nabycia jednostki zależne | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| -nadwyżki z przeszacowania | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| -przeniesienia | | | | | | | | | | 359 | 359 | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| -inne | | | | | | | | | | 3 080 | 5 316 | 193 | 8 589 | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| Zmniejszenia | | | | | | | | | | -706 | -1 072 | -1 778 | -35 | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| w tym: | | | | | | | | | | -550 | -1 018 | -1 568 | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| -zbycie | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| -przesunięcia do grupy przeznaczonych do sprzedaży | | | | | | | | | | -156 | -54 | -210 | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| -inne | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| Umorzenie | -796 | -3 609 | -1 748 | -35 | -359 | -6 546 | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| Zwiększenia | | | | | | | | | | -796 | -3 609 | -1 748 | -35 | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| w tym: | | | | | | | | | | -796 | -3 609 | -1 748 | -35 | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| -amortyzacja | | | | | | | | | | -796 | -3 609 | -1 748 | -35 | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| -nabycia | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| Sprawozdanie Finansowe za okres od 01.01.2022 do 31.12.2022 | 41 | S t r o n a | jednostki zależne | -inne | Zmniejszenia | -zbycie | -przesunięcia do grupy przeznaczonych do sprzedaży | -przeniesienia | -inne | Odpisy aktualizujące | -odpisy aktualizujące | -cofnięcia odpisów aktualizujących | Różnice kursowe | Wartość netto |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| | | | |# Sprawozdanie Finansowe za okres od 01.01.2022 do 31.12.2022
Wartości niematerialne i prawne
| Stan na: 31.12.2022 | Stan na: 31.12.2021 | |
|---|---|---|
| Koszty | 2 885 | 2 885 |
| Umorzenie | -2 532 | -2 178 |
| Razem | 353 | 706 |
| Stan na 01-01-2021 | Stan na 31-12-2021 | Stan na 2022-01-01 | Stan na 2022-12-31 | |
|---|---|---|---|---|
| Koszty | 3 441 | 733 | 3 474 | 3 474 |
| Zwiększenia w tym: | 33 | 33 | ||
| -nabycia | 33 | 33 | ||
| -nabycia jednostki zależne | ||||
| -nadwyżki z przeszacowania | ||||
| -przeniesienia | ||||
| -inne | ||||
| Zmniejszenia w tym: | ||||
| -zbycie | ||||
| -przesunięcia do grupy przeznaczonych do sprzedaży | ||||
| -inne | ||||
| Umorzenie i odpisy aktualizujące | -2 707 | 733 | -3 084 | -3 084 |
| Zwiększenia w tym: | -377 | |||
| -amortyzacja | -377 | |||
| -nabycia jednostki zależne | ||||
| -inne | ||||
| Zmniejszenia | ||||
| -zbycie | ||||
| -przesunięcia do grupy przeznaczonych do sprzedaży | ||||
| -przeniesienia | ||||
| -inne | ||||
| Odpisy aktualizujące | ||||
| -odpisy aktualizujące | ||||
| -cofnięcia odpisów aktualizujących | ||||
| Różnice kursowe | ||||
| Wartość księgowa netto | 733 | 733 | 389 | 389 |
Głównym elementem wartości niematerialnych jest system SAP. Okres użytkowania programu został ustalony na 20 lat a jego wartość rezydualna na kwotę 0,00 PLN.
Nota 4 Aktywa finansowe długoterminowe (z wyłączeniem należności handlowych, aktywów wycenianych metodą praw własności oraz środków pieniężnych i ich ekwiwalentów)
Aktywa finansowe ( z wyłączeniem należności handlowych, aktywów wycenianych metodą praw własności oraz środków pieniężnych i ich ekwiwalentów) w tys. PLN
| Stan na: 31.12.2022 | Stan na: 31.12.2021 | |
|---|---|---|
| Inwestycje kapitałowe w jednostkach zależnych | 472 108 | 472 108 |
| Inne | ||
| Razem | 472 108 | 472 108 |
Na wzrost wartości inwestycji kapitałowych w jednostkach zależnych miały poniższe zdarzenia:
a) Wpłata na podwyższenie kapitału zakładowego w Spółce Marywilska 44 Sp. z o.o, dokonana w dniu 28.02.2021 roku w wysokości 80.000 tys. PLN;
b) Wpłata na podwyższenie kapitału zakładowego w Spółce Marywilska 44 Sp. z o.o. dokonana w dniu 17.11.2021 r. w wysokości 24.520 tys. PLN. Na dzień 31.12.2021 r. podwyższenie kapitału nie zostało zarejestrowane przez Krajowych Rejestr Sądowy;
c) Zwrot zaliczki na poczet masy likwidacyjnej w Expo Mazury S.A. w wysokości 62.355 tys. PLN. W dniu 19.11.2021 roku postanowieniem Sądu Rejonowego w Olsztynie, VIII Wydział Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego spółka Expo Mazury S.A. została wykreślona z Rejestru Przedsiębiorców.
Podstawowe dane finansowe głównych jednostek zależnych kontrolowanych bezpośrednio
| JHM Development S.A | Kobylarnia S.A. | Marywilska 44 Sp. z o.o. | Mirbud Ukraina Sp. z o.o. | |
|---|---|---|---|---|
| Aktywa razem | 641 542 | 390 244 | 506 171 | |
| Zobowiązania długoterminowe | 91 795 | 125 775 | 171 584 | |
| Zobowiązania krótkoterminowe | 142 355 | 163 161 | 15 178 | |
| Kapitał własny | 407 045 | 101 308 | 319 408 | |
| Bezpośredni udział w kapitale | 100,00% | 100,00% | 57,47% | 100,00% |
| Udział w kapitale własnym (udział bezpośredni i pośredni 100%) | 100,00% | 100,00% | 57,47% | |
| Przychody ze sprzedaży | 131 534 | 985 642 | 54 368 | |
| Zysk (strata) netto | 12 823 | 13 413 | -404 | |
| Całkowite dochody za rok obrotowy netto | 12 823 | 13 413 | -404 | |
| Przepływy pieniężne netto razem | -51 362 | 15 699 | 5 909 |
Podstawowe dane finansowe głównych jednostek zależnych kontrolowanych pośrednio
| JHM 1 Sp. z o.o. w likwidacji | |
|---|---|
| Aktywa razem | 10 201 |
| Zobowiązania długoterminowe | |
| Zobowiązania krótkoterminowe | 961 |
| Kapitał własny | 9 240 |
| Udział w kapitale własnym (pośredni i bezpośredni) | 100,00% |
| Przychody ze sprzedaży | |
| Zysk (strata) netto | 46 |
| Całkowite dochody za rok obrotowy netto | 46 |
| Przepływy pieniężne netto razem | -13 712 |
Nota 5 Inwestycje wyceniane metodą praw własności.
Zarówno w bieżącym jak i poprzednim okresie sprawozdawczym pozycja nie wystąpiła.
Nota 6 Należności handlowe i pozostałe.
Należności handlowe i pozostałe w tys. PLN
| Stan na: 31.12.2022 | Stan na: 31.12.2021 | |
|---|---|---|
| Należności długoterminowe | 5 538 | |
| należności handlowe od jednostek powiązanych | 5 538 | |
| należności handlowe od pozostałych jednostek | ||
| inne należności od jednostek powiązanych | ||
| inne należności od pozostałych jednostek | ||
| Należności krótkoterminowe | 548 034 | 436 446 |
| należności handlowe od jednostek powiązanych | 4 529 | 17 788 |
| należności handlowe od pozostałych jednostek | 409 908 | 337 541 |
| kwoty zatrzymane z tytułu realizacji kontraktów od jednostek powiązanych | ||
| kwoty zatrzymane z tytułu realizacji kontraktów od jednostek pozostałych | 55 376 | 47 127 |
| inne należności od jednostek powiązanych | ||
| inne należności od pozostałych jednostek | 5 | 4 |
| kwoty przekazane na dostawy | 22 671 | 29 104 |
| należności budżetowe za wyjątkiem rozliczeń z tytułu podatku dochodowego od osób prawnych | ||
| należności sporne dochodzone na drodze sądowej | 3 996 | 4 883 |
| naliczenie należności z tytułu rozliczenia kontraktów długoterminowych | 51 549 | |
| Razem | 553 572 | 436 446 |
Struktura wiekowa należności w tys. PLN
| Stan na: 31.12.2022 | Stan na: 31.12.2021 | |
|---|---|---|
| Należności handlowe brutto | 577 101 | 458 566 |
| nieprzeterminowane, w tym: | 370 282 | 310 015 |
| wymagalne do 1 miesiąca | 246 015 | 176 718 |
| wymagalne od 1 miesiąca do 3 miesięcy | 68 892 | 86 171 |
| wymagalne od 3 miesięcy do 12 miesięcy | 55 376 | 47 127 |
| wymagalne od 1 roku do 5 lat | ||
| przeterminowane, w tym: | 206 819 | 148 551 |
| przeterminowane do 1 miesiąca | 32 188 | 56 408 |
| przeterminowane od 1 do 3 miesięcy | 24 640 | 45 790 |
| przeterminowane od 3 do 6 miesięcy | 87 427 | 22 164 |
| przeterminowane od 6 do 12 miesięcy | 37 885 | 2 761 |
| przeterminowane powyżej 12 miesięcy | 24 678 | 21 428 |
| należności w stosunku do których ryzyko kredytowe znacznie wzrosło | -1 644 | -563 |
| odpis aktualizujący należności | -21 885 | -21 557 |
| Należności handlowe netto | 553 572 | 436 446 |
Na dzień publikacji niniejszego sprawozdania z przedziału należności przeterminowanych uregulowane zostało 66.978 tys. zł.
Odpisy aktualizujące należności w tys. PLN
| Stan na 01-01-2021 | Zwiększenia | Rozwiązania | Wykorzystania | Stan na 31-12-2021 | Zwiększenia | Rozwiązania | Wykorzystania | stan na 31-12-2022 | |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Należności handlowe | -20 740 | 291 | -20 740 | -1 409 | -20 740 | ||||
| Należności sporne | -1 671 | -1 380 | -2 789 | ||||||
| Inne | -8 580 | -22 120 | -23 529 |
Odpisy aktualizujące w aspekcie strat kredytowych. Dane historyczne wskazują, że spółka ponosi straty kredytowe w odniesieniu do należności w wysokości ok 1% ich wartości brutto.
Odpisy aktualizujące w aspekcie pozycji do których ryzyko kredytowe znacznie wzrosło. Do pozycji tej kwalifikuje się:
• należności od kontrahentów zagrożonych upadłością
• należności przeterminowana ponad 12 miesięcy o ile nie istnieją okoliczności wskazujące na wysokie prawdopodobieństwo odzyskania należności.
W roku 2020 Spółka dokonała odpisu aktualizującego należności w wysokości 20 740 tys. zł. Odpisem zostały objęte wszystkie należności handlowe, co do których na dzień bilansowy istniało niewielkie prawdopodobieństwo odzyskania. W wyniku toczącej się kontroli Urzędu Kontroli Skarbowej, co do prawidłowości rozliczenia podatku dochodowego od osób prawnych za rok 2011 r., Spółka MIRBUD S.A. otrzymała decyzję od Łódzkiego Urzędu Skarbowego, w której kwota zaległości podatkowej wyniosła 1 108 tys. zł. oraz należne odsetki za ten okres. Spółka MIRBUD S.A. odwołała się od decyzji Łódzkiego Urzędu Skarbowego, natomiast ze względu na niepewność ostatecznego wyniku toczącego się postępowania odwoławczego, na powyższą kwotę został utworzony odpis aktualizujący. W dniu 15.04.2021 roku Spółka otrzymała zwrot kwoty 291.841,00 PLN, rozwiązując częściowo odpis, natomiast postępowanie jest nadal w toku.
Nota 7 Aktywa biologiczne.
Zarówno w bieżącym jak i poprzednim okresie sprawozdawczym pozycja nie wystąpiła.
Nota 8 Inne aktywa trwałe gdzieindziej nie sklasyfikowane (w tym rozliczenia międzyokresowe).
Inne aktywa w tys. PLN
| Stan na: 31.12.2022 | Stan na: 31.12.2021 | |
|---|---|---|
| Inne aktywa długoterminowe | 419 | 47 |
| Rozliczenia międzyokresowe kosztów długoterminowe | 419 | 47 |
| Pozostałe aktywa długoterminowe gdzieindziej nie sklasyfikowane | ||
| Inne aktywa krótkoterminowe | 802 | 2 714 |
| Rozliczenia międzyokresowe kosztów krótkoterminowe | 802 | 2 714 |
| Pozostałe aktywa krótkoterminowe gdzieindziej nie sklasyfikowane | ||
| Razem | 1 222 | 2 761 |
Nota 9 Zapasy.
Zapasy w tys. PLN
| Stan na: 31.12.2022 | Stan na: 31.12.2021 | |
|---|---|---|
| Materiały | 555 | 360 |
| Półprodukty i produkty w toku | ||
| Produkty gotowe | 11 | 15 |
| Towary | 700 | 700 |
| Kontrakty deweloperskie zakończone | ||
| Razem | 1 267 | 1 075 |
W dniu 15.12.2021 r. Spółka MIRBUD S.A. aktem notarialnym nr 13668/2021 dokonała sprzedaży gruntu w Jastrzębiej Górze na rzecz JHM Development S.A.
Odpisy aktualizujące zapasy
| Stan na 01-01-2021 | Zwiększenia | Rozwiązania | Wykorzystania | Stan na 31-12-2021 | Zwiększenia | Rozwiązania | Wykorzystania | stan na 31-12-2022 | |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Materiały | |||||||||
| Półprodukty i produkty w toku | |||||||||
| Produkty gotowe | |||||||||
| Towary | |||||||||
| Kontrakty deweloperskie zakończone |
Nie wystąpiły okoliczności wskazujące na potrzebę stworzenia odpisów aktualizujących zapasów.
Nota 10 Środki pieniężne i ich ekwiwalenty.
Środki pieniężne i ich ekwiwalenty w tys. PLN
| Stan na: 31.12.2022 | Stan na: 31.12.2021 | |
|---|---|---|
| Środki pieniężne w kasie i na rachunkach | 251 217 | 114 016 |
| Lokaty terminowe | 42 584 | 110 166 |
| Inne aktywa pieniężne | ||
| Razem | 293 801 | 224 182 |
Lokaty terminowe w kwocie 40 803 tys. zł. stanowią oprocentowane środki stanowiące zabezpieczenie należytego wykonania kontraktów budowlanych oraz zabezpieczenie zwrotu zaliczek otrzymanych od inwestorów. W związku z powyższym są one ograniczone co do dysponowania.
Nota 11 Aktywa trwałe przeznaczone do sprzedaży oraz związane z nimi zobowiązania.
Zarówno w bieżącym jak i poprzednim okresie sprawozdawczym pozycja nie wystąpiła.# Sprawozdanie Finansowe za okres od 01.01.2022 do 31.12.2022
Nota 12 Kapitały
Kapitały i zobowiązania w tys. PLN
| Stan na: 31.12.2022 | Stan na: 31.12.2021 | |
|---|---|---|
| Kapitał podstawowy | 9 174 | 9 174 |
| Nadwyżka ceny emisyjnej powyżej wartości nominalnej udziałów | ||
| Pozostałe kapitały rezerwowe | 115 | 103 |
| Zyski zatrzymane przypadające akcjonariuszom jednostki dominującej/kapitał zapasowy, w tym: | 343 082 | 241 210 |
| Zysk/strata w okresie sprawozdawczym | 120 221 | 80 354 |
| Kapitał przypadający akcjonariuszom jednostki dominującej/kapitał zapasowy | 467 360 | 365 488 |
| Kapitał przypadający na udziały niesprawujące kontroli | ||
| Razem | 467 360 | 365 488 |
Pozostałe kapitały rezerwowe w tys. PLN
| Stan na: 31.12.2022 | Stan na: 31.12.2021 | |
|---|---|---|
| Pozostałe kapitały przypadające akcjonariuszom jednostki dominującej, w tym: | 115 | 103 |
| Łączne inne całkowite dochody - emisja akcji | 115 | 103 |
| Razem | 115 | 103 |
Struktura kapitału akcyjnego
| Data rejestracji dd.mm.rrrr | Sposób pokrycia | Liczba akcji tys. Sztuk | Wartość kapitału w tys. PLN | wartość nominalna akcji w PLN |
|---|---|---|---|---|
| Akcje zwykłe serii A | 22.12.2006 | Wkład pieniężny | 19 500 | 1 950 |
| Akcje zwykłe serii B | 22.12.2006 | Wkład pieniężny | 14 625 | 1 463 |
| Akcje zwykłe serii C | 22.12.2006 | Wkład pieniężny | 2 264 | 226 |
| Akcje zwykłe serii D | 22.12.2006 | Wkład pieniężny | 3 611 | 361 |
| Akcje zwykłe serii E | 11.12.2009 | Wkład pieniężny | 5 000 | 500 |
| Akcje zwykłe serii F | 03.03.2010 | Wkład pieniężny | 10 000 | 1 000 |
| Akcje zwykłe serii G | 19.05.2010 | Wkład pieniężny | 10 000 | 1 000 |
| Akcje zwykłe serii H | 18.08.2010 | Wkład pieniężny | 10 000 | 1 000 |
| Akcje zwykłe serii I | 25.06.2014 | Wkład pieniężny | 7 493 | 749 |
| Akcje zwykłe serii J | 11.09.2019 | Wkład pieniężny | 2 874 | 287 |
| Akcje zwykłe serii K | 30.09.2019 | Wkład pieniężny | 6 378 | 638 |
| Razem na początek okresu | 91 744 | 9 174 | ||
| Razem na koniec okresu | 91 744 | 9 174 | ||
| Razem na dzień zatwierdzenia sprawozdania do publikacji | 91 744 | 9 174 |
Struktura kapitału akcyjnego
| Jerzy Mirgos | Nationale-Nederlande OFE | Pozostali akcjonariusze | |
|---|---|---|---|
| Stan na 31-12-2021 | |||
| Posiadane akcje zwykłe | 41 271 064 | 10 281 000 | 40 192 136 |
| Posiadane akcje uprzywilejowane | |||
| Udział w kapitale | 44,99% | 11,21% | 43,81% |
| Udział w zysku | 44,99% | 11,21% | 43,81% |
| Udział w głosach | 44,99% | 11,21% | 43,81% |
| Stan na 31-12-2022 | |||
| Posiadane akcje zwykłe | 41 600 000 | 9 171 000 | 40 973 000 |
| Posiadane akcje uprzywilejowane | |||
| Udział w kapitale | 45,34% | 10,00% | 44,66% |
| Udział w zysku | 45,34% | 10,00% | 44,66% |
| Udział w głosach | 45,34% | 10,00% | 44,66% |
| Stan na dzień zatwierdzenia sprawozdania do publikacji | |||
| Posiadane akcje zwykłe | 41 600 000 | 9 221 837 | 40 922 363 |
| Posiadane akcje uprzywilejowane | |||
| Udział w kapitale | 45,34% | 10,05% | 44,61% |
| Udział w zysku | 45,34% | 10,05% | 44,61% |
| Udział w głosach | 45,34% | 10,05% | 44,61% |
Nota 13 Rezerwy
Rezerwy w tys. PLN
| Stan na: 31.12.2022 | Stan na: 31.12.2021 | |
|---|---|---|
| Rezerwy długoterminowe | 61 | 95 |
| rezerwa na odprawy emerytalne | 61 | 95 |
| pozostałe rezerwy długoterminowe | ||
| Rezerwy krótkoterminowe | 2 176 | 3 680 |
| rezerwa na odprawy emerytalne | 176 | 1 185 |
| rezerwy na naprawy gwarancyjne | 2 000 | 1 000 |
| rezerwy na straty z tytułu rozliczeń kontraktów długoterminowych | ||
| pozostałe rezerwy krótkoterminowe | 1 495 | |
| Razem | 2 237 | 3 775 |
Nota 14 Zobowiązania finansowe za wyjątkiem rezerw, zobowiązań handlowych i pozostałych zobowiązań.
Pożyczki i kredyty bankowe oraz inne instrumenty dłużne w tys. PLN
| Stan na: 31.12.2022 | Stan na: 31.12.2021 | |
|---|---|---|
| Długoterminowe zobowiązania finansowe za wyjątkiem rezerw, zobowiązań handlowych i pozostałych zobowiązań | 122 002 | 68 765 |
| Zobowiązania finansowe wobec jednostek powiązanych | ||
| Pożyczki i kredyty od pozostałych jednostek | 103 916 | 49 110 |
| Zobowiązania z tytułu instrumentów pochodnych | ||
| Wyemitowane papiery dłużne | ||
| Zobowiązania z tytułu leasingu finansowego | 18 086 | 19 654 |
| Pozostałe w tym zobowiązanie wynikające z wyceny długoterminowych umów najmu zgodnie z MSSF 16 | ||
| Krótkoterminowe zobowiązania finansowe za wyjątkiem rezerw, zobowiązań handlowych i pozostałych zobowiązań | 34 355 | 79 836 |
| Zobowiązania finansowe wobec jednostek powiązanych | ||
| Pożyczki i kredyty od pozostałych jednostek | 24 769 | 71 122 |
| Zobowiązania z tytułu instrumentów pochodnych | ||
| Wyemitowane papiery dłużne | ||
| Zobowiązania z tytułu leasingu finansowego | 9 587 | 8 714 |
| Pozostałe | ||
| Razem | 156 357 | 148 601 |
Struktura instrumentów dłużnych w tys. PLN
| pożyczki i kredyty | Zobowiązania z tytułu instrumentów pochodnych | Wyemitowane papiery dłużne | Zobowiązania z tytułu leasingu finansowego | Pozostałe | Razem | |
|---|---|---|---|---|---|---|
| stan na 01.01.2021 | 183 594 | 13 519 | 37 352 | 138 330 | 372 795 | |
| Naliczone odsetki | 4 703 | 758 | 5 461 | |||
| Zapłacone odsetki | -4 703 | -758 | -5 461 | |||
| Zaciągnięcia | 32 713 | 12 149 | 44 862 | |||
| Spłaty | -10 165 | -7 310 | -17 475 | |||
| Średni stan zobowiązań | 107 204 | 26 220 | 133 424 | |||
| Realna stopa procentowa | 4,39% | 0,00% | 2,89% | 0,00% | 4,09% | |
| stan na 31.12.2021 | 120 233 | 28 368 | 148 601 | |||
| minimalne opłaty do 1 miesiąca | 1 422 | 794 | 2 216 | |||
| minimalne opłaty 1 miesiąca do 3 miesięcy | 4 266 | 2 350 | 6 616 | |||
| minimalne opłaty do 3 miesięcy do 12 miesięcy | 10 776 | 6 058 | 16 834 | |||
| minimalne opłaty do 1 roku | 16 464 | 9 201 | 25 665 | |||
| minimalne opłaty od 1 roku do 5 lat | 103 769 | 19 166 | 122 935 | |||
| minimalne opłaty powyżej 5 lat | ||||||
| odsetki płatne do 1 roku | 5 275 | 820 | 6 094 | |||
| odsetki płatne od 1 roku do 5 lat | 21 098 | 3 280 | 24 378 | |||
| odsetki płatne powyżej 5 lat | 722 | 723 | ||||
| Przybliżona wartość godziwa | 120 233 | 28 368 | 145 589 | |||
| stan na 01.01.2022 | 120 233 | 28 368 | 148 601 | |||
| Naliczone odsetki | 9 417 | 1 855 | 11 272 | |||
| Zapłacone odsetki | -9 417 | -1 855 | -11 272 | |||
| Zaciągnięcia | 13 182 | 8 355 | 21 537 | |||
| Spłaty | -7 588 | -9 050 | -16 638 | |||
| Średni stan zobowiązań | 124 459 | 28 020 | 152 479 | |||
| Realna stopa procentowa | 7,57% | 6,62% | 7,39% | |||
| stan na 31.12.2022 | 128 685 | 27 672 | 156 357 | |||
| minimalne opłaty do 1 miesiąca | 1 122 | 938 | 2 060 | |||
| minimalne opłaty 1 miesiąca do 3 miesięcy | 3 366 | 2 812 | 6 178 | |||
| minimalne opłaty do 3 miesięcy do 12 miesięcy | 8 976 | 6 795 | 15 771 | |||
| minimalne opłaty do 1 roku | 13 464 | 10 545 | 24 009 | |||
| minimalne opłaty od 1 roku do 5 lat | 115 221 | 17 128 | 132 348 | |||
| minimalne opłaty powyżej 5 lat | ||||||
| odsetki płatne do 1 roku | 9 012 | 1 832 | 10 844 | |||
| odsetki płatne od 1 roku do 5 lat | 5 053 | 7 328 | 12 381 | |||
| odsetki płatne powyżej 5 lat | ||||||
| Przybliżona wartość godziwa | 133 111 | 27 672 | 160 783 |
Zobowiązania z tytułu kredytów i pożyczek MIRBUD S.A. na dzień 31.12.2022 r.
| Nazwa jednostki | Podmiot zobowiązany | Kwota kredytu, pożyczki wg umowy | Waluta | Kwota pozostała do spłaty - część długoterminowa | Kwota pozostała do spłaty - część krótkoterminowa | Warunki oprocentowania | Termin spłaty | Zabezpieczenia |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| PKO BP S.A. | MIRBUD S.A. | 15 000 | PLN | 10 669 | WIBOR 1M+marża | 24.06.2024 | hipoteka kaucyjna na nieruchomościach | |
| PKO BP S.A. | MIRBUD S.A. | 21 000 | PLN | 366 | WIBOR 1M+marża | 01.03.2023 | hipoteka zwykła oraz hipoteka kaucyjna na nieruchomości | |
| MBANK S.A. | MIRBUD S.A. | 15 200 | PLN | 15 200 | WIBOR 1M+marża | 27.06.2025 | cesja wierzytelności gospodarczej | |
| PEKAO S.A. | MIRBUD S.A. | 10 000 | PLN | 10 000 | WIBOR 1M+marża | 31.10.2024 | cesja wierzytelności gospodarczej | |
| Agencja Rozwoju Przemysłu S.A. | MIRBUD S.A. | 40 000 | PLN | 19 800 | 14 400 | WIBOR 1M+marża | 29.12.2025 | hipoteki na nieruchomościach |
| BOŚ S.A. | MIRBUD S.A. | 20 000 | PLN | 20 000 | WIBOR 1M+marża | 03.08.2024 | gwarancja BGK, zastaw rejestrowy | |
| BOŚ S.A. | MIRBUD S.A. | 35 000 | PLN | 33 821 | WIBOR 1M+marża | 17.10.2023 | cesja wierzytelności gospodarczej, hipoteka | |
| Razem kredyty i pożyczki | 99 490 | 24 766 |
Na dzień 31.12.2022 r. wartość kredytów i pożyczek została wyceniona według zamortyzowanego kosztu. W wyniku przeprowadzonej wyceny wartość zobowiązania z tytułu kredytów i pożyczek uległa zwiększeniu o kwotę 4.426 tys. PLN.
Zobowiązania z tytułu kredytów i pożyczek MIRBUD S.A. na dzień 31.12.2021 r.
| Nazwa jednostki | Podmiot zobowiązany | Kwota kredytu, pożyczki wg umowy | Waluta | Kwota pozostała do spłaty - część długoterminowa | Kwota pozostała do spłaty - część krótkoterminowa | Warunki oprocentowania | Termin spłaty | Zabezpieczenia |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| PKO BP S.A. | MIRBUD S.A. | 10 000 | PLN | 6 395 | WIBOR 1M+marża | 22.06.2022 | hipoteka kaucyjna na nieruchomościach | |
| PKO BP S.A. | MIRBUD S.A. | 5 000 | PLN | 5 000 | WIBOR 1M+marża | 22.06.2022 | hipoteka kaucyjna na nieruchomościach | |
| PKO BP S.A. | MIRBUD S.A. | 21 000 | PLN | 366 | 1 464 | WIBOR 1M+marża | 01.03.2023 | hipoteka zwykła oraz hipoteka kaucyjna na nieruchomości |
| MBANK S.A. | MIRBUD S.A. | 20 000 | PLN | 15 200 | WIBOR 1M+marża | 30.06.2022 | cesja wierzytelności gospodarczej | |
| PEKAO S.A. | MIRBUD S.A. | 10 000 | PLN | 9 291 | WIBOR 1M+marża | 31.10.2022 | cesja wierzytelności gospodarczej | |
| Agencja Rozwoju Przemysłu S.A. | MIRBUD S.A. | 40 000 | PLN | 13 800 | 14 400 | WIBOR 1M+marża | 29.12.2023 | hipoteki na nieruchomościach |
| BOŚ S.A. | MIRBUD S.A. | 20 000 | PLN | 17 801 | WIBOR 1M+marża | 25.08.2022 | gwarancja BGK, zastaw rejestrowy | |
| BOŚ S.A. | MIRBUD S.A. | 35 000 | PLN | 34 944 | WIBOR 1M+marża | 17.10.2023 | cesja wierzytelności gospodarczej, hipoteka | |
| Razem kredyty i pożyczki | 49 110 | 69 551 |
Na dzień 31.12.2021 r. wartość kredytów i pożyczek została wyceniona według zamortyzowanego kosztu. W wyniku przeprowadzonej wyceny wartość zobowiązania z tytułu kredytów i pożyczek uległa zwiększeniu o kwotę 1.530 tys. PLN.
Nota 15 Zobowiązania handlowe i pozostałe.
Zobowiązania handlowe i pozostałe w tys.# Sprawozdanie Finansowe za okres od 01.01.2022 do 31.12.2022
Nota 16 Inne zobowiązania i rezerwy krótkoterminowe gdzie indziej nie sklasyfikowane (w tym rozliczenia międzyokresowe)
Pozostałe zobowiązania i rezerwy niesklasyfikowane, w tym rozliczenia międzyokresowe w tys. PLN
| Stan na: 31.12.2022 | Stan na: 31.12.2021 |
|---|---|
| Długoterminowe | |
| Przychody rozliczane w czasie | |
| Rozliczenia międzyokresowe kosztów | |
| Pozostałe pozycje | |
| Krótkoterminowe | |
| Przychody rozliczane w czasie | 484 593 |
| Rozliczenia międzyokresowe kosztów | 484 593 |
| Pozostałe pozycje | |
| Razem | 484 593 |
Nota 17 Przychody ze sprzedaży
Struktura przychodów ze sprzedaży w tys. PLN
| Za okres: od 01.01.2022 do 31.12.2022 | Za okres: od 01.01.2021 do 31.12.2021 | |
|---|---|---|
| Przychody netto ze sprzedaży produktów i usług | 2 303 913 | 1 711 824 |
| - do jednostek powiązanych | 105 743 | 92 005 |
| - do pozostałych jednostek | 2 198 169 | 1 619 819 |
| Przychody netto ze sprzedaży towarów | 8 000 | |
| - do jednostek powiązanych | ||
| - do pozostałych jednostek | 8 000 | |
| Przychody netto ze sprzedaży materiałów | 21 267 | 28 037 |
| - do jednostek powiązanych | ||
| - do pozostałych jednostek | 21 267 | 28 037 |
| Razem | 2 325 180 | 1 747 862 |
Struktura geograficzna przychodów ze sprzedaży w tys. PLN
| Za okres: od 01.01.2022 do 31.12.2022 | Za okres: od 01.01.2021 do 31.12.2021 | |
|---|---|---|
| Przychody netto ze sprzedaży produktów i usług | 2 303 913 | 1 711 824 |
| - sprzedaż krajowa | 2 303 913 | 1 711 824 |
| - sprzedaż eksportowa | ||
| Przychody netto ze sprzedaży towarów | 8 000 | |
| - sprzedaż krajowa | 8 000 | |
| - sprzedaż eksportowa | ||
| Przychody netto ze sprzedaży materiałów | 21 267 | 28 037 |
| - sprzedaż krajowa | 21 267 | 28 037 |
| - sprzedaż eksportowa | ||
| Razem | 2 325 180 | 1 747 862 |
Rozliczenie zysków lub strat z tytułu usług długoterminowych w trakcie realizacji w tys. PLN
| Za okres: od 01.01.2022 do 31.12.2022 | Za okres: od 01.01.2021 do 31.12.2021 | |
|---|---|---|
| Przychody zafakturowane usług w trakcie realizacji | 2 388 664 | 1 774 335 |
| Korekta przychodów z tytułu rozliczenia zaawansowania usług budowlanych | -84 751 | -62 511 |
| Razem | 2 303 913 | 1 711 824 |
| Koszty poniesione usług w trakcie realizacji | -2 145 016 | -1 578 628 |
| Korekta kosztów z tytułu rozliczenia zaawansowania usług budowlanych | ||
| Razem | -2 145 016 | -1 578 628 |
| Straty na kontraktach realizowanych | ||
| Wpływ na wynik finansowy bieżący | -84 751 | -62 511 |
| Wpływ na wyniki skumulowane niezakończonych kontraktów na dzień bilansowy | 158 897 | 133 196 |
W branży budowlanej występuje sezonowość sprzedaży rocznej wynikająca z procesów produkcyjnych przebiegających w budownictwie oraz z cyklu na rynku usług budowlano – montażowych. Z uwagi na uwarunkowania technologiczne i atmosferyczne większość prac budowlanych prowadzona jest w okresie od marca do listopada. Możliwe opóźnienia wynikające z warunków atmosferycznych są zakładane w harmonogramach realizacji inwestycji i nie zagrażają ich terminowemu zakończeniu.
Nota 18 Koszt własny sprzedaży
Koszty własne sprzedaży w tys. PLN
| Za okres: od 01.01.2022 do 31.12.2022 | Za okres: od 01.01.2021 do 31.12.2021 | |
|---|---|---|
| Koszty wytworzenia sprzedanych produktów | -2 145 016 | -1 578 628 |
| - do jednostek powiązanych | -99 245 | -90 722 |
| - do pozostałych jednostek | -2 045 771 | -1 487 906 |
| Wartość sprzedanych towarów | -7 075 | |
| - do jednostek powiązanych | ||
| - do pozostałych jednostek | -7 075 | |
| Wartość sprzedanych materiałów | -19 585 | -28 040 |
| - do jednostek powiązanych | ||
| - do pozostałych jednostek | -19 585 | -28 040 |
| Razem | -2 164 601 | -1 613 743 |
Koszty własne sprzedaży w tys. PLN
| Za okres: od 01.01.2022 do 31.12.2022 | Za okres: od 01.01.2021 do 31.12.2021 | |
|---|---|---|
| Koszty wytworzenia sprzedanych produktów | -2 145 016 | -1 578 628 |
| - koszty własne sprzedaży krajowej | -2 145 016 | -1 578 628 |
| - koszty własne sprzedaży eksportowej | ||
| Wartość sprzedanych towarów | -7 075 | |
| - koszty własne sprzedaży krajowej | -7 075 | |
| - koszty własne sprzedaży eksportowej | ||
| Wartość sprzedanych materiałów | -19 585 | -28 040 |
| - koszty własne sprzedaży krajowej | -19 585 | -28 040 |
| - koszty własne sprzedaży eksportowej | ||
| Razem | -2 164 601 | -1 613 743 |
Struktura kosztów według rodzajów w tys. PLN
| Za okres: od 01.01.2022 do 31.12.2022 | Za okres: od 01.01.2021 do 31.12.2021 | |
|---|---|---|
| Amortyzacja | -7 859,4 | -6 698 |
| Zużycie materiałów i energii | -364 696,9 | -211 751 |
| Usługi obce | -1 716 199,0 | -1 316 616 |
| Podatki i opłaty, w tym: | -793,5 | -839 |
| Wynagrodzenia | -55 860,9 | -46 876 |
| Ubezpieczenia społeczne i inne świadczenia | -11 343,0 | -9 282 |
| Pozostałe koszty rodzajowe | -21 733,3 | -17 550 |
| Wartość sprzedanych towarów i materiałów | -19 585,1 | -35 399 |
| Koszt wytworzenia produktów na własne potrzeby jednostki | ||
| Razem | -2 198 071 | -1 645 012 |
Ujęcie kosztów rodzajowych w sprawozdaniu finansowym w tys. PLN
| Za okres: od 01.01.2022 do 31.12.2022 | Za okres: od 01.01.2021 do 31.12.2021 | |
|---|---|---|
| W koszcie własnym sprzedaży | -2 164 601 | -1 613 743 |
| W zmianie stanów aktywów | ||
| W kosztach sprzedaży | ||
| W kosztach ogólnych zarządu | -33 470 | -31 269 |
| W innych pozycjach | ||
| Razem: | -2 198 071 | -1 645 012 |
Nota 19 Udziały w zyskach lub stratach jednostek stowarzyszonych i wspólnych przedsięwzięciach rozliczanych zgodnie z metodą praw własności
Pozycja nie wystąpiła zarówno w bieżącym jak i poprzednim roku obrotowym.
Nota 20 Pozostałe przychody i koszty
Pozostałe przychody i koszty z działalności operacyjnej i inwestycyjnej w tys. PLN
| Za okres: od 01.01.2022 do 31.12.2022 | Za okres: od 01.01.2021 do 31.12.2021 | |
|---|---|---|
| Koszty sprzedaży | ||
| Koszty zarządu | -33 470 | -31 269 |
| Odpisy aktualizujące aktywa nieinwestycyjne | ||
| Odwrócenie odpisów aktualizujących aktywa nieinwestycyjne | 291 | |
| Koszty restrukturyzacji | ||
| Wynik z rozliczeń spraw sądowych | -262 | -234 |
| Wynik na zbyciu nie inwestycyjnych aktywów trwałych | 1 028 | |
| Przychody z tytułu aktualizacji wartości nieruchomości inwestycyjnych | ||
| Koszty z tytułu aktualizacji wartości nieruchomości inwestycyjnych | ||
| Wynik na zbyciu nieruchomości inwestycyjnych | ||
| Wynik na sprzedaży całości lub części jednostek podporządkowanych | ||
| Wynik na zbyciu pozostałych inwestycji finansowych | ||
| Dywidendy | 24 844 | 1 717 |
| Odsetki | 1 427 | 1 325 |
| Wynik na aktualizacji pozostałych inwestycji finansowych wycenianych metodą wartości godziwej przez wynik finansowy | ||
| Wynik na wycenie inwestycji wykazywanych wg metody praw własności | ||
| Odpisy aktualizujące pozostałe aktywa finansowe | ||
| Odwrócenie odpisów aktualizujących pozostałych aktywów finansowych | ||
| Różnice kursowe dotyczące działalności operacyjnej i inwestycyjnej | 8 875 | 3 987 |
| Inne przychody | 18 789 | 10 325 |
| Inne koszty | -17 067 | -9 794 |
| Przychody razem | 53 935 | 18 674 |
| Koszty razem | -50 799 | -41 298 |
Udziały w zyskach lub stratach jednostek stowarzyszonych i wspólnych przedsięwzięciach rozliczanych zgodnie z metodą praw własności w tys. PLN
| Za okres: od 01.01.2022 do 31.12.2022 | Za okres: od 01.01.2021 do 31.12.2021 | |
|---|---|---|
| Przychody z tytułu wzrostu wartości inwestycji wycenianych metodą praw własności | ||
| Koszty z tytułu spadku wartości inwestycji wycenianych metodą praw własności | ||
| Razem |
Powyższe pozycje nie wystąpiły.
Struktura odpisów aktualizujących aktywa nieinwestycyjne w tys. PLN
| Za okres: od 01.01.2022 do 31.12.2022 | Za okres: od 01.01.2021 do 31.12.2021 | |
|---|---|---|
| Rzeczowe aktywa trwałe | ||
| -zawiązanie odpisu aktualizującego | ||
| -odwrócenie odpisu aktualizującego | ||
| Wartości niematerialne | ||
| -zawiązanie odpisu aktualizującego | ||
| -odwrócenie odpisu aktualizującego | ||
| Należności | ||
| -zawiązanie odpisu aktualizującego | ||
| -odwrócenie odpisu aktualizującego | 291 | |
| Zapasy | ||
| -zawiązanie odpisu aktualizującego | ||
| -odwrócenie odpisu aktualizującego | ||
| Aktywa trwałe przeznaczone do sprzedaży | ||
| -zawiązanie odpisu aktualizującego | ||
| -odwrócenie odpisu aktualizującego | ||
| Pozostałe | ||
| -zawiązanie odpisu aktualizującego | ||
| -odwrócenie odpisu aktualizującego | ||
| Razem odpisy aktualizujące aktywa | ||
| Razem odwrócenie odpisów aktualizujących | 291 |
Przychody i koszy z nieruchomości inwestycyjnych w tys. PLN
| Za okres: od 01.01.2022 do 31.12.2022 | Za okres: od 01.01.2021 do 31.12.2021 | |
|---|---|---|
| Przychody ze sprzedaży do jednostek powiązanych | ||
| Przychody ze sprzedaży do jednostek pozostałych | ||
| Koszt własny sprzedaży do jednostek powiązanych | ||
| Koszt własny sprzedaży do jednostek pozostałych | ||
| Wzrost wartości godziwej nieruchomości inwestycyjnych | ||
| Spadek wartości godziwej nieruchomości inwestycyjnych | ||
| Wynik na inwestycjach w nieruchomości |
Powyższe pozycje nie wystąpiły.# Sprawozdanie Finansowe za okres od 01.01.2022 do 31.12.2022
Przychody i koszy z inwestycji finansowych w tys. PLN
| Za okres: od 01.01.2022 do 31.12.2022 | Za okres: od 01.01.2021 do 31.12.2021 | |
|---|---|---|
| Dywidendy do jednostek powiązanych | 24 844 | 1 717 |
| Dywidendy do jednostek pozostałych | ||
| Odsetki do jednostek powiązanych | 1 237 | 1 135 |
| Odsetki do jednostek pozostałych | 1 427 | 1 325 |
| Przychody ze sprzedaży całości lub części jednostek podporządkowanych | ||
| Koszt własny sprzedaży całości lub części jednostek podporządkowanych | ||
| Przychody z tytułu wzrostu wartości instrumentów pochodnych | ||
| Koszty z tytułu spadku wartości instrumentów pochodnych | ||
| Przychody z nieefektywnych instrumentów zabezpieczających | ||
| Koszty z nieefektywnych instrumentów zabezpieczających | ||
| Odwrócenie odpisów aktualizujących pozostałych aktywów finansowych | ||
| Odpisy aktualizujące pozostałe aktywa finansowe | ||
| Przychody z tytułu wzrostu inwestycji wycenianych metodą wartości godziwej przez wynik finansowy | ||
| Koszty z tytułu spadku wartości inwestycji wycenianych metodą wartości godziwej przez wynik finansowy | ||
| Dodatnie różnice kursowe | 8 875 | 3 987 |
| Ujemne różnice kursowe | ||
| Wynik na finansowej działalności inwestycyjnej | 36 383 | 8 164 |
Inne przychody w tys. PLN
| Za okres: od 01.01.2022 do 31.12.2022 | Za okres: od 01.01.2021 do 31.12.2021 | |
|---|---|---|
| Dotacje otrzymane | 37 | |
| Pozostałe przychody od jednostek pozostałych - refaktury | 11 810 | 6 450 |
| Pozostałe przychody od pozostałych jednostek | 6 979 | 3 838 |
| Razem | 18 789 | 10 325 |
Inne koszty w tys. PLN
| Za okres: od 01.01.2022 do 31.12.2022 | Za okres: od 01.01.2021 do 31.12.2021 | |
|---|---|---|
| Darowizny | -305 | -450 |
| Pozostałe koszty od jednostek pozostałych - refaktury | -11 810 | -6 450 |
| Pozostałe koszty od pozostałych jednostek | -4 952 | -2 894 |
| Razem | -17 067 | -9 794 |
Nota 21 Koszty finansowe.
Koszty finansowe w tys. PLN
| Za okres: od 01.01.2022 do 31.12.2022 | Za okres: od 01.01.2021 do 31.12.2021 | |
|---|---|---|
| Odsetki od kredytów | -9 417 | -4 684 |
| Odsetki od pożyczek od jednostek powiązanych | ||
| Odsetki od pożyczek od pozostałych jednostek | ||
| Odsetki od obligacji dla jednostek powiązanych | ||
| Odsetki od obligacji dla pozostałych jednostek | ||
| Odsetki od zobowiązań z tytułu umów leasingu finansowego od jednostek powiązanych | ||
| Odsetki od zobowiązań z tytułu umów leasingu finansowego od pozostałych jednostek | -1 855 | -758 |
| Pozostałe odsetki dla jednostek powiązanych | -2 086 | -2 648 |
| Pozostałe odsetki dla pozostałych jednostek | -269 | -145 |
| Wycena instrumentów kapitałowych | ||
| Odsetki z tytułu umów faktoringowych | -19 | |
| Różnice kursowe od zobowiązań finansowych | -426 | |
| Pozostałe koszty finansowe dla jednostek powiązanych | ||
| Pozostałe koszty finansowe dla pozostałych jednostek | -3 435 | -4 031 |
| Koszty razem finansowe | -17 489 | -12 285 |
Nota 22 Podatek dochodowy.
Podatek dochodowy w tys. PLN
| Za okres: od 01.01.2022 do 31.12.2022 | Za okres: od 01.01.2021 do 31.12.2021 | |
|---|---|---|
| Podatek dochodowy część bieżąca | -26 833 | -22 585 |
| Podatek dochodowy część odroczona | 827 | 3 730 |
| Inne podatkowe obciążenia wyniku finansowego | ||
| Korekty dotyczące lat poprzednich | ||
| Razem podatek dochodowy | -26 006 | -18 855 |
Uzgodnienie efektywnej stopy podatkowej w tys. PLN
| Za okres: od 01.01.2022 do 31.12.2022 | Za okres: od 01.01.2021 do 31.12.2021 | |
|---|---|---|
| Zysk (strata) przed opodatkowaniem | 146 227 | 99 210 |
| Stawka ustawowa podatku w % | 19% | 19% |
| Podatek przy zastosowaniu stawki ustawowej (normatywny) | -27 783 | -18 850 |
| Efekt podatkowy otrzymanych dywidend | 4 720 | 326 |
| Ulgi podatkowe | ||
| Aktywa z tytułu straty podatkowej za okres sprawozdawczy nieujęte w podatku odroczonym | ||
| Efekt podatkowy pozostałych przychodów i kosztów trwale niestanowiących przychodów i kosztów podatkowych | -2 943 | -332 |
| Inne | ||
| Podatek dochodowy w rachunku wyników | -26 006 | -18 855 |
Podatek odroczony w tys. PLN
| Stan na: 31.12.2022 | Stan na: 31.12.2021 | |
|---|---|---|
| Aktywo z tytułu podatku odroczonego | 34 235 | 19 122 |
| - z tytułu rezerw na świadczenia pracownicze | 45 243 | |
| - z tytułu pozostałych rezerw | 388 | 196 |
| - z tytułu naliczonych odsetek | 37 | |
| - z tytułu odpisów aktualizujących aktywa obrotowe | 468 | 107 |
| - z tytułu wyceny inwestycji | 291 | |
| - z tytułu rozliczenia kontraktów budowlanych | 26 274 | 11 877 |
| - z tytułu strat z lat ubiegłych | ||
| - z tytułu podatkowej i bilansowej różnicy wartości aktywów trwałych i umów leasingowych | 5 258 | 5 390 |
| - z tytułu różnic kursowych | 62 | |
| - pozostałe | 1 741 | 981 |
| Rezerwa z tytułu podatku odroczonego | 22 991 | 8 705 |
| - z tytułu naliczonych odsetek | 262 | 159 |
| - z tytułu wyceny inwestycji | 402 | |
| - z tytułu rozliczenia kontraktów budowlanych | 9 794 | 260 |
| - z tytułu podatkowej i bilansowej różnicy wartości aktywów trwałych i umów leasingowych | 8 568 | 7 867 |
| - z tytułu różnic kursowych | 338 | |
| - z tytułu wartości firmy | ||
| - pozostałe | 4 029 | 17 |
| Aktywa (Rezerwa) z tytułu odroczonego podatku dochodowego netto | 11 244 | 10 417 |
Aktywa (Rezerwa) z tytułu odroczonego podatku dochodowego netto w tys. PLN
| Za okres: od 01.01.2022 do 31.12.2022 | Za okres: od 01.01.2021 do 31.12.2021 | |
|---|---|---|
| Aktywa (Rezerwa) z tytułu odroczonego podatku dochodowego netto na początek okresu | 10 417 | 6 687 |
| Odniesienie na wynik finansowy | 827 | 3 730 |
| Odniesienie na pozostałe całkowite dochody | ||
| Inne odniesienie na kapitał własny | ||
| Jednostki zależne | ||
| Aktywa (Rezerwa) z tytułu odroczonego podatku dochodowego netto na koniec okresu | 11 244 | 10 417 |
Należności (zobowiązania z tytułu podatku dochodowego) w tys. PLN
| Za okres: od 01.01.2022 do 31.12.2022 | Za okres: od 01.01.2021 do 31.12.2021 | |
|---|---|---|
| Należności (zobowiązania z tytułu podatku dochodowego) na początek okresu | -17 524 | -14 873 |
| Zapłata (zwrot ) podatku dochodowego | 33 127 | 19 935 |
| Bieżące naliczenie podatku dochodowego | -26 833 | -22 586 |
| Należności (zobowiązania z tytułu podatku dochodowego) na koniec okresu | -11 230 | -17 524 |
Nota 23 Inne całkowite dochody.
Inne całkowite dochody w tys. PLN
| Za okres: od 01.01.2022 do 31.12.2022 | Za okres: od 01.01.2021 do 31.12.2021 | |
|---|---|---|
| Składniki, które nie zostaną następnie przekwalifikowane do rachunku zysków lub strat | ||
| Różnice kursowe z przeliczenia jednostek zagranicznych | ||
| Zyski i straty aktuarialne | ||
| Podatek dochodowy dotyczący składników, które nie zostaną przeniesione w późniejszych okresach | ||
| Składniki, które zostaną przekwalifikowane na zyski lub straty po spełnieniu określonych warunków | ||
| Skutki wyceny instrumentów finansowych przez inne całkowite dochody | ||
| Część efektywna rachunkowości zabezpieczeń | ||
| Skutki aktualizacji majątku trwałego | ||
| Przeniesienie do sprawozdania z rachunku zysku i strat | ||
| Podatek dochodowy związany z pozycjami prezentowanymi w innych całkowitych dochodach | ||
| Inne całkowite dochody netto | ||
| Przyporządkowane do udziałów niekontrolujących | ||
| Przyporządkowane do właścicieli jednostki dominującej |
Zarówno w okresie bieżącym jak i okresie porównawczym nie wystąpiły żadne pozycje kształtujące inne całkowite dochody.
Nota 24 Zysk na jedną akcje.
Zysk na jedną akcje w tys. PLN
| Za okres: od 01.01.2022 do 31.12.2022 | Za okres: od 01.01.2021 do 31.12.2021 | |
|---|---|---|
| Zysk (strata) z działalności kontynuowanej przypadający na właścicieli jednostki dominującej | 120 221 | 80 354 |
| Zysk (strata) z działalności zaniechanej przypadający na właścicieli jednostki dominującej | ||
| Razem | 120 221 | 80 354 |
| Średnioważona ilość akcji zwykłych w tysiącach sztuk | 91 744 | 91 744 |
| Podstawowy zysk na jedną akcje | 1,31 | 0,88 |
| Koszty odsetek od obligacji zamiennych (po pomniejszeniu o podatek) | ||
| Zysk (strata) do ustalenia rozwodnionego zysku na jedną akcje | 120 221 | 80 354 |
| Wyemitowane opcje na akcje w tysiącach sztuk | ||
| Teoretyczna zamiana obligacji zamiennych w tysiącach sztuk | ||
| Średnia ważona liczba akcji zwykłych dla potrzeb rozwodnionego zysku na akcję w tysiącach sztuk | 91 744 | 91 744 |
| Rozwodniony zysk na jedną akcje | 1,31 | 0,88 |
Nota 25 Segmenty operacyjne
Działalność sporządzającego sprawozdanie finansowe w całości dotyczy terytorium kraju, w związku z czym nie prezentuje się segmentów geograficznych.
Działalność Emitenta koncentruje się na świadczeniu usług budowlano-montażowych, stąd dla potrzeb niniejszego finansowego nie prezentuje się segmentów operacyjnych.
W Grupie Kapitałowej, w której Emitent jest jednostką dominującą, wyróżnia się segmenty operacyjne. W ramach tego podziału działalność Emitenta przypisana jest do segmentu usług budowlano-montażowych. Pozostała działalność, nie mająca istotnego wpływu na finansowo-majątkowa sytuacje sporządzającego sprawozdanie finansowe został przypisana do pozycji pozostałych.
Wybrane elementy rachunku zysków lub strat dla segmentów w tys. PLN w okresie sprawozdawczym
| Działalność budowlano montażowa | Działalność deweloperska | Działalność związane z najmem nieruchomości inwestycyjnej | Pozostałe | Razem | Wyłączenia | Razem po włączeniach wzajemnych | |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Za okres: od 01.01.2022 do 31.12.2022 | Za okres: od 01.01.2022 do 31.12.2022 | Za okres: od 01.01.2022 do 31.12.2022 | Za okres: od 01.01.2022 do 31.12.2022 | Za okres: od 01.01.2022 do 31.12.2022 | Za okres: od 01.01.2022 do 31.12.2022 | Za okres: od 01.01.2022 do 31.12.2022 | |
| Działalność kontynuowana | |||||||
| Przychody ze sprzedaży | 2 298 821 | 26 359 | 2 325 180 | 2 325 180 | |||
| Koszt własny sprzedaży | -2 137 860 | -26 742 | -2 164 602 | -2 164 601 | |||
| Zysk brutto na sprzedaży | 160 961 | -382 | 160 578 | 160 579 | |||
| EBIT | 128 952 | -382 | 128 569 | 128 569 | |||
| Zysk (strata) z działalności przed opodatkowaniem | 146 609 | -382 | 146 227 | 146 227 | |||
| Podatek dochodowy przypadający na działalność kontynuowaną | -26 006 | -26 006 | -26 006 | ||||
| Zysk (strata) z działalności kontynuowanej | 120 603 | -382 | 120 221 | 120 221 | |||
| Działalność zaniechana | |||||||
| Zysk (strata) z działalności zaniechanej | |||||||
| ZYSK (STRATA) NETTO | 120 603 | -382 | 120 221 | 120 221 | |||
| Przyporządkowany do właścicieli jednostki dominującej | 120 603 | -382 | 120 221 | 120 221 |
Koncentracja odbiorców wg segmentów działalności
| Działalność budowlano montażowa | Działalność deweloperska | Działalność związane z najmem nieruchomości inwestycyjnej | Pozostałe | Razem | Wyłączenia | Razem po włączeniach | |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Za okres: od 01.01.2022 do 31.12.2022 | Za okres: od 01.01.2022 do 31.12.2022 | Za okres: od 01.01.2022 do 31.12.2022 | Za okres: od 01.01.2022 do 31.12.2022 | Za okres: od 01.01.2022 do 31.12.2022 | Za okres: od 01.01.2022 do 31.12.2022 | Za okres: od 01.01.2022 do 31.12.2022 |
Wybrane pozycje dotyczące sprawozdania z sytuacji finansowej dla segmentów w tys. PLN w okresie sprawozdawczym
| Działalność budowlano montażowa | Działalność deweloperska | Działalność związane z najmem nieruchomości inwestycyjnej | Pozostałe | Razem | Wyłączenia | Razem po włączeniach wzajemnych | |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Stan na: 31.12.2022 | |||||||
| Aktywa trwałe | 582 228 | 582 228 | |||||
| Aktywa obrotowe | 843 904 | 843 904 | |||||
| Aktywa razem | 1 426 132 | 1 426 132 | |||||
| Kapitał własny | 467 360 | 467 360 | |||||
| Długoterminowe zobowiązania i rezerwy na zobowiązania | 256 547 | 256 547 | |||||
| Krótkoterminowe zobowiązania i rezerwy na zobowiązania | 702 225 | 702 225 | |||||
| Razem kapitały i zobowiązania | 1 426 132 | 1 426 132 |
Pozostałe dane dotyczące segmentów działalności w okresie sprawozdawczym
| Działalność budowlano montażowa | Działalność deweloperska | Działalność związane z najmem nieruchomości inwestycyjnej | Pozostałe | Razem | Wyłączenia | Razem po włączeniach wzajemnych | |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Stan na: 31.12.2022 | |||||||
| Wartość firmy przypisana do segmentu | |||||||
| Stopa wolna od ryzyka | 6,94% | 6,94% | 6,94% | 6,94% | 6,94% | ||
| Ryzyko ogólne wg. Damodorana | 7,19% | 7,19% | 7,19% | 7,19% | 7,19% | ||
| Współczynnik beta dla branży wg. Damodorana | 0,88 | 0,50 | 0,37 | 0,81 | 0,88 | ||
| Ryzyka jednostkowe | 2,00% | 2,00% | 2,00% | 2,00% | 2,00% | ||
| Stopa używana do dyskonta (MSR 36) i określenia wartości godziwej metodą zdyskontowanych przepływów pieniężnych | 14,43% | 9,06% | 7,23% | 13,44% | 14,42% | 14,42% |
Wybrane elementy rachunku zysków lub strat dla segmentów w tys. PLN w okresie porównawczym
| Działalność budowlano montażowa | Działalność deweloperska | Działalność związane z najmę nieruchomości inwestycyjnej | Pozostałe | Razem | Wyłączenia | Razem po włączeniach wzajemnych | |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Za okres: od 01.01.2021 do 31.12.2021 | |||||||
| Działalność kontynuowana | |||||||
| Przychody ze sprzedaży | 1 708 523 | 39 339 | 1 747 862 | 1 747 862 | |||
| Koszt własny sprzedaży | -1 573 644 | -40 099 | -1 613 743 | -1 613 743 | |||
| Zysk brutto na sprzedaży | 134 879 | -760 | 134 119 | 134 119 | |||
| EBIT | 105 226 | -760 | 104 466 | 104 466 | |||
| Zysk (strata) z działalności przed opodatkowaniem | 99 970 | -760 | 99 210 | 99 210 | |||
| Podatek dochodowy przypadający na działalność kontynuowaną | -18 856 | -18 856 | -18 856 | ||||
| Zysk (strata) z działalności kontynuowanej | 81 114 | -760 | 80 354 | 80 354 | |||
| Działalność zaniechana | |||||||
| Zysk (strata) z działalności zaniechanej | |||||||
| ZYSK (STRATA) NETTO | 81 114 | -760 | 80 354 | 80 354 | |||
| Przyporządkowany do właścicieli jednostki dominującej | 81 114 | -760 | 80 354 | 80 354 |
Wybrane pozycje dotyczące sprawozdania z sytuacji finansowej dla segmentów w tys. PLN w okresie porównawczym
| Działalność budowlano montażowa | Działalność deweloperska | Działalność związane z najmę nieruchomości inwestycyjnej | Pozostałe | Razem | Wyłączenia | Razem po włączeniach wzajemnych | |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Stan na: 31.12.2021 | |||||||
| Aktywa trwałe | 557 475 | 557 475 | |||||
| Aktywa obrotowe | 664 417 | 664 417 | |||||
| Aktywa razem | 1 221 892 | 1 221 892 | |||||
| Kapitał własny | 365 488 | 365 488 | |||||
| Długoterminowe zobowiązania i rezerwy na zobowiązania | 304 488 | 304 488 | |||||
| Krótkoterminowe zobowiązania i rezerwy na zobowiązania | 551 916 | 551 916 | |||||
| Razem kapitały i zobowiązania | 1 221 892 | 1 221 892 |
Pozostałe dane dotyczące segmentów działalności w tys. PLN w okresie porównawczym
| Działalność budowlano montażowa | Działalność deweloperska | Działalność związane z najmę nieruchomości inwestycyjnej | Pozostałe | Razem | Wyłączenia | Razem po włączeniach wzajemnych | |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Stan na: 31.12.2021 | |||||||
| Wartość firmy przypisana do segmentu | |||||||
| Stopa wolna od ryzyka | 3,10% | 3,10% | 3,10% | 3,10% | 3,10% | ||
| Ryzyko ogólne wg. Damodorana | 6,90% | 6,90% | 6,90% | 6,90% | 6,90% | ||
| Współczynnik beta dla branży wg. Damodorana | 0,72 | 0,58 | 0,36 | 0,37 | 0,58 | ||
| Ryzyka jednostkowe | 2,00% | 2,00% | 2,00% | 2,00% | 2,00% | ||
| Stopa używana do dyskonta (MSR 36) i określenia wartości godziwej metodą zdyskontowanych przepływów pieniężnych | 9,20% | 7,80% | 5,60% | 5,70% | 7,80% | 7,80% |
Nota 24 Transakcje z jednostkami powiązanymi.
Transakcje z jednostkami powiązanymi w tys. PLN
| Jednostki zależne (31.12.2022) | Jednostki zależne (31.12.2021) | Jednostki współzależne i stowarzyszone (31.12.2022) | Jednostki współzależne i stowarzyszone (31.12.2021) | Pozostałe jednostki powiązane nieposiadające powiązań kapitałowych (31.12.2022) | Pozostałe jednostki powiązane nieposiadające powiązań kapitałowych (31.12.2021) | Członkowie zarządu i rady nadzorczej oraz kluczowy personel (31.12.2022) | Członkowie zarządu i rady nadzorczej oraz kluczowy personel (31.12.2021) | |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Przychody ze sprzedaży | 105 743 | 84 005 | ||||||
| Przychody ze zbycia majątku trwałego | ||||||||
| Przychody z tytułu odsetek | 1 237 | 1 135 | ||||||
| Pozostałe przychody | 8 000 | |||||||
| Nabycie zapasów i inne koszty aktywowane w wartościach aktywów obrotowych | ||||||||
| Nabycie usług i inne koszty operacyjne | ||||||||
| Nabycia aktywów trwałych | ||||||||
| Koszty odsetek | -2 086 | -2 648 | ||||||
| Pozostałe koszty | ||||||||
| Pożyczki otrzymane | ||||||||
| Pożyczki udzielone | ||||||||
| Koszty wynagrodzeń | 6 825 | 6 147 | ||||||
| Należności z tytułu pożyczek | ||||||||
| Należności handlowe i pozostałe | 4 529 | 17 788 | ||||||
| Zobowiązania z tytułu pożyczek | ||||||||
| Zobowiązania handlowe i pozostałe | -77 000 | -21 090 |
Wynagrodzenia kluczowego personelu jednostek zależnych
| Jednostka | Funkcja | Wynagrodzenia (w tys. PLN) od 01.01.2022 do 31.12.2022 | Wynagrodzenia (w tys. PLN) od 01.01.2021 do 31.12.2021 | Pożyczki udzielone kluczowemu personelowi (w tys. PLN) od 01.01.2022 do 31.12.2022 | Pożyczki udzielone kluczowemu personelowi (w tys. PLN) od 01.01.2021 do 31.12.2021 |
|---|---|---|---|---|---|
| MIRBUD S.A. | Zarząd | 6 470 | 5 791 | ||
| MIRBUD S.A. | Rada Nadzorcza | 355 | 356 | ||
| Razem | 6 825 | 6 147 |
Nota 26 Wynagrodzenie biegłego rewidenta.
Wynagrodzenie biegłego rewidenta w tys. PLN
| Za okres: od 01.01.2022 do 31.12.2022 | Za okres: od 01.01.2021 do 31.12.2021 | |
|---|---|---|
| Wynagrodzenie z tytułu badania jednostkowego i skonsolidowanego sprawozdania finansowego | 40 | 31 |
| Wynagrodzeni z tytułu przeglądu śródrocznego jednostkowego i skonsolidowanego finansowego | 25 | 26 |
| Pozostałe usługi | 6 | |
| Razem | 71 | 57 |
Nota 27 Instrumenty finansowe.
Aktywa finansowe wg MSR 39
| Dostępne do sprzedaży (31.12.2022) | Dostępne do sprzedaży (31.12.2021) | Wyceniana w wartości godziwej przez wynik finansowy (31.12.2022) | Wyceniana w wartości godziwej przez wynik finansowy (31.12.2021) | Pożyczki i należności (31.12.2022) | Pożyczki i należności (31.12.2021) | Instrumenty zabezpieczające (31.12.2022) | Instrumenty zabezpieczające (31.12.2021) | |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Pożyczki udzielone | ||||||||
| Pochodne instrumenty finansowe | ||||||||
| Inne instrumenty finansowe wyceniane w wartości godziwej | ||||||||
| Należności handlowe i inne | 553 572 | 436 446 | ||||||
| Środki pieniężne i ekwiwalenty | 293 801 | 224 182 | ||||||
| Pozostałe aktywa finansowe | ||||||||
| Razem Aktywa finansowe | 847 373 | 660 628 | ||||||
| Przychody z dywidend | ||||||||
| Przychody z tytułu odsetek | 1 427 | 1 325 | ||||||
| Zyski (straty) z tytułu różnic kursowych | 8 875 | 3 987 | ||||||
| Odwrócenia (utworzenia) odpisów umorzeniowych | 291 | |||||||
| Zyski (straty) z tytułu wyceny i realizacji | ||||||||
| Zyski (straty) z tytułu instrumentów pochodnych | ||||||||
| Razem wpływ na rachunek zysków lub strat aktywów finansowych | 10 593 | 5 312 |
Zobowiązania finansowe wg MSR 39
| Instrumenty kapitałowe (31.12.2022) | Instrumenty kapitałowe (31.12.2021) | Wyceniana w wartości godziwej przez wynik finansowy (31.12.2022) | Wyceniana w wartości godziwej przez wynik finansowy (31.12.2021) | Wyceniane w zamortyzowanym koszcie (31.12.2022) | Wyceniane w zamortyzowanym koszcie (31.12.2021) | Instrumenty zabezpieczające (31.12.2022) | Instrumenty zabezpieczające (31.12.2021) | |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Kredyty | 156 357 | 148 601 | ||||||
| Pochodne instrumenty finansowe | ||||||||
| Inne instrumenty finansowe wyceniane w wartości godziwej | ||||||||
| Zobowiązania handlowe i inne | 765 472 | 677 207 | ||||||
| Pozostałe zobowiązania finansowe | ||||||||
| Razem zobowiązania finansowe | 921 829 | 825 807 | ||||||
| Odsetki | -13 359 | -8 109 | ||||||
| Zyski (straty) z tytułu różnic kursowych | -426 | |||||||
| Zyski (straty) z tytułu wyceny i realizacji | ||||||||
| Zyski (straty) z tytułu instrumentów pochodnych | ||||||||
| Razem wpływ na rachunek zysków lub strat z tytułu zobowiązań finansowych | -13 785 | -8 109 |
Instrumenty finansowe wg hierarchii wartości godziwej
| Poziom I (31.12.2022) | Poziom I (31.12.2021) | Poziom II (31.12.2022) | Poziom II (31.12.2021) | Poziom III (31.12.2022) | Poziom III (31.12.2021) | |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Aktywa | ||||||
| Pochodne instrumenty finansowe a aktywach | ||||||
| Inne instrumenty finansowe wyceniane w wartości godziwej | ||||||
| Pozostałe aktywa finansowe | ||||||
| Zobowiązania | ||||||
| Pochodne instrumenty finansowe | ||||||
| Inne instrumenty finansowe wyceniane w wartości godziwej | ||||||
| Pozostałe zobowiązania finansowe |
Zarówno w bieżącym jak i porównawczym okresie nie wystąpiły instrumenty finansowe wyceniane wg wartości godziwej.
Nota 28 Błędy dotyczące poprzednich okresów sprawozdawczych.
Nie stwierdzono, żadnych istotnych błędów w poprzednim okresie sprawozdawczym.
Nota 29 Transakcje z udziałowcami niekontrolującymi.
Pozycja nie występuje
Nota 30 Połączenia przedsięwzięć.
W bieżącym okresie nie nastąpiły połączenia przedsięwzięć.# Nota 31 Planowane istotne nakłady inwestycyjne.
Na dzień sporządzenia sprawozdania do publikacji Spółka MIRBUD S.A. rozpoczęła rozbudowę siedziby w miejscowości Skierniewice, przy ul. Unii Europejskiej 18. Planowana wartość inwestycji wynosi 6,5 mln PLN.
Nota 32 Istotne zdarzenia po dniu bilansowym.
W okresie pomiędzy dniem kończącym okres sprawozdawczy a dniem zatwierdzenia sprawozdania do publikacji nie wystąpiły żadne istotne zdarzenia, które by nie zostały uwzględnione w niniejszym sprawozdaniu finansowym, za wyjątkiem konfliktu zbrojnego na Ukrainie, którego wpływ na działalność Spółki i przyszłe wyniki finansowe przedstawiono w nocie nr 39.
Nota 33 Struktura zatrudnienia.
Struktura zatrudnienia w przeliczeniu na pełne etaty
| Za okres: od 01.01.2022 do 31.12.2022 | Za okres: od 01.01.2021 do 31.12.2021 | |
|---|---|---|
| Pracownicy nieprodukcyjni | 264 | 263 |
| Pracownicy produkcyjni | 172 | 164 |
| Pracownicy na umowach kontraktowych | 171 | 137 |
| Razem | 607 | 564 |
Nota 34 Dywidendy deklarowane i wypłacone.
Akcje wszystkich serii są akcjami zwykłymi, na jedną akcję przypada jeden głos na Walnym Zgromadzeniu Akcjonariuszy. Akcje wszystkich serii dają takie samo prawo do dywidendy oraz zwrotu z kapitału. Na dzień bilansowy nie istnieją ograniczenia dotyczące wypłaty dywidendy.
W dniu 11 maja 2022 roku Zarząd Emitenta zwrócił się z wnioskiem do Walnego Zgromadzenia Akcjonariuszy MIRBUD S.A. o dokonanie podziału zysku jednostkowego netto osiągniętego za rok 2021 w kwocie 80.354.978,36 złotych na wypłatę dywidendy w wysokości 18.348.840,00 złotych, tj. 0,20 złotych brutto na jedną akcję oraz wyłączenia od podziału pozostałej części zysku w kwocie 62.006.138,36 złotych i przeznaczenia jej na kapitał zapasowy Spółki. Emitent informuje, że Rada Nadzorcza MIRBUD S.A., na posiedzeniu w dniu 11 maja br. zaopiniowała wniosek jednogłośnie pozytywnie.
Sprawozdanie Finansowe za okres od 01.01.2022 do 31.12.2022 82 | S t r o n a
W dniu 14 czerwca 2022 roku Zwyczajne Walne Zgromadzenie Akcjonariuszy MIRBUD S.A. podjęło Uchwałę nr 9/2022 dotyczącą podziału zysku netto Spółki za rok 2021. Zgodnie z podjętą uchwałą Walne Zgromadzenie postanowiło przeznaczyć część zysku za rok obrotowy 2021 w kwocie 18.348.840,00 złoty na wypłatę dywidendy akcjonariuszom Emitent, tj. 0,20 złoty brutto na jedną akcję oraz wyłączyć od podziału pozostałą część zysku w kwocie 62.006.138,36 złotych i przeznaczyć ją na kapitał zapasowy Spółki.
W dniu 14 czerwca 2022 roku Zwyczajne Walne Zgromadzenie Akcjonariuszy MIRBUD S.A. podjęło Uchwałę nr 10/2022 dotyczącą wypłaty dywidendy dla akcjonariuszy Emitenta Za dzień dywidendy przyjęto 20 czerwca 2022 roku, natomiast za dzień wypłaty dywidendy 21 czerwca 2022 roku. Dywidenda została wypłacona w wyznaczonym terminie.
Nota 35 Skutki podziału, restrukturyzacji i zaniechania działalności
W okresie sprawozdawczym nie wystąpiły zmiany dotyczące połączenia jednostek gospodarczych, przejęcia lub sprzedaży jednostek grupy kapitałowej Emitenta, inwestycji długoterminowych, podziału, restrukturyzacji czy zaniechania działalności.
Nota 36 Ograniczenia w dysponowaniu i zabezpieczenia ustanowione na aktywach.
| Tytuł zabezpieczenia | Rodzaj zabezpieczenia | Wartość zadłużenia | Wartość zabezpieczenia w tys. PLN (31.12.2022) | Wartość zabezpieczenia w tys. PLN (31.12.2021) | Wartość bilansowa przedmiotu zabezpieczenia w tys. PLN (31.12.2022) | Wartość bilansowa przedmiotu zabezpieczenia w tys. PLN (31.12.2021) | data wygaśnięcia |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Zabezpieczenie kredytu 202- 129/3/II/2/2008 | hipoteka | 366 | 26 700 | 26 700 | 19 692 | 20 487 | 01.03.2023 |
| Razem | 366 | 26 700 | 26 700 | 19 692 | 20 487 |
Aktywa stanowiące zabezpieczenia zobowiązań w tys. PLN
| Stan na: 31.12.2022 | Stan na: 31.12.2021 | |
|---|---|---|
| Rzeczowe aktywa trwałe | 19 692 | 20 487 |
| Nieruchomości inwestycyjne | ||
| Aktywa finansowe | ||
| Wartości niematerialne | ||
| Pozostałe aktywa | ||
| Razem | 19 692 | 20 487 |
Sprawozdanie Finansowe za okres od 01.01.2022 do 31.12.2022 83 | S t r o n a
Nota 37 Sprawy sądowe.
W okresie objętym niniejszym raportem nie toczyły się żadne istotne postępowania dotyczące zobowiązań albo wierzytelności Emitenta lub jednostki od niego zależnej. Na dzień 31.12.2022 roku toczyły się sprawy sądowe dotyczące zobowiązań przeciwko Emitentowi, na łączną wartość przedmiotu sporu 5.792 tys. zł. Rezerwy na przyszłe zobowiązania, które mogą powstać z toczących się postępowań sądowych tworzone są w drodze szczegółowej analizy ryzyka ich powstania. Na dzień 31.12.2022 roku toczyły się sprawy sądowe dotyczące wierzytelności z powództwa Emitenta na łączną wartość przedmiotu sporu 3.996 tys. zł.
Sprawozdanie Finansowe za okres od 01.01.2022 do 31.12.2022 84 | S t r o n a
Nota 38 Zobowiązania warunkowe.
Wykaz udzielonych poręczeń dla innych podmiotów wg jednostek
| Tytuł poręczenia | Wartość poręczenia tys. PLN (31.12.2022) | Wartość poręczenia tys. PLN (31.12.2021) | Wartość zobowiązania tys. PLN (31.12.2022) | Wartość zobowiązania tys. PLN (31.12.2021) | data wygaśnięcia poręczenia |
|---|---|---|---|---|---|
| Wobec jednostek powiązanych | |||||
| MARYWILSKA 44 Sp. z o. o Zabezpieczenie kredytu SANTANDER BANK S.A. | 49 500 | 49 500 | 18 883 | 22 079 | 02.05.2028 |
| MARYWILSKA 44 Sp. z o. o Zabezpieczenie kredytu SANTANDER BANK POLSKA S.A. | 4 500 | 30.06.2022 | |||
| JHM 1 Sp. z o. o. w likwidacji Zabezpieczenie kredytu SANTANDER BANK POLSKA S.A. | 10 809 | 6 384 | 30.06.2022 | ||
| KOBYLARNIA S.A. Zabezpieczenie kredytu BGK S.A | 15 000 | 15 000 | 30.11.2023 | ||
| KOBYLARNIA S.A. Zabezpieczenie gwarancji bankowej BANK S.A | 24 150 | 16 100 | 15.02.2022 | ||
| KOBYLARNIA S.A. Zabezpieczenie kredytu BGK S.A | 9 318 | 9 318 | 4 348 | 4 969 | 31.12.2029 |
| JHM Development S.A. Zabezpieczenie emisji obligacji seria E | 55 000 | 55 000 | 50 000 | 50 000 | 31.12.2026 |
| Wobec pozostałych jednostek | |||||
| Razem | 128 818 | 168 277 | 73 231 | 99 532 |
Pozostałe zobowiązania warunkowe w tys. PLN
| Stan na: 31.12.2022 | Stan na: 31.12.2021 | |
|---|---|---|
| Z tytułu gwarancji należytego wykonania | 463 627 | 401 996 |
| Z tytułu usunięcia wad i usterek | 220 785 | 298 071 |
| Z tytułu zwrotu zaliczki | 118 464 | 110 764 |
| Razem | 802 876 | 810 831 |
Sprawozdanie Finansowe za okres od 01.01.2022 do 31.12.2022 85 | S t r o n a
Nota 39 Cele i zasady zarządzania ryzykiem.
| Grupa ryzyk | Ryzyko | Możliwość wystąpienia | Znaczenie dla działalności Grupy | Wpływ ryzyka za wynik finansowy | Wpływ ryzyka na kapitał własny |
|---|---|---|---|---|---|
| Ryzyko związane z konfliktem zbrojnym na Ukrainie | Ograniczenia administracyjne prowadzenia działalności budowlano-montażowej | średnie | wysokie | wysoki | wysoki |
| Dostępności siły roboczej i zakłóceń łańcucha dostaw | wysokie | wysokie | wysoki | średni | |
| Ryzyko epidemiologiczne | Ograniczenia administracyjne prowadzenia działalności budowlano-montażowej | średnie | wysokie | wysoki | wysoki |
| Dostępności siły roboczej i zakłóceń łańcucha dostaw | średnie | średnie | wysoki | średni | |
| Zewnętrzne ryzyka finansowe | zmiany stóp procentowych | wysokie | średnie | średni | średni |
| zmiany kursów walut | wysokie | średnie | wysoki | wysoki | |
| związane z ograniczeniami w polityce kredytowej banków, w szczególności w zakresie udzielania kredytów inwestycyjnych i hipotecznych | wysokie | wysokie | średni | średni | |
| Ryzyka związane z koniunkturą | zmiana sytuacji makroekonomicznej i koniunktury gospodarczej w Polsce | wysokie | wysokie | wysoki | średni |
| w branży budowlanej | wysokie | wysokie | wysoki | średni | |
| Ryzyka związane z konkurencją w branży budowlanej | wysokie | wysokie | wysoki | wysoki | |
| Zewnętrzne ryzyka prawne | zmiany przepisów prawa, w szczególności prawa podatkowego | średnie | średnie | średni | średni |
| związane z brakiem spełniania wymogów prawnych przewidzianych do rozpoczęcia inwestycji oraz ze stanem prawnym nieruchomości | niskie | wysokie | wysokie | średnie | |
| Ryzyka związane z bieżącą działalnością | związane z realizacją strategii rozwoju | średnie | wysokie | średnie | średnie |
| związane z finansowaniem rozwoju kredytami bankowymi | wysokie | wysokie | średnie | wysokie | |
| związane z infrastrukturą budowlaną | niskie | średnie | niskie | niskie | |
| związane z odpowiedzialnością za naruszenie przepisów ochrony środowiska | niskie | średnie | średnie | niskie | |
| związane z karami za niewykonanie lub nieterminowe wykonanie zleceń | średnie | średnie | średnie | niskie | |
| związane z roszczeniami wobec Spółek z tytułu budowy mieszkań i obiektów handlowo- usługowych, sprzedaży lokali oraz z udzieleniem gwarancji zapłaty za roboty budowlane | niskie | średnie | średnie | niskie | |
| związane z procesem produkcyjnym | niskie | wysokie | średnie | niskie |
Ryzyko związane z konfliktem zbrojnym na Ukrainie
Na dzień sporządzenia niniejszego sprawozdania, zgodnie z najlepszą wiedzą Zarządu, nie jest możliwe precyzyjne określenie skutków wpływu konfliktu zbrojnego na Ukrainie na działalność Spółki w perspektywie średnio - i długoterminowej. W perspektywie krótkoterminowej możliwe jest wystąpienie dalszego trwania bądź rozprzestrzeniania się konfliktu, co może się przełożyć na wyniki finansowe Spółki. w obszarze usług budowlano – montażowych nie występują opóźnienia w realizacji kontraktów budowlanych ze względu na konflikt. Nie jest jednak wykluczone, iż w przypadku dalszego utrzymywania się tego stanu może dojść do pogorszenia się wyniku finansowego realizowanych kontraktów oraz opóźnień w realizacji kontraktów spowodowanych tzw. „siłą wyższą”, w tym związanych z:
* ograniczeniem dostępności i wzrostem cen materiałów budowlanych, paliw, usług, urządzeń;
* przerwaniem łańcuchów dostaw;
* dynamicznym wzrostem cen kluczowych nośników energetycznych tj. ropy naftowej, gazu ziemnego;
* opóźnieniami ze strony podwykonawców zatrudniających pracowników z Ukrainy i Białorusi;
* nadzwyczajnym spadkiem wartości PLN – wzrost cen materiałów i usług w walutach obcych.
W perspektywie roku 2023r. Zarząd Emitenta nie przewiduje wpływu tego ryzyka na wynik finansowy i na kapitał własny Emitenta. Emitent informuje, iż działalność operacyjna jest prowadzona co do zasady w trybie nadzoru ciągłego. Według najlepszej wiedzy Zarządu Emitenta, na podstawie prowadzonych analiz, sytuacja finansowa Emitenta oraz Grupy jest stabilna. Zarząd Spółki na bieżąco monitoruje sytuację gospodarczą w Polsce i na świecie, a także ryzyka związane z działalnością Emitenta.
Sprawozdanie Finansowe za okres od 01.01.2022 do 31.12.2022 86 | S t r o n a# Sprawozdanie Finansowe za okres od 01.01.2022 do 31.12.2022
Ryzyko epidemiologiczne
Na dzień publikacji niniejszego raportu, zgodnie z najlepszą wiedzą Zarządu Emitenta, nie jest możliwe precyzyjne określenie skutków wpływu epidemii koronawirusa lub innych epidemii na działalność Emitenta i grupy kapitałowej Emitenta w perspektywie średnio- i długoterminowej. Na dzień publikacji raportu w Polsce zniesiona została stan epidemii oraz większość ograniczeń covidowych, w tym obowiązkowa kwarantanna. Poziom wyszczepienia społeczeństwa, niska liczba zachorowań oraz niska liczba zachorowań kończących się hospitalizacją pozwalają przewidywać, że ograniczenia pandemiczne oraz zakłócenia w funkcjonowaniu gospodarki w dającej się przewidzieć krótkoterminowej przyszłości się nie powtórzą. Jednakże w przypadku powrotu i dalszego rozprzestrzeniania się epidemii koronawirusa lub innej epidemii możliwe jest wystąpienie negatywnego wpływu na wyniki finansowe Emitenta i Grupy ze względu na następujące okoliczności:
W obszarze usług budowlano-montażowych nie występują opóźnienia w realizacji kontraktów budowlanych ze względu na wystąpienie stanu epidemicznego. Nie jest jednak wykluczone, iż w przypadku dalszego utrzymywania się tego stanu może dojść do opóźnień w realizacji kontraktów spowodowanych tzw. „siłą wyższą”, w tym związanych z:
* brakiem zachowania ciągłości w łańcuchach dostaw dla budów,
* zakłóceniami w ciągłości finansowania inwestycji,
* absencją pracowników,
* opóźnieniami ze strony podwykonawców,
* ograniczeniami w funkcjonowaniu władzy publicznej,
* decyzjami Zamawiającego lub administracji państwowej o zawieszeniu prac,
* innymi, trudnymi do przewidzenia zdarzeniami.
W perspektywie obecnego okresu rozliczeniowego Zarząd nie przewiduje znaczącego wpływu tego ryzyka na wynik finansowy i kapitał własny Emitenta.
Emitent informuje, iż działalność operacyjna we wszystkich segmentach jest prowadzona co do zasady w trybie nadzoru ciągłego. Według najlepszej wiedzy Zarządu Emitenta, na podstawie prowadzonych analiz, sytuacja finansowa Emitenta jest stabilna. Zarząd Emitenta na bieżąco monitoruje sytuację gospodarczą w Polsce i na świecie, a także ryzyka związane z działalnością Emitenta. Spółka wskazuje, że w zakresie wymaganym przez przepisy prawa będzie informowała o nowych uwarunkowaniach mających istotny wpływ na działalność operacyjną, wyniki finansowe oraz perspektywy Emitenta.
Zewnętrzne ryzyka finansowe
Zarządzanie ryzykiem finansowym
Zarządzanie zasobami finansowymi MIRBUD S.A. zakłada oparcie struktury finansowania o długoterminowe źródła finansowania. Spółka finansuje prowadzoną działalność w 70% w oparciu o kapitał obcy poprzez: kredyty, pożyczki, obligacje, zaliczki, leasing, factoring. Spółka dokłada starań, by finansowanie kapitałem obcym było zdywersyfikowane, zarówno jeżeli chodzi o instytucję finansującą, jak i wykorzystywane produkty finansowe. Strategia Spółki przewiduje w kolejnych latach dalszą stopniową zamianę długu krótkoterminowego finansującego pojedyncze kontrakty budowlane na finansowanie długoterminowe oraz w długoterminowej perspektywie stopniową redukcję zadłużenia.
Monitorowanie efektywności zarządzania zasobami finansowymi odbywa się m.in. przy wykorzystaniu wskaźników:
- Wskaźnik ogólnego zadłużenia = Zobowiązania ogółem / Aktywa
- Wskaźnik zadłużenia długoterminowego = Zobowiązania długoterminowe / Aktywa
- Wskaźnik zadłużenia krótkoterminowego = Zobowiązania krótkoterminowe / Aktywa
- Wskaźnik zadłużenia kapitału własnego = Zobowiązania / Kapitał własny
Spółka, prowadząc działalność gospodarczą, narażona jest na następujące ryzyka: ryzyko kredytowe, ryzyko walutowe, ryzyko stóp procentowych, ryzyko utraty płynności.
Zarządzanie ryzykiem kredytowym
Ryzyko kredytowe wynika z sald należności handlowych, pożyczek oraz środków pieniężnych i ich ekwiwalentów. Odbiorcami usług Spółki są podmioty krajowe. Odbiorców produktów i usług oferowanych przez MIRBUD S.A. można podzielić na dwie grupy: podmioty komercyjne, jednostki podlegające przepisom Prawa zamówień publicznych.
W odniesieniu do klientów komercyjnych Spółka zarządza ryzykiem kredytowym i analizuje je dla każdego nowego klienta przed zawarciem umowy, m.in. wykorzystując raporty z wywiadowni gospodarczych i dokumentowanie przez kontrahenta źródła finansowania kontraktu budowlanego. W odniesieniu do jednostek podlegających przepisom prawa zamówień publicznych (m.in. GDDKiA, samorządy) z uwagi na obowiązek wcześniejszego zabudżetowania przez te jednostki kosztów zawieranej umowy o roboty budowlane ryzyko kredytowe zdaniem Zarządu jest znikome.
Spółka utrzymuje lokaty – depozyty w instytucjach finansowych, które posiadają wysoki ranking kredytowy.
Zarządzanie ryzykiem płynności
Za zarządzanie płynnością finansową w Spółce odpowiada Zarząd Jednostki Dominującej. Podstawowymi celami zarządzania zasobami finansowymi i płynnością są: zapewnienie stabilnego i efektywnego finansowania działalności Spółki, ciągłe monitorowanie poziomu zadłużenia Spółki, efektywne zarządzanie kapitałem obrotowym, koordynowanie przez Jednostkę Dominującą procesów zarządzania płynnością finansową w spółkach Grupy.
Spółka zarządza ryzykiem utraty płynności przez utrzymywanie wystarczających środków pieniężnych, możliwość finansowania kredytami bankowymi i utrzymywanie linii kredytowych wystarczających do spłacenia zobowiązań z chwilą ich wymagalności. Zarządzanie płynnością przez Spółkę obejmuje projekcję przepływów pieniężnych dla wszystkich walut i analizowanie, jaki poziom aktywów płynnych jest potrzebny do spłaty zobowiązań. Nota nr 14 zawiera analizę zobowiązań Spółki w odpowiednich przedziałach wiekowych na podstawie określonego do umownego terminu wymagalności.
Monitorowanie efektywności zarządzania płynnością odbywa się m.in. przy wykorzystaniu wskaźników:
- Wskaźnik płynności bieżącej = Aktywa obrotowe / Zobowiązania krótkoterminowe
- Wskaźnik przyspieszonej płynności = (Aktywa obrotowe - Zapasy - Krótkoterminowe rozliczenia międzyokresowe) / Zobowiązania krótkoterminowe
- Wskaźnik płynności środków pieniężnych = Środki pieniężne / Zobowiązania krótkoterminowe
Ryzyko zmiany stóp procentowych
Spółka dla finansowania działalności inwestycyjnej w dużym stopniu wykorzystuje kredyty bankowe. Na koszty odsetek od kredytów ma wpływ wysokość stopy bazowej WIBOR dla kredytów zaciąganych w złotych polskich i EURIBOR dla kredytów w walucie EURO. Wzrost wartości indeksów WIBOR/EURIBOR poprzez wzrost odsetek od kredytów może mieć niekorzystny wpływ na sytuację finansową Spółki. W przypadku stwierdzenia ryzyka zmiany stóp procentowych, Zarządy Spółek w przypadku finansowania długoterminowego każdorazowo rozpatrują możliwość zawarcia transakcji zabezpieczających stopę procentową (transakcje zamiany stóp procentowych – strategia IRS, CIRS). Na dzień 31.12.2022 r. MIRBUD S.A. nie zawarł transakcji zabezpieczających stopy procentowe dla długoterminowych kredytów.
Pozycje narażone na zmianę stóp procentowych
| Stan na: 31.12.2022 | Stan na: 31.12.2021 | Stan na: 31.12.2022 | Stan na: 31.12.2021 | |
|---|---|---|---|---|
| Ryzyko przepływów pieniężnych | ||||
| Ryzyko wartości godziwej | ||||
| Zobowiązania z tytułu pożyczek i kredytów | 128 685 | 120 233 | ||
| Pożyczki udzielone | ||||
| Inne aktywa finansowe | ||||
| Inne zobowiązania finansowe | 27 672 | 28 368 | ||
| Razem | 156 357 | 148 601 |
Analiza wrażliwości na zmiany stóp procentowych
W celu przeprowadzenia analizy wrażliwości na zmiany stóp procentowych, na podstawie historycznych zmian wartości oraz na podstawie wiedzy i doświadczenia Spółki w zakresie rynków finansowych, racjonalnie możliwych zmian stóp procentowych oszacowane zostały na dzień 31 grudnia 2022 roku i 31 grudnia 2021 roku na poziomie – 1,0/+1,0 punktu procentowego (na dzień 31 grudnia 2021 roku na tym samym poziomie) dla złotego i euro. Poniżej podano wpływ zmiany stóp procentowych na wynik netto i sumę bilansową według stanu na dzień 31 grudnia 2022 roku oraz 31 grudnia 2021 roku.
Analiza wrażliwości pozycji narażonych na zmianę stóp procentowych
| Stan na: | wzrost o 1% | spadek o 1% | wzrost o 1% | spadek o 1% |
|---|---|---|---|---|
| Wpływ na zysk/(stratę netto) | Wpływ na zysk/(stratę netto) | Wpływ na sumę bilansową | Wpływ na sumę bilansową | |
| 31.12.2022 | ||||
| Zobowiązania z tytułu pożyczek i kredytów | -1 042 | 1 042 | 1 287 | -1 287 |
| Pożyczki udzielone | ||||
| Inne aktywa finansowe | ||||
| Inne zobowiązania finansowe | ||||
| Razem | -1 042 | 1 042 | 1 287 | -1 287 |
Analiza wrażliwości pozycji narażonych na zmianę stóp procentowych
| Stan na: | wzrost o 1% | spadek o 1% | wzrost o 1% | spadek o 1% |
|---|---|---|---|---|
| Wpływ na zysk/(stratę netto) | Wpływ na zysk/(stratę netto) | Wpływ na sumę bilansową | Wpływ na sumę bilansową | |
| 31.12.2021 | ||||
| Zobowiązania z tytułu pożyczek i kredytów | -974 | 974 | 1 202 | -1 202 |
| Pożyczki udzielone | ||||
| Inne aktywa finansowe | ||||
| Inne zobowiązania finansowe | -230 | 230 | 284 | -284 |
| Razem | -1 204 | 1 204 | 1 486 | -1 486 |
Ryzyko zmiany kursów walut
MIRBUD S.A. generuje przychody w walucie obcej. W roku 2022 Spółka wygenerowała ponad 49% przychodów w walucie euro i była narażona na ryzyko kursowe, co mogło obniżyć efektywność realizowanych kontraktów budowlanych i może mieć wpływ na wielkość przychodów i zysków. Chcąc zminimalizować ryzyko kursowe, Spółka zabezpiecza poziom kursu walutowego, zawierając transakcje typu FORWARD. W 2022 r. Emitent zabezpieczał średnio ok. 10% przychodu walutowego transakcjami terminowymi sprzedaży walut.# Pozycje narażone na zmianę kursów walut
| EUR USD | EUR USD | Inne | Inne | Inne | Inne | |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Stan na: | 31.12.2022 | 31.12.2021 | 31.12.2022 | 31.12.2021 | 31.12.2022 | 31.12.2021 |
| Zobowiązania z tytułu pożyczek i kredytów | ||||||
| Pożyczki udzielone | ||||||
| Należności handlowe i pozostałe | 75 308 | 48 109 | ||||
| Zobowiązania handlowe i pozostałe | ||||||
| Środki pieniężne | 20 290 | 5 538 | ||||
| Inne aktywa finansowe | ||||||
| Razem | 95 598 | 53 647 |
Ryzyko zmiany kursów walut - wrażliwość na zmiany
W celu przeprowadzenia analizy wrażliwości na zmiany kursów walut, na podstawie historycznych zmian wartości oraz na podstawie wiedzy i doświadczenia Spółki w zakresie rynków finansowych, zmiany kursów walut, które są „realnie możliwe”, oszacowane zostały na poziomie -10%/+10% na dzień 31 grudnia 2022 roku oraz na dzień 31 grudnia 2021 roku. Poniższa tabela przedstawia wrażliwość wyniku finansowego netto na racjonalnie możliwe zmiany kursów walutowych przy założeniu niezmiennych innych czynników.
Sprawozdanie Finansowe za okres od 01.01.2022 do 31.12.2022 | 91 | Strona
Analiza wrażliwości pozycji narażonych na zmianę kursów walut (euro)
| Stan na: | Wzrost o 10% | Spadek o 10% | Wzrost o 10% | Spadek o 10% |
|---|---|---|---|---|
| 31.12.2022 | Wpływ na zysk/(stratę netto) | Wpływ na zysk/(stratę netto) | Wpływ na sumę bilansową | Wpływ na sumę bilansową |
| Zobowiązania z tytułu pożyczek i kredytów | ||||
| Pożyczki udzielone | ||||
| Należności handlowe i pozostałe | 75 308 | 6 100 | -6 100 | 7 531 |
| Zobowiązania handlowe i pozostałe | ||||
| Środki pieniężne | 20 290 | 1 643 | -1 643 | 2 029 |
| Inne aktywa finansowe | ||||
| Razem | 95 598 | 7 743 | -7 743 | 9 560 |
Analiza wrażliwości pozycji narażonych na zmianę kursów walut (euro)
| Stan na: | Wzrost o 10% | Spadek o 10% | Wzrost o 10% | Spadek o 10% |
|---|---|---|---|---|
| 31.12.2021 | Wpływ na zysk/(stratę netto) | Wpływ na zysk/(stratę netto) | Wpływ na sumę bilansową | Wpływ na sumę bilansową |
| Zobowiązania z tytułu pożyczek i kredytów | ||||
| Pożyczki udzielone | ||||
| Należności handlowe i pozostałe | 48 109 | 3 897 | -3 897 | 4 811 |
| Zobowiązania handlowe i pozostałe | ||||
| Środki pieniężne | 5 538 | 449 | -449 | 554 |
| Inne aktywa finansowe | ||||
| Razem | 53 647 | 4 345 | -4 345 | 5 365 |
Zarząd Emitenta szacuje, że w 2023r udział przychodów w walucie euro ulegnie obniżeniu o ok. 30% (będzie ulegał stopniowemu obniżeniu w drugiej połowie 2023r.). Na dzień 31.12.2022r Emitent nie miał zawartych transakcji zabezpieczających przed ryzykiem kursowym.
Ryzyko związane z ograniczeniami w polityce kredytowej banków, w szczególności w zakresie udzielania kredytów inwestycyjnych i hipotecznych
Obecnie banki w Polsce utrzymują zaostrzoną politykę kredytową zarówno wobec firm działających w sektorze budowlanym, jak i wobec osób starających się o uzyskanie kredytów hipotecznych. Z uwagi na niestabilną sytuację gospodarczą będącą skutkiem konfliktu w Ukrainie instytucje finansowe dodatkowo zaostrzają politykę kredytową. Spółka, planując kolejne projekty, stara się brać pod uwagę sytuację rynkową poprzez dostosowanie swojej oferty do przewidywanych możliwości finansowych i kredytowych potencjalnych klientów. Wprowadzenie jakichkolwiek ograniczeń w dostępności kredytów może mieć istotny negatywny wpływ na funkcjonowanie Spółki, jej sytuację finansową i perspektywę rozwoju.
Ryzyka związane z koniunkturą:
Ryzyko związane ze zmianą sytuacji makroekonomicznej i koniunktury gospodarczej w Polsce
Przychody Spółki MIRBUD S.A. w całości uzyskiwane są z tytułu prowadzenia działalności na rynku polskim. Dlatego też osiągane wyniki finansowe są uzależnione od czynników takich jak stabilność sytuacji makroekonomicznej Polski i ogólna koniunktura gospodarcza w kraju w danym okresie. W szczególności kształtowanie się następujących wskaźników makroekonomicznych i gospodarczych ma lub może mieć wpływ na wyniki finansowe osiągane przez Spółkę: poziom stopy wzrostu PKB, poziom stopy bezrobocia, poziom stopy inflacji, poziom realnej stopy wzrostu wynagrodzeń, poziom inwestycji, poziom zmiany dochodów gospodarstw domowych, wysokość referencyjnych stóp procentowych oraz kształtowanie się kursów wymiany walut oraz deficytu budżetowego. Ewentualne negatywne zmiany w stabilności sytuacji makroekonomicznej i ogólnej koniunktury gospodarczej Polski mogą mieć niekorzystny wpływ na działalność, sytuację finansową lub perspektywy rozwoju Spółki.
Sprawozdanie Finansowe za okres od 01.01.2022 do 31.12.2022 | 92 | Strona
Ryzyko związane z koniunkturą w branży budowlanej
Działalność Spółki jest ściśle skorelowana z ogólną sytuacją gospodarczą Polski. Na wyniki finansowe osiągane przez Spółkę największy wpływ wywiera poziom inwestycji w przedsiębiorstwach, tempo wzrostu PKB, poziom inflacji, wartość produkcji budowlano – montażowej, polityka podatkowa czy wzrost stóp procentowych. Istnieje ryzyko, że negatywne zmiany wyżej wymienionych wskaźników, szczególnie obniżenie się tempa rozwoju gospodarczego, wzrost poziomu inflacji spowodowany wzrostem cen materiałów czy też wzrost stóp procentowych, mogą mieć negatywny wpływ na działalność oraz wyniki Spółki. Aby minimalizować wahania koniunktury Emitent zawiera długoterminowe kontrakty budowlane z Zamawiającymi publicznymi w zapewniające stabilne źródła przychodu w okresie 2-3 lat.
Ryzyka związane z konkurencją w branży budowlanej
Sytuacja gospodarcza w Polsce, konflikt w Ukrainie oraz znaczne ograniczenie liczby ogłaszanych przetargów na roboty budowlane i dalsze pogłębianie recesji w Polsce wzmaga konkurowanie poprzez oferowanie najdogodniejszych cen i wydłużanie okresów gwarancyjnych. Dalsze nasilenie się konkurencji na rynkach, na których Spółka prowadzi działalność może mieć istotny niekorzystny wpływ na działalność, wyniki, sytuację finansową lub perspektywy jej rozwoju. Zarząd Spółki w oparciu o długoletnie doświadczenie starają się budować portfel kontraktów umożliwiający realizację odpowiedniego wyniku finansowego. Nasilenie się konkurencji na rynkach, na których Spółka prowadzi działalność może mieć istotny niekorzystny wpływ na działalność, wyniki, sytuację finansową lub perspektywy rozwoju.
Zewnętrzne ryzyka prawne
Ryzyko zmiany przepisów prawa, w szczególności prawa podatkowego
Polski system prawny charakteryzuje się znacznym stopniem zmienności oraz niejednoznaczności przepisów, co w szczególności dotyczy prawa podatkowego. W praktyce często występują problemy interpretacyjne, ma miejsce niekonsekwentne orzecznictwo sądów, jak również zdarzają się sytuacje, gdy organy administracji publicznej przyjmują niekorzystne dla podatnika interpretacje przepisów prawa, odmienne od poprzednio przyjmowanych interpretacji przez te organy. Wystąpienie zmian przepisów prawa, w tym dotyczących ochrony środowiska, prawa pracy, prawa ubezpieczeń społecznych, prawa handlowego, a w szczególności prawa podatkowego może mieć niekorzystny wpływ na działalność, sytuację finansową lub perspektywy rozwoju Spółki.
Ryzyko związane z brakiem spełniania wymogów prawnych przewidzianych do rozpoczęcia inwestycji oraz ze stanem prawnym nieruchomości
Realizacja każdego z projektów inwestycyjnych przez Spółkę wymaga spełniania wymogów określonych w prawie. W większości przypadków Spółka jest zobowiązana do uzyskania różnego rodzaju pozwoleń, które są wydawane przez organy administracji publicznej. Uzyskanie tych aktów administracyjnych jest koniecznym warunkiem rozpoczęcia procesu inwestycyjnego. Należy zauważyć, iż uzyskanie wszystkich pozwoleń i zgód wymaga znacznego wysiłku i jest czasochłonne. Organy administracji publicznej wydające pozwolenia i zgody działają na podstawie przepisów kodeksu postępowania administracyjnego i ustaw szczególnych. W tych postępowaniach bierze się przede wszystkim pod uwagę interes społeczności lokalnych i szereg zagadnień planistycznych podlega szerokiej konsultacji społecznej (np. kwestie ochrony środowiska). Dodatkowo brak choćby części dokumentacji uniemożliwia rozpoczęcie procesu inwestycyjnego. Ponadto stwierdzenie jakichkolwiek nieprawidłowości bądź po stronie Spółki, bądź w aktach administracyjnych, a w szczególności istnienie jakichkolwiek sprzeczności pomiędzy nimi może prowadzić do opóźnienia rozpoczęcia realizacji procesu inwestycyjnego. Należy także liczyć się z ryzykiem wzruszenia już prawomocnych decyzji administracyjnych przez wznowienie postępowania bądź stwierdzenie nieważności decyzji. Decyzje administracyjne mogą także zostać zaskarżone w całości lub w części i w konsekwencji istnieje ryzyko ich uchylenia. Na obszarach, gdzie nie przyjęto miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego, powstaje dodatkowo ryzyko braku możliwości realizacji zamierzeń Spółek z uwagi na utrudnienia związane z możliwością uzyskania decyzji o warunkach zabudowy. Wystąpienie któregokolwiek z wyżej wymienionych czynników może mieć niekorzystny wpływ na działalność, sytuację finansową lub perspektywy rozwoju Spółki.
Sprawozdanie Finansowe za okres od 01.01.2022 do 31.12.2022 | 93 | Strona
Ryzyka związane z bieżącą działalnością
Ryzyko związane z realizacją strategii rozwoju
Rynek polski i sytuacja na rynkach lokalnych, na których działa Spółka, podlegają ciągłym zmianom, których kierunek i natężenie zależne są od szeregu czynników. Dlatego przyszłe wyniki finansowe, rozwój i pozycja rynkowa Spółki są uzależnione od zdolności do wypracowania i wdrożenia długoterminowej strategii w niepewnych i zmieniających się warunkach otoczenia rynkowego. W szczególności realizacja założonej przez Spółkę strategii jest uzależniona od wystąpienia szeregu czynników, których wystąpienie jest często niezależne od decyzji organów Spółki i które nie zawsze mogą być przewidziane. Do takich czynników należą zarówno czynniki o charakterze ogólnym, takie jak: nieprzewidywalne zdarzenia rynkowe, takie jak wystąpienie kryzysu gospodarczego lub recesji w Polsce lub innych krajach Unii Europejskiej, radykalne i nagłe zmiany przepisów prawnych bądź sposobów ich interpretacji (np.mających wpływ na wydawane warunków zabudowy), klęski żywiołowe, epidemie na terenach, gdzie Spółka prowadzi działalność, a także szereg czynników o charakterze szczególnym, takich jak: obniżona dostępność finansowania bankowego umożliwiającego realizację projektów deweloperskich i komercyjnych, niepowodzenia realizacji projektów deweloperskich i projektów handlowo-usługowych zgodnie z założonym harmonogramem i kosztorysem, inne ryzyka operacyjne opisane w niniejszym sprawozdaniu. Spółka dokładają wszelkich starań, by założona strategia była realizowana i starają się na bieżąco analizować wszystkie czynniki rynkowe i branżowe mające i mogące mieć wpływ na realizację strategii, Opisane powyżej czynniki mogą spowodować, że Spółka nie będzie w stanie zrealizować zakładanej strategii rozwoju, w tym planowanych projektów deweloperskich, a przez to czynniki te mogą mieć istotny negatywny wpływ na działalność Spółki, jej sytuację finansową, wyniki lub perspektywy rozwoju.
Sprawozdanie Finansowe za okres od 01.01.2022 do 31.12.2022 94 | S t r o n a
Ryzyko związane z finansowaniem rozwoju kredytami bankowymi
Spółka finansuje swój rozwój oraz bieżącą działalność przy wykorzystaniu kredytów bankowych i leasingu. Spółka również w przyszłości zamierzają wykorzystywać kredyty bankowe do finansowania zapotrzebowania na kapitał obrotowy związany ze wzrostem skali działalności. Istnieje jednak ryzyko, iż w przyszłości, w przypadku wystąpienia niekorzystnych zmian na rynkach działalności Spółki lub rynkach finansowych, lub w wyniku zmiany podejścia banków do oceny ryzyka kredytowego, będzie miała utrudniony dostęp do finansowania przy wykorzystaniu kredytów, ich koszt będzie wyższy od obecnego lub będą zmuszone do wcześniejszej spłaty lub refinansowania na gorszych warunkach dotychczasowego zadłużenia. Może to przyczynić się do wolniejszego od planowanego tempa rozwoju i pogorszenia uzyskiwanych wyników finansowych. Zarząd uważa obecny poziom zadłużenia za bezpieczny i nie widzi obecnie zagrożeń dla jego terminowej obsługi. Mimo dobrej kondycji finansowej Spółka, nie może wykluczyć, że w przyszłości na skutek niekorzystnych procesów rynkowych będzie w stanie wywiązać się ze wszystkich zobowiązań wynikających z zawartych umów kredytowych oraz pożyczek. W przypadku wystąpienia sytuacji, w której Spółka nie będzie w stanie na bieżąco regulować swoich długów z tytułu umów kredytowych i pożyczek, spłaty mogą stać się natychmiast wymagalne. W konsekwencji, aby zaspokoić wierzycieli Spółka będzie zmuszona do zbycia części swoich aktywów. Strategia Spółki przewidują, stopniową zamianę długu krótkoterminowego na finansowanie długoterminowe oraz że nowo pozyskiwane finansowanie kredytami będzie celowe dla potrzeb realizacji konkretnych umów o roboty budowlane i inwestycji deweloperskich. Wystąpienie wyżej wymienionych czynników może mieć niekorzystny wpływ na działalność, sytuację finansową lub perspektywy rozwoju Spółki. W celu ograniczenia ryzyka Spółka na bieżąco dokonuje analizy stanu zadłużenia oraz możliwości regulowania zobowiązań.
Ryzyko związane z infrastrukturą budowlaną
Zakończenie realizacji projektu jest uzależnione od zapewnienia wymaganej przepisami infrastruktury takiej jak dostęp do dróg publicznych, dostęp do mediów, wyznaczenie odpowiednich dróg wewnętrznych, itd. Bywają sytuacje, że zapewnienie niezbędnej infrastruktury jest uzależnione od czynników będących poza kontrolą Spółki. Często zapewnienie dostępu do właściwej drogi bądź mediów jest uzależnione od decyzji stosownego urzędu miejskiego bądź gminnego. W niektórych przypadkach status dróg, które są potrzebne do realizacji inwestycji, może być nieuregulowany, bądź w trakcie realizacji projektu mogą pojawić się nieprzewidziane komplikacje przekładające się na opóźnienia i dodatkowe koszty. Może się także zdarzyć, że właściwe organy administracji zażądają od Spółki wykonania dodatkowych prac dotyczących infrastruktury w ramach prac związanych z realizacją inwestycji. Organy administracji mogą także oczekiwać lub nawet zażądać, aby inwestor wykonał prace związane z infrastrukturą, które nie są niezbędne z perspektywy realizacji danego projektu, ale których wykonanie może być oczekiwane przez te organy jako wkład inwestora w rozwój społeczności lokalnej w związku z realizowaną inwestycją. Wystąpienie któregokolwiek z powyższych czynników przekładających się na opóźnienie realizowanych projektów lub dodatkowe koszty projektu może mieć istotny niekorzystny wpływ na działalność, sytuację finansową lub perspektywy rozwoju Spółki.
Ryzyko związane z odpowiedzialnością za naruszenie przepisów ochrony środowiska
Na podstawie obowiązujących przepisów dotyczących ochrony środowiska podmioty, które są właścicielami, bądź użytkownikami działek, na których występują niebezpieczne substancje, albo na których doszło do niekorzystnego przekształcenia naturalnego ukształtowania terenu mogą zostać zobowiązane do ich usunięcia, bądź ponieść koszt rekultywacji terenu lub zapłaty kary pieniężnej. W celu zminimalizowania ryzyka naruszenia przepisów ochrony środowiska Spółki przeprowadzą analizy techniczne przyszłych projektów pod kątem ryzyka związanego z odpowiedzialnością za naruszenie przepisów ochrony środowiska. Do dnia sporządzenia sprawozdania Spółki nie były zobowiązane do ponoszenia kosztów rekultywacji terenu bądź zapłaty jakichkolwiek kar administracyjnych z tego
Sprawozdanie Finansowe za okres od 01.01.2022 do 31.12.2022 95 | S t r o n a
tytułu. Niemniej nie można wykluczyć, iż w przyszłości Spółka będzie zobowiązana do poniesienia kosztów rekultywacji terenu, zapłaty kary pieniężnej z tytułu naruszenia przepisów ochrony środowiska bądź odszkodowań. W celu ograniczenia ryzyka związanego z odpowiedzialnością za naruszenie przepisów ochrony środowiska Emitent podjął następujące działania:
* wdrożył i stosuje Strategie Zrównoważonego Rozwoju na lata 2022-2026
* wdrożył i stosuje Systemu Zarządzania Środowiskowego wg EN ISO 14001:2015 w zakresie budownictwo ogólne, inżynieria lądowa, budowa dróg i autostrad, budowa obiektów przemysłowych
Wystąpienie któregokolwiek z opisanych wyżej czynników może mieć niekorzystny wpływ na działalność, sytuację finansową lub perspektywy rozwoju Spółki.
Ryzyko związane z karami za niewykonanie lub nieterminowe wykonanie zleceń
Jednostki w umowach z inwestorami występują jako generalny wykonawca. Podpisane i realizowane umowy nakładają na Spółki szereg zobowiązań oraz określają konsekwencje niewywiązywania się z przyjętych na siebie obowiązków. Umowy takie przede wszystkim bardzo dokładnie określają terminy – zarówno wykonania zleconych prac, jak i dokonania innych czynności, np. usunięcia ewentualnych usterek i wad w okresie gwarancyjnym. W przypadku niedotrzymania tych terminów Spółka może być zagrożona ryzykiem płacenia kar umownych. W celu ograniczenia ryzyka wystąpienia przez inwestorów z roszczeniem zapłaty za niewykonanie lub nienależyte wykonanie zleceń Spółki podjęły następujące działania:
* objęły ochroną ubezpieczeniową kontrakty, w tym także działania podwykonawców,
* wdrożyły i stosują Systemu Zarządzania wg EN ISO 9001:2000 zakresie:
* a) budownictwo ogólne, inżynieria lądowa, budowa dróg i autostrad,
* b) budowa obiektów przemysłowych,
* c) roboty instalacyjne.
* przenoszą ryzyka do umów o współpracy zawieranych przez Spółkę z producentami, dostawcami i podwykonawcami (odpowiedzialność za produkt, odpowiedzialność za usługi, różnice między zamówionym a dostarczonym asortymentem, podwyżki cenowe itp.).
Niezależnie od powyższego zapłata nieprzewidzianych kar umownych, czy też odszkodowań może mieć negatywny wpływ na wyniki finansowe Spółki. Należy jednak zaznaczyć, iż w latach 2005-2022 z tytułu ryzyka związanego z karami za niewykonanie, nienależyte wykonanie, lub nieterminowe wykonanie zlecenia Spółka nie poniosła znaczących obciążeń.
Ryzyko związane z roszczeniami wobec Spółki z tytułu budowy mieszkań i obiektów handlowo-usługowych, oraz z udzieleniem gwarancji zapłaty za roboty budowlane
W celu realizacji licznych inwestycji Spółka zawierała i będzie zawierała umowy o budowę z wykonawcami prac budowlanych i wykończeniowych. Należy zauważyć, iż zaciągnięte przez wykonawców zobowiązania w związku z realizacją inwestycji (np. w stosunku do podwykonawców) mogą w konsekwencji, z uwagi na solidarną odpowiedzialność inwestora i wykonawcy za zapłatę wynagrodzenia, wiązać się z powstaniem roszczeń wobec Spółek co może odbić się na terminowości realizacji inwestycji. W konsekwencji Spółka, która jest odpowiedzialna względem swoich klientów, może ponieść znaczne koszty niewykonania umowy lub jej nienależytego wykonania. Nie można również wykluczyć, iż w przyszłości klienci i partnerzy handlowi Spółek nie wystąpią również do nich z roszczeniami z tytułu ukrytych wad budynku powstałych na etapie robót budowlanych bądź wykończeniowych, choć według zawartych przez Spółki standardowych umów koszty napraw tego typu usterek są pokrywane przez wykonawcę lub jego podwykonawców. Spółki ponoszą także odpowiedzialność wobec nabywców lokali z tytułu rękojmi za wady fizyczne i prawne budynków.
Sprawozdanie Finansowe za okres od 01.01.2022 do 31.12.2022 96 | S t r o n a
Okres objęty tymi roszczeniami wynosi 5 lat. Ponadto na podstawie art. 649¹ – 649⁵ Kodeksu cywilnego na żądanie wykonawcy Spółka działająca jako inwestor jest zobowiązana do udzielenia gwarancji zapłaty wykonawcy (generalnemu wykonawcy) za roboty budowlane w postaci gwarancji bankowej lub ubezpieczeniowej, a także akredytywy bankowej lub poręczenia banku udzielonego na zlecenie inwestora. Wystąpienie któregokolwiek ze wskazanych powyżej czynników przekładających się na powstanie roszczeń wobec Spółki, może mieć niekorzystny wpływ na działalność, sytuację finansową lub perspektywy rozwoju Spółki.# Ryzyko związane z procesem produkcyjnym
Umowy dotyczące realizacji kontraktów budowlanych zawierają szereg klauzul odnośnie należytego i terminowego wykonania kontraktu, właściwego usunięcia wad i usterek, z czym związane jest wniesienie kaucji gwarancyjnej lub zabezpieczenia kontraktu gwarancją ubezpieczeniową lub bankową. Zabezpieczenie zwykle wnoszone jest w postaci gwarancji ubezpieczeniowej, bankowej lub kaucji pieniężnej w określonym terminie po podpisaniu kontraktu i rozliczane po zakończeniu realizacji kontraktu. Wysokość zabezpieczenia uzależniona jest od rodzaju kontraktu. Zwykle jego wysokość kształtuje się na poziomie 5-10% ceny kontraktowej. Ponieważ konieczność wnoszenia zabezpieczenia w formie kaucji może wpływać na ograniczenie płynności finansowej Spółki preferuje wnoszenie zabezpieczenia w postaci gwarancji ubezpieczeniowej. W przypadku ograniczenia dostępu do gwarancji ubezpieczeniowych lub bankowych oraz zwiększenia kosztów ich pozyskania Spółka ponosi ryzyko zwiększenia kosztów, zamrożenia środków finansowych, co w konsekwencji może doprowadzić do obniżenia rentowności lub płynności finansowej Spółki. Spółki w celu zminimalizowania ryzyka umowy z podwykonawcami zobowiązują podwykonawców do zabezpieczenia prawidłowej realizacji umowy w postaci gwarancji ubezpieczeniowej, bankowej lub kaucji pieniężnej oraz zawierają kary umowne za przekroczenie terminów umownych.
Zarządzanie ryzykiem kapitałowym
Celem w zarządzaniu ryzykiem kapitałowym jest ochrona zdolności do kontynuowania działalności tak, aby możliwe było realizowanie zwrotu dla akcjonariuszy oraz korzyści dla innych zainteresowanych stron, a także utrzymanie optymalnej struktury kapitału w celu obniżenia jego kosztu. Narzędziami służącymi do utrzymania i korygowania strukturę kapitału mogą być: zmiana kwoty deklarowanych dywidend do wypłacenia; zwrot kapitału akcjonariuszom; emisja akcji i innych instrumentów kapitałowych; sprzedaż aktywów w celu obniżenia zadłużenia. Monitorowanie kapitału odbywa się za pomocą wskaźnika zadłużenia. Wskaźnik ten oblicza się jako stosunek zadłużenia netto do łącznej wartości kapitału. Zadłużenie netto oblicza się jako sumę zadłużenia finansowego (obejmujących bieżące i długoterminowe kredyty i pożyczki oraz inne zadłużenie finansowe wykazane w sprawozdaniu z sytuacji finansowej) pomniejszoną o środki pieniężne i ich ekwiwalenty. Łączną wartość kapitału oblicza się jako kapitał własny wykazany w bilansie jednostki wraz z zadłużeniem netto.
Sprawozdanie Finansowe za okres od 01.01.2022 do 31.12.2022
Wyliczenie wskaźnika zadłużenia w tys. PLN
| Stan na: 31.12.2022 | Stan na: 31.12.2021 |
|---|---|
| Kredyty ogółem | 156 357 |
| Środki pieniężne i ekwiwalenty | -293 801 |
| Zadłużenie netto | -137 444 |
| Kapitał własny | 467 360 |
| Kapitał ogółem | 329 916 |
| Wskaźnik zadłużenia | -42% |
Wskaźniki zabezpieczenia płynności finansowej w tys. PLN
| Stan na: 31.12.2022 | Stan na: 31.12.2021 | |
|---|---|---|
| Dług netto | -137 444 | -75 581 |
| EBITDA | 136 429 | 110 263 |
| Kapitał własny | 467 360 | 365 488 |
| Aktywa razem | 1 426 132 | 1 221 892 |
| dług netto/EBITDA | -1,0 | -0,7 |
| kapitał własny/aktywa ogółem | 0,3 | 0,3 |
XII. Zatwierdzenie do publikacji
Sprawozdanie finansowe zostało zatwierdzone do publikacji oraz podpisane przez Zarząd dnia 21.04.2023 r.
Jerzy Mirgos
Prezes Zarządu
Sławomir Nowak
Wiceprezes Zarządu
Paweł Korzeniowski
Członek Zarządu
Tomasz Sałata
Członek Zarządu
Anna Zuchora
Osoba, której powierzono prowadzenie ksiąg rachunkowych