Gobarto S.A. — Annual Report 2019

Mar 31, 2020

SKONSOLIDOWANY RAPORT ROCZNY

GRUPY GOBARTO S.A.

ZA OKRES 12 MIESIĘCY ZAKOŃCZONY DNIA 31 GRUDNIA 2019 ROKU

Zatwierdzono dnia 31 marca 2020 roku

WYBRANE DANE FINANSOWE

	w tys. PLN		w tys. EUR
	Rok zakończony	Rok zakończony	Rok zakończony	Rok zakończony
	31 grudnia 2019	31 grudnia 2018	31 grudnia 2019	31 grudnia 2018
Przychody netto ze sprzedaży
produktów, towarów i materiałów	2 391 657	2 147 922	555 967	503 380
Zysk (strata) z działalności operacyjnej	41 551	- 2 329	9 659	- 546
Zysk (strata) brutto	27 239	- 13 854	6 332	- 3 247
Zysk (strata) netto	21 848	- 17 843	5 079	- 4 182
Przepływy pieniężne netto z działalności				-
operacyjnej	60 962	32 349	14 171	7 581
Przepływy pieniężne netto z działalności
inwestycyjnej	- 44 429	- 68 844	- 10 328	- 16 134
Przepływy pieniężne netto z działalności
finansowej	- 12 781	21 079	- 2 971	4 940
Przepływy pieniężne netto, razem	3 752	- 15 416	872	- 3 613

	31 grudnia 2019	31 grudnia 2018	31 grudnia 2019	31 grudnia 2018
Aktywa, razem	1 187 438	1 037 800	278 840	241 349
Zobowiązania i rezerwy na zobowiązania	747 575	622 082	175 549	144 670
Zobowiązania długoterminowe	169 064	206 309	39 700	47 979
Zobowiązania krótkoterminowe	578 511	415 773	135 848	96 691
Kapitał własny	439 863	415 718	103 291	96 679
Kapitał zakładowy	278 002	278 002	65 282	64 652
Liczba akcji (w szt.)	27 800 229	27 800 229	27 800 229	27 800 229
Zysk (strata) na jedną akcję zwykłą (w PLN/ EUR) Wartość księgowa na jedną akcję (w	0,79	- 0,64	0,18	- 0,15
PLN/EUR)	15,82	14,95	3,72	3,48

Do przeliczania pozycji bilansowych w sprawozdaniu finansowym przyjęto średni kurs NBP z ostatniego dnia roboczego w poszczególnych okresach:

• 4,2585 EUR/PLN z dnia 31 grudnia 2019 roku
• 4,3000 EUR/PLN z dnia 31 grudnia 2018 roku

Dla przeliczenia poszczególnych pozycji w rachunku zysków i strat oraz dla przepływów pieniężnych zastosowano średnie roczne kursy:

• 4,3018 EUR/PLN za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2019 roku
• 4,2670 EUR/PLN za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2018 roku

SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE

GRUPY GOBARTO S.A.

ZA ROK ZAKOŃCZONY DNIA 31 GRUDNIA 2019 ROKU

Zatwierdzono dnia 31 marca 2020 roku

		Wybrane dane finansowe 2
skonsolidowany Rachunek zysków i strat 7
		skonsolidowane sprawozdanie z całkowitych dochodów8
		Skonsolidowane sprawozdanie z sytuacji finansowej9
		Skonsolidowane sprawozdanie z przepływów pieniężnych11 Skonsolidowane sprawozdanie ze zmian w kapitale własnym 12
		Zasady (polityki) rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające 14
1		Informacje ogólne 14
2		Skład Zarządu jednostki dominującej14
3		Skład Grupy 14
4		Zmiany w składzie Grupy17
	4.1	Połączenie spółek17
	4.2	Likwidacja spółek 17
	4.3	Zawiązanie spółki Kozielska Development sp. z o.o. w organizacji17
5		Zatwierdzenie sprawozdania finansowego 17
6		Istotne wartości oparte na profesjonalnym osądzie i szacunkach17
	6.1	Profesjonalny osąd17
	6.2	Niepewność szacunków i założeń 18
7		Podstawa sporządzenia skonsolidowanego sprawozdania finansowego 19
	7.1	Oświadczenie o zgodności 20
	7.2	Waluta funkcjonalna i waluta sprawozdań finansowych20
8		Zmiany stosowanych zasad rachunkowości 20
	8.1	Wdrożenie MSSF 16 20
9		Standardy i interpretacje, które zostały opublikowane a nie weszły jeszcze w życie 24
10		Wdrożenie pozostałych standardów i interpretacji 24 Istotne zasady rachunkowości 25
	10.1	Zasady konsolidacji 25
	10.2	Wycena do wartości godziwej26
	10.3	Przeliczanie pozycji wyrażonych w walucie obcej26
	10.4	Rzeczowe aktywa trwałe27
	10.5	Aktywa biologiczne 28
	10.6	Nieruchomości inwestycyjne 28
	10.7	Aktywa trwałe przeznaczone do sprzedaży 29
	10.8	Aktywa niematerialne 29
	10.9	Leasing – polityka rachunkowości stosowana do dnia 31 grudnia 2018 roku. 30
		10.10 Utrata wartości niefinansowych aktywów trwałych31
		10.11 Koszty finansowania zewnętrznego 32
		10.12 Kompensowanie aktywów i zobowiązań 32
		10.13 Aktywa finansowe32
		10.14 Pochodne instrumenty finansowe i zabezpieczenia 33
		Zabezpieczenie przepływów pieniężnych34
		10.15 Zapasy 34
		10.16 Zobowiązania finansowe35
		10.17 Pozostałe zobowiązania 35
		10.18 Zobowiązania z tytułu realizacji umowy 35
		10.19 Rezerwy35

	10.20 Odprawy emerytalne 35
	10.21 Przychody36
	Przychody z umów z klientami 36
	10.22 Podatki 38
	Podatek bieżący38
	Podatek odroczony39
	10.23 Ujęcie przepływów z tytułu umów faktoringu w sprawozdaniu z przepływów pieniężnych. 39
11	Segmenty operacyjne40
12	Przychody i koszty 45
	12.1 Pozostałe przychody operacyjne45
	12.2 Pozostałe koszty operacyjne46
	12.3 Przychody finansowe 47
	12.4 Koszty finansowe 47
	12.5 Koszty według rodzajów 47
13	12.6 Koszty świadczeń pracowniczych48 Składniki innych całkowitych dochodów48
14	Podatek dochodowy48
	14.1 Obciążenie podatkowe48
	14.2 Uzgodnienie efektywnej stawki podatkowej 48
	14.3 Odroczony podatek dochodowy 49
15	Majątek socjalny oraz zobowiązania ZFŚS51
16	Zysk przypadający na jedną akcję51
17	Dywidendy wypłacone i zaproponowane do wypłaty52
18	Rzeczowe aktywa trwałe 53
	18.1 Rzeczowe aktywa trwałe53
	18.2 Rzeczowe aktywa trwałe użytkowane na podstawie umów leasingu55
19	Leasing56
	19.1 Zobowiązania z tytułu leasingu – Grupa jako leasingobiorca 56
20	Nieruchomości inwestycyjne57
21	Aktywa trwałe przeznaczone do sprzedaży58
22	Aktywa niematerialne 59
23	Wartość firmy i znaki towarowe 60
	23.1 Analiza wrażliwości 62
24	Pozostałe aktywa66
	24.1 Pozostałe aktywa finansowe66
	24.2 Pozostałe aktywa niefinansowe66
25	Zapasy67
26	Aktywa biologiczne67
27	Należności z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe należności 69
28	Środki pieniężne i ich ekwiwalenty 71
29	Kapitał podstawowy 71
	Wartość nominalna akcji 71
	Prawa akcjonariuszy 71
	Akcjonariusze o znaczącym udziale 72
30	Kapitał zapasowy72
	30.1 Niepodzielony wynik finansowy oraz ograniczenia w wypłacie dywidendy 72

Grupa GOBARTO S.A. Skonsolidowane sprawozdanie finansowe za rok zakończony dnia 31 grudnia 2019 roku (w tysiącach PLN)

31	30.2	Udziały niekontrolujące 72 Oprocentowane kredyty bankowe i pożyczki72
32		Instrumenty finansowe- pozostałe ujawnienia sprawozdań74
	32.1	Pozycje przychodów, kosztów, zysków i strat ujęte w rachunku zysków i strat w podziale na kategorie
		instrumentów finansowych 74
	32.2	Wartość godziwa instrumentów finansowych75
33		Świadczenia pracownicze75
	33.1	Świadczenia emerytalne 75
34		Rezerwy 76
35		Zobowiązania z tytułu dostaw i usług, pozostałe zobowiązania i rozliczenia międzyokresowe76
	35.1	Zobowiązania z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe zobowiązania finansowe76
	35.2	Pozostałe zobowiązania niefinansowe77
	35.3	Przyszłe zobowiązania wynikające z kontraktów zawartych na koniec okresu sprawozdawczego 77
	35.4	Rozliczenia międzyokresowe78
36		Zysk z działalności inwestycyjnej78
37		Zwiększenie/zmniejszenie stanu zobowiązań z wyjątkiem kredytów i pożyczek79
38		Nabycie rzeczowych aktywów trwałych i aktywów niefinansowych 79
39		Zobowiązania warunkowe79
	39.1	Zobowiązania warunkowe 79
	39.2	Sprawy sądowe 80
	39.3	Rozliczenia podatkowe80
40		Informacje o podmiotach powiązanych 81
	40.1	Jednostka dominująca wyższego szczebla 82
	40.2	Wynagrodzenie wyższej kadry kierowniczej Grupy 82
		40.2.1 Wynagrodzenie wypłacone lub należne członkom Zarządu, członkom Rady Nadzorczej Grupy oraz
		pozostałym członkom głównej kadry kierowniczej82
41		Informacje o wynagrodzeniu biegłego rewidenta lub podmiotu uprawnionego do badania sprawozdań
42		finansowych 83 Cele i zasady zarządzania ryzykiem finansowym83
	42.1	Ryzyko stopy procentowej 83
	42.2	Ryzyko walutowe 84
	42.3	Ryzyko kredytowe 87
43	42.4	Ryzyko związane z płynnością 88 Rachunkowość zabezpieczeń 89
44		Zarządzanie kapitałem92
45		Struktura zatrudnienia 93
46		Różnice kursowe z przeliczenia 93
47		Zdarzenia następujące po dniu sprawozdawczym93
	47.1	Nabycie istotnych aktywów przez spółkę zależną od Gobarto S.A. 93
	47.2	Zmiana strategii działania na lata 2019 -2024 94
	47.3	Ryzyko rozprzestrzeniania się koronawirusa SARS-CoV-2 94
	47.4	Zmiana siedziby Spółki 96

SKONSOLIDOWANY RACHUNEK ZYSKÓW I STRAT

za rok zakończony dnia 31 grudnia 2019 roku

	Nota	Rok zakończony 31 grudnia 2019	Rok zakończony 31 grudnia 2018*
Przychody ze sprzedaży produktów i usług		1 205 876	1 097 395
Przychody ze sprzedaży towarów i materiałów		1 185 781	1 050 527
Przychody ze sprzedaży		2 391 657	2 147 922
Koszt własny sprzedanych produktów i usług	12.5	1 055 040	1 018 955
Koszt sprzedanych towarów i materiałów		1 073 041	911 934
Koszt własny sprzedaży		2 128 081	1 930 889
Zysk brutto ze sprzedaży		263 576	217 033
Pozostałe przychody operacyjne	12.1	21 878	15 288
Koszty sprzedaży	12.5	161 375	153 582
Koszty ogólnego zarządu	12.5	59 841	59 946
Pozostałe koszty operacyjne	12.2	22 687	21 122
Zysk z działalności operacyjnej		41 551	- 2 329
Przychody finansowe	12.3	538	963
Koszty finansowe	12.4	14 850	12 488
Zysk/Strata brutto		27 239	- 13 854
Podatek dochodowy	14	5 391	3 989
Zysk/Strata netto		21 848	- 17 843
Zysk/Strata netto za okres przypadający:		21 848	- 17 843
- akcjonariuszom jednostki dominującej		21 848	- 17 843
Zysk/(strata) na jedną akcję:
– podstawowy z zysku/(straty) za rok przypadającego		0,79	- 0,64
akcjonariuszom jednostki dominującej – rozwodniony z zysku(straty) za rok przypadającego akcjonariuszom jednostki dominującej		0,79	- 0,64

SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE Z CAŁKOWITYCH DOCHODÓW

za rok zakończony dnia 31 grudnia 2019 roku

	Rok zakończony Nota 31 grudnia 2019		Rok zakończony 31 grudnia 2018*
Zysk/(strata) netto za okres		21 848	-17 843
Inne całkowite dochody
Pozycje podlegające przeklasyfikowaniu do zysku/(straty) w kolejnych okresach sprawozdawczych:
Różnice kursowe z przeliczenia jednostek zagranicznych Zabezpieczenia przepływów pieniężnych wraz z efektem podatkowym	13	2 163	942
	13	251	-792
Inne całkowite dochody netto podlegające przeklasyfikowaniu do zysku/(straty) w kolejnych
okresach sprawozdawczych		2 414	150
CAŁKOWITY DOCHÓD ZA OKRES, PRZYPADAJĄCY		24 262	- 17 693
- akcjonariuszom podmiotu dominującego		24 262	- 17 693

SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE Z SYTUACJI FINANSOWEJ

na dzień 31 grudnia 2019 roku

	Nota	31 grudnia 2019	31 grudnia 2018*
AKTYWA
Aktywa trwałe		751 310	683 497
Rzeczowe aktywa trwałe	18	527 805	477 702
Trwałe aktywa biologiczne	26	12 639	12 716
Nieruchomości inwestycyjne	20	40 545	42 634
Wartość firmy	23	89 701	89 713
Znak towarowy	23	20 917	22 837
Inne wartości niematerialne	22	25 275	26 866
Aktywa finansowe	24.1	4 312	1 986
Należności długoterminowe		232	238
Aktywa z tytułu podatku odroczonego	14.3	14 452	8 798
Pozostałe aktywa niefinansowe	24.2	15 432	6
Aktywa obrotowe		411 363	329 538
Zapasy	25	90 722	70 697
Aktywa biologiczne	26	52 128	43 905
Należności z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe należności	27	185 953	142 851
Pozostałe aktywa finansowe	24.1	335	44
Środki pieniężne i ich ekwiwalenty	28	50 426	46 674
Pozostałe aktywa niefinansowe	24.2	31 799	25 367
Aktywa trwałe przeznaczone do sprzedaży	21	24 765	24 765
SUMA AKTYWÓW		1 187 438	1 037 800

Grupa GOBARTO S.A. Skonsolidowane sprawozdanie finansowe za rok zakończony dnia 31 grudnia 2019 roku (w tysiącach PLN)

	Nota	31 grudnia 2019	31 grudnia 2018*
PASYWA
Kapitał własny (przypadający akcjonariuszom jednostki dominującej)		439 863	415 718
Kapitał podstawowy	29	278 002	278 002
Kapitał zapasowy	30	186 365	181 832
Różnice kursowe z przeliczenia jednostek zagranicznych		-27 549	-29 712
Pozostałe kapitały rezerwowe		942	4 987
Zyski zatrzymane (Niepokryte straty)		2 103	-19 391
Udziały niekontrolujące			-
Zobowiązania długoterminowe		169 064	206 309
Oprocentowane kredyty i pożyczki	31	83 373	150 952
Rezerwy na zobowiązania z tytułu świadczeń pracowniczych	34	1 763	1 282
Zobowiązania finansowe	35.1	53 491	30 232
Zobowiązania z tytułu zakupu udziałów i akcji		1 918	2 000
Rezerwa z tytułu odroczonego podatku dochodowego	14.3	22 084	17 068
Przychody przyszłych okresów	35.4	6 435	3 574
Pozostałe rezerwy	34	-	1 200
Zobowiązania krótkoterminowe		578 511	415 773
Bieżąca część oprocentowanych kredytów i pożyczek	31	172 375	91 003
Rezerwy na zobowiązania z tytułu świadczeń pracowniczych	34	335	197
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług	35.1	270 432	198 124
Zobowiązania z tytułu podatku dochodowego		772	220
Zobowiązania finansowe	35.1	22 102	18 540
Zobowiązania z tytułu zakupu udziałów i akcji		62 000	65 355
Pozostałe zobowiązania niefinansowe	35.2	39 359	35 061
Rozliczenia międzyokresowe	35.4	1 508	1 016
Przychody przyszłych okresów	35.4	3 446	405
Pozostałe rezerwy	34	6 182	5 852
Zobowiązania razem		747 575	622 082
SUMA PASYWÓW		1 187 438	1 037 800

* Grupa stosuje MSSF 16 bez przekształcania danych porównawczych. Informacje dotyczące metody zastosowania MSSF 16 przedstawiono w nocie 8.1

Zasady (polityki) rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające do skonsolidowanego sprawozdania finansowego załączone na stronach od 14 do 96 stanowią jego integralną część.

SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE Z PRZEPŁYWÓW PIENIĘŻNYCH

za rok zakończony dnia 31 grudnia 2019 roku

	Nota	Rok zakończony	Rok zakończony
		31 grudnia 2019	31 grudnia 2018*
Przepływy środków pieniężnych z działalności operacyjnej		27 239	- 13 854
Zysk/(strata) brutto		33 723	46 203
Korekty o pozycje:		51 200	48 922
Amortyzacja
(Zysk)/ strata z tytułu różnic kursowych		2 281	439
(Zysk)/strata na działalności inwestycyjnej (Zwiększenie)/ zmniejszenie stanu należności i aktywów	36	- 6 592	3 115
niefinansowych		- 58 751	2 167
(Zwiększenie)/ zmniejszenie stanu zapasów, w tym aktywów biologicznych		- 28 248	- 5 955
Zwiększenie/ (zmniejszenie) stanu zobowiązań z wyjątkiem		73 899	- 2 123
kredytów i pożyczek	37
Przychody z tytułu odsetek		- 477	-
Koszty z tytułu odsetek		9 614	8 937
Zmiana stanu rezerw		- 251	948
Podatek dochodowy zapłacony		- 5 287	- 7 216
Pozostałe		- 3 665	- 3 030
Środki pieniężne netto z działalności operacyjnej		60 962	32 349
Przepływy środków pieniężnych z działalności inwestycyjnej
Sprzedaż rzeczowych aktywów trwałych i aktywów		14 240	5 165
niematerialnych
Nabycie rzeczowych aktywów trwałych i aktywów		- 57 088	- 42 986
niematerialnych	38
Nabycie jednostek zależnych po potrąceniu przejętych		- 3 728	- 34 420
środków pieniężnych
Sprzedaż nieruchomości inwestycyjnych		4 000	4 000
Udzielone pożyczki		- 2 795	- 916
Spłata udzielonych pożyczek		942	313
Środki pieniężne netto z działalności inwestycyjnej		- 44 429	- 68 844
Przepływy środków pieniężnych z działalności finansowej
Spłata zobowiązań z tytułu leasingu		- 15 792	- 13 994
Wpływy z tytułu zaciągnięcia pożyczek/kredytów		44 928	99 988
Spłata pożyczek/kredytów		- 32 303	- 56 324
Odsetki zapłacone		- 9 614	- 8 591
Środki pieniężne netto z działalności finansowej		- 12 781	21 079
Zwiększenie/(zmniejszenie) netto stanu środków		3 752	- 15 416
pieniężnych i ich ekwiwalentów
Różnice kursowe netto		-	-
Środki pieniężne na początek okresu	28	46 674	62 090
Środki pieniężne na koniec okresu	28	50 426	46 674

Zasady (polityki) rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające do skonsolidowanego sprawozdania finansowego załączone na stronach od 14 do 96 stanowią jego integralną część.

SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE ZE ZMIAN W KAPITALE WŁASNYM

za rok zakończony dnia 31 grudnia 2019 roku

	Kapitał podstawowy	Kapitał zapasowy	Różnice kursowe z przeliczenia jednostki zagranicznej	Pozostałe kapitały rezerwowe	Zyski zatrzymane/ niepokryte straty	Razem	Udziały niekontrolujące	Kapitał własny ogółem
Na dzień 1 stycznia 2019	278 002	181 832	- 29 712	4 987	- 19 391	415 718	-	415 718
Zysk netto za okres	-	-	-	-	21 848	21 848	-	21 848
Inne całkowite dochody za okres	-	-	2 163	251	-	2 414	-	2 414
Całkowity dochód za okres	-	-	2 163	251	21 848	24 262	-	24 262
Podział Zysku	-	12 579	-	834	- 13 413	-	-	-
Pokrycie straty	-	- 8 046	-	- 5 130	13 176	-	-	-
Inne	-	-	-	-	- 117	- 117	-	- 117
Na dzień 31 grudnia 2019	278 002	186 365	- 27 549	942	2 103	439 863	-	439 863

Zasady (polityki) rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające do skonsolidowanego sprawozdania finansowego załączone na stronach od 14 do 96 stanowią jego integralną część.

za rok zakończony dnia 31 grudnia 2018*

	Kapitał podstawowy	Kapitał zapasowy	Różnice kursowe z przeliczenia jednostki zagranicznej	Pozostałe kapitały rezerwowe	Zyski zatrzymane/ niepokryte straty	Razem	Udziały niekontrolujące	Kapitał własny ogółem
Na dzień 1 stycznia 2018	278 002	153 519	- 30 654	1 896	22 780	425 543		425 543
korekty bilansu otwarcia	-	-	-	-	- 7 315	- 7 315	-	- 7 315
wpływ rozliczeń nabycia spółek zależnych	-	-	-	-	18 216	18 216	-	18 216
Na dzień 1 stycznia 2018 po zmianach	278 002	153 519	- 30 654	1 896	33 681	436 444	-	436 444
Strata netto za okres	-	-	-	-	- 17 843	- 17 843	-	- 17 843
Inne całkowite dochody za okres	-	-	942	- 792	-	150	-	150
Całkowity dochód za okres	-	-	942	- 792	- 17 843	- 17 693	-	- 17 693
Transakcje z właścicielami	-	-	-	-	-	-	-	-
Podział Zysku	-	28 313	-	3 883	- 32 196	-	-	-
Inne	-	-	-	-	- 3 033	- 3 033	-	- 3 033
na dzień 31 grudnia 2018	278 002	181 832	- 29 712	4 987	- 19 391	415 718	-	415 718

* Grupa stosuje MSSF 16 bez przekształcania danych porównawczych. Informacje dotyczące metody zastosowania MSSF 16 przedstawiono w nocie 8.1

Zasady (polityki) rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające do skonsolidowanego sprawozdania finansowego załączone na stronach od 14 do 96 stanowią jego integralną część.

ZASADY (POLITYKI) RACHUNKOWOŚCI ORAZ DODATKOWE NOTY OBJAŚNIAJĄCE

1 Informacje ogólne

Grupa Kapitałowa GOBARTO S.A. ("Grupa") składa się ze spółki GOBARTO S.A. ("jednostka dominująca", "Spółka") i jej spółek zależnych (patrz Nota 3). Skonsolidowane sprawozdanie finansowe Grupy obejmuje rok zakończony dnia 31 grudnia 2019 roku oraz zawiera dane porównawcze za rok zakończony dnia 31 grudnia 2018 roku.

Jednostka dominująca jest wpisana do rejestru przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego dla miasta stołecznego Warszawy prowadzonego przez Sąd Rejonowy, XIII Wydział Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego, pod numerem KRS 0000094093.

Jednostce dominującej nadano numer statystyczny REGON 411141076.

Czas trwania jednostki dominującej oraz jednostek wchodzących w skład Grupy Kapitałowej jest nieoznaczony. Podstawowym przedmiotem działania Grupy jest:

• 1. Chów i hodowla świń
• 1. Produkcja mięsa wieprzowego
• 1. Produkcja konserw, przetworów z mięsa, z podrobów mięsnych
• 1. Sprzedaż hurtowa mięsa i wyrobów mięsnych
• 1. Produkcja rolna
• 1. Produkcja roślinna

2 Skład Zarządu jednostki dominującej

W skład Zarządu jednostki dominującej na dzień 31 grudnia 2019 roku wchodzili:

Marcin Śliwiński	Prezes Zarządu
Katarzyna Goździkowska - Gaztelu	Wiceprezes Zarządu
Roman Miler	Wiceprezes Zarządu
Rafał Oleszak	Wiceprezes Zarządu
Karol Ludwiński	Wiceprezes Zarządu

3 Skład Grupy

Jednostką dominującą Grupy jest Gobarto S.A. z siedzibą w Warszawie przy ul. Kłobuckiej 25. Przedmiotem działalności Spółki jest skup, ubój, rozbiór i przerób mięsa wieprzowego oraz dystrybucja mięsa i wędlin; zamrażanie oraz składowanie produktów spożywczych.

W skład Grupy GOBARTO S.A. wchodzą następujące spółki zależne:

			Procentowy udział Grupy w kapitale
Jednostka	Siedziba	Zakres działalności	31 grudnia 2019	31 grudnia 2018
		produkcja roślinna, chów
		bydła mięsnego oraz
		hodowla trzody chlewnej
	Bieganów 19	w pełnym cyklu
Agro Bieganów sp. z o.o.	69-108 Cybinka	produkcyjnym	100%	100%
	Grąbkowo 73
Agro Gobarto sp. z o.o.	63-930 Jutrosin	hodowla trzody chlewnej	100%	100%
	Grąbkowo 73
Agro Net sp. z o.o.	63-930 Jutrosin	działalność roślinna	100%	100%
		hodowla trzody
	Grąbkowo 73	chlewnej, produkcja
Agroferm sp. z o.o.	63-930 Jutrosin	roślinna	100%	100%
	Grąbkowo 73
Agroprof sp. z o.o.	63-930 Jutrosin	produkcja roślinna zbóż	100%	100%
Bekpol sp. z o.o.	ul. Wrocławska 83 58-306 Wałbrzych	hurtowa sprzedaż mięsa, wędlin i drobiu	100%	100%
		działalność z
		wykorzystaniem
	Grąbkowo 73	odnawialnych źródeł
Bio Gamma sp. z o.o.	63-930 Jutrosin	energii	100%	100%
		działalność z
		wykorzystaniem
	Grąbkowo 73	odnawialnych źródeł
Bio Delta sp. z o.o.	63-930 Jutrosin	energii	100%	100%
	Grąbkowo 73
Bioenergia sp. z o.o.	63-930 Jutrosin	tucz trzody chlewnej	100%	100%
		działalność z
		wykorzystaniem
Polskie Biogazownie "Energy	ul. Kłobucka 25	odnawialnych źródeł
Zalesie" Sp. z o.o.	02-699 Warszawa	energii	100%	100%
Przedsiębiorstwo
Produkcyjno – Usługowe	Zalesie	produkcja roślinna oraz
Ferma-Pol sp. z o.o.	46-146 Domaszowice	hodowla trzody chlewnej	100%	100%
		grupa producencka
Gobarto Hodowca sp. z o.o. (dawniej Hodowca sp. z o.o.)	Grąbkowo 73 63-930 Jutrosin	sprzedaży trzody chlewnej	100%	100%
Insignia Management sp. z	Grąbkowo 73	pośrednictwo w zakupie
o.o.	63-930 Jutrosin	na rzecz grupy	100%	100%
	ul. Wysockiego 17,	hurtowa sprzedaż mięsa,	Połączona z
Jama sp. z o.o.	58-300 Wałbrzych	wędlin, drobiu i serów	Gobarto S.A.	100%
Makton Nieruchomości Sp. z	ul. Kłobucka 25
o.o.	02-699 Warszawa	sprzedaż nieruchomości	100%	100%
	ul. Wrocławska 83	rozbiór mięsa
Meat-Pac sp. z o.o.	58-306 Wałbrzych	drobiowego	100%	100%
		zarządzanie spółka
	ul. Cystersów 22	Netbrokers Polska sp. z
Netbrokers Polska sp. z o.o.	31-553 Kraków	o.o. sp. K	100%	100%
Netbrokers Polska sp. z o.o.	ul. Cystersów 22
sp. K.	31-553 Kraków	działalność handlowa	100%	100%
	Grąbkowo 73	grupa producencka
Plon sp. z o.o.	63-930 Jutrosin	sprzedaż zbóż	100%	100%
Gobarto Dziczyzna sp. z o.o.
(dawniej Polski Koncern	Grąbkowo 73 63-930 Jutrosin	skup i przerób zwierzyny łownej
Mięsny Dziczyzna sp. z o.o.)			100%	100%

	ul. Kłobucka 25	zarządzanie spółką Pork
PorkPro Polska sp. z o.o.	02-699 Warszawa	Pro sp. z o.o. sp. k.	zlikwidowana	100%
		zakup warchlaków i
	ul. Kłobucka 25	trzody chlewnej; handle
PorkPro Polska sp. z o.o. Sp.K.	02-699 Warszawa	mięsem	zlikwidowana	100%
	Grąbkowo 73
Rolpol sp. z o.o.	63-930 Jutrosin	produkcja roślinna zbóż	100%	100%
Tigra Trans sp. z o.o.	ul. Kłobucka 25 02-699 Warszawa	zarządzanie spółką Tigra Trans Sp. Z o.o. sp. k.	100%	100%
	ul. Kłobucka 25
Tigra Trans sp. z o.o. sp. K.	02-699 Warszawa	usługi transportowe	100%	100%
	ul. Pasiczna 135
Rosan Agro sp. z o.o.	79035 Lwów; Ukraina	produkcja żywca	100%	100%
	ul. Pasiczna 135	nie prowadzi działalności
Pieprzyk Rohatyń sp. z o.o.	79035 Lwów; Ukraina	operacyjnej	100%	100%
	ul. Pasiczna 135	sprzedaż i dystrybucja
Dom Handlowy Rosana	79035 Lwów; Ukraina	wędlin	100%	100%
	ul. Pasiczna 135	sprzedaż i dystrybucja
Dom Handlowy Rosana Plus	79035 Lwów; Ukraina	wędlin	100%	100%
	ul. Pasiczna 135	nie prowadzi działalności
PP Świniokompleks Zoria	79035 Lwów; Ukraina	operacyjnej	100%	100%
		ubój, rozbiór, produkcja
	ul. Pasiczna 135	wędlin oraz sprzedaż
PF "MK" Rosana	79035 Lwów; Ukraina	wędlin oraz mięsa	100%	100%
		produkcja wyrobów z
		mięsa, wyłączając
		wyroby z mięsa
		drobiowego, sprzedaż
	ul. Opolska 22	hurtowa mięsa i
Zakłady Mięsne Silesia S.A.	40-084 Katowice	wyrobów z mięsa	100%	100%
		produkcja i sprzedaż
	ul. Baczyńskiego 165	gotowej karmy dla
Silesia Pet Foods sp. z o.o.	41-203 Sosnowiec	zwierząt domowych	100%	100%
	ul. Baczyńskiego 165	wytwarzanie i sprzedaż
Vital Food Silesia sp. z o.o.	41-203 Sosnowiec	gotowych posiłków i dań	w likwidacji	100%
Silesia Logistics sp. z o.o.	ul. Baczyńskiego 165
w likwidacji	41-203 Sosnowiec	usługi transportowe	100%	100%
		Działalność firm
		centralnych (head
		offices) i holdingów z
	ul. Gliwicka 12/12	wyłączeniem holdingów
Panteon S.A. w likwidacji	40-079 Katowice	finansowych	zlikwidowana	100%
	ul. Prądnicka 12/503	Działalność w zakresie
Hotel 22 sp. z o.o.	30-002 Kraków	nieruchomości	100%	100%
	ul. Prądnicka 12/503	Działalność w zakresie
Hotel 22 sp. z o.o. sp. K.	30-002 Kraków	nieruchomości	100%	100%
	Ul. Nowogrodzka
Kozielska Development sp. z	50/410	Działalność w zakresie
o.o.	00-695 Warszawa	nieruchomości	100%	100%

Na dzień 31 grudnia 2019 roku oraz na dzień 31 grudnia 2018 roku udział w ogólnej liczbie głosów posiadany przez Grupę w podmiotach zależnych jest równy udziałowi Grupy w kapitałach tych jednostek.

4 Zmiany w składzie Grupy

4.1 Połączenie spółek

W dniu 30 sierpnia 2019 roku Jama sp. z o.o. została połączona z Gobarto S.A. Połączenie nastąpiło w trybie art. art. 492 § 1 pkt 1) oraz art. 515 § 1 w związku z art. 516 § 6 Ksh, tj. przez przeniesienie całego majątku Jama sp. z o.o. (jako Spółki Przejmowanej) na Gobarto S.A. (jako Spółkę Przejmującą) - łączenie się przez przejęcie. Z dniem wpisu połączenia do rejestru przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego Gobarto S.A. wstąpiło we wszystkie prawa i obowiązki Jama sp. z o.o.

Z uwagi na przejęcie przez Spółkę Przejmującą spółki, w której jest jedynym udziałowcem, połączenia zostały zrealizowane w trybie uproszczonym, w myśl art. 516 § 6 Kodeksu spółek handlowych.

Połączenie nie miało wpływu na skonsolidowane sprawozdanie finansowe.

4.2 Likwidacja spółek

Dnia 14 marca 2019 roku spółka PorkPro Polska spółka z ograniczoną odpowiedzialnością sp.k. została wykreślona z rejestru przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego.

W dniu 26 sierpnia 2019 roku zakończona została likwidacja PorkPro Polska sp. z o.o. w likwidacji poprzez spieniężenie majątku spółki i zamknięcie jej ksiąg rachunkowych. Wskutek powyższego w dniu 23 października 2019 roku Spółka została wykreślona z rejestru przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego.

Dnia 10 października 2019 roku spółka Panteon S.A. została wykreślona z Krajowego Rejestru Sądowego.

4.3 Zawiązanie spółki Kozielska Development sp. z o.o. w organizacji

W dniu 11 września 2019 roku zawiązana została spółka Kozielska Development sp. z o.o. w organizacji powołana w wykonaniu Umowy Inwestycyjnej zawartej przez Gobarto S.A. w celu realizacji inwestycji deweloperskiej na części nieruchomości Gobarto S.A. położonej w Katowicach przy ul. Kozielskiej, o której Gobarto S.A. informowała w raporcie bieżącym nr 14/2019 z dnia 4 czerwca 2019 roku.

5 Zatwierdzenie sprawozdania finansowego

Niniejsze skonsolidowane sprawozdanie finansowe zostało zatwierdzone do publikacji przez Zarząd w dniu 31 marca 2020 roku.

6 Istotne wartości oparte na profesjonalnym osądzie i szacunkach

6.1 Profesjonalny osąd

Sporządzenie skonsolidowanego sprawozdania finansowego Grupy wymaga od Zarządu jednostki dominującej osądów, szacunków oraz założeń, które mają wpływ na prezentowane przychody, koszty, aktywa i zobowiązania i powiązane z nimi noty oraz ujawnienia dotyczące zobowiązań warunkowych. Niepewność co do tych założeń i szacunków może spowodować istotne korekty wartości sprawozdawczych aktywów i zobowiązań w przyszłości.

W procesie stosowania zasad (polityki) rachunkowości Zarząd jednostki dominującej dokonał następujących osądów, które mają największy wpływ na przedstawiane wartości sprawozdawcze aktywów i zobowiązań.

6.2 Niepewność szacunków i założeń

Poniżej omówiono podstawowe założenia dotyczące przyszłości i inne kluczowe źródła niepewności występujące na dzień sprawozdawczy. Grupa przyjęła założenia i szacunki na temat przyszłości na podstawie wiedzy posiadanej podczas sporządzania sprawozdania finansowego. Występujące założenia i szacunki mogą ulec zmianie na skutek wydarzeń w przyszłości wynikających ze zmian rynkowych lub zmian niebędących pod kontrolą Grupy. Takie zmiany są odzwierciedlane w szacunkach lub założeniach w chwili wystąpienia.

Utrata wartości aktywów trwałych

Na dzień 31 grudnia 2019r. kapitalizacja rynkowa Grupy była niższa od wartości księgowej jej kapitału własnego (o 253,6 mln PLN) wskazując tym samym na potencjalną utratę wartości aktywów trwałych Grupy.

Grupa przeprowadziła testy na utratę wartości aktywów trwałych. Wymagało to oszacowania wartości użytkowej ośrodków wypracowujących środki pieniężne, do którego należą te aktywa trwałe. Oszacowanie wartości użytkowej polega na ustaleniu przyszłych przepływów pieniężnych generowanych przez ośrodek wypracowujący środki pieniężne i wymaga ustalenia stopy dyskontowej do zastosowania w celu obliczenia bieżącej wartości tych przepływów. Przyjęte w tym celu założenia zostały przedstawione w nocie 23.

Składnik aktywów z tytułu podatku odroczonego

Grupa rozpoznaje składnik aktywów z tytułu podatku odroczonego bazując na założeniu, że w przyszłości zostanie osiągnięty zysk podatkowy pozwalający na jego wykorzystanie. Pogorszenie uzyskiwanych wyników podatkowych w przyszłości mogłoby spowodować, że założenie to stałoby się nieuzasadnione. Zarząd szacuje, że ujęte składniki aktywów z tytułu podatku odroczonego będą realizowane. Szczegóły dotyczące rozliczenia podatku odroczonego przedstawiono w nocie 14.3.

Stawki amortyzacyjne

Wysokość stawek amortyzacyjnych ustalana jest na podstawie przewidywanego okresu ekonomicznej użyteczności składników rzeczowego majątku trwałego oraz aktywów niematerialnych. Grupa corocznie dokonuje weryfikacji przyjętych okresów ekonomicznej użyteczności na podstawie bieżących szacunków. W wyniku weryfikacji przeprowadzonej w 2019 roku nie dokonano zmian stawek amortyzacji.

Okres ekonomicznej użyteczności aktywów niematerialnych

Grupa na moment ujęcia składnika aktywów niematerialnych ustala szacowany okres ekonomicznej użyteczności. Grupa posiada zarówno aktywa niematerialne o określonym, jak i nieokreślonym okresie ekonomicznej użyteczności- wartość firmy. Przyjęte okresy ekonomicznej użyteczności są weryfikowane corocznie. Dla aktywów niematerialnych, dla których okres użyteczności nie został ustalony Grupa przeprowadza okresowo testy z tytułu utraty wartości, nie rzadziej niż na koniec okresu sprawozdawczego (rok kalendarzowy).

Aktywa biologiczne

Wartość godziwa aktywów biologicznych została określona na podstawie cen rynkowych obowiązujących na moment wyceny. Założenia przyjęte do wyceny aktywów biologicznych przedstawiono w nocie 26.

Nieruchomości inwestycyjne

Wartość godziwa nieruchomości inwestycyjnych została określona na podstawie operatów szacunkowych rzeczoznawców majątkowych, posiadanych ofert zakupu a w przypadku gruntów rolnych wycena oparta jest na danych GUS publikowanych przez Agencję Rozwoju i Modernizacji Rolnictwa. Grupa dokonuje aktualizacji wartości nieruchomości na każdy dzień sprawozdawczy. Przyjęte w tym celu założenia zostały przedstawione w nocie 20.

Aktywa trwałe przeznaczone do sprzedaży

Wartość godziwa aktywów trwałych do sprzedaży została określona na podstawie operatów szacunkowych rzeczoznawców majątkowych lub posiadanych ofert zakupu – nota 21.

Wycena rezerw z tytułu świadczeń pracowniczych

Rezerwy z tytułu świadczeń pracowniczych zostały oszacowane przez Grupę za pomocą metod aktuarialnych. Przyjęte w tym celu założenia zostały przedstawione w nocie 33.1.

Wartość godziwa instrumentów finansowych

Wartość godziwą instrumentów finansowych, dla których nie istnieje aktywny rynek ustala się wykorzystując odpowiednie techniki wyceny. Przy wyborze odpowiednich metod i założeń Grupa kieruje się profesjonalnym osądem. Sposób ustalenia wartości godziwej poszczególnych instrumentów finansowych został przedstawiony w nocie 32.2.

Utrata wartości aktywów finansowych wycenianych według zamortyzowanego kosztu

MSSF 9 wprowadził podejście do szacowania strat z tytułu aktywów finansowych wycenianych wg zamortyzowanego kosztu. Podejście to opiera się na szacowaniu spodziewanych strat (expected loss), w przeciwieństwie do poprzedniego modelu na podstawie MSR 39, który opierałsię na koncepcji strat poniesionych (incurred loss). MSSF 9 uzależnia sposób rozpoznania strat oczekiwanych w zależności od zmiany poziomu ryzyka, który nastąpił od momentu rozpoznania ekspozycji. Szczegóły zostały opisane w nocie 27.

Istotny element finansowania

Grupa zdecydowała się skorzystać z przewidzianego w MSSF 15 praktycznego uproszczenia i nie dokonuje korekty ceny transakcyjnej o wpływ zmiany wartości pieniądza w czasie w przypadku umów, dla których Grupa oczekuje w momencie zawarcia, że okres pomiędzy momentem, kiedy Grupa przekazuje kontrolę nad dobrem lub usługą a momentem płatności wyniesie nie więcej niż jeden rok.

Wynagrodzenie zmienne

Grupa jest stroną umów, na mocy których klienci uprawnieni są do rabatu wolumenowego w przypadku przekroczenia łącznej sumy zakupów w danym okresie. Wówczas cena zakupu produktów w danym okresie jest pomniejszana. Dla każdego kontrahenta Grupa dokonuje oceny na podstawie danych historycznych oraz planów sprzedażowych na dany okres, jakie jest prawdopodobieństwo osiągnięcia pułapu zakupów uprawniającego do danego rabatu. Cena transakcyjna jest pomniejszana zgodnie z najbardziej prawdopodobną wartością rabatu.

7 Podstawa sporządzenia skonsolidowanego sprawozdania finansowego

Niniejsze skonsolidowane sprawozdanie finansowe zostało sporządzone zgodnie z zasadą kosztu historycznego, z wyjątkiem nieruchomości inwestycyjnych, instrumentów pochodnych oraz aktywów biologicznych, które są wyceniane według wartości godziwej.

Wartość sprawozdawcza ujętych zabezpieczanych aktywów i zobowiązań jest korygowana o zmiany wartości godziwej, które można przypisać ryzyku, przed którym te aktywa i zobowiązania są zabezpieczane.

Niniejsze skonsolidowane sprawozdanie finansowe jest przedstawione w polskich złotych ("PLN"), a wszystkie wartości, o ile nie wskazano inaczej, podane są w tysiącach PLN.

Niniejsze skonsolidowane sprawozdanie finansowe zostało sporządzone przy założeniu kontynuowania działalności gospodarczej przez spółki Grupy w dającej się przewidzieć przyszłości.

Na dzień 31.12.2019 występuje nadwyżka zobowiązań krótkoterminowych nad aktywami obrotowymi w kwocie 167 148 tys. zł.

Nadwyżka ta wynika przede wszystkim z rozrachunków z głównym akcjonariuszem co finalnie nie jest realnym zagrożeniem dla Grupy i wynika z rozwoju Grupy.

Poniżej opis działań zmierzających do poprawy struktury sprawozdania z sytuacji finansowej jednostki dominującej.

• w Raporcie Bieżącym z dnia 23 stycznia 2020 roku Spółka poinformowała o zmianie strategii na 2019 – 2024. Zmieniona strategia zakłada skoncentrowanie Grupy na segmencie zwierzęcym, produkcyjnym i dystrybucyjnym przy znaczącym ograniczeniu aktywności w segmencie przetwórczym. W związku z tym Spółka zwróciła się do banku o wydanie zgody na zbycia akcji ZM Silesia i rozpoczęła rozmowy z Cedrob S.A. dotyczące zbycia tych akcji, jako potencjalnym nabywcą. Więcej informacji w nocie 47.2.

• Spółka zamierza spłacić zobowiązania wobec CEDROB z tytułu zakupu akcji ZM Silesia i ZCP w kwocie 62.000 tys. PLN oraz pożyczki podporządkowanej w kwocie 40.000 tys. PLN po realizacji transakcji sprzedaży akcji,

• Spółka otrzymała list wsparcia ze strony większościowego właściciela, który zobowiązał się do nie egzekwowania swoich wierzytelności, jeśli miałoby to zagrozić kontynuacji działalności Grupy,

- spółka zależna Makton Nieruchomości jest w trakcie finalizacji transakcji Sprzedaży Nieruchomości w Warszawie.

7.1 Oświadczenie o zgodności

Niniejsze skonsolidowane sprawozdanie finansowe zostało sporządzone zgodnie z Międzynarodowymi Standardami Sprawozdawczości Finansowej zatwierdzonymi przez UE ("MSSF UE").

MSSF UE obejmują standardy i interpretacje zaakceptowane przez Radę Międzynarodowych Standardów Rachunkowości ("RMSR") oraz Komitet ds. Interpretacji Międzynarodowej Sprawozdawczości Finansowej ("KIMSF"). Niektóre jednostki Grupy prowadzą swoje księgi rachunkowe zgodnie z polityką (zasadami) rachunkowości określonymi przez Ustawę z dnia 29 września 1994 roku o rachunkowości ("Ustawa") z późniejszymi zmianami i wydanymi na jej podstawie przepisami ("polskie standardy rachunkowości"), inne według Ustawy o rachunkowości i sprawozdawczości finansowej na Ukrainie, Krajowymi Standardami Rachunkowości oraz innymi dokumentami normatywnymi w zakresie organizacji ewidencji księgowej ("ukraińskie standardy rachunkowości"). Skonsolidowane sprawozdanie finansowe zawiera korekty niezawarte w księgach rachunkowych jednostek Grupy wprowadzone w celu doprowadzenia sprawozdań finansowych tych jednostek do zgodności z MSSF UE.

7.2 Waluta funkcjonalna i waluta sprawozdań finansowych

Skonsolidowane sprawozdania finansowe Grupy zostały przedstawione w PLN, które są również walutą funkcjonalną jednostki dominującej. Dla każdej z jednostek zależnych ustalana jest waluta funkcjonalna i aktywa oraz zobowiązania danej jednostki są mierzone w tej walucie funkcjonalnej. Walutą funkcjonalną jednostek zależnych z siedzibą w Polsce objętych niniejszym skonsolidowanym sprawozdaniem finansowym jest PLN polski złoty. Walutą funkcjonalną spółek z siedzibą na Ukrainie jest hrywna ukraińska.

8 Zmiany stosowanych zasad rachunkowości

Zasady (polityki) rachunkowości zastosowane do sporządzenia niniejszego skonsolidowanego sprawozdania finansowego są spójne z tymi, które zastosowano przy sporządzaniu skonsolidowanego sprawozdania finansowego Grupy za rok zakończony 31 grudnia 2018 roku, za wyjątkiem zmian wynikających z zastosowania MSSF 16.

8.1 Wdrożenie MSSF 16

Standard MSSF 16 obowiązuje dla okresów rocznych rozpoczynających się 1 stycznia 2019 roku lub po tej dacie. Nowy standard zastąpił obowiązujący do końca 2018 roku MSR 17 Leasing oraz interpretacje KIMSF 4, SKI 15, 27.

W wyniku przeprowadzonej analizy wpływu MSSF 16 na stosowane zasady rachunkowości Grupa ujęła w skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym aktywa i zobowiązania, wynikające z długoterminowych umów leasingu operacyjnego, najmu bądź dzierżawy (umowy głównie dotyczą działek, gruntów, nieruchomości, wózków widłowych) oraz posiadanych praw z tytułu wieczystego użytkowania gruntów.

Grupa skorzystała z możliwości wdrożenia standardu retrospektywnie zgodnie z MSSF 16 załącznik C punkt 5b oraz 3a dla umów istniejących na dzień początkowego zastosowania standardu. Zgodnie z tym podejściem Grupa nie przekształca danych porównawczych. Zamiast tego leasingobiorca ujmuje łączny efekt pierwszego zastosowania niniejszego standardu jako korektę bilansu otwarcia zysków zatrzymanych w dniu pierwszego zastosowania.

Na moment pierwszego zastosowania Grupa ujmuje zobowiązanie z tytułu leasingu w kwocie równej wartości bieżącej pozostałych opłat leasingowych, zdyskontowanych poprzez zastosowanie krańcowej stopy procentowej leasingobiorcy oraz ujmuje składnik aktywów z tytułu prawa do użytkowania w kwocie równej zobowiązaniu z tytułu leasingu skorygowanej o kwoty wszelkich przedpłat lub naliczonych opłat leasingowych odnoszących się

do tego leasingu, ujętych w sprawozdaniu z sytuacji finansowej bezpośrednio sprzed dnia pierwszego zastosowania, (zgodnie z paragrafem C8.b.ii).

Korekta bilansu otwarcia na dzień 1 stycznia 2019r. spowodowała wzrost rzeczowych aktywów trwałych i zobowiązań finansowych o 21.950 tys. PLN.

Wydatki związane z wykorzystywaniem aktywów będących przedmiotem leasingu, uprzednio ujęte w większości w ogólnych kosztach administracyjnych, są obecnie klasyfikowane jako koszty amortyzacji oraz koszty odsetek. Aktywa z tytułu prawa do użytkowania są amortyzowane liniowo, natomiast zobowiązania z tytułu umów leasingowych rozliczane są z uwzględnieniem efektywnej stopy procentowej.

W celu obliczenia stóp dyskonta na potrzeby MSSF 16 Grupa przyjęła, że stopa dyskonta powinna odzwierciedlać koszt finansowania, jakie byłoby zaciągnięte na zakup przedmiotu podlegającego leasingowi.

Stosując po raz pierwszy MSSF 16, Grupa zastosowała następujące praktyczne uproszczenia dopuszczone przez standard:

• zastosowanie jednej stopy dyskontowej do portfela umów leasingowych o podobnych cechach,
• nieujmowanie prawa do użytkowania aktywów i zobowiązań dla umów leasingu krótkoterminowego tj. umów, których pozostały okres leasingu na dzień 1 stycznia 2019 roku jest krótszy niż 12 miesięcy,
• wykorzystanie perspektywy czasu (wykorzystanie wiedzy zdobytej po fakcie) w określaniu okresu leasingu, jeżeli umowa zawiera opcje przedłużenia lub rozwiązania umowy najmu.

Wpływ wdrożenia MSSF 16 na ujęcie dodatkowych zobowiązań finansowych i odnośnych aktywów z tytułu prawa do użytkowania przedstawia poniższa tabela:

	31 grudnia 2018		1 stycznia 2019
	bez efektu wdrożenia MSSF 16	Efekt wdrożenia MSSF 16	z uwzględnieniem efektu wdrożenia MSSF 16
AKTYWA
Rzeczowe aktywa trwałe	477 702	21 950	499 652
w tym: Prawo wieczystego użytkowania gruntów	1 917	13 110	15 027
ZOBOWIĄZANIA I KAPITAŁ WŁASNY
Zobowiązania handlowe oraz pozostałe	622 082	21 950	644 032
w tym: Zobowiązania z tytułu leasingu	38 292	21 950	60 242

Poniżej przedstawiono uzgodnienie różnicy pomiędzy kwotami przyszłych opłat leasingowych z tytułu nieodwołalnego leasingu operacyjnego na koniec 2018 roku, a zobowiązaniami z tytułu leasingu ujętymi w na dzień pierwszego zastosowania MSSF 16:

Przyszłe minimalne płatności leasingowe z tytułu umów leasingu operacyjnego na dzień 31 grudnia 2018r. (ujawnienie zgodnie z MSR 17)	44 038
Wpływ dyskonta przy użyciu krańcowej stopy procentowej Grupy	- 22 088
Zobowiązanie finansowe z tytułu leasingu na 1 stycznia 2019 r.	21 950
Prawo wieczystego użytkowania gruntów na 1 stycznia 2019r.	16 632

Wpływ na rachunek zysków i strat

W rachunku zysków i strat Grupy pojawiła się od 2019 roku zmiana ujęcia kosztów (czynsze związane z wynajmem zostały zastąpione amortyzacją oraz kosztami odsetkowymi) w momencie ich rozpoznania (ujęcie kosztów związanych z leasingiem jest szybsze ze względu na rozpoznanie kosztu odsetkowego metodą efektywnej stopy procentowej, która poprzednio nie była stosowana dla umów innych niż klasyfikowane jako leasing finansowy zgodnie z MSR 17).

Wpływ na kapitał własny

Wdrożenie MSSF 16 nie miało wpływu na zyski zatrzymane i kapitał własny Grupy na dzień 1 stycznia 2019 roku.

Okresy leasingu przyjęte do oszacowania wartości zobowiązań leasingowych ustalono zgodnie z treścią ekonomiczną umów leasingowych oraz okresem wieczystego użytkowania gruntów.

W celu wyznaczenia kwoty zobowiązań leasingowych, które zostały wykazane zgodnie z MSSF 16, łączne kwoty przyszłych minimalnych opłat z tytułu zawartych umów leasingu operacyjnego według stanu na 31 grudnia 2018r. zostały skorygowane do wartości bieżącej poprzez zastosowanie odpowiedniej stopy dyskonta. Średnia ważona krańcowa stopa leasingu przyjęta do wyceny zobowiązań wyniosła 3,32%.

Zastosowanie MSSF 16 wpłynęło również na strukturę skonsolidowanego rachunku zysków i strat. W 2019 roku nastąpił wzrost amortyzacji w kwocie 2 163 tys. PLN oraz kosztów odsetek w kwocie 701 tys. PLN i spadek usług obcych w kwocie 2 598 tys. PLN.

Powyższe zmiany spowodowały wzrost wyniku na działalności operacyjnej w kwocie 435 tys. PLN oraz spadek wyniku przed opodatkowaniem w kwocie 266 tys. PLN.

Główne składniki, które zostały rozpoznane jako aktywa z tytułu prawa do użytkowania to grunty, prawa wieczystego użytkowania gruntów, pomieszczenia biurowe, pomieszczenia magazynowe, pomieszczenia handlowo-magazynowe, urządzenia techniczne – wózki widłowe.

• Prawo wieczystego użytkowania

Grupa korzysta z prawa do wieczystego użytkowania gruntów – łącznie 10 umów, dla których zgodnie z MSSF 16 dokonano wyceny i uznania składników aktywów z tytułu prawa do użytkowania, jak również zobowiązań z tytułu leasingu na dzień pierwszego zastosowania standardu. Pięć z powyższych składników aktywów z tytułu prawa do użytkowania Grupa nie wykorzystuje w działalności produkcyjnej ani usługowej, są zaklasyfikowane jako nieruchomości inwestycyjne.

Umowy dotyczące prawa wieczystego użytkowania gruntów przewidują okres od 13 do 74 lat użytkowania oraz roczne opłaty najmu.

• Najmy nieruchomości

W zakresie nieruchomości Grupa posiada umowy leasingowe dotyczące gruntów i nieruchomości rolnych, prawa wieczystego użytkowania gruntów, powierzchni biurowych, powierzchni magazynowych, powierzchni handlowo – magazynowych oraz parkingów.

Grunty i nieruchomości rolne

Grupa wynajmuje grunty i nieruchomości rolne od Krajowego Ośrodka Wsparcia Rolnictwa na podstawie 5 umów, na których prowadzi działalność rolniczą. Umowy były zawarte na zróżnicowany okres najmu od 10 lat do 30 lat. Kwota czynszu za najem jest aktualizowana każdego roku wg ceny za decytonę pszenicy oraz po upływie każdych 10 lat wydzierżawiający ma prawo do podwyższenia wysokości czynszu, nie więcej jednak niż o 25%.

Na dzień pierwszego zastosowania IFSR 16 pozostały okres najmu wynosił od 4 do 10 lat Jedna umowa zawiera opcję przedłużenia.

Powierzchnie biurowe

Grupa wynajmuje pomieszczenia dla potrzeb biura głównego. Umowa była zawarta na nieodwoływalny okres 13 lat do dnia 31 sierpnia 2020r. i nie przewiduje możliwość przedłużenia umowy na kolejny okres. Kwota czynszu za najem jest aktualizowana każdego roku wg wskaźnika cen konsumenta UE / consumer price index for harmonized indices of consumer prices za ostatnie 12 miesięcy ogłaszanego przez Komisje Europejską. Dodatkowo umowa przewiduje wnoszenie opłat eksploatacyjnych oraz za miejsca parkingowe. Na dzień pierwszego zastosowania MSSF 16 pozostały, nieodwoływalny okres najmu wynosił 20 miesięcy.

Pomieszczenie handlowo - magazynowe

Ponadto Grupa wynajmuje pomieszczenie magazynowe wraz z pomieszczeniami biurowymi, miejscami parkingowymi, placem odkładczym i powierzchniami magazynowymi. Umowy były zawarta na nieodwoływalny okres 10 i 15 lat i przewiduje możliwość przedłużenia umowy na kolejny okres. Kwota czynszu za najem jest aktualizowana każdego roku wg wskaźnika inflacyjnego wzrostu cen towarów konsumpcyjnych (wskaźnik GUS). Na dzień pierwszego zastosowania MSSF 16 pozostały, nieodwoływalny okres najmu wynosił 19 miesięcy i drugiej z umów 8 lat.

• Najem maszyn i urządzeń

Grupa wynajmuje wózki widłowe. Umowy najmu były zawarte na 5 lat.

Na dzień pierwszego zastosowania MSSF 16 pozostały okres najmu wynosił od 4 do 5 lat.

Grupa jako leasingobiorca

Nowy standard wprowadził jeden model ujęcia leasingu w księgach rachunkowych leasingobiorcy. Zgodnie z MSSF 16 umowa jest leasingiem lub zawiera leasing, jeśli przekazuje prawo do kontroli użytkowania zidentyfikowanego składnika aktywów na dany okres w zamian za wynagrodzenie.

Przeniesienie prawa do użytkowania ma miejsce wówczas, gdy mamy do czynienia ze zidentyfikowanym składnikiem aktywów, w odniesieniu do którego leasingobiorca ma prawo do praktycznie wszystkich korzyści ekonomicznych i kontroluje wykorzystanie danego składnika aktywów w danym okresie.

W przypadku gdy definicja leasingu jest spełniona, ujmuje się prawo do użytkowania składnika aktywów wraz z odpowiednim zobowiązaniem z tytułu leasingu ustalonym w wysokości zdyskontowanych przyszłych płatności w okresie trwania leasingu, za wyjątkiem krótkoterminowych umów leasingowych do 12 miesięcy oraz umów leasingowych dotyczących nieistotnych kwotowo składników aktywów.

W dacie rozpoczęcia umowy leasingu Grupa ujmuje składnik aktywów z tytułu prawa do użytkowania oraz zobowiązanie z tytułu leasingu. Zgodnie z MSSF 16, Grupa ujmuje w sprawozdaniu z sytuacji finansowej składnik aktywów z tytułu prawa do użytkowania oraz zobowiązania z tytułu leasingu dla wszystkich umów leasingu, z wyjątkiem przypadków, gdy MSSF 16 przewiduje zwolnienia dotyczące ujęcia.

Dla umów leasingu rozpoczynających się po 1 stycznia 2019 r. Grupa ujmuje aktywa z tytułu prawa do użytkowania oraz zobowiązania z tytułu leasingu następująco:

• zobowiązanie leasingowe wyceniane są w wartości bieżącej pozostałych do dokonania płatności leasingowych, zdyskontowanych z wykorzystaniem krańcowej stopy procentowej dla danej umowy,
• wartość prawa do użytkowania bazowych składników aktywów dla poszczególnych umów leasingowych (odrębnie dla każdej umowy) ustala się wg kosztu.

Koszt składnika aktywów z tytułu prawa do użytkowania obejmuje:

• kwotę początkowej wyceny zobowiązania z tytułu leasingu,
• wszelkie opłaty leasingowe zapłacone w dacie rozpoczęcia lub przed tą datą, pomniejszone o wszelkie otrzymane zachęty leasingowe,
• wszelkie początkowe koszty bezpośrednie poniesione przez Grupę oraz
• szacunek kosztów, które mają zostać poniesione przez Grupę w związku z demontażem i usunięciem bazowego składnika aktywów, przeprowadzeniem renowacji miejsca, w którym się znajdował, lub przeprowadzeniem renowacji bazowego składnika aktywów do stanu wymaganego przez warunki leasingu, chyba że te koszty są ponoszone w celu wytworzenia zapasów. Grupa przyjmuje na siebie obowiązek pokrycia tych kosztów w dacie rozpoczęcia albo w wyniku używania bazowego składnika aktywów przez dany okres.

W dacie rozpoczęcia opłaty leasingowe zawarte w wycenie zobowiązania z tytułu leasingu obejmują następujące opłaty za prawo do użytkowania bazowego składnika aktywów podczas okresu leasingu, które pozostają do zapłaty w tej dacie:

• stałe opłaty leasingowe (w tym zasadniczo stałe opłaty leasingowe) pomniejszone o wszelkie należne zachęty leasingowe;
• zmienne opłaty leasingowe, które zależą od indeksu lub stawki, wycenione początkowo z zastosowaniem tego indeksu lub tej stawki zgodnie z ich wartością w dacie rozpoczęcia
• kwoty, których zapłaty przez Grupę oczekuje się w ramach gwarantowanej wartości końcowej,

• cenę wykonania opcji kupna, jeżeli można z wystarczającą pewnością założyć, że Grupa skorzysta z tej opcji.

Na początkową wycenę zarówno aktywów jak i zobowiązań istotny wpływ ma ustalenie okresu leasingu. Zgodnie z definicją okresu leasingu wg MSSF 16, okres ten obejmuje okres nieodwoływalny oraz okresy, które wynikają z opcji przedłużenia lub opcji wypowiedzenia, o ile istnieje uzasadniona pewność, że Grupa wykona opcję przedłużenia lub z opcji wypowiedzenia nie skorzysta.

Ponadto, Grupa dokonuje innych subiektywnych ocen przy dokonywaniu szacunków i założeń, mających wpływ na wycenę zobowiązań z tytułu leasingu oraz praw do użytkowania składników aktywów, w zakresie:

• określenia krańcowych stóp procentowych, stosowanych przy dyskontowaniu przyszłych przepływów pieniężnych;
• wskazania okresów użyteczności praw do użytkowania składników aktywów, ujętych na dzień 1 stycznia 2019 roku;
• struktury stałych i zmiennych płatności w umowie.

Krańcowe stopy procentowe są określone jako suma:

• stopy wolnej od ryzyka (risk free rate), wyznaczonej na bazie IRS (Interest Rate Swap) zgodnie z okresem zapadalności stopy dyskonta i odpowiedniej stopy bazowej dla danej waluty oraz
• premii za ryzyko kredytowe Grupy w oparciu o marżę kredytową.

Po początkowym ujęciu, Grupa wycenia prawo do użytkowania składnika aktywów podobnie jak inne trwałe aktywa niefinansowe a zobowiązanie z tytułu leasingu podobnie do zobowiązań finansowych. W rezultacie, po początkowym ujęciu, Grupa ujmuje amortyzację składnika aktywów z tytułu prawa do użytkowania (z wyjątkiem przypadku, gdy prawo spełnia definicję nieruchomości inwestycyjnej) i odsetki od zobowiązania z tytułu leasingu.

Po dacie rozpoczęcia Grupa stosuje się do wytycznych określonych w MSSF 16 w celu aktualizacji wyceny zobowiązania z tytułu leasingu, aby uwzględnić zmiany w opłatach leasingowych. Grupa uznaje kwotę aktualizacji wyceny zobowiązania z tytułu leasingu jako korektę składnika aktywów z tytułu prawa do użytkowania. Jeżeli jednak wartość bilansowa składnika aktywów z tytułu prawa do użytkowania została zmniejszona do zera i ma miejsce dalsze zmniejszenie wyceny zobowiązania z tytułu leasingu, Grupa ujmuje pozostałą kwotę aktualizacji wyceny w wyniku.

W przypadku prawa do użytkowania składnika aktywów zaklasyfikowanych jako nieruchomości inwestycyjne są one wyceniane wg wartości godziwej, Grupa dokonuje ubruttowienia wartości nieruchomości inwestycyjnych, których wycena została powiększone o wartość wprowadzonego zobowiązania z tytułu MSSF 16. Zasady oraz częstotliwość dokonywania przeszacowania nieruchomości inwestycyjnych są opisane w Nocie 20 Dodatkowych informacji i objaśnień skonsolidowanego sprawozdania finansowego Grupy za okres rok 2019 zakończony 31 grudnia 2019 roku.

Grupa nie rozpoznaje składnika aktywów z tytułu prawa do użytkowania ani zobowiązań leasingowych dla umów leasingu, których okres trwania jest poniżej 12 miesięcy jak również umów, których przedmiotem są przedmiotu o niskiej wartości. Z tych umów leasingowych ponoszone opłaty są ujmowane liniowo w wyniku.

9 Standardy i interpretacje, które zostały opublikowane a nie weszły jeszcze w życie

Wdrożenie pozostałych standardów i interpretacji

Zamieszczone poniżej nowe Standardy, zmiany do Standardów i Interpretacje nie są jeszcze obowiązujące dla okresów rocznych rozpoczynających się 1 stycznia 2019r., i nie zostały zastosowane w niniejszym jednostkowym sprawozdaniu finansowym. Jednostka ma zamiar zastosować je dla okresów, dla których są obowiązujące po raz pierwszy. Spółka nie oczekuje, aby poniższe standardy, zmiany do standardów oraz interpretacje miały znaczący wpływ na jej sprawozdanie finansowe

Standardy przyjęte przez Radę Międzynarodowych Standardów Rachunkowości (IASB), oczekujące na zatwierdzenie przez Unię Europejską:

• Sprzedaż lub Przekazanie Aktywów Pomiędzy Inwestorem a Spółką Stowarzyszoną lub Wspólnym Przedsięwzięciem (Zmiany do MSSF 10 Skonsolidowane Sprawozdania Finansowe oraz do MSR 28 Jednostki Stowarzyszone), (Komisja Europejska podjęła decyzję o odroczeniu zatwierdzenia tych zmian na czas nieokreślony),
• Zmiany do MSSF 3 Połączenia przedsięwzięć (obowiązują dla okresów rocznych rozpoczynających się 1 stycznia 2020 r. lub później); Zmiany nie zostały jeszcze zatwierdzone przez UE.

Standardy przyjęte przez Radę Międzynarodowych Standardów Rachunkowości (IASB) oraz zatwierdzone przez Unię Europejską, nieobowiązujące w 2019 r.:

• Zmiany do MSR 1 Prezentacja sprawozdań finansowych oraz MSR 8 Zasady (polityka) rachunkowości, zmiany wartości szacunkowych i korygowanie błędów (obowiązują dla okresów rocznych rozpoczynających się 1 stycznia 2020 r. lub później)
• Zmiany do MSSF 9 Instrumenty Finansowe, MSR 39 Instrumenty Finansowe oraz MSSF 7 Instrumenty Finansowe: Ujawnienie Informacji (obowiązują dla okresów rocznych rozpoczynających się 1 stycznia 2020 r. lub później)

Grupa oczekuje, iż powyżej wymienione standardy nie będą miały istotnego wpływu na skonsolidowane sprawozdanie finansowe Grupy Gobarto.

10 Istotne zasady rachunkowości

10.1 Zasady konsolidacji

Niniejsze skonsolidowane sprawozdanie finansowe obejmuje sprawozdanie finansowe GOBARTO S.A. oraz sprawozdania finansowe jej jednostek zależnych sporządzone za rok zakończony dnia 31 grudnia 2019 roku. Sprawozdania finansowe jednostek zależnych, po uwzględnieniu korekt doprowadzających do zgodności z MSSF sporządzane są za ten sam okres sprawozdawczy co sprawozdanie jednostki dominującej (za wyjątkiem Spółki Insignia Managment sp. z o.o., której rok obrotowy obejmuje 13 miesięcy i kończy 31 grudnia 2019r.), przy wykorzystaniu spójnych zasad rachunkowości, w oparciu o jednolite zasady rachunkowości zastosowane dla transakcji i zdarzeń gospodarczych o podobnym charakterze. W celu eliminacji jakichkolwiek rozbieżności w stosowanych zasadach rachunkowości wprowadza się korekty.

Wszystkie znaczące salda i transakcje pomiędzy jednostkami Grupy, w tym niezrealizowane zyski wynikające z transakcji w ramach Grupy, zostały w całości wyeliminowane. Niezrealizowane straty są eliminowane, chyba że dowodzą wystąpienia utraty wartości.

Jednostki zależne podlegają konsolidacji w okresie od dnia objęcia nad nimi kontroli przez Grupę, a przestają być konsolidowane od dnia ustania kontroli.

Zmiany w udziale własnościowym jednostki dominującej, które nie skutkują utratą kontroli nad jednostką zależną są ujmowane jako transakcje kapitałowe. W takich przypadkach w celu odzwierciedlenia zmian we względnych udziałach w jednostce zależnej Grupa dokonuje korekty wartości sprawozdawczej udziałów kontrolujących oraz udziałów niekontrolujących. Wszelkie różnice pomiędzy kwotą korekty udziałów niekontrolujących a wartością godziwą kwoty zapłaconej lub otrzymanej odnoszone są na kapitał własny i przypisywane do właścicieli jednostki dominującej.

10.2 Wycena do wartości godziwej

Grupa wycenia instrumenty pochodne oraz aktywa niefinansowe takie jak nieruchomości inwestycyjne oraz aktywa biologiczne w wartości godziwej na każdy dzień sprawozdawczy.

Wartość godziwa jest rozumiana jako cena, która byłaby otrzymana ze sprzedaży składnika aktywów, bądź zapłacona w celu przeniesienia zobowiązania w transakcji przeprowadzonej na zwykłych warunkach zbycia składnika aktywów między uczestnikami rynku na dzień wyceny w aktualnych warunkach rynkowych. Wycena wartości godziwej opiera się na założeniu, że transakcja sprzedaży składnika aktywów lub przeniesienia zobowiązania odbywa się albo:

• na głównym rynku dla danego składnika aktywów bądź zobowiązania,
• w przypadku braku głównego rynku, na najkorzystniejszym rynku dla danego składnika aktywów lub zobowiązania.

Zarówno główny jak i najbardziej korzystny rynek muszą być dostępne dla Grupy.

Wartość godziwa składnika aktywów lub zobowiązania jest mierzona przy założeniu, że uczestnicy rynku przy ustalaniu ceny składnika aktywów lub zobowiązania działają w swoim najlepszym interesie gospodarczym.

Wycena wartości godziwej składnika aktywów niefinansowych uwzględnia zdolność uczestnika rynku do wytworzenia korzyści ekonomicznych poprzez jak największe i najlepsze wykorzystanie składnika aktywów lub jego zbycie innemu uczestnikowi rynku, który zapewniłby jak największe i jak najlepsze wykorzystanie tego składnika aktywów.

Grupa stosuje techniki wyceny, które są odpowiednie do okoliczności i w przypadku których są dostępne dostateczne dane do wyceny wartości godziwej, przy maksymalnym wykorzystaniu odpowiednich obserwowalnych danych wejściowych i minimalnym wykorzystaniu nieobserwowalnych danych wejściowych.

Wszystkie aktywa oraz zobowiązania, które są wyceniane do wartości godziwej lub ich wartość godziwa jest ujawniana w sprawozdaniu finansowym są klasyfikowane w hierarchii wartości godziwej w sposób opisany poniżej na podstawie najniższego poziomu danych wejściowych, który jest istotny dla wyceny do wartości godziwej traktowanej jako całość:

• Poziom 1 Notowane (nieskorygowane) ceny rynkowe na aktywnym rynku dla identycznych aktywów lub zobowiązań,
• Poziom 2 Techniki wyceny dla których najniższy poziom danych wejściowych, który jest istotny dla wyceny do wartości godziwej jako całości jest bezpośrednio bądź pośrednio obserwowalny,
• Poziom 3 Techniki wyceny dla których najniższy poziom danych wejściowych, który jest istotny dla wyceny do wartości godziwej jako całości jest nieobserwowalny.

Na każdą datę sprawozdawczą, w przypadku aktywów i zobowiązań występujących na poszczególne daty sprawozdawcze w sprawozdaniu finansowym Grupa ocenia, czy miały miejsce transfery między poziomami hierarchii poprzez ponowną ocenę klasyfikacji do poszczególnych poziomów, kierując się istotnością danych wejściowych z najniższego poziomu, który jest istotny dla wyceny do wartości godziwej traktowanej jako całość).

Podsumowanie istotnych zasad rachunkowości dotyczących wyceny do wartości godziwej

Niezależni rzeczoznawcy są angażowani do przeprowadzenia wyceny znaczących aktywów takich jak nieruchomości.

Grupa analizuje zmiany i główne założenia przyjmowane do wycen do wartości godziwej.

Na potrzeby ujawnienia wyników wyceny do wartości godziwej Grupa ustaliła klasy aktywów i zobowiązań na podstawie rodzaju, cech i ryzyka związanego z poszczególnymi składnikami aktywów i zobowiązań oraz poziom w hierarchii wartości godziwej, jak opisano powyżej.

10.3 Przeliczanie pozycji wyrażonych w walucie obcej

Transakcje wyrażone w walutach innych niż waluta funkcjonalna są przeliczane na walutę funkcjonalną przy zastosowaniu kursu obowiązującego w dniu zawarcia transakcji.

Na dzień sprawozdawczy aktywa i zobowiązania pieniężne wyrażone w walutach innych niż waluta funkcjonalna są przeliczane na złote polskie przy zastosowaniu odpowiednio obowiązującego na koniec okresu sprawozdawczego średniego kursu ustalonego dla danej waluty przez Narodowy Bank Polski. Powstałe z przeliczenia różnice kursowe ujmowane są odpowiednio w pozycji przychodów (kosztów) finansowych lub w przypadkach określonych zasadami (polityką) rachunkowości, kapitalizowane w wartości aktywów. Aktywa i zobowiązania niepieniężne ujmowane według kosztu historycznego wyrażonego w walucie obcej są wykazywane po kursie historycznym z dnia transakcji. Aktywa i zobowiązania niepieniężne ujmowane według wartości godziwej wyrażonej w walucie obcej są przeliczane po kursie z dnia dokonania wyceny do wartości godziwej. Zyski lub straty wynikające z przeliczenia aktywów i zobowiązań niepieniężnych ujmowanych w wartości godziwej są ujmowane zgodnie z ujęciem zysku lub straty z tytułu zmiany wartości godziwej (czyli odpowiednio w innych całkowitych dochodach lub w zysku lub stracie w zależności od tego, gdzie ujmowana jest zmiana wartości godziwej).

Następujące kursy zostały przyjęte dla potrzeb wyceny na dzień sprawozdawczy:

	31 grudnia 2019	31 grudnia 2018
USD	3,7977	3,7597
EUR	4,2585	4,3000
UAH	0,1602	0,1357

Walutą funkcjonalną zagranicznych jednostek zależnych z siedzibą na Ukrainie jest hrywna ukraińska

Na dzień sprawozdawczy aktywa i zobowiązania jednostek zależnych o innej walucie funkcjonalnej niż PLN są przeliczane na walutę prezentacji Grupy (PLN) po kursie obowiązującym na dzień sprawozdawczy, a ich sprawozdania z całkowitych dochodów są przeliczane po średnim kursie wymiany za dany okres obrotowy. Kapitały własne są przeliczone według ich stanu na dzień objęcia kontroli przez jednostkę dominującą według kursu średniego ogłoszonego przez NBP na ten dzień. W przypadku nowej emisji dodatkowych udziałów do ich przeliczenia stosuje się średni kurs ogłoszony dla danej waluty przez NBP na dzień wpisu podwyższenia kapitału do rejestru. Różnice kursowe powstałe w wyniku takiego przeliczenia są ujmowane w innych całkowitych dochodach i akumulowane w oddzielnej pozycji kapitału własnego. W momencie zbycia podmiotu, odroczone różnice kursowe zakumulowane w kapitale własnym, dotyczące danego podmiotu, są ujmowane w wyniku finansowym. Średnie kursy wymiany za poszczególne okresy obrotowe kształtowały się następująco:

	Rok zakończony 31 grudnia 2019	Rok zakończony 31 grudnia 2018
UAH	0,1502	0,1330

10.4 Rzeczowe aktywa trwałe

Rzeczowe aktywa trwałe wykazywane są według ceny nabycia/ kosztu wytworzenia pomniejszonych o umorzenie oraz odpisy aktualizujące z tytułu utraty wartości. Wartość początkowa środków trwałych obejmuje ich cenę nabycia powiększoną o wszystkie koszty bezpośrednio związane z zakupem i przystosowaniem składnika majątku do stanu zdatnego do używania. W skład kosztu wchodzi również koszt wymiany części składowych maszyn i urządzeń w momencie poniesienia, jeśli spełnione są kryteria rozpoznania. Koszty poniesione po dacie oddania środka trwałego do używania, takie jak koszty konserwacji i napraw, obciążają zysk lub stratę w momencie ich poniesienia.

Rzeczowe aktywa trwałe w momencie ich nabycia zostają podzielone na części składowe będące pozycjami o istotnej wartości, dla których można przyporządkować odrębny okres ekonomicznej użyteczności. Częścią składową są również koszty generalnych remontów.

Amortyzacja jest naliczana metodą liniową przez szacowany okres użytkowania danego składnika aktywów, któremu odpowiadają następujące stawki:

Grupa rodzajowa	Stawki
• budynki i budowle	od 2,5% do 10%
• maszyny i urządzenia techniczne	od 4,5% do 30%
• środki transportu	od 14% do 40 %
• pozostałe rzeczowe aktywa trwałe	od 10% do 20 %

Wartość końcową, okres użytkowania oraz metodę amortyzacji składników aktywów weryfikuje się corocznie.

Dana pozycja rzeczowych aktywów trwałych może zostać usunięta ze sprawozdania z sytuacji finansowej po dokonaniu jej zbycia lub w przypadku, gdy nie są spodziewane żadne ekonomiczne korzyści wynikające z dalszego użytkowania takiego składnika aktywów. Wszelkie zyski lub straty wynikające z usunięcia danego składnika aktywów ze sprawozdania z sytuacji finansowej (obliczone jako różnica pomiędzy ewentualnymi wpływami ze sprzedaży netto a wartością na dzień sprawozdawczy danej pozycji) są ujmowane w zysku lub stracie okresu, w którym dokonano takiego usunięcia.

Inwestycje rozpoczęte dotyczą rzeczowych aktywów trwałych będących w toku budowy lub montażu i są wykazywane według cen nabycia lub kosztu wytworzenia, pomniejszonych o ewentualne odpisy z tytułu utraty wartości. Rzeczowe aktywa trwałe w budowie nie podlegają amortyzacji do czasu zakończenia budowy i przekazania rzeczowego aktywa trwałego do używania.

10.5 Aktywa biologiczne

Na aktywa biologiczne składa się inwentarz żywy oraz zboża. Grupa posiada zarówno konsumpcyjne aktywa biologiczne, do których zaliczane są uprawy zboża oraz inwentarz żywy przeznaczony do produkcji mięsa, jak i produkcyjne aktywa biologiczne, które stanowi inwentarz żywy utrzymywany w celach hodowlanych.

Składniki aktywów biologicznych wycenia się w momencie początkowego ujęcia oraz na każdy dzień sprawozdawczy w wartości godziwej pomniejszonej o koszt sprzedaży.

W sytuacji, gdy niemożliwe jest ustalenie wartości godziwej składniki aktywów wycenia się w cenie nabycia lub koszcie wytworzenia, pomniejszonych o dotychczasowe umorzenie i zakumulowane odpisy z tytułu trwałej utraty wartości. Działalność rolnicza oznacza zarządzanie przez jednostkę gospodarczą przemianą biologiczną aktywów zmierzającą do uzyskania produktów rolniczych lub innych aktywów biologicznych przeznaczonych na sprzedaż. Zbiór lub pozyskanie oznacza moment, w którym następuje oddzielenie produktu rolniczego (surowca rolniczego) od aktywu biologicznego lub jest to moment zakończenia procesów życiowych aktywów biologicznych.

10.6 Nieruchomości inwestycyjne

Początkowe ujęcie nieruchomości inwestycyjnych następuje według ceny nabycia z uwzględnieniem kosztów transakcji. Wartość sprawozdawcza nieruchomości inwestycyjnych obejmuje koszt wymiany części składowej nieruchomości inwestycyjnej w chwili jego poniesienia, o ile spełnione są kryteria ujmowania i nie obejmuje kosztów bieżącego utrzymania tych nieruchomości.

Po początkowym ujęciu nieruchomości inwestycyjne są wykazywane według wartości godziwej. Zyski lub straty wynikające ze zmian wartości godziwej nieruchomości inwestycyjnych są ujmowane w zysku lub stracie w tym okresie, w którym powstały. Nieruchomości inwestycyjne używane na podstawie umów leasingu wykazywane są w wartości godziwej powiększonej o wartość zobowiązania z tytułu leasingu.

Nieruchomości inwestycyjne są usuwane ze sprawozdania z sytuacji finansowej w przypadku ich zbycia lub w przypadku stałego wycofania danej nieruchomości inwestycyjnej z użytkowania, gdy nie są spodziewane żadne przyszłe korzyści z jej sprzedaży. Wszelkie zyski lub straty wynikające z usunięcia nieruchomości inwestycyjnej ze sprawozdania z sytuacji finansowej są ujmowane w zysku lub stracie w tym okresie, w którym dokonano takiego usunięcia.

Przeniesienia aktywów do nieruchomości inwestycyjnych dokonuje się tylko wówczas, gdy następuje zmiana sposobu ich użytkowania potwierdzona przez zakończenie użytkowania składnika aktywów przez właściciela lub zawarcie umowy leasingu. Jeżeli składnik aktywów wykorzystywany przez właściciela - Grupę staje się nieruchomością inwestycyjną, Grupa stosuje zasady opisane w części Rzeczowe aktywa trwałe aż do dnia zmiany sposobu użytkowania tej nieruchomości.

Do dnia, w którym nieruchomość zajmowana przez właściciela staje się nieruchomością inwestycyjną wykazywaną w wartości godziwej, jednostka amortyzuje nieruchomość oraz dokonuje ewentualnych odpisów z tytułu utraty wartości.

10.7 Aktywa trwałe przeznaczone do sprzedaży

Aktywa trwałe i ich grupy do sprzedaży uznaje się za przeznaczone do sprzedaży w sytuacji, gdy ich wartość sprawozdawcza zostanie odzyskana raczej w wyniku transakcji sprzedaży niż w wyniku ich dalszego użytkowania. Ten warunek może być spełniony tylko, kiedy wystąpienie transakcji sprzedaży jest wysoce prawdopodobne, a składnik aktywów jest dostępny do natychmiastowej sprzedaży w swoim obecnym stanie. Klasyfikacja składnika aktywów jako przeznaczonego do sprzedaży zakłada zamiar kierownictwa Grupy do dokonania transakcji sprzedaży w ciągu roku od momentu dokonania klasyfikacji. Aktywa trwałe sklasyfikowane jako przeznaczone do sprzedaży wycenia się po niższej spośród dwóch wartości: wartości sprawozdawczej lub wartości godziwej, pomniejszonej o koszty związane ze sprzedażą.

Jeśli spełnione są powyższe warunki i w wyniku transakcji Grupa utraciłaby kontrolę nad swoją jednostką zależną, wszystkie aktywa i zobowiązania tej jednostki zależnej są klasyfikowane jako przeznaczone do sprzedaży niezależnie od tego, czy Grupa zachowa udziały niedające kontroli po tej transakcji.

10.8 Aktywa niematerialne

Aktywa niematerialne nabyte w oddzielnej transakcji lub wytworzone (jeżeli spełniają kryteria rozpoznania dla kosztów prac rozwojowych) wycenia się przy początkowym ujęciu odpowiednio w cenie nabycia lub koszcie wytworzenia. Cena nabycia aktywów niematerialnych nabytych w transakcji połączenia jednostek jest równa ich wartości godziwej na dzień połączenia. Po ujęciu początkowym, aktywa niematerialne są wykazywane w cenie nabycia lub koszcie wytworzenia pomniejszonym o umorzenie i odpisy aktualizujące z tytułu utraty wartości. Nakłady poniesione na aktywa niematerialne wytworzone we własnym zakresie, z wyjątkiem aktywowanych nakładów poniesionych na prace rozwojowe, nie są aktywowane i są ujmowane w kosztach okresu, w którym zostały poniesione.

Grupa ustala, czy okres użytkowania aktywów niematerialnych jest określony czy nieokreślony. Aktywa niematerialne o określonym okresie użytkowania są amortyzowane przez okres użytkowania oraz poddawane testom na utratę wartości każdorazowo, gdy istnieją przesłanki wskazujące na utratę ich wartości. Okres i metoda amortyzacji aktywów niematerialnych o określonym okresie użytkowania są weryfikowane przynajmniej na koniec każdego roku obrotowego. Zmiany w oczekiwanym okresie użytkowania lub oczekiwanym sposobie konsumowania korzyści ekonomicznych pochodzących z danego składnika aktywów są ujmowane poprzez zmianę odpowiednio okresu lub metody amortyzacji, i traktowane jak zmiany wartości szacunkowych. Odpis amortyzacyjny składników aktywów niematerialnych o określonym okresie użytkowania ujmuje się w zysku lub stracie w ciężar tej kategorii, która odpowiada funkcji danego składnika aktywów niematerialnych.

Aktywa niematerialne o nieokreślonym okresie użytkowania oraz te, które nie są użytkowane, są corocznie poddawane testowi na utratę wartości, w odniesieniu do poszczególnych aktywów lub na poziomie ośrodka wypracowującego środki pieniężne.

Podsumowanie zasad stosowanych w odniesieniu do wartości niematerialnych Grupy przedstawia się następująco:

Okresy użytkowania	Wykorzystana metoda amortyzacji	Test na utratę wartości
--------------------	---------------------------------------	-------------------------

Patenty i licencje	Dla patentów i licencji użytkowanych na podstawie umowy zawartej na czas określony, przyjmuje się ten okres uwzględniając dodatkowy okres, na który użytkowanie może być przedłużone.	Amortyzowane przez okres umowy - metodą liniową.	Dla aktywów o określonym okresie amortyzacji - bieżąca ocena czy wystąpiły przesłanki świadczące o wystąpieniu utraty wartości.
Oprogramowanie komputerowe	5 lat
Znaki towarowe	10-20 lat	Metoda liniowa	Coroczna ocena czy wystąpiły przesłanki świadczące o wystąpieniu utraty wartości.
Relacje z klientami	10 lat
Receptury	5 lat

Zyski lub straty wynikające z usunięcia aktywów niematerialnych ze sprawozdania z sytuacji finansowej są ujmowane w kwocie różnicy pomiędzy wpływami ze sprzedaży netto a wartością sprawozdawczą danego składnika aktywów i są ujmowane w zysku lub stracie w momencie ich usunięcia ze sprawozdania z sytuacji finansowej.

Wartość firmy

Wartość firmy z tytułu przejęcia jednostki jest początkowo ujmowana według ceny nabycia stanowiącej kwotę nadwyżki:

• sumy:
  • przekazanej zapłaty,
  • kwoty wszelkich niekontrolujących udziałów w jednostce przejmowanej oraz
  • w przypadku połączenia jednostek realizowanego etapami wartości godziwej na dzień przejęcia udziału w kapitale jednostki przejmowanej, należącego poprzednio do jednostki przejmującej.
• nad wartością godziwą netto ustaloną na dzień przejęcia wartości możliwych do zidentyfikowania nabytych aktywów i przejętych zobowiązań.

Po początkowym ujęciu, wartość firmy jest wykazywana według ceny nabycia pomniejszonej o wszelkie skumulowane odpisy aktualizujące z tytułu utraty wartości. Test na utratę wartości przeprowadza się raz na rok lub częściej, jeśli wystąpią ku temu przesłanki. Wartość firmy nie podlega amortyzacji.

Na dzień przejęcia nabyta wartość firmy jest alokowana do każdego z ośrodków wypracowujących środki pieniężne, które mogą skorzystać z synergii połączenia. Każdy ośrodek lub zespół ośrodków, do którego została przypisana wartość firmy:

• odpowiada najniższemu poziomowi w Grupie, na którym wartość firmy jest monitorowana na wewnętrzne potrzeby zarządcze oraz
• jest nie większy niż jeden segment operacyjny określony zgodnie z MSSF 8 Segmenty operacyjne.

Odpis z tytułu utraty wartości ustalany jest poprzez oszacowanie odzyskiwalnej wartości ośrodka wypracowującego środki pieniężne, do którego została alokowana dana wartość firmy. W przypadku, gdy odzyskiwalna wartość ośrodka wypracowującego środki pieniężne jest niższa niż wartość sprawozdawcza, ujęty zostaje odpis z tytułu utraty wartości. W przypadku, gdy wartość firmy stanowi część ośrodka wypracowującego środki pieniężne i dokonana zostanie sprzedaż części działalności w ramach tego ośrodka, przy ustalaniu zysków lub strat ze sprzedaży takiej działalności wartość firmy związana ze sprzedaną działalnością zostaje włączona do jej wartości sprawozdawczej. W takich okolicznościach sprzedana wartość firmy jest ustalana na podstawie względnej wartości sprzedanej działalności i wartości zachowanej części ośrodka wypracowującego środki pieniężne.

10.9 Leasing – polityka rachunkowości stosowana do dnia 31 grudnia 2018 roku.

Grupa jako leasingobiorca

Umowy leasingu finansowego, które przenoszą na Grupę zasadniczo całe ryzyko i korzyści wynikające z posiadania przedmiotu leasingu, są ujmowane w sprawozdaniu z sytuacji finansowej na dzień rozpoczęcia leasingu według niższej z następujących dwóch wartości: wartości godziwej rzeczowego aktywa trwałego stanowiącego przedmiot leasingu lub wartości bieżącej minimalnych opłat leasingowych. Opłaty leasingowe są rozdzielane pomiędzy koszty finansowe i zmniejszenie salda zobowiązania z tytułu leasingu, w sposób umożliwiający uzyskanie stałej stopy odsetek od pozostałego do spłaty zobowiązania. Koszty finansowe są ujmowane w zysku lub stracie, chyba że spełniają definicję aktywa.

Warunkowe opłaty leasingowe są ujmowane jako koszt w okresie, w którym staja się należne.

10.10 Utrata wartości niefinansowych aktywów trwałych

Na każdy dzień sprawozdawczy Grupa ocenia, czy istnieją jakiekolwiek przesłanki wskazujące na to, że mogła nastąpić utrata wartości któregoś ze składników niefinansowych aktywów trwałych. W razie stwierdzenia, że przesłanki takie zachodzą, lub w razie konieczności przeprowadzenia corocznego testu sprawdzającego, czy nastąpiła utrata wartości, Grupa dokonuje oszacowania wartości odzyskiwanej danego składnika aktywów lub ośrodka wypracowującego środki pieniężne, do którego dany składnik aktywów należy.

Wartość odzyskiwalna składnika aktywów lub ośrodka wypracowującego środki pieniężne odpowiada wartości godziwej pomniejszonej o koszty doprowadzenia do sprzedaży tego składnika aktywów lub odpowiednio ośrodka wypracowującego środki pieniężne, lub jego wartości użytkowej, zależnie od tego, która z nich jest wyższa. Wartość odzyskiwaną ustala się dla poszczególnych aktywów, chyba że dany składnik aktywów nie generuje samodzielnie wpływów pieniężnych, które są w większości niezależne od generowanych przez inne aktywa lub grupy aktywów. Jeśli wartość bilansowa składnika aktywów jest wyższa niż jego wartość odzyskiwalna, ma miejsce utrata wartości i dokonuje się wówczas odpisu do ustalonej wartości odzyskiwanej. Przy szacowaniu wartości użytkowej prognozowane przepływy pieniężne są dyskontowane do ich wartości bieżącej przy zastosowaniu stopy dyskontowej przed uwzględnieniem skutków opodatkowania odzwierciedlającej bieżące rynkowe oszacowanie wartości pieniądza w czasie oraz ryzyko typowe dla danego składnika aktywów. Odpisy aktualizujące z tytułu utraty wartości składników majątkowych używanych w działalności kontynuowanej ujmuje się w tych kategoriach kosztów, które odpowiadają funkcji składnika aktywów, w przypadku którego stwierdzono utratę wartości.

Na każdy dzień sprawozdawczy Grupa ocenia, czy występują przesłanki wskazujące na to, że odpis aktualizujący z tytułu utraty wartości, który był ujęty w okresach poprzednich w odniesieniu do danego składnika aktywów jest zbędny, lub czy powinien zostać zmniejszony. Jeżeli takie przesłanki występują, Grupa szacuje wartość odzyskiwalną tego składnika aktywów. Poprzednio ujęty odpis aktualizujący z tytułu utraty wartości ulega odwróceniu wtedy i tylko wtedy, gdy od momentu ujęcia ostatniego odpisu aktualizującego nastąpiła zmiana wartości szacunkowych stosowanych do ustalenia wartości odzyskiwalnej danego składnika aktywów. W takim przypadku, podwyższa się wartość sprawozdawczą składnika aktywów do wysokości jego wartości odzyskiwalnej. Podwyższona kwota nie może przekroczyć wartości sprawozdawczej składnika aktywów, jaka zostałaby ustalona (po uwzględnieniu umorzenia), gdyby w ubiegłych latach nie ujęto odpisu aktualizującego z tytułu utraty wartości w odniesieniu do tego składnika aktywów. Odwrócenie odpisu aktualizującego z tytułu utraty wartości składnika aktywów ujmuje się niezwłocznie jako przychód. Po odwróceniu odpisu aktualizującego, w kolejnych okresach odpis amortyzacyjny dotyczący danego składnika jest korygowany w sposób, który pozwala w ciągu pozostałego okresu użytkowania tego składnika aktywów dokonywać systematycznego odpisania jego zweryfikowanej wartości sprawozdawczej pomniejszonej o wartość końcową.

Kluczowym czynnikiem determinującym identyfikację poszczególnych ośrodków generujących przepływy pieniężne w Grupie, było określenie ośrodków generujących niezależne wpływy pieniężne na bazie analizy niezależności przychodów osiąganych przez poszczególne spółki i grupy spółek z Grupy.

Poza analizą niezależności wpływów pieniężnych kierownictwo Grupy, przeanalizowało również sposób w jaki monitorowana jest jej działalność (w podziale na branże, produkty i lokalizacje) oraz w jaki sposób podejmowane są decyzje dotyczące zakresu działalności lub zarządzania majątkiem Grupy (analiza obejmowała między innymi zasady ustalania polityki cenowej, funkcjonującą politykę zakupową oraz kanały sprzedaży).

Co do zasady zidentyfikowane ośrodki generujące niezależne wpływy pieniężne pokrywają się z segmentami operacyjnymi, za wyjątkiem pojedynczych spółek, które kierownictwo na bazie przeprowadzonej analizy, postanowiło odrębnie testować pod kątem ewentualnej utraty wartości.

Na podstawie przeprowadzonej analizy zidentyfikowano następujące ośrodki generujące przepływy pieniężne:

• a) Spółki należące do segmentu operacyjnego Mięso i wędliny, z wyłączeniem spółki Gobarto Dziczyzna Sp.
  • z o.o., tj.:
    • Gobarto S.A.
    • NetBrokers Sp. z o.o. Sp.k.,
    • Bekpol Sp. z o.o.,
    • Meat-Pac Sp. z o.o.
• b) Gobarto Dziczyzna Sp. z o.o.;
• c) Spółki należące do segmentu operacyjnego Przetwórstwo, tj.:
  • Zakłady Mięsne Silesia S.A.,
  • Silesia Pet Foods Sp. z o.o.,
  • Vital Food Silesia Sp. z o.o.,
  • Silesia Logistics Sp. z o.o.
• d) Spółki należące do segmentu operacyjnego Trzoda chlewna, tj.
  • Agro Bieganów Sp. z o.o.,
  • Agro Gobarto Sp. z o.o.,
  • Bioenergia Sp. z o.o.,
  • Agroferm Sp. z o.o.,
  • Gobarto Hodowca Sp. z o.o.,
  • PPH Ferma-Pol Sp. z o.o.;
• e) Spółki należące do segmentu operacyjnego Zboża, tj.
  • Agro Net Sp. z o.o.,
  • Agroprof Sp. z o.o.,
  • Rolpol Sp. z o.o.,
  • Plon Sp. z o.o.;
• f) Spółki należące do Grupy Ukraina,
• g) Tigra Trans Sp. z o.o.
• h) Polskie Biogazownie "Energy-Zalesie" Sp. z o.o.,
• i) pozostałe jednostki zależne indywidualnie.

10.11 Koszty finansowania zewnętrznego

Koszty finansowania zewnętrznego są kapitalizowane jako część kosztu wytworzenia rzeczowych aktywów trwałych. Na koszty finansowania zewnętrznego składają się odsetki wyliczone przy zastosowaniu metody efektywnej stopy procentowej, obciążenia finansowe z tytułu umów leasingu oraz różnice kursowe, powstałe w związku z finansowaniem zewnętrznym do wysokości odpowiadającej korekcie kosztu odsetek.

10.12 Kompensowanie aktywów i zobowiązań

Aktywa i zobowiązania finansowe kompensuje się ze sobą i wykazuje w sprawozdaniu z sytuacji finansowej w kwocie netto, wyłącznie, jeśli Spółka posiada ważny prawnie tytuł do kompensaty określonych aktywów i zobowiązań finansowych lub zamierza rozliczyć daną transakcję w wartości netto poddanych kompensacie składników aktywów i zobowiązań finansowych lub zamierza jednocześnie podlegające kompensacie aktywa finansowe zrealizować a zobowiązanie finansowe rozliczyć.

10.13 Aktywa finansowe

Klasyfikacja i wycena aktywów finansowych

Aktywa finansowe klasyfikowane są do następujących kategorii wyceny:

• wyceniane według zamortyzowanego kosztu,
• wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy,
• wyceniane w wartości godziwej przez inne całkowite dochody.

Grupa nie posiada aktywów finansowych wycenianych w wartości godziwej, a wszystkie aktywa finansowe wyceniane dotychczas w zamortyzowanym koszcie, dalej pozostaną wyceniane w zamortyzowanym koszcie.

Należności handlowe są utrzymywane dla uzyskania przepływów pieniężnych wynikających z umowy. Grupa korzysta z praktycznego zwolnienia i dla należności handlowych poniżej 12 miesięcy nie identyfikuje istotnych elementów finansowania.

Instrumenty dłużne –aktywa finansowe wyceniane w zamortyzowanym koszcie

Składnik aktywów finansowych wycenia się w zamortyzowanym koszcie, jeśli spełnione są oba poniższe warunki:

• a) składnik aktywów finansowych jest utrzymywany zgodnie z modelem biznesowym, którego celem jest utrzymywanie aktywów finansowych dla uzyskiwania przepływów pieniężnych wynikających z umowy, oraz
• b) warunki umowy dotyczącej składnika aktywów finansowych powodują powstawanie w określonych terminach przepływów pieniężnych, które są jedynie spłatą kwoty głównej i odsetek od kwoty głównej pozostałej do spłaty.

Do kategorii aktywów finansowych wycenianych zamortyzowanym kosztem Grupa klasyfikuje:

• należności handlowe,
• pożyczki, które zgodnie z modelem biznesowym wykazywane są jako utrzymywane w celu uzyskania przepływów pieniężnych,
• środki pieniężne i ekwiwalenty.

Przychody z tytułu odsetek oblicza się przy zastosowaniu metody efektywnej stopy procentowej i wykazuje się w rachunku zysków i strat/ sprawozdaniu z całkowitych dochodów w pozycji "Przychody z tytułu odsetek".

W sytuacji, gdy Grupa:

• posiada ważny tytuł prawny do dokonania kompensaty ujętych kwot oraz
• zamierza rozliczyć się w kwocie netto albo jednocześnie zrealizować składnik aktywów i wykonać zobowiązanie składnik aktywów finansowych i zobowiązanie finansowe kompensuje się i wykazuje w sprawozdaniu z sytuacji finansowej w kwocie netto.

Porozumienie ramowe nie stanowi podstawy do kompensaty, jeżeli nie zostaną spełnione obydwa kryteria opisane powyżej.

10.14 Pochodne instrumenty finansowe i zabezpieczenia

Instrumenty pochodne, z których korzysta Grupa w celu zabezpieczenia się przed ryzykiem związanym ze zmianami stóp procentowych to przede wszystkim kontrakty na zamianę stóp procentowych (swapy procentowe). Tego rodzaju pochodne instrumenty finansowe są wyceniane do wartości godziwej. Instrumenty pochodne wykazuje się jako aktywa, gdy ich wartość jest dodatnia, i jako zobowiązania – gdy ich wartość jest ujemna.

Zyski i straty z tytułu zmian wartości godziwej instrumentów pochodnych, które nie spełniają zasad rachunkowości zabezpieczeń są bezpośrednio odnoszone do zysku lub straty netto roku obrotowego.

W rachunkowości zabezpieczeń, zabezpieczenia klasyfikowane są jako:

• zabezpieczenie wartości godziwej, zabezpieczające przed ryzykiem zmian wartości godziwej ujętego składnika aktywów lub zobowiązania, lub
• zabezpieczenie przepływów środków pieniężnych, zabezpieczające przed zmianami przepływów środków pieniężnych, które przypisać można konkretnemu rodzajowi ryzyka związanego z ujętym składnikiem aktywów, zobowiązaniem lub prognozowaną transakcją, lub
• zabezpieczenie udziałów w aktywach netto w podmiocie zagranicznym.

Zabezpieczenie ryzyka walutowego uprawdopodobnionego przyszłego zobowiązania jest rozliczane jako zabezpieczenie przepływów pieniężnych.

W momencie ustanowienia zabezpieczenia, Grupa formalnie wyznacza i dokumentuje powiązanie zabezpieczające, jak również cel zarządzania ryzykiem oraz strategię ustanowienia zabezpieczenia. Dokumentacja zawiera identyfikację instrumentu zabezpieczającego, zabezpieczanej pozycji lub transakcji, charakter zabezpieczanego ryzyka, a także sposób oceny efektywności instrumentu zabezpieczającego w kompensowaniu zagrożenia zmianami wartości godziwej zabezpieczanej pozycji lub przepływów pieniężnych związanych z zabezpieczanym ryzykiem. Oczekuje się, że zabezpieczenie będzie wysoce skuteczne w kompensowaniu zmian wartości godziwej lub przepływów pieniężnych wynikających z zabezpieczanego ryzyka. Efektywność zabezpieczenia jest oceniania na bieżąco w celu sprawdzenia, czy jest wysoce efektywne we wszystkich okresach sprawozdawczych, na które zostało ustanowione.

Zabezpieczenie przepływów pieniężnych

Zabezpieczenie przepływów pieniężnych to zabezpieczenie przed zmiennością przepływów pieniężnych, które przypisać można konkretnemu rodzajowi ryzyka związanemu z ujętym składnikiem aktywów lub zobowiązaniem lub z wysoce prawdopodobną planowaną transakcją, i które mogłoby wpływać na zysk lub stratę. Część zysków lub strat związanych z instrumentem zabezpieczającym, która stanowi efektywne zabezpieczenie ujmuje się w innych całkowitych dochodach, a nieefektywną część ujmuje się w zysku lub stracie.

Jeśli zabezpieczana planowana transakcja skutkuje następnie ujęciem składnika aktywów finansowych lub zobowiązania finansowego, związane z nią zyski lub straty, które były ujęte w innych całkowitych dochodach i zakumulowane w kapitale własnym przenosi się do rachunku zysków i strat w tym samym okresie, albo w okresach, w których nabyty składnik aktywów lub przyjęte zobowiązanie mają wpływ na zysk lub stratę.

Jeśli zabezpieczenie planowanej transakcji skutkuje następnie ujęciem składnika aktywów niefinansowych lub zobowiązania niefinansowego, albo planowana transakcja związana ze składnikiem aktywów niefinansowych lub zobowiązaniem niefinansowym staje się uprawdopodobnionym przyszłym zobowiązaniem, do którego będzie się stosować zabezpieczenie wartości godziwej, wtedy zyski lub straty, które były ujęte w innych całkowitych dochodach, przeklasyfikowywane są z kapitału własnego do zysku lub straty w tym samym okresie lub okresach, w których nabyty składnik aktywów niefinansowych lub przyjęte zobowiązanie mają wpływ na zysk lub stratę.

Zyski lub straty powstałe w wyniku zmian wartości godziwej instrumentów pochodnych, które nie spełniają warunków umożliwiających stosowanie zasad rachunkowości zabezpieczeń, są ujmowane bezpośrednio w wyniku finansowym netto za bieżący okres.

Grupa zaprzestaje stosowania zasad rachunkowości zabezpieczeń, gdy instrument zabezpieczający wygasł lub został sprzedany, jego wykorzystanie dobiegło końca lub nastąpiła jego realizacja, bądź gdy zabezpieczenie przestało spełniać warunki umożliwiające stosowanie wobec niego zasad rachunkowości zabezpieczeń. W takim przypadku, łączny zysk lub strata na instrumencie zabezpieczającym, które były ujęte w innych całkowitych dochodach i zakumulowane w kapitale własnym, są nadal wykazywane w kapitale własnym aż do momentu wystąpienia prognozowanej transakcji. Jeżeli Grupa przestała spodziewać się, że prognozowana transakcja nastąpi, wówczas zakumulowany w kapitale własnym łączny zysk lub strata netto są odnoszone do zysku lub straty netto za bieżący okres.

10.15 Zapasy

Zapasy są wyceniane według niższej z dwóch wartości: ceny nabycia/ kosztu wytworzenia i możliwej do uzyskania ceny sprzedaży netto, pomniejszonej o koszty niezbędne do zrealizowania sprzedaży.

Koszty poniesione na doprowadzenie każdego składnika zapasów do jego aktualnego miejsca i stanu są ujmowane w następujący sposób:

Materiały	•	w cenie nabycia, przy czym rozchód wycenia się metodą średniej ważonej
Produkty gotowe i produkty w toku	•	koszt bezpośrednich materiałów i robocizny oraz odpowiedni narzut pośrednich kosztów produkcji ustalony przy założeniu normalnego wykorzystania mocy produkcyjnych, z wyłączeniem kosztów finansowania zewnętrznego
Towary	•	w cenie nabycia, przy czym rozchód wycenia się metodą średniej ważonej

Ceną sprzedaży netto możliwą do uzyskania jest szacowana cena sprzedaży dokonywanej w toku zwykłej działalności gospodarczej, pomniejszona o koszty wykończenia i szacowane koszty niezbędne do doprowadzenia sprzedaży do skutku.

10.16 Zobowiązania finansowe

W momencie początkowego ujęcia, wszystkie zobowiązania finansowe (poza zobowiązaniami z tytułu rachunkowości zabezpieczeń) są ujmowane według wartości godziwej, pomniejszonej o koszty związane z uzyskaniem kredytu lub pożyczki.

Po początkowym ujęciu zobowiązania finansowe (poza rachunkowością zabezpieczeń) są wyceniane według zamortyzowanego kosztu, przy zastosowaniu metody efektywnej stopy procentowej.

Przy ustalaniu zamortyzowanego kosztu uwzględnia się koszty związane z uzyskaniem kredytu lub pożyczki oraz dyskonta lub premie uzyskane w związku ze zobowiązaniem.

Przychody i koszty są ujmowane w zysku lub stracie z chwilą usunięcia zobowiązania ze sprawozdania o sytuacji finansowej, a także w wyniku rozliczenia metodą efektywnej stopy procentowej.

Grupa wyłącza ze sprawozdania z sytuacji finansowej zobowiązanie finansowe, gdy zobowiązanie wygasło – to znaczy, kiedy obowiązek określony w umowie został wypełniony, umorzony lub wygasł. Zastąpienie dotychczasowego instrumentu dłużnego przez instrument o zasadniczo różnych warunkach dokonywane pomiędzy tymi samymi podmiotami Grupa ujmuje jako wygaśniecie pierwotnego zobowiązania finansowego i ujęcie nowego zobowiązania finansowego. Podobnie znaczące modyfikacje warunków umowy dotyczącej istniejącego zobowiązania finansowego Grupa ujmuje jako wygaśniecie pierwotnego i ujęcie nowego zobowiązania finansowego. Powstająca z tytułu zamiany różnice odnośnych wartości zobowiązań wykazuje się w zysku lub stracie.

10.17 Pozostałe zobowiązania

Pozostałe zobowiązania niefinansowe obejmują w szczególności zobowiązania wobec urzędu skarbowego. Pozostałe zobowiązania niefinansowe ujmowane są w kwocie wymagającej zapłaty.

Grupa prezentuje w sprawozdaniu o sytuacji finansowej zobowiązania z tytułu wykupu ziemi w wartości bieżącej zobowiązania.

10.18 Zobowiązania z tytułu realizacji umowy

Grupa ujmuje w sprawozdaniu z sytuacji finansowej zobowiązanie z tytułu umowy będące obowiązkiem Grupy do przekazania na rzecz klienta dóbr lub usług, w zamian za które Grupa otrzymała wynagrodzenie (lub kwota wynagrodzenia jest należna) od klienta. Grupa rozpoznaje zobowiązanie z tytułu umowy głównie w związku z umowami, dla których płatność jest zaliczkowa. Ponadto zobowiązanie z tyt. umowy powstaje w przypadku zrealizowanych transakcji z klientami uprawnionymi do rabatów, których rozliczenie łączne nastąpi na koniec ustalonego okresu

10.19 Rezerwy

Rezerwy tworzone są wówczas, gdy na Grupie ciąży istniejący obowiązek (prawny lub zwyczajowo oczekiwany) wynikający ze zdarzeń przeszłych, i gdy prawdopodobne jest, że wypełnienie tego obowiązku spowoduje konieczność wypływu korzyści ekonomicznych oraz można dokonać wiarygodnego oszacowania kwoty tego zobowiązania. Jeżeli Grupa spodziewa się, że koszty objęte rezerwą zostaną zwrócone, na przykład na mocy umowy ubezpieczenia, wówczas zwrot ten jest ujmowany jako odrębny składnik aktywów, ale tylko wtedy, gdy jest rzeczą praktycznie pewną, że zwrot ten rzeczywiście nastąpi. Koszty dotyczące danej rezerwy są wykazane w rachunku zysków i strat po pomniejszeniu o wszelkie zwroty.

W przypadku, gdy wpływ wartości pieniądza w czasie jest istotny, wielkość rezerwy jest ustalana poprzez zdyskontowanie prognozowanych przyszłych przepływów pieniężnych do wartości bieżącej, przy zastosowaniu stopy dyskontowej odzwierciedlającej aktualne oceny rynkowe wartości pieniądza w czasie oraz ewentualnego ryzyka związanego z danym zobowiązaniem. Jeżeli zastosowana została metoda polegająca na dyskontowaniu, zwiększenie rezerwy w związku z upływem czasu jest ujmowane jako koszty finansowe.

10.20 Odprawy emerytalne

Zgodnie z zakładowymi systemami wynagradzania pracownicy Grupy mają prawo do odpraw emerytalnych. Odprawy emerytalne są wypłacane jednorazowo, w momencie przejścia na emeryturę. Wysokość odpraw

emerytalnych zależy od stażu pracy oraz średniego wynagrodzenia pracownika. Grupa tworzy rezerwę na przyszłe zobowiązania z tytułu odpraw emerytalnych w celu przyporządkowania kosztów do okresów, których dotyczą. Odprawy emerytalne są programami określonych świadczeń po okresie zatrudnienia. Wartość bieżąca tych zobowiązań jest obliczana przez Grupę na każdy dzień sprawozdawczy. Naliczone zobowiązania są równe zdyskontowanym płatnościom, które w przyszłości zostaną dokonane, z uwzględnieniem rotacji zatrudnienia i dotyczą okresu do dnia sprawozdawczego. Informacje demograficzne oraz informacje o rotacji zatrudnienia oparte są o dane historyczne.

Ponowna wycena zobowiązań z tytułu świadczeń pracowniczych dotyczących programów określonych świadczeń obejmująca zyski i straty aktuarialne ujmowana jest w innych całkowitych dochodach i nie podlega późniejszej reklasyfikacji do zysku lub straty.

Grupa rozpoznaje następujące zmiany w zobowiązaniach netto z tytułu określonych świadczeń w ramach odpowiednio kosztu własnego sprzedaży, kosztów ogólnego zarządu oraz kosztów sprzedaży, na które składają się:

• koszty zatrudnienia (w tym między innymi koszty bieżącego zatrudnienia, kosztów przeszłego zatrudnienia)
• • odsetki netto od zobowiązania netto z tytułu określonych świadczeń.

10.21 Przychody

Przychody z umów z klientami

Podstawową zasadą MSSF 15 jest ujmowanie przychodów w momencie transferu dóbr i usług do klienta, w wartości odzwierciedlającej cenę oczekiwaną przez Grupę, w zamian za przekazanie tych dóbr i usług. Zasady te są stosowane przy wykorzystaniu modelu pięciu kroków:

• zidentyfikowano umowę z klientem,
• zidentyfikowano zobowiązania do wykonania świadczenia w ramach umowy z klientem,
• określono cenę transakcji,
• dokonano alokacji ceny transakcji do poszczególnych zobowiązań do wykonania świadczenia,
• ujęto przychody w momencie realizacji zobowiązania wynikającego z umowy.

Identyfikacja umowy z klientem

Grupa ujmuje umowę z klientem tylko wówczas, gdy spełnione są wszystkie następujące kryteria:

• strony umowy zawarły umowę (w formie pisemnej, ustnej lub zgodnie z innymi zwyczajowymi praktykami handlowymi) i są zobowiązane do wykonania swoich obowiązków;
• Grupa jest w stanie zidentyfikować prawa każdej ze stron dotyczące dóbr lub usług, które mają zostać przekazane;
• Grupa jest w stanie zidentyfikować warunki płatności za dobra lub usługi, które mają zostać przekazane;
• umowa ma treść ekonomiczną (tzn. można oczekiwać, że w wyniku umowy ulegnie zmianie ryzyko, rozkład w czasie lub kwota przyszłych przepływów pieniężnych Grupy); oraz
• jest prawdopodobne, że Grupa otrzyma wynagrodzenie, które będzie jej przysługiwało w zamian za dobra lub usługi, które zostaną przekazane klientowi.

Oceniając, czy otrzymanie kwoty wynagrodzenia jest prawdopodobne, Grupa uwzględnia jedynie zdolność i zamiar zapłaty kwoty wynagrodzenia przez klienta w odpowiednim terminie. Kwota wynagrodzenia, które będzie przysługiwało Grupie, może być niższa niż cena określona w umowie, jeśli wynagrodzenie jest zmienne, ponieważ Grupa może zaoferować klientowi ulgę cenową.

Identyfikacja zobowiązań do wykonania świadczenia

W momencie zawarcia umowy Grupa dokonuje oceny dóbr lub usług przyrzeczonych w umowie z klientem i identyfikuje jako zobowiązanie do wykonania świadczenia każde przyrzeczenie do przekazania na rzecz klienta dobra lub usługi (lub pakietu dóbr lub usług), które można wyodrębnić lub grupy odrębnych dóbr lub usług, które są zasadniczo takie same i w przypadku których przekazanie na rzecz klienta ma taki sam charakter.

Dobro lub usługa przyrzeczone klientowi są odrębne, jeżeli spełnione są obydwa następujące warunki:

• klient może odnosić korzyści z dobra lub usługi albo bezpośrednio, albo poprzez powiązanie z innymi zasobami, które są dla niego łatwo dostępne, oraz
• zobowiązanie Grupy do przekazania dobra lub usługi na rzecz klienta można zidentyfikować jako odrębne w stosunku do innych zobowiązań określonych w umowie.

Ustalenie ceny transakcyjnej

W celu ustalenia ceny transakcyjnej Grupa uwzględnia warunki umowy oraz stosowane przez nią zwyczajowe praktyki handlowe. Cena transakcyjna to kwota wynagrodzenia, które – zgodnie z oczekiwaniem Grupy – będzie jej przysługiwać w zamian za przekazanie przyrzeczonych dóbr lub usług na rzecz klienta, z wyłączeniem kwot pobranych w imieniu osób trzecich (na przykład niektórych podatków od sprzedaży).

Przypisanie ceny transakcyjnej do zobowiązań do wykonania świadczenia

Grupa przypisuje cenę transakcyjną do każdego zobowiązania do wykonania świadczenia (lub do odrębnego dobra lub odrębnej usługi) w kwocie, która odzwierciedla kwotę wynagrodzenia, które –zgodnie z oczekiwaniem Grupy–przysługuje jej w zamian za przekazanie przyrzeczonych dóbr lub usług klientowi.

Spełnianie zobowiązań do wykonania świadczenia

Grupa ujmuje przychody w momencie spełnienia (lub w trakcie spełniania) zobowiązania do wykonania świadczenia poprzez przekazanie przyrzeczonego dobra lub usługi klientowi. W odniesieniu do umów dotyczących usług ciągłych, na podstawie których Grupa ma prawo do otrzymania od klienta wynagrodzenia w kwocie, która odpowiada bezpośrednio wartości, jaką dla klienta ma świadczenie dotychczas wykonane, Grupa ujmuje przychód w kwocie, którą ma prawo zafakturować.

Grupa w przeważającej części osiąga przychody ze sprzedaży żywności i nie jest zobligowana do przyjmowania zwrotów sprzedanych towarów i produktów żywnościowych. W momencie przekazania składnika aktywów klientowi (uzyskania przez niego kontroli nad tym składnikiem aktywów) Grupa nie oczekuje zwrotu sprzedanych towarów i produktów w przyszłości. Grupa zawiera umowy z klientami zawierające zmienne wynagrodzenia (przychodu) wynikające z udzielonych upustów, rabatów czy premii za osiągnięte wyniki oraz nie udziela klientom opcji uzyskania dodatkowych dóbr lub usług nieodpłatnie lub po obniżonej cenie w formie dodatków czy punktów lojalnościowych.

Wynagrodzenie zleceniodawcy a wynagrodzenie pośrednika

W przypadku, gdy w dostarczanie dóbr lub usług klientowi zaangażowany jest inny podmiot, Grupa określa czy charakter przyrzeczenia Grupy stanowi zobowiązanie do wykonania świadczenia polegającego na dostarczeniu określonych dóbr lub usług (w tym przypadku Grupa jest zleceniodawcą) czy też na zleceniu innemu podmiotowi dostarczenia tych dóbr lub usług (w tym przypadku Grupa jest pośrednikiem).

Grupa jest zleceniodawcą, jeśli sprawuje kontrolę nad przyrzeczonym dobrem lub usługą przed ich przekazaniem klientowi. Grupa nie musi jednak działać jako zleceniodawca, jeśli uzyskuje tytuł prawny do produktu tylko chwilowo, zanim zostanie on przeniesiony na klienta. Grupa występująca w umowie jako zleceniodawca może sama wypełnić zobowiązanie do wykonania świadczenia lub może powierzyć wypełnienie tego zobowiązania lub jego części innemu podmiotowi (np. podwykonawcy) w jej imieniu. W takiej sytuacji Grupa ujmuje przychody w kwocie wynagrodzenia brutto, do którego –zgodnie z jej oczekiwaniem –będzie uprawniona w zamian za przekazane dobra lub usługi.

Grupa działa jako pośrednik, jeśli jej zobowiązanie do wykonania świadczenia polega na zapewnieniu dostarczenia dóbr lub usług przez inny podmiot. W takim przypadku Grupa ujmuje przychody w kwocie jakiejkolwiek opłaty lub prowizji, do której –zgodnie z jej oczekiwaniem–będzie uprawniona w zamian za zapewnienie dostarczenia dóbr lub usług przez inny podmiot.

Kategoria przychodów	Charakter, istotne warunki płatności oraz moment spełnienia zobowiązania do wykonania świadczenia
Przychody ze sprzedaży produktów oraz towarów	Przychody ze sprzedaży produktów oraz towarów rozpoznawane są w sprawozdaniu z zysków lub strat, gdy kontrola nad nimi została przekazana do kupującego.
	Zasadniczo, moment przeniesienia kontroli jest tożsamy z chwilą, w którym zostały przekazane znaczące ryzyko i korzyści wynikające z ich własności. W przypadku braku ustalenia pomiędzy stronami specyficznych warunków (np. w drodze stosowania Incoterms) przychód ze sprzedaży rozpoznaje się w momencie odbioru przez klienta.
	Cena transakcyjna jest korygowana o wartość wynagrodzenia zmiennego wynikającego z udzielanych rabatów. Tym samym przychód okresu jest pomniejszany o wartość naliczonego klientom rabatu przypadającego na zrealizowane obroty danego okresu. Dla każdego kontrahenta Grupa dokonuje oceny na podstawie danych historycznych oraz planów sprzedażowych na dany okres, jakie jest prawdopodobieństwo osiągnięcia pułapu zakupów uprawniającego do danego rabatu. Cena transakcyjna jest pomniejszana zgodnie z najbardziej prawdopodobną wartością rabatu.
	Transport związany ze sprzedażą produktów oraz towarów stanowi odrębne zobowiązanie do wykonania świadczenia wyłącznie, jeżeli jego realizacja przez Grupę przypada po przekazaniu kontroli nad produktami lub towarami.
	Grupa nie stosuje terminów płatności, jak również płatności zaliczkowych przekraczających 12 miesięcy, tym samym umowy nie zawierają istotnego elementu finansowania.
Sprzedaż pozostałych usług	Przychody związane ze świadczeniami z tytułu sprzedaży pozostałych usług dostawcom towarów (np. usługi marketingowe), które nie zostały zidentyfikowane jako odrębne zobowiązania do wykonania świadczenia Grupa prezentuje jako pomniejszenie kosztu zakupu towarów od tych dostawców.
	Przychody ze sprzedaży pozostałych usług, będące zobowiązaniami do wykonania świadczenia są ujmowane jako przychód wraz z ich realizacją i są prezentowane jako przychody ze sprzedaży produktów.
	Grupa nie stosuje terminów płatności, jak również płatności zaliczkowych przekraczających 12 miesięcy, tym samym umowy nie zawierają istotnego elementu finansowania.

10.22 Podatki

Podatek bieżący

Zobowiązania i należności z tytułu bieżącego podatku za okres bieżący i okresy poprzednie wycenia się w wysokości kwot przewidywanej zapłaty na rzecz organów podatkowych (podlegających zwrotowi od organów podatkowych) z zastosowaniem stawek podatkowych i przepisów podatkowych, które prawnie lub faktycznie już obowiązywały na dzień sprawozdawczy.

Podatek odroczony

Na potrzeby sprawozdawczości finansowej, podatek odroczony jest obliczany w stosunku do różnic przejściowych występujących na dzień sprawozdawczy między wartością podatkową aktywów i zobowiązań a ich wartością sprawozdawczą wykazaną w sprawozdaniu finansowym.

Rezerwa na podatek odroczony ujmowana jest w odniesieniu do wszystkich dodatnich różnic przejściowych:

• z wyjątkiem sytuacji, gdy rezerwa na podatek odroczony powstaje w wyniku początkowego ujęcia wartości firmy lub początkowego ujęcia składnika aktywów bądź zobowiązania przy transakcji nie stanowiącej połączenia jednostek i w chwili jej zawierania nie mającej wpływu ani na zysk lub stratę, ani na dochód do opodatkowania czy stratę podatkową oraz
• w przypadku dodatnich różnic przejściowych wynikających z inwestycji w jednostkach zależnych lub stowarzyszonych i udziałów we wspólnych przedsięwzięciach – z wyjątkiem sytuacji, gdy terminy odwracania się różnic przejściowych podlegają kontroli inwestora i gdy prawdopodobne jest, iż w dającej się przewidzieć przyszłości różnice przejściowe nie ulegną odwróceniu.

Aktywa z tytułu podatku odroczonego ujmowane są w odniesieniu do wszystkich ujemnych różnic przejściowych, jak również niewykorzystanych ulg podatkowych i niewykorzystanych strat podatkowych przeniesionych na następne lata, w takiej wysokości, w jakiej jest prawdopodobne, że zostanie osiągnięty dochód do opodatkowania, który pozwoli wykorzystać ww. różnice, aktywa i straty:

• z wyjątkiem sytuacji, gdy aktywa z tytułu odroczonego podatku dotyczące ujemnych różnic przejściowych powstają w wyniku początkowego ujęcia składnika aktywów bądź zobowiązania przy transakcji nie stanowiącej połączenia jednostek i w chwili jej zawierania nie mają wpływu ani na zysk lub stratę, ani na dochód do opodatkowania czy stratę podatkową oraz
• w przypadku ujemnych różnic przejściowych z tytułu inwestycji w jednostkach zależnych lub stowarzyszonych oraz udziałów we wspólnych przedsięwzięciach, składnik aktywów z tytułu odroczonego podatku jest ujmowany w sprawozdaniu z sytuacji finansowej jedynie w takiej wysokości, w jakiej jest prawdopodobne, iż w dającej się przewidzieć przyszłości ww. różnice przejściowe ulegną odwróceniu i osiągnięty zostanie dochód do opodatkowania, który pozwoli na potrącenie ujemnych różnic przejściowych.

Wartość sprawozdawcza składnika aktywów z tytułu odroczonego podatku jest weryfikowana na każdy dzień sprawozdawczy i ulega stosownemu obniżeniu o tyle, o ile przestało być prawdopodobne osiągnięcie dochodu do opodatkowania wystarczającego do częściowego lub całkowitego zrealizowania składnika aktywów z tytułu odroczonego podatku dochodowego. Nieujęty składnik aktywów z tytułu odroczonego podatku dochodowego podlega ponownej ocenie na każdy dzień sprawozdawczy i jest ujmowany do wysokości odzwierciedlającej prawdopodobieństwo osiągnięcia w przyszłości dochodów do opodatkowania, które pozwolą na odzyskanie tego składnika aktywów.

Aktywa z tytułu odroczonego podatku dochodowego oraz rezerwy na podatek odroczony ujmowane są z zastosowaniem stawek podatkowych, które według przewidywań będą obowiązywać w okresie, gdy składnik aktywów zostanie zrealizowany lub rezerwa rozwiązana, przyjmując za podstawę stawki podatkowe (i przepisy podatkowe) obowiązujące na dzień sprawozdawczy lub takie, których obowiązywanie w przyszłości jest pewne na dzień sprawozdawczy.

Podatek dochodowy dotyczący pozycji ujmowanych poza zyskiem lub stratą jest ujmowany poza zyskiem lub stratą: w innych całkowitych dochodach dotyczący pozycji ujętych w innych całkowitych dochodach lub bezpośrednio w kapitale własnym dotyczący pozycji ujętych bezpośrednio w kapitale własnym.

Grupa kompensuje ze sobą aktywa z tytułu odroczonego podatku dochodowego z rezerwami z tytułu odroczonego podatku dochodowego wtedy i tylko wtedy, gdy posiada możliwy do wyegzekwowania tytuł prawny do przeprowadzenia kompensat należności ze zobowiązaniami z tytułu bieżącego podatku i odroczony podatek dochodowy ma związek z tym samym podatnikiem i tym samym organem podatkowym.

10.23 Ujęcie przepływów z tytułu umów faktoringu w sprawozdaniu z przepływów pieniężnych.

Przepływy pieniężne wynikające z zawartych przez Grupę umów faktoringu są ujmowane w skonsolidowanym sprawozdaniu z przepływów pieniężnych w przepływach z działalności operacyjnej.

11 Segmenty operacyjne

Grupa Kapitałowa GOBARTO S.A. jest pionowo zintegrowanym holdingiem z branży mięsnej koncentrującym swoją działalność na hodowli trzody chlewnej, skupie, uboju oraz rozbiorze i konfekcji mięsa wieprzowego w wielu asortymentach. Sfera produkcyjno-handlowa stanowi kluczową część prowadzonej działalności Grupy. Równolegle Grupa prowadzi działalność handlową w zakresie dystrybucji wyrobów mięsnych i wędliniarskich oraz działalność pośrednictwa w zakresie handlu. Ponadto spółki z segmentu rolnego zajmują się produkcją roślinną.

W ramach integracji biznesowej Grupy GOBARTO S.A. dokonuje segmentacji działalności operacyjnej. Podział na segmenty opracowano w oparciu o rodzaje produktów i usług. Wszystkie spółki wchodzące w skład Grupy Kapitałowej GOBARTO S.A. zostały przyporządkowane do pięciu segmentów: mięso i wędliny, przetwórstwo, trzoda chlewna, zboża oraz działalność pozostała.

Segment Mięso i wędliny

• GOBARTO S.A. - jest podmiotem dominującym Grupy GOBARTO S.A. Spółka funkcjonuje w sektorze mięsa wieprzowego. Jej główna działalność koncentruje się na skupie, uboju i rozbiorze mięsa, które w wielu asortymentach trafia do odbiorców na terenie całego kraju oraz do kilkunastu odbiorców europejskich oraz azjatyckich. Sferę produkcyjno-handlową Spółki uzupełnia działalność usługowa w zakresie: zamrażania, składowania i transportu produktów spożywczych, wymagających specjalistycznego sprzętu chłodniczego. Zakład produkcyjny znajduje się w Grąbkowie (woj. wielkopolskie), a jego roczne moce ubojowe wynoszą około 900 tys. sztuk trzody chlewnej.

W ramach segmentu Mięso i Wędliny Spółka konsekwentnie rozwija działalność dystrybucyjną i jest jednym z największych polskich dostawców mięsa i wędlin do detalu tradycyjnego. Spółka posiada Centra Dystrybucyjne zlokalizowane w: Warszawie, Poznaniu, Krakowie, Katowicach, Radomiu, Lublinie oraz Gdańsku. Na skutek połączenia z dniem 30 sierpnia 2019 roku Gobarto S.A ze spółką zależną Jama Sp. z o.o. – spółką dotychczas wchodzącą w skład segmentu Mięso i Wędliny zajmującą się hurtową sprzedażą mięsa, wędlin i drobiu, Gobarto zyskało centra dystrybucyjne w Nysie i Wałbrzychu.

• GOBARTO Dziczyzna Sp. z o.o. zajmuje się skupem i przerobem zwierzyny łownej oraz sprzedażą mięsa na terenie Polski i rynkach UE. Główny zakład przerobu dziczyzny usytuowany jest w Karolinkach w woj. Wielkopolskim. Zakład posiada odpowiednie warunki sanitarno-weterynaryjne zgodne ze standardami rynkowymi, a stosowane procedury zapewniają wysoką i stałą jakość produktu.
• NetBrokers Polska Sp. o. o. Sp.k. główną działalnością spółki od roku 2003 jest działalność handlowa, gdzie NetBrokers, jako importer stał się wiodącym dostawcą na rynek polski świeżego mięsa wieprzowego dla zakładów rozbiorowych, przetwórni jak i mięs kulinarnych na potrzeby rynku detalicznego. Dodatkowo jest platformą internetową skierowaną do firm działających na rynku rolno-spożywczym, której misją jest dostarczanie informacji branżowych oraz oferowanie aplikacji umożliwiającej składanie ofert handlowych kupna i sprzedaży towarów.
• Bekpol Sp. z o.o. jest Spółką zajmującą się hurtową sprzedażą mięsa, wędlin i drobiu. Funkcjonuje na rynku od 1993 roku, od 2017 roku wchodzi w skład Grupy Kapitałowej GOBARTO.
• Meat-Pac Sp. z o.o. wiodącą działalnością Spółki jest rozbiór mięsa drobiowego.

Segment PRZETWÓRSTWO

Do tego segmentu należy Grupa Kapitałowa Silesia. W strukturach Grupy Gobarto znajduje się od grudnia 2017 roku. W jej skład wchodzą spółki:

• Zakłady Mięsne Silesia S.A. (dalej jako ZM Silesia) – jedna z największych firm na polskim rynku przetwórstwa mięsnego zajmująca się rozbiorem i konfekcjonowaniem mięsa wieprzowego, drobiowego i wołowego, produkcją dań gotowych oraz karm dla zwierząt domowych. Spółka prowadzi sprzedaż i dystrybucję w oparciu o sieci handlowe, sieć hurtowni, grupy zakupowe oraz eksport.

• Silesia Pet Foods Sp. z o.o. działalność spółki opiera się na produkcji i sprzedaży gotowej karmy dla zwierząt domowych.
• Vital Food Silesia Sp. z o.o. w likwidacji spółka zajmowała się wytwarzaniem i sprzedażą gotowych dań i posiłków. Z dniem 15 stycznia 2020 roku spółka została wykreślona z rejestru KRS.
• Silesia Logistics Sp. z o.o. w likwidacji przedmiotem działalności spółki było świadczenie usług transportowych. Z dniem 1 stycznia 2019 roku rozpoczęto likwidację Spółki.

Segment Trzoda chlewna

• Agro Bieganów Sp. z o.o. spółka zajmuje się produkcją roślinną, chowem bydła mięsnego i zarodowego oraz hodowlą trzody chlewnej w pełnym cyklu produkcyjnym.
• Agro Gobarto Sp. z o.o. prowadzi hodowlę trzody chlewnej w pełnym cyklu produkcyjnym oraz dostarcza warchlaki na potrzeby innych spółek z grupy.
• Bioenergia Sp. z o.o. aktualnie spółka prowadzi tucz trzody chlewnej.
• Agroferm Sp. z o.o. przedmiotem działalności spółki jest chów trzody chlewnej oraz produkcja roślinna.
• Gobarto Hodowca Sp. z o.o. spółka zajmującą się organizacją rozwoju i sprzedaży trzody chlewnej; aktualnie odpowiada za program Gobarto 500 wspierający rozwój trzody chlewnej.
• Przedsiębiorstwo Produkcyjno-Handlowe "Ferma-Pol" Sp. z o.o. przedmiotem działalności spółki jest chów trzody chlewnej oraz produkcja roślinna. Aktualnie prowadzona jest tam modernizacja fermy.

Segment Zboża

• Rolpol Sp. z o.o. oraz Agroprof Sp. z o.o. zajmują się produkcją roślinną zbóż i rzepaku.
• Agro Net Sp. z o.o. spółka prowadzi działalność roślinną oraz posiada elewator zbożowy.
• Plon Sp. z o.o. spółka zajmująca się świadczeniem usług rolnych dla spółek z Grupy.

Działalność pozostała

• Tigra Trans Sp. z o.o. spółka powołana w celu zarządzania spółką Tigra Trans Sp. z o.o. Sp.k.
• Tigra Trans Sp. z o. o. Sp.k. spółka świadcząca usługi transportowe.
• Bio Gamma Sp. z o.o. została powołana w celu prowadzenia działalności z wykorzystaniem odnawialnych źródeł energii, nie prowadziła działalności operacyjnej w 2019 roku.
• Bio Delta Sp. z o.o. została powołana w celu prowadzenia działalności z wykorzystaniem odnawialnych źródeł energii, nie prowadziła działalności operacyjnej w 2019 roku.
• Polskie Biogazownie "Energy-Zalesie" Sp. z o.o. spółka zakupiona w celu prowadzenia działalności z wykorzystaniem odnawialnych źródeł energii.
• Makton Nieruchomości Sp. z o.o. -spółka celowa powołana do sprzedaży nieruchomości niezwiązanych z podstawową działalnością w segmencie dystrybucyjnym.
• Insignia Management Sp. z o.o. spółka zajmuje się pośrednictwem w zakupach na rzecz spółek grupy.
• NetBrokers Polska Sp. z o.o. spółka powołana w celu zarządzania spółką NetBrokers Polska Sp. z o.o. Sp.k.
• Hotel 22 Sp. z o.o. spółka powołana w celu zarządzania spółką Hotel 22 sp. z o.o. Sp.k.,
• Hotel 22 Sp. z o. o. Sp.k. przedmiotem działalności spółki jest zarządzanie nieruchomościami oraz działalność deweloperska.
• Kozielska Development Sp. z o.o. spółka powołana w celu zarządzania spółką Kozielska Development Sp. z o.o. Sp. k.
• Rosan Agro Sp. z o. o. spółka matka grupy firm z Ukrainy; zajmuje się produkcją żywca wieprzowego.
• PF "MK" Rosana podmiot wchodzący w skład Grupy Rosan Agro; działalność spółki została ograniczona do uboju.
• Dom Handlowy ROSANA podmiot zaprzestał prowadzenia działalności operacyjnej w 2018 roku.
• Dom Handlowy ROSANA PLUS podmiot zaprzestał prowadzenia działalności operacyjnej w 2018 roku.
• Pieprzyk Rogatyń Sp. z o.o. spółka nie prowadziła działalności operacyjnej w 2019 roku.
• PP Świniokompleks Zoria spółka nie prowadziła działalności operacyjnej w 2019 roku.

Zarząd monitoruje oddzielnie wyniki operacyjne segmentów w celu alokacji zasobów, oceny skutków tej alokacji oraz wyników działalności. Ceny transakcyjne stosowane przy transakcjach pomiędzy segmentami operacyjnymi są ustalane na zasadach rynkowych podobnie jak przy transakcjach ze stronami niepowiązanymi.

okres 12 miesięcy zakończony 31 grudnia 2019 roku

	Mięso i wędliny	Przetwórstwo	Trzoda chlewna	Zboża	Działalność pozostała	Korekty	Działalność ogółem
Przychody
Sprzedaż na rzecz klientów zewnętrznych	1 819 193	448 704	72 122	6 331	45 307	-	2 391 657
Sprzedaż między segmentami	81 514	72 559	151 566	985	19 145	-325 769	-
Przychody segmentu	1 900 707	521 263	223 688	7 316	64 452	-325 769	2 391 657
Wyniki
Zysk/(strata) segmentu	38 940	-7 064	20 821	1 235	-12 383		41 550
Pozostałe informacje
Amortyzacja	15 785	17 919	9 003	1 417	7 076		51 200
Stan na 31 grudnia 2019
Wartość firmy	76 096	8 435	1	5 169	-		89 701
Znaki towarowe	16 257	4 660					20 917
Relacje z klientami	6 071	6 071					12 142
Receptury		4 296					4 296

okres 12 miesięcy zakończony 31 grudnia 2018 roku

wędliny pozostała Przychody Sprzedaż na rzecz klientów zewnętrznych 1 619 585 450 640 32 856 8 916 35 925 - Sprzedaż między segmentami 65 011 65 848 102 981 1 030 11 105 - 245 975 Przychody segmentu 1 684 596 516 488 135 837 9 946 47 030 - 245 975	ogółem 2 147 922 - 2 147 922
Wyniki
Zysk/(strata) z działalności operacyjnej segmentu 17 350 - 7 931 - 11 278 1 845 -2 315 -	- 2 329
Pozostałe informacje
Amortyzacja 17 652 17 392 7 041 1 441 5 396 -	48 922
Stan na 31 grudnia 2018
Wartość firmy 76 096 8 435 1 5 169 12 -	89 713
Znaki towarowe 17 641 5 196 - - - -	22 837
Relacje z klientami 6 915 6 818 - - - -	13 733
Receptury - 5 555 - - - -	5 555

Informacje geograficzne

Przychody od kluczowych klientów zewnętrznych wg krajów:

	Rok zakończony 31 grudnia 2019	Rok zakończony 31 grudnia 2018
Polska	2 098 797	1 824 046
Zagranica, w tym:	292 860	323 876
Czechy	68 766	112 967
Holandia	45 293	33 859
Ukraina	41 780	38 612
Węgry	29 909	25 641
Niemcy	23 758	27 360
Słowacja	13 952	22 184
Litwa	11 443	14 568
Włochy	10 252	6 101
Hiszpania	8 384	6 409
Dania	920	3 214
pozostałe	38 403	32 961
Razem	2 391 657	2 147 922

88% przychodów realizowanych było na terenie Polski.

W strukturze przychodów "zagranicznych" dominują przychody ze sprzedaży wewnątrzwspólnotowej, z których największy udział ma sprzedaż do takich krajów jak Czechy, Holandia, Ukraina, Węgry i Niemcy.

12 Przychody i koszty

12.1 Pozostałe przychody operacyjne

	Nota	Rok zakończony 31 grudnia 2019	Rok zakończony 31 grudnia 2018
Zysk ze zbycia niefinansowych aktywów trwałych		1 503	-
Dotacje		4 511	4 363
Rozwiązanie rezerw pracowniczych		-	318
Rozwiązanie odpisów aktualizujących rzeczowe aktywa trwałe		3 392	91
Likwidacja rzeczowych aktywów trwałych w leasingu		3 672	291
Otrzymane kary i odszkodowania		273	739
Nadwyżki inwentaryzacyjne netto		1 042	119
Zwrot kosztów ubezpieczeń		17	144
Przeklasyfikowanie inwentarza żywego		-	706
Sprzedaż złomu, makulatury		89	152
Aktualizacja wartości aktywów niefinansowych		-	3 197
Zwrot kosztów sądowych		88	-

	Nota	Rok zakończony 31 grudnia 2019	Rok zakończony 31 grudnia 2018
Wycena aktywów biologicznych	26	2 738	1 576
Zwrot nadpłaconych podatków		244	221
Przychody z najmu nieruchomości inwestycyjnych		100	647
Gala Hodowca Roku		-	181
Wycena nieruchomości inwestycyjnych	20	206	678
Odzyskane wierzytelności		67	-
Sukces energetyczny		637	-
Inne przychody		3 299	1 867
Pozostałe przychody operacyjne ogółem		21 878	15 288

12.2 Pozostałe koszty operacyjne

	Nota	Rok zakończony 31 grudnia 2019	Rok zakończony 31 grudnia 2018
Strata ze zbycie niefinansowych aktywów trwałych		-	1 295
Zawiązanie odpisu na zapasy		1 326	2 955
Zawiązanie odpisu na należności		1 088	-
Aktualizacja pozostałych aktywów niefinansowych		7 079	8 169
Zawiązanie pozostałych rezerw		927	1 371
Zawiązanie rezerwy na straty w produkcji roślinnej i zwierzęcej		-	-
Szkody komunikacyjne		325	426
Straty w produkcji roślinnej i zwierzęcej		1 111	895
Przekazane darowizny		144	285
Spisane aktywa trwałe		473	0
Spisane należności		482	711
Wycena aktywów biologicznych		-	-
Odszkodowanie z tytułu zakazu konkurencji		938	382
Koszty utrzymania nieruchomości inwestycyjnych		1 706	454
Koszty sądowe		32	137
Koszty najmu nieruchomości inwestycyjnych		44	-
Zaniechanie inwestycji		12	-
Ubytki uzasadnione		1 142	1 023
Produkcja zaniechana		694	292
Likwidacja rzeczowych aktywów trwałych		1 699	252
Straty pozostałe		255	-
Przeklasyfikowanie warchlaków na trwałe aktywa biologiczne		3	-
Inne koszty		3 207	2 475
Pozostałe koszty operacyjne ogółem		22 687	21 122

12.3 Przychody finansowe

	Rok zakończony 31 grudnia 2019	Rok zakończony 31 grudnia 2018
Odsetki z tytułu udzielonych pożyczek	167	31
Przychody z tytułu odsetek bankowych	106	164
Przychody z tytułu odsetek od należności	98	48
Pozostałe odsetki	-	30
Zysk z tytułu rozchodu aktywów finansowych	149	-
Dodatnie różnice kursowe	-	154
Poręczenia	-	535
Pozostałe	18	1
Przychody finansowe ogółem	538	963

12.4 Koszty finansowe

	Rok zakończony 31 grudnia 2019	Rok zakończony 31 grudnia 2018
Odsetki z tytułu kredytów bankowych i pożyczek	9 839	7 759
Odsetki od leasingu	2 134	1192
Pozostałe odsetki	451	420
Strata z tytułu rozchodu aktywów finansowych	9	-
Ujemne różnice kursowe	335	-
Prowizje bankowe	589	1 009
Prowizje i koszty faktoringu	1 188	1 193
Poręczenia	66	-
Pozostałe	239	915
Koszty finansowe ogółem	14 850	12 488

12.5 Koszty według rodzajów

		Rok zakończony	Rok zakończony
	Nota	31 grudnia 2019	31 grudnia 2018
Amortyzacja		51 200	48 922
Zużycie materiałów i energii		807 443	791 859
Usługi obce		184 753	159 826
Podatki i opłaty		12 702	11 905
Wynagrodzenia		137 161	146 845
Koszty świadczeń pracowniczych	12.6	30 979	31 050
Pozostałe koszty rodzajowe		52 019	46 155
Koszty według rodzajów ogółem		1 276 257	1 242 562
Koszt własny sprzedanych produktów i usług		1 055 040	1 018 955
Koszty sprzedaży		161 375	153 582
Koszty ogólnego zarządu		59 841	59 946

Koszty rodzajowe zostały skorygowane o wpływ zmiany stanu produktów w wysokości 14.556 tys. zł (w 2018 r. 9 443 tys. zł).

12.6 Koszty świadczeń pracowniczych

	Rok zakończony 31 grudnia 2019	Rok zakończony 31 grudnia 2018
Wynagrodzenia	137 015	151 340
Koszty świadczeń emerytalnych	146	488
Koszty świadczeń pracowniczych, w tym ubezpieczenia społeczne	30 979	30 562
Koszty świadczeń pracowniczych ogółem, w tym:	168 140	182 390
Pozycje ujęte w koszcie własnym sprzedanych produktów i usług	64 990	69 773
Pozycje ujęte w kosztach sprzedaży	74 042	84 276
Pozycje ujęte w kosztach ogólnego zarządu	29 108	28 341

13 Składniki innych całkowitych dochodów

Składniki innych całkowitych dochodów przedstawiają się następująco:

	Rok zakończony 31 grudnia 2019	Rok zakończony 31 grudnia 2018
Zabezpieczenia przepływów pieniężnych:
Wycena IRS	251	-792
Pozycje podlegające przeklasyfikowaniu do zysku/(straty) w kolejnych okresach sprawozdawczych:
Różnice kursowe z przeliczenia jednostek zagranicznych	2 163	942

14 Podatek dochodowy

14.1 Obciążenie podatkowe

Główne składniki obciążenia podatkowego za rok zakończony dnia 31 grudnia 2019 roku i 31 grudnia 2018 roku przedstawiają się następująco:

	Rok zakończony 31 grudnia 2019	Rok zakończony 31 grudnia 2018
Ujęte w zysku lub stracie
Bieżące obciążenie z tytułu podatku dochodowego	6 030	7 217
Odroczony podatek dochodowy	- 639	-3 228
Obciążenie podatkowe w skonsolidowanym zysku lub stracie	5 391	3 989

14.2 Uzgodnienie efektywnej stawki podatkowej

Uzgodnienie podatku dochodowego od zysku brutto przed opodatkowaniem według ustawowej stawki podatkowej, z podatkiem dochodowym liczonym według efektywnej stawki podatkowej Grupy za rok zakończony 31 grudnia 2019 roku i 31 grudnia 2018 roku przedstawia się następująco:

Rok zakończony Rok zakończony

	31 grudnia 2019	31 grudnia 2018
Zysk/strata brutto przed opodatkowaniem	27 239	- 13 854
Podatek wg ustawowej stawki podatkowej obowiązującej w Polsce, wynoszącej 19% (2018: 19%)	5 175	-2 632
Pozostałe przychody / koszty niestanowiące przychodów podatkowych / kosztów uzyskania przychodu - różnice trwałe	481	719
Dochody spółek rolnych	-1 591	2 388
Zmiana szacunków realizowalności aktywa	2 252	3 877
Rozliczenie straty	-865
Pozostałe	-61	-363
Podatek wg efektywnej stawki podatkowej	5 391	3 989
Podatek dochodowy (obciążenie) ujęty w zysku lub stracie	5 391	3 989

14.3 Odroczony podatek dochodowy

Odroczony podatek dochodowy wynika z następujących pozycji:

	Na dzień 31 grudnia 2019		Na dzień 31 grudnia 2018
Aktywa z tytułu podatku odroczonego	Różnica między wartością sprawozdawczą a podatkową	Wartość podatku odroczonego	Różnica między wartością sprawozdawczą a podatkową	Wartość podatku odroczonego
Zobowiązania z tytułu niezapłaconych składek ZUS	7 029	1 335	4 971	945
Ujemne różnice kursowe	32	6	85	16
Odsetki od kredytów i pożyczek	1 924	366	3	1
Straty podatkowe z lat poprzednich	11 021	2 094	11 021	2 094
Różnica pomiędzy wartością sprawozdawczą a podatkową nieruchomości inwestycyjnych	9 736	1 850	14 620	2 778
Zobowiązania do zwrotu	2 454	466	4 441	844
Rezerwy na zobowiązania z tytułu świadczeń pracowniczych	10 239	1 945	6 013	1 143
Odpis aktualizujący należności handlowe	15 118	2 872	15 130	2 875
Odpis aktualizujący rzeczowe aktywa trwałe	863	164	8 720	1 657
Odpis aktualizujący zapasy	-	-	475	90
Pozostałe rezerwy i zobowiązania niezafakturowane	11 892	2 260	6 053	1 151
Nadwyżka amortyzacji bilansowej nad podatkową	12 925	2 456	10 406	1 977
Leasing	173	33	2 216	421
Rezerwy na premie pieniężne	2 482	472	268	51
Razem	85 888	16 319	84 436	16 043

Zmiana z tytułu podatku odroczonego w rachunku wyników na dzień 31 grudnia 2019 roku wyniosło 424 tys. PLN (na dzień 31 grudnia 2018 roku wynosiło 3.228 tys. PLN).

Na dzień 31 grudnia 2019 Na dzień 31 grudnia 2018

Rezerwa z tytułu podatku odroczonego	Różnica między wartością sprawozdawczą a podatkową	Wartość podatku odroczonego	Różnica między wartością sprawozdawczą a podatkową	Wartość podatku odroczonego
Dodatnie różnice kursowe	51	10	244	46
Znak towarowy, inne wartości niematerialne i nieruchomości inwestycyjne	33 854	6 432	44 284	8 414
Nadwyżka amortyzacji podatkowej nad bilansową	75 292	14 305	69 100	13 129
Premie pieniężne od dostawców	5 595	1 063	2 524	480
Leasing	8 601	1 634	8 714	1 656
Wartość firmy	-	-	1 124	214
Pozostałe tytuły	2 663	507	1 976	374
Razem	126 056	23 951	127 966	24 313

Kompensowanie aktywa i rezerwy z tytułu podatku odroczonego	Stan na 31.12.2019	Kompensowanie	Aktywo i rezerwa z tytułu podatku odroczonego netto
Aktywo z tytułu podatku odroczonego	16 319	-1 867	14 452
Rezerwa z tytułu podatku odroczonego	23 951	-1 867	22 084

Uzgodnienia zmiany stanu odroczonego podatku do pozycji w skonsolidowanym rachunku zysków i strat

Aktywa z tytułu podatku odroczonego	Stan na 31.12.2019	Zmiana różnic przejściowych ujęta jako zysk lub strata okresu 2019	Stan na 31.12.2018	Zmiana różnic przejściowych ujęta jako zysk lub strata okresu 2018
Zobowiązania na przyszłe świadczenia pracownicze i obciążenia z nimi związane	1 335	391	945	26
Ujemne różnice kursowe	6	-10	16	57
Odsetki od kredytów i pożyczek	366	365	1	-57
Straty podatkowe z lat poprzednich	2 094	0	2 094	555
Różnica pomiędzy wartością sprawozdawczą a podatkową nieruchomości inwestycyjnych	1 850	-928	2 778	1680
Zobowiązania do zwrotu	466	-378	844	466
Rezerwy na zobowiązania z tytułu świadczeń pracowniczych	1 945	803	1 143	93
Odpis aktualizujący należności handlowe	2 872	-2	2 875	-191
Odpis aktualizujący rzeczowe aktywa trwałe	164	-1 493	1 657	877
Odpis aktualizujący zapasy	0	-90	90	-636
Pozostałe rezerwy	2 260	1 109	1 151	-202
Nadwyżka amortyzacji bilansowej nad podatkową	2 456	479	1 977	-324
Leasing	33	-388	421	421
Rezerwy na premie pieniężne	471	418	51	-216
Razem	16 319	276	16 043	2 548

Rezerwa z tytułu podatku odroczonego	Stan na 31.12.2019	Zmiana różnic przejściowych ujęta jako zysk lub strata okresu 2019	Stan na 31.12.2018	Zmiana różnic przejściowych ujęta jako zysk lub strata okresu 2018
Dodatnie różnice kursowe	10	-37	46	-35
Znak towarowy, inne wartości niematerialne i nieruchomości inwestycyjne	6 432	-1 982	8 414	-1 115
Nadwyżka amortyzacji podatkowej nad bilansową	14 305	1 176	13 129	1 104
Premie pieniężne od dostawców	1 063	583	480	-971
Leasing	1 634	-21	1 656	-178
Wartość firmy	-	-214	214	214
Pozostałe tytuły	507	132	374	302
Razem	23 951	-363	24 313	-680

15 Majątek socjalny oraz zobowiązania ZFŚS

Ustawa z dnia 4 marca 1994 r. o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych z późniejszymi zmianami stanowi, że Zakładowy Fundusz Świadczeń Socjalnych tworzą pracodawcy zatrudniający powyżej 50 pracowników na pełne etaty. W 2019 roku Grupa utworzyła odpis na Fundusz w wysokości 1 341 tys. PLN. Celem Funduszu jest finansowanie działalności socjalnej, pożyczek udzielonych jej pracownikom oraz pozostałych kosztów socjalnych.

Grupa skompensowała aktywa Funduszu ze swoimi zobowiązaniami wobec Funduszu, ponieważ aktywa te nie spełniają definicji aktywów Grupy. W związku z powyższym, saldo netto na dzień 31 grudnia 2019 roku wynosi 0 tysięcy PLN (na dzień 31 grudnia 2018 roku: 0 tysięcy PLN).

Tabele poniżej przedstawiają analitykę aktywów i zobowiązań z tytułu funduszu.

	Rok zakończony 31 grudnia 2019	Rok zakończony 31 grudnia 2018
Pożyczki udzielone pracownikom	71	430
Środki pieniężne	205	818
Zobowiązania z tytułu Funduszu	276	387
Saldo po skompensowaniu	0	0

16 Zysk przypadający na jedną akcję

Zysk podstawowy przypadający na jedną akcję oblicza się poprzez podzielenie zysku netto za okres przypadającego na zwykłych akcjonariuszy jednostki dominującej przez średnią ważoną liczbę wyemitowanych akcji zwykłych występujących w ciągu okresu.

Poniżej przedstawione zostały dane dotyczące zysku oraz akcji, które posłużyły do wyliczenia podstawowego zysku na jedną akcję:

	Rok zakończony 31 grudnia 2019	Rok zakończony 31 grudnia 2018
Zysk / (strata) netto za okres (w tys. PLN)	21 848	-17 843
Średnia ważona liczba wyemitowanych akcji zwykłych zastosowana do obliczenia podstawowego zysku na jedną akcję	27 800 229	27 800 229
Zysk/(strata) na jedną akcję:	0,79	-0,64
– podstawowy (rozwodniony) z zysku za okres sprawozdawczy	0,79	-0,64

W okresie między końcem okresu sprawozdawczego a dniem sporządzenia niniejszego sprawozdania finansowego nie wystąpiły żadne inne transakcje dotyczące akcji zwykłych lub potencjalnych akcji zwykłych.

W związku z brakiem instrumentów rozwadniających, nie ma różnicy pomiędzy zyskiem (stratą) na akcję podstawową i rozwodnioną.

17 Dywidendy wypłacone i zaproponowane do wypłaty

W bieżącym okresie obrachunkowym oraz okresie porównawczym nie zostały wypłacone dywidendy. Jednostka dominująca nie planuje wypłaty dywidendy za 2019r.

18 Rzeczowe aktywa trwałe

18.1 Rzeczowe aktywa trwałe

	Grunty	Budynki, lokale i obiekty inżynierii lądowej i wodnej	Urządzenia techniczne i maszyny	Środki transportu	Inne rzeczowe aktywa trwałe	Rzeczowe aktywa trwałe w budowie	Ogółem
Wartość brutto na dzień 1 stycznia 2019	89 385	328 576	183 986	50 812	12 886	23 805	689 449
Nabycia	1 253	19 668	15 779	14 066	347	27 921	79 034
Zwiększenie związane z wdrożeniem MSSF 16	16 632	4 644	673	-	-	-	21 949
Przeklasyfikowanie z/do nieruchomości
inwestycyjnych	-	-	-	-	-	-1 434	-1 434
Sprzedaż	-179	-	-1 458	-2 738	-20	-	-4 395
Likwidacja	-	-3 145	-11 409	-5 063	-900	-9	-20 526
Inne	96	-	-2	-	-	-	94
Różnice kursowe z przeliczenia	15	1 297	1 024	729	79	108	3 252
Wartość brutto na dzień 31 grudnia 2019	107 202	351 040	188 593	57 806	12 392	50 391	767 424
Umorzenie i odpisy aktualizujące
na dzień 1 stycznia 2019	7 395	77 056	92 392	23 933	10 972	-	211 748
Amortyzacja za okres	659	13 672	19 592	9 818	643	-	44 384
Umorzenie związane ze sprzedażą i likwidacją środków trwałych (wyksięgowanie)	-	-2 475	-12 070	-8 456	-894	-	-23 895
Zawiązanie odpisów aktualizujących	-	4 978	1 154	823	31	-	6 986
Rozwiązanie odpisów aktualizujących	-	-479	-872	-32	-	-	-1 383
Różnice kursowe z przeliczenia	-	493	856	346	84	-	1 779
Umorzenie i odpisy aktualizujące
na dzień 31 grudnia 2019	8 054	93 245	101 052	26 432	10 836	-	239 618
Wartość netto na dzień 1 stycznia 2019	81 990	251 520	91 594	26 879	1 915	23 805	477 701
Wartość netto na dzień 31 grudnia 2019	99 148	257 795	87 541	31 374	1 557	50 391	527 806

	Grunty	Budynki, lokale i obiekty inżynierii lądowej i wodnej	Urządzenia techniczne i maszyny	Środki transportu	Inne rzeczowe aktywa trwałe	Rzeczowe aktywa trwałe w budowie	Ogółem
Wartość brutto na dzień 1 stycznia 2018	91 543	335 876	181 994	48 486	13 374	13 979	685 252
Nabycia	-	9 552	16 399	7 985	794	9 827	44 557
Przeklasyfikowanie z/do nieruchomości inwestycyjnych	-2 165	-17 091	-12 283	-151	-333	-37	-32 060
Sprzedaż	-	-259	-1 875	-4 766	-156	-1	-7 057
Likwidacja	-	-53	-721	-932	-837	-	-2 543
Różnice kursowe z przeliczenia	7	551	472	189	44	37	1 300
Wartość brutto na dzień 31 grudnia 2018	89 385	328 576	183 986	50 812	12 886	23 805	689 449
Umorzenie i odpisy aktualizujące na dzień 1 stycznia 2018	7 399	71 096	86 823	19 361	11 363	-	196 042
Amortyzacja za okres	11	12 446	19 378	9 561	780	0	42 176
Umorzenie związane ze sprzedażą i likwidacją środków trwałych (wyksięgowanie)	-	283	-1 840	-5 086	-892	-	-7 535
Amortyzacja związana z przeklasyfikowaniem do nieruchomości inwestycyjnych	-14	-6 668	-11 415	-71	-342	-	-18 510
Zawiązanie odpisów aktualizujących	-	6 956	1 256	102	2	-	8 316
Rozwiązanie odpisów aktualizujących związanych z przeklasyfikowaniem do nieruchomości inwestycyjnych	-	- 6 792	- 762	- 80	- 2	-	- 7 636
Rozwiązanie odpisów aktualizujących	-	-477	-1 425	-14	-	-	-1 916
Różnice kursowe z przeliczenia	-1	212	377	160	63	-	811
Umorzenie i odpisy aktualizujące na dzień 31 grudnia 2018	7 395	77 056	92 392	23 933	10 972	-	211 748
Wartość netto na dzień 1 stycznia 2018	84 144	264 780	95 171	29 125	2 011	13 979	489 210
Wartość netto na dzień 31 grudnia 2018	81 990	251 523	91 594	26 879	1 914	23 805	477 702

Wartość sprawozdawcza maszyn i urządzeń oraz środków transportu użytkowanych na dzień 31 grudnia 2019 roku na mocy umów leasingu oraz umów dzierżawy z opcją zakupu wynosi 75 588 tysiące PLN (na dzień 31 grudnia 2018 roku: 65 588 tysięcy PLN). Na aktywach użytkowanych na mocy umów leasingowych oraz umów dzierżawy z opcją zakupu zostało ustanowione zabezpieczenie związanych z nimi umów z tytułu leasingu oraz umów dzierżawy z opcją zakupu.

Grunty i budynki, w tym nieruchomości inwestycyjne o wartości sprawozdawczej 186.208 tys. PLN na dzień 31 grudnia 2019r. objęte były hipoteką ustanowioną w celu zabezpieczenia kredytów bankowych Grupy (w 2018r.: 186 208 PLN).

18.2 Rzeczowe aktywa trwałe użytkowane na podstawie umów leasingu

Pozycja "Grunty" w Sprawozdaniu z Sytuacji Finansowej Grupy zawiera zarówno grunty własne, jak i aktywa użytkowane na podstawie prawa wieczystego użytkowania, które nie spełniają definicji Nieruchomości Inwestycyjnych.

	stan na	stan na
	31 grudnia 2019	1 stycznia 2019
- grunty	3 160	3 522
- prawo wieczystego użytkowania	12 741	13 110
Grunty razem:	15 901	16 632

	stan na	stan na
	31 grudnia 2019	1 stycznia 2019
- budynki i budowle	3 397	4 644
Budynki i budowle razem:	3 397	4 644

	stan na	stan na
	31 grudnia 2019	1 stycznia 2019
- maszyny i urządzenia	742	674
Maszyny i urządzenia razem:	742	674

Grupa wynajmuje różne aktywa, w tym prawo wieczystego użytkowania, powierzchnie biurowe i magazynowe oraz wózki widłowe

	- grunty	- prawo wieczystego użytkowania	- budynki i budowle	- maszyny i urządzenia	Razem
Wartość netto na dzień 1 stycznia 2019	3 522	13 110	4 644	674	21 950
Amortyzacja za okres rok 2019	-458	-189	-1 247	-269	-2 163
Inne zmiany	97	-1	-	-2	94
Sprzedaż	-	-179	-	-	-179
Składniki aktywów z nowych umów leasingu	-	-	-	338	338
Wartość netto na dzień 31 grudnia 2019	3 161	12 741	3 397	741	20 040

	Rok zakończony
	31 grudnia 2019
Odsetki od zobowiązań leasingowych	701

19 Leasing

19.1 Zobowiązania z tytułu leasingu – Grupa jako leasingobiorca

Na dzień 31 grudnia 2019 roku oraz na dzień 31 grudnia 2018 roku Grupa była stroną umów leasingowych, których przedmiotem były grunty, w tym prawo wieczystego użytkowania, samochody ciężarowe, samochody osobowe oraz maszyny produkcyjne.

Na dzień 31 grudnia 2019 roku oraz na dzień 31 grudnia 2018 roku minimalne opłaty z tytułu umów nieodwoływanego leasingu przedstawiają się następująco:

		Rok zakończony 31 grudnia 2019		Rok zakończony 31 grudnia 2018
	Opłaty minimalne	Wartość bieżąca opłat	Opłaty minimalne	Wartość bieżąca opłat
W okresie 1 roku	18 358	16 631	14 959	14 417
W okresie od 1 do 5 lat	37 806	33 611	25 216	23 875
W okresie powyżej 5 lat	32 043	14 142	-	-
Minimalne opłaty leasingowe ogółem	88 207	64 384	40 175	38 292
Koszty finansowe	23 823	-	1 883	-
Wartość bieżąca minimalnych opłat leasingowych, w tym:	64 384	-	38 292	-
Krótkoterminowe	-	16 631	-	14 417
Długoterminowe	-	47 753	-	23 875

Na dzień 31 grudnia 2019 roku przyszłe minimalne zdyskontowane opłaty z tytułu umów nieodwoływalnego leasingu operacyjnego (w tym prawo wieczystego użytkowania gruntów) przedstawiają się następująco:

	Rok zakończony
	31 grudnia 2018
W okresie 1 roku	3 166
W okresie od 1 do 5 lat	9 914
Powyżej 5 lat	30 958
Razem przyszłe minimalne opłaty	44 038

20 Nieruchomości inwestycyjne

	Rok zakończony 31 grudnia 2019	Rok zakończony 31 grudnia 2018
Bilans otwarcia na dzień 1 stycznia	42 634	36 262
Zmiany stanu:		6 372
Reklasyfikacje z rzeczowych aktywów trwałych	1 434	5 888
Inne	-33	-37
Wycena	205	660
Sprzedaż	-3 695	-139
Bilans zamknięcia na dzień 31 grudnia	40 545	42 634

W okresie sprawozdawczym Grupa dokonała wyceny nieruchomości inwestycyjnych o 205 tys., która została ujęta w pozostałych przychodach operacyjnych w skonsolidowanym rachunku zysków i strat. W hierarchii wyceny do wartości godziwej, wszystkie nieruchomości inwestycyjne należą do poziomu 3.

Na dzień 31 grudnia 2019 Grupa przeklasyfikowała do nieruchomości inwestycyjnych:

• nieruchomość położoną w Warszawie przy ul. Krakowiaków w wartości netto 1.434 tys. PLN.

Opis metod wyceny oraz kluczowych danych wejściowych użytych do wyceny nieruchomości inwestycyjnych do wartości godziwej:

	Istotne nieobserwowalne dane wejściowe	31 grudnia 2019	Istotne nieobserwowalne dane wejściowe	31 grudnia 2018
	szacowana cena za	od 1,67	szacowana cena za	od 39,55
	1m2	do 527,00 PLN	1m2	do 519,00 PLN
Nieruchomości wyceniane metodą		od 2,60		od 41,31
porównywania parami	cen średnia za 1m2	do 407,00 PLN	cen średnia za 1m2	do 166,98 PLN
Nieruchomości wyceniane metodą skorygowanej ceny średniej	szacowana cena za 1m2	od 1,67 do 146,68 PLN	szacowana cena za 1m2	od 9,00 do 105,28 PLN
Nieruchomości wyceniane metodą inwestycyjną	oczekiwana rynkowa stopa zwrotu	8,50%	-	-

Przedział (średnia ważona)

Podane szacowane ceny za m2 są cenami transakcyjnymi uzyskiwanymi za nieruchomości podobne w obrocie rynkowym. Rozbieżność w cenach przy szacowaniu wartości rynkowej nieruchomości uwzględnia ich cechy rynkowe a w szczególności lokalizację, sąsiedztwo i otoczenie, wyposażenie w urządzenia infrastruktury technicznej, występowanie dodatkowej infrastruktury technicznej, ograniczeń w postaci ukształtowania terenu oraz dostępną komunikację.

Hipoteki ustanowione na nieruchomościach inwestycyjnych w celu zabezpieczenia kredytów zostały opisane w nocie 18.

W roku zakończonym 31 grudnia 2019 roku Grupa uzyskała 212 tys. PLN przychodów z czynszów związanych z wynajmem nieruchomości oraz 205 tys. PLN bezpośrednich kosztów operacyjnych wynikających z posiadania nieruchomości inwestycyjnych. Przychody i koszty związane z wynajmem nieruchomości inwestycyjnych są prezentowane w skonsolidowanym rachunku zysków i straty w pozostałej działalności operacyjnej.

21 Aktywa trwałe przeznaczone do sprzedaży

	Rok zakończony 31 grudnia 2019	Rok zakończony 31 grudnia 2018
Bilans otwarcia na dzień 1 stycznia	24 765	28 981
Zmiany stanu:	-	- 4 216
Sprzedaż	-	-4 216
Reklasyfikacja z/do nieruchomości inwestycyjnych	-	-
Bilans zamknięcia na dzień 31 grudnia	24 765	24 765

Na 31 grudnia 2019r. na saldo aktywów trwałych przeznaczonych do sprzedaży składa się z:

• Nieruchomości gruntowej zabudowanej w Warszawie, Grupa jest w trakcie negocjacji transakcji, średnią ceną sprzedaży, na podstawie analizowanej próbki reprezentatywnej określono na poziomie 2.300 PLN/m²
• Nieruchomości gruntowej niezabudowanej położonej w miejscowości Zawiercie, Grupa jest w trakcie finalizacji transakcji, średnią cena sprzedaży, na podstawie analizowanej próbki reprezentatywnej określono na poziomie od 59,47 do 62,36 PLN/m²

Opis metod wyceny oraz kluczowych danych wejściowych użytych do wyceny aktywów trwałych przeznaczonych do sprzedaży do wartości godziwej:

	Istotne nieobserwowalne dane wejściowe	31 grudnia 2019	Istotne nieobserwowalne dane wejściowe	31 grudnia 2018
Nieruchomości wyceniane metodą porównywania parami	- -	- -	szacowana cena za 1m2 cena średnia za 1m2	od 53,40 do 3 002,00 PLN od 62,39 do 2 300,51 PLN
Nieruchomości wyceniane metodą skorygowanej ceny średniej	szacowana cena za 1m2	od 30,00 do 60,00 PLN	-	-

Podane szacowane ceny za m2 są cenami transakcyjnymi uzyskiwanymi za nieruchomości podobne w obrocie rynkowym. Rozbieżność w cenach przy szacowaniu wartości rynkowej nieruchomości uwzględnia ich cechy rynkowe a w szczególności lokalizację, sąsiedztwo i otoczenie, wyposażenie w urządzenia infrastruktury technicznej, występowanie dodatkowej infrastruktury technicznej, ograniczeń w postaci ukształtowania terenu oraz dostępną komunikację.

Podane szacowane ceny za m2 są wartościami wykorzystywanymi w procesie wyceny w operatach szacunkowych i bezpośrednio nie stanowią podstawy wyceny aktywów trwałych przeznaczonych do sprzedaży.

Metoda porównywania parami polega na określeniu wartości rynkowej wycenianej nieruchomości o określonych cechach poprzez porównanie jej kolejno z co najmniej trzema nieruchomościami podobnymi o znanych cechach i cenach, które były przedmiotem obrotu rynkowego. W ten sposób dokonuje się korekty cen każdej z porównywanych nieruchomości pod kątem różnic pomiędzy nimi wynikających z odmienności cech i wag.

Nieruchomość położona w Warszawie przy ul. Taśmowej nie została sprzedana w 2019r., ze względu na opóźnienia w decyzjach administracyjnych.

Ostateczny termin sprzedaży wyznaczony był na 31 marca 2020r. jednak z uwagi na epidemię koronawirusa zawarto porozumienie, w którym Strony zobowiązują się zawrzeć Umowę Sprzedaży w terminie najpóźniej do dnia 1 czerwca 2020 r.

22 Aktywa niematerialne

		- w tym
	Patenty i	oprogramowanie	Relacje z
	licencje	komputerowe	klientami	Receptury	Pozostałe	Razem
Wartość brutto na dzień 1 stycznia 2019	19 106	17 169	15 508	6 775	-	41 389
Nabycia	2 903	2 138	-	-	-	2 903
Sprzedaż	-2	-2	-	-	-	-2
Likwidacja	-852	-105	-	-	-	-852
Inne	-	-	-	-	994	994
Różnice kursowe z przeliczenia	8	8	-	-	-	8
Wartość brutto na dzień 31 grudnia 2019	21 163	19 208	15 508	6 775	994	44 441
Umorzenie i odpisy aktualizujące na
dzień	11 528	9 861	1 775	1 220	-	14 522
1 stycznia 2019
Odpis amortyzacyjny za okres	2 046	1 994	1 590	1 259	-	4 896
Umorzenie związane ze sprzedażą i likwidacją aktywów niematerialnych	-224	-115	-	-	-	-224
Rozwiązanie odpisów aktualizujących	-21	-21	-	-	-	-21
Różnice kursowe z przeliczenia	-8	-8	-	-	-	-8
Umorzenie i odpisy aktualizujące na
dzień	13 321	11 711	3 365	2 479	-	19 166
31 grudnia 2019
Wartość netto na dzień 1 stycznia 2019	7 578	7 308	13 733	5 555	-	26 866
Wartość netto na dzień 31 grudnia

²⁰¹⁹ 7 842 7 497 12 143 4 296 994 25 275

	Patenty i	- w tym oprogramowanie	Relacje z
	licencje	komputerowe	klientami	Receptury	Razem
Wartość brutto na dzień 1 stycznia 2018	17 827	15 870	15 508	6 775	40 110
Nabycia	1 318	1 318	-	-	1 318
Sprzedaż	-7	-6	-	-	-7
Likwidacja	-32	-12	-	-	-32
Różnice kursowe z przeliczenia	-	-	-	-	-
Wartość brutto na dzień 31 grudnia 2018	19 106	17 169	15 508	6 775	41 389
Umorzenie i odpisy aktualizujące na dzień 1 stycznia 2018	9 386	8 069	353	32	9 771
Odpis amortyzacyjny za okres	2 087	1 801	1 422	1 188	4 697
Umorzenie związane ze sprzedażą i likwidacją aktywów niematerialnych	-15	-10	-	-	-15
Zawiązanie odpisów aktualizujących	69	-	-	-	69
Różnice kursowe z przeliczenia	-	-	-	-	-
Umorzenie i odpisy aktualizujące na dzień 31 grudnia 2018	11 528	9 861	1 775	1 220	14 522
Wartość netto na dzień 1 stycznia 2018	8 441	7 800	15 155	6 743	30 339
Wartość netto na dzień 31 grudnia 2018	7 578	7 308	13 733	5 555	26 866

23 Wartość firmy i znaki towarowe

Na dzień 31 grudnia 2019 roku wartość firmy wyniosła 89.701 tys. PLN (na dzień 31 grudnia 2018 roku: 89.713 tys. PLN).

Wartość firmy alokowana jest do segmentów operacyjnych, co przedstawia poniższa tabela:

Segment operacyjny	31 grudnia 2019	31 grudnia 2018
Mięso i wędliny	76 096	76 096
Przetwórstwo	8 435	8 435
Trzoda chlewna	1	1
Zboża	5 169	5 169
Działalność pozostała	-	12
Razem wartość firmy	89 701	89 713

Znaki towarowe alokowane są do segmentu mięso i wędliny i przetwórstwo.

Na dzień 31 grudnia 2019 roku wartość znaków towarowych wynosiła 20 917 tys. PLN (na dzień 31 grudnia 2018 roku: 22 837 tys. PLN).

Segment operacyjny	Spółka	31 grudnia 2019	31 grudnia 2018
Mięso i wędliny
	GOBARTO	15 341	15 271
	BEKPOL	619	708
	MEAT-PAC	297	339
	JAMA	-	1 323
Przetwórstwo
	ZAKŁADY MIĘSNE SILESIA	4 660	5 196
Razem znaki towarowe		20 917	22 837

W odniesieniu do wartości firmy, na dzień 31 grudnia 2019 roku Grupa sporządziła test na utratę wartości. Wartość firmy podlega testowi na utratę wartości na poziomie segmentów operacyjnych będących jednocześnie ośrodkami generującymi środki pieniężne.

Odzyskiwalna wartość poszczególnych segmentów operacyjnych została ustalona na podstawie wartości użytkowej skalkulowanej na bazie prognozy przepływów środków pieniężnych opartej na zatwierdzonych przez wyższą kadrę kierowniczą budżetach finansowych obejmujących pięcioletni okres.

Obliczenie wartości użytkowej poszczególnych ośrodków generujących środki pieniężne jest najbardziej wrażliwe na następujące zmienne:

• Marża brutto;
• Stopy dyskontowe;
• Zwiększenie cen surowców;
• Stopa wzrostu zastosowana do szacowania przepływów pieniężnych poza okres budżetowy;
• Ceny sprzedaży trzody chlewnej.

Marża brutto – marża brutto bazuje na średnich wartościach osiągniętych w okresie trzech lat poprzedzających okres budżetowy. Grupa zastosowała indywidualne wskaźnik oparte o zatwierdzone budżety.

Stopa dyskontowa – stopa dyskontowa odzwierciedla dokonany przez kierownictwo szacunek ryzyka typowego dla każdego ośrodka wypracowującego środki pieniężne, z uwzględnieniem wartości pieniądza w czasie oraz ryzyk właściwych dla poszczególnych składników aktywów, które nie zostały wbudowane w szacunek przepływów pieniężnych. Stopa dyskontowa została wyliczona z uwzględnieniem specyficznych warunków działalności Grupy i jej segmentów operacyjnych, w oparciu o średni ważony koszt kapitału (WACC). Stopa WACC bierze pod uwagę zarówno zadłużenie, jak i kapitał własny. Koszt kapitału własnego opiera się na zwrocie z inwestycji oczekiwanym przez inwestorów Grupy. Koszt długu jest oparty na oprocentowanych instrumentach dłużnych, które Grupa ma obowiązek obsługiwać. Ryzyko systematyczne dla segmentu jest uwzględniane poprzez zastosowanie indywidualnego współczynnika beta. Współczynniki beta są szacowane co roku w oparciu o szeroko dostępne dane rynkowe.

Zwiększenie cen surowców – szacunki dotyczące zmian cen surowców dokonywane są na podstawie danych dotyczących określonych towarów. Jako wskaźnik cen stosuje się dane dotyczące zmian cen surowców w przeszłości skorygowany wskaźnikiem wzrostu przychodów ze sprzedaży.

Szacowana stopa wzrostu – stopy wzrostu bazują na opublikowanych wynikach badań branżowych. Z powodów podanych powyżej, długoterminowa stopa zastosowana do szacowania budżetowanych danych dla segmentów wynosi 2,5%.

Ceny sprzedaży trzody chlewnej – ceny żywca wieprzowego mają bezpośredni wpływ na wyniki osiągane przez spółki z segmentu Trzoda Chlewna.

Wrażliwość na zmiany założeń

Segment mięso i wędliny

Odzyskiwalna wartość segmentu została ustalona na podstawie wartości użytkowej skalkulowanej na bazie prognozy przepływów środków pieniężnych opartej na zatwierdzonych przez wyższą kadrę kierowniczą budżetach finansowych obejmujących pięcioletni okres. Przewidywane przepływy pieniężne zostały zaktualizowane w celu uwzględnienia zmniejszonego popytu na produkty i usługi. Do prognoz przepływów środków pieniężnych zastosowano stopę dyskontową po opodatkowaniu na poziomie 5,85% (2018: 6,37%), a przepływy wykraczające poza pięcioletni okres są szacowane z zastosowaniem 2,5% stopy wzrostu.

Nie rozpoznano utraty wartości w segmencie mięso i wędliny. Nadwyżka pomiędzy wartością użytkową a sprawozdawczą aktywów wynosi 226 815 tys. PLN.

Segment przetwórstwo

Odzyskiwalna wartość segmentu została ustalona na podstawie wartości użytkowej skalkulowanej na bazie prognozy przepływów środków pieniężnych opartej na zatwierdzonych przez wyższą kadrę kierowniczą budżetach finansowych obejmujących pięcioletni okres. Przewidywane przepływy pieniężne zostały zaktualizowane w celu uwzględnienia zmniejszonego popytu na produkty i usługi. Do prognoz przepływów środków pieniężnych zastosowano stopę dyskontową po opodatkowaniu na poziomie 5,85% (2018: 6,37%), a przepływy wykraczające poza pięcioletni okres są szacowane z zastosowaniem 2,5% stopy wzrostu.

Nie rozpoznano utraty wartości w segmencie przetwórstwo. Nadwyżka pomiędzy wartością użytkową a bilansową aktywów wynosi 4 487 tys. PLN.

Segment trzoda chlewna

Odzyskiwalna wartość segmentu została ustalona na podstawie wartości użytkowej skalkulowanej na bazie prognozy przepływów środków pieniężnych opartej na zatwierdzonych przez wyższą kadrę kierowniczą budżetach finansowych obejmujących pięcioletni okres. Przewidywane przepływy pieniężne zostały zaktualizowane w celu uwzględnienia zmniejszonego popytu na produkty i usługi. Do prognoz przepływów środków pieniężnych zastosowano stopę dyskontową o opodatkowaniu na poziomie 5,85% (2018: 6,37%), a przepływy wykraczające poza pięcioletni okres są szacowane z zastosowaniem 2,5% stopy wzrostu.

Nie rozpoznano utraty wartości w segmencie trzoda chlewna. Nadwyżka pomiędzy wartością użytkową a sprawozdawczą aktywów wynosi 196 719 tys. PLN.

Segment zboża

Odzyskiwalna wartość segmentu została ustalona na podstawie wartości użytkowej skalkulowanej na bazie prognozy przepływów środków pieniężnych opartej na zatwierdzonych przez wyższą kadrę kierowniczą budżetach finansowych obejmujących pięcioletni okres. Przewidywane przepływy pieniężne zostały zaktualizowane w celu uwzględnienia zmniejszonego popytu na produkty i usługi. Do prognoz przepływów środków pieniężnych zastosowano stopę dyskontową po opodatkowaniu na poziomie 5,85% (2018: 6,37%), a przepływy wykraczające poza pięcioletni okres są szacowane z zastosowaniem 2,5% stopy wzrostu.

Nie rozpoznano utraty wartości w segmencie zboża. Nadwyżka pomiędzy wartością użytkową a sprawozdawczą aktywów wynosi 3 848 tys. PLN.

Działalność Pozostała

Wartość odzyskiwalna została ustalona dla trzech kluczowych podmiotów prowadzących działalność operacyjną tj. Grupa Ukraina, Tigra Trans sp. z o.o. oraz Polskie Biogazownie "Energy-Zalesie" sp. z o.o. Kalkulacja została przeprowadzona na bazie prognozy przepływów środków pieniężnych opartej na zatwierdzonych przez wyższą kadrę kierowniczą budżetach finansowych obejmujących pięcioletni okres. Przewidywane przepływy pieniężne zostały zaktualizowane w celu uwzględnienia zmniejszonego popytu na produkty i usługi. Do prognoz przepływów środków pieniężnych zastosowano stopę dyskontową po opodatkowaniu na poziomie 12% (Grupa Ukraina) lub 5,85% (2018: 6,37%), a przepływy wykraczające poza pięcioletni okres są szacowane z zastosowaniem 2,5% stopy wzrostu.

Nie rozpoznano utraty wartości dla Tigra Trans i Spółki Polskie Biogazownie "Energy-Zalesie" sp. z o.o.

W przypadku Tigra Trans sp. z o.o. nadwyżka pomiędzy wartością użytkową a sprawozdawczą wynosi 7 061 tys. PLN.

Dla Spółki Polskie Biogazownie "Energy-Zalesie" sp. z o.o. nadwyżka pomiędzy wartością użytkową a bilansową wynosi 15 689 tys. PLN.

Na Grupie Ukraina rozpoznano odpis w roku 2019 na trwałych aktywach niefinansowych w łącznej wysokości 7 893 tys. PLN.

23.1 Analiza wrażliwości

Zmiany parametrów finansowych będących podstawą szacowania wartości odzyskiwalnej spowodowałyby zmianę wartości bieżącej zdyskontowanych przepływów pieniężnych. Wartość bieżąca zdyskontowanych przepływów pieniężnych dla różnych poziomów WACC oraz różnych poziomów stóp wzrostu w okresie rezydualnym przedstawione są poniżej dla każdego z segmentów.

Założono analizę wpływu wartości poziomu WACC z progami co 0,5 pkt. % na plus i minus od wartości bazowej oraz poziom stopy wzrostu w okresie rezydualnym z progami również co 0,5 pkt. %.

Kluczowe dla analizy wrażliwości są progi bezpośrednio przyległe do założeń bazowych (zaznaczone szarym kolorem), pozostałe progi mają charakter informacyjny i nie stanowią istotnego ryzyka dla Grupy.

Segment Mięso i Wędliny

Wartość sprawozdawcza aktywów segmentu Mięso i Wędliny (bez uwzględnienia spółki Gobarto Dziczyzna sp. z o.o.) wynosi na dzień 31 grudnia 2019 roku 307 mln zł.

UTRATA WARTOŚCI

	STOPA WZROSTU W OKRESIE REZYDUALNYM
	1,5%	2,0%	2,5%	3,0%	3,5%
5,4% 5,9% WACC 6,4% 6,9% 7,4%	NIE	NIE	NIE	NIE	NIE
	NIE	NIE	NIE	NIE	NIE
	NIE	NIE	NIE	NIE	NIE
	NIE	NIE	NIE	NIE	NIE
	NIE	NIE	NIE	NIE	NIE

Dane z powyższej tabeli wskazują, że wartość odzyskiwalna aktywów CGU będzie wyższa od ich wartości sprawozdawczej nawet przy założeniu niższej o 1 p.p. stopy wzrostu w okresie rezydualnym oraz wyższego o 1

p.p. poziomu WACC w stosunku do wariantu najbardziej prawdopodobnego (przy niezmienionych pozostałych parametrach).

W przypadku oszacowania wartości użytkowej wydzielonych segmentów, kierownictwo jest przekonane, iż żadna racjonalna zmiana istotnego założenia określonego powyżej, nie spowoduje przekroczenia wartości odzyskiwalnej przez wartość bilansową testowanych aktywów.

Segment Przetwórstwo

Wartość bilansowa aktywów CGU segmentu przetwórstwo wynosi na dzień 31 grudnia 2019 roku 200 mln zł.

		UTRATA WARTOŚCI
		STOPA WZROSTU W OKRESIE REZYDUALNYM
		1,5%	2,0%	2,5%	3,0%	3,5%
WACC	5,4%	NIE	NIE	NIE	NIE	NIE
	5,9%	TAK	NIE	NIE	NIE	NIE
	6,4%	TAK	TAK	NIE	NIE	NIE
	6,9%	TAK	TAK	TAK	NIE	NIE
	7,4%	TAK	TAK	TAK	TAK	NIE

Dane z powyższej tabeli wskazują, że obniżenie stopy wzrostu w okresie rezydualnym oraz podwyższenie poziomu WACC w stosunku do wariantu najbardziej prawdopodobnego (przy niezmienionych pozostałych parametrach) wskazywałoby na ewentualne ryzyko utraty wartości w tym segmencie.

Segment Trzoda chlewna

Wartość sprawozdawcza aktywów segmentu trzoda chlewna wynosi na dzień 31 grudnia 2019 roku 258 mln zł.

UTRATA WARTOŚCI

				STOPA WZROSTU W OKRESIE REZYDUALNYM
		1,5%	2,0%	2,5%	3,0%	3,5%
WACC	5,4%	NIE	NIE	NIE	NIE	NIE
	5,9%	NIE	NIE	NIE	NIE	NIE
	6,4%	NIE	NIE	NIE	NIE	NIE
	6,9%	NIE	NIE	NIE	NIE	NIE
	7,4%	NIE	NIE	NIE	NIE	NIE

Dane z powyższej tabeli wskazują, że wartość odzyskiwalna aktywów CGU będzie wyższa od ich wartości sprawozdawczej nawet przy założeniu niższej o 1 p.p. stopy wzrostu w okresie rezydualnym oraz wyższego o 1 p.p. poziomu WACC w stosunku do wariantu najbardziej prawdopodobnego (przy niezmienionych pozostałych parametrach).

Segment Zboża

Wartość bilansowa aktywów segmentu zboża wynosi na dzień 31 grudnia 2019 roku 44 mln zł.

UTRATA WARTOŚCI

STOPA WZROSTU W OKRESIE REZYDUALNYM

		1,5%	2,0%	2,5%	3,0%	3,5%
WACC	5,4%	NIE	NIE	NIE	NIE	NIE
	5,9%	TAK	NIE	NIE	NIE	NIE
	6,4%	TAK	TAK	NIE	NIE	NIE
	6,9%	TAK	TAK	TAK	NIE	NIE
	7,4%	TAK	TAK	TAK	TAK	NIE

Dane z powyższej tabeli wskazują, że obniżenie stopy wzrostu w okresie rezydualnym oraz podwyższenie poziomu WACC w stosunku do wariantu najbardziej prawdopodobnego (przy niezmienionych pozostałych parametrach) wskazywałoby na ewentualne ryzyko utraty wartości w tym segmencie.

Segment Pozostałe

W ramach działalności pozostałej przeprowadzone zostały testy dla trzech kluczowych podmiotów prowadzących działalność operacyjną.

Tigra Trans sp. z o.o.

Wartość bilansowa aktywów Tigra Trans sp. z o.o. wynosi na dzień 31 grudnia 2019 roku 10 mln zł.

UTRATA WARTOŚCI

		STOPA WZROSTU W OKRESIE REZYDUALNYM
WACC		1,5%	2,0%	2,5%	3,0%	3,5%
	5,4%	NIE	NIE	NIE	NIE	NIE
	5,9%	NIE	NIE	NIE	NIE	NIE
	6,4%	NIE	NIE	NIE	NIE	NIE
	6,9%	NIE	NIE	NIE	NIE	NIE
	7,4%	NIE	NIE	NIE	NIE	NIE

Dane z powyższej tabeli wskazują, że wartość odzyskiwalna aktywów będzie wyższa od ich wartości sprawozdawczej nawet przy założeniu niższej o 1 p.p. stopy wzrostu w okresie rezydualnym oraz wyższego o 1 p.p. poziomu WACC w stosunku do wariantu najbardziej prawdopodobnego (przy niezmienionych pozostałych parametrach).

Polskie Biogazownie "Energy-Zalesie" Sp. z o.o.

Wartość sprawozdawcza aktywów Polskie Biogazownie "Energy-Zalesie" sp. z o.o. wynosi na dzień 31 grudnia 2019 roku 7 mln zł.

UTRATA WARTOŚCI

STOPA WZROSTU W OKRESIE REZYDUALNYM

		1,5%	2,0%	2,5%	3,0%	3,5%
WACC	5,4%	NIE	NIE	NIE	NIE	NIE
	5,9%	NIE	NIE	NIE	NIE	NIE
	6,4%	NIE	NIE	NIE	NIE	NIE
	6,9%	NIE	NIE	NIE	NIE	NIE
	7,4%	NIE	NIE	NIE	NIE	NIE

Dane z powyższej tabeli wskazują, że wartość odzyskiwalna aktywów będzie wyższa od ich wartości sprawozdawczej nawet przy założeniu niższej o 1 p.p. stopy wzrostu w okresie rezydualnym oraz wyższego o 1 p.p. poziomu WACC w stosunku do wariantu najbardziej prawdopodobnego (przy niezmienionych pozostałych parametrach).

Grupa Ukraina

Wartość sprawozdawcza aktywów spółek z Grupy Ukraina wynosi na dzień 31 grudnia 2019 roku 3,23 mln zł.

		STOPA WZROSTU W OKRESIE REZYDUALNYM
		1,5%	2,0%	2,5%	3,0%	3,5%
	11,0%	NIE	NIE	NIE	NIE	NIE
	11,5%	TAK	NIE	NIE	NIE	NIE
WACC	12,0%	TAK	TAK	NIE	NIE	NIE
	12,5%	TAK	TAK	TAK	TAK	NIE
	13,0%	TAK	TAK	TAK	TAK	TAK

UTRATA WARTOŚCI

Dane z powyższej tabeli wskazują na utratę wartości przy podstawionych wskaźnikach.

W przypadku Grupy Ukraina planowana jest sprzedaż całości udziałów a wynik na transakcji przewyższa aktualną wartość udziałów i aktywów.

24 Pozostałe aktywa

24.1 Pozostałe aktywa finansowe

	Rok zakończony 31 grudnia 2019	Rok zakończony 31 grudnia 2018
Pożyczki udzielone	4 472	1 874
Udziały długoterminowe	175	152
Pozostałe	-	4
Razem	4 647	2 030
- krótkoterminowe	335	44
- długoterminowe	4 312	1 986

24.2 Pozostałe aktywa niefinansowe

	Rok zakończony 31 grudnia 2019	Rok zakończony 31 grudnia 2018
Należności budżetowe	28 554	22 242
Należności z tytułu ubezpieczeń	635	719
Premie pieniężne	-	-
VAT naliczony do rozliczenia w następnym okresie	141	-
Doradztwo prawne, finansowe	-	258
Pojemniki	170	233
Opłaty licencyjne	-	188
Gaz	6	145
Pozostałe	17 725	1 588
Razem	47 231	25 373
-krótkoterminowe	31 799	25 367
-długoterminowe	15 432	6

Wartość 15.432 to koszty poniesione przez Grupę związane z utrzymaniem Zakładów Mięsnych Henryk Kania S.A. w okresie trwania umowy dzierżawy, na zlecenie Cedrob S.A. Koszty te zostaną zwrócone przez Cedrob S.A.

25 Zapasy

	Rok zakończony 31 grudnia 2019	Rok zakończony 31 grudnia 2018
Materiały	20 885	18 709
Produkcja w toku	29 231	18 462
Wyroby gotowe	25 878	19 162
Towary	14 120	14 290
Zaliczki na dostawy	608	74
Zapasy ogółem	90 722	70 697

W roku zakończonym dnia 31 grudnia 2019 roku Grupa ujęła odpis na zapasy w wysokości 1.227 tys. PLN (w roku zakończonym dnia 31 grudnia 2018 roku: 2 999 tys. PLN).

26 Aktywa biologiczne

W tabeli poniżej przedstawiono przychody ze sprzedaży związane z aktywami biologicznymi za rok zakończony 31 grudnia 2019 roku oraz 31 grudnia 2018 roku.

	Rok zakończony 31 grudnia 2019	Rok zakończony 31 grudnia 2018
Przychody ze sprzedaży inwentarza żywego	18 640	17 906
Razem przychody z aktywów biologicznych	18 640	17 906

Grupa ujmuje przychody ze sprzedaży inwentarza żywego w ramach przychodów ze sprzedaży produktów i usług. Na dzień 31 grudnia 2019 roku Grupa posiadała 78 081 sztuk trzody chlewnej i 2 096 sztuk bydła (31 grudnia 2018: 211 204 sztuk trzody chlewnej i 2.178 sztuk bydła). W ciągu roku zakończonego dnia 31 grudnia 2019 roku Grupa sprzedała 5,5 tys. sztuk inwentarza żywego (w 2018 roku: 57 tys. sztuk).

Inwentarz żywy jest zaliczany do aktywów obrotowych, jeśli ma zostać sprzedany w ciągu roku od daty sprawozdawczej. Zboża oraz mięso przenoszone są do zapasów w momencie zbioru/pozyskania.

Aktywa biologiczne podlegają wycenie na poziomie 3 hierarchii wyceny do wartości godziwej.

Trzoda chlewna – wycena następuje do wartości godziwej w oparciu o notowania niemieckiej giełdy VEZG. W przypadku warchlaków cena bazowa ustalana jest dla wagi 25 kg, która to wartość stanowi podstawę do ustalania wartości godziwych dla poszczególnych grup warchlaków w ich wadze rzeczywistej.

W przypadku tucznika podstawę do wyceny stanowi wartość notowań skupu tuczników giełdy niemieckiej dla wagi poubojowej WBC, przeliczonej na wartość wagi żywej na podstawie średniego wskaźnika wybicia na poziomie 79%. Wartość ta stanowi podstawę do wyliczenia wartości godziwej tuczników w wadze bliskiej do sprzedaży, czyli powyżej 90 kg wagi żywej. Dla dopiero co wstawionych warchlaków do tuczu dla wyliczenia wartości godziwej przyjmuje się średnią wartość kg wagi żywej wyliczonej na podstawie notowań warchlaka 25 kg (trzoda do 30 kg).

Wagi pośrednie z racji tego, iż brak rynku dla tego typu trzody, podstawę stanowi wyliczenie na podstawie wartości kg wagi żywej schodzącej proporcjonalnie pomiędzy wartościami przyjętymi dla warchlaków, a tucznikami w wadze sprzedażowej.

Opis metod wyceny oraz kluczowych danych wejściowych użytych do wyceny aktywów biologicznych do wartości godziwej:

	Istotne nieobserwowalne dane wejściowe	31 grudnia 2019	Istotne nieobserwowalne dane wejściowe	31 grudnia 2018
warchlaki	cena bazowa dla wagi 25 kg szacowana cena za 1 szt.	302 PLN od 130 PLN/szt. do 338 PLN/szt.	cena bazowa dla wagi 25 kg szacowana cena za 1 szt.	157 PLN od 130 PLN/szt. do 176 PLN/szt.
tuczniki	wartość notowań skupu tuczników giełdy niemieckiej dla wagi poubojowej WBC, przeliczonej na wartość wagi żywej na podstawie średniego wskaźnika wybicia na poziomie 79%	6,42 PLN/kg	wartość notowań skupu tuczników giełdy niemieckiej dla wagi poubojowej WBC, przeliczonej na wartość wagi żywej na podstawie średniego wskaźnika wybicia na poziomie 79%	4,49 PLN/kg

Przedział (średnia ważona)

Zasiewy - wartość zasiewów ustalana jest na podstawie poniesionych kosztów rzeczywistych. Wynika to z tego, iż do momentu zbioru nie jesteśmy wstanie określić w jakiej wysokości uzyskamy plon rzeczywisty. Wynika to z tego, iż na uzyskany plon wpływa wiele czynników zewnętrznych (opady, przymrozki itp.), na które nie mamy istotnego wpływu. Powoduje to, iż nie istnieje rynek obejmujący transakcje sprzedaży upraw w trakcie ich trwania.

W ciągu roku nie miały miejsca żadne przeniesienia pomiędzy poziomami hierarchii wartości godziwej. W tabeli poniżej przedstawiono wartości aktywów biologicznych na dzień 31 grudnia 2019 roku oraz na dzień 31 grudnia 2018 roku.

	Rok zakończony 31 grudnia 2019	Rok zakończony 31 grudnia 2018
Wartość na dzień 1 stycznia	56 621	53 560
Nabycia, urodzenia	104 352	110 146
Straty inwentarza żywego	-8 716	-8 099
Zmiana wartości godziwej z powodu przemiany biologicznej	80 919	50 757
Zmiana wartości godziwej inwentarza żywego z tytułu zmiany cen	2 738	1 576
Transfer zboża i mięsa do zapasów	-153 584	- 133 826
Sprzedaż	-18 640	- 17 906
Różnice kursowe z przeliczenia	1 077	413
Wartość na dzień 31 grudnia	64 767	56 621
- trwałe	12 639	12 716
- obrotowe	52 128	43 905
	Rok zakończony 31 grudnia 2019	Rok zakończony 31 grudnia 2018
Zyski/straty rozpoznane w pozostałych przychodach operacyjnych	2 738	1 576
Zyski rozpoznane w innych całkowitych dochodach - różnice kursowe z przeliczenia	1 077	412
Razem	3 815	1 988

	31 grudnia 2019	31 grudnia 2018
Inwentarz żywy w wartości godziwej pomniejszonej o koszty doprowadzenia do sprzedaży
Inwentarz żywy przeznaczony do hodowli	12 639	12 716
Inwentarz żywy przeznaczony do uboju	46 009	37 516
Zasiewy	6 118	6 389
Razem	64 766	56 621

Grupa otrzymuje dotacje do działalności rolniczej. Charakter tych dotacji został opisany w Nocie 35.4.

27 Należności z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe należności

	stan na 31 grudnia 2019	stan na 31 grudnia 2018
Należności z tytułu dostaw i usług	195 387	152 898
- należności od odbiorców krajowych	173 530	128 842
- należności od odbiorców zagranicznych	21 857	24 056
Pozostałe należności	5 735	4 997
Razem brutto	201 122	157 895
Odpis aktualizujący należności	15 169	15 044
Razem netto	185 953	142 851

Zmiany odpisów aktualizujących należności z tytułu dostaw i usług

Odpis aktualizujący na dzień 1 stycznia 2019r.	15 044
Zawiązanie	1 211
Wykorzystanie	- 1 086
Rozwiązanie	-
Odpis aktualizujący na dzień 31 grudnia 2019r.	15 169

W kalkulacji odpisu aktualizującego na należności z tytułu dostaw i usług Grupa Kapitałowa stosuje zgodnie z MSSF 9 praktyczne uproszczenie – oczekiwane dożywotnie straty kredytowe na należnościach z tytułu dostaw i usług są oceniane przez pryzmat "tabeli wiekowania przeterminowanych należności".

Wymogi:

• Bazuje na doświadczeniu historycznym
• Ustala stałe % odpisów
• Tabele są różne dla grup klientów o różnych doświadczeniach historycznych

Grupa kapitałowa zbudowała model, gdzie faktury sprzedaży zostały podzielone na 5 kategorii ryzyka kredytowego:

• Ubezpieczone nazwane
• Ubezpieczone nienazwane
• Nieubezpieczone obroty kwartalne poniżej 100 tys. PLN
• Nieubezpieczone obroty kwartalne powyżej 100 tys. PLN
• Kontenerowe.

Dla należności z tytułu dostaw i usług, Grupa Kapitałowa stosuje podejście portfelowe polegające na analizie historycznych danych dotyczących relacji nieściągniętych należności do sumy należności, które osiągnęły określony przedział przeterminowania dla każdej kategorii ryzyka. Grupa Kapitałowa określiła następujące przedziały:

• Zapłacone bez przeterminowania
• Zapłacone do 30 dni po terminie
• Zapłacone 31 90 dni po terminie
• Zapłacone 91 180 dni po terminie
• Zapłacone 181 365 dni po terminie
• Zapłacone później niż 365 dni po terminie
• Niezapłacone

Dla dwóch lat obrotowych przed rokiem podlegającym analizie (T-2 i T-1) Grupa określa ile z faktur wystawionych w ciągu danego roku zostało ostatecznie zapłaconych w którym z przedziałów. Na tej podstawie tworzone jest kolejne zestawienie – zestawienie kumulatywne od sumy sprzedaży na fakturach przez kolejne przedziały (ile sumarycznie z faktur wystawionych w danym roku znalazło się w przedziale 0-30 dni przeterminowania choć przez 1 dzień, ile faktur znalazło się w przedziale 31-60 dni choć przez 1 dzień itd. aż do kwoty faktur, które nigdy nie zostały zapłacone).

Do każdej z sumarycznych kwot odnoszona jest kwota należności niezapłaconych nigdy w celu wyliczenia jaka część należności z danego przedziału nie będzie odzyskana. Ten procent traktowany jest jako współczynnik odpisu dla danego przedziału. Kwota należności niezapłaconych nigdy może być korygowana w górę lub w dół w zależności od przewidywań Spółki odnośnie kształtowania się kwot nieodzyskiwalnych w przyszłości w związku z trendami czynników wpływających na odzyskiwalność należności.

Współczynnikom odpisu dla każdego analizowanego roku nadaje się wagi i dla każdego przedziału wylicza się średni ważony współczynnik odpisu.

Dodatkowo kalkulacja współczynników uwzględnia oczekiwane straty z tytułu opóźnień w otrzymanych płatnościach za faktury sprzedaży.

Ten sposób wyliczenia zapewnia wyliczenie przyszłych oczekiwanych szkód kredytowych w oparciu o historyczne doświadczenie szkodowości dla każdego przedziału wiekowego należności, a także umożliwia modyfikację współczynnika odpisu o oczekiwane zmiany w odzyskiwalności kwot należności.

Dodatkowo na każdy dzień bilansowy Grupa Kapitałowa indywidualnie ocenia oczekiwane szkody na rozpoznanych kwotach należności powstałych przed 2016 r. oraz prawdopodobieństwo ich zaistnienia.

Należności z tytułu dostaw i usług nie są oprocentowane i mają zazwyczaj 35-dniowy termin płatności.

Poniżej przedstawiono analizę należności z tytułu dostaw i usług na dzień 31 grudnia 2019 roku i 31 grudnia 2018 roku według terminu płatności przed odpisem:

	Nie		Przeterminowane, lecz ściągalne
	przetermino wane	< 1 miesiąc	1- 6 miesięcy	6-12 miesięcy	> 12 miesięcy	Razem
31 grudnia 2019	122 456 341	32 585	25 228	1 266	13 852	195 387
31 grudnia 2018	110 387	23 680	3 762	231	14 837	152 898

28 Środki pieniężne i ich ekwiwalenty

Środki pieniężne w banku są oprocentowane według zmiennych stóp procentowych, których wysokość zależy od stopy oprocentowania jednodniowych lokat bankowych. Lokaty krótkoterminowe są dokonywane na różne okresy, od jednego dnia do jednego miesiąca, w zależności od aktualnego zapotrzebowania Grupy na środki pieniężne i są oprocentowane według ustalonych dla nich stóp procentowych. Wartość godziwa środków pieniężnych i ich ekwiwalentów na dzień 31 grudnia 2019 roku wynosi 50 426 tysięcy PLN (na dzień 31 grudnia 2018 roku: 46 674 tys. PLN).

Saldo środków pieniężnych i ich ekwiwalentów wykazane w skonsolidowanym sprawozdaniu z przepływów pieniężnych składało się z następujących pozycji:

	Rok zakończony	Rok zakończony
	31 grudnia 2019	31 grudnia 2018
Środki pieniężne w kasie	133	192
Środki pieniężne na rachunku bankowym	37 483	33 303
Lokaty krótkoterminowe	10 317	11 448
Środki pieniężne w drodze	2 493	1 731
Razem	50 426	46 674

29 Kapitał podstawowy

Kapitał akcyjny	31 grudnia 2019	31 grudnia 2018
Akcje zwykłe serii A o wartości nominalnej 10 PLN każda	27 800 229	278 002 290
	Ilość	Wartość w PLN
Akcje zwykłe wyemitowane i w pełni opłacone
Na dzień 1 stycznia 2019	27 800 229	278 002 290
Na dzień 31 grudnia 2019	27 800 229	278 002 290
Na dzień 1 stycznia 2018	27 800 229	278 002 290
Na dzień 31 grudnia 2018	27 800 229	278 002 290

Wartość nominalna akcji

Na dzień 31 grudnia 2019 roku wszystkie wyemitowane akcje posiadają wartość nominalną wynoszącą 10 PLN i zostały w pełni opłacone.

Prawa akcjonariuszy

Akcje wszystkich serii są jednakowo uprzywilejowane co do dywidendy oraz zwrotu z kapitału.

Akcjonariusze o znaczącym udziale

31 grudnia 2019 roku

Lp.	Akcjonariusz	Liczba akcji	Udział w kapitale zakładowym (%)	Liczba głosów	Udział w ogólnej liczbie głosów (%)
1.	CEDROB S.A. – jednostka dominująca	23 843 130	85,77	23 843 130	85,77
2.	Pozostali	3 957 099	14,23	3 957 099	14,23

31 grudnia 2018 roku

Lp.	Akcjonariusz	Liczba akcji	Udział w kapitale zakładowym (%)	Liczba głosów	Udział w ogólnej liczbie głosów (%)
1.	CEDROB S.A. – jednostka dominująca	23 786 505	85,56	23 786 505	85,56
2.	Pozostali	4 013 724	14,44	4 013 724	14,44

30 Kapitał zapasowy

Wartość kapitału zapasowego powstała z ustawowych odpisów z zysków generowanych w poprzednich latach obrotowych. Zarówno w jednostce dominującej, jak i w jednostkach zależnych.

30.1 Niepodzielony wynik finansowy oraz ograniczenia w wypłacie dywidendy

Statutowe sprawozdania finansowe spółek z Grupy GOBARTO są przygotowywane zgodnie z lokalnymi standardami rachunkowości. Dywidenda może być wypłacona w oparciu o zysk ustalony w jednostkowym rocznym sprawozdaniu finansowym przygotowanym dla celów statutowych.

Na dzień 31 grudnia 2019 roku nie istnieją inne ograniczenia dotyczące wypłaty dywidendy.

30.2 Udziały niekontrolujące

Na dzień 31 grudnia 2019 roku i 31 grudnia 2018 roku brak udziałów niekontrolujących.

31 Oprocentowane kredyty bankowe i pożyczki

	Rok zakończony 31 grudnia 2019	Rok zakończony 31 grudnia 2018
Kredyty i pożyczki na bilansie otwarcia	241 955	198 266
Zaciągnięte	45 235	99 988
Spłacone	32 341	56 324
Naliczone odsetki	899	25
Kredyty i pożyczki na bilansie zamknięcia, w tym:	255 748	241 955
krótkoterminowe	172 375	91 003
długoterminowe	83 373	150 952

			Kwota przyznanego	Waluta		31 grudnia 2019 Kwota do spłaty	31 grudnia 2018 Kwota do spłaty w
Nazwa banku	Rodzaj	Termin spłaty	kredytu w tys. PLN	kredytu	Baza oprocentowania	w tys. PLN	tys. PLN
PEKAO SA	Inwestycyjny	31.12.2023	68 499	PLN	WIBOR 3M	44 896	56 637
PEKAO SA	Obrotowy	31.12.2021	98 570	PLN	WIBOR 1M	26 318	7 409
PEKAO SA	Akwizycyjny	31.12.2023	44 000	PLN	WIBOR 3M	30 800	39 600
PEKAO SA	Inwestycyjny	31.12.2023	6 750	PLN	WIBOR 3M	5 250	6 000
Credit Agricole	Inwestycyjny	24.07.2023	763	PLN	WIBOR 3M	474	597
PEKAO SA	Obrotowy	31.12.2021	5 100	PLN	WIBOR 1M	2 931	4 653
PEKAO SA	Inwestycyjny	31.12.2023	5 529	PLN	WIBOR 1M	3 149	3 790
PEKAO SA	Obrotowy	31.12.2021	20 000	PLN	WIBOR 1M	19 758	17 153
PEKAO SA	Obrotowy	31.12.2021	3 500	PLN	WIBOR 1M	2 514	3 103
PEKAO SA	Inwestycyjny	31.07.2022	2 297	PLN	WIBOR 1M	1 267	1 761
PEKAO SA	Obrotowy	31.12.2021	1 500	PLN	WIBOR 1M	1 120	695
PEKAO SA	Inwestycyjny	31.12.2023	3 954	PLN	WIBOR 1M	2 889	3 400
PEKAO SA	Obrotowy	31.12.2019	1 500	PLN	WIBOR 1M	-	18
PEKAO SA	Inwestycyjny	31.12.2023	7 800	PLN	WIBOR 3M	6 128	6 964
PEKAO SA	Obrotowy	31.12.2019	1 500	PLN	WIBOR 1M	-	1 324
PEKAO SA	Inwestycyjny	27.06.2023	22 500	PLN	WIBOR 3M	15 453	19 867
PEKAO SA	Obrotowy	31.12.2021	44 000	PLN	WIBOR 1M	34 103	27 510
PEKAO SA	Obrotowy	27.06.2023	1 500	PLN	WIBOR 1M	1 363	-
PEKAO SA	Obrotowy	31.12.2021	5 000	PLN	WIBOR 1M	3 396	576
Credit Agricole	Obrotowy	29.05.2020	3 000	UAH	20,3%	80	-
Class Financial	pożyczka	13.10.2022	1 420	PLN	WIBOR 1M	644	860
Cedrob	pożyczka	31.12.2020	40 000	PLN	WIBOR 1M	41 865	40 016
Cedrob	pożyczka	31.12.2020	11 300	PLN	WIBOR 1M	11 350	-
Razem						255 747	241 955

32 Instrumenty finansowe- pozostałe ujawnienia sprawozdań

32.1 Pozycje przychodów, kosztów, zysków i strat ujęte w rachunku zysków i strat w podziale na kategorie instrumentów finansowych

Rok zakończony dnia 31 grudnia 2019

	Przychody/ (koszty) z tytułu odsetek	Zyski/ (straty) z tytułu różnic kursowych	Rozwiązanie/ (utworzenie) odpisów aktualizujących	Zyski/ (straty) z tytułu wyceny	Razem
Aktywa finansowe
Należności z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe należności	98	- 108	233	- 107	116
Pozostałe aktywa finansowe	167	12	-	-	179
Środki pieniężne i ich ekwiwalenty	106	- 259	-	-	- 153
Razem	371	- 355	233	- 107	142
Zobowiązania finansowe
Oprocentowane kredyty i pożyczki	9 839	-	-	-	9 839
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług	171	-	-	-	171
Zobowiązania finansowe	2 133	- 21	-	-	2 112
Razem	12 143	- 21	-	-	12 122

Rok zakończony dnia 31 grudnia 2018

	Przychody/ (koszty) z tytułu odsetek	Zyski/ (straty) z tytułu różnic kursowych	Rozwiązanie/ (utworzenie) odpisów aktualizujących	Zyski/ (straty) z tytułu wyceny	Razem
Aktywa finansowe
Należności z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe należności	48	-476	-6	-3	-437
Pozostałe aktywa finansowe	32	-	213	-	245
Środki pieniężne i ich ekwiwalenty	164	426	-	-4	586
Razem	244	- 50	207	-7	394
Zobowiązania finansowe
Oprocentowane kredyty i pożyczki	7 760	-	-	-	7 760
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług	146	- 74	-	- 91	- 19
Zobowiązania finansowe	1 192	-	-	-	1 192
Razem	9 098	- 74	-	- 91	8 933

32.2 Wartość godziwa instrumentów finansowych

	Rok zakończony 31 grudnia 2019		Rok zakończony 31 grudnia 2018
	Wartość księgowa	Wartość godziwa	Wartość księgowa	Wartość godziwa
Aktywa finansowe wyceniane w zamortyzowanym koszcie
Należności z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe należności	185 953	185 953	142 851	142 851
Pozostałe aktywa finansowe	4 647	4 647	2 030	2 030
Środki pieniężne i ich ekwiwalenty	50 426	50 426	46 674	46 674
Razem	241 026	241 026	191 555	191 555
Zobowiązania finansowe wyceniane w wartości godziwej (poziom 2)
Swapy stopy procentowej wykorzystywane w rachunkowości zabezpieczeń	1 034	1 034	1 005	1 005

Razem	1 034	1 034	1 005	1 005
Zobowiązania finansowe wyceniane w zamortyzowanym koszcie
Oprocentowane kredyty i pożyczki	255 748	255 748	241 955	241 955
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług	270 432	270 432	198 127	198 127
Zobowiązania z tytułu zakupu udziałów i akcji	63 918	63 918	67 355	67 355
Zobowiązania finansowe	75 594	75 594	52 127	52 127
Razem	665 691	665 691	559 564	559 564

33 Świadczenia pracownicze

33.1 Świadczenia emerytalne

Jednostki Grupy wypłacają pracownikom przechodzącym na emerytury kwoty odpraw emerytalnych w wysokości określonej przez zakładowe systemy wynagrodzenia. W związku z tym Grupa na podstawie przeprowadzanej wyceny tworzy rezerwę na wartość bieżącą zobowiązania z tytułu odpraw emerytalnych.

Na dzień 31 grudnia 2019 roku wartość rezerwy na świadczenia emerytalne i podobne wyniosła 2 098 tys. PLN (31 grudnia 2018 roku: 1 478 tys. PLN).

Główne założenia przyjęte do wyceny świadczeń pracowniczych na dzień sprawozdawczy są następujące:

	Kwota / Procent
	Rok zakończony	Rok zakończony
	31 grudnia 2019	31 grudnia 2018
Podstawę do obliczenia wypłat z tytułu odpraw emerytalnych była średnia płaca w kwocie:	5 596	5 420
Szacunkowy średni realny (powyżej poziomu inflacji) roczny wzrost wynagrodzenia:	3,50%	3,50%
Szacunkowy średni realny (powyżej poziomu inflacji) półroczny wzrost wynagrodzenia:	2,00%	1,00%
Przyjęta do ustalenia bieżącej wartości przyszłości wypłat stopa dyskontowa (w ujęciu rocznym)	2,0%	3,0%

34 Rezerwy

	Świadczenia
	pracownicze po okresie zatrudnienia	Pozostałe rezerwy pracownicze	Inne rezerwy	Ogółem
Na dzień 1 stycznia 2019	1 479	800	6 252	8 531
Utworzone w ciągu roku obrotowego	963	3 337	6 488	10 788
Wykorzystane	-	- 1 176	- 9 309	- 10 485
Rozwiązane	- 344	-	- 328	- 672
Korekta z tytułu różnic kursowych z przeliczenia	-	-	118	118
Na dzień 31 grudnia 2019	2 098	2 961	3 221	8 280
Na dzień 1 stycznia 2018	1 179	3 544	2 860	7 583
Utworzone w ciągu roku obrotowego	489	800	5 927	7 216
Wykorzystane	-	-2 186	-2 026	-4 212
Rozwiązane	-190	-1 358	-495	-2 043
Korekta z tytułu różnic kursowych z	-	-	- 14	- 14
przeliczenia Na dzień 31 grudnia 2018	1 479	800	6 252	8 530
Krótkoterminowe na dzień
31 grudnia 2019	335	2 961	3 221	6 517
Długoterminowe na dzień 31 grudnia 2019	1 763	-	-	1 763
Krótkoterminowe na dzień 31 grudnia 2018	197	800	5 052	6 049
Długoterminowe na dzień 31 grudnia 2018	1 282	-	1 200	2 481

W pozycji świadczeń po okresie zatrudnienia Grupa ujmuje rezerwę emerytalną, natomiast w ramach pozostałych rezerw pracowniczych rezerwę na premie pracownicze.

Grupa tworzy rezerwy na koszty operacyjne okresu, głównie marketingowe i administracyjne.

35 Zobowiązania z tytułu dostaw i usług, pozostałe zobowiązania i rozliczenia międzyokresowe

35.1 Zobowiązania z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe zobowiązania finansowe

Grupa korzysta z praktycznego uproszczenia i nie ujawnia łącznej kwoty ceny transakcyjnej przypisanej do zobowiązań do wykonania świadczenia, które pozostały niespełnione na koniec okresu sprawozdawczego, jeżeli zobowiązanie do wykonania świadczenia stanowi część umowy, której przewidywany pierwotny okres obowiązywania wynosi jeden rok lub krócej oraz w przypadku umów, dla których rozpoznaje przychód w kwocie, którą ma prawo zafakturować, która odpowiada bezpośrednio wartości, jaką dla klienta ma świadczenie dotychczas wykonane przez Grupę.

Zobowiązania z tytułu dostaw i usług na dzień 31 grudnia 2019 roku oraz na dzień 31 grudnia 2018 roku dotyczą zobowiązań wobec jednostek pozostałych oraz jednostki dominującej wyższego szczebla.

	Rok zakończony 31 grudnia 2019	Rok zakończony 31 grudnia 2018
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług	270 432	198 124
Wobec jednostek powiązanych	78 341	44 274
Wobec jednostek pozostałych	192 091	153 850

W tabeli poniżej zaprezentowano zobowiązania finansowe na dzień 31 grudnia 2019 roku oraz na dzień 31 grudnia 2018 roku:

	Rok zakończony	Rok zakończony
	31 grudnia 2019	31 grudnia 2018
Zobowiązania z tytułu leasingu	64 384	38 292
Zobowiązania wekslowe	134	119
Zobowiązania z tyt. faktoringu	5 041	3 708
Zobowiązania z tytułu wykupu ziemi	5 000	5 648
Pozostałe zobowiązania finansowe	1 034	1 005
Razem	75 593	48 772
- krótkoterminowe	22 102	18 540
- długoterminowe	53 491	30 232

Zasady i warunki płatności powyższych zobowiązań finansowych:

Warunki transakcji z podmiotami powiązanymi przedstawione są w punkcie 40 dodatkowych informacji i objaśnień.

Zobowiązania z tytułu dostaw i usług są nieoprocentowane i zazwyczaj rozliczane w terminach 14 dniowych.

Pozostałe zobowiązania są nieoprocentowane, że średnim 1 miesięcznym terminem płatności.

Zobowiązania z tytułu odsetek są zazwyczaj rozliczane w okresach miesięcznych lub kwartalnych.

35.2 Pozostałe zobowiązania niefinansowe

	Rok zakończony	Rok zakończony
	31 grudnia 2019	31 grudnia 2018
Zobowiązania budżetowe	14 219	11 837
Z tytułu świadczeń pracowniczych	17 723	14 665
Inne zobowiązania niefinansowe	7 417	8 559
Razem	39 359	35 061

Kwota wynikająca z różnicy pomiędzy zobowiązaniami a należnościami z tytułu podatku od towarów i usług jest płacona właściwym władzom podatkowym w okresach miesięcznych.

35.3 Przyszłe zobowiązania wynikające z kontraktów zawartych na koniec okresu sprawozdawczego

Umowne zobowiązani związane z nabyciem rzeczowych i niematerialnych aktywów trwałych zaciągnięte na koniec okresu sprawozdawczego, lecz jeszcze nie ujęte w sprawozdaniu z sytuacji finansowej wynoszą:

	Rok zakończony 31 grudnia 2019	Rok zakończony 31 grudnia 2018
Nabycie rzeczowych aktywów trwałych	1 464	6 927
Nabycie aktywów niematerialnych	-	-
Razem	1 464	6 927

35.4 Rozliczenia międzyokresowe

	Rok zakończony 31 grudnia 2019	Rok zakończony 31 grudnia 2018
Rozliczenia międzyokresowe kosztów z tytułu:
Pozostałych rozliczeń międzyokresowych kosztów	1 508	1 016
Razem	1 508	1 016
- krótkoterminowe	1 508	1 016
- długoterminowe	-	-

	Rok zakończony 31 grudnia 2019	Rok zakończony 31 grudnia 2018
Rozliczenia międzyokresowe przychodów z tytułu:
Dotacji rządowych	5 817	3 373
Pozostałe	4 064	606
Razem	9 881	3 979
- krótkoterminowe	3 446	405
- długoterminowe	6 435	3 574

W pozycji dotacji rządowych ujmowane są dotacje do działalności operacyjnej. Na dzień 31 grudnia 2019 roku na saldo dotacji rządowych składają się dotacje w ramach programów: SAPARD (2 956 tys. PLN), SPOROL (6 tys. PLN), PFRON (11 tys. PLN).

36 Zysk z działalności inwestycyjnej

	Rok zakończony	Rok zakończony
	31 grudnia 2019	31 grudnia 2018
Zysk/Strata ze zbycia środków trwałych	-9 846	-5 165
Zysk/Strata ze zbycia inwestycji	- 305	355
Odpisy aktualizujące wartość rzeczowego majątku trwałego i aktywów niematerialnych Reklasyfikacja rzeczowego majątku trwałego do nieruchomości	5 614	-1 167
inwestycyjnych	-	7 662
Likwidacja środków trwałych	- 2 739	2 089
Pozostałe ruchy na aktywach trwałych	- 2 548	-
Nabycie aktywów finansowych	3 437	-
Wycena nieruchomości inwestycyjnych	-205	-660
Zysk z działalności inwestycyjnej	- 6 592	3 115

37 Zwiększenie/zmniejszenie stanu zobowiązań z wyjątkiem kredytów i pożyczek

	Rok zakończony 31 grudnia 2019	Rok zakończony 31 grudnia 2018
Zmiana stanu zobowiązań z tytułu dostaw i usług	72 308	-
Zmiana stanu zobowiązań z tytułu zakupu udziałów i akcji	- 3 273	-
Zmiana stanu zobowiązań z tytułu wykupu ziemi i innych zobowiązań finansowych	730	-
Zmiana stanu pozostałych zobowiązań niefinansowych	4 298	-
Zmiana stanu zobowiązań krótkoterminowych (z wyjątkiem kredytów i pożyczek)	-	-2 123
Zmiana stanu zobowiązań krótkoterminowych (z wyjątkiem kredytów i pożyczek)	74 063	-2 123

38 Nabycie rzeczowych aktywów trwałych i aktywów niefinansowych

	Rok zakończony 31 grudnia 2019	Rok zakończony 31 grudnia 2018
Zmiana stanu zobowiązań z tytułu nowych umów leasingowych	23 606	14 507
Zwiększenia aktywów niematerialnych	- 2 903	-
Zwiększenia rzeczowych aktywów trwałych	- 51 113	- 37 742
Zmiana stanu rzeczowego majątku trwałego w budowie	- 27 921	- 9 826
Zmiana stanu zobowiązań z tytułu nabycia rzeczowych aktywów trwałych	-202	- 9 823
Inne	1 445	- 102
Nabycie rzeczowych aktywów trwałych i aktywów niefinansowych	- 57 088	-42 986

39 Zobowiązania warunkowe

39.1 Zobowiązania warunkowe

Przepisy dotyczące podatku od towarów i usług, podatku dochodowego od osób prawnych, fizycznych, podatku od nieruchomości czy składek na ubezpieczenia społeczne podlegają zmianom, wskutek czego niejednokrotnie brak jest odniesienia do utrwalonych regulacji bądź precedensów prawnych. Obowiązujące przepisy zawierają również niejasności, które powodują różnice w opiniach, co do interpretacji prawnej przepisów podatkowych zarówno między organami państwowymi, jak i między organami państwowymi i przedsiębiorstwami. Rozliczenia podatkowe oraz inne (na przykład celne czy dewizowe) mogą być przedmiotem kontroli organów, które uprawnione są do nakładania istotnych kar, a ustalone w wyniku kontroli dodatkowe kwoty zobowiązań muszą zostać wpłacone wraz z odsetkami. Zjawiska te powodują, że ryzyko podatkowe w Polsce jest wyższe niż istniejące zwykle w krajach o bardziej rozwiniętym systemie podatkowym.

Rozliczenia podatkowe mogą zostać poddane kontroli przez okres pięciu lat. W efekcie kwoty wykazane w sprawozdaniu finansowym mogą ulec zmianie w późniejszym terminie po ostatecznym ustaleniu ich wysokości przez organy skarbowe. Spółka podlegała kontroli ze strony organów podatkowych.

39.2 Sprawy sądowe

Na dzień 31 grudnia 2019 roku GOBARTO S.A. (lub Spółki z Grupy GOBARTO S.A.) były stroną postępowań sądowych i upadłościowych, których wartość przedmiotu sporu przekraczałaby 400 tys. zł. w poniższych sprawach:

Wierzyciel	Dłużnik	WPS	Sygnatura sprawy
GOBARTO S.A.	Zakłady Mięsne MAT w		GP Km 2709/14
	Czerwienicach Sp. z o.o.	2 925 tys. PLN	GP Km 1276/14
GOBARTO S.A.	MARCPOL S.A.	874 tys. PLN	X GUp 337/16
GOBARTO S.A.	Aneta Zajączkowska		I ACa 463/17
	Tomasz Zajączkowski	519 tys. PLN	Km 482/16

39.3 Rozliczenia podatkowe

Na dzień 31 grudnia 2019 roku w Grupie nie toczyły się postępowanie kontrolne.

40 Informacje o podmiotach powiązanych

Następująca tabela przedstawia łączne kwoty transakcji zawartych z podmiotami powiązanymi za bieżący i poprzedni rok obrotowy:

Podmiot powiązany		Sprzedaż na rzecz podmiotów powiązanych	Zakupy od podmiotów powiązanych	Należności od podmiotów powiązanych	w tym przetermi nowane	Zobowiązania wobec podmiotów powiązanych	w tym zaległe, po upływie terminu płatności
Główny akcjonariusz:
CEDROB S.A.	2019	9 271	336 897	758	12	193 770	12 042
	2018	7 848	134 233	1 656	-	146 302	1 179
Pozostałe podmioty powiązane:
CEDROB Vertriebs Und Handelsgesellschaft GmbH	2019	-	-	-	-	-	-
	2018	-	-	-	-	-	-
CEDROB Passau GmbH	2019	16 722	6	4 145	-	-	-
	2018	22 767	-	8 214	-	2	-
Fermy Koźlakiewicz	2019	23	-	-	-	-	-
	2018	101	-	124	-	-	-
"MYŁKUS" Karol Miler	2019	-	698	-	-	130	-
	2018	-	598	-		45	-

Na dzień 31 grudnia 2019r. w pozycji Zobowiązania wobec podmiotów powiązanych wykazano 62.000 tys. PLN zobowiązania z tytułu zakupu:

• 14 000 tys. PLN Zorganizowanej Części Przedsiębiorstwa Zakład Produkcyjny w Ciechanowie i Zorganizowanej Części Przedsiębiorstwa Sklepy Firmowe,
• 48 000 tys. PLN akcji ZM Silesia S.A.

Wszystkie transakcje z podmiotami powiązanymi są dokonywane na warunkach rynkowych.

W roku zakończonym 31 grudnia 2019 nie wystąpiły transakcje z podmiotami powiązanymi Grupy Kapitałowej GOBARTO S.A., nie będące transakcjami typowymi i rutynowymi, wynikającymi z bieżącej działalności operacyjnej prowadzonej przez Grupę z wyjątkiem transakcji opisanej w nocie 24.2 dotyczącej kosztów poniesionych przez Grupę związanych z utrzymaniem Zakładów Mięsnych Henryk Kania S.A. w okresie trwania umowy dzierżawy, na zlecenie Cedrob S.A.

Transakcje z innymi podmiotami powiązanymi nieobjętymi skonsolidowanym sprawozdaniem finansowym w roku zakończonym 31 grudnia 2019:

	Rok zakończony	Rok zakończony
	31 grudnia 2019	31 grudnia 2018
Strona transakcji	Zakup usług	Zakup usług
podmioty powiązane kapitałowo z personelem kierowniczym	332	895
Razem	332	895

40.1 Jednostka dominująca wyższego szczebla

Na dzień 31 grudnia 2019 roku CEDROB S.A. jest właścicielem 23 843 130 szt. akcji co stanowi 85,77% akcji zwykłych jednostki dominującej.

40.2 Wynagrodzenie wyższej kadry kierowniczej Grupy

40.2.1 Wynagrodzenie wypłacone lub należne członkom Zarządu, członkom Rady Nadzorczej Grupy oraz pozostałym członkom głównej kadry kierowniczej

	Rok zakończony	Rok zakończony
	31 grudnia 2019	31 grudnia 2018
Zarząd jednostki dominującej
Krótkoterminowe świadczenia pracownicze (wynagrodzenia i narzuty)	3 187	5 902
Rada Nadzorcza jednostki dominującej
Krótkoterminowe świadczenia pracownicze (wynagrodzenia i narzuty)	443	411
Zarządy jednostek zależnych
Krótkoterminowe świadczenia pracownicze (wynagrodzenia i narzuty)	3 363	3 892
Razem	6 993	10 206

	Rok zakończony 31 grudnia 2019	Rok zakończony 31 grudnia 2018
Krótkoterminowe świadczenia pracownicze (wynagrodzenia i narzuty)	13 932	10 865
Łączna kwota wynagrodzenia wypłaconego głównej kadrze kierowniczej (za wyjątkiem członków Zarządu i Rady Nadzorczej)	13 932	10 865

41 Informacje o wynagrodzeniu biegłego rewidenta lub podmiotu uprawnionego do badania sprawozdań finansowych

Poniższa tabela przedstawia wynagrodzenie podmiotu uprawnionego do badania sprawozdań finansowych wypłacone i należne bez kosztów dodatkowych za rok zakończony dnia 31 grudnia 2019 roku i 31 grudnia 2018 roku:

	Rok zakończony	Rok zakończony
	31 grudnia 2019	31 grudnia 2018
Obowiązkowe badanie rocznego skonsolidowanego sprawozdania finansowego i przeglądu półrocznego	454*	431
Badanie sprawozdań jednostkowych spółek zależnych	267*	335
Pozostałe usługi i opłaty	10	16
Razem	731	782

* na ten moment wynagrodzenie KPMG zamyka się kwotą 731 tys. PLN i nie jest kwotą ostateczną

42 Cele i zasady zarządzania ryzykiem finansowym

Do głównych instrumentów finansowych, z których korzysta Grupa, należą kredyty bankowe, umowy leasingu i dzierżawy z opcją zakupu, środki pieniężne i lokaty krótkoterminowe. Głównym celem tych instrumentów finansowych jest pozyskanie środków finansowych na działalność Grupy. Grupa posiada też inne instrumenty finansowe, takie jak należności i zobowiązania z tytułu dostaw i usług, które powstają bezpośrednio w toku prowadzonej przez nią działalności.

Zasadą stosowaną przez Grupę obecnie i przez cały okres objęty sprawozdaniem jest nieprowadzenie obrotu instrumentami finansowymi.

Główne rodzaje ryzyka wynikającego z instrumentów finansowych Grupy obejmują ryzyko stopy procentowej, ryzyko związane z płynnością, ryzyko walutowe oraz ryzyko kredytowe. Zarząd jednostki dominującej weryfikuje i uzgadnia zasady zarządzania każdym z tych rodzajów ryzyka – zasady te zostały w skrócie omówione poniżej. Grupa monitoruje również ryzyko cen rynkowych dotyczące wszystkich posiadanych przez nią instrumentów finansowych.

42.1 Ryzyko stopy procentowej

Narażenie Grupy na ryzyko wywołane zmianami stóp procentowych dotyczy przede wszystkim długoterminowych zobowiązań finansowych. Grupa zarządza kosztami oprocentowania poprzez korzystanie zarówno ze zobowiązań o oprocentowaniu stałym, jak i zmiennym. Aby przyjęte przez Grupę rozwiązanie było skuteczne z ekonomicznego punktu widzenia, zawiera ona kontrakty na zamianę stóp procentowych (swapy procentowe) w ramach, których zgadza się na wymianę, w określonych odstępach czasu, różnicy między kwotą odsetek naliczonych według stałego i zmiennego oprocentowania od uzgodnionej kwoty głównej. Transakcje te mają na celu zabezpieczenie zaciągniętych zobowiązań.

Ryzyko stopy procentowej – wrażliwość na zmiany

Poniższa tabela przedstawia wrażliwość wyniku finansowego brutto na racjonalnie możliwe zmiany stóp procentowych przy założeniu niezmienności innych czynników (w związku z zobowiązaniami o zmiennej stopie procentowej). Nie przedstawiono wpływu na kapitał własny Grupy.

	Wzrost stopy o				Spadek stopy o
		1%		-1%
Analiza wrażliwości na 31 grudnia 2019	Wartość narażona na ryzyko	Wpływ na wynik finansowy przed opodatkowaniem	Wpływ na inne dochody całkowite	Wpływ na wynik finansowy przed opodatkowaniem	Wpływ na inne dochody całkowite
Aktywa finansowe	50 426	504	-	- 504	-
Środki pieniężne i ich ekwiwalenty	50 426	504	-	- 504	-
Zobowiązania finansowe	320 132	- 3 201	-	3 201	-
Kredyty i pożyczki	255 748	- 2 557	-	2 557	-
Leasing	64 384	- 644	-	644	-
Wpływ na wynik finansowy		- 2 697	-	2 697	-

		Wzrost stopy o 1%		Spadek stopy o -1%
Analiza wrażliwości na 31 grudnia 2018	Wartość narażona na ryzyko	Wpływ na wynik finansowy przed opodatkowaniem	Wpływ na inne dochody całkowite	Wpływ na wynik finansowy przed opodatkowaniem	Wpływ na inne dochody całkowite
Aktywa finansowe	46 674	467	-	- 467	-
Środki pieniężne i ich ekwiwalenty	46 674	467	-	- 467	-
Zobowiązania finansowe	280 231	- 2 802	-	2 802	-
Kredyty i pożyczki	241 939	- 2 420	-	2 420	-
Leasing finansowy	38 292	- 383	-	383	-
Wpływ na wynik finansowy		- 2 336		2 336

42.2 Ryzyko walutowe

Grupa jest zarówno eksporterem, jak i importerem w związku z czym posiada otwartą pozycję walutową. W związku z powyższym poziom kursu walutowego ma wpływ na kształtowanie się wyników finansowych Grupy. Ponadto należy zauważyć, iż umacnianie się złotego względem innych walut osłabia konkurencyjność na rynkach zagranicznych i niekorzystnie wpływa na rozwój eksportu Grupy. Jednocześnie należy podkreślić, iż w kontraktach podpisywanych przez Grupę są klauzule, które w okresach kwartalnych pozwalają na zmiany cen wynikające ze zmian kursów walutowych. Z drugiej strony osłabienie się kursu złotego wobec walut obcych poprawia rentowność sprzedaży eksportowej. Grupa do zabezpieczania otwartej pozycji walutowej nie stosuje transakcji zabezpieczających jak opcje walutowe, ograniczając się do transakcji typu forward.

Rok zakończony 31 grudnia 2019

Wszystkie wartości w tabelach przedstawiono w tysiącach.

Klasy instrumentów finansowych	Wartość sprawozdawcza w PLN	Wartość narażona na ryzyko	kurs EUR/PLN +5% Wynik finansowy przed opodatkowaniem	Inne całkowite dochody	KURS EUR/PLN -5% Wynik finansowy przed opodatkowaniem	Inne całkowite dochody
Należności z tytułu dostaw i usług	180 218	5 484 EUR	274	EUR - EUR	- 274	EUR - EUR
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług	270 432	7 081 EUR	-354	EUR - EUR	354	EUR - EUR
Klasy instrumentów finansowych	Wartość sprawozdawcza w PLN	Wartość narażona na ryzyko	kurs USD/PLN +5% Wynik finansowy przed opodatkowaniem	Inne całkowite dochody	KURS USD/PLN -5% Wynik finansowy przed opodatkowaniem	Inne całkowite dochody
Należności z tytułu dostaw i usług	180 218	510 USD	26	USD - USD	- 26	USD - USD
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług	270 432	88 USD	-4	USD - USD	4	USD - USD
Klasy instrumentów finansowych	Wartość sprawozdawcza w PLN	Wartość narażona na ryzyko	kurs CZK/PLN +5% Wynik finansowy przed opodatkowaniem	Inne całkowite dochody	KURS CZK/PLN -5% Wynik finansowy przed opodatkowaniem	Inne całkowite dochody
Należności z tytułu dostaw i usług Zobowiązania z tytułu dostaw i usług	180 218 270 432	6 674 CZK 4 CZK	334 0	CZK -CZK CZK -CZK	- 334 0	CZK -CZK CZK -CZK
Klasy instrumentów finansowych	Wartość sprawozdawcza w PLN	Wartość narażona na ryzyko	kurs GBP/PLN +5% Wynik finansowy przed opodatkowaniem	Inne całkowite dochody	KURS GBP/PLN -5% Wynik finansowy przed opodatkowaniem	Inne całkowite dochody
Należności z tytułu dostaw i usług	180 218	183 GBP	9	GBP -GBP	- 9	GBP -GBP

Rok zakończony 31 grudnia 2018

Wszystkie wartości w tabelach przedstawiono w tysiącach.

Klasy instrumentów finansowych	Wartość sprawozdawcza w PLN	Wartość narażona na ryzyko	kurs EUR/PLN +5% Wynik finansowy przed opodatkowaniem		Inne całkowite dochody	KURS EUR/PLN -5% Wynik finansowy przed opodatkowaniem		Inne całkowite dochody
Należności z tytułu dostaw i usług	137 366	5 684 EUR	284	EUR	- EUR	- 284	EUR	- EUR
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług	198 124	7 228 EUR	- 361	EUR	- EUR	361	EUR	- EUR
Klasy instrumentów finansowych	Wartość sprawozdawcza w PLN	Wartość narażona na ryzyko	kurs USD/PLN +5% Wynik finansowy przed opodatkowaniem		Inne całkowite dochody	KURS USD/PLN -5% Wynik finansowy przed opodatkowaniem		Inne całkowite dochody
Należności z tytułu dostaw i usług	137 366	335 USD	17	USD	- USD	- 17	USD	- USD
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług	198 124	27 USD	- 1	USD	- USD	1	USD	- USD
Klasy instrumentów finansowych	Wartość sprawozdawcza w PLN	Wartość narażona na ryzyko	kurs CZK/PLN +5% Wynik finansowy przed opodatkowaniem		Inne całkowite dochody	KURS CZK/PLN -5% Wynik finansowy przed opodatkowaniem		Inne całkowite dochody
Należności z tytułu dostaw i usług	137 366	1 223 CZK	61	CZK	-CZK	- 61	CZK	-CZK
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług	198 124	4 CZK	0	CZK	-CZK	0	CZK	-CZK
Klasy instrumentów finansowych	Wartość sprawozdawcza w PLN	Wartość narażona na ryzyko	kurs GBP/PLN +5% Wynik finansowy przed opodatkowaniem		Inne całkowite dochody	KURS GBP/PLN -5% Wynik finansowy przed opodatkowaniem		Inne całkowite dochody
Należności z tytułu dostaw i usług	137 366	65 GBP	3	GBP	-GBP	- 3	GBP	-GBP

42.3 Ryzyko kredytowe

Ryzyko kredytowe to ryzyko związane z możliwością poniesienia przez Grupę Kapitałową straty finansowej, w przypadku gdy klient lub kontrahent instrumentu finansowego nie spełni swoich zobowiązań umownych, wynikające głównie z należności Grupy od klientów.

Transakcje, które narażają Grupę Kapitałową na ryzyko kredytowe dotyczą należności z tytułu dostaw i usług, środków pieniężnych i innych aktywów finansowych. Zgodnie z polityką Zarządu ekspozycja Grupy Kapitałowej na ryzyko kredytowe jest monitorowana na bieżąco.

Na każdy dzień sprawozdawczy Grupa Kapitałowa dokonuje oceny czy ryzyko kredytowe związane z danym instrumentem finansowym znacznie wzrosło od dnia jego początkowego ujęcia. Dokonując takiej oceny, Grupa posługuje się zmianą ryzyka niewykonania zobowiązania w oczekiwanym okresie życia instrumentu finansowego, a nie zmianą kwoty oczekiwanych strat kredytowych. W celu dokonania takiej oceny Grupa Kapitałowa porównuje ryzyko niewykonania zobowiązania dla danego instrumentu finansowego na dzień sprawozdawczy z ryzykiem niewykonania zobowiązania dla tego instrumentu finansowego na dzień początkowego ujęcia, biorąc pod uwagę racjonalne i możliwe do udokumentowania informacje, które są dostępne bez nadmiernych kosztów lub starań i które wskazują na znaczny wzrost ryzyka kredytowego od momentu początkowego ujęcia.

Celem wymogów w zakresie utraty wartości jest ujęcie oczekiwanych strat kredytowych w całym okresie życia wszystkich instrumentów finansowych, w odniesieniu do których odnotowano znaczny wzrost ryzyka kredytowego od momentu początkowego ujęcia – niezależnie od tego, czy oceniane one były indywidualnie czy zbiorowo – biorąc pod uwagę wszystkie racjonalne i możliwe do udokumentowania informacje, włączając w to dane dotyczące przyszłości.

Ryzyko kredytowe związane z należnościami z tytułu dostaw i usług, środkami pieniężnymi i innymi aktywami finansowymi jest ograniczone ze względu na bardzo dużą bazę klientów i wysoki poziom dywersyfikacji ryzyka. Z tego względu koncentracja ryzyka kredytowego jest nieistotna.

Ponadto Grupa Kapitałowa prowadzi restrykcyjną politykę zarządzania należnościami, w ramach której ryzyko niewypłacalności klienta ograniczane jest poprzez korzystanie z ubezpieczenia kredytu kupieckiego. W 2019r. około 82 % (82 % w roku 2018r) należności z tytułu dostaw i usług Grupy Kapitałowej było objęte ubezpieczeniem. W przypadku niewypłacalności klientów objętych ubezpieczeniem ubezpieczyciel wypłaca odszkodowanie.

Grupa Kapitałowa nie poniosła żadnych istotnych strat w związku z niewypełnianiem zobowiązań przez klientów. Odpisy aktualizujące z tytułu utraty wartości są ujmowane od należności nieubezpieczonych i od kwot odpowiadających udziałowi własnemu Grupy Kapitałowej dla należności, które są ubezpieczone, na podstawie szczegółowej analizy trwałej utraty wartości należności.

Wartość księgowa każdego z aktywów finansowych odzwierciedla maksymalną ekspozycję na ryzyko kredytowe.

Na dzień 31 grudnia 2019r. struktura wiekowa należności z tytułu dostaw i usług przedstawiała się następująco:

		Rok zakończony 31 grudnia 2019	Rok zakończony 31 grudnia 2018
	Wartość brutto	Odpis aktualizujący	Wartość brutto	Odpis aktualizujący
Nieprzeterminowane	122 456		110 387	93
Przeterminowane:
0-30 dni	32 585		23 680	22
31-180 dni	25 228	51	3 762	222
181-365 dni	1 266	1 266	231	163
> 365 dni	13 852	13 852	14 837	14 544
Razem	195 387	15 169	152 898	15 044

42.4 Ryzyko związane z płynnością

Grupa monitoruje ryzyko braku funduszy poprzez planowanie płynności. Narzędzie to uwzględnia terminy wymagalności/ zapadalności zarówno inwestycji jak i aktywów finansowych (np. konta należności, pozostałych aktywów finansowych) oraz prognozowane przepływy pieniężne z działalności operacyjnej.

Celem Grupy jest utrzymanie równowagi pomiędzy ciągłością a elastycznością finansowania, poprzez korzystanie z rozmaitych źródeł finansowania, takich jak kredyty w rachunku bieżącym, kredyty bankowe, pożyczki, umowy dzierżawy z opcją zakupu. Grupa w celu pokrycia luki płynnościowej zamierza wykorzystać otwarte linie kredytowe oraz zamierza zrealizować sprzedaż aktywów ZM Silesia oraz sprzedaż nieruchomości. Dodatkowo Grupa otrzymała list wsparcia od właściciela. Szczegóły opisano w nocie 7.

	Krótkoterminowe		Długoterminowe	Zobowiązania
	do 12 mc	1 do 3 lat	3 do 5 lat	powyżej 5 lat	razem
Stan na 31 grudnia 2019
Kredyty i pożyczki	172 375	61 249	19 844	2 280	255 748
Odsetki od kredytów bankowych	12 066	4 287	1 389	160	17 902
Leasing finansowy	16 631	29 776	3 834	14 142	64 383
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług	270 432	-	-	-	270 432
Zobowiązania finansowe	5 471	-	387	5 352	11 210
Zobowiązania z tytułu zakupu udziałów i akcji	62 000	-	1 918	-	63 918
Swapy stopy procentowej wykorzystywane w rachunkowości zabezpieczeń	-	-	1 034	-	1 034
Razem	538 975	95 312	28 406	91 934	684 627

Poniżej przedstawiono przepływy pieniężne wynikające z umów:

	Krótkoterminowe		Długoterminowe	Zobowiązania
	do 12 mc	1 do 3 lat	3 do 5 lat	powyżej 5 lat	razem
Stan na 31 grudnia 2018
Kredyty i pożyczki	91 003	60 963	47 189	2 784	201 939
Odsetki od kredytów bankowych	6 370	4 267	3 303	195	14 135
Leasing finansowy	14 417	18 793	5 082	-	38 292
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług	198 124	-	-	-	198 124
Zobowiązania finansowe	4 123	-	19 798	5 352	29 273
Zobowiązania z tytułu zakupu udziałów i akcji	65 355	-	2 000	-	67 355
Swapy stopy procentowej wykorzystywane w rachunkowości zabezpieczeń	-	-	1 005	-	1 005
Razem	379 392	84 023	78 377	8 331	550 123

Grupa w celu pokrycia luki płynnościowej zamierza wykorzystać otwarte linie kredytowe oraz zamierza zrealizować sprzedaż aktywów ZM Silesia oraz sprzedaż nieruchomości. Dodatkowo Grupa otrzymała list wsparcia od właściciela. Szczegóły opisano w nocie 7.

43 Rachunkowość zabezpieczeń

Grupa w ograniczonym zakresie korzystała z instrumentów finansowych zabezpieczających ryzyko kursowe, zawierając transakcje forward.

Wartość wyceny transakcji zabezpieczających wykazywana w Innych Całkowitych Dochodach wynosiła na dzień 31 grudnia 2019r. 251 tys. PLN (na dzień 31 grudnia 2018r. wynosiła 792 tys. PLN).

W celu ograniczenia zmienności wartości ponoszonych przez Grupę kosztów odsetkowych (powodującej odchylenia od kwot przyjętych w planach finansowych, czy budżetach), jednostka dominująca wykorzystuje transakcje pochodne typu Interest Rate Swap (IRS). Poprzez wykorzystanie kontraktu IRS na potrzeby zabezpieczenia się przed ryzykiem stopy procentowej Grupa minimalizuje wahanie stopy procentowej, po jakiej obsługiwany będzie koszt odsetkowy z tytułu zaciągniętego kredytu w danym horyzoncie czasowym.

Wykorzystywane przez Grupę kontrakty IRS należą do poziomu 2 hierarchii wyceny do wartości godziwej.

Wartość godziwa walutowych kontraktów forward jest ustalana poprzez odniesienie do bieżących kursów terminowych (forward) występujących przy kontraktach o podobnym terminie zapadalności. Wartość godziwa kontraktów na zamianę stóp procentowych jest ustalana na podstawie modelu wyceny uwzględniającego obserwowalne dane rynkowe, w tym w szczególności bieżące terminowe stopy procentowe.

Poniżej podsumowanie transakcji zabezpieczających oraz parametrów kredytu dla Grupy stanowiącego ekonomiczną pozycję zabezpieczaną.

Kryterium	Transza nr 1 kredytu	IRS I	Transza nr 2 i 3 kredytu	IRS II
Wolumen (PLN)	22 500 000,00 zł	11 250 000,00 zł	27 597 991,77 zł	13 798 995,89 zł
Data zawarcia	31.10.2017	27.02.2018	31.10.2017	27.02.2018
Dzień zakończenia	31.03.2023	31.03.2023	29.09.2023	29.09.2023
Początek naliczania odsetek	01.12.2017	28.02.2018	01.12.2017	28.02.2018
Okres odsetkowy	3M	3M	3M	3M
Baza odsetkowa	Act/365	Act/365	Act/365	Act/365
Stała stopa procentowa (płacona przez Spółkę)	-	2,83%	-	2,85%
Zmienna stopa procentowa	WIBOR 3M	WIBOR 3M	WIBOR 3M	WIBOR 3M
Amortyzacja	20 równych rat w wysokości 1.000 000 PLN płatnych w ostatnim dniu roboczym kwartału od 30.03.2018 oraz ostatnia rata w wysokości 2.500.000 PLN	Amortyzacja liniowa w wysokości 500 000 PLN na koniec każdego kwartału od 30.03.2018 oraz ostatnia rata w wysokości 1.250.000 PLN	22 równych rat w wysokości 780.000 PLN płatnych w ostatnim dniu roboczym kwartału od 30.03.2018 oraz 69 równych rat w wysokości 135.000 PLN płatnych w ostatnim dniu roboczym każdego miesiąca od 31.01.2018 oraz ostatnia rata w wysokości 1.797.991,77 PLN	Amortyzacja liniowa w wysokości 592 500 PLN na koniec każdego kwartału od 30.03.2018 oraz ostatnia rata w wysokości 898.996 PLN
Sposób ustalania stawki referencyjnej dla zmiennej stopy procentowej	2 dni robocze przed rozpoczęciem kolejnego kwartału	2 dni robocze przed rozpoczęciem każdego kwartału	2 dni robocze przed rozpoczęciem kolejnego kwartału/miesiąca	2 dni robocze przed rozpoczęciem każdego kwartału

Kryterium	Transza nr 4 kredytu	IRS III	Transza nr 4 kredytu	IRS IV
Wolumen (PLN)	18 000 000,00 zł	9 000 000,00 zł	44 000 000,00 zł	22 000 000,00 zł
Data zawarcia	31.10.2017	27.02.2018	29.06.2018	29.08.2018
Dzień zakończenia	29.12.2023	29.12.2023	27.06.2023	27.06.2023
Początek naliczania odsetek	01.12.2017	28.02.2018	30.06.2018	29.08.2018
Okres odsetkowy	3M	3M	3M	3M
Baza odsetkowa	Act/365	Act/365	Act/365	Act/365
Stała stopa procentowa (płacona przez Spółkę)	-	2,87%	-	2,64%
Zmienna stopa procentowa	WIBOR 3M	WIBOR 3M	WIBOR 3M	WIBOR 3M
Amortyzacja	24 równych rat w wysokości 750 000 PLN płatnych w ostatnim dniu roboczym kwartału od 30.03.2018	Amortyzacja liniowa w wysokości 375 000 PLN na koniec każdego kwartału od 30.03.2018	20 równych rat w wysokości 2 200 000 PLN płatnych w ostatnim dniu roboczym kwartału od 28.09.2018	Amortyzacja liniowa w wysokości 1 100 000 PLN na koniec każdego kwartału od 28.09.2018
Sposób ustalania stawki referencyjnej dla zmiennej stopy procentowej	2 dni robocze przed rozpoczęciem kolejnego kwartału	2 dni robocze przed rozpoczęciem każdego kwartału	2 dni robocze przed rozpoczęciem kolejnego kwartału	2 dni robocze przed rozpoczęciem każdego kwartału

Kryterium	Transza nr 5 kredytu	IRS V	Transza nr 6 kredytu	IRS VI
Wolumen (PLN)	28 070 000,00 zł	14 035 000,00 zł	18 200 000,00 zł	9 100 000,00 zł
Data zawarcia	09.12.2019	20.12.2019	09.12.2019	20.12.2019
Dzień zakończenia	30.09.2029	28.09.2029	30.09.2029	28.09.2029
Początek naliczania odsetek	od dnia uruchomienia kredytu	31.03.2020	od dnia uruchomienia kredytu	31.12.2021
Okres odsetkowy	3M	3M	3M	3M
Baza odsetkowa	Act/365	Act/365	Act/365	Act/365
Stała stopa procentowa (płacona przez Spółkę)	-	1,9295%	-	1,9475%
Zmienna stopa procentowa	WIBOR 3M	WIBOR 3M	WIBOR 3M	WIBOR 3M
Amortyzacja	39 rat kapitałowych zwiększających się co miesiąc o kwotę 3.970 PLN, I rata w wysokości 655.000 PLN, płatne w ostatnim dniu roboczym kwartału od 31.03.2020 r.	Amortyzacja kwartalna w wysokości 327.500 PLN począwszy od 31.03.2020 podwyższana co kwartał o kwotę 1.985 PLN	31 rat kapitałowych zwiększających się co miesiąc o kwotę 3.806 PLN, I rata w wysokości 530.000 PLN, płatne w ostatnim dniu roboczym kwartału od 31.03.2022 r.	Amortyzacja kwartalna w wysokości 265.000 PLN począwszy od 31.03.2022 podwyższana co kwartał o kwotę 1.903 PLN
Sposób ustalania stawki referencyjnej dla zmiennej stopy procentowej	2 dni robocze przed rozpoczęciem kolejnego kwartału	2 dni robocze przed rozpoczęciem każdego kwartału	2 dni robocze przed rozpoczęciem kolejnego kwartału	2 dni robocze przed rozpoczęciem każdego kwartału

Poniżej podsumowanie transakcji zabezpieczających oraz parametrów kredytu dla spółek zależnych, stanowiącego ekonomiczną pozycję zabezpieczaną.

Kryterium	KREDYT 1 PHU FERMA-POL	IRS 1 FERMA-POL	KREDYT 2 PHU FERMA-POL	IRS 2 FERMA-POL
Wolumen (PLN)	7 800 000,00 zł	3 900 000,00 zł	43 789 400,00 zł	23 394 700,00 zł
Data zawarcia	31.10.2017	27.02.2018	09.12.2019	20.12.2019
Dzień zakończenia	29.12.2023	29.12.2023	30.09.2029	28.09.2029
Początek naliczania odsetek	01.12.2017	28.02.2018	od dnia uruchomienia kredytu	31.12.2021
Okres odsetkowy	3M	3M	3M	3M
Baza odsetkowa	Act/365	Act/365	Act/365	Act/365
Stała stopa procentowa (płacona przez Spółkę)	-	2,97%	-	1,9475%
Zmienna stopa procentowa	WIBOR 3M	WIBOR 3M	WIBOR 3M	WIBOR 3M
Amortyzacja	23 równych rat w wysokości 209.000 PLN płatnych w ostatnim dniu roboczym kwartału od 30.03.2018 oraz ostatnia rata balonowa w wysokości 2.993.000 PLN	Amortyzacja liniowa w wysokości 104.500 PLN na koniec każdego kwartału od 30.03.2018 oraz ostatnia rata w wysokości 1.496.500 PLN	31 rat kapitałowych zwiększających się co miesiąc o kwotę 9.037 PLN, I rata w wysokości 1.277.000 PLN, płatne w ostatnim dniu roboczym kwartału od 31.03.2022 r.	Amortyzacja kwartalna w wysokości 682.500 PLN począwszy od 31.03.2022 podwyższana co kwartał o kwotę 4.812 PLN w IIQ2022 oraz o kwotę 4.810 PLN w kolejnych kwartałach
Sposób ustalania stawki referencyjnej dla zmiennej stopy procentowej	2 dni robocze przed rozpoczęciem kolejnego kwartału	2 dni robocze przed rozpoczęciem każdego kwartału	2 dni robocze przed rozpoczęciem kolejnego kwartału	2 dni robocze przed rozpoczęciem każdego kwartału

	KREDYT	IRS	KREDYT	IRS
Kryterium	AGRO BIEGANÓW	AGRO BIEGANÓW	AGRO GOBARTO	AGRO GOBARTO
Wolumen (PLN)	6 750 000,00 zł	3 375 000,00 zł	5 214 432,42 zł	2 546 466,00 zł
Data zawarcia	31.10.2017	27.02.2018	31.10.2017	27.02.2018
Dzień zakończenia	29.09.2023	29.09.2023	29.09.2023	29.09.2023
Początek naliczania odsetek	01.12.2017	28.02.2018	01.12.2018	28.02.2019
Okres odsetkowy	3M	3M	3M	3M
Baza odsetkowa	Act/365	Act/365	Act/365	Act/365
Stała stopa procentowa (płacona przez Spółkę)	-	2,95%	-	2,90%
Zmienna stopa procentowa	WIBOR 3M	WIBOR 3M	WIBOR 3M	WIBOR 3M
Amortyzacja	23 równych rat w wysokości 187.500 PLN płatnych w ostatnim dniu roboczym kwartału od 30.03.2018 oraz ostatnia rata balonowa w wysokości 2.625.000 PLN	Amortyzacja liniowa w wysokości 93 750 PLN na koniec każdego kwartału od 30.03.2018 oraz ostatnia rata w wysokości 1.312.500 PLN	3 równych rat w wysokości 314.600 PLN oraz 66 równych ratach w wysokości 53.400 PLN płatnych w ostatnim dniu roboczym miesiąca od 31.01.2018 oraz ostatnia rata balonowa w wysokości 799.800 PLN	Amortyzacja liniowa w wysokości 242.066 PLN na koniec każdego kwartału od 31.01.2018 oraz w wysokości 80.100 na koniec każdego kwartału od 31.12.2018 oraz ostatnia rata w wysokości 453.300 PLN
Sposób ustalania stawki referencyjnej dla zmiennej stopy procentowej	2 dni robocze przed rozpoczęciem kolejnego kwartału	2 dni robocze przed rozpoczęciem każdego kwartału	2 dni robocze przed rozpoczęciem kolejnego kwartału	2 dni robocze przed rozpoczęciem każdego kwartału

Kryterium	KREDYT ROLPOL	IRS ROLPOL	KREDYT AGRO NET	IRS AGRO NET
Wolumen (PLN)	3 826 200,00 zł	1 913 100,00 zł	3 826 200,00 zł	1 913 100,00 zł
Data zawarcia	31.10.2017	27.02.2018	31.10.2017	27.02.2018
Dzień zakończenia	29.12.2023	29.12.2023	29.07.2022	29.07.2022
Początek naliczania odsetek	01.12.2017	28.02.2018	01.12.2017	28.02.2018
Okres odsetkowy	3M	3M	3M	3M
Baza odsetkowa	Act/365	Act/365	Act/365	Act/365
Stała stopa procentowa (płacona przez Spółkę)	-	2,95%	-	2,74%
Zmienna stopa procentowa	WIBOR 3M	WIBOR 3M	WIBOR 3M	WIBOR 3M
Amortyzacja	71 równych rat w wysokości 42.600 PLN płatnych w ostatnim dniu roboczym miesiąca od 31.01.2018 oraz 1 ostatniej racie w wysokości 886.800 PLN	Amortyzacja liniowa w wysokości 63.900 PLN na koniec każdego kwartału od 30.03.2018 oraz w wysokości 486.000 PLN na koniec trwania umowy	54 równych rat w wysokości 41.156 PLN płatnych w ostatnim dniu roboczym miesiąca od 31.01.2018 oraz 1 ostatniej racie w wysokości 32.796 PLN	Amortyzacja liniowa w wysokości 61.734 PLN na koniec każdego kwartału od 30.03.2018 oraz w wysokości 16.398 PLN na koniec trwania umowy
Sposób ustalania stawki referencyjnej dla zmiennej stopy procentowej	2 dni robocze przed rozpoczęciem kolejnego kwartału	2 dni robocze przed rozpoczęciem każdego kwartału	2 dni robocze przed rozpoczęciem kolejnego kwartału	2 dni robocze przed rozpoczęciem każdego kwartału

Kryterium	KREDYT ZM SILESIA	IRS ZM SILESIA
Wolumen (PLN)	21 339 065,75 zł	10 669 533,00 zł
Data zawarcia	31.10.2017	29.08.2018
Dzień zakończenia	27.06.2023	27.06.2023
Początek naliczania odsetek	01.07.2018	29.08.2018
Okres odsetkowy	3M	3M
Baza odsetkowa	Act/365	Act/365
Stała stopa procentowa (płacona przez Spółkę)	-	2,74%
Zmienna stopa procentowa	WIBOR 3M	WIBOR 3M
	57 równych rat w wysokości 367.900 PLN płatnych w ostatnim	Amortyzacja liniowa w wysokości 551.850 PLN na koniec każdego
Amortyzacja	dniu roboczym miesiąca od	kwartału od 28.09.2018 oraz w
	28.09.2018 oraz 1 ostatniej racie	wysokości 552.283 PLN na koniec
	w wysokości 368.765,75 PLN	trwania umowy
Sposób ustalania stawki referencyjnej dla	2 dni robocze przed rozpoczęciem	2 dni robocze przed rozpoczęciem
zmiennej stopy procentowej	kolejnego kwartału	każdego kwartału

44 Zarządzanie kapitałem

Głównym celem zarządzania kapitałem Grupy jest utrzymanie dobrego ratingu kredytowego i bezpiecznych wskaźników kapitałowych, które wspierałyby działalność operacyjną Grupy i zwiększały wartość dla jej akcjonariuszy.

Grupa zarządza strukturą kapitałową i w wyniku zmian warunków ekonomicznych wprowadza do niej zmiany. W celu utrzymania lub skorygowania struktury kapitałowej, Grupa może zmienić wypłatę dywidendy dla akcjonariuszy, zwrócić kapitał akcjonariuszom lub wyemitować nowe akcje. W roku zakończonym dnia 31 grudnia 2019 roku i 31 grudnia 2018 roku nie wprowadzono żadnych zmian do celów, zasad i procesów obowiązujących w tym obszarze.

Grupa monitoruje stan kapitałów stosując wskaźnik dźwigni, który jest liczony jako stosunek zadłużenia netto do sumy kapitałów powiększonych o zadłużenie netto. Do zadłużenia netto Grupa wlicza oprocentowane kredyty i pożyczki, zobowiązania z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe zobowiązania, pomniejszone o środki pieniężne i ekwiwalenty środków pieniężnych.

	Rok zakończony	Rok zakończony
	31 grudnia 2019	31 grudnia 2018
Oprocentowane kredyty i pożyczki	255 748	241 955
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe zobowiązania	270 432	198 124
Zobowiązania finansowe	75 594	48 772
Zobowiązania z tytułu zakupu udziałów i akcji	63 918	67 355
Minus środki pieniężne i ich ekwiwalenty	50 426	46 674
Zadłużenie netto	615 266	509 532
Kapitał własny	439 863	415 718
Kapitał razem	439 863	415 718
Kapitał i zadłużenie netto	1 055 129	925 250
Wskaźnik dźwigni	58%	55%

45 Struktura zatrudnienia

Przeciętne zatrudnienie w Grupie w roku zakończonym dnia 31 grudnia 2019 roku i 31 grudnia 2018 roku kształtowało się następująco:

Grupa zatrudnionych	Rok zakończony 31 grudnia 2019	Rok zakończony 31 grudnia 2018
Zarząd jednostki dominującej	5	6
Zarządy jednostek z grupy	12	10
Administracja	611	394
Dział sprzedaży	519	473
Pion produkcji	1 595	1 036
Pozostali	303	400
Razem	3 045	2 319

46 Różnice kursowe z przeliczenia

Pozycja różnic kursowych z przeliczenia obejmuje efekt przeliczenia danych finansowych jednostek zagranicznych sporządzonych w walucie funkcjonalnej UAH na walutę prezentacji niniejszego skonsolidowanego sprawozdania finansowego (czyli PLN).

47 Zdarzenia następujące po dniu sprawozdawczym

47.1 Nabycie istotnych aktywów przez spółkę zależną od Gobarto S.A.

W dniu 16 stycznia 2020r. spółka zależna Bioenergia Sp. z o.o. podpisała umowę nabycia:

• nieruchomości niezabudowanych oraz nieruchomości zabudowanych budynkami i budowlami oraz infrastrukturą techniczną i uzbrojeniem tworzącymi fermę macierzystą trzody chlewnej o obsadzie 12 tys. sztuk oraz obiektami biogazowni rolniczej o mocy 999 kW wraz z infrastrukturą techniczną i uzbrojeniem, oraz
• stada trzody chlewnej liczącego 12 tys. sztuk zwierząt, w tym lochy, loszki remontowe, prosięta, warchlaki i knury.

Nabycie wyżej opisanych aktywów zwiększy możliwości produkcyjne grupy kapitałowej Emitenta w segmencie zwierzęcym i zgodne jest ze strategią na lata 2019 – 2024, o której Emitent informował raportem bieżącym nr 4/2019 z 30 stycznia 2019 roku.

47.2 Zmiana strategii działania na lata 2019 -2024

Dnia 23 stycznia 2020r. Zarząd Spółki poinformowała o zmianie Strategii działania grupy kapitałowej Gobarto S.A. na lata 2019 – 2024.

Zmieniona Strategia, zakładając umocnienie się Gobarto S.A. na pozycji jednego z czołowych producentów mięsa czerwonego w Polsce, przewiduje skoncentrowanie działalności grupy kapitałowej Gobarto S.A. na segmencie zwierzęcym i produkcyjnym, przy znaczącym ograniczeniu aktywności w segmencie przetwórczym i kontynuowaniu jej w segmencie dystrybucyjnym i na pozostałych obszarach.

W nawiązaniu do powyżej wskazanej zmiany Strategii podjęto czynności prowadzące do zbycia należących do Gobarto S.A. akcji w Zakładach Mięsnych Silesia S.A. z siedzibą w Katowicach, w tym w szczególności o rozpoczęciu rozmów z Cedrob S.A. z siedzibą w Ujazdówku, jako potencjalnym nabywcą przedmiotowych akcji.

47.3 Ryzyko rozprzestrzeniania się koronawirusa SARS-CoV-2

W związku zaleceniami Europejskiego Urzędu Nadzoru Giełd i Papierów Wartościowych z dnia 11 marca 2020 r. oraz komunikatem Urzędu Komisji Nadzoru Finansowego z dnia 12 marca 2020 r. Zarząd GOBARTO S.A informuje, iż na bieżąco monitoruje rozwój sytuacji związanej z rozprzestrzenianiem się koronawirusa SARS-CoV-2 ("koronawirus") oraz pandemii wywoływanej nim choroby COVID-19.

W dniu 11 marca 2020 r. Światowa Organizacja Zdrowia uznała epidemię koronawirusa za pandemię, natomiast w dniu 12 marca polski rząd wprowadził stan zagrożenia epidemicznego. W celu złagodzenia potencjalnie istotnego zagrożenia jakie niesie dla zdrowia publicznego COVID-19, polskie władze podjęły działania mające na celu powstrzymanie epidemii, w tym wprowadzenie ograniczeń w transgranicznym przepływie osób, tymczasowy zakaz wjazdu do Polski przez cudzoziemców i zakaz prowadzenia działalności w niektórych branżach w oczekiwaniu na dalszy rozwój sytuacji. W szczególności, zawieszono lotniczy i kolejowy transport osób, zawieszono także zajęcia w szkołach i uniwersytetach, zamknięto funkcjonowanie restauracji, kin, teatrów i muzeów oraz obiektów sportowych, zamknięto punkty handlu detalicznego z wyłączeniem sieci spożywczych, sklepów spożywczych i aptek.

W dniu 18 marca 2020 r. polski rząd ogłosił państwowy program pomocy ("Tarcza antykryzysowa") w celu przeciwdziałania negatywnym skutkom epidemii COVID-19 na gospodarkę.

W dniu 24 marca 2020 wprowadzono kolejne obostrzenia związane z epidemią koronawirusa. Wprowadzono ograniczenia w przemieszczaniu się zgodnie z którymi z domu można wychodzić wyłącznie do i z pracy, w ramach wolontariatu walki z koronawirusem oraz w celu załatwienia najważniejszych spraw takich jak zakupy czy wizyta w aptece. W g rozporządzenia nie powinny poruszać się razem więcej niż dwie osoby Nowe obostrzenia będą obowiązywać od 24 marca do 11 kwietnia.

Biorąc pod uwagę dynamicznie zmieniającą się sytuację, w tym uwarunkowania prawne, związane z rozprzestrzenianiem się koronawirusa Zarząd nie jest w stanie na moment sporządzania sprawozdania w sposób wiarygodny określić wpływu jaki rozprzestrzenianie się koronawirusa będzie miało na działalność Grupy Kapitałowej GOBARTO S.A oraz wyniki finansowe.

Zarząd Jednostki dominującej na moment publikacji niniejszego raportu nie odnotował znaczących zakłóceń w obszarach związanych z prowadzoną działalnością i łańcuchem dostaw. Wszystkie jednostki produkcyjne, handlowe i usługowe Grupy Kapitałowej GOBARTO obecnie prowadzą działalność bez zakłóceń.

Na chwile obecną można jedynie przewidywać, że w krótkim i średnim terminie wydarzenia związane z rozprzestrzenianiem się koronawirusa mogą mieć wpływ na sytuacje gospodarczą Kraju a tym samym na wyniki finansowe Grupy w II kwartale 2020. Obszary, w których identyfikujemy na dziś ryzyko to m. in. możliwe opóźnienia w łańcuchu dostaw, potencjalna absencja pracowników Grupy lub jego kontrahentów, ewentualne straty wynikające z pogorszeniem płynności finansowej lub wstrzymaniem produkcji przez kontrahentów Grupy, - wzrost niepewności gospodarczej odzwierciedlony wahaniami cen aktywów i kursów walut obcych.

Grupa Kapitałowa GOBARTO S.A. jest pionowo zintegrowanym holdingiem z branży mięsnej koncentrującym swoją działalność na hodowli trzody chlewnej, skupie, uboju oraz rozbiorze i konfekcji mięsa wieprzowego w wielu asortymentach. Sfera produkcyjno-handlowa stanowi kluczową część prowadzonej działalności Grupy. Równolegle Grupa prowadzi działalność handlową w zakresie dystrybucji wyrobów mięsnych i wędliniarskich oraz działalność pośrednictwa w zakresie handlu. Ponadto spółki z segmentu rolnego zajmują się produkcją roślinną.

Zgodnie z powyższym GOBARTO S.A działa w szeroko rozumianym sektorze przetwórstwa rolno spożywczego i produkcji mięsa który na chwilę obecną nie odczuł istotnie skutków epidemii COVID-19.

Na przestrzeni ostatnich tygodni Grupa realizowała względnie stabilną, a nawet okresowo zwiększoną sprzedaż, a jej działalność gospodarcza, w tym dostawy miały charakter ciągły. Na podstawie publicznie dostępnych informacji na dzień, w którym niniejsze sprawozdanie finansowe zostało zatwierdzone do publikacji, Zarząd Jednostki dominującej rozważył kilka prawdopodobnych scenariuszy w odniesieniu do potencjalnego rozwoju epidemii i jej oczekiwanego wpływu na Grupę i środowisko gospodarcze, w którym prowadzi ona działalność, w tym środki już podjęte przez polski rząd oraz rządy innych krajów, z których pochodzą główni partnerzy biznesowi Grupy.

W celu ograniczenia ryzyka wynikającego z potencjalnych niekorzystnych scenariuszy, Zarząd Jednostki dominującej rozpoczął wdrażanie szeregu rozwiązań, które obejmują bardzo szeroki i uniwersalny zakres Zarządzeń, Instrukcji i Zaleceń. Z najważniejszych warto wyróżnić:

• Zakaz wchodzenia na teren zakładu osób trzecich (bez zgody członka Zarządu)
• Zakaz spotkań, narad, zebrań w zakładzie pracy
• Pomiar temperatury ciała
• Zwiększone zapewnienie środków dezynfekcyjnych dla wszystkich pracowników
• W Centrach Dystrybucyjnych sprzedaż stacjonarna do godziny 11.00; zamknięte dla klienta strefy mięsa świeżego; jednocześnie na CD może być tylko 5 klientów – ruch regulowany przez naszego pracownika
• W segmencie zwierzęcym dezynfekcja wszystkich dostarczanych towarów
• Rozdzielenie zespołów w trakcie posiłków
• Szeroka kampania w języku polskim i ukraińskim dotycząca postepowania z covid-19 i higieny

Ponadto mając na względzie ryzyko pojawienia się absencji pracowników lub pojawienia się koronawirusa w którejś z lokalizacji należących do Grupy wiązało by się z kwarantanną lub hospitalizowaniem części załogi podjęto następujące działania:

• W segmencie zwierzęcym stworzono z pracowników zespół tzw. rezerwowy. Zobowiązania są oni do domowej samoizolacji. W przypadku, gdy służby sanitarno- epidemiologiczne wyznaczyłyby administracyjną kwarantannę dla pracujących wskutek zachorowania pracownika wówczas pracę podejmie zespół rezerwowy.
• W segmencie B2B oraz przetwórczym, w działach gdzie możliwa jest praca zdalna osoby zostały oddelegowane do pracy w domu. Objęto tym sposobem pracy większość działów administracyjnych. Wprowadzono podział całego zakładu na strefy i uregulowano zachowania na styku tych stref.
• W segmencie B2C, wprowadzona trzyzmianowość na CD (rozbicie zmiany nocnej bez zazębiania się tak, aby w przypadku ryzyka zakażenia wyeliminować tylko jedną zmianę; Osoby kluczowe dla poszczególnych procesów na CD pracują rotacyjnie tak, aby zawsze osoba decyzyjna był w backupie

Wszystkie powyższe działania mają na celu zapewnić ciągłość produkcji i handlu w Grupie.

W zakresie zapewnienia ciągłości dostaw na wypadek ograniczeń w łańcuchu dostaw podjęto następujące działania:

• W segmencie zwierzęcym, zgromadzony został bezpieczny zapas pasz oraz pozostałych środków do produkcji.
• W segmencie B2B, żywiec wieprzowy w 37% pochodzi z hodowli własnej, 21 % to skup bezpośredni, reszta to profesjonalne firmy zewnętrzne; środki dezynfekcyjne jak i inne materiały tego typu w oparciu o bieżące zakupy i stan magazynowy nie stanowią żadnego ryzyka.
• W segmencie B2C, zgromadzony został bezpieczny zapas środków do higieny pracowników (fartuchy, rękawiczki, maski), oraz dezynfekcji pomieszczeń, powierzchni i dłoni
• W segmencie przetwórczym, posiadamy wysoki stan mroźni, co może być wsparciem w momencie zawieszenia/ braku dostaw mięsa; zwiększyliśmy ilości kupowanych dodatków, niezbędnych do produkcji, aby utrzymać większe stany magazynowe.

W opinii Zarządu Jednostki dominującej powyższe okoliczności uzasadniają przyjęte założenie, że Grupa będzie dysponować wystarczającymi zasobami, aby kontynuować swą działalność gospodarczą przez okres co najmniej 12 miesięcy od dnia bilansowego. Zarząd Jednostki dominującej doszedł do wniosku, że wpływ możliwych scenariuszy branych pod uwagę przy dokonywaniu tego osądu nie powoduje istotnej niepewności dotyczącej zdarzeń i okoliczności, które budziłyby poważne wątpliwości, co do zdolności Grupy do kontynuowania działalności.

47.4 Zmiana siedziby Spółki

Zarząd Gobarto S.A. przekazał informację, że zgodnie z uchwałą Zarządu nr 4/10/03/2020 z dnia 10 marca 2020 roku, z dniem 1 kwietnia 2020 zmienia się adres siedziby Spółki Gobarto S.A. z dotychczasowego: ul. Kłobucka nr 25, 05-699 Warszawa na nowy: ul. Wspólna 70, 00-687 Warszawa.

Pozostałe dane kontaktowe, w tym adres strony internetowej, adres e-mail i numer telefonu, nie ulegają zmianie.

Zarząd GOBARTO S.A.:

Podpisy Wszystkich Członków Zarządu:

31 marca 2020	Marcin Śliwiński	Prezes Zarządu	……………………………
31 marca 2020	Katarzyna Goździkowska - Gaztelu	Wiceprezes Zarządu	……………………………
31 marca 2020	Roman Miler	Wiceprezes Zarządu	……………………………
31 marca 2020	Rafał Oleszak	Wiceprezes Zarządu	……………………………
31 marca 2020	Karol Ludwiński	Wiceprezes Zarządu	……………………………
Sporządzający:
31 marca 2020	Agnieszka Kabus	Główny księgowy	……………………………