SKONSOLIDOWANY RAPORT ROCZNY

GRUPY GOBARTO S.A.

ZA OKRES 12 MIESIĘCY ZAKOŃCZONY DNIA 31 GRUDNIA 2018 ROKU

Zatwierdzono dnia 17 kwietnia 2019 roku

WYBRANE DANE FINANSOWE

	w tys. PLN		w tys. EUR
	Rok zakończony 31 grudnia 2018	Rok zakończony 31 grudnia 2017 (dane przekształcone)*	Rok zakończony 31 grudnia 2018	Rok zakończony 31 grudnia 2017 (dane przekształcone)*
Przychody netto ze sprzedaży
produktów, towarów i materiałów	2 147 922	1 768 821	503 380	416 713
Zysk (strata) z działalności operacyjnej	- 2 329	49 230	- 546	11 598
Zysk (strata) brutto	- 13 854	35 827	- 3 247	8 440
Zysk (strata) netto	- 17 843	31 120	- 4 182	7 331
Przepływy pieniężne netto z działalności			-	-
operacyjnej Przepływy pieniężne netto z działalności	32 349	61 534	7 581	14 497
inwestycyjnej Przepływy pieniężne netto z działalności	- 68 844	- 17 446	- 16 134	- 4 110
finansowej	21 079	- 38 331	4 940	- 9 030
Przepływy pieniężne netto, razem	- 15 416	5 757	- 3 613	1 356

	31 grudnia 2018	31 grudnia 2017 (*dane przekształcone)	31 grudnia 2018	31 grudnia 2017 (*dane przekształcone)
Aktywa, razem	1 037 800	1 072 707	241 349	257 188
Zobowiązania i rezerwy na zobowiązania	622 082	636 263	144 670	152 548
Zobowiązania długoterminowe	206 309	87 777	47 979	21 045
Zobowiązania krótkoterminowe	415 773	548 486	96 691	131 503
Kapitał własny	415 718	436 444	96 679	104 640
Kapitał zakładowy	278 002	278 002	64 652	66 653
Liczba akcji (w szt.) Zysk (strata) na jedną akcję zwykłą (w	27 800 229	27 800 229	27 800 229	27 800 229
PLN/ EUR) Wartość księgowa na jedną akcję (w	- 0,64	1,12	- 0,15	0,26
PLN/EUR)	14,95	15,70	3,48	3,76

Do przeliczania pozycji bilansowych w sprawozdaniu finansowym przyjęto średni kurs NBP z ostatniego dnia roboczego w poszczególnych okresach:

4,3000 EUR/PLN z dnia 31 grudnia 2018 roku
4,1709 EUR/PLN z dnia 31 grudnia 2017 roku

Dla przeliczenia poszczególnych pozycji w rachunku zysków i strat oraz dla przepływów pieniężnych zastosowano średnie roczne kursy:

4,2670 EUR/PLN za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2018 roku
4,2447 EUR/PLN za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2017 roku

*przekształcenie danych porównawczych zostało opisane w nocie 10 niniejszego skonsolidowanego sprawozdania finansowego

**Grupa zastosowała metodę retrospektywną z łącznym efektem pierwszego zastosowania MSSF 15 w zyskach zatrzymanych. Zgodnie z wybraną metodą dane porównawcze nie są przekształcone. Informacje dotyczące metody zastosowania MSSF 15 przedstawiono w nocie 8.1.

SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE

GRUPY GOBARTO S.A.

ZA ROK ZAKOŃCZONY DNIA 31 GRUDNIA 2018 ROKU

Zatwierdzono dnia 17 kwietnia 2019 roku

		Wybrane dane finansowe 2
		skonsolidowany Rachunek zysków i strat 8
		skonsolidowane sprawozdanie z całkowitych dochodów9
		Skonsolidowane sprawozdanie z sytuacji finansowej10
		Skonsolidowane sprawozdanie z przepływów pieniężnych12
		Skonsolidowane sprawozdanie ze zmian w kapitale własnym 13
		Zasady (polityki) rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające 15
1		Informacje ogólne 15
2		Skład Zarządu jednostki dominującej15
3		Skład Grupy 15
4		Zmiany w składzie Grupy18
	4.1	Połączenie spółek18
	4.2	Likwidacja spółek 18
	4.3	Zakup przedsiębiorstwa 18
5		Zatwierdzenie sprawozdania finansowego 19
6		Istotne wartości oparte na profesjonalnym osądzie i szacunkach19
	6.1	Profesjonalny osąd19
	6.2	Niepewność szacunków i założeń 19
7		Podstawa sporządzenia skonsolidowanego sprawozdania finansowego 20
	7.1	Oświadczenie o zgodności 21
	7.2	Waluta funkcjonalna i waluta sprawozdań finansowych21
8		Zmiany stosowanych zasad rachunkowości 21
	8.1	Wdrożenie MSSF 15 22
	8.2	Wdrożenie MSSF 9 23
9		Korekta błędów 24
	9.1	Korekty rozliczeń nabycia jednostek zależnych 24
	9.2	Korekty wyceny zapasów w Spółce Agro Bieganów Sp. z o.o. 25
	9.3	Pozostałe korekty związane z błędami księgowymi25
	9.4	Błędy prezentacji25
10		Porównywalność danych finansowych za poprzedni okres z danymi sprawozdania finansowego za bieżący
		okres25
11		Standardy i interpretacje, które zostały opublikowane a nie weszły jeszcze w życie 30
	11.1	Wdrożenie MSSF 16 30
	11.2	Wdrożenie pozostałych standardów i interpretacji 31
12		Istotne zasady rachunkowości 32
	12.1	Zasady konsolidacji 32
	12.2	Wycena do wartości godziwej33
	12.3	Przeliczanie pozycji wyrażonych w walucie obcej34
	12.4	Rzeczowe aktywa trwałe34
	12.5	Aktywa biologiczne 35
	12.6	Nieruchomości inwestycyjne 35
	12.7	Aktywa trwałe przeznaczone do sprzedaży 36
	12.8	Aktywa niematerialne 36
	12.9	Leasing 38

		12.10 Utrata wartości niefinansowych aktywów trwałych38
		12.11 Koszty finansowania zewnętrznego 39

	12.12 Kompensowanie aktywów i zobowiązań 39
	12.13 Aktywa finansowe – polityka rachunkowości stosowana od dnia 1 stycznia 2018 roku 40
	12.14 Utrata wartości aktywów finansowych – polityka rachunkowości stosowana począwszy od dnia 1 stycznia 2018 roku 40
	12.15 Aktywa finansowe – polityka rachunkowości stosowana do dnia 31 grudnia 2017 roku41
	12.16 Utrata wartości aktywów finansowych – polityka rachunkowości stosowana do dnia 31 grudnia 2017 roku42
	Aktywa ujmowane według zamortyzowanego kosztu 42
	Aktywa finansowe wykazywane według kosztu 42
	Aktywa finansowe dostępne do sprzedaży 43
	12.17 Pochodne instrumenty finansowe i zabezpieczenia 43
	Zabezpieczenie przepływów pieniężnych43
	12.18 Zapasy 44
	12.19 Zobowiązania finansowe44
	12.20 Pozostałe zobowiązania 45
	12.21 Zobowiązania z tytułu realizacji umowy 45
	12.22 Rezerwy45
	12.23 Odprawy emerytalne 45
	12.24 Przychody46
	Przychody z umów z klientami- polityka rachunkowości stosowana począwszy od 1 stycznia 2018 roku46
	12.25 Przychody – polityka rachunkowości stosowana do dnia 31 grudnia 2017 roku48
	Sprzedaż towarów i produktów48
	Świadczenie usług49
	Odsetki49
	Dywidendy49
	Przychody z tytułu wynajmu (leasingu operacyjnego) 49
	Dotacje rządowe49
	12.26 Podatki 49
	Podatek bieżący49
	Podatek odroczony49
	12.27 Ujęcie przepływów z tytułu umów faktoringu w sprawozdaniu z przepływów pieniężnych. 50
13	Segmenty operacyjne50
14	Przychody i koszty 55
14.1	Pozostałe przychody operacyjne55
14.2	Pozostałe koszty operacyjne 56
14.3	Przychody finansowe 57
14.4	Koszty finansowe 57
14.5	Koszty według rodzajów 57
14.6	Koszty świadczeń pracowniczych58
15	Składniki innych całkowitych dochodów58
16	Podatek dochodowy58
16.1	Obciążenie podatkowe58
16.2	Uzgodnienie efektywnej stawki podatkowej 58
16.3 17	Odroczony podatek dochodowy 59 Majątek socjalny oraz zobowiązania ZFŚS61

Grupa GOBARTO S.A. Skonsolidowane sprawozdanie finansowe za rok zakończony dnia 31 grudnia 2018 roku (w tysiącach PLN)

18		Zysk przypadający na jedną akcję62
19		Dywidendy wypłacone i zaproponowane do wypłaty62
20		Rzeczowe aktywa trwałe 63
21		Leasing65
	21.1	Zobowiązania z tytułu leasingu finansowego – Grupa jako leasingobiorca 65
		21.2 Zobowiązania z tytułu leasingu operacyjnego – Grupa jako leasingobiorca 65
22		Nieruchomości inwestycyjne66
23		Aktywa trwałe przeznaczone do sprzedaży67
24		Połączenia jednostek – ostateczne rozliczenia nabyć jednostek zależnych68
	24.1	Nabycie jednostki zależnej Zakłady Mięsne Silesia S.A. – rozliczenie ostateczne68
	24.2	Nabycie jednostki zależnej Jama sp. z o.o. – rozliczenie ostateczne69
25		Aktywa niematerialne 71
26		Wartość firmy i znaki towarowe 72
	26.1	Analiza wrażliwości 75
27		Pozostałe aktywa78
	27.1	Pozostałe aktywa finansowe78
	27.2	Pozostałe aktywa niefinansowe79
28		Świadczenia pracownicze79
	28.1	Świadczenia emerytalne 79
29		Zapasy80
30		Aktywa biologiczne80
31		Należności z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe należności 82
32		Środki pieniężne i ich ekwiwalenty 84
33		Kapitał podstawowy 85
		Wartość nominalna akcji 85
		Prawa akcjonariuszy 85
		Akcjonariusze o znaczącym udziale 85
34		Kapitał zapasowy86
	34.1	Niepodzielony wynik finansowy oraz ograniczenia w wypłacie dywidendy 86
	34.2	Udziały niekontrolujące 86
35		Oprocentowane kredyty bankowe i pożyczki86
36		Instrumenty finansowe- pozostałe ujawnienia sprawozdań88
	36.1	Pozycje przychodów, kosztów, zysków i strat ujęte w rachunku zysków i strat w podziale na kategorie instrumentów finansowych 88
	36.2	Wartość godziwa instrumentów finansowych89
37		Rezerwy 90
38		Zobowiązania z tytułu dostaw i usług, pozostałe zobowiązania i rozliczenia międzyokresowe91
	38.1	Zobowiązania z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe zobowiązania finansowe91
	38.2	Pozostałe zobowiązania niefinansowe92
	38.3	Przyszłe zobowiązania wynikające z kontraktów zawartych na koniec okresu sprawozdawczego 92
	38.4	Rozliczenia międzyokresowe92
39		Zysk z działalności inwestycyjnej93
40		Zwiększenie/zmniejszenie stanu zobowiązań z wyjątkiem kredytów i pożyczek93
41		Nabycie rzeczowych aktywów trwałych i aktywów niefinansowych 94
42		Zobowiązania warunkowe94
	42.1	Zobowiązania warunkowe 94
	42.2	Sprawy sądowe 94

Grupa GOBARTO S.A. Skonsolidowane sprawozdanie finansowe za rok zakończony dnia 31 grudnia 2018 roku (w tysiącach PLN)

	42.3	Rozliczenia podatkowe94
43		Informacje o podmiotach powiązanych 95
	43.1	Jednostka dominująca wyższego szczebla 96
	43.2	Wynagrodzenie wyższej kadry kierowniczej Grupy 96
		43.2.1 Wynagrodzenie wypłacone lub należne członkom Zarządu, członkom Rady Nadzorczej Grupy oraz pozostałym członkom głównej kadry kierowniczej96
44		Informacje o wynagrodzeniu biegłego rewidenta lub podmiotu uprawnionego do badania sprawozdań
		finansowych 97
45		Cele i zasady zarządzania ryzykiem finansowym97
	45.1	Ryzyko stopy procentowej 97
	45.2	Ryzyko walutowe 98
	45.3	Ryzyko kredytowe 101
	45.4	Ryzyko związane z płynnością 102
46		Rachunkowość zabezpieczeń 103
47		Zarządzanie kapitałem106
48		Struktura zatrudnienia 106
49		Różnice kursowe z przeliczenia 107
50		Zdarzenia następujące po dniu sprawozdawczym 107
	50.1	Ustanowienie hipoteki 107
	50.2	Połączenie jednostki dominującej107
	50.3	Zawarcie przez Jednostkę dominującą aneksów do umów dotyczących nabycia aktywów 107

SKONSOLIDOWANY RACHUNEK ZYSKÓW I STRAT

za rok zakończony dnia 31 grudnia 2018 roku

	Nota	Rok zakończony 31 grudnia 2018	Rok zakończony 31 grudnia 2017
			(dane przekształcone)*
Przychody ze sprzedaży produktów i usług		1 097 395	790 675
Przychody ze sprzedaży towarów i materiałów		1 050 527	978 146
Przychody ze sprzedaży		2 147 922	1 768 821
Koszt własny sprzedanych produktów i usług	14.5	1 018 955	714 403
Koszt sprzedanych towarów i materiałów		911 934	863 363
Koszt własny sprzedaży		1 930 889	1 577 766
Zysk brutto ze sprzedaży		217 033	191 055
Pozostałe przychody operacyjne	14.1	15 288	28 168
Koszty sprzedaży	14.5	153 582	117 706
Koszty ogólnego zarządu	14.5	59 946	44 563
Pozostałe koszty operacyjne	14.2	21 122	7 724
Zysk z działalności operacyjnej		- 2 329	49 230
Przychody finansowe	14.3	963	310
Koszty finansowe	14.4	12 488	13 713
Zysk/Strata brutto		- 13 854	35 827
Podatek dochodowy	16	3 989	4 707
Zysk/Strata netto		- 17 843	31 120

Zysk/Strata netto za okres przypadający:	- 17 843	31 120
- akcjonariuszom jednostki dominującej	- 17 843	31 120
Zysk/(strata) na jedną akcję:
– podstawowy z zysku za rok przypadającego akcjonariuszom jednostki dominującej	- 0,64	1,12
– rozwodniony z zysku za rok przypadającego akcjonariuszom jednostki dominującej	- 0,64	1,12

*przekształcenie danych porównawczych zostało opisane w nocie 10 niniejszego skonsolidowanego sprawozdania finansowego

SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE Z CAŁKOWITYCH DOCHODÓW

za rok zakończony dnia 31 grudnia 2018 roku

	Nota	Rok zakończony 31 grudnia 2018	Rok zakończony 31 grudnia 2017 (dane przekształcone)*
Zysk/(strata) netto za okres		- 17 843	31 120
Inne całkowite dochody
Pozycje podlegające przeklasyfikowaniu do zysku/(straty) w kolejnych okresach sprawozdawczych:
Różnice kursowe z przeliczenia jednostek zagranicznych	15	942	- 2 112
Zabezpieczenia przepływów pieniężnych wraz z efektem podatkowym	15	-792	374
Inne całkowite dochody netto podlegające
przeklasyfikowaniu do zysku/(straty) w kolejnych okresach sprawozdawczych		150	- 1 738
CAŁKOWITY DOCHÓD ZA OKRES, PRZYPADAJĄCY		- 17 693	29 382
- akcjonariuszom podmiotu dominującego		- 17 693	29 382

*przekształcenie danych porównawczych zostało opisane w nocie 10 niniejszego skonsolidowanego sprawozdania finansowego

SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE Z SYTUACJI FINANSOWEJ

na dzień 31 grudnia 2018 roku

	Nota	31 grudnia 2018	31 grudnia 2017	1 stycznia 2017
AKTYWA			(*dane	(*dane
Aktywa trwałe		683 497	przekształcone)** 696 609	przekształcone) 458 232
Rzeczowe aktywa trwałe	20	477 702	489 210	319 050
Trwałe aktywa biologiczne	30	12 716	11 225	12 455
Nieruchomości inwestycyjne	22	42 634	36 262	14 345
Wartość firmy	26	89 713	89 713	73 605
Znak towarowy	26	22 837	24 883	17 400
Inne wartości niematerialne	25	26 866	30 339	7 952
Aktywa finansowe	27.1	1 986	1 334	1 583
Należności długoterminowe		238	133	3
Aktywa z tytułu podatku odroczonego	16.3	8 798	13 495	11 737
Pozostałe aktywa niefinansowe	27.2	6	15	102
Aktywa obrotowe		329 538	347 117	259 015
Zapasy	29	70 697	67 803	34 876
Aktywa biologiczne	30	43 905	42 335	50 730
Należności z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe należności	31	142 851	149 935	99 408
Pozostałe aktywa finansowe		44	-	-
Środki pieniężne i ich ekwiwalenty	32	46 674	62 090	56 333
Pozostałe aktywa niefinansowe	27.2	25 367	24 954	17 668
Aktywa trwałe przeznaczone do sprzedaży	23	24 765	28 981	57 269
SUMA AKTYWÓW		1 037 800	1 072 707	774 516

*przekształcenie danych porównawczych zostało opisane w nocie 10 niniejszego skonsolidowanego sprawozdania finansowego

Grupa GOBARTO S.A. Skonsolidowane sprawozdanie finansowe za rok zakończony dnia 31 grudnia 2018 roku (w tysiącach PLN)

	Nota	31 grudnia 2018	31 grudnia 2017	1 stycznia 2017
PASYWA			(przekształcone)*	(przekształcone*)
Kapitał własny (przypadający akcjonariuszom jednostki dominującej)		415 718	436 444	407 061
Kapitał podstawowy	33.1	278 002	278 002	278 002
Kapitał zapasowy		181 832	153 519	140 917
Różnice kursowe z przeliczenia jednostek zagranicznych		-29 712	-30 654	-28 542
Pozostałe kapitały rezerwowe		4 987	1 896	-374
Zyski zatrzymane (Niepokryte straty)		-19 391	33 681	17 058
Udziały niekontrolujące		-	-	-
Zobowiązania długoterminowe		206 309	87 777	81 407
Oprocentowane kredyty i pożyczki	35	150 952	18 957	55 503
Rezerwy na zobowiązania z tytułu świadczeń pracowniczych	37	1 282	1 071	337
Zobowiązania finansowe	38.1	30 232	31 187	17 242
Zobowiązania z tytułu zakupu udziałów i akcji		2 000	6 500	-
Rezerwa z tytułu odroczonego podatku dochodowego	16.3	17 068	24 994	4 027
Przychody przyszłych okresów	38.4	3 574	3 868	4 298
Pozostałe rezerwy	37	1 200	1 200	-
Zobowiązania krótkoterminowe		415 773	548 486	286 048
Bieżąca część oprocentowanych kredytów i pożyczek	35	91 003	179 309	113 135
Rezerwy na zobowiązania z tytułu świadczeń pracowniczych	37	197	108	48
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług	38.1	198 124	206 271	147 790
Zobowiązania z tytułu podatku dochodowego		220	464	138
Zobowiązania finansowe	38.1	18 540	14 568	4 756
Zobowiązania z tytułu zakupu udziałów i akcji		65 355	109 255	-
Pozostałe zobowiązania niefinansowe	38.2	35 061	27 806	13 356
Rozliczenia międzyokresowe	38.4	1 016	5 050	3 352
Przychody przyszłych okresów	38.4	405	451	752
Pozostałe rezerwy	37	5 852	5 204	2 721
Zobowiązania razem		622 082	636 263	367 455
SUMA PASYWÓW		1 037 800	1 072 707	774 516

*przekształcenie danych porównawczych zostało opisane w nocie 10 niniejszego skonsolidowanego

sprawozdania finansowego

Grupa stosuje MSSF 9 bez przekształcania danych porównawczych. Informacje dotyczące metody zastosowania MSSF 9 przedstawiono w nocie 8.2

SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE Z PRZEPŁYWÓW PIENIĘŻNYCH

za rok zakończony dnia 31 grudnia 2018 roku

		Rok zakończony	Rok zakończony
	Nota	31 grudnia 2018	31 grudnia 2017
Przepływy środków pieniężnych z działalności operacyjnej			(dane przekształcone)*
Zysk/(strata) brutto		- 13 854	35 827
Korekty o pozycje:		46 203	25 707
Amortyzacja		48 922	30 121
(Zysk)/ strata z tytułu różnic kursowych		439	- 1 738
(Zysk)/strata na działalności inwestycyjnej	39	3 115	- 6 437
(Zwiększenie)/ zmniejszenie stanu należności		6 547	19 886
(Zwiększenie)/ zmniejszenie stanu zapasów, w tym aktywów biologicznych		- 5 955	12 569
Zwiększenie/ (zmniejszenie) stanu zobowiązań z wyjątkiem kredytów i pożyczek	40	- 2 123	- 16 256
Przychody z tytułu odsetek		-	- 305
Koszty z tytułu odsetek		8 937	6 890
Zmiana stanu rozliczeń międzyokresowych		- 4 380	1 653
Zmiana stanu rezerw		948	335
Zysk na okazyjnym nabyciu		-	- 16 840
Podatek dochodowy zapłacony		- 7 216	- 4 923
Pozostałe		- 3 030	752
Środki pieniężne netto z działalności operacyjnej		32 349	61 534
Przepływy środków pieniężnych z działalności inwestycyjnej
Sprzedaż rzeczowych aktywów trwałych i aktywów
niematerialnych		5 165	15 037
Nabycie rzeczowych aktywów trwałych i aktywów		- 42 986	- 19 082
niematerialnych	41
Nabycie jednostek zależnych po potrąceniu przejętych środków pieniężnych		- 34 420	- 15 113
Sprzedaż nieruchomości inwestycyjnych		4 000	-
Udzielone pożyczki		- 916	-
Spłata udzielonych pożyczek		313	1 714
Środki pieniężne netto z działalności inwestycyjnej		- 68 844	- 17 446
Przepływy środków pieniężnych z działalności finansowej
Spłata zobowiązań z tytułu leasingu finansowego		- 13 994	- 5 710
Wpływy z tytułu zaciągnięcia pożyczek/kredytów		99 988	137 159
Spłata pożyczek/kredytów		- 56 324	- 162 891
Odsetki zapłacone		- 8 591	- 6 889
Środki pieniężne netto z działalności finansowej		21 079	- 38 331
Zwiększenie/(zmniejszenie) netto stanu środków
pieniężnych i ich ekwiwalentów		- 15 416	5 757
Różnice kursowe netto		-	-
Środki pieniężne na początek okresu		62 090	56 333
Środki pieniężne na koniec okresu		46 674	62 090

*przekształcenie danych porównawczych zostało opisane w nocie 10 niniejszego skonsolidowanego sprawozdania finansowego

Grupa stosuje MSSF 9 bez przekształcania danych porównawczych. Informacje dotyczące metody zastosowania MSSF 9 przedstawiono w nocie 8.2.

SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE ZE ZMIAN W KAPITALE WŁASNYM

za rok zakończony dnia 31 grudnia 2018 roku

	Kapitał podstawowy	Kapitał zapasowy	Różnice kursowe z przeliczenia jednostki zagranicznej	Pozostałe kapitały rezerwowe	Zyski zatrzymane/ niepokryte straty	Razem	Udziały niekontrolujące	Kapitał własny ogółem
Na dzień 1 stycznia 2018	278 002	153 519	- 30 654	1 896	22 780	425 543		425 543
korekty bilansu otwarcia	-	-	-	-	- 7 315	- 7 315	-	- 7 315
wpływ rozliczeń nabycia spółek zależnych	-	-	-	-	18 216	18 216	-	18 216
Na dzień 1 stycznia 2018 po zmianach	278 002	153 519	- 30 654	1 896	33 681	436 444	-	436 444
Strata netto za okres	-	-	-	-	- 17 843	- 17 843	-	- 17 843
Inne całkowite dochody za okres	-	-	942	- 792	-	150	-	150
Całkowity dochód za okres	-	-	942	- 792	- 17 843	- 17 693	-	- 17 693
Transakcje z właścicielami	-	-	-	-	-	-	-	-
Podział Zysku	-	28 313	-	3 883	- 32 196	-	-	-
Inne	-	-	-	-	- 3 033	- 3 033	-	- 3 033
na dzień 31 grudnia 2018	278 002	181 832	- 29 712	4 987	- 19 391	415 718	-	415 718

za rok zakończony dnia 31 grudnia 2017 roku – (*przekształcone)**

	Kapitał podstawowy	Kapitał zapasowy	Różnice kursowe z przeliczenia jednostki zagranicznej	Pozostałe kapitały rezerwowe	Zyski zatrzymane/ niepokryte straty*	Razem	Udziały niekontrolujące	Kapitał własny ogółem
Na dzień 1 stycznia 2017	278 002	140 917	-28 542	-374	16 307	406 310	-	406 310
korekty bilansu otwarcia	-	-	-	-	751	751	-	751
Na dzień 1 stycznia 2017 po zmianach	278 002	140 917	- 28 542	- 374	17 058	407 061		407 061
Zysk netto za okres	-	-	-	-	31 120	31 120	-	31 121
Inne całkowite dochody za okres	-	-	-2 112	374	-	-1 738	-	-1 738
Całkowity dochód za okres	-	-	-2 112	374	31 120	29 383	-	29 383
Transakcje z właścicielami	-	-	-	-	-	-	-	-
Podział zysku/pokrycie straty	-	12 602	-	1 896	-14 497	-	-	-
Na dzień 31 grudnia 2017	278 002	153 519	-30 654	1 896	33 681	436 444	-	436 444

*przekształcenie danych porównawczych zostało opisane w nocie 10 niniejszego skonsolidowanego sprawozdania finansowego

Grupa stosuje MSSF 9 bez przekształcania danych porównawczych. Informacje dotyczące metody zastosowania MSSF 9 przedstawiono w nocie 8.2.

ZASADY (POLITYKI) RACHUNKOWOŚCI ORAZ DODATKOWE NOTY OBJAŚNIAJĄCE

1 Informacje ogólne

Grupa Kapitałowa GOBARTO S.A. ("Grupa") składa się ze spółki GOBARTO S.A. ("jednostka dominująca", "Spółka") i jej spółek zależnych (patrz Nota 3). Skonsolidowane sprawozdanie finansowe Grupy obejmuje rok zakończony dnia 31 grudnia 2018 roku oraz zawiera dane porównawcze za rok zakończony dnia 31 grudnia 2017 roku.

Jednostka dominująca jest wpisana do rejestru przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego dla miasta stołecznego Warszawy prowadzonego przez Sąd Rejonowy, XIII Wydział Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego, pod numerem KRS 0000094093.

Jednostce dominującej nadano numer statystyczny REGON 411141076.

Czas trwania jednostki dominującej oraz jednostek wchodzących w skład Grupy Kapitałowej jest nieoznaczony. Podstawowym przedmiotem działania Grupy jest:

1. Chów i hodowla świń
1. Produkcja mięsa wieprzowego
1. Produkcja konserw, przetworów z mięsa, z podrobów mięsnych
1. Sprzedaż hurtowa mięsa i wyrobów mięsnych
1. Produkcja rolna
1. Produkcja roślinna

2 Skład Zarządu jednostki dominującej

W skład Zarządu jednostki dominującej na dzień 31 grudnia 2018 roku wchodzili:

Marcin Śliwiński	Prezes Zarządu
Katarzyna Goździkowska - Gaztelu	Wiceprezes Zarządu
Roman Miler	Wiceprezes Zarządu
Rafał Oleszak	Wiceprezes Zarządu
Karol Ludwiński	Wiceprezes Zarządu

3 Skład Grupy

Jednostką dominującą Grupy jest Gobarto S.A. z siedzibą w Warszawie przy ul. Kłobuckiej 25. Przedmiotem działalności Spółki jest skup, ubój, rozbiór i przerób mięsa wieprzowego oraz dystrybucja mięsa i wędlin; zamrażanie oraz składowanie produktów spożywczych.

W skład Grupy GOBARTO S.A. wchodzą następujące spółki zależne:

			w kapitale	Procentowy udział Grupy
Jednostka	Siedziba	Zakres działalności	31 grudnia 2018	31 grudnia 2017
		produkcja roślinna, chów
		bydła mięsnego oraz
		hodowla trzody chlewnej
	Bieganów 19	w pełnym cyklu
Agro Bieganów sp. z o.o.	69-108 Cybinka	produkcyjnym	100%	100%
Agro Gobarto sp. z o.o.	Grąbkowo 73
(dawniej Agro Duda sp. z o.o.)	63-930 Jutrosin	hodowla trzody chlewnej	100%	100%
	Grąbkowo 73
Agro Net sp. z o.o.	63-930 Jutrosin	działalność roślinna	100%	100%
		hodowla trzody
	Grąbkowo 73	chlewnej, produkcja
Agroferm sp. z o.o.	63-930 Jutrosin	roślinna	100%	100%
	Grąbkowo 73
Agroprof sp. z o.o.	63-930 Jutrosin	produkcja roślinna zbóż	100%	100%
	ul. Wrocławska 83	hurtowa sprzedaż mięsa,
Bekpol sp. z o.o.	58-306 Wałbrzych	wędlin i drobiu	100%	100%
		działalność z
		wykorzystaniem
	Grąbkowo 73	odnawialnych źródeł
Bio Gamma sp. z o.o.	63-930 Jutrosin	energii	100%	100%
		działalność z wykorzystaniem
	Grąbkowo 73	odnawialnych źródeł
Bio Delta sp. z o.o.	63-930 Jutrosin	energii	100%	100%
	Grąbkowo 73
Bioenergia sp. z o.o.	63-930 Jutrosin	tucz trzody chlewnej	100%	100%
		działalność z
		wykorzystaniem
Polskie Biogazownie "Energy	ul. Krucza 24/26	odnawialnych źródeł
Zalesie" Sp. z o.o.	00-526 Warszawa	energii	100%	100%
		grupa producencka	Połączona z
	Grąbkowo 73	sprzedaży roślin	Agroprof
Brassica sp. z o.o.	63-930 Jutrosin	oleistych	sp. z o.o.	100%
Przedsiębiorstwo
Produkcyjno – Usługowe	Zalesie	produkcja roślinna, oraz
Ferma-Pol sp. z o.o.	46-146 Domaszowice	hodowla trzody chlewnej	100%	100%
		grupa producencka
Gobarto Hodowca sp. z o.o.	Grąbkowo 73	sprzedaży trzody
(dawniej Hodowca sp. z o.o.)	63-930 Jutrosin	chlewnej	100%	100%
Insignia Management sp. z	Grąbkowo 73	pośrednictwo w zakupie
o.o.	63-930 Jutrosin	na rzecz grupy	100%	100%
	ul. Wysockiego 17,	hurtowa sprzedaż mięsa,
Jama sp. z o.o.	58-300 Wałbrzych	wędlin, drobiu i serów	100%	100%
Makton Nieruchomości Sp. z	ul. Kłobucka 25
o.o.	02-699 Warszawa	sprzedaż nieruchomości	100%	100%
	ul. Wrocławska 83	rozbiór mięsa
Meat-Pac sp. z o.o.	58-306 Wałbrzych	drobiowego	100%	100%
		zarządzanie spółka
Netbrokers Polska sp. z o.o.	ul. Kłobucka 25 02-699 Warszawa	Netbrokers Polska sp. z o.o. sp. K	100%	100%
Netbrokers Polska sp. z o.o.	ul. Cystersów 22
sp. K.	31-553 Kraków	działalność handlowa	100%	100%
	Grąbkowo 73	grupa producencka
Plon sp. z o.o.	63-930 Jutrosin	sprzedaż zbóż	100%	100%

Gobarto Dziczyzna sp. z o.o.
(dawniej Polski Koncern	Grąbkowo 73	skup i przerób zwierzyny
Mięsny Dziczyzna sp. z o.o.)	63-930 Jutrosin	łownej	100%	100%
	ul. Kłobucka 25	zarządzanie spółką Pork
PorkPro Polska sp. z o.o.	02-699 Warszawa	Pro sp. z o.o. sp. k.	100%	100%
		zakup warchlaków i
PorkPro Polska sp. z o.o. Sp.K.	ul. Kłobucka 25	trzody chlewnej; handle
w likwidacji	02-699 Warszawa	mięsem	100%	100%
	Grąbkowo 73
Rolpol sp. z o.o.	63-930 Jutrosin	produkcja roślinna zbóż	100%	100%
	ul. Kłobucka 25	zarządzanie spółką Tigra
Tigra Trans sp. z o.o.	02-699 Warszawa	Trans Sp. Z o.o. sp. k.	100%	100%
	ul. Kłobucka 25
Tigra Trans sp. z o.o. sp. K.	02-699 Warszawa	usługi transportowe	100%	100%
	ul. Pasiczna 135
Rosan Agro sp. z o.o.	79035 Lwów; Ukraina	produkcja żywca	100%	100%
	ul. Pasiczna 135	nie prowadzi działalności
Pieprzyk Rohatyń sp. z o.o.	79035 Lwów; Ukraina	operacyjnej	100%	100%
	ul. Pasiczna 135	sprzedaż i dystrybucja
Dom Handlowy Rosana	79035 Lwów; Ukraina	wędlin	100%	100%
	ul. Pasiczna 135	sprzedaż i dystrybucja
Dom Handlowy Rosana Plus	79035 Lwów; Ukraina	wędlin	100%	100%
	ul. Pasiczna 135	nie prowadzi działalności
PP Świniokompleks Zoria	79035 Lwów; Ukraina	operacyjnej	100%	100%
		ubój, rozbiór, produkcja
	ul. Pasiczna 135	wędlin oraz sprzedaż
PF "MK" Rosana	79035 Lwów; Ukraina	wędlin oraz mięsa	100%	100%
		produkcja wyrobów z
		mięsa, wyłączając
		wyroby z mięsa
		drobiowego, sprzedaż
	ul. Opolska 22	hurtowa mięsa i
Zakłady Mięsne Silesia S.A.	40-084 Katowice	wyrobów z mięsa	100%	100%
		produkcja i sprzedaż
	ul. Baczyńskiego 165	gotowej karmy dla
Silesia Pet Foods sp. z o.o.	41-203 Sosnowiec	zwierząt domowych	100%	100%
	ul. Baczyńskiego 165	wytwarzanie i sprzedaż
Vital Food Silesia sp. z o.o.	41-203 Sosnowiec	gotowych posiłków i dań	100%	100%
	ul. Baczyńskiego 165
Silesia Logistics sp. z o.o.	41-203 Sosnowiec	usługi transportowe	100%	100%
	ul. Opolska 18	sprzedaż detaliczna	Połączona z
Samba sp. z o.o.	31-323 Kraków	mięsa i wyrobów z mięsa	ZM Silesia S.A.	100%
		Działalność firm
		centralnych (head
		offices) i holdingów z
	ul. Gliwicka 12/12	wyłączeniem holdingów
Panteon S.A. w likwidacji	40-079 Katowice	finansowych	100%	100%
		przetwarzanie,
Centrum Dystrybucji	ul. Zagrodnia 6	konserwowanie i	Połączona z
Imperium sp. z o.o.	43-512 Bestwinka	sprzedaż mięsa z drobiu	ZM Silesia S.A.	100%
	ul. Baczyńskiego 165	sprzedaż detaliczna	Połączona z
Meat Market sp. z o.o.	41-203 Sosnowiec	mięsa i wyrobów z mięsa	ZM Silesia S.A.	100%

Na dzień 31 grudnia 2018 roku oraz na dzień 31 grudnia 2017 roku udział w ogólnej liczbie głosów posiadany przez Grupę w podmiotach zależnych jest równy udziałowi Grupy w kapitałach tych jednostek.

4 Zmiany w składzie Grupy

4.1 Połączenie spółek

W okresie sprawozdawczym zakończonym 31 grudnia 2018r. nastąpiło połączenie spółek:

dnia 9 maja 2018r. nastąpiło połączenie spółki Centrum Dystrybucji Imperium sp. z o.o. ze spółką Zakłady Mięsne Silesia S.A.
dnia 18 czerwca 2018r nastąpiło połączenie spółki Brassica sp. z o.o. ze spółką Agroprof sp. z o.o.
dnia 2 sierpnia 2018r. nastąpiło połączenie spółki Meat Market sp. z o.o. ze spółką Zakłady Mięsne Silesia S.A.
dnia 11 września 2018r. nastąpiło połączenie spółki Samba sp. z o.o. ze spółką Zakłady Mięsne Silesia S.A.

Połączenia przeprowadzone zostały w trybie art. 492 § 1 pkt 1) oraz art. 515 § 1 w związku z art. 516 § 6 Ksh, tj. przez przeniesienie całego majątku Spółki Przejmowanej na Spółkę Przejmującą (łączenie się przez przejęcie), bez podwyższania kapitału zakładowego Spółki Przejmującej (Spółka Przejmująca dysponuje 100% udziałów w kapitale zakładowym Spółki Przejmowanej) oraz bez wymiany udziałów Spółki Przejmowanej na udziały Spółki Przejmującej (Spółka Przejmująca nie obejmie w związku z połączeniem udziałów własnych).

Z uwagi na przejęcie przez Spółkę Przejmującą spółki, w której jest jedynym udziałowcem, połączenia zostały zrealizowane w trybie uproszczonym, w myśl art. 516 § 6 Kodeksu spółek handlowych.

Powyżej wymienione połączenia nie miały wpływu na skonsolidowane sprawozdanie finansowe.

4.2 Likwidacja spółek

Dnia 1 stycznia 2018r. Wspólnicy Spółki PorkPro Polska sp. z o.o. s.k. podjęli uchwałę o rozwiązaniu spółki i otwarciu likwidacji. Wpisu do KRS o zakończeniu likwidacji dokonano 22 lutego 2019r., wpis uprawomocnił się 14 marca 2019r.

Dnia 21 czerwca 2018r. Zwyczajne Walne Zgromadzenie Spółki Panteon S.A. podjęto uchwałę o rozwiązaniu spółki i otwarciu likwidacji.

Dnia 17 grudnia 2018r. Wspólnicy Spółki PorkPro Polska sp. z o.o. podjęli uchwałę o rozwiązaniu spółki i otwarciu likwidacji.

Powyżej wymienione likwidacje nie miały wpływu na skonsolidowane sprawozdanie finansowe.

4.3 Zakup przedsiębiorstwa

Dnia 31 sierpnia 2018r. zawarta została umowa pomiędzy Silesia Logistics sp. z o.o. (sprzedający) a Tigra Trans sp. z o.o. s.k. (kupujący) sprzedaży przedsiębiorstwa, której przedmiotem był zorganizowany zespół składników niematerialnych i materialnych służących do prowadzenia działalności gospodarczej polegającej na świadczeniu usług transportowych i spedycyjnych za łączną cenę 604.5 tys. PLN. Zaliczka na poczet ceny sprzedaży w kwocie łącznej 415 tys. PLN została zapłacona w dniu 26 lipca 2018r. a pozostała część ceny sprzedaży w kwocie 189,5 tys. PLN została zapłacona dnia 7 września 2018r.

5 Zatwierdzenie sprawozdania finansowego

Niniejsze skonsolidowane sprawozdanie finansowe zostało zatwierdzone do publikacji przez Zarząd w dniu 17 kwietnia 2019 roku.

6 Istotne wartości oparte na profesjonalnym osądzie i szacunkach

6.1 Profesjonalny osąd

Sporządzenie skonsolidowanego sprawozdania finansowego Grupy wymaga od Zarządu jednostki dominującej osądów, szacunków oraz założeń, które mają wpływ na prezentowane przychody, koszty, aktywa i zobowiązania i powiązane z nimi noty oraz ujawnienia dotyczące zobowiązań warunkowych. Niepewność co do tych założeń i szacunków może spowodować istotne korekty wartości sprawozdawcze aktywów i zobowiązań w przyszłości.

W procesie stosowania zasad (polityki) rachunkowości Zarząd jednostki dominującej dokonał następujących osądów, które mają największy wpływ na przedstawiane wartości sprawozdawcze aktywów i zobowiązań.

6.2 Niepewność szacunków i założeń

Poniżej omówiono podstawowe założenia dotyczące przyszłości i inne kluczowe źródła niepewności występujące na dzień sprawozdawczy. Grupa przyjęła założenia i szacunki na temat przyszłości na podstawie wiedzy posiadanej podczas sporządzania sprawozdania finansowego. Występujące założenia i szacunki mogą ulec zmianie na skutek wydarzeń w przyszłości wynikających ze zmian rynkowych lub zmian niebędących pod kontrolą Grupy. Takie zmiany są odzwierciedlane w szacunkach lub założeniach w chwili wystąpienia.

Utrata wartości aktywów trwałych

Na dzień 31 grudnia 2018r. kapitalizacja rynkowa Grupy była niższa od wartości księgowej jej kapitału własnego ( o 203 mln. PLN) wskazując tym samym na potencjalną utratę wartości aktywów trwałych Grupy.

Grupa przeprowadziła testy na utratę wartości aktywów trwałych. Wymagało to oszacowania wartości użytkowej ośrodków wypracowujących środki pieniężne, do którego należą te aktywa trwałe. Oszacowanie wartości użytkowej polega na ustaleniu przyszłych przepływów pieniężnych generowanych przez ośrodek wypracowujący środki pieniężne i wymaga ustalenia stopy dyskontowej do zastosowania w celu obliczenia bieżącej wartości tych przepływów. Przyjęte w tym celu założenia zostały przedstawione w nocie 26

Składnik aktywów z tytułu podatku odroczonego

Grupa rozpoznaje składnik aktywów z tytułu podatku odroczonego bazując na założeniu, że w przyszłości zostanie osiągnięty zysk podatkowy pozwalający na jego wykorzystanie. Pogorszenie uzyskiwanych wyników podatkowych w przyszłości mogłoby spowodować, że założenie to stałoby się nieuzasadnione. Zarząd szacuje, że ujęte składniki aktywów z tytułu podatku odroczonego będą realizowane. Szczegóły dotyczące rozliczenia podatku odroczonego przedstawiono w nocie 16.3.

Stawki amortyzacyjne

Wysokość stawek amortyzacyjnych ustalana jest na podstawie przewidywanego okresu ekonomicznej użyteczności składników rzeczowego majątku trwałego oraz aktywów niematerialnych. Grupa corocznie dokonuje weryfikacji przyjętych okresów ekonomicznej użyteczności na podstawie bieżących szacunków. W wyniku weryfikacji przeprowadzonej w 2018 roku nie dokonano zmian stawek amortyzacji.

Okres ekonomicznej użyteczności aktywów niematerialnych

Grupa na moment ujęcia składnika aktywów niematerialnych ustala szacowany okres ekonomicznej użyteczności. Grupa posiada zarówno aktywa niematerialne o określonym, jak i nieokreślonym okresie ekonomicznej użyteczności- wartość firmy. Przyjęte okresy ekonomicznej użyteczności są weryfikowane corocznie. Dla aktywów niematerialnych, dla których okres użyteczności nie został ustalony Grupa przeprowadza okresowo testy z tytułu utraty wartości.

Aktywa biologiczne

Wartość godziwa aktywów biologicznych została określona na podstawie cen rynkowych obowiązujących na moment wyceny. Założenia przyjęte do wyceny aktywów biologicznych przedstawiono w nocie 30.

Nieruchomości inwestycyjne

Wartość godziwa nieruchomości inwestycyjnych została określona na podstawie operatów szacunkowych rzeczoznawców majątkowych, posiadanych ofert zakupu a w przypadku gruntów rolnych wycena oparta jest na danych GUS publikowanych przez Agencję Rozwoju i Modernizacji Rolnictwa. Grupa dokonuje aktualizacji wartości nieruchomości na każdy dzień sprawozdawczy. Przyjęte w tym celu założenia zostały przedstawione w nocie 22.

Aktywa trwałe przeznaczone do sprzedaży

Wartość godziwa aktywów trwałych do sprzedaży została określona na podstawie operatów szacunkowych rzeczoznawców majątkowych lub posiadanych ofert zakupu – nota 23.

Wycena rezerw z tytułu świadczeń pracowniczych

Rezerwy z tytułu świadczeń pracowniczych zostały oszacowane przez Grupę za pomocą metod aktuarialnych. Przyjęte w tym celu założenia zostały przedstawione w nocie 28.1.

Wartość godziwa instrumentów finansowych

Wartość godziwą instrumentów finansowych, dla których nie istnieje aktywny rynek ustala się wykorzystując odpowiednie techniki wyceny. Przy wyborze odpowiednich metod i założeń Grupa kieruje się profesjonalnym osądem. Sposób ustalenia wartości godziwej poszczególnych instrumentów finansowych został przedstawiony w nocie 36.2

Utrata wartości aktywów finansowych wycenianych według zamortyzowanego kosztu

MSSF 9 wprowadza nowe podejście do szacowania strat z tytułu aktywów finansowych wycenianych wg zamortyzowanego kosztu. Podejście to opiera się na szacowaniu spodziewanych strat (expected loss), w przeciwieństwie do poprzedniego modelu na podstawie MSR 39, który opierałsię na koncepcji strat poniesionych (incurred loss). MSSF 9 uzależnia sposób rozpoznania strat oczekiwanych w zależności od zmiany poziomu ryzyka, który nastąpił od momentu rozpoznania ekspozycji.

Szczegóły zostały opisane w nocie 8.2

Istotny element finansowania

Grupa zdecydowała się skorzystać z przewidzianego w MSSF 15 praktycznego uproszczenia i nie dokonuje korekty ceny transakcyjnej o wpływ zmiany wartości pieniądza w czasie w przypadku umów, dla których Grupa oczekuje w momencie zawarcia, że okres pomiędzy momentem, kiedy Grupa przekazuje kontrolę nad dobrem lub usługą a momentem płatności wyniesie nie więcej niż jeden rok.

Wynagrodzenie zmienne

Grupa jest stroną umów, na mocy których klienci uprawnieni są do rabatu wolumenowego w przypadku przekroczenia łącznej sumy zakupów w danym okresie. Wówczas cena zakupu produktów w danym okresie jest pomniejszana. Dla każdego kontrahenta Grupa dokonuje oceny na podstawie danych historycznych oraz planów sprzedażowych na dany okres, jakie jest prawdopodobieństwo osiągnięcia pułapu zakupów uprawniającego do danego rabatu. Cena transakcyjna jest pomniejszana zgodnie z najbardziej prawdopodobną wartością rabatu.

7 Podstawa sporządzenia skonsolidowanego sprawozdania finansowego

Niniejsze skonsolidowane sprawozdanie finansowe zostało sporządzone zgodnie z zasadą kosztu historycznego, z wyjątkiem nieruchomości inwestycyjnych, instrumentów pochodnych oraz aktywów biologicznych, które są wyceniane według wartości godziwej.

Wartość sprawozdawcza ujętych zabezpieczanych aktywów i zobowiązań jest korygowana o zmiany wartości godziwej, które można przypisać ryzyku, przed którym te aktywa i zobowiązania są zabezpieczane.

Niniejsze skonsolidowane sprawozdanie finansowe jest przedstawione w polskich złotych ("PLN"), a wszystkie wartości, o ile nie wskazano inaczej, podane są w tysiącach PLN.

Niniejsze skonsolidowane sprawozdanie finansowe zostało sporządzone przy założeniu kontynuowania działalności gospodarczej przez spółki Grupy w dającej się przewidzieć przyszłości.

Na dzień 31.12.2018 występuje nadwyżka zobowiązań krótkoterminowych nad aktywami obrotowymi w kwocie 90 118 tys. zł.

Nadwyżka ta wynika przede wszystkim z rozrachunków z głównym akcjonariuszem co finalnie nie jest realnym zagrożeniem dla Grupy i wynika z rozwoju Grupy. W 2019r. Grupa podejmie działania zmierzające do zlikwidowania tej nadwyżki.

Poniżej opis działań zmierzających do poprawy struktury sprawozdania z sytuacji finansowej jednostki dominującej.

w dniu 28 grudnia 2018 roku Cedrob S.A – główny akcjonariusz jednostki dominującej udzielił Spółce Gobarto S.A pożyczki podporządkowanej w kwocie 40.000.000 PLN. Podporządkowanie oznacza, że wierzytelności Banku wobec GOBARTO S.A mają pierwszeństwo względem wierzytelności Cedrobu wynikających z zawartej umowy pożyczki,
termin spłaty zobowiązania wobec CEDROB z tytułu zakupu akcji ZM Silesia i ZCP w kwocie 62.000 tys. PLN dotychczas mający charakter krótkoterminowy i przypadający na 30 czerwca 2019 roku został aneksowany w dniu 20.03.2019 r. do dnia 30 czerwca 2020 roku,
spółka zależna Makton Nieruchomości jest w trakcie finalizacji transakcji Sprzedaży Nieruchomości w Warszawie. W dniu 19.02.2019 wpłynął zadatek w wysokości 2.929.000,- PLN. Zamkniecie transakcji planuje się do 15 lipca 2019 roku

7.1 Oświadczenie o zgodności

Niniejsze skonsolidowane sprawozdanie finansowe zostało sporządzone zgodnie z Międzynarodowymi Standardami Sprawozdawczości Finansowej zatwierdzonymi przez UE ("MSSF UE").

MSSF UE obejmują standardy i interpretacje zaakceptowane przez Radę Międzynarodowych Standardów Rachunkowości ("RMSR") oraz Komitet ds. Interpretacji Międzynarodowej Sprawozdawczości Finansowej ("KIMSF"). Niektóre jednostki Grupy prowadzą swoje księgi rachunkowe zgodnie z polityką (zasadami) rachunkowości określonymi przez Ustawę z dnia 29 września 1994 roku o rachunkowości ("Ustawa") z późniejszymi zmianami i wydanymi na jej podstawie przepisami ("polskie standardy rachunkowości"), inne według Ustawy o rachunkowości i sprawozdawczości finansowej na Ukrainie, Krajowymi Standardami Rachunkowości oraz innymi dokumentami normatywnymi w zakresie organizacji ewidencji księgowej ("ukraińskie standardy rachunkowości"). Skonsolidowane sprawozdanie finansowe zawiera korekty niezawarte w księgach rachunkowych jednostek Grupy wprowadzone w celu doprowadzenia sprawozdań finansowych tych jednostek do zgodności z MSSF UE.

7.2 Waluta funkcjonalna i waluta sprawozdań finansowych

Skonsolidowane sprawozdania finansowe Grupy zostały przedstawione w PLN, które są również walutą funkcjonalną jednostki dominującej. Dla każdej z jednostek zależnych ustalana jest waluta funkcjonalna i aktywa oraz zobowiązania danej jednostki są mierzone w tej walucie funkcjonalnej. Walutą funkcjonalną jednostek zależnych z siedzibą w Polsce objętych niniejszym skonsolidowanym sprawozdaniem finansowym jest PLN polski. Walutą funkcjonalną spółek z siedzibą na Ukrainie jest hrywna ukraińska.

8 Zmiany stosowanych zasad rachunkowości

Zasady (polityki) rachunkowości zastosowane do sporządzenia niniejszego skonsolidowanego sprawozdania finansowego są spójne z tymi, które zastosowano przy sporządzaniu skonsolidowanego sprawozdania finansowego Grupy za rok zakończony 31 grudnia 2017 roku, za wyjątkiem zmian wynikających z zastosowania MSSF 9 i MSSF 15.

8.1 Wdrożenie MSSF 15

Międzynarodowy Standard Sprawozdawczości Finansowej 15 Przychody z umów z klientami ("MSSF 15"), który został wydany w maju 2014 roku, a następnie zmieniony w kwietniu 2016 roku ustanawia tzw. Model Pięciu Kroków rozpoznawania przychodów wynikających z umów z klientami. Zgodnie z MSSF 15 przychody ujmuje się w kwocie wynagrodzenia, które – zgodnie z oczekiwaniem jednostki – przysługuje jej w zamian za przekazanie przyrzeczonych dóbr lub usług klientowi.

Nowy standard zastąpi wszystkie dotychczasowe wymogi dotyczące ujmowania przychodów zgodnie z MSSF. Standard ma zastosowanie w odniesieniu do okresów sprawozdawczych rozpoczynających się dnia 1 stycznia 2018 roku i później. Wcześniejsze stosowanie jest dozwolone. Grupa nie zdecydowała się na wcześniejsze zastosowanie standardu.

Grupa ma prawo wyboru pełnego bądź zmodyfikowanego podejścia retrospektywnego, a przepisy przejściowe przewidują pewne praktyczne rozwiązania. Grupa wdrożyła MSSF 15 zgodnie z metodą retrospektywną z łącznym efektem pierwszego zastosowania standardu ujętym w tym dniu (tj. 1 stycznia 2018). Zgodnie z wspomnianą metodą nie jest wymagane przekształcenie danych porównawczych i dane zaprezentowane za okres zakończony 31 grudnia 2017 zostały sporządzone zgodnie z poprzednimi wymogami.

Grupa prowadzi działalność w obszarze:

1. Sprzedaż produktów i towarów:
a) Mięso
b) Mięso dziczyzna
c) Wędliny
d) Zboża
e) Tuczniki
f) Usługi transportowe

W ramach oceny wpływu wprowadzenia MSSF 15, Grupa rozważyła m.in. następujące aspekty:

• Identyfikacja zobowiązania do wykonania świadczenia

Zgodnie z MSSF 15 wyłącznie przekazanie kontroli nad pozycjami będącymi zobowiązaniami do wykonania świadczenia będzie wiązać się z rozpoznaniem przychodu. Pozycje, które nie są zobowiązaniami do wykonania świadczenia należy połączyć z innymi pozycjami i wówczas w takim przypadku przychód ujmowany jest wraz z realizacją połączonych pozycji.

Nie zidentyfikowano istotnych produktów sprzedawanych przez Grupę, które nie stanowiłyby zobowiązania do wykonania świadczenia w rozumieniu MSSF 15. Ponadto, jednostkowa cena sprzedaży poszczególnych produktów odpowiada ustalonym cenom sprzedaży, w związku z powyższym Grupa nie dokonuje dodatkowej alokacji ceny transakcyjnej umowy pomiędzy zidentyfikowane zobowiązania do wykonania świadczenia.

W świetle powyższego Grupa ocenia, że wdrożenie MSSF 15 w tym zakresie nie ma wpływu na skonsolidowane sprawozdanie finansowe za rok zakończony dnia 31 grudnia 2018 roku.

Wynagrodzenie zmienne

Niektóre umowy z klientami zawierają kwoty zmienne wynagrodzenia w związku z udzielaniem upustów, rabatów, premii za wyniki.

Zgodnie z MSSF 15, jeśli wynagrodzenie określone w umowie obejmuje kwotę zmienną, jednostka szacuje kwotę wynagrodzenia, do którego będzie uprawniona w zamian za przekazanie przyrzeczonych dóbr lub usług na rzecz klienta i zalicza do ceny transakcyjnej część lub całość kwoty wynagrodzenia zmiennego wyłącznie w takim zakresie, w jakim istnieje wysokie prawdopodobieństwo, że nie nastąpi odwrócenie znaczącej części kwoty wcześniej ujętych skumulowanych przychodów w momencie, kiedy ustanie niepewność co do wysokości wynagrodzenia zmiennego.

Grupa dokonuje szacunków wynagrodzenie zmienne z tyt. udzielonych rabatów i ujmuje je jako element ceny transakcyjnej. Zgodnie z przyjętą polityką rachunkowości pod MSSF 15 rabaty, do momentu rozliczenia z klientami ujmowane są jako "Zobowiązanie do zwrotu", które Grupa prezentuje w pozycji "Pozostałe rezerwy krótkoterminowe". Stosowana metoda szacunku wynagrodzenia zmiennego nie uległa zmianie w związku z wdrożeniem MSSF 15.

Dotychczasowa polityka rachunkowości w wskazanym zakresie była zasadniczo zgodna z wymogami MSSF 15, dlatego Grupa szacuje, że wdrożenie MSSF 15 w tym zakresie nie ma istotnego wpływu na skonsolidowane sprawozdanie finansowe za rok zakończony dnia 31 grudnia 2018 roku.

• Zaliczki otrzymane od klientów

Grupa ujmuje zaliczki otrzymane od klientów na poczet realizacji dostaw produktów i towarów jako element ceny transakcyjnej. W związku z tym, że są związane z realizacją w przyszłości poszczególnych zobowiązań do wykonania świadczenia Grupa ujmuje otrzymane jako "Zobowiązania z tyt. realizacji umów z klientami", które są prezentowane w pozycji "Zobowiązania z tytułu dostaw i usług". Wszystkie otrzymane zaliczki są krótkoterminowe. Ze względu na krótki okres rozliczenia zaliczek zgodnie z obecną polityką (zasadami) rachunkowości Grupa nie ujmuje kosztów z tytułu odsetek od otrzymanych zaliczek.

Grupa ocenia, że wdrożenie MSSF 15 w tym zakresie nie ma istotnego wpływu na skonsolidowane sprawozdanie finansowe za rok zakończony dnia 31 grudnia 2018 roku.

• Wymogi w zakresie prezentacji i ujawniania informacji

MSSF 15 określa nowe pozycje sprawozdania z sytuacji finansowej związane z realizacją umów z klientami. Jak również zwiększony został zakres ujawnień dodatkowych informacji związanych z przychodami.

Grupa dokonała analizy sposobu ujęcia przychodu ze sprzedaży poszczególnych kategorii produktów również pod kątem wpływu zastosowania MSSF 15 na poprawność prezentacji poszczególnych sald z tyt. realizacji umów z klientami. W przypadku zidentyfikowania istotnych sald została dostosowana ich prezentacja w skonsolidowanym sprawozdaniu. Opis poszczególnych zmian w zakresie prezentacji został zawarty w pozostałych punktach niniejszej noty.

Ponadto, w skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym został dostosowany zakres dodatkowych ujawnień informacji, zgodnie z wymogami MSSF 15.

8.2 Wdrożenie MSSF 9

Dnia 1 stycznia 2018r. Grupa wdrożyła nowy standard MSSF 9 "Instrumenty finansowe" w zakresie przygotowywania skonsolidowanego sprawozdania finansowego Grupy Kapitałowej. Standard MSSF 9 zmienia zasady klasyfikacji i wyceny aktywów finansowych i wprowadza nowy model utraty wartości aktywów finansowych oparty o oczekiwane straty.

MSSF 9 obejmuje trzy aspekty związane z instrumentami finansowymi: klasyfikację i wycenę, utratę wartości oraz rachunkowość zabezpieczeń.

Grupa Gobarto stosuje MSSF 9 od dnia wejścia w życie standardu, bez przekształcania danych porównawczych.

W ocenie Grupy, wprowadzenie standardu nie ma istotnego wpływu na stosowane zasady (politykę) rachunkowości w odniesieniu do działalności Grupy oraz jej wyników finansowych. W wyniku zastosowania MSSF 9, zmieniła się klasyfikacja instrumentów finansowych.

Klasa instrumentów finansowych	Klasyfikacja wg MSR 39	Klasyfikacja wg MSSF 9
Pożyczki i inne należności	Pożyczki i należności	Wyceniane w zamortyzowanym koszcie
Należności z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe należności	Pożyczki i należności	Wyceniane w zamortyzowanym koszcie
Środki pieniężne i ich ekwiwalenty	Środki pieniężne i ich ekwiwalenty	Wyceniane w zamortyzowanym koszcie
Swapy stopy procentowej wykorzystywane w rachunkowości zabezpieczeń	Instrumenty rachunkowości zabezpieczeń wyceniane w wartości godziwej	Instrumenty rachunkowości zabezpieczeń wyceniane w wartości godziwej
Zobowiązania finansowe i pozostałe	Zobowiązania pozostałe	Wyceniane w zamortyzowanym koszcie

Implementacja nowego standardu nie wpłynęła również na skonsolidowane sprawozdanie z sytuacji finansowej oraz kapitały własne, w obszarze klasyfikacji i wyceny. Jednocześnie aktywa finansowe wyceniane wcześniej w wartości godziwej, dalej pozostają wyceniane w wartości godziwej.

Grupa korzysta z praktycznego zwolnienia i dla należności handlowych poniżej 12 miesięcy nie identyfikuje istotnych elementów finansowania.

Utrata wartości

Straty kredytowe są zdefiniowane jako różnica między wszystkimi umownymi przepływami pieniężnymi, które są należne jednostce oraz przepływami pieniężnymi, które jednostka spodziewa się otrzymać. Różnica ta jest dyskontowana przy zastosowaniu pierwotnej efektywnej stopy procentowej.

Zgodnie z MSSF 9 dla należności z tytułu dostaw i usług wycenianych wg zamortyzowanego kosztu Grupa Kapitałowa stosuje praktyczne uproszczenie, w którym spodziewane straty przez cały okres życia mogą być oceniane na podstawie "tabeli wiekowej należności przeterminowanych", opartej na danych historycznych, stosując zasady przyjęte w standardzie w zakresie bieżących i przewidywanych warunków ekonomicznych.

Wpływ wdrożenia przepisów MSSF 9 dotyczących utraty wartości przez Grupę Kapitałową spowodował zmianę odpisu aktualizującego należności w następujący sposób.

Wpływ MSSF 9 na sytuację finansową Grupy Kapitałowej

Odpis aktualizujący należności z tytułu dostaw i usług na dzień 31 grudnia 2017 r wg MSR 39
Zmiana odpisu z tytułu wdrożenia MSSF 9	257
Odpis aktualizujący należności z tytułu dostaw i usług na dzień 1 stycznia 2018 r wg MSSF 9	16 237

Wartość pozostałych pozycji aktywów finansowych (również pożyczek udzielanych) nie uległa zmianie w wyniku analizy ryzyka kredytowego zaprezentowanego w sprawozdaniu z sytuacji finansowej oraz nie uległa zmianie w wyniku wdrożenia MSSF 9.

Łączna wartość wpływu wdrożenia MSSF 9 w Grupie w kwocie 257 tys. PLN oraz wynikająca z wdrożenia MSSF 9 zmiana salda pasywów z tytułu podatku odroczonego w kwocie 49 tys. PLN pomniejszyły z dniem 1 stycznia 2018 r. saldo zysków zatrzymanych w kwocie 208 tys. PLN.

Na dzień 31 grudnia 2018 r. należności z tytułu dostaw i usług uległy zmniejszeniu o odpis z tytułu trwałej utraty wartości w kwocie 15 417 tys. PLN (na dzień 31 grudnia 2017r. po uwzględnieniu MSSF 9: 16 237 tys. PLN).

Grupa nie zdecydowała się na wcześniejsze zastosowanie żadnego innego standardu, interpretacji lub zmiany, które zostały opublikowane, lecz dotychczas nie weszły w życie w świetle przepisów Unii Europejskiej.

9 Korekta błędów

9.1 Korekty rozliczeń nabycia jednostek zależnych

• Korekta zysku na nabyciu ZM Silesia S.A.

W ramach rozliczenia nabycia jednostki zależnej, Grupa, przy pomocy niezależnego rzeczoznawcy majątkowego wyceniła nabytą nieruchomość gruntową. Pierwotna wycena, wykonana została na dzień nabycia a więc 1 grudnia 2017r. Prowizoryczne rozliczenie nabycia zostało ujęte w skonsolidowanym sprawozdaniu Grupy za okres zakończony 31 grudnia 2017r. Na dzień 30 czerwca 2018r. Grupa dokonała ostatecznego rozliczenia nabycia i określenia kwoty zysku na okazyjnym nabyciu jednostki zależnej.

W związku z wyceną nieruchomości na dzień 31 grudnia 2018 r., Grupa otrzymała od rzeczoznawcy majątkowego skorygowany operat szacunkowy przygotowany w dniu 31 stycznia 2019 r. Zmiana wartości nieruchomości wynikała jednak nie ze zmiany okoliczności jakie miały miejsce pomiędzy poprzednim dniem sprawozdawczym a 31 grudnia 2018 r. lecz na skutek uwzględnienia w wycenie nieujętych w pierwotnej wycenie informacji dotyczących gruntu, wpływających na jego wartość na dzień nabycia.

Wartość nieruchomości, w korespondencji z zyskiem na okazyjnym nabyciu, została obniżona o kwotę 2.178,1 tys. PLN. Po uwzględnieniu wpływu podatku odroczonego wysokość zysku na nabyciu ZM Silesia S.A. skorygowano o kwotę 1.764,3 tys. PLN.

• Korekta rozliczenia nabycia jednostki zależnej Jama Sp. z o.o.

W dniu 2 listopada 2017 roku jednostka dominująca nabyła udziały w spółce pod firmą JAMA spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Wałbrzychu. Rozliczenie nabycia nastąpiło w wersji prowizorycznej na koniec poprzedniego roku obrotowego tj. 31 grudnia 2017 r. Następnie, na dzień 30 czerwca 2018r. Grupa dokonała ostatecznego rozliczenia nabycia i określenia kwoty zysku na okazyjnym nabyciu jednostki zależnej (szczegóły przedstawiono w nocie 24.2).

W wyniku przeprowadzenia dodatkowej analizy kalkulacji wartości godziwej ujętej podczas ostatecznego rozliczenia, Grupa zidentyfikowała brak ujęcia w kwocie przekazanej zapłaty części wynagrodzenia dla sprzedającego w kwocie 2.000 tys. PLN. W celu poprawnego ujęcia transakcji wartość firmy oraz zobowiązania z tytułu nabycia udziałów zostały skorygowane o tę kwotę. Błąd nie miał wpływu na wynik netto ani kapitały własne Grupy.

9.2 Korekty wyceny zapasów w Spółce Agro Bieganów Sp. z o.o.

Grupa zidentyfikowała również w sprawozdaniu finansowym jednostki zależnej Agro Bieganów Sp. z o.o. na dzień 31.12.2016r. i 31.12.2017r. błędy w wycenie wartości aktywów biologicznych oraz zapasów (produktów i półproduktów) wynikające przede wszystkim z braku rozliczenia odchyleń od cen ewidencyjnych w zużyciu materiałów wpływającym na koszt własny sprzedaży, jak również niepoprawnego ustalenia wartości aktywów biologicznych na podstawie przeprowadzonych inwentaryzacji, w związku z czym Grupa ustaliła poprawną wartość zapasów oraz kosztu własnego sprzedaży produktów za okres porównawczy.

9.3 Pozostałe korekty związane z błędami księgowymi.

Na skutek weryfikacji danych porównawczych, Grupa dokonała jednostkowo nieistotnych korekt o łącznym wpływie na zysk netto za rok 2017 w kwocie 1.375 tys. PLN . Łączny wpływ zidentyfikowanych nieprawidłowości został przedstawiony w nocie 10.

9.4 Błędy prezentacji

Grupa dokonała korekty błędów prezentacji i przekształciła dane porównawcze w sprawozdaniu z sytuacji finansowej oraz sprawozdaniu z całkowitych dochodów.

Grupa zidentyfikowała nieprawidłowości w prezentacji w rachunku zysków i strat za 2017 r. w zakresie przychodów ze sprzedaży produktów i usług oraz przychodów ze sprzedaży towarów i materiałów oraz odpowiadającym im kosztom własnym sprzedaży wyrobów gotowych oraz wartości sprzedanych towarów i materiałów. Wynikało to z błędnie prezentowanej z perspektywy Grupy sprzedaży wyrobów gotowych jako sprzedaż towarów.

Łączny wpływ powyżej opisanych błędów i zmian prezentacyjnych został przedstawiony w nocie 10

10 Porównywalność danych finansowych za poprzedni okres z danymi sprawozdania finansowego za bieżący okres

W związku z ostatecznym rozliczeniem nabycia akcji spółki pod firmą Zakłady Mięsne Silesia S.A. i udziałów w spółce pod firmą Jama sp. z o.o. a także korektą wyceny zapasów, zidentyfikowanymi błędami księgowymi oraz zmianami prezentacyjnymi skorygowane zostało Skonsolidowane Sprawozdanie z Sytuacji Finansowej za 2017r.

Szczegółowe rozliczenie nabycia udziałów opisuje nota 24.

	31 grudnia 2017 (zatwierdzone)	wpływ ostatecznych rozliczeń nabycia jednostek zależnych (nota 9.1, 24)	wycena aktywów biologicznych i zapasów (nota 9.2)	pozostałe korekty (nota 9.3)	razem przekształcenia	31 grudnia 2017 (przekształcone)
AKTYWA
Aktywa trwałe	673 148	23 549	-	-88	23 461	696 609
Rzeczowe aktywa trwałe	479 406	9 892	-	-88	9 804	489 210
Trwałe aktywa biologiczne	11 225	-	-	-	-	11 225
Nieruchomości inwestycyjne	41 263	-5 001	-	-	-5 001	36 262
Aktywa niematerialne	14 391	15 948	-	-	15 948	30 339
Wartość firmy	93 253	-3 540	-	-	-3 540	89 713
Znak towarowy	18 633	6 250	-	-	6 250	24 883
Aktywa obrotowe	355 309	-	-9 441	1 249	-8 192	347 117
Zapasy	70 203	-	-2 400	-	-2 400	67 803
Aktywa biologiczne	49 376	-	-7 041	-	-7 041	42 335
Należności z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe należności	148 686	-	-	1 249	1 249	149 935
SUMA AKTYWÓW	1 057 438	23 549	-9 441	1 161	15 269	1 072 707

	31 grudnia 2017 (zatwierdzone)	wpływ ostatecznych rozliczeń nabycia jednostek zależnych (nota 9.1, 24)	wycena aktywów biologicznych i zapasów (nota 9.2)	pozostałe korekty (nota 9.3)	razem przekształcenia	31 grudnia 2017 (przekształcone)
PASYWA
Kapitał własny (przypadający akcjonariuszom jednostki dominującej)	425 543	18 216	-9 441	2 126	10 901	436 444
Zyski zatrzymane/ Niepokryte straty	22 780	18 216	-9 441	2 126	10 901	33 681
Udziały niekontrolujące	-	-	-	-	-	-
Zobowiązania długoterminowe	79 430	8 347	-	-	8 347	87 777
Pozostałe zobowiązania niefinansowe	4 500	2 000	-	-	2 000	6 500
Rezerwa z tytułu odroczonego podatku dochodowego	19 847	5 147	-	-	5 147	24 994
Pozostałe rezerwy	-	1 200	-	-	1 200	1 200
Zobowiązania krótkoterminowe	552 465	-3 014	-	-965	-3 979	548 486
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług	205 991	-	-	280	280	206 271
Przychody przyszłych okresów	6 010	-4 314	-	-1 245	-5 559	451
Pozostałe rezerwy	3 904	1 300	-	-	1 300	5 204
Zobowiązania razem	631 895	5 333	-	-965	4 368	636 263
SUMA PASYWÓW	1 057 438	23 549	-9 441	1 161	15 269	1 072 707

	1 stycznia 2017 (zatwierdzone)	wycena aktywów biologicznych i zapasów	razem przekształcenia	1 stycznia 2017 (przekształcone)
AKTYWA
Aktywa trwałe	458 232	-	-	458 232
Aktywa obrotowe	258 264	751	751	259 015
Aktywa biologiczne	49 979	751	751	50 730
SUMA AKTYWÓW	773 765	751	751	774 516

	1 stycznia 2017 (zatwierdzone)	wycena aktywów biologicznych i zapasów	razem przekształcenia	1 stycznia 2017 (przekształcone)
PASYWA
Kapitał własny (przypadający akcjonariuszom jednostki dominującej)	406 310	751	751	407 061
Zyski zatrzymane/ Niepokryte straty	16 307	751	751	17 058
SUMA PASYWÓW	773 765	751	751	774 516

	Rok zakończony 31 grudnia 2017 (zatwierdzone)	wpływ ostatecznych rozliczeń nabycia jednostek zależnych (nota 9.1, 24)	wycena aktywów biologicznych i zapasów (nota 9.2)	pozostałe korekty (nota 9.3)	zmiany prezentacji (nota 9.4)	razem przekształcenia	31 grudnia 2017 (przekształcone)

Przychody ze sprzedaży produktów i usług	759 030	-	-	26	31 619	31 645	790 675
Przychody ze sprzedaży towarów i materiałów	1 009 765	-	-	-	31 619	-31 619	978 146
Przychody ze sprzedaży	1 768 795	-	-	26	-	26	1 768 821
Koszt własny sprzedanych produktów i usług	- 680 503	-	-9 441	1 867	- 26 326	- 33 900	- 714 403
Koszt sprzedanych towarów i materiałów	- 889 689	-	-	-	-26 326	26 326	- 863 363
Koszt własny sprzedaży	-1 570 192	-	-9 441	1 867	-	-7 574	-1 577 766
Zysk brutto ze sprzedaży	198 603	-	-9 441	1 893	-	-7 548	191 055
Pozostałe przychody operacyjne	12 544	16 840	-	-350	-866	15 624	28 168
Koszty ogólnego zarządu	- 44 507	-	-	-56	-	- 56	- 44 563
Pozostałe koszty operacyjne	- 9 000	520	-	-110	866	1 276	- 7 724
Zysk z działalności operacyjnej	39 934	17 360	-9 441	1 377	-	9 296	49 230
Przychody finansowe	312	-	-	-2	-	- 2	310
Koszty finansowe	-13 713	-	-	-	-	-	- 13 713
Zysk brutto	26 533	17 360	-9 441	1 375	-	9 294	35 827
Podatek dochodowy	-5 563	856	-	-	-	856	- 4 707
Zysk netto	20 970	18 216	-9 441	1 375	-	10 150	31 120
Zysk netto za okres przypadający:	20 970	18 216	-9 441	1 375	-	10 150	31 120
- akcjonariuszom jednostki dominującej	20 970	18 216	-9 441	1 375	-	10 150	31 120
- akcjonariuszom niekontrolującym	-	-	-	-	-	-	-

	31 grudnia 2017 (zatwierdzone)	31 grudnia 2017 (przekształcone)
Zysk/(strata) na jedną akcję:
– podstawowy z zysku za rok przypadającego akcjonariuszom jednostki
dominującej	0,75	1,12
– podstawowy z zysku z działalności kontynuowanej za rok przypadającego
akcjonariuszom jednostki dominującej	0,75	1,12
– rozwodniony z zysku za rok przypadającego akcjonariuszom jednostki
dominującej	0,75	1,12
– rozwodniony z zysku z działalności kontynuowanej za rok przypadającego
akcjonariuszom jednostki dominującej	0,75	1,12

	Rok zakończony 31 grudnia 2017			Rok zakończony 31 grudnia 2017
Przepływy środków pieniężnych z działalności operacyjnej	dane zatwierdzone		zmiana	dane przekształcone
Zysk/(strata) brutto	20 970		14 857	35 827
Korekty o pozycje:	40 652	-	14 945	25 707
(Zwiększenie)/ zmniejszenie stanu należności	21 549	-	1 663	19 886
(Zwiększenie)/ zmniejszenie stanu zapasów Zwiększenie/ (zmniejszenie) stanu zobowiązań z	3 128		9 441	12 569
wyjątkiem kredytów i pożyczek	- 16 351		95	- 16 256
Zmiana stanu rozliczeń międzyokresowych	2 768	-	1 115	1 653
Zmiana stanu rezerw	1 026	-	691	335
Zysk na okazyjnym nabyciu	-	-	16 840	- 16 840
Podatek dochodowy zapłacony	-	-	4 923	- 4 923
Pozostałe	1		751	752
Środki pieniężne netto z działalności operacyjnej	61 622	-	88	61 534
Nabycie rzeczowych aktywów trwałych i aktywów niematerialnych	- 19 170		88	- 19 082
Środki pieniężne netto z działalności inwestycyjnej	- 17 533		87	- 17 446
Środki pieniężne netto z działalności finansowej	- 38 332			- 38 332

11 Standardy i interpretacje, które zostały opublikowane a nie weszły jeszcze w życie

Następujące standardy i interpretacje zostały opublikowane przez Radę Międzynarodowych Standardów Rachunkowości, jednak nie weszły jeszcze w życie:

11.1 Wdrożenie MSSF 16

W styczniu 2016 Rada Międzynarodowych Standardów Rachunkowości wydała Międzynarodowy Standard Sprawozdawczości Finansowej 16 Leasing ("MSSF 16"), który zastąpił MSR 17 Leasing, KIMSF 4 Ustalenie, czy umowa zawiera leasing, SKI 15 Leasing operacyjny - specjalne oferty promocyjne oraz SKI 27 Ocena istoty transakcji wykorzystujących formy leasingu. Nowy standard obowiązuje dla okresów rocznych rozpoczynających się 1 stycznia 2019 r. Grupa nie zdecydowała się na wcześniejsze zastosowanie standardu.

W wyniku przeprowadzonej analizy wpływu MSSF 16 na stosowane zasady rachunkowości, koniecznym będzie ujęcie w skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym Spółki istotnych aktywów i zobowiązań, wynikających z

długoterminowych umów leasingu operacyjnego, najmu bądź dzierżawy (umowy głównie dotyczą działek, gruntów, nieruchomości, wózków widłowych) oraz posiadanych praw z tytułu wieczystego użytkowania gruntów.

Grupa skorzysta z możliwości wdrożenia standardu retrospektywnie dla umów istniejących na dzień początkowego zastosowania standardu. Zgodnie z tym podejściem Grupa nie przekształca danych porównawczych. Zamiast tego leasingobiorca ujmuje łączny efekt pierwszego zastosowania standardu jako korektę bilansu otwarcia zysków zatrzymanych w dniu pierwszego zastosowania. Na moment pierwszego zastosowania Grupa ujmuje zobowiązanie z tytułu leasingu w kwocie równej wartości bieżącej pozostałych opłat leasingowych, zdyskontowanych poprzez zastosowanie krańcowej stopy procentowej leasingobiorcy oraz ujmuje składnik aktywów z tytułu prawa do użytkowania w kwocie równej zobowiązaniu z tytułu leasingu skorygowanej o kwoty wszelkich przedpłat lub naliczonych opłat leasingowych odnoszących się do tego leasingu, ujętych w sprawozdaniu z sytuacji finansowej bezpośrednio sprzed dnia pierwszego zastosowania.

Ponadto Grupa stosując MSSF 16 po raz pierwszy planuje zastosować następujące rozwiązania praktyczne przewidziane w MSSF 16 w odniesieniu do leasingów wcześniej sklasyfikowanych jako leasingi operacyjne zgodnie z MSR 17:

zastosowanie pojedynczej stopy dyskontowej do portfela leasingów o w miarę podobnych cechach,
nie ujmowanie prawa do użytkowania aktywów i zobowiązań dla umów leasingu krótkoterminowego tj. umów, których pozostały okres leasingu na dzień 1 stycznia 2019 roku jest krótszy niż 12 miesięcy,
wyłączenie początkowych kosztów bezpośrednich z wyceny składników aktywów z tytułu prawa do użytkowania na dzień 1 stycznia 2019 r.
wykorzystanie wiedzy i doświadczenia zdobytych po fakcie w określaniu okresu leasingu, jeżeli umowa zawiera opcje przedłużenia lub rozwiązania umowy.

Ze względu na fakt, że Grupa nie jest znaczącym leasingodawcą, nowy standard ma wpływ na sprawozdania spółki tylko z punktu widzenia leasingobiorcy.

Podsumowanie oczekiwanego wpływu

Grupa dokonała analizy wszystkich umów najmu i dzierżaw lokali, gospodarstw rolnych, maszyn i urządzeń i prawa użytkowania wieczystego gruntu i określiła które umowy i prawa spełniają definicje leasingu według MSSF 16. Wpływ zastosowania MSSF 16 na bilans otwarcia na dzień 1 stycznia 2019 został oszacowany na poziomie 19.095 tys. PLN jako wzrost wartości aktywów i zobowiązań z tytułu umów leasingowych.

Rozpoznane prawo do korzystania ze składnika aktywów w podziale na klasy bazowego składnika aktywów:

Prawa wieczystego użytkowania gruntów – 11.466 tys. PLN;

Działki/grunty – 3.000 tys. PLN;

Budynki i budowle - 3.955 tys. PLN;

Maszyny i urządzenia - 673 tys. PLN.

Powyższy szacunek został przygotowany w oparciu o umowy obowiązujące na dzień 31 grudnia 2018 roku oraz opiera się na istotnych na ten dzień założeniach, w szczególności w zakresie:

okresu obowiązywania tych umów, w tym umów zawartych na czas nieokreślony oraz wynikający z nich okres użytkowania praw do użytkowania.
stopy dyskonta zastosowanej do wyceny zobowiązań z tytułu leasingu;

Okresy leasingu przyjęte do oszacowania wartości zobowiązań leasingowych ustalono zgodnie z treścią ekonomiczną umów leasingowych oraz okresu wieczystego użytkowania gruntów.

W celu wyznaczenia kwoty zobowiązań leasingowych, które zostaną wykazane zgodnie z MSSF 16, łączne kwoty przyszłych minimalnych opłat z tytułu zawartych umów leasingu operacyjnego według stanu na 31 grudnia 2018 r. zostały skorygowane do wartości bieżącej poprzez zastosowanie odpowiedniej stopy dyskonta. Średnia ważona krańcowa stopa leasingu przyjęta do wyceny zobowiązań wyniosła 3,32%.

11.2 Wdrożenie pozostałych standardów i interpretacji

Zamieszczone poniżej nowe Standardy, zmiany do Standardów i Interpretacje nie są jeszcze obowiązujące dla okresów rocznych rozpoczynających się 1 stycznia 2018 r. , i nie zostały zastosowane w niniejszym jednostkowym sprawozdaniu finansowym. Jednostka ma zamiar zastosować je dla okresów, dla których są obowiązujące po raz pierwszy. Poza MSSF 16 Leasing, Spółka nie oczekuje, aby poniższe standardy, zmiany do standardów oraz interpretacje miały znaczący wpływ na jej sprawozdanie finansowe

Standardy i Interpretacje zatwierdzone przez UE, które nie weszły jeszcze w życie dla okresów rocznych rozpoczynających się w dniu 1 stycznia 2018 r.

KIMSF 23 Niepewność Związana z Ujęciem Podatku Dochodowego (obowiązuje dla okresów rocznych rozpoczynających się 1 stycznia 2019 r., wcześniejsze zastosowanie jest dozwolone)
Zmiany do MSSF 9 Instrumenty Finansowe (obowiązuje dla okresów rocznych rozpoczynających się 1 stycznia 2019 r., wcześniejsze zastosowanie jest dozwolone)
Zmiany do MSR 28 Inwestycje w jednostkach stowarzyszonych oraz wspólnych przedsięwzięciach (obowiązuje dla okresów rocznych rozpoczynających się 1 stycznia 2019r.,)

Standardy i Interpretacje oczekujące na zatwierdzenie przez UE na dzień 11 lutego 2019 r.

Sprzedaż lub Przekazanie Aktywów Pomiędzy Inwestorem a Spółką Stowarzyszoną lub Wspólnym Przedsięwzięciem (Zmiany do MSSF 10 Skonsolidowane Sprawozdania Finansowe oraz do MSR 28 Jednostki Stowarzyszone) (Komisja Europejska podjęła decyzję o odroczeniu zatwierdzenia tych zmian na czas nieokreślony).
MSSF 17 Umowy Ubezpieczeniowe (obowiązuje dla okresów rocznych rozpoczynających się 1 stycznia 2021r., zastosowanie prospektywne, wcześniejsze zastosowanie jest dozwolone).
Zmiany do Międzynarodowych Standardów Sprawozdawczości Finansowej 2015-2017 (obowiązują dla okresów rocznych rozpoczynających się 1 stycznia 2019 r.).
Zmiany do MSR 19 Świadczenia Pracownicze (Zmiany, Ograniczenia lub Rozliczenia Planu) (obowiązują dla okresów rocznych rozpoczynających się 1 stycznia 2019 r.).
Zmiany do MSSF 3 Połączenia przedsięwzięć (obowiązują dla okresów rocznych rozpoczynających się 1 stycznia 2020 r.).
Zmiany do MSR 1 Prezentacja sprawozdań finansowych oraz MSR 8 Zasady (polityka) rachunkowości, zmiany wartości szacunkowych i korygowanie błędów (obowiązują dla okresów rocznych rozpoczynających się 1 stycznia 2020r.).

12 Istotne zasady rachunkowości

12.1 Zasady konsolidacji

Niniejsze skonsolidowane sprawozdanie finansowe obejmuje sprawozdanie finansowe GOBARTO S.A. oraz sprawozdania finansowe jej jednostek zależnych sporządzone za rok zakończony dnia 31 grudnia 2018 roku. Sprawozdania finansowe jednostek zależnych, po uwzględnieniu korekt doprowadzających do zgodności z MSSF sporządzane są za ten sam okres sprawozdawczy co sprawozdanie jednostki dominującej (za wyjątkiem Spółki Insignia Managment sp. z o.o., której rok obrotowy kończy się 30 listopada), przy wykorzystaniu spójnych zasad rachunkowości, w oparciu o jednolite zasady rachunkowości zastosowane dla transakcji i zdarzeń gospodarczych o podobnym charakterze. W celu eliminacji jakichkolwiek rozbieżności w stosowanych zasadach rachunkowości wprowadza się korekty.

Grupa podjęła działania rejestrowe w Urzędzie Skarbowym i KRS mające na celu ujednolicenia okresów obrotowych wszystkich spółek.

Wszystkie znaczące salda i transakcje pomiędzy jednostkami Grupy, w tym niezrealizowane zyski wynikające z transakcji w ramach Grupy, zostały w całości wyeliminowane. Niezrealizowane straty są eliminowane, chyba że dowodzą wystąpienia utraty wartości.

Jednostki zależne podlegają konsolidacji w okresie od dnia objęcia nad nimi kontroli przez Grupę, a przestają być konsolidowane od dnia ustania kontroli.

Zmiany w udziale własnościowym jednostki dominującej, które nie skutkują utratą kontroli nad jednostką zależną są ujmowane jako transakcje kapitałowe. W takich przypadkach w celu odzwierciedlenia zmian we względnych udziałach w jednostce zależnej Grupa dokonuje korekty wartości sprawozdawczej udziałów kontrolujących oraz udziałów niekontrolujących. Wszelkie różnice pomiędzy kwotą korekty udziałów niekontrolujących a wartością godziwą kwoty zapłaconej lub otrzymanej odnoszone są na kapitał własny i przypisywane do właścicieli jednostki dominującej.

12.2 Wycena do wartości godziwej

Grupa wycenia instrumenty pochodne oraz aktywa niefinansowe takie jak nieruchomości inwestycyjne oraz aktywa biologiczne w wartości godziwej na każdy dzień sprawozdawczy.

Wartość godziwa jest rozumiana jako cena, która byłaby otrzymana ze sprzedaży składnika aktywów, bądź zapłacona w celu przeniesienia zobowiązania w transakcji przeprowadzonej na zwykłych warunkach zbycia składnika aktywów między uczestnikami rynku na dzień wyceny w aktualnych warunkach rynkowych. Wycena wartości godziwej opiera się na założeniu, że transakcja sprzedaży składnika aktywów lub przeniesienia zobowiązania odbywa się albo:

na głównym rynku dla danego składnika aktywów bądź zobowiązania,
w przypadku braku głównego rynku, na najkorzystniejszym rynku dla danego składnika aktywów lub zobowiązania.

Zarówno główny jak i najbardziej korzystny rynek muszą być dostępne dla Grupy.

Wartość godziwa składnika aktywów lub zobowiązania jest mierzona przy założeniu, że uczestnicy rynku przy ustalaniu ceny składnika aktywów lub zobowiązania działają w swoim najlepszym interesie gospodarczym.

Wycena wartości godziwej składnika aktywów niefinansowych uwzględnia zdolność uczestnika rynku do wytworzenia korzyści ekonomicznych poprzez jak największe i najlepsze wykorzystanie składnika aktywów lub jego zbycie innemu uczestnikowi rynku, który zapewniłby jak największe i jak najlepsze wykorzystanie tego składnika aktywów.

Grupa stosuje techniki wyceny, które są odpowiednie do okoliczności i w przypadku których są dostępne dostateczne dane do wyceny wartości godziwej, przy maksymalnym wykorzystaniu odpowiednich obserwowalnych danych wejściowych i minimalnym wykorzystaniu nieobserwowalnych danych wejściowych.

Wszystkie aktywa oraz zobowiązania, które są wyceniane do wartości godziwej lub ich wartość godziwa jest ujawniana w sprawozdaniu finansowym są klasyfikowane w hierarchii wartości godziwej w sposób opisany poniżej na podstawie najniższego poziomu danych wejściowych, który jest istotny dla wyceny do wartości godziwej traktowanej jako całość:

Poziom 1 Notowane (nieskorygowane) ceny rynkowe na aktywnym rynku dla identycznych aktywów lub zobowiązań,
Poziom 2 Techniki wyceny dla których najniższy poziom danych wejściowych, który jest istotny dla wyceny do wartości godziwej jako całości jest bezpośrednio bądź pośrednio obserwowalny,
Poziom 3 Techniki wyceny dla których najniższy poziom danych wejściowych, który jest istotny dla wyceny do wartości godziwej jako całości jest nieobserwowalny.

Na każdą datę sprawozdawczą, w przypadku aktywów i zobowiązań występujących na poszczególne daty sprawozdawcze w sprawozdaniu finansowym Grupa ocenia, czy miały miejsce transfery między poziomami hierarchii poprzez ponowną ocenę klasyfikacji do poszczególnych poziomów, kierując się istotnością danych wejściowych z najniższego poziomu, który jest istotny dla wyceny do wartości godziwej traktowanej jako całość).

Podsumowanie istotnych zasad rachunkowości dotyczących wyceny do wartości godziwej

Niezależni rzeczoznawcy są angażowani do przeprowadzenia wyceny znaczących aktywów takich jak nieruchomości.

Grupa analizuje zmiany i główne założenia przyjmowane do wycen do wartości godziwej.

Na potrzeby ujawnienia wyników wyceny do wartości godziwej Grupa ustaliła klasy aktywów i zobowiązań na podstawie rodzaju, cech i ryzyka związanego z poszczególnymi składnikami aktywów i zobowiązań oraz poziom w hierarchii wartości godziwej, jak opisano powyżej.

12.3 Przeliczanie pozycji wyrażonych w walucie obcej

Transakcje wyrażone w walutach innych niż waluta funkcjonalna są przeliczane na walutę funkcjonalną przy zastosowaniu kursu obowiązującego w dniu zawarcia transakcji.

Na dzień sprawozdawczy aktywa i zobowiązania pieniężne wyrażone w walutach innych niż waluta funkcjonalna są przeliczane na złote polskie przy zastosowaniu odpowiednio obowiązującego na koniec okresu sprawozdawczego średniego kursu ustalonego dla danej waluty przez Narodowy Bank Polski. Powstałe z przeliczenia różnice kursowe ujmowane są odpowiednio w pozycji przychodów (kosztów) finansowych lub, w przypadkach określonych zasadami (polityką) rachunkowości, kapitalizowane w wartości aktywów. Aktywa i zobowiązania niepieniężne ujmowane według kosztu historycznego wyrażonego w walucie obcej są wykazywane po kursie historycznym z dnia transakcji. Aktywa i zobowiązania niepieniężne ujmowane według wartości godziwej wyrażonej w walucie obcej są przeliczane po kursie z dnia dokonania wyceny do wartości godziwej. Zyski lub straty wynikające z przeliczenia aktywów i zobowiązań niepieniężnych ujmowanych w wartości godziwej są ujmowane zgodnie z ujęciem zysku lub straty z tytułu zmiany wartości godziwej (czyli odpowiednio w innych całkowitych dochodach lub w zysku lub stracie w zależności od tego gdzie ujmowana jest zmiana wartości godziwej).

Następujące kursy zostały przyjęte dla potrzeb wyceny na dzień sprawozdawczy:

	31 grudnia 2018	31 grudnia 2017
USD	3,7597	3,4813
EUR	4,3000	4,1709
UAH	0,1357	0,1236

Walutą funkcjonalną zagranicznych jednostek zależnych z siedzibą na Ukrainie jest hrywna ukraińska

Na dzień sprawozdawczy aktywa i zobowiązania jednostek zależnych o innej walucie funkcjonalnej niż PLN są przeliczane na walutę prezentacji Grupy (PLN) po kursie obowiązującym na dzień sprawozdawczy, a ich sprawozdania z całkowitych dochodów są przeliczane po średnim kursie wymiany za dany okres obrotowy. Kapitały własne są przeliczone według ich stanu na dzień objęcia kontroli przez jednostkę dominującą według kursu średniego ogłoszonego przez NBP na ten dzień. W przypadku nowej emisji dodatkowych udziałów do ich przeliczenia stosuje się średni kurs ogłoszony dla danej waluty przez NBP na dzień wpisu podwyższenia kapitału do rejestru. Różnice kursowe powstałe w wyniku takiego przeliczenia są ujmowane w innych całkowitych dochodach i akumulowane w oddzielnej pozycji kapitału własnego. W momencie zbycia podmiotu, odroczone różnice kursowe zakumulowane w kapitale własnym, dotyczące danego podmiotu, są ujmowane w wyniku finansowym. Średnie kursy wymiany za poszczególne okresy obrotowe kształtowały się następująco:

	Rok zakończony 31 grudnia 2018	Rok zakończony 31 grudnia 2017
UAH	0,1330	0,1402

12.4 Rzeczowe aktywa trwałe

Rzeczowe aktywa trwałe wykazywane są według ceny nabycia/ kosztu wytworzenia pomniejszonych o umorzenie oraz odpisy aktualizujące z tytułu utraty wartości. Wartość początkowa środków trwałych obejmuje ich cenę nabycia powiększoną o wszystkie koszty bezpośrednio związane z zakupem i przystosowaniem składnika majątku do stanu zdatnego do używania. W skład kosztu wchodzi również koszt wymiany części składowych maszyn i urządzeń w momencie poniesienia, jeśli spełnione są kryteria rozpoznania. Koszty poniesione po dacie oddania środka trwałego do używania, takie jak koszty konserwacji i napraw, obciążają zysk lub stratę w momencie ich poniesienia.

Rzeczowe aktywa trwałe w momencie ich nabycia zostają podzielone na części składowe będące pozycjami o istotnej wartości, dla których można przyporządkować odrębny okres ekonomicznej użyteczności. Częścią składową są również koszty generalnych remontów.

Amortyzacja jest naliczana metodą liniową przez szacowany okres użytkowania danego składnika aktywów, któremu odpowiadają następujące stawki:

	Grupa rodzajowa	Stawki
•	budynki i budowle	od 2,5% do 10%
•	maszyny i urządzenia techniczne	od 4,5% do 30%
•	środki transportu	od 14% do 40 %
•	pozostałe rzeczowe aktywa trwałe	od 10% do 20 %

Wartość końcową, okres użytkowania oraz metodę amortyzacji składników aktywów weryfikuje się corocznie.

Dana pozycja rzeczowych aktywów trwałych może zostać usunięta ze sprawozdania z sytuacji finansowej po dokonaniu jej zbycia lub w przypadku, gdy nie są spodziewane żadne ekonomiczne korzyści wynikające z dalszego użytkowania takiego składnika aktywów. Wszelkie zyski lub straty wynikające z usunięcia danego składnika aktywów ze sprawozdania z sytuacji finansowej (obliczone jako różnica pomiędzy ewentualnymi wpływami ze sprzedaży netto a wartością na dzień sprawozdawczy danej pozycji) są ujmowane w zysku lub stracie okresu, w którym dokonano takiego usunięcia.

Inwestycje rozpoczęte dotyczą rzeczowych aktywów trwałych będących w toku budowy lub montażu i są wykazywane według cen nabycia lub kosztu wytworzenia, pomniejszonych o ewentualne odpisy z tytułu utraty wartości. Rzeczowe aktywa trwałe w budowie nie podlegają amortyzacji do czasu zakończenia budowy i przekazania rzeczowego aktywa trwałego do używania.

12.5 Aktywa biologiczne

Na aktywa biologiczne składa się inwentarz żywy oraz zboża. Grupa posiada zarówno konsumpcyjne aktywa biologiczne, do których zaliczane są uprawy zboża oraz inwentarz żywy przeznaczony do produkcji mięsa, jak i produkcyjne aktywa biologiczne, które stanowi inwentarz żywy utrzymywany w celach hodowlanych.

Składniki aktywów biologicznych wycenia się w momencie początkowego ujęcia oraz na każdy dzień sprawozdawczy w wartości godziwej pomniejszonej o koszt sprzedaży.

W sytuacji, gdy niemożliwe jest ustalenie wartości godziwej składniki aktywów wycenia się w cenie nabycia lub koszcie wytworzenia, pomniejszonych o dotychczasowe umorzenie i zakumulowane odpisy z tytułu trwałej utraty wartości. Działalność rolnicza oznacza zarządzanie przez jednostkę gospodarczą przemianą biologiczną aktywów zmierzającą do uzyskania produktów rolniczych lub innych aktywów biologicznych przeznaczonych na sprzedaż. Zbiór lub pozyskanie oznacza moment, w którym następuje oddzielenie produktu rolniczego (surowca rolniczego) od aktywu biologicznego lub jest to moment zakończenia procesów życiowych aktywów biologicznych.

12.6 Nieruchomości inwestycyjne

Początkowe ujęcie nieruchomości inwestycyjnych następuje według ceny nabycia z uwzględnieniem kosztów transakcji. Wartość sprawozdawcza nieruchomości inwestycyjnych obejmuje koszt wymiany części składowej nieruchomości inwestycyjnej w chwili jego poniesienia, o ile spełnione są kryteria ujmowania, i nie obejmuje kosztów bieżącego utrzymania tych nieruchomości.

Po początkowym ujęciu nieruchomości inwestycyjne są wykazywane według wartości godziwej. Zyski lub straty wynikające ze zmian wartości godziwej nieruchomości inwestycyjnych są ujmowane w zysku lub stracie w tym okresie, w którym powstały.

Nieruchomości inwestycyjne są usuwane ze sprawozdania z sytuacji finansowej w przypadku ich zbycia lub w przypadku stałego wycofania danej nieruchomości inwestycyjnej z użytkowania, gdy nie są spodziewane żadne przyszłe korzyści z jej sprzedaży. Wszelkie zyski lub straty wynikające z usunięcia nieruchomości inwestycyjnej ze sprawozdania z sytuacji finansowej są ujmowane w zysku lub stracie w tym okresie, w którym dokonano takiego usunięcia.

Przeniesienia aktywów do nieruchomości inwestycyjnych dokonuje się tylko wówczas, gdy następuje zmiana sposobu ich użytkowania potwierdzona przez zakończenie użytkowania składnika aktywów przez właściciela lub zawarcie umowy leasingu operacyjnego. Jeżeli składnik aktywów wykorzystywany przez właściciela - Grupę staje się nieruchomością inwestycyjną, Grupa stosuje zasady opisane w części Rzeczowe aktywa trwałe aż do dnia zmiany sposobu użytkowania tej nieruchomości.

Do dnia, w którym nieruchomość zajmowana przez właściciela staje się nieruchomością inwestycyjną wykazywaną w wartości godziwej, jednostka amortyzuje nieruchomość oraz dokonuje ewentualnych odpisów z tytułu utraty wartości.

12.7 Aktywa trwałe przeznaczone do sprzedaży

Aktywa trwałe i ich grupy do sprzedaży uznaje się za przeznaczone do sprzedaży w sytuacji, gdy ich wartość sprawozdawcza zostanie odzyskana raczej w wyniku transakcji sprzedaży niż w wyniku ich dalszego użytkowania. Ten warunek może być spełniony tylko, kiedy wystąpienie transakcji sprzedaży jest wysoce prawdopodobne, a składnik aktywów jest dostępny do natychmiastowej sprzedaży w swoim obecnym stanie. Klasyfikacja składnika aktywów jako przeznaczonego do sprzedaży zakłada zamiar kierownictwa Grupy do dokonania transakcji sprzedaży w ciągu roku od momentu dokonania klasyfikacji. Aktywa trwałe sklasyfikowane jako przeznaczone do sprzedaży wycenia się po niższej spośród dwóch wartości: wartości sprawozdawczej lub wartości godziwej, pomniejszonej o koszty związane ze sprzedażą.

Jeśli spełnione są powyższe warunki i w wyniku transakcji Grupa utraciłaby kontrolę nad swoją jednostką zależną, wszystkie aktywa i zobowiązania tej jednostki zależnej są klasyfikowane jako przeznaczone do sprzedaży niezależnie od tego, czy Grupa zachowa udziały niedające kontroli po tej transakcji.

12.8 Aktywa niematerialne

Aktywa niematerialne nabyte w oddzielnej transakcji lub wytworzone (jeżeli spełniają kryteria rozpoznania dla kosztów prac rozwojowych) wycenia się przy początkowym ujęciu odpowiednio w cenie nabycia lub koszcie wytworzenia. Cena nabycia aktywów niematerialnych nabytych w transakcji połączenia jednostek jest równa ich wartości godziwej na dzień połączenia. Po ujęciu początkowym, aktywa niematerialne są wykazywane w cenie nabycia lub koszcie wytworzenia pomniejszonym o umorzenie i odpisy aktualizujące z tytułu utraty wartości. Nakłady poniesione na aktywa niematerialne wytworzone we własnym zakresie, z wyjątkiem aktywowanych nakładów poniesionych na prace rozwojowe, nie są aktywowane i są ujmowane w kosztach okresu, w którym zostały poniesione.

Grupa ustala, czy okres użytkowania aktywów niematerialnych jest określony czy nieokreślony. Aktywa niematerialne o określonym okresie użytkowania są amortyzowane przez okres użytkowania oraz poddawane testom na utratę wartości każdorazowo, gdy istnieją przesłanki wskazujące na utratę ich wartości. Okres i metoda amortyzacji aktywów niematerialnych o określonym okresie użytkowania są weryfikowane przynajmniej na koniec każdego roku obrotowego. Zmiany w oczekiwanym okresie użytkowania lub oczekiwanym sposobie konsumowania korzyści ekonomicznych pochodzących z danego składnika aktywów są ujmowane poprzez zmianę odpowiednio okresu lub metody amortyzacji, i traktowane jak zmiany wartości szacunkowych. Odpis amortyzacyjny składników aktywów niematerialnych o określonym okresie użytkowania ujmuje się w zysku lub stracie w ciężar tej kategorii, która odpowiada funkcji danego składnika aktywów niematerialnych.

Aktywa niematerialne o nieokreślonym okresie użytkowania oraz te, które nie są użytkowane, są corocznie poddawane testowi na utratę wartości, w odniesieniu do poszczególnych aktywów lub na poziomie ośrodka wypracowującego środki pieniężne.

Podsumowanie zasad stosowanych w odniesieniu do wartości niematerialnych Grupy przedstawia się następująco:

	Okresy użytkowania	Wykorzystana metoda amortyzacji	Test na utratę wartości
Patenty i licencje	Dla patentów i licencji użytkowanych na podstawie umowy zawartej na czas określony, przyjmuje się ten okres uwzględniając dodatkowy okres, na który użytkowanie może być przedłużone.	Amortyzowane przez okres umowy - metodą liniową.	Dla aktywów o określonym okresie amortyzacji - bieżąca ocena czy wystąpiły przesłanki świadczące o wystąpieniu utraty wartości.
Oprogramowanie komputerowe	5 lat
Znaki towarowe	10-20 lat		Coroczna ocena czy wystąpiły przesłanki
Relacje z klientami	10 lat	Metoda liniowa	świadczące o wystąpieniu utraty wartości.
Receptury	5 lat

Zyski lub straty wynikające z usunięcia aktywów niematerialnych ze sprawozdania z sytuacji finansowej są ujmowane w kwocie różnicy pomiędzy wpływami ze sprzedaży netto a wartością sprawozdawczą danego składnika aktywów i są ujmowane w zysku lub stracie w momencie ich usunięcia ze sprawozdania z sytuacji finansowej.

Wartość firmy

Wartość firmy z tytułu przejęcia jednostki jest początkowo ujmowana według ceny nabycia stanowiącej kwotę nadwyżki:

sumy:
przekazanej zapłaty,
kwoty wszelkich niekontrolujących udziałów w jednostce przejmowanej oraz
w przypadku połączenia jednostek realizowanego etapami wartości godziwej na dzień przejęcia udziału w kapitale jednostki przejmowanej, należącego poprzednio do jednostki przejmującej.
nad wartością godziwą netto ustaloną na dzień przejęcia wartości możliwych do zidentyfikowania nabytych aktywów i przejętych zobowiązań.

Po początkowym ujęciu, wartość firmy jest wykazywana według ceny nabycia pomniejszonej o wszelkie skumulowane odpisy aktualizujące z tytułu utraty wartości. Test na utratę wartości przeprowadza się raz na rok lub częściej, jeśli wystąpią ku temu przesłanki. Wartość firmy nie podlega amortyzacji.

Na dzień przejęcia nabyta wartość firmy jest alokowana do każdego z ośrodków wypracowujących środki pieniężne, które mogą skorzystać z synergii połączenia. Każdy ośrodek, lub zespół ośrodków, do którego została przypisana wartość firmy:

odpowiada najniższemu poziomowi w Grupie, na którym wartość firmy jest monitorowana na wewnętrzne potrzeby zarządcze oraz
jest nie większy niż jeden segment operacyjny określony zgodnie z MSSF 8 Segmenty operacyjne.

Odpis z tytułu utraty wartości ustalany jest poprzez oszacowanie odzyskiwalnej wartości ośrodka wypracowującego środki pieniężne, do którego została alokowana dana wartość firmy. W przypadku, gdy odzyskiwalna wartość ośrodka wypracowującego środki pieniężne jest niższa niż wartość sprawozdawcza, ujęty zostaje odpis z tytułu utraty wartości. W przypadku, gdy wartość firmy stanowi część ośrodka wypracowującego środki pieniężne i dokonana zostanie sprzedaż części działalności w ramach tego ośrodka, przy ustalaniu zysków lub strat ze sprzedaży takiej działalności wartość firmy związana ze sprzedaną działalnością zostaje włączona do jej wartości sprawozdawczej. W takich okolicznościach sprzedana wartość firmy jest ustalana na podstawie względnej wartości sprzedanej działalności i wartości zachowanej części ośrodka wypracowującego środki pieniężne.

12.9 Leasing

Grupa jako leasingobiorca

Umowy leasingu finansowego, które przenoszą na Grupę zasadniczo całe ryzyko i korzyści wynikające z posiadania przedmiotu leasingu, są ujmowane w sprawozdaniu z sytuacji finansowej na dzień rozpoczęcia leasingu według niższej z następujących dwóch wartości: wartości godziwej rzeczowego aktywa trwałego stanowiącego przedmiot leasingu lub wartości bieżącej minimalnych opłat leasingowych. Opłaty leasingowe są rozdzielane pomiędzy koszty finansowe i zmniejszenie salda zobowiązania z tytułu leasingu, w sposób umożliwiający uzyskanie stałej stopy odsetek od pozostałego do spłaty zobowiązania. Koszty finansowe są ujmowane w zysku lub stracie chyba, że spełniają definicję aktywa.

Warunkowe opłaty leasingowe są ujmowane jako koszt w okresie, w którym staja się należne.

12.10 Utrata wartości niefinansowych aktywów trwałych

Na każdy dzień sprawozdawczy Grupa ocenia, czy istnieją jakiekolwiek przesłanki wskazujące na to, że mogła nastąpić utrata wartości któregoś ze składników niefinansowych aktywów trwałych. W razie stwierdzenia, że przesłanki takie zachodzą, lub w razie konieczności przeprowadzenia corocznego testu sprawdzającego, czy nastąpiła utrata wartości, Grupa dokonuje oszacowania wartości odzyskiwanej danego składnika aktywów lub ośrodka wypracowującego środki pieniężne, do którego dany składnik aktywów należy.

Wartość odzyskiwalna składnika aktywów lub ośrodka wypracowującego środki pieniężne odpowiada wartości godziwej pomniejszonej o koszty doprowadzenia do sprzedaży tego składnika aktywów lub odpowiednio ośrodka wypracowującego środki pieniężne, lub jego wartości użytkowej, zależnie od tego, która z nich jest wyższa. Wartość odzyskiwaną ustala się dla poszczególnych aktywów, chyba że dany składnik aktywów nie generuje samodzielnie wpływów pieniężnych, które są w większości niezależne od generowanych przez inne aktywa lub grupy aktywów. Jeśli wartość bilansowa składnika aktywów jest wyższa niż jego wartość odzyskiwalna, ma miejsce utrata wartości i dokonuje się wówczas odpisu do ustalonej wartości odzyskiwanej. Przy szacowaniu wartości użytkowej prognozowane przepływy pieniężne są dyskontowane do ich wartości bieżącej przy zastosowaniu stopy dyskontowej przed uwzględnieniem skutków opodatkowania odzwierciedlającej bieżące rynkowe oszacowanie wartości pieniądza w czasie oraz ryzyko typowe dla danego składnika aktywów. Odpisy aktualizujące z tytułu utraty wartości składników majątkowych używanych w działalności kontynuowanej ujmuje się w tych kategoriach kosztów, które odpowiadają funkcji składnika aktywów, w przypadku którego stwierdzono utratę wartości.

Na każdy dzień sprawozdawczy Grupa ocenia, czy występują przesłanki wskazujące na to, że odpis aktualizujący z tytułu utraty wartości, który był ujęty w okresach poprzednich w odniesieniu do danego składnika aktywów jest zbędny, lub czy powinien zostać zmniejszony. Jeżeli takie przesłanki występują, Grupa szacuje wartość odzyskiwalną tego składnika aktywów. Poprzednio ujęty odpis aktualizujący z tytułu utraty wartości ulega odwróceniu wtedy i tylko wtedy, gdy od momentu ujęcia ostatniego odpisu aktualizującego nastąpiła zmiana wartości szacunkowych stosowanych do ustalenia wartości odzyskiwalnej danego składnika aktywów. W takim przypadku, podwyższa się wartość sprawozdawczą składnika aktywów do wysokości jego wartości odzyskiwalnej. Podwyższona kwota nie może przekroczyć wartości sprawozdawczej składnika aktywów, jaka zostałaby ustalona (po uwzględnieniu umorzenia), gdyby w ubiegłych latach nie ujęto odpisu aktualizującego z tytułu utraty wartości w odniesieniu do tego składnika aktywów. Odwrócenie odpisu aktualizującego z tytułu utraty wartości składnika aktywów ujmuje się niezwłocznie jako przychód. Po odwróceniu odpisu aktualizującego, w kolejnych okresach odpis amortyzacyjny dotyczący danego składnika jest korygowany w sposób, który pozwala w ciągu pozostałego okresu użytkowania tego składnika aktywów dokonywać systematycznego odpisania jego zweryfikowanej wartości sprawozdawczej pomniejszonej o wartość końcową.

Kluczowym czynnikiem determinującym identyfikację poszczególnych ośrodków generujących przepływy pieniężne w Grupie, było określenie ośrodków generujących niezależne wpływy pieniężne na bazie analizy niezależności przychodów osiąganych przez poszczególne spółki i grupy spółek z Grupy.

Poza analizą niezależności wpływów pieniężnych kierownictwo Grupy, przeanalizowało również sposób w jaki monitorowana jest jej działalność ( w podziale na branże, produkty i lokalizacje) oraz w jaki sposób podejmowane są decyzje dotyczące zakresu działalności lub zarządzania majątkiem Grupy (analiza obejmowała między innymi zasady ustalania polityki cenowej, funkcjonującą politykę zakupową oraz kanały sprzedaży).

Co do zasady zidentyfikowane ośrodki generujące niezależne wpływy pieniężne pokrywają się z segmentami operacyjnymi, za wyjątkiem pojedynczych spółek, które kierownictwo na bazie przeprowadzonej analizy, postanowiło odrębnie testować pod kątem ewentualnej utraty wartości.

Na podstawie przeprowadzonej analizy zidentyfikowano następujące ośrodki generujące przepływy pieniężne:

a) Spółki należące do segmentu operacyjnego Mięso i wędliny, z wyłączeniem spółki Gobarto Dziczyzna Sp. z o.o., tj.:
Gobarto S.A.
NetBrokers Sp. z o.o. Sp.k.,
Bekpol Sp. z o.o.,
Meat-Pac Sp. z o.o.
Jama Sp. z o.o;
b) Gobarto Dziczyzna Sp. z o.o.;
c) Spółki należące do segmentu operacyjnego Przetwórstwo, tj.:
Zakłady Mięsne Silesia S.A.,
Silesia Pet Foods Sp. z o.o.,
Vital Food Silesia Sp. z o.o.,
Silesia Logistics Sp. z o.o.
d) Spółki należące do segmentu operacyjnego Trzoda chlewna, tj.
Agro Bieganów Sp. z o.o.,
- Agro Gobarto Sp. z o.o.,
- Bioenergia Sp. z o.o.,
- Agroferm Sp. z o.o.,
- Gobarto Hodowca Sp. z o.o.,
- PPH Ferma-Pol Sp. z o.o.;
e) Spółki należące do segmentu operacyjnego Zboża, tj.
Agro Net Sp. z o.o.,
Agroprof Sp. z o.o.,
Rolpol Sp. z o.o.,
Plon Sp. z o.o.;
f) Spółki należące do Grupy Ukraina,
g) Tigra Trans Sp. z o.o.
h) Polskie Biogazownie "Energy-Zalesie" Sp. z o.o..

12.11 Koszty finansowania zewnętrznego

Koszty finansowania zewnętrznego są kapitalizowane jako część kosztu wytworzenia rzeczowych aktywów trwałych. Na koszty finansowania zewnętrznego składają się odsetki wyliczone przy zastosowaniu metody efektywnej stopy procentowej, obciążenia finansowe z tytułu umów leasingu finansowego oraz różnice kursowe, powstałe w związku z finansowaniem zewnętrznym do wysokości odpowiadającej korekcie kosztu odsetek.

12.12 Kompensowanie aktywów i zobowiązań

Aktywa i zobowiązania finansowe kompensuje się ze sobą i wykazuje w sprawozdaniu z sytuacji finansowej w kwocie netto, wyłącznie jeśli Spółka posiada ważny prawnie tytuł do kompensaty określonych aktywów i zobowiązań finansowych lub zamierza rozliczyć daną transakcję w wartości netto poddanych kompensacie składników aktywów i zobowiązań finansowych lub zamierza jednocześnie podlegające kompensacie aktywa finansowe zrealizować a zobowiązanie finansowe rozliczyć.

12.13 Aktywa finansowe – polityka rachunkowości stosowana od dnia 1 stycznia 2018 roku

Klasyfikacja i wycena aktywów finansowych

Aktywa finansowe klasyfikowane są do następujących kategorii wyceny:

wyceniane według zamortyzowanego kosztu,
wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy,
wyceniane w wartości godziwej przez inne całkowite dochody.

Grupa nie posiada aktywów finansowych wycenianych w wartości godziwej, a wszystkie aktywa finansowe wyceniane dotychczas w zamortyzowanym koszcie, dalej pozostaną wyceniane w zamortyzowanym koszcie.

Należności handlowe są utrzymywane dla uzyskania przepływów pieniężnych wynikających z umowy. Grupa korzysta z praktycznego zwolnienia i dla należności handlowych poniżej 12 miesięcy nie identyfikuje istotnych elementów finansowania.

Instrumenty dłużne –aktywa finansowe wyceniane w zamortyzowanym koszcie

Składnik aktywów finansowych wycenia się w zamortyzowanym koszcie, jeśli spełnione są oba poniższe warunki:

a) składnik aktywów finansowych jest utrzymywany zgodnie z modelem biznesowym, którego celem jest utrzymywanie aktywów finansowych dla uzyskiwania przepływów pieniężnych wynikających z umowy, oraz
b) warunki umowy dotyczącej składnika aktywów finansowych powodują powstawanie w określonych terminach przepływów pieniężnych, które są jedynie spłatą kwoty głównej i odsetek od kwoty głównej pozostałej do spłaty.

Do kategorii aktywów finansowych wycenianych zamortyzowanym kosztem Grupa klasyfikuje:

należności handlowe,
pożyczki, które zgodnie z modelem biznesowym wykazywane są jako utrzymywane w celu uzyskania przepływów pieniężnych,
środki pieniężne i ekwiwalenty.

Przychody z tytułu odsetek oblicza się przy zastosowaniu metody efektywnej stopy procentowej i wykazuje się w rachunku zysków i strat/ sprawozdaniu z całkowitych dochodów w pozycji "Przychody z tytułu odsetek".

W sytuacji, gdy Grupa:

posiada ważny tytuł prawny do dokonania kompensaty ujętych kwot oraz
zamierza rozliczyć się w kwocie netto albo jednocześnie zrealizować składnik aktywów i wykonać zobowiązanie składnik aktywów finansowych i zobowiązanie finansowe kompensuje się i wykazuje w sprawozdaniu z sytuacji finansowej w kwocie netto.

Porozumienie ramowe nie stanowi podstawy do kompensaty, jeżeli nie zostaną spełnione obydwa kryteria opisane powyżej.

12.14 Utrata wartości aktywów finansowych – polityka rachunkowości stosowana począwszy od dnia 1 stycznia 2018 roku

Grupa dokonuje oceny oczekiwanych strat kredytowych związanych z instrumentami dłużnymi wycenianymi według zamortyzowanego kosztu i wartości godziwej przez pozostałe całkowite dochody, niezależnie od tego, czy wystąpiły przesłanki utraty wartości.

W przypadku należności z tytułu dostaw i usług, Grupa stosuje uproszczone podejście i wycenia odpis na oczekiwane straty kredytowe w kwocie równej oczekiwanym stratom kredytowym w całym okresie życia. Grupa wykorzystuje swoje dane historyczne dotyczące strat kredytowych, skorygowane w stosownych przypadkach o wpływ informacji dotyczących przyszłości.

12.15 Aktywa finansowe – polityka rachunkowości stosowana do dnia 31 grudnia 2017 roku

Aktywa finansowe dzielone są na następujące kategorie:

Aktywa finansowe utrzymywane do terminu wymagalności,
Aktywa finansowe wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy,
Pożyczki i należności,
Aktywa finansowe dostępne do sprzedaży,

Aktywa finansowe utrzymywane do terminu wymagalności są to notowane na aktywnym rynku aktywa finansowe niebędące instrumentami pochodnymi, o określonych lub możliwych do określenia płatnościach oraz ustalonym terminie wymagalności, które Grupa zamierza i ma możliwość utrzymać w posiadaniu do tego czasu, inne niż:

wyznaczone przy początkowym ujęciu jako wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy,
wyznaczone jako dostępne do sprzedaży,
spełniające definicję pożyczek i należności.

Aktywa finansowe utrzymywane do terminu wymagalności wyceniane są według zamortyzowanego kosztu przy użyciu metody efektywnej stopy procentowej. Aktywa finansowe utrzymywane do terminu wymagalności kwalifikowane są jako aktywa długoterminowe, jeżeli ich zapadalność przekracza 12 miesięcy od dnia bilansowego.

Składnikiem aktywów finansowych wycenianych w wartości godziwej przez wynik finansowy jest składnik spełniający jeden z poniższych warunków:

a) jest klasyfikowany jako przeznaczony do obrotu. Składniki aktywów finansowych kwalifikuje się jako przeznaczone do obrotu, jeśli są:
nabyte głównie w celu sprzedaży w krótkim terminie,
częścią portfela określonych instrumentów finansowych zarządzanych łącznie i co do których istnieje prawdopodobieństwo uzyskania zysku w krótkim terminie,
instrumentami pochodnymi, z wyłączeniem instrumentów pochodnych będących elementem rachunkowości zabezpieczeń oraz umów gwarancji finansowych,
b) został zakwalifikowany do tej kategorii w momencie początkowego ujęcia.

Aktywa finansowe wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy są wyceniane w wartości godziwej uwzględniając ich wartość rynkową na dzień bilansowy bez uwzględnienia kosztów transakcji sprzedaży. Zmiany wartości tych instrumentów finansowych ujmowane są w rachunku zysków i strat jako przychody lub koszty finansowe. Jeżeli kontrakt zawiera jeden lub więcej wbudowanych instrumentów pochodnych, cały kontrakt może zostać zakwalifikowany do kategorii aktywów finansowych wycenianych w wartości godziwej przez wynik finansowy. Nie dotyczy to przypadków, gdy wbudowany instrument pochodny nie wpływa istotnie na przepływy pieniężne z kontraktu lub jest rzeczą oczywistą bez przeprowadzania lub po pobieżnej analizie, że gdyby podobny hybrydowy instrument byłby najpierw rozważany, to oddzielenie wbudowanego instrumentu pochodnego byłoby zabronione. Aktywa finansowe mogą być przy pierwotnym ujęciu zakwalifikowane do kategorii wycenianych w wartości godziwej przez wynik finansowy, jeżeli poniższe kryteria są spełnione: (i) taka kwalifikacja eliminuje lub znacząco obniża niespójność w zakresie ujmowania lub wyceny (niedopasowanie księgowe); lub (ii) aktywa są częścią grupy aktywów finansowych, które są zarządzane i oceniane w oparciu o wartość godziwą, zgodnie z udokumentowaną strategią zarządzania ryzykiem; lub (iii) aktywa finansowe zawierają wbudowane instrumenty pochodne, które powinny być oddzielnie ujmowane.

Pożyczki i należności to niezaliczane do instrumentów pochodnych aktywa finansowe o ustalonych lub możliwych do ustalenia płatnościach, nienotowane na aktywnym rynku. Zalicza się je do aktywów obrotowych, o ile termin ich wymagalności nie przekracza 12 miesięcy od dnia bilansowego. Pożyczki udzielone i należności o terminie wymagalności przekraczającym 12 miesięcy od dnia bilansowego zalicza się do aktywów trwałych.

Aktywa finansowe dostępne do sprzedaży są to aktywa finansowe niebędące instrumentami pochodnymi, które zostały zaklasyfikowane jako dostępne do sprzedaży lub nienależące do żadnej z wcześniej wymienionych trzech kategorii aktywów. Aktywa finansowe dostępne do sprzedaży są ujmowane według wartości godziwej, powiększonej o koszty transakcji, które mogą być bezpośrednio przypisane do nabycia lub emisji składnika aktywów finansowych. W przypadku braku notowań giełdowych na aktywnym rynku i braku możliwości wiarygodnego określenia ich wartości godziwej metodami alternatywnymi, aktywa finansowe dostępne do sprzedaży wyceniane są w cenie nabycia skorygowanej o odpis z tytułu utraty wartości. Dodatnią i ujemną różnicę pomiędzy wartością godziwą aktywów dostępnych do sprzedaży (jeśli istnieje cena rynkowa ustalona na aktywnym rynku albo których wartość godziwa może być ustalona w inny wiarygodny sposób), a ich ceną nabycia, po pomniejszeniu o podatek odroczony, ujmuje się w innych całkowitych dochodach. Spadek wartości aktywów dostępnych do sprzedaży spowodowany utratą wartości ujmuje się jako koszt finansowy.

Nabycie i sprzedaż aktywów finansowych rozpoznawane są na dzień dokonania transakcji. W momencie początkowego ujęcia składnik aktywów finansowych wycenia się w wartości godziwej, powiększonej, w przypadku składnika aktywów niekwalifikowanego jako wyceniany w wartości godziwej przez wynik finansowy, o koszty transakcji, które mogą być bezpośrednio przypisane do nabycia.

Składnik aktywów finansowych zostaje usunięty z bilansu, gdy Grupa traci kontrolę nad prawami umownymi składającymi się na dany instrument finansowy; zazwyczaj ma to miejsce w przypadku sprzedaży instrumentu lub gdy wszystkie przepływy środków pieniężnych przypisane danemu instrumentowi przechodzą na niezależną stronę trzecią.

12.16 Utrata wartości aktywów finansowych – polityka rachunkowości stosowana do dnia 31 grudnia 2017 roku

Na każdy dzień sprawozdawczy Grupa ocenia, czy istnieją obiektywne przesłanki utraty wartości składnika aktywów finansowych lub grupy aktywów finansowych.

Aktywa ujmowane według zamortyzowanego kosztu

Jeżeli istnieją obiektywne przesłanki na to, że została poniesiona strata z tytułu utraty wartości pożyczek i należności wycenianych według zamortyzowanego kosztu, to kwota odpisu aktualizującego z tytułu utraty wartości równa się różnicy pomiędzy wartością sprawozdawczą składnika aktywów finansowych a wartością bieżącą oszacowanych przyszłych przepływów pieniężnych (z wyłączeniem przyszłych strat z tytułu nieściągnięcia należności, które nie zostały jeszcze poniesione), zdyskontowanych z zastosowaniem pierwotnej (tj. ustalonej przy początkowym ujęciu) efektywnej stopy procentowej. Wartość sprawozdawcza składnika aktywów obniża się poprzez zastosowanie rachunku odpisów aktualizujących. Kwotę straty ujmuje się w zysku lub stracie.

Grupa ocenia najpierw, czy istnieją obiektywne przesłanki utraty wartości poszczególnych aktywów finansowych, które indywidualnie są znaczące, a także przesłanki utraty wartości aktywów finansowych, które indywidualnie nie są znaczące. Jeżeli z przeprowadzonej analizy wynika, że nie istnieją obiektywne przesłanki utraty wartości indywidualnie ocenianego składnika aktywów finansowych, niezależnie od tego, czy jest on znaczący, czy też nie, to Grupa włącza ten składnik do grupy aktywów finansowych o podobnej charakterystyce ryzyka kredytowego i łącznie ocenia pod kątem utraty wartości. Aktywa, które indywidualnie są oceniane pod kątem utraty wartości i dla których ujęto odpis aktualizujący z tytułu utraty wartości lub uznano, że dotychczasowy odpis nie ulegnie zmianie, nie są brane pod uwagę przy łącznej ocenie grupy aktywów pod kątem utraty wartości.

Jeżeli w następnym okresie odpis z tytułu utraty wartości zmniejszył się, a zmniejszenie to można w obiektywny sposób powiązać ze zdarzeniem następującym po ujęciu odpisu, to uprzednio ujęty odpis odwraca się. Późniejsze odwrócenie odpisu aktualizującego z tytułu utraty wartości ujmuje się w zysku lub stracie w zakresie, w jakim na dzień odwrócenia wartość bilansowa składnika aktywów nie przewyższa jego zamortyzowanego kosztu.

Aktywa finansowe wykazywane według kosztu

Jeżeli występują obiektywne przesłanki, że nastąpiła utrata wartości nienotowanego instrumentu kapitałowego, który nie jest wykazywany według wartości godziwej, gdyż jego wartości godziwej nie można wiarygodnie ustalić, albo instrumentu pochodnego, który jest powiązany i musi zostać rozliczony poprzez dostawę takiego nienotowanego instrumentu kapitałowego, to kwotę odpisu z tytułu utraty wartości ustala się jako różnicę pomiędzy wartością bilansową składnika aktywów finansowych oraz wartością bieżącą oszacowanych przyszłych przepływów pieniężnych zdyskontowanych przy zastosowaniu bieżącej rynkowej stopy zwrotu dla podobnych aktywów finansowych.

Aktywa finansowe dostępne do sprzedaży

Jeżeli występują obiektywne przesłanki, że nastąpiła utrata wartości składnika aktywów finansowych dostępnego do sprzedaży, to kwota stanowiąca różnicę pomiędzy ceną nabycia tego składnika aktywów (pomniejszona o wszelkie spłaty kapitału i amortyzację) i jego bieżącą wartością godziwą, pomniejszoną o wszelkie odpisy z tytułu utraty wartości tego składnika uprzednio ujęte w zysku lub stracie, zostaje wyksięgowana z kapitału własnego i przekwalifikowana do zysku lub straty. Nie można ujmować w zysku lub stracie odwrócenia odpisu z tytułu utraty wartości instrumentów kapitałowych kwalifikowanych jako dostępne do sprzedaży. Jeżeli w następnym okresie wartość godziwa instrumentu dłużnego dostępnego do sprzedaży wzrośnie, a wzrost ten może być obiektywnie łączony ze zdarzeniem następującym po ujęciu odpisu z tytułu utraty wartości w zysku lub stracie, to kwotę odwracanego odpisu ujmuje się w zysku lub stracie.

12.17 Pochodne instrumenty finansowe i zabezpieczenia

Instrumenty pochodne, z których korzysta Grupa w celu zabezpieczenia się przed ryzykiem związanym ze zmianami stóp procentowych to przede wszystkim kontrakty na zamianę stóp procentowych (swapy procentowe). Tego rodzaju pochodne instrumenty finansowe są wyceniane do wartości godziwej. Instrumenty pochodne wykazuje się jako aktywa, gdy ich wartość jest dodatnia, i jako zobowiązania – gdy ich wartość jest ujemna.

Zyski i straty z tytułu zmian wartości godziwej instrumentów pochodnych, które nie spełniają zasad rachunkowości zabezpieczeń są bezpośrednio odnoszone do zysku lub straty netto roku obrotowego.

W rachunkowości zabezpieczeń, zabezpieczenia klasyfikowane są jako:

zabezpieczenie wartości godziwej, zabezpieczające przed ryzykiem zmian wartości godziwej ujętego składnika aktywów lub zobowiązania, lub
zabezpieczenie przepływów środków pieniężnych, zabezpieczające przed zmianami przepływów środków pieniężnych, które przypisać można konkretnemu rodzajowi ryzyka związanego z ujętym składnikiem aktywów, zobowiązaniem lub prognozowaną transakcją, lub
zabezpieczenie udziałów w aktywach netto w podmiocie zagranicznym.

Zabezpieczenie ryzyka walutowego uprawdopodobnionego przyszłego zobowiązania jest rozliczane jako zabezpieczenie przepływów pieniężnych.

W momencie ustanowienia zabezpieczenia, Grupa formalnie wyznacza i dokumentuje powiązanie zabezpieczające, jak również cel zarządzania ryzykiem oraz strategię ustanowienia zabezpieczenia. Dokumentacja zawiera identyfikację instrumentu zabezpieczającego, zabezpieczanej pozycji lub transakcji, charakter zabezpieczanego ryzyka, a także sposób oceny efektywności instrumentu zabezpieczającego w kompensowaniu zagrożenia zmianami wartości godziwej zabezpieczanej pozycji lub przepływów pieniężnych związanych z zabezpieczanym ryzykiem. Oczekuje się, że zabezpieczenie będzie wysoce skuteczne w kompensowaniu zmian wartości godziwej lub przepływów pieniężnych wynikających z zabezpieczanego ryzyka. Efektywność zabezpieczenia jest oceniania na bieżąco w celu sprawdzenia, czy jest wysoce efektywne we wszystkich okresach sprawozdawczych, na które zostało ustanowione.

Zabezpieczenie przepływów pieniężnych

Zabezpieczenie przepływów pieniężnych to zabezpieczenie przed zmiennością przepływów pieniężnych, które przypisać można konkretnemu rodzajowi ryzyka związanemu z ujętym składnikiem aktywów lub zobowiązaniem lub z wysoce prawdopodobną planowaną transakcją, i które mogłoby wpływać na zysk lub stratę. Część zysków lub strat związanych z instrumentem zabezpieczającym, która stanowi efektywne zabezpieczenie ujmuje się w innych całkowitych dochodach, a nieefektywną część ujmuje się w zysku lub stracie.

Jeśli zabezpieczana planowana transakcja skutkuje następnie ujęciem składnika aktywów finansowych lub zobowiązania finansowego, związane z nią zyski lub straty, które były ujęte w innych całkowitych dochodach

i zakumulowane w kapitale własnym przenosi się do rachunku zysków i strat w tym samym okresie, albo w okresach, w których nabyty składnik aktywów lub przyjęte zobowiązanie mają wpływ na zysk lub stratę.

Jeśli zabezpieczenie planowanej transakcji skutkuje następnie ujęciem składnika aktywów niefinansowych lub zobowiązania niefinansowego, albo planowana transakcja związana ze składnikiem aktywów niefinansowych lub zobowiązaniem niefinansowym staje się uprawdopodobnionym przyszłym zobowiązaniem, do którego będzie się stosować zabezpieczenie wartości godziwej, wtedy zyski lub straty, które były ujęte w innych całkowitych dochodach, przeklasyfikowywane są z kapitału własnego do zysku lub straty w tym samym okresie lub okresach, w których nabyty składnik aktywów niefinansowych lub przyjęte zobowiązanie mają wpływ na zysk lub stratę.

Zyski lub straty powstałe w wyniku zmian wartości godziwej instrumentów pochodnych, które nie spełniają warunków umożliwiających stosowanie zasad rachunkowości zabezpieczeń, są ujmowane bezpośrednio w wyniku finansowym netto za bieżący okres.

Grupa zaprzestaje stosowania zasad rachunkowości zabezpieczeń, gdy instrument zabezpieczający wygasł lub został sprzedany, jego wykorzystanie dobiegło końca lub nastąpiła jego realizacja, bądź gdy zabezpieczenie przestało spełniać warunki umożliwiające stosowanie wobec niego zasad rachunkowości zabezpieczeń. W takim przypadku, łączny zysk lub strata na instrumencie zabezpieczającym, które były ujęte w innych całkowitych dochodach i zakumulowane w kapitale własnym, są nadal wykazywane w kapitale własnym aż do momentu wystąpienia prognozowanej transakcji. Jeżeli Grupa przestała spodziewać się, że prognozowana transakcja nastąpi, wówczas zakumulowany w kapitale własnym łączny zysk lub strata netto są odnoszone do zysku lub straty netto za bieżący okres.

12.18 Zapasy

Zapasy są wyceniane według niższej z dwóch wartości: ceny nabycia/ kosztu wytworzenia i możliwej do uzyskania ceny sprzedaży netto.

Koszty poniesione na doprowadzenie każdego składnika zapasów do jego aktualnego miejsca i stanu są ujmowane w następujący sposób:

Materiały	•	w cenie nabycia, przy czym rozchód wycenia się metodą średniej ważonej
Produkty gotowe i produkty w toku	•	koszt bezpośrednich materiałów i robocizny oraz odpowiedni narzut pośrednich kosztów produkcji ustalony przy założeniu normalnego wykorzystania mocy produkcyjnych, z wyłączeniem kosztów finansowania zewnętrznego
Towary	•	w cenie nabycia, przy czym rozchód wycenia się metodą średniej ważonej

Ceną sprzedaży netto możliwą do uzyskania jest szacowana cena sprzedaży dokonywanej w toku zwykłej działalności gospodarczej, pomniejszona o koszty wykończenia i szacowane koszty niezbędne do doprowadzenia sprzedaży do skutku.

12.19 Zobowiązania finansowe

W momencie początkowego ujęcia, wszystkie zobowiązania finansowe (poza zobowiązaniami z tytułu rachunkowości zabezpieczeń) są ujmowane według wartości godziwej, pomniejszonej o koszty związane z uzyskaniem kredytu lub pożyczki.

Po początkowym ujęciu zobowiązania finansowe (poza rachunkowością zabezpieczeń) są wyceniane według zamortyzowanego kosztu, przy zastosowaniu metody efektywnej stopy procentowej.

Przy ustalaniu zamortyzowanego kosztu uwzględnia się koszty związane z uzyskaniem kredytu lub pożyczki oraz dyskonta lub premie uzyskane w związku ze zobowiązaniem.

Przychody i koszty są ujmowane w zysku lub stracie z chwilą usunięcia zobowiązania ze sprawozdania o sytuacji finansowej, a także w wyniku rozliczenia metodą efektywnej stopy procentowej.

Grupa wyłącza ze swojego bilansu zobowiązanie finansowe, gdy zobowiązanie wygasło – to znaczy, kiedy obowiązek określony w umowie został wypełniony, umorzony lub wygasł. Zastąpienie dotychczasowego instrumentu dłużnego przez instrument o zasadniczo różnych warunkach dokonywane pomiędzy tymi samymi podmiotami Grupa ujmuje jako wygaśniecie pierwotnego zobowiązania finansowego i ujęcie nowego zobowiązania finansowego. Podobnie znaczące modyfikacje warunków umowy dotyczącej istniejącego zobowiązania finansowego Grupa ujmuje jako wygaśniecie pierwotnego i ujęcie nowego zobowiązania finansowego. Powstająca z tytułu zamiany różnice odnośnych wartości bilansowych wykazuje się w zysku lub stracie.

12.20 Pozostałe zobowiązania

Pozostałe zobowiązania niefinansowe obejmują w szczególności zobowiązania wobec urzędu skarbowego. Pozostałe zobowiązania niefinansowe ujmowane są w kwocie wymagającej zapłaty.

Grupa prezentuje w sprawozdaniu o sytuacji finansowej zobowiązania z tytułu wykupu ziemi w wartości bieżącej zobowiązania.

12.21 Zobowiązania z tytułu realizacji umowy

Grupa ujmuje w sprawozdaniu z sytuacji finansowej zobowiązanie z tytułu umowy będące obowiązkiem Grupy do przekazania na rzecz klienta dóbr lub usług, w zamian za które Grupa otrzymała wynagrodzenie (lub kwota wynagrodzenia jest należna) od klienta. Grupa rozpoznaje zobowiązanie z tytułu umowy głównie w związku z umowami, dla których płatność jest zaliczkowa. Ponadto zobowiązanie z tyt. umowy powstaje w przypadku zrealizowanych transakcji z klientami uprawnionymi do rabatów, których rozliczenie łączne nastąpi na koniec ustalonego okresu

12.22 Rezerwy

Rezerwy tworzone są wówczas, gdy na Grupie ciąży istniejący obowiązek (prawny lub zwyczajowo oczekiwany) wynikający ze zdarzeń przeszłych, i gdy prawdopodobne jest, że wypełnienie tego obowiązku spowoduje konieczność wypływu korzyści ekonomicznych oraz można dokonać wiarygodnego oszacowania kwoty tego zobowiązania. Jeżeli Grupa spodziewa się, że koszty objęte rezerwą zostaną zwrócone, na przykład na mocy umowy ubezpieczenia, wówczas zwrot ten jest ujmowany jako odrębny składnik aktywów, ale tylko wtedy, gdy jest rzeczą praktycznie pewną, że zwrot ten rzeczywiście nastąpi. Koszty dotyczące danej rezerwy są wykazane w rachunku zysków i strat po pomniejszeniu o wszelkie zwroty.

W przypadku, gdy wpływ wartości pieniądza w czasie jest istotny, wielkość rezerwy jest ustalana poprzez zdyskontowanie prognozowanych przyszłych przepływów pieniężnych do wartości bieżącej, przy zastosowaniu stopy dyskontowej odzwierciedlającej aktualne oceny rynkowe wartości pieniądza w czasie oraz ewentualnego ryzyka związanego z danym zobowiązaniem. Jeżeli zastosowana została metoda polegająca na dyskontowaniu, zwiększenie rezerwy w związku z upływem czasu jest ujmowane jako koszty finansowe.

12.23 Odprawy emerytalne

Zgodnie z zakładowymi systemami wynagradzania pracownicy Grupy mają prawo do odpraw emerytalnych. Odprawy emerytalne są wypłacane jednorazowo, w momencie przejścia na emeryturę. Wysokość odpraw emerytalnych zależy od stażu pracy oraz średniego wynagrodzenia pracownika. Grupa tworzy rezerwę na przyszłe zobowiązania z tytułu odpraw emerytalnych w celu przyporządkowania kosztów do okresów, których dotyczą. Odprawy emerytalne są programami określonych świadczeń po okresie zatrudnienia. Wartość bieżąca tych zobowiązań jest obliczana przez Grupę na każdy dzień sprawozdawczy. Naliczone zobowiązania są równe zdyskontowanym płatnościom, które w przyszłości zostaną dokonane, z uwzględnieniem rotacji zatrudnienia i dotyczą okresu do dnia sprawozdawczego. Informacje demograficzne oraz informacje o rotacji zatrudnienia oparte są o dane historyczne.

Ponowna wycena zobowiązań z tytułu świadczeń pracowniczych dotyczących programów określonych świadczeń obejmująca zyski i straty aktuarialne ujmowana jest w innych całkowitych dochodach i nie podlega późniejszej reklasyfikacji do zysku lub straty.

Grupa rozpoznaje następujące zmiany w zobowiązaniach netto z tytułu określonych świadczeń w ramach odpowiednio kosztu własnego sprzedaży, kosztów ogólnego zarządu oraz kosztów sprzedaży, na które składają się:

koszty zatrudnienia (w tym między innymi koszty bieżącego zatrudnienia, kosztów przeszłego zatrudnienia)
• odsetki netto od zobowiązania netto z tytułu określonych świadczeń.

12.24 Przychody

Przychody z umów z klientami- polityka rachunkowości stosowana począwszy od 1 stycznia 2018 roku

Podstawową zasadą MSSF 15 jest ujmowanie przychodów w momencie transferu dóbr i usług do klienta, w wartości odzwierciedlającej cenę oczekiwaną przez Grupę, w zamian za przekazanie tych dóbr i usług. Zasady te są stosowane przy wykorzystaniu modelu pięciu kroków:

zidentyfikowano umowę z klientem,
zidentyfikowano zobowiązania do wykonania świadczenia w ramach umowy z klientem,
określono cenę transakcji,
dokonano alokacji ceny transakcji do poszczególnych zobowiązań do wykonania świadczenia,
ujęto przychody w momencie realizacji zobowiązania wynikającego z umowy.

Identyfikacja umowy z klientem

Grupa ujmuje umowę z klientem tylko wówczas, gdy spełnione są wszystkie następujące kryteria:

strony umowy zawarły umowę (w formie pisemnej, ustnej lub zgodnie z innymi zwyczajowymi praktykami handlowymi) i są zobowiązane do wykonania swoich obowiązków;
Grupa jest w stanie zidentyfikować prawa każdej ze stron dotyczące dóbr lub usług, które mają zostać przekazane;
Grupa jest w stanie zidentyfikować warunki płatności za dobra lub usługi, które mają zostać przekazane;
umowa ma treść ekonomiczną (tzn. można oczekiwać, że w wyniku umowy ulegnie zmianie ryzyko, rozkład w czasie lub kwota przyszłych przepływów pieniężnych Grupy); oraz
jest prawdopodobne, że Grupa otrzyma wynagrodzenie, które będzie jej przysługiwało w zamian za dobra lub usługi, które zostaną przekazane klientowi.

Oceniając, czy otrzymanie kwoty wynagrodzenia jest prawdopodobne, Grupa uwzględnia jedynie zdolność i zamiar zapłaty kwoty wynagrodzenia przez klienta w odpowiednim terminie. Kwota wynagrodzenia, które będzie przysługiwało Grupie, może być niższa niż cena określona w umowie, jeśli wynagrodzenie jest zmienne, ponieważ Grupa może zaoferować klientowi ulgę cenową.

Identyfikacja zobowiązań do wykonania świadczenia

W momencie zawarcia umowy Grupa dokonuje oceny dóbr lub usług przyrzeczonych w umowie z klientem i identyfikuje jako zobowiązanie do wykonania świadczenia każde przyrzeczenie do przekazania na rzecz klienta dobra lub usługi (lub pakietu dóbr lub usług), które można wyodrębnić lub grupy odrębnych dóbr lub usług, które są zasadniczo takie same i w przypadku których przekazanie na rzecz klienta ma taki sam charakter.

Dobro lub usługa przyrzeczone klientowi są odrębne, jeżeli spełnione są obydwa następujące warunki:

klient może odnosić korzyści z dobra lub usługi albo bezpośrednio, albo poprzez powiązanie z innymi zasobami, które są dla niego łatwo dostępne, oraz
zobowiązanie Grupy do przekazania dobra lub usługi na rzecz klienta można zidentyfikować jako odrębne w stosunku do innych zobowiązań określonych w umowie.

Ustalenie ceny transakcyjnej

W celu ustalenia ceny transakcyjnej Grupa uwzględnia warunki umowy oraz stosowane przez nią zwyczajowe praktyki handlowe. Cena transakcyjna to kwota wynagrodzenia, które – zgodnie z oczekiwaniem Grupy – będzie jej przysługiwać w zamian za przekazanie przyrzeczonych dóbr lub usług na rzecz klienta, z wyłączeniem kwot pobranych w imieniu osób trzecich (na przykład niektórych podatków od sprzedaży).

Przypisanie ceny transakcyjnej do zobowiązań do wykonania świadczenia

Grupa przypisuje cenę transakcyjną do każdego zobowiązania do wykonania świadczenia (lub do odrębnego dobra lub odrębnej usługi) w kwocie, która odzwierciedla kwotę wynagrodzenia, które –zgodnie z oczekiwaniem Grupy–przysługuje jej w zamian za przekazanie przyrzeczonych dóbr lub usług klientowi.

Spełnianie zobowiązań do wykonania świadczenia

Grupa ujmuje przychody w momencie spełnienia (lub w trakcie spełniania) zobowiązania do wykonania świadczenia poprzez przekazanie przyrzeczonego dobra lub usługi klientowi. W odniesieniu do umów dotyczących usług ciągłych, na podstawie których Grupa ma prawo do otrzymania od klienta wynagrodzenia w kwocie, która odpowiada bezpośrednio wartości, jaką dla klienta ma świadczenie dotychczas wykonane, Grupa ujmuje przychód w kwocie, którą ma prawo zafakturować.

Grupa w przeważającej części osiąga przychody ze sprzedaży żywności i nie jest zobligowana do przyjmowania zwrotów sprzedanych towarów i produktów żywnościowych. W momencie przekazania składnika aktywów klientowi (uzyskania przez niego kontroli nad tym składnikiem aktywów) Grupa nie oczekuje zwrotu sprzedanych towarów i produktów w przyszłości. Grupa zawiera umowy z klientami zawierające zmienne wynagrodzenia (przychodu) wynikające z udzielonych upustów, rabatów czy premii za osiągnięte wyniki oraz nie udziela klientom opcji uzyskania dodatkowych dóbr lub usług nieodpłatnie lub po obniżonej cenie w formie dodatków czy punktów lojalnościowych.

Wynagrodzenie zleceniodawcy a wynagrodzenie pośrednika

W przypadku, gdy w dostarczanie dóbr lub usług klientowi zaangażowany jest inny podmiot, Grupa określa czy charakter przyrzeczenia Grupy stanowi zobowiązanie do wykonania świadczenia polegającego na dostarczeniu określonych dóbr lub usług (w tym przypadku Grupa jest zleceniodawcą) czy też na zleceniu innemu podmiotowi dostarczenia tych dóbr lub usług (w tym przypadku Grupa jest pośrednikiem).

Grupa jest zleceniodawcą, jeśli sprawuje kontrolę nad przyrzeczonym dobrem lub usługą przed ich przekazaniem klientowi. Grupa nie musi jednak działać jako zleceniodawca, jeśli uzyskuje tytuł prawny do produktu tylko chwilowo, zanim zostanie on przeniesiony na klienta. Grupa występująca w umowie jako zleceniodawca może sama wypełnić zobowiązanie do wykonania świadczenia lub może powierzyć wypełnienie tego zobowiązania lub jego części innemu podmiotowi (np. podwykonawcy) w jej imieniu. W takiej sytuacji Grupa ujmuje przychody w kwocie wynagrodzenia brutto, do którego –zgodnie z jej oczekiwaniem –będzie uprawniona w zamian za przekazane dobra lub usługi.

Grupa działa jako pośrednik, jeśli jej zobowiązanie do wykonania świadczenia polega na zapewnieniu dostarczenia dóbr lub usług przez inny podmiot. W takim przypadku Grupa ujmuje przychody w kwocie jakiejkolwiek opłaty lub prowizji, do której –zgodnie z jej oczekiwaniem–będzie uprawniona w zamian za zapewnienie dostarczenia dóbr lub usług przez inny podmiot.

Kategoria przychodów	Charakter, istotne warunki płatności oraz moment spełnienia zobowiązania do wykonania świadczenia
Przychody ze sprzedaży produktów oraz towarów	Przychody ze sprzedaży produktów oraz towarów rozpoznawane są w sprawozdaniu z zysków lub strat, gdy kontrola nad nimi została przekazana do kupującego.
	Zasadniczo, moment przeniesienia kontroli jest tożsamy z chwilą, w którym zostały przekazane znaczące ryzyko i korzyści wynikające z ich własności. W przypadku braku ustalenia pomiędzy stronami specyficznych warunków (np. w drodze stosowania Incoterms) przychód ze sprzedaży rozpoznaje się w momencie odbioru przez klienta.
	Cena transakcyjna jest korygowana o wartość wynagrodzenia zmiennego wynikającego z udzielanych rabatów. Tym samym przychód okresu jest pomniejszany o wartość naliczonego klientom rabatu przypadającego na zrealizowane obroty danego okresu. Dla każdego kontrahenta Grupa dokonuje oceny na podstawie danych historycznych oraz planów sprzedażowych na dany okres, jakie jest prawdopodobieństwo osiągnięcia pułapu zakupów uprawniającego do danego rabatu. Cena transakcyjna jest pomniejszana zgodnie z najbardziej prawdopodobną wartością rabatu.
	Transport związany ze sprzedażą produktów oraz towarów stanowi odrębne zobowiązanie do wykonania świadczenia wyłącznie, jeżeli jego realizacja przez Grupę przypada po przekazaniu kontroli nad produktami lub towarami.
	Grupa nie stosuje terminów płatności, jak również płatności zaliczkowych przekraczających 12 miesięcy, tym samym umowy nie zawierają istotnego elementu finansowania.
Sprzedaż pozostałych usług	Przychody związane ze świadczeniami z tytułu sprzedaży pozostałych usług dostawcom towarów (np. usługi marketingowe), które nie zostały zidentyfikowane jako odrębne zobowiązania do wykonania świadczenia Grupa prezentuje jako pomniejszenie kosztu zakupu towarów od tych dostawców.
	Przychody ze sprzedaży pozostałych usług, będące zobowiązaniami do wykonania świadczenia są ujmowane jako przychód wraz z ich realizacją i są prezentowane jako przychody ze sprzedaży produktów.
	Grupa nie stosuje terminów płatności, jak również płatności zaliczkowych przekraczających 12 miesięcy, tym samym umowy nie zawierają istotnego elementu finansowania.

12.25 Przychody – polityka rachunkowości stosowana do dnia 31 grudnia 2017 roku

Przychody są ujmowane w takiej wysokości, w jakiej jest prawdopodobne, że Grupa uzyska korzyści ekonomiczne związane z daną transakcją oraz gdy kwotę przychodów można wycenić w wiarygodny sposób. Przychody są rozpoznawane w wartości godziwej zapłaty otrzymanej lub należnej, po pomniejszeniu o podatek od towarów i usług (VAT) oraz rabaty. Przy ujmowaniu przychodów obowiązują również kryteria przedstawione poniżej.

Sprzedaż towarów i produktów

Przychody są ujmowane, jeżeli znaczące ryzyko i korzyści wynikające z prawa własności do towarów i produktów zostały przekazane nabywcy oraz gdy kwotę przychodów można wycenić w wiarygodny sposób.

Świadczenie usług

Przychody z tytułu świadczenia usług są ujmowane po wykonaniu usługi. Grupa nie posiada kontraktów długoterminowych, których przychody szacuje się na podstawie stopnia zaawansowania ich realizacji.

Odsetki

Przychody z tytułu odsetek są ujmowane sukcesywnie w miarę ich naliczania (z uwzględnieniem metody efektywnej stopy procentowej, stanowiącej stopę dyskontującą przyszłe wpływy pieniężne przez szacowany okres życia instrumentów finansowych) w stosunku do wartości sprawozdawczej netto danego składnika aktywów finansowych.

Dywidendy

Dywidendy są ujmowane w momencie ustalenia praw akcjonariuszy lub udziałowców do ich otrzymania.

Przychody z tytułu wynajmu (leasingu operacyjnego)

Przychody z tytułu wynajmu nieruchomości inwestycyjnych ujmowane są metodą liniową przez okres wynajmu w stosunku do otwartych umów.

Dotacje rządowe

Jeżeli istnieje uzasadniona pewność, że dotacja zostanie uzyskana oraz spełnione zostaną wszystkie związane z nią warunki, wówczas dotacje rządowe są ujmowane według ich wartości godziwej.

Jeżeli dotacja dotyczy danej pozycji kosztowej, wówczas jest ona ujmowana jako przychód w sposób współmierny do kosztów, które dotacja ta ma w zamierzeniu kompensować. Jeżeli dotacja dotyczy składnika aktywów, wówczas jej wartość godziwa jest ujmowana na koncie przychodów przyszłych okresów, a następnie stopniowo, drogą równych odpisów rocznych, ujmowana w zysku lub stracie przez szacowany okres użytkowania związanego z nią składnika aktywów.

12.26 Podatki

Podatek bieżący

Zobowiązania i należności z tytułu bieżącego podatku za okres bieżący i okresy poprzednie wycenia się w wysokości kwot przewidywanej zapłaty na rzecz organów podatkowych (podlegających zwrotowi od organów podatkowych) z zastosowaniem stawek podatkowych i przepisów podatkowych, które prawnie lub faktycznie już obowiązywały na dzień sprawozdawczy.

Podatek odroczony

Na potrzeby sprawozdawczości finansowej, podatek odroczony jest obliczany w stosunku do różnic przejściowych występujących na dzień sprawozdawczy między wartością podatkową aktywów i zobowiązań a ich wartością sprawozdawczą wykazaną w sprawozdaniu finansowym.

Rezerwa na podatek odroczony ujmowana jest w odniesieniu do wszystkich dodatnich różnic przejściowych:

z wyjątkiem sytuacji, gdy rezerwa na podatek odroczony powstaje w wyniku początkowego ujęcia wartości firmy lub początkowego ujęcia składnika aktywów bądź zobowiązania przy transakcji nie stanowiącej połączenia jednostek i w chwili jej zawierania nie mającej wpływu ani na zysk lub stratę, ani na dochód do opodatkowania czy stratę podatkową oraz
w przypadku dodatnich różnic przejściowych wynikających z inwestycji w jednostkach zależnych lub stowarzyszonych i udziałów we wspólnych przedsięwzięciach – z wyjątkiem sytuacji, gdy terminy odwracania się różnic przejściowych podlegają kontroli inwestora i gdy prawdopodobne jest, iż w dającej się przewidzieć przyszłości różnice przejściowe nie ulegną odwróceniu.

Aktywa z tytułu podatku odroczonego ujmowane są w odniesieniu do wszystkich ujemnych różnic przejściowych, jak również niewykorzystanych ulg podatkowych i niewykorzystanych strat podatkowych przeniesionych na

następne lata, w takiej wysokości, w jakiej jest prawdopodobne, że zostanie osiągnięty dochód do opodatkowania, który pozwoli wykorzystać ww. różnice, aktywa i straty:

z wyjątkiem sytuacji, gdy aktywa z tytułu odroczonego podatku dotyczące ujemnych różnic przejściowych powstają w wyniku początkowego ujęcia składnika aktywów bądź zobowiązania przy transakcji nie stanowiącej połączenia jednostek i w chwili jej zawierania nie mają wpływu ani na zysk lub stratę, ani na dochód do opodatkowania czy stratę podatkową oraz
w przypadku ujemnych różnic przejściowych z tytułu inwestycji w jednostkach zależnych lub stowarzyszonych oraz udziałów we wspólnych przedsięwzięciach, składnik aktywów z tytułu odroczonego podatku jest ujmowany w sprawozdaniu z sytuacji finansowej jedynie w takiej wysokości, w jakiej jest prawdopodobne, iż w dającej się przewidzieć przyszłości ww. różnice przejściowe ulegną odwróceniu i osiągnięty zostanie dochód do opodatkowania, który pozwoli na potrącenie ujemnych różnic przejściowych.

Wartość sprawozdawcza składnika aktywów z tytułu odroczonego podatku jest weryfikowana na każdy dzień sprawozdawczy i ulega stosownemu obniżeniu o tyle, o ile przestało być prawdopodobne osiągnięcie dochodu do opodatkowania wystarczającego do częściowego lub całkowitego zrealizowania składnika aktywów z tytułu odroczonego podatku dochodowego. Nieujęty składnik aktywów z tytułu odroczonego podatku dochodowego podlega ponownej ocenie na każdy dzień sprawozdawczy i jest ujmowany do wysokości odzwierciedlającej prawdopodobieństwo osiągnięcia w przyszłości dochodów do opodatkowania, które pozwolą na odzyskanie tego składnika aktywów.

Aktywa z tytułu odroczonego podatku dochodowego oraz rezerwy na podatek odroczony ujmowane są z zastosowaniem stawek podatkowych, które według przewidywań będą obowiązywać w okresie, gdy składnik aktywów zostanie zrealizowany lub rezerwa rozwiązana, przyjmując za podstawę stawki podatkowe (i przepisy podatkowe) obowiązujące na dzień sprawozdawczy lub takie, których obowiązywanie w przyszłości jest pewne na dzień sprawozdawczy.

Podatek dochodowy dotyczący pozycji ujmowanych poza zyskiem lub stratą jest ujmowany poza zyskiem lub stratą: w innych całkowitych dochodach dotyczący pozycji ujętych w innych całkowitych dochodach lub bezpośrednio w kapitale własnym dotyczący pozycji ujętych bezpośrednio w kapitale własnym.

Grupa kompensuje ze sobą aktywa z tytułu odroczonego podatku dochodowego z rezerwami z tytułu odroczonego podatku dochodowego wtedy i tylko wtedy, gdy posiada możliwy do wyegzekwowania tytuł prawny do przeprowadzenia kompensat należności ze zobowiązaniami z tytułu bieżącego podatku i odroczony podatek dochodowy ma związek z tym samym podatnikiem i tym samym organem podatkowym.

12.27 Ujęcie przepływów z tytułu umów faktoringu w sprawozdaniu z przepływów pieniężnych.

Przepływy pieniężne wynikające z zawartych przez Grupę umów faktoringu są ujmowane w skonsolidowanym sprawozdaniu z przepływów pieniężnych w przepływach z działalności operacyjnej.

13 Segmenty operacyjne

Grupa Kapitałowa GOBARTO S.A. jest pionowo zintegrowanym holdingiem z branży mięsnej koncentrującym swoją działalność na hodowli trzody chlewnej, skupie, uboju oraz rozbiorze i konfekcji mięsa wieprzowego w wielu asortymentach. Sfera produkcyjno-handlowa stanowi kluczową część prowadzonej działalności Grupy. Równolegle Grupa prowadzi działalność handlową w zakresie dystrybucji wyrobów mięsnych i wędliniarskich oraz działalność pośrednictwa w zakresie handlu. Ponadto spółki z segmentu rolnego zajmują się produkcją roślinną.

W ramach integracji biznesowej Grupy GOBARTO S.A. dokonuje segmentacji działalności operacyjnej. Podział na segmenty opracowano w oparciu o rodzaje produktów i usług. Wszystkie spółki wchodzące w skład Grupy Kapitałowej GOBARTO S.A. zostały przyporządkowane do pięciu segmentów: mięso i wędliny, przetwórstwo, trzoda chlewna, zboża oraz działalność pozostała.

Segment Mięso i wędliny

GOBARTO S.A. jest podmiotem dominującym Grupy GOBARTO S.A. Spółka funkcjonuje w sektorze mięsa wieprzowego. Jej główna działalność koncentruje się na skupie, uboju i rozbiorze mięsa, które w wielu asortymentach trafia do odbiorców na terenie całego kraju oraz do kilkunastu odbiorców europejskich oraz azjatyckich. Sferę produkcyjno-handlową Spółki uzupełnia działalność usługowa w zakresie: zamrażania, składowania i transportu produktów spożywczych, wymagających specjalistycznego sprzętu chłodniczego. Zakład produkcyjny znajduje się w Grąbkowie (woj. wielkopolskie), a jego roczne moce ubojowe wynoszą około 900 tys. sztuk trzody chlewnej.
W ramach segmentu Mięso i Wędliny Spółka konsekwentnie rozwija działalność dystrybucyjną i jest jednym z największych polskich dostawców mięsa i wędlin do detalu tradycyjnego. Spółka posiada Centra Dystrybucyjne zlokalizowane w: Warszawie, Poznaniu, Krakowie, Katowicach, Radomiu, Lublinie oraz Gdańsku.
GOBARTO Dziczyzna Sp. z o.o. zajmuje się skupem i przerobem zwierzyny łownej oraz sprzedażą mięsa na terenie Polski i rynkach UE. Główny zakład przerobu dziczyzny usytuowany jest w Karolinkach w woj. Wielkopolskim. Zakład posiada odpowiednie warunki sanitarno-weterynaryjne zgodne ze standardami rynkowymi, a stosowane procedury zapewniają wysoką i stałą jakość produktu.
NetBrokers Polska Sp. z o.o. S.K. wiodącą działalnością spółki od roku 2003 jest działalność handlowa, gdzie NetBrokers, jako importer stał się wiodącym dostawcą na rynek polski świeżego mięsa wieprzowego dla zakładów rozbiorowych, przetwórni jak i mięs kulinarnych na potrzeby rynku detalicznego. Dodatkowo jest platformą internetową skierowaną do firm działających na rynku rolno-spożywczym, której misją jest dostarczanie informacji branżowych oraz oferowanie aplikacji umożliwiającej składanie ofert handlowych kupna i sprzedaży towarów.
Bekpol Sp. z o.o. jest Spółką zajmującą się hurtową sprzedażą mięsa, wędlin i drobiu. Funkcjonuje na rynku od 1993 roku, od stycznia 2017 roku wchodzi w skład Grupy Kapitałowej GOBARTO.
Meat-Pac Sp. z o.o. wiodącą działalnością Spółki jest rozbiór mięsa drobiowego.
Jama Sp. z o.o.- jest spółką zajmującą się hurtową sprzedażą mięsa, wędlin i drobiu. W skład Grupy Kapitałowej Gobarto wchodzi od listopada 2017 roku. W styczniu 2019 roku rozpoczęło się postępowanie prowadzące do połączenia spółek Jama i Gobarto.

Segment PRZETWÓRSTWO

Do tego segmentu należy Grupa Kapitałowa Silesia. W strukturach Grupy Gobarto znajduje się od grudnia 2017 roku. W jej skład wchodzą spółki:

Zakłady Mięsne Silesia S.A. – jedna z największych firm na polskim rynku przetwórstwa mięsnego zajmująca się rozbiorem i konfekcjonowaniem mięsa wieprzowego, drobiowego i wołowego, produkcją dań gotowych oraz karm dla zwierząt domowych. Spółka prowadzi sprzedaż i dystrybucję w oparciu o sieci handlowe, sieć hurtowni, grupy zakupowe oraz eksport.
Silesia Pet Foods sp. z o.o. – działalność spółki opiera się na produkcji i sprzedaży gotowej karmy dla zwierząt domowych.
Vital Food Silesia sp. z o.o. w likwidacji – spółka zajmuje się wytwarzaniem i sprzedażą gotowych dań i posiłków.
Silesia Logistics sp. z o.o. – przedmiotem działalności spółki jest świadczenie usług transportowych.
Panteon S.A. w likwidacji – działalność firm centralnych (head offices) i holdingów z wyłączeniem holdingów finansowych.

Segment Trzoda chlewna

Agro Bieganów Sp. z o.o. spółka zajmuje się produkcją roślinną, chowem bydła mięsnego i zarodowego oraz hodowlą trzody chlewnej w pełnym cyklu produkcyjnym.
Agro Gobarto Sp. z o.o. prowadzi hodowlę trzody chlewnej w pełnym cyklu produkcyjnym oraz dostarcza warchlaki na potrzeby innych spółek z grupy.
Bioenergia Sp. z o.o. aktualnie spółka prowadzi tucz trzody chlewnej.
Agroferm Sp. z o.o. przedmiotem działalności jest chów trzody chlewnej oraz produkcja roślinna.
Gobarto Hodowca Sp. z o.o. spółka zajmującą się organizacją rozwoju i sprzedaży trzody chlewnej; aktualnie odpowiada za program Gobarto 500 wspierający rozwój trzody chlewnej.
Pork Pro Sp. z o.o. S.K. w likwidacji spółka będąca wsparciem dla GOBARTO S.A. w zakresie zaopatrzenia w surowiec do produkcji, zajmująca się zakupami warchlaków, trzody chlewnej oraz handlem mięsem. Aktualnie spółka zaprzestała działalności.
PPH Ferma-Pol Sp. z o.o. przedmiotem działalności jest chów trzody chlewnej oraz produkcja roślinna.

Segment Zboża

Rolpol Sp. z o.o. oraz Agroprof Sp. z o.o. zajmują się produkcją roślinną zbóż i rzepaku.
Agro Net Sp. z o.o. spółka prowadzi działalność roślinną oraz posiada elewator zbożowy.
Plon Sp. z o.o. spółka zajmująca się świadczeniem usług rolnych dla spółek z Grupy.
Brassica Sp. z o.o. w dniu 18.06.2018 roku spółka połączyła się z Agroprof.

Działalność pozostała

Tigra Trans Sp. z o.o. spółka powołana w celu zarządzania spółką Tigra Trans Sp. z o.o. S.K.
Tigra Trans Sp. z o.o. S.K. spółka świadcząca usługi transportowe.
Bio Gamma Sp. z o.o. została powołana w celu prowadzenia działalności z wykorzystaniem odnawialnych źródeł energii, nie prowadziła działalności operacyjnej w 2018r.
Bio Delta Sp. z o.o.- została powołana w celu prowadzenia działalności z wykorzystaniem odnawialnych źródeł energii, nie prowadziła działalności operacyjnej w 2018r.
Polskie Biogazownie "Energy-Zalesie" Sp. z o.o.- spółka powołana w celu prowadzenia działalności z wykorzystaniem odnawialnych źródeł energii.
Makton Nieruchomości Sp. z o.o. -spółka celowa powołana do sprzedaży nieruchomości niezwiązanych z podstawową działalnością w segmencie dystrybucyjnym.
Insignia Management Sp. z o.o. spółka zajmuje się pośrednictwem w zakupach na rzecz spółek grupy.
NetBrokers Polska Sp. z o.o. spółka powołana w celu zarządzania spółką NetBrokers Polska sp. z o.o. S.K.
Pork Pro Polska Sp. z o.o. spółka powołana w celu zarządzania spółką Pork Pro Polska sp. z o.o. S.K., obecnie zaprzestała działalności.
Hotel 22 Sp. z o.o. spółka powołana w celu zarządzania spółką Hotel 22 sp. z o.o. S.K.,
Hotel 22 Sp. z o.o. S.K.- przedmiotem działalności spółki jest zarządzanie nieruchomościami oraz działalność deweloperska.
Rosan Agro Sp. z o. o. spółka matka grupy firm z Ukrainy. Zajmuje się produkcją żywca wieprzowego.
PF "MK" Rosana podmiot wchodzący w skład Grupy Rosana na Ukrainie zajmujący się ubojem, rozbiorem, produkcją wędlin oraz sprzedażą mięsa i wędlin pod własną marką Rosana (Premium). Obszar sprzedaży obejmuje głównie zachodnią Ukrainę.
Dom Handlowy ROSANA podmiot wchodzący w skład Grupy Rosana na Ukrainie zajmujący się sprzedażą i dystrybucją wędlin.
Dom Handlowy ROSANA PLUS podmiot wchodzący w skład grupy Rosana utworzony w celu prowadzenia sprzedaży produktów grupy; w trakcie rozwoju struktur.
Pieprzyk Rogatyń Sp. z o.o. spółka nie prowadziła działalności operacyjnej w 2018r.
PP Świniokompleks Zoria spółka nie prowadziła działalności operacyjnej w 2018r.

Zarząd monitoruje oddzielnie wyniki operacyjne segmentów w celu alokacji zasobów, oceny skutków tej alokacji oraz wyników działalności. Ceny transakcyjne stosowane przy transakcjach pomiędzy segmentami operacyjnymi są ustalane na zasadach rynkowych podobnie jak przy transakcjach ze stronami niepowiązanymi.

okres 12 miesięcy zakończony 31 grudnia 2018 roku

	Mięso i wędliny	Przetwórstwo	Trzoda chlewna	Zboża	Działalność pozostała	Korekty	Działalność ogółem
Przychody
Sprzedaż na rzecz klientów zewnętrznych	1 619 585	450 640	32 856	8 916	35 925	-	2 147 922
Sprzedaż między segmentami	65 011	65 848	102 981	1 030	11 105	- 245 975	-
Przychody segmentu	1 684 596	516 488	135 837	9 946	47 030	- 245 975	2 147 922

Wyniki
Zysk/(strata) z działalności operacyjnej segmentu	17 350	- 7 931	- 11 278	1 845	-2 315	-	- 2 329

Pozostałe informacje
Amortyzacja	17 652	17 392	7 041	1 441	5 396	-	48 922

Stan na 31 grudnia 2018
Wartość firmy	76 096	8 435	1	5 169	12	-	89 713
Znaki towarowe	17 641	5 196	-	-	-	-	22 837
Relacje z klientami	6 915	6 818	-	-	-	-	13 733
Receptury	-	5 555	-	-	-	-	5 555

**okres 12 miesięcy zakończony 31 grudnia 2017 roku (*dane przekształcone)**

	Mięso i wędliny	Przetwórstwo	Trzoda chlewna	Zboża	Działalność pozostała	Korekty	Działalność ogółem
Przychody
Sprzedaż na rzecz klientów zewnętrznych	1 649 175	39 840	45 964	8 078	25 764		1 768 821
Sprzedaż między segmentami	16 188	4 306	119 012	902	7 754	-148 162	0
Przychody segmentu	1 665 363	44 146	164 976	8 980	33 518	-148 162	1 768 821
	0		0	0	0	0	0
Wyniki
Zysk/(strata) z działalności operacyjnej segmentu	36 310	12 990	710	1 944	-2 724	-	49 230

Pozostałe informacje
Amortyzacja	16 818	1 238	7 360	1 370	3 335	-	30 121

Stan na 31 grudnia 2017
Znaki towarowe	19 970	4 913	-	-	-	-	24 883
Relacje z klientami	9 898	5 257	-	-	-	-	15 155
Wartość firmy	76 096	8 435	1	5 169	12	-	89 713
Receptury	924	5 819	-	-	-	-	6 743

*przekształcenie danych porównawczych zostało opisane w nocie 10 niniejszego skonsolidowanego sprawozdania finansowego

Przychody z tytułu transakcji pomiędzy segmentami są eliminowane przy konsolidacji.

Informacje geograficzne

Przychody od kluczowych klientów zewnętrznych wg krajów:

	Rok zakończony 31 grudnia 2018	Rok zakończony 31 grudnia 2017
Polska	1 824 046	1 507 323
Zagranica, w tym:	323 876	261 498
Czechy	112 967	58 672
Ukraina	38 612	798
Holandia	33 859	34 365
Niemcy	27 360	29 240
Węgry	25 641	29 154
Słowacja	22 184	14 568
Litwa	14 568	14 514
Hiszpania	6 409	694
Włochy	6 101	11 137
Dania	3 214	3 086
pozostałe	32 961	65 270
Razem	2 147 922	1 768 821

86% przychodów realizowanych było na terenie Polski.

W strukturze przychodów "zagranicznych" dominują przychody ze sprzedaży wewnątrzwspólnotowej, z których największy udział ma sprzedaż do takich krajów jak Czechy, Ukraina, Holandia, Niemcy, i Węgry.

14 Przychody i koszty

14.1 Pozostałe przychody operacyjne

	Nota	Rok zakończony 31 grudnia 2018	Rok zakończony 31 grudnia 2017 (*dane przekształcone)
Zysk ze zbycia niefinansowych aktywów trwałych		-	3 723
Zysk na okazyjnym nabyciu	24.1	-	17 562
Dotacje		4 363	3 764
Rozwiązanie rezerw pracowniczych		318	-
Rozwiązanie odpisów aktualizujących rzeczowe aktywa trwałe		91	-
Likwidacja rzeczowych aktywów trwałych w leasingu		291	-
Otrzymane kary i odszkodowania		739	977
Nadwyżki inwentaryzacyjne netto		119	- 113
Zwrot kosztów ubezpieczeń		144	222
Przeklasyfikowanie inwentarza żywego		706	-
Sprzedaż złomu, makulatury		152	550
Aktualizacja wartości aktywów niefinansowych		3 197	745
Zwrot kosztów sądowych		-	93

	Nota	Rok zakończony 31 grudnia 2018	Rok zakończony 31 grudnia 2017 (*dane przekształcone)
Wycena aktywów biologicznych		1 576	-
Zwrot nadpłaconych podatków		221	250
Przychody z najmu nieruchomości inwestycyjnych		647	107
Gala Hodowca Roku		181	-
Wycena nieruchomości inwestycyjnych	22	678	-
Inne przychody		1 867	288
Pozostałe przychody operacyjne ogółem		15 288	28 168

*przekształcenie danych porównawczych zostało opisane w nocie 10 niniejszego skonsolidowanego sprawozdania finansowego

14.2 Pozostałe koszty operacyjne

	Rok zakończony 31 grudnia 2018	Rok zakończony 31 grudnia 2017 (*dane przekształcone)
Strata ze zbycie niefinansowych aktywów trwałych	1 295	-
Zawiązanie odpisu na zapasy	2 955	1 871
Aktualizacja pozostałych aktywów niefinansowych	8 169	1 342
Zawiązanie pozostałych rezerw	1 371	-
Zawiązanie rezerwy na straty w produkcji roślinnej i zwierzęcej	-	268
Szkody komunikacyjne	426	152
Straty w produkcji roślinnej i zwierzęcej	895	659
Przekazane darowizny	285	72
Spisane należności	711	530
Wycena aktywów biologicznych	-	959
Odszkodowanie z tytułu zakazu konkurencji	382	46
Koszty utrzymania nieruchomości inwestycyjnych	454	-
Koszty sądowe	137	68
Koszty najmu nieruchomości inwestycyjnych	-	61
Ubytki uzasadnione	1 023	5
Produkcja zaniechana	292	537
Likwidacja rzeczowych aktywów trwałych	252	231
Przeklasyfikowanie warchlaków na trwałe aktywa biologiczne	-	325
Inne koszty	2 475	5 98
Pozostałe koszty operacyjne ogółem	21 122	7 724

*przekształcenie danych porównawczych zostało opisane w nocie 10 niniejszego skonsolidowanego sprawozdania finansowego

14.3 Przychody finansowe

	Rok zakończony 31 grudnia 2018	Rok zakończony 31 grudnia 2017 (*dane przekształcone)
Odsetki z tytułu udzielonych pożyczek	31	39
Przychody z tytułu odsetek bankowych	164	195
Przychody z tytułu odsetek od należności	48	49
Pozostałe odsetki	30	22
Dodatnie różnice kursowe	154	-
Poręczenia	535	-
Pozostałe	1	5
Przychody finansowe ogółem	963	310

14.4 Koszty finansowe

	Rok zakończony 31 grudnia 2018	Rok zakończony 31 grudnia 2017 (przekształcone*)
Odsetki z tytułu kredytów bankowych i pożyczek	7 759	6 678
Odsetki od leasingu	1192	689
Pozostałe odsetki	420	125
Ujemne różnice kursowe	-	1 417
Prowizje bankowe	1 009	1 307
Prowizje i koszty faktoringu	1 193	701
Koszty zakupu akcji i udziałów	-	1 788
Koszty zakupu zorganizowanej części przedsiębiorstwa	-	783
Pozostałe	915	225
Koszty finansowe ogółem	12 488	13 713

14.5 Koszty według rodzajów

		Rok zakończony 31 grudnia 2018	Rok zakończony 31 grudnia 2017
	Nota		(przekształcone*)
Amortyzacja	14.5	48 922	30 121
Zużycie materiałów i energii		797 859	611 531
Usługi obce		159 826	120 248
Podatki i opłaty		11 905	8 114
Wynagrodzenia		146 845	85 544
Koszty świadczeń pracowniczych	14.6	31 050	18 069
Pozostałe koszty rodzajowe		46 155	10 796
Koszty według rodzajów ogółem, w tym:		1 242 562	884 423
Pozycje ujęte w koszcie własnym sprzedanych produktów
i usług		1 019 591	714 403
Pozycje ujęte w kosztach sprzedaży		153 582	117 706
Pozycje ujęte w kosztach ogólnego zarządu		59 946	44 563
Zmiana stanu produktów		9 443	7 751

14.6 Koszty świadczeń pracowniczych

	Rok zakończony	Rok zakończony
	31 grudnia 2018	31 grudnia 2017
Wynagrodzenia	151 340	85 544
Koszty świadczeń emerytalnych	488	955
Koszty świadczeń pracowniczych, w tym ubezpieczenia społeczne	30 562	17 114
Koszty świadczeń pracowniczych ogółem, w tym:	182 390	103 613
Pozycje ujęte w koszcie własnym sprzedanych produktów i usług	69 773	43 343
Pozycje ujęte w kosztach sprzedaży	84 276	39 331
Pozycje ujęte w kosztach ogólnego zarządu	28 341	20 939

15 Składniki innych całkowitych dochodów

Składniki innych całkowitych dochodów przedstawiają się następująco:

	Rok zakończony 31 grudnia 2018		Rok zakończony 31 grudnia 2017
Zabezpieczenia przepływów pieniężnych:
Wycena IRS	-792		374
Pozycje podlegające przeklasyfikowaniu do zysku/(straty) w kolejnych okresach sprawozdawczych:
Różnice kursowe z przeliczenia jednostek zagranicznych	942	-	2 112

16 Podatek dochodowy

16.1 Obciążenie podatkowe

Główne składniki obciążenia podatkowego za rok zakończony dnia 31 grudnia 2018 roku i 31 grudnia 2017 roku przedstawiają się następująco:

	Rok zakończony 31 grudnia 2018	Rok zakończony 31 grudnia 2017 (*dane przekształcone)
Ujęte w zysku lub stracie
Bieżące obciążenie z tytułu podatku dochodowego	- 7 217	-4 667
Odroczony podatek dochodowy	3 228	-40
Obciążenie podatkowe w skonsolidowanym zysku lub stracie	(- 3 989)	(- 4 707)

*przekształcenie danych porównawczych zostało opisane w nocie 10 niniejszego skonsolidowanego sprawozdania finansowego

16.2 Uzgodnienie efektywnej stawki podatkowej

Uzgodnienie podatku dochodowego od zysku brutto przed opodatkowaniem według ustawowej stawki podatkowej, z podatkiem dochodowym liczonym według efektywnej stawki podatkowej Grupy za rok zakończony 31 grudnia 2018 roku i 31 grudnia 2017 roku przedstawia się następująco:

	Rok zakończony 31 grudnia 2018	Rok zakończony 31 grudnia 2017 (*dane przekształcone)
Zysk/strata brutto przed opodatkowaniem	- 13 854	35 827
Podatek wg ustawowej stawki podatkowej obowiązującej w Polsce, wynoszącej 19% (2017: 19%)	-2 632	6 807
Przychody niepodatkowe - zysk na okazyjnym nabyciu	-	-3 200
Pozostałe przychody / koszty niestanowiące przychodów podatkowych / kosztów uzyskania przychodu - różnice trwałe	719	1 233
Dochody spółek rolnych	2 388	-586
Zmiana szacunków realizowalności aktywa	3 877	-
Pozostałe	-363	453
Podatek wg efektywnej stawki podatkowej	(3 989)	(4 707)
Podatek dochodowy (obciążenie) ujęty w zysku lub stracie	(3 989)	(4 707)

16.3 Odroczony podatek dochodowy

Odroczony podatek dochodowy wynika z następujących pozycji:

	Na dzień 31 grudnia 2018r.		Na dzień 31 grudnia 2017r.
Aktywa z tytułu podatku odroczonego	Różnica między wartością sprawozdawczą a podatkową	Wartość podatku odroczonego	Różnica między wartością sprawozdawczą a podatkową	Wartość podatku odroczonego
Zobowiązania na przyszłe świadczenia pracownicze i obciążenia z nimi związane	4 971	945	4 839	919
Ujemne różnice kursowe	85	16	-216	-41
Odsetki od kredytów i pożyczek	3	1	304	58
Straty podatkowe z lat poprzednich Różnica pomiędzy wartością sprawozdawczą	11 021	2 094	8 099	1 539
a podatkową nieruchomości inwestycyjnych	14 620	2 778	5 776	1 096
Zobowiązania do zwrotu Rezerwy na zobowiązania z tytułu świadczeń	4 441	844	1 989	378
pracowniczych	6 013	1 143	5 526	1 050
Odpis aktualizujący należności handlowe	15 130	2 875	16 135	3 066
Odpis aktualizujący rzeczowe aktywa trwałe	8 720	1 657	4 104	780
Odpis aktualizujący zapasy	475	90	3 819	726
Pozostałe rezerwy Nadwyżka amortyzacji bilansowej nad	6 053	1 151	7 122	1 353
podatkową	10 406	1 977	12 112	2 301
Leasing	2 216	421	-	-
Rezerwy na premie pieniężne	268	51	1 420	270
Razem	84 436	16 043	71 029	13 495

*przekształcenie danych porównawczych zostało opisane w nocie 10 niniejszego skonsolidowanego sprawozdania finansowego

Zmiana z tytułu podatku odroczonego w rachunku wyników na dzień 31 grudnia 2018 roku wyniosło 3.228 tys. PLN (na dzień 31 grudnia 2017 roku wynosiło - 40 tys. PLN).

	Na dzień 31 grudnia 2018		Na dzień 31 grudnia 2017 (* dane przekształcone)
Rezerwa z tytułu podatku odroczonego	Różnica między wartością sprawozdawczą a podatkową	Wartość podatku odroczonego	Różnica między wartością sprawozdawczą a podatkową	Wartość podatku odroczonego
Dodatnie różnice kursowe	244	46	425	81
Znak towarowy, inne wartości
niematerialne i nieruchomości inwestycyjne	44 284	8 414	50 149	9 529
Nadwyżka amortyzacji podatkowej nad bilansową	69 100	13 129	63 287	12 025
Premie pieniężne od dostawców	2 524	480	7 638	1 451
Leasing finansowy	8 714	1 656	9 654	1 834
Wartość firmy	1 124	214	-	-
Pozostałe tytuły	1 976	374	394	74
Razem	127 966	24 313	131 547	24 994

*przekształcenie danych porównawczych zostało opisane w nocie 10 niniejszego skonsolidowanego sprawozdania finansowego

Stan na 31.12.2018

Kompensowanie aktywa i rezerwy z tytułu podatku odroczonego	Stan na 31.12.2018	Kompensowanie	Aktywo i rezerwa z tytułu podatku odroczonego netto
Aktywo z tytułu podatku odroczonego	16 043	-7 245	8 798
Rezerwa z tytułu podatku odroczonego	24 313	-7 245	17 068

Uzgodnienia zmiany stanu odroczonego podatku do pozycji w skonsolidowanym rachunku zysków i strat

Aktywa z tytułu podatku odroczonego	Stan na 31.12.2018	Zmiana różnic przejściowych ujęta jako zysk lub strata okresu	Stan na 31.12.2017	Nabyte w wyniku połączenia jednostek	Zmiana różnic przejściowych ujęta jako zysk lub strata okresu	Stan na 1.01.2017
Zobowiązania na przyszłe świadczenia pracownicze i obciążenia z nimi związane	945	26	919	349	45	525
Ujemne różnice kursowe	16	57	-41	8	-5	-44
Odsetki od kredytów i pożyczek	1	-57	58		57	1
Straty podatkowe z lat poprzednich	2 094	555	1 539	324	1 036	179
Różnica pomiędzy wartością sprawozdawczą a podatkową nieruchomości inwestycyjnych	2 778	1680	1 096	-	-1 143	2 239
Zobowiązania do zwrotu	844	466	378	-	200	178
Rezerwy na zobowiązania z tytułu świadczeń pracowniczych	1 143	93	1 050	405	-193	838
Odpis aktualizujący należności handlowe	2 875	-191	3 066	394	-250	2 922

Aktywa z tytułu podatku odroczonego	Stan na 31.12.2018	Zmiana różnic przejściowych ujęta jako zysk lub strata okresu	Stan na 31.12.2017	Nabyte w wyniku połączenia jednostek	Zmiana różnic przejściowych ujęta jako zysk lub strata okresu	Stan na 1.01.2017
Odpis aktualizujący rzeczowe aktywa trwałe	1 657	877	780	8	-465	1 237
Odpis aktualizujący zapasy	90	-636	726		600	126
Pozostałe rezerwy	1 151	-202	1 353	-	1 106	247
Nadwyżka amortyzacji bilansowej nad podatkową	1 977	-324	2 301	-	-731	3 032
Leasing	421	421	-	-	-	-
Rezerwy na premie pieniężne	51	-216	270	-	13	257
Razem	16 043	2 548	13 495	1 488	270	16 043

Rezerwa z tytułu podatku odroczonego	Stan na 31.12.2018	Zmiana różnic przejściowych ujęta jako zysk lub strata okresu	Stan na 31.12.2017	Nabyte w wyniku połączenia jednostek	Zmiana różnic przejściowych ujęta jako zysk lub strata okresu	Stan na 1.01.2017
Dodatnie różnice kursowe	46	-35	81	56	42	-17
Znak towarowy, inne wartości niematerialne i nieruchomości inwestycyjne Nadwyżka amortyzacji podatkowej	8 414	-1 115	9 529	6 158	65	3 306
nad bilansową	13 129	1 104	12 025	12 745	-720	0
Premie pieniężne od dostawców	480	-971	1 451		768	683
Leasing finansowy	1 656	-178	1 834	1 617	217	0
Wartość firmy	214	214	-	-	-	-
Pozostałe tytuły	374	302	74	83	-63	54
Razem	24 313	-680	24 994	20 658	310	4 026

*przekształcenie danych porównawczych zostało opisane w nocie 10 niniejszego skonsolidowanego sprawozdania finansowego

17 Majątek socjalny oraz zobowiązania ZFŚS

Ustawa z dnia 4 marca 1994 r. o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych z późniejszymi zmianami stanowi, że Zakładowy Fundusz Świadczeń Socjalnych tworzą pracodawcy zatrudniający powyżej 50 pracowników na pełne etaty. W 2018 roku Grupa utworzyła odpis na Fundusz w wysokości 934 tys. PLN. Celem Funduszu jest finansowanie działalności socjalnej, pożyczek udzielonych jej pracownikom oraz pozostałych kosztów socjalnych.

Grupa skompensowała aktywa Funduszu ze swoimi zobowiązaniami wobec Funduszu, ponieważ aktywa te nie spełniają definicji aktywów Grupy. W związku z powyższym, saldo netto na dzień 31 grudnia 2018 roku wynosi 0 tysięcy PLN (na dzień 31 grudnia 2017 roku: 0 tysięcy PLN).

Tabele poniżej przedstawiają analitykę aktywów i zobowiązań z tytułu funduszu.

	Rok zakończony 31 grudnia 2018	Rok zakończony 31 grudnia 2017
Pożyczki udzielone pracownikom	430	139
Środki pieniężne	818	94
Zobowiązania z tytułu Funduszu	387	233
Saldo po skompensowaniu	0	0

18 Zysk przypadający na jedną akcję

Zysk podstawowy przypadający na jedną akcję oblicza się poprzez podzielenie zysku netto za okres przypadającego na zwykłych akcjonariuszy jednostki dominującej przez średnią ważoną liczbę wyemitowanych akcji zwykłych występujących w ciągu okresu.

Poniżej przedstawione zostały dane dotyczące zysku oraz akcji, które posłużyły do wyliczenia podstawowego zysku na jedną akcję:

	Rok zakończony 31 grudnia 2018	Rok zakończony 31 grudnia 2017 (*dane przekształcone)
Zysk / (strata) netto za okres (w tys. PLN)	-17 843	31 120
Średnia ważona liczba wyemitowanych akcji zwykłych zastosowana do obliczenia podstawowego zysku na jedną akcję	27 800 229	27 800 229
Zysk/(strata) na jedną akcję:	-0,64	1,12
– podstawowy (rozwodniony) z zysku za okres sprawozdawczy	-0,64	1,12

*przekształcenie danych porównawczych zostało opisane w nocie 10 niniejszego skonsolidowanego sprawozdania finansowego

W okresie między dniem bilansowym a dniem sporządzenia niniejszego sprawozdania finansowego nie wystąpiły żadne inne transakcje dotyczące akcji zwykłych lub potencjalnych akcji zwykłych.

W związku z brakiem instrumentów rozwadniających, nie ma różnicy pomiędzy zyskiem (stratą) na akcję podstawową i rozwodnioną.

19 Dywidendy wypłacone i zaproponowane do wypłaty

W bieżącym okresie obrachunkowym oraz okresie porównawczym nie zostały wypłacone dywidendy. Jednostka dominująca nie planuje wypłaty dywidendy za 2018r.

20 Rzeczowe aktywa trwałe

	Grunty	Budynki, lokale i obiekty inżynierii lądowej i wodnej	Urządzenia techniczne i maszyny	Środki transportu	Inne rzeczowe aktywa trwałe	Rzeczowe aktywa trwałe w budowie	Ogółem
Wartość brutto na dzień 1 stycznia 2018	91 543	335 876	181 994	48 486	13 374	13 979	685 252
Nabycia	-	9 552	16 399	7 985	794	9 827	44 557
Przeklasyfikowanie z/do nieruchomości inwestycyjnych	-2 165	-17 091	-12 283	-151	-333	-37	-32 060
Sprzedaż	-	-259	-1 875	-4 766	-156	-1	-7 057
Likwidacja	-	-53	-721	-932	-837	-	-2 543
Różnice kursowe z przeliczenia	7	551	472	189	44	37	1 300
Wartość brutto na dzień 31 grudnia 2018	89 385	328 576	183 986	50 812	12 886	23 805	689 449
Umorzenie i odpisy aktualizujące na dzień 1 stycznia 2018	7 399	71 096	86 823	19 361	11 363	-	196 042
Amortyzacja za okres	11	12 446	19 378	9 561	780	0	42 176
Umorzenie związane ze sprzedażą i likwidacją środków trwałych (wyksięgowanie)	-	283	-1 840	-5 086	-892	-	-7 535
Amortyzacja związana z przeklasyfikowaniem do nieruchomości inwestycyjnych	-14	-6 668	-11 415	-71	-342	-	-18 510
Zawiązanie odpisów aktualizujących	-	6 956	1 256	102	2	-	8 316
Rozwiązanie odpisów aktualizujących związanych z przeklasyfikowaniem do nieruchomości inwestycyjnych	-	- 6 792	- 762	- 80	- 2	-	- 7 636
Rozwiązanie odpisów aktualizujących	-	-477	-1 425	-14	-	-	-1 916
Różnice kursowe z przeliczenia	-1	212	377	160	63	-	811
Umorzenie i odpisy aktualizujące na dzień 31 grudnia 2018	7 395	77 056	92 392	23 933	10 972	-	211 748
Wartość netto na dzień 1 stycznia 2018	84 144	264 780	95 171	29 125	2 011	13 979	489 210
Wartość netto na dzień 31 grudnia 2018	81 990	251 523	91 594	26 879	1 914	23 805	477 702

Rok zakończony dnia 31 grudnia 2017 (*dane przekształcone)	Grunty	Budynki, lokale i obiekty inżynierii lądowej i wodnej	Urządzenia techniczne i maszyny	Środki transportu	Inne rzeczowe aktywa trwałe	Rzeczowe aktywa trwałe w budowie	Ogółem
Wartość brutto na dzień 1 stycznia 2017	81 264	244 448	135 365	33 721	13 755	6 843	515 396
Nabycia	439	4 802	11 768	9 079	428	5 445	31 961
Zwiększenia związane z nabyciem jednostek zależnych	10 398	85 335	48 975	10 042	1 249	2 076	158 075
Przeklasyfikowanie z nieruchomości inwestycyjnych	174	10 628	1 596	109	6	-	12 513
Sprzedaż	-720	-5 353	-3 037	-2 943	-349	-232	- 12 634
Likwidacja	-	-2 653	-11 601	-835	-1 647	-84	- 16 820
Różnice kursowe z przeliczenia	-12	-1 331	-1 072	-687	-68	-69	- 3 239
Wartość brutto na dzień 31 grudnia 2017	91 543	335 876	181 994	48 486	13 374	13 979	685 252
Umorzenie i odpisy aktualizujące na dzień 1 stycznia 2017	7 387	67 077	92 115	16 964	12 803	0	196 346
Amortyzacja za okres	12	9 810	9 701	5 893	592	-	26 008
Umorzenie związane ze sprzedażą i likwidacją środków trwałych (wyksięgowanie)	-	-2 638	-13 347	-3 360	-1 959	-	- 21 304
Zawiązanie odpisów aktualizujących	-	1 644	340	17	-	-	2 001
Rozwiązanie odpisów aktualizujących	-	-4 311	-1 099	-67	-16	-	- 5 493
Różnice kursowe z przeliczenia	-	-486	-887	-86	-57	-	- 1 516
Umorzenie i odpisy aktualizujące na dzień 31 grudnia 2017	7 399	71 096	86 823	19 361	11 363	-	196 042
Wartość netto na dzień 1 stycznia 2017	73 877	177 371	43 250	16 757	952	6 843	319 050
Wartość netto na dzień 31 grudnia 2017	84 144	264 780	95 171	29 125	2 011	13 979	489 210

*przekształcenie danych porównawczych zostało opisane w nocie 10 niniejszego skonsolidowanego sprawozdania finansowego

*różnica bilansu otwarcia wynika z retrospektywnego rozliczenia nabycia jednostki zależnej Jama sp. z o.o. i ZM Silesia S.A.

Wartość sprawozdawcza maszyn i urządzeń oraz środków transportu użytkowanych na dzień 31 grudnia 2018 roku na mocy umów leasingu finansowego oraz umów dzierżawy z opcją zakupu wynosi 65 588 tysiące PLN (na dzień 31 grudnia 2017 roku: 25.195 tysięcy PLN). Na aktywach użytkowanych na mocy umów leasingowych oraz umów dzierżawy z opcją zakupu zostało ustanowione zabezpieczenie związanych z nimi umów z tytułu leasingu finansowego oraz umów dzierżawy z opcją zakupu.

Grunty i budynki, w tym nieruchomości inwestycyjne o wartości sprawozdawczej 186.208 tys. PLN na dzień 31 grudnia 2018r. objęte były hipoteką ustanowioną w celu zabezpieczenia kredytów bankowych Grupy (w 2017r.: 0 PLN).

Zgodnie z umową kredytową z 31 października 2017r. zawartą z PekaO S.A. Grupa dokonała w wpisów w księgach wieczystych:

hipoteki umownej łącznej do wysokości 463 354 tys. PLN w celu zabezpieczenia wierzytelności Banku wynikających z umowy kredytu
hipoteki umownej łącznej do wysokości 9 100 tys. PLN w celu zabezpieczenia wierzytelności pieniężnych Banku wynikających z umów hedgingu zawartych przez Grupę.

21 Leasing

21.1 Zobowiązania z tytułu leasingu finansowego – Grupa jako leasingobiorca

Na dzień 31 grudnia 2018 roku oraz na dzień 31 grudnia 2017 roku Grupa była stroną umów leasingowych, których przedmiotem były głównie samochody ciężarowe, samochody osobowe oraz maszyny produkcyjne.

Na dzień 31 grudnia 2018 roku oraz na dzień 31 grudnia 2017 roku minimalne opłaty z tytułu umów nieodwoływanego leasingu finansowego przedstawiają się następująco:

		Rok zakończony 31 grudnia 2018		Rok zakończony 31 grudnia 2017
	Opłaty minimalne	Wartość bieżąca opłat	Opłaty minimalne	Wartość bieżąca opłat
W okresie 1 roku	14 959	14 417	13 538	12 590
W okresie od 1 do 5 lat	25 216	23 875	26 369	25 190
Minimalne opłaty leasingowe ogółem	40 175	38 292	39 907	37 780
Koszty finansowe	1 883	-	2 128	-
Wartość bieżąca minimalnych opłat leasingowych, w tym:	38 292	-	37 779	-
Krótkoterminowe	-	14 417	-	12 590
Długoterminowe	-	23 875	-	25 190

21.2 Zobowiązania z tytułu leasingu operacyjnego – Grupa jako leasingobiorca

Na dzień 31 grudnia 2018 roku oraz na dzień 31 grudnia 2017 roku przyszłe minimalne zdyskontowane opłaty z tytułu umów nieodwoływalnego leasingu operacyjnego (w tym prawo wieczystego użytkowania gruntów) przedstawiają się następująco:

	Rok zakończony	Rok zakończony
	31 grudnia 2018	31 grudnia 2017
W okresie 1 roku	2 075	2 276
W okresie od 1 do 5 lat	5 133	6 215
Powyżej 5 lat	11 657	12 539
Razem przyszłe minimalne opłaty	18 865	21 030

22 Nieruchomości inwestycyjne

	Rok zakończony 31 grudnia 2018	Rok zakończony 31 grudnia 2017 (przekształcone*)
Bilans otwarcia na dzień 1 stycznia	36 262	13 943
Zmiany stanu:	6 372	22 319
Reklasyfikacje z rzeczowych aktywów trwałych	5 888	-
Nabyte w ramach zakupu akcji ZM Silesia S.A.	-	6 291
Inne	-37	2
Przeklasyfikowanie do rzeczowych aktywów trwałych	-	-12 262
Wycena	660	-
Sprzedaż	-139	-
Reklasyfikacje z/do rzeczowych aktywów trwałych przeznaczonych do sprzedaży	-	28 288
Bilans zamknięcia na dzień 31 grudnia	42 634	36 262

*przekształcenie danych porównawczych zostało opisane w nocie 10 niniejszego skonsolidowanego sprawozdania finansowego

W okresie sprawozdawczym Grupa dokonała wyceny nieruchomości inwestycyjnych o 660 tys., która została ujęta w pozostałych przychodach operacyjnych w skonsolidowanym rachunku zysków i strat.

W hierarchii wyceny do wartości godziwej, wszystkie nieruchomości inwestycyjne należą do poziomu 3.

Na dzień 31 grudnia 2018 Grupa przeklasyfikowała do nieruchomości inwestycyjnych:

zakład w Ciechanowcu w wartości netto 3.323 tys. PLN,
nieruchomość położoną w Poznaniu przy ul. Dąbrowskiego w wartości netto 2.565 tys. PLN.

Opis metod wyceny oraz kluczowych danych wejściowych użytych do wyceny nieruchomości inwestycyjnych do wartości godziwej:

Przedział (średnia ważona)

	Istotne nieobserwowalne dane wejściowe	31 grudnia 2018	Istotne nieobserwowalne dane wejściowe	31 grudnia 2017
	szacowana cena za	od 39,55	szacowana cena za	od 6,00
	1m2	do 519,00 PLN	1m2	do 4 761,00 PLN*
Nieruchomości wyceniane metodą		od 41,31		od 22,89
porównywania parami	cen średnia za 1m2	do 166,98 PLN	cen średnia za 1m2	do 2 778,00 PLN
Nieruchomości wyceniane metodą skorygowanej ceny średniej	szacowana cena za 1m2	od 9,00 do 105,28 PLN	szacowana cena za 1m2	od 841,00 do 2 121,00 PLN*

*rozpiętość cen wynika z różnych rodzajów i lokalizacji nieruchomości

Podane szacowane ceny za m2 są cenami transakcyjnymi uzyskiwanymi za nieruchomości podobne w obrocie rynkowym. Rozbieżność w cenach przy szacowaniu wartości rynkowej nieruchomości uwzględnia ich cechy rynkowe a w szczególności lokalizację, sąsiedztwo i otoczenie, wyposażenie w urządzenia infrastruktury technicznej, występowanie dodatkowej infrastruktury technicznej, ograniczeń w postaci ukształtowania terenu oraz dostępną komunikację.

Hipoteki ustanowione na nieruchomościach inwestycyjnych w celu zabezpieczenia kredytów zostały opisane w nocie 20.

W roku zakończonym 31 grudnia 2018 roku Grupa uzyskała 647 tys. PLN przychodów z czynszów związanych z wynajmem nieruchomości oraz 454 tys. PLN bezpośrednich kosztów operacyjnych wynikających z posiadania nieruchomości inwestycyjnych. Przychody i koszty związane z wynajmem nieruchomości inwestycyjnych są prezentowane w skonsolidowanym rachunku zysków i straty w pozostałej działalności operacyjnej.

23 Aktywa trwałe przeznaczone do sprzedaży

	Rok zakończony 31 grudnia 2018	Rok zakończony 31 grudnia 2017
Bilans otwarcia na dzień 1 stycznia	28 981	57 270
Zmiany stanu:	- 4 216	- 28 289
Sprzedaż	-4 216	-
Reklasyfikacja z/do nieruchomości inwestycyjnych	-	- 28 289
Bilans zamknięcia na dzień 31 grudnia	24 765	28 981

Na 31 grudnia 2018r. na saldo aktywów trwałych przeznaczonych do sprzedaży składa się z:

• Nieruchomości gruntowej zabudowanej w Warszawie, Grupa jest w trakcie negocjacji transakcji,

średnią ceną sprzedaży, na podstawie analizowanej próbki reprezentatywnej określono na poziomie 2.300 PLN/m²

• Nieruchomości gruntowej niezabudowanej położonej w miejscowości Zawiercie, Grupa jest w trakcie finalizacji transakcji, średnią cena sprzedaży, na podstawie analizowanej próbki reprezentatywnej określono na poziomie 62,39 PLN/m²

W raportowanym okresie Grupa sprzedała nieruchomość położoną w Jaworzu:

w dniu 28 lutego 2018r. sprzedano 3,0134 ha z 4,1229 ha za kwotę 3.000 tys. PLN i zrealizowano stratę wysokości 81,45 tys. PLN.
w dniu 11 czerwca 2018r. sprzedano pozostałą część 1,1095 ha za kwotę 1.000 tys. PLN, ze stratą 134,55 tys. PLN.

Opis metod wyceny oraz kluczowych danych wejściowych użytych do wyceny aktywów trwałych przeznaczonych do sprzedaży do wartości godziwej:

Przedział (średnia ważona)

	Istotne nieobserwowalne dane wejściowe	31 grudnia 2018	Istotne nieobserwowalne dane wejściowe	31 grudnia 2017
Nieruchomości wyceniane metodą	szacowana cena za	od 53,40	szacowana cena za	od 35,44
	1m2	do 3 002,00 PLN	1m2	do 3 002,00 PLN*
porównywania parami	cena średnia za	od 62,39	cena średnia za	od 50,42
	1m2	do 2 300,51 PLN	1m2	do 1 407,85 PLN*

*rozpiętość cen wynika z różnych rodzajów i lokalizacji nieruchomości.

Podane szacowane ceny za m2 są wartościami wykorzystywanymi w procesie wyceny w operatach szacunkowych i bezpośrednio nie stanowią podstawy wyceny aktywów trwałych przeznaczonych do sprzedaży.

Metoda porównywania parami polega na określeniu wartości rynkowej wycenianej nieruchomości o określonych cechach poprzez porównanie jej kolejno z co najmniej trzema nieruchomościami podobnymi o znanych cechach i cenach, które były przedmiotem obrotu rynkowego. W ten sposób dokonuje się korekty cen każdej z porównywanych nieruchomości pod kątem różnic pomiędzy nimi wynikających z odmienności cech i wag.

24 Połączenia jednostek – ostateczne rozliczenia nabyć jednostek zależnych

24.1 Nabycie jednostki zależnej Zakłady Mięsne Silesia S.A. – rozliczenie ostateczne

W związku z rozwojem i realizacją strategii na lata 2015 – 2019 w dniu 1 grudnia 2017 roku Grupa nabyła jednostkę zależną Zakłady Mięsne Silesia Spółka Akcyjna z siedzibą w Katowicach.

Przedmiotem transakcji było nabycie 100% akcji, tj. 5.500.000 akcji, każdy o wartości nominalnej 0,50 PLN, o łącznej wartości nominalnej 2.750.000 PLN.

Ustalona w Transakcji cena nabycia 100% akcji spółki ZM Silesia S.A. wynosiła 78.000.000 PLN. Płatność nastąpi w dwóch ratach:

30.000.000 PLN do dnia 30 czerwca 2018r.
48.000.000 PLN do dnia 31 grudnia 2018r.

Dnia 25 października 2018r. podpisany został aneks do warunkowej zobowiązującej umowy sprzedaży akcji spółki Zakłady Mięsne Silesia S.A. z siedzibą w Katowicach, na podstawie którego strony uzgodniły, że pozostałą część ceny w kwocie 48.000.000 PLN(czterdzieści osiem milionów PLN) Spółka zapłaci do dnia 30 czerwca 2019 roku.

Ze względu na moment nabycia, przychody Grupy Silesia S.A. zostały ujęte w skonsolidowanym rachunku zysków i strat od 1 grudnia 2017r. w wysokości 56.650 tys. PLN a wynik netto -1.594 tys. PLN. Aktywa i pasywa Grupy Silesia S.A. zostały ujęte w skonsolidowanym sprawozdaniu z sytuacji finansowej Grupy na 31 grudnia 2017r.

Jeśli nabycie miałoby miejsce 1 stycznia 2017r., to przychody ze sprzedaży Grupy za rok 2017 wyniosłyby 2.205.167 tys. PLN, a skonsolidowany zysk netto za 2017r. wyniósłby 24.318 tys. PLN.

Zysk na okazyjnym nabyciu w wysokości 16.841 tys. PLN Grupa ujęła retrospektywnie w skonsolidowanym Rachunku Zysków i Strat za 2017r. w pozycji pozostałych przychodów operacyjnych, będący różnicą pomiędzy wartością godziwą nabytych aktywów netto 94.841 tys. PLN a ceną nabycia 78.000 tys. PLN.

Na dzień nabycia wartość godziwa należności z tytułu dostaw i usług i pozostałych należności wynosiła 82.155 tysięcy PLN. Wartość brutto należności z tytułu dostaw i usług i pozostałych należności wynikająca z zawartych umów wynosiła 82.155 tys. PLN. Żadna pozycja należności z tytułu dostaw i usług nie uległa utracie wartości, przewiduje się, że możliwe będzie odzyskanie pełnej kwoty wynikającej z umów.

W związku z nabyciem jednostki zależnej ZM Silesia Grupa poniosła koszty w wysokości 935 tys. PLN, które zostały ujęte w kosztach finansowych w skonsolidowanym rachunku zysków i strat za rok 2017r.

W porównaniu do wstępnego rozliczenia nabycia, które zostało zaprezentowane w rocznym skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym za 2017 rok, obecnie skorygowano następujące pozycje:

Grupa Silesia	Dzień nabycia 1 grudnia 2017r.
	Rozliczenie ostateczne	Rozliczenie prowizoryczne	Zmiana
Rzeczowe aktywa trwałe	144 588	140 088	4 500
Aktywa niematerialne	12 109	1 034	11 076
Znaki towarowe	4 780	-	4 780
Nieruchomości inwestycyjne	6 291*	6 397	-106
Zapasy	31 454	31 454	-
Należności handlowe oraz pozostałe należności	82 155	82 155	-
Środki pieniężne i ich ekwiwalenty	1 187	1 187	-
Nabyte aktywa razem	282 564	262 314	20 250
Zobowiązania z tytułu świadczeń pracowniczych	4 018	4 018	-
Rezerwy	24 204*	16 481	7 723
Zobowiązania handlowe oraz pozostałe zobowiązania	159 501	159 501	-
Przejęte zobowiązania razem	187 723	180 000	7 723

Nabyte aktywa netto	94 841	82 314	12 527

Cena nabycia	78 000

Zysk na okazyjnym nabyciu	16 841	4 314	12 527

* skorygowano o korektę wyceny rzeczoznawcy

24.2 Nabycie jednostki zależnej Jama sp. z o.o. – rozliczenie ostateczne

W związku z rozwojem i realizacją strategii na lata 2015 – 2019 w dniu 2 listopada 2017 roku jednostka dominująca nabyła udziały w spółce pod firmą JAMA spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Wałbrzychu. Przedmiotem transakcji było nabycie 100% udziałów, tj. 3.000 udziałów, każdy o wartości nominalnej 50 PLN, o łącznej wartości nominalnej 150.000 PLN.

Ustalona w Transakcji cena nabycia 100% udziałów spółki Jama sp. z o.o. wynosiła 15.836.969 PLN.

Spółka Jama sp. z o.o. zajmuje się hurtową sprzedażą mięsa, wędlin i drobiu.

Ze względu na moment nabycia, przychody spółki Jama sp. z o.o. są ujmowane w skonsolidowanym rachunku zysków i strat za rok 2017 od 1 listopada 2017r. w wysokości 22.517 tys. PLN a zysk netto w wysokości 443 tys. PLN.

Jeśli nabycie miałoby miejsce 1 stycznia 2017r., to przychody ze sprzedaży Grupy za rok 2017 wyniosłyby 1.870.311 tys. PLN, a skonsolidowany zysk netto za 2017r. wyniósłby 23.129 tys. PLN

Aktywa i pasywa spółki Jama sp. z o.o. zostały ujęte w skonsolidowanym sprawozdaniu z sytuacji finansowej Grupy na 31 grudnia 2017r.

W związku z niepełną na dzień 30.06.2018r. interpretacją zapisów umowy nabycia udziałów spółki Jama sp. z o.o. zmianie uległa wyliczona wartość firmy. W pierwotnej cenie nabycia nie uwzględniono zapisów umowy z dnia 27 kwietnia 2017r. paragraf 3.1.1 zwiększającym cenę nabycia, co w konsekwencji zaniżyło cenę nabycia o 2.000 tys. PLN.

Na skutek korekty zmianie uległa wyliczona wartość firmy:

• wartość wyliczona na 30.06.2018r. - 3.562 tys. PLN

• po korekcie wynosi 5.562 tys. PLN.

Nadwyżka ceny nabycia nad wartością aktywów netto w wysokości 5.562 tys. PLN została ujęta retrospektywnie w Skonsolidowanym Sprawozdaniu z Sytuacji Finansowej na 31 grudnia 2017r. jako wartość firmy.

W ujętej powyżej wartości firmy zawierają się pewne aktywa niematerialne, których nie można wyodrębnić w jednostce przejętej ani wycenić w sposób wiarygodny z uwagi na ich charakter. Na wartość firmy wynikającą z przejęcia składają się przede wszystkim synergie oraz korzyści wynikające ze zdobywania nowych rynków zbytu. Przekazanie zapłaty 9.500 tys. PLN zostało dokonane w dniu 2 listopada 2017 roku, pozostała część zostanie przekazana zgodnie z umową zmienioną późniejszymi aneksami, czyli:

1 837 tys. PLN zostało zapłacone 22 stycznia 2018 roku
1.500 tys. PLN zostało zapłacone 7 stycznia 2019 roku
1.500 tys. PLN 8 lipca 2019 roku
1 500 tys. PLN po upływie sześciu lat od dnia zamknięcia transakcji

Wartość godziwa należności z tytułu dostaw i usług wynosiła 4.056 tysięcy PLN. W 2018 r. tytułem zapłaty za udziały dokonano wypłaty w kwocie 568 tys. PLN. Wartość brutto należności z tytułu dostaw i usług wynikająca z zawartych umów wynosiła 4.056 tysięcy PLN. Żadna pozycja należności z tytułu dostaw i usług nie uległa utracie wartości, przewiduje się, że możliwe będzie odzyskanie pełnej kwoty wynikającej z umów.

W związku z nabyciem udziałów w spółce Jama sp. z o.o., spółka poniosła koszty w wysokości 437 tys. PLN, które zostały ujęte w kosztach finansowych w skonsolidowanym rachunku zysków i strat za rok 2017.

Jama sp. z o.o.	Dzień nabycia 2 listopada 2017r.
	Rozliczenie ostateczne	Rozliczenie prowizoryczne	Zmiana
Rzeczowe aktywa trwałe	1 605	1 108	497
Aktywa niematerialne	4 880	8	4 872
Znaki towarowe	1 470	-	1 470
Zapasy	934	934	-
Należności handlowe oraz pozostałe należności	4 825	4 825	-
Środki pieniężne i ich ekwiwalenty	3 510	3 510	-
Nabyte aktywa razem	17 225	10 386	6 839
Zobowiązania z tytułu świadczeń pracowniczych	278	278	-
Rezerwy	1 456	157	1 299
Zobowiązania handlowe oraz pozostałe zobowiązania	5 216	5 216	-
Przejęte zobowiązania razem	6 950	5 651	1 299

Nabyte aktywa netto	10 275	4 735	5 540
Cena nabycia	15 837*

Wartość firmy	5 562*	9 102	3 540

* skorygowano o zmianę ceny Jamy

25 Aktywa niematerialne

		- w tym
	Patenty i	oprogramowanie	Relacje z
	licencje	komputerowe	klientami	Receptury	Razem
Wartość brutto na dzień 1 stycznia 2018	17 827	15 870	15 508	6 775	40 110
Nabycia	1 318	1 318	-	-	1 318
Sprzedaż	-7	-6	-	-	-7
Likwidacja	-32	-12	-	-	-32
Różnice kursowe z przeliczenia	-	-	-	-	-
Wartość brutto na dzień 31 grudnia 2018	19 106	17 169	15 508	6 775	41 389
Umorzenie i odpisy aktualizujące na dzień
1 stycznia 2018	9 386	8 069	353	32	9 771
Odpis amortyzacyjny za okres	2 087	1 801	1 422	1 188	4 697
Umorzenie związane ze sprzedażą i					-15
likwidacją aktywów niematerialnych	-15	-10	-	-
Zawiązanie odpisów aktualizujących	69	-	-	-	69
Różnice kursowe z przeliczenia	-	-	-	-	-
Umorzenie i odpisy aktualizujące na dzień
31 grudnia 2018	11 528	9 861	1 775	1 220	14 522

Wartość netto na dzień 1 stycznia 2018	8 441	7 800	15 155	6 743	30 339
Wartość netto na dzień 31 grudnia 2018	7 578	7 308	13 733	5 555	26 866

Wartość brutto na dzień 1 stycznia 2017 (*dane przekształcone)	14 493	13 807	-	-	14 493
Nabycia	1 362	1 195	-	-	1 362
Zwiększenia związane z nabyciem jednostki zależnej	989	397	15 508	6 775	23 272
Zwiększenia związane z przeklasyfikowaniem	1 024	468	-	-	1024
Sprzedaż	-1	-	-	-	-1
Likwidacja	-55	-12	-	-	-55
Różnice kursowe z przeliczenia	15	15	-	-	15
Wartość brutto na dzień 31 grudnia 2017	17 827	15 870	15 508	6 775	40 110
Umorzenie i odpisy aktualizujące na dzień 1 stycznia 2017	6 541	6 036	-	-	6 541
Odpis amortyzacyjny za okres	2 193	1 921	353	32	2 578
Umorzenie związane z przeklasyfikowaniem	622	-	-	-	622
Umorzenie związane ze sprzedażą i likwidacją aktywów niematerialnych	-56	-12	-	-	-56
Różnice kursowe z przeliczenia	86	125	-	-	86
Umorzenie i odpisy aktualizujące na dzień 31 grudnia 2017	9 386	8 069	353	32	9 771

Wartość netto na dzień 1 stycznia 2017	7 952	7 771	-	-	7 952
Wartość netto na dzień 31 grudnia 2017	8 441	7 800	15 155	6 743	30 339

*przekształcenie danych porównawczych zostało opisane w nocie 10 niniejszego

skonsolidowanego sprawozdania finansowego

26 Wartość firmy i znaki towarowe

Na dzień 31 grudnia 2018 roku wartość firmy wyniosła 80.495 tys. PLN (na dzień 31 grudnia 2017 roku: 89.713 tys. PLN).

Wartość firmy alokowana jest do segmentów operacyjnych, co przedstawia poniższa tabela:

Segment operacyjny	31 grudnia 2018	31 grudnia 2017 (*dane przekształcone)
Mięso i wędliny	76 096	76 096
Przetwórstwo	8 435	8 435
Trzoda chlewna	1	1
Zboża	5 169	5 169
Działalność pozostała	12	12
Razem wartość firmy	89 713	89 713

*przekształcenie danych porównawczych zostało opisane w nocie 10 niniejszego skonsolidowanego sprawozdania finansowego

Wartość firmy powstała na zakupie ZCP w Ciechanowie o wartości 8.435 tys. zł, dotycząca zakładu produkcyjnego wędlin i sieci sklepów została przypisana do segmentu "Przetwórstwo" w celu lepszego odzwierciedlenia treści ekonomicznej, odmiennie niż to zostało zaprezentowane w sprawozdaniu finansowym za rok kończący się 31 grudnia 2017 r. (poprzednio przypisane do segmentu "Mięso i wędliny").

Znaki towarowe alokowane są do segmentu mięso i wędliny i przetwórstwo.

Na dzień 31 grudnia 2018 roku wartość znaków towarowych wynosiła 22 836 tys. PLN (na dzień 31 grudnia 2017 roku: 24 883 tys. PLN).

Segment operacyjny	Spółka	31 grudnia 2018	31 grudnia 2017 (*dane przekształcone)
Mięso i wędliny
	GOBARTO	15 271	17 321
	BEKPOL	708	797
	MEAT-PAC	339	382
	JAMA	1 323	1 470
Przetwórstwo
	ZAKŁADY MIĘSNE SILESIA	5 196	4 913
Razem znaki towarowe		22 837	24 883

*przekształcenie danych porównawczych zostało opisane w nocie 10 niniejszego skonsolidowanego sprawozdania finansowego

W odniesieniu do wartości firmy, na dzień 31 grudnia 2018 roku Grupa sporządziła test na utratę wartości. Wartość firmy podlega testowi na utratę wartości na poziomie segmentów operacyjnych będących jednocześnie ośrodkami generującymi środki pieniężne.

Odzyskiwalna wartość poszczególnych segmentów operacyjnych została ustalona na podstawie wartości użytkowej skalkulowanej na bazie prognozy przepływów środków pieniężnych opartej na zatwierdzonych przez wyższą kadrę kierowniczą budżetach finansowych obejmujących pięcioletni okres.

Obliczenie wartości użytkowej poszczególnych ośrodków generujących środki pieniężne jest najbardziej wrażliwe na następujące zmienne:

Marża brutto;
Stopy dyskontowe;
Zwiększenie cen surowców;
Stopa wzrostu zastosowana do szacowania przepływów pieniężnych poza okres budżetowy;
Ceny sprzedaży trzody chlewnej.

Marża brutto – marża brutto bazuje na średnich wartościach osiągniętych w okresie trzech lat poprzedzających okres budżetowy. Grupa zastosowała indywidualne wskaźnik oparte o zatwierdzone budżety.

Stopa dyskontowa – stopa dyskontowa odzwierciedla dokonany przez kierownictwo szacunek ryzyka typowego dla każdego ośrodka wypracowującego środki pieniężne, z uwzględnieniem wartości pieniądza w czasie oraz ryzyk właściwych dla poszczególnych składników aktywów, które nie zostały wbudowane w szacunek przepływów pieniężnych. Stopa dyskontowa została wyliczona z uwzględnieniem specyficznych warunków działalności Grupy i jej segmentów operacyjnych, w oparciu o średni ważony koszt kapitału (WACC). Stopa WACC bierze pod uwagę zarówno zadłużenie, jak i kapitał własny. Koszt kapitału własnego opiera się na zwrocie z inwestycji oczekiwanym przez inwestorów Grupy. Koszt długu jest oparty na oprocentowanych instrumentach dłużnych, które Grupa ma obowiązek obsługiwać. Ryzyko specyficzne dla segmentu jest uwzględniane poprzez zastosowanie indywidualnego współczynnika beta. Współczynniki beta są szacowane co roku w oparciu o szeroko dostępne dane rynkowe.

Zwiększenie cen surowców – szacunki dotyczące zmian cen surowców dokonywane są na podstawie danych dotyczących określonych towarów. Jako wskaźnik cen stosuje się dane dotyczące zmian cen surowców w przeszłości skorygowany wskaźnikiem wzrostu przychodów ze sprzedaży.

Szacowana stopa wzrostu – stopy wzrostu bazują na opublikowanych wynikach badań branżowych. Z powodów podanych powyżej, długoterminowa stopa zastosowana do szacowania budżetowanych danych dla segmentów wynosi 2,5%.

Ceny sprzedaży trzody chlewnej – ceny żywca wieprzowego mają bezpośredni wpływ na wyniki osiągane przez spółki z segmentu Trzoda Chlewna.

Wrażliwość na zmiany założeń

W przypadku oszacowania wartości użytkowej wydzielonych segmentów, kierownictwo jest przekonane, iż żadna racjonalna zmiana istotnego założenia określonego powyżej, nie spowoduje przekroczenia wartości odzyskiwalnej przez wartość bilansową testowanych aktywów.

Segment mięso i wędliny

Odzyskiwalna wartość segmentu (bez uwzględnienia spółki Gobarto Dziczyzna sp. z o.o.) została ustalona na podstawie wartości użytkowej skalkulowanej na bazie prognozy przepływów środków pieniężnych opartej na zatwierdzonych przez wyższą kadrę kierowniczą budżetach finansowych obejmujących pięcioletni okres. Przewidywane przepływy pieniężne zostały zaktualizowane w celu uwzględnienia zmniejszonego popytu na produkty i usługi. Do prognoz przepływów środków pieniężnych zastosowano stopę dyskontową przed opodatkowaniem na poziomie 6,37% (2017: 6,93%), a przepływy wykraczające poza pięcioletni okres są szacowane z zastosowaniem 2,5% stopy wzrostu.

Nie rozpoznano utraty wartości w segmencie mięso i wędliny. Nadwyżka pomiędzy wartością użytkową a sprawozdawczą aktywów wynosi 249 939 tys. PLN.

Dla spółki Gobarto Dziczyzna sp. z o.o. odzyskiwalna wartość została ustalona na podstawie wartości użytkowej skalkulowanej na bazie prognozy przepływów środków pieniężnych opartej na zatwierdzonych przez wyższą kadrę kierowniczą budżetach finansowych obejmujących pięcioletni okres. Przewidywane przepływy pieniężne zostały zaktualizowane w celu uwzględnienia zmniejszonego popytu na produkty i usługi. Do prognoz przepływów środków pieniężnych zastosowano stopę dyskontową przed opodatkowaniem na poziomie 6,37% (2017: 6,93%), a przepływy wykraczające poza pięcioletni okres są szacowane z zastosowaniem 2,5% stopy wzrostu.

Nie rozpoznano utraty wartości w spółce Gobarto Dziczyzna sp. z o.o. Nadwyżka pomiędzy wartością użytkową a bilansową aktywów wynosi 12 876 tys. PLN.

Dla w/w spółki odzyskiwalna wartość została ustalona odrębnie z powodu odmiennego profilu działalności spółki w stosunku do pozostałych podmiotów z segmentu.

Segment przetwórstwo

Segment ten wygenerował stratę za rok 2018 w wysokości 17.149 tys. zł, której główną przyczyną jest powstanie jednorazowych istotnych kosztów w wyniku przeprowadzanego procesu centralizacji produkcji wędlin w Sosnowcu oraz integracja biznesowa z pozostałą sferą działalności Grupy Gobarto.

Odzyskiwalna wartość segmentu została ustalona na podstawie wartości użytkowej skalkulowanej na bazie prognozy przepływów środków pieniężnych opartej na zatwierdzonych przez wyższą kadrę kierowniczą budżetach finansowych obejmujących pięcioletni okres. Przewidywane przepływy pieniężne zostały zaktualizowane w celu uwzględnienia zmniejszonego popytu na produkty i usługi. Do prognoz przepływów środków pieniężnych zastosowano stopę dyskontową przed opodatkowaniem na poziomie 6,37% (2017: 6,93%), a przepływy wykraczające poza pięcioletni okres są szacowane z zastosowaniem 2,5% stopy wzrostu.

Nie rozpoznano utraty wartości w segmencie przetwórstwo. Nadwyżka pomiędzy wartością użytkową a bilansową aktywów wynosi 42 937 tys. PLN..

Segment trzoda chlewna

Segment ten wygenerował stratę za rok 2018 w wysokości 11.276 tys. zł. Główną przyczyną takiego wyniku były niskie ceny sprzedaży trzody chlewnej. Od połowy 2017 do końca 2018 roku cena trzody charakteryzowała się trendem spadkowym.

Nie rozpoznano utraty wartości w segmencie trzoda chlewna. Nadwyżka pomiędzy wartością użytkową a sprawozdawczą aktywów wynosi 33 665 tys. PLN.

Segment zboża

Nie rozpoznano utraty wartości w segmencie zboża. Nadwyżka pomiędzy wartością użytkową a sprawozdawczą aktywów wynosi 5 439 tys. PLN.

Działalność Pozostała

Wartość odzyskiwalna została ustalona dla trzech kluczowych podmiotów prowadzących działalność operacyjną tj. Grupa Ukraina, Tigra Trans sp. z o.o. oraz Polskie Biogazownie "Energy-Zalesie" sp. z o.o. Kalkulacja została przeprowadzona na bazie prognozy przepływów środków pieniężnych opartej na zatwierdzonych przez wyższą kadrę kierowniczą budżetach finansowych obejmujących pięcioletni okres. Przewidywane przepływy pieniężne zostały zaktualizowane w celu uwzględnienia zmniejszonego popytu na produkty i usługi. Do prognoz przepływów środków pieniężnych zastosowano stopę dyskontową przed opodatkowaniem na poziomie 12% (Grupa Ukraina) lub 6,37% (2017: 12% lub 6,93%), a przepływy wykraczające poza pięcioletni okres są szacowane z zastosowaniem 2,5% stopy wzrostu.

Nie rozpoznano utraty wartości w żadnym z podmiotów.

Nadwyżka pomiędzy wartością użytkową a bilansową dla Grupy Ukraina wynosi 6 717 tys. PLN.

W przypadku Tigra Trans sp. z o.o. nadwyżka pomiędzy wartością użytkową a sprawozdawczą wynosi 9 584 tys. PLN.

Dla Spółki Polskie Biogazownie "Energy-Zalesie" sp. z o.o. nadwyżka pomiędzy wartością użytkową a bilansową wynosi 5 078 tys. PLN..

26.1 Analiza wrażliwości

Zmiany parametrów finansowych będących podstawą szacowania wartości odzyskiwalnej spowodowałyby zmianę wartości bieżącej zdyskontowanych przepływów pieniężnych. Wartość bieżąca zdyskontowanych przepływów pieniężnych dla różnych poziomów WACC oraz różnych poziomów stóp wzrostu w okresie rezydualnym przedstawione są poniżej dla każdego z segmentów.

Założono analizę wpływu wartości poziomu WACC z progami co 0,5 pkt. % na plus i minus od wartości bazowej oraz poziom stopy wzrostu w okresie rezydualnym z progami również co 0,5 pkt. %.

Kluczowe dla analizy wrażliwości są progi bezpośrednio przyległe do założeń bazowych (zaznaczone szarym kolorem), pozostałe progi mają charakter informacyjny i nie stanowią istotnego ryzyka dla Grupy.

Segment Mięso i Wędliny

Wartość sprawozdawcza aktywów segmentu Mięso i Wędliny (bez uwzględnienia spółki Gobarto Dziczyzna sp. z o.o.) wynosi na dzień 31 grudnia 2018 roku 284 mln zł.

UTRATA WARTOŚCI

1,5% 2,0% 2,5% 3,0% 3,5% WACC 5,4% NIE NIE NIE NIE NIE 5,9% NIE NIE NIE NIE NIE 6,4% NIE NIE NIE NIE NIE 6,9% NIE NIE NIE NIE NIE 7,4% NIE NIE NIE NIE NIE

STOPA WZROSTU W OKRESIE REZYDUALNYM

Dane z powyższej tabeli wskazują, że wartość odzyskiwalna aktywów CGU będzie wyższa od ich wartości sprawozdawczej nawet przy założeniu niższej o 1 p.p. stopy wzrostu w okresie rezydualnym oraz wyższego o 1 p.p. poziomu WACC w stosunku do wariantu najbardziej prawdopodobnego (przy niezmienionych pozostałych parametrach).

Dla spółki Gobarto Dziczyzna sp. z o.o. należącej do segmentu Mięso i Wędliny została przeprowadzona osobna analiza wrażliwości. Wynika to głównie z odmiennego profilu działalności spółki w stosunku do pozostałych podmiotów z segmentu.

Wartość sprawozdawcza aktywów Gobarto Dziczyzna sp. z o.o. wynosi na dzień 31 grudnia 2018 roku 14 mln zł.

UTRATA WARTOŚCI

STOPA WZROSTU W OKRESIE REZYDUALNYM

		1,5%	2,0%	2,5%	3,0%	3,5%
	5,4%	NIE	NIE	NIE	NIE	NIE
	5,9%	NIE	NIE	NIE	NIE	NIE
WACC	6,4%	NIE	NIE	NIE	NIE	NIE
	6,9%	NIE	NIE	NIE	NIE	NIE
	7,4%	NIE	NIE	NIE	NIE	NIE

Dane z powyższej tabeli wskazują, że wartość odzyskiwalna aktywów CGU będzie wyższa od ich wartości bilansowej nawet przy założeniu niższej o 1 p.p. stopy wzrostu w okresie rezydualnym oraz wyższego o 1 p.p. poziomu WACC w stosunku do wariantu najbardziej prawdopodobnego (przy niezmienionych pozostałych parametrach).

Segment Przetwórstwo

Wartość bilansowa aktywów CGU segmentu przetwórstwo wynosi na dzień 31 grudnia 2018 roku 172 mln zł..

UTRATA WARTOŚCI

		STOPA WZROSTU W OKRESIE REZYDUALNYM
		1,5%	2,0%	2,5%	3,0%	3,5%
WACC	5,4%	NIE	NIE	NIE	NIE	NIE
	5,9%	NIE	NIE	NIE	NIE	NIE
	6,4%	NIE	NIE	NIE	NIE	NIE
	6,9%	TAK	NIE	NIE	NIE	NIE
	7,4%	TAK	TAK	NIE	NIE	NIE

Dane z powyższej tabeli wskazują, że dopiero skrajne obniżenie stopy wzrostu w okresie rezydualnym oraz podwyższenie poziomu WACC w stosunku do wariantu najbardziej prawdopodobnego (przy niezmienionych pozostałych parametrach) wskazywałoby na możliwą utratę wartości w tym segmencie.

Segment Trzoda chlewna

Wartość sprawozdawcza aktywów segmentu trzoda chlewna wynosi na dzień 31 grudnia 2018 roku 194 mln zł.

UTRATA WARTOŚCI

		1,5%	2,0%	2,5%	3,0%	3,5%
WACC	5,4%	NIE	NIE	NIE	NIE	NIE
	5,9%	NIE	NIE	NIE	NIE	NIE
	6,4%	NIE	NIE	NIE	NIE	NIE
	6,9%	TAK	NIE	NIE	NIE	NIE
	7,4%	TAK	TAK	TAK	NIE	NIE

STOPA WZROSTU W OKRESIE REZYDUALNYM

Analiza wrażliwości wykazała również, że zmiana przychodów oraz EBITDA w okresie prognozy o 13% powoduje zrównanie wartości bilansowej z wartością odtworzeniową.

Segment Zboża

Wartość bilansowa aktywów segmentu zboża wynosi na dzień 31 grudnia 2018 roku 48 mln zł.

UTRATA WARTOŚCI

STOPA WZROSTU W OKRESIE REZYDUALNYM

		1,5%	2,0%	2,5%	3,0%	3,5%
WACC	5,4%	NIE	NIE	NIE	NIE	NIE
	5,9%	NIE	NIE	NIE	NIE	NIE
	6,4%	NIE	NIE	NIE	NIE	NIE
	6,9%	TAK	NIE	NIE	NIE	NIE
	7,4%	TAK	TAK	NIE	NIE	NIE

Segment Pozostałe

W ramach działalności pozostałej przeprowadzone zostały testy dla trzech kluczowych podmiotów prowadzących działalność operacyjną.

Grupa Ukraina

Wartość sprawozdawcza aktywów spółek z Grupy Ukraina wynosi na dzień 31 grudnia 2018 roku 10 mln zł.

		STOPA WZROSTU W OKRESIE REZYDUALNYM
		1,5%	2,0%	2,5%	3,0%	3,5%
	11,0%	NIE	NIE	NIE	NIE	NIE
WACC	11,5%	NIE	NIE	NIE	NIE	NIE
	12,0%	NIE	NIE	NIE	NIE	NIE
	12,5%	NIE	NIE	NIE	NIE	NIE
	13,0%	NIE	NIE	NIE	NIE	NIE

UTRATA WARTOŚCI

Dane z powyższej tabeli wskazują, że wartość odzyskiwalna aktywów będzie wyższa od ich wartości sprawozdawczej nawet przy założeniu niższej o 1 p.p. stopy wzrostu w okresie rezydualnym oraz wyższego o 1 p.p. poziomu WACC w stosunku do wariantu najbardziej prawdopodobnego (przy niezmienionych pozostałych parametrach).

Tigra Trans sp. z o.o.

Wartość bilansowa aktywów Tigra Trans sp. z o.o. wynosi na dzień 31 grudnia 2018 roku 11 mln zł.

UTRATA WARTOŚCI

			STOPA WZROSTU W OKRESIE REZYDUALNYM
		1,5%	2,0%	2,5%	3,0%	3,5%
WACC	5,4%	NIE	NIE	NIE	NIE	NIE
	5,9%	NIE	NIE	NIE	NIE	NIE
	6,4%	NIE	NIE	NIE	NIE	NIE
	6,9%	NIE	NIE	NIE	NIE	NIE
	7,4%	NIE	NIE	NIE	NIE	NIE

Polskie Biogazownie "Energy-Zalesie" Sp. z o.o.

Wartość sprawozdawcza aktywów Polskie Biogazownie "Energy-Zalesie" sp. z o.o. wynosi na dzień 31 grudnia 2018 roku 7 mln zł.

UTRATA WARTOŚCI

STOPA WZROSTU W OKRESIE REZYDUALNYM

		1,5%	2,0%	2,5%	3,0%	3,5%
WACC	5,4%	NIE	NIE	NIE	NIE	NIE
	5,9%	NIE	NIE	NIE	NIE	NIE
	6,4%	NIE	NIE	NIE	NIE	NIE
	6,9%	NIE	NIE	NIE	NIE	NIE
	7,4%	NIE	NIE	NIE	NIE	NIE

27 Pozostałe aktywa

27.1 Pozostałe aktywa finansowe

	Rok zakończony 31 grudnia 2018	Rok zakończony 31 grudnia 2017
Pożyczki udzielone	1 874	1 202
Udziały długoterminowe	152	132
Pozostałe	4	-
Razem	2 030	1 334
- krótkoterminowe	44	-
- długoterminowe	1 986	1 334

27.2 Pozostałe aktywa niefinansowe

	Rok zakończony 31 grudnia 2018	Rok zakończony 31 grudnia 2017
Należności budżetowe	22 242	20 424
Należności z tytułu ubezpieczeń	719	746
Premie pieniężne	-	2 316
VAT naliczony do rozliczenia w następnym okresie	-	58
Doradztwo prawne, finansowe	258	271
Pojemniki	233	105
Opłaty licencyjne	188	-
Gaz	145	-
Pozostałe	1 588	1 049
Razem	25 373	24 969
-krótkoterminowe	25 367	24 954
-długoterminowe	6	15

28 Świadczenia pracownicze

28.1 Świadczenia emerytalne

Jednostki Grupy wypłacają pracownikom przechodzącym na emerytury kwoty odpraw emerytalnych w wysokości określonej przez zakładowe systemy wynagrodzenia. W związku z tym Grupa na podstawie przeprowadzanej wyceny tworzy rezerwę na wartość bieżącą zobowiązania z tytułu odpraw emerytalnych.

Na dzień 31 grudnia 2018 roku wartość rezerwy na świadczenia emerytalne wyniosła 1 478 tys. PLN (31 grudnia 2017 roku: 1.179 tys. PLN).

Główne założenia przyjęte do wyceny świadczeń pracowniczych na dzień sprawozdawczy są następujące:

	Kwota / Procent
	Rok zakończony	Rok zakończony
	31 grudnia 2018	31 grudnia 2017
Podstawę do obliczenia wypłat z tytułu odpraw emerytalnych była średnia płaca w kwocie:	5 420	4 257
Szacunkowy średni realny (powyżej poziomu inflacji) roczny wzrost wynagrodzenia:	3,50%	2,50%
Szacunkowy średni realny (powyżej poziomu inflacji) półroczny wzrost wynagrodzenia:	1,00%	1,00%
Przyjęta do ustalenia bieżącej wartości przyszłości wypłat stopa dyskontowa (w ujęciu rocznym)	3,0%	3,5%

29 Zapasy

	Rok zakończony 31 grudnia 2018	Rok zakończony 31 grudnia 2017 (dane przekształcone*)
Materiały	18 709	19 297
Produkcja w toku	18 462	15 416
Wyroby gotowe	19 162	18 082
Towary	14 290	14 936
Zaliczki na dostawy	74	72
Zapaty ogółem	70 697	67 803

*przekształcenie danych porównawczych zostało opisane w nocie 10 niniejszego skonsolidowanego sprawozdania finansowego

W roku zakończonym dnia 31 grudnia 2018 roku Grupa ujęła odpis na zapasy w wysokości 2.999 tys. PLN (w roku zakończonym dnia 31 grudnia 2017 roku: 1.723 tys. PLN).

30 Aktywa biologiczne

W tabeli poniżej przedstawiono przychody ze sprzedaży związane z aktywami biologicznymi za rok zakończony 31 grudnia 2018 roku oraz 31 grudnia 2017 roku.

	Rok zakończony 31 grudnia 2018	Rok zakończony 31 grudnia 2017
Przychody ze sprzedaży inwentarza żywego	17 906	65 682
Razem przychody z aktywów biologicznych	17 906	65 682

Grupa ujmuje przychody ze sprzedaży inwentarza żywego w ramach przychodów ze sprzedaży produktów i usług. Na dzień 31 grudnia 2018 roku Grupa posiadała 211.204 sztuk trzody chlewnej i 2 178 sztuk bydła (31 grudnia 2017: 116.281 sztuk trzody chlewnej i 2.254 sztuk bydła). W ciągu roku zakończonego dnia 31 grudnia 2018 roku Grupa sprzedała 57 tys. sztuk inwentarza żywego, (w 2017 roku: 51,4 tys. sztuk).

Inwentarz żywy jest zaliczany do aktywów obrotowych, jeśli ma zostać sprzedany w ciągu roku od daty sprawozdawczej. Zboża oraz mięso przenoszone są do zapasów w momencie zbioru/pozyskania.

Aktywa biologiczne podlegają wycenie na poziomie 3 hierarchii wyceny do wartości godziwej.

Trzoda chlewna – wycena następuje do wartości godziwej w oparciu o notowania niemieckiej giełdy VEZG. W przypadku warchlaków cena bazowa ustalana jest dla wagi 25 kg, która to wartość stanowi podstawę do ustalania wartości godziwych dla poszczególnych grup warchlaków w ich wadze rzeczywistej.

W przypadku tucznika podstawę do wyceny stanowi wartość notowań skupu tuczników giełdy niemieckiej dla wagi poubojowej WBC, przeliczonej na wartość wagi żywej na podstawie średniego wskaźnika wybicia na poziomie 79%. Wartość ta stanowi podstawę do wyliczenia wartości godziwej tuczników w wadze bliskiej do sprzedaży, czyli powyżej 90 kg wagi żywej. Dla dopiero co wstawionych warchlaków do tuczu dla wyliczenia wartości godziwej przyjmuje się średnią wartość kg wagi żywej wyliczonej na podstawie notowań warchlaka 25 kg (trzoda do 30 kg).

Wagi pośrednie z racji tego, iż brak rynku dla tego typu trzody, podstawę stanowi wyliczenie na podstawie wartości kg wagi żywej schodzącej proporcjonalnie pomiędzy wartościami przyjętymi dla warchlaków, a tucznikami w wadze sprzedażowej.

Opis metod wyceny oraz kluczowych danych wejściowych użytych do wyceny aktywów biologicznych do wartości godziwej:

Przedział (średnia ważona)

	Istotne nieobserwowalne dane wejściowe	31 grudnia 2018	Istotne nieobserwowalne dane wejściowe	31 grudnia 2017
warchlaki	cena bazowa dla wagi 25 kg szacowana cena za 1 kg	157 PLN od 130 PLN/kg do 176 PLN/kg	cena bazowa dla wagi 25 kg szacowana cena za 1 kg	176 PLN od 130 PLN/kg do 197 PLN/kg
tuczniki	wartość notowań skupu tuczników giełdy niemieckiej dla wagi poubojowej WBC, przeliczonej na wartość wagi żywej na podstawie średniego wskaźnika wybicia na poziomie 79%	4,49 PLN/kg	wartość notowań skupu tuczników giełdy niemieckiej dla wagi poubojowej WBC, przeliczonej na wartość wagi żywej na podstawie średniego wskaźnika wybicia na poziomie 79%	4,38 PLN/kg

Zasiewy - wartość zasiewów ustalana jest na podstawie poniesionych kosztów rzeczywistych. Wynika to z tego, iż do momentu zbioru nie jesteśmy wstanie określić w jakiej wysokości uzyskamy plon rzeczywisty. Wynika to z tego iż na uzyskany plon wpływa wiele czynników zewnętrznych (opady, przymrozki itp.), na które nie mamy istotnego wpływu. Powoduje to iż nie istnieje rynek obejmujący transakcje sprzedaży upraw w trakcie ich trwania.

W ciągu roku nie miały miejsca żadne przeniesienia pomiędzy poziomami hierarchii wartości godziwej.

W tabeli poniżej przedstawiono wartości aktywów biologicznych na dzień 31 grudnia 2018 roku oraz na dzień 31 grudnia 2017 roku.

	Rok zakończony 31 grudnia 2018	Rok zakończony 31 grudnia 2017 (*dane przekształcone)
Wartość na dzień 1 stycznia	53 560	62 434
Nabycia, urodzenia	110 146	37 423
Straty inwentarza żywego	-8 099	-882
Zmiana wartości godziwej z powodu przemiany biologicznej	50 757	57 456
Zmiana wartości godziwej inwentarza żywego z tytułu zmiany cen	1 576	-1 825
Transfer zboża i mięsa do zapasów	- 133 826	- 54 065
Sprzedaż	- 17 906	-53 291
Różnice kursowe z przeliczenia	413	6 310
Wartość na dzień 31 grudnia	56 621	53 560
- trwałe	12 716	11 225
- obrotowe	43 905	42 335

	Rok zakończony 31 grudnia 2018	Rok zakończony 31 grudnia 2017
Zyski/straty rozpoznane w pozostałych przychodach operacyjnych	1 576	-1825
Zyski rozpoznane w innych całkowitych dochodach - różnice kursowe z przeliczenia	412	6 310
Razem	1 988	4 485

	31 grudnia 2018	31 grudnia 2017
Inwentarz żywy w wartości godziwej pomniejszonej o koszty
doprowadzenia do sprzedaży Inwentarz żywy przeznaczony do hodowli	12 716	11 225
Inwentarz żywy przeznaczony do uboju	37 516	36 514
Zasiewy	6 389	5 821

*przekształcenie danych porównawczych zostało opisane w nocie 10 niniejszego skonsolidowanego sprawozdania finansowego

Grupa otrzymuje dotacje do działalności rolniczej. Charakter tych dotacji został opisany w Nocie 38.4.

31 Należności z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe należności

	stan na 31 grudnia 2018	stan na 31 grudnia 2017 (*dane przekształcone)
Należności z tytułu dostaw i usług	152 898	159 524
- należności od odbiorców krajowych	128 842	132 413
- należności od odbiorców zagranicznych	24 056	27 111
Pozostałe należności	4 997	6 648
Razem brutto	157 895	166 172
Odpis aktualizujący należności	15 044	16 237**
Razem netto	142 851	149 935

*przekształcenie danych porównawczych zostało opisane w nocie 10 niniejszego skonsolidowanego sprawozdania finansowego

** Odpis aktualizujący należności po przekształceniu wg MSSF 9

Zmiany odpisów aktualizujących należności z tytułu dostaw i usług

Odpis aktualizujący na dzień 1 stycznia 2017r.	15 801
Zawiązanie	2 175
Wykorzystanie	-1 090
Rozwiązanie	-906
Odpis aktualizujący na dzień 31 grudnia 2017r.	15 980
Korekta BO 2018 r. z tytułu MSSF 9	257
Odpis aktualizujący na dzień 1 stycznia 2018r.	16 237
Zawiązanie	1 786
Wykorzystanie	-1 033
Rozwiązanie	-1 946

Odpis aktualizujący na dzień 31 grudnia 2018r. 15 044

W kalkulacji odpisu aktualizującego na należności z tytułu dostaw i usług Grupa Kapitałowa stosuje zgodnie z MSSF 9 praktyczne uproszczenie – oczekiwane dożywotnie straty kredytowe na należnościach z tytułu dostaw i usług są oceniane przez pryzmat "tabeli wiekowania przeterminowanych należności".

Wymogi:

Bazuje na doświadczeniu historycznym
Ustala stałe % odpisów
Tabele są różne dla grup klientów o różnych doświadczeniach historycznych

Grupa kapitałowa zbudowała model, gdzie faktury sprzedaży zostały podzielone na 5 kategorii ryzyka kredytowego:

Ubezpieczone nazwane
Ubezpieczone nienazwane
Nieubezpieczone obroty kwartalne poniżej 100 tys. PLN
Nieubezpieczone obroty kwartalne powyżej 100 tys. PLN
Kontenerowe.

Dla należności z tytułu dostaw i usług, Grupa Kapitałowa stosuje podejście portfelowe polegające na analizie historycznych danych dotyczących relacji nieściągniętych należności do sumy należności, które osiągnęły określony przedział przeterminowania dla każdej kategorii ryzyka. Grupa Kapitałowa określiła następujące przedziały:

Zapłacone bez przeterminowania
Zapłacone do 30 dni po terminie
Zapłacone 31 90 dni po terminie
Zapłacone 91 180 dni po terminie
Zapłacone 181 365 dni po terminie
Zapłacone później niż 365 dni po terminie
Niezapłacone

Dla dwóch lat obrotowych przed rokiem podlegającym analizie (T-2 i T-1) Grupa określa ile z faktur wystawionych w ciągu danego roku zostało ostatecznie zapłaconych w którym z przedziałów. Na tej podstawie tworzone jest kolejne zestawienie – zestawienie kumulatywne od sumy sprzedaży na fakturach przez kolejne przedziały (ile sumarycznie z faktur wystawionych w danym roku znalazło się w przedziale 0-30 dni przeterminowania choć przez 1 dzień, ile faktur znalazło się w przedziale 31-60 dni choć przez 1 dzień itd. aż do kwoty faktur, które nigdy nie zostały zapłacone).

Do każdej z sumarycznych kwot odnoszona jest kwota należności niezapłaconych nigdy w celu wyliczenia jaka część należności z danego przedziału nie będzie odzyskana. Ten procent traktowany jest jako współczynnik odpisu dla danego przedziału. Kwota należności niezapłaconych nigdy może być korygowana w górę lub w dół w zależności od przewidywań Spółki odnośnie kształtowania się kwot nieodzyskiwalnych w przyszłości w związku z trendami czynników wpływających na odzyskiwalność należności.

Współczynnikom odpisu dla każdego analizowanego roku nadaje się wagi i dla każdego przedziału wylicza się średni ważony współczynnik odpisu.

Dodatkowo kalkulacja współczynników uwzględnia oczekiwane straty z tytułu opóźnień w otrzymanych płatnościach za faktury sprzedaży.

Ten sposób wyliczenia zapewnia wyliczenie przyszłych oczekiwanych szkód kredytowych w oparciu o historyczne doświadczenie szkodowości dla każdego przedziału wiekowego należności, a także umożliwia modyfikację współczynnika odpisu o oczekiwane zmiany w odzyskiwalności kwot należności.

Dodatkowo na każdy dzień bilansowy Grupa Kapitałowa indywidualnie ocenia oczekiwane szkody na rozpoznanych kwotach należności powstałych przed 2016 r. oraz prawdopodobieństwo ich zaistnienia.

Należności z tytułu dostaw i usług nie są oprocentowane i mają zazwyczaj 35-dniowy termin płatności.

Poniżej przedstawiono analizę należności z tytułu dostaw i usług na dzień 31 grudnia 2018 roku i 31 grudnia 2017 roku według terminu płatności przed odpisem:

	Nie	Przeterminowane, lecz ściągalne
	przetermino wane	< 1 miesiąc	1- 6 miesięcy	6-12 miesięcy	> 12 miesięcy	Razem
31 grudnia 2018	110 387	23 680	3 762	231	14 837	152 898
31 grudnia 2017	107 481	29 954	5 048	450	16 591	159 524

32 Środki pieniężne i ich ekwiwalenty

Środki pieniężne w banku są oprocentowane według zmiennych stóp procentowych, których wysokość zależy od stopy oprocentowania jednodniowych lokat bankowych. Lokaty krótkoterminowe są dokonywane na różne okresy, od jednego dnia do jednego miesiąca, w zależności od aktualnego zapotrzebowania Grupy na środki pieniężne i są oprocentowane według ustalonych dla nich stóp procentowych. Wartość godziwa środków pieniężnych i ich ekwiwalentów na dzień 31 grudnia 2018 roku wynosi 46 674 tysięcy PLN (na dzień 31 grudnia 2017 roku: 62 090 tys. PLN).

Saldo środków pieniężnych i ich ekwiwalentów wykazane w skonsolidowanym sprawozdaniu z przepływów pieniężnych składało się z następujących pozycji:

	Rok zakończony 31 grudnia 2018	Rok zakończony 31 grudnia 2017
Środki pieniężne w kasie	192	548
Środki pieniężne na rachunku bankowym	33 303	46 261
Lokaty krótkoterminowe	11 448	14 547
Środki pieniężne w drodze	1 731	734
Razem	46 674	62 090

33 Kapitał podstawowy

Kapitał akcyjny	31 grudnia 2018	31 grudnia 2017
Akcje zwykłe serii A o wartości nominalnej 10 PLN każda	27 800 229	27 800 229

	Ilość	Wartość
Akcje zwykłe wyemitowane i w pełni opłacone
Na dzień 1 stycznia 2018	27 800 229	27 800 229
Na dzień 31 grudnia 2018	27 800 229	27 800 229
Na dzień 1 stycznia 2017	27 800 229	27 800 229
Na dzień 31 grudnia 2017 roku	27 800 229	27 800 229

Wartość nominalna akcji

Na dzień 31 grudnia 2018 roku wszystkie wyemitowane akcje posiadają wartość nominalną wynoszącą 10 PLN i zostały w pełni opłacone.

Prawa akcjonariuszy

Akcje wszystkich serii są jednakowo uprzywilejowane co do dywidendy oraz zwrotu z kapitału.

Akcjonariusze o znaczącym udziale

31 grudnia 2018 roku

Lp.	Akcjonariusz	Liczba akcji	Udział w kapitale zakładowym (%)	Liczba głosów	Udział w ogólnej liczbie głosów (%)
1.	CEDROB S.A. – jednostka dominująca	23 786 505	85,56	23 786 505	85,56
2.	Pozostali	4 013 724	14,44	4 013 724	14,44

31 grudnia 2017 roku

Lp.	Akcjonariusz	Liczba akcji	Udział w kapitale zakładowym (%)	Liczba głosów	Udział w ogólnej liczbie głosów (%)
1.	CEDROB S.A. – jednostka dominująca	23 103 888	83,11	23 103 888	83,11
2.	Pozostali	4 431 341	16.89	4 431 341	16,89

34 Kapitał zapasowy

Wartość kapitału zapasowego powstała z ustawowych odpisów z zysków generowanych w poprzednich latach obrotowych.

34.1 Niepodzielony wynik finansowy oraz ograniczenia w wypłacie dywidendy

Statutowe sprawozdania finansowe spółek z Grupy GOBARTO są przygotowywane zgodnie z lokalnymi standardami rachunkowości. Dywidenda może być wypłacona w oparciu o zysk ustalony w jednostkowym rocznym sprawozdaniu finansowym przygotowanym dla celów statutowych.

Na dzień 31 grudnia 2018 roku nie istnieją inne ograniczenia dotyczące wypłaty dywidendy.

34.2 Udziały niekontrolujące

Na dzień 31 grudnia 2018 roku i 31 grudnia 2017 roku brak udziałów niekontrolujących.

35 Oprocentowane kredyty bankowe i pożyczki

	Rok zakończony 31 grudnia 2018	Rok zakończony 31 grudnia 2017
Kredyty i pożyczki na bilansie otwarcia	198 266	168 638
Zaciągnięte	99 988	159 006
Spłacone	56 324	162 892
Zwiększenia w wyniku połączeń	-	33 514
Naliczone odsetki	25	-
Kredyty i pożyczki na bilansie zamknięcia, w tym:	241 955	198 266
krótkoterminowe	91 003	179 309
długoterminowe	150 952	18 957

31 grudnia 2018 31 grudnia 2017 Nazwa banku Rodzaj Termin spłaty Kwota przyznanego kredytu w tys. PLN Waluta kredytu Baza oprocentowania Kwota do spłaty w tys. PLN Kwota do spłaty w tys. PLN PEKAO SA Inwestycyjny 31.12.2023 68 499 PLN WIBOR 3M 56 637 68 368 PEKAO SA Obrotowy 31.12.2019 98 570 PLN WIBOR 1M 7 409 42 429 PEKAO SA Akwizycyjny 31.12.2023 44 000 PLN WIBOR 3M 39 600 - PEKAO SA Inwestycyjny 31.12.2023 6 750 PLN WIBOR 3M 6 000 6 750 Credit Agricole Inwestycyjny 24.07.2023 763 PLN WIBOR 3M 597 714 Credit Agricole pomostowy 24.02.2019 196 PLN WIBOR 3M - 1 PEKAO SA Obrotowy 31.12.2019 5 100 PLN WIBOR 1M 4 653 4 954 PEKAO SA Inwestycyjny 31.12.2023 5 529 PLN WIBOR 1M 3 790 5 214 PEKAO SA Obrotowy 31.12.2019 20 000 PLN WIBOR 1M 17 153 16 200 PEKAO SA Inwestycyjny 31.05.2019 677 PLN WIBOR 1M - 508 PEKAO SA Obrotowy 31.12.2019 3 500 PLN WIBOR 1M 3 103 3 055 PEKAO SA Inwestycyjny 31.07.2022 2 297 PLN WIBOR 1M 1 761 2 255 PEKAO SA Obrotowy 31.12.2019 1 500 PLN WIBOR 1M 695 653 PEKAO SA Inwestycyjny 31.12.2023 3 954 PLN WIBOR 1M 3 400 3 911 PEKAO SA Obrotowy 31.12.2019 1 500 PLN WIBOR 1M 18 826 PEKAO SA Inwestycyjny 31.12.2023 7 800 PLN WIBOR 3M 6 964 7 800 PEKAO SA Obrotowy 31.12.2019 1 500 PLN WIBOR 1M 1 324 1 499 BZWBK SA kredyt obrotowy 25.04.2021 15 000 PLN WIBOR 1M - 12 500 MILLENIUM kredyt obrotowy 26.04.2021 15 000 PLN WIBOR 1M - 12 500 BZWBK SA Obrotowy 30.06.2019 12 000 PLN WIBOR 1M - 2 750 MILLENIUM Obrotowy 30.06.2019 12 000 PLN WIBOR 1M - 4 263 PEKAO SA Inwestycyjny 27.06.2023 22 500 PLN WIBOR 3M 19 867 - PEKAO SA Obrotowy 31.12.2019 44 000 PLN WIBOR 1M 27 510 - PEKAO SA Obrotowy 31.12.2019 2 500 PLN WIBOR 1M 576 - Class Financial pożyczka 13.10.2022 1 420 PLN WIBOR 1M 860 1 049 BZ WBK Leasing pożyczka 25.01.2019 65 498 PLN - 22 65 Cedrob pożyczka 31.12.2020 40 000 PLN WIBOR 1M 40 016 - Razem 241 955 198 264

36 Instrumenty finansowe- pozostałe ujawnienia sprawozdań

36.1 Pozycje przychodów, kosztów, zysków i strat ujęte w rachunku zysków i strat w podziale na kategorie instrumentów finansowych

Rok zakończony dnia 31 grudnia 2018

	Przychody/ (koszty) z tytułu odsetek	Zyski/ (straty) z tytułu różnic kursowych	Rozwiązanie/ (utworzenie) odpisów aktualizujących	Zyski/ (straty) z tytułu wyceny	Razem
Aktywa finansowe
Należności z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe należności	48	-476	-6	-3	-437
Pozostałe aktywa finansowe	32	-	213	-	245
Środki pieniężne i ich ekwiwalenty	164	426	-	-4	586
Razem	244	- 50	207	-7	394

Zobowiązania finansowe
Oprocentowane kredyty i pożyczki	7 760	-	-	-	7 760
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług	146	- 74	-	- 91	- 19
Zobowiązania finansowe	1 192	-	-	-	1 192
Razem	9 098	- 74	-	- 91	8 933

Rok zakończony dnia 31 grudnia 2017

	Przychody/ (koszty) z tytułu odsetek	Zyski/ (straty) z tytułu różnic kursowych	Rozwiązanie/ (utworzenie) odpisów aktualizujących	Zyski/ (straty) z tytułu wyceny	Razem
Aktywa finansowe
Należności z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe należności	49	962	556	-	1 567
Pozostałe aktywa finansowe	22	-	-	-	22
Środki pieniężne i ich ekwiwalenty	234	-	-	-	234
Razem	305	962	556	-	1 823

Zobowiązania finansowe
Oprocentowane kredyty i pożyczki	6 678	-	-	-	6 678
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług	124	2 379	-	-	2 503
Zobowiązania finansowe	211	-	-	-	211
Razem	7 013	2 379	-	-	9 392

36.2 Wartość godziwa instrumentów finansowych

	Rok zakończony 31 grudnia 2018		Rok zakończony 31 grudnia 2017
	Wartość księgowa	Wartość godziwa	Wartość księgowa	Wartość godziwa
Aktywa finansowe wyceniane w zamortyzowanym
koszcie
Należności z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe należności	142 851	142 851	149 935	149 935
Pozostałe aktywa finansowe	2 030	2 030	1 334	1 334
Środki pieniężne i ich ekwiwalenty	46 674	46 674	62 090	62 090
Razem	191 555	191 555	213 359	213 359

Zobowiązania finansowe wyceniane w wartości
godziwej (poziom 2)
Swapy stopy procentowej wykorzystywane w rachunkowości zabezpieczeń	1 005	1 005	-	-

Razem	1 005	1 005	-	-
Zobowiązania finansowe wyceniane w zamortyzowanym koszcie

Oprocentowane kredyty i pożyczki	241 955	241 955	198 266	198 266
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług	198 127	198 127	206 271	206 271

Zobowiązania z tytułu zakupu udziałów i akcji	67 355	67 355	115 755	115 755
Zobowiązania finansowe	52 127	52 127	45 755	45 755

Razem	559 564	559 564	566 047	566 047

37 Rezerwy

	Świadczenia pracownicze	Pozostałe rezerwy	Rezerwa na VAT należny	Inne rezerwy	Ogółem
Na dzień 1 stycznia 2018	po okresie zatrudnienia 1 179	pracownicze 3 544	(Ukraina) -	2 860	7 583
Utworzone w ciągu roku obrotowego	489	800	-	5 927	7 216
Wykorzystane	-	-2 186	-	-2 026	-4 212
Rozwiązane	-190	-1 358	-	-495	-2 043
Korekta z tytułu różnic kursowych z przeliczenia	-	-	-	- 14	- 14
Na dzień 31 grudnia 2018	1 479	800	0	6 252	8 530

Na dzień 1 stycznia 2017	380	2 469	241	16	3 107
Ujęte w związku z nabyciem jednostek zależnych	-	-	-	2 500	2 500
Utworzone w ciągu roku obrotowego	799	3 635	-	1 516	5 950
Wykorzystane	-	- 220	- 219	- 757	- 1 196
Rozwiązane	-	- 2 340		- 518	- 2 858
Korekta z tytułu różnic kursowych z przeliczenia	-	-	- 22	103	81
Na dzień 31 grudnia 2017 (*dane przekształcone)	1 179	3 544	-	2 860	7 583

Krótkoterminowe na dzień 31 grudnia 2018	197	800	-	5 052	6 049
Długoterminowe na dzień 31 grudnia 2018	1 282	-	-	1 200	2 481
Krótkoterminowe na dzień 31 grudnia 2017	108	3 544	-	1 660	5 312
Długoterminowe na dzień 31 grudnia 2017	1 071	-	-	1 200	2 271

*przekształcenie danych porównawczych zostało opisane w nocie 10 niniejszego skonsolidowanego sprawozdania finansowego

W pozycji świadczeń po okresie zatrudnienia Grupa ujmuje rezerwę emerytalną, natomiast w ramach pozostałych rezerw pracowniczych rezerwę na premie pracownicze.

Grupa tworzy rezerwy na koszty operacyjne okresu, głównie marketingowe i administracyjne.

38 Zobowiązania z tytułu dostaw i usług, pozostałe zobowiązania i rozliczenia międzyokresowe

38.1 Zobowiązania z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe zobowiązania finansowe

Grupa korzysta z praktycznego uproszczenia i nie ujawnia łącznej kwoty ceny transakcyjnej przypisanej do zobowiązań do wykonania świadczenia, które pozostały niespełnione na koniec okresu sprawozdawczego, jeżeli zobowiązanie do wykonania świadczenia stanowi część umowy, której przewidywany pierwotny okres obowiązywania wynosi jeden rok lub krócej oraz w przypadku umów, dla których rozpoznaje przychód w kwocie, którą ma prawo zafakturować, która odpowiada bezpośrednio wartości, jaką dla klienta ma świadczenie dotychczas wykonane przez Grupę.

Zobowiązania z tytułu dostaw i usług na dzień 31 grudnia 2018 roku oraz na dzień 31 grudnia 2017 roku dotyczą zobowiązań wobec jednostek pozostałych oraz jednostki dominującej wyższego szczebla.

	Rok zakończony 31 grudnia 2018	Rok zakończony 31 grudnia 2017 (*dane przekształcone)
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług	198 124	206 270
Wobec jednostek powiązanych	44 274	40 403
Wobec jednostek pozostałych	153 850	165 867

*przekształcenie danych porównawczych zostało opisane w nocie 10 niniejszego skonsolidowanego sprawozdania finansowego

W tabeli poniżej zaprezentowano zobowiązania finansowe na dzień 31 grudnia 2018 roku oraz na dzień 31 grudnia 2017 roku:

	Rok zakończony 31 grudnia 2018	Rok zakończony 31 grudnia 2017
Zobowiązania z tytułu leasingu	38 292	37 779
Zobowiązania wekslowe	119	106
Zobowiązania z tyt. faktoringu	3 708	1 578
Zobowiązania z tytułu wykupu ziemi	5 648	6 292
Pozostałe zobowiązania finansowe	1 005	-
Razem	48 772	45 755
- krótkoterminowe	18 540	14 568
- długoterminowe	30 232	31 187

Zasady i warunki płatności powyższych zobowiązań finansowych:

Warunki transakcji z podmiotami powiązanymi przedstawione są w punkcie 43 dodatkowych informacji i objaśnień.

Zobowiązania z tytułu dostaw i usług są nieoprocentowane i zazwyczaj rozliczane w terminach 14 dniowych. Pozostałe zobowiązania są nieoprocentowane, ze średnim 1 miesięcznym terminem płatności.

Zobowiązania z tytułu odsetek są zazwyczaj rozliczane w okresach miesięcznych lub kwartalnych.

38.2 Pozostałe zobowiązania niefinansowe

	Rok zakończony 31 grudnia 2018	Rok zakończony 31 grudnia 2017 (dane przekształcone*)
Zobowiązania budżetowe	11 837	11 820
Z tytułu świadczeń pracowniczych	14 665	13 098
Inne zobowiązania niefinansowe	8 559	2 888
Razem	35 061	27 806

*przekształcenie danych porównawczych zostało opisane w nocie 10 niniejszego skonsolidowanego sprawozdania finansowego

Kwota wynikająca z różnicy pomiędzy zobowiązaniami a należnościami z tytułu podatku od towarów i usług jest płacona właściwym władzom podatkowym w okresach miesięcznych.

38.3 Przyszłe zobowiązania wynikające z kontraktów zawartych na koniec okresu sprawozdawczego

Umowne zobowiązani związane z nabyciem rzeczowych i niematerialnych aktywów trwałych zaciągnięte na koniec okresu sprawozdawczego, lecz jeszcze nie ujęte w sprawozdaniu z sytuacji finansowej wynoszą:

	Rok zakończony	Rok zakończony
	31 grudnia 2018	31 grudnia 2017
Nabycie rzeczowych aktywów trwałych	6 927	-
Nabycie aktywów niematerialnych	-	-
Razem	6 927	-

38.4 Rozliczenia międzyokresowe

	Rok zakończony 31 grudnia 2018	Rok zakończony 31 grudnia 2017
Rozliczenia międzyokresowe kosztów z tytułu:
Naliczonych premii pieniężnych dla dostawców	-	1 420
Usług marketingowych i pośrednictwa sprzedaży	-	2 073
Pozostałych rozliczeń międzyokresowych kosztów	1 016	1 557
Razem	1 016	5 050
- krótkoterminowe	1 016	5 050
- długoterminowe	-	-

	Rok zakończony 31 grudnia 2018	Rok zakończony 31 grudnia 2017 (*dane przekształcone)
Rozliczenia międzyokresowe przychodów z tytułu:
Dotacji rządowych	3 373	3 609
Pozostałe	606	710
Razem	3 979	4 319
- krótkoterminowe	405	451
- długoterminowe	3 574	3 868

*przekształcenie danych porównawczych zostało opisane w nocie 10 niniejszego skonsolidowanego sprawozdania finansowego

W pozycji dotacji rządowych ujmowane są dotacje do działalności operacyjnej. Na dzień 31 grudnia 2018 roku na saldo dotacji rządowych składają się dotacje w ramach programów: SAPARD (3 123 tys. PLN), SPOROL (6 tys. PLN), PFRON (9 tys. PLN).

39 Zysk z działalności inwestycyjnej

	Rok zakończony	Rok zakończony
	31 grudnia 2018r	31 grudnia 2017r
Zysk ze zbycia środków trwałych	-5 165	-3 754
Strata ze zbycia inwestycji	355	-
Odpisy aktualizujące wartość rzeczowego majątku trwałego i aktywów
niematerialnych	-1 167	-2 683
Reklasyfikacja rzeczowego majątku trwałego do nieruchomości
inwestycyjnych	7 662	-
Likwidacja środków trwałych	2 089	-
Wycena nieruchomości inwestycyjnych	-660	-
Zysk z działalności inwestycyjnej	3 115	-6 437

40 Zwiększenie/zmniejszenie stanu zobowiązań z wyjątkiem kredytów i pożyczek

	Rok zakończony 31 grudnia 2018r	Rok zakończony 31 grudnia 2017r
Zmiana stanu zobowiązań krótkoterminowych	-2 123	242 206
Zmiana stanu kredytów i pożyczek	-	24 325
Zmiana stanu z tytułu nabycia jednostek zależnych	-	-281 892
Zmiana stanu innych zobowiązań finansowych (w tym leasingu)	-	-1 543
Zmiana stanu zobowiązań z tytułu wykupu ziemi	-	648
Zmiana stanu zobowiązań krótkoterminowych (z wyjątkiem kredytów i pożyczek)	-2 123	-16 256

41 Nabycie rzeczowych aktywów trwałych i aktywów niefinansowych

	Rok zakończony 31 grudnia 2018r	Rok zakończony 31 grudnia 2017
Wykup rzeczowego majątku trwałego z leasingu	14 507	7 253
Zwiększenia środków trwałych	- 37 742	-17 087
Zmiana stanu środków trwałych w budowie	- 9 826	-7 136
Zmiana stanu zobowiązań z tytułu nabycia rzeczowych aktywów trwałych	- 9 823	-648
Inne	- 102	-1 464
Nabycie rzeczowych aktywów trwałych i aktywów niefinansowych	-42 986	-19 082

42 Zobowiązania warunkowe

42.1 Zobowiązania warunkowe

Przepisy dotyczące podatku od towarów i usług, podatku dochodowego od osób prawnych, fizycznych, podatku od nieruchomości czy składek na ubezpieczenia społeczne podlegają zmianom, wskutek czego niejednokrotnie brak jest odniesienia do utrwalonych regulacji bądź precedensów prawnych. Obowiązujące przepisy zawierają również niejasności, które powodują różnice w opiniach, co do interpretacji prawnej przepisów podatkowych zarówno między organami państwowymi, jak i między organami państwowymi i przedsiębiorstwami. Rozliczenia podatkowe oraz inne (na przykład celne czy dewizowe) mogą być przedmiotem kontroli organów, które uprawnione są do nakładania istotnych kar, a ustalone w wyniku kontroli dodatkowe kwoty zobowiązań muszą zostać wpłacone wraz z odsetkami. Zjawiska te powodują, że ryzyko podatkowe w Polsce jest wyższe niż istniejące zwykle w krajach o bardziej rozwiniętym systemie podatkowym.

Rozliczenia podatkowe mogą zostać poddane kontroli przez okres pięciu lat. W efekcie kwoty wykazane w sprawozdaniu finansowym mogą ulec zmianie w późniejszym terminie po ostatecznym ustaleniu ich wysokości przez organy skarbowe. Spółka podlegała kontroli ze strony organów podatkowych.

W 2018 roku została zakończona kontrola prawidłowości rozliczania podatku od towarów i usług za rok 2013. Protokół pokontrolny nie zawiera zastrzeżeń.

42.2 Sprawy sądowe

Na dzień 31 grudnia 2018 roku GOBARTO S.A. (lub Spółki z Grupy GOBARTO S.A.) nie były stroną postępowań sądowych i upadłościowych, których wartość przedmiotu sporu przekraczałaby 400 tys. zł.

42.3 Rozliczenia podatkowe

Na dzień 31 grudnia 2018 roku w Grupie nie toczyły się postępowanie kontrolne.

43 Informacje o podmiotach powiązanych

Następująca tabela przedstawia łączne kwoty transakcji zawartych z podmiotami powiązanymi za bieżący i poprzedni rok obrotowy:

Podmiot powiązany		Sprzedaż na rzecz podmiotów powiązanych	Zakupy od podmiotów powiązanych	Należności od podmiotów powiązanych	w tym przetermi nowane	Zobowiązania wobec podmiotów powiązanych	w tym zaległe, po upływie terminu płatności
Główny akcjonariusz:
	2018	7 848	134 233	1 656	-	146 302	1 179
CEDROB S.A.	2017	18 295	201 504	883	253	146 199	6 429
Pozostałe podmioty powiązane:
CEDROB Vertriebs Und	2018	-	-	-	-	-	-
Handelsgesellschaft GmbH	2017	-	-	209	-	-	-
CEDROB Passau GmbH	2018	22 767	-	8 214	-	2	-
	2017	24 052	-	5 532	-	-	-
Fermy Koźlakiewicz	2018	101	-	124	-	-	-
	2017	-	-	-	-	-	-
"MYŁKUS" Karol Miler	2018	-	598	-		45	-
	2017	-	-	-	-	-	-

Na dzień 31 grudnia 2018r. w pozycji Zobowiązaniach wobec podmiotów powiązanych wykazano 62.000 tys. PLN zobowiązania z tytułu zakupu:

14 000 tys. PLN Zorganizowanej Części Przedsiębiorstwa Zakład Produkcyjny w Ciechanowie i Zorganizowanej Części Przedsiębiorstwa Sklepy Firmowe,
48 000 tys. PLN akcji ZM Silesia S.A.

Wszystkie transakcje z podmiotami powiązanymi są dokonywane na warunkach rynkowych.

W roku zakończonym 31 grudnia 2018 nie wystąpiły transakcje z podmiotami powiązanymi Grupy Kapitałowej GOBARTO S.A., nie będące transakcjami typowymi i rutynowymi, wynikającymi z bieżącej działalności operacyjnej prowadzonej przez Grupę.

Transakcje z innymi podmiotami powiązanymi nie objętymi skonsolidowanym sprawozdaniem finansowym w roku zakończonym 31 grudnia 2018:

	Rok zakończony	Rok zakończony
	31 grudnia 2018	31 grudnia 2017
Strona transakcji	Zakup usług	Zakup usług
podmioty powiązane kapitałowo z personelem kierowniczym	895	109
Razem	895	109

43.1 Jednostka dominująca wyższego szczebla

Na dzień 31 grudnia 2018 roku CEDROB S.A. jest właścicielem 23.786.505 szt. akcji co stanowi 85,56% akcji zwykłych jednostki dominującej.

43.2 Wynagrodzenie wyższej kadry kierowniczej Grupy

43.2.1 Wynagrodzenie wypłacone lub należne członkom Zarządu, członkom Rady Nadzorczej Grupy oraz pozostałym członkom głównej kadry kierowniczej

	Rok zakończony	Rok zakończony
	31 grudnia 2018	31 grudnia 2017
Zarząd jednostki dominującej
Krótkoterminowe świadczenia pracownicze
(wynagrodzenia i narzuty)	5 902	3 929
Rada Nadzorcza jednostki dominującej
Krótkoterminowe świadczenia pracownicze
(wynagrodzenia i narzuty)	411	349
Zarządy jednostek zależnych
Krótkoterminowe świadczenia pracownicze
(wynagrodzenia i narzuty)	3 892	2 553
Razem	10 206	6 831

	Rok zakończony 31 grudnia 2018	Rok zakończony 31 grudnia 2017
Krótkoterminowe świadczenia pracownicze (wynagrodzenia i narzuty)	10 865	5 827
Łączna kwota wynagrodzenia wypłaconego głównej kadrze kierowniczej (za wyjątkiem członków Zarządu i Rady Nadzorczej)	10 865	5 827

44 Informacje o wynagrodzeniu biegłego rewidenta lub podmiotu uprawnionego do badania sprawozdań finansowych

Poniższa tabela przedstawia wynagrodzenie podmiotu uprawnionego do badania sprawozdań finansowych wypłacone i należne bez kosztów dodatkowych za rok zakończony dnia 31 grudnia 2018 roku i 31 grudnia 2017 roku:

	Rok zakończony 31 grudnia 2018**	Rok zakończony 31 grudnia 2017*
Obowiązkowe badanie rocznego skonsolidowanego sprawozdania finansowego i przeglądu półrocznego	431***	245
Badanie sprawozdań jednostkowych spółek zależnych	335	109
Razem	766	354

*dotyczy Ernst & Young Audyt Polska sp. z o.o. sp. k.

**dotyczy KPMG Audyt Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością sp.k

***kwota wynagrodzenia wynikająca z zapisów umowy to 195 tys. PLN i 20 tys. koszty dodatkowe.

Na ten moment wynagrodzenie KPMG Audyt Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Spółka komandytowa zamyka się kwotą 766 tys. PLN i jest kwotą ostateczną

45 Cele i zasady zarządzania ryzykiem finansowym

Do głównych instrumentów finansowych, z których korzysta Grupa, należą kredyty bankowe, umowy leasingu finansowego i dzierżawy z opcją zakupu, środki pieniężne i lokaty krótkoterminowe. Głównym celem tych instrumentów finansowych jest pozyskanie środków finansowych na działalność Grupy. Grupa posiada też inne instrumenty finansowe, takie jak należności i zobowiązania z tytułu dostaw i usług, które powstają bezpośrednio w toku prowadzonej przez nią działalności.

Zasadą stosowaną przez Grupę obecnie i przez cały okres objęty sprawozdaniem jest nieprowadzenie obrotu instrumentami finansowymi.

Główne rodzaje ryzyka wynikającego z instrumentów finansowych Grupy obejmują ryzyko stopy procentowej, ryzyko związane z płynnością, ryzyko walutowe oraz ryzyko kredytowe. Zarząd jednostki dominującej weryfikuje i uzgadnia zasady zarządzania każdym z tych rodzajów ryzyka – zasady te zostały w skrócie omówione poniżej. Grupa monitoruje również ryzyko cen rynkowych dotyczące wszystkich posiadanych przez nią instrumentów finansowych.

45.1 Ryzyko stopy procentowej

Narażenie Grupy na ryzyko wywołane zmianami stóp procentowych dotyczy przede wszystkim długoterminowych zobowiązań finansowych. Grupa zarządza kosztami oprocentowania poprzez korzystanie zarówno ze zobowiązań o oprocentowaniu stałym, jak i zmiennym. Aby przyjęte przez Grupę rozwiązanie było skuteczne z ekonomicznego punktu widzenia, zawiera ona kontrakty na zamianę stóp procentowych (swapy procentowe), w ramach których zgadza się na wymianę, w określonych odstępach czasu, różnicy między kwotą odsetek naliczonych według stałego i zmiennego oprocentowania od uzgodnionej kwoty głównej. Transakcje te mają na celu zabezpieczenie zaciągniętych zobowiązań.

Ryzyko stopy procentowej – wrażliwość na zmiany

Poniższa tabela przedstawia wrażliwość wyniku finansowego brutto na racjonalnie możliwe zmiany stóp procentowych przy założeniu niezmienności innych czynników (w związku z zobowiązaniami o zmiennej stopie procentowej). Nie przedstawiono wpływu na kapitał własny Grupy.

		Wzrost stopy o		Spadek stopy o
		1%
Analiza wrażliwości na 31 grudnia 2018	Wartość narażona na ryzyko	Wpływ na wynik finansowy przed opodatkowaniem	Wpływ na inne dochody całkowite	Wpływ na wynik finansowy przed opodatkowaniem	Wpływ na inne dochody całkowite
Aktywa finansowe	46 674	467		- - 467	-
Środki pieniężne i ich ekwiwalenty	46 674	467		- - 467	-
Zobowiązania finansowe	280 231	2 802		- - 2 802	-
Kredyty i pożyczki	241 939	2 420		- - 2 420	-
Leasing finansowy	38 292	383		- - 383	-
Wpływ na wynik finansowy		2 336		- 2 336

		Wzrost stopy o		Spadek stopy o
		1%			-1%
Analiza wrażliwości na 31 grudnia 2017	Wartość narażona na ryzyko	Wpływ na wynik finansowy przed opodatkowaniem	Wpływ na inne dochody całkowite		Wpływ na wynik finansowy przed opodatkowaniem	Wpływ na inne dochody całkowite
Aktywa finansowe	62 090	621	-	-	621	-
Środki pieniężne i ich ekwiwalenty	62 090	621	-	-	621	-
Zobowiązania finansowe	236 046	2 360	-	-	2 360	-
Kredyty i pożyczki	198 266	1 983	-	-	1 983	-
Leasing finansowy	37 780	377	-	-	377	-
Wpływ na wynik finansowy		1 739		-	1 739

45.2 Ryzyko walutowe

Grupa jest zarówno eksporterem, jak i importerem w związku z czym posiada otwartą pozycję walutową. W związku z powyższym poziom kursu walutowego ma wpływ na kształtowanie się wyników finansowych Grupy. Ponadto należy zauważyć, iż umacnianie się złotego względem innych walut osłabia konkurencyjność na rynkach zagranicznych i niekorzystnie wpływa na rozwój eksportu Grupy. Jednocześnie należy podkreślić, iż w kontraktach podpisywanych przez Grupę są klauzule, które w okresach kwartalnych pozwalają na zmiany cen wynikające ze zmian kursów walutowych. Z drugiej strony osłabienie się kursu złotego wobec walut obcych poprawia rentowność sprzedaży eksportowej. Grupa do zabezpieczania otwartej pozycji walutowej nie stosuje transakcji zabezpieczających jak opcje walutowe, ograniczając się do transakcji typu forward..

Rok zakończony 31 grudnia 2018

Klasy instrumentów finansowych	Wartość sprawozdawcza w PLN	Wartość narażona na ryzyko	kurs EUR/PLN +5% Wynik finansowy przed opodatkowaniem	Inne całkowite dochody	KURS EUR/PLN -5% Wynik finansowy przed opodatkowaniem		Inne całkowite dochody
Należności z tytułu dostaw i usług	137 366	5 684 EUR	284	EUR - EUR	- 284	EUR	- EUR
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług	198 124	7 228 EUR	- 361	EUR - EUR	361	EUR	- EUR
Klasy instrumentów finansowych	Wartość sprawozdawcza w PLN	Wartość narażona na ryzyko	kurs USD/PLN +5% Wynik finansowy przed opodatkowaniem	Inne całkowite dochody	KURS USD/PLN -5% Wynik finansowy przed opodatkowaniem		Inne całkowite dochody
Należności z tytułu dostaw i usług Zobowiązania z tytułu dostaw i	137 366	335 USD	17	USD - USD	- 17	USD	- USD
usług	198 124	27 USD	- 1	USD - USD	1	USD	- USD
Klasy instrumentów finansowych	Wartość sprawozdawcza w PLN	Wartość narażona na ryzyko	kurs USD/PLN +5% Wynik finansowy przed opodatkowaniem	Inne całkowite dochody	KURS USD/PLN -5% Wynik finansowy przed opodatkowaniem		Inne całkowite dochody
Należności z tytułu dostaw i usług Zobowiązania z tytułu dostaw i usług	137 366 198 124	1 223 CZK 4 CZK	61 0	CZK -CZK CZK -CZK	- 61 0	CZK CZK	-CZK -CZK
Klasy instrumentów finansowych	Wartość sprawozdawcza w PLN	Wartość narażona na ryzyko	kurs USD/PLN +5% Wynik finansowy przed opodatkowaniem	Inne całkowite dochody	KURS USD/PLN -5% Wynik finansowy przed opodatkowaniem		Inne całkowite dochody
Należności z tytułu dostaw i usług	137 366	65 GBP	3	GBP -GBP	- 3	GBP	-GBP

Rok zakończony 31 grudnia 2017

Klasy instrumentów finansowych	Wartość sprawozdawcza w PLN	Wartość narażona na ryzyko	kurs EUR/PLN +5% Wynik finansowy przed opodatkowaniem	Inne całkowite dochody	KURS EUR/PLN -5% Wynik finansowy przed opodatkowaniem	Inne całkowite dochody
Należności z tytułu dostaw i usług	143 543	22 815 EUR	1 141	EUR - EUR	- 1 141	EUR - EUR
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług	206 271	1 086 EUR	- 54	EUR - EUR	54	EUR - EUR
Klasy instrumentów finansowych	Wartość sprawozdawcza w PLN	Wartość narażona na ryzyko	kurs USD/PLN +5% Wynik finansowy przed opodatkowaniem	Inne całkowite dochody	KURS USD/PLN -5% Wynik finansowy przed opodatkowaniem	Inne całkowite dochody
Należności z tytułu dostaw i usług	143 543	508 USD	25	USD - USD	- 25	USD - USD
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług	206 271	73 USD	- 4	USD - USD	4	USD - USD
Klasy instrumentów finansowych	Wartość sprawozdawcza w PLN	Wartość narażona na ryzyko	kurs USD/PLN +5% Wynik finansowy przed opodatkowaniem	Inne całkowite dochody	KURS USD/PLN -5% Wynik finansowy przed opodatkowaniem	Inne całkowite dochody
Należności z tytułu dostaw i usług Zobowiązania z tytułu dostaw i	143 543	1 746 CZK	87	CZK -CZK	- 87	USD -CZK
usług	206 271	44 CZK	- 2	CZK -CZK	2	USD -CZK
Klasy instrumentów finansowych	Wartość sprawozdawcza w PLN	Wartość narażona na ryzyko	kurs USD/PLN +5% Wynik finansowy przed opodatkowaniem	Inne całkowite dochody	KURS USD/PLN -5% Wynik finansowy przed opodatkowaniem	Inne całkowite dochody
Należności z tytułu dostaw i usług	143 543	65 GBP	3	GBP -GBP	- 3	USD -GBP

45.3 Ryzyko kredytowe

Ryzyko kredytowe to ryzyko związane z możliwością poniesienia przez Grupę Kapitałową straty finansowej, w przypadku gdy klient lub kontrahent instrumentu finansowego nie spełni swoich zobowiązań umownych, wynikające głównie z należności Grupy od klientów.

Transakcje, które narażają Grupę Kapitałową na ryzyko kredytowe dotyczą należności z tytułu dostaw i usług, środków pieniężnych i innych aktywów finansowych. Zgodnie z polityką Zarządu ekspozycja Grupy Kapitałowej na ryzyko kredytowe jest monitorowana na bieżąco.

Na każdy dzień sprawozdawczy Grupa Kapitałowa dokonuje oceny, czy ryzyko kredytowe związane z danym instrumentem finansowym znacznie wzrosło od dnia jego początkowego ujęcia. Dokonując takiej oceny, Grupa posługuje się zmianą ryzyka niewykonania zobowiązania w oczekiwanym okresie życia instrumentu finansowego, a nie zmianą kwoty oczekiwanych strat kredytowych. W celu dokonania takiej oceny Grupa Kapitałowa porównuje ryzyko niewykonania zobowiązania dla danego instrumentu finansowego na dzień sprawozdawczy z ryzykiem niewykonania zobowiązania dla tego instrumentu finansowego na dzień początkowego ujęcia, biorąc pod uwagę racjonalne i możliwe do udokumentowania informacje, które są dostępne bez nadmiernych kosztów lub starań i które wskazują na znaczny wzrost ryzyka kredytowego od momentu początkowego ujęcia.

Celem wymogów w zakresie utraty wartości jest ujęcie oczekiwanych strat kredytowych w całym okresie życia wszystkich instrumentów finansowych, w odniesieniu do których odnotowano znaczny wzrost ryzyka kredytowego od momentu początkowego ujęcia – niezależnie od tego, czy oceniane one były indywidualnie czy zbiorowo – biorąc pod uwagę wszystkie racjonalne i możliwe do udokumentowania informacje, włączając w to dane dotyczące przyszłości.

Ryzyko kredytowe związane z należnościami z tytułu dostaw i usług, środkami pieniężnymi i innymi aktywami finansowymi jest ograniczone ze względu na bardzo dużą bazę klientów i wysoki poziom dywersyfikacji ryzyka. Z tego względu koncentracja ryzyka kredytowego jest nieistotna.

Ponadto Grupa Kapitałowa prowadzi restrykcyjną politykę zarządzania należnościami, w ramach której ryzyko niewypłacalności klienta ograniczane jest poprzez korzystanie z ubezpieczenia kredytu kupieckiego. W 2018r. około 82 % (73 % w roku 2017) należności z tytułu dostaw i usług Grupy Kapitałowej było objęte ubezpieczeniem. W przypadku niewypłacalności klientów objętych ubezpieczeniem ubezpieczyciel wypłaca odszkodowanie.

Grupa Kapitałowa nie poniosła żadnych istotnych strat w związku z niewypełnianiem zobowiązań przez klientów. Odpisy aktualizujące z tytułu utraty wartości są ujmowane od należności nieubezpieczonych i od kwot odpowiadających udziałowi własnemu Grupy Kapitałowej dla należności, które są ubezpieczone, na podstawie szczegółowej analizy trwałej utraty wartości należności.

Wartość księgowa każdego z aktywów finansowych odzwierciedla maksymalną ekspozycję na ryzyko kredytowe.

Na dzień 31 grudnia 2018r. struktura wiekowa należności z tytułu dostaw i usług przedstawiała się następująco:

	Rok zakończony 31 grudnia 2018		Rok zakończony 31 grudnia 2017*
	Wartość brutto	Odpis aktualizujący	Wartość brutto	Odpis aktualizujący
Nieprzeterminowane	110 387	93	107 481	151
Przeterminowane:
0-30 dni	23 680	22	29 954	72
31-180 dni	3 762	222	5 048	513
181-365 dni	231	163	450	298
> 365 dni	14 837	14 544	16 591	15 203
Razem	152 898	15 044	159 524	16 237

* Odpis aktualizujący należności po przekształceniu wg MSSF 9

45.4 Ryzyko związane z płynnością

Grupa monitoruje ryzyko braku funduszy poprzez planowanie płynności. Narzędzie to uwzględnia terminy wymagalności/ zapadalności zarówno inwestycji jak i aktywów finansowych (np. konta należności, pozostałych aktywów finansowych) oraz prognozowane przepływy pieniężne z działalności operacyjnej.

Celem Grupy jest utrzymanie równowagi pomiędzy ciągłością a elastycznością finansowania, poprzez korzystanie z rozmaitych źródeł finansowania, takich jak kredyty w rachunku bieżącym, kredyty bankowe, pożyczki, umowy leasingu finansowego oraz umowy dzierżawy z opcją zakupu.

Poniżej przedstawiono przepływy pieniężne wynikające z umów:

	Krótkoterminowe		Długoterminowe		Zobowiązania
	do 12 mc	1 do 3 lat	3 do 5 lat	powyżej 5 lat	razem
Stan na 31 grudnia 2018
Kredyty i pożyczki	91 003	60 963	47 189	2 784	201 939
Odsetki od kredytów bankowych	6 370	4 267	3 303	195	14 135
Leasing finansowy	14 417	18 793	5 082	-	38 292
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług	198 124	-	-	-	198 124
Zobowiązania finansowe	4 123	-	19 798	5 352	29 273
Zobowiązania z tytułu zakupu udziałów i akcji	65 355	-	2 000	-	67 355
Swapy stopy procentowej wykorzystywane w rachunkowości zabezpieczeń	-	-	1 005	-	1 005
Razem	379 392	84 023	78 377	8 331	550 123

	Krótkoterminowe		Długoterminowe		Zobowiązania
	do 12 mc	1 do 3 lat	3 do 5 lat	powyżej 5 lat	razem
Stan na 31 grudnia 2017 (*dane przekształcone)
Kredyty i pożyczki	179 309	18 957	-	-	198 266
Odsetki od kredytów bankowych	12 552	1 327	-	-	13 879
Leasing finansowy	12 590	19 698	5 492	-	37 780
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług	206 271	-	-	-	206 271
Zobowiązania finansowe	1 978	-	19 698	5 997	27 673
Zobowiązania z tytułu zakupu udziałów i akcji	109 255	-	6 500	-	115 755
Swapy stopy procentowej wykorzystywane w rachunkowości zabezpieczeń	-	-	-	-	-
Razem	521 955	39 982	31 690	5 997	599 624

*przekształcenie danych porównawczych zostało opisane w nocie 10 niniejszego skonsolidowanego sprawozdania finansowego

46 Rachunkowość zabezpieczeń

Grupa w ograniczonym zakresie korzystała z instrumentów finansowych zabezpieczających ryzyko kursowe, zawierając transakcje forward.

W celu ograniczenia zmienności wartości ponoszonych przez Grupę kosztów odsetkowych (powodującej odchylenia od kwot przyjętych w planach finansowych, czy budżetach), jednostka dominująca wykorzystuje transakcje pochodne typu Interest Rate Swap (IRS). Poprzez wykorzystanie kontraktu IRS na potrzeby zabezpieczenia się przed ryzykiem stopy procentowej Grupa minimalizuje wahanie stopy procentowej, po jakiej obsługiwany będzie koszt odsetkowy z tytułu zaciągniętego kredytu w danym horyzoncie czasowym.

Wykorzystywane przez Grupę kontrakty IRS należą do poziomu 2 hierarchii wyceny do wartości godziwej.

Wartość godziwa walutowych kontraktów forward jest ustalana poprzez odniesienie do bieżących kursów terminowych (forward) występujących przy kontraktach o podobnym terminie zapadalności. Wartość godziwa kontraktów na zamianę stóp procentowych jest ustalana na podstawie modelu wyceny uwzględniającego obserwowalne dane rynkowe, w tym w szczególności bieżące terminowe stopy procentowe.

Poniżej podsumowanie transakcji zabezpieczających oraz parametrów kredytu dla Grupy stanowiącego ekonomiczną pozycję zabezpieczaną.

Kryterium	Transza nr 1 kredytu	IRS I	Transza nr 2 i 3 kredytu	IRS II
Wolumen (PLN)	22 500 000,00 zł	11 250 000,00 zł	27 597 991,77 zł	13 798 995,89 zł
Data zawarcia	31.10.2017	27.02.2018	31.10.2017	27.02.2018
Dzień zakończenia	31.03.2023	31.03.2023	29.09.2023	29.09.2023
Początek naliczania odsetek	01.12.2017	28.02.2018	01.12.2017	28.02.2018
Okres odsetkowy	3M	3M	3M	3M
Baza odsetkowa	Act/365	Act/365	Act/365	Act/365
Stała stopa procentowa (płacona przez Spółkę)	-	2,83%	-	2,85%
Zmienna stopa procentowa	WIBOR 3M	WIBOR 3M	WIBOR 3M	WIBOR 3M
Amortyzacja	20 równych rat w wysokości 1.000 000 PLN płatnych w ostatnim dniu roboczym kwartału od 30.03.2018 oraz ostatnia rata w wysokości 2.500.000 PLN	Amortyzacja liniowa w wysokości 500 000 PLN na koniec każdego kwartału od 30.03.2018 oraz ostatnia rata w wysokości 1.250.000 PLN	22 równych rat w wysokości 780.000 PLN płatnych w ostatnim dniu roboczym kwartału od 30.03.2018 oraz 69 równych rat w wysokości 135.000 PLN płatnych w ostatnim dniu roboczym każdego miesiąca od 31.01.2018 oraz ostatnia rata w wysokości 1.797.991,77 PLN	Amortyzacja liniowa w wysokości 592 500 PLN na koniec każdego kwartału od 30.03.2018 oraz ostatnia rata w wysokości 898.996 PLN
Sposób ustalania stawki referencyjnej dla zmiennej stopy procentowej	2 dni robocze przed rozpoczęciem kolejnego kwartału	2 dni robocze przed rozpoczęciem każdego kwartału	2 dni robocze przed rozpoczęciem kolejnego kwartału/miesiąca	2 dni robocze przed rozpoczęciem każdego kwartału

Kryterium	Transza nr 4 kredytu	IRS III	Transza nr 4 kredytu	IRS IV
Wolumen (PLN)	18 000 000,00 zł	9 000 000,00 zł	44 000 000,00 zł	22 000 000,00 zł
Data zawarcia	31.10.2017	27.02.2018	29.06.2018	29.08.2018
Dzień zakończenia	29.12.2023	29.12.2023	27.06.2023	27.06.2023
Początek naliczania odsetek	01.12.2017	28.02.2018	30.06.2018	29.08.2018
Okres odsetkowy	3M	3M	3M	3M
Baza odsetkowa	Act/365	Act/365	Act/365	Act/365
Stała stopa procentowa (płacona przez Spółkę)	-	2,87%	-	2,64%
Zmienna stopa procentowa	WIBOR 3M	WIBOR 3M	WIBOR 3M	WIBOR 3M
Amortyzacja	24 równych rat w wysokości 750 000 PLN płatnych w ostatnim dniu roboczym kwartału od 30.03.2018	Amortyzacja liniowa w wysokości 375 000 PLN na koniec każdego kwartału od 30.03.2018	20 równych rat w wysokości 2 200 000 PLN płatnych w ostatnim dniu roboczym kwartału od 28.09.2018	Amortyzacja liniowa w wysokości 1 100 000 PLN na koniec każdego kwartału od 28.09.2018
Sposób ustalania stawki referencyjnej dla zmiennej stopy procentowej	2 dni robocze przed rozpoczęciem kolejnego kwartału	2 dni robocze przed rozpoczęciem każdego kwartału	2 dni robocze przed rozpoczęciem kolejnego kwartału	2 dni robocze przed rozpoczęciem każdego kwartału

Poniżej podsumowanie transakcji zabezpieczających oraz parametrów kredytu dla spółek zależnych, stanowiącego ekonomiczną pozycję zabezpieczaną.

Kryterium	KREDYT PHU FERMA-POL	IRS FERMA-POL	KREDYT AGRO BIEGANÓW	IRS AGRO BIEGANÓW
Wolumen (PLN)	7 800 000,00 zł	3 900 000,00 zł	6 750 000,00 zł	3 375 000,00 zł
Data zawarcia	31.10.2017	27.02.2018	31.10.2017	27.02.2018
Dzień zakończenia	29.12.2023	29.12.2023	29.09.2023	29.09.2023
Początek naliczania odsetek	01.12.2017	28.02.2018	01.12.2017	28.02.2018
Okres odsetkowy	3M	3M	3M	3M
Baza odsetkowa	Act/365	Act/365	Act/365	Act/365
Stała stopa procentowa (płacona przez Spółkę)	-	2,97%	-	2,95%
Zmienna stopa procentowa	WIBOR 3M	WIBOR 3M	WIBOR 3M	WIBOR 3M
Amortyzacja	23 równych rat w wysokości 209.000 PLN płatnych w ostatnim dniu roboczym kwartału od 30.03.2018 oraz ostatnia rata balonowa w wysokości 2.993.000 PLN	Amortyzacja liniowa w wysokości 104.500 PLN na koniec każdego kwartału od 30.03.2018 oraz ostatnia rata w wysokości 1.496.500 PLN	23 równych rat w wysokości 187.500 PLN płatnych w ostatnim dniu roboczym kwartału od 30.03.2018 oraz ostatnia rata balonowa w wysokości 2.625.000 PLN	Amortyzacja liniowa w wysokości 93 750 PLN na koniec każdego kwartału od 30.03.2018 oraz ostatnia rata w wysokości 1.312.500 PLN
Sposób ustalania stawki	2 dni robocze przed	2 dni robocze przed	2 dni robocze przed	2 dni robocze przed
referencyjnej dla zmiennej	rozpoczęciem	rozpoczęciem	rozpoczęciem	rozpoczęciem
stopy procentowej	kolejnego kwartału	każdego kwartału	kolejnego kwartału	każdego kwartału

Kryterium	KREDYT AGRO GOBARTO	IRS AGRO GOBARTO	KREDYT ROLPOL	IRS ROLPOL
Wolumen (PLN)	5 214 432,42 zł	2 546 466,00 zł	3 826 200,00 zł	1 913 100,00 zł
Data zawarcia	31.10.2017	27.02.2018	31.10.2017	27.02.2018
Dzień zakończenia	29.09.2023	29.09.2023	29.12.2023	29.12.2023
Początek naliczania odsetek	01.12.2018	28.02.2019	01.12.2017	28.02.2018
Okres odsetkowy	3M	3M	3M	3M
Baza odsetkowa	Act/365	Act/365	Act/365	Act/365
Stała stopa procentowa (płacona przez Spółkę)	-	2,90%	-	2,95%
Zmienna stopa procentowa	WIBOR 3M	WIBOR 3M	WIBOR 3M	WIBOR 3M
Amortyzacja	3 równych rat w wysokości 314.600 PLN oraz 66 równych ratach w wysokości 53.400 PLN płatnych w ostatnim dniu roboczym miesiąca od 31.01.2018 oraz ostatnia rata balonowa w wysokości 799.800 PLN	Amortyzacja liniowa w wysokości 242.066 PLN na koniec każdego kwartału od 31.01.2018 oraz w wysokości 80.100 na koniec każdego kwartału od 31.12.2018 oraz ostatnia rata w wysokości 453.300 PLN	71 równych rat w wysokości 42.600 PLN płatnych w ostatnim dniu roboczym miesiąca od 31.01.2018 oraz 1 ostatniej racie w wysokości 886.800 PLN	Amortyzacja liniowa w wysokości 63.900 PLN na koniec każdego kwartału od 30.03.2018 oraz w wysokości 486.000 PLN na koniec trwania umowy
Sposób ustalania stawki referencyjnej dla zmiennej	2 dni robocze przed rozpoczęciem	2 dni robocze przed rozpoczęciem	2 dni robocze przed rozpoczęciem	2 dni robocze przed rozpoczęciem
stopy procentowej	kolejnego kwartału	każdego kwartału	kolejnego kwartału	każdego kwartału

Kryterium	KREDYT AGRO NET	IRS AGRO NET	KREDYT ZM SILESIA	IRS ZM SILESIA
Wolumen (PLN)	3 826 200,00 zł	1 913 100,00 zł	21 339 065,75 zł	10 669 533,00 zł
Data zawarcia	31.10.2017	27.02.2018	31.10.2017	29.08.2018
Dzień zakończenia	29.07.2022	29.07.2022	27.06.2023	27.06.2023
Początek naliczania odsetek	01.12.2017	28.02.2018	01.07.2018	29.08.2018
Okres odsetkowy	3M	3M	3M	3M
Baza odsetkowa	Act/365	Act/365	Act/365	Act/365
Stała stopa procentowa (płacona przez Spółkę)	-	2,74%	-	2,74%
Zmienna stopa procentowa	WIBOR 3M	WIBOR 3M	WIBOR 3M	WIBOR 3M
Amortyzacja	54 równych rat w wysokości 41.156 PLN płatnych w ostatnim dniu roboczym miesiąca od 31.01.2018 oraz 1 ostatniej racie w wysokości 32.796 PLN	Amortyzacja liniowa w wysokości 61.734 PLN na koniec każdego kwartału od 30.03.2018 oraz w wysokości 16.398 PLN na koniec trwania umowy	57 równych rat w wysokości 367.900 PLN płatnych w ostatnim dniu roboczym miesiąca od 28.09.2018 oraz 1 ostatniej racie w wysokości 368.765,75 PLN	Amortyzacja liniowa w wysokości 551.850 PLN na koniec każdego kwartału od 28.09.2018 oraz w wysokości 552.283 PLN na koniec trwania umowy
Sposób ustalania stawki referencyjnej dla zmiennej stopy procentowej	2 dni robocze przed rozpoczęciem kolejnego kwartału	2 dni robocze przed rozpoczęciem każdego kwartału	2 dni robocze przed rozpoczęciem kolejnego kwartału	2 dni robocze przed rozpoczęciem każdego kwartału

47 Zarządzanie kapitałem

Głównym celem zarządzania kapitałem Grupy jest utrzymanie dobrego ratingu kredytowego i bezpiecznych wskaźników kapitałowych, które wspierałyby działalność operacyjną Grupy i zwiększały wartość dla jej akcjonariuszy.

Grupa zarządza strukturą kapitałową i w wyniku zmian warunków ekonomicznych wprowadza do niej zmiany. W celu utrzymania lub skorygowania struktury kapitałowej, Grupa może zmienić wypłatę dywidendy dla akcjonariuszy, zwrócić kapitał akcjonariuszom lub wyemitować nowe akcje. W roku zakończonym dnia 31 grudnia 2018 roku i 31 grudnia 2017 roku nie wprowadzono żadnych zmian do celów, zasad i procesów obowiązujących w tym obszarze.

Grupa monitoruje stan kapitałów stosując wskaźnik dźwigni, który jest liczony jako stosunek zadłużenia netto do sumy kapitałów powiększonych o zadłużenie netto. Do zadłużenia netto Grupa wlicza oprocentowane kredyty i pożyczki, zobowiązania z tytułu leasingu, zobowiązania z tytułu dostaw i usług i inne zobowiązania, pomniejszone o środki pieniężne i ekwiwalenty środków pieniężnych.

	Rok zakończony 31 grudnia 2018	Rok zakończony 31 grudnia 2017 (*dane przekształcone)
Oprocentowane kredyty i pożyczki	241 955	198 266
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe zobowiązania	198 124	206 271
Minus środki pieniężne i ich ekwiwalenty	46 674	62 090
Zadłużenie netto	393 405	342 447
Kapitał własny	415 718	436 444
Kapitał razem	415 718	436 444
Kapitał i zadłużenie netto	809 123	778 891
Wskaźnik dźwigni	49%	44%

48 Struktura zatrudnienia

Przeciętne zatrudnienie w Grupie w roku zakończonym dnia 31 grudnia 2018 roku i 31 grudnia 2017 roku kształtowało się następująco:

Grupa zatrudnionych	Rok zakończony 31 grudnia 2018	Rok zakończony 31 grudnia 2017
Zarząd jednostki dominującej	6	4
Zarządy jednostek z grupy	10	13
Administracja	394	396
Dział sprzedaży	473	442
Pion produkcji	1 036	1 587
Pozostali	400	362
Razem	2 319	2 804

49 Różnice kursowe z przeliczenia

Pozycja różnic kursowych z przeliczenia obejmuje efekt przeliczenia danych finansowych jednostek zagranicznych sporządzonych w walucie funkcjonalnej UAH na walutę prezentacji niniejszego skonsolidowanego sprawozdania finansowego (czyli PLN).

50 Zdarzenia następujące po dniu sprawozdawczym

50.1 Ustanowienie hipoteki

W dniu 8 stycznia 2019r. jednostka dominująca podała do publicznej informacji, że proces ustanawiania hipotek umownych w wykonaniu postanowień umowy kredytów zawartej przez jednostkę dominującą i spółki zależne z Bankiem Polska Kasa Opieki S.A. z siedzibą w Warszawie w dniu 31 października 2017 roku i zmienionej aneksem w dniu 27 czerwca 2018 roku został zakończony. Wszystkie właściwe sądy rejonowe dokonały w odpowiednich księgach wieczystych wpisów hipotek ustanowionych przez jednostkę dominującą i jej spółki zależne.

50.2 Połączenie jednostki dominującej

W dniu 30 stycznia 2019 Zarząd Gobarto S.A. podjął uchwałę, w której wyraziło zgodę na połączenie GOBARTO S.A. (spółka przejmująca) ze spółką zależną (dalej: spółką przejmowaną) Jama sp. z o.o.:

Spółką przejmującą, w rozumieniu art. 492 § 1 Kodeksu spółek handlowych, jest:

GOBARTO SA z siedzibą w Warszawie, ul. Kłobucka 25, 02-699 Warszawa, wpisanej do Rejestru Przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego prowadzonego przez Sąd Rejonowy dla m. st. Warszawy w Warszawie, XIII Wydział Gospodarczy KRS pod nr 0000094093, REGON: 411141076, NIP: 6991781489.

Spółkami przejmowaną w rozumieniu art. 492 § 1 Kodeksu spółek handlowych jest Jama sp. z o.o.

Połączenie przeprowadzone zostanie w trybie art. 492 § 1 pkt 1) oraz art. 515 § 1 w związku z art. 516 § 6 Kodeksu spółek handlowych, tj. przez przeniesienie całego majątku spółek przejmowanych na spółkę przejmującą (łączenie się przez przejęcie), bez podwyższania kapitału zakładowego spółki przejmującej (spółka przejmująca dysponuje 100% udziałów w kapitałach zakładowych spółek przejmowanych) oraz bez wymiany udziałów spółek przejmowanych na akcje spółki przejmującej.

Z uwagi na przejęcie przez spółkę przejmującą spółki, w których jedynym udziałowcem jest Gobarto, połączenie realizowane będzie w trybie uproszczonym, bez poddawania planu połączenia badaniu przez biegłego rewidenta.

Mając na uwadze, iż spółka przejmująca posiada 100% udziału w kapitale zakładowym spółki przejmowanej nie zachodzi konieczność dokonywania nowej emisji akcji, co pozwoli na zachowanie wysokości kapitału zakładowego spółki przejmującej na dotychczasowym poziomie (278.002.290 zł, który składa się z 27.800.229 akcji zwykłych na okaziciela o wartości nominalnej 10,00 PLN każda).

50.3 Zawarcie przez Jednostkę dominującą aneksów do umów dotyczących nabycia aktywów

W dniu 20 marca 2019r. Jednostka dominująca zawarła:

• Aneks do warunkowej zobowiązującej umowy sprzedaży akcji spółki Zakłady Mięsne Silesia S.A. z siedzibą w Katowicach z dnia 1 grudnia 2017r., na podstawie którego strony uzgodniły, że pozostałą część ceny w kwocie 48.000.000 PLN (czterdzieści osiem milionów PLN) Jednostka dominująca zapłaci do dnia 30 czerwca 2020 roku,

• Aneks do umowy sprzedaży zorganizowanych części przedsiębiorstwa z dnia 31 października 2017r., na podstawie którego strony uzgodniły, że pozostałą część ceny w kwocie 14.000.000 PLN (czternaście milionów PLN) Jednostka dominująca zapłaci do dnia 30 czerwca 2020 roku.

Zarząd spółki dominującej GOBARTO S.A.

17 kwietnia 2019	Karol Ludwiński	Wiceprezes Zarządu	…………………………….
17 kwietnia 2019	Rafał Oleszak	Wiceprezes Zarządu	…………………………….
17 kwietnia 2019	Roman Miler	Wiceprezes Zarządu	…………………………….
17 kwietnia 2019	Katarzyna Goździkowska - Gaztelu Wiceprezes Zarządu		…………………………….
17 kwietnia 2019	Marcin Śliwiński	Prezes Zarządu	………………………….

Sporządzający:

17 kwietnia 2019	Agnieszka Kabus	Główny Księgowy	………………………….
------------------	-----------------	-----------------	-------------

AI assistant

Gobarto S.A. — Annual Report 2018

5628_rns_2019-04-17_c7557a73-9bca-4fb1-92fc-90228620840b.pdf

SKONSOLIDOWANY RAPORT ROCZNY

GRUPY GOBARTO S.A.

WYBRANE DANE FINANSOWE

SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE

GRUPY GOBARTO S.A.

ZA ROK ZAKOŃCZONY DNIA 31 GRUDNIA 2018 ROKU

Grupa GOBARTO S.A. Skonsolidowane sprawozdanie finansowe za rok zakończony dnia 31 grudnia 2018 roku (w tysiącach PLN)

Grupa GOBARTO S.A. Skonsolidowane sprawozdanie finansowe za rok zakończony dnia 31 grudnia 2018 roku (w tysiącach PLN)

SKONSOLIDOWANY RACHUNEK ZYSKÓW I STRAT

za rok zakończony dnia 31 grudnia 2018 roku

SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE Z CAŁKOWITYCH DOCHODÓW

za rok zakończony dnia 31 grudnia 2018 roku

SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE Z SYTUACJI FINANSOWEJ

na dzień 31 grudnia 2018 roku

Grupa GOBARTO S.A. Skonsolidowane sprawozdanie finansowe za rok zakończony dnia 31 grudnia 2018 roku (w tysiącach PLN)

SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE Z PRZEPŁYWÓW PIENIĘŻNYCH

za rok zakończony dnia 31 grudnia 2018 roku

SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE ZE ZMIAN W KAPITALE WŁASNYM

za rok zakończony dnia 31 grudnia 2018 roku

za rok zakończony dnia 31 grudnia 2017 roku – (*przekształcone)**

ZASADY (POLITYKI) RACHUNKOWOŚCI ORAZ DODATKOWE NOTY OBJAŚNIAJĄCE

1 Informacje ogólne

2 Skład Zarządu jednostki dominującej

3 Skład Grupy

W skład Grupy GOBARTO S.A. wchodzą następujące spółki zależne:

4 Zmiany w składzie Grupy

4.1 Połączenie spółek

4.2 Likwidacja spółek

4.3 Zakup przedsiębiorstwa

5 Zatwierdzenie sprawozdania finansowego

6 Istotne wartości oparte na profesjonalnym osądzie i szacunkach

6.1 Profesjonalny osąd

6.2 Niepewność szacunków i założeń

Utrata wartości aktywów trwałych

Składnik aktywów z tytułu podatku odroczonego

Stawki amortyzacyjne

Okres ekonomicznej użyteczności aktywów niematerialnych

Aktywa biologiczne

Nieruchomości inwestycyjne

Aktywa trwałe przeznaczone do sprzedaży

Wycena rezerw z tytułu świadczeń pracowniczych

Wartość godziwa instrumentów finansowych

Utrata wartości aktywów finansowych wycenianych według zamortyzowanego kosztu

Istotny element finansowania

Wynagrodzenie zmienne

7 Podstawa sporządzenia skonsolidowanego sprawozdania finansowego

7.1 Oświadczenie o zgodności

7.2 Waluta funkcjonalna i waluta sprawozdań finansowych

8 Zmiany stosowanych zasad rachunkowości

8.1 Wdrożenie MSSF 15

Wynagrodzenie zmienne

8.2 Wdrożenie MSSF 9

Utrata wartości

Wpływ MSSF 9 na sytuację finansową Grupy Kapitałowej

9 Korekta błędów

9.1 Korekty rozliczeń nabycia jednostek zależnych

• Korekta zysku na nabyciu ZM Silesia S.A.

• Korekta rozliczenia nabycia jednostki zależnej Jama Sp. z o.o.

9.2 Korekty wyceny zapasów w Spółce Agro Bieganów Sp. z o.o.

9.3 Pozostałe korekty związane z błędami księgowymi.

9.4 Błędy prezentacji

10 Porównywalność danych finansowych za poprzedni okres z danymi sprawozdania finansowego za bieżący okres

11 Standardy i interpretacje, które zostały opublikowane a nie weszły jeszcze w życie

11.1 Wdrożenie MSSF 16

Podsumowanie oczekiwanego wpływu

11.2 Wdrożenie pozostałych standardów i interpretacji

Standardy i Interpretacje zatwierdzone przez UE, które nie weszły jeszcze w życie dla okresów rocznych rozpoczynających się w dniu 1 stycznia 2018 r.

Standardy i Interpretacje oczekujące na zatwierdzenie przez UE na dzień 11 lutego 2019 r.

12 Istotne zasady rachunkowości

12.1 Zasady konsolidacji

12.2 Wycena do wartości godziwej

Podsumowanie istotnych zasad rachunkowości dotyczących wyceny do wartości godziwej

12.3 Przeliczanie pozycji wyrażonych w walucie obcej

12.4 Rzeczowe aktywa trwałe

12.5 Aktywa biologiczne

12.6 Nieruchomości inwestycyjne

12.7 Aktywa trwałe przeznaczone do sprzedaży

Gobarto S.A. Annual Report 2018

**okres 12 miesięcy zakończony 31 grudnia 2017 roku (*dane przekształcone)**