AI assistant
PKP Cargo S.A. — Annual Report (ESEF) 2020
Mar 31, 2021
Preview isn't available for this file type.
Download source fileSKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2020 roku według MSSF UE (w milionach złotych)
Spis treści
- SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE Z WYNIKU I POZOSTAŁYCH CAŁKOWITYCH DOCHODÓW ................................. 2
- SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE Z SYTUACJI FINANSOWEJ ................................................................................. 3
- SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE ZE ZMIAN W KAPITALE WŁASNYM ................................................................... 4
- SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE Z PRZEPŁYWÓW PIENIĘŻNYCH ......................................................................... 5
-
- Informacje ogólne .............................................................................................................................................. 6
- 1.1 Podstawowe informacje o działalności Grupy ..................................................................................................... 6
- 1.2 Podstawa sporządzenia Skonsolidowanego Sprawozdania Finansowego ........................................................... 8
- 1.3 Platforma zastosowanych Międzynarodowych Standardów Sprawozdawczości Finansowej ........................... 10
- 1.4 Wpływ pandemii COVID-19 na działalność Grupy ............................................................................................. 11
-
- Noty objaśniające do sprawozdania z wyniku i pozostałych całkowitych dochodów ........................................ 12
- 2.1 Przychody z tytułu umów z klientami ................................................................................................................ 12
- 2.2 Koszty operacyjne .............................................................................................................................................. 15
- 2.3 Pozostałe przychody i (koszty) operacyjne ........................................................................................................ 16
- 2.4 Przychody i (koszty) finansowe .......................................................................................................................... 16
-
- Noty objaśniające dotyczące opodatkowania ................................................................................................... 17
- 3.1 Podatek dochodowy .......................................................................................................................................... 17
-
- Noty objaśniające dotyczące zadłużenia, zarządzania płynnością i kapitałem własnym .................................... 20
- 4.1 Uzgodnienie zobowiązań z tytułu zadłużenia .................................................................................................... 20
- 4.2 Kapitał własny i polityka zarządzania kapitałem ................................................................................................ 23
- 4.3 Zarządzanie ryzykiem płynności ......................................................................................................................... 24
- 4.4 Środki pieniężne i ich ekwiwalenty .................................................................................................................... 25
- 4.5 Dodatkowe wyjaśnienia do sprawozdania z przepływów pieniężnych .............................................................. 25
-
- Noty objaśniające do sprawozdania z sytuacji finansowej ................................................................................ 26
- 5.1 Tabor kolejowy i pozostałe rzeczowe aktywa trwałe ......................................................................................... 26
- 5.2 Prawa do użytkowania aktywów ........................................................................................................................ 32
- 5.3 Inwestycje w jednostkach wycenianych metodą praw własności (MPW) ......................................................... 34
- 5.4 Zapasy ................................................................................................................................................................ 35
- 5.5 Należności handlowe ......................................................................................................................................... 36
- 5.6 Pozostałe aktywa ............................................................................................................................................... 37
- 5.7 Zobowiązania inwestycyjne ............................................................................................................................... 38
- 5.8 Rezerwy z tytułu świadczeń pracowniczych ....................................................................................................... 39
- 5.9 Pozostałe rezerwy .............................................................................................................................................. 42
- 5.10 Pozostałe zobowiązania ................................................................................................................................... 43
-
- Instrumenty finansowe i zasady zarządzania ryzykiem finansowym ................................................................. 44
- 6.1 Instrumenty finansowe ...................................................................................................................................... 45
- 6.2 Zasady zarządzania ryzykiem finansowym ......................................................................................................... 49
-
- Noty pozostałe ................................................................................................................................................. 56
- 7.1 Transakcje z podmiotami powiązanymi ............................................................................................................. 56
- 7.2 Zobowiązania do poniesienia wydatków na niefinansowe aktywa trwałe ........................................................ 57
- 7.3 Zobowiązania warunkowe ................................................................................................................................. 58
- 7.4 Zabezpieczenia spłaty zobowiązań ....................................................................................................................
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE Z WYNIKU I POZOSTAŁYCH CAŁKOWITYCH DOCHODÓW
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE Z SYTUACJI FINANSOWEJ
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE ZE ZMIAN W KAPITALE WŁASNYM
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE Z PRZEPŁYWÓW PIENIĘŻNYCH
1. Informacje ogólne
1.1 Podstawowe informacje o działalności Grupy
1.2 Podstawa sporządzenia Skonsolidowanego Sprawozdania Finansowego
1.3 Platforma zastosowanych Międzynarodowych Standardów Sprawozdawczości Finansowej
1.4 Wpływ pandemii COVID-19 na działalność Grupy
2. Noty objaśniające do sprawozdania z wyniku i pozostałych całkowitych dochodów
2.1 Przychody z tytułu umów z klientami
2.2 Koszty operacyjne
2.3 Pozostałe przychody i (koszty) operacyjne
2.4 Przychody i (koszty) finansowe
3. Noty objaśniające dotyczące opodatkowania
3.1 Podatek dochodowy
4. Noty objaśniające dotyczące zadłużenia, zarządzania płynnością i kapitałem własnym
4.1 Uzgodnienie zobowiązań z tytułu zadłużenia
4.2 Kapitał własny i polityka zarządzania kapitałem
4.3 Zarządzanie ryzykiem płynności
4.4 Środki pieniężne i ich ekwiwalenty
4.5 Dodatkowe wyjaśnienia do sprawozdania z przepływów pieniężnych
5. Noty objaśniające do sprawozdania z sytuacji finansowej
5.1 Tabor kolejowy i pozostałe rzeczowe aktywa trwałe
5.2 Prawa do użytkowania aktywów
5.3 Inwestycje w jednostkach wycenianych metodą praw własności (MPW)
5.4 Zapasy
5.5 Należności handlowe
5.6 Pozostałe aktywa
5.7 Zobowiązania inwestycyjne
5.8 Rezerwy z tytułu świadczeń pracowniczych
5.9 Pozostałe rezerwy
5.10 Pozostałe zobowiązania
6. Instrumenty finansowe i zasady zarządzania ryzykiem finansowym
6.1 Instrumenty finansowe
6.2 Zasady zarządzania ryzykiem finansowym
7. Noty pozostałe
7.1 Transakcje z podmiotami powiązanymi
7.2 Zobowiązania do poniesienia wydatków na niefinansowe aktywa trwałe
7.3 Zobowiązania warunkowe
7.4 Zabezpieczenia spłaty zobowiązań
| 2020-12-31 | 2019-12-31 | |
|---|---|---|
| ifrs-full:IssuedCapitalMember | 259,400 | 259,400 |
| pkpcargosa:KapitalZapasowyMember | 259,400 | 259,400 |
| ifrs-full:ReserveOfGainsAndLossesFromInvestmentsInEquityInstrumentsMember | 259,400 | 259,400 |
| pkpcargosa:ZyskiStratyAktuarialneDotyczaceSwiadczenPracowniczychMember | 259,400 | 259,400 |
| ifrs-full:ReserveOfCashFlowHedgesMember | 259,400 | 259,400 |
| ifrs-full:ReserveOfExchangeDifferencesOnTranslationMember | 259,400 | 259,400 |
| ifrs-full:RetainedEarningsMember | 259,400 | 259,400 |
| 2020-01-01 - 2020-12-31 | 2019-01-01 - 2019-12-31 | |
| ifrs-full:IssuedCapitalMember | 259,400 | 259,400 |
| pkpcargosa:KapitalZapasowyMember | 259,400 | 259,400 |
| ifrs-full:ReserveOfGainsAndLossesFromInvestmentsInEquityInstrumentsMember | 259,400 | 259,400 |
| pkpcargosa:ZyskiStratyAktuarialneDotyczaceSwiadczenPracowniczychMember | 259,400 | 259,400 |
| ifrs-full:ReserveOfCashFlowHedgesMember | 259,400 | 259,400 |
| ifrs-full:ReserveOfExchangeDifferencesOnTranslationMember | 259,400 | 259,400 |
| ifrs-full:RetainedEarningsMember | 259,400 | 259,400 |
| 2020-12-31 | ||
| ifrs-full:IssuedCapitalMember | 259,400 | |
| pkpcargosa:KapitalZapasowyMember | 259,400 | |
| ifrs-full:ReserveOfGainsAndLossesFromInvestmentsInEquityInstrumentsMember | 259,400 | |
| pkpcargosa:ZyskiStratyAktuarialneDotyczaceSwiadczenPracowniczychMember | 259,400 | |
| ifrs-full:ReserveOfCashFlowHedgesMember | 259,400 | |
| ifrs-full:ReserveOfExchangeDifferencesOnTranslationMember | 259,400 | |
| ifrs-full:RetainedEarningsMember | 259,400 | |
| 2018-12-31 | 2019-01-01 | |
| ifrs-full:IssuedCapitalMember | 259,400 | 259,400 |
| pkpcargosa:KapitalZapasowyMember | 259,400 | 259,400 |
| ifrs-full:ReserveOfGainsAndLossesFromInvestmentsInEquityInstrumentsMember | 259,400 | 259,400 |
| pkpcargosa:ZyskiStratyAktuarialneDotyczaceSwiadczenPracowniczychMember | 259,400 | 259,400 |
| ifrs-full:ReserveOfCashFlowHedgesMember | 259,400 | 259,400 |
| ifrs-full:ReserveOfExchangeDifferencesOnTranslationMember | 259,400 | 259,400 |
| ifrs-full:RetainedEarningsMember | 259,400 | 259,400 |
| 2018-12-31 | 2019-01-01 - 2019-12-31 | |
| ifrs-full:IssuedCapitalMember | 259,400 | 259,400 |
| pkpcargosa:KapitalZapasowyMember | 259,400 | 259,400 |
| ifrs-full:ReserveOfGainsAndLossesFromInvestmentsInEquityInstrumentsMember | 259,400 | 259,400 |
| pkpcargosa:ZyskiStratyAktuarialneDotyczaceSwiadczenPracowniczychMember | 259,400 | 259,400 |
| ifrs-full:ReserveOfCashFlowHedgesMember | 259,400 | 259,400 |
| ifrs-full:ReserveOfExchangeDifferencesOnTranslationMember | 259,400 | 259,400 |
| ifrs-full:RetainedEarningsMember | 259,400 | 259,400 |
| 2019-01-01 | 2019-12-31 | |
| ifrs-full:IssuedCapitalMember | 259,400 | 259,400 |
| pkpcargosa:KapitalZapasowyMember | 259,400 | 259,400 |
| ifrs-full:ReserveOfGainsAndLossesFromInvestmentsInEquityInstrumentsMember | 259,400 | 259,400 |
| pkpcargosa:ZyskiStratyAktuarialneDotyczaceSwiadczenPracowniczychMember | 259,400 | 259,400 |
| ifrs-full:ReserveOfCashFlowHedgesMember | 259,400 | 259,400 |
| ifrs-full:ReserveOfExchangeDifferencesOnTranslationMember | 259,400 | 259,400 |
| ifrs-full:RetainedEarningsMember | 259,400 | 259,400 |
| 2019-01-01 - 2019-12-31 | ||
| ifrs-full:IssuedCapitalMember | 259,400 | |
| pkpcargosa:KapitalZapasowyMember | 259,400 | |
| ifrs-full:ReserveOfGainsAndLossesFromInvestmentsInEquityInstrumentsMember | 259,400 | |
| pkpcargosa:ZyskiStratyAktuarialneDotyczaceSwiadczenPracowniczychMember | 259,400 | |
| ifrs-full:ReserveOfCashFlowHedgesMember | 259,400 | |
| ifrs-full:ReserveOfExchangeDifferencesOnTranslationMember | 259,400 | |
| ifrs-full:RetainedEarningsMember | 259,400 |
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE Z WYNIKU I POZOSTAŁYCH CAŁKOWITYCH DOCHODÓW
| 2020 | 2019 | |
|---|---|---|
| Przychody z tytułu umów z klientami | 4 075,6 | 4 781,6 |
| Zużycie energii i paliwa trakcyjnego | (492,7) | (583,8) |
| Usługi dostępu do infrastruktury | (517,3) | (572,6) |
| Usługi transportowe | (340,5) | (363,3) |
| Pozostałe usługi | (365,8) | (408,6) |
| Koszty świadczeń pracowniczych | (1 638,1) | (1 737,3) |
| Pozostałe koszty | (264,6) | (292,8) |
| Pozostałe przychody i (koszty) operacyjne | 123,6 | 36,7 |
| Zysk operacyjny bez uwzględnienia amortyzacji (EBITDA) | 580,2 | 859,9 |
| Amortyzacja i odpisy z tytułu utraty wartości | (766,6) | (716,5) |
| Zysk / (strata) na działalności operacyjnej (EBIT) | (186,4) | 143,4 |
| Przychody i (koszty) finansowe | (82,2) | (71,6) |
| Udział w zyskach / (stratach) jednostek wycenianych metodą praw własności | 1,7 | 1,7 |
| Zysk / (strata) przed opodatkowaniem | (266,9) | 73,5 |
| Podatek dochodowy | 42,6 | (37,5) |
| ZYSK / (STRATA) NETTO | (224,3) | 36,0 |
| POZOSTAŁE CAŁKOWITE DOCHODY | ||
| Wycena instrumentów zabezpieczających | (50,8) | 9,9 |
| Podatek dochodowy | 9,7 | (1,9) |
| Różnice kursowe z przeliczenia sprawozdań jednostek zagranicznych | 27,3 | 1,7 |
| Pozostałe całkowite dochody podlegające przeklasyfikowaniu w wynik finansowy razem | (13,8) | 9,7 |
| Zyski / (straty) aktuarialne dotyczące świadczeń pracowniczych | (50,2) | (52,2) |
| Podatek dochodowy | 9,5 | 10,0 |
| Wycena instrumentów kapitałowych w wartości godziwej | (0,7) | 0,7 |
| Pozostałe całkowite dochody niepodlegające przeklasyfikowaniu w wynik finansowy razem | (41,4) | (41,5) |
| Suma pozostałych całkowitych dochodów | (55,2) | (31,8) |
| SUMA CAŁKOWITYCH DOCHODÓW | (279,5) | 4,2 |
| Zysk / (strata) netto przypadający: | ||
| Zysk / (strata) netto przypadający akcjonariuszom jednostki dominującej | (224,3) | 36,0 |
| Suma całkowitych dochodów przypadających: | ||
| Suma całkowitych dochodów przypadających akcjonariuszom jednostki dominującej | (279,5) | 4,2 |
| Zysk / (strata) na akcję (w PLN na jedną akcję) | ||
| Średnia ważona liczba akcji zwykłych (szt.) | 44 786 917 | 44 786 917 |
| Zysk / (strata) na akcję podstawowy i rozwodniony | (5,01) | 0,80 |
W okresach objętych niniejszym Skonsolidowanym Sprawozdaniem Finansowym nie występowały udziały niedające kontroli.
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE Z SYTUACJI FINANSOWEJ
| 31/12/2020 | 31/12/2019 | |
|---|---|---|
| AKTYWA | ||
| Tabor kolejowy | 4 245,0 | 4 329,6 |
| Pozostałe rzeczowe aktywa trwałe | 875,6 | 872,4 |
| Prawa do użytkowania aktywów | 1 008,6 | 1 078,8 |
| Inwestycje w jednostkach wycenianych metodą praw własności | 42,0 | 40,4 |
| Należności handlowe | 3,0 | 3,0 |
| Należności leasingowe | 10,3 | 10,9 |
| Pozostałe aktywa | 35,1 | 55,0 |
| Aktywa z tytułu odroczonego podatku dochodowego | 177,8 | 113,7 |
| Aktywa trwałe razem | 6 397,4 | 6 503,8 |
| Zapasy | 165,8 | 161,0 |
| Należności handlowe | 585,8 | 591,3 |
| Należności leasingowe | 0,7 | 0,7 |
| Należności z tytułu podatku dochodowego | 2,9 | 51,4 |
| Pozostałe aktywa | 88,1 | 132,7 |
| Środki pieniężne i ich ekwiwalenty | 306,0 | 550,4 |
| Aktywa obrotowe razem | 1 149,3 | 1 487,5 |
| Aktywa trwałe klasyfikowane jako przeznaczone do sprzedaży | 12,7 | - |
| AKTYWA RAZEM | 7 559,4 | 7 991,3 |
| KAPITAŁ WŁASNY I ZOBOWIĄZANIA | ||
| Kapitał zakładowy | 2 239,3 | 2 239,3 |
| Kapitał zapasowy | 782,4 | 781,4 |
| Pozostałe składniki kapitału własnego | (160,2) | (77,7) |
| Różnice kursowe z przeliczenia sprawozdań jednostek zagranicznych | 104,8 | 77,5 |
| Zyski zatrzymane | 177,5 | 402,8 |
| Kapitał własny razem | 3 143,8 | 3 423,3 |
| Zobowiązania z tytułu zadłużenia | 2 101,8 | 2 201,4 |
| Zobowiązania handlowe | 1,5 | 2,7 |
| Zobowiązania inwestycyjne | 145,5 | 157,0 |
| Rezerwy z tytułu świadczeń pracowniczych | 684,3 | 657,1 |
| Pozostałe rezerwy | 5,7 | 5,4 |
| Zobowiązania z tytułu odroczonego podatku dochodowego | 90,7 | 92,3 |
| Zobowiązania długoterminowe razem | 3 029,5 | 3 115,9 |
| Zobowiązania z tytułu zadłużenia | 478,5 | 421,3 |
| Zobowiązania handlowe | 347,5 | 412,2 |
| Zobowiązania inwestycyjne | 133,5 | 181,5 |
| Rezerwy z tytułu świadczeń pracowniczych | 116,3 | 127,1 |
| Pozostałe rezerwy | 24,1 | 45,6 |
| Pozostałe zobowiązania | 286,2 | 264,4 |
| Zobowiązania krótkoterminowe razem | 1 386,1 | 1 452,1 |
| Zobowiązania razem | 4 415,6 | 4 568,0 |
| KAPITAŁ WŁASNY I ZOBOWIĄZANIA RAZEM | 7 559,4 | 7 991,3 |
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE Z ZE ZMIAN W KAPITALE WŁASNYM
| Kapitał zakładowy | Kapitał zapasowy | Pozostałe składniki kapitału własnego | Różnice kursowe z przeliczenia sprawozdań jednostek zagranicznych | Zyski zatrzymane | Kapitał własny razem | Zyski / (straty) z tytułu wyceny instrumentów kapitałowych w wartości godziwej | Zyski / (straty) aktuarialne dotyczące świadczeń pracowniczych | Wycena instrumentów zabezpieczających | |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 1/01/2020 | 2 239,3 | 781,4 | (12,2) | 77,5 | 402,8 | 3 423,3 | - | - | - |
| Wynik netto za rok obrotowy | - | - | - | - | (224,3) | (224,3) | - | - | - |
| Pozostałe całkowite dochody za rok obrotowy (netto) | - | - | (0,7) | (41,1) | - | (55,2) | (0,7) | (40,7) | 27,3 |
| Całkowite dochody razem | - | - | (0,7) | (41,1) | (224,3) | (279,5) | (0,7) | (40,7) | 27,3 |
| Pozostałe zmiany za rok obrotowy | - | 1,0 | - | - | (1,0) | - | - | - | - |
| 31/12/2020 | 2 239,3 | 782,4 | (12,9) | (115,7) | 177,5 | 3 143,8 | (31,6) | (115,7) | (13,8) |
| 1/01/2019 (zbadane) | 2 239,3 | 628,2 | (12,9) | (32,8) | 584,4 | 3 483,5 | 1,5 | 75,8 | - |
| Efekt wdrożenia MSSF 16 | - | - | - | - | 2,8 | 2,8 | - | - | - |
| 1/01/2019 (przekształcone) | 2 239,3 | 628,2 | (12,9) | (32,8) | 587,2 | 3 486,3 | 1,5 | 75,8 | - |
| Wynik netto za rok obrotowy | - | - | - | - | 36,0 | 36,0 | - | - | - |
| Pozostałe całkowite dochody za rok obrotowy (netto) | - | - | 0,7 | 8,0 | - | 4,2 | 0,7 | (42,2) | 1,7 |
| Całkowite dochody razem | - | - | 0,7 | 8,0 | 36,0 | 4,2 | 0,7 | (42,2) | 1,7 |
| Wypłata dywidendy | - | - | - | - | (67,2) | (67,2) | - | - | - |
| Pozostałe zmiany za rok obrotowy | - | 153,2 | - | - | (153,2) | - | - | - | - |
| 31/12/2019 | 2 239,3 | 781,4 | (12,2) | (75,0) | 402,8 | 3 423,3 | 9,5 | 77,5 | 9,5 |
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE Z PRZEPŁYWÓW PIENIĘŻNYCH
| 2020 | 2019 | |
|---|---|---|
| Przepływy pieniężne z działalności operacyjnej | ||
| Zysk / (strata) przed opodatkowaniem | (266,9) | 73,5 |
| Korekty | ||
| Amortyzacja i odpisy z tytułu utraty wartości | 766,6 | 716,5 |
| (Zyski) / straty ze zbycia i likwidacji niefinansowych aktywów trwałych | (8,9) | (6,3) |
| (Zyski) / straty z tytułu różnic kursowych | 13,9 | (0,3) |
| (Zyski) / straty z tytułu odsetek, dywidendy | 54,4 | 53,7 |
| Otrzymane / (zapłacone) odsetki | 2,0 | 1,7 |
| Otrzymany / (zapłacony) podatek dochodowy | 42,9 | (53,1) |
| Zmiany w kapitale obrotowym | 12,4 | 70,8 |
| Pozostałe korekty | (63,3) | (50,0) |
| Środki pieniężne netto z działalności operacyjnej | 553,1 | 806,5 |
| Przepływy pieniężne z działalności inwestycyjnej | ||
| Wydatki z tytułu nabycia niefinansowych aktywów trwałych | (719,0) | (1 045,8) |
| Wpływy z tytułu zbycia niefinansowych aktywów trwałych | 60,3 | 18,3 |
| Wpływy z tytułu otrzymanych dywidend | 0,4 | 2,4 |
| Wpływy / (wydatki) z tytułu lokat bankowych powyżej 3 miesięcy | - | 200,0 |
| Pozostałe wpływy / (wydatki) związane z działalnością inwestycyjną | 3,2 | 10,3 |
| Środki pieniężne netto z działalności inwestycyjnej | (655,1) | (814,8) |
| Przepływy pieniężne z działalności finansowej | ||
| Wydatki z tytułu leasingu | (148,5) | (127,3) |
| Wpływy z tytułu zaciągniętych kredytów / pożyczek | 285,7 | 549,1 |
| Spłata kredytów / pożyczek | (301,2) | (248,3) |
| Zapłacone odsetki od leasingu oraz kredytów / pożyczek | (53,0) | (53,2) |
| Dotacje otrzymane | 74,7 | 63,2 |
| Dywidendy wypłacone na rzecz właścicieli | - | (67,2) |
| Pozostałe wydatki dotyczące działalności finansowej | (3,6) | (4,9) |
| Środki pieniężne netto z działalności finansowej | (145,9) | 111,4 |
| Zwiększenie / (zmniejszenie) netto środków pieniężnych i ich ekwiwalentów | (247,9) | 103,1 |
| Środki pieniężne i ich ekwiwalenty na początek okresu sprawozdawczego | 550,4 | 447,3 |
| Wpływ zmian kursów walut na saldo środków pieniężnych w walutach obcych | 3,5 | - |
| Środki pieniężne i ich ekwiwalenty na koniec okresu sprawozdawczego, w tym: | 306,0 | 550,4 |
| o ograniczonej możliwości dysponowania | 49,1 | 49,2 |
NOTY OBJAŚNIAJĄCE DO SKONSOLIDOWANEGO SPRAWOZDANIA FINANSOWEGO
1. Informacje ogólne
1.1 Podstawowe informacje o działalności Grupy
Informacje o Jednostce dominującej
Spółka PKP CARGO S.A. ("Spółka", "Jednostka dominująca") została utworzona na podstawie Aktu Notarialnego z dnia 29 czerwca 2001 roku (Repertorium A Nr 1287/2001). Podstawowe informacje o Jednostce dominującej zaprezentowano w tabeli poniżej.
| Podstawowe informacje o Jednostce dominującej | |
|---|---|
| Nazwa | PKP CARGO S.A. |
| Siedziba | Polska |
| Adres zarejestrowanego biura Jednostki dominującej | ul. Grójecka 17, 02-021 Warszawa |
| KRS | 0000027702 - Sąd Rejestrowy dla M. St. Warszawy, Wydział XII Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego, Polska |
| REGON | 277586360 |
| NIP | 954-23-81-960 |
Rokiem obrotowym Jednostki dominującej oraz spółek wchodzących w skład Grupy Kapitałowej PKP CARGO jest rok kalendarzowy. Skład organów zarządczych i nadzorujących Jednostki dominującej oraz struktura akcjonariatu Jednostki dominującej na dzień 31 grudnia 2020 roku zostały zaprezentowane w Sprawozdaniu Zarządu z działalności Grupy Kapitałowej PKP CARGO za rok obrotowy 2020 odpowiednio w Rozdziałach 9.11 oraz 9.4.
Informacje o Grupie Kapitałowej
Podstawową działalnością Grupy jest transport kolejowy towarów. Oprócz usług transportu kolejowego towarów Grupa świadczy usługi dodatkowe:
Na dzień bilansowy w skład Grupy Kapitałowej PKP CARGO (zwanej dalej Grupą) wchodziły PKP CARGO S.A. jako podmiot dominujący oraz 19 spółek zależnych.# SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2020 roku według MSSF UE (w milionach złotych)
1.1 Podstawowe informacje o działalności Grupy (cd.)
Szczegółowe informacje dotyczące jednostek wchodzących w skład Grupy na dzień 31 grudnia 2020 roku przedstawiają się następująco:
| Jednostki zależne – konsolidowane metodą pełną | Jednostki stowarzyszone wchodzące w skład Grupy | Udziały we wspólnych przedsięwzięciach wchodzące w skład Grupy |
|---|---|---|
| PKP CARGO TERMINALE Sp. z o.o. (ŻURAWICA) 100% / 100% | Rentrans Cargo Sp. z o.o. (SZCZECIN) 29,3% / 29,3% | COSCO Shipping Lines (POLAND) Sp. z o.o. (GDYNIA) 20% / 20% |
| PKP CARGO SERVICE Sp. z o.o. (WARSZAWA) 100% / 100% | Terminale Przeładunkowe Sławków Medyka Sp. z o.o. (SŁAWKÓW) 50% / 50 % | |
| PKP CARGO CONNECT Sp. z o.o. (WARSZAWA) 100% / 100% | ||
| PKP CARGOTABOR Sp. z o.o. (WARSZAWA) 100% / 100% | ||
| PKP CARGOTABOR USŁUGI Sp. z o.o. (WARSZAWA) 100% / 100% | ||
| CARGOTOR Sp. z o.o. (WARSZAWA) 100% / 100% | ||
| Centralny Terminal Multimodalny Sp. z o.o. (WARSZAWA) 99,8% / 99,8% | ||
| ONECARGO CONNECT Sp. z o.o. (WARSZAWA) 100% / 100% | ||
| PKP CARGO INTERNATIONAL a.s. (OSTRAWA) 100% / 100% | ||
| Transgaz S.A. (ZALESIE k. MAŁASZEWICZ) 64% / 64% | ||
| Cargosped Terminal Braniewo Sp. z o.o. (BRANIEWO) 100% / 100% | ||
| PKP CARGO CONNECT GmbH (HAMBURG) 100% / 100% | ||
| AWT ROSCO a.s. (OSTRAWA) 100% / 100% | ||
| AWT Rekultivace a.s. (PETŘVALD) 100% / 100% | ||
| AWT Čechofracht a.s. (OSTRAWA) 100% / 100% | ||
| PKP CARGO INTERNATIONAL SK a.s. (BRATYSŁAWA) 100% / 100% | ||
| AWT DLT s.r.o. (KLADNO) 100% / 100% | ||
| DEPOS Horni Sucha, a.s. (HORNI SUCHA) 20,6% / 20,6% | ||
| PKP CARGO S.A. PRIMOL-RAIL d.o.o. (GRČAREVEC) 80% / 80% | ||
| PKP CARGO INTERNATIONAL HU Zrt. (BUDAPESZT) 100% / 100% |
Ze skutkiem na dzień 1 stycznia 2020 roku nastąpiło transgraniczne połączenie spółki AWT Rekultivace a.s. ze spółką AWT Rekultivace PL Sp. z o.o., w wyniku którego spółka przejmowana AWT Rekultivace PL Sp. z o.o. została wykreślona z Krajowego Rejestru Sądowego.
W dniu 10 lutego 2020 roku nastąpiła zmiana nazwy spółki z AWT Rail HU Zrt. na PKP CARGO INTERNATIONAL HU Zrt.
W dniu 13 czerwca 2020 roku nastąpiło rozwiązanie spółki P.P.H.U. "UKPOL" Sp. z o.o. zgodnie z postanowieniem Sądu Rejonowego w Rzeszowie. W wyniku powyższego spółka P.P.H.U. "UKPOL" Sp. z o.o. przestała być podmiotem powiązanym z Grupą PKP CARGO.
W dniu 24 czerwca 2020 roku nastąpiła zmiana nazwy spółki z AWT Rail SK a.s. na PKP CARGO INTERNATIONAL SK a.s.
W dniu 22 marca 2021 roku spółka zależna PKP CARGO CONNECT Sp. z o.o. zawarła umowę sprzedaży posiadanych udziałów w spółce Rentrans Cargo Sp. z o.o. za cenę 7,0 milionów złotych, w związku z czym Rentrans Cargo Sp. z o.o. przestała być podmiotem powiązanym z Grupą PKP CARGO.
1.2 Podstawa sporządzenia Skonsolidowanego Sprawozdania Finansowego
Niniejsze Skonsolidowane Sprawozdanie Finansowe sporządzono zgodnie z Międzynarodowymi Standardami Sprawozdawczości Finansowej oraz związanymi z nimi interpretacjami przyjętymi przez Unię Europejską ("MSSF UE"), opublikowanymi i obowiązującymi w czasie przygotowania niniejszego Skonsolidowanego Sprawozdania Finansowego oraz zgodnie z Rozporządzeniem Ministra Finansów z dnia 29 marca 2018 roku w sprawie informacji bieżących i okresowych przekazywanych przez emitentów papierów wartościowych oraz warunków uznawania za równoważne informacji wymaganych przepisami prawa państwa niebędącego państwem członkowskim (Dz. U. z 2018, poz. 757, „Rozporządzenie").
Niniejsze Skonsolidowane Sprawozdanie Finansowe za rok zakończony dnia 31 grudnia 2020 roku zostało sporządzone przy założeniu kontynuacji działalności w dającej się przewidzieć przyszłości. Na dzień sporządzenia sprawozdania finansowego nie istnieją żadne okoliczności wskazujące na zagrożenie kontynuacji działalności gospodarczej przez Grupę przez okres przynajmniej 12 miesięcy od dnia sprawozdania finansowego.
Niniejsze Skonsolidowane Sprawozdanie Finansowe zostało sporządzone zgodnie z zasadą kosztu historycznego, z wyjątkiem wycenianych w wartości godziwej pochodnych instrumentów finansowych oraz inwestycji w instrumenty kapitałowe.
Niniejsze Skonsolidowane Sprawozdanie Finansowe zostało sporządzone w polskich złotych (PLN). Dane w sprawozdaniu finansowym zostały wykazane w milionach złotych.
Niniejsze Skonsolidowane Sprawozdanie Finansowe podlegało badaniu przez biegłego rewidenta.
Zasady rachunkowości Grupy opisane w kolejnych notach były stosowane w sposób ciągły do wszystkich prezentowanych okresów. Ważne szacunki oraz osądy dla istotnych pozycji skonsolidowanego sprawozdania finansowego zostały przedstawione w poszczególnych notach do niniejszego Skonsolidowanego Sprawozdania Finansowego.
| Nota | Tytuł | Kwota ujęta w Skonsolidowanym Sprawozdaniu Finansowym | Polityka Rachunkowości | Ważne szacunki i osądy |
|---|---|---|---|---|
| 2020 | 2019 | |||
| 2.1 | Przychody z tytułu umów z klientami | 4 075,6 | 4 781,6 | X |
| 2.2 | Koszty operacyjne | (4 385,6) | (4 674,9) | |
| 2.3 | Pozostałe przychody i (koszty) operacyjne | 123,6 | 36,7 | |
| 2.4 | Przychody i (koszty) finansowe | (82,2) | (71,6) | |
| 3.1 | Podatek dochodowy | 42,6 | (37,5) | X |
| 5.1 | Tabor kolejowy | 4 245,0 | 4 329,6 | X |
| 5.1 | Pozostałe rzeczowe aktywa trwałe | 875,6 | 872,4 | X |
| 5.2 | Prawa do użytkowania aktywów | 1 008,6 | 1 078,8 | X |
| 5.3 | Inwestycje w jednostkach wycenianych metodą praw własności | 42,0 | 40,4 | X |
| 3.1 | Aktywa z tytułu odroczonego podatku dochodowego | 177,8 | 113,7 | X |
| 5.4 | Zapasy | 165,8 | 161,0 | X |
| 5.5 | Należności handlowe | 588,8 | 594,3 | X |
| Należności leasingowe | 11,0 | 11,6 | ||
| Należności z tytułu podatku dochodowego | 2,9 | 51,4 | ||
| 5.6 | Pozostałe aktywa | 123,2 | 187,7 | X |
| 4.4 | Środki pieniężne i ich ekwiwalenty | 306,0 | 550,4 | X |
| Aktywa trwałe klasyfikowane jako przeznaczone do sprzedaży | 12,7 | - | ||
| 4.2 | Kapitał własny | 3 143,8 | 3 423,3 | X |
| 4.1 | Zobowiązania z tytułu zadłużenia | 2 580,3 | 2 622,7 | X |
| Zobowiązania handlowe | 349,0 | 414,9 | ||
| 5.7 | Zobowiązania inwestycyjne | 279,0 | 338,5 | X |
| 5.8 | Rezerwy z tytułu świadczeń pracowniczych | 800,6 | 784,2 | X |
| 5.9 | Pozostałe rezerwy | 29,8 | 51,0 | X |
| 5.10 | Pozostałe zobowiązania | 286,2 | 264,4 | X |
| 3.1 | Zobowiązania z tytułu odroczonego podatku dochodowego | 90,7 | 92,3 | X |
| 7.3 | Zobowiązania warunkowe | 208,8 | 229,1 | X |
Zasady konsolidacji
W skład Skonsolidowanego Sprawozdania Finansowego wchodzą jednostkowe sprawozdania finansowe Jednostki dominującej i jednostek przez nią kontrolowanych (jej spółek zależnych) za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2020 roku oraz 31 grudnia 2019 roku.
Sprawozdania finansowe jednostek zależnych, po uwzględnieniu korekt doprowadzających do zgodności z MSSF UE, sporządzane są za ten sam okres sprawozdawczy, co sprawozdanie Jednostki dominującej, w oparciu o jednolite zasady rachunkowości zastosowane dla transakcji i zdarzeń gospodarczych o podobnym charakterze.
Przychody i koszty jednostek zależnych są uwzględnione w skonsolidowanym sprawozdaniu z wyniku i pozostałych całkowitych dochodów od momentu rzeczywistej daty nabycia danej jednostki do dnia jej efektywnego zbycia.
Wszystkie transakcje dokonane wewnątrz Grupy, wzajemne salda oraz przychody i koszty operacji dokonanych między jednostkami Grupy zostały w konsolidacji w pełni wyłączone.
W dniu 12 maja 2020 roku nastąpiła nowelizacja ustawy o transporcie kolejowym, która wprowadziła m.in. ograniczenia w zakresie uprawnień właścicielskich Jednostki dominującej nad spółką zależną CARGOTOR Sp. z o.o. (zwaną dalej CARGOTOR). W związku z powyższym, w celu wzmocnienia nadzoru właścicielskiego Jednostki dominującej, zostały wprowadzone zmiany w umowie spółki CARGOTOR, które przeniosły część istotnych kompetencji z poziomu rady nadzorczej na poziom zgromadzenia wspólników CARGOTOR. Zdaniem Zarządu Jednostki dominującej w wyniku wprowadzonych zmian w umowie spółki oraz biorąc pod uwagę całokształt relacji pomiędzy obiema spółkami kontrola nad CARGOTOR w myśl MSSF 10 została utrzymana.
Transakcje wyrażone w walutach obcych przelicza się na walutę funkcjonalną według kursu obowiązującego w dniu transakcji lub wyceny, kiedy pozycje podlegają przeszacowaniu. Na dzień bilansowy aktywa i zobowiązania pieniężne denominowane w walutach obcych są przeliczane według średniego kursu NBP obowiązującego na ten dzień. Zyski i straty kursowe z tytułu rozliczenia tych transakcji oraz wyceny bilansowej aktywów i zobowiązań pieniężnych wyrażonych w walutach obcych ujmuje się w wyniku, o ile nie odracza się ich w pozostałych całkowitych dochodach, gdy kwalifikują się do uznania za zabezpieczenie przepływów pieniężnych. Pozycje niepieniężne wyceniane według kosztu historycznego wyrażonego w walucie obcej przelicza się przy zastosowaniu kursu wymiany z dnia zawarcia transakcji.
Na dzień 31 grudnia 2020 roku oraz 31 grudnia 2019 roku Grupa dla potrzeb wyceny sprawozdań finansowych jednostek zagranicznych objętych konsolidacją zostały przyjęte następujące kursy walut:
| Waluta | Pozycje sprawozdania z sytuacji finansowej | Pozycje sprawozdania z całkowitych dochodów i sprawozdania z przepływów pieniężnych |
|---|---|---|
| 31/12/2020 | 31/12/2019 | |
| EUR | 4,6148 | 4,2585 |
| CZK | 0,1753 | 0,1676 |
Niniejsze Skonsolidowane Sprawozdanie Finansowe zostało zatwierdzone do publikacji przez Zarząd Jednostki dominującej w dniu 31 marca 2021 roku.# 1.3 Platforma zastosowanych Międzynarodowych Standardów Sprawozdawczości Finansowej
Standardy i interpretacje przyjęte przez RMSR oraz UE, które weszły w życie
Zatwierdzając niniejsze Skonsolidowane Sprawozdanie Finansowe Grupa zastosowała następujące zmiany standardów i interpretacji, które zostały wydane przez Radę Międzynarodowych Standardów Rachunkowości i zatwierdzone do stosowania przez UE:
| Standard / Interpretacja | Data wejścia w życie |
|---|---|
| Zmiany w zakresie referencji do Założeń Koncepcyjnych MSSF | 1 stycznia 2020 roku |
| Zmiany do MSR 1 „Prezentacja sprawozdań finansowych" i MSR 8 „Zasady (polityka) rachunkowości, zmiany wartości szacunkowych i korygowanie błędów" - definicja terminu istotny | 1 stycznia 2020 roku |
| Poprawki do MSSF 9 „Instrumenty finansowe", MSSF 7 „Instrumenty finansowe - ujawnianie informacji" oraz MSR 39 „Instrumenty finansowe: ujmowanie i wycena" - reforma IBOR | 1 stycznia 2020 roku |
| Zmiany do MSSF 3 „Połączenia jednostek gospodarczych” – definicja przedsięwzięcia | 1 stycznia 2020 roku |
| Zmiany do MSSF 16 „Leasing" - Koncesje czynszowe związane z COVID-19 | 1 czerwca 2020 roku |
Powyżej przedstawione standardy oraz interpretacje nie miały istotnego wpływu na stosowaną przez Grupę Politykę Rachunkowości.
Standardy i Interpretacje przyjęte przez RMSR oraz UE, które nie weszły w życie
Zdaniem Zarządu poniżej przedstawione standardy oraz interpretacje nie spowodują w kolejnych okresach sprawozdawczych istotnych zmian w stosowanej przez Grupę Polityce Rachunkowości:
| Standard / Interpretacja | Data wejścia w życie |
|---|---|
| Zmiany do MSSF 4 „Umowy ubezpieczeniowe” - odroczenie MSSF 9 | 1 stycznia 2021 roku |
| Zmiany do MSSF 9 „Instrumenty finansowe", MSR 39 „Instrumenty finansowe: ujmowanie i wycena", MSSF 7 „Instrumenty finansowe - ujawnienie informacji", MSSF 4 „Umowy ubezpieczeniowe”, MSSF 16 „Leasing" - reforma IBOR - faza 2 | 1 stycznia 2021 roku |
Standardy i Interpretacje przyjęte przez RMSR oraz niezatwierdzone przez UE
MSSF w kształcie zatwierdzonym przez UE nie różnią się obecnie w znaczący sposób od regulacji przyjętych przez Radę Międzynarodowych Standardów Rachunkowości, z wyjątkiem poniższych standardów, zmian do standardów i interpretacji, które według stanu na dzień 31 grudnia 2020 roku nie zostały jeszcze zatwierdzone przez UE i nie weszły w życie. W ocenie Zarządu Jednostki dominującej zatwierdzenie przez UE poniższych standardów nie spowoduje konieczności istotnej modyfikacji zasad rachunkowych stosowanych przez Grupę.
| Standard / Interpretacja | Data wejścia w życie |
|---|---|
| Zmiany do MSSF 3 „Połączenia jednostek gospodarczych", MSR 16 "Rzeczowe aktywa trwałe", MSR 37 "Rezerwy, zobowiązania warunkowe i aktywa warunkowe" | 1 stycznia 2022 roku |
| Roczne poprawki do MSSF cykl 2018-2020 (MSSF 1, MSSF 9, MSSF 16 oraz MSR 41) | 1 stycznia 2022 roku |
| Zmiany do MSR 1 „Prezentacja sprawozdań finansowych" - klasyfikacja zobowiązań jako krótkoterminowe lub długoterminowe | 1 stycznia 2023 roku |
| MSSF 17 „Umowy ubezpieczeniowe” | 1 stycznia 2023 roku |
| Zmiany do MSR 1 „Prezentacja sprawozdań finansowych” i Instrukcji Praktycznej MSSF 2 - ujawnienia dotyczące polityki rachunkowości | 1 stycznia 2023 roku |
| Zmiany do MSR 8 „Zasady (polityka) rachunkowości, zmiany wartości szacunkowych i korygowanie błędów" - definicja wartości szacunkowych | 1 stycznia 2023 roku |
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2020 roku według MSSF UE (w milionach złotych) 11
1.4 Wpływ pandemii COVID-19 na działalność Grupy
Utrata wartości aktywów trwałych Grupy
W roku obrotowym zakończonym 31 grudnia 2020 roku, w wyniku pandemii COVID-19, Grupa odnotowała niższe wyniki finansowe od oczekiwanych, w związku z czym na dzień 31 grudnia 2020 roku przeprowadziła testy na trwałą utratę wartości w odniesieniu do trzech ośrodków wypracowujących środki pieniężne zdefiniowanych na poziomie aktywów Jednostki dominującej, PKP CARGOTABOR Sp. z o.o. oraz Grupy PKP CARGO INTERNATIONAL. Rezultaty przeprowadzonych testów nie wykazały konieczności aktualizacji wartości aktywów trwałych należących do Grupy. Szczegółowe informacje w zakresie testów zostały opisane w Nocie 5.1 niniejszego Skonsolidowanego Sprawozdania Finansowego.
Ocena oczekiwanych strat kredytowych
Grupa przeprowadziła analizę wpływu pandemii COVID-19 na kalkulację oczekiwanych strat kredytowych pod kątem uwzględnienia dodatkowego ryzyka kredytowego związanego z obecną sytuacją gospodarczą, która może spowodować pogorszenie sytuacji płynnościowej kontrahentów, a tym samym wpłynąć na odzyskiwalność należności handlowych. Na podstawie analizy dotychczasowych spłat należności Grupa zaobserwowała, iż poziom spłaty należności handlowych prezentowanych w sprawozdaniu z sytuacji finansowej na dzień 31 grudnia 2020 roku nie uległ istotnej zmianie w stosunku do poprzednich okresów. Ponadto, część należności handlowych jest objęta zabezpieczeniami. Grupa jest w stałym kontakcie z kluczowymi kontrahentami i nie ma sygnałów świadczących o istotnym wzroście ryzyka niespłacalności należności. Grupa na bieżąco analizuje sytuację i w razie zaistnienia przesłanek dokona aktualizacji założeń przyjętych w modelu kalkulacji oczekiwanych strat kredytowych.
Wpływ na koszty świadczeń pracowniczych
W związku z pandemią COVID - 19 Jednostka dominująca oraz wybrane spółki zależne podpisały porozumienia z organizacjami związkowymi w zakresie obniżenia wymiaru czasu pracy pracowników. Porozumienie podpisane przez Jednostkę dominującą obejmowało okres od 1 czerwca 2020 roku do 31 sierpnia 2020 roku, natomiast porozumienia podpisane przez spółki zależne obejmowały okres od 1 lipca 2020 roku do 30 września 2020 roku. Obniżenie czasu pracy dla pracowników Grupy wpłynęło na zmniejszenie kosztów świadczeń pracowniczych w łącznej wysokości 33,8 milionów złotych. Na podstawie Ustawy Antykryzysowej, Jednostce dominującej i wybranym spółkom zależnym zostało przyznane wsparcie z Funduszu Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych w łącznej wysokości 115,2 milionów złotych.
Wpływ na pozostałe koszty
Pozostałe koszty poniesione przez Grupę na profilaktykę związaną z COVID-19 wyniosły 4,1 milionów złotych i obejmowały głównie koszty poniesione na środki ochrony osobistej. Dodatkowo, w kwietniu 2020 roku Jednostka dominująca przekazała kwotę 1,0 miliona złotych darowizny na rzecz Fundacji Grupy PKP z przeznaczeniem na walkę z pandemią COVID-19.
Sytuacja płynnościowa Grupy
Na dzień 31 grudnia 2020 roku poziom kapitału obrotowego uległ obniżeniu w porównaniu do stanu na dzień 31 grudnia 2019 roku. W roku obrotowym zakończonym 31 grudnia 2020 roku Jednostka dominująca w celu zabezpieczenia pozycji płynnościowej, zawarła umowę z Europejskim Bankiem Inwestycyjnym na udostępnienie kredytu inwestycyjnego do maksymalnej wysokości 200 milionów EUR, z czego do dnia 31 grudnia 2020 roku wykorzystano kwotę 60 milionów EUR. Zaciągnięcie pozostałej kwoty zobowiązania w wysokości 140 milionów EUR jest opcjonalne i wymaga uzyskania zgody Rady Nadzorczej oraz zawarcia z bankiem odrębnej umowy. Na dzień 31 grudnia 2020 roku Grupa posiadała również niewykorzystane linie kredytowe i leasingowe w wysokości 260,2 milionów złotych. Szczegółowe informacje dotyczące wpływu pandemii COVID - 19 na działalność Grupy zostały opisane w Sprawozdaniu Zarządu z działalności Grupy Kapitałowej PKP CARGO za rok obrotowy 2020 w Rozdziale 8.1.
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2020 roku według MSSF UE (w milionach złotych) 12
2. Noty objaśniające do sprawozdania z wyniku i pozostałych całkowitych dochodów
2.1 Przychody z tytułu umów z klientami
Stosowane zasady rachunkowości
Grupa ujmuje przychody z umów z klientami w taki sposób, aby odzwierciedlić przekazanie przyrzeczonych dóbr lub usług na rzecz klienta w kwocie odpowiadającej wynagrodzeniu, do którego - zgodnie z oczekiwaniem - Grupa będzie uprawniona w zamian za te dobra lub usługi. Przychody z tytułu umów z klientami wykazuje się w wartości godziwej otrzymanej lub należnej zapłaty po pomniejszeniu o podatek od towarów i usług, zwroty, rabaty i opusty. Ujęcie przychodu następuje w momencie spełnienia (lub w trakcie spełniania) zobowiązania do wykonania świadczenia poprzez przekazanie przyrzeczonego dobra lub usługi (tj. składnika aktywów) klientowi.
Przychody ze sprzedaży usług rozpoznawane są w sprawozdaniu z wyniku i pozostałych całkowitych dochodów w czasie, w związku z tym, że klient otrzymuje i jednocześnie czerpie korzyści ze świadczenia wykonanego przez Grupę w miarę, jak jest ono przez nią wykonywane. Grupa ocenia, że warunek ten jest spełniony, ponieważ praca dotychczas przez nią wykonana, nie musiałaby zostać w znacznym stopniu ponownie wykonana przez inną jednostkę, gdyby musiała spełnić pozostałe zobowiązanie do wykonania świadczenia wobec klienta.
Przychody ze sprzedaży materiałów, towarów i wyrobów gotowych rozpoznawane są w sprawozdaniu z wyniku i pozostałych całkowitych dochodów w momencie, gdy klient uzyskuje kontrolę nad tym składnikiem aktywów. Moment przeniesienia kontroli jest tożsamy z chwilą, w której zostały przekazane znaczące ryzyko i korzyści wynikające z ich własności.
Wynagrodzenie zmienne
W umowach handlowych występuje element zmienny wynagrodzenia wynikający z:
* możliwości nałożenia kar na klienta w związku z niewywiązaniem się przez niego z zapisów umownych dotyczących przewiezienia określonego wolumenu ładunku,
* możliwości nałożenia kar na Grupę przez klienta, w przypadku nie przewiezienia zleconej masy towarowej.
Grupa oszacowuje wartość wynagrodzenia zmiennego wynikającego z kar na podstawie stopnia realizacji danej umowy w uzgodnionym okresie rozliczeniowym. Fakty i okoliczności determinujące prawdopodobieństwo wystąpienia poszczególnych scenariuszy rewidowane są co najmniej na koniec każdego okresu sprawozdawczego.# Składnik aktywów z tytułu umów
Grupa ujmuje w sprawozdaniu z sytuacji finansowej składnik aktywów z tytułu umowy będący prawem Grupy do wynagrodzenia w zamian za dobra lub usługi, które Grupa przekazała klientowi, jeżeli prawo to jest uzależnione od warunku innego niż upływ czasu. Aktywa z tytułu umów z klientami prezentowane są w ramach pozycji należności handlowych i obejmują głównie aktywa dotyczące jeszcze niezafakturowanych a zrealizowanych, bądź będących w trakcie realizacji usług.
Zobowiązania z tytułu umów
Grupa ujmuje w sprawozdaniu z sytuacji finansowej zobowiązanie z tytułu umowy będące obowiązkiem Grupy do przekazania na rzecz klienta dóbr lub usług, w zamian za które Grupa otrzymała wynagrodzenie (lub kwota wynagrodzenia jest należna) od klienta. Grupa rozpoznaje zobowiązanie z tytułu umowy głównie w związku z otrzymanym z góry wynagrodzeniem za świadczenia niewykonane jeszcze przez Grupę. Na dzień 31 grudnia 2020 roku oraz 31 grudnia 2019 roku Grupa nie posiadała istotnych zobowiązań z tytułu umów z klientami.
ISTOTNE WARTOŚCI OPARTE NA PROFESJONALNYM OSĄDZIE I SZACUNKACH
Istotne szacunki w obrębie przychodów z tytułu umów z klientami dotyczą przychodów rozpoznanych a niezafakturowanych wynikających:
- ze stopnia zaawansowania usług transportowych, które wycenione są w oparciu o oszacowany poziom wolumenu masy, której transport na dzień bilansowy się nie zakończył oraz średniej ceny możliwej do uzyskania,
- z wolumenu masy towarowej, która już została dostarczona do miejsca docelowego, ale jeszcze nie została odebrana przez klienta. Wycena uwzględnia rzeczywisty wolumen masy oraz średnią cenę możliwą do uzyskania,
- z czynszów za wagony należące do Grupy, które są wykorzystywane przez zagraniczne kolejowe przedsiębiorstwa przewozowe w trakcie realizacji usługi transportowej poza granicami kraju. Pozycja jest wyceniona w oparciu o ilość wagonów będących poza granicami kraju (dane pozyskane z systemów informatycznych) oraz ceny wynikające z porozumień i umów z zagranicznymi kolejowymi przedsiębiorstwami przewozowymi,
- z prac rekultywacyjno-budowlanych, które są w trakcie akceptacji przez klienta bądź zgodnie z umową nie został jeszcze osiągnięty etap prac, który pozwala na zafakturowanie.
Grupa wycenia przychody w oparciu o zakres zrealizowanych prac na dzień bilansowy oraz stawek wynikających z umów / zleceń. Wartość rozpoznanych szacunków przychodów na dzień bilansowy jest zaprezentowana w niniejszej nocie w tabeli dotyczącej zmiany aktywów z tytułu umów z klientami.
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2020 roku według MSSF UE (w milionach złotych)
2.1 Przychody z tytułu umów z klientami (cd.)
Struktura przychodów z tytułu umów z klientami
Grupa prowadzi działalność tylko w ramach jednego segmentu - krajowego i międzynarodowego przewozu towarów oraz prowadzenia kompleksowych usług logistycznych w zakresie kolejowych przewozów towarowych. Zarząd Jednostki dominującej nie dokonuje oceny wyników działalności Grupy ani nie decyduje o alokacji zasobów do grup świadczonych usług przy uwzględnieniu zaprezentowanej poniżej struktury przychodów z tytułu umów z klientami, a więc poszczególne grupy usług nie mogą być traktowane jako segmenty operacyjne Grupy. Zarząd Jednostki dominującej analizuje dane finansowe w układzie, w jakim zostały zaprezentowane w niniejszym Skonsolidowanym Sprawozdaniu Finansowym.
2020
| Grupa podmiotów związanych z największym kontrahentem zewnętrznym | Podmioty powiązane z Grupy PKP | Podmioty powiązane ze Skarbem Państwa | Pozostali | Razem |
|---|---|---|---|---|
| Przychody z tytułu kolejowych usług przewozowych oraz spedycyjnych | 225,0 | 9,6 | 823,6 | 2 200,5 |
| Przychody z pozostałej działalności transportowej | 0,5 | - | 1,2 | 141,4 |
| Przychody bocznicowe i trakcyjne | - | 9,0 | 143,2 | 131,0 |
| Przychody przeładunkowe | 1,2 | - | 0,4 | 152,7 |
| Przychody z tytułu usług rekultywacyjnych | - | 0,1 | 1,1 | 68,6 |
| Przychody z tytułu sprzedaży towarów i materiałów | - | - | 1,7 | 47,0 |
| Pozostałe przychody | 1,1 | 16,2 | 12,0 | 88,5 |
| Razem | 227,8 | 34,9 | 983,2 | 2 829,7 |
Termin ujmowania przychodów
| W określonym momencie | - | - | 1,7 | 50,3 | 52,0 |
| Przez okres | 227,8 | 34,9 | 981,5 | 2 779,4 | 4 023,6 |
| Razem | 227,8 | 34,9 | 983,2 | 2 829,7 | 4 075,6 |
2019
| Grupa podmiotów związanych z największym kontrahentem zewnętrznym | Podmioty powiązane z Grupy PKP | Podmioty powiązane ze Skarbem Państwa | Pozostali | Razem |
|---|---|---|---|---|
| Przychody z tytułu kolejowych usług przewozowych oraz spedycyjnych | 382,5 | 0,8 | 1 061,0 | 2 468,8 |
| Przychody z pozostałej działalności transportowej | 1,2 | 0,5 | 2,0 | 155,4 |
| Przychody bocznicowe i trakcyjne | 0,4 | 11,4 | 124,7 | 143,5 |
| Przychody przeładunkowe | 1,1 | - | 0,4 | 154,9 |
| Przychody z tytułu usług rekultywacyjnych | - | - | - | 98,0 |
| Przychody z tytułu sprzedaży towarów i materiałów | - | - | 2,2 | 53,3 |
| Pozostałe przychody | 1,4 | 8,0 | 10,9 | 99,2 |
| Razem | 386,6 | 20,7 | 1 201,2 | 3 173,1 |
Termin ujmowania przychodów
| W określonym momencie | - | - | 2,2 | 64,7 | 66,9 |
| Przez okres | 386,6 | 20,7 | 1 199,0 | 3 108,4 | 4 714,7 |
| Razem | 386,6 | 20,7 | 1 201,2 | 3 173,1 | 4 781,6 |
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2020 roku według MSSF UE (w milionach złotych)
2.1 Przychody z tytułu umów z klientami (cd.)
Cena transakcyjna przypisana do pozostałych zobowiązań od wykonania świadczeń niespełnionych (lub częściowo niespełnionych)
Poniższa tabela przedstawia przychody dotyczące zobowiązań do wykonania świadczeń niespełnionych (lub częściowo niespełnionych) na koniec roku obrotowego, które Grupa oczekuje rozpoznać w przyszłości:
| 31/12/2020 | 31/12/2019 | |||||
|---|---|---|---|---|---|---|
| Usługi bocznicowe | Usługi rekultywacyjne | Razem | Usługi bocznicowe | Usługi rekultywacyjne | Razem | |
| Do 1 roku | 53,5 | 40,7 | 94,2 | 40,2 | 35,1 | 75,3 |
| Od 1 roku do 3 lat | 27,2 | 37,9 | 65,1 | 33,0 | 2,8 | 35,8 |
| Powyżej 3 lat | - | 17,1 | 17,1 | - | 0,4 | 0,4 |
| Razem | 80,7 | 95,7 | 176,4 | 73,2 | 38,3 | 111,5 |
Zgodnie z MSSF 15.121 w przypadku pozostałych zawartych umów handlowych Grupa korzysta z praktycznego uproszczenia i nie ujawnia informacji na temat łącznej kwoty ceny transakcyjnej przypisanej do zobowiązania do wykonania świadczenia, które nie zostało spełnione na koniec okresu oraz nie przedstawia okresu czasu, w którym jest spodziewane ujęcie przychodów wynikające ze spełnienia zobowiązania. Możliwość zastosowania powyższego uproszczenia wynika z faktu, iż istotna część umów jest zawarta na okres do 12 miesięcy bądź też Grupa ma prawo rozpoznać przychód w wysokości zafakturowanej.
Informacje geograficzne
Grupa definiuje obszar geograficzny działalności gospodarczej jako miejsce siedziby odbiorcy usługi, a nie kraj wykonania usługi. Głównym obszarem geograficznym działalności Grupy jest Polska. Poniżej przedstawiono przychody z tytułu umów z klientami Grupy od klientów zewnętrznych w rozbiciu na miejsce ich siedziby:
| 2020 | 2019 | |
|---|---|---|
| Polska | 2 797,2 | 3 411,9 |
| Czechy | 541,3 | 597,3 |
| Niemcy | 279,5 | 294,6 |
| Słowacja | 86,9 | 111,8 |
| Austria | 65,2 | 53,2 |
| Dania | 58,6 | 59,2 |
| Pozostałe kraje | 246,9 | 253,6 |
| Razem | 4 075,6 | 4 781,6 |
Aktywa trwałe z wyłączeniem instrumentów finansowych i aktywów z tytułu odroczonego podatku dochodowego w rozbiciu na lokalizacje
| 2020 | 2019 | |
|---|---|---|
| Polska | 5 415,6 | 5 576,0 |
| Czechy | 779,6 | 787,8 |
| Pozostałe kraje | 5,5 | 4,3 |
| Razem | 6 200,7 | 6 368,1 |
Informacje o wiodących klientach
W roku obrotowym zakończonym 31 grudnia 2020 roku oraz 31 grudnia 2019 roku przychody od żadnego z klientów Grupy nie przekroczyły 10% sumy przychodów z tytułu umów z klientami.
Aktywa z tytułu umów z klientami
| 2020 | 2019 | |
|---|---|---|
| Stan na początek okresu sprawozdawczego | 18,6 | 37,1 |
| Ujęcie przychodu przed terminem płatności | 24,2 | 18,6 |
| Reklasyfikacja do należności | (18,9) | (37,1) |
| Różnice kursowe z wyceny | 0,3 | - |
| Stan na koniec okresu sprawozdawczego | 24,2 | 18,6 |
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2020 roku według MSSF UE (w milionach złotych)
2.2 Koszty operacyjne
Zużycie energii i paliwa trakcyjnego
| 2020 | 2019 | |
|---|---|---|
| Zużycie paliwa trakcyjnego | (115,8) | (176,8) |
| Zużycie elektrycznej energii trakcyjnej | (376,9) | (407,0) |
| Razem | (492,7) | (583,8) |
Pozostałe usługi
| 2020 | 2019 | |
|---|---|---|
| Usługi remontowe i utrzymania składników majątku trwałego | (94,7) | (96,4) |
| Czynsze i opłaty za użytkowanie nieruchomości i taboru | (62,5) | (87,2) |
| Usługi telekomunikacyjne | (6,4) | (6,6) |
| Usługi prawne, doradcze i podobne | (11,1) | (15,8) |
| Usługi informatyczne | (45,8) | (46,4) |
| Usługi przeładunkowe | (11,6) | (14,3) |
| Usługi rekultywacyjne | (71,5) | (86,9) |
| Pozostałe usługi | (62,2) | (55,0) |
| Razem | (365,8) | (408,6) |
Koszty świadczeń pracowniczych
| 2020 | 2019 | |
|---|---|---|
| Wynagrodzenia | (1 254,1) | (1 303,3) |
| Koszty ubezpieczeń społecznych | (263,5) | (275,7) |
| Koszty odpisów na ZFŚS | (33,4) | (25,2) |
| Pozostałe świadczenia na rzecz pracowników w trakcie zatrudnienia | (44,4) | (46,5) |
| Świadczenia po okresie zatrudnienia | (4,6) | (4,9) |
| Zmiana wartości rezerw na świadczenia pracownicze | (38,1) | (81,7) |
| Razem | (1 638,1) | (1 737,3) |
Pozostałe koszty
| 2020 | 2019 | |
|---|---|---|
| Zużycie paliwa nietrakcyjnego | (21,3) | (27,7) |
| Zużycie energii elektrycznej, gazu i wody | (37,5) | (37,8) |
| Zużycie materiałów | (90,8) | (98,2) |
| Podatki i opłaty | (36,2) | (35,6) |
| Wartość sprzedanych towarów i materiałów | (31,4) | (35,0) |
| Podróże służbowe | (27,6) | (33,2) |
| Pozostałe | (19,8) | (25,3) |
| Razem | (264,6) | (292,8) |
Amortyzacja i odpisy z tytułu utraty wartości
| 2020 | 2019 | |
|---|---|---|
| Amortyzacja taboru kolejowego | (537,4) | (501,5) |
| Amortyzacja pozostałych rzeczowych aktywów trwałych | (77,4) | (78,0) |
| Amortyzacja praw do użytkowania aktywów | (138,1) | (123,9) |
| Amortyzacja aktywów niematerialnych | (10,9) | (13,1) |
| (Zawiązane) / rozwiązane odpisy z tytułu utraty wartości: | ||
| Tabor kolejowy | (1,8) | 0,4 |
| Pozostałe rzeczowe aktywa trwałe | (1,3) | (0,4) |
| Aktywa trwałe klasyfikowane jako przeznaczone do sprzedaży | 0,3 | - |
| Razem | (766,6) | (716,5) |
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2020 roku według MSSF UE (w milionach złotych)
2.3 Pozostałe przychody i (koszty) operacyjne
| 2020 | 2019 | |
|---|---|---|
| Wpływ z tytułu tarczy antykryzysowej | (1) | 115,2 |
| Zysk ze sprzedaży niefinansowych aktywów trwałych | 7,9 | 8,4 |
| Rozwiązane odpisy aktualizujące należności handlowe | 5,1 | 7,2 |
| Kary i odszkodowania | 16,0 | 19,4 |
| Rozwiązanie pozostałych rezerw | 3,8 | 27,5 |
| Odsetki |
2.4 Przychody i (koszty) finansowe
| Przychody i (koszty) finansowe | 2020 | 2019 |
|---|---|---|
| Przychody odsetkowe | 2,4 | 4,9 |
| Przychody z tytułu dywidend | - | 0,3 |
| Pozostałe | ||
| Zyski ze sprzedaży udziałów i akcji | - | 0,8 |
| Wynik netto z tytułu różnic kursowych | - | 1,6 |
| Inne | - | 0,2 |
| Przychody finansowe razem | 2,4 | 7,8 |
| Koszty odsetkowe | (57,9) | (58,6) |
| Pozostałe | ||
| Rozliczenie dyskonta z tytułu rezerw na świadczenia pracownicze | (14,7) | (17,6) |
| Wynik netto z tytułu różnic kursowych | (9,3) | - |
| Inne | (2,7) | (3,2) |
| Koszty finansowe razem | (84,6) | (79,4) |
| Przychody i (koszty) finansowe | (82,2) | (71,6) |
3. Noty objaśniające dotyczące opodatkowania
3.1 Podatek dochodowy
Stosowane zasady rachunkowości
Podatek dochodowy za okres sprawozdawczy obejmuje podatek bieżący i odroczony. Bieżące obciążenie podatkowe jest obliczane na podstawie wyniku podatkowego danego okresu sprawozdawczego. Wynik podatkowy różni się od księgowego wyniku brutto w związku z wyłączeniem przychodów przejściowo niepodlegających opodatkowaniu i kosztów przejściowo niestanowiących kosztów uzyskania przychodów oraz pozycji kosztów i przychodów, które nigdy nie będą podlegały opodatkowaniu. Obciążenia podatkowe są wyliczane w oparciu o stawki podatkowe obowiązujące w danym roku obrotowym. Podatek odroczony ujmuje się od różnic przejściowych pomiędzy wartością podatkową aktywów i zobowiązań a ich wartością bilansową. Zobowiązania z tytułu podatku odroczonego ujmuje się dla dodatnich różnic przejściowych. Składnik aktywów z tytułu odroczonego podatku dochodowego ujmuje się w odniesieniu do ujemnych różnic przejściowych do wysokości, do której jest prawdopodobne, iż Grupa osiągnie dochód do opodatkowania, który pozwoli na rozliczenie tych różnic przejściowych. Wartość składnika aktywów z tytułu podatku odroczonego podlega weryfikacji na każdy dzień bilansowy, pod kątem możliwości uzyskania przyszłych zysków podatkowych, które umożliwią jego realizację. Aktywa i zobowiązania z tytułu odroczonego podatku dochodowego podlegają kompensacie, jeżeli występuje możliwy do wyegzekwowania tytuł prawny do dokonania kompensaty aktywów i zobowiązań z tytułu bieżącego podatku dochodowego oraz jeżeli aktywa i zobowiązania z tytułu odroczonego podatku dochodowego dotyczą podatków dochodowych naliczonych przez te same władze podatkowe, gdy istnieje zamiar rozliczenia sald w kwotach netto.
ISTOTNE WARTOŚCI OPARTE NA PROFESJONALNYM OSĄDZIE I SZACUNKACH
Grupa rozpoznaje składnik aktywów z tytułu podatku odroczonego bazując na założeniu, że w przyszłości zostanie osiągnięty dochód podatkowy pozwalający na jego wykorzystanie. Opracowane w Grupie wieloletnie prognozy finansowe wskazują, iż na dzień bilansowy nie występuje utrata wartości powyższych aktywów. Pogorszenie uzyskiwanych wyników podatkowych w przyszłości mogłoby spowodować, że założenie to stałoby się nieuzasadnione.
| Podatek dochodowy ujęty w wyniku | 2020 | 2019 |
|---|---|---|
| Bieżący podatek dochodowy | ||
| Bieżące obciążenie podatkowe | (8,9) | (3,9) |
| Korekty wykazane w bieżącym roku w odniesieniu do podatku z lat ubiegłych | 1,6 | (0,7) |
| Odroczony podatek dochodowy | ||
| Podatek odroczony powstały w ciągu okresu sprawozdawczego | 49,9 | (32,9) |
| Podatek dochodowy ujęty w wyniku | 42,6 | (37,5) |
Obecne przepisy nie zakładają zróżnicowania stawek podatkowych dla przyszłych okresów. Często występujące różnice w opiniach, co do interpretacji prawnej przepisów podatkowych zarówno wewnątrz organów państwowych, jak i pomiędzy organami państwowymi i przedsiębiorstwami, powodują powstanie obszarów niepewności i konfliktów. Zjawiska te powodują, że ryzyko podatkowe w Polsce jest znacząco wyższe, niż istniejące zwykle w krajach o bardziej rozwiniętym systemie podatkowym. Rozliczenia podatkowe mogą być przedmiotem kontroli przez okres pięciu lat, począwszy od końca roku, w którym nastąpiła zapłata podatku. W wyniku przeprowadzanych kontroli dotychczasowe rozliczenia podatkowe Grupy mogą zostać powiększone o dodatkowe zobowiązania podatkowe.
| Podatek odroczony ujęty w pozostałych całkowitych dochodach | 2020 | 2019 |
|---|---|---|
| Podatek odroczony od wyceny instrumentów zabezpieczających | 9,7 | (1,9) |
| Podatek odroczony od zysków / (strat) aktuarialnych dotyczących świadczeń pracowniczych | 9,5 | 10,0 |
| Różnice kursowe z przeliczenia salda podatku odroczonego jednostek zagranicznych ujęte w pozostałych całkowitych dochodach | (3,4) | (0,2) |
| Podatek odroczony ujęty w pozostałych całkowitych dochodach | 15,8 | 7,9 |
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2020 roku według MSSF UE (w milionach złotych) 18
3.1 Podatek dochodowy (cd.)
| Uzgodnienie efektywnej stawki podatkowej | 2020 | 2019 |
|---|---|---|
| Zysk / (strata) przed opodatkowaniem | (266,9) | 73,5 |
| Koszt podatku dochodowego wg stawki 19% | 50,7 | (14,0) |
| Efekt podatkowy przychodów niebędących przychodami według przepisów podatkowych, w tym: | ||
| Dywidendy | - | 0,1 |
| Rozwiązanie niepodatkowych rezerw i odpisów aktualizujących | 0,2 | 0,4 |
| Wycena MPW | 0,4 | 0,3 |
| Odzyskany podatek VAT | - | 5,0 |
| Inne | 0,2 | 0,2 |
| Efekt podatkowy kosztów niestanowiących kosztów uzyskania przychodów według przepisów podatkowych, w tym: | ||
| Niewykorzystana strata podatkowa | - | (17,0) |
| PFRON | (5,0) | (5,1) |
| Utworzenie niepodatkowych rezerw i odpisów aktualizujących | (0,3) | (0,2) |
| Trwałe różnice w kosztach związanych z rzeczowymi aktywami trwałymi | (0,9) | (2,7) |
| Koszty reprezentacji | (0,4) | (0,7) |
| Kary i odszkodowania | (0,9) | (1,2) |
| Podatek VAT i inne zobowiązania publicznoprawne | (0,1) | (0,3) |
| Pozostałe | (1,9) | (1,6) |
| Efekt strat podatkowych wykorzystanych w okresie, od których podatek odroczony nie był rozpoznany | 0,1 | 0,2 |
| Efekt zawiązania / (rozwiązania) odpisu na aktywa z tytułu odroczonego podatku dochodowego od strat podatkowych | (0,6) | (0,8) |
| Korekty wykazane w bieżącym roku w odniesieniu do podatku z lat ubiegłych | 1,1 | (0,1) |
| Podatek dochodowy ujęty w wyniku | 42,6 | (37,5) |
| Efektywna stawka podatkowa | 16,0% | 51,0% |
Obowiązująca w Polsce stawka podatku dochodowego od osób prawnych w latach 2019 - 2020 wynosiła 19%. W przypadku spółek z Grupy PKP CARGO INTERNATIONAL stawki podatkowe wynosiły: 19% w Czechach, 9% na Węgrzech.
Stan aktywów i zobowiązań z tytułu odroczonego podatku dochodowego
Aktywa i zobowiązania z tytułu podatku odroczonego podlegają kompensacie na poziomie sprawozdań finansowych każdej spółki z Grupy i w związku z tym w niniejszym Skonsolidowanym Sprawozdaniu Finansowym prezentuje się następujące wartości:
| 31/12/2020 | 31/12/2019 | |
|---|---|---|
| Aktywa z tytułu podatku odroczonego | 177,8 | 113,7 |
| Zobowiązania z tytułu odroczonego podatku | (90,7) | (92,3) |
| Razem | 87,1 | 21,4 |
Tabela ruchów dla odroczonego podatku dochodowego przed kompensatą | 2020 | 1/01/2020 | Ujęte w wynik | Ujęte w pozostałych całkowitych dochodach | Różnice kursowe z przeliczenia salda podatku odroczonego | 31/12/2020
------- | -------- | -------- | -------- | -------- | --------
Różnice przejściowe dotyczące składników (zobowiązań) / aktywów z tytułu podatku odroczonego: | | | | | |
Niefinansowe aktywa trwałe | (167,0) | 19,0 | - | (3,2) | | (151,2)
Prawa do użytkowania aktywów i zobowiązania z tytułu leasingu | (6,0) | (3,4) | - | (0,3) | | (9,7)
Pozostałe rezerwy i zobowiązania | 14,4 | (1,1) | - | - | | 13,3
Zapasy | (4,7) | (4,6) | - | - | | (9,3)
Należności leasingowe | (2,1) | - | - | - | | (2,1)
Należności handlowe | 1,7 | 1,2 | - | - | | 2,9
Rezerwy na świadczenia pracownicze | 148,9 | (6,5) | 9,5 | 0,1 | | 152,0
Pozostałe | 0,6 | 5,4 | 9,7 | - | | 15,7
Niewykorzystane straty podatkowe | 35,6 | 39,9 | - | - | | 75,5
Razem | 21,4 | 49,9 | 19,2 | (3,4) | | 87,1
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2020 roku według MSSF UE (w milionach złotych) 19
3.1 Podatek dochodowy (cd.)
Analiza zapadalności aktywów z tytułu odroczonego podatku dochodowego ze strat podatkowych
Terminy wygaśnięcia strat podatkowych, od których ujęto na dzień 31 grudnia 2020 roku aktywa z tytułu podatku odroczonego
| Rok | 2022 | 2023 | 2024 | 2025 | Razem |
|---|---|---|---|---|---|
| Niewykorzystane straty podatkowe | 0,7 | 85,3 | 195,4 | 115,5 | 396,9 |
W oparciu o istniejące w Grupie wieloletnie prognozy Zarząd Jednostki dominującej na dzień 31 grudnia 2020 roku ocenia ryzyko braku realizowalności powyższych aktywów jako niskie.
Terminy wygaśnięcia strat podatkowych, od których ujęto na dzień 31 grudnia 2019 roku aktywa z tytułu podatku odroczonego
| Rok | 2021 | 2022 | 2023 | 2024 | Razem |
|---|---|---|---|---|---|
| Niewykorzystane straty podatkowe | 12,6 | 8,4 | 85,4 | 80,3 | 186,7 |
Straty podatkowe nieujęte w kalkulacji aktywów z tytułu odroczonego podatku dochodowego
Kwota strat podatkowych nieujętych w kalkulacji aktywów z tytułu odroczonego podatku wynika ze strat podatkowych od następujących spółek:
| 31/12/2020 | 31/12/2019 | |
|---|---|---|
| PKP CARGO INTERNATIONAL HU Zrt. | 11,7 | 21,5 |
| AWT Čechofracht a.s. | 14,6 | 10,6 |
| PKP CARGOTABOR USŁUGI Sp. z o.o. | 3,8 | 7,5 |
| CARGOSPED Terminal Braniewo Sp. z o.o. |
4. Noty objaśniające dotyczące zadłużenia, zarządzania płynnością i kapitałem własnym
4.1 Uzgodnienie zobowiązań z tytułu zadłużenia
Stosowane zasady rachunkowości
Kredyty bankowe i pożyczki ujmuje się początkowo w wartości godziwej, pomniejszonej o poniesione koszty transakcyjne. Po początkowym ujęciu kredyty i pożyczki są wykazywane według zamortyzowanego kosztu, przy zastosowaniu metody efektywnej stopy procentowej.
Zobowiązanie z tytułu leasingu wycenia się w wysokości wartości bieżącej opłat leasingowych pozostających do zapłaty w tej dacie, które obejmują:
* stałe opłaty leasingowe, w tym zasadniczo stałe opłaty,
* zmienne opłaty leasingowe, które zależą od indeksu lub stawki, wycenione początkowo z zastosowaniem tego indeksu lub tej stawki zgodnie z ich wartością w dacie rozpoczęcia;
* kwoty, których zapłaty przez leasingobiorcę oczekuje się w ramach gwarantowanej wartości końcowej;
* cenę wykonania opcji kupna, jeżeli można z wystarczającą pewnością założyć, że leasingobiorca skorzysta z tej opcji;
* kary pieniężne za wypowiedzenie leasingu, chyba że można z wystarczającą pewnością założyć, że leasingobiorca nie skorzysta z opcji wcześniejszego wypowiedzenia.
Bieżąca wartość przyszłych płatności z tytułu leasingu obliczana jest z zastosowaniem stopy procentowej leasingu. W przypadku, gdy stopa procentowa leasingu nie jest znana, Grupa stosuje krańcową stopę procentową leasingobiorcy dla danej umowy leasingowej.
Po początkowym ujęciu Grupa wycenia zobowiązanie z tytułu leasingu poprzez:
* zwiększenie wartości bilansowej w celu odzwierciedlenia odsetek od zobowiązania z tytułu leasingu;
* zmniejszenie wartości bilansowej w celu uwzględnienia opłat leasingowych oraz
* zaktualizowanie wyceny wartości bilansowej w celu uwzględnienia wszelkiej ponownej oceny lub zmiany leasingu.
Grupa korzysta ze zwolnienia i nie stosuje wymogów w zakresie wyceny zobowiązania z tytułu leasingu oraz składnika aktywów z tytułu prawa do użytkowania w odniesieniu do:
* leasingów krótkoterminowych tj. leasingów, w przypadku których okres obowiązywania umowy jest nie dłuższy niż 12 miesięcy i nie zawierają opcji kupna;
* leasingów, w odniesieniu do których bazowy składnik aktywów ma niską wartość. Grupa uznaje za składniki o niskiej wartości te aktywa, które nowe nie przekraczają kwoty 25 tysięcy złotych.
W przypadku zastosowania zwolnień, o których mowa powyżej, Grupa rozpoznaje płatności leasingowe jako koszt zgodnie z metodą liniową przez okres leasingu lub według innej metody, jeżeli lepiej odzwierciedla ona korzyści uzyskiwane przez Grupę.
ISTOTNE WARTOŚCI OPARTE NA PROFESJONALNYM OSĄDZIE I SZACUNKACH
Istotne szacunki w obrębie zobowiązań z tytułu leasingu dotyczą modelu ustalania:
a) stopy dyskonta
Grupa dyskontuje opłaty leasingowe z zastosowaniem stopy procentowej leasingu, jeżeli stopę tę można z łatwością ustalić, w przeciwnym razie stosuje krańcową stopę procentową. Krańcowa stopa procentowa ustalana jest na bazie dwóch składowych:
* stopy wolnej od ryzyka, która oparta jest na stawce referencyjnej odpowiedniej dla danej waluty oraz
* premii za ryzyko kredytowe, która opiera się na marży kredytowej banków z uwzględnieniem okresów obowiązywania umów oraz sytuacji finansowej poszczególnych spółek, w których zostały zidentyfikowane umowy leasingowe.
b) okresu leasingu
W przypadku okresu leasingu, w tym w szczególności dla umów zawartych na czas nieokreślony, Grupa uwzględnia wszystkie istotne fakty i okoliczności, które stanowią zachętę ekonomiczną do tego, aby skorzystać z opcji przedłużenia leasingu lub nie skorzystać z opcji wypowiedzenia leasingu, takie jak:
* znaczenie tego składnika aktywów dla działalności Grupy uwzględniając czy składnik jest wyspecjalizowanym składnikiem aktywów, umiejscowienie składnika aktywów i dostępność odpowiednich rozwiązań alternatywnych,
* istotne inwestycje w przedmiocie leasingu podejmowane (lub które zgodnie z przewidywaniami mają zostać podjęte) w okresie obowiązywania umowy,
* postanowienia i warunki umowne dotyczące okresów opcjonalnych w porównaniu ze stawkami rynkowymi,
* uwarunkowania związane ze skorzystaniem z opcji przedłużenia umowy.
Dla umów zawartych na dany okres bez opcji przedłużenia Grupa ustala okres leasingu jako okres wynikający z umowy.
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2020 roku według MSSF UE (w milionach złotych)
4.1 Uzgodnienie zobowiązań z tytułu zadłużenia (cd.)
Zobowiązania z tytułu zadłużenia posiadane przez Grupę składają się z dwóch głównych kategorii: kredytów bankowych i pożyczek oraz leasingu. Umowy kredytów zawierane były głównie na finansowanie bieżącej działalności, finansowanie i refinansowanie planu inwestycyjnego oraz akwizycji. Spłata zaciągniętych zobowiązań wynikających z zawartych umów kredytowych jest dokonywana w PLN i EUR. Ustanowione na aktywach zabezpieczenia spłaty zobowiązań zostały opisane w Nocie 7.4 niniejszego Skonsolidowanego Sprawozdania Finansowego. Umowy leasingu zawarte są w PLN, EUR, CZK i dotyczą głównie nieruchomości oraz taboru kolejowego.
| 31/12/2020 | |||
|---|---|---|---|
| W walucie funkcjonalnej PLN | W walucie obcej | Razem | |
| EUR | CZK | ||
| Kredyty bankowe i pożyczki | 999,2 | 660,1 | - |
| Leasing | 772,6 | 113,7 | 34,7 |
| Razem | 1 771,8 | 773,8 | 34,7 |
| 31/12/2019 | |||
|---|---|---|---|
| W walucie funkcjonalnej PLN | W walucie obcej | Razem | |
| EUR | CZK | ||
| Kredyty bankowe i pożyczki | 1 085,2 | 541,0 | - |
| Leasing | 807,7 | 142,3 | 46,5 |
| Razem | 1 892,9 | 683,3 | 46,5 |
| Uzgodnienie zobowiązań z tytułu zadłużenia | 2020 | ||
|---|---|---|---|
| Kredyty bankowe i pożyczki | Leasing | Razem | |
| 1/01/2020 | 1 626,2 | 996,5 | 2 622,7 |
| Zaciągnięcie nowych zobowiązań | 285,7 | 36,9 | 322,6 |
| Modyfikacje istniejących umów | - | 29,1 | 29,1 |
| Leasing zwrotny | - | 9,1 | 9,1 |
| Koszty transakcyjne | 2,1 | - | 2,1 |
| Naliczenie odsetek | 21,0 | 33,5 | 54,5 |
| Płatności z tytułu zadłużenia, w tym: | |||
| Spłaty kapitału | (301,2) | (148,5) | (449,7) |
| Zapłacone odsetki | (21,5) | (31,5) | (53,0) |
| Koszty transakcyjne | (1,6) | - | (1,6) |
| Pozostałe | - | (14,2) | (14,2) |
| Wycena walutowa | 46,1 | 8,6 | 54,7 |
| Różnice kursowe z przeliczenia | 2,5 | 1,5 | 4,0 |
| 31/12/2020 | 1 659,3 | 921,0 | 2 580,3 |
| Długoterminowe | 1 322,3 | 779,5 | 2 101,8 |
| Krótkoterminowe | 337,0 | 141,5 | 478,5 |
| Razem | 1 659,3 | 921,0 | 2 580,3 |
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2020 roku według MSSF UE (w milionach złotych)
4.1 Uzgodnienie zobowiązań z tytułu zadłużenia (cd.)
| 2019 | |||
|---|---|---|---|
| Kredyty bankowe i pożyczki | Leasing | Razem | |
| 1/01/2019 (zbadane) | 1 331,8 | 95,2 | 1 427,0 |
| Efekt wdrożenia MSSF 16 | - | 803,7 | 803,7 |
| 1/01/2019 (przekształcone) | 1 331,8 | 898,9 | 2 230,7 |
| Zaciągnięcie nowych zobowiązań | 549,1 | 191,1 | 740,2 |
| Modyfikacje istniejących umów | - | 42,9 | 42,9 |
| Koszty transakcyjne | 2,3 | - | 2,3 |
| Naliczenie odsetek | 21,7 | 34,3 | 56,0 |
| Płatności z tytułu zadłużenia, w tym: | |||
| Spłaty kapitału | (248,3) | (127,3) | (375,6) |
| Zapłacone odsetki | (21,9) | (31,3) | (53,2) |
| Koszty transakcyjne | (2,3) | - | (2,3) |
| Pozostałe | - | (10,6) | (10,6) |
| Wycena walutowa | (6,3) | (1,3) | (7,6) |
| Różnice kursowe z przeliczenia | 0,1 | (0,2) | (0,1) |
| 31/12/2019 | 1 626,2 | 996,5 | 2 622,7 |
| Długoterminowe | 1 355,5 | 845,9 | 2 201,4 |
| Krótkoterminowe | 270,7 | 150,6 | 421,3 |
| Razem | 1 626,2 | 996,5 | 2 622,7 |
Pozostałe kwoty z tytułu umów leasingu ujęte w sprawozdaniu z wyniku i pozostałych całkowitych dochodów:
| Prezentacja w sprawozdaniu z wyniku i pozostałych całkowitych dochodów | 2020 | 2019 |
|---|---|---|
| Przychody z tytułu umów leasingu operacyjnego | ||
| Przychody z tytułu umów z klientami | 36,5 | 40,1 |
| Przychody odsetkowe z tytułu leasingu | ||
| Przychody finansowe | 0,5 | 0,5 |
| Koszty z tytułu: | ||
| Leasingu krótkoterminowego | ||
| Pozostałe usługi | (30,7) | (43,6) |
| Leasingu aktywów niskiej wartości | ||
| Pozostałe usługi | (5,0) | (5,1) |
| Zmiennych opłat leasingowych nieujętych w wycenie zobowiązań leasingowych | ||
| Pozostałe usługi | (2,1) | (2,9) |
Warunki umów kredytowych
Podpisane z bankami umowy nakładają na Grupę zobowiązania natury prawno-finansowej stosowane standardowo w tego rodzaju transakcjach. Kluczowymi wskaźnikami wypełnienia umów kredytowych zawartych przez Grupę są: wskaźnik zadłużenie netto/EBITDA oraz wskaźnik ogólnego zadłużenia. Wyżej wymienione wskaźniki kalkulowane są w oparciu o dane zawarte zarówno na bazie jednostkowych sprawozdań finansowych PKP CARGO S.A. i wybranych spółek zależnych, jak również skonsolidowanych sprawozdań finansowych Grupy PKP CARGO oraz Grupy PKP CARGO INTERNATIONAL. Zgodnie z zapisami większości umów zawartych przez Grupę weryfikacja wypełnienia warunków umów kredytowych następuje na koniec każdego roku obrotowego. W przypadku dwóch umów weryfikacja wyżej wymienionych wskaźników następuje również w okresach półrocznych.# SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2020 roku według MSSF UE (w milionach złotych)
4.1 Uzgodnienie zobowiązań z tytułu zadłużenia (cd.)
Wskaźnik zadłużenie netto/EBITDA określa poziom zadłużenia finansowego pomniejszonego o środki pieniężne w relacji do generowanej EBITDA i w przypadku większości umów kredytowych kalkulowany jest bez uwzględnienia wpływu MSSF 16. Maksymalna dopuszczalna wartość wskaźnika zadłużenie netto/EBITDA nie może przekroczyć 3,0. Na dzień 31 grudnia 2020 roku poziom zadłużenia netto określony jest na podstawie danych bilansowych, natomiast parametr EBITDA uwzględnia rzeczywisty wynik za 2020 rok. W przypadku wybranych umów wskaźnik zadłużenie netto/EBITDA kalkulowany jest dodatkowo w oparciu o prognozowane parametry EBITDA na 2021 rok oraz zadłużenia netto na dzień 30 czerwca 2021 roku.
Wskaźnik ogólnego zadłużenia, zdefiniowany jako stosunek zobowiązań ogółem do sumy bilansowej, nie może przekroczyć 60%. Wskaźnik kalkulowany jest w oparciu o rzeczywiste dane na dzień 31 grudnia 2020 roku, a w przypadku wybranych umów także w oparciu o prognozowane dane na dzień 31 grudnia 2021 roku.
Na dzień 31 grudnia 2020 roku wartość wskaźników zadłużenia netto/EBITDA opartych o jednostkowe sprawozdanie finansowe PKP CARGO S.A. i skonsolidowane sprawozdanie finansowe Grupy PKP CARGO przekroczyły określony w umowach kredytowych poziom 3,0, przy czym przed dniem bilansowym Jednostka dominująca uzyskała od kredytodawców jednorazowe zwolnienie z obowiązku spełnienia wymogu dotyczącego utrzymania wskaźników zadłużenia netto/EBITDA na tym poziomie.
W przypadku umów z dwoma bankami finansującymi powyższe zwolnienie było uwarunkowane wymogiem, aby poziom wskaźników zadłużenia netto/EBITDA na bazie skonsolidowanych danych Grupy PKP CARGO nie przekroczył wartości 4,0. Powyższy warunek został spełniony na dzień 31 grudnia 2020 roku, tym samym nie istnieje konieczność przeklasyfikowania zobowiązań z tytułu kredytów z części długoterminowej do krótkoterminowej. W przypadku pozostałych spółek zależnych nie zaszła potrzeba występowania do instytucji finansujących o zwolnienie z obowiązku spełniania jakiegokolwiek z warunków określonych w umowach kredytowych na dzień 31 grudnia 2020 roku.
Niewykorzystane linie kredytowe i leasingowe
| Rodzaj kredytu | Nazwa banku | Okres dostępności | Waluta umowy | 31/12/2020 | 31/12/2019 |
|---|---|---|---|---|---|
| Kredyt inwestycyjny | Europejski Bank Inwestycyjny | 19/07/2020 | EUR | - | 22,0 |
| Kredyt w rachunku bieżącym | Bank Polska Kasa Opieki S.A. | 24/05/2021 | PLN | 100,0 | 100,0 |
| Kredyt w rachunku bieżącym | Powszechna Kasa Oszczędności Bank Polski S.A. | 19/12/2021 | PLN | 99,9 | 100,0 |
| Kredyt w rachunku bieżącym | Bank Polska Kasa Opieki S.A. | 25/06/2021 | PLN | 10,0 | - |
| Kredyt inwestycyjny | Bank Polska Kasa Opieki S.A. | 31/05/2021 | PLN | 10,0 | - |
| Kredyt w rachunku bieżącym | Bank Polska Kasa Opieki S.A. | 09/07/2021 | PLN | 1,6 | - |
| Linia leasingowa | Millennium Leasing Sp. z o.o. | 02/12/2021 | PLN | 38,7 | 51,3 |
| Razem | 260,2 | 273,3 |
4.2 Kapitał własny i polityka zarządzania kapitałem
Stosowane zasady rachunkowości
Kapitał zakładowy w skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym wykazuje się w wysokości określonej w Statucie Jednostki dominującej niezależnie od wpisu w Krajowym Rejestrze Sądowym (przewaga treści merytorycznej nad formą prawną).
Kapitał zapasowy obejmuje nadwyżkę wartości emisji ponad wartość nominalną akcji (agio), zyski z lat ubiegłych przeniesione na kapitał zapasowy oraz kapitał rezerwowy z umorzenia akcji.
Pozostałe składniki kapitału własnego obejmują zyski i straty aktuarialne dotyczące świadczeń pracowniczych, efekt wyceny instrumentów kapitałowych w wartości godziwej oraz efektywną część zysków lub strat związanych z instrumentami zabezpieczającymi w ramach stosowanej przez Grupę rachunkowości zabezpieczeń.
Zyski zatrzymane obejmują wynik finansowy roku bieżącego, niepodzielone zyski oraz niepokryte straty z lat ubiegłych, różnice z przejścia na MSSF UE.
Różnice kursowe z przeliczenia sprawozdań jednostek zagranicznych powstają w wyniku przeliczenia danych finansowych tych jednostek na walutę polską według następujących zasad:
a) pozycje aktywów i zobowiązań według kursu wymiany na koniec okresu sprawozdawczego,
b) pozycje sprawozdania z wyniku i pozostałych całkowitych dochodów oraz sprawozdania z przepływów pieniężnych według średniego kursu wymiany w danym okresie sprawozdawczym, obliczonego jako średnia arytmetyczna kursów obowiązujących na ostatni dzień każdego miesiąca w danym okresie.
| Kapitał zakładowy | 31/12/2020 | 31/12/2019 |
|---|---|---|
| Akcje zwykłe - w pełni opłacone i zarejestrowane | 2 239,3 | 2 239,3 |
Na dzień 31 grudnia 2020 roku oraz na dzień 31 grudnia 2019 roku kapitał zakładowy składał się z akcji zwykłych o wartości nominalnej 50 złotych każda. W pełni pokryte akcje zwykłe, o wartości nominalnej 50 złotych, są równoważne pojedynczemu głosowi na walnym zgromadzeniu i posiadają prawo do dywidendy.
Spółka PKP S.A. jest podmiotem dominującym wobec spółki PKP CARGO S.A. PKP S.A. zgodnie ze statutem Jednostki dominującej posiada szczególne uprawnienia osobiste polegające na uprawnieniu do powoływania i odwoływania Członków Rady Nadzorczej w liczbie równej połowie składu Rady Nadzorczej powiększonej o jeden. PKP S.A. przysługuje osobiste uprawnienie do wyznaczenia przewodniczącego Rady Nadzorczej, jak i określenia liczby Członków Rady Nadzorczej. Dodatkowo w przypadku, w którym udział PKP S.A. w kapitale zakładowym Spółki wynosi 50% lub mniej, PKP S.A. przysługuje uprawnienie osobiste do wyłącznego wskazania kandydatów na Prezesa Zarządu Jednostki dominującej. Uprawnienia osobiste PKP S.A. przysługują zawsze wtedy, gdy PKP S.A. posiada co najmniej 25% kapitału zakładowego Jednostki dominującej.
W roku obrotowym zakończonym 31 grudnia 2020 roku oraz w roku obrotowym zakończonym 31 grudnia 2019 roku nie wystąpiły zmiany w kapitale zakładowym Jednostki dominującej.
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2020 roku według MSSF UE (w milionach złotych)
4.2 Kapitał własny i polityka zarządzania kapitałem (cd.)
Zmiany w kapitale zapasowym i zyskach zatrzymanych
W roku obrotowym zakończonym 31 grudnia 2020 roku zmiany w kapitale zapasowym Grupy wynikały z uchwały Zwyczajnego Zgromadzenia Wspólników CARGOSPED Terminal Braniewo Sp. z o.o. w sprawie przeznaczenia na kapitał zapasowy zysku netto za rok 2019 w kwocie 1,0 miliona złotych.
W dniu 29 czerwca 2020 roku Zwyczajne Walne Zgromadzenie Jednostki dominującej podjęło uchwałę w sprawie pokrycia straty netto osiągniętej w 2019 roku w kwocie 8,3 milionów złotych z niepodzielonych zysków z lat ubiegłych.
W dniu 31 marca 2021 roku Zarząd Jednostki dominującej podjął uchwałę dotyczącą rekomendacji w zakresie pokrycia straty za 2020 rok wykazanej w Jednostkowym Sprawozdaniu Finansowym z niepodzielonych zysków z lat ubiegłych.
Zarządzanie kapitałem własnym
Głównym celem zarządzania kapitałem własnym w Grupie jest zapewnienie zdolności do kontynuowania działalności, kreowanie wartości dla akcjonariuszy oraz korzyści dla innych zainteresowanych. Zgodnie z prowadzoną przez siebie polityką oraz założeniami wynikającymi z zawartych umów kredytowych Grupa dopuszcza maksymalny poziom zadłużenia do wysokości 60% sumy bilansowej. Poziom zadłużenia jest przez Grupę monitorowany na bieżąco. Zachowanie założonej struktury kapitału może być realizowane przez: emisję nowych akcji, sprzedaż aktywów, zwrot kapitału akcjonariuszom lub korektę kwoty dywidendy.
Wskaźnik ogólnego zadłużenia na koniec roku kształtuje się następująco:
| 31/12/2020 | 31/12/2019 | |
|---|---|---|
| Zobowiązania razem | 4 415,6 | 4 568,0 |
| Suma bilansowa | 7 559,4 | 7 991,3 |
| Wskaźnik ogólnego zadłużenia | 58% | 57% |
4.3 Zarządzanie ryzykiem płynności
Grupa może być narażona na ryzyko płynności wynikające z relacji aktywów obrotowych do zobowiązań krótkoterminowych. W celu zabezpieczenia długoterminowej płynności finansowej Grupa korzystała z kredytów inwestycyjnych oraz leasingu (finansowanie inwestycji rzeczowych). W celu zminimalizowania możliwości wystąpienia zakłóceń przepływów środków pieniężnych oraz ryzyka utraty płynności, jak również optymalizacji kosztów finansowych w Grupie PKP CARGO funkcjonuje system koncentracji środków finansowych (cash pool) obejmujący na dzień 31 grudnia 2020 roku 8 spółek z Grupy. Cash pool, niezależnie od środków gromadzonych przez poszczególnych uczestników, jest powiązany z elastyczną linią kredytową w postaci kredytu w rachunku bieżącym.
Na dzień 31 grudnia 2020 roku Grupa posiadała niewykorzystane linie kredytowe do łącznej wysokości 221,5 milionów złotych oraz niewykorzystaną linię leasingową na kwotę 38,7 milionów złotych.
Wymagalność zobowiązań finansowych Grupy na dzień bilansowy według daty wymagalności na podstawie umownych niezdyskontowanych płatności (wraz z odsetkami płatnymi w przyszłości)
| 31/12/2020 | 31/12/2019 | |
|---|---|---|
| Razem (bez dyskonta) | Wartość bilansowa | |
| Poniżej 3 miesięcy | Od 3 do 12 miesięcy | |
| Umowne terminy wymagalności od końca okresu sprawozdawczego | ||
| Zobowiązania z tytułu zadłużenia | 130,3 | 388,9 |
| Zobowiązania handlowe | 322,1 | 25,4 |
| Zobowiązania inwestycyjne | 91,7 | 44,3 |
| Instrumenty pochodne - forwardy walutowe | 1,1 | 1,6 |
| Cash pool | 1,1 | - |
| Razem | 546,3 | 460,2 |
| Poniżej 3 miesięcy | Od 3 do 12 miesięcy | |
| Umowne terminy wymagalności od końca okresu sprawozdawczego | ||
| Zobowiązania z tytułu zadłużenia | 139,3 | 342,3 |
| Zobowiązania handlowe | 396,3 | 15,9 |
| Zobowiązania inwestycyjne | 147,4 | 36,7 |
| Razem | 683,0 | 394,9 |
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2020 roku według MSSF UE (w milionach złotych)
4.4 Środki pieniężne i ich ekwiwalenty
Stosowane zasady rachunkowości
Środki pieniężne i ich ekwiwalenty obejmują środki pieniężne w kasie, na## 4.5 Dodatkowe wyjaśnienia do sprawozdania z przepływów pieniężnych
Zmiany w kapitale obrotowym
2020
| Zmiana stanu ze sprawozdania z sytuacji finansowej | Przepływy pieniężne netto z działalności inwestycyjnej | Pozostałe | Przepływy pieniężne netto z działalności operacyjnej (zmiana stanu kapitału obrotowego) | |
|---|---|---|---|---|
| Zapasy | (4,8) | 35,4 | - | 30,6 |
| Należności handlowe | 5,5 | (4,4) | 0,8 | 1,9 |
| Pozostałe aktywa | 64,5 | (4,5) | (11,0) | 49,0 |
| Rezerwy | (4,8) | - | - | (4,8) |
| Zobowiązania handlowe | (65,9) | (1,8) | (0,2) | (67,9) |
| Zobowiązania inwestycyjne | (59,5) | 45,3 | - | (14,2) |
| Pozostałe zobowiązania | 21,8 | (1,2) | (2,8) | 17,8 |
| Kapitał obrotowy razem | (43,2) | 68,8 | (13,2) | 12,4 |
2019
| Zmiana stanu ze sprawozdania z sytuacji finansowej | Efekt wdrożenia MSSF 16 | Przepływy pieniężne netto z działalności inwestycyjnej | Pozostałe | Przepływy pieniężne netto z działalności operacyjnej (zmiana stanu kapitału obrotowego) | |
|---|---|---|---|---|---|
| Zapasy | 0,7 | - | 7,0 | - | 7,7 |
| Należności handlowe | 91,0 | - | (0,9) | - | 90,1 |
| Pozostałe aktywa | (9,6) | (9,5) | 19,2 | (14,4) | (14,3) |
| Rezerwy | 50,8 | 3,7 | - | (0,1) | 54,4 |
| Zobowiązania handlowe | (85,0) | 12,1 | - | - | (72,9) |
| Zobowiązania inwestycyjne | 51,1 | - | (76,7) | - | (25,6) |
| Pozostałe zobowiązania | 28,8 | - | 1,6 | 1,0 | 31,4 |
| Kapitał obrotowy razem | 127,8 | 6,3 | (49,8) | (13,5) | 70,8 |
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2020 roku według MSSF UE (w milionach złotych)
26
4.5 Dodatkowe wyjaśnienia do sprawozdania z przepływów pieniężnych (cd.)
Pozostałe korekty
| 2020 | 2019 | |
|---|---|---|
| Zyski / (straty) aktuarialne dotyczące świadczeń pracowniczych ujęte w pozostałych całkowitych dochodach | (50,2) | (52,2) |
| Wycena instrumentów zabezpieczających | (10,0) | 4,1 |
| Wycena instrumentów kapitałowych w wartości godziwej | (0,7) | 0,7 |
| (Zysk) / strata na działalności inwestycyjnej | - | (0,8) |
| Różnice kursowe z przeliczenia sprawozdań jednostek zagranicznych | (0,7) | (0,1) |
| Pozostałe | (1,7) | (1,7) |
| Pozostałe korekty w sprawozdaniu z przepływów pieniężnych | (63,3) | (50,0) |
Transakcje niepieniężne
W roku obrotowym zakończonym 31 grudnia 2020 roku oraz 31 grudnia 2019 roku główne transakcje niepieniężne dotyczące działalności inwestycyjnej i finansowej, które nie zostały odzwierciedlone w sprawozdaniu z przepływów pieniężnych przedstawiały się następująco:
-
Kompensata wzajemnych rozrachunków
Grupa dokonała kompensaty należności handlowych z zobowiązaniami z tytułu zakupu niefinansowych aktywów trwałych. Łączna kwota kompensat w 2020 roku wyniosła 4,4 milionów złotych, natomiast w 2019 roku wyniosła 0,8 miliona złotych. -
Likwidacja taboru kolejowego
W momencie podjęcia decyzji o likwidacji księgowej składnika taboru kolejowego jego wartość rezydualna ujmowana jest w pozycji zapasów. W 2020 roku wartość rezydualna składników majątku trwałego przeklasyfikowanych do zapasów wyniosła 35,4 milionów złotych, natomiast w 2019 roku wyniosła 7,0 milionów złotych.
5. Noty objaśniające do sprawozdania z sytuacji finansowej
5.1 Tabor kolejowy i pozostałe rzeczowe aktywa trwałe
Stosowane zasady rachunkowości
Tabor kolejowy oraz pozostałe rzeczowe aktywa trwałe (zwane dalej: rzeczowe aktywa trwałe) wyceniane są według ceny nabycia lub kosztu wytworzenia pomniejszonych o umorzenie oraz odpisy aktualizujące z tytułu trwałej utraty wartości. Wartość początkowa pozycji rzeczowych aktywów trwałych obejmuje ich cenę nabycia lub koszty wytworzenia, wraz z cłami importowymi i niepodlegającymi odliczeniu podatkami zawartymi w cenie. Ponadto jest pomniejszana o upusty, rabaty i dotacje oraz powiększana o nakłady bezpośrednio związane z przygotowaniem składnika aktywów do użytkowania, zgodnie z jego planowanym przeznaczeniem i jeśli dotyczy, koszty finansowania zewnętrznego. Dotacje rządowe są ujmowane jako pomniejszenie wartości aktywów w momencie, gdy istnieje uzasadniona pewność, że dotacja zostanie uzyskana oraz spełnione zostaną wszystkie związane z nią warunki. Środki trwałe w okresie budowy prezentowane są w sprawozdaniu z sytuacji finansowej po koszcie wytworzenia pomniejszonym o ujęte odpisy z tytułu utraty wartości. Składnik rzeczowych aktywów trwałych usuwa się ze sprawozdania z sytuacji finansowej na moment zbycia lub gdy oczekuje się, iż nie uzyska się korzyści ekonomicznych z jego użytkowania. W momencie podjęcia decyzji o likwidacji składnika rzeczowych aktywów trwałych jego wartość księgowa ujmowana jest w wyniku okresu, w którym decyzja ta została podjęta. Wyjątek stanowią składniki taboru kolejowego, w przypadku których, w momencie podjęcia decyzji o ich likwidacji, wartość rezydualna ujmowana jest w pozycji zapasów. W ramach składników taboru kolejowego Grupa identyfikuje i wyodrębnia wszystkie istotne elementy wchodzące w skład danego składnika aktywów, które charakteryzują się różnym okresem ekonomicznej użyteczności, czyli tzw. komponenty. Jako istotne komponenty wagonów towarowych i lokomotyw handlowych Grupa wyodrębnia część główną składnika taboru oraz część naprawy / przeglądu okresowego. Dodatkowo, dla składników taboru kolejowego wyodrębniana jest wartość rezydualna (złomowa).
Wartość rezydualna taboru kolejowego
Wycena wartości rezydualnej taboru oparta jest na cenach złomu określonych klas z uwzględnieniem kosztów doprowadzenia do zbycia. Wartość rezydualna taboru nie podlega amortyzacji, natomiast podlega okresowej weryfikacji na koniec każdego roku obrotowego. Grupa dokonuje zmiany wartości rezydualnej w przypadku, gdy zmiana ta w istotny sposób wpływa na sprawozdanie finansowe Grupy.
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2020 roku według MSSF UE (w milionach złotych)
27
5.1 Tabor kolejowy i pozostałe rzeczowe aktywa trwałe (cd.)
Stosowane zasady rachunkowości
Naprawy i przeglądy taboru kolejowego
Tabor kolejowy poddawany jest czynnościom utrzymaniowym na pięciu poziomach, których zakres ramowy określa Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 października 2005 roku w sprawie ogólnych warunków technicznych eksploatacji pojazdów kolejowych (Dz.U. z 2016 poz. 226 z późniejszymi zmianami). Szczegółowe wymagania dla tych czynności zawarte są w Dokumentacjach Systemu Utrzymania (DSU) obowiązujących dla każdego z eksploatowanych pojazdów kolejowych. Tabor kolejowy poddawany jest planowym czynnościom utrzymaniowym zgodnie z określonymi w DSU cyklami naprawczymi uwarunkowanymi dopuszczalnym czasem i/lub przebiegiem eksploatacji pojazdu. Po zakończeniu naprawy lub modernizacji na poziomie 4 i 5 wystawiane jest świadectwo sprawności technicznej. Świadectwo sprawności technicznej potwierdza możliwość eksploatacji danego składnika taboru do kolejnej naprawy na poziomie P4 lub P5. Warunkiem tej eksploatacji w całym okresie ważności świadectwa jest również wykonanie w połowie cyklu przeglądu P3. W przypadku niewykonania napraw / przeglądów na poziomach P3, P4 i P5, składnik taboru traci zdolność eksploatacyjną i nie może być używany w przewozach kolejowych. Grupa uznaje naprawy i przeglądy okresowe na poziomie P3, P4 i P5 za warunek ciągłego wykorzystywania pozycji składników taboru kolejowego i w momencie przeprowadzania takiej naprawy, jeśli kryteria ujmowania są spełnione, koszty naprawy zostają ujęte w wartości bilansowej składnika taboru i podlegają amortyzacji w okresie międzynaprawczym. Inne koszty bieżącego utrzymania i konserwacji rzeczowych aktywów trwałych oraz koszty bieżących remontów (niebędące kosztem napraw i przeglądów okresowych P3, P4 lub P5) są na zasadach ogólnych traktowane jako koszt okresu, w którym nastąpiły.
Amortyzacja rzeczowych aktywów trwałych
Grupa stosuje liniową metodę amortyzacji. Wartość rzeczowych aktywów trwałych podlegającą amortyzacji rozkłada się w sposób systematyczny na przestrzeni okresu użytkowania. Podlegającą amortyzacji wartość początkową danego składnika aktywów ustala się po odjęciu wartości rezydualnej danego składnika aktywów. Grunty własne oraz prawa wieczystego użytkowania gruntów zwolnione z opłat nie podlegają amortyzacji. Szacowane okresy użytkowania, wartości rezydualne oraz metody amortyzacji są weryfikowane na koniec każdego okresu sprawozdawczego (z prospektywnym zastosowaniem wszelkich zmian w szacunkach). Na potrzeby kalkulacji amortyzacji Grupa stosuje następujące okresy ekonomicznego użytkowania dla poszczególnych grup aktywów trwałych:
Okresy ekonomicznej użyteczności
- Nieruchomości, w tym:
- Grunty i prawa wieczystego użytkowania gruntów nie podlega amortyzacji
- Budynki, lokale i obiekty inżynierii lądowej i wodnej od 5 do 75 lat
- Urządzenia techniczne i maszyny od 2 do 40 lat
- Tabor kolejowy, w tym:
- Wagony towarowe:
- część główna wagonu od 36 do 48 lat
- naprawy okresowe wagonów od 4 do 6 lat
- przeglądy okresowe wagonów od 2 do 3 lat
- Lokomotywy elektryczne:
- część główna lokomotywy od 24 do 45 lat
- naprawy okresowe lokomotyw od 4 do 8 lat
- przeglądy okresowe lokomotyw od 2 do 4 lat
- Wagony towarowe:
- Pozostałe środki transportu od 2 do 25 lat
- Inne środki trwałe od 2 do 25 lat
Utrata wartości rzeczowych aktywów trwałych
Na każdy dzień bilansowy Grupa dokonuje przeglądu wartości bilansowych posiadanych aktywów trwałych w celu stwierdzenia, czy nie występują przesłanki wskazujące na utratę ich wartości. Jeżeli stwierdzono istnienie przesłanek, szacowana jest wartość odzyskiwalna ośrodka wypracowującego środki pieniężne lub pojedynczego składnika aktywów, w celu ustalenia potencjalnego odpisu z tego tytułu.# SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2020 roku według MSSF UE (w milionach złotych)
5.1 Tabor kolejowy i pozostałe rzeczowe aktywa trwałe (cd.)
ISTOTNE WARTOŚCI OPARTE NA PROFESJONALNYM OSĄDZIE I SZACUNkach
Okresy ekonomicznej użyteczności środków trwałych
Grupa określa szacowane okresy użytkowania, a poprzez to stawki amortyzacji dla poszczególnych składników rzeczowych aktywów trwałych. Szacunek ten opiera się na oczekiwanym okresie ekonomicznej użyteczności tych aktywów. W przypadku zaistnienia okoliczności powodujących zmianę zakładanego okresu użytkowania następuje zmiana stawek amortyzacji, co z kolei wpływa na wysokość odpisów amortyzacyjnych oraz wartość księgową pozycji rzeczowych aktywów trwałych w przyszłych okresach.
Przeprowadzona na dzień 31 grudnia 2020 roku oraz 31 grudnia 2019 roku weryfikacja okresów ekonomicznej użyteczności składników rzeczowych aktywów trwałych nie wykazała konieczności istotnych zmian dotychczas stosowanych okresów.
Wartość rezydualna taboru
Na dzień 31 grudnia 2020 roku Grupa przeprowadziła weryfikację wartości rezydualnej taboru kolejowego. W związku z odnotowanym na rynku wzrostem cen złomu Grupa zdecydowała o aktualizacji wartości rezydualnej taboru kolejowego, przy czym zmiana ta nie miała istotnego wpływu na wysokość odpisu aktualizującego z tytułu trwałej utraty wartości taboru kolejowego.
Utrata wartości aktywów trwałych
Na dzień 31 grudnia 2020 roku Grupa przeprowadziła testy na trwałą utratę wartości w odniesieniu do trzech ośrodków wypracowujących środki pieniężne zdefiniowanych na poziomie aktywów Jednostki dominującej, PKP CARGOTABOR Sp. z o.o. oraz Grupy PKP CARGO INTERNATIONAL, z uwagi na utrzymującą się niższą wartość rynkową aktywów netto Grupy od ich wartości bilansowej oraz niższe od oczekiwanych wyniki finansowe osiągane przez Grupę.
Testy zostały przeprowadzone w odniesieniu do ośrodków wypracowujących środki pieniężne poprzez ustalenie ich wartości odzyskiwalnej na poziomie wartości użytkowej. Wartość odzyskiwalna analizowanych aktywów została ustalona w oparciu o oszacowanie ich wartości użytkowej metodą zdyskontowanych przepływów pieniężnych netto na podstawie szczegółowych projekcji finansowych przygotowanych na lata 2021-2030. Zdaniem Zarządu Jednostki dominującej przyjęcie projekcji finansowych dłuższych niż pięcioletnie jest zasadne ze względu na fakt, iż rzeczowe aktywa trwałe wykorzystywane przez Grupę mają istotnie dłuższy okres ekonomicznej użyteczności.
PKP CARGO S.A.
Poniżej przedstawiono kluczowe założenia wpływające na oszacowanie wartości użytkowej testowanego ośrodka wypracowującego środki pieniężne:
a) w całym okresie szczegółowej projekcji średnioroczny wzrost przychodów z działalności operacyjnej (CAGR) będzie kształtował się na poziomie 2,5% w ujęciu realnym,
b) wydatki na CAPEX osiągną średniorocznie w całym okresie szczegółowej projekcji 15,3% rocznych przychodów z działalności operacyjnej w ujęciu realnym,
c) średni ważony koszt kapitału po opodatkowaniu (WACC) w okresie szczegółowej projekcji będzie kształtował się na poziomie 6,0% w ujęciu realnym,
d) po okresie szczegółowej projekcji założono wzrost przyszłych przepływów pieniężnych na poziomie 0,0% w ujęciu realnym.
W wyniku przeprowadzonego testu ustalona wartość odzyskiwalna przewyższyła wartość bilansową testowanych aktywów na dzień 31 grudnia 2020 roku, wobec czego Jednostka dominująca nie rozpoznała odpisu z tytułu trwałej utraty wartości aktywów.
Analizę wrażliwości przeprowadzono dla kluczowych założeń modelu testu na utratę wartości takich jak WACC oraz wskaźnik wzrostu przyszłych przepływów pieniężnych po okresie szczegółowej prognozy. Zmiana WACC o +/- 0,3 p.p. oraz poziomu wzrostu przyszłych przepływów pieniężnych po okresie szczegółowej prognozy o +/- 0,3 p.p. nie powoduje konieczności rozpoznania odpisu z tytułu trwałej utraty wartości aktywów należących do Jednostki dominującej.
PKP CARGOTABOR Sp. z o.o.
Poniżej przedstawiono kluczowe założenia wpływające na oszacowanie wartości użytkowej testowanego ośrodka wypracowującego środki pieniężne:
a) w okresie szczegółowej projekcji średnioroczny wzrost przychodów z działalności operacyjnej (CAGR) będzie kształtował się na poziomie 1,8% w ujęciu realnym,
b) wydatki na CAPEX osiągną średniorocznie w całym okresie szczegółowej projekcji 4,1% rocznych przychodów z działalności operacyjnej w ujęciu realnym,
c) średni ważony koszt kapitału po opodatkowaniu (WACC) w okresie szczegółowej projekcji będzie kształtował się na poziomie 6,0% w ujęciu realnym,
d) po okresie szczegółowej projekcji założono wzrost przyszłych przepływów pieniężnych na poziomie 0,0% w ujęciu realnym.
W wyniku przeprowadzonego testu ustalona wartość odzyskiwalna przewyższyła wartość bilansową testowanych aktywów należących do PKP CARGOTABOR Sp. z o.o. wobec czego Grupa na dzień 31 grudnia 2020 roku nie rozpoznała odpisu z tytułu trwałej utraty wartości aktywów należących do PKP CARGOTABOR Sp. z o.o.
Analizę wrażliwości przeprowadzono dla kluczowych założeń modelu testu na utratę wartości takich jak WACC oraz wskaźnik wzrostu przyszłych przepływów pieniężnych po okresie szczegółowej prognozy. Zmiana WACC o +/- 0,3 p.p. oraz poziomu wzrostu przyszłych przepływów pieniężnych po okresie szczegółowej prognozy o +/- 0,3 p.p. nie powoduje konieczności rozpoznania odpisu z tytułu trwałej utraty wartości aktywów należących do PKP CARGOTABOR Sp. z o.o.
GRUPA PKP CARGO INTERNATIONAL
Poniżej przedstawiono kluczowe założenia wpływające na oszacowanie wartości użytkowej testowanego ośrodka wypracowującego środki pieniężne:
a) za ośrodek wypracowujący środki pieniężne uznano całość aktywów należących do Grupy PKP CARGO INTERNATIONAL, które głównie są wykorzystywane do obsługi klientów na czeskim rynku kolejowym,
b) w całym okresie szczegółowej projekcji średnioroczny wzrost przychodów z działalności operacyjnej (CAGR) będzie kształtował się na poziomie 1,7% w ujęciu realnym,
c) wydatki na CAPEX osiągną średniorocznie w całym okresie szczegółowej projekcji 5,7% rocznych przychodów z działalności operacyjnej w ujęciu realnym,
d) średni ważony koszt kapitału po opodatkowaniu (WACC) w okresie szczegółowej projekcji będzie kształtował się na poziomie 6,2% w ujęciu realnym,
e) po okresie szczegółowej projekcji założono wzrost przyszłych przepływów pieniężnych na poziomie 0,0% w ujęciu realnym.
W wyniku przeprowadzonego testu, ustalona wartość odzyskiwalna nie różniła się istotnie od wartości bilansowej testowanych aktywów trwałych należących do Grupy PKP CARGO INTERNATIONAL, wobec czego Grupa na dzień 31 grudnia 2020 roku nie dokonała aktualizacji odpisu z tytułu trwałej utraty wartości aktywów, który na ten dzień wynosił 109,4 milionów złotych.
Poniżej przedstawiono szacowaną zmianę wysokości odpisu z tytułu trwałej utraty wartości aktywów na dzień 31 grudnia 2020 roku przy zmianie wyłącznie poniższych kluczowych parametrów z zachowaniem stałego poziomu pozostałych założeń:
| Grupa PKP CARGO INTERNATIONAL | WACC | Wzrost po okresie prognozy szczegółowej |
|---|---|---|
| 0,3 p.p. | (42,9) | 21,2 |
| + 0,3 p.p. | 36,1 | (26,5) |
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2020 roku według MSSF UE (w milionach złotych)
5.1 Tabor kolejowy i pozostałe rzeczowe aktywa trwałe (cd.)
Zmiana stanu taboru kolejowego i pozostałych rzeczowych aktywów trwałych 2020
| Tabor kolejowy | Pozostałe rzeczowe aktywa trwałe | Nieruchomości | Urządzenia techniczne i maszyny | Środki transportu | Inne środki trwałe | Środki trwałe w budowie | Razem | |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Wartość brutto | ||||||||
| 1/01/2020 | 6 847,0 | 916,4 | 435,8 | 99,6 | 43,9 | 73,2 | 1 568,9 | |
| Zwiększenia / (zmniejszenia): | ||||||||
| Naprawy okresowe taboru | - | - | - | - | - | 276,5 | 276,5 | |
| Pozostałe nabycie | - | - | - | - | - | 403,4 | 403,4 | |
| Wykup przedmiotu leasingu | - | - | 2,9 | 2,6 | - | - | 5,5 | |
| Rozliczenie środków trwałych w budowie | 601,8 | 25,9 | 42,1 | 1,1 | 1,4 | (672,3) | (601,8) | |
| Dotacja do aktywów trwałych | (68,1) | - | (0,2) | - | - | (3,6) | (3,8) | |
| Sprzedaż | (26,5) | (1,0) | (0,3) | (4,4) | - | - | (5,7) | |
| Likwidacja (1) | (214,7) | (2,6) | (3,0) | (0,3) | (0,5) | (0,6) | (7,0) | |
| Przeklasyfikowanie do APS (2) | (128,9) | - | - | - | - | - | ||
| Różnice kursowe | 35,0 | 6,6 | 2,0 | 2,1 | 0,1 | 1,7 | 12,5 | |
| Pozostałe | (1,6) | (0,1) | 0,1 | - | (0,3) | - | (0,3) | |
| 31/12/2020 | 7 044,0 | 945,2 | 479,4 | 100,7 | 44,6 | 78,3 | 1 648,2 | |
| Skumulowane umorzenie | ||||||||
| 1/01/2020 | (2 310,2) | (262,0) | (309,7) | (81,0) | (36,8) | - | (689,5) | |
| Zwiększenia / (zmniejszenia): | ||||||||
| Koszty amortyzacji | (537,4) | (34,4) | (35,7) | (4,6) | (2,7) | - | (77,4) | |
| Wykup przedmiotu leasingu | - | - | (1,7) | (2,1) | - | - | (3,8) | |
| Sprzedaż | 9,6 | - | 0,3 | 4,3 | - | - | 4,6 | |
| Likwidacja (1) | 170,4 | 2,4 | 3,0 | 0,3 | 0,5 | - | 6,2 | |
| Przeklasyfikowanie do APS (2) | 63,3 | - | - | - | - | - | ||
| Różnice kursowe | (8,8) | (1,8) | (1,0) | (1,5) | (0,1) | - | (4,4) | |
| Pozostałe | 0,2 | (0,1) | (0,5) | (0,1) | 0,2 | - | (0,5) | |
| 31/12/2020 | (2 612,9) | (295,9) | (345,3) | (84,7) | (38,9) | - | (764,8) | |
| Skumulowana utrata wartości | ||||||||
| 1/01/2020 | (207,2) | (2,4) | (1,7) | - | - | (2,9) | (7,0) | |
| Zwiększenia / |
5.1 Tabor kolejowy i pozostałe rzeczowe aktywa trwałe (cd.)
2020
| Tabor kolejowy | Pozostałe rzeczowe aktywa trwałe | Nieruchomości | Urządzenia techniczne i maszyny | Środki transportu | Inne środki trwałe | Środki trwałe w budowie | Razem | |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Wartość brutto 1/01/2020 | 4 329,6 | 652,0 | 124,4 | 18,6 | 7,1 | 70,3 | 872,4 | |
| Zwiększenia / (zmniejszenia): | ||||||||
| Ujęcie odpisu | (1,8) | - | - | - | - | - | (1,4) | (1,4) |
| Rozwiązanie odpisu | - | - | 0,1 | - | - | - | 0,1 | 0,1 |
| Wykorzystanie odpisu | (1) (12,3) | - | - | - | - | 0,6 | 0,6 | 0,6 |
| Przeklasyfikowanie do APS | (2) (18,5) | - | - | - | - | - | - | - |
| Różnice kursowe | (7,9) | (0,1) | - | - | - | (0,1) | - | (0,1) |
| 31/12/2020 | (186,1) | (2,4) | (1,7) | - | - | (3,7) | (7,8) | |
| Wartość netto 1/01/2020 | 4 329,6 | 652,0 | 124,4 | 18,6 | 7,1 | 70,3 | 872,4 | |
| 31/12/2020 | 4 245,0 | 646,9 | 132,4 | 16,0 | 5,7 | 74,6 | 875,6 |
(1) W 2020 roku Grupa podjęła decyzję o fizycznej likwidacji:
* 1 647 sztuk wagonów o wartości księgowej 20,4 milionów złotych oraz
* 113 sztuk lokomotyw o wartości księgowej 15,0 milionów złotych.
Przedmiotowe składniki zostały ujęte w pozycji zapasów z przeznaczeniem do kasacji.
(2) W 2020 roku Jednostka dominująca podjęła decyzję o sprzedaży i przeklasyfikowaniu do pozycji aktywów przeznaczonych do sprzedaży (APS):
* 2 761 sztuk wagonów o wartości księgowej 29,8 milionów złotych,
* 210 sztuk lokomotyw o wartości księgowej 17,3 milionów złotych.
Sprzedaż jest w trakcie realizacji. Na dzień 31 grudnia 2020 roku wartość księgowa lokomotyw pozostałych do sprzedaży wynosiła 9,1 milionów złotych, a wagonów 3,6 milionów złotych.
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2020 roku według MSSF UE (w milionach złotych)
31 5.1 Tabor kolejowy i pozostałe rzeczowe aktywa trwałe (cd.)
2019
| Tabor kolejowy | Pozostałe rzeczowe aktywa trwałe | Nieruchomości | Urządzenia techniczne i maszyny | Środki transportu | Inne środki trwałe | Środki trwałe w budowie | Razem | |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Wartość brutto 1/01/2019 (zbadane) | 6 471,2 | 943,7 | 432,1 | 98,2 | 41,1 | 71,9 | 1 587,0 | |
| Efekt wdrożenia MSSF 16 | (217,4) | (42,8) | (6,3) | (10,7) | - | - | (59,8) | |
| 1/01/2019 (przekształcone) | 6 253,8 | 900,9 | 425,8 | 87,5 | 41,1 | 71,9 | 1 527,2 | |
| Zwiększenia / (zmniejszenia): | ||||||||
| Naprawy okresowe taboru | - | - | - | - | - | 632,0 | 632,0 | 632,0 |
| Pozostałe nabycie | - | - | - | - | - | 472,1 | 472,1 | 472,1 |
| Wykup przedmiotu leasingu | 25,3 | - | - | 6,8 | - | - | 6,8 | 6,8 |
| Rozliczenie środków trwałych w budowie | 1 029,9 | 22,1 | 32,3 | 8,4 | 3,2 | (1 095,9) | (1 029,9) | |
| Dotacja do aktywów trwałych | (58,2) | - | - | (0,3) | - | (6,5) | (6,8) | (6,8) |
| Sprzedaż | (53,3) | (0,1) | (4,0) | (5,6) | (0,1) | - | (9,8) | (9,8) |
| Likwidacja | (347,7) | (10,5) | (18,6) | (0,1) | (0,2) | (0,2) | (29,6) | (29,6) |
| Różnice kursowe | 0,7 | 0,2 | 0,1 | - | (0,1) | - | 0,2 | 0,2 |
| Pozostałe | (3,5) | 3,8 | 0,2 | 2,9 | - | (0,2) | 6,7 | 6,7 |
| 31/12/2019 | 6 847,0 | 916,4 | 435,8 | 99,6 | 43,9 | 73,2 | 1 568,9 | |
| Skumulowane umorzenie 1/01/2019 (zbadane) | (2 263,4) | (234,1) | (301,1) | (60,8) | (33,9) | - | (629,9) | |
| Efekt wdrożenia MSSF 16 | 56,5 | 1,1 | 1,9 | 6,8 | - | - | 9,8 | |
| 1/01/2019 (przekształcone) | (2 206,9) | (233,0) | (299,2) | (54,0) | (33,9) | - | (620,1) | |
| Zwiększenia / (zmniejszenia): | ||||||||
| Koszty amortyzacji | (501,5) | (37,4) | (32,1) | (5,3) | (3,2) | - | (78,0) | (78,0) |
| Wykup przedmiotu leasingu | (4,6) | - | - | (5,0) | - | - | (5,0) | (5,0) |
| Sprzedaż | 41,9 | - | 3,3 | 5,6 | 0,1 | - | 9,0 | 9,0 |
| Likwidacja | 338,0 | 9,6 | 18,6 | 0,1 | 0,2 | - | 28,5 | 28,5 |
| Różnice kursowe | (0,6) | - | (0,1) | - | - | - | (0,1) | (0,1) |
| Pozostałe | 23,5 | (1,2) | (0,2) | (22,4) | - | - | (23,8) | (23,8) |
| 31/12/2019 | (2 310,2) | (262,0) | (309,7) | (81,0) | (36,8) | - | (689,5) | |
| Skumulowana utrata wartości 1/01/2019 (zbadane) | (210,8) | (2,8) | (1,7) | - | - | (2,7) | (7,2) | |
| Zwiększenia / (zmniejszenia): | ||||||||
| Ujęcie odpisu | - | - | - | - | - | (0,4) | (0,4) | (0,4) |
| Rozwiązanie odpisu | 0,4 | - | - | - | - | - | - | - |
| Wykorzystanie odpisu | 2,5 | 0,4 | - | - | - | 0,2 | 0,6 | 0,6 |
| Różnice kursowe | 0,7 | - | - | - | - | - | - | - |
| 31/12/2019 | (207,2) | (2,4) | (1,7) | - | - | (2,9) | (7,0) | |
| Wartość netto 1/01/2019 (przekształcone) | 3 836,1 | 665,1 | 124,9 | 33,5 | 7,2 | 69,2 | 899,9 | |
| 31/12/2019 | 4 329,6 | 652,0 | 124,4 | 18,6 | 7,1 | 70,3 | 872,4 |
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2020 roku według MSSF UE (w milionach złotych)
32 5.1 Tabor kolejowy i pozostałe rzeczowe aktywa trwałe (cd.)
Świadectwo sprawności technicznej jest dokumentem wystawianym indywidualnie dla każdego pojazdu kolejowego potwierdzającym ważność badań technicznych i tym samym przydatność w procesie przewozowym. Świadectwo sprawności technicznej jest wystawiane bezpośrednio po wykonanych czynnościach utrzymaniowych na poziomie P4 lub P5 oraz w momencie przekazania do eksploatacji nowych i zmodernizowanych pojazdów. Tabor bez ważnego świadectwa sprawności technicznej stanowi dla Grupy:
* rezerwę pojazdów, z której możliwe jest, po wykonaniu napraw na poziomie P4 i P5, pozyskanie dodatkowych zasobów do zwiększenia pracy przewozowej,
* niezbędny zasób pojazdów kolejowych do rotacji w procesie utrzymania.
Wykonanie naprawy P4 lub P5 trwa od około 30 do 90 dni w zależności od typu pojazdu. Aby nie dopuścić do zmniejszenia ilości wagonów i lokomotyw z ważnym świadectwem sprawności technicznej wykorzystywanych w eksploatacji konieczne jest dysponowanie większą grupą pojazdów, aby po utracie ważności świadectwa sprawności technicznej przez dany pojazd mógł on być zastępowany najpóźniej w tym samym dniu innym po wykonanej naprawie i wystawionym nowym świadectwie. Na dzień 31 grudnia 2020 roku oraz na dzień 31 grudnia 2019 roku wartość księgowa składników taboru kolejowego bez ważnych świadectw sprawności technicznej, w przypadku których Grupa rozpoznała odpis z tytułu trwałej utraty wartości, wynosiła odpowiednio 326 milionów złotych oraz 300 milionów złotych.
5.2 Prawa do użytkowania aktywów
Stosowane zasady rachunkowości
Prawa do użytkowania składnika aktywów na dzień początkowego ujęcia wycenia się według kosztu, który obejmuje zobowiązanie z tytułu leasingu w wysokości wartości bieżącej opłat leasingowych pozostających do zapłaty w tej dacie, wszelkie opłaty leasingowe zapłacone w dacie rozpoczęcia lub przed tą datą, pomniejszone o wszelkie otrzymane zachęty leasingowe, wszelkie początkowe koszty bezpośrednie poniesione przez Grupę jako leasingobiorcę oraz szacunek kosztów, które mają zostać poniesione w związku z demontażem i usunięciem bazowego składnika aktywów, przeprowadzeniem renowacji miejsca, w którym się znajdował. W ramach pozycji prawa do użytkowania aktywów Grupa prezentuje również prawa wieczystego użytkowania gruntów, z których korzysta w zamian za wynagrodzenie. Prawa wieczystego użytkowania gruntów, za które Grupa nie ponosi opłat z uwagi na przysługujące z mocy prawa zwolnienie podmiotowe, nie spełniają definicji leasingu i są prezentowane w ramach pozycji pozostałe rzeczowe aktywa trwałe.
Po początkowym ujęciu Grupa wycenia prawa do użytkowania składnika aktywów według kosztu pomniejszonego o łączne odpisy amortyzacyjne i łączne straty z tytułu utraty wartości oraz skorygowanego z tytułu jakiejkolwiek aktualizacji wyceny zobowiązania z tytułu leasingu. W przypadku nakładów na naprawy i przeglądy okresowe składników stanowiących prawa do użytkowania aktywów Grupa stosuje MSR 16, tj. prezentuje komponenty związane z naprawami i przeglądami okresowymi tych składników w tej samej pozycji sprawozdania z sytuacji finansowej, tj. w pozycji prawa do użytkowania aktywów.
Okresy ekonomicznej użyteczności praw do użytkowania aktywów Grupa stosuje liniową metodę amortyzacji. Wartość składników prawa do użytkowania aktywów rozkłada się w sposób systematyczny na przestrzeni okresu użytkowania. Okresy ekonomicznej użyteczności praw do użytkowania aktywów przedstawiały się następująco:
* Tabor kolejowy od 2 do 32 lat
* Nieruchomości strategiczne od 14 do 17 lat
* Pozostałe nieruchomości od 2 do 15 lat
* Maszyny i urządzenia od 2 do 15 lat
* Pozostałe od 2 do 15 lat
Okres ekonomicznej użyteczności dla składników prawa wieczystego użytkowania gruntów Grupa określa, jako okres pozostały do dnia, na który prawa te zostały nadane, chyba że występują okoliczności, które wskazywałyby na przyjęcie dłuższego lub krótszego okresu.
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2020 roku według MSSF UE (w milionach złotych)
33 5.2 Prawa do użytkowania aktywów (cd.)
ISTOTNE WARTOŚCI OPARTE NA PROFESJONALNYM OSĄDZIE I SZACUNKACH
Okresy ekonomicznej użyteczności praw do użytkowania aktywów Grupa określa szacowane okresy użytkowania, a poprzez to stawki amortyzacji dla poszczególnych składników prawa do użytkowania aktywów. Jeżeli przed końcem okresu leasingu przeniesione zostanie na rzecz Grupy prawo własności do bazowego składnika aktywów lub Grupa spodziewa się skorzystać z przysługującej jej opcji kupna, Grupa dokonuje amortyzacji prawa do użytkowania składnika aktywów, począwszy od daty rozpoczęcia aż do końca okresu ekonomicznej użyteczności tego składnika. W przeciwnym razie Grupa dokonuje amortyzacji składnika aktywów z tytułu prawa do użytkowania do końca okresu użytkowania tego składnika lub do końca okresu leasingu, w zależności od tego, która z tych dat jest wcześniejsza. W przypadku zaistnienia okoliczności powodujących zmianę zakładanego okresu użytkowania następuje zmiana stawek amortyzacji, co z kolei wpływa na wysokość odpisów amortyzacyjnych oraz wartość księgową pozycji prawa do użytkowania aktywów. Przeprowadzona na dzień 31 grudnia 2020 roku i 31 grudnia 2019 roku weryfikacja okresów ekonomicznej użyteczności składników prawa do użytkowania aktywów nie wykazała konieczności istotnych zmian dotychczas stosowanych stawek amortyzacyjnych.
Zmiana stanu praw do użytkowania aktywów 2020
| Tabor kolejowy | Nieruchomości | Urządzenia techniczne i maszyny | Środki transportu | Inne środki trwałe | Razem | |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Wartość brutto 1/01/2020 | 450,6 | 767,0 | 23,7 | 18,5 | 1,7 | 1 261,5 |
| Zwiększenia / (zmniejszenia): | ||||||
| Nowe umowy leasingu | 18,0 | 11,9 | 4,6 | 1,6 | 0,8 | 36,9 |
| Modyfikacje umów | 3,2 | 24,9 | 0,3 | 0,2 | - | 28,6 |
| Leasing zwrotny | 8,2 | - | - | - | - | 8,2 |
| Naprawy okresowe taboru | 2,9 | - | - | - | - | 2,9 |
| Zwrot przedmiotu leasingu | (16,2) | (12,0) | (0,1) | (0,1) | - | (28,4) |
| Wykup przedmiotu leasingu | - | - | (2,9) | (2,6) | - | (5,5) |
| Pozostałe | (6,2) | (1,6) | 2,9 | (0,2) | (0,6) | (5,7) |
| Różnice kursowe z przeliczenia | 6,7 | 1,9 | 0,6 | 0,2 | - | 9,4 |
| 31/12/2020 | 467,2 | 792,1 | 29,1 | 17,6 | 1,9 | 1 307,9 |
| Skumulowane umorzenie 1/01/2020 | (109,2) | (61,8) | (4,9) | (6,4) | (0,4) | (182,7) |
| (Zwiększenia) / zmniejszenia: | ||||||
| Koszty amortyzacji | (64,9) | (62,9) | (4,8) | (5,2) | (0,3) | (138,1) |
| Zwrot przedmiotu leasingu | 14,1 | 3,2 | - | - | - | 17,3 |
| Wykup przedmiotu leasingu | - | - | 1,7 | 2,1 | - | 3,8 |
| Pozostałe | 4,9 | (0,6) | (0,5) | (0,1) | 0,1 | 3,8 |
| Różnice kursowe z przeliczenia | (2,4) | (0,7) | (0,2) | (0,1) | - | (3,4) |
| 31/12/2020 | (157,5) | (122,8) | (8,7) | (9,7) | (0,6) | (299,3) |
| Wartość netto 1/01/2020 | 341,4 | 705,2 | 18,8 | 12,1 | 1,3 | 1 078,8 |
| 31/12/2020 | 309,7 | 669,3 | 20,4 | 7,9 | 1,3 | 1 008,6 |
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE# SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2020 roku według MSSF UE (w milionach złotych)
5.2 Prawa do użytkowania aktywów (cd.)
| 2019 | Efekt wdrożenia MSSF 16 | 1/01/2019 (przekształcone) | Zwiększenia / (zmniejszenia): | 31/12/2019 | |
|---|---|---|---|---|---|
| Tabor kolejowy | Nieruchomości | Urządzenia techniczne i maszyny | Środki transportu | Inne środki trwałe | |
| Wartość brutto | |||||
| Efekt wdrożenia MSSF 16 | 310,1 | 729,2 | 14,6 | 14,0 | 1,2 |
| 1/01/2019 (przekształcone) | 310,1 | 729,2 | 14,6 | 14,0 | 1,2 |
| Zwiększenia / (zmniejszenia): | |||||
| Nowe umowy leasingu | 170,6 | 1,2 | 7,8 | 11,0 | 0,5 |
| Modyfikacje istniejących umów | (1,3) | 42,5 | 1,2 | 0,3 | - |
| Naprawy okresowe taboru | 3,8 | - | - | - | - |
| Zwrot przedmiotu leasingu | (9,5) | (2,4) | - | - | - |
| Wykup przedmiotu leasingu | (25,3) | - | - | (6,8) | - |
| Inne | 2,0 | (3,6) | 0,1 | - | - |
| Różnice kursowe | 0,2 | 0,1 | - | - | - |
| 31/12/2019 | 450,6 | 767,0 | 23,7 | 18,5 | 1,7 |
| Skumulowane umorzenie | |||||
| Efekt wdrożenia MSSF 16 | (56,5) | (1,1) | (1,9) | (6,8) | - |
| 1/01/2019 (przekształcone) | (56,5) | (1,1) | (1,9) | (6,8) | - |
| Zwiększenia / (zmniejszenia): | |||||
| Koszty amortyzacji | (57,7) | (58,2) | (3,0) | (4,6) | (0,4) |
| Zwrot przedmiotu leasingu | 3,2 | 0,1 | - | - | - |
| Wykup przedmiotu leasingu | 4,6 | - | - | 5,0 | - |
| Inne | (2,8) | (2,6) | - | - | - |
| Różnice kursowe | - | - | - | - | - |
| 31/12/2019 | (109,2) | (61,8) | (4,9) | (6,4) | (0,4) |
| Wartość netto | |||||
| 1/01/2019 (przekształcone) | 253,6 | 728,1 | 12,7 | 7,2 | 1,2 |
| 31/12/2019 | 341,4 | 705,2 | 18,8 | 12,1 | 1,3 |
5.3 Inwestycje w jednostkach wycenianych metodą praw własności (MPW)
Szczegółowe informacje o jednostkach wycenianych MPW
| Wartość bilansowa | ||
|---|---|---|
| 31/12/2020 | 31/12/2019 | |
| COSCO Shipping Lines (POLAND) Sp. z o.o. | 1,2 | 0,9 |
| Terminale Przeładunkowe Sławków - Medyka Sp. z o.o. | 21,2 | 20,3 |
| Transgaz S.A. | 6,3 | 6,1 |
| Rentrans Cargo Sp. z o.o. | 7,0 | 7,9 |
| PKP CARGO CONNECT GmbH | 0,2 | 0,4 |
| PKP CARGO INTERNATIONAL SK a. s. | 2,8 | 2,4 |
| PRIMOL-RAIL d.o.o. | 2,1 | 0,9 |
| Centralny Terminal Multimodalny Sp. z o.o. | 1,2 | 1,5 |
| Razem | 42,0 | 40,4 |
Zestawienie zmian inwestycji w jednostkach wycenianych MPW
| 2020 | 2019 | |
|---|---|---|
| Stan na początek okresu sprawozdawczego | 40,4 | 47,3 |
| Połączenie pod wspólną kontrolą | - | (7,7) |
| Nabycie udziałów | - | 1,5 |
| Udział w zyskach / (stratach) jednostek wycenianych MPW | 2,5 | 1,7 |
| Zmiany kapitału własnego z tytułu dywidend | (0,4) | (3,3) |
| Odpis aktualizujący wartość jednostki ujmowanej MPW | (0,8) | - |
| Ujęcie jednostek wycenianych metodą praw własności | - | 0,9 |
| Różnice kursowe z przeliczenia sprawozdań jednostek zagranicznych | 0,3 | - |
| Stan na koniec okresu sprawozdawczego | 42,0 | 40,4 |
Podsumowanie danych finansowych dotyczących jednostek wycenianych MPW
| 31/12/2020 | 31/12/2019 | |
|---|---|---|
| Aktywa trwałe | 31,6 | 31,9 |
| Aktywa obrotowe | 105,6 | 111,8 |
| Aktywa razem | 137,2 | 143,7 |
| Zobowiązania długoterminowe | 0,4 | 0,4 |
| Zobowiązania krótkoterminowe | 46,3 | 57,1 |
| Zobowiązania razem | 46,7 | 57,5 |
| Aktywa netto | 90,5 | 86,2 |
| Udziały Grupy w aktywach netto jednostek wycenianych MPW | 41,9 | 39,6 |
| Przychody ogółem | 111,4 | 122,0 |
| Wynik netto za rok obrotowy | 4,4 | 4,8 |
| Udziały Grupy w wyniku jednostek wycenianych MPW | 2,5 | 1,7 |
| Udziały Grupy w całkowitych dochodach jednostek wycenianych MPW | 2,8 | 1,7 |
Aktywa netto wyliczone są jako suma poszczególnych aktywów netto wszystkich jednostek wycenianych metodą praw własności.
5.4 Zapasy
Stosowane zasady rachunkowości
Zapasy wyceniane są w koszcie lub wartości netto możliwej do uzyskania, zależnie od tego, która jest niższa. Rozchody zapasów dokonywane są metodą FIFO. Wartość możliwą do uzyskania stanowi szacunkowa cena sprzedaży zapasów pomniejszona o wszelkie koszty niezbędne do doprowadzenia sprzedaży do skutku. Grupa tworzy odpisy aktualizujące wartość zapasów w przypadku występowania zapasu zbędnego lub uszkodzonego oraz w przypadku, gdy cena sprzedaży netto tego zapasu jest niższa niż jego wartość bilansowa. Odpis aktualizujący wartość zapasów ustalany jest na podstawie analizy przydatności przeprowadzanej co najmniej na koniec każdego roku obrotowego. Na podstawie tej analizy dokonuje się odpisów aktualizujących wartość zapasów nieprzydatnych z punktu widzenia Grupy.
Struktura zapasów
| 31/12/2020 | 31/12/2019 | |
|---|---|---|
| Zapasy strategiczne | 33,7 | 38,1 |
| Tabor w trakcie kasacji | 40,3 | 13,5 |
| Pozostałe zapasy | 97,2 | 114,2 |
| Odpisy aktualizujące | (5,4) | (4,8) |
| Zapasy netto | 165,8 | 161,0 |
Zestawienie zmian odpisu aktualizującego wartość zapasów
| 2020 | 2019 | |
|---|---|---|
| Stan na początek okresu sprawozdawczego | (4,8) | (4,5) |
| Zawiązanie | (3,0) | (0,3) |
| Rozwiązanie | 0,4 | - |
| Wykorzystanie | 2,0 | - |
| Stan na koniec okresu sprawozdawczego | (5,4) | (4,8) |
5.5 Należności handlowe
Stosowane zasady rachunkowości
Należności handlowe traktowane są jako instrumenty finansowe i wyceniane według zamortyzowanego kosztu zgodnie ze stosowanym przez Grupę modelem biznesowym, którego celem jest uzyskiwanie przepływów pieniężnych wynikających z umów w określonych terminach, które stanowią wyłączną spłatę wartości nominalnej i odsetek. Grupa stosuje uproszczone podejście dopuszczone przez MSSF 9 i wycenia odpisy aktualizujące w wysokości strat kredytowych spodziewanych w całym okresie życia należności handlowych. Prawdopodobieństwo poniesionych strat kredytowych zostało oszacowane na podstawie historycznej analizy odzyskiwalności sald należności handlowych w określonych przedziałach wiekowania. W tym celu dokonano oszacowania wskaźników braku wypełnienia zobowiązania przez kontrahentów dla poszczególnych przedziałów wiekowania zaprezentowanych w tabeli zawierającej analizę wiekowania należności handlowych. Odpis z tytułu utraty wartości oblicza się uwzględniając wskaźniki braku wypełnienia zobowiązania oraz wysokość salda należności niespłaconych na dzień bilansowy dla każdego przedziału struktury wiekowej. Poza tym Grupa dokonuje indywidualnych odpisów aktualizujących, gdy istnieją obiektywne dowody na to, że Grupa nie będzie w stanie otrzymać należnych kwot.
ISTOTNE WARTOŚCI OPARTE NA PROFESJONALNYM OSĄDZIE I SZACUNKACH
Kalkulacja i wycena odpisów aktualizujących wartość należności handlowych oraz aktywów z tytułu umów z klientami jest obszarem wymagającym szacunku. Oczekiwane straty kredytowe są kalkulowane na bazie indywidualnej oceny odzyskiwalności danej należności oraz z uwzględnieniem modelu stosowanego przez Grupę w celu oszacowania wskaźnika braku wypełnienia zobowiązania przez kontrahentów. Indywidualnie ustalane odpisy aktualizujące wymagają oceny czy dana należność zostanie spłacona przez kontrahenta z uwzględnieniem ustanowionych zabezpieczeń, zawartych ugód. Ocena taka dokonywana jest przez istniejące w spółkach Grupy komórki windykacyjne. Stosowany przez Grupę model szacowania wskaźnika oczekiwanego niewypełnienia zobowiązania przez kontrahentów opiera się o uproszczoną matrycę odpisów aktualizujących w poszczególnych przedziałach wiekowych na podstawie oczekiwanych strat kredytowych w całym okresie życia należności. Przy oszacowaniu oczekiwanych strat kredytowych zastosowano metodę opartą o wskaźniki oczekiwanego niewypełnienia zobowiązania ustalone na podstawie danych historycznych za lata 2017 - 2020 pochodzących z systemów finansowo-księgowych. Pandemia COVID-19 nie miała istotnego wpływu na wysokość oczekiwanych strat kredytowych, co opisano w Nocie 1.4. Uzgodnienie odpisów aktualizujących należności zaprezentowano w poniższych tabelach.
Struktura należności handlowych
| 31/12/2020 | 31/12/2019 | |||||
|---|---|---|---|---|---|---|
| Brutto | Oczekiwane straty kredytowe | Netto | Brutto | Oczekiwane straty kredytowe | Netto | |
| Należności handlowe | 738,0 | (149,2) | 588,8 | 739,5 | (145,2) | 594,3 |
| Razem | 738,0 | (149,2) | 588,8 | 739,5 | (145,2) | 594,3 |
| Aktywa długoterminowe | 3,0 | - | 3,0 | 3,0 | - | 3,0 |
| Aktywa krótkoterminowe | 585,8 | 591,3 | ||||
| Razem | 588,8 | 594,3 |
Uzgodnienie odpisów aktualizujących wartość należności handlowych
| 2020 | 2019 | |||
|---|---|---|---|---|
| Razem bez utraty wartości | z utratą wartości | Razem | Razem bez utraty wartości | |
| Stan na początek okresu sprawozdawczego | (1,7) | (143,5) | (145,2) | (3,0) |
| Zawiązanie | (0,2) | (7,0) | (7,2) | - |
| Rozwiązanie | - | 4,9 | 4,9 | 1,3 |
| Wykorzystanie | - | 2,9 | 2,9 | - |
| Wycena bilansowa | - | (1,6) | (1,6) | - |
| Różnice kursowe z przeliczenia sprawozdań jednostek zagranicznych | - | (3,0) | (3,0) | - |
| Stan na koniec okresu sprawozdawczego | (1,9) | (147,3) | (149,2) | (1,7) |
5.5 Należności handlowe (cd.)
Zmiany wartości bilansowej brutto należności handlowych
| 2020 | 2019 | |||
|---|---|---|---|---|
| Razem bez utraty wartości | z utratą wartości | Razem | Razem bez utraty wartości | |
| Stan na początek okresu sprawozdawczego | 595,5 | 144,0 | 739,5 | 684,4 |
| Powstałe | 4 795,5 | 0,1 | 4 795,6 | 5 580,3 |
| Odsetki naliczone | 2,2 | 0,2 | 2,4 | 2,0 |
| Spisane | (0,1) | (3,1) | (3,2) | - |
| Spłacone | (4 805,1) | (5,0) | (4 810,1) | (5 658,1) |
| Przeniesione | (8,9) | 8,9 | - | (13,5) |
| Wycena bilansowa | 3,7 | 1,6 | 5,3 | 0,1 |
| Różnice kursowe z przeliczenia sprawozdań jednostek zagranicznych | 5,5 | 3,0 | 8,5 | 0,3 |
| Stan na koniec okresu sprawozdawczego | 588,3 | 149,7 | 738,0 | 595,5 |
Analiza wiekowa należności handlowych
| 31/12/2020 | 31/12/2019 | |||
|---|---|---|---|---|
| Brutto | Netto | Brutto | Netto | |
| Należności nieprzeterminowane | 550,5 (1,5) | 549,0 | 539,2 (0,7) | 538,5 |
| Należności przeterminowane do 30 dni | 23,3 (0,3) | 23,0 | 43,7 (0,7) | 43,0 |
| 31 - 90 dni | 7,3 (1,1) | 6,2 | 6,5 (0,4) | 6,1 |
| 91-180 dni | 2,7 (1,2) | 1,5 | 5,9 (4,0) | 1,9 |
| 181 - 365 dni | 9,4 (2,8) | 6,6 | 7,0 (4,9) | 2,1 |
| powyżej 365 dni | 144,8 (142,3) | 2,5 | 137,2 (134,5) | 2,7 |
| Razem | 738,0 (149,2) | 588,8 | 739,5 (145,2) | 594,3 |
5.6 Pozostałe aktywa
Stosowane zasady rachunkowości
Polityka rachunkowości w zakresie instrumentów finansowych została opisana w Nocie 6 niniejszego Skonsolidowanego Sprawozdania Finansowego. Jako pozostałe aktywa Grupa prezentuje głównie czynne rozliczenia międzyokresowe kosztów, które ustalone są w wysokości poniesionych wydatków, jakie dotyczą przyszłych okresów i spowodują w przyszłości wpływ do Grupy korzyści ekonomicznych.# SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2020 roku według MSSF UE (w milionach złotych)
5.6 Pozostałe aktywa (cd.)
Odpisy czynnych rozliczeń międzyokresowych kosztów następują stosownie do upływu czasu. Pozostałe należności obejmują głównie należności publicznoprawne, które wyceniane są w kwocie wymagającej zapłaty. Aktywa niematerialne prezentowane są w cenie nabycia lub koszcie wytworzenia pomniejszonym o umorzenie i łączną kwotę odpisów z tytułu trwałej utraty wartości składników aktywów niematerialnych. Grupa stosuje liniową metodę amortyzacji. Okres ekonomicznej użyteczności i metoda amortyzacji podlegają weryfikacji na koniec każdego okresu sprawozdawczego, a skutki zmian szacunków rozlicza się prospektywnie.
Struktura pozostałych aktywów
| 31/12/2020 | 31/12/2019 | |
|---|---|---|
| Aktywa finansowe | ||
| Forwardy walutowe | - | 7,4 |
| Udziały w jednostkach nienotowanych | 5,6 | 6,3 |
| Aktywa niefinansowe | ||
| Koszty rozliczane w czasie | ||
| Przedpłaty na zakup energii elektrycznej | 24,0 | 27,2 |
| Ubezpieczenia | 7,0 | 7,8 |
| Usługi informatyczne | 8,1 | 9,0 |
| Pozostałe koszty rozliczane w czasie | 2,5 | 6,3 |
| Inne | 1,9 | 12,2 |
| Pozostałe należności | ||
| Rozrachunki z tytułu podatku VAT | 35,6 | 68,5 |
| Inne | 12,6 | 12,7 |
| Aktywa niematerialne | ||
| Licencje | 20,8 | 24,7 |
| Inne aktywa niematerialne | 0,3 | 0,2 |
| Aktywa niematerialne w trakcie dostosowywania | 4,8 | 5,4 |
| Razem | 123,2 | 187,7 |
| Aktywa długoterminowe | 35,1 | 55,0 |
| Aktywa krótkoterminowe | 88,1 | 132,7 |
| Razem | 123,2 | 187,7 |
5.7 Zobowiązania inwestycyjne
Stosowane zasady rachunkowości
Zobowiązania inwestycyjne obejmują zobowiązania z tytułu zakupu niefinansowych aktywów trwałych. Początkowo wyceniane są w wartości godziwej skorygowanej o koszty transakcyjne, zaś w okresie późniejszym według zamortyzowanego kosztu. Dotyczy to zobowiązań o terminie zapadalności powyżej 1 roku, w przypadku których wartość zobowiązania odpowiada kwocie, jaka zostałaby uiszczona jednorazowo w środkach pieniężnych. Różnica między tą kwotą a całością płatności jest ujmowana jako koszt odsetek w okresie, na który udzielono kredytu kupieckiego. Zobowiązania o terminie płatności do 1 roku wycenia się w kwocie wymaganej zapłaty.
Struktura zobowiązań inwestycyjnych
| 31/12/2020 | 31/12/2019 | |
|---|---|---|
| Zobowiązania inwestycyjne dotyczące taboru kolejowego | 260,5 | 304,0 |
| Zobowiązania inwestycyjne dotyczące nieruchomości | 9,8 | 12,9 |
| Pozostałe | 8,7 | 21,6 |
| Razem | 279,0 | 338,5 |
| Zobowiązania długoterminowe | 145,5 | 157,0 |
| Zobowiązania krótkoterminowe | 133,5 | 181,5 |
| Razem | 279,0 | 338,5 |
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2020 roku według MSSF UE (w milionach złotych)
5.8 Rezerwy z tytułu świadczeń pracowniczych
Stosowane zasady rachunkowości
Grupa zapewnia zatrudnionym pracownikom długoterminowe świadczenia w okresie zatrudnienia (nagrody jubileuszowe) oraz świadczenia po okresie zatrudnienia (odprawy emerytalne i rentowe, świadczenia przejazdowe i świadczenia z ZFSŚ dla emerytów i rencistów, odprawy pośmiertne). Nagrody jubileuszowe są wypłacane pracownikom po przepracowaniu określonej liczby lat. Odprawy emerytalno-rentowe są wypłacane jednorazowo w momencie przejścia na emeryturę lub rentę. Wysokość odpraw emerytalno-rentowych i nagród jubileuszowych zależy od stażu pracy oraz średniego wynagrodzenia pracownika. Odprawy pośmiertne wypłacane są po śmierci pracownika. Grupa tworzy rezerwę na przyszłe zobowiązania z powyższych tytułów w celu przyporządkowania kosztów do okresów, których dotyczą. Pracownikom przysługują również świadczenia po okresie zatrudnienia w postaci świadczeń socjalnych z Zakładowego Funduszu Świadczeń Socjalnych oraz kolejowych ulg przejazdowych. W sprawozdaniu z sytuacji finansowej Grupa ujmuje powyższe świadczenia w wartości bieżącej zobowiązania na dzień kończący okres sprawozdawczy. Wysokość długoterminowych świadczeń w okresie zatrudnienia oraz świadczeń po okresie zatrudnienia wyliczana jest przez niezależną firmę aktuarialną metodą prognozowanych świadczeń jednostkowych. Wartość bieżącą zobowiązania z tego tytułu ustala się poprzez dyskontowanie szacowanych przyszłych wydatków pieniężnych - przy zastosowaniu stóp procentowych opartych na rynkowych stopach obligacji rządowych. Koszt bieżącego zatrudnienia odzwierciedla wzrost zobowiązania z tytułu określonych świadczeń wynikający z pracy wykonywanej przez pracowników w okresie bieżącym i ujmowany jest w wyniku jako koszt świadczeń pracowniczych, za wyjątkiem sytuacji, gdy jest uwzględniony jako koszt wytworzenia składnika aktywów. Koszty przeszłego zatrudnienia ujmuje się od razu w wyniku finansowym. Koszt odsetek netto jest obliczany poprzez stosowanie stopy dyskonta do wartości netto zobowiązania z tytułu określonych świadczeń i prezentowany w kosztach finansowych. Zyski i straty aktuarialne powstające z tytułu korekt założeń aktuarialnych ex post oraz zmian założeń aktuarialnych są odnoszone do kapitału własnego przez pozostałe całkowite dochody w okresie, w którym powstały. W przypadku nagród jubileuszowych odnoszone są w koszty okresu.
IST OTNE WA RTO ŚCI O PAR TE NA PR OFESJONALNYM OSĄDZIE I SZACUN KAC H
Na dzień 31 grudnia 2020 roku oraz 31 grudnia 2019 roku wycenę aktuarialną rezerw na świadczenia pracownicze dla jednostek z Grupy zlokalizowanych w Polsce oparto o następujące podstawowe założenia:
| Wycena na dzień [%] | 31/12/2020 | 31/12/2019 |
|---|---|---|
| Stopa dyskonta | 1,4 | 2,1 |
| Średni zakładany roczny wzrost podstaw kalkulacji rezerwy na odprawy emerytalno-rentowe, nagrody jubileuszowe | do 2,5 | do 4,0 |
| Zakładany wzrost ceny uprawnienia na świadczenia przejazdowe | 2,5 | 2,5 |
| Średni zakładany roczny wzrost podstaw kalkulacji rezerwy z tytułu odpisu na ZFŚS | 4,0 | 4,0 |
| Średni ważony współczynnik mobilności pracowniczej | 2,0 - 7,9 | 2,0 - 10,6 |
Istotny wpływ na wartość rezerw na świadczenia pracownicze mają przyjęte założenia w zakresie stopy dyskontowej, założonego wzrostu płac oraz oczekiwanego przeciętnego wzrostu zatrudnienia. Poniżej zaprezentowano analizę wrażliwości dla zmian powyższych założeń. Analizę tę przeprowadzono zmieniając jedynie wartość jednej zmiennej, przy jednoczesnym braku zmian pozostałych założeń.
Analiza wrażliwości wartości rezerw z tytułu świadczeń pracowniczych
31/12/2020
| Stopa dyskontowa | Wskaźnik wzrostu wynagrodzeń | Wskaźnik mobilności pracowniczej | |
|---|---|---|---|
| +0,30 pp. | -0,30 pp. | +0,25 pp. | |
| -0,25 pp. | +0,25 pp. | ||
| -0,25 pp. | |||
| Nagrody jubileuszowe | 310,5 | (5,4) | 5,6 |
| 5,3 | (5,2) | ||
| (4,2) | |||
| 4,3 | |||
| Odprawy emerytalne i rentowe | 234,5 | (4,3) | 4,5 |
| 3,9 | (3,8) | ||
| (2,7) | |||
| 2,8 | |||
| Odprawy pośmiertne | 7,3 | (0,2) | 0,2 |
| 0,1 | (0,1) | ||
| (0,1) | |||
| 0,1 | |||
| ZFŚS | 179,3 | (8,5) | 9,1 |
| 7,8 | (7,4) | ||
| (1,0) | |||
| 1,1 | |||
| Świadczenia przejazdowe | 40,3 | (1,8) | 1,9 |
| 1,7 | (1,6) | ||
| (0,3) | |||
| 0,3 | |||
| Razem | 771,9 | (20,2) | 21,3 |
| 18,8 | (18,1) | ||
| (8,3) | |||
| 8,6 |
31/12/2019
| Stopa dyskontowa | Wskaźnik wzrostu wynagrodzeń | Wskaźnik mobilności pracowniczej | |
|---|---|---|---|
| +0,30 pp. | -0,30 pp. | +0,25 pp. | |
| -0,25 pp. | +0,25 pp. | ||
| -0,25 pp. | |||
| Nagrody jubileuszowe | 329,4 | (5,0) | 5,1 |
| 4,1 | (4,0) | ||
| (4,4) | |||
| 4,4 | |||
| Odprawy emerytalne i rentowe | 234,6 | (4,0) | 4,1 |
| 3,4 | (3,3) | ||
| (3,5) | |||
| 3,5 | |||
| Odprawy pośmiertne | 8,8 | (0,1) | 0,2 |
| 0,1 | (0,1) | ||
| (0,1) | |||
| 0,1 | |||
| ZFŚS | 139,7 | (5,9) | 6,4 |
| 5,2 | (4,9) | ||
| (1,0) | |||
| 1,0 | |||
| Świadczenia przejazdowe | 36,9 | (1,5) | 1,6 |
| 1,3 | (1,3) | ||
| (0,3) | |||
| 0,3 | |||
| Razem | 749,4 | (16,5) | 17,4 |
| 14,1 | (13,6) | ||
| (9,3) | |||
| 9,3 |
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2020 roku według MSSF UE (w milionach złotych)
5.8 Rezerwy z tytułu świadczeń pracowniczych (cd.)
Zmiana stanu rezerw na świadczenia pracownicze
| 1/01/2020 | Koszt bieżącego zatrudnienia | Koszt odsetkowy | (Zyski) i straty aktuarialne ujmowane w pozostałych całkowitych dochodach | (Zyski) i straty aktuarialne ujmowane w rachunku wyników | Utworzenie rezerwy | Rozwiązanie rezerwy | Świadczenia wypłacone | Różnice kursowe | 31/12/2020 | |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Odprawy emerytalne i rentowe | 234,6 | 8,5 | 4,3 | 9,3 | - | - | - | (22,2) | - | 234,5 |
| Odpisy na ZFŚS dla emerytów i rencistów | 139,7 | 2,9 | 2,9 | 39,0 | - | - | - | (5,2) | - | 179,3 |
| Świadczenia przejazdowe | 36,9 | 0,8 | 0,8 | 2,8 | - | - | - | (1,0) | - | 40,3 |
| Odprawy pośmiertne | 8,8 | 0,5 | 0,2 | (0,9) | - | - | - | (1,3) | - | 7,3 |
| Nagrody jubileuszowe | 329,4 | 15,7 | 6,5 | - | 9,7 | - | - | (51,0) | 0,2 | 310,5 |
| Pozostałe świadczenia pracownicze | 34,8 | - | - | 50,2 | - | 3,4 | (3,4) | (6,4) | 0,3 | 28,7 |
| Całkowita kwota rezerw | 784,2 | 28,4 | 14,7 | 100,4 | 9,7 | 3,4 | (3,4) | (87,1) | 0,5 | 800,6 |
| Rezerwy długoterminowe | 684,3 | 684,3 | ||||||||
| Rezerwy krótkoterminowe | 100,0 | 116,3 | ||||||||
| Razem | 784,2 | 28,4 | 14,7 | 100,4 | 9,7 | 3,4 | (3,4) | (87,1) | 0,5 | 800,6 |
| 1/01/2019 | Koszt bieżącego zatrudnienia | Koszt odsetkowy | (Zyski) i straty aktuarialne ujmowane w pozostałych całkowitych dochodach | (Zyski) i straty aktuarialne ujmowane w rachunku wyników | Koszty przeszłego zatrudnienia | Utworzenie rezerwy | Rozwiązanie rezerwy | Świadczenia wypłacone | Połączenie spółek | 31/12/2019 | |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Odprawy emerytalne i rentowe | 195,8 | 6,8 | 5,1 | 37,4 | - | 1,3 | - | - | (11,8) | - | 234,6 |
| Odpisy na ZFŚS dla emerytów i rencistów | 130,2 | 2,4 | 3,8 | 10,0 | - | - | - | - | (6,7) | - | 139,7 |
| Świadczenia przejazdowe | 32,8 | 0,7 | 0,9 | 3,6 | - | - | - | - | (1,1) | - | 36,9 |
| Odprawy pośmiertne | 7,9 | 0,4 | 0,1 | 1,2 | - | - | - | - | (0,8) | - | 8,8 |
| Nagrody jubileuszowe | 304,0 | 12,5 | 7,7 | - | 52,3 | (0,1) | - | - | (47,0) | - | 329,4 |
| Pozostałe świadczenia pracownicze | 36,3 | - | - | 52,2 | - | - | 18,6 | (13,2) | (7,0) | 0,1 | 34,8 |
| Całkowita kwota rezerw | 707,0 | 22,8 | 17,6 | 104,4 | 52,3 | 1,2 | 18,6 | (13,2) | (74,4) | 0,1 | 784,2 |
| Rezerwy długoterminowe | 657,1 | 657,1 | |||||||||
| Rezerwy krótkoterminowe | 50,0 | 127,1 | |||||||||
| Razem | 707,0 | 22,8 | 17,6 | 104,4 | 52,3 | 1,2 | 18,6 | (13,2) | (74,4) | 0,1 | 784,2 |
Pozycje ujęte w wyniku w odniesieniu do programów świadczeń pracowniczych
| 31/12/2020 | 31/12/2019 | |
|---|---|---|
| Koszty świadczeń pracowniczych | (38,1) | (81,7) |
| Koszty finansowe | (14,7) | (17,6) |
| Ogółem ujęte w wyniku przed opodatkowaniem | (52,8) | (99,3) |
(Zyski) / straty aktuarialne 2020
| Zmiana założeń demograficznych | Zmiana założeń finansowych | Pozostałe zmiany | Razem | |
|---|---|---|---|---|
| Straty / (zyski) aktuarialne - świadczenia po okresie zatrudnienia | ||||
| Odprawy emerytalne i rentowe | 6,6 | 5,2 | (2,5) | 9,3 |
| Odpisy na ZFŚS dla emerytów i rencistów | 1,4 | 18,3 | 19,3 | |
| Świadczenia przejazdowe | 0,4 | 4,0 | (1,6) | 2,8 |
| Odprawy pośmiertne | (0,3) | 0,2 | (0,8) | (0,9) |
| Straty / (zyski) aktuarialne - pozostałe świadczenia długoterminowe | ||||
| Nagrody jubileuszowe |
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2020 roku według MSSF UE (w milionach złotych)
5.8 Rezerwy z tytułu świadczeń pracowniczych (cd.)
| | 39,0 |
| :---------------------------------- | :----- |```markdown
(3,6) 6,1 7,2 9,7 Razem 4,5 33,8 21,6 59,9 2019
Zmiana założeń demograficznych
Zmiana założeń finansowych
Pozostałe zmiany
Razem
Straty / (zyski) aktuarialne - świadczenia po okresie zatrudnienia
Odprawy emerytalne i rentowe (0,5) 17,2 20,7 37,4
Odpisy na ZFŚS dla emerytów i rencistów (0,2) 16,4 (6,2) 10,0
Świadczenia przejazdowe (0,1) 4,3 (0,6) 3,6
Odprawy pośmiertne (0,1) 0,6 0,7 1,2
Straty / (zyski) aktuarialne - pozostałe świadczenia długoterminowe
Nagrody jubileuszowe (1,4) 20,8 32,9 52,3
Razem (2,3) 59,3 47,5 104,5
Analiza terminów zapadalności wypłaconych świadczeń pracowniczych
| Odprawy emerytalne i rentowe | Odpisy na ZFŚS dla emerytów i rencistów | Świadczenia przejazdowe | Odprawy pośmiertne | Nagrody jubileuszowe | Pozostałe świadczenia pracownicze | Razem | |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 31/12/2020 | |||||||
| do 1 roku | 33,1 | 5,4 | 1,3 | 0,9 | 46,9 | 28,7 | 116,3 |
| od 1 do 5 lat | 85,9 | 23,4 | 5,3 | 2,9 | 130,0 | - | 247,5 |
| powyżej 5 lat | 115,5 | 150,5 | 33,7 | 3,5 | 133,6 | - | 436,8 |
| Razem | 234,5 | 179,3 | 40,3 | 7,3 | 310,5 | 28,7 | 800,6 |
| 31/12/2019 | |||||||
| do 1 roku | 36,5 | 4,4 | 1,1 | 1,4 | 48,9 | 34,8 | 127,1 |
| od 1 do 5 lat | 79,6 | 20,6 | 5,5 | 3,4 | 141,1 | - | 250,2 |
| powyżej 5 lat | 118,5 | 114,7 | 30,3 | 4,0 | 139,4 | - | 406,9 |
| Razem | 234,6 | 139,7 | 36,9 | 8,8 | 329,4 | 34,8 | 784,2 |
Średni okres zapadalności świadczeń pracowniczych Jednostki dominującej wynosił 12 lat na dzień 31 grudnia 2020 roku. Udział Jednostki dominującej w wartości rezerw Grupy na świadczenia pracownicze, wycenianych metodami aktuarialnymi, wynosi około 90%.
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2020 roku według MSSF UE (w milionach złotych)
5.9 Pozostałe rezerwy
Stosowane zasady rachunkowości
Rezerwy tworzone są w przypadku, kiedy na Grupie ciąży istniejący obowiązek, prawny lub zwyczajowo oczekiwany, wynikający ze zdarzeń przeszłych i gdy prawdopodobne jest, że wypełnienie tego obowiązku spowoduje konieczność wypływu środków pieniężnych oraz można dokonać wiarygodnego szacunku kwoty tego zobowiązania. Ujmowana kwota rezerwy odzwierciedla możliwie najdokładniejszy szacunek kwoty wymaganej do rozliczenia bieżącego zobowiązania na dzień bilansowy, z uwzględnieniem ryzyka i niepewności związanej z tym zobowiązaniem. W przypadku wyceny rezerwy metodą szacunkowych przepływów pieniężnych koniecznych do rozliczenia bieżącego zobowiązania, jej wartość bilansowa odpowiada wartości bieżącej tych przepływów (w przypadku, gdy wpływ pieniądza w czasie jest istotny). Jeśli zachodzi prawdopodobieństwo, że część lub całość korzyści ekonomicznych wymaganych do rozliczenia rezerwy będzie można odzyskać od strony trzeciej, należność tę ujmuje się jako składnik aktywów, jeśli prawdopodobieństwo odzyskania tej kwoty jest odpowiednio wysokie i da się ją wiarygodnie wycenić. W przypadku, gdy określenie, czy występuje obecny obowiązek, jest niejasne, na przykład w przypadku sprawy sądowej, Grupa tworzy rezerwy na takie zdarzenia, jeśli uzna, że po uwzględnieniu wszystkich dostępnych dowodów, istnienie obowiązku na dzień bilansowy jest bardziej prawdopodobne niż jego brak. Jeśli brak obecnego obowiązku na dzień bilansowy jest bardziej prawdopodobny niż jego istnienie, Grupa ujawnia informację o zobowiązaniu warunkowym, chyba że możliwość zaistnienia wypływu środków zawierających w sobie korzyści ekonomiczne jest znikoma.
Struktura pozostałych rezerw
| 1/01/2020 | Zawiązanie | Rozwiązanie | Wykorzystanie | Różnice kursowe | 31/12/2020 | |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Rezerwa na kary urzędów antymono-polowych | 14,6 | - | - | (14,2) | - | 0,4 |
| Rezerwa na rekultywację | 5,4 | 1,7 | (0,4) | (0,6) | 0,3 | 6,4 |
| Inne rezerwy | 31,0 | 6,1 | (5,9) | (8,3) | 0,1 | 23,0 |
| Razem | 51,0 | 7,8 | (6,3) | (23,1) | 0,4 | 29,8 |
| Rezerwy długoterminowe | - | - | - | - | - | 5,7 |
| Rezerwy krótkoterminowe | 0,4 | 0,7 | 23,0 | - | - | 24,1 |
| Razem | 0,4 | 6,4 | 23,0 | - | - | 29,8 |
| 1/01/2019 (zbadane) | Efekt wdrożenia MSSF 16 | 1/01/2019 (przekształcone) | Zawiązanie | Rozwiązanie | Wykorzystanie | 31/12/2019 | |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Rezerwa na kary urzędów antymono-polowych | 14,8 | - | 14,8 | - | (0,2) | - | 14,6 |
| Rezerwa na rekultywację | 5,3 | - | 5,3 | 0,1 | - | - | 5,4 |
| Rezerwa na zobowiązania z tytułu VAT | 23,6 | - | 23,6 | 0,8 | (24,4) | - | - |
| Rezerwa na umowy rodzące obciążenia | 3,7 | (3,7) | 0,0 | - | - | - | - |
| Inne rezerwy | 30,0 | - | 30,0 | 9,7 | (4,9) | (3,8) | 31,0 |
| Razem | 77,4 | (3,7) | 73,7 | 10,6 | (29,5) | (3,8) | 51,0 |
| Rezerwy długoterminowe | - | - | - | - | - | - | 5,4 |
| Rezerwy krótkoterminowe | 14,6 | - | 14,6 | - | - | - | 45,6 |
| Razem | 14,6 | - | 14,6 | - | - | - | 51,0 |
Rezerwa na kary urzędów antymonopolowych
Na dzień 31 grudnia 2020 roku pozycja obejmowała rezerwę na karę utworzoną w związku z toczącym się postępowaniem Urzędu Antymonopolowego w Czechach w wysokości 0,4 miliona złotych. Na dzień 31 grudnia 2019 roku rezerwa reprezentowała także szacunek Zarządu Jednostki dominującej w związku z prawdopodobieństwem zapłaty kary pieniężnej nałożonej na mocy Decyzji Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów (dalej „UOKiK”, „Urząd”) z dnia 31 grudnia 2015 roku w kwocie 14,2 milionów złotych. Na dzień 31 grudnia 2020 roku, w związku z wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 2 lipca 2020 roku oddalającym apelację PKP CARGO S.A. w przedmiotowej sprawie, Jednostka dominująca przeklasyfikowała kwotę roszczenia do pozycji pozostałych zobowiązań. Należna kwota została uiszczona na rzecz Urzędu w styczniu 2021 roku.
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2020 roku według MSSF UE (w milionach złotych)
5.9 Pozostałe rezerwy (cd.)
Rezerwa na rekultywację
Rezerwa została utworzona na pokrycie przyszłych wydatków związanych z obowiązkiem rekultywacji terenu. Szacunek rezerwy odpowiada wartości bieżącej oczekiwanych przyszłych wydatków.
Inne rezerwy
Pozycja ta obejmuje głównie rezerwy utworzone na roszczenia sporne, sprawy sądowe i kary umowne, w przypadku których wypływ środków pieniężnych związany z realizacją tych roszczeń jest bardziej prawdopodobny niż jego brak. Zdaniem Zarządu Jednostki dominującej kwota pozostałych rezerw na dzień 31 grudnia 2020 roku, jak i na dzień 31 grudnia 2019 roku stanowi najlepszy szacunek kwoty, której zapłata jest prawdopodobna. Szacunek ten opiera się na najlepszej wiedzy kierownictwa, dotychczasowym doświadczeniu oraz innych czynnikach, które w danej sytuacji uznawane są za najbardziej racjonalne. W wyniku zaistnienia przyszłych zdarzeń szacunki Grupy mogą ulec zmianie w kolejnych okresach sprawozdawczych.
5.10 Pozostałe zobowiązania
Stosowane zasady rachunkowości
Zobowiązania stanowią obecny, wynikający ze zdarzeń przeszłych obowiązek Grupy, którego wypełnienie, według oczekiwań, spowoduje wypływ z jednostki środków zawierających w sobie korzyści ekonomiczne. Pozostałe zobowiązania obejmują głównie rozrachunki publicznoprawne, zobowiązania z tytułu wynagrodzeń, które wyceniane są w kwocie wymagającej zapłaty.
Struktura pozostałych zobowiązań
| 31/12/2020 | 31/12/2019 | |
|---|---|---|
| Zobowiązania finansowe | ||
| Forwardy walutowe | 2,7 | - |
| Cash pool | 1,1 | - |
| Pozostałe zobowiązania | ||
| Zobowiązania z tytułu zabezpieczeń (kaucje, wadia, gwarancje) | 46,5 | 40,5 |
| Zobowiązania publicznoprawne | 121,5 | 117,6 |
| Rozrachunki z pracownikami | 97,0 | 97,4 |
| Otrzymane dotacje | 1,6 | 0,3 |
| Pozostałe rozrachunki | 8,8 | 4,6 |
| Rozliczenia z tytułu VAT | 5,3 | 4,0 |
| Zobowiązania z tytułu podatku dochodowego | 1,7 | - |
| Razem | 286,2 | 264,4 |
| Zobowiązania krótkoterminowe | 286,2 | 264,4 |
| Razem | 286,2 | 264,4 |
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2020 roku według MSSF UE (w milionach złotych)
6. Instrumenty finansowe i zasady zarządzania ryzykiem finansowym
Stosowane zasady rachunkowości
Grupa ujmuje składnik aktywów finansowych lub zobowiązanie finansowe w sprawozdaniu z sytuacji finansowej, gdy staje się związana postanowieniami umowy instrumentu. W momencie początkowego ujęcia Grupa wycenia składnik aktywów finansowych lub zobowiązanie finansowe w jego wartości godziwej, którą w przypadku aktywów finansowych lub zobowiązań finansowych niewycenianych w wartości godziwej przez wynik finansowy powiększa się lub pomniejsza o koszty transakcyjne, które można bezpośrednio przypisać do nabycia lub emisji tych aktywów finansowych lub zobowiązań finansowych. Po początkowym ujęciu aktywa finansowe o charakterze dłużnym klasyfikuje się jako wyceniane: a) w zamortyzowanym koszcie, b) wartości godziwej przez inne całkowite dochody, c) wartości godziwej przez wynik finansowy. Klasyfikacja odbywa się na podstawie: a) modelu biznesowego Grupy w zakresie zarządzania aktywami finansowymi, b) charakterystyki wynikających z umowy przepływów pieniężnych dla składnika aktywów finansowych, tj. czy przepływy pieniężne wynikające z umów obejmują wyłącznie płatności kapitału i odsetek. Charakterystykę i przeznaczenie aktywów finansowych określa się w chwili początkowego ujęcia.
Aktywa finansowe wyceniane według zamortyzowanego kosztu
Składnik aktywów finansowych wycenia się w zamortyzowanym koszcie, jeśli spełnione są oba poniższe warunki: a) składnik aktywów finansowych jest utrzymywany zgodnie z modelem biznesowym, którego celem jest utrzymywanie aktywów finansowych dla uzyskiwania przepływów pieniężnych wynikających z umowy; b) warunki umowy dotyczące składnika aktywów finansowych powodują powstawanie w określonych terminach przepływów pieniężnych, które są jedynie spłatą kwoty głównej i odsetek od kwoty głównej pozostałej do spłaty. Do tej kategorii Grupa klasyfikuje głównie: a) należności handlowe, b) lokaty bankowe powyżej 3 miesięcy, c) środki pieniężne i ich ekwiwalenty. Na dzień 31 grudnia 2020 roku oraz 31 grudnia 2019 roku Grupa nie posiadała aktywów finansowych o charakterze dłużnym wycenianych w wartości godziwej przez pozostałe całkowite dochody oraz wycenianych do wartości godziwej przez wynik finansowy.
Inwestycje w instrumenty kapitałowe
Inwestycje w instrumenty kapitałowe wyceniane są w wartości godziwej przez pozostałe całkowite dochody.
```# SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2020 roku według MSSF UE (w milionach złotych)
6.1 Instrumenty finansowe
Zobowiązania finansowe
Grupa klasyfikuje wszystkie zobowiązania finansowe jako wyceniane w późniejszych okresach w zamortyzowanym koszcie, z wyjątkiem: a) zobowiązań finansowych wycenianych w wartości godziwej przez wynik, b) zobowiązań powstałych w wyniku przeniesienia składnika aktywów finansowych, który nie kwalifikuje się do zaprzestania ujmowania lub wtedy, gdy ma zastosowanie podejście wynikające z utrzymania zaangażowania, c) umów gwarancji finansowych, d) zobowiązań do udzielenia pożyczki oprocentowanej poniżej rynkowej stopy procentowej, e) warunkowej zapłaty ujętej przez Grupę przejmującą w ramach połączenia przedsięwzięć, do której ma zastosowanie MSSF 3.
Wszystkie zobowiązania finansowe posiadane przez Grupę klasyfikowane są jako wyceniane w zamortyzowanym koszcie. Dodatkowo, w ramach pozycji pozostałych aktywów i zobowiązań finansowych Grupa prezentuje pochodne instrumenty finansowe typu forward. Instrumenty te stanowią zabezpieczenie przyszłych przepływów pieniężnych. W momencie ustanowienia zabezpieczenia Grupa wyznacza powiązanie zabezpieczające. Efektywna część zysków lub strat związanych z instrumentem zabezpieczającym jest ujmowana w pozostałych całkowitych dochodach. Nieefektywna część zysków lub strat związanych z instrumentem zabezpieczającym jest ujmowana w wyniku finansowym okresu, chyba że jest nieistotna wartościowo. Ujęte w pozostałych całkowitych dochodach zyski / straty związane z wyceną instrumentu zabezpieczającego ujmuje się w wyniku finansowym w momencie, w którym pozycja zabezpieczana wpływa na wynik finansowy.
Grupa usuwa ze sprawozdania z sytuacji finansowej składnik aktywów finansowych tylko w przypadku, gdy prawa umowne do przepływów pieniężnych generowanych przez ten składnik wygasną lub gdy przeniosła dany składnik aktywów oraz wszystkie związane z nim rodzaje ryzyka i korzyści wynikające z praw własności na inną jednostkę.
Kategorie i klasy instrumentów finansowych
Aktywa finansowe w podziale na kategorie i klasy
| Instrumenty finansowe zabezpieczające | |||
|---|---|---|---|
| Instrumenty pochodne | Nota 5.6 | - | 7,4 |
| Aktywa finansowe wyceniane w wartości godziwej przez pozostałe całkowite dochody | |||
|---|---|---|---|
| Inwestycje w instrumenty kapitałowe | Nota 5.6 | 5,6 | 6,3 |
| Aktywa finansowe wyceniane według zamortyzowanego kosztu | |||
|---|---|---|---|
| Należności handlowe | Nota 5.5 | 588,8 | 594,3 |
| Należności z tytułu sprzedaży niefinansowych aktywów trwałych | 0,1 | 0,5 | |
| Środki pieniężne i ich ekwiwalenty | Nota 4.4 | 306,0 | 550,4 |
| Aktywa finansowe wyłączone z zakresu MSSF 9 | 11,0 | 11,6 | |
| Razem | 911,5 | 1 170,5 |
Zobowiązania finansowe w podziale na kategorie i klasy
| Instrumenty finansowe zabezpieczające | |||
|---|---|---|---|
| Instrumenty pochodne | Nota 5.10 | 2,7 | - |
| Kredyty bankowe i pożyczki | Nota 4.1 | 660,0 | 469,7 |
|---|---|---|---|
| Zobowiązania finansowe wyłączone z zakresu MSSF 9 | Nota 4.1 | 53,1 | - |
| Zobowiązania finansowe wyceniane według zamortyzowanego kosztu | |||
|---|---|---|---|
| Kredyty bankowe i pożyczki | Nota 4.1 | 999,3 | 1 156,5 |
| Zobowiązania handlowe | 349,0 | 414,9 | |
| Zobowiązania inwestycyjne | Nota 5.7 | 279,0 | 338,5 |
| Cash pool | Nota 5.10 | 1,1 | - |
| Zobowiązania finansowe wyłączone z zakresu MSSF 9 | Nota 4.1 | 867,9 | 996,5 |
| Razem | 3 212,1 | 3 376,1 |
Odpisy aktualizujące wartość należności handlowych zostały opisane w Nocie 5.5 niniejszego Skonsolidowanego Sprawozdania Finansowego.
Rachunkowość zabezpieczeń
W okresie od 1 stycznia 2020 roku do 31 grudnia 2020 roku Grupa stosowała rachunkowość zabezpieczeń przepływów pieniężnych. Celem podjętych działań zabezpieczających było ograniczenie wpływu ryzyka kursowego pary walut EUR/PLN na przyszłe przepływy pieniężne. Pozycję zabezpieczaną stanowią wysoce prawdopodobne przyszłe przepływy pieniężne wyrażone w EUR.
Na dzień 31 grudnia 2020 roku Grupa ustanowiła następujące instrumenty zabezpieczające:
- kredyty inwestycyjne denominowane w EUR. Przepływy pieniężne będące przedmiotem zabezpieczenia realizowane będą do stycznia 2035 roku. Na dzień 31 grudnia 2020 roku wartość nominalna instrumentu zabezpieczającego wynosiła 143,0 milionów EUR stanowiąca równowartość 660,0 milionów złotych.
- leasingi denominowane w EUR. Przepływy pieniężne będące przedmiotem zabezpieczenia realizowane będą do maja 2024 roku. Na dzień 31 grudnia 2020 roku wartość nominalna instrumentu zabezpieczającego wynosiła 11,5 milionów EUR stanowiąca równowartość 53,1 milionów złotych.
- walutowe kontrakty forward. Przepływy pieniężne będące przedmiotem zabezpieczenia realizowane będą do stycznia 2022 roku. Na dzień 31 grudnia 2020 roku wartość zobowiązań z tytułu wyceny instrumentu zabezpieczającego wynosiła 2,7 milionów złotych.
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2020 roku według MSSF UE (w milionach złotych)
6.1 Instrumenty finansowe (cd.)
Hierarchia wartości godziwej
Na dzień 31 grudnia 2020 roku oraz 31 grudnia 2019 roku instrumentami finansowymi wycenianymi w wartości godziwej były kontrakty walutowe forward oraz inwestycje w instrumenty kapitałowe.
| 31/12/2020 | 31/12/2019 | |||
|---|---|---|---|---|
| Poziom 2 | Poziom 3 | Poziom 2 | Poziom 3 | |
| Aktywa | ||||
| Instrumenty pochodne - kontrakty walutowe forward | - | - | 7,4 | - |
| Inwestycje w instrumenty kapitałowe - udziały w spółkach nienotowanych | - | 5,6 | - | 6,3 |
| Zobowiązania | ||||
| Instrumenty pochodne - kontrakty walutowe forward | 2,7 | - | - | - |
Metody wyceny instrumentów finansowych wycenianych w wartości godziwej
a) Kontrakty walutowe forward
Wartość godziwa forwardów walutowych ustalana jest w oparciu o zdyskontowane przyszłe przepływy z tytułu zawartych transakcji kalkulowane w oparciu o różnicę między ceną terminową a ceną transakcyjną. Cena terminowa kalkulowana jest w oparciu o fixing NBP i krzywą stóp procentowych implikowaną z transakcji fx swap.
b) Inwestycje w instrumenty finansowe
Pozycja obejmuje głównie udziały w spółce Euroterminal Sławków Sp. z o.o. w kwocie 4,9 milionów złotych, których wartość została oszacowana przez niezależnego doradcę przy użyciu zmodyfikowanej metody szwajcarskiej. Metoda szwajcarska należy do mieszanych metod wyceny, tzn. łączy w sobie aspekt wartości majątku oraz zdolność do generowania przyszłych przepływów pieniężnych. Wartość przedsiębiorstwa w metodzie szwajcarskiej jest średnią ważoną wartości wyznaczonych metodą majątkową i dochodową. W metodzie tej większą wagę przyznaje się wartości wyznaczonej metodą dochodową (2 razy większą). Przyjęcie metody szwajcarskiej jest uzasadnione ze względu na fakt, iż Euroterminal Sławków Sp. z o.o. posiada umiarkowaną zdolność do generowania zysków w przyszłości, a z drugiej strony posiada istotne aktywa w postaci gruntów i nieruchomości.
c) Pozostałe instrumenty finansowe
Dla kategorii instrumentów finansowych, które na dzień bilansowy nie są wyceniane w wartości godziwej, Grupa nie ujawnia wartości godziwej ze względu na fakt, że na dzień 31 grudnia 2020 roku oraz na dzień 31 grudnia 2019 roku nie odbiegała istotnie od ich wartości prezentowanych w sprawozdaniu z sytuacji finansowej.
Zmiana wyceny instrumentów finansowych dla Poziomu 3 hierarchii wartości godziwej
| 2020 | 2019 | |
|---|---|---|
| Stan na początek okresu sprawozdawczego | 6,3 | 6,8 |
| Zyski / (straty) za okres ujęte w pozostałych całkowitych dochodach | (0,7) | 0,7 |
| Sprzedaż udziałów | - | (0,2) |
| Ujęcie jednostek wycenianych metodą praw własności | - | (0,9) |
| Różnice kursowe z przeliczenia sprawozdań jednostek zagranicznych | - | (0,1) |
| Stan na koniec okresu sprawozdawczego | 5,6 | 6,3 |
W roku obrotowym zakończonym 31 grudnia 2020 oraz 31 grudnia 2019 nie wystąpiły transfery pomiędzy poziomem 2 i 3 w hierarchii wartości godziwej.
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2020 roku według MSSF UE (w milionach złotych)
6.1 Instrumenty finansowe (cd.)
Przychody, koszty, zyski i straty zawarte w skonsolidowanym sprawozdaniu z całkowitych dochodów według kategorii instrumentów finansowych
| Instrumenty finansowe zabezpieczające | Inwestycje w instrumenty kapitałowe | Aktywa finansowe wyceniane według zamortyzowanego kosztu | Aktywa finansowe wyłączone z zakresu MSSF 9 | Zobowiązania finansowe wyceniane według zamortyzowanego kosztu | Zobowiązania finansowe wyłączone z zakresu MSSF 9 | Razem | |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 2020 | |||||||
| Przychody / (koszty) z tytułu odsetek | (3,3) | - | 4,3 | 0,5 | (21,9) | (33,1) | (53,5) |
| Różnice kursowe | - | - | 8,3 | - | (6,0) | (8,0) | (5,7) |
| Odpisy aktualizujące / aktualizacja wartości | (0,1) | - | (2,3) | - | - | - | (2,4) |
| Koszty transakcyjne związane z kredytami | - | - | - | - | (2,1) | - | (2,1) |
| Efekt rozliczenia rachunkowości zabezpieczeń przepływów pieniężnych | (9,9) | - | - | - | - | - | (9,9) |
| Zysk / (strata) brutto | (13,3) | - | 10,3 | 0,5 | (30,0) | (41,1) | (73,6) |
| Zmiana wyceny | (50,8) | (0,7) | - | - | - | - | (51,5) |
| Pozostałe całkowite dochody | (50,8) | (0,7) | - | - | - | - | (51,5) |
W roku obrotowym zakończonym dnia 31 grudnia 2020 roku efekt rozliczenia rachunkowości zabezpieczeń przepływów pieniężnych skorygował wartość przychodów z tytułu umów z klientami w kwocie (9,9) milionów złotych.
W roku obrotowym zakończonym dnia 31 grudnia 2020 roku pozycja zmiana wyceny instrumentów finansowych zabezpieczających ujęta w pozostałych całkowitych dochodach obejmuje zmianę wyceny instrumentów pochodnych w kwocie (10,0) milionów złotych, kredytów bankowych w kwocie (40,6) milionów złotych oraz zobowiązań z tytułu leasingu w kwocie (0,2) miliona złotych, które są ujmowane w ramach stosowanej przez Grupę rachunkowości zabezpieczeń.# SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2020 roku według MSSF UE (w milionach złotych)
6.1 Instrumenty finansowe (cd.)
Kompensata aktywów finansowych
| 31/12/2020 | 31/12/2019 | ||
|---|---|---|---|
| Wartość brutto ujętych aktywów finansowych | Wartość netto aktywów finansowych prezentowanych w sprawozdaniu z sytuacji finansowej | Powiązane wartości niekompensowane w sprawozdaniu z sytuacji finansowej - otrzymane zabezpieczenia gotówkowe | |
| Należności handlowe | 588,8 | 588,8 | (1,2) |
| Razem | 588,8 | 588,8 | (1,2) |
Kompensata zobowiązań finansowych
| 31/12/2020 | 31/12/2019 | ||
|---|---|---|---|
| Wartość brutto ujętych zobowiązań finansowych | Wartość netto zobowiązań finansowych prezentowanych w sprawozdaniu z sytuacji finansowej | Powiązane wartości niekompensowane w sprawozdaniu z sytuacji finansowej - przekazane zabezpieczenia gotówkowe | |
| Zobowiązania handlowe | 349,0 | 349,0 | (5,3) |
| Razem | 349,0 | 349,0 | (5,3) |
Zaprezentowane w powyższych tabelach wartości niekompensowane w sprawozdaniu z sytuacji finansowej zabezpieczające należności handlowe ujęte są w ramach pozostałych zobowiązań, natomiast wartości zabezpieczające zobowiązania handlowe ujęte są w ramach pozostałych aktywów.
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2020 roku według MSSF UE (w milionach złotych)
6.2 Zasady zarządzania ryzykiem finansowym
Cele i zasady zarządzania ryzykiem finansowym
W latach objętych niniejszym Skonsolidowanym Sprawozdaniem Finansowym Grupa narażona była na następujące typy ryzyka finansowego:
Ryzyko rynkowe
Grupa narażona jest na ryzyka rynkowe związane z kursami walutowymi oraz stopami procentowymi. Celem procesu zarządzania ryzykiem rynkowym jest ograniczenie niepożądanych wpływów zmian czynników ryzyka rynkowego na przepływy pieniężne oraz wyniki w krótkim i średnim horyzoncie czasowym. Grupa zarządza ryzykami rynkowymi wynikającymi z powyższych czynników w oparciu o wewnętrzne procedury, które określają zasady pomiaru poszczególnych ekspozycji, parametry i horyzont czasowy. Zasady zarządzania ryzykiem rynkowym są realizowane poprzez wskazane do tego komórki organizacyjne pod nadzorem Zarządu Jednostki dominującej. Zarządzanie ryzykiem rynkowym odbywa się za pomocą opracowanych strategii, z częściowym wykorzystaniem instrumentów pochodnych. Instrumenty pochodne wykorzystywane są wyłącznie do ograniczenia ryzyka zmian wartości bilansowych i ryzyka zmian przepływów pieniężnych. Transakcje zawierane są wyłącznie z wiarygodnymi partnerami, dopuszczonymi do udziału w transakcjach w wyniku zastosowania wewnętrznych procedur. Zgodnie z obowiązującą w Grupie Polityką Zarządzania Ryzykiem Finansowym, Grupa stosowała w 2020 roku transakcje zarządzania ryzykiem walutowym w odniesieniu do pary walutowej EUR/PLN.
Zarządzanie ryzykiem walutowym
Na dzień 31 grudnia 2020 roku Grupa narażona była na ryzyko walutowe dotyczące głównie denominowanych w walutach obcych należności handlowych oraz zobowiązań z tytułu zadłużenia. W wyniku przeprowadzanej na dzień bilansowy wyceny należności i zobowiązań wyrażonych w walutach obcych, a także w wyniku bieżących realizacji rozliczeń w walutach obcych powstają dodatnie i ujemne różnice kursowe. Ich wartości ulegają wahaniom w okresie roku, co spowodowane jest zmianą kursów. W ujęciu długoterminowym ryzyko wyceny zrównuje się z ryzykiem zmiany wartości przepływów, dlatego też to przepływy Grupy są przedmiotem działań zabezpieczających. Dla kursu EUR/PLN występuje częściowy naturalny hedging, ze względu na fakt, iż przychody z tytułu umów z klientami w walucie EUR są częściowo równoważone przez koszty w tej samej walucie. Celem stosowania przez Grupę transakcji zarządzania ryzykiem walutowym jest zabezpieczenie wolnej ekspozycji netto narażonej na zmianę wartości w PLN. W tym celu Grupa stosowała transakcje terminowe typu forward na parze walutowej EUR/PLN oraz ustanowiła powiązania zabezpieczające pomiędzy przepływami wynikającymi z kredytów bankowych oraz zobowiązań z tytułu leasingu denominowanych w EUR a przyszłymi wysoce prawdopodobnymi przepływami pieniężnymi z działalności operacyjnej wyrażonymi w EUR.
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2020 roku według MSSF UE (w milionach złotych)
6.2 Zasady zarządzania ryzykiem finansowym (cd.)
Pozycje w walutach
| 31/12/2020 | 31/12/2019 | |
|---|---|---|
| Łączna wartość pozycji w PLN | EUR/PLN | |
| AKTYWA | ||
| Aktywa trwałe | ||
| Należności handlowe | 3,0 | - |
| Pozostałe aktywa | 0,4 | - |
| Aktywa obrotowe | ||
| Należności handlowe | 198,2 | 25,7 |
| Pozostałe aktywa | 11,3 | 0,6 |
| Środki pieniężne i ich ekwiwalenty | 74,9 | 5,7 |
| Razem | 287,8 | 32,0 |
| KAPITAŁ WŁASNY I ZOBOWIĄZANIA | ||
| Zobowiązania długoterminowe | ||
| Zobowiązania z tytułu zadłużenia | 613,7 | 126,6 |
| Zobowiązania krótkoterminowe | ||
| Zobowiązania z tytułu zadłużenia | 194,8 | 41,1 |
| Zobowiązania handlowe | 96,6 | 9,1 |
| Zobowiązania inwestycyjne | 14,1 | - |
| Pozostałe zobowiązania - kontrakty walutowe forward (1) | 2,7 | 18,9 |
| Pozostałe zobowiązania | 20,3 | 0,6 |
| Razem | 942,2 | 196,3 |
| Pozycja walutowa netto | (654,4) | (164,3) |
(1) W powyższych tabelach w pozycji pozostałe aktywa / pozostałe zobowiązania w kolumnie dotyczącej waluty EUR zaprezentowana jest kwota ekspozycji Grupy w transakcjach terminowych typu forward, natomiast kolumna waluty PLN odpowiada wycenie wartości godziwej instrumentów pochodnych w PLN.
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2020 roku według MSSF UE (w milionach złotych)
6.2 Zasady zarządzania ryzykiem finansowym (cd.)
Wrażliwość na ryzyko walutowe
Grupa narażona jest na zmiany kursów pary walutowej EUR/PLN, CZK/PLN, w związku z jej działalnością operacyjną i finansową. Odchylenia kursów skalkulowano na podstawie średnich dziennych zmienności poszczególnych kursów walut w badanym okresie. Wrażliwość instrumentów finansowych na ryzyko walutowe obliczono jako różnicę pomiędzy pierwotną wartością księgową instrumentów finansowych a ich potencjalną wartością przy założonych zmianach kursów walut. Poniższe tabele prezentują ekspozycję Grupy na ryzyko walutowe w latach 2020 oraz 2019.## SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2020 roku według MSSF UE (w milionach złotych)
6.2 Zasady zarządzania ryzykiem finansowym (cd.)
| Wartość pozycji w PLN | Ryzyko walutowe | EUR/PLN | CZK/PLN | wpływ na wynik | wpływ na pozostałe całkowite dochody | wpływ na pozostałe całkowite dochody |
|---|---|---|---|---|---|---|
| 31/12/2020 | +2% | -2% | +2% | -2% | +1% | |
| AKTYWA | ||||||
| Aktywa trwałe | ||||||
| Należności handlowe | 3,0 | - | - | - | - | - |
| Pozostałe aktywa | 0,4 | - | - | - | - | - |
| Aktywa obrotowe | ||||||
| Należności handlowe | 198,2 | 2,3 | (2,3) | - | - | 0,8 |
| Pozostałe aktywa | 11,3 | 0,1 | (0,1) | - | - | 0,1 |
| Środki pieniężne i ich ekwiwalenty | 74,9 | 0,5 | (0,5) | - | - | 0,5 |
| KAPITAŁ WŁASNY I ZOBOWIĄZANIA | ||||||
| Zobowiązania długoterminowe | ||||||
| Zobowiązania z tytułu zadłużenia | 613,7 | (0,6) | 0,6 | (11,1) | 11,1 | (0,3) |
| Zobowiązania krótkoterminowe | ||||||
| Zobowiązania z tytułu zadłużenia | 194,8 | (0,6) | 0,6 | (3,2) | 3,2 | - |
| Zobowiązania handlowe | 96,6 | (0,8) | 0,8 | - | - | (0,5) |
| Zobowiązania inwestycyjne | 14,1 | - | - | - | - | (0,1) |
| Pozostałe zobowiązania - kontrakty walutowe forward | 2,7 | - | - | (1,7) | 1,7 | - |
| Pozostałe zobowiązania | 20,3 | (0,1) | 0,1 | - | - | (0,2) |
| Łączny efekt brutto | 0,8 | (0,8) | (16,0) | 16,0 | 0,3 | (0,3) |
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2020 roku według MSSF UE (w milionach złotych)
52
6.2 Zasady zarządzania ryzykiem finansowym (cd.)
| Wartość pozycji w PLN | Ryzyko walutowe | EUR/PLN | CZK/PLN | wpływ na wynik | wpływ na pozostałe całkowite dochody | wpływ na pozostałe całkowite dochody |
|---|---|---|---|---|---|---|
| 31/12/2019 | +3% | -3% | +3% | -3% | +9% | |
| AKTYWA | ||||||
| Aktywa trwałe | ||||||
| Należności handlowe | 3,0 | - | - | - | - | 0,3 |
| Pozostałe aktywa – kontakty walutowe forward | 1,7 | - | - | (2,4) | 2,4 | - |
| Aktywa obrotowe | ||||||
| Należności handlowe | 174,4 | 3,2 | (3,2) | - | - | 7,9 |
| Pozostałe aktywa - kontrakty walutowe forward | 5,6 | - | - | (4,5) | 4,5 | - |
| Środki pieniężne i ich ekwiwalenty | 93,8 | 1,5 | (1,5) | - | - | 3,9 |
| KAPITAŁ WŁASNY I ZOBOWIĄZANIA | ||||||
| Zobowiązania długoterminowe | ||||||
| Zobowiązania z tytułu zadłużenia | 604,9 | (4,7) | 4,7 | (12,5) | 12,5 | (2,9) |
| Zobowiązania krótkoterminowe | ||||||
| Zobowiązania z tytułu zadłużenia | 124,9 | (1,7) | 1,7 | (1,6) | 1,6 | (1,3) |
| Zobowiązania handlowe | 108,4 | (1,5) | 1,5 | - | - | (5,5) |
| Zobowiązania inwestycyjne | 16,2 | - | - | - | - | (1,5) |
| Łączny efekt brutto | (3,2) | 3,2 | (21,0) | 21,0 | 0,8 | (0,8) |
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2020 roku według MSSF UE (w milionach złotych)
53
6.2 Zasady zarządzania ryzykiem finansowym (cd.)
Terminowe transakcje walutowe
Do zarządzania ryzykiem kursowym w 2020 i 2019 roku stosowano terminowe transakcje typu forward na parze EUR/PLN (sprzedaż waluty).
Zestawienie walutowych kontraktów forward niezrealizowanych
Stan na 31/12/2020
| Podmiot | Typ transakcji | Data zawarcia transakcji | Data rozliczenia transakcji | Para walut | Kwota w walucie bazowej | Kwota w walucie zmiennej | Wartość godziwa zobowiązań |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Bank A | forward | 01/2019 - 09/2019 | 01/2021 - 08/2021 | EUR/PLN | 3,5 | 15,8 | (0,4) |
| Bank B | forward | 01/2019 - 08/2019 | 01/2020 - 06/2021 | EUR/PLN | 5,1 | 22,8 | (0,8) |
| Bank C | forward | 02/2019 - 01/2020 | 01/2021 - 01/2022 | EUR/PLN | 7,9 | 35,4 | (1,1) |
| Bank D | forward | 02/2019 - 09/2019 | 01/2021 - 09/2021 | EUR/PLN | 2,4 | 10,8 | (0,4) |
| Razem | 18,9 | 84,8 | (2,7) |
Stan na 31/12/2019
| Podmiot | Typ transakcji | Data zawarcia transakcji | Data rozliczenia transakcji | Para walut | Kwota w walucie bazowej | Kwota w walucie zmiennej | Wartość godziwa aktywów |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Bank A | forward | 02/2018 - 09/2019 | 01/2020 - 08/2020 | EUR/PLN | 6,9 | 30,8 | 0,8 |
| Bank B | forward | 02/2018 - 08/2019 | 01/2020 - 06/2021 | EUR/PLN | 16,4 | 73,1 | 2,1 |
| Bank C | forward | 02/2018 - 10/2019 | 01/2020 - 09/2021 | EUR/PLN | 23,6 | 104,8 | 2,8 |
| Bank D | forward | 03/2018 - 09/2019 | 01/2020 - 09/2021 | EUR/PLN | 13,0 | 57,7 | 1,6 |
| Bank E | forward | 07/2018 | 03/2020 - 06/2020 | EUR/PLN | 0,5 | 2,2 | 0,1 |
| Razem | 60,4 | 268,6 | 7,4 |
Zarządzanie ryzykiem stóp procentowych
Na dzień 31 grudnia 2020 roku Grupa była narażona na ryzyko zmienności przepływów pieniężnych z tytułu stopy procentowej wynikające z kredytów bankowych, umów leasingowych opartych o zmienne stopy procentowe. Odsetki od umów leasingowych naliczane były według stóp referencyjnych powiększonych o marżę finansującego. Stopą referencyjną dla umów leasingowych zawartych w PLN był WIBOR 1M. W ramach zobowiązań z tytułu leasingu o stałym oprocentowaniu Grupa prezentuje głównie zobowiązania wynikające z umów najmu i dzierżawy nieruchomości, które zawierają zapisy o indeksacji cen w oparciu o wskaźnik inflacji. Zgodnie z MSSF 16 zmiany przyszłych opłat leasingowych wynikające z indeksacji cen nie spowodują zmiany stopy dyskonta stosowanej do wyceny powyższych zobowiązań. Odsetki od umów kredytowych naliczane były według stopy referencyjnej WIBOR 1M i 3M oraz EURIBOR 3M powiększonych o marżę banków. Ryzyko stopy procentowej w umowach kredytowych i leasingowych realizuje się poprzez waloryzację rat w okresach miesięcznych i kwartalnych, w zależności od umowy. Posiadane przez Grupę na dzień 31 grudnia 2020 roku środki pieniężne stanowiły głównie lokaty bankowe o stałym oprocentowaniu, które były zawierane w horyzoncie czasowym uzależnionym od potrzeb płynnościowych Grupy. W przyszłych okresach w wyniku zmian oprocentowania lokat, pozycja środków pieniężnych może być narażona na ryzyko zmian stóp procentowych. Grupa w latach 2019 - 2020 nie wykorzystywała instrumentów pochodnych w celu zabezpieczenia się przed ryzykiem zmiany stóp procentowych.
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2020 roku według MSSF UE (w milionach złotych)
54
6.2 Zasady zarządzania ryzykiem finansowym (cd.)
Instrumenty finansowe w podziale na rodzaj oprocentowania
Aktywa finansowe
| 31/12/2020 | 31/12/2019 | |||
|---|---|---|---|---|
| Oprocentowane wg stałej stopy | Oprocentowane wg zmiennej stopy | Razem | Oprocentowane wg stałej stopy | |
| Należności leasingowe | 11,0 | - | 11,0 | 11,6 |
| Należności z tytułu sprzedaży niefinansowych aktywów trwałych | 0,1 | - | 0,1 | 0,5 |
| Środki pieniężne i ich ekwiwalenty | 306,0 | - | 306,0 | 550,4 |
| Razem | 317,1 | - | 317,1 | 562,5 |
Zobowiązania finansowe
| 31/12/2020 | 31/12/2019 | |||
|---|---|---|---|---|
| Oprocentowane wg stałej stopy | Oprocentowane wg zmiennej stopy | Razem | Oprocentowane wg stałej stopy | |
| Zobowiązania z tytułu zadłużenia | 971,2 | 1 609,1 | 2 580,3 | 918,5 |
| Zobowiązania inwestycyjne | 202,2 | - | 202,2 | 204,6 |
| Cash pool | 1,1 | - | 1,1 | - |
| Razem | 1 174,5 | 1 609,1 | 2 783,6 | 1 123,1 |
Wrażliwość na wahania stóp procentowych
Przedstawione poniżej analizy wrażliwości oparto o stopień narażenia na ryzyko stóp procentowych instrumentów finansowych na dzień bilansowy. W przypadku zobowiązań o oprocentowaniu zmiennym zakłada się na potrzeby analizy, że kwota zobowiązań niespłaconych na dzień bilansowy będzie niezapłacona przez cały rok. W 2020 oraz 2019 roku Grupa identyfikowała ekspozycję na ryzyko zmian stóp procentowych głównie dla WIBOR i EURIBOR. Odchylenia stóp procentowych skalkulowano na podstawie obserwacji średnich wahań stóp procentowych. Przedstawiona poniżej analiza wrażliwości nie obejmuje naliczonych na dzień bilansowy odsetek. Wyniki analizy przedstawiono jako efekt brutto (przed podatkiem).
| 31/12/2020 | 31/12/2019 | |||||
|---|---|---|---|---|---|---|
| Wartość pozycji w PLN | Ryzyko stopy procentowej | WIBOR | EURIBOR | Ryzyko stopy procentowej | WIBOR | |
| + 100 pb | - 100 pb | + 25 pb | - 25 pb | + 50 pb | ||
| KAPITAŁ WŁASNY I ZOBOWIĄZANIA | ||||||
| Zobowiązania długoterminowe | ||||||
| Zobowiązania z tytułu zadłużenia | 1 327,8 | (9,2) | 9,2 | (1,0) | 1,0 | |
| Zobowiązania krótkoterminowe | ||||||
| Zobowiązania z tytułu zadłużenia | 280,4 | (2,2) | 2,2 | (0,1) | 0,1 | |
| Łączny efekt brutto | (11,4) | 11,4 | (1,1) | 1,1 | ||
| 31/12/2019 | ||||||
| Wartość pozycji w PLN | ||||||
| KAPITAŁ WŁASNY I ZOBOWIĄZANIA | ||||||
| Zobowiązania długoterminowe | 1 422,4 | |||||
| Zobowiązania krótkoterminowe | 280,9 | |||||
| Łączny efekt brutto |
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2020 roku według MSSF UE (w milionach złotych)
55
6.2 Zasady zarządzania ryzykiem finansowym (cd.)
Zarządzanie ryzykiem kredytowym
Poniższa tabela przedstawia pozycje skonsolidowanego sprawozdania z sytuacji finansowej narażone na ryzyko kredytowe w podziale na poszczególne klasy instrumentów finansowych:
| 31/12/2020 | 31/12/2019 | |
|---|---|---|
| Należności handlowe | 588,8 | 594,3 |
| Należności leasingowe | 11,0 | 11,6 |
| Forwardy walutowe | - | 7,4 |
| Środki pieniężne i ich ekwiwalenty | 306,0 | 550,4 |
| Należności z tytułu sprzedaży niefinansowych aktywów trwałych | 0,1 | 0,5 |
| Razem | 905,9 | 1 164,2 |
Grupa prowadząc działalność handlową realizuje sprzedaż usług dla podmiotów gospodarczych z odroczonym terminem płatności, w wyniku czego może powstać ryzyko nieotrzymania należności od kontrahentów za zrealizowane usługi. W celu zminimalizowania ryzyka kredytowego Grupa zarządza ryzykiem poprzez obowiązującą procedurę oceny wiarygodności kredytowej klienta. Ocena ta jest przeprowadzana w stosunku do wszystkich klientów, którzy korzystają z odroczonego terminu płatności. Grupa w ramach wewnętrznej polityki warunkuje stosowanie odroczonego terminu płatności, w przypadku akceptowalnej kondycji kontrahenta oraz pozytywnej historii współpracy. Koncentracja ryzyka związanego z należnościami handlowymi jest ograniczona ze względu na dużą liczbę kontrahentów z kredytem kupieckim rozproszonych w różnych sektorach gospodarki.
Struktura podmiotowa należności handlowych
| 31/12/2020 | 31/12/2019 | |
|---|---|---|
| Grupa podmiotów związanych z największym kontrahentem zewnętrznym | 9,1% | 8,9% |
| Podmioty powiązane z Grupy PKP | 0,5% | 0,8% |
| Podmioty powiązane ze Skarbem Państwa | 27,6% | 29,6% |
| Pozostałe podmioty | 62,8% | 60,7% |
| Razem | 100,0% | 100,0% |
Ponadto w celu zmniejszenia ryzyka nieodzyskania należności handlowych Grupa przyjmuje od swoich odbiorców zabezpieczenie w postaci między innymi: ubezpieczenia należności, gwarancji bankowych / ubezpieczeniowych, cesji z kontraktów, blokad na rachunkach bankowych oraz weksli. Na dzień 31 grudnia 2020 roku 14,3% należności handlowych było zabezpieczonych. Ryzyko kredytowe związane ze środkami pieniężnymi i lokatami bankowymi jest uważane jako niskie. Wszystkie podmioty, w których Grupa lokuje wolne środki pieniężne działają w sektorze finansowym. Należą do nich banki krajowe, banki zagraniczne oraz oddziały banków zagranicznych o wysokiej wiarygodności kredytowej.# SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2020 roku według MSSF UE (w milionach złotych)
7. Noty pozostałe
7.1 Transakcje z podmiotami powiązanymi
Transakcje ze Skarbem Państwa oraz pozostałymi podmiotami z nim powiązanymi
W roku obrotowym zakończonym 31 grudnia 2020 roku oraz w roku obrotowym zakończonym 31 grudnia 2019 roku Skarb Państwa był dla Grupy PKP CARGO podmiotem dominującym wyższego szczebla. W związku z powyższym wszystkie spółki należące do Skarbu Państwa (bezpośrednio i pośrednio) są podmiotami powiązanymi z Grupą i są prezentowane w podziale na podmioty powiązane z Grupy PKP oraz pozostałe podmioty powiązane ze Skarbem Państwa. Zarząd Jednostki dominującej ujawnił w niniejszym Skonsolidowanym Sprawozdaniu Finansowym transakcje z istotnymi podmiotami powiązanymi, które zostały zidentyfikowane jako podmioty powiązane na podstawie jego najlepszej wiedzy.
W roku obrotowym zakończonym 31 grudnia 2020 roku oraz w roku obrotowym zakończonym 31 grudnia 2019 roku nie zidentyfikowano indywidualnych transakcji przeprowadzonych pomiędzy Grupą PKP CARGO a Skarbem Państwa oraz pozostałymi podmiotami z nim powiązanymi, które byłyby znaczące ze względu na nietypowy zakres i kwotę. W okresach objętych niniejszym Skonsolidowanym Sprawozdaniem Finansowym najistotniejszymi odbiorcami Grupy będącymi pozostałymi podmiotami powiązanymi ze Skarbem Państwa były podmioty z następujących grup kapitałowych: PGE, JSW, ENEA oraz Azoty. W roku obrotowym zakończonym 31 grudnia 2020 roku najistotniejszymi dostawcami Grupy będącymi pozostałymi podmiotami powiązanymi ze Skarbem Państwa były podmioty z Grupy PKN Orlen.
Transakcje z podmiotami powiązanymi z Grupy PKP
W okresie objętym niniejszym Skonsolidowanym Sprawozdaniem Finansowym Grupa zawarła następujące transakcje handlowe z podmiotami powiązanymi z Grupy PKP:
| Sprzedaż podmiotom powiązanym | Zakupy od podmiotów powiązanych | Należności od podmiotów powiązanych | Zobowiązania wobec podmiotów powiązanych | |
|---|---|---|---|---|
| 2020 31/12/2020 | ||||
| Jednostka dominująca | 0,4 | 73,3 | 1,2 | 589,4 |
| Jednostki zależne / współzależne | 5,7 | 14,8 | 0,1 | 1,7 |
| Jednostki stowarzyszone | 8,0 | 0,7 | - | 0,2 |
| Pozostałe podmioty powiązane z Grupy PKP | 20,8 | 502,3 | 2,5 | 61,1 |
| 2019 31/12/2019 | ||||
| Jednostka dominująca | 0,4 | 70,7 | 1,1 | 590,2 |
| Jednostki zależne / współzależne | 4,4 | 15,5 | 0,1 | 0,7 |
| Jednostki stowarzyszone | 0,1 | 0,3 | - | - |
| Pozostałe podmioty powiązane z Grupy PKP | 15,8 | 580,0 | 2,6 | 52,0 |
Transakcje zakupowe z jednostką dominującą (PKP S.A.) dotyczą w szczególności umów leasingowych, dostawy mediów oraz usług w zakresie medycyny pracy. W ramach Grupy PKP transakcje sprzedaży obejmowały m. in. usługi przewozu towarów, dzierżawę urządzeń, poddzierżawę nieruchomości. Transakcje zakupu obejmowały m.in. utrzymanie i naprawę taboru kolejowego, usługi spedycyjne, usługi przeładunkowe, przewozy intermodalne. Transakcje sprzedaży z pozostałymi podmiotami powiązanymi Grupy PKP obejmowały m.in. obsługę trakcyjną pociągów, wynajem lokomotyw wraz z obsługą, usługi w zakresie przeprowadzania rozliczeń finansowych z obcymi kolejowymi przedsiębiorstwami przewozowymi, usługi w zakresie utrzymania taboru kolejowego, podnajem nieruchomości. Transakcje zakupu obejmowały między innymi dostęp do infrastruktury kolejowej, dzierżawę nieruchomości, dostawę mediów, utrzymanie urządzeń zabezpieczenia ruchu kolejowego, zakup usług utrzymania sieci, eksploatację systemów informatycznych. Oprócz transakcji handlowych Grupa posiadała rozrachunki z tytułu cash pool ujawnione w Nocie 5.10 niniejszego Skonsolidowanego Sprawozdania Finansowego.
Wynagrodzenia kluczowego personelu kierowniczego
Wynagrodzenia kluczowego personelu kierowniczego zaprezentowane w niniejszej nocie obejmują kwoty wypłaconych świadczeń w danym okresie.
Wynagrodzenia Członków Zarządu
| Jednostka dominująca | Jednostki zależne | |
|---|---|---|
| 2020 | 2019 | |
| Świadczenia krótkoterminowe | 2,4 | 2,6 |
| Świadczenia po okresie zatrudnienia | 0,3 | - |
| Świadczenia z tytułu rozwiązania stosunku pracy | 0,1 | - |
| Razem | 2,8 | 2,6 |
Wynagrodzenia Członków Rady Nadzorczej
| Jednostka dominująca | Jednostki zależne | |
|---|---|---|
| 2020 | 2019 | |
| Świadczenia krótkoterminowe | 1,3 | 1,2 |
| Razem | 1,3 | 1,2 |
Wynagrodzenia pozostałych członków kluczowego personelu kierowniczego
| Jednostka dominująca | Jednostki zależne | |
|---|---|---|
| 2020 | 2019 | |
| Świadczenia krótkoterminowe | 6,9 | 6,8 |
| Świadczenia po okresie zatrudnienia | - | 0,1 |
| Świadczenia z tytułu rozwiązania stosunku pracy | - | 0,1 |
| Razem | 6,9 | 7,0 |
W roku obrotowym zakończonym 31 grudnia 2020 roku oraz 31 grudnia 2019 roku członkowie kluczowego personelu kierowniczego Jednostki dominującej, jak i spółek zależnych Grupy PKP CARGO nie zawierali z Grupą żadnych transakcji w zakresie pożyczek oraz gwarancji. Wszystkie transakcje z podmiotami powiązanymi były dokonywane na warunkach rynkowych.
7.2 Zobowiązania do poniesienia wydatków na niefinansowe aktywa trwałe
Struktura zobowiązań do poniesienia wydatków na niefinansowe aktywa trwałe
| 31/12/2020 | 31/12/2019 | |
|---|---|---|
| Zobowiązania umowne z tytułu nabycia i napraw taboru kolejowego oraz pozostałych rzeczowych aktywów trwałych | 856,4 | 1 208,9 |
| Zobowiązania umowne z tytułu nierozpoczętych umów leasingowych | 5,9 | - |
| Razem | 862,3 | 1 208,9 |
Na dzień 31 grudnia 2020 roku zobowiązania umowne dotyczące nabycia niefinansowych aktywów trwałych wynikają głównie z realizacji umów zawartych w poprzednich okresach. Na realizację wykazanych na dzień 31 grudnia 2020 roku zobowiązań umownych Grupie zostało przyznane dofinansowanie ze środków pomocowych Unii Europejskiej w wysokości około 155,7 milionów złotych. Dodatkowo, w dniu 6 lipca 2020 roku Rada Nadzorcza Jednostki dominującej wyraziła zgodę na zmianę zaciągniętego zobowiązania poprzez podpisanie aneksu do umowy zawartej z firmą Pojazdy Szynowe PESA Bydgoszcz S.A. na wykonanie napraw na piątym poziomie utrzymania 38 lokomotyw spalinowych serii ST44 wraz z wymianą silnika spalinowego. Zmiana ta skutkowała ograniczeniem liczby lokomotyw poddanych naprawie do 25 sztuk, z jednoczesnym wydłużeniem terminu realizacji umowy do 28 maja 2021 roku oraz zmniejszeniem wartości łącznego zobowiązania wobec kontrahenta z kwoty 176,3 milionów złotych do kwoty 116,0 milionów złotych.
7.3 Zobowiązania warunkowe
Stosowane zasady rachunkowości
Zgodnie z zasadami rachunkowości Grupy zobowiązanie warunkowe jest:
a) możliwym obowiązkiem, który powstaje na skutek zdarzeń przeszłych, których istnienie zostanie potwierdzone dopiero w momencie wystąpienia lub niewystąpienia jednego lub większej ilości niepewnych przyszłych zdarzeń, które nie w pełni podlegają kontroli jednostki lub
b) obecnym obowiązkiem, który powstaje na skutek zdarzeń przeszłych, ale nie jest ujmowany w sprawozdaniu z sytuacji finansowej ani sprawozdaniu z wyniku i całkowitych dochodów, ponieważ nie jest prawdopodobne, aby konieczne było wydatkowanie środków zawierających w sobie korzyści ekonomiczne w celu wypełnienia zobowiązania lub kwoty zobowiązania nie można wycenić wystarczająco wiarygodnie.
ISTOTNE WARTOŚCI OPARTE NA PROFESJONALNYM OSĄDZIE I SZACUNKACH
Pozycje zobowiązań warunkowych objęte istotnymi szacunkami dotyczą roszczeń zgłoszonych wobec Grupy dochodzonych na drodze sądowej. Decyzja co do ujęcia danego roszczenia jako rezerwy bądź zobowiązania warunkowego jest uzależniona od oceny prawdopodobieństwa przegrania postępowania sądowego określonego przez wewnętrzne służby prawne lub zewnętrzne kancelarie prawne. Ocena szacunku może ulec zmianie w kolejnych okresach, w wyniku zaistnienia zdarzeń przyszłych, a tym samym może wystąpić konieczność rozpoznania rezerwy i obciążenia wyniku finansowego Grupy.
Struktura zobowiązań warunkowych
| 31/12/2020 | 31/12/2019 | |
|---|---|---|
| Gwarancje wystawione na zlecenie Grupy | 93,9 | 115,1 |
| Pozostałe zobowiązania warunkowe | 114,9 | 114,0 |
| Razem | 208,8 | 229,1 |
Gwarancje wystawione na zlecenie Grupy
Na dzień 31 grudnia 2020 roku Grupa jako zobowiązania warunkowe ujmuje gwarancje wystawione przez banki oraz towarzystwa ubezpieczeniowe na zlecenie jednostek wchodzących w skład Grupy PKP CARGO. Pozycja obejmuje głównie gwarancje należytego wykonania umów handlowych, wadia oraz gwarancje celne.
Pozostałe zobowiązania warunkowe
Pozycja pozostałe zobowiązania warunkowe obejmuje głównie zgłoszone w ramach postępowań sądowych roszczenia wobec Grupy, w przypadku których prawdopodobieństwo wypływu środków pieniężnych oceniane jest jako niewielkie oraz roszczenia, w przypadku których nie jest możliwe dokonanie wiarygodnego szacunku kwoty do zapłaty w przyszłości przez Grupę. Kwoty zaprezentowane w niniejszej nocie odpowiadają wartościom pełnych roszczeń zgłoszonych przez podmioty zewnętrzne. Ocena szacunku może ulec zmianie w kolejnych okresach w wyniku zaistnienia zdarzeń przyszłych.
7.4 Zabezpieczenia spłaty zobowiązań
Aktywa stanowiące zabezpieczenie spłaty zobowiązań
Na dzień 31 grudnia 2020 roku oraz 31 grudnia 2019 roku Grupa posiadała aktywa, które stanowiły zabezpieczenie spłaty zobowiązań. Aktywa zabezpieczają głównie prawidłową realizację umów kredytowych.# Wartość bilansowa aktywów stanowiących zabezpieczenie spłaty zobowiązań
| 31/12/2020 | 31/12/2019 | |
|---|---|---|
| Pozostałe rzeczowe aktywa trwałe | 237,0 | 247,0 |
| Należności handlowe | 74,5 | 84,1 |
| Środki pieniężne | 5,0 | 4,3 |
| Razem | 316,5 | 335,4 |
7.5 Zdarzenia po dniu bilansowym
Istotne zdarzenia po dniu bilansowym zostały opisane w Notach 1.1, 4.2 oraz 5.9 niniejszego Skonsolidowanego Sprawozdania Finansowego, a także w Rozdziale 6.1 Sprawozdania Zarządu z działalności Grupy Kapitałowej PKP CARGO za rok obrotowy 2020.
7.6 Zatwierdzenie sprawozdania finansowego
Niniejsze Skonsolidowane Sprawozdanie Finansowe zostało zatwierdzone do publikacji przez Zarząd Jednostki dominującej w dniu 31 marca 2021 roku.
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2020 roku według MSSF UE (w milionach złotych)
59
Zarząd Jednostki dominującej
Czesław Warsewicz
Prezes Zarządu
Leszek Borowiec
Członek Zarządu
Witold Bawor
Członek Zarządu
Piotr Wasaty
Członek Zarządu
Zenon Kozendra
Członek Zarządu
Warszawa, dnia 31 marca 2021 roku