Introl S.A. — Annual Report 2019

Apr 28, 2020

GRUPA KAPITAŁOWA INTROL SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE

ZA 2019 ROK

Katowice, 27 kwietnia 2020 r

SPIS TREŚCI

1.	SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE Z SYTUACJI FINANSOWEJ 4
2.	SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE Z ZYSKÓW LUB STRAT I INNYCH CAŁKOWITYCH DOCHODÓW 5
3.	SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE Z PRZEPŁYWÓW PIENIĘŻNYCH 7
4.	SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE ZE ZMIAN W KAPITALE WŁASNYM 8
5.	INFORMACJE DODATKOWE 9
5.1	INFORMACJE OGÓLNE 9
5.2	SKŁAD GRUPY 10
5.3	SKŁAD ZARZĄDU SPÓŁKI DOMINUJĄCEJ 12
5.4	PODSTAWY SPORZĄDZENIA SKONSOLIDOWANEGO SPRAWOZDANIA FINANSOWEGO ORAZ OŚWIADCZENIE O ZGODNOŚCI 12
5.5	RODZAJ ORAZ KWOTY ZMIAN WARTOŚCI SZACUNKOWYCH KWOT, KTÓRE BYŁY PREZENTOWANE W POPRZEDNICH OKRESACH, KTÓRE WYWIERAJĄ ISTOTNY WPŁYW NA BIEŻĄCY OKRES 33
6.	NOTY DO SPRAWOZDANIA FINANSOWEGO 36
6.1	ŚRODKI TRWAŁE (WG. GRUP RODZAJOWYCH) 36
6.2	PRAWA DO UŻYTKOWANIA AKTYWÓW (WG. GRUP RODZAJOWYCH) 38
6.3	WARTOŚĆ FIRMY 40
6.4	KOSZTY PRAC BADAWCZYCH I ROZWOJOWYCH UJĘTE W WYNIKU W MOMENCIE PONIESIENIA 40
6.5	INNE WARTOŚCI NIEMATERIALNE 41
6.6	UTRATA WARTOŚCI AKTYWÓW NIEFINANSOWYCH – WARTOŚCI FIRMY I POZOSTAŁYCH AKTYWÓW NIEFINANSOWYCH 42
6.7	GRUPA JAKO LEASINGODAWCA 43
6.8	INSTRUMENTY POCHODNE ZABEZPIECZAJĄCE PRZEPŁYWY PIENIĘŻNE 43
6.9	ZAPASY 44
6.10	NALEŻNOŚCI Z TYTUŁU DOSTAW I USŁUG ORAZ POZOSTAŁE NALEŻNOŚCI 45
6.11	AKTYWA I ZOBOWIĄZANIA Z TYTUŁU UMÓW Z KLIENTAMI ORAZ KOSZTY DOPROWADZENIA DO ZAWARCIA UMOWY 47
6.12	ZOBOWIĄZANIA DO WYKONANIA ŚWIADCZEŃ – OPIS ELEMENTÓW 48
6.13	ZOBOWIĄZANIA DO WYKONANIA ŚWIADCZENIA, SPEŁNIANE W MIARĘ UPŁYWU CZASU 49
6.14	ZNACZĄCE SUBIEKTYWNE OCENY DOKONANIE PRZY USTALANIU MOMENTU UZYSKANIA PRZEZ KLIENTA KONTROLI NAD PRZYRZECZONYMI DOBRAMI LUB USŁUGAMI W PRZYPADKU ZOBOWIĄZAŃ DO WYKONANIA ŚWIADCZEŃ W OKREŚLONYM MOMENCIE 49
6.15	NIESPEŁNIONE ZOBOWIĄZANIA DO WYKONANIA ŚWIADCZEŃ 50
6.16	ROZLICZENIA MIĘDZYOKRESOWE 50
6.17	POZOSTAŁE AKTYWA FINANSOWE 50
6.18	ŚRODKI PIENIĘŻNE I ICH EKWIWALENTY 52
6.19	KAPITAŁ PODSTAWOWY 52
6.20	KAPITAŁY REZERWOWE I ZAPASOWE 53
6.21	ZYSKI/STRATY ZATRZYMANE 55
6.22	KAPITAŁY PRZYPADAJĄCE NA UDZIAŁY NIEKONTROLUJĄCE 55
6.23	REZERWY 56
6.24	KREDYTY BANKOWE I POŻYCZKI 58
6.25	ZOBOWIĄZANIA ZWIĄZANE Z PRAWAMI DO UŻYTKOWANIA 59
6.26	POZOSTAŁE ZOBOWIĄZANIA FINANSOWE 60
6.27	ZOBOWIĄZANIA Z TYTUŁU DOSTAW I USŁUG ORAZ POZOSTAŁE ZOBOWIĄZANIA 61
6.28	ROZLICZENIA MIĘDZYOKRESOWE 62

6.32	KOSZTY RODZAJOWE 68
6.33	STRATA/ODWRÓCENIE STRATY Z TYTUŁU UTRATY WARTOŚCI DOT. INSTRUMENTÓW FINANSOWYCH ORAZ UMÓW Z KLIENTAMI (OCZEKIWANE STRATY KREDYTOWE) 69
6.34	POZOSTAŁE PRZYCHODY 69
6.35	PRZYCHODY FINANSOWE 70
6.36	POZOSTAŁE KOSZTY 70
6.37	KOSZTY FINANSOWE 71
6.38	PODATEK DOCHODOWY 71
6.39	ZMIANY ZOBOWIĄZAŃ WYNIKAJĄCE Z DZIAŁALNOŚCI FINANSOWEJ 74
6.40	NIEPEWNOŚĆ KONTYNUACJI DZIAŁALNOŚCI 74
6.41	TRANSAKCJE Z PODMIOTAMI POWIĄZANYMI 75
6.42	ZOBOWIĄZANIA INWESTYCYJNE 79
6.43	KOREKTY BŁĘDÓW POPRZEDNICH OKRESÓW 79
6.44	INSTRUMENTY FINANSOWE 79
6.45	RACHUNKOWOŚĆ ZABEZPIECZEŃ 88
6.46	ZOBOWIĄZANIA WARUNKOWE 91
6.47	SPRAWY SPORNE 91
6.48	KONTROLE PODATKOWE 92
6.49	ZNACZĄCE ZDARZENIA PO ZAKOŃCZENIU OKRESU SPRAWOZDAWCZEGO 92
7.	ZATWIERDZENIE SPRAWOZDANIA FINANSOWEGO 93
8.	PODPISY CZŁONKÓW ZARZĄDU 93

1. SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE Z SYTUACJI FINANSOWEJ

AKTYWA	31.12.2019	31.12.2018 (dane przekształcone)	Numer noty
Aktywa trwałe	166 170	142 470
Rzeczowe aktywa trwałe	99 794	116 648	6.1
Aktywa z tytułu praw do użytkowania (grunty, budynki, lokale i inne budowle) – MSSF 16 Leasing	22 114	-	6.2
Aktywa z tytułu praw do użytkowania (pozostałe) – MSSF 16 Leasing	15 391	-	6.2
Wartość firmy	5 332	5 332	6.3
Inne wartości niematerialne	4 617	3 519	6.5
Pozostałe długoterminowe aktywa finansowe	87	496	6.17
Aktywa z tytułu odroczonego podatku dochodowego	16 589	15 514	6.38.3
Długoterminowe należności z tyt. dostaw i usług oraz pozostałe należności	390	320	6.10
Długoterminowe rozliczenia międzyokresowe	127	114	6.16
Zabezpieczające instrumenty pochodne	1 729	527	6.8
Aktywa obrotowe	234 769	223 870
Zapasy	38 915	38 298	6.9
Należności z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe należności	126 980	113 154	6.10
- w tym z tytułu dostaw i usług	116 361	96 057	6.10
Aktywa z tytułu umów z klientami oraz koszty doprowadzenia do zawarcia umowy	23 428	31 082	6.11
Rozliczenia międzyokresowe	1 456	1 671	6.16
Należności z tytułu podatku dochodowego	541	520	-
Pozostałe krótkoterminowe aktywa finansowe	2 304	4 614	6.17
Środki pieniężne i ich ekwiwalenty	39 070	31 950	6.18
Zabezpieczające instrumenty pochodne	2 075	2 581	6.8
Aktywa razem	400 939	366 340
PASYWA	31.12.2019	31.12.2018 (dane przekształcone)	Numer noty
Kapitał własny	131 057	125 227
Kapitał własny przypadający na akcjonariuszy jednostki dominującej	127 816	122 082
Kapitał podstawowy	5 228	5 328	6.19
Nadwyżka ze sprzedaży akcji powyżej ich wartości nominalnej	44 339	49 344	-
Kapitał rezerwowy z tytułu zabezpieczeń przepływów pieniężnych	2 301	1 177	6.20.1
Pozostałe kapitały rezerwowe i zapasowe	75 764	68 134	6.20.2
Zysk/strata z lat ubiegłych	(8 579)	(1 990)	6.21
Zysk z roku bieżącego	8 763	231	6.21
Odpisy z zysku netto w ciągu roku obrotowego	-	(142)	-
Kapitał własny przypadający udziałowcom niekontrolującym	3 241	3 145
Wynik z roku obrotowego przypadający na udziały niekontrolujące	811	1 207	6.22
Kapitał własny przypisany udziałom niekontrolującym z lat ubiegłych	2 430	1 938	6.22
Zobowiązania długoterminowe	85 480	65 289
Rezerwy	2 242	1 744	6.23
Rezerwa z tytułu odroczonego podatku dochodowego	9 974	9 862	6.38.3
Długoterminowe kredyty bankowe i pożyczki	36 904	34 627	6.24
Długoterminowe zobowiązania związane z prawami do użytkowania (grunty, budynki, lokale i budowle) - MSSF 16 Leasing	20 016	-	6.25
Długoterminowe zobowiązania związane z prawami do użytkowania (pozostałe) - MSSF 16 Leasing	8 082	-	6.25
Pozostałe długoterminowe zobowiązania finansowe	317	11 590	6.26
Długoterminowe zobowiązania i rozliczenia międzyokresowe	6 982	5 811	6.27, 6.28
Zabezpieczające instrumenty pochodne	963	1 655	6.8
Zobowiązania krótkoterminowe	184 402	175 824
Rezerwy	11 229	11 286	6.23
Krótkoterminowe kredyty bankowe i pożyczki	18 239	14 631	6.24
Krótkoterminowa część długoterminowych kredytów bankowych i pożyczek	9 803	10 743	6.24
Krótkoterminowe zobowiązania związane z prawami do użytkowania (grunty, budynki, lokale i budowle) - MSSF 16 Leasing	2 374	-	6.25
Krótkoterminowe zobowiązania związane z prawami do użytkowania (pozostałe) - MSSF 16 Leasing	3 706	-	6.25

PASYWA	31.12.2019	31.12.2018 (dane przekształcone)	Numer noty
Pozostałe krótkoterminowe zobowiązania finansowe	2 828	6 658	6.26
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe zobowiązania	117 501	119 846	6.27
- w tym z tytułu dostaw i usług	86 740	88 640	6.27
Zobowiązania z tytułu umów z klientami	15 434	10 278	6.11
Rozliczenia międzyokresowe	628	400	6.28
Zobowiązania z tytułu podatku dochodowego	2 660	1 982	-
Zabezpieczające instrumenty pochodne	-	-	6.8
Pasywa razem	400 939	366 340

2. SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE Z ZYSKÓW LUB STRAT I INNYCH CAŁKOWITYCH DOCHODÓW

WARIANT KALKULACYJNY		01.01.2018	Numer
	31.12.2019	31.12.2018	noty
Przychody ze sprzedaży produktów, towarów i materiałów	439 744	455 710	6.29
Koszty sprzedaży produktów, towarów i materiałów		(375 554)	6.32
Zysk brutto ze sprzedaży	77 820	80 156
Koszty sprzedaży	(29 657)	(33 796)	6.32
Koszty ogólnego zarządu	(32 037)	(25 586)	6.32
(Strata) / odwrócenie straty z tytułu utraty wartości dot. instrumentów finansowych oraz umów z klientami	(2 140)	(1 893)	6.33
Pozostałe przychody	13 794	11 470	6.34
Pozostałe koszty	(12 445)	(21 942)	6.35
Zysk z działalności operacyjnej	15 335	8 409
Przychody finansowe	3 432	2 922	6.36
Koszty finansowe	(5 825)	(7 870)	6.37
(Strata) / odwrócenie straty z tytułu utraty wartości dot. instrumentów finansowych oraz umów z klientami	(56)	-	6.33
Zysk brutto	12 886	3 461
Podatek dochodowy		(2 023)	6.38.1
Zysk netto z działalności gospodarczej		1 438
Zysk za rok obrotowy na działalności zaniechanej	-	-	-
Zysk netto za rok obrotowy	9 574	1 438
Przypadający/a na:
Akcjonariuszy jednostki dominującej	8 763	231
Udziały niekontrolujące	811	1 207
Inne całkowite dochody	903	(3 215)
Składniki, które zostaną przekwalifikowane na zyski lub straty po spełnieniu określonych warunków
Zyski/straty dotyczące zabezpieczenia przepływów środków pieniężnych (część efektywna)	1 388	(3 972)	6.20.1
Składniki, które nie zostaną przekwalifikowane na zyski lub straty po spełnieniu określonych warunków
Zyski/(straty) aktuarialne z tytułu świadczeń pracowniczych		(1)	6.23.1.2
Podatek dochodowy związany z pozycjami prezentowanymi w innych całkowitych dochodach		758	6.38.1
Dochody całkowite razem		(1 777)
Przypadające na:
Akcjonariuszy jednostki dominującej	9 666	(2 984)
Udziały niekontrolujące	811	1 207	6.22

Zysk na jedną akcję		01.01.2018 31.12.2018
- podstawowy z wyniku finansowego działalności kontynuowanej	0,37	0,05
- rozwodniony z wyniku finansowego działalności kontynuowanej	0,37	0,05
- podstawowy z wyniku finansowego działalności zaniechanej	-	-
- rozwodniony z wyniku finansowego działalności zaniechanej	-	-
- podstawowy z wyniku finansowego za rok obrotowy	0,37	0,05
- rozwodniony z wyniku finansowego za rok obrotowy	0,37	0,05

3. SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE Z PRZEPŁYWÓW PIENIĘŻNYCH

METODA POŚREDNIA	01.01.2019	01.01.2018	Numer
Przepływy środków pieniężnych z działalności operacyjnej	31.12.2019	31.12.2018	noty
Zysk/ strata netto	8 763	231
Korekty o pozycje:	15 081	42 939
Udziały niekontrolujące	811	1 207	6.22
Amortyzacja środków trwałych	7 818	9 349	6.1
Amortyzacja aktywów z tyt. praw do użytkowania	5 007	-	6.2
Amortyzacja wartości niematerialnych	685	643	6.5
Zyski/ straty z tytułu różnic kursowych	59	4
Koszty i przychody z tytułu odsetek	3 729	2 470
Zysk/ strata z tytułu działalności inwestycyjnej	561	7 742
Zmiana stanu rezerw	(349)	(4 434)
Zmiana stanu zapasów	(617)	788
Zmiana stanu należności i rozliczeń międzyokresowych czynnych	(7 645)	3 597
Zmiana stanu zobowiązań i rozliczeń międzyokresowych biernych	8 949	25 501
Zapłacony/ zwrócony podatek dochodowy	(3 927)	(3 928)
Inne korekty	-	-
Przepływy środków pieniężnych netto z działalności operacyjnej	23 844	43 170
Przepływy środków pieniężnych z działalności inwestycyjnej
Wpływy ze sprzedaży środków trwałych i wartości niematerialnych	2 016	1 215
Wpływ netto ze sprzedaży jednostek stowarzyszonych i zależnych	30	-
Wpływy ze sprzedaży aktywów finansowych	-	4
Wpływy z tytułu odsetek	96	136
Spłaty udzielonych pożyczek	86	14
Wydatki na nabycie rzeczowych aktywów trwałych i wartości niematerialnych	(11 373)	(23 862)
Wydatki na nabycie krótkoterminowych aktywów finansowych	-	-
Udzielone pożyczki	(25)	(2 100)
Inne	-	-
Przepływy środków pieniężnych netto z działalności inwestycyjnej	(9 170)	(24 593)
Przepływy środków pieniężnych z działalności finansowej
Wpływy z kredytów i pożyczek	23 484	22 617	6.39
Spłata kredytów i pożyczek	(18 540)	(26 220)	6.39
Płatności zobowiązań z tytułu umów leasingu	(8 278)	(5 001)	6.39
Dywidendy wypłacone akcjonariuszom Spółki	(2 091)	-	6.20.2
Dywidendy wypłacone akcjonariuszom niekontrolującym	(158)	(316)	6.22
Nabycie akcji własnych	(3)	(2 042)
Zapłacone odsetki	(3 525)	(2 613)
Inne	1 340	(362)
Przepływy środków pieniężnych netto z działalności finansowej	(7 771)	(13 937)
Zwiększenie/ zmniejszenie stanu środków pieniężnych i ekwiwalentów środków pieniężnych	6 903	4 640
Środki pieniężne, ekwiwalenty środków pieniężnych oraz kredyty w
rachunku bieżącym oraz lokaty długoterminowe na początek okresu	32 167	27 527
Zyski/straty z tytułu różnic kursowych dotyczące wyceny środków pieniężnych,		-
ekwiwalentów środków pieniężnych oraz kredytów w rachunku bieżącym
Środki pieniężne, ekwiwalenty środków pieniężnych oraz kredyty w rachunku bieżącym oraz lokaty długoterminowe na koniec okresu	39 070	32 167
-o ograniczonej możliwości dysponowania – lokaty długoterminowe stanowiące
zabezpieczenie gwarancji bankowej długoterminowej	-	217

W roku 2019 i 2018 zaprezentowane przepływy pieniężne obliczane są z uwzględnieniem lokat długoterminowych.

4. SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE ZE ZMIAN W KAPITALE WŁASNYM

Prz daj akc jon ariu jed tki dom inu jące j ypa ący na szy nos Nad wyż ka z e Kap itał Kap itał Od pis Kap itał reze rwo wy z y z aży k/ s Udz iały zed ak cji Zys trat lat spr a z Kap itał zab iecz eń Inn e ka pita ły Kap itały ku wła tyt. net to w ezp reze rwo wy zys sny – yże j ic h ubi egł ych i ro ku Raz nie kon trol ują ce pow em ywó ogó łem pod sta epł świ adc ia cią rok wow y prz w zen reze rwo we zap aso we gu u toś ci bie żąc war ego pie nięż h nicz obr oto nyc pra cow e weg o ina lnej nom Num oty 6.19 6.20 .1 6.20 .2 6.20 .2 6.20 .2 6.2 1 6.22 er n - Sal do dzie ń 0 1.01 .201 9 5 32 8 49 3 44 1 177 (52 4) 64 7 81 3 87 7 (14 2) (3 140 ) 120 70 1 3 14 5 123 84 na r. Kor ekty błę dów 1 38 1 1 381 1 - - - - - - - - Sal do dzie ń 0 1.01 .201 9 r. ko rek tac h na po 5 32 8 49 3 44 1 17 7 (52 4) 64 7 81 3 87 7 (14 2) (1 7 59) 122 08 2 3 14 5 125 22 (po eks ztał iu) prz cen Zm iany kap itale wła rok u 2 019 (10 0) (5 0 05) 1 12 4 (22 1) 9 79 7 (1 9 46) 142 1 94 3 5 73 4 96 5 83 w sny m w (2 ) (2 ) (15 8) (2 Dyw iden dy 091 091 249 - - - - - - - Obn iżen ie k apit ału pod (10 0) (1 9 46) (2 046 ) (2 046 staw owe go - - - - - - - Pok ryci dwy żką eda ży e st raty na ze sprz (5 0 05) 5 0 05 - - - - - - - - yże j ich rtoś ci n inal nej pow wa om spó Wy niki łek z la t po dnic h, d otyc hcz prze as 142 (16 6) (24 ) - - - - - - - nie kon soli dow ch any Zys k pr zek a ka pita ł re aza ny n zerw owy ora z łaty dyw iden d z kap itałó ch w 11 8 88 (11 888 ) wyp w re zerw owy - - - - - - - - Gr ach ram upy Nab ycie ud ział ów niek rolu jący ch w ont 229 229 (55 7) (32 - - - - - - - spó łkac h za leżn ych ogó Doc hod cał kow ite łem okr 1 12 4 (22 1) 8 763 9 66 6 811 10 4 y za es - - - - - Zys k /s trata rok obr oto 8 763 8 7 63 811 9 5 za wy - - - - - - - - - Po tałe do cho dy c ałko wite okre (22 1) 903 1 12 4 zos za s - - - - - - - Sal do dzie ń 3 1.12 .201 9 r. 5 22 8 44 3 39 2 3 01 (74 5) 74 5 78 1 93 1 184 127 81 6 3 24 1 131 05 na - Sal (52 7) (95 ) do dzie ń 0 1.01 .201 8 r. 5 32 8 49 3 44 4 39 5 58 838 3 87 7 4 0 03 125 16 3 1 02 5 126 na dów Kor ekty błę 1 38 1 1 38 1 1 38 - - - - - - - - Sal do dzie ń 0 1.01 .201 8 r. ko rek tac h na po 5 32 8 49 3 44 4 39 5 (52 7) 58 838 3 87 7 (95 ) 5 3 84 126 54 4 1 02 5 127 56 (po iu) eks ztał prz cen (3 2 18) (47 ) (7 1 43) (4 4 62) (2 3 Zm iany kap itale wła rok u 2 018 3 5 94 3 2 12 0 w sny m w - - -	SKO NSO LID OW AN E S PRA WO ZDA NIE ZE ZM IAN W KA PIT ALE WŁ AS NYM
Roz licz enie płat ysk lat p zed nich * 95 (19 2) (97 ) opr wy z z u z - - - - - - -
Zal iczk i na płat ku * (14 2) (14 2) (14 t wy po cze zys z - - - - - - - -
(31 6) (31 Dyw iden dy - - - - - - - - -
spó Wy niki łek z la t po dnic h, d otyc hcz prze as (10 ) (10 ) - - - - - - - - nie kon soli dow ch any
Stra dzia łow ców iejs zoś ciow ych byte ty u mn na (1 2 29) (1 2 29) 1 22 9 - - - - - - - łaśc icie li z w
prze Zys k pr zek a ka pita ł re aza ny n zerw owy ora z
łaty dyw iden d z kap itałó ch w (5 9 43) 5 94 3 wyp w re zerw owy - - - - - - - - ach Gr
ram upy ółe Doc hod łko wite kre (3 218 ) 3 231 (2 984 ) 1 20 7 (1 m z a o s - - - - -
y ca og k /s Zys trata rok obr oto 231 231 1 20 7 1 43 za - - - - - - - -
wy - Po tałe do cho dy c ałko wite okre (3 2 18) 3 (3 2 15) (3 2 zos za s - - - - - - -
Sal do dzie ń 3 1.12 .201 8 r. na po (52 4) (14 2) (1 7 59) 5 32 8 49 3 44 1 17 7 64 7 81 3 87 7 122 08 2 3 14 5 125 22 eks ztał iu prz cen

*Wypłaty z zysku oraz zaliczki na wypłaty z zysku dotyczą rozliczeń z komplementariuszem Introl Automatyka Sp. z o.o. Sp. K., to jest ze spółką Introl Automatyka Sp. z o.o., która ze względu na nieistotność nie podlegały konsolidacjiw 2018 r.

5. INFORMACJE DODATKOWE

5.1 INFORMACJE OGÓLNE

Nazwa INTROL S.A.

Siedziba ul. Kościuszki 112, 40-519 Katowice

Data utworzenia INTROL S.A. została utworzona aktem notarialnym z dnia 10 grudnia 1997 r., w wyniku przekształcenia "INTROL – POLON" Sp. z o.o. w spółkę akcyjną.

Rejestracja i KRS Jednostka dominująca jest wpisana do rejestru przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego prowadzonego przez Sąd Rejonowy, Katowice-Wschód, VIII Wydział Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego, pod numerem KRS 0000100575.

Kapitał zakładowy 5 227 760 PLN (w całości wpłacony).

REGON Jednostce dominującej nadano numer statystyczny REGON 272043375.

• NIP 634-00-30-925
• Przedmiot działalności Podstawowym przedmiotem działalności INTROL S.A. jest bieżąca kontrola i nadzór funkcjonowania Spółek zależnych w ramach Grupy Kapitałowej INTROL, jak również świadczenie usług na ich rzecz.

INTROL S.A. jest jednostką dominującą ("Emitent", "INTROL S.A.", "Spółka", "jednostka dominująca") w Grupie Kapitałowej INTROL ("Grupa INTROL" "Grupa") która na dzień publikacji raportu składa się z 20 podmiotów.

Czas trwania jednostki dominującej oraz jednostek wchodzących w skład Grupy Kapitałowej jest nieoznaczony.

Grupa INTROL to dynamicznie rozwijający się holding 20 spółek, działający w bardzo wielu branżach gospodarki, który dostarcza zaawansowane rozwiązania m.in. w zakresie automatyki, pomiarów przemysłowych, i innych instalacji technologicznych dla wielu branż, w tym przede wszystkim dla energetyki ogólnej, energetyki zawodowej, motoryzacji, ochrony środowiska, budownictwa, górnictwa.

Działalność Grupy opiera się na trzech filarach: usługach, produkcji i dystrybucji, których udział w przychodach ogółem Grupy kształtuje się na poziomie odpowiednio 40%-50%, 20%-30% i 30%-40%. W ramach świadczenia usług spółki Grupy oferują głównie generalne wykonawstwo inwestycji, usługi w zakresie instalacji Aparatury Kontrolno-Pomiarowej i Automatyki (AKPiA), instalacji elektrycznych, kotłowych, rurociągowych, utrzymania ruchu i ochrony środowiska. Działalność produkcyjna obejmuje m.in. wytwarzanie przyrządów do pomiaru temperatury, w tym szczególnie wszelkiego rodzaju przemysłowych czujników temperatury, szerokiej gamy głowic pomiarowych oraz innych elementów automatyki, a także urządzeń do oczyszczalni ścieków. Działalność dystrybucyjna obejmuje głównie dystrybucję aparatury kontrolno-pomiarowej (m.in. inteligentnych układów pomiarowo-rejestrujących i przemysłowych systemów komunikacji) i automatyki. Tak duże zdywersyfikowanie zakresu działalności przekłada się na zwiększenie bezpieczeństwa funkcjonowania.

Zdecydowana większość (ok. 80%) sprzedaży realizowana jest na rynku krajowym. Grupa zatrudnia ponad 1600 osób.

Strategia rozwoju Grupy INTROL zakłada koncentrację na najbardziej zaawansowanych technologiach i rozwiązaniach w przemyśle oraz wypracowywanie i utrzymywanie przewagi konkurencyjnej, stawiając na nowe, perspektywiczne branże i sektory. Grupa stale dąży do dalszego rozwoju produktów, przyjmując jako priorytet wysoką jakość, szeroki asortyment oraz sprawną obsługę. Celem strategicznym Grupy jest dynamiczny, długotrwały i rentowny rozwój.

5.2 SKŁAD GRUPY

	Na dzień 31 grudnia 2019 r. INTROL S.A. objął konsolidacją pełną następujące jednostki zależne:

Nazwa jednostki	Siedziba	Podstawowa	Procentowa wielkość udziałów oraz praw do głosów posiadanych przez Grupę*
		działalność	31.12.2019	31.12.2018
INTROL – Energomontaż Sp. z o.o.	Chorzów	Usługi	100%	100%
I4TECH Sp. z o.o.	Chorzów	Usługi	70%	70%
INTROBAT Sp. z o.o.	Chorzów	Usługi	100%	80,43%
INTROL Pro – ZAP Sp. z o.o.	Ostrów Wielkopolski	Usługi	100%	100%
Biuro Inżynierskie ATECHEM Sp. z o.o.	Kędzierzyn-Koźle	Usługi	100%	100%
IB Systems Sp. z o.o.	Poznań	Usługi	50,49%	50,49%
INTROL Automatyka Sp. z o.o. Sp.k.**	Katowice	Usługi	100% (1)	100%
RAControls Sp. z o.o.	Katowice	Handel	100%	100%
Limatherm S.A.	Limanowa	Produkcja	100%	100%
Limatherm Sensor Sp. z o.o.	Limanowa	Produkcja	100%(2)	100%
Limatherm Components Sp. z o.o.	Chorzów	Produkcja	100%	100%
Smart In Sp. z o.o. Sp.k	Katowice	Usługi	100%(3)	100%
PWP Katowice Sp. z o.o.	Mysłowice	Produkcja	100%(4)	100%
INTROL Sp. z o.o.	Katowice	Handel i Usługi	100%	100%
PWP Inżynieria Sp. z o.o.	Mysłowice	Produkcja	100%	100%
INTROL Automatyka Sp. z o.o.	Katowice	Usługi	100%	100%

* Jeżeli nie wskazano inaczej % udziałów posiadanych przez INTROL S.A.

(1) Ilość posiadanych przez Grupę INTROL udziałów w INTROL Automatyka Sp. z o.o. Sp.k. (99,99% INTROL S.A., 0,01% INTROL Automatyka Sp. z o.o. z siedzibą w Katowicach).

(2) Ilość posiadanych przez Grupę INTROL udziałów w Smart In Sp. z o.o. Sp.k : 99% INTROL S.A. 1% Smart In Sp. z o.o. (komplementariusz).

(3) ilość posiadanych przez Grupę INTROL udziałów w PWP Katowice Sp. z o.o. (89,76% INTROL S.A., 10,24% INTROL Pro – ZAP Sp. z o.o.).

Poniższe jednostki zależne nie zostały objęte konsolidacją ze względu na nieistotność:

Nazwa jednostki	Siedziba	Podstawow a	Procentowa wielkość udziałów oraz praw do głosów posiadanych przez Grupę
		działalność	31.12.2019	31.12.2018
Limatherm Sensor Sp. z o.o.	Katowice	Usługi	100%	100%
Smart In Sp. z o.o.	Katowice	Usługi	100%	100%
Limatherm Holding S.A. (Spółka wykreślona z rejestru 7 października 2019 r.)	Katowice	Usługi	-	100%
Introl Automation s.r.o	Ostrawa (Czechy)	Handel	100%	100%

Na 31 grudnia 2018 r. Limatherm Sensor Sp. z o.o. (z siedziba w Katowicach), PWP INTROL Sp. z o.o. (teraz PWP Inżynieria Sp. z o.o.), INTROL Automatyka Sp. z o.o. (z siedzibą w Katowicach ), Smart In Sp. z o.o., Limatherm Holding S.A., Introl Automation s.r.o. nie były konsolidowane ze względu na nieistotność.

W trakcie roku miały miejsce następujące zdarzenia dotyczące spółek zależnych:

Zmiana firmy spółki PWP INTROL Sp. z o.o. (Katowice)

Dnia 16 stycznia 2019 r. odbyło się Nadzwyczajne Zgromadzenie Wspólników PWP INTROL Sp. z o.o. z siedzibą w Katowicach, na którym uchwalono zmiany Aktu założycielskiego Spółki, w tym dokonano zmiany firmy Spółki na PWP Inżynieria Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością. Dodatkowo rozszerzono przedmiot działalności o pozostałe formy

udzielania kredytów (PKD 64.92.Z).

Podpisanie aneksu do umowy sprzedaży Zorganizowanej Części Przedsiębiorstwa z dnia 29.06.2018 r.

Z uwagi na szereg nieprzewidzianych konsekwencji wynikłych ze zbycia Zorganizowanej Części Przedsiębiorstwa (ZCP) przez INTROL Automatyka Sp. z o.o. sp. k. i nabycia jej przez INTROL Sp. z o.o., strony postanowiły dokonać weryfikacji wyceny ZCP na dzień 30 czerwca 2018 r., tj. na dzień poprzedzający wejście w życie umowy. Z uwagi na rozbieżność cen ZCP wynikającą ze sporządzonych wycen, 16 stycznia 2019 r. Strony podpisały aneks nr 1 do umowy sprzedaży zorganizowanej części przedsiębiorstwa z dnia 29 czerwca 2018 r. Na mocy ww. aneksu zwiększona została cena za przeniesienie zorganizowanej części przedsiębiorstwa do kwoty 10 643 159 zł netto.

Sprzedaż udziałów przez osoby fizyczne w Introbat Sp. o.o (Chorzów) na rzecz INTROL S.A.

Na mocy umów sprzedaży udziałów zawartych dnia: 16 stycznia 2019 r., 23 stycznia 2019 r. oraz 31 stycznia 2019 r. pomiędzy osobami fizycznymi ("Sprzedającymi") a INTROL S.A. ("Kupujący"), Kupujący nabył od pozostałych wspólników Introbat Sp. z o.o. łącznie 72 udziały o wartości nominalnej 500 zł każdy udział, tj. o łącznej wartości nominalnej 36 000 zł. Aktualnie INTROL S.A. posiada 100% udziałów w kapitale zakładowym Introbat Sp. z o.o

Podjęcie przez Zarząd INTROL S.A. uchwał w przedmiocie odstąpienia od realizacji projektów

20 lutego 2019 r. na posiedzeniu Zarządu INTROL S.A podjęto uchwałę nr 1 w przedmiocie odstąpienia od realizacji projektu przekształcenia Limatherm Sensor Sp. z o.o. z siedzibą w Limanowej w spółkę komandytową. W związku z podjętą uchwałą INTROL S.A. (Sprzedawca) oraz Limatherm Sensor Sp. z o.o. z siedzibą w Katowicach (Kupujący) podpisały porozumienie o odstąpieniu od umowy sprzedaży jednego udziału w kapitale zakładowym Limatherm Sensor Sp. z o.o. z siedzibą w Limanowej z dnia 18 grudnia 2018 r.

Ponadto na ww. posiedzeniu Zarząd INTROL S.A. podjął uchwałę nr 2, na mocy której zadecydowano o odstąpieniu od realizacji projektu podziału Spółki INTROL - Energomontaż Sp. z o.o. z siedzibą w Chorzowie, poprzez wydzielenie ze Spółki nowej Spółki, tj. NZOZ Energomontaż Chorzów Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością.

Podwyższenie kapitału zakładowego w INTROL Sp. z o.o. (Katowice)

25 marca 2019 r. Nadzwyczajne Zgromadzenie Wspólników INTROL Sp. z o.o. w Katowicach uchwałą nr 1 postanowiło podwyższyć kapitał zakładowy spółki z kwoty 500 000 zł o kwotę 4 209 000 zł tj. do kwoty 4 709 000 zł poprzez ustanowienie 84 180 nowych udziałów o wartości nominalnej 50 zł każdy udział.

Wszystkie 84 180 nowo utworzonych udziałów zostało objęte przez INTROL S.A. (tj. dotychczasowy jedyny Wspólnik spółki) i zostało pokryte wkładem pieniężnym w wysokości 4 209 000 zł. Ww. podwyższenie kapitału zakładowego zarejestrowano w dniu 25 kwietnia 2019 r.

Ponadto, dnia 12 czerwca 2019 r. Nadzwyczajne Zgromadzenie Wspólników INTROL Sp. z o.o. w Katowicach uchwałą nr 1 postanowiło ponownie podwyższyć kapitał zakładowy Spółki z kwoty 4 709 000 zł o kwotę 1 291 000 zł, tj. do kwoty 6 000 000 zł poprzez ustanowienie 25 820 nowych udziałów o wartości nominalnej 50 zł każdy udział.

Wszystkie 25 820 nowo utworzonych udziałów zostało objęte przez INTROL S.A. (tj. dotychczasowy jedyny Wspólnik spółki) i zostało pokryte wkładem pieniężnym w kwocie 1 291 000 zł. 23 lipca 2019 r. ww. zmiana została zarejestrowana w Rejestrze Przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego.

Podwyższenie wkładu w Smart In Sp. z o.o. Sp. k.

9 maja 2019 r. wspólnicy Smart In Sp. z o.o. Sp. k. dokonali zmiany § 6 umowy spółki komandytowej, podwyższając wkład komandytariusza INTROL S.A. z kwoty 521 950 zł o kwotę 1 487 536,27 zł, tj. do kwoty 2 009 486,27 zł.

Następnie, dnia 3 lipca 2019 r. wspólnicy Smart In Sp. z o.o. sp. k. ponownie zmienili § 6 umowy spółki komandytowej, podwyższając po raz kolejny wkład komandytariusza INTROL S.A. o kwotę 323 808,72 zł.

Dnia 19 grudnia 2019 r. wspólnicy Smart In Sp. z o.o. Sp. k. dokonali kolejnej zmiany § 6 umowy spółki komandytowej, podwyższając wkład komandytariusza INTROL S.A. z kwoty 9 253 444,99 zł o kwotę 100 000 zł, tj. do kwoty 9 353 444, 99 zł.

Zakończenie likwidacji Limatherm Holding S.A. w likwidacji i rozwiązanie Spółki

18 czerwca 2019 r. Zwyczajne Walne Zgromadzenie Limatherm Holding S.A. w likwidacji, po zapoznaniu się ze sprawozdaniem z działalności Likwidatora oraz ze sprawozdaniem likwidacyjnym Spółki oraz w związku z zatwierdzeniem ww. dokumentów, podjęło uchwałę, na mocy której uznano proces likwidacji za zakończony.

Zawieszenie działalności Spółki Limatherm Sensor Sp. z o.o. (Katowice)

24 czerwca 2019 r. Zarząd Limatherm Sensor Sp. z o.o. z siedzibą w Katowicach podjął uchwałę o zawieszeniu od dnia 1 lipca 2019 r. do dnia 30 czerwca 2021 roku działalności Spółki. Powyższa zmiana na dzień publikacji niniejszego raportu nie została wpisana w Rejestrze Przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego.

Zmiana umowy spółki Smart In Sp. z o.o. Sp.k.

Na mocy aktu notarialnego z dnia 2 sierpnia 2019 r. dokonano zmiany umowy spółki komandytowej pod firmą Smart In Sp. z o.o. Sp.k. w zakresie podwyższenia wkładu komandytariusza, tj. INTROL S.A. do spółki Smart In Sp. z o.o. Sp.k. o kwotę 6 000 000 zł, do kwoty 8 573 444,99 zł. Kwota przelana tytułem przedmiotowego podwyższenia wkładu została przeznaczona na spłatę kredytu z Umowy o Multilinię nr K00674/17 z dnia 8 sierpnia 2017 r. z Santander Bank Polska S.A., której kredytobiorcami byli: INTROL S.A. oraz Smart In Sp. z o. o. Sp.k.

Następnie ma mocy aktu notarialnego z dnia 7 sierpnia 2019 r. podwyższono wkład INTROL S.A. w Smart In Sp. z o.o. Sp.k. o kwotę 320 000 zł, zaś na mocy aktu notarialnego z dnia 10 września 2019 r. o kwotę 360 000 zł. W wyniku powyższych czynności na dzień 30 września 2019 r. wysokość wkładu INTROL S.A. w Smart In Sp. z o.o. Sp.k. wynosi 9 253 444,99 zł.

Wykreślenie Limatherm Holding S.A. w likwidacji z Krajowego Rejestru Sądowego

7 października 2019 r. Sąd Rejonowy Katowice – Wschód w Katowicach, Wydział VIII Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego dokonał wykreślenia Limatherm Holding S.A. w likwidacji (spółka ze 100% udziałem Emitenta) z Krajowego Rejestru Sądowego. Ww. spółka od 30 grudnia 2017 r. znajdowała się w stanie likwidacji.

Zmiana siedziby PWP Inżynieria Sp. z o.o.

28 października 2019 r. Sąd Rejonowy Katowice – Wschód w Katowicach, Wydział VIII Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego dokonał zmiany siedziby spółki PWP Inżynieria Sp. z o.o. (spółka ze 100% udziałem Emitenta). Nowa siedziba ww. spółki mieści się w Mysłowicach, przy ul. Katowickiej 60. Poprzednia siedziba mieściła się w Katowicach, przy ul. Kościuszki 112.

Podjęcie przez Zarząd INTROL S.A. uchwały w przedmiocie uzgodnienia i podpisania Planu połączenia INTROL S.A. z Introbat Sp. z o.o.

W dniu 30 grudnia 2019 r., na posiedzeniu Zarządu INTROL S.A. podjęto uchwałę nr 1 w przedmiocie uzgodnienia i podpisania planu połączenia INTROL S.A. – jako Spółki Przejmującej z Introbat Sp. z o.o. – jako Spółki Przejmowanej. Po podpisaniu Plan połączenia został złożony do akt rejestrowych Spółki Przejmującej i Spółki Przejmowanej w dniu 31 grudnia 2019 r.

5.3 SKŁAD ZARZĄDU SPÓŁKI DOMINUJĄCEJ

W dniach 1 stycznia – 31 grudnia 2019 r. skład Zarządu INTROL S.A. przedstawiał się następująco:

• Józef Bodziony Prezes Zarządu,
• Dariusz Bigaj Wiceprezes Zarządu.

Do dnia przekazania niniejszego sprawozdania skład Zarządu INTROL S.A. nie uległ zmianie.

5.4 PODSTAWY SPORZĄDZENIA SKONSOLIDOWANEGO SPRAWOZDANIA FINANSOWEGO ORAZ OŚWIADCZENIE O ZGODNOŚCI

Skonsolidowane sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej INTROL obejmujące okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2019 r. zostało sporządzone zgodnie z Międzynarodowymi Standardami Sprawozdawczości Finansowej. Niniejsze sprawozdanie finansowe sporządzone zostało zgodnie z zasadą kosztu historycznego.

Prezentowane sprawozdania zawierają dane finansowe za okres od dnia 1 stycznia do 31 grudnia 2019 r. oraz porównywalne dane finansowe. Rokiem obrotowym jednostki dominującej i jednostek zależnych jest rok kalendarzowy.

Skonsolidowane sprawozdanie finansowe zostało zaprezentowane przy założeniu kontynuacji działalności Grupy Kapitałowej w dającej się przewidzieć przyszłości. Na dzień sporządzenia skonsolidowanego sprawozdania finansowego nie istnieją żadne okoliczności wskazujące na zagrożenia kontynuacji działalności gospodarczej.

Sprawozdania finansowe wykazane zostały w tysiącach złotych, chyba że w konkretnych sytuacjach podane zostały z większą

dokładnością. Walutą funkcjonalną, jak i sprawozdawczą jest złoty polski (PLN).

Oświadczenie o zgodności

Skonsolidowane sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej INTROL, obejmujące okresy roczne zakończone 31 grudnia 2019 roku i 31 grudnia 2018 roku zostało sporządzone zgodnie z Międzynarodowymi Standardami Rachunkowości, Międzynarodowymi Standardami Sprawozdawczości Finansowej oraz związanymi z nimi interpretacjami ogłoszonymi w formie rozporządzeń wykonawczych Komisji Europejskiej.

MSSF obejmują standardy i interpretacje zaakceptowane przez Radę Międzynarodowych Standardów Rachunkowości ("RMSR") oraz Komitet ds. Interpretacji MSSF("KIMSSF").

Zasady (polityka) rachunkowości

Zasady (polityka) rachunkowości zastosowane do sporządzenia niniejszego sprawozdania finansowego są spójne z tymi, które zastosowano przy ich sporządzaniu za rok zakończony 31 grudnia 2018 r. z wyjątkiem zastosowania zmian do standardów oraz nowych interpretacji zatwierdzonych przez Unię Europejską obowiązujących dla okresów rocznych rozpoczynających się w dniu 1 stycznia 2019 roku:

• MSSF 16 Leasing,
• Zmiana do MSR 28: Długoterminowe udziały w jednostkach stowarzyszonych i wspólnych przedsięwzięciach,
• Zmiana do MSR 19 Zmiany planu, ograniczenie lub rozliczenie programu,
• Zmiana do MSSF 9 Wcześniejsze spłaty z ujemną rekompensatą,
• Doroczne poprawki (cykl 2015-2017),
• Interpretacja KIMSF 23 Niepewność rozliczania podatku dochodowego.

MSSF 16 Leasing

Począwszy od 2019 r. zmieniony został standard dotyczący leasingów. Nowy standard ma na celu usprawnienie sprawozdawczości finansowej dotyczącej umów leasingu.

Główne zmiany:

• brak rozróżnienia pomiędzy leasingiem operacyjnym i leasingiem finansowym, w przypadku leasingobiorcy,

• ujęcie leasingu w nieodwoływalnym okresie leasingu,

• możliwe wyjątki nieujmowania leasingu, dla umów o okresie poniżej 12 miesięcy i leasingu aktywów niskocennych.

W Grupie przeprowadzono przegląd zawartych umów pod kątem zapisów MSSF 16. MSSF zastosowano retrospektywnie z łącznym efektem pierwszego zastosowania niniejszego standardu w dniu pierwszego zastosowania tj. na dzień 1 stycznia 2019 r.

Leasingi wcześniej sklasyfikowane jako leasingi operacyjne

Składniki aktywów z tytułu prawa do użytkowania w dniu pierwszego zastosowania zostały ujęte w kwocie równej zobowiązaniu z tytułu leasingu, skorygowanej o kwoty wszelkich przedpłat lub nienaliczonych opłat leasingowych odnoszących się do tego leasingu, ujętych w sprawozdaniu w sytuacji finansowej bezpośrednio sprzed dnia pierwszego zastosowania. Wyjątek zastosowano dla umów leasingu krótkoterminowych oraz dla leasingów, w odniesieniu do których bazowy składnik aktywów ma niską wartość. Opłaty z tego tytułu są ujmowane jako koszty metodą liniową w trakcie okresu leasingu.

Grupa zastosowała następujące rozwiązania praktyczne stosując niniejszy standard retrospektywnie do leasingów wcześniej sklasyfikowanych jako leasingi operacyjne zgodnie z MSR 17:

• Grupa zastosowała pojedynczą stopę dyskontową do portfela leasingów o w miarę podobnych cechach,
• Grupa zdecydowała nie rozpoznawać aktywów z tyt. praw do użytkowania do umów, których okres leasingu kończy się przed upływem 12 miesięcy od dnia pierwszego zastosowania,
• Grupa wykorzystała wiedzę zdobytą po fakcie, podczas określania okresu leasingu, jeżeli umowa przewiduje opcję przedłużenia leasingu lub opcję wypowiedzenia leasingu.

Aktywa z tyt. praw do użytkowania są testowane na utratę wartości zgodnie z MSR 36 od dnia pierwszego zastosowania.

Leasingi wcześniej sklasyfikowane jako leasingi finansowe

W przypadku leasingów, które sklasyfikowano jako leasingi finansowe zgodnie z MSR 17, wartość bilansowa składnika aktywów z tytułu prawa do użytkowania i zobowiązania z tytułu leasingu w dniu pierwszego MSSF 16 zastosowania jest wartością bilansową składnika aktywów objętego leasingiem i zobowiązania z tytułu leasingu bezpośrednio sprzed

tego dnia wycenioną zgodnie z MSR 17. W przypadku tych leasingów Grupa ujmuje składnik aktywów z tytułu prawa do użytkowania i zobowiązanie z tytułu leasingu stosując standard MSSF 16 od dnia pierwszego zastosowania.

Leasingi w których Grupa jest leasingodawcą

MSSF 16 nie zmienił istotnie zasad ujmowania leasingów z punktu widzenia leasingodawcy. Zgodnie z MSSF 16 leasingodawca kontynuuje klasyfikacje leasingu na leasing finansowy i operacyjny, co ma wpływ na zasady ujęcia w sprawozdaniu. MSSF 16 zmienił natomiast zakres wymaganych ujawnień.

Grupa nie zidentyfikowała konieczności w zakresie zmiany klasyfikacji leasingów, natomiast dokonane zostały zmiany w ujawnieniach.

Finansowy wpływ wdrożenia MSSF leasing na sprawozdania Grupy:

Średnia ważona krańcowa stopa procentowa leasingobiorcy zastosowana do zobowiązań z tytułu leasingu w sprawozdaniu z sytuacji finansowej w dniu pierwszego zastosowania wyniosła 3,15 %.

Tabela poniżej wskazuje wyjaśnienie różnicy między kwotami przyszłych opłat, do których Grupa jest zobowiązana z tytułu leasingu operacyjnego, ujawnionymi zgodnie z MSR 17 na koniec rocznego okresu sprawozdawczego bezpośrednio poprzedzającego dzień pierwszego zastosowania, zdyskontowanymi przy zastosowaniu krańcowej stopy procentowej w dniu pierwszego zastosowania, a zobowiązaniami z tytułu leasingu ujętymi w sprawozdaniu z sytuacji finansowej w dniu pierwszego zastosowania:

Opłaty z tytułu leasingu operacyjnego ujawnione na 31.12.2018 r. *	31 993
Leasingi krótkoterminowe i o niskiej bazowej wartości (-)	(184)
Efekt dyskonta powyższych kwot (-)	(9 223)
Zobowiązania z tyt. leasingów finansowych ujętych zgodnie z MSR 17 na 31.12.2018	12 910
Wartość bieżąca opłat zmiennych zależnych od stawki lub indeksu (-)	-
Wartość bieżąca opłat leasingowych należnych w okresach objętych opcjami przedłużenia, które są	-
uwzględnione w okresie leasingu i nie były wcześniej uwzględnione w zobowiązaniach z tytułu
leasingu operacyjnego
Zobowiązania z tyt. leasingu na 01.01.2019	35 496

*W skonsolidowanym sprawozdaniu za rok 2018 r. prezentowane były wyłącznie historyczne opłaty poniesione z tyt. leasingu operacyjnego w okresie sprawozdawczym. Wartość opłat ujawnionych w sprawozdaniu za rok 2018 wynosiła 2 527 tys. zł. Nie prezentowane były kwoty przyszłych opłat leasingu operacyjnego. Dlatego też w pozycji "Opłaty z tyt. leasingu operacyjnego ujawnione na 31.12.2018 r. ujęte zostały opłaty wynikające z umów z tyt. których rozpoznane zostały aktywa na dzień wdrożenia MSSF 16, w okresie leasingu bez uwzględnienia dyskonta.

Prezentacja wpływu zmiany stosowanych zasad rachunkowości w zakresie leasingu na poszczególne pozycje sprawozdania finansowego:

W związku z wdrożeniem MSSF 16 aktywa i zobowiązania Grupy zwiększyły się o 22,6 mln zł na dzień wdrożenia, czyli na 01.01.2019 r., w tym aktywa na ok. 4,3 mln zł dotyczą posiadanych praw użytkowania wieczystego gruntów oraz aktywa na ok. 18,2 mln zł związane są z pozostałymi umowami leasingu klasyfikowanych wg poprzednio obowiązującego MSR 17 Leasing jako leasing operacyjny.

Zastosowanie MSSF 16 spowodowało ujęcie umów prawa użytkowania wieczystego oraz najmu dotychczas nie ujmowanych w sprawozdaniu finansowym Grupy w przypadku spełnienia definicji leasingu i rozpoczęcie ich amortyzacji, jak również reklasyfikację umów leasingu i ich osobną prezentację jako aktywów z tyt. prawa do użytkowania wieczystego.

Ujęcie praw użytkowania wieczystego gruntów oraz pozostałych umów leasingu w aktywach grupy spowodowało, zwiększenie kosztów amortyzacji i kosztów finansowych Grupy, przy równoczesnym obniżeniu kosztów najmu oraz kosztów opłat z tytułu użytkowania wieczystego ujętych w kosztach usług obcych oraz podatków i opłat.

Szczegółowy wpływ wdrożenia na poszczególne pozycje sprawozdań finansowych Grupy za 2019, został przedstawiony poniżej (poniższe kwoty dotyczą pozycji które wg MSR 17 byłyby traktowane jako leasing operacyjny):

NA RACHUNEK ZYSKÓW I STRAT	01.01.2019 31.12.2019
Amortyzacja (ujęta w kosztach sprzedaży produktów, towarów i materiałów)	1 105
Amortyzacja (ujęta w kosztach sprzedaży)	517
Amortyzacja (ujęta w kosztach ogólnego zarządu)	876
Koszty usług obcych (najmu) oraz koszty podatków i opłat (opłaty za użytk. wieczyste) (-)	(2 918)
Wynik z działalności operacyjnej	420
Koszty finansowe	698
Podatek dochodowy	24
Wynik netto	(302)

NA SPRAWOZDANIE Z PRZEPŁYWÓW PIENIĘŻNYCH	01.01.2019 31.12.2019
Przepływy środków pieniężnych netto z działalności operacyjnej	2 918
Przepływy środków pieniężnych netto z działalności finansowej	(2 918)

NA SPRAWOZDANIE Z SYTUACJI FINANSOWEJ	31.12.2019	01.01.2019*
Aktywa z tyt. prawa do użytkowania	22 147	22 586
Razem aktywa	22 147	22 586
Wynik netto	(302)	-
Rezerwa na podatek odroczony	24	-
Długoterminowe zobowiązania z tyt. prawa do użytkowania	20 038	19 100
Krótkoterminowe zobowiązania z tyt. prawa do użytkowania	2 387	3 486
Razem pasywa	22 147	22 586

Na wartość aktywów z tyt. prawa do użytkowania składają się:

	31.12.2019	01.01.2019*
Prawa użytkowania wieczystego	4 280	4 341
Najem powierzchni i inne	17 867	18 245
Razem	22 147	22 586

*Okres porównawczy nie został skorygowany w sprawozdaniu z sytuacji finansowej.

Reklasyfikacja aktywów z tyt. umów leasingu dotychczas wykazywanych na środkach trwałych do aktywów z tyt. prawa do użytkowania.

Równocześnie nowy standard wymaga osobnej prezentacji umów leasingu, w związku z powyższym dokonana została reklasyfikacja umów leasingu dotychczas ujmowanych na środkach trwałych do nowej pozycji aktywa z tytułu prawa do użytkowania.

Wpływ zmian został zaprezentowany poniżej:

	Środki trwałe	Aktywo z tyt. PdU
Wartość netto na 01.01.2019	116 648	-
- reklasyfikacja do aktywów z tyt. prawa do użytkowania	(15 615)	15 615
Wartość netto po zmianie na 01.01.2019	101 033	15 615

Reklasyfikacja obejmowała urządzenia i maszyny, środki transportu oraz inne środki trwałe, które wg dotychczasowych przepisów tj. MSR 17 były klasyfikowane jako leasing finansowy i ujmowane jako aktywa Spółki.

Zmiana do MSR 28: Długoterminowe udziały w jednostkach stowarzyszonych i wspólnych przedsięwzięciach,

Zmiana miała na celu wyjaśnienie, że wymogi z zakresu utraty wartości przewidziane w MSSF 9 Instrumenty finansowe mają zastosowanie do udziałów długoterminowych w jednostkach stowarzyszonych i wspólnych przedsięwzięciach.

Zmiana standardu nie wpłynęła na sprawozdania Grupy, gdyż Grupa nie posiada udziałów długoterminowych w jednostkach stowarzyszonych i wspólnych przedsięwzięciach.

Zmiana do MSR 19: Zmiana, ograniczenie lub rozliczenie programu

Zmiana miała na celu doprecyzowanie, że w przypadku zmiany, ograniczenia lub rozliczenia programu określonych świadczeń jednostka powinna przez pozostałą część okresu sprawozdawczego stosować zaktualizowane założenia

wynikające z aktualizacji wyceny jej zobowiązania (składnika aktywów) netto z tytułu określonych świadczeń.

Zmiana do MSSF 9 Wcześniejsze spłaty z ujemną rekompensatą

Zmiany miały na celu wyjaśnienie klasyfikacji poszczególnych aktywów finansowych podlegającym przedpłatom z zastosowaniem MSSF 9.

Doroczne poprawki (cykl 2015-2017)

Zmiany obejmowały zmiany w następujących standardach:

• MSR 12 Podatek dochodowy – dodatkowe wytyczne w zakresie ujmowania podatku bieżącego i odroczonego, doprecyzowanie, że jednostka ujmuje skutki podatkowe wynikające z wypłaty dywidend zgodnie z definicją w MSSF 9 w momencie ujęcia zobowiązania z tytułu dywidendy i ujmuje je zgodnie w wyniku finansowym, innych całkowitych dochodach lub kapitale własnym w zależności od tego, gdzie jednostka ujęła przeszłe transakcje i zdarzenia związane z dywidendą.

• MSR 23 Koszty finansowania zewnętrznego – doprecyzowuje zasady aktywowania kosztów finansowania zewnętrznego,

• MSSF 3 Połączenia jednostek – dodatkowe wytyczne do stosowania metody przejęcia w szczególnych rodzajach połączeń jednostek, tj. uznanie że jeżeli strona wspólnego ustalenia umownego uzyskuje kontrolę nad jednostką, która jest wspólnym działaniem, a tuż przed dniem przejęcia posiadała prawa do aktywów i obowiązki z tytułu zobowiązań powiązane z tym wspólnym działaniem, transakcja jest połączeniem jednostek realizowanym etapami, co wymaga dokonania przez jednostkę przejmującą ponownej wyceny wszystkich uprzednio należących do niej udziałów we wspólnym działaniu.

• MSSF 11 Wspólne ustalenia umowne- dodatkowe wytyczne w zakresie rozliczania nabycia udziałów we wspólnych działaniach, tj. strona, która uczestniczy we wspólnym działaniu, lecz nie sprawuje nad nim współkontroli, może uzyskać wspólną kontrolę nad wspólnym działaniem, w którym działalność wspólnego działania stanowi przedsięwzięcie. W takich przypadkach uprzednio posiadane udziały nie podlegają ponownej wycenie.

Interpretacja KIMSF 23 Niepewność co do traktowania podatku dochodowego

Zgodnie z interpretacją, należy ustalać, czy jest prawdopodobne, że organ podatkowy zaakceptuje dany przypadek niepewnego traktowania podatkowego. W przypadku gdy nie jest prawdopodobne, w takim przypadku należy wpływ niepewności odzwierciedlić przy ustalaniu odnośnego dochodu podlegającego opodatkowaniu (straty podatkowej), podstaw opodatkowania, nierozliczonych strat podatkowych, niewykorzystanych ulg podatkowych i stawek podatkowych przy pomocy jednej z dwóch metod: najbardziej prawdopodobnej kwoty oraz wartości oczekiwanej.

Zmiany do standardów (poza MSSF 16) nie miały istotnego wpływu na sprawozdanie finansowe i wyniki Grupy.

Standardy nie zastosowane

Zarząd nie wybrał opcji wcześniejszego zastosowania następujących standardów oraz interpretacji (już przyjętych lub będących w trakcie przyjmowania przez Unię Europejską):

Standardy i interpretacje opublikowane i zatwierdzone przez UE:

• Zmiany do odniesień do Założeń koncepcyjnych do MSSF planowana data obowiązywania dla okresów rocznych rozpoczynających się 1 stycznia 2020 r. lub później,
• Zmiany do MSR 1 i MSR 8 definicja terminu "istotny" planowana data obowiązywania dla okresów rocznych rozpoczynających się 1 stycznia 2020 r. lub później,
• Zmiany do MSSF 9, MSR 39 oraz MSSF 7 Reforma wskaźników referencyjnych stóp procentowych planowana data obowiązywania dla okresów rocznych rozpoczynających się 1 stycznia 2020 r. lub później,
• Zmiany do MSSF 3 Połączenia jednostek planowana data obowiązywania dla okresów rocznych rozpoczynających się 1 stycznia 2020 r. lub później.

Zmiana do odniesień koncepcyjnych do MSSF

Celem zmian jest zastąpienie odniesień do poprzednich założeń, istniejących w szeregu standardów i interpretacji, odniesieniami do zmienionych założeń koncepcyjnych.

W marcu 2018 r. IASB opublikował nowe Założenia koncepcyjne MSSF. Założenia obejmuje zbiór zasad i koncepcji będących podstawą tworzenia MSSF. Konsekwencją zmian założeń koncepcyjnych, była konieczność zmian odniesień w standardach, które to zmiany obowiązują od 01.01.2020 r.

Definicja terminu Istotny – zmiana do MSR 1 i MSR 8

Dokonano zmiany definicji terminu istotny. Celem zmiany jest poprawa sposobu przekazywania informacji finansowych użytkownikom sprawozdań finansowych, w szczególności ułatwienie przedsiębiorstwom dokonywanie oceny istotności oraz zwiększenie przydatności danych ujawnianych w informacjach dodatkowych do sprawozdań finansowych.

Reforma wskaźników referencyjnych stóp procentowych

IASB opublikowała dokument pt. Reforma wskaźnika referencyjnego, który dotyczy konsekwencji, jakie dla sprawozdawczości finansowej ma reforma wskaźnika referencyjnego stopy procentowej dokonana w okresie przed zastąpieniem istniejącego wskaźnika referencyjnego alternatywną stopą referencyjną. Wprowadzone zmiany przewidują tymczasowe i wąskie odstępstwa od wymogów rachunkowości zabezpieczeń zawartych w MSR 39 oraz MSSF 9, dzięki którym to odstępstwom przedsiębiorstwa mogą nadal spełniać obowiązujące wymogi, przy założeniu, że istniejące wskaźniki referencyjne stopy procentowej nie ulegają zmianie w następstwie przeprowadzonej reformy oprocentowania depozytów międzybankowych.

Standardy i interpretacje przyjęte przez RMSR, będące w trakcie zatwierdzania przez UE:

• MSSF 17 Umowy ubezpieczeniowe planowana data obowiązywania dla okresów rocznych rozpoczynających się 1 stycznia 2021 r. lub później,
• Zmiany do MSR 1 Prezentacja sprawozdań finansowych: Klasyfikacja zobowiązań jako długoterminowe i krótkoterminowe.

Zarząd przewiduje, że zmiany mogą wywrzeć w przyszłości znaczący wpływ na kwoty i ujawnienia prezentowane w skonsolidowanych sprawozdaniach finansowych Grupy Kapitałowej. Nie ma jednak możliwości przedstawienia wiarygodnych danych szacunkowych dotyczących oddziaływania wyżej wymienionych standardów, dopóki Grupa nie zakończy analiz wpływu zmian ww. standardów na sprawozdania Grupy.

5.4.1 INFORMACJE DOTYCZĄCE ZASAD RACHUNKOWOŚCI PRZYJĘTYCH PRZY SPORZĄDZANIU SPRAWOZDANIA

Zasady konsolidacji

Skonsolidowane sprawozdanie finansowe obejmuje sprawozdanie finansowe INTROL S.A. oraz sprawozdania finansowe jego jednostek zależnych sporządzone na dzień 31 grudnia 2019 roku.

Sprawozdania finansowe jednostek zależnych sporządzane są za ten sam okres sprawozdawczy, co sprawozdanie INTROL S.A., przy wykorzystaniu spójnych zasad rachunkowości.

Za jednostki zależne w skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym Grupy INTROL uznaje się te jednostki nad którymi Grupa sprawuje kontrolę. Grupa sprawuje kontrolę nad jednostką kiedy jednocześnie a) sprawuje władzę nad tą jednostką, b) z tytułu swojego zaangażowania w tej jednostce, podlega ekspozycji na zmienne wyniki finansowe lub posiada prawa do zmiennych wyników finansowych oraz c) posiada możliwość wykorzystania sprawowanej władzy nad jednostką, do wywierania wpływu na wysokość swoich wyników finansowych.

Podczas konsolidacji wyłączeniu podlega wartość bilansowa inwestycji jednostki dominującej w każdej jednostce zależnej, odpowiednio z kapitałem własnym każdej jednostki zależnej.

Transakcje, rozrachunki, przychody, koszty i nie zrealizowane zyski ujęte w aktywach, powstałe na transakcjach pomiędzy spółkami Grupy, podlegają eliminacji.

Udziały niekontrolujące w aktywach netto konsolidowanych jednostek zależnych ujmowane są w ramach kapitału własnego w odrębnej pozycji.

Zyski i straty oraz każdy składnik innych całkowitych dochodów przypisuje się do właścicieli jednostki dominującej oraz udziałów niekontrolujących. Łączne całkowite dochody przypisuje się do właścicieli jednostki dominującej oraz udziałów niekontrolujących nawet wtedy, gdy w rezultacie udziały niekontrolujące przybierają wartość ujemną. Zaprzestaje się konsolidacji jednostek zależnych z dniem ustania kontroli.

INTROL S.A. kwalifikując jednostki do konsolidacji kieruje się kryterium istotności ich danych finansowych. Za nieistotne uznano podmioty, których odpowiednie wielkości są nieznaczne w stosunku do analogicznych wielkości w skonsolidowanym sprawozdaniu Grupy INTROL, a w szczególności:

• suma bilansowa: 3%

• przychód ze sprzedaży: 0,5%

• wynik finansowy netto: 5%

Przy konsolidacji bierze się pod uwagę łączne dane spółek uznanych z osobna za nieistotne, i jeżeli są przekroczone progi ustalone powyżej, wówczas konsolidacją obejmuje się także spółki pojedynczo nieistotne.

Połączenia jednostek gospodarczych

Przejęcie jednostek zależnych przez Grupę rozlicza się metodą przejęcia. Zapłatę za przejęcie ustala się w wartości godziwej przeniesionych aktywów, zaciągniętych zobowiązań oraz wyemitowanych udziałów kapitałowych. Koszty

związane z przejęciem rozlicza się jako koszty okresu, w którym koszty te są ponoszone w zamian za otrzymane usługi, przy czym koszty emisji dłużnych i kapitałowych papierów wartościowych ujmuje się zgodnie z MSR 32 i MSSF 9. Możliwe do zidentyfikowania aktywa nabyte oraz zobowiązania i zobowiązania warunkowe przejęte w ramach połączenia jednostek gospodarczych, wycenia się na dzień przejęcia według ich wartości godziwej.

Wartość firmy

Wartość firmy przejęta w ramach połączenia jednostek gospodarczych odpowiada płatności dokonanej przez jednostkę przejmującą w oczekiwaniu na przyszłe korzyści ekonomiczne z tytułu aktywów, których nie można pojedynczo zidentyfikować ani osobno ująć.

Wartość firmy ujmuje się na dzień przejęcia i wycenia w kwocie nadwyżki wartości sumy:

• 1) Przekazanej zapłaty,
• 2) Kwoty wszelkich niekontrolujących udziałów,
• 3) W przypadku połączenia etapami, wartości godziwej na dzień przejęcia udziału w kapitale jednostki przejmowanej, należącego poprzednio do jednostki przejmującej,

nad kwotą netto wartości możliwych do zidentyfikowania nabytych aktywów i przejętych zobowiązań.

W przypadku nadwyżki wartości możliwych do zidentyfikowania nabytych aktywów i przejętych zobowiązań nad wyżej wskazaną sumą, powstały zysk z tytułu okazyjnego nabycia ujmowany jest w sprawozdaniu z zysków lub strat i innych całkowitych dochodów na dzień przejęcia.

Wartości firmy przejętej w ramach połączenia jednostek gospodarczych nie amortyzuje się. Wartość firmy przynajmniej raz w roku podlega analizie pod kątem utraty wartości. Ewentualna utrata wartości rozpoznawana jest od razu w sprawozdaniu z zysków lub strat i innych całkowitych dochodów i nie podlega odwróceniu w kolejnych okresach.

Przychody z tytułu umów z klientami

Podstawową zasadą ujmowania przychodów jest 5 stopniowy model ujmowania przychodów, obejmujący:

• − identyfikację umowy z klientem,
• − identyfikację poszczególnych zobowiązań do wykonania świadczenia,
• − określenie ceny transakcyjnej,
• − alokację ceny transakcyjnej do poszczególnych zobowiązań do wykonania świadczeń,
• − ujęcie przychodu w momencie realizacji zobowiązania wynikającego z umowy.

Cena transakcyjna to kwota wynagrodzenia, które zgodnie z oczekiwaniem Grupy, będzie jej przysługiwać za przekazanie przyrzeczonych dóbr lub usług na rzecz klienta, z wyłączeniem kwot pobranych w imieniu osób trzecich (np. podatków od sprzedaży).

Grupa przypisuje cenę transakcyjną do każdego zobowiązania do wykonania świadczenia (lub do odrębnego dobra lub odrębnej usługi) w kwocie, która odzwierciedla kwotę wynagrodzenia, którego zgodnie z oczekiwaniem Grupy – przysługuje jej w zamian za przekazanie przyrzeczonych dóbr lub usług klientowi.

Przychody ujmowane są w momencie spełnienia (lub w trakcie spełniania) zobowiązania do wykonania świadczenia poprzez przekazanie przyrzeczonego dobra lub usługi (tj. składnika aktywów) klientowi. Przekazanie składnika aktywów następuje w momencie, gdy klient uzyskuje kontrolę nad tym składnikiem. Kontrola nad składnikiem aktywów odnosi się do zdolności do bezpośredniego rozporządzania tym składnikiem aktywów i uzyskiwaniem z niego zasadniczo wszystkich pozostałych korzyści.

Dla każdego zobowiązania do wykonania świadczenia Grupa ustala w momencie zawarcia umowy, czy będzie spełniać zobowiązanie do wykonania świadczenia w miarę upływu czasu czy też spełni je w określonym momencie.

Jeżeli Grupa spełniła zobowiązanie, w sprawozdaniu z sytuacji finansowej Grupa przedstawia umowę jako składnik aktywów z tytułu umowy lub zobowiązanie z tytułu umowy. Grupa przedstawia wszelkie bezwarunkowe praw do otrzymania wynagrodzenia oddzielnie jako należność.

Zobowiązania do wykonania świadczenia spełniane w czasie

Grupa przenosi kontrolę nad dobrem lub usługą w miarę upływu czasu i tym samym spełnia zobowiązanie do wykonania świadczenia oraz ujmuje przychody w miarę upływu czasu, jeżeli spełniony jest jeden z następujących warunków:

• − klient jednocześnie otrzymuje i czerpie korzyści płynące ze świadczenia Grupy, w miarę wykonywania przez Grupę tego świadczenia,
• − w wyniku wykonania świadczenia przez jednostkę powstaje lub zostaje ulepszony składnik aktywów (na przykład produkcja w toku), a kontrolę nad tym składnikiem aktywów – w miarę jego powstawania lub ulepszania – sprawuje klient; lub

− w wyniku wykonania świadczenia przez jednostkę nie powstaje składnik aktywów o alternatywnym zastosowaniu dla jednostki, a jednostce przysługuje egzekwowalne prawo do zapłaty za dotychczas wykonanie świadczenie.

Co do zasady przy realizacji istotnych kontraktów sprzedażowych realizowanych przez spółki usługowe dla każdego zobowiązania do wykonania świadczenia spełnianego w miarę upływu czasu Grupa ujmuje przychody w oparciu o metodę opartą o nakłady, mierząc stopień całkowitego spełnienia tego zobowiązania do wykonania świadczenia, chyba że inna metoda lepiej zapewnia rzetelny obraz przekazania dóbr i usług.

Zgodnie z tą metodą przychody ujmuje się w oparciu o nakłady poniesione przez Grupę przy spełnianiu zobowiązania do wykonania świadczenia tj. poniesione koszty w stosunku do całkowitych oczekiwanych nakładów koniecznych do wypełnienia zobowiązania do wykonania świadczenia.

Zdaniem Grupy metoda ta zapewnia rzetelny obraz przekazania dóbr i usług dla większości sprzedaży realizowanej przez Grupę gdy zobowiązania do wykonania świadczenia spełniane są w miarę upływu czasu, gdyż sposób ustalania cen dla tych zobowiązań również jest oparty o szacowane koszty, do których naliczana jest odpowiednia marża, co powoduje że metoda ta najlepiej nadaje się do wyceny przychodów w Grupie.

W przypadku zobowiązań spełnianych w czasie dla których klient jednocześnie otrzymuje i czerpie korzyści płynące ze świadczenia Grupy, w miarę wykonywania przez Grupę tego świadczenia (np. usługi najmu, serwisu itp.), Grupa stosuje metody oparte na wynikach przy czym ze względu na fakt że fakturowanie odbywa się miesięcznie lub kwartalnie, nie dokonywana jest dodatkowa wycena przychodu, mająca odzwierciedlenie w aktywach i zobowiązaniach z tyt. umów z klientami.

Grupa ujmuje przychody z tytułu spełnienie zobowiązania do wykonania świadczenia w miarę upływu czasu tylko wtedy, gdy może dokonać racjonalnego pomiaru stopnia całkowitego spełnienia tego zobowiązania do wykonania świadczenia. W przypadku gdy Grupa może nie być w stanie dokonać racjonalnego pomiaru, ale oczekuje, że odzyska koszty poniesione podczas spełniania zobowiązania do wykonania świadczenia, przychody ujmowane są wyłącznie do wysokości kosztów poniesionych.

Koszty doprowadzenia do zawarcia umowy tj. koszty ponoszone w celu doprowadzenia do zawarcia umowy z klientem, których jednostka nie poniosłaby, jeżeli umowa nie zostałaby zawarta (na przykład prowizja od sprzedaży), jednostka ujmuje jako składnik aktywów, jeżeli spodziewa się, że koszty te odzyska.

Koszty doprowadzenie do zawarcia umowy ponoszone bez względu na to, czy umowa została zawarta, ujmuje się jako koszty w momencie ich poniesienia, chyba że koszty te wyraźnie obciążają klienta bez względu na to, czy umowa zostanie zawarta.

Składnik ten, jest systematycznie amortyzowany, z uwzględnieniem okresu przekazywania klientowi dóbr i usług ,z którymi jest powiązany.

Grupa ujmuje stratę z tytułu utraty wartości w wyniku finansowym w stopniu, w jakim wartość bilansowa składnika aktywów przekracza wartość pozostałej kwoty wynagrodzenia, którą Grupa spodziewa się otrzymać, pomniejszonej o nakłady, które nie zostały ujęte jako koszty.

Zobowiązania do wykonania świadczenia spełniane w określonym momencie

Jeżeli zobowiązanie do wykonania świadczenia nie jest spełniane w czasie, Grupa spełnia zobowiązanie do wykonania świadczenia w określonym momencie.

W celu określenia momentu, w którym klient uzyskuje kontrolę nad przyrzeczonym składnikiem aktywów, a Grupa spełnia zobowiązanie do wykonania świadczenia, Grupa uwzględnia wymogi dotyczące kontroli (Kontrola nad składnikiem aktywów odnosi się do zdolności do bezpośredniego rozporządzania tym składnikiem aktywów i uzyskiwaniem z niego zasadniczo wszystkich pozostałych korzyści.). Ponadto Grupa uwzględnia okoliczności wskazujące na to, że miało miejsce przeniesienie kontroli, między innymi gdy:

• − Grupa ma bieżące prawo do zapłaty za składnik aktywów
• − Klient posiada tytuł prawny do składnika aktywów
• − Grupa fizycznie przekazała składnik aktywów
• − Klient ponosi istotne ryzyko i uzyskuje istotne korzyści wynikające z własności składnika aktywów,
• − Klient przyjął składnik aktywów,

Przychodu z tyt. odsetek i dywidend

Przychody z tytułu odsetek ujmowane są narastająco, w odniesieniu do głównej kwoty należnej, zgodnie z metodą efektywnej stopy procentowej.

Przychody z tytułu dywidend są ujmowane w momencie, kiedy zostaje ustanowione prawo akcjonariuszy/ udziałowców do otrzymania płatności.

Leasing

Umowa jest leasingiem lub zawiera leasing, jeżeli na jej mocy przekazuje się prawo do kontroli użytkowania zidentyfikowanego składnika aktywów na dany okres w zamian za wynagrodzenie. Okres leasingu Grupa ustala pod względem ilości użytkowania zidentyfikowanego składnika aktywów. Gdy warunki umowy ulegną zmianie, Grupa ocenia ponownie, czy umowa jest leasingiem lub czy zawiera leasing.

Grupa stosuje zwolnienia z ujmowania leasingów w przypadku leasingów krótkoterminowych oraz w przypadku leasingów, w odniesieniu do których składnik aktywów ma niską wartość. Za niską wartość przyjmuje się wartość składnika będącego przedmiotem leasingu o wartości poniżej 5 000 USD w przeliczeniu na złotówki.

Grupa jako leasingodawca

Leasing jest klasyfikowany jako leasing finansowy, gdy warunki umowy przenoszą zasadniczo całe potencjalne korzyści oraz ryzyko wynikające z bycia właścicielem na leasingobiorcę.

Grupa zalicza umowę najmu dzierżawy do umowy leasingu finansowego, jeśli umowa spełnia razem lub osobno niżej wymienione warunki:

• − na mocy umowy leasingowej następuje przeniesienie na leasingobiorcę własności danego składnika przed końcem okresu leasingu,
• − leasingobiorca ma możliwość zakupienia składnika aktywów za cenę, która według przewidywań będzie na tyle niższa od wartości godziwej ustalonej na dzień, gdy prawo zakupienia składnika będzie mogło zostać zrealizowane, iż w chwili rozpoczęcia leasingu istnieje wystarczająca pewność, że leasingobiorca skorzysta z tego prawa,
• − okres leasingu stanowi większą część ekonomicznego okresu użytkowania składnika aktywów, nawet jeżeli tytuł prawny nie ulega przeniesieniu,
• − wartość bieżąca minimalnych opłat leasingowych na dzień rozpoczęcia leasingu wynosi zasadniczo prawie tyle, ile wynosi łączna wartość godziwa przedmiotu leasingu, oraz,
• − aktywa będące przedmiotem leasingu mają na tyle specjalistyczny charakter, że tylko leasingobiorca może z nich korzystać bez dokonywania większych modyfikacji.

Klasyfikacji umów leasingu dokonuje się na dzień rozpoczęcia leasingu. Wszystkie pozostałe rodzaje leasingu są traktowane jako leasing operacyjny.

Kwoty należne z tytułu leasingu finansowego są księgowane w pozycji należności w wartości netto inwestycji Grupy w leasing. Przychody z tytułu leasingu finansowego są ujmowane w odpowiednich okresach przy uwzględnieniu stałej stopy zwrotu z wartości netto inwestycji Grupy należnej z tytułu leasingu.

Leasingodawcy prezentują w swoim sprawozdaniu z sytuacji finansowej aktywa oddane w leasing operacyjny zgodnie z charakterem tych aktywów. Przychody z tytułu leasingu operacyjnego są ujmowane w sprawozdaniu z zysków lub start i innych całkowitych dochodów przy zastosowaniu metody liniowej w okresie wynikającym z umowy leasingu.

Grupa jako leasingobiorca

Aktywa użytkowane spełniające warunki leasingu ujmuje się jako składnik aktywa z tytułu prawa do użytkowania oraz zobowiązanie z tytułu leasingu (zobowiązanie z związane z aktywem z tytułu prawa do użytkowania). Zobowiązanie z tytułu leasingu wycenia się w wysokości wartości bieżącej opłat leasingowych. Opłaty leasingowe dyskontuje się z zastosowaniem stopy procentowej leasingu, jeżeli stopę tę można z łatwością ustalić. W przeciwnym razie Spółka stosuje krańcową stopę procentową leasingobiorcy.

Grupa dokonuje amortyzacji składnika aktywów z tytułu prawa do użytkowania od daty rozpoczęcia leasingu aż do końca okresu użytkowania tego składnika lub do końca okresu leasingu, w zależności od tego, która z tych dat jest wcześniejsza. Składnik aktywów z tytułu prawa do użytkowania amortyzuje się metodą liniową.

Zmiany w opłatach leasingowych uznaje się jako korektę składnika aktywów z tytułu prawa do użytkowania. Aktualizację wyceny zobowiązania z tytułu leasingu poprzez dyskontowanie zaktualizowanych opłat leasingowych, stosując zaktualizowaną stopę dyskontową, jeżeli zaistnieje zmiana w odniesieniu do okresu leasingu oraz zaistnieje zmiana oceny opcji kupna.

Grupa analizuje czy umowy spełniają warunki leasingu, w szczególności weryfikacji podlegają wszystkie umowy leasingu, najmu, użytkowania w tym użytkowania wieczystego itp.

Transakcje w walucie obcej i wycena pozycji wyrażonych w walutach obcych

Waluta funkcjonalna i waluta prezentacji

Pozycje zawarte w sprawozdaniach finansowych poszczególnych jednostek Grupy wycenia się w walucie podstawowego środowiska gospodarczego, w którym dana jednostka prowadzi działalność tj. w walucie funkcjonalnej. Skonsolidowane sprawozdanie finansowe prezentowane jest w złotych polskich (PLN), które stanowią walutę funkcjonalną i walutę prezentacji jednostki dominującej.

Transakcje i salda

Transakcje wyrażone w walutach obcych przelicza się na moment początkowego ujęcia na walutę funkcjonalną według kursu obowiązującego w dniu transakcji.

Na koniec każdego okresu sprawozdawczego:

• wyrażone w walucie obcej pozycje pieniężne przelicza się przy zastosowaniu kursu zamknięcia;
• pozycje niepieniężne wyceniane według kosztu historycznego w walucie obcej przelicza się przy zastosowaniu kursu wymiany z dnia transakcji, oraz
• pozycje niepieniężne wyceniane w wartości godziwej w walucie obcej przelicza się przy zastosowaniu kursu wymiany z dnia ustalenia wartości godziwej.

Zyski i straty z tytułu różnic kursowych powstałe w wyniku rozliczenia transakcji w walucie obcej oraz wyceny bilansowej aktywów i zobowiązań pieniężnych wyrażonych w walutach obcych ujmuje się w sprawozdaniu z zysków lub strat i innych całkowitych dochodów, o ile nie odracza się ich w kapitale własnym, gdy kwalifikują się do uznania za zabezpieczenie przepływów pieniężnych i zabezpieczenie udziałów w aktywach netto.

Koszt finansowania zewnętrznego

Koszty finansowania zewnętrznego ujmuje się jako koszty w okresie, w którym je poniesiono, z wyjątkiem kosztów aktywowanych.

Koszty finansowania zewnętrznego, które można bezpośrednio przyporządkować nabyciu, budowie lub wytworzeniu dostosowywanego składnika aktywów, aktywuje się jako część ceny nabycia lub kosztu wytworzenia tego składnika aktywów.

Koszty finansowania zewnętrznego bezpośrednio związanego z nabyciem lub wytworzeniem składników majątku wymagających dłuższego okresu czasu, aby mogły być zdatne do użytkowania lub odsprzedaży, są doliczane do kosztów wytworzenia takich środków trwałych, aż do momentu oddania tych środków trwałych do użytkowania.

W zakresie, w jakim środki pożycza się specjalnie w celu pozyskania dostosowywanego składnika aktywów, kwotę kosztów finansowania zewnętrznego, którą można aktywować jako część tego składnika aktywów, ustala się jako różnicę między rzeczywistymi kosztami finansowania zewnętrznego poniesionymi z tytułu danej pożyczki lub kredytu w danym okresie a przychodami z tytułu tymczasowego zainwestowania pożyczonych środków.

Aktywowanie kosztów finansowania zewnętrznego jako części ceny nabycia lub kosztu wytworzenia dostosowywanego składnika aktywów rozpoczyna się, gdy: ponoszone są nakłady na ten składnik aktywów, ponoszone są koszty finansowania zewnętrznego oraz działania niezbędne do przygotowania składnika aktywów do jego zamierzonego użytkowania lub sprzedaży są w toku.

Aktywowanie kosztów finansowania zewnętrznego zawiesza się w przypadku przerwania na dłuższy czas aktywnego prowadzenia działalności inwestycyjnej.

Aktywowania kosztów finansowania zewnętrznego zaprzestaje się wówczas, gdy zasadniczo wszystkie działania niezbędne do przygotowania dostosowywanego składnika aktywów do zamierzonego użytkowania lub sprzedaży są zakończone.

Przychody z inwestycji uzyskane w wyniku krótkoterminowego inwestowania pozyskanych środków, a związane z powstawaniem środków trwałych pomniejszają wartość skapitalizowanych kosztów finansowania zewnętrznego.

Wszelkie pozostałe koszty finansowania zewnętrznego są odnoszone bezpośrednio w sprawozdaniu z zysków lub strat i innych całkowitych dochodów w okresie, w którym zostały poniesione.

Dotacje państwowe

Dotacji rządowych, łącznie z niepieniężnymi dotacjami wykazywanymi w wartości godziwej nie ujmuje się, dopóki nie istnieje wystarczająca pewność, iż spółki wchodzące w skład Grupy spełnią warunki związane z dotacjami oraz dotacje będą otrzymane. Dotacje nie zwiększają bezpośrednio kapitału własnego.

Dotacje państwowe do aktywów trwałych są prezentowane w sprawozdaniu z sytuacji finansowej jako rozliczenia międzyokresowe przychodów i odpisywane w sprawozdaniu z zysków lub strat i innych całkowitych dochodów przez przewidywany okres użytkowania tych aktywów.

Dotacje do wynagrodzeń pomniejszają koszty których dotyczą. Pozostałe dotacje do przychodu prezentowane są w pozycji pozostałe przychody w sprawozdaniu z zysków lub strat i innych całkowitych dochodów.

Świadczenia pracownicze

W Grupie Kapitałowej INTROL definicję świadczeń pracowniczych spełniają:

• krótkoterminowe świadczenia pracownicze, w tym wynagrodzenia za pracę wraz z obowiązkowymi narzutami, płatne urlopy wypoczynkowe i płatne zwolnienia chorobowe, udziały w zyskach i premie oraz świadczenia niepieniężne na rzecz obecnych pracowników,
• świadczenia po okresie zatrudnienia,
• pozostałe długoterminowe świadczenia pracownicze, w tym nagrody z tytułu jubileuszu pracy,
• świadczenia z tytułu rozwiązania stosunku pracy.

Krótkoterminowe świadczenia pracownicze

Wynagrodzenia za pracę z narzutami Grupa uznaje za koszt okresu, w którym pracownik świadczy wynagradzaną pracę. Płatne zwolnienia chorobowe Grupa zalicza do niekumulowanych płatnych nieobecności. Koszty tego rodzaju Grupa ujmuje z chwilą wystąpienia nieobecności. Urlopy wypoczynkowe stanowią krótkoterminową płatną nieobecność.

Świadczenia po okresie zatrudnienia – odprawy emerytalne i rentowe

Prawo do otrzymania odprawy emerytalnej i rentowej Grupa uznaje za program określonych świadczeń. Zobowiązania z tego tytułu Grupa wycenia i ujmuje w skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym. Spółki tworzące Grupę Kapitałową dokonują wyceny metodami aktuarialnymi.

Ustalając wartość bieżącą zobowiązań z tytułu określonych świadczeń oraz związanych z nimi kosztów bieżącego zatrudnienia oraz tam, gdzie ma to zastosowanie, kosztów przeszłego zatrudnienia, jednostka przyporządkowuje świadczenia do poszczególnych okresów zatrudnienia zgodnie z wzorem przyjętym w programie świadczeń. Jeśli jednak praca w latach późniejszych prowadzić będzie do istotnie wyższego poziomu świadczeń niż w latach wcześniejszych, jednostka przyporządkowuje świadczenia metodą liniową, począwszy od dnia, gdy praca wykonywana przez pracownika uprawniła go do świadczeń w ramach programu świadczeń do dnia, począwszy, od którego dalsza praca wykonywana przez pracownika nie będzie prowadziła do powstania istotnej kwoty dodatkowych świadczeń w ramach programu, poza kwotą wynikającą ze wzrostu wynagrodzeń.

Kwota ujęta jako zobowiązanie z tytułu określonych świadczeń jest wyliczana w następujący sposób:

• wartość bieżąca zobowiązania z tytułu określonych świadczeń na koniec okresu sprawozdawczego wyznaczona zgodnie z metodą wyceny aktuarialnej,
• plus wszelkie zyski aktuarialne (minus wszelkie straty aktuarialne),
• minus pełna wysokość dotychczas nieujętego kosztu przeszłego zatrudnienia.

Rezerwa całkowita jest sumą rezerw obliczonych dla każdego wyodrębnionego przedziału wiekowego, na jaki został podzielony personel poszczególnych Jednostek.

Zarówno koszty zatrudnienia stanowiące zmianę wartości bieżącej zobowiązań wynikającej z pracy wykonywanej przez pracowników, jak i odsetki netto od zobowiązań netto, stanowiące zmianę wartości zobowiązania netto spowodowaną upływem czasu są ujmowane w wynik bieżącego okresu. Natomiast zyski i straty aktuarialne, stanowiące korekty założeń aktuarialnych ex post oraz skutki zmian założeń aktuarialnych, ujmowane są jako inne całkowite dochody.

Pozostałe długoterminowe świadczenia pracownicze – nagrody jubileuszowe

Kwota ujmowana jako zobowiązanie z tytułu innych długoterminowych świadczeń pracowniczych stanowi wartość bieżącą zobowiązania z tytułu określonych świadczeń na koniec okresu sprawozdawczego - wyznaczoną zgodnie z metodą wyceny aktuarialnej.

Przyjęta procedura postępowania przy szacowaniu rezerwy na nagrody jubileuszowe wynika z powiązania ich wysokości ze stażem pracy w jednostce, która te nagrody wypłaca. W Grupie stosuje się jedną podstawę stosowaną do obliczenia kwoty nagrody jubileuszowej w stosunku do łącznego stażu pracy pracownika (zarówno w jednostce, jak i poza nią). Niektóre Spółki w Grupie nie mają nagród jubileuszowych.

Procedura szacowania zakłada, iż zarówno za lata pracy poza jednostką, jak i za lata pracy w jednostce do obliczenia wymiaru nagrody stosuje się tę samą podstawę, w szczególności jest to wynagrodzenie obliczone wg zasad obowiązujących przy ustalaniu ekwiwalentu pieniężnego za urlop wypoczynkowy (z wyłączeniem nagród z funduszu kierowniczego) czy wysokość wynagrodzenia zasadniczego wraz z premią regulaminową lub premią prowizyjną.

Personel jednostki został podzielony na przedziały o stażu pracy: 5 lat, 6-10 lat, 11-15 lat, 16-20 lat, 21-25 lat, 26-30 lat, 31-35 lat, 36-40 lat, 41-45 lat, 46-50 lat, 51-55 lat, 56-60 lat, pow. 60 lat.

Rezerwa całkowita jest sumą rezerw obliczonych dla każdej z wyodrębnionych grup. W przypadku nagród jubileuszowych zyski i straty aktuarialne są ujmowane w całości. W przypadku nagród jubileuszowych koszty przeszłego zatrudnienia są ujmowane od razu w całości.

Wycena rezerw metodami aktuarialnymi (na odprawy emerytalne i rentowe oraz nagrody jubileuszowe

Rezerwy te są wyliczane na podstawie regulaminów i przepisów prawnych, a także innych informacji w szczególności obejmujących:

• − wyciągi z Układów Zbiorowych Pracy;
• − regulaminy wynagradzania oraz kodeks pracy w sprawach nieuregulowanych;
• − dane o strukturze zatrudnionych pracowników wg wieku, płci, stażu pracy i obowiązującego Układu Zbiorowego;
• − informacje na temat wysokości wypłaconych świadczeń emerytalnych i rentowych oraz nagród jubileuszowych,

jak również na podstawie założeń demograficznych i finansowych oraz aktuarialnych metod wyceny rezerw.

Wyliczenia polegają na wyznaczeniu obecnej (zdyskontowanej) wartości nagrody lub odprawy emerytalnej, do której pracownik nabył prawo wg stanu na dzień kalkulacji, proporcjonalnie do ilorazu stażu pracownika w momencie kalkulacji w stosunku do stażu w momencie wypłaty nagrody lub świadczenia. Uwzględnia się przy tym, że średnie wynagrodzenie oraz minimalne wynagrodzenie krajowe będą się zmieniać w czasie wg określonych założeń.

Wyliczenie wartości obecnej odprawy rentowej polega na wyznaczeniu aktuarialnej wartości obecnej wypłat na dzień kalkulacji.

Spółki stosują metodę prognozowanych uprawnień jednostkowych, aby ustalić wartość bieżącą swoich zobowiązań z tytułu określonych świadczeń oraz związanych z nimi kosztów bieżącego zatrudnienia - oraz tam, gdzie ma to zastosowanie - kosztów przeszłego zatrudnienia.

Zgodnie z metodą prognozowanych uprawnień jednostkowych każdy okres wykonywania pracy jest postrzegany jako powodujący powstanie dodatkowej jednostki uprawnienia do świadczeń i każda jednostka uprawnień do świadczeń wyliczana jest oddzielnie przed wejściem w skład ostatecznego zobowiązania.

Jednostki dyskontują całość swojego zobowiązania z tytułu świadczeń po okresie zatrudnienia, nawet, jeśli część tego zobowiązania należna jest w ciągu dwunastu miesięcy od końca okresu sprawozdawczego.

Założenia aktuarialne

Założenia aktuarialne stanowią najlepsze możliwe oszacowanie zmiennych dokonane przez jednostkę. Do założeń aktuarialnych Grupa zalicza:

• założenia demograficzne dotyczące przyszłych cech charakteryzujących aktualnie zatrudnionych i byłych pracowników, którzy są uprawnieni do świadczeń, w tym śmiertelność zarówno w trakcie zatrudnienia, jak i po jego upływie, wskaźniki rotacji pracowników, niezdolność do pracy i wcześniejszego przechodzenia na emeryturę,
• założenia finansowe dotyczą takich zagadnień, jak stopa dyskontowa, poziom przyszłego wynagrodzenia i przyszłych świadczeń.

Podatek dochodowy

Grupa księguje skutki podatkowe transakcji w taki sam sposób, w jaki księguje same transakcje lub inne zdarzenia. Na obowiązkowe obciążenia wyniku składają się: podatek bieżący (CIT) oraz podatek odroczony.

Podatek bieżący

Bieżące obciążenie podatkowe jest obliczane na podstawie wyniku podatkowego (podstawy opodatkowania) danego roku obrotowego. Bieżący podatek za bieżący i poprzednie okresy ujmuje się jako zobowiązanie w kwocie, w jakiej nie został zapłacony.

Zysk (strata) podatkowa różni się od księgowego zysku (straty) netto w związku z wyłączeniem przychodów podlegających opodatkowaniu i kosztów stanowiących koszty uzyskania przychodów w latach następnych oraz pozycji kosztów i przychodów, które nigdy nie będą podlegały opodatkowaniu. Obciążenia podatkowe są wyliczane w oparciu o stawki podatkowe obowiązujące w danym roku obrotowym.

Odroczony podatek dochodowy

Podatek odroczony jest wyliczany metodą bilansową jako podatek podlegający zapłaceniu lub zwrotowi w przyszłości na różnicach pomiędzy wartościami bilansowymi aktywów i pasywów a odpowiadającymi im wartościami podatkowymi wykorzystywanymi do wyliczenia podstawy opodatkowania.

Rezerwa z tytułu odroczonego podatku dochodowego jest tworzona od wszystkich dodatnich różnic przejściowych podlegających opodatkowaniu, natomiast składnik aktywów z tytułu podatku odroczonego jest rozpoznawany do wysokości, w jakiej jest prawdopodobne, że będzie można pomniejszyć przyszłe zyski podatkowe o rozpoznane ujemne różnice przejściowe. Rezerwa z tytułu odroczonego podatku dochodowego jest wykazywana w pełnej kwocie i

wyliczana metodą zobowiązań w oparciu o przejściowe różnice pomiędzy wartością podatkową aktywów i zobowiązań a ich wartością bilansową w sprawozdaniu finansowym.

Pozycja aktywów lub zobowiązanie podatkowe nie powstaje, jeśli różnica przejściowa powstaje z tytułu wartości firmy lub z tytułu pierwotnego ujęcia innego składnika aktywów lub zobowiązania w transakcji, która nie ma wpływu ani na wynik podatkowy, ani na wynik księgowy.

W odniesieniu do wszystkich ujemnych różnic przejściowych, w tym straty podatkowej ujmuje się składnik aktywów z tytułu odroczonego podatku dochodowego do wysokości, do której jest prawdopodobne, iż osiągnięty zostanie dochód do opodatkowania, który pozwoli na potrącenie ujemnych różnic przejściowych.

Aktywa z tytułu odroczonego podatku dochodowego i rezerwy z tytułu odroczonego podatku dochodowego wycenia się z zastosowaniem stawek podatkowych, które według przewidywań będą stosowane, gdy składnik aktywów zostanie zrealizowany lub rezerwa rozwiązana, przyjmując za podstawę stawki podatkowe (i przepisy podatkowe), które obowiązują prawnie lub obowiązują faktycznie na koniec okresu sprawozdawczego.

Wartość składnika aktywów z tytułu podatku odroczonego podlega analizie na każdy koniec okresu sprawozdawczego, a w przypadku, gdy spodziewane przyszłe zyski podatkowe nie będą wystarczające dla realizacji składnika aktywów lub jego części, następuje jego odpis.

Aktywów z tytułu odroczonego podatku dochodowego i rezerwy z tytułu odroczonego podatku dochodowego nie dyskontuje się.

Podatek odroczony jest ujmowany w sprawozdaniu z zysków lub strat, poza przypadkiem, gdy dotyczy on pozycji ujętych bezpośrednio w kapitale własnym. W tym ostatnim wypadku podatek odroczony jest również rozliczany bezpośrednio w kapitały własne.

Grupa kompensuje ze sobą aktywa z tytułu odroczonego podatku dochodowego z rezerwami z tytułu odroczonego podatku dochodowego wtedy i tylko wtedy, gdy Grupa posiada możliwy do wyegzekwowania tytuł prawny do przeprowadzania kompensat aktywów z tytułu odroczonego podatku dochodowego z rezerwami z tytułu odroczonego podatku dochodowego.

Rzeczowe aktywa trwałe

Rzeczowe aktywa trwałe to środki trwałe, które są utrzymywane w celu wykorzystania ich w procesie produkcyjnym lub przy dostawach towarów i świadczeniu usług, w celu oddania do używania innym podmiotom na podstawie umowy najmu lub w celach administracyjnych oraz którym towarzyszy oczekiwanie, iż będą wykorzystywane przez czas dłuższy niż jeden okres obrotowy.

Rzeczowe aktywa trwałe ujmuje się jako składnik aktywów wtedy, gdy istnieje prawdopodobieństwo że Grupa uzyska w przyszłości korzyści ekonomiczne związane z tym składnikiem aktywów, a cenę nabycia danej pozycji można zmierzyć w sposób wiarygodny.

Części zamienne, wyposażenie awaryjne lub wyposażenie związane z serwisem jeżeli nie spełniają definicji rzeczowych aktywów trwałych są ujmowane jako zapasy. Grupa nie zwiększa wartości bilansowej rzeczowych aktywów trwałych o koszty bieżącego utrzymania tych aktywów.

Rzeczowe aktywa trwałe amortyzuje się metodą liniową. Stawkę amortyzacji określa się w momencie przyjęcia środka trwałego w wysokości odzwierciedlającej okres jego ekonomicznej użyteczności. Amortyzację składnika rzeczowych aktywów trwałych rozpoczyna się w miesiącu następującym po miesiącu, w którym oddano do użytkowania dany składnik aktywów.

Znaczącą pozycję środków trwałych stanowią grunty - prawo wieczystego użytkowania gruntów, które ujawniono w księgach na podstawie wyceny wartości rynkowej, dokonanej przez rzeczoznawcę. Grupa nie dokonuje amortyzacji prawa wieczystego użytkowania gruntów i prezentuje je razem z gruntami.

Środkami trwałymi są pojedyncze składniki majątku trwałego o wartości początkowej wyższej niż 2 tys. złotych. Pojedyncze składniki majątku trwałego o wartości początkowej niższej niż 2 tys. złotych, które nie stanowią części większego składnika aktywów, odpisuje się jednorazowo w koszty.

Środki trwałe w budowie powstające dla celów produkcyjnych, wynajmu lub administracyjnych, jak również dla celów jeszcze nieokreślonych, prezentowane są w sprawozdaniu z sytuacji finansowej wg kosztu wytworzenia pomniejszonego o odpisy z tytułu utraty wartości.

Aktywa utrzymywane na podstawie umów leasingu są traktowane jako aktywa z tytułu praw do użytkowania i nie stanowią części rzeczowych aktywów trwałych. W przypadku wykupu aktywów od leasingodawcy lub przejściu własności po zakończeniu umowy, aktywo jest przekwalifikowywane z aktywów z tyt. praw do użytkowania na środki trwałe. Informacje na temat aktywów z tyt. praw do użytkowania znajdują się w akapicie dotyczącym leasingu.

Zyski lub straty wynikłe ze sprzedaży / likwidacji lub zaprzestania użytkowania środków trwałych są określane jako różnica pomiędzy przychodami ze sprzedaży a wartością netto tych środków trwałych i są ujmowane w sprawozdaniu z zysków lub strat i innych całkowitych dochodów.

Rzeczowe aktywa trwałe amortyzuje się metodą liniową przy zastosowaniu następujących stawek:

	Tytuł	Okres użytkowania w latach
grupa 0	grunty i prawo wieczystego użytkowania	70 -92
grupa I	budynki i lokale	2- 95
grupa II	obiekty inżynierii lądowej i wodnej	10-40
grupa III	kotły i maszyny energetyczne	14 -15
grupa IV	maszyny i urządzenia ogólne	1 -22
grupa V	maszyny i urządzenia specjalne	1-21
grupa VI	urządzenia techniczne	1 -16
grupa VII	środki transportu	2 -10
grupa VIII	narzędzia, przyrządy, wyposażenie	1-17

Aktywa z tytułu praw do użytkowania

Szczegóły wyceny znajdują się w akapicie dotyczącym leasingu.

Wartości niematerialne

Wartość niematerialna jest składnikiem możliwym do zidentyfikowania przez Grupę, pozostającym pod jej kontrolą, z którego Grupa osiągnie przyszłe korzyści ekonomiczne.

Składnik wartości niematerialnych Grupa ujmuje tylko wtedy, gdy:

a) jest prawdopodobne, że Grupa osiągnie przyszłe korzyści ekonomiczne, które można przyporządkować danemu składnikowi aktywów oraz

b) można wiarygodnie ustalić cenę nabycia lub koszt wytworzenia danego składnika aktywów.

Składnik wartości niematerialnych początkowo wycenia się w cenie nabycia lub koszcie wytworzenia.

Po początkowym ujęciu składnik wartości niematerialnych wykazuje się w cenie nabycia lub koszcie wytworzenia pomniejszonym o umorzenie i łączną kwotę odpisów aktualizujących z tytułu utraty wartości.

Wartości niematerialne podlegają amortyzacji. Stawki amortyzacyjne ustalone zostały z uwzględnieniem okresu ekonomicznej użyteczności wartości niematerialnych. Wartości niematerialne amortyzuje się metodą liniową przy zastosowaniu następujących okresów:

Tytuł	Okres użytkowania w latach
oprogramowanie komputerowe	2-15
koszty prac rozwojowych	2 -5
pozostałe prawa majątkowe	2- 9

Grupa nie zalicza do wartości niematerialnych i nie dokonuje odpisów amortyzacyjnych od składników, których wartość początkowa nie przekracza 3,5 tys. złotych. Wydatki na ich nabycie Spółki całkowicie odnoszą w koszty w miesiącu oddania ich do użytkowania.

Wartości niematerialne wytworzone we własnym zakresie – koszty badań i prac rozwojowych

Koszty prac badawczych nie podlegają aktywowaniu i są prezentowane w sprawozdaniu z zysków lub strat i innych całkowitych dochodów jako koszty w okresie, w którym zostały poniesione.

Składnik wartości niematerialnych powstały w wyniku prac rozwojowych ujmuje się wtedy i tylko wtedy, gdy Grupa jest w stanie udowodnić:

• − możliwość, z technicznego punktu widzenia, ukończenia składnika wartości niematerialnych tak, aby nadawał się do użytkowania lub sprzedaży,
• − zamiar ukończenia składnika wartości niematerialnych oraz jego użytkowania lub sprzedaży,
• − zdolność do użytkowania lub sprzedaży składnika wartości niematerialnych,
• − sposób, w jaki składnik wartości niematerialnych będzie wytwarzał prawdopodobne przyszłe korzyści ekonomiczne,
• − dostępność stosownych środków technicznych, finansowych i innych, które mają służyć ukończeniu prac rozwojowych oraz użytkowaniu lub sprzedaży składnika wartości niematerialnych,

− możliwość wiarygodnego ustalenia nakładów poniesionych w czasie prac rozwojowych, które można przyporządkować temu składnikowi wartości niematerialnych.

Koszt wytworzenia składnika wartości niematerialnych we własnym zakresie Grupa obejmuje nakłady, które mogą być bezpośrednio przyporządkowane czynnościom tworzenia, produkcji i przystosowania składnika aktywów do użytkowania w sposób zamierzony przez kierownictwo.

Koszty prac rozwojowych uprzednio odniesione do sprawozdania z zysków lub strat i innych całkowitych dochodów nie mogą być ujęte jako aktywa w późniejszym okresie. Koszty prac rozwojowych posiadające określony okres użytkowania, które zostały skapitalizowane, amortyzuje się od momentu rozpoczęcia produkcji komercyjnej produktu metodą liniową przez przewidywany okres czerpania z nich korzyści, nieprzekraczający 5 lat.

Grupa, jeżeli nie jest w stanie oddzielić etapu prac badawczych od etapu prac rozwojowych przedsięwzięcia prowadzącego do wytworzenia składnika wartości niematerialnych, traktuje nakłady na to przedsięwzięcie, jak gdyby zostały poniesione wyłącznie na etapie prac badawczych.

Utrata wartości aktywów niefinansowych, z wyłączeniem wartości firmy

Na każdy koniec okresu sprawozdawczego Spółka dokonuje przeglądu składników majątku trwałego w celu stwierdzenia, czy nie występują przesłanki wskazujące na możliwość utraty ich wartości. W przypadku zaistnienia przesłanek, które wskazują na możliwość utraty wartości Spółka przeprowadza testy sprawdzające czy nastąpiła utrata wartości. Testy sprawdzające są przeprowadzane raz w roku także w odniesieniu do wartości niematerialnych i prawnych o nieokreślonym okresie używania.

W szczególności gdy stwierdzono istnienie takich przesłanek, szacowana jest wartość odzyskiwalna danego składnika aktywów, w celu ustalenia potencjalnego odpisu z tego tytułu.

Stratę z tytułu utraty wartości ujmuje się w wysokości kwoty o jaką wartość bilansowa danego składnika aktywów przewyższa jego wartość odzyskiwalną. Wartość odzyskiwalna to kwota wyższa z dwóch kwot: wartości godziwej pomniejszonej o koszty zbycia i wartości użytkowej. Odpis z tytułu utraty wartości ujmuje się jako koszt w sprawozdaniu zysków i strat oraz całkowitych dochodów.

Odpis z tytułu utraty wartości zostaje odwrócony wtedy i tylko wtedy, gdy nastąpiła zmiana wartości szacunkowych stosowanych do ustalenia wartości odzyskiwalnej danego składnika aktywów. W takim przypadku wartość bilansowa składnika aktywów zostaje podwyższona do wysokości jego wartości odzyskiwalnej i nie może przekraczać wartości bilansowej jaka zostałaby ustalona, gdyby nie ujęto odpisu z tytułu utraty wartości. Po odwróceniu odpisu z tytułu utraty wartości w kolejnych okresach odpis amortyzacyjny dotyczący danego składnika aktywów jest korygowany.

Zapasy

Zapasy wycenia się w cenie zakupu, nabycia lub koszcie wytworzenia nie wyższej od ceny sprzedaży netto. Na cenę nabycia lub koszt wytworzenia zapasów składają się wszystkie koszty zakupu, koszty przetworzenia oraz inne koszty poniesione w trakcie doprowadzenia zapasów do ich aktualnego miejsca i stanu.

Koszty zakupu zapasów składają się z ceny zakupu, cła, pozostałych podatków, kosztów transportu, załadunku i wyładunku oraz innych kosztów dających się bezpośrednio przyporządkować do pozyskania wyrobów gotowych, materiałów i usług. Przy określaniu kosztów zakupu odejmuje się opusty, rabaty handlowe i inne podobne pozycje.

Na koszt wytworzenia zapasów robót w toku i wyrobów gotowych składają się koszty związane bezpośrednio z jednostką produkcji, takie jak robocizna bezpośrednia oraz systematycznie rozłożone, stałe i zmienne pośrednie koszty produkcji poniesione przy przetwarzaniu materiałów w wyroby gotowe.

Grupa stosuje tę sama metodę ustalania ceny zakupu lub kosztu wytworzenia w przypadku zapasów mających ten sam charakter i przeznaczenie.

Dla celów przypisania stałych pośrednich kosztów produkcji do kosztów przetworzenia zapasów przyjmuje się normalną zdolność produkcyjną urządzeń produkcyjnych.

W momencie sprzedaży zapasów wartość bilansową tych zapasów ujmuje się jako koszt okresu, w którym ujmowane są odnośne przychody.

Grupa stosuje do wyceny zapasów materiałów i towarów ceny zakupu, gdy koszty transportu oraz pozostałe koszty związane z zakupem materiałów stanowią jedynie około 1% kosztów zakupu materiałów.

Zapasy oraz rozchody materiałów, towarów i wyrobów gotowych są wyceniane przy wykorzystaniu metody FIFO.

Materiały i towary wycenia się w cenach zakupu, a wartość stanu końcowego ustala się przyjmując, że rozchód wycenia się kolejno po cenach materiałów i towarów, które najwcześniej zostały nabyte.

Półprodukty i produkty w toku wyceniane są w rzeczywistym koszcie wytworzenia.

Produkty gotowe wycenia się w rzeczywistym koszcie wytworzenia. Na koniec okresu sprawozdawczego dokonuje się porównania cen wyrobów gotowych z cenami sprzedaży netto.

Odpisy aktualizujące wartość zapasów

Odpisy aktualizujące wartość rzeczowych składników aktywów obrotowych związane z utratą ich wartości lub wyceną na koniec okresu sprawozdawczego obciążają pozostałe koszty. W przypadku ustania przyczyny dokonania odpisu aktualizującego, wartość rzeczowych składników obrotowych jest odnoszona na dobro pozostałych przychodów.

Kapitał własny

Kapitał akcyjny zwykły wykazuje się w wartości nominalnej akcji wyemitowanych zgodnie ze statutem i zarejestrowanych w Krajowym Rejestrze Sądowym (KRS).

Rezerwy

Rezerwy to zobowiązania, których termin wymagalności lub kwota nie są pewne. Spółki tworzą rezerwy, gdy spełnione są łącznie następujące warunki:

• − na spółkach ciąży istniejący obowiązek (prawny lub zwyczajowy) wynikający ze zdarzeń przeszłych,
• − prawdopodobne jest, że spełnienie obowiązku spowoduje konieczność wypływu środków uosabiających korzyści ekonomiczne,
• − można dokonać wiarygodnego szacunku kwoty tego obowiązku.

Spółki tworzą rezerwy na zobowiązania według następujących tytułów:

• − rezerwa z tytułu odroczonego podatku dochodowego tworzona w związku z występowaniem dodatnich różnic pomiędzy wartością księgową aktywów i pasywów a ich wartością podatkową,
• − rezerwy na naprawy gwarancyjne,
• − rezerwy na przyszłe straty,
• − rezerwy na świadczenia pracownicze,
• − pozostałe rezerwy.
• Rozwiązanie niewykorzystanych rezerw następuje na dzień, na który okazały się zbędne.

Rezerwy na koszty napraw gwarancyjnych ujmowane są w momencie sprzedaży produktów zgodnie z najlepszym szacunkiem, co do przyszłych kosztów koniecznych do poniesienia przez Grupę w okresie gwarancji w koszty sprzedaży.

Rezerwy na straty na kontraktach odnoszone są w koszty danego kontraktu w momencie podjęcia informacji o stracie. Rezerwy na świadczenia pracownicze oraz rezerwy na pozostałe koszty są odnoszone w ciężar pozostałych kosztów.

Instrumenty finansowe

Grupa ujmuje składnik aktywów finansowych lub zobowiązanie finansowe w sprawozdaniu z sytuacji finansowej wtedy i tylko wtedy, gdy staje się związana postanowieniami umowy instrumentu. Jako instrument finansowy Grupa kwalifikuje każdą umowę, która skutkuje jednocześnie powstaniem składnika aktywów finansowych u jednej ze stron i zobowiązania finansowego lub instrumentu kapitałowego u drugiej ze stron, pod warunkiem, że z kontraktu zawartego między dwiema lub więcej stronami jednoznacznie wynikają skutki gospodarcze.

Zgodnie z MSSF 9 Grupa klasyfikuje aktywa finansowe do następujących kategorii wyceny:

• a) wyceniane według zamortyzowanego kosztu;
• b) wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy;
• c) wyceniane w wartości godziwej przez pozostałe całkowite dochody;

Klasyfikacja jest uzależniona od przyjętego przez Grupę modelu zarządzania aktywami finansowymi oraz warunków umownych przepływów pieniężnych. Grupa dokonuje reklasyfikacji inwestycji w instrumenty dłużne wtedy i tylko wtedy, gdy zmienia się model zarządzania tymi aktywami.

Aktywa finansowe wyceniane są według zamortyzowanego kosztu, wtedy i tylko wtedy gdy składnik aktywów jest utrzymywany zgodnie z modelem biznesowym, którego celem jest utrzymywanie aktywów finansowych dla uzyskiwania przepływów pieniężnych wynikających z umowy, a warunki umowy dotyczącej składnika aktywów finansowych powodują powstanie w określonych terminach przepływów pieniężnych, które są jedynie spłatą kwoty głównej i odsetek od kwoty głównej pozostałej do spłaty.

Aktywa finansowe wyceniane są w wartości godziwej przez inne całkowite dochody wtedy i tylko wtedy gdy, składnik aktywów jest utrzymywany zgodnie z modelem biznesowym, którego celem jest zarówno otrzymywanie przepływów pieniężnych wynikających z umowy, jak i sprzedaż składników finansowych, a warunki umowy dotyczącej składnika aktywów finansowych powodują powstawanie w określonych terminach przepływów pieniężnych, które są jedynie spłatą kwoty głównej i odsetek od kwoty głównej pozostałej do spłaty.

Aktywa finansowe są wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy, jeżeli nie są wyceniane wg zamortyzowanego kosztu lub wartości godziwej przez inne całkowite dochody,

Grupa klasyfikuje wszystkie zobowiązania finansowe jako wyceniane po początkowym ujęciu w zamortyzowanym koszcie, z wyjątkiem:

• a) zobowiązań finansowych wycenianych w wartości godziwej przez wynik finansowy. Takie zobowiązania, w tym instrumenty pochodne będące zobowiązaniami, wycenia się po początkowym ujęciu w wartości godziwej;
• b) zobowiązań finansowych powstałych w wyniku przeniesienia składnika aktywów finansowych, który nie kwalifikuje się do zaprzestania ujmowania, lub wtedy, gdy ma zastosowanie podejście wynikające z utrzymania zaangażowania.
• c) umów gwarancji finansowych.
• d) zobowiązań do udzielenia pożyczki oprocentowanej poniżej rynkowej stopy procentowej.
• e) warunkowej zapłaty ujętej przez jednostkę przejmującą w ramach połączenia jednostek, do którego ma zastosowanie MSSF 3.

Zasady wyceny instrumentów finansowych na koniec okresu sprawozdawczego

Aktywa finansowe

Po początkowym ujęciu, Grupa wycenia aktywa finansowe, w tym instrumenty pochodne będące aktywami, w wartości godziwej, nie dokonując pomniejszenia o koszty transakcji, jakie mogą być poniesione przy sprzedaży lub innym sposobie wyzbycia się aktywów. Wyjątek stanowią aktywa finansowe:

• pożyczki i należności oraz inwestycje utrzymywane do terminu wymagalności, które wycenia się według zamortyzowanego kosztu z zastosowaniem metody efektywnej stopy procentowej, za wyjątkiem sytuacji gdy:
  • o efekt dyskonta nie jest znaczący, oraz
  • o w przypadku należności o krótkim terminie zapadalności

wtedy aktywa ujmowane są w wartości wymagającej zapłaty bez efektu dyskonta.

• inwestycje w instrumenty kapitałowe nieposiadające kwotowa cen rynkowych z aktywnego rynku, i których wartość godziwa nie może być wiarygodnie zmierzona, a także powiązane z nimi instrumenty pochodne, które muszą być rozliczone przez dostawę niekwotowanych instrumentów kapitałowych wycenianych według kosztu.

Zobowiązania finansowe

Spółki tworzące Grupę Kapitałowa INTROL S.A. wyceniają instrumenty finansowe według zamortyzowanego kosztu, z uwzględnieniem efektywnej stopy procentowej.

Wycena może odbywać się także:

• − w wartości wymagającej zapłaty, jeśli efekt dyskonta nie jest znaczący;
• − w kwocie wymagającej zapłaty: zobowiązania o krótkim terminie wymagalności;
• − według wartości godziwej przez całkowite dochody lub przez wynik finansowy.

Zmiany wartości godziwej instrumentów wycenianych w wartości godziwej przez całkowite dochody, są ujmowane przez pozostałe całkowite dochody, za wyjątkiem zysków i strat z tytułu utraty wartości, przychodów z tytułu odsetek oraz różnic kursowych, które ujmuje się w wyniku finansowym. W przypadku zaprzestania ujmowania składnika aktywów finansowych łączny zysk lub stratę poprzednio ujęte w pozostałych całkowitych dochodach przenosi się z kapitału własnego do wyniku finansowego i ujmuje jako pozostałe zyski/ (straty).

W szczególności oprocentowane kredyty bankowe (w tym również kredyty w rachunku bieżącym) księgowane są w wartości uzyskanych wpływów pomniejszonych o koszty bezpośrednie pozyskania środków.

Koszty finansowe, łącznie z prowizjami płatnymi w momencie spłaty lub umorzenia oraz kosztami bezpośrednimi zaciągnięcia kredytów, ujmowane są w sprawozdaniu z zysków lub strat i innych całkowitych dochodów przy zastosowaniu metody efektywnej stopy procentowej i zwiększają wartość księgową instrumentu z uwzględnieniem spłat dokonanych w bieżącym okresie.

Na koniec okresu sprawozdawczego kredyty i pożyczki wyceniane są według skorygowanej ceny nabycia (zamortyzowanego kosztu), natomiast różnice pomiędzy wpływami z transakcji (pomniejszonymi o koszty transakcji) a wartością wykupu wykazuje się w sprawozdaniu z zysków lub strat i innych całkowitych dochodów przez okres trwania umowy pożyczki metodą efektywnej stopy procentowej.

Kredyty i pożyczki zalicza się do zobowiązań krótkoterminowych, chyba, że Spółki posiadają bezwarunkowe prawo do odroczenia spłaty, o co najmniej 12 miesięcy po zakończeniu okresu sprawozdawczego.

Kredyty krótkoterminowe, dla których termin spłaty przypada w jednej transzy do roku od momentu jego wykorzystania, spółki wyceniają w kwocie wymagającej zapłaty.

Aktywa finansowe stanowiące instrumenty kapitałowe

Instrument kapitałowy jest to każda umowa, która stwierdza prawo do rezydualnego udziału w aktywach jednostki po odjęciu wszystkich jej zobowiązań.

Po początkowym ujęciu Grupa wycenia wszystkie inwestycje w instrumenty kapitałowe w wartości godziwej przez wynik finansowy.

Utrata wartości instrumentów finansowych – oczekiwane straty kredytowe

Grupa do szacowania odpisów z tytułu utraty wartości aktywów finansowych stosuje następujące podejścia:

• − podejście ogólne,
• − podejście uproszczone.

Szacowanie odpisów dotyczy aktywów finansowych wycenianych w zamortyzowanym koszcie, w szczególności należności z tytułu dostaw i usług, aktywów z tyt. umów z klientami, udzielonych pożyczek, środków pieniężnych oraz lokat bankowych.

W celu ustalenia znacznego wzrostu ryzyka kredytowego i ujęcia odpisu na oczekiwane straty kredytowe na zasadzie zbiorowej Grupa grupuje instrumenty finansowe w oparciu o wspólną charakterystykę ryzyka kredytowego. Grupowanie instrumentów finansowych może ulegać zmianom w czasie wraz z udostępnieniem nowych informacji dotyczących grup instrumentów finansowych lub poszczególnych instrumentów finansowych. Grupowanie dotyczy aktywów z tytułu należności, jak również środków pieniężnych. Pozostałe aktywa są analizowane indywidualnie.

Grupa dokonuje odpisu na oczekiwane straty w kwocie równej 12-miesięcznym oczekiwanym stratom kredytowym, chyba, że nastąpiło znaczące pogorszenie ryzyka kredytowego lub niewykonanie zobowiązania. Jeżeli ryzyko kredytowe wzrosło, to jednostka wycenia odpis na oczekiwane straty kredytowe w kwocie równej oczekiwanym stratom kredytowym w całym okresie życia.

Grupa stosuje trzystopniowy model utraty wartości.

• 1 stopień saldo dla których ryzyko kredytowe nie wzrosło znacząco od początkowego ujęcia. Oczekiwane starty kredytowe określa się na podstawie prawdopodobieństwa niewypełnienia zobowiązania w ciągu 12 miesięcy .
• 2 stopień obejmuje salda, dla których nastąpił znaczny wzrost ryzyka kredytowego od początkowego ujęcia, ale brak jest obiektywnych przesłanek utraty wartości. Oczekiwane straty określa się na podstawie prawdopodobieństwa niewypełnienia zobowiązania przez cały umowny okres życia danego aktywa.
• 3 stopień obejmuje salda z obiektywną przesłanką utraty wartości (aktywa z rozpoznaną utratą wartości.

Na każdy dzień sprawozdawczy Grupa analizuje, czy wystąpiły przesłanki wskazujące na znaczny wzrost ryzyka kredytowego posiadanych aktywów finansowych.

Oceniając, czy ryzyko kredytowe znacznie wzrosło od momentu początkowego ujęcia, Grupa porównuje ryzyko niewykonania zobowiązania na instrumencie finansowym na dzień sprawozdawczy z ryzykiem niewykonania zobowiązania w dniu początkowego ujęcia. Dokonując tej oceny, Grupa rozważa racjonalne i możliwe do udokumentowania informacje ilościowe i jakościowe, w tym wcześniejsze doświadczenie i prognozy, które są dostępne bez nadmiernych kosztów i lub starań. Patrząc w przyszłość rozważane informacje obejmują przyszłe perspektywy branży, w których dłużnicy Grupy działają, uzyskane na podstawie raportów ekspertów gospodarczych, analityków finansowych, organów rządowych, i innych podobnych organizacji, jak również uwzględniane są różnego typu zewnętrzne źródła podające informacje na temat bieżących i prognozowanych kierunków w zakresie podstawowej działalności Grupy.

W szczególności, następujące informacje są brane pod uwagę przy ocenie czy wzrosło ryzyko kredytowe od początkowego ujęcia:

• − faktyczne lub oczekiwane znaczące pogorszenie zewnętrznego (jeśli dostępny) lub wewnętrznego ratingu instrumentu finansowego,
• − istniejące lub prognozowane niekorzystne zmiany warunków biznesowych, finansowych lub ekonomicznych, które prawdopodobnie spowodują znaczny spadek zdolności dłużnika do wywiązywania się ze zobowiązań dłużnych,
• − faktyczne lub oczekiwane znaczne pogorszenie wyników operacyjnych dłużnika,
• − faktyczna lub oczekiwana znacząca niekorzystna zmiana otoczenia regulacyjnego, ekonomicznego lub technologicznego dłużnika, która powoduje znaczny spadek zdolności dłużnika do wywiązywania się ze swoich zobowiązań dłużnych.

Niezależnie od wyniku powyższej oceny, Grupa zakłada, że ryzyko kredytowe związane z aktywami finansowymi

znacznie wzrosło od momentu początkowego ujęcia, gdy płatności wynikające z umowy są przeterminowane o więcej niż 30 dni, chyba że Grupa posiada uzasadnione i możliwe do udowodnienia informacje, które wskazują inaczej.

Pomimo powyższego Grupa zakłada, że ryzyko kredytowe związane z instrumentami finansowymi nie wzrosło znacząco od momentu początkowego ujęcia, jeżeli instrumenty finansowe wykażą niskie ryzyko kredytowe na dzień sprawozdawczy (ryzyko finansowe związane z instrumentem finansowym jest niskie, dłużnik ma zdolność do wywiązywania się w najbliższym czasie ze zobowiązań wynikających z umowy w zakresie przepływów pieniężnych a niekorzystne zmiany warunków − ekonomicznych i biznesowych w dłuższej perspektywie mogą, ale niekoniecznie ograniczą zdolność dłużnika do wywiązywania się ze zobowiązań wynikających z umowy w zakresie przepływów pieniężnych).

Definicja niewykonania zobowiązania

Grupa uważa, że poniższe zdarzenia uznaje się za niewykonanie zobowiązania do wewnętrznych celów zarządzania ryzykiem kredytowym, ponieważ doświadczenia historyczne wskazują, że aktywa spełniające którekolwiek z poniższych kryteriów zasadniczo nie są odzyskiwalne:

• informacje opracowane wewnętrznie lub uzyskane ze źródeł zewnętrznych wskazują, że jest mało prawdopodobne, aby dłużnik spłacił wierzycieli, w tym Grupę, w całości (bez uwzględnienia jakichkolwiek zabezpieczeń posiadanych przez Grupę).

Niezależnie od powyższej analizy, Grupa uważa, za niewykonanie zobowiązania nastąpiło, gdy składnik aktywów finansowych jest przeterminowany o ponad 90 dni, chyba że Grupa ma uzasadnione i możliwe do udowodnienia informacje, aby wykazać, że dłuży okres przeterminowania jako kryterium uznania za niewykonanie zobowiązania jest bardziej odpowiedni.

Aktywa dotknięte utratą wartości

Składnik aktywów finansowych jest uznany za dotknięty utratą wartości, gdy wystąpiło jedno lub więcej zdarzeń, które mają niekorzystny wpływ na szacowane przyszłe przepływy pieniężne z tego składnika aktywów finansowych. Dowodem ,na to że składnik aktywów jest dotknięty utratą wartości, obejmuje dane obserwowalne o następujących zdarzeniach:

• − znaczne problemy finansowe emitenta akcji/ udziałów lub pożyczkobiorcy,
• − naruszenie warunków umowy, takie jak niewykonanie zobowiązania,
• − jest prawdopodobne, że pożyczkobiorca wejdzie w stan upadłości lub innej reorganizacji finansowej,
• − brak aktywnego rynku na dany składnik aktywów finansowych z powodu trudności finansowych.

Polityka spisania aktywów finansowych

Grupa spisuje aktywa finansowe gdy istnieją informacje wskazujące, że dłużnik ma poważne trudności finansowe i nie ma realistycznych perspektyw na odzyskanie środków np. dłużnik został postawiony w stan likwidacji lub wszedł w postępowanie upadłościowe. Odpisane aktywa finansowe mogą nadal być przedmiotem egzekucji w ramach procedury windykacji Grupy. Wszelkie odzyskane kwoty są ujmowane w rachunku zysków i strat.

Kalkulacja oczekiwanych strat kredytowych

Kalkulacja oczekiwanych strat kredytowych jest funkcją prawdopodobieństwa niewykonania zobowiązania, straty z tytułu niewykonania zobowiązania i ekspozycji w momencie niewykonania zobowiązania. Ocena prawdopodobieństwa niewykonania zobowiązania i straty z tytułu niewykonania zobowiązania oparta jest na danych historycznych skorygowanych o prognozy, jak opisano powyżej. Ekspozycję w momencie niewykonania zobowiązania, w stanowi wartość bilansowa brutto aktywów na dzień sprawozdawczy. W przypadku aktywów finansowych przewidywaną stratę kredytową szacuje się jako różnicę między wszystkimi przepływami pieniężnymi wynikającymi z umowy, które są należne Grupie zgodnie z umowami, oraz wszystkimi przepływami pieniężnymi, które Grupa spodziewa się otrzymać. Zdyskontowane według pierwotnej efektywnej stopy procentowej.

Grupa ujmuje w wyniku finansowym, jako zysk lub stratę z tytułu utraty wartości, kwotę oczekiwanych strat kredytowych (lub kwotę rozwiązanej rezerwy), jaka jest wymagana, aby dostosować odpis na oczekiwane straty kredytowe na dzień sprawozdawczy.

Grupa wycenia oczekiwane straty kredytowe z tytułu instrumentów finansowych w sposób uwzględniający:

• a) nieobciążoną i ważoną prawdopodobieństwem kwotę, którą ustala się oceniając szereg możliwych wyników;
  • b) wartość pieniądza w czasie;

c) racjonalne i możliwe do udokumentowania informacje, które są dostępne bez nadmiernych kosztów lub starań na dzień sprawozdawczy, dotyczące przeszłych zdarzeń, obecnych warunków i prognoz dotyczących przyszłych warunków gospodarczych.

Uproszczone podejście

Grupa stosuje uproszczone podejście przy kalkulacji oczekiwanych strat kredytowych dla należności z tytułu dostaw i usług, jak również do aktywów z tyt. umów z klientami, wyceniają odpis z tytułu utraty wartości w kwocie równej oczekiwanym stratom kredytowym w horyzoncie życia należności.

Grupa do oszacowania wartości tego odpisu stosuje macierz rezerw opracowaną na podstawie danych historycznych dotyczących spłat należności przez kontrahentów, skorygowany w stosownych przypadkach o wpływ informacji dotyczących przyszłości. W tym celu Grupa dokonuje statystycznej analizy wiekowej oraz analizy ściągalności należności w oparciu o dane z min. 4 lat wstecz. Dane historyczne dotyczące spłat należności przez kontrahentów analizowane są w następujących przedziałach płatniczych: bieżące, (0)-30-90-180-360.

Na podstawie macierzy rezerw poszczególnej Spółki określają wskaźniki procentowe oczekiwanych strat kredytowych w poszczególnych przedziałach wiekowych.

Przy wyliczaniu wskaźników brane są pod uwagę należności rozliczone w danym roku w rozbiciu na liczbę dni należności spłaconych po terminie do należności spisanych z wyłączeniem należności spornych i nieściągalnych, do których zastosowano podejście indywidualne.

Dla należności spornych i nieściągalnych Grupa poza metodą statystyczną szacowania wartości odpisu z tytułu utraty wartości opartą o macierz rezerw stosuje indywidualne podejście. Dla każdej należności spornej, kierownictwo stosuje profesjonalny osąd na podstawie analizy sytuacji finansowej kontrahenta oraz ogólnych warunków rynkowych.

Odpis z tytułu utraty wartości oraz odwrócenie odpisu aktualizującego z tytułu utraty wartości ujmuje się w sprawozdaniu z zysku i strat i innych całkowitych dochodów. Jeżeli w następnym okresie odpis z tytułu utraty wartości się zmniejszył to uprzednio ujęty odpis odwraca się.

Zaprzestanie ujmowania aktywów finansowych

Grupa zaprzestaje ujmować składnik aktywów finansowych w bilansie, wtedy gdy wygasają umowne prawo do przepływów pieniężnych z tego składnika aktywów lub gdy przenosi składnik aktywów finansowych o zasadniczo wszystkie korzyści związane z własnością tego składnika aktywów.

Instrumenty pochodne i rachunkowość zabezpieczeń

W związku z prowadzoną działalnością Grupa jest narażona na ryzyka finansowe związane ze zmianami kursów walutowych oraz stóp procentowych, z związku z powyższym Grupa zabezpiecza przepływy pieniężne poprzez zawieranie umów forward lub IRS.

Powiązanie zabezpieczające kwalifikuje się do rachunkowości zabezpieczeń tylko wtedy, gdy spełnione są wszystkie następujące kryteria:

• a) powiązanie zabezpieczające obejmuje wyłącznie kwalifikujące się instrumenty zabezpieczające i kwalifikujące się pozycje zabezpieczane,
• b) w momencie ustanowienia powiązania zabezpieczającego formalnie wyznaczono i udokumentowano powiązanie zabezpieczające, jak również cel zarządzania ryzykiem oraz strategię dokonywania zabezpieczenia,
• c) powiązanie zabezpieczające spełnia wymogi efektywności zabezpieczenia.

Część zysku lub straty na instrumencie zabezpieczającym, którą określono jako skuteczne zabezpieczenie ujmuje się w innych całkowitych dochodach. Wszelkie pozostałe zyski lub straty stanowią nieefektywność zabezpieczenia, którą ujmuje się w wyniku finansowym.

Spółka zaprzestaje stosowania rachunkowości zabezpieczeń, jeżeli instrument zabezpieczający wygaśnie, zostaje sprzedany, zakończony lub zrealizowany lub nie spełnia kryteriów rachunkowości zabezpieczeń. W tym momencie skumulowane zyski lub straty z tytułu instrumentu zabezpieczającego ujęte w kapitałach pozostają w pozycji kapitałów do momentu, gdy transakcja zabezpieczana zostanie zrealizowana. Jeżeli transakcja zabezpieczana nie będzie realizowana, skumulowany wynik netto rozpoznany w kapitałach przenoszony jest do rachunku wyników za dany okres.

Faktoring

Jednostki korzystają z finansowania w formie faktoringu pełnego lub niepełnego.

Faktoring pełny traktowany jest jako umowa sprzedaży wierzytelności. Przeniesienie wierzytelności jest definitywne, tzn. pełne ryzyko niewypłacalności dłużnika z chwilą zawarcia umowy zostaje przeniesione na faktora.

W przypadku faktoringu niepełnego przeniesienie wierzytelności na faktora nie jest definitywne, w związku z czym ryzyko niewypłacalności dłużnika spoczywa na faktorancie. Jeżeli dłużnik nie spłaci wymagalnej kwoty, to faktorant musi zwrócić otrzymaną od faktora kwotę. Umowa taka ujmowana jest na zasadach podobnych do umowy kredytu czy pożyczki. Otrzymane środki tytułem zaliczki są prezentowane jako pozostałe zobowiązania finansowe w kwocie zobowiązania do faktora.

Koszty związane z umowami faktoringu, takie jak prowizje i odsetki, spółka zalicza do sprawozdania z zysków lub strat i całkowitych dochodów poprzez ujęcie w kosztach finansowych.

Zobowiązania warunkowe

Zobowiązanie warunkowe jest możliwym zobowiązaniem, które powstaje na skutek zdarzeń przeszłych i którego istnienie zostanie potwierdzone dopiero w przyszłości w momencie wystąpienia niepewnych zdarzeń, (nad którymi jednostka nie ma pełnej kontroli). Zobowiązaniem warunkowym może być również obecne zobowiązanie jednostki, które powstaje na skutek przeszłych zdarzeń i którego nie można wycenić wystarczająco wiarygodnie lub nie jest prawdopodobne, aby wypełnienie tego zobowiązania spowodowało wypływ środków zawierających w sobie korzyści ekonomiczne. W związku z tym zobowiązanie takie nie jest prezentowane w sprawozdaniu z sytuacji finansowej, natomiast jest ujawniane w informacji dodatkowej do sprawozdania.

Sprawozdawczość dotycząca segmentów działalności

Segment działalności jest grupą aktywów i obszarów działań angażowanych w celu dostarczania produktów lub usług podlegających określonym rodzajom ryzyka i korzyściom różniącym się od rodzajów ryzyka i korzyści innych segmentów działalności. Podstawą wyodrębnienia kosztów segmentu są koszty, na które składają się koszty sprzedaży produktów klientom zewnętrznym oraz koszty transakcji realizowanych z innymi segmentami, które wynikają z działalności operacyjnej danego segmentu i dają się bezpośrednio przyporządkować do tego segmentu.

Aktywa użytkowane wspólnie przez jeden lub przez większą ilość segmentów przypisuje się do tych segmentów wtedy i tylko wtedy, gdy odnośne przychody zostały przypisane także do tych segmentów.

Spółki stanowiące Grupę Kapitałową ujawniają przychody każdego segmentu objętego obowiązkiem sprawozdawczym. Przychody segmentu ze sprzedaży na rzecz klientów zewnętrznych oraz przychody segmentu pochodzące z transakcji realizowanych z innymi segmentami wykazuje się osobno.

Informacje ujawniane na temat podmiotów powiązanych

Grupa na koniec okresu sprawozdawczego prezentuje aktywa i pasywa oraz przychody ze sprzedaży z uwzględnieniem pozycji związanych z podmiotami powiązanymi zgodnie z przepisami Międzynarodowych Standardów Rachunkowości.

Podmiot powiązany jest osobą lub jednostką związaną z jednostką, która sporządza sprawozdanie finansowe ("jednostką sprawozdawczą").

• a) Osoba lub bliski członek rodziny tej osoby jest związany z jednostką sprawozdawczą, jeżeli ta osoba:
  • 1) Sprawuje kontrolę lub współkontrolę nad jednostką sprawozdawczą;
  • 2) Ma znaczący wpływ na jednostkę sprawozdawczą; lub
  • 3) Jest członkiem kluczowego personelu kierowniczego jednostki sprawozdawczej lub jej jednostki dominującej.
• b) Jednostka jest związana z jednostką sprawozdawczą, jeżeli spełniony jest jeden z poniższych warunków:
  • 1) Jednostka i jednostka sprawozdawcza są członkami samej grupy( co oznacza, że każda jednostka dominująca, zależna i współzależna jest związana z pozostałymi jednostkami).
  • 2) Jedna jednostka jest jednostką stowarzyszoną lub wspólnym przedsięwzięciem innej jednostki (lub jednostką stowarzyszoną lub wspólnym przedsięwzięciem członka grupy, której członkiem jest ta inna jednostka).
  • 3) Obydwie jednostki są wspólnymi przedsięwzięciami tego samego trzeciego podmiotu.
  • 4) Jedna jednostka jest wspólnym przedsięwzięciem trzeciej jednostki, a dana inna jednostka jest jednostką stowarzyszoną trzeciej jednostki.
  • 5) Jednostka jest programem świadczeń po okresie zatrudnienia na rzecz pracowników jednostki sprawozdawczej lub jednostki związanej z jednostką sprawozdawczą. Jeżeli jednostka sprawozdawcza jest sama sobie takim programem, sponsorujący pracodawcy są również związani z jednostką sprawozdawczą.

• 6) Jednostka jest kontrolowana lub wspólnie kontrolowana przez osobę określoną w pkt. a)
• 7) Osoba określona w pkt a) ppkt I) i ma znaczący wpływ na jednostkę lub jest członkiem kluczowego personelu kierowniczego jednostki (lub jednostki dominującej tej jednostki).
• 8) Jednostka lub dowolny członek grupy, której jednostka jest częścią, świadczy usługi kluczowego personelu kierowniczego na rzecz jednostki sprawozdawczej lub jej jednostki dominującej.

Związki pomiędzy jednostkami dominującymi a ich jednostkami zależnymi ujawnia się niezależnie od faktu, czy pomiędzy podmiotami powiązanymi miały miejsce transakcje.

Jeśli pomiędzy podmiotami powiązanymi miały miejsce transakcje, Grupa ujawnia informacje dotyczące istoty związku pomiędzy podmiotami powiązanymi.

Grupa w zakresie identyfikacji podmiotów powiązanych prezentuje jednostki, dla których jednostka dominująca jest akcjonariuszem / udziałowcem oraz podmioty, od których jednostka dominująca jest zależna zarówno w sposób pośredni, jak i bezpośredni. Jednostka dominująca za podmioty powiązane uznaje również Członków Zarządu oraz członków ich rodzin.

5.5 RODZAJ ORAZ KWOTY ZMIAN WARTOŚCI SZACUNKOWYCH KWOT, KTÓRE BYŁY PREZENTOWANE W POPRZEDNICH OKRESACH, KTÓRE WYWIERAJĄ ISTOTNY WPŁYW NA BIEŻĄCY OKRES

Sporządzenie skonsolidowanego sprawozdania finansowego zgodnego z MSSF wymaga od Zarządu Spółki użycia ocen i szacunków, które mają wpływ na stosowane zasady rachunkowości oraz wykazywane aktywa, pasywa, przychody oraz koszty.

Szacunki i związane z nimi założenia opierają się o doświadczenia historyczne i inne czynniki uznawane za istotne. Rzeczywiste wyniki mogą odbiegać od przyjętych wartości szacunkowych.

Podstawowe osądy i szacunki dokonane w procesie stosowania zasad rachunkowości i mające największy wpływ na wartości ujęte w sprawozdaniu finansowym obejmowały:

- Ujmowanie przychodów

Poszczególne Spółki w Grupie stosują metodę procentowego zaawansowania prac przy rozliczaniu kontraktów długoterminowych czyli dla sprzedaży dla której zobowiązania są spełniane w czasie. Stopień zaawansowania usługi mierzy się udziałem kosztów poniesionych do całości szacowanych kosztów kontraktu. Wyceny bieżące stopnia zaawansowania kontraktów ujmuje się na w pozycjach aktywo / zobowiązanie z tyt. umów z klientami.

- Ujmowanie aktywów z tyt. praw do użytkowania w przypadku umów na czas nieokreślony

Spółka ujmując aktywa z tyt. prawa do użytkowania, szacuje nieodwoływalny okres leasingu. W przypadku umów na czas nieokreślony oraz umów z opcją przedłużenia, Spółka ocenia w jakim najbardziej prawdopodobnym okresie będzie korzystał z aktywów, biorąc pod uwagę dotychczasową praktykę oraz biznesowe plany na kolejne lata.

- Stawki amortyzacyjne

Wysokość stawek amortyzacyjnych ustalana jest na podstawie przewidywalnego okresu ekonomicznej użyteczności składników rzeczowego majątku trwałego oraz wartości niematerialnych. Grupa weryfikuje przewidywane okresy użytkowania ekonomicznego składników pozycji rzeczowych aktywów trwałych na koniec każdego rocznego okresu sprawozdawczego.

W 2019 r. nie dokonano zmian stawek amortyzacji które by istotnie wpłynęły na koszty amortyzacji i wyniki Grupy zarówno na rok 2019, jak i lata kolejne.

- Utrata wartości rzeczowych aktywów trwałych, wartości niematerialnych i aktywów z tyt. prawa do użytkowania

Poszczególne Spółki w Grupie dokonują oceny, czy wystąpiły przesłanki wskazujące na możliwość wystąpienia utraty wartości pojedynczych składników aktywów lub ośrodków wypracowujących środki pieniężne. W ramach analizy oceniane są przesłanki pochodzące z zewnętrznych źródeł informacji jak i przesłanki wewnętrzne. Wystąpienie przesłanki wskazującej na możliwość utraty wartości wymaga oszacowania wartości odzyskiwalnej. Więcej informacji na temat utraty wartości ww. aktywów znajduje się w Nocie 6.6.

- Odpisy na zapasy

Ustalenie odpisów wartości zapasów, wymaga oszacowania ich wartości netto możliwych do uzyskania bazując na najbardziej aktualnych cenach sprzedaży na moment dokonania szacunków.

- Utrata wartości należności z tytułu dostaw i usług oraz pozostałych należności, jak również aktywów z tyt. umów z klientami

W celu oszacowania oczekiwanej straty kredytowej Grupa stosuje podejście indywidualne i uproszczone. W przypadku podejścia uproszczonego Grupa wykorzystuje matrycę rezerw oszacowaną na podstawie historycznych poziomów spłacalności przez kontrahentów. Grupa uwzględnia informacje dotyczące przyszłości w stosowanych parametrach modelu szacowania strat oczekiwanych, poprzez zarządczą korektę bazowych współczynników prawdopodobieństwa

niewypłacalności. Dla należności spornych i nieściągalnych Grupa stosuje indywidualną ocenę zarządu poszczególnych sald z kontrahentami.

- Wycena rezerw

Tworzenie rezerw wymaga dokonania szacunków prawdopodobieństwa wypływu środków zawierających w sobie korzyści ekonomicznych oraz określenia wysokości stanowiącej najbardziej wiarygodny szacunek nakładów niezbędnych do wypełnienia obowiązku obecnego na koniec okresu sprawozdawczego. Rezerwy są tworzone, gdy prawdopodobieństwo wypływu środków zawierających w sobie korzyści ekonomiczne jest większe niż 50%

- Wycena rezerw z tytułu świadczeń pracowniczych

Rezerwy z tytułu świadczeń pracowniczych (odprawy emerytalne i rentowe oraz nagrody jubileuszowe) zostały oszacowane za pomocą metod aktuarialnych, które bazują na przyjętych przez aktuariusza założeniach.

- Składniki aktywów z tytułu podatku odroczonego

Poszczególne Spółki Grupy rozpoznają składniki aktywów z tytułu podatku odroczonego bazując na założeniu, że w przyszłości zostanie osiągnięty zysk podatkowy pozwalający na jego wykorzystanie. Pogorszenie uzyskiwanych wyników podatkowych w przyszłości mogłoby spowodować, że założenie to stałoby się nieuzasadnione.

- Wdrożenie MSSF 16 Leasing

Wdrożenie MSSF 16 wymagało dokonania szacunków i wyliczeń, które miały wpływ na wycenę zobowiązań z tytułu leasingu oraz aktywów z tytułu prawa do użytkowania. Obejmują one m.in.:

• ustalenie umów objętych leasingiem MSSF 16,
• ustalenie pozostałego okresu obowiązywania leasingu (w tym dla umów z nieokreślonym terminem lub z możliwością przedłużenia)
• ustalenie krańcowych stop procentowych stosowanych do dyskontowania przyszłych przepływów pieniężnych,
• wskazanie okresów użyteczności i ustalenia stawek amortyzacyjnych praw do użytkowania aktywów ujętych na dzień 1 stycznia 2019 r.

Informacje o zmianach pozycji ujętych w sprawozdaniu z sytuacji finansowej na które mogły mieć wpływ osądy i szacunki w stosunku do końca 2018 r. przedstawione zostały poniżej:

Grupa INTROL

	Nr noty	31.12.2019	31.12.2018 (dane przekształcone)	Zmiana
Odpisy aktualizujące wartość aktywów:		14 902	15 212	(310)
UTRATA WARTOŚCI (MSR 36)
- wartości niematerialne (w tym wartość firmy)	6.5	25	-	25
- środki trwałe	6.1	574	-	574
- aktywa z tyt. prawa do użytkowania	6.2	-	-	-
- zapasy	6.9	2 690	4 292	(1 602)
- inwestycje długo- i krótkoterminowe	6.17	31	84	(53)
- inne (RMK i inne)		59	961	(902)
OCZEKIWANE STRATY KREDYTOWE (MSSF 9)
- należności długo- i krótkoterminowe	6.10	9 002	7 456	1 546
- aktywa z tyt. umów z klientami	6.11	32	-	32
- odpisy na pożyczki	6.17	2 489	2 419	70
- inne		-	-	-
Aktywa z tyt. praw do użytkowania	6.2	37 505	-	37 505
Zobowiązania związane z prawami do użytkowania	6.25	34 178	-	34 178
Aktywa z tytułu odroczonego podatku dochodowego	6.38.3	16 589	15 514	(1 075)
Rezerwa na odroczony podatek dochodowy	6.38.3	9 974	9 862	112
Rezerwy:	6.23	13 471	13 030	441
- na naprawy gwarancyjne	6.23	347	580	(233)
- na straty na kontraktach	6.23	5 017	3 099	1 918
- na świadczenia pracownicze i tym podobne:	6.23	6 906	7 912	(1 006)
- odprawy emerytalne i rentowe	6.23	1 923	1 555	368
- urlopy	6.23	2 017	2 258	(241)
- premie dla Zarządów	6.23	1 112	1 826	(714)
- pozostałe premie	6.23	1 289	1 876	(587)
- nagrody jubileuszowe	6.23	565	397	168
- inne	6.23	-	-	-
- pozostałe rezerwy:	6.23	1 201	1 439	(238)
- na badanie bilansu	6.23	176	161	15
- inne	6.23	1 025	1 278	(253)
Umowy z klientami:
- aktywa z tytułu umów z klientami	6.11	23 428	31 082	(7 654)
- zobowiązania z tytułu umów z klientami	6.11	15 434	10 278	5 156

Istotne założenia, przyjęte przy szacowaniu powyższych wartości, nieopisane w niniejszym punkcie zostały przedstawione w nocie 5.4.1 "Informacje dotyczące zasad rachunkowości przyjętych przez sporządzaniu sprawozdania".

6. NOTY DO SPRAWOZDANIA FINANSOWEGO

6.1 ŚRODKI TRWAŁE (WG. GRUP RODZAJOWYCH)

2 0 1 9 r k o	Gr ty un (w ty m p raw o ży tko nia u wa wi ste ec zy g o ) tu g run	Bu dy nk i, lok ale i ob iek inż nie rii ty y j i w j lą do od we ne	Ur dz ia zą en hn icz i tec ne ma szy ny	Śr od ki tra ort ns p u	Inn śro dk i e trw ałe	Śr od ki t ałe rw raz em
Wa ść br śro dk ów ały ch tek ok rto utt trw o na p oc zą res u	5 7 7 9	5 6 6 7 9	7 8 2 6 4	2 0 8 0 0	1 3 8 1 2	5 1 7 3 3 4
(w S SF ) Zm ian ad olit ki r hu nko ści dro że nie M 16 y z as p y ac wo	-	-	( ) 1 0 1 0 9	( ) 8 8 4 7	( ) 8 2 7	( ) 1 9 7 8 3
ów Wa rto ść br utt śro dk trw ały ch tek ok mi h o na p oc zą res u p o z an ac	5 7 7 9	5 6 6 7 9	6 8 1 5 5	1 1 9 5 3	1 2 9 8 5	1 5 5 5 5 1
Zw ię ks nia (z tuł ) ty ze u	-	4 4 2	4 8 5 7	2 3 0 7	1 8 3 9	9 3 3 7
ku / n ab cia za pu y –	-	4 4 2	4 2 7 5	4 5 5	1 8 3 9	7 0 1 1
rek las fika cj ak ów a d tko nia tyw ty t. p ży a z raw o u wa y z –	-	-	4 9 0	1 8 1 0	-	2 3 0 0
inn e –	-	-	2 0	4 2	-	6 2
Zm nie j nia (z tuł ) (- ) ty sze u	-	( 2 8 5 )	( 1 2 5 ) 7	( 2 4 3 2 )	( 3 9 8 )	( 4 3 9 0 )
da i lik wid acj i ży sp rze –	-	( ) 2 8 5	( ) 1 2 7 0	( ) 2 4 3 2	( ) 3 9 8	( 4 3 8 5 )
inn e –	-	-	( ) 5	-	-	( ) 5
Prz ies nia trz em zc ze w ew nę ne	-	( ) 9 1 8	9 5 8	-	( ) 4 0	-
ów Wa ść br śro dk ały ch ko nie kre rto utt trw o na c o su	5 9 7 7	5 5 9 1 8	2 6 2 3 7	1 1 8 2 8	1 4 3 8 6	1 6 0 5 3 4
Sk ulo cj (u nie ) tek ok ort um wa na am za a mo rze na p oc res y zą u	-	1 0 1 9 2	2 8 2 9 0	5 1 2 2 8	7 9 4 6	5 8 6 8 6
(w S SF ) Zm ian ad olit ki r hu nko ści dro że nie M 16 y z as p y ac wo	-	-	( 1 3 5 6 )	( 2 6 7 1 )	( 1 4 1 )	( 4 1 6 8 )
Sk cj (u nie ) ulo ort tek ok um wa na am y za a mo rze na p oc zą res u p o ian h zm ac	-	1 0 1 9 2	2 6 9 3 4	9 5 8 7	7 8 0 5	5 4 5 1 8
Am cj kre (z tuł ) ort ty y za a z a o s u	-	9 2 8	3 4 9 0	4 3 2	7 9 8	5 6 4 8
ię ksz eń zw –	-	1 0 7 0	4 2 1 7	1 3 2 4	1 2 0 7	7 8 1 8
fika ów rek las cj ak tyw ty t. p a d ży tko nia y a z z raw o u wa –	-	-	3 6 0	1 1 0 1	-	1 4 6 1
i (- ) nie j ń z ty tuł da ży i lik wid acj zm sze u s p rze –	-	( 1 4 2 )	( 1 1 1 9 )	( 2 0 0 6 )	( 3 9 ) 7	( 3 6 4 6 )
iej ń/z wię ksz eń tuł mie ń w ch ( +/- ) ty trz z mn sze z u p rze szc ze ew nę ny –	-	-	3 0	-	( 3 0 )	-
in ch ny –	-	-	2	1 3	-	1 5
Sk ulo cj (u nie ) ko nie kre ort um wa na am za a mo rze na c o su y	-	1 1 1 2 0	3 0 4 2 4	1 0 0 1 9	8 6 0 3	6 0 1 6 6
isy śc i n O dp ty tuł tra ty rto tek ok z u u wa a p oc zą res u	-	-	-	-	-	-
O dp isy tuł śc i n a k iec ok ty tra ty rto z u u wa on res u	-	4 5 7	-	-	-	5 4 7
W ść śr od k ów ały ch ko nie kre art tto trw o ne na c o su	5 7 7 9	4 4 2 2 4	4 2 1 9 9	1 8 0 9	5 7 8 3	9 9 7 9 4
śro dk i tr łe bu do wi ty w m wa w e	-	3	1 4 8	-	1 6 4	3 1 5

Skonsolidowane sprawozdanie finansowe za 2019 r. Strona 36 z 93

k 2 0 1 8 r o	Gr ( ty ty un w m p raw o ży ko ia t u wa n iec teg w zy s o ) tu g ru n	Bu dy k i, lo ka le n i o b ie k ty in ży ier i i n lą do j i we dn j wo e	Ur dz ia zą en hn icz i tec ne ma sz y ny	Śr d k i o tra tu ns p or	Inn śr d k i e o łe trw a	Śr d k i łe trw o a raz em
ś ć śr ów W to br t to d k trw ły h n te k o kre ar u o a c a p oc zą su	5 1 6 0	4 8 7 6 5	6 8 2 6 7	1 9 8 1 4	1 2 1 3 8	1 5 4 1 4 4
( ) Zw ię ks ia łu ty tu ze n z	6 1 9	7 9 1 9	1 2 0 1 3	3 5 7 0	2 0 3 2	2 6 1 5 3
ku / n by ia - z a p u a c	6 1 9	8 9 8 7	1 2 0 1 3	3 0 5 7	2 0 3 2	2 6 1 3 2
inn e -	-	2 1	-	-	-	2 1
Zm ie j ia ( łu ) (- ) ty tu n sz en z	-	( 5 )	( 2 0 1 4 )	( 2 5 8 4 )	( 3 6 0 )	( 4 9 6 3 )
da ży i l i kw i da j i - s p rze c	-	( ) 5	( ) 2 0 1 4	( ) 2 5 8 4	( ) 3 5 6	( ) 4 9 5 9
inn e -	-	-	-	-	( ) 4	( ) 4
Pr ies ia trz ze m zc ze n we wn ne ę	-	-	( 2 )	-	2	-
ów W ś ć br śr d k ły h n ko iec kre to t to trw ar u o a c a n o su	5 7 7 9	5 6 6 7 9	7 8 2 6 4	2 0 8 0 0	1 3 8 1 2	1 7 5 3 3 4
S ku low j ( ie ) k o kre ty te mu an a a mo r za c a um or ze n na p oc zą su	-	9 3 6 1	2 5 1 4 3	1 1 0 6 6	7 2 1 2	5 2 7 8 2
Am j kre ( łu ) ty ty tu or za c a z a o s z	-	8 3 1	3 1 4 7	1 1 9 2	7 3 4	5 9 0 4
ię ks ń ze - z w	-	8 3 6	4 3 8 4	3 0 1 5	1 0 8 7	9 3 4 9
ie j ń z łu da i l i kw i da j i ty tu ży - z mn sz e sp rze c	-	( ) 5	( 1 2 3 ) 7	( 1 8 9 ) 5	( 3 4 4 )	( 3 4 4 5 )
inn h y c -	-	-	-	-	-	-
S ku low j ( ie ) ko iec kre ty mu an a a mo r za c a um or ze n na n o su	-	1 0 1 9 2	2 8 2 9 0	1 2 2 5 8	7 9 4 6	5 8 6 8 6
O dp isy łu śc i n k o kre ty tu tra ty to te z u wa r a p oc zą su	-	-	-	-	-	-
śc O dp isy ty tu łu tra ty to i n ko iec kre z u wa r a n o su	-	-	-	-	-	-
ów W ś ć n śr d k ły h n ko iec kre to t to trw ar e o a c a n o su	5 7 7 9	4 6 4 8 7	4 9 9 7 4	8 5 4 2	5 8 6 6	1 1 6 6 4 8
śro dk i tr łe lea sin ty w m wa w g u	-	-	8 7 5 3	6 1 7 6	6 8 6	1 5 6 1 5

6.2 PRAWA DO UŻYTKOWANIA AKTYWÓW (WG. GRUP RODZAJOWYCH)

2 0 1 9 r k o	Gr ty un (w ty m p raw o ży tko nia u wa wi ste ec zy g o ) tu g run	Bu dy nk i, lok ale i ob iek inż nie rii ty y j i w j lą do od we ne	Ur dz ia zą en hn icz i tec ne ma szy ny	Śr od ki tra ort ns p u	Inn e	Ra ze m
ów W ść br kty tuł a d ży tko nia tek art utt ty o o a w z u p raw o u wa na p oc zą	-	-	-	-	-	-
ok res u
Zm ian d p oli ki hu nk śc i, w ty ty y za sa rac ow o m:	8 3 02	14 28 4	10 10 9	8 8 47	82 7	42 36 9
wd ie MS SF mia j i śro dk ów ały ch roż 16 tac trw en na p rez en ze z - dro że nie M S SF 16 lea sin M SR 17	- 8 3 02	- 14 28 4	10 109	8 8 47	82 7	19 78 3 22 58 6
( i op j ) - w g era cy ne wg ów Wa ść br tuł a d tko nia tek rto utt			-	-	-
kty ży ty o a w z u p raw o u wa na p oc zą ok mi h res u p o z an ac	8 3 02	14 28 4	10 10 9	8 8 47	82 7	42 36 9
ię ia (z ) Zw ksz ty tuł en u	-	2 0 23	2 1 48	1 8 38	26	6 0 35
( ) ię ksz ia zw en no we um ow y -	-	1 3 36	2 08 4	1 60 1	26	5 0 47
ię ksz ia (z mia ) en na um ow zw y -	-	68 6	60	105	-	85 1
inn e –	-	1	4	132	-	13 7
Zm nie j ia (z tuł ) (- ) ty sz en u	-	-	( 99 2)	( 2 8 33 )	( 10 )	( 3 8 35 )
(z ) nie j nia mia zm sze na um ow y –	-	-	-	-	-	-
nie j nia ( rek las fika cj śro dk i ałe ) trw zm sze y a na –	-	-	( ) 49 0	( ) 1 81 0	-	( ) 2 30 0
inn e –	-	-	( 50 2)	( 1 02 3 )	( 10 )	( 1 53 5 )
Prz ies nia trz em zc ze w ew nę ne	-	-	-	-	-	-
W ść br kty ów tuł a d ży tko nia ko nie art utt ty o o a w z u p raw o u wa na c ok res u	8 3 02	16 30 7	11 26 5	7 8 52	84 3	44 56 9
Sk ulo cj (u nie ) tek ok ort um wa na am y za a mo rze na p oc zą res u	-	-	-	-	-	-
Zm ian ad olit ki r hu nko ści wd roż ie MS SF 16 mia y z as p y ac wo en z na - ów tac j i śro dk trw ały ch p rez en ze	-	-	1 3 56	2 6 71	14 1	4 1 68
Sk ulo cj (u nie ) tek ok ort um wa na am za a mo rze na p oc res u p o y zą ian h zm ac	-	-	1 3 56	2 6 71	14 1	4 1 68
A cj kre (z tuł ) rty ty mo za a z a o s u	42 2	2 0 73	90	21 9	92	2 8 96
ię ksz eń zw –	42 2	2 07 3	71 7	1 69 7	98	5 0 07
( ) nie j nia rek las fika cj śro dk i tr łe zm sze y a n a wa –	-	-	( ) 36 0	( 1) 1 10	-	( 1) 1 46
ń/z eń ń w ( +-) iej wię ksz ty tuł mie trz ch z mn sze z u p rze szc ze ew nę ny –	-	-	-	-	-	-
inn ch y –	-	-	( 7) 26	( 7) 37	( ) 6	( 65 0 )
Sk ulo cj (u nie ) ko nie kre ort um wa na am y za a mo rze na c o su	42 2	2 07 3	1 44 6	2 89 0	23 3	7 0 64
Od isy ty tuł tra ty rto śc i n tek ok p z u u wa a p oc zą res u	-	-	-	-	-	-
isy śc i n iec O dp ty tuł tra ty rto a k ok z u u wa on res u	-	-	-	-	-	-
ów W art ść tto ak ty ty tuł a d ży tko nia ko nie o ne w z u p raw o u wa na c ok res u	7 8 80	14 23 4	9 8 19	4 9 62	61 0	50 5 37

Zabezpieczenia na majątku trwałym:	31.12.2019	31.12.2018
Hipoteka na nieruchomościach*	106 140	107 190
Zastaw na maszynach i urządzeniach **	23 160	24 950
*Wartość wpisów w hipotekach

**Wartość netto aktywów na dzień bilansowy.

Grupa INTROL

Na dzień 31.12.2019 r. ustanowiono następujące zabezpieczenie na rzeczowych aktywach trwałych: Umowa o wielocelową i wielowalutową linię kredytową nr M0007000 z dnia 10.01.2013 r., wraz z późniejszymi zmianami oraz umowy wymiany stóp procentowych IRS (Interest Rate Swap), zabezpieczona hipoteką umowną łączną do kwoty 96 900 000 zł na nieruchomości:

• INTROBAT Sp. z o.o. położonej w Chorzowie przy ul. 16 lipca 14, KW nr KA1C/00016367/9,

• INTROL S.A. położonej w Chorzowie przy ul. Żelaznej 5, KW nr KA1C/00027620/1,

wraz z cesjami praw z polis.

Na dzień 31.12.2018 r. ustanowiono następujące zabezpieczenie na rzeczowych aktywach trwałych: Umowa o wielocelową i wielowalutową linię kredytową nr M0007000 z dnia 10.01.2013 r. wraz z późniejszymi zmianami oraz umowy wymiany stóp procentowych IRS (Interest Rate Swap), zabezpieczona hipoteką umowną łączną do kwoty 96 900 000 zł na nieruchomości:

• INTROBAT Sp. z o.o. położonej w Chorzowie przy ul. 16 lipca 14, KW nr KA1C/00016367/9,

• INTROL S.A. położonej w Chorzowie przy ul. Żelaznej 5, KW nr KA1C/00027620/1,

trwałych objętych zastawem na dzień 31.12.2019 r. wynosi 23 160 428,75 zł.

wraz z cesjami praw z polis.

LIMATHERM S.A.

Na dzień 31.12.2019 r. ustanowione były następujące zabezpieczenia na rzeczowych aktywach trwałych: Umowa o kredyt nr CDR/47501/16, umowa nr CDR/47500/16, umowa nr CRD/53056/18 oraz limit na zamianę stopy procentowej określony w Umowie Ramowej wraz z późniejszymi zmianami do wyżej wymienionych umów, zabezpieczone w formie zastawu rejestrowego na zbiorze rzeczy ruchomych wraz z cesją z praw polisy. Najwyższa suma zabezpieczenia na dzień 31.12.2019 r. wynosi 64 776 000,0 zł. Wartość księgowa netto rzeczowych aktywów

Na dzień 31.12.2018 r. ustanowione były następujące zabezpieczenia na rzeczowych aktywach trwałych:

Umowa o kredyt nr CDR/47501/16, umowa nr CDR/47500/16, umowa nr CRD/53056/18 oraz limit na zamianę stopy procentowej określony w Umowie Ramowej wraz z późniejszymi zmianami do wyżej wymienionych umów, zabezpieczone w formie zastawu rejestrowego na zbiorze rzeczy ruchomych wraz z cesją z praw polisy. Najwyższa suma zabezpieczenia na dzień 31.12.2018 r. wynosi 64 776 000,0 zł. Wartość księgowa netto rzeczowych aktywów trwałych objętych zastawem na dzień 31.12.2018 r. wynosi 24 950 450,21 zł.

PWP KATOWICE Sp. z o.o.

Na dzień 31.12.2019 r. nie występują zabezpieczenia w formie hipoteki na rzeczowych aktywach trwałych na nieruchomości położonej w Ostrowie Wielkopolskim obejmujące działki nr KZIW/00005494/2, KZIW/00005496/6, KZIW/00005498/0, KZIW/00071507/0

Na dzień 31.12.2018 r. ustanowione były następujące zabezpieczenia na rzeczowych aktywach trwałych: Umowa o kredyt nr 848/2012/00000095/00 zabezpieczona w formie hipoteki do kwoty 1 050 000 zł na nieruchomości położonej w Ostrowie Wielkopolskim obejmujące działki nr KZIW/00005494/2, KZIW/00005496/6, KZIW/00005498/0, KZIW/00071507/0 wraz z cesją z praw polisy.

LIMATHERM SENSOR Sp. z o.o.

Na dzień 31.12.2019 r. ustanowione były następujące zabezpieczenia na rzeczowych aktywach trwałych: Umowa o kredyt inwestycyjny nr K00053/18 z dnia 21.02.2018 wraz z późniejszymi aneksami zabezpieczona w formie hipoteki do kwoty 6 975 000,00 na prawie użytkowania wieczystego wpisanego w KW nr NS1L/00040272/6. Umowa o kredyt obrotowy nr K00395/18 z dnia 10.05.2018 zabezpieczona w formie hipoteki do kwoty 2 265 000,00 na prawie użytkowania wieczystego wpisanego w KW nr NS1L/00040272/6.

Na dzień 31.12.2018 r. ustanowione były następujące zabezpieczenia na rzeczowych aktywach trwałych: Umowa o kredyt inwestycyjny nr K00053/18 z dnia 21.02.2018 wraz z późniejszymi aneksami zabezpieczona w formie hipoteki do kwoty 6 975 000,00 na prawie użytkowania wieczystego wpisanego w KW nr NS1L/00040272/6. Umowa o kredyt obrotowy nr K00395/18 z dnia 10.05.2018 zabezpieczona w formie hipoteki do kwoty 2 265 000,00 na prawie użytkowania wieczystego wpisanego w KW nr NS1L/00040272/6.

W pozostałych spółkach Grupy INTROL na dzień 31 grudnia 2019 roku oraz na 31 grudnia 2018 roku nie wystąpiły zabezpieczenia na majątku trwałym.

6.3 WARTOŚĆ FIRMY

	2019	2018
Wartość firmy brutto na początek okresu	5 332	5 332
Zwiększenia/zmniejszenia	-	-
- nabycie jednostki zależnej (+)	-	-
- zbycie jednostki zależnej (-)	-	-
- przekwalifikowane do aktywów przeznaczonych do sprzedaży (-)	-	-
- inne zmiany	-	-
Wartość firmy brutto na koniec okresu	5 332	5 332
Odpis z tytułu utraty wartości na początek okresu	-	-
- odpis z tytułu utraty wartości w trakcie roku	-	-
- zbycie jednostki zależnej (-)	-	-
Odpis z tytułu utraty wartości na koniec okresu	-	-
Wartość firmy netto na koniec okresu	5 332	5 332

Wartość firmy wykazana w sprawozdaniu z sytuacji finansowej obejmuje ujętą na moment nabycia wartość firm dotyczącą 3 jednostek zależnych INTROL S.A. tj. PWP Katowice Sp. z o.o., BI Atechem Sp. z o.o. oraz INTROL Pro - ZAP Sp. z o.o., które wynosiły odpowiednio na 31.12.2019 oraz 31.12.2018 r. 2 797 tys. zł, 954 tys. zł oraz 1 582 tys. zł. Wartość ta nie uległa zmianie w stosunku do roku ubiegłego.

Informacje na temat testu na utratę wartości firmy zostały zaprezentowane w nocie 6.6.

6.4 KOSZTY PRAC BADAWCZYCH I ROZWOJOWYCH UJĘTE W WYNIKU W MOMENCIE PONIESIENIA

	31.12.2019	31.12.2018
Nakłady na prace badawcze i rozwojowe ujęte w sprawozdaniu z całkowitych dochodów w momencie poniesienia:
- ujęte w kosztach sprzedaży produktów, towarów i materiałów,	2 758	1 031
- ujęte w kosztach ogólnego zarządu	2 147	3 002
- ujęte w pozostałych kosztach	-	-
Razem	4 905	4 033

6.5 INNE WARTOŚCI NIEMATERIALNE

	Koszty prac	Nabyte koncesje, patenty, licencje i podobne wartości, w tym:		Wartości
2019 rok rozwojowych	Ogółem	oprogramowanie komputerowe	niematerialne razem
Wartość brutto wartości niematerialnych na początek okresu	1 093	8 310	4 793	9 403
Zwiększenia	1 179	628	405	1 807
Zmniejszenia (-)	-	(25)	(25)	(25)
Wartość brutto wartości niematerialnych na koniec okresu	2 272	8 913	5 173	11 185
Skumulowana amortyzacja (umorzenie) na początek okresu	481	5 403	3 799	5 884
Amortyzacja za okres	33	652	338	685
Inne zmiany odpisów amortyzacyjnych (+-)	(1)	(25)	(19)	(26)
Skumulowana amortyzacja (umorzenie) na koniec okresu	513	6 030	4 118	6 543
Odpisy z tytułu utraty wartości na początek okresu	-	-	-	-
Odpisy z tytułu utraty wartości na koniec okresu	-	25	-	25
Wartość netto wartości niematerialnych na koniec okresu	1 759	2 858	1 055	4 617
W tym wartości niematerialne nie zakończone	203	304	304	507
		Nabyte koncesje, patenty, licencje
	Koszty prac	i podobne wartości, w tym:		Wartości niematerialne
2018 rok	rozwojowych	Ogółem	oprogramowanie komputerowe	razem
Wartość brutto wartości niematerialnych na początek okresu	5 609	6 463	5 278	12 072
Zwiększenia	3 477	1 961	230	5 438
Zmniejszenia (-)	(7 993)	(114)	(715)	(8 107)
Wartość brutto wartości niematerialnych na koniec okresu	1 093	8 310	4 793	9 403
Skumulowana amortyzacja (umorzenie) na początek okresu	474	4 874	4 109	5 348
Amortyzacja za okres	7	636	405	643
Inne zmiany odpisów amortyzacyjnych (+-)	-	(107)	(715)	(107)
Skumulowana amortyzacja (umorzenie) na koniec okresu	481	5 403	3 799	5 884
Odpisy z tytułu utraty wartości na początek okresu	-	-	-	-
Odpisy z tytułu utraty wartości na koniec okresu	-	-	-	-
Wartość netto wartości niematerialnych na koniec okresu	612	2 907	994	3 519

W latach 2019 - 2018 wartości niematerialne obejmowały głównie posiadane oprogramowanie oraz licencje na oprogramowanie komputerowe, jak również koszty prac rozwojowych.

W 2018 r. dokonano spisania w koszty, koszty prac rozwojowych o łącznej wartości 7 993 tys. zł, jak również dokonano w wyniku zmiany klasyfikacji wartości niematerialnych i prawnych reklasyfikacji oprogramowania do licencji, co spowodowało obniżenie wartości brutto oprogramowania o kwotę 613 tys. zł.

Wartości niematerialne nabyte w drodze dotacji rządowych wynoszą odpowiednio na 31.12.2019 i 31.12.2018 203 tys. zł oraz 0 zł.

6.6 UTRATA WARTOŚCI AKTYWÓW NIEFINANSOWYCH – WARTOŚCI FIRMY I POZOSTAŁYCH AKTYWÓW NIEFINANSOWYCH

Utrata wartości firmy

Po początkowym ujęciu, wartość firmy jest wykazywana w kwocie ustalonej na dzień przejęcia pomniejszonej o wszelkie skumulowane odpisy z tyt. utraty wartości. Test na utratę wartości przeprowadza się raz na rok lub częściej, w przypadku wystąpienia przesłanek. Wartość firmy nie podlega amortyzacji. Na dzień przejęcia nabyta firma jest alokowana do każdego z ośrodków wypracowujących środki pieniężne, do którego została alokowana dana wartość firmy. W przypadku, gdy odzyskiwalna wartość ośrodka wypracowującego środki pieniężne jest niższa niż wartość bilansowa, ujęty zostaje odpis z tytułu utraty wartości. Odwrócenie dokonanego uprzednio odpisu z tytułu utraty wartości firmy nie jest możliwe.

Na koniec 31.12.2019 r. oraz 31.12.2018 r. zostały przeprowadzone testy na utratę wartości w oparciu o bieżącą wartość wolnych przepływów pieniężnych, które zostaną wygenerowane przez wskazane Spółki w przyszłości. Wyliczeń dokonano dla przepływów pieniężnych odpowiednio w latach 2020-2024 oraz w latach 2019-2023. Podstawę do wyliczeń przepływów pieniężnych stanowi planowany wynik operacyjny (EBIT) odpowiednio w latach 2020-2024 i 2019-2023 oraz amortyzacja z tego okresu. Wielkości EBIT wynikają z prognoz spółek odpowiednio na lata 2020-2024 oraz 2019-2023 przygotowane w oparciu o dane historyczne oraz przewidywania Zarządów co do rozwoju rynku.

Stopa dyskontowa przyjęta do kalkulacji odzwierciedla średnioważony koszt kapitału (WACC) na poziomie między 8,07% - 8,78% (2018 r. 7,39% - 8,58%) przy uwzględnieniu stopy wolnej od ryzyka odpowiadającej bieżącej do dochodowości 10-letnich obligacji Skarbu Państwa na poziomie 2,7% (2018 r. 2,5/2,7%) oraz premii za ryzyko działalności właściwe dla branży (2019 r. 6,75%, 2018 r. 6,1%). Stopa wzrostu zastosowana do ekstrapolacji prognoz przepływów pieniężnych wykraczających poza szczegółowy okres objęty planowaniem została przyjęta na poziomie 4% (2018 r. 4%).

Na podstawie przeprowadzonych testów nie stwierdzono konieczności dokonania odpisów wartości firmy zarówno na koniec 2019, jak i 2018 r.

Utrata wartości rzeczowych aktywów trwałych i wartości niematerialnych

Test na utratę wartości rzeczowych aktywów trwałych i wartości niematerialnych, poza wartościami niematerialnymi o okresie nieokreślonym oraz wartościami niematerialnymi, które nie są jeszcze dostępne do użytkowania, są przeprowadzane gdy wystąpią przesłanki wskazujące na utratę wartości. Test na utratę wartości przeprowadza się poprzez porównanie wartości bilansowej aktywa (lub ośrodka wypracowującego środki pieniężne, jeżeli aktywo nie generuje samodzielnie wpływów pieniężnych) z wartością odzyskiwalną tj. wyższą spośród wartości godziwej pomniejszonej o koszty sprzedaży lub wartości użytkowej.

Strata wynikająca z utraty wartości jest ujmowana w rachunku zysków i strat.

Jeśli strata z tytułu utraty wartości ulega następnie odwróceniu, wartość netto składnika aktywów (lub ośrodka generującego przepływy pieniężne) zwiększana jest do nowej oszacowanej wartości odzyskiwalnej, nie przekraczającej jednak wartości bilansowej tego składnika aktywów w jaka byłaby ustalona, gdyby w poprzednich latach nie ujęto straty z tytułu utraty wartości składnika aktywów generującego przepływy pieniężne. Odwrócenie straty z tytułu utraty wartości ujmuje się w rachunku zysków i strat.

W roku obrotowym w wyniku przeprowadzonych analiz wystąpienia przesłanek i testów odpisem objęto:

• inwestycje w obcym środku trwałym na kwotę 574 tys. zł, w związku z brakiem pewności co do przedłużenia wynajmu pomieszczeń w których przeprowadzono inwestycje wynajmowanych przez spółkę zależną, w związku z gorszymi niż przewidywano perspektywami rozwoju spółki zależnej,

• wartość niematerialną i prawną na kwotę 25 tys. zł, stanowiące wniesioną aportem wartość co do której nie ma pewności że przyniesie w przyszłości korzyści ekonomiczne.

Ocena ryzyka utraty wartości aktywów w kontekście kapitalizacji giełdowej INTROL S.A.

W związku z utrzymywaniem się kapitalizacji giełdowej Jednostki Dominującej poniżej wartości bilansowej aktywów netto zgodnie z MSR 36 Zarząd INTROL S.A. dokonał analizy, który obszar działalności Spółki i Grupy może być dotknięty utratą wartości. W efekcie przeprowadzonej analizy, nie zidentyfikowano dodatkowych aktywów poza aktywami już objętymi odpisami, które co do których wystąpiłaby konieczność dodatkowych odpisów. W szczególności analizą objęto prognozowane wyniki poszczególnych Spółek w Grupie, w powiązaniu z posiadanym majątkiem.

W wyniku przeprowadzonej oceny stwierdzono brak związku spadku kursu akcji INTROL S.A z działalnością Grupy i w konsekwencji nie stwierdzono utraty wartości aktywów Grupy.

6.7 GRUPA JAKO LEASINGODAWCA

Grupa INTROL w niewielkim zakresie występuje jako leasingodawca. Większość majątku jest wykorzystywana na potrzeby własne, dopiero w przypadku gdy w ramach grupy nie ma potrzeby wykorzystania posiadanych nieruchomości dokonywany jest wynajem poza Grupę. W szczególności wynajem dotyczy części nieruchomości przy. ul. 16 lipca w Chorzowie, nieruchomości przy ul. Mostowej 2 w Kędzierzynie-Koźlu oraz nieruchomości przy ul. Żelaznej 5 w Chorzowie.

Środki trwałe oddane w leasing operacyjny wg Grup:

	31.12.2019	31.12.2018
Grunty (w tym prawo do użytkowania wieczystego gruntu)	23	23
Budynki, lokale i obiekty inżynierii lądowej i wodnej	943	978
Urządzenia techniczne i maszyny	5	-
Środki transportu	-	-
Inne środki trwałe	-	-
Razem	971	1 001

Analiza wymagalności leasingu operacyjnego

	31.12.2019	31.12.2018
Rok 1	241	164
Rok 2	194	176
Rok 3	194	129
Rok 4	194	129
Rok 5	194	129
Rok 6 i pozostałe	970	646
Razem	1 987	1 373

Dochód z tytułu leasingu w roku 2019 wyniósł 80 tys. zł, a w roku 2018 wyniósł 115 tys. zł. Dochód odnoszący się do zmiennych opłat leasingowych, które nie są zależne od indeksu lub stopy nie wystąpił w obu badanych okresach.

6.8 INSTRUMENTY POCHODNE ZABEZPIECZAJĄCE PRZEPŁYWY PIENIĘŻNE

6.8.1 AKTYWA FINANSOWE – ZABEZPIECZAJĄCE INSTRUMENTY POCHODNE

	31.12.2019	31.12.2018
Kontrakty forward w walutach obcych	3 803	3 108
Kontrakty IRS	-	-
Razem	3 803	3 108
- część długoterminowa	1 729	527
- część krótkoterminowa	2 074	2 581

Wycena instrumentów pochodnych związana jest instrumentami pochodnymi stanowiącymi zabezpieczenie przepływów pieniężnych w ramach rachunkowości zabezpieczeń. Szczegółowe informacje w Punkcie 6.45 sprawozdania finansowego.

6.8.2 ZOBOWIĄZANIA FINANSOWE – ZABEZPIECZAJĄCE INSTRUMENTY POCHODNE

	31.12.2019	31.12.2018
Kontrakty forward w walutach obcych	-	800
Kontrakty IRS	963	855
Razem	963	1 655
- część długoterminowa	963	1 655
- część krótkoterminowa	-	-

Wycena instrumentów pochodnych związana jest instrumentami pochodnymi stanowiącymi zabezpieczenie przepływów pieniężnych w ramach rachunkowości zabezpieczeń. Szczegółowe informacje w Punkcie 6.45 sprawozdania finansowego.

6.9 ZAPASY

	W d łu y ce na w e g ce ny by ia / ko tu na c sz ia tw wy or ze n	Kw dp is ów ta o o k l izu j h tu a a ą cy c śc i z ów to wa r ap as te k na p oc zą kre o su	Kw dw óc ia ty o o r en dp is ów o k l izu j h tu a a ą cy c j j ko te za p as y u ę a ie j ie ty h p om n sz en c is ów ie dp kre o w o s	Kw ta o ko ia tan wy rzy s dp is ów o izu j k tu l h a a ą cy c ie kre w o s	Kw dp is ów ty o o k l izu j h tu a a ą cy c śc i to wa r ów za p as j ty h w u ę c ie j kre ko o s a ko t sz	Kw dp is ów ta o o k l izu j h tu a a ą cy c śc i z ów to wa r ap as iec ko kre na n o su	W ś ć to ar b i lan so wa ów za p as na iec ko kre n o su
3 1. 1 2. 2 0 1 9
Ma ia ły ter	9 6 2 5	( 8 0 ) 7	2 3 6	-	( 3 9 ) 5	( 1 0 8 3 )	8 4 2 5
Pr du k ku ty to o w	8 0 4 8	( ) 2 9 7	1 4 5	-	( ) 9 7	( ) 2 4 9	7 7 9 9
W by tow y ro g o e	8 7 7 0	( ) 1 4 0 1	8 0 7	-	( ) 1 3	( ) 6 0 7	8 1 6 3
To wa ry	1 5 1 6 2	( ) 1 8 1 4	5 5 2	1 4 7 6	( ) 9 6 5	( ) 7 5 1	1 4 4 1 1
Pr do tu aw o ro zw	-	-	-	-	-	-	-
Ra ze m	4 1 6 0 5	( 4 2 9 2 )	1 7 4 0	1 4 7 6	( 1 6 1 4 )	( 2 6 9 0 )	3 8 9 1 5
3 1. 1 2. 2 0 1 8
Ma ia ły ter	9 6 7 0	( ) 6 9 3	1 4 6	1 0	( ) 2 4 3	( ) 7 8 0	8 8 9 0
Pr du k ku ty to o w	6 7 3 8	( 2 3 2 )	9 8	-	( 1 6 3 )	( 2 9 7 )	6 4 4 1
W by tow ro g o e y	8 9 1 5	( 1 4 9 ) 7	3 6 7	6 5	( 3 3 6 )	( 1 4 0 1 )	1 4 7 5
To wa ry	1 2 6 7 7	( 8 0 ) 7	2 6 0	-	( 1 2 9 4 )	( 1 8 1 4 )	1 4 3 5 5
Pr do tu aw o zw ro	-	-	-	-	-	-	-
Ra ze m	5 4 2 9 0	( ) 3 2 0 2	8 7 1	5 7	( ) 2 0 3 6	( ) 4 2 9 2	3 8 2 9 8

Zgodnie z aneksem nr 17 do Umowy o Multilinię nr M0007000 został ustanowiony zastaw rejestrowy na zapasach następujących spółek: INTROL Automatyka Sp. z o.o . Sp.k., Limatherm Sensor Sp. z o.o., Limatherm Components Sp. z o.o., RAControls sp. z.o.o. oraz Introl Sp. z o.o. do wysokości 13 mln zł.

Wartość odwrócenia odpisów aktualizujących w kwocie 1 740 tys. zł ujęta została w pozostałych przychodach (Nota 6.34). Utworzone odpisy aktualizujące w kwocie 1 614 tys. zł ujęte zostały jako pozostałe koszty (Nota 6.36).

6.10 NALEŻNOŚCI Z TYTUŁU DOSTAW I USŁUG ORAZ POZOSTAŁE NALEŻNOŚCI

6.10.1 NALEŻNOŚCI Z TYTUŁU DOSTAW I USŁUG ORAZ POZOSTAŁE NALEŻNOŚCI RAZEM

	31.12.2019	31.12.2018
Należności z tytułu dostaw i usług:	116 361	96 057
- część długoterminowa	-	-
- część krótkoterminowa do otrzymania w ciągu 12 m-cy	113 118	93 733
- część krótkoterminowa do otrzymania > 12 m-cy	3 243	2 324
Przedpłaty:	3 535	8 267
- część długoterminowa	-	-
- część krótkoterminowa do otrzymania w ciągu 12 m-cy	3 535	8 267
- część krótkoterminowa do otrzymania > 12 m-cy	-	-
Pozostałe należności:	7 474	9 150
- część długoterminowa	390	320
- część krótkoterminowa	7 084	8 830
RAZEM WARTOŚĆ NETTO	127 370	113 474
- część długoterminowa	390	320
- część krótkoterminowa	126 980	113 154
Odpisy z tytułu utraty wartości należności na początek okresu	7 456	6 690
Kwoty odwrócenia odpisów z tytułu utraty wartości należności	539	660
Kwoty wykorzystania odpisów w trakcie okresu	466	1 298
Odpisy z tytułu utraty wartości należności ujęte w trakcie okresu	2 551	2 724
Odpisy z tytułu utraty wartości należności na koniec okresu	9 002	7 456
RAZEM WARTOŚĆ BRUTTO	136 372	120 930

Należności z tytułu dostaw i usług nie są oprocentowane i zazwyczaj mają termin płatności mieszczący się w okresie od 14 do 60 dni. Nie występuje istotne ryzyko uzależnienia od odbiorców. Przedpłaty stanowią głównie zaliczki zapłacone dostawcom krajowym i zagranicznym na dostawę urządzeń niezbędnych do realizacji zawartych kontraktów.

Pozostałe należności krótkoterminowe to głównie rozrachunki o charakterze publicznoprawnym, które na koniec 2019 r. wynosiły 3 647 tys. zł, natomiast na koniec roku 2018 wynosiły 6 022 tys. zł.

Znaczącą pozycję pozostałych należności w 2019 r. stanowiły również należności dotyczące faktoringu 1 420 tys. zł. W pozostałych należnościach w 2018 r. ujęte zostały należności na kwotę 675 tys. zł obejmujące nieregulowaną część należności od faktora wynikająca z umowy faktoringu pełnego. Należności od PFRON (głównie należne dotacje do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych) wynosiły 702 tys. zł i 970 tys. zł na koniec roku 2018 oraz kaucje na kwotę 872 tys. zł, które w 2018 wyniosły 372 tys. zł.

Odpisami aktualizującymi objęte są należności od dłużników postawionych w stan likwidacji lub upadłości, kwestionujących należności, a także w innych wypadkach, gdy ocena sytuacji gospodarczej i finansowej podmiotu wskazuje, że spłata należności w najbliższym czasie nie jest prawdopodobna. Należności dochodzone na drodze sądowej obejmowane są w 100% odpisem.

6.10.2 NALEŻNOŚCI KRÓTKOTERMINOWE OD JEDNOSTEK POWIĄZANYCH

	31.12.2019	31.12.2018
Należności z tytułu dostaw i usług	1 630	1 639
- od jednostek zależnych	7	-
- od pozostałych jednostek	1 623	1 639
Przedpłaty i pozostałe należności	-	10
Razem należności krótkoterminowe od jednostek powiązanych netto	1 630	1 649
Odpisy aktualizujące wartość należności od jednostek powiązanych	193	-
Razem należności krótkoterminowe od jednostek powiązanych brutto	1 823	1 649

6.10.3 ANALIZA WIEKOWANIA NALEŻNOŚCI Z TYTUŁU DOSTAW I USŁUG

	31.12.2019	31.12.2018
Należności od jednostek powiązanych
Należności bieżące	229	1 428
Należności przeterminowane	1 594	211
Razem wartość brutto	1 823	1 639
Odpisy aktualizujące wartość należności od jednostek powiązanych	193	-
Razem wartość netto	1 630	1 639
Należności od jednostek pozostałych
Należności bieżące	88 644	75 835
Należności przeterminowane nie objęte odpisem aktualizującym	26 089	18 614
1-90 dni	20 816	17 416
91-180 dni	640	807
181-360 dni	2 474	233
ponad 360 dni	2 158	158
Należności objęte odpisem aktualizującym	8 426	6 796
- należności sporne – podejście indywidualne	7 632	5 048
- należności wg macierzy rezerw:	694	913
Bieżące	32	-
1-90 dni	74	-
91-180 dni	18	-
180-360 dni	259	425
ponad 360 dni	211	488
- pozostałe należności wątpliwe	100	835
Razem wartość brutto	123 159	101 245
Odpisy aktualizujące wartość należności od jednostek pozostałych	8 426	6 827
Razem wartość netto	114 733	94 418
Razem wartość netto od jednostek powiązanych i pozostałych	116 363	96 057

Postanowieniem z dnia 28 maja 2019 roku, sygn. akt: VIII GR 9/19 Sąd Rejonowy w Częstochowie otworzył wobec dłużnika – spółki ELSEN S.A. z siedzibą w Częstochowie, postępowanie restrukturyzacyjne- postępowanie sanacyjne. W dacie otwarcia przedmiotowego postępowania spółka zależna Emitenta: INTROL – Energomontaż Sp. z o.o. była wierzycielem ELSEN S.A. na kwotę 4 295 470,40 zł z tytułu realizacji umowy z dnia 12 czerwca 2018 r. na wykonanie dokumentacji projektowej i zabudowę turbozespołu parowego. Przedmiotowe należności nie zostały objęte odpisem aktualizującym z uwagi na fakt, iż w ocenie Zarządu INTROL- Energomontaż Sp. z o.o. nie są one należnościami wątpliwymi. Należności z w/w umowy zostały zabezpieczone hipoteką umowną do sumy 6 500 000 zł na nieruchomościach ELSEN S.A. Nadto ELSEN złożył w trybie art. 777 § 1 pkt. 5 KPC oświadczenie o poddaniu się egzekucji co do kwoty 4 876 950 zł.

6.11 AKTYWA I ZOBOWIĄZANIA Z TYTUŁU UMÓW Z KLIENTAMI ORAZ KOSZTY DOPROWADZENIA DO ZAWARCIA UMOWY

6.11.1 AKTYWA Z TYTUŁU UMÓW Z KLIENTAMI ORAZ KOSZTY DOPROWADZENIA DO ZAWARCIA UMOWY

	31.12.2019	31.12.2018
Aktywa z tytułu umów z klientami	23 460	31 082
- kontrakty długoterminowe (wycena)	23 315	31 082
- inne	145	-
Odpisy aktualizujące	(32)	-
Aktywowane koszty doprowadzenia do zawarcia umów	-	-
Razem	23 428	31 082

Aktywa z tyt. umów z klientami stanowią wycenę kontraktów realizowanych w czasie, w przypadku gdy zafakturowane przychody są niższe niż szacowane przychody licząc stopniem zaawansowania robót w oparciu o indywidualne budżety realizowanych kontraktów do faktycznie poniesionych kosztów dla poszczególnych zobowiązań do wykonania świadczeń.

Na 31.12.2019 r. oraz na 31.12.2018 r. nie aktywowano kosztów doprowadzenia do zawarcia umowy.

	2019	2018
Amortyzacja kosztów doprowadzenia do zawarcia lub wykonania umowy z	-	-
klientem

6.11.2 ZOBOWIĄZANIA Z TYT. UMÓW Z KLIENTAMI

	31.12.2019	31.12.2018
Zobowiązania z tytułu umów z klientami
- kontrakty długoterminowe (wycena)	15 434	10 278
Razem	15 434	10 278

Zobowiązania z tyt. umów z klientami stanowią wycenę kontraktów realizowanych w czasie, w przypadku gdy zafakturowane przychody przewyższają koszty licząc stopniem zaawansowania robót w oparciu o indywidualne budżety realizowanych kontraktów.

6.11.3 OPIS ISTOTNYCH ZMIAN SALD AKTYWÓW I ZOBOWIĄZAŃ Z TYTUŁU UMÓW Z KLIENTAMI

Spadek wartości salda aktywa z tytułu umów z klientami wynika z wystąpienia niższego poziomu zrealizowanych, a niezafakturowanych prac, podlegających wycenie kontraktów. Zmiana nie wynikała z innych czynników, takich jak np. połączenia czy sprzedaż jednostek stanowiących Grupę. W mniejszym zakresie na saldo aktywów miał wpływ utworzenie odpisu z tytułu oczekiwanych strat kredytowych, które na koniec 2019 r. wynosiły 32 tys. zł, a na koniec 2018 r. nie wystąpiły.

	Aktywa z tyt. umów z klientami		Zobowiązania z tyt. umów z klientami
	31.12.2019	31.12.2018	31.12.2019	31.12.2018
Wartość na początek okresu	31 082	23 892	10 278	6 292
Wystawione faktury sprzedaży	(81 574)	(82 301)	(1 457)	(2 356)
Przychody ujęte w danym okresie sprawozdawczym, uwzględnione w saldzie zobowiązań z tytułu umów na początek okresu	-	-	1 584	2 730
Korekta przychodów	73 952	89 491	5 029	3 612
Odpisy z tyt. utraty wartości	(32)	-	-	-
Zmiana wynikająca z połączenia jednostek	-	-	-	-
Pozostałe	-	-	-	-
Wartość na koniec okresu	23 428	31 082	15 434	10 278

6.11.3.1 PRZYCHODY UJĘTE W DANYM OKRESIE SPRAWOZDAWCZYM DOTYCZĄCE ZOBOWIĄZAŃ Z LAT POPRZEDNICH

	31.12.2019	31.12.2018
Przychody uwzględnione w saldzie zobowiązań z tytułu umów na początek okresu	9 672	5 419
Przychody dotyczące zobowiązań do wykonania świadczenia spełnionych (lub częściowo spełnionych) w poprzednich okresach	-	188
Razem	9 672	5 607

6.12 ZOBOWIĄZANIA DO WYKONANIA ŚWIADCZEŃ – OPIS ELEMENTÓW

a) moment, w którym jednostka zwykle spełnia swoje zobowiązania do wykonania świadczenia (na przykład wraz z wysłaniem dóbr, w momencie ich dostawy, w trakcie świadczenia usługi lub po zakończeniu świadczenia usługi), z uwzględnieniem specyfiki spełniania zobowiązań do wykonania świadczenia na podstawie umów sprzedaży ze wstrzymaną dostawą	Ze względu na szeroki zakres świadczonej sprzedaży, w Grupie występuje: - sprzedaż towarów i wyrobów, dla których w większości przypadków zobowiązanie zostaje spełnione po ich dostawie tj. w określonym momencie, - sprzedaż usług, zdecydowana większość usług obejmuje realizację umów kilku miesięcznych do kilkuletnich, dla których zobowiązania do wykonania świadczeń spełniane są w miarę upływu czasu.
b) istotne warunki płatności (np. kiedy płatność zazwyczaj staje się wymagalna, czy umowa zawiera istotny element finansowania, czy kwota wynagrodzenia jest zmienna oraz czy wartość szacunkowa wynagrodzenia zmiennego podlega zwykle ograniczeniom)	Faktury sprzedaży wystawiane są głównie z terminami płatności między 0 -90 dni, a więc nie występują istotne elementy finansowania w umowach. Większość umów jest ryczałtowa o z góry określonym wynagrodzeniu.
c) charakter dóbr lub usług, które jednostka zobowiązała się przekazać na rzecz klienta, z uwzględnieniem informacji o wszelkich zobowiązaniach do wykonania świadczenia dotyczących zaangażowania innej strony do przekazania dóbr lub usług (w przypadku gdy jednostka działa jako pośrednik)	Spółki w Grupie świadczą zarówno dostawy towarów, wyrobów gotowych, jak również realizują usługi. Spółki nie działają jako pośrednicy podczas realizacji sprzedaży.
d) zobowiązania do przyjęcia zwrotów, dokonania zwrotów wynagrodzenia i inne podobne zobowiązania	Brak zobowiązań do przyjęcia zwrotów w poszczególnych Spółkach Grupy.
e) rodzaje gwarancji i powiązanych zobowiązań	Gwarancje udzielane są zarówno jakościowe jak i ilościowe. Na usługi stosowane są gwarancje należytego wykonania, gwarancje usunięcia wad i usterek.

Poniżej przedstawiony został opis w podziale na poszczególne segmenty:

Produkcja AKPIA

W ramach produkcji AKPIA Grupa produkuje zarówno aparaturę kontrolno pomiarową, głównie przemysłowe czujniki temperatury, jak również komponenty do budowy aparatury kontrolno pomiarowej. Spełnienie zobowiązań do wykonania świadczeń, a tym samym sprzedaż następuje co do zasady w momencie dostawy wyrobów gotowych lub w momencie przekazania kontroli nad wyrobami w oparciu o reguły Incoterms.

Terminy płatności to między 14-60 dni. Nie występuje istotny element finansowania. Terminy płatności odpowiadają rynkowym praktykom i standardowym terminom płatności. Kwota wynagrodzenia nie zawiera elementów zmiennych. W ramach tego segmentu Spółki nie działają jako pośrednicy. Okres gwarancji to zazwyczaj 12 mcy dla wyrobów. Spółki nie stosują wydłużonej gwarancji.

Po dokonanej sprzedaży Grupa nie jest zobowiązana do przyjęcia zwrotów czy dokonania zwrotów wynagrodzenia w ramach danego segmenty. Ewentualne zwroty mogą następować w ramach reklamacji z tyt. gwarancji lub wymiany produktów.

Produkcja elementów odlewniczych (głowice, odlewy, inne)

Spełnienie zobowiązań do wykonania świadczenia następuje w momencie wysyłki towaru do klienta, po przeniesieniu kontroli na klienta. Terminy płatności wynoszą średnio 30-45 dni. Nie występuje istotny element finansowania. Kwota wynagrodzenia jest w ponad połowie przypadków zmienna i zależy od ceny materiałów publikowanych na giełdzie LME (Londyńska Giełda Towarowa) oraz niemiecki rynku WVM (Towarzystwo Ekonomiczne Metali). Grupa nie działa jako pośrednik w ramach tego segmentu.

Gwarancje udzielane są na okres 2 lat, co jest standardowym terminem dla tego typu sprzedaży, nie stosuje się wydłużonej gwarancji. Ewentualne zwroty mogą następować w ramach reklamacji z tyt. gwarancji, każda reklamacja jest rozpatrywana indywidualnie, jeśli jest ona zasadna wówczas następuje próba polubownego rozwiązania problemu.

Usługi AKPiA, elektryczne, instalacyjne, projektowe, budowlane

Zdecydowana większość zobowiązań do wykonania świadczeń jest rozpoznawana w miarę upływu czasu, gdyż spełniane są warunki albo w wyniku wykonania świadczeń powstaje lub zostaje ulepszony składnik aktywów, a kontrolę nad tym składnikiem aktywów w miarę jego powstawania lub ulepszania sprawuje klient, albo w wyniku świadczeń nie powstaje składnik aktywów w o alternatywnym zastosowaniu, a jednostce przysługuje egzekwowalne prawo do zapłaty za dotychczas wykonania świadczenia.

W przypadku gdy nie spełnione są warunki klasyfikacji ich do spełnienia w czasie, spełnienie zobowiązań może następować również w określonym momencie.

Terminy płatności kształtują się między 14- 90 dni. Terminy płatności odpowiadają praktykom rynkowym i standardowym terminom płatności, co do zasady nie występuje element finansowania.

Grupa nie występuje jako pośrednik. Wynagrodzenia w większości przypadków jest stałe i ustalanej jest w kwocie ryczałtowej, w niektórych przypadkach rozliczenie następuje na podstawie obmiaru prac.

Spółki stosują gwarancje ubezpieczeniowe i bankowe w celu zabezpieczenia należytego wykonania umowy, oraz zagwarantowania usunięcia wad i usterek, udzielają rękojmi oraz wadium. Okresy gwarancji nie odbiegają od rynkowych.

Dystrybucja z doradztwem technicznym

Co do zasady spełnienie zobowiązań jest rozpoznawane w określonym momencie. Terminy płatności stosowane są między 14-90 dni. Wynagrodzenie jest ustalane najczęściej w kwocie ryczałtowej, w oparciu o cenniki. Spółki realizując sprzedaż nie działają jako pośrednik w rozumieniu MSSF. Spółki nie udzielają upustów z tyt. osiągniecia przez kontrahentów określonych obrotów. Gwarancje udzielane są na ok. 2 lat, co jest standardowym terminem dla tego typu sprzedaży, sporadycznie stosowane są wydłużone terminy gwarancji.

Pozostała działalność

Obejmuje pozostałe mniej istotne działalności grupy i dotyczy sprzedaży pozostałych usług i produktów. Każde zobowiązanie do wykonania świadczenia jest analizowane pod kątem spełnienia w czasie czy w momencie. Pozostałe warunki nie odbiegają od zasad stosowanych dla innych segmentów.

6.13 ZOBOWIĄZANIA DO WYKONANIA ŚWIADCZENIA, SPEŁNIANE W MIARĘ UPŁYWU CZASU

Jak wskazano w punkcie powyżej, co do zasady przy realizacji istotnych kontraktów sprzedażowych realizowanych przez spółki usługowe dla każdego zobowiązania do wykonania świadczenia spełnianego w miarę upływu czasu Grupa ujmuje przychody w oparciu o metodę opartą o nakłady, mierząc stopień całkowitego spełnienia tego zobowiązania do wykonania świadczenia, chyba że inna metoda lepiej zapewnia rzetelny obraz przekazania dóbr i usług

Zgodnie z tą metodą przychody ujmuje się w oparciu o nakłady poniesione przez Grupę przy spełnianiu zobowiązania do wykonania świadczenia tj. poniesione koszty w stosunku do całkowitych oczekiwanych nakładów koniecznych do wypełnienia zobowiązania do wykonania świadczenia.

Zdaniem Grupy metoda ta zapewnia rzetelny obraz przekazania dóbr i usług dla większości sprzedaży realizowanej przez Grupę gdy zobowiązania do wykonania świadczenia spełniane są w miarę upływu czasu, gdyż sposób ustalania cen dla tych zobowiązań również jest oparty o szacowane koszty, do których naliczana jest odpowiednia marża, co powoduje że metoda ta najlepiej nadaje się do wyceny przychodów w Grupie.

W przypadku zobowiązań spełnianych w czasie dla których klient jednocześnie otrzymuje i czerpie korzyści płynące ze świadczenia Grupy, w miarę wykonywania przez Grupę tego świadczenia (np. usługi najmu, serwisu itp.), Grupa stosuje metody oparte na wynikach przy czym ze względu na fakt że fakturowanie odbywa się miesięcznie lub kwartalnie, zazwyczaj nie dokonywana jest dodatkowa wycena przychodu, mająca odzwierciedlenie w aktywach i zobowiązaniach z tyt. umów z klientami.

Zdaniem Grupy w przypadku tego rodzaju usług również ta metoda zapewnia rzetelny obraz przekazania dóbr i usług, gdyż najlepiej odzwierciedla realną wartość realizowanych usług.

6.14 ZNACZĄCE SUBIEKTYWNE OCENY DOKONANIE PRZY USTALANIU MOMENTU UZYSKANIA PRZEZ KLIENTA KONTROLI NAD PRZYRZECZONYMI DOBRAMI LUB USŁUGAMI W PRZYPADKU ZOBOWIĄZAŃ DO WYKONANIA ŚWIADCZEŃ W OKREŚLONYM MOMENCIE

W okresie sprawozdawczym nie wystąpiły znaczące subiektywne oceny dokonane przy ustaleniu momentu uzyskania kontroli nad przyrzeczonymi dobrami.

6.15 NIESPEŁNIONE ZOBOWIĄZANIA DO WYKONANIA ŚWIADCZEŃ

Łączna kwota ceny transakcyjnej przypisanej do zobowiązań do wykonania świadczenia, które pozostały niespełnione (lub częściowo niespełnione) na koniec okresu sprawozdawczego

	31.12.2019	31.12.2018
- do 1 roku	117 865	72 479
- powyżej 1 roku	36 852	12 864
Razem	154 717	85 343

6.16 ROZLICZENIA MIĘDZYOKRESOWE

	31.12.2019	31.12.2018
Rozliczenia międzyokresowe kosztów, w tym:
Usługi serwisowe, informatyczne i inne	263	515
Ubezpieczenia	859	846
Certyfikaty	47	66
Reklama	45	33
Prenumerata	18	11
Pozostałe	351	314
Razem	1 583	1 785
- część długoterminowa	127	114
- część krótkoterminowa	1 456	1 671

Na koniec 2018 r. odpisem objęte były rozliczenia międzyokresowe na kwotę 928 tys. zł, w 2019 r. odpis ten został odwrócony i częściowo wykorzystany.

6.17 POZOSTAŁE AKTYWA FINANSOWE

	Długoterminowe		Krótkoterminowe
	31.12.2019	31.12.2018	31.12.2019	31.12.2018
Aktywa finansowe wykazane wg. zamortyzowanego kosztu	-	440	2 026	2 411
Pożyczki udzielone jednostkom powiązanym	-	53	2 026	2 411
Pożyczki dla pozostałych podmiotów	-	2 419	2 489	-
Odpisy aktualizujące pożyczki	-	(2 419)	(2 489)	-
Lokaty bankowe na zabezpieczenie gwarancji i forwardów	-	217	-	-
Udziały w spółkach niekonsolidowanych	117	254	-	-
Odpisy aktualizujące udziały	(31)	(84)
Aktywa finansowe wykazane w wartości godziwej przez wynik finansowy	-	56	278	2 203
Akcje i udziały pozostałe	-	56	278	2 203
Razem	86	496	2 304	4 614

Na pozostałe aktywa finansowe Grupy Kapitałowej INTROL składały się:

• udzielone pożyczki jednostkom powiązanym o wartości 2 026 tys. zł,
• udzielone pożyczki dla pozostałych podmiotów o wartości 2 489 tys. zł, objęte w całości odpisem aktualizującym,
• udziały w spółkach nie objętych konsolidacja o łącznej wartości 117 tys. zł, objęte odpisem w wysokości 31 tys. zł,
• inne.

Więcej informacji o udzielonych pożyczkach zaprezentowano w Punkcie 6.17.1, natomiast o posiadanych akcjach i udziałach pozostałych w Punkcie 6.17.2.

6.17.1 POŻYCZKI UDZIELONE

Stan na 31.12.2019
Pożyczkobiorca	Oprocentowanie	Termin spłaty	Kapitał	Odsetki	Odpis aktualizujący	Razem	Do spłaty w ciągu 12 m-cy
Polon Bodziony Kapral Sp.J	3,66% (od 01.02.2019) 3,16%	31.12.2020	1 500	-	-	1 500	1 500
Polon Bodziony Kapral Sp.J	3,66% (od 01.02.2019) 3,16%	31.12.2020	500	-	-	500	500
Limathem Sensor Sp.z o.o. (Katowice)	5,72% (od 01.02.2019)	31.12.2020	25	1	-	26	26
QUMAK S.A.	3,0%	30.07.2020	2 335	154	(2 489)	-	-
Razem					2 026	2 026
- część długoterminowa		-	-	-	-	-
- część krótkoterminowa			4 360	155	(2 489)	2 026	2 026

Stan na 31.12.2018
Pożyczkobiorca	Oprocentowanie	Termin spłaty	Kapitał	Odsetki	Odpis aktualizujący	Razem	Do spłaty w ciągu 12 m-cy
PWP INTROL Sp. z o.o.	5,22%	31.12.2018	307	31	-	338	338
Introl Automatyka Sp. z o.o.	3,16%	31.03.2019	40	-	-	40	40
Polon Bodziony Kapral Sp.J	3,16%	30.09.2018	1 500	-	-	1 500	1 500
Polon Bodziony Kapral Sp.J	3,16%	30.09.2018	500	-	-	500	500
Członek Zarządu Spółki zależnej	5,22% (do 31.12.2018 r.); WIBOR 6M+3,5% (do 10.09.2021 r.)	20.09.2021	86	-	-	86	33
QUMAK S.A.	3,00%	30.07.2020	2 335	84	(2 419)	-	-
Razem		4 768	115	(2 419)	2 464	2 411
- część długoterminowa		2 387	84	(2 419)	53	-
- część krótkoterminowa		2 381	31	-	2 411	2 411

6.17.2 AKCJE WŁASNE I OBCE

		Długoterminowe	Krótkoterminowe
	31.12.2019	31.12.2018	31.12.2019	31.12.2018
Akcje własne	-	-	-	2 042
Akcje obce (wartość bilansowa):		56	278	161
- wartość według cen nabycia	56	56	671	704
- korekty aktualizujące wartość (za okres)+- (N 6.33 i 6.35)	(56)	-	117	(269)
- korekty aktualizujące wartość (BO) +-	-	-	(510)	(271)
- sprzedaż akcji	-	-	-	(3)
Razem	-	56	278	2 203

Aktywa finansowe krótkoterminowe obejmują notowane na rynku regulowanym 335 700 szt. akcji Mostostal Zabrze S.A. Spółka wyceniła akcje po kursie rynkowym na dzień 31 grudnia 2019 r. i wykazała zysk netto za 12 miesięcy 2019 r. w wysokości 95 tys. zł z uwzględnieniem podatku odroczonego (w roku ubiegłym było to 218 tys. zł).

W 2018 r. aktywa finansowe krótkoterminowe obejmują również nabyte w 2018 roku akcje własne Introl S.A. Nabycie akcji nastąpiło w trybie transakcji poza rynkiem regulowanym, przeprowadzonym w drodze publicznego zaproszenia Akcjonariuszy do składania ofert sprzedaży akcji. Cena nabycia jednej akcji wynosiła 4 zł i zostało nabytych łącznie 500 000 akcji za łączną kwotę 2 000 000 zł plus koszty dodatkowe związane z nabyciem akcji. Akcje własne Spółki nabyte zostały w celu ich umorzenia. W związku z zarejestrowaniem obniżenia kapitału, akcje zostały umorzone w 2019 r.

W 2018 roku Spółka sprzedała 3 262 szt. akcji nienotowanej Spółki FAMUR FAMAK S.A. po 1,10 zł za jedną akcję, które nabyła na mocy zawartego układu w zamian za należności w kwocie 32 tys. zł. Akcje te były objęte odpisem w wysokości 29 tys. zł. W związku z wykorzystaniem odpisów aktualizujących wartości posiadanych akcji utworzonych w latach poprzednich transakcja ta nie miała wpływu na wynik finansowy w 2018 r.

6.18 ŚRODKI PIENIĘŻNE I ICH EKWIWALENTY

	31.12.2019	31.12.2018
Środki pieniężne w banku i kasie	37 692	31 447
Lokaty krótkoterminowe	1 378	503
Razem	39 070	31 950

Środki pieniężne i lokaty krótkoterminowe wykazane w sprawozdaniu z sytuacji finansowej obejmują środki pieniężne w banku i w kasie oraz lokaty krótkoterminowe o pierwotnym okresie zapadalności nie przekraczającym trzech miesięcy. Środki pieniężne w banku są oprocentowane według zmiennych stóp procentowych.

Wartość środków pieniężnych i ich ekwiwalentów wykazana w sprawozdaniu z przepływów pieniężnych różni się w roku 2018 od wartości środków pieniężnych wykazanych w sprawozdaniu z sytuacji finansowej o kwotę 217 tys. zł. Różnica dotyczy lokat bankowych ujętych w długoterminowych aktywach finansowych.

Ostrożne zarządzanie ryzykiem utraty płynności zakłada utrzymanie odpowiedniego poziomu środków pieniężnych przeznaczonych do obrotu. Ryzyko związane z płynnymi środkami pieniężnymi jest ograniczone w związku z faktem, iż stroną transakcji są banki posiadające wysoką ocenę jakości kredytowej przygotowaną przez międzynarodowe agencje ratingowe.

6.19 KAPITAŁ PODSTAWOWY

	31.12.2019	31.12.2018
Kapitał podstawowy	5 228	5 328

W roku 2018 INTROL S.A. przeprowadził skup akcji własnych, w wyniku którego INTROL S.A. nabył 500 000 akcji własnych w celu ich umorzenia po cenie 4 zł za akcję. W dniu 29 marca 2019 r. Sąd Rejonowy Katowice-Wschód w Katowicach Wydział VII Gospodarczego Krajowego Rejestru Sądowego dokonał rejestracji obniżenia kapitału zakładowego Emitenta z kwoty 5 327 760 zł o kwotę 100 000 zł, tj. do kwoty 5 227 760 zł.

Obniżenie kapitały zakładowego zostało dokonane na podstawie Uchwały nr 4 NWZ Introl S.A. z dnia 7 stycznia 2019 r. w sprawie umorzenia akcji własnych Spółki, zmiany oznaczenia serii akcji (połączenia serii B i D), obniżenia kapitału zakładowego i zmiany Statutu Spółki.

Na dzień 31.12.2019 r. kapitał podstawowy Emitenta wynosił 5 227 760 złotych i dzielił się na akcje następujących serii:

Seria/ emisja	Rodzaj akcji	Rodzaj uprzywilejo wania akcji	Liczba akcji	Wartość serii/emisji wg wartości nominalnej	Sposób pokrycia kapitału	Data rejestracji	Prawo do dywidendy (od daty)
Seria A	Imienne	nieuprzywilej owane	7 335 600	1 467 120	akcje serii A zostały wydane za udziały w przekształconej spółce INTROL–POLON sp. z o.o., po jej przekształceniu w spółkę akcyjną, należy zatem traktować je jak akcje aportowe	24.12.1997	brak postanowień szczególnych
Seria B	Na okaziciela	nieuprzywilej owane	14 503 400	2 900 680	gotówka	11.04.2019	od 11.04.2019
		nieuprzywilej
Seria C	Imienne	owane	4 299 800	859 960	aport	28.08.2007	od 01.01.2007
Razem			26 138 800	5 227 760

Wartość nominalna jednej akcji = 0,20 zł. Nie istnieją ograniczenia w zakresie dysponowania kapitałem Emitenta.

6.19.1.1 WYKAZ AKCJONARIUSZY POSIADAJĄCYCH W DNIU 31.12.2019 R. CO NAJMNIEJ 5% LICZBY GŁOSÓW ORAZ AKCJE POSIADANE PRZEZ ZARZĄD I RADĘ NADZORCZĄ

Akcjonariusz	Rodzaj akcji	Liczba akcji	Udział w kapitale zakładowym (%)	Liczba głosów na Walnym Zgromadzeniu	Udział w ogólnej liczbie głosów na WZ (%)	Uwagi
Józef Bodziony	zwykłe serii B	33 623	0,13	33 623	0,13
Wiesław Kapral	zwykłe serii B	440 177	1,68	440 177	1,68
WEKA Investments Sp. z o.o. (podmiot zależny od Wiesława Kaprala)	zwykłe serii A,B,C	10 558 020	40,39	10 558 020	40,39
Svanser Sp. z o.o. (podmiot zależny od Józefa Bodzionego)	zwykłe serii A,B,C	9 569 105	36,61	9 569 105	36,61 (w tym 5,54% z ww. głosów wykonywane przez Santander Bank Polska S.A.)	Santander Bank Polska S.A. jest uprawniony do wykonywania prawa głosu z 1 450 000 akcji Svanser Sp. z o.o.
AVIVA OFE AVIVA SANTANDER	zwykłe serii B	1 434 000	5,49	1 434 000	5,49
Józef Bodziony + Svanser Sp. z o.o.	Łączna liczba akcji	9 602 728	36,74	9 602 728	36,74 (w tym 5,54% z ww. głosów wykonywane przez Santander Bank Polska S.A.)	Santander Bank Polska S.A. jest uprawniony do wykonywania prawa głosu z 1 450 000 akcji Svanser Sp. z o.o.
Wiesław Kapral + WEKA Investments Sp. z o.o.	Łączna liczba akcji	10 998 197	42,07	10 998 197	42,07
AVIVA OFE AVIVA SANTANDER	zwykłe serii B	1 434 000	5,49	1 434 000	5,49
Pozostali akcjonariusze		4 103 875	15,70	4 103 875	15,70
Razem		26 138 800	100,00	26 138 800	100,00

6.20 KAPITAŁY REZERWOWE I ZAPASOWE

6.20.1 KAPITAŁ REZERWOWY Z TYTUŁU ZABEZPIECZEŃ PRZEPŁYWÓW PIENIĘŻNYCH

2019 rok	Wartość brutto zmian	Powiązany podatek dochodowy	Wartość po podatku
Wartość na początek okresu	1 453	(276)	1 177
Ujęty zysk/strata na instrumentach zabezpieczających przepływy pieniężne:	1 388	(264)	1 124
- kontrakty forward w walutach obcych	1 495	(284)	1 211
- inne	(107)	20	(87)
Przeniesienie do rachunku zysków i strat	-	-	-
- kontrakty forward w walutach obcych	-	-	-
- inne	-	-	-
Wartość na koniec okresu	2 841	(540)	2 301

2018 rok	Wartość brutto zmian	Powiązany podatek dochodowy	Wartość po podatku
Wartość na początek okresu	5 426	(1 031)	4 395
Ujęty zysk/strata na instrumentach zabezpieczających przepływy pieniężne:	(2 980)	566	(2 414)
- kontrakty forward w walutach obcych	(2 588)	492	(2 096)
- inne	(392)	74	(318)
Przeniesienie do rachunku zysków i strat	(993)	189	(804)
- kontrakty forward w walutach obcych	(530)	101	(429)
- inne	(463)	88	(375)
Wartość na koniec okresu	1 453	(276)	1 177

6.20.2 POZOSTAŁE KAPITAŁY REZERWOWE I ZAPASOWE

2019 rok	Kapitał rezerwowy – świadczenia pracownicze	Inne kapitały rezerwowe	Kapitały zapasowe	Razem
Wartość na początek okresu	(524)	64 781	3 877	68 134
Dywidendy	-	(2 091)	-	(2 091)
Obniżenie kapitału	-	-	(1 946)	(1 946)
Zysk przekazany na kapitał rezerwowy oraz wypłaty dywidend z kapitałów rezerwowych w ramach Grupy	-	11 888	-	11 888
Zyski / straty aktuarialne z uwzględnieniem podatku	(221)	-	-	(221)
Wartość na koniec okresu	(745)	74 578	1 931	75 764

2018 rok	Kapitał rezerwowy – świadczenia pracownicze	Inne kapitały rezerwowe	Kapitały zapasowe	Razem
Wartość na początek okresu	(527)	58 838	3 877	62 188
Zysk przekazany na kapitał rezerwowy oraz wypłaty dywidend z kapitałów rezerwowych w ramach Grupy	-	5 943	-	5 943
Zyski / straty aktuarialne z uwzględnieniem podatku	3	-	-	3
Wartość na koniec okresu	(524)	64 781	3 877	68 134

24 kwietnia 2019 r. wypłacono dywidendę w wysokości 2 091 104 zł, na mocy uchwały nr 4 Nadzwyczajnego Walnego Zgromadzenia Akcjonariuszy INTROL S.A. z dnia 9 kwietnia 2019 r. Dniem ustalenia prawa do wypłaty dywidendy wyznaczono na dzień 16 kwietnia 2019 r. (dzień dywidendy). Źródłem finansowania dywidendy był kapitał rezerwowy utworzony z przeznaczeniem na wypłatę dywidendy w późniejszym okresie. Wypłacona dywidenda wyniosła 0,08 zł brutto w przeliczeniu na jedną akcję. Dywidendą objęte były wszystkie akcje Spółki, w łącznej liczbie 26 138 800 akcje. W Spółce nie funkcjonują akcje uprzywilejowane co do wypłaty dywidendy.

W okresie 2018 r. INTROL S.A. nie wypłacała dywidendy ani nie deklarowała dywidendy do wypłaty.

Obniżenie kapitału zapasowego jest wynikiem skupu akcji własnych, co zostało opisane w pkt. 6.19. W wyniku skupu akcji, po cenie nabycia jednej akcji za 4 zł, nabyto łącznie 500 000 akcji za łączną kwotę 2 000 000 zł. Koszty dodatkowe związane z nabyciem akcji wyniosły 45 tys. zł. W wyniku skupu akcji kapitały obniżyły się o łącznie 2 045 tys. zł, w tym kapitał podstawowy o 100 tys. zł, a kapitały zapasowe o 1 945 tys. zł. Obniżenie kapitałów zostało ujęte w księgach z chwilą rejestracji zmiany w KRS.

6.21 ZYSKI/STRATY ZATRZYMANE

	31.12.2019	31.12.2018
Wartość na początek okresu	(3 140)	4 003
Korekty błędów	1 381	1 381
Wartość na początek okresu (po przekształceniu)	(1 759)	5 384
Pokrycie straty nadwyżką ze sprzedaży powyżej ich wartości nominalnej	5 005	-
Zysk przekazany na kapitał rezerwowy oraz wypłaty dywidend z kapitałów rezerwowych w ramach Grupy	(11 888)	(5 943)
Nabycie udziałów niekontrolujących w spółkach zależnych	229	-
Straty udziałowców mniejszościowych nabyte przez właścicieli	-	(1 229)
Rozliczenie wypłat z zysku z lat poprzednich	-	(192)
Wyniki spółek z lat poprzednich, dotychczas nie konsolidowanych	(166)	(10)
Zysk z roku bieżącego	8 763	231
Wartość na koniec okresu	184	(1 759)

W styczniu 2019 r. na mocy umów sprzedaży udziałów zawartych dnia 16 stycznia 2019 r. , 23 stycznia 2019 r. oraz 31 stycznia 2019 r. pomiędzy osobami fizycznymi a INTROL S.A., INTROL S.A. nabył od pozostałych wspólników spółki INTROBAT Sp. z o.o. łącznie 72 udziały o wartości nominalnej 500 zł każdy udział, tj. o łącznej wartości nominalnej 36 000 zł za łączną cenę wraz z kosztami transakcji 327,7 tys. zł. Zakup udziałów spowodował zwiększenie % posiadanych udziałów w kapitale zakładowym spółki zależnej Introbat Sp. z o.o. z 80,43 % do 100%. Zwiększenie udziałów spowodowało reklasyfikację kapitałów z kapitałów przypisanych udziałowcom niekontrolującym do kapitałów przypadających na akcjonariuszy jednostki dominującej w kwocie 557 tys. zł. W wyniku realizacji transakcji wartość kapitałów przypisanych akcjonariuszom spółki dominującej zwiększyła się o 229 tys. zł.

Straty udziałowców mniejszościowych nabyte przez właścicieli wynikają z przejęcia w trakcie roku 2018 pełnej kontroli nad spółką zależną Smart In Sp. z o.o. Sp. Komandytowa. Rozliczenie wypłat z zysku z lat poprzednich dotyczy rozliczeń z komplementariuszem Introl Automatyka Sp. z o.o. Sp.K., tj. ze spółką Introl Automatyka Sp. z o.o., która ze względu na nieistotność nie podlegała konsolidacji w 2018 r.

W 2019 r. po raz pierwszy dokonano konsolidacji Spółek PWP Inżynieria Sp. z o.o. oraz Introl Automatyka Sp. z o.o. co spowodowało obniżenie kapitałów o 166 tys. zł.

Informacje na temat korekty błędów znajdują się pkt. 6.43 Sprawozdania.

6.22 KAPITAŁY PRZYPADAJĄCE NA UDZIAŁY NIEKONTROLUJĄCE

	31.12.2019	31.12.2018
Wartość na początek okresu	3 145	1 025
Dywidendy	(158)	(316)
Nabycie udziałów niekontrolujących w spółkach zależnych	(557)	-
Straty udziałowców niekontrolujących nabyte przez właścicieli	-	1 229
Zysk (strata) za rok obrotowy	811	1 207
Wartość na koniec okresu	3 241	3 145

W 2019 r. spółki zależne uchwaliły dywidendy dla udziałowców niekontrolujących na łączną kwotę 158 tys. zł, dywidenda w całości dotyczyła Spółki I4Tech Sp. z o.o. W roku 2018 r. dywidenda dla udziałowców niekontrolujących wyniosła 316 tys. zł, w tym dla IB Systems 302 tys. zł, dla I4Tech Sp. z o.o. 14 tys. zł.

Informacje na temat nabycia udziałów niekontrolujących w spółkach zależnych i strat udziałowców niekontrolujących nabytych przez właścicieli znajdują się w pkt 6.21.

Informacje na temat wyników Spółek przypadających na udziałowców niekontrolujących znajdują się w tabeli poniżej.

Nazwa jednostki	Procentowa wielkość udziałów oraz praw do głosów posiadanych przez Grupę		Zysk/strata alokowane na udziały niekontrolujące		Skumulowana wartość udziałów niekontrolujących
	31.12.2019	31.12.2018	31.12.2019	31.12.2018	31.12.2019	31.12.2018
I4TECH Sp. z o.o.	70%	70%	348	173	344	155
INTROBAT Sp. z o.o.	100%	80,43%	-	39	-	557
IB Systems Sp. z o.o.	50,49%	50,49%	463	995	2 897	2 433
Razem			811	1 207	3 241	3 145

6.23 REZERWY

2019 rok	Rezerwy na naprawy gwarancyjne	Rezerwy na straty na kontraktach	Rezerwy na świadczenia pracownicze i tym podobne	Pozostałe rezerwy	Razem
Wartość na początek okresu, w tym:	580	3 099	7 912	1 439	13 030
Krótkoterminowe na początek okresu	580	3 099	6 168	1 439	11 286
Długoterminowe na początek okresu	-	-	1 744	-	1 744
Zwiększenia	175	2 744	5 336	920	9 175
-utworzone w czasie roku/zwiększenie istniejących	175	2 744	5 336	920	9 175
Zmniejszenia	409	826	6 342	1 158	8 735
-wykorzystane w ciągu roku	197	192	3 860	807	5 056
-rozwiązane, ale niewykorzystane	212	634	2 482	351	3 679
Wartość na koniec okresu, w tym:	347	5 017	6 906	1 201	13 471
Krótkoterminowe na koniec okresu	347	5 017	4 664	1 201	11 229
Długoterminowe na koniec okresu	-	-	2 242	-	2 242

2018 rok	Rezerwy na naprawy gwarancyjne	Rezerwy na straty na kontraktach	Rezerwy na świadczenia pracownicze i tym podobne	Pozostałe rezerwy	Razem
Wartość na początek okresu, w tym:	4 638	2 514	6 545	1 210	14 907
Krótkoterminowe na początek okresu	4 638	2 514	4 834	1 210	13 196
Długoterminowe na początek okresu	-	-	1 711	-	1 711
Zwiększenia	177	660	7 064	1 655	9 556
-utworzone w czasie roku/zwiększenie istniejących	177	660	7 064	1 655	9 556
Zmniejszenia	4 235	75	5 697	1 426	11 433
-wykorzystane w ciągu roku	4 163	75	4 250	1 409	9 897
-rozwiązane, ale niewykorzystane	72	-	1 447	17	1 536
Wartość na koniec okresu, w tym:	580	3 099	7 912	1 439	13 030
Krótkoterminowe na koniec okresu	580	3 099	6 168	1 439	11 286
Długoterminowe na koniec okresu	-	-	1 744	-	1 744

Poszczególne grupy rezerw obejmują:

• rezerwy na koszty napraw gwarancyjnych w wysokości 347 tys. zł, pozycja ta przedstawia najlepszy szacunek Zarządu odnośnie zobowiązania Grupy z tytułu okresu gwarancji na produkty, ustalony w oparciu o dotychczasowe doświadczenia i średni wskaźnik awaryjności tych produktów na rynku,

• rezerwy na straty na kontraktach w kwocie 5 017 tys. zł, obejmują rezerwy związane ze stratami na kontraktach w tym m.in. w INTROL S.A. oraz Smart In Sp. z o.o. Sp. K.

• rezerwy na świadczenia pracownicze i pozostałe, w tym:

• a) rezerwy na odprawy emerytalne i rentowe na kwotę 1 923 tys. zł (2018 r. 1 555 tys. zł),

• b) rezerwy na niewykorzystane urlopy na kwotę 2 017 tys. zł (2018 r. 2 258 tys. zł),
• c) rezerwy na premie dla Zarządów i pracowników na kwotę 2 401 tys. zł (2018 r. 1 826 tys. zł),

• d) rezerwy na nagrody jubileuszowe i inne na kwotę 565 tys. zł (2018 r. 397 tys. zł),

• pozostałe rezerwy obejmują rezerwy na badanie bilansu, rezerwy na kary umowne, rezerwy na wypłatę prowizji na łączną kwotę 1 201 tys. zł.

6.23.1 REZERWY NA ŚWIADCZENIA PRACOWNICZE, KALKULOWANE W OPARCIU O WYCENĘ AKTUARIALNĄ

Rezerwy na odprawy emerytalne i rentowe oraz na nagrody jubileuszowe zostały ustalone metodami aktuarialnymi przez Spółkę Attuario Sp. z o.o. zgodnie z MSR 19.

Zobowiązania rozpoznane na bazie memoriałowej zostały ustalone jako te przyszłe zdyskontowane płatności, skorygowane o wskaźniki ruchów kadrowych i demograficznych, do których pracownicy nabyli prawo na dzień bilansowy.

Pracownikom poszczególnych Spółek w Grupie INTROL S.A. przysługuje prawo do odpraw emerytalnych i rentowych na podstawie Kodeksu Pracy, na zasadach określonych w Zakładowym Układzie Zbiorowym Prac lub na podstawie wewnętrznych regulaminów wynagrodzeń. Wysokość nagród jubileuszowych wynika z wewnętrznych uregulowań. Dodatkowe informacje dotyczące rezerw na świadczenia znajdują się w polityce rachunkowości we wprowadzeniu do sprawozdania.

Poniżej wskazane zostały założenia aktuarialne przyjęte od wyceny w roku bieżącym, zmiany netto zobowiązań oraz analiza wrażliwości.

6.23.1.1 ZNACZĄCE ZAŁOŻENIA PRZYJĘTE DO WYCENY REZERW NA 31.12.2019 R.

	31.12.2019
Śmiertelność pracowników	Dla kobiet 100% PTTZ 2018 kobiety, dla mężczyzn 100% PTTZ 2018 mężczyźni. Ponadto założono, że fakt posiadania pracy powoduje obniżenie tej śmiertelności o 10% *PTTZ - tablice trwania życia wg GUS
Niezdolność do pracy	Prawdopodobieństwo oparto na bazie prawdopodobieństwa śmiertelności w poszczególnych grupach wiekowych. Tj. 5% dla pracowników do 20 lat, 5% + 1,4%* (wiek pracownika - 20) dla pracowników między 20 a 60 lat, oraz 61% dla pracowników powyżej 60 lat
Rotacja pracowników	Założono rotację w wysokości 2,7%-13% rocznie, przy czym rotacja zaczyna maleć z wiekiem w sposób liniowy na 10 lat przed wiekiem uprawniającym do emerytury osiągając poziom 0% na trzy lata przed emeryturą
Wiek emerytalny	Zgodnie z Ustawą o emeryturach i rentach z FUS z dnia 16 listopada 2016r. oraz niektórych innych ustaw
Pracownicy zatrudnieni na czas określony	Założenie przedłużenia umów na czas nieokreślony z prawdopodobieństwem 25%- 100% w dniu końca umowy na czas określony
Stopa dyskontowa	1,9% rocznie
Stopa wzrostu wynagrodzeń	Wzrost (nominalny z uwzględnieniem inflacji) na poziomie 0%-7,14%

6.23.1.2 ZMIANY ZOBOWIĄZAŃ NETTO

01.01.2019 – 31.12.2019	Odprawy	Nagrody	Razem
Wartość na początek okresu:	1 555	397	1 952
Krótkoterminowe na początek okresu	191	17	208
Długoterminowe na początek okresu	1 364	380	1 744
Koszty zatrudnienia	203	71	274
- koszty bieżącego zatrudnienia	203	71	274
- koszty przyszłego zatrudnienia	-	-	-
Odsetki netto od zobowiązania netto	51	14	65
Zyski / straty aktuarialne	273	111	384
Wypłacone świadczenia	(158)	(28)	(186)
Wartość rezerw na koniec okresu, w tym:	1 923	565	2 488
Krótkoterminowe na koniec okresu	236	10	246
Długoterminowe na koniec okresu	1 687	555	2 242

6.23.1.3 ANALIZA WRAŻLIWOŚCI

Poniżej przedstawiono analizę wrażliwości dla istotnych założeń aktuarialnych pokazującą, jaki wpływ na rezerwy na odprawy emerytalne i rentowe oraz na nagrody jubileuszowe miałyby zmiany w odpowiednich założeniach aktuarialnych, które byłyby potencjalnie możliwe na ten dzień.

	Zmiana założenia	Wzrost	Spadek
Stopa dyskontowa	+/- 0,50%	(63)	65
Stopa wzrostu wynagrodzeń	+/- 0,50%	64	(63)
Wskaźnik rotacji	+/- 0,50%	(39)	40
Wiek emerytalny	+/- 1 rok	(64)	69

6.24 KREDYTY BANKOWE I POŻYCZKI

6.24.1 KREDYTY I POŻYCZKI DŁUGOTERMINOWE

Stan na 31.12.2019
Długoterminowe	Oprocentowanie	Termin spłaty	na początek okresu	na koniec okresu	w tym do spłaty w ciągu 12 mcy
BNP Paribas Bank Polska S.A.* (Limatherm S.A.)	WIBOR 3M + marża	29.08.2025	12 214	10 344	1 918
BNP Paribas Bank Polska S.A.* (Limatherm S.A.)	WIBOR 1M + marża	31.07.2019	4 212	2724	1 759
BNP Paribas Bank Polska S.A.* (Limatherm S.A.)	EURIBOR 3M + marża	29.12.2027	0	3375	692
ING Bank Śląski S.A. (INTROL Pro – ZAP Sp. z o.o.)	WIBOR 1M + marża	30.09.2019	60	0	0
Santander Bank Polska S.A kredyt obrotowy transza I (INTROL S.A.)	WIBOR 1M + marża	30.06.2024	17 044	14 116	2 957
Santander Bank Polska S.A kredyt obrotowy transza II (INTROL S.A.)	WIBOR 1M + marża	30.06.2022	5 943	5 007	931
Santander Bank Polska S.A kredyt obrotowy transza III (INTROL S.A.)	WIBOR 1M + marża	31.07.2022	-	5 648	862
Santander Bank Polska S.A kredyt obrotowy (Limatherm Sensor Sp. z o.o.)	WIBOR 1M + marża	10.05.2021	1 483	1 324	159
Santander Bank Polska S.A kredyt inwestycyjny (Limatherm Sensor Sp. z o.o.)	WIBOR 1M + marża	21.02.2026	4 414	4 169	525
Razem			45 370	46 707	9 803

*W dniu 31 października 2018 r. nastąpiło przejęcie przez Bank BNP Paribas Bank Polska S.A. działalności podstawowej Raiffeisen Bank Polska S.A., które zostało potwierdzone odpowiednim wpisem w Krajowym Rejestrze Sądowym.

Grupa stosuje na kredytach długoterminowych instrumenty zamiany stóp procentowych (Interest Rate Swap) celem minimalizacji ryzyka zmiany stóp procentowych.

Efektywna stopa procentowa kredytów długoterminowych w 2019 r. ujęta została w Nocie 6.45.3.

Stan na 31.12.2018
Długoterminowe	Oprocentowanie	Termin spłaty	na początek okresu	na koniec okresu	w tym do spłaty w ciągu 12 mcy
Raiffeisen Bank Polska S.A. (Limatherm S.A.)	WIBOR 3M + marża	29.08.2025	13 730	12 214	1 917
Raiffeisen Bank Polska S.A. (Limatherm S.A.)	WIBOR 1M + marża	31.07.2019	5 835	4 212	4 212
ING Bank Śląski S.A. (INTROL Pro – ZAP Sp. z o.o.)	WIBOR 1M + marża	30.09.2019	187	60	60
Santander Bank Polska S.A kredyt obrotowy transza I (INTROL S.A.)	WIBOR 1M + marża	16.12.2023	18 511	17 044	2 949
Santander Bank Polska S.A kredyt obrotowy transza II (INTROL S.A.)	WIBOR 1M + marża	31.12.2021	-	5 943	943
Santander Bank Polska S.A kredyt obrotowy (Limatherm Sensor Sp. z o.o.)	WIBOR 1M + marża	10.05.2021	-	1 483	159
Santander Bank Polska S.A kredyt inwestycyjny (Limatherm Sensor Sp. z o.o.)	WIBOR 1M + marża	21.02.2026	-	4 414	503
Razem			38 263	45 370	10 743

6.24.2 KREDYTY I POŻYCZKI KRÓTKOTERMINOWE

Stan na 31.12.2019
Krótkoterminowe	Oprocentowanie	Termin spłaty	na początek okresu	na koniec okresu
BNP Paribas Bank Polska S.A.* (Limatherm S.A.)	WIBOR 1M + marża	30.07.2021	1 100	3 383
ING Bank Śląski S.A. (INTROL Pro – ZAP Sp. z o.o.)	WIBOR 1M + marża	29.09.2020	-	-
BNP Paribas Bank Polska S.A. (IB Systems Sp. z o.o.)	WIBOR 1M + marża	17.09.2020	1 911	2 874
Santander Bank Polska S.A. (Smart In Sp. z o.o. Sp.k.)	WIBOR 1M + marża	08.08.2019	5 221	-
Kredyt obrotowy Santander Bank Polska S.A. (Grupa INTROL – Cash pooling)	WIBOR 1M + marża	30.06.2020	6 399	11 982
Razem			14 631	18 239

* W dniu 31 października 2018 r. nastąpiło przejęcie przez Bank BNP Paribas Bank Polska S.A. działalności podstawowej Raiffeisen Bank Polska S.A., które zostało potwierdzone odpowiednim wpisem w Krajowym Rejestrze Sądowym.

Stan na 31.12.2018
Krótkoterminowe	Oprocentowanie	Termin spłaty	na początek okresu	na koniec okresu
Raiffeisen Bank Polska S.A. (Limatherm S.A.)	WIBOR 1M + marża	20.07.2020	130	1 100
ING Bank Śląski S.A. (INTROL Pro – ZAP Sp. z o.o.)	WIBOR 1M + marża	30.09.2019	7 499	-
BGŻ BNP Paribas S.A. (IB Systems Sp. z o.o.)	WIBOR 1M + marża	17.09.2019	825	1 911
Santander Bank Polska S.A. (Smart In Sp. z o.o. Sp.k.)	WIBOR 1M + marża	08.08.2019	3 251	5 221
Kredyt obrotowy Santander Bank Polska S.A. (Grupa INTROL – Cash pooling)	WIBOR 1M + marża	16.12.2019	13 637	6 399
Razem			25 342	14 631

Efektywna stopa procentowa kredytów krótkoterminowych w 2019 r. oraz 2018 r. nie odbiega od wartości nominalnych.

6.25 ZOBOWIĄZANIA ZWIĄZANE Z PRAWAMI DO UŻYTKOWANIA

	31.12.2019	31.12.2019	31.12.2018	31.12.2018*
	Minimalne opłaty	Wartość bieżąca minimalnych opłat	Minimalne opłaty	Wartość bieżąca minimalnych opłat
w okresie do 1 roku	7 585	6 080	-	-
w okresie od 1 roku do 5 lat	20 216	15 511	-	-
w okresie powyżej 5 lat	19 231	12 587	-	-
Razem	47 032	34 178	-	-

*W roku ubiegłym zobowiązania z tyt. leasingu były prezentowane w innych zobowiązaniach finansowych. Szczegóły w nocie 6.26

Zobowiązania związane z prawami do użytkowania obejmują w szczególności leasing obejmujący:

• praw użytkowania wieczystych gruntów (umowy użytkowania wieczystego gruntów na okres do 2089 r.)

• najem pomieszczeń zawarte na czas określony i nieokreślony w tym w szczególności najem pomieszczeń biurowych jak i magazynowych.

• umowy leasingu, maszyn i urządzeń zawarte na okresy 3- 7 lat,

• umowy leasingu środków transportu zawarte na okresy ok. 3-4 lat..

Wykaz aktywów wg Grup rodzajowych objętych umowami leasingu, w tym najmu i użytkowania wieczystego znajduje się w nocie 6.2.

Wycena zobowiązań opiera się aktualne stawki najmu. Wycena nie uwzględnia zmian opłat wynikających z możliwych zmian opłat za użytkowanie wieczyste, zmian czynszu o coroczny wskaźnik inflacji dla których zmiana jest gwarantowana umownie, możliwych zmian czynszu wynikających z renegocjacji umów.

Nie występują znaczące ograniczenia lub kowenanty nałożone przez leasing, poza brakiem możliwości przekazania dóbr bez zgody leasingodawcy. Nie występują istotne zmienne opłaty leasingowe, które nie byłyby uwzględnione w wycenie zobowiązań.

Poniżej zaprezentowane zostały wartości ujęte w rachunku zysków i strat:

	01.01.2019- 31.12.2019
Koszty związane z leasingiem krótkoterminowym	1
Koszty związane z leasingiem o niskiej wartości	23
Koszty związane ze zmiennymi opłatami leasingowymi	15
Zyski (straty) ze sprzedaży i leasingu zwrotnego	-
Dochód uzyskany poprzez subleasing aktywów z tytułu prawa do użytkowania	-

Przyszłe płatności wynikające z umów:

	Do 1 roku	Powyżej 1 roku
Przyszłe płatności wynikające z umów leasingu krótkoterminowego	-	-
Przyszłe płatności wynikające z umów leasingu o niskiej wartości	37	195
Przyszłe płatności dotyczące nierozpoczętych leasingów, do których zobligowany jest leasingobiorca	133	999
Razem	170	1 193

6.26 POZOSTAŁE ZOBOWIĄZANIA FINANSOWE

	31.12.2019	31.12.2018
Zobowiązania z tytułu faktoringu	660	1 281
Zobowiązania z tyt. leasingu finansowego	-	12 910
Inne pozostałe zobowiązania finansowe	2 485	4 057
Razem	3 145	18 248
- część długoterminowa	317	11 590
- część krótkoterminowa	2 828	6 658

Zobowiązania z tytułu faktoringu niepełnego na łączną kwotę 660 tys. zł (2018 r: 1 281 tys. zł) obejmują zobowiązania względem:

• Bank Millenium S.A. na kwotę 0 tys. zł (2018 r: 190 tys. zł),

• Santander Factoring Sp. z o.o. 660 tys. zł (2018 r.:1 091 tys. zł).

Zobowiązania z tytułu faktoringu wynikają z zawartych umów faktoringowych z regresem na sprzedaż wierzytelności pieniężnych z tytułu zawartych umów handlowych udokumentowanych w formie faktur VAT za dostawy lub usługi. Zobowiązania wygasają po uregulowaniu płatności przez odbiorców usług, jednak do czasu uregulowania płatności przez kontrahentów. Faktorowi przysługuje regres wobec poszczególnych Spółek z Grupy, na warunkach określonych w umowach. Maksymalny limit faktoringowy z tyt. faktoringu niepełnego wynosił 5 mln zł.

Inne pozostałe zobowiązania finansowe na kwotę 2 485 tys. zł (2018 r. 4 057 tys. zł) obejmują zobowiązania dotyczące umów finansowania dostaw sprzętu i oprogramowania.

Zobowiązania z tyt. leasingu finansowego (2018 wg MSR 17):

	31.12.2019	31.12.2019	31.12.2018	31.12.2018*
	Minimalne opłaty	Wartość bieżąca minimalnych opłat	Minimalne opłaty	Wartość bieżąca minimalnych opłat
w okresie do 1 roku	-	-	3 919	3 919
w okresie od 1 roku do 5 lat	-	-	7 601	7 601
w okresie powyżej 5 lat	-	-	1 390	1 390
Razem	-	-	12 910	12 910

W związku z wdrożeniem MSSF 16 Leasing począwszy od roku 2019, wszystkie zobowiązania z tyt. leasingu finansowego są prezentowane jako zobowiązania związane z prawami do użytkowania (tj. dotychczasowe zobowiązania z tyt. leasingów finansowych ujmowane w bilansie wg MSR 17 oraz zobowiązania z tyt. leasingu operacyjnego nie ujmowane dotychczas w bilansie). Szczegóły związane z wdrożeniem są opisane w nocie 5.4.

6.26.1 OPŁATY ROCZNE Z TYT. NAJMU (Leasing operacyjny wg MSR 17)

Opłaty z tytułu umów leasingu operacyjnego
Dzierżawa pomieszczeń biurowych i magazynowych Katowice, ul. Kościuszki 112 od Polon Bodziony, Kapral SJ	1 511
Dzierżawa pomieszczeń w Mysłowicach, ul. Katowicka 60 od PHU TOP Leszek Sulej	152
Dzierżawa pomieszczeń NZOZ, w Chorzowie, ul Szczecińska 10 od Chorzowskiej Spółdzielni Mieszkaniowej, ul. Kopalniana 4, 41-500 Chorzów	129
Dzierżawa pomieszczeń w Poznaniu, ul. Dąbrowskiego 290 od P.H.IDEN Katarzyna Stęcel/ P.H.SAFF Katarzyna Stęcel	-
Dzierżawa hali w Płocku, ul. Otolińska 25 od PHU ROLPOT S.J.	144
Dzierżawa pomieszczeń w Warszawie, ul. Bokserska 11 od Zakładu Produkcyjnego TEL-KA	-
Dzierżawa pomieszczeń biurowych i magazynowych Góra Kalwaria, ul. Armii Krajowej 5	32
Dzierżawa pomieszczeń biurowych w Poznaniu, ul. Klinkierowa 7 od H3M Sp. z o.o. Sp.k.	171
Inne	388
Razem	2 527

W związku z wdrożeniem MSSF 16 Leasing począwszy od roku 2019, wszystkie zobowiązania z tyt. leasingu finansowego są prezentowane jako zobowiązania związane z prawami do użytkowania (tj. dotychczasowe zobowiązania z tyt. leasingów finansowych ujmowane w bilansie wg MSR 17 oraz zobowiązania z tyt. leasingu operacyjnego nie ujmowane dotychczas w bilansie). Szczegóły związane z wdrożeniem są opisane w nocie 5.4.

6.27 ZOBOWIĄZANIA Z TYTUŁU DOSTAW I USŁUG ORAZ POZOSTAŁE ZOBOWIĄZANIA

6.27.1 ZOBOWIĄZANIA Z TYTUŁU DOSTAW I USŁUG ORAZ POZOSTAŁE ZOBOWIĄZANIA RAZEM

	31.12.2019	31.12.2018
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług:	86 740	88 640
- część długoterminowa	-	-
- część krótkoterminowa w ciągu 12 m-cy	86 221	87 856
- część krótkoterminowa > 12 m-cy	519	784
Przedpłaty:	8 701	8 701
- część długoterminowa	-	-
- część krótkoterminowa w ciągu 12 m-cy	8 701	8 701
- część krótkoterminowa > 12 m-cy		-
Zobowiązanie do zwrotu zapłaty	-	-
- część długoterminowa	-	-
- część krótkoterminowa	-	-
Pozostałe zobowiązania:	22 060	22 505
- część długoterminowa	-	-
- część krótkoterminowa	22 060	22 505
Razem	117 501	119 846
- część długoterminowa	-	-
- część krótkoterminowa	117 501	119 846

Zobowiązania z tytułu dostaw i usług nie są oprocentowane i mają zazwyczaj termin płatności mieszczący się w okresie od 7 do 60 dni. Przedpłaty stanowią głównie otrzymane zaliczki od kontrahentów krajowych związane z realizacją zawartych kontraktów długoterminowych.

Główną część pozostałych zobowiązań stanowią zobowiązania publiczno-prawne, zobowiązania z tytułu wynagrodzeń oraz zobowiązania inwestycyjne.

Zobowiązania o charakterze publiczno – prawnym na koniec roku 2019 r. wynosiły 13 785 tys. zł, na koniec roku 2018 wyniosły 11 379 tys. zł, natomiast zobowiązania z tytułu wynagrodzeń oraz ZUS na koniec roku 2019 r. wyniosły

7 697 tys. zł, a na koniec roku 2018 wyniosły 8 130 tys. zł.

Zobowiązania inwestycyjne na koniec roku 2019 r. wynosiły 97 tys. zł, na koniec roku 2018 wynosiły 1 032 tys. zł.

6.27.2 ZOBOWIĄZANIA KRÓTKOTERMINOWE OD JEDNOSTEK POWIĄZANYCH

	31.12.2019	31.12.2018
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług	155	311
Przedpłaty i pozostałe zobowiązania	-	-
Razem	155	311

6.28 ROZLICZENIA MIĘDZYOKRESOWE

	31.12.2019	31.12.2018
Rozliczenia międzyokresowe, w tym
Dotacje	7 257	6 190
Pozostałe	353	21
Razem	7 610	6 211
- część długoterminowa	6 982	5 811
- część krótkoterminowa	628	400

Największą część pozycji dotacji stanowią dotacje otrzymane przez Limatherm S.A. ,których wartość na 31.12.2019 to 7 185 tys. zł (2018 r.: 6 092 tys. zł). Nierozliczone dotacje na kwotę 7 185 tys. zł dotyczą dwóch projektów:

• utworzenie centrum B+R wykonywania odlewów specjalnego przeznaczenia ze stopów aluminium metodą wysokociśnieniową zimnokomorową, charakteryzujących się podwyższona szczelnością i bezpieczeństwem użytkowania. Całkowita kwota wydatków kwalifikowanych to 13 844 tys. zł, całkowita kwota dofinansowania to 3 811 tys. zł, co stanowi 27,53% całkowitych wydatków kwalifikujących się do objęcia wsparciem. Okres realizacji Projekt zakończył się 16.09.2019 r. i od tego momentu trwa okres utrzymania trwałości efektów Projektu. (Umowa zawarta z Ministrem Rozwoju).

• opracowanie i wdrożenie technologii odlewania ciśnieniowego w innowacyjnych formach odlewniczych, obudowy aparaturowej z materiału o podwyższonych właściwościach mechanicznych do pracy w atmosferach zagrożonych wybuchem. Projekt składa się z 5 etapów realizowanych w badaniach przemysłowych i pracach rozwojowych. Całkowita kwota kwalifikowana to 14 544 tys. zł PLN, całkowita kwota dofinansowania to 7 871 tys. zł, co stanowi 54,12% całkowitych wydatków kwalifikujących się do wsparcia. Dofinansowanie badań przemysłowych jest na poziomie 65%, natomiast dofinansowanie prac rozwojowych na poziomie 40%. Okres realizacji projektu 01.07.2018 r. do 30.06.2021 r. (Umowa zawarta z NCBR).

6.29 PRZYCHODY ZE SPRZEDAŻY PRODUKTÓW, TOWARÓW I USŁUG

6.29.1 PRZYCHODY Z TYTUŁU UMÓW Z KLIENTAMI I POZOSTAŁE

	01.01.2019 31.12.2019	01.01.2018 31.12.2018*
Przychody z umów z klientami	439 525	455 471
Przychody z wynajmu	219	239
Razem	439 744	455 710

* Skorygowany okres porównawczy

6.29.2 PRZYCHODY ZE SPRZEDAŻY PRODUKTÓW I USŁUG i TOWARÓW I MATERIAŁÓW

	01.01.2019 31.12.2019	01.01.2018 31.12.2018
Sprzedaż produktów i usług	303 527	320 726
Sprzedaż towarów i materiałów	136 217	134 984
Razem	439 744	455 710

6.29.3 PRZYCHODY ZE SPRZEDAŻY PRODUKTÓW, TOWARÓW I MATERIAŁÓW – STRUKTURA GEOGRAFICZNA

	01.01.2019 31.12.2019	01.01.2018 31.12.2018
Sprzedaż krajowa	358 115	362 401
Sprzedaż zagraniczna	81 629	93 309
Razem	439 744	455 710

Grupa prowadzi działalność głównie na terenie Polski. Działalność produkcyjna wszystkich segmentów branżowych prowadzona jest na terenie Polski.

W powyższej tabeli zaprezentowano informacje dotyczące rynków zbytu Grupy, niezależnie od kraju pochodzenia sprzedawanych produktów lub usług.

6.29.4 INFORMACJA O PRZYCHODACH I WYNIKACH POSZCZEGÓLNYCH SEGMENTÓW GRUPY KAPITAŁOWEJ INTROL

Dla celów zarządczych Grupa podzielona jest na 5 rodzajów działalności. Segmenty te są podstawą sporządzania przez Grupę raportowania odnośnie do głównych segmentów branżowych.

W ramach działalności Grupy można wyróżnić następujące rodzaje działalności:

• Produkcja AKPiA;
• Produkcja elementów odlewniczych (głowice, odlewy, inne);
• Usługi AKPiA, elektryczne, instalacyjne, projektowe, budowlane;
• Dystrybucja z doradztwem technicznym;
• Pozostała działalność.

Zgodnie z MSSF 8 par. 23 Grupa nie prezentuje sumy aktywów i sumy pasywów dla każdego segmentu sprawozdawczego, ponieważ informacje te nie są przedstawiane Zarządowi.

Produkcja AKPIA

W ramach produkcji AKPIA Grupa produkuje zarówno aparaturę kontrolno pomiarową, głównie przemysłowe czujniki temperatury, jak również komponenty do budowy aparatury kontrolno pomiarowej. Produkcja jest prowadzona przez Spółki Limatherm Sensor Sp. z o.o. oraz Limatherm Components Sp. z o.o. Produkcja czujników obejmuje wszelkie typy czujników temperatury: od prostych czujników przewodowych, głowicowych, poprzez wykonania płaszczowerezystancyjne i termoelektryczne, aż po zaawansowane konstrukcje indywidualnie dopasowane do aplikacji. Właściwy przebieg procesów nadzoruje Akredytowane Laboratorium Pomiarowe wyposażone w sprzęt sprawdzający i kalibrujący renomowanych firm.

W ramach produkcji komponentów główny obszar dotyczy produkcji głowic przyłączeniowych do budowy

termometrów przemysłowych oraz kostki ceramiczne do połączeń elektrycznych wewnątrz obudów.

Sprzedaż ta realizowana jest zarówno na rynek krajowy jak i zagraniczny. Produkcja jest uzależniona od cen surowców i komponentów pochodzących z kraju, jak i z importu. Ich ceny

kształtowane są tendencjami na rynkach światowych i mają wpływ na poziom kosztów produkcji w całej branży. Obie Spółki mają wielu odbiorców co dywersyfikuje ryzyka zarówno w zakresie rozłożenia sprzedaży w czasie (sezonowość), jak również ogranicza ryzyka związane z przepływami pieniężnymi. Spółki nie mają istotnych problemów ze ściągalnością należności, jak również ewentualne kwoty dochodzonych należności są niskie.

Produkcja elementów odlewniczych (głowice, odlewy, inne)

Produkcja w ramach segmenty jest realizowana przez Limatherm S.A. Spółka ta jest uznanym na świecie producentem odlewów ciśnieniowych dla przemysłu samochodowego, elektromaszynowego, chemicznego oraz paliwowo-energetycznego. W katalogu produktów znajdują się również m.in. obudowy w tym obudowy dla stref zagrożonych wybuchem, używane głównie w czujnikach gazu, poziomu i przepływomierzach. Znacząca część produkcji trafia do odbiorców w Europie Zachodniej i USA. Głównymi klientami Spółki są firmy, które produkują podzespołu dla przemysłu samochodowego, a także automatyki i pomiarów. Wyroby produkowane przez Spółkę są dostarczane do ponad stu odbiorców w kraju i zagranicą.

Rozwijając współpracę z istniejącymi klientami Spółka bardzo dba o ich dywersyfikację. Udział największego klienta w strukturze sprzedaży (dla wyrobów gotowych i odlewów) utrzymuje się na poziomie około 30%. W odróżnieniu od konkurencji odlewy wykonywane są metodą ciśnieniową na maszynach zimno-komorowych.

Wyróżnienie osobnego segmentu, w szczególności oddzielenie go od pozostałej produkcji wynika z innego rodzaju produkcji (odlewy), przemysłu do którego kierowany jest produkt (głównie przemysł samochodowy), zasad współpracy z odbiorami, z reguły długoterminowa współpraca, produkcja seryjna pod klienta przy wykorzystaniu form (narzędzi) Spółki lub Klienta.

Stosunkowo większe uzależnienie od kontrahentów niż to ma miejsce w przypadku sprzedaży produkcji AKPiA. Stosunkowo niskie problemy ze ściągalnością należności, jednakże trudność większa w zakresie planowania produkcji.

Usługi AKPiA, elektryczne, instalacyjne, projektowe, budowlane

W ramach segmentu ujmowane są przychody świadczone przez Spółki INTROL Automatyka Sp. z o.o. Sp.K, INTROL -Energomontaż Sp. z o.o., I4TECH Sp. z o.o., INTROL Pro-ZAP Sp. z o.o., IB Systems Sp. z o.o. i inne).

W szczególności działalność obejmuje:

• INTROL – Energomontaż Sp. z o.o. – firma specjalizująca się w generalnym wykonawstwie inwestycji, w tym generalnym wykonawstwie instalacji kogeneracyjnych oraz projektowani, remontach, montażu i wykonawstwie elementów urządzeń kotłowych, instalacji rurociągowych, instalacji oczyszczania spalin, stacji wymienników ciepła i węzłów cieplnych, wentylatorów, pomp, instalacji i urządzeń elektrycznych i elektroenergetycznych oraz aparatury kontrolno-pomiarowej i automatyki. Przedsiębiorstwo prowadzi kontrakty z obszaru energetyki, ochrony środowiska i przemysłu, jak również spoza branży energetycznej.

• INTROL Automatyka Sp. z o.o. Sp.k. to firma świadcząca usługi w zakresie systemów automatyki, modernizacji maszyn i linii produkcyjnych. Jest najwyższym partnerem firmy Rockwell Automation w programie Recognized System Integrator w dwóch dziedzinach – Power i Control. W ramach prowadzonej działalności spółka zajmuje się m.in. integracją systemów automatyki, automatyzacją procesów, modernizacją urządzeń i linii technologicznych, dostaw serwisem i modernizacją układów napędowych niskiego i średniego napięcia, budową prototypowych stanowisk testowych, dostawą kompletnych systemów wagowych i systemów detekcji gazów, dostawą kompletnych rozwiązań dla branży farmaceutycznej jak również rozwiązań chmurowych Introl Hub związanych z Dyrektywą Fałszywkową.

• INTROL Pro - ZAP Sp. z o.o. to firma zajmująca się projektowaniem technologii automatyki, a także świadcząca usługi w zakresie automatyzacji procesów przemysłowych. Jako przedsiębiorstwo systemów automatyki, Pro-ZAP dostarcza gotowe rozwiązania dla dowolnych aplikacji procesów ciągłych oraz procesów wytwórczych. Ponadto w ofercie firmy znajdują się zautomatyzowane urządzenia, będące częścią składową procesów produkcyjnych (m.in. stanowiska montażowe i kontrolne, linie produkcyjne, stanowiska zrobotyzowane, stanowiska testujące, maszyny pakujące). Uzupełnieniem oferty są systemy monitoringu oraz systemy telemetryczne.

• IB Systems Sp. z o.o. to firma, której działalność jest skoncentrowana na projektowaniu, wdrażaniu, integracji oraz utrzymaniu systemów teletechniki, bezpieczeństwa i automatyki w inteligentnych budynkach różnego typu: biurowcach, centrach handlowych, obiektach przemysłowych, budynkach użyteczności publicznej itp. IB Systems Sp. z o.o. swoją działalnością obejmuje także instalacje elektryczne, dzięki czemu oferta firmy ma charakter kompleksowy (od projektu, poprzez wykonawstwo, eksploatację i serwis instalacji). Spółka działa na rynku budowlanym, w branży specjalistycznych systemów budowlanych. Swe zadania realizuje jako podwykonawca największych grup budowlanych w Polsce, jak również jako generalny wykonawca.

Niepewność przychodów i przepływów pieniężnych jest znacznie wyższa w przypadku sprzedaży usług niż towarów i materiałów. Wiąże się to zarówno z wielkością jednostkowych umów, wysokością jednostkowych faktur, długością

realizacji sprzedaży, stopniem skomplikowania, co przekłada się na większe ryzyka. Dodatkowo usługi charakteryzują się sezonowością sprzedaży co powodowane jest to niżej wymienionymi czynnikami:

• Cykle inwestycyjne często ustala się tak, iż efekt występuje na końcu danego roku kalendarzowego, a największe natężenie prac występuje w końcu cyklu inwestycyjnego,

• Część kontraktów jest realizowana w sektorze energetycznym, w którym okres remontów rozpoczyna się w II kwartale, a kończy na początku IV kwartału danego roku.

Wartość jednostkowych faktur jest znacznie wyższa niż w przypadku produkcji i handlu. Wielkość kontraktów to głównie między kilkaset tysięcy do kilkunastu milionów złotych. Dłuższy jest okres realizacji kontraktów, od kilku miesięcy do kilku lat.

Kontrakty w zdecydowanej większości podlegają wycenie w oparciu o budżety kontraktów, co powoduje że przychody są oparte o szacunki.

Dystrybucja z doradztwem technicznym

Sprzedaż obejmuje głównie sprzedaż towarów, większość dotyczy spółek dystrybucyjnych tj. RAControls Sp. z o.o. oraz INTROL Sp. z o.o. ale dotyczy też pozostałych spółek w Grupie jeśli w ramach działalności dokonywali sprzedaży towarów np. Limatherm S.A., Limatherm Sensor Sp. z o.o., Smart In Sp. z o.o. Sp.k czy PWP Katowice Sp. z o.o. i inne.

Odsprzedaż towarów charakteryzuje się niższymi ryzykami, ze względu na niższą sezonowość i fluktuację sprzedaży, bardziej stabilne przepływy pieniężne, niższe ryzyka gwarancyjne, ze względu na możliwość wykorzystania gwarancji producentów. Inaczej niż w przypadku segmencie produkcji czy usług, niższe jest ryzyko osiągnięcia strat na realizowanej sprzedaży, gdyż sprzedaż jest negocjowana równolegle z kosztem zakupu, które przy krótkim czasie realizacji mniej są wrażliwe na wahania.

Główne przychody dotyczą Spółek:

RAControls Sp. z o.o., która to spółka jest autoryzowanym dystrybutorem sprzętu i oprogramowania firmy Rockwell Automation (znany na całym świecie producent systemów i komponentów automatyki przemysłowej), zapewniająca odbiorcom pełne wsparcie techniczne i szkoleniowa w zakresie sprzętu RA. Obszarem objętym porozumieniem handlowym są Polska i Ukraina. Jako jedyny dystrybutor w tym regionie, przedsiębiorstwo posiada najwyższą kategorię "Market Maker, uprawniającą do sprzedaży wszystkich produktów marki, Allen -Bradley i Rockwell Software oraz powiązanych usług. Firma posiada w swojej ofercie produkty uzupełniające ofertę Rockwell Automation: m.in., produkty firm Prosoft, Hilscher, HMS, EnVent Hoffman czy grupy Encompass.

Introl Sp. z o.o. jest czołowym polskim dostawcą aparatury kontrolno-pomiarowej i systemów automatyzacji procesów przemysłowych. Jedna z najszerszych ofert na rynku to zarówno urządzenia powszechnie stosowane , jak i aparatura specjalistyczna, dedykowana do konkretnych warunków lub nietypowych instalacji. Spółka jest dystrybutorem i/lub przedstawicielem czołowych producentów z całego świata, głównie z Europy Zachodniej i USA. Spółka posiada siatkę przedstawicieli regionalnych, mających stały, bezpośredni kontakt z odbiorcami ze wszystkich gałęzi przemysłu.

Pozostała działalność

Obejmuje pozostałe mniej istotne działalności grupy, w szczególności usługi utrzymania ruchu i serwis (np. IBSystems, Introbat), produkcję urządzeń ochrony środowiska (PWP Katowice), oraz pozostałą sprzedaż. Brak podziału wynika z większego rozdrobnienia i niejednolitości pozostałej sprzedaży.

	Dz iał aln ść ko nty o nu ow an a
0 1. 0 1. 2 0 1 9 3 1. 1 2. 2 0 1 9	Pro du kcj a AK PiA	Pro du kcj a ów ele nt me od lew nic ch zy ( łow ice g , od lew inn ) y, e	Us ług i A KP iA, ele ktr y cz ne , ins tal j ac y ne roj ek tow p e, bu do wl an e	Dy bu cj str y a z d dz tw ora em hn icz tec ny m	Po sta ła zo dz iał aln ść o	Wy łą ia cz en	Prz ch od y y i k zty os óln ws p e	Ra ze m dz iał aln ść o ko nty nu ow an a	Dz iał aln ść o nie ch za an a	Dz iał aln ść o ółe og m
Prz ch od y y
Sp da klie ntó ch ż n trz rze a r ze cz w z ew nę ny	2 8 0 7 7	6 6 5 9 2	1 8 7 5 3 7	1 3 6 2 1 7	2 1 3 2 1	-	-	4 3 9 7 4 4	-	4 3 9 7 4 4
Sp da ż m ię dzy mi nta rze se g me	1 1 3 8	1 3 1 7	8 3 5 7	3 2 7 3	1 2 8 6 1	( 2 6 9 4 6 )	-	-	-	-
Prz ch od ółe ntu y y se g me og m	2 9 2 1 5	6 9 0 9 7	1 9 5 8 9 4	1 3 9 4 9 0	3 4 1 8 2	( 2 6 9 4 6 )	-	4 3 9 4 4 7	-	4 3 9 4 4 7
Wy nik
Wy nik ntu se g me	9 0 8 3	1 0 2 4 3	2 9 4 7 1	3 0 3 1 2	( 1 2 8 9 )	-	-	7 7 8 2 0	-	7 7 8 2 0
W t do tacj ym e	2 3 95	1 2 64	194	-	) 87	-	-	3 9 40	-	3 9 40
Prz ch od nie isa p rzy p ne y y	-	-	-	-	-	-	1 3 7 9 4	1 3 7 9 4	-	1 3 7 9 4
Ko nie isa szt y p rzy p ne	-	-	-	-	-	-	7 6 2 7 9	7 6 2 7 9	-	7 6 2 7 9
Zy sk z d zia łal ści j nej no op era cy	-	-	-	-	-	-	-	1 5 3 3 5	-	1 5 3 3 5
Prz ch od fin ett y y an sow e n o	-	-	-	-	-	-	( 2 4 4 9 )	( 2 4 4 9 )	-	( 2 4 4 9 )
Zy sk d o od atk iem p rze p ow an	-	-	-	-	-	-	-	1 2 8 8 6	-	1 2 8 8 6
Po da tek do ch od ow y	-	-	-	-	-	-	3 3 1 2	3 3 1 2	-	3 3 1 2
Zy sk k o bro tto tow ne za ro y	-	-	-	-	-	-	-	5 9 7 4	-	5 9 7 4

	Dz iał aln ść ko nty o nu ow an a
0 1. 0 1. 2 0 1 8 3 1. 1 2. 2 0 1 8	Pro du kcj a PiA AK	Pro du kcj a ele ów nt me nic od lew ch zy ( łow ice g , od lew inn ) y, e	Us ług i A KP iA, ele ktr y cz ne , ins j tal ac ne y roj ek tow p e, bu do wl an e	Dy bu cj str y a z d dz tw ora em hn icz tec ny m	Po ła sta zo iał ść dz aln o	ia Wy łą cz en	Prz ch od y y i k zty os óln ws p e	Ra ze m dz iał aln ść o ko nty nu ow an a	Dz iał aln ść o nie ch za an a	Dz iał aln ść o ółe og m
Prz ch od y y
Sp ntó da ż n klie trz ch rze a r ze cz w z ew nę ny	2 9 4 1 9	7 5 1 8 4	1 9 6 0 9 3	1 3 5 0 5 6	1 9 9 5 8	-	-	4 5 5 7 1 0	-	4 5 5 7 1 0
Sp da ż m ię dzy nta mi rze se g me	1 0 6 5	1 6 8 4	2 4 1 9	3 1 2 6	1 4 4 9 0	( 2 2 8 4 ) 7	-	-	-
ółe Prz ch od ntu y y se g me og m	3 0 4 8 4	6 8 6 8 7	1 9 8 5 1 2	1 3 8 1 8 2	3 4 4 4 8	( 2 2 8 4 ) 7	-	4 5 5 1 0 7	-	4 5 5 1 0 7
Wy nik
Wy nik ntu se g me	1 0 1 6 4	1 2 3 6 9	3 2 9 4 6	2 8 0 6 4	( ) 3 3 8 7	-	-	8 0 1 5 6	-	8 0 1 5 6
W t do tacj ym e	2 3 47	1 5 19	370	27	76	-	-	4 3 39	-	4 3 39
Prz ch od nie isa y y p rzy p ne	-	-	-	-	-	-	1 1 4 0 7	1 1 4 7 0	-	1 1 4 7 0
Ko nie isa szt y p rzy p ne	-	-	-	-	-	-	8 3 2 1 7	8 3 2 1 7	-	8 3 2 1 7
Zy sk z d zia łal ści j nej no op era cy	-	-	-	-	-	-	-	8 4 0 9	-	8 4 0 9
Prz ch od fin ett an sow e n o y y	-	-	-	-	-	-	( ) 4 9 4 8	( ) 4 9 4 8	-	( ) 4 9 4 8
Zy sk d o od atk iem p rze p ow an	-	-	-	-	-	-	-	3 4 6 1	-	3 4 6 1
Po da tek do ch od ow y	-	-	-	-	-	-	2 0 2 3	2 0 2 3	-	2 0 2 3
Zy sk k o bro tto tow ne za ro y	-	-	-	-	-	-	-	1 4 3 8	-	1 4 3 8

Skonsolidowane sprawozdanie finansowe za 2019 r. Strona 66 z 93

6.30 PRZYCHODY Z UMÓW Z KLIENTAMI – PODZIAŁ NA KATEGORIE

W ramach przychodów poza podziałem na segmenty wydzielone zostały dodatkowe kategorie podziału przychodów czyli podział na sprzedaż krajową i zagraniczną oraz podział ze względu na moment spełniania zobowiązań.. W ocenie Zarządu przyjęte kategorie wraz z podziałem na segmenty odzwierciedla dane wykorzystywane do analiz jakimi posługuje się kierownictwo Grupy w celu podejmowania decyzji strategicznych i okresowych analiz Grupy i aktualnie w Grupie nie funkcjonują inne szczegółowe podziały sprzedaży na inne kategorie, które byłyby wykorzystywane na potrzeby kierownictwa Grupy. Podział ten odzwierciedla występujące różnice pomiędzy poszczególnymi kategoriami, w tym w odniesieniu do ich charakteru, ryzyka realizacji sprzedaży, poziomu niepewności w zakresie przyszłych przepływów.

		Dz
0 1. 0 1. 2 0 1 9 3 1. 1 2. 2 0 1 9	Pro du kcj a A KP iA	kcj ów Pro du lem t a e en od lew nic ch zy ( łow ice dle g , o wy , inn ) e	i A iA, Us ług KP ele ktr y cz ne , ins tal j ac y ne roj ek bu do wl tow p e, an e	cj Dy str bu y a z d dz tw ora em tec hn icz ny m	Po ła sta zo dz iał aln ść o	Ra ze m dz iał aln ść o ko nty nu ow an a	ść Dz iał aln o nie ch za an a	ść Dz iał aln o ółe og m
ów ien i w Prz ch od kl tam y y z u m	raf str uk tur g y g eo g	icz j ne
Sp da ż k raj rze ow a	1 1 1 6 5	2 6 2 8 1	1 2 4 2 8 7	1 2 6 9 9 6	2 1 0 2 6	3 5 7 8 9 6	-	3 5 7 8 9 6
Sp da ż z icz rze ag ran na	1 6 9 1 2	4 0 3 1 1	1 1 0 9 5	9 2 1 9	8 7	8 1 6 2 9	-	8 1 6 2 9
Ra ze m	2 8 0 7 7	5 6 6 9 2	5 1 8 7 3 7	5 1 3 6 2 1	2 1 1 0 4	5 5 4 3 9 2	-	5 5 4 3 9 2
ów Prz ch od kli tam i ze y y z u m z en	lę du w zg na m om en	t s ełn ien ia bo wi p zo ąz an	ia
Sp ełn ion ok reś lon e w y m nci mo me e	2 8 0 7 7	6 6 5 9 2	1 4 3 5 5	1 3 6 2 1 5	1 0 1 4 7	2 5 5 3 8 6	-	2 5 5 3 8 6
Sp ełn ion iar ływ e w m p u c zas ę u u	-	-	1 7 3 1 8 2	-	1 0 9 5 7	1 8 4 1 3 9	-	1 8 4 1 3 9
Ra ze m	2 8 0 7 7	6 6 5 9 2	1 8 7 5 3 7	1 3 6 2 1 5	2 1 1 0 4	4 3 9 5 2 5	-	4 3 9 5 2 5

		Dz
0 1. 0 1. 2 0 1 8 3 1. 1 2. 2 0 1 8	Pro du kcj a A KP iA	ów Pro du kcj lem t a e en od lew nic ch zy ( łow ice dle g , o wy , inn ) e	Us ług i A KP iA, ele ktr cz ne y , ins tal j ac y ne roj ek bu do wl tow p e, an e	Dy str bu cj y a z d dz tw ora em hn icz tec ny m	Po ła sta zo dz iał aln ść o	Ra ze m dz iał aln ść o ko nty nu ow an a	Dz iał aln ść o nie ch za an a	Dz iał aln ść o ółe og m
ów Prz ch od kl ien tam i w y y z u m	str uk tur raf g y g eo g	icz j ne
Sp da ż k raj rze ow a	1 1 6 1 5	2 9 9 7 5	1 1 6 7 5 7	1 2 1 6 3 7	1 9 6 2 7	3 6 2 1 6 1	-	3 6 2 1 6 1
Sp da icz ż z rze ag ran na	1 7 7 6 8	4 7 2 2 5	2 0 3 7 7	7 8 3 8	1 0 1	9 3 3 0 9	-	9 3 3 0 9
Ra ze m	2 9 4 1 9	7 5 1 8 4	1 9 6 0 9 3	1 3 5 0 0 1	1 9 7 7 3	4 5 5 4 7 0	-	4 5 5 4 7 0
ów Prz ch od kli i ze tam y y z u m z en	lę du w zg na m om en	ełn ien ia bo wi t s p zo ąz an	ia
Sp ełn ion ok reś lon e w y m nci mo me e	2 9 4 1 9	1 8 4 7 5	8 6 9 1	1 3 0 0 1 5	8 6 4 2	2 5 6 9 3 7	-	2 5 6 9 3 7
Sp ełn ion iar ływ e w m ę u p u c zas u	-	-	1 8 7 4 0 2	-	1 1 1 3 1	1 9 8 5 3 3	-	1 9 8 5 3 3
Ra ze m	2 9 4 1 9	7 5 1 8 4	1 9 6 0 9 3	1 3 5 0 0 1	1 9 7 7 3	4 5 5 4 7 0	-	4 5 5 4 7 0

6.31 SPECYFIKACJA DOTACJI

Poniżej wykazane zostały kwoty otrzymanych dotacji do wynagrodzeń, które pomniejszyły w sprawozdaniu wskazane w tabeli koszty.

	01.01.2019	01.01.2018
	31.12.2019	31.12.2018
Wartość dotacji do wynagrodzeń ujęta
jako pomniejszenie nw. kosztów
Dotacje ujęte w kosztach sprzedaży produktów, towarów i materiałów	3 940	4 339
Dotacje ujęte w kosztach sprzedaży	581	366
Dotacje ujęte w kosztach ogólnego zarządu	1 065	1 214
Razem	5 586	5 919

6.32 KOSZTY RODZAJOWE

6.32.1 KOSZTY RODZAJOWE

	01.01.2019 31.12.2019	01.01.2018 31.12.2018
Amortyzacja (6.32.2)	13 510	9 992
Koszty wynagrodzeń	97 438	95 721
Koszty świadczeń pracowniczych	21 266	21 048
Zużycie surowców i materiałów pomocniczych	113 537	117 798
Koszty usług obcych	67 278	85 176
Koszty podatków i opłat	1 276	1 606
Pozostałe koszty	7 986	7 256
Razem koszty rodzajowe	322 291	338 597
Zmiana stanu produkcji i produkcji w toku	(2 164)	(5 358)
Obroty wewnętrzne	(356)	(710)
Wartość sprzedanych towarów i materiałów	109 433	108 326
Dotacje do wynagrodzeń	(5 586)	(5 919)
Razem	423 618	434 936
Koszty sprzedaży	29 657	33 796
Koszty ogólnego zarządu	32 037	25 586
Koszty sprzedanych produktów, towarów i materiałów	361 924	375 554
Razem	423 618	434 936

6.32.2 AMORTYZACJA

	01.01.2019 31.12.2019		01.01.2018 31.12.2018
	Sprawozdanie z całkowitych dochodów	Aktywowane w cenę nabycia lub wytworzenia innych aktywów	Sprawozdanie z całkowitych dochodów	Aktywowane w cenę nabycia lub wytworzenia innych aktywów
Amortyzacja środków trwałych	6 858	329	8 482	288
Amortyzacja prawa do użytkowania aktywów	5 007	-	-	-
Amortyzacja nieruchomości inwestycyjnych	631	-	579	-
Amortyzacja wartości niematerialnych	655	30	626	17
Razem	13 151	359	9 687	305

	01.01.2019 31.12.2019	01.01.2018 31.12.2018
Amortyzacja wartości niematerialnych i prawnych ujęta w:
- kosztach sprzedaży produktów, towarów i materiałów	354	257
- kosztach sprzedaży	20	5
- kosztach ogólnego zarządu	311	381
Razem	685	643

6.32.3 KOSZTY ŚWIADCZEŃ PRACOWNICZYCH

	01.01.2019	01.01.2018
	31.12.2019	31.12.2018
Koszty wynagrodzeń	97 438	95 721
Koszty ubezpieczeń społecznych	17 458	17 320
Inne koszty świadczeń pracowniczych	3 808	3 728
Razem	118 704	116 769

Koszty wynagrodzeń obejmują wynagrodzenia płatne zgodnie z warunkami zawartych umów o pracę z poszczególnymi pracownikami. Koszty ubezpieczeń społecznych obejmują świadczenia z tytułu ubezpieczenia emerytalnego, rentowego, wypadkowego oraz składki na Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych oraz Fundusz Pracy.

Spółka zobowiązana jest do tworzenia Zakładowego Funduszu Świadczeń Socjalnych (ZFŚS). Odpisy na powyższy fundusz obciążają koszty działalności Spółki i powodują konieczność zablokowania środków funduszu na wydzielonym rachunku bankowym. W sprawozdaniu finansowym aktywa i zobowiązania funduszu wykazywane są w wartości netto.

6.33 STRATA/ODWRÓCENIE STRATY Z TYTUŁU UTRATY WARTOŚCI DOT. INSTRUMENTÓW FINANSOWYCH ORAZ UMÓW Z KLIENTAMI (OCZEKIWANE STRATY KREDYTOWE)

	01.01.2019 31.12.2019	01.01.2018 31.12.2018
Zmiana odpisów aktualizujących wartość należności dotyczących umów z klientami	(2 142)	(1 892)
Zmiana odpisów aktualizujących wartość pozostałych należności	2	(1)
Zmiany odpisów z tyt. utraty wartości pozostałych aktywów finansowych	(56)	-
Razem	(2 196)	(1 893)
Związane z działalnością operacyjną	(2 140)	(1 893)
Związane z działalnością pozostałą	(56)	-

6.34 POZOSTAŁE PRZYCHODY

	01.01.2019 31.12.2019	01.01.2018 31.12.2018
Odpisy aktualizujące	2 668	946
Odwrócenie odpisów aktualizujących wartości zapasów (N 6.9)	1 740	946
Odwrócenie odpisów aktualizujących RMK	928	-
Rezerwy	7 283	6 571
Rozwiązanie rezerw na świadczenia pracownicze	6 396	5 717
Rozwiązanie rezerwy na koszty badania bilansu	188	168
Rozwiązanie innych rezerw	699	686
Inne	3 843	3 953
Kary umowne	187	121
Sprzedaż złomu	435	472
Zysk ze zbycia rzeczowych aktywów trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych (sprzedaż, likwidacja)	337	494
Otrzymane odszkodowania za szkody (w tym w transporcie, komunikacyjne)	371	837
Dotacje	2 074	1 239
Rozliczenia spraw spornych (komornik, sąd, układ)	19	77
Różnice inwentaryzacyjne	2	3
Podwykonawstwo zastępcze	-	198
Pozostałe przychody	418	512
Razem	13 794	11 470

Do pozostałych przychodów Grupa Kapitałowa zalicza przychody i zyski niezwiązane w sposób bezpośredni z działalnością operacyjną. Do tej kategorii zaliczane są zyski ze sprzedanych aktywów trwałych, otrzymane odszkodowania, rozwiązane rezerwy oraz otrzymane dotacje.

Zgodnie z obowiązującym MSR 20 otrzymane dotacje do wynagrodzeń pomniejszają odpowiednie koszty wynagrodzeń, wartość tych dotacji zaprezentowano w Punkcie 6.31 Informacje o dotacjach ujętych w pozostałych przychodach zaprezentowano poniżej.

W latach 2019 i 2018 Grupa korzystała z dotacji i wynosiły one odpowiednio 2 074 tys. zł i 1 239 tys. zł. Specyfikację otrzymanych dotacji zamieszczono w poniższej tabeli.

	01.01.2019	01.01.2018
	31.12.2019	31.12.2018
Dotacje unijne	1 818	1 119
Środki trwałe zakupione z PFRON, ZFRON, PUP	24	64
Dofinansowanie do tworzonych stanowisk pracy (umowa ze Starostwem	22	29
Powiatowym o dofinansowanie projektu w ramach programu PFRON)
Pozostałe	210	27
Razem	2 074	1 239

6.35 PRZYCHODY FINANSOWE

	01.01.2019	01.01.2018
	31.12.2019	31.12.2018
Aktualizacja wartości inwestycji	117	-
Przychody z tytułu odsetek, w tym:	278	434
a) bankowe	130	212
b) handlowe	2	75
c) pożyczki	146	147
Zyski z tytułu różnic kursowych	3 035	2 476
Zyski z tytułu sprzedaży aktywów finansowych	-	11
Pozostałe	2	1
Razem	3 432	2 922

Do przychodów finansowych klasyfikowane są między innymi przychody z tytułu odsetek, zyski z tytułu różnic kursowych.

6.36 POZOSTAŁE KOSZTY

	01.01.2019 31.12.2019	01.01.2018 31.12.2018
Odpisy aktualizujące	2 213	2 964
Odpisy aktualizujące wartość zapasów (N. 6.9)	1 614	2 036
Odpisy aktualizujące RMK	-	928
Odpisy aktualizujące środki trwałe i wartości niematerialne i prawne	599	-
Rezerwy	5 758	7 855
Utworzenie rezerw na świadczenia pracownicze	4 940	6 966
Utworzenie rezerwy na badanie bilansu	114	162
Utworzenie pozostałych rezerw	704	727
Inne	4 474	11 123
Kary, grzywny, odszkodowania zapłacone	1 653	331
Koszty opłat sądowych i administracyjnych	120	85
Koszty i straty z tytuły usuwania szkód (w tym szkody komunikacyjne)	276	768
Likwidacja części do produkcji	205	161
Likwidacja towarów i materiałów	10	78
Różnice inwentaryzacyjne	6	11
Likwidacja pozostałych zapasów	504	240
Darowizny	46	33
Strata ze zbycia rzeczowych aktywów trwałych oraz WNiP (sprzedaż, likwidacja, zamiana, niedobór, darowizna)	348	8 054
Podwykonawstwo zastępcze	-	232
Koszt sprzedaży złomu	386	393
Spisane RMK	330	-
Pozostałe koszty	590	737
Razem	12 445	21 942

Do pozostałych kosztów Grupa Kapitałowa zalicza koszty i straty niezwiązane w sposób bezpośredni z działalnością operacyjną. Do tej kategorii zaliczane są odpisy aktualizujące wartość należności i zapasów, utworzone rezerwy na świadczenia pracownicze oraz koszty likwidacji składników majątku obrotowego.

Strata ze zbycia rzeczowych aktywów trwałych i WNIP za 2018 r. obejmuje również 7 993 tys. zł spisanych kosztów prac rozwojowych.

6.37 KOSZTY FINANSOWE

	01.01.2019 31.12.2019	01.01.2018 31.12.2018
Odsetki	4 571	3 258
a) bankowe	2 853	2 261
b) handlowe	47	62
c) budżetowe	76	6
d) leasingowe	1 115	452
e) pozostałe	480	477
Aktualizacja wartości inwestycji (N 6.17.2)	-	269
Prowizje od kredytów i gwarancji bankowych i ubezpieczeniowych	465	646
Straty z tytułu różnic kursowych	404	872
Odpisy aktualizujące należności finansowe (N. 6.17)	70	2 419
Prowizje i inne koszty finansowe dotyczące faktoringu	270	342
Pozostałe	45	64
Razem	5 825	7 870

Do kosztów finansowych klasyfikowane są między innymi koszty z tytułu odsetek, straty z tytułu różnic kursowych, prowizje od kredytów i gwarancji, odpisy aktualizujące aktywa finansowe oraz aktualizacja wartości inwestycji.

6.38 PODATEK DOCHODOWY

6.38.1 GŁÓWNE SKŁADNIKI OBCIĄŻENIA/UZNANIA PODATKOWEGO W SPRAWOZDANIU Z ZYSKÓW LUB STRAT I INNYCH CAŁKOWITYCH DOCHODÓW

	01.01.2019 31.12.2019	01.01.2018 31.12.2018
Bieżący podatek dochodowy	4 472	4 597
- bieżące obciążenie z tytułu podatku dochodowego (N 6.38.2)	4 570	4 607
- korekty wykazane w bieżącym roku w odniesieniu do podatku z lat ubiegłych	(98)	(10)
Odroczony podatek dochodowy (+-)	(948)	(3 332)
- obciążenie/uznanie z tytułu podatku odroczonego dotyczące powstania i odwracania się różnic przejściowych (N 6.38.3)	(948)	(3 332)
Obciążenie/uznanie podatkowe wykazane w sprawozdaniu z	3 524	1 265
zysków lub strat i innych całkowitych dochodów, w tym:
- wykazane w rachunku zysków lub strat	3 312	2 023
- wykazane w pozostałych całkowitych dochodach	212	(758)

6.38.2 UZGODNIENIE PODATKU DOCHODOWEGO OD WYNIKU FINANSOWEGO BRUTTO PRZED OPODATKOWANIEM Z PODATKIEM DOCHODOWYM WYKAZANYM W SPRAWOZDANIU Z ZYSKÓW LUB STRAT

	Dochód z zysków kapitałowych i innych źródeł
	01.01.2019 31.12.2019	01.01.2018 31.12.2018
Wynik finansowy brutto przed opodatkowaniem z działalności kontynuowanej	12 886	3 461
Straty podatkowe spółek	9 658	20 131
Wyniki Spółek komandytowych opodatkowane przez wspólników spoza Grupy lub spółek niekonsolidowanych	-	542
Korekty konsolidacyjne	3 200	(14)
Wynik finansowy brutto przed opodatkowaniem (A)	25 744	24 120
Różnice pomiędzy wynikiem brutto a podstawą opodatkowania (B)	5 776	6 715
Koszty nie stanowiące kosztów uzyskania przychodów	63 196	77 535
Koszty podatkowe nie stanowiące kosztów bilansowych (-)	(44 381)	(44 137)
Przychody podatkowe nie stanowiące przychodów bilansowych	24 082	24 940
Przychody bilansowe nie stanowiące przychodów podatkowych (-)	(37 141)	(51 623)
Odliczenia straty (C)	(5 176)	(6 029)
Odliczenia od dochodu (D)	(2 321)	(1 032)
Wynik podatkowy (A + B + C + D), w tym	24 003	23 774
Opodatkowany stawką 19%	23 687	23 661
Opodatkowany stawką 9 % (rok 2019), 15% (rok 2018)	316	113
Obciążenie podatkowe wykazane w rachunku zysków lub strat	4 529	4 512
Wg. stawki 19%	4 501	4 496
Wg. stawki 9 % (rok 2019), 15% (rok 2018)	28	16
Zwiększenia, zaniechania, zwolnienia, odliczenia i obniżki podatku (podatek od dywidend)	41	-
Podatek zapłacony zagranicą	-	95
Obciążenie/uznanie podatkowe wykazane w rachunku zysków lub strat	4 570	4 607

Część bieżąca podatku dochodowego ustalona została według stawek równych 9% (2018 r. 15%) i 19% dla podstawy opodatkowania podatkiem dochodowym. Główne różnice podatkowe dotyczą różnic w ujęciu przychodów i kosztów bilansowych i podatkowych związanych z wyceną kontraktów. Odliczenia od dochodu dotyczą zastosowania ulg na B+R.

Zestawienie strat podatkowych do rozliczenia w latach następnych niezależnie od źródła dochodu

Rok rozpoznania straty	Wartość straty	Strata rozliczona	Strata pozostała do rozliczenia
2015	7 641	(5 580)	2 061
2016	10 338	(6 294)	4 044
2017	1 417	(610)	807
Razem	19 396	(12 484)	6 912

Zestawienie strat podatkowych dot. dochodu z źródeł kapitałowych do rozliczenia w latach następnych

Rok rozpoznania straty	Wartość straty	Strata rozliczona	Strata pozostała do rozliczenia
2018	6	-	6
2019	-	-	-
Razem	6	-	6

Zestawienie strat podatkowych dot. dochodu z innych źródeł pozostałych do rozliczenia w latach następnych

Rok rozpoznania straty	Wartość straty	Strata rozliczona	Strata pozostała do rozliczenia
2018	20 125	-	20 125
2019	9 208	-	9 208
Razem	29 333	-	29 333

Łączna wartość aktywa z tytułu podatku odroczonego rozpoznana na stracie wynosi 6 206 tys. zł, przy czym w niektórych spółkach aktywo na podatek odroczony od straty nie zostało w całości rozpoznane w związku z zagrożeniem braku wykorzystania całości strat.

6.38.3 ODROCZONY PODATEK DOCHODOWY

	Sprawozdanie z sytuacji finansowej		Sprawozdanie z całkowitych dochodów
	31.12.2019	31.12.2018 (dane przekształc one)	01.01.2019 31.12.2019	01.01.2018 31.12.2018
Rezerwa z tytułu odroczonego podatku dochodowego
Wycena kontraktów długoterminowych	2 646	3 751	(1 105)	396
Środki trwałe – wycena na dzień przejścia na MSR	-	-	-	(283)
Różnica między amortyzacją księgową a podatkową	5 601	4 598	1 003	787
Różnice kursowe	18	54	(36)	(10)
Środki trwałe - leasing	109	337	(228)	11
Naliczone odsetki	578	258	320	221
Wycena aktywów finansowych	-	-	-	(1)
Refundacja PFRON	6	5	1	(36)
Dofinansowanie SOD	123	149	(26)	(45)
Wycena instrumentów pochodnych (forwardy)	723	591	132	(440)
Pozostałe	170	119	51	(9)
Rezerwa brutto z tytułu odroczonego podatku dochodowego	9 974	9 862	112	591
Aktywa z tytułu odroczonego podatku dochodowego
Należności- niezrealizowane różnice kursowe	20	7	13	(56)
Zobowiązania - niezrealizowane różnice kursowe	9	13	(4)	(39)
Rezerwa na nagrody jubileuszowe, odprawy emerytalne oraz inne świadczenia pracownicze	812	762	50	85
Wynagrodzenia wypłacone w następnym roku	186	383	(197)	211
Wycena udziałów i akcji	979	113	866	10
Rezerwa na zobowiązania z tytułu leasingu	81	512	(431)	142
Wycena kontraktów długoterminowych	1 123	272	851	(1 453)
Odpisy aktualizujące należności	1 019	683	336	154
Składki ZUS	332	348	(16)	27
Rezerwa na badanie bilansu	31	29	2	1
NKUP koszty poniesione dot. kontraktów	2 946	3 867	(921)	1 613

Strata podatkowa możliwa do odliczenia	6 206	4 639	1 567	3 174
Rezerwa na naprawy gwarancyjne	66	93	(27)	(734)
Rezerwa na koszty usług obcych	87	163	(76)	74
Rezerwa na urlopy	326	427	(101)	5
Nadwyżka amortyzacji bilansowej nad podatkową	54	56	(2)	7
Odpisy aktualizujące zapasy	511	808	(297)	203
Wycena instrumentów pochodnych (forwardy)	147	284	(137)	284
Korekta kosztów o niezapłacone faktury	-	-	-	(7)
Nabycie znaków towarowych	(3)	(5)	2	(12)
Podatkowa wartość firmy	1 183	1 381	(198)	-
Pozostałe	474	679	(205)	234
Aktywa brutto z tytułu odroczonego podatku dochodowego	16 589	15 514	1 075	3 923
Zmiany odniesione na kapitał	-	-	15	-
Obciążenie/uznanie z tytułu odroczonego podatku dochodowego		-	(948)	(3 332)

W związku z przejściowymi różnicami między podstawą opodatkowania, a zyskiem (stratą) wykazaną w sprawozdaniu finansowym tworzony jest podatek odroczony.

Dane za rok 2018 zostały przekształcone w związku z korektą błędu. Szczegóły w nocie 6.43.

6.39 ZMIANY ZOBOWIĄZAŃ WYNIKAJĄCE Z DZIAŁALNOŚCI FINANSOWEJ

01.01.2019-31.12.2019	Zobowiązania z tyt. kredytów i pożyczek	Zobowiązania związane z prawami do użytkowania	Zobowiązania z tyt. leasingu finansowego	Razem
Wartość na początek okresu	60 002	-	12 910	72 912
- część długoterminowa	34 627	-	8 992	43 619
- część krótkoterminowa	25 375	-	3 918	29 293
Zwiększenia/zmniejszenia	4 944	21 270	(12 910)	26 214
Wpływ/wypływ środków pieniężnych	4 944	(8 278)	-	(3 334)
Zawarcie umów (np. leasingu finansowego)	-	5 735	-	5 735
Wdrożenie MSSF 16	-	35 496	(12 910)	22 586
Inne zmiany	-	1 227	-	1 227
Wartość na koniec okresu	64 946	34 180	-	99 126
- część długoterminowa	36 904	28 099	-	65 003
- część krótkoterminowa	28 042	6 081	-	34 123
01.01.2018-31.12.2018	Zobowiązania z tyt. kredytów i pożyczek	Zobowiązania związane z prawami do użytkowania	Zobowiązania z tyt. leasingu finansowego	Razem
Wartość na początek okresu	63 605	-	10 803	74 408
- część długoterminowa	28 209	-	4 221	32 430
- część krótkoterminowa	35 396	-	6 582	41 978
Zwiększenia/zmniejszenia	(3 603)	-	2 107	(1 496)
Wpływ/wypływ środków pieniężnych	(3 603)	-	(5 001)	(8 604)
Zawarcie umów (np. leasingu finansowego)	-	-	7 108	7 108
Inne zmiany	-	-	-	-
Wartość na koniec okresu	60 002	-	12 910	72 912
- część długoterminowa	34 627	-	8 992	43 619
- część krótkoterminowa	25 375	-	3 918	29 293

6.40 NIEPEWNOŚĆ KONTYNUACJI DZIAŁALNOŚCI

Nie istnieje niepewność co do kontynuowania działalności

6.41 TRANSAKCJE Z PODMIOTAMI POWIĄZANYMI

6.41.1 TRANSAKCJE Z PODMIOTAMI POWIĄZANYMI OBJĘTYMI KONSOLIDACJĄ W 2019 R.

01 .01 .20 19 31 .12 .20 19	Sp ż da rze ów iał ter ma ów tow ar , rod uk ów i t p ług us	Po sta łe zo ch od p rzy y i ch od p rzy y fin an so we	Ko szt ia tw wy orz en da ch sp rze ny ów ter iał ma , ów tow ar , ów rod uk t p i ług us	Ko szt y da ży sp rze	Ko szt y óln og eg o du za rzą	Po łe sta zo ko i szt y ko szt y fin an so we	Na le żn śc i o d o j ed ste k no iąz ch p ow an y	Zo bo wi ia an ąz be wo c j ed k ste no iąz ch p ow an y	Na le żn śc o z t t. y dy wi de nd y	i Zo bo wi ia ąz an z t t. y dy wi de nd y	Sp ż da rze śro dk ów ały ch / trw Wa śc i rto nie ial ter ma ny c h i ch p raw ny	śro ów Za ku dk p ały ch / trw Wa rto śc i nie ial ch ter ma ny i p ch raw ny	Na le żn śc i o i o dp isy z dz ty t. u ży k p o cze	Zo bo z t t. w. y otr z. ży k p o cze
INT RO L S .A.	5 3 55	2 5 91	36 6	32 9	125	9 2 12	4 1 32	24 3	59 2	-	45	41	32 51 3	-
Lim ath S. A. erm	3 0 63	32	46	-	-	10	1 57	20	-	59 2	40	3	-	-
Int rol Au ka tom aty Sp Sp . k . z o.o	2 7 43	109	2 8 28	149	63 6	-	2 6 34	2 2 83	-	-	129	35	-	-
INT RO L - En taż erg om on Sp . z o.o	2 7 69	-	23 7	2	34 0	115	1 8 46	2 3 56	-	-	-	13	-	-
Lim ath erm Se nso r Sp . z o.o	82 4	-	73 4	83 9	-	-	64	34 6	-	-	-	6	-	-
EC I4T H Sp o.o . z	-	-	1 8 28	1	72	17	-	2 1 56	-	-	-	4	-	-
Int rob at Sp z o .o.	196	17	46	-	43	-	9	9	-	-	3	-	-	-
RA Co ols ntr Sp . z o.o	1 4 31	-	-	-	29 8	-	40 5	31	-	-	-	-	-	-
Lim ath erm Co ts mp on en Sp . z o.o	63 3	10	1 1 52	80 6	104	4	60	30 8	-	-	2	34	-	-
PW P K wic ato e Sp . z o.o	5 6 88	24 7	30 4	1	31	199	3 0 75	23 7	-	-	24 3	-	-	4 6 40
Ate ch em Sp o.o . z	10	-	15	-	34	-	-	3	-	-	-	-	-	-
Int rol Pro -ZA P Sp o.o . z	1 3 65	-	44 5	1 8 68	22 6	70	1 8 96	79 0	-	-	-	-	-	-
IB Sy ste ms Sp . z o.o	60	-	3 3 32	-	198	34 2	20	2 6 26	-	-	-	-	-	2 9 00
Sm In art Sp . S k . z o.o p.	41 9	125	-	-	58	1 7 62	1	34 7	-	-	82	-	-	24 97 3
Int rol Sp .z o.o	1 8 52	-	1 0 17	1 2 20	29 1	6	68 9	1 2 56	-	-	13	188	-	-
PW P I nie nży ra Sp . z o.o	178	-	2 2 82	-	31	4	21 9	2 5 14	-	-	-	23 3	-	-
Int rol Au ka tom aty Sp . z o.o	36 0	-	-	-	11	-	37	1	-	-	-	-	-	-

Skonsolidowane sprawozdanie finansowe za 2019 r. Strona 75 z 93

6.41.2 TRANSAKCJE Z PODMIOTAMI POWIĄZANYMI POZA KONSOLIDACJĄ W 2019 R.

01 .01 .20 19 31 .12 .20 19	ółk Sp iąz a p ow an a	Sp da ż rze iał ów ter ma ów tow ar , rod uk ów i t p ług us	Po łe sta zo ch od i p rzy y ch od p rzy y fin an so we	Ko szt ia tw orz en wy da ch sp rze ny iał ów ter ma , ów tow ar , ów rod uk t i ług p us	Ko szt y ży da sp rze	Ko szt y óln og eg o du za rzą	Po łe sta zo ko i szt y ko szt y fin an so we	Na le żn śc i i o dp łat p rze y	Zo bo wi ia, an ąz ob wr az z z . z ty t. p a d raw o ży tko nia u wa	Po ży ki cz zie ud lon e
Po lon Bo dzi Ka l S ółk ony pra p a , Jaw na	ol S Sp Intr .A. Intr ol A uto ty ka ma o.o . z , Sp . k. Intr ol- En aż Sp ont erg om . z o.o , ., RA Co ols Sp Intr ol S ntr o.o p. z o. o., . z ., Sp PW P I nży nie ria Intr ol o.o . z ., Au ka Sp tom aty . z o.o	4	73	17 1	36	90 5	193	4	12 16 1*	2 0 00
RO INT L Au atio tom n s .r.o	Sp . S Intr ol A ka k., Intr ol uto ty ma . z o.o p. Sp . z o.o	52 3	-	27	-	-	-	24 0	-	-
Sm In S art p. z o. o.	Intr ol S .A. Sm In S Sp . k. art p. z o. o. ,	-	11	-	-	155	-	6	71	-
Ce oC ntr lim a Sp . z o.o	e S PW P K ato wic PW P I nży nie ria p. z o. o., Sp . z o.o	140	-	10	-	-	-	1 5 72	-	-
Lim ath Se r S erm nso p. z o. o. ( Ka ice ) tow	Intr ol S .A.	-	13	-	-	-	-	1	-	26
OK Sy ste m Po lsk a S .A.	Sy Sp IB ste ms o.o . z	-	-	8	-	-	-	-	1	-
Sy Biu Pro je kto nia mó ste ro wa w Cy fro ch S.A wy	Intr ol S p. z o. o.	-	-	-	-	65	-	-	15	-
Co S.A nso rg	Intr ol S p. z o. o.	-	-	-	-	35	-	-	-	-
SM M Leg al M aci ak Ma ńsk i A dw oka cj i S k. tac zy p.	IB Sy Sp ste ms . z o.o	-	-	-	-	23	-	-	8	-
IT4 T M ich ał F ilip iak	IB Sy Sp ste ms . z o.o	3	-	-	91	-	-	-	-	-
Ro cka ll C ital M nt ap ana ge me Sp . z o.o	ol S Intr .A.	-	-	-	-	66	-	-	7	-
Ka lari a R adc Pra nce y wn ego Ale ksa nd Do als kie j ry ryw	PW P K wic e S Intr ol P ZA P ato p. z o. o., ro – Sp . z o.o	-	-	-	-	65	-	-	13	-

*W tym zobowiązania z tyt. najmu (zobowiązania związane z aktywami z tyt. prawa do użytkowania) w związku z wdrożeniem MSSF 16 to 12 121 tys. zł.

6.41.3 TRANSAKCJE Z PODMIOTAMI POWIĄZANYMI OBJĘTYMI KONSOLIDACJĄ W 2018 R.

01 .01 .20 18 31 .12 .20 18	Sp ż da rze iał ów ter ma ów tow ar , ów rod uk t p i u słu g	Po sta łe zo ch od p rzy y i ch od p rzy y fin an so we	Ko szt tw ia wy orz en da ch sp rze ny ów iał ter ma , ów tow ar , ów rod uk t p i ług us	Ko szt y ży da sp rze	Ko szt y óln og eg o du za rzą	Po łe sta zo ko i szt y ko szt y fin an so we	Na le żn śc i o d o j ed k ste no iąz ch p ow an y	Zo bo wi ia an ąz be wo c j ed ste k no iąz ch p ow an y	Na le żn śc i o z t t. y wi dy de nd y	Zo bo wi i ąz an ty t. a z wi dy de nd y	Sp ż da rze śro dk ów ały ch / trw śc i Wa rto nie ial ch ter ma ny i p ch raw ny	śro ów Za ku dk p ały ch / trw Wa śc i rto nie ial ter ch ma ny i p ch raw ny	Na le żn . z dz ty t. u ży k p o cze	Zo bo z t t. w. y otr z. ży k p o cze
INT RO L S .A.	7 5 63	2 1 97	27 1	23 8	37 1	20 39 7	5 0 69	93	2 5 92	-	3	1 1 16	15 62 7	-
Lim ath S.A erm	3 79 1	8	1 27 2	72 6	175	9	66 3	7		2 59 2	10	6	-	-
Int rol Au ka tom aty Sp . S k . z o.o p.	1 0 75	26 1	2 3 48	1 8 77	142	1	7 4 06	1 6 47	-	-	25 9	7	-	-
INT RO L - En taż erg om on Sp o.o . z	1 7 85	23	48 6	-	2 3 32	82	126	1 5 01	-	-	23	8	-	-
Lim ath erm Se nso r Sp . z o.o	70 1	-	1 0 08	93 3	-	-	87	36 0	-	-	-	-	-	-
I4T EC H Sp . z o.o	-	-	4 55	-	150	19	-	27 0	-	-	-	-	-	-
Int rob at Sp . z o.o	130	23	26	-	75	-	19	11	-	-	12	-	-	-
RA Co ols ntr Sp . z o.o	1 8 84	55	-	-	29 2	37	10 1	27	-	-	55	37	-	-
Lim ath erm Co ts mp on en Sp . z o.o	64 9	97 6	1 8 60	82 6	30 4	180	62	43 9	-	-	96 8	10	-	3 7 00
PW P K wic ato e Sp . z o.o	3 3 62	-	27 0	1	159	160	128	11 1	-	-	29	8	-	9 0 22
Ate ch em Sp . z o.o	87	113	12	-	83	3	9	4	-	-	-	3	-	-
Int rol Pro -ZA P Sp . z o.o	20 1	-	91 5	1 7 83	35 0	52	24 7	88 8	-	-	-	-	-	5
Sy IB ste ms Sp z o .o.	-	-	81 3	-	128	39 2	-	97	-	-	-	-	-	2 9 00
Sm In art Sp . S k . z o.o p.	63 6	41	-	-	61	1 3 13	70	23 5	-	-	95	-	-	20 39 5
Sp Int rol .z o .o.	93 2	-	56 3	73 0	179	2	24 6	7 9 15			-	25 9

6.41.4 TRANSAKCJE Z PODMIOTAMI POWIĄZANYMI POZA KONSOLIDACJĄ W 2018 R.

01 .01 .20 18 31 .12 .20 18	Sp ółk iąz a p ow an a	Sp da ż rze iał ów ter ma ów tow ar , ów i rod uk t p ług us	Po sta łe zo ch od i p rzy y ch od p rzy y fin an so we	Ko szt tw ia wy orz en da ch sp rze ny ów iał ter ma , ów tow ar , ów rod uk i ług t p us	Ko szt y da ży sp rze	Ko szt y óln og eg o du za rzą	Na le żn śc i i o dp łat p rze y od j ed k ste no iąz ch p ow an y	Zo bo wi ia ąz an be wo c j ed k ste no iąz ch p ow an y	Po ży ki cz ud zie lon e	Za ku p j tku ma ą trw ałe g o
l S ółk Po lon Bo dzi Ka a J ony pra p aw na ,	Intr ol S .A. Intr ol A ka Sp uto ty ma . z , . S k., Intr ol- En Sp ont aż o.o p. erg om . z RA Co ols Sp IB ntr o.o . z o.o ., ., Sy Sp Intr ol Sp ste ms . z o.o . z o.o .,	1	60	22 6	30 1	1 1 36	-	74	2 0 00	-
OK Sy ste m a S Po lsk .A.	IB Sy Sp ste ms o.o . z	-	-	7	-	-	-	1	-	-
Sy mó Biu Pro je kto nia ste ro wa w Cy fro ch S.A wy	Sp . S Intr ol A uto ty ka k., ma . z o.o p. Intr ol S p. z o. o.	-	-	-	-	95	-	9	-	-
Co S.A nso rg	Intr ol S .A. Intr ol A ka Sp uto ty ma . z , . S ol S k., Intr o.o p. p. z o. o.	-	-	-	-	33	-	5	-	10
Ce oC lim ntr a Sp . z o.o	e S PW P K wic ato p. z o. o.	1 2 62	-	60	-	-	1 5 11	-	-	-
IT4 T M ich ał F ilip iak	IB Sy Sp ste ms . z o.o	2	-	-	97	-	-	-	-	-
Ro cka ll C ital M nt ap ana ge me Sp . z o.o	Intr ol S .A.	-		-	-	66	-	7	-	-
Art el U słu i In for To tyc g ma zne ma sz Ze mb ńsk i acz y	Sm In S Sp art . k. p. z o. o.	-	4	41	5	176	1	-	-	-
Ne the lp Ja ki P iotr roc	Sm In S Sp art k. p. z o. o.	-	5	21 7	3	2	4	24	-	-
Sp Intr ap p . z o.o	Sm In S Sp art . k. p. z o. o.	-	-	96	-	-	-	69	-	-
Ka lari a R adc Pra nce y wn ego Ale ksa nd Do als kie j ry ryw	PW P K wic e S ato p. z o. o.	-	-	-	-	62	-	6	-	-
Sm In S art p. z o. o.	Intr ol S .A. Sm In S Sp . k. art p. z o. o. ,	11	-	-	-	126	4	39	-	-
Lim ath Se r S erm nso p. z o. o. ( Ka ice ) tow	Intr ol S .A.	3	8	-	-	-	11	-	-	-
Intr ol S ( Ka ice ) tow p. z o. o.	Sp . S Intr ol A uto ty ka k., ma . z o.o p. Intr ol- En aż Sp Sm ont art erg om . z o.o ., In S Sp . k. p. z o. o.	61	18	722	2	46	5	4	-	-
PW P I ol S ( Ka ice ) ntr tow p. z o. o.	Intr ol S.A PW P K wic e S ato p. z o. o. .,	75	16	-	-	-	1	-	33 8	-
Intr ol A ka Sp uto ty ma o.o . z ( ) Ka tow ice	Intr ol S .A. Intr ol A ka Sp uto ty ma . z , . S k. o.o p.	12	-	-	-	29 8	1	73	40	-
INT RO L Au atio tom n s .r.o	Intr ol A ka Sp . S k., uto ty ma . z o.o p. Intr ol Sp . z o.o	37 7	-	1	-	-	111	-	-	-
Cz łon ek du ółk i zal ej eżn zar zą sp	INT RO L – En Sp ont aż erg om . z o.o	-	-	-	-	-	-	-	86	-

Transakcje handlowe zawierane z podmiotami powiązanymi w zakresie kupna i sprzedaży materiałów, towarów, produktów i usług zawierane są na zasadach rynkowych z uwzględnieniem rabatów i upustów stanowiących element polityki stosowanej wobec odbiorców hurtowych.

6.42 ZOBOWIĄZANIA INWESTYCYJNE

6.42.1 INFORMACJA O ZOBOWIĄZANIU Z TYTUŁU DOKONANIA ZAKUPÓW RZECZOWYCH AKTYWÓW TRWAŁYCH

	31.12.2019	31.12.2018
Zobowiązania ujęte w sprawozdaniu finansowym	34 346	13 927
Zobowiązania inwestycyjne	97	1 017
Zobowiązania z tytułu leasingu finansowego (MSR 17)	-	12 910
Zobowiązania związane z prawami do użytkowania aktywów (MSSF 16)	34 249	-
Zobowiązania nie ujęte w sprawozdaniu finansowym	1 132	-
Zobowiązania umowne dot. wartości niematerialnych i prawnych	-	-
Zobowiązania umowne dot. środków trwałych	1 132	-
Inne	-	-

Zobowiązania inwestycyjne spółek Grupy INTROL wiążą się m.in z planami inwestycyjnymi spółek, w tym wydatkami na inwestycje i środki trwałe. W zobowiązaniach inwestycyjnych wykazane zostały również zobowiązania z tyt. leasingu w rozumieniu MSSF 16, w tym: umowy z tytułu najmu oraz użytkowania wieczystego gruntów. Wdrożenie MSSF 16 spowodowało wzrost zobowiązań o 22,4 mln zł, w porównaniu do zobowiązań jakie byłyby wykazane wg poprzednich zasad rachunkowości.

6.43 KOREKTY BŁĘDÓW POPRZEDNICH OKRESÓW

W 2018 r. Spółka INTROL Sp. z o.o. nabyła zorganizowaną część przedsiębiorstwa od Spółki INTROL Automatyka Sp. z o.o. Sp. K. W związku z dokonaną wyceną na dzień 31 grudnia 2018 r. powstała niedodatnia podatkowa wartość firmy o wartości 7 269 408,53 zł. Na moment realizacji transakcji nie zostało ujęte aktywo na podatek odroczony w kwocie 1 381 188 zł. W roku bieżącym Spółka zależna skorygowała sprawozdanie odnosząc korektę na wynik z lat ubiegłych w okresie porównawczym na 31.12.2018 r. Korekta nie miała wpływu na wynik za 2018 r.

Poniższe dane podsumowują wpływ błędów z lat poprzednich na sprawozdanie finansowe:

Sprawozdanie z sytuacji finansowej	01.01.2018 - 31.12.2018	Zwiększenie/ (Zmniejszenie)	01.01.2018 – 31.12.2018 (dane przekształcone)
Aktywa z tyt. odroczonego podatku dochodowego	14 133	1 381	15 514
Aktywa netto razem	123 846	1 381	125 227
Zysk / (strata z lat ubiegłych)	(3 371)	1 381	(1 990)
Kapitał własny	123 846	1 381	125 227

6.44 INSTRUMENTY FINANSOWE

6.44.1 KLASYFIKACJA INSTRUMENTÓW FINANSOWYCH I ICH WARTOŚĆ GODZIWA

	Wartość bilansowa		Wartość godziwa
	31.12.2019	31.12.2018	31.12.2019	31.12.2018
Aktywa finansowe
Aktywa finansowe wyceniane wg. zamortyzowanego kosztu	168 466	147 785	168 466	147 785
- należności z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe należności	127 370	113 154	127 370	113 154
- pożyczki udzielone	2 026	2 464	2 026	2 464
- środki pieniężne i ich ekwiwalenty	38 851	31 447	38 851	31 447
- lokaty bankowe	218	720	218	720
- inne	-	-	-	-
Aktywa finansowe wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy (WGPWF)	281	217	281	217

	Wartość bilansowa		Wartość godziwa
	31.12.2019	31.12.2018	31.12.2019	31.12.2018
- udziały/akcje w innych jednostkach	281	217	281	217
- inne	-	-	-
Rachunkowość zabezpieczeń	3 803	3 108	3 803	3 108
- forwardy	3 803	3 108	3 803	3 108
- inne	-	-	-	-
Zobowiązania finansowe
Pozostałe zobowiązania finansowe wyceniane w	216 984	192 757	216 984	192 757
zamortyzowanym koszcie, w tym:
- Zobowiązania z tytułu dostaw i usług oraz
pozostałe zobowiązania	117 501	119 846	117 501	119 846
- Zobowiązania z tytułu leasingu	34 537	12 910	34 537	12 910
- Kredyty bankowe i pożyczki	64 946	60 001	64 946	60 001
- Inne	-	-	-	-
Pozostałe zobowiązania finansowe	3 144	5 338	3 144	5 338
Rachunkowość zabezpieczeń	962	1 655	962	1 655
- forwardy	-	800	-	800
- IRS – y (interest rate swaps)	962	855	962	855
- inne	-	-	-	-

Do głównych instrumentów finansowych, z których korzysta Grupa Kapitałowa należą kredyty bankowe, środki pieniężne i pożyczki. Głównym celem tych instrumentów jest pozyskanie środków finansowych na działalność jednostki. Grupa posiada także inne instrumenty finansowe, do których należą należności i zobowiązania z tytułu dostaw i usług, które jednak powstają bezpośrednio w toku prowadzonej działalności. Główne ryzyka wynikające z instrumentów finansowych Spółki obejmują ryzyko stopy procentowej, ryzyko walutowe oraz kredytowe.

Grupa Kapitałowa prowadzi sprzedaż eksportową oraz nabywa niektóre surowce niezbędne do produkcji na podstawie kontraktów denominowanych w walucie obcej. Tym samym występuje ryzyko wzrostu kosztu dostaw lub spadku przychodów ze sprzedaży realizowanej na rynkach zagranicznych.

Ryzyko kredytowe ograniczone jest przez Grupę Kapitałową poprzez zawieranie transakcji wyłącznie z podmiotami o dobrej zdolności kredytowej, z którymi współpraca poprzedzona jest wewnętrznymi procedurami wstępnej weryfikacji. Ponadto poprzez bieżące monitorowanie stanów należności narażenie Grupy Kapitałowej na ryzyko nieściągalności należności nie jest znaczące.

Analiza wrażliwości na ryzyko walutowe oraz ryzyko stopy procentowej została przedstawiona poniżej.

6.44.1.1 INSTRUMENTY FINANSOWE WYCENIANE W WARTOŚCI GODZIWEJ, WG. TRZYPOZIOMOWEJ HIERARCHII

Poziom 1 - wartość godziwa oparta jest o ceny giełdowe (niekorygowane) oferowane za identyczne aktywa lub zobowiązania na aktywnych rynkach.

Poziom 2 - wartość godziwa ustalana na bazie wartości obserwowalnych na rynku, jednakże nie będących bezpośrednim kwotowaniem rynkowym (np. ustalane poprzez odniesienie bezpośrednie lub pośrednie do podobnych instrumentów istniejących na rynku).

Poziom 3 - wartość godziwa ustalana na bazie różnych technik wyceny nie opierających się o jakiekolwiek obserwowalne dane rynkowe.

31.12.2019	Poziom 1	Poziom 2	Poziom 3	Razem
Aktywa finansowe
Aktywa finansowe wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy	281	-	-	281
Udziały i akcje	281	-	-	281

W okresie bieżącym transfery pomiędzy poziomem 1 i poziomem 2 nie wystąpiły.

31.12.2018	Poziom 1	Poziom 2	Poziom 3	Razem
Aktywa finansowe
Aktywa finansowe wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy	161	56	-	217
Udziały i akcje	161	56	-	217

W okresie 2018 r. transfery pomiędzy poziomem 1 i poziomem 2 nie wystąpiły.

6.44.2 POLITYKA ZARZĄDZANIA RYZYKIEM ZWIĄZANYM Z INSTRUMENTAMI FINANSOWYMI

Grupa Kapitałowa INTROL narażona jest na ryzyko związane z instrumentami finansowymi, do których zaliczyć należy:

• ryzyko rynkowe (zmiany cen towarów, kursów walutowych oraz stóp procentowych),

• ryzyko płynności,

• ryzyko kredytowe wraz z ryzykiem inwestycyjnym,

• ryzyko operacyjne.

Odpowiednia polityka, struktura organizacyjna i procedury wspierają proces, u podstaw którego leżą działania związane z zarządzaniem ryzykiem.

W procesie zarządzania ryzykiem najważniejszą wagę mają następujące cele:

• zabezpieczenie krótkoterminowych i średnioterminowych przepływów pieniężnych,

• stabilizacja wyniku finansowego Grupy Kapitałowej,

• wykonanie zakładanych prognoz finansowych poprzez spełnienie założeń,

• osiągnięcie stopy zwrotu z długoterminowych inwestycji wraz z pozyskaniem optymalnych źródeł finansowania działań inwestycyjnych

Grupa Kapitałowa INTROL nie zawiera transakcji na rynkach finansowych w celach spekulacyjnych. Od strony ekonomicznej transakcje mają charakter zabezpieczający przed określonym ryzykiem.

6.44.3 RYZYKO RYNKOWE

6.44.3.1 ZMIANY CEN TOWARÓW

Grupa jest zależna od cen surowców i komponentów pochodzących z kraju, jak i z importu. Podstawowa grupa surowców i materiałów to wyroby stalowe, z tworzyw sztucznych, plastiku, miedzi etc. (m.in. specjalistyczne maszyny, urządzenia wykorzystywane przy realizacji kontraktów m.in, szafy sterownikowe, okablowanie, rurociągi, narzędzia specjalistyczne etc.). Ich ceny zależą od tendencji kształtujących się na rynkach światowych i mają wpływ na poziomy kosztów produkcji w całej branży. Można stwierdzić, iż wpływ cen surowców i materiałów oraz komponentów jest istotny i może wpływać na wyniki finansowe.

6.44.3.2 RYZYKO ZMIAN KURSÓW WALUTOWYCH

Grupa Kapitałowa w odniesieniu do części obrotu realizowanego na rynkach międzynarodowych jest narażona na ryzyko zmian kursów walutowych. Ryzyko takie powstaje w wyniku dokonywania przez jednostkę operacyjną sprzedaży lub zakupów w walutach innych niż jej waluta funkcjonalna. W celu ograniczenia ryzyka spółki posiadające istotne przepływy netto w walucie, które nie są skompensowanie poprzez naturalny hedging, zabezpieczają się przez zawieranie kontraktów walutowych typu forward.

Poniżej przedstawiono analizę wrażliwości dla ryzyka walutowego:

Zmiana kursów walutowych o 10% spowodowałaby zmianę zysku przed opodatkowaniem o kwoty przedstawione poniżej. Poniższa analiza opiera się na założeniu, że inne zmienne nie ulegną zmianie.

31.12.2019	Wartość bilansowa	Zwiększenie kursu w procentach	Wpływ na wynik finansowy brutto	Zmniejszenie kursu w procentach	Wpływ na wynik finansowy brutto
Aktywa finansowe	30 004	10%	3 000	(10%)	(3 000)
Środki pieniężne w EUR	10 889	10%	1 089	(10%)	(1 089)
Środki pieniężne w USD	1 757	10%	175	(10%)	(175)
Środki pieniężne w CAD	262	10%	26	(10%)	(26)
Środki pieniężne w GBP	56	10%	6	(10%)	(6)

31.12.2019	Wartość bilansowa	Zwiększenie kursu w procentach	Wpływ na wynik finansowy brutto	Zmniejszenie kursu w procentach	Wpływ na wynik finansowy brutto
Środki pieniężne w pozostałych walutach	20	10%	2	(10%)	(2)
Należności z tytułu dostaw, usług i pozostałe w EUR	14 949	10%	1 495	(10%)	(1 495)
Należności z tytułu dostaw, usług /i pozostałe w USD	2 025	10%	202	(10%)	(202)
Należności z tytułu dostaw, usług i pozostałe w GBP	31	10%	3	(10%)	(3)
Należności z tytułu dostaw, usług i pozostałe w CZK	15	10%	2	(10%)	(2)
Zobowiązania finansowe	17 920	10%	(1 792)	(10%)	1 792
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe w EUR	12 968	10%	(1 297)	(10%)	1 297
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe w USD	846	10%	(85)	(10%)	85
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe w GBP	368	10%	(37)	(10%)	37
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe w CHF	62	10%	(6)	(10%)	6
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe w JPY	14	10%	(1)	(10%)	1
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe w CAD	287	10%	(29)	(10%)	29
Kredyty bankowe w EUR	3 375	10%	(337)	(10%)	337

31.12.2018	Wartość bilansowa	Wpływ na Zwiększenie wynik kursu w finansowy procentach brutto		Zmniejszenie kursu w procentach	Wpływ na wynik finansowy brutto
Aktywa finansowe	26 802	10%	2 680	(10%)	(2 680)
Środki pieniężne w EUR	6 183	10%	618	(10%)	(618)
Środki pieniężne w USD	1 145	10%	114	(10%)	(114)
Środki pieniężne w CAD	249	10%	25	(10%)	(25)
Środki pieniężne w GBP	58	10%	6	(10%)	(6)
Środki pieniężne w pozostałych walutach	22	10%	2	(10%)	(2)
Należności z tytułu dostaw, usług i pozostałe w EUR	17 874	10%	1 788	(10%)	(1 788)
Należności z tytułu dostaw, usług i pozostałe w USD	1 221	10%	122	(10%)	(122)
Należności z tytułu dostaw, usług i pozostałe w GBP	39	10%	4	(10%)	(4)
Należności z tytułu dostaw, usług i pozostałe w CZK	11	10%	1	(10%)	(1)
Zobowiązania finansowe	42 686	10%	(4 268)	(10%)	4 268
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe w EUR	33 637	10%	(3 364)	(10%)	3 364
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe w USD	2 006	10%	(201)	(10%)	201
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe w GBP	293	10%	(29)	(10%)	29
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe w CHF	72	10%	(7)	(10%)	7
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe w JPY	33	10%	(3)	(10%)	3
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe w CAD	272	10%	(27)	(10%)	27
Zobowiązania z tytułu leasingu w EUR	6 373	10%	(637)	(10%)	637

W celu zabezpieczenia się przed zmianami kursów walut poszczególne Spółki w Grupie są stroną kontraktów walutowych typy forward, które zapewniają stabilną rentowność sprzedaży dla umów denominowanych w Euro. Szczegółowe informacje znajdują się w punkcie 6.45 Rachunkowość zabezpieczeń.

6.44.3.3 RYZYKO ZMIANY STÓP PROCENTOWYCH

Grupa Kapitałowa jest stroną długoterminowych umów kredytowych opartych na zmiennych stopach WIBOR + marża banku. W związku z tym narażona jest na ryzyko zmian stóp procentowych, w przypadku zaciągania nowego lub refinansowania istniejącego zadłużenia. W celu ograniczenia ryzyka poszczególne spółki Grupy zabezpieczają się przez zawieranie kontraktów IRS (Limatherm S.A., Limatherm Sensor Sp. z o.o., INTROL S.A.).

Spółki Grupy są również stroną umów kredytowych krótkoterminowych opartych na zmiennych stopach WIBOR + marża banku. W związku z tym Grupa narażona jest na ryzyko zmian stóp procentowych, w przypadku zaciągania nowego lub refinansowania istniejącego zadłużenia, jak również w przypadku naruszenia warunków umowy kredytowej.

Zgodnie z treścią umowy Multilinii, w przypadku niedotrzymania warunków umowy kredytowej Santander Bank Polska S.A. ma prawo podnieść marże kredytu. W związku z faktem, iż Grupa nie osiągnęła na koniec trzeciego kwartału wskaźnika dla skonsolidowanych danych zadłużenia/EBITDA jaki zobowiązała się utrzymać zgodnie z zapisami umowy, w dalszym ciągu obowiązuje podwyższona marża o 0,5%, zmieniona przez Bank od 1 lutego 2019 r. Obniżenie marży nastąpi od pierwszego dnia okresu odsetkowego rozpoczynającego się po stwierdzeniu przez Bank ustania przyczyn podwyższenia marży.

31.12.2019	Wartość bilansowa	Zwiększenie kursu w procentach	Wpływ na wynik finansowy brutto(*)	Zmniejszenie kursu w procentach	Wpływ na wynik finansowy brutto (*)
Aktywa finansowe	41 096	2%	822	(2%)	(822)
Środki pieniężne	38 852	2%	777	(2%)	(777)
Lokaty bankowe na zabezpieczenie gwarancji	218	2%	4	(2%)	(4)
Pożyczki udzielone	2 026	2%	41	(2%)	(41)
Zobowiązania finansowe	102 628	2%	(2 053)	(2%)	2 053
Zobowiązania z tytułu leasingu	34 537	2%	(691)	(2%)	691
Kredyty bankowe i pożyczki	64 946	2%	(1 299)	(2%)	1 299
Pozostałe zobowiązania finansowe	3 145	2%	(63)	(2%)	63

Poniżej przedstawiono analizę wrażliwości dla ryzyka zmiany stóp procentowych:

* wpływ na wynik dotyczy 12 m-cy.

31.12.2018	Wartość bilansowa	Zwiększenie kursu w procentach	Wpływ na wynik finansowy brutto(*)	Zmniejszenie kursu w procentach	Wpływ na wynik finansowy brutto (*)
Aktywa finansowe	34 631	2%	693	(2%)	(693)
Środki pieniężne	31 447	2%	629	(2%)	(629)
Lokaty bankowe na zabezpieczenie gwarancji	720	2%	15	(2%)	(15)
Pożyczki udzielone	2 464	2%	49	(2%)	(49)
Zobowiązania finansowe	78 249	2%	(1 565)	(2%)	1 565
Zobowiązania z tytułu leasingu finansowego	12 910	2%	(258)	(2%)	258
Kredyty bankowe i pożyczki	60 001	2%	(1 200)	(2%)	1 200
Pozostałe zobowiązania finansowe	5 338	2%	(107)	(2%)	107

* wpływ na wynik dotyczy 12 m-cy.

INTROL S.A., Limatherm S.A. oraz Limatherm Sensor Sp. z o.o. posiadają kontrakty IRS zabezpieczające przed ryzykiem zmiany stopy procentowej kredytów.

Szczegółowe informacje znajdują się w punkcie 6.45 Rachunkowość zabezpieczeń.

6.44.4 RYZYKO PŁYNNOŚCI

Ryzyko płynności finansowej to ryzyko tego, iż Grupa stanie się niezdolna do wykonywania swoich zobowiązań finansowych w momencie, w którym staną się one wymagalne, pomimo faktu, iż może posiadać wystarczające środki do wykonania takich zobowiązań w przyszłości. Celem bilansowania bieżących przepływów spółki Grupy wykorzystują wpływy pieniężne z aktywów finansowych, jak również są stroną umowy Multilinii (Cash Pooling) oraz innych umów w rachunkach bieżących.

Analiza terminów wymagalności

31.12.2019	do 3 mcy	3 mce - 1 rok	1 rok – 3 lat	3 rok – 5 lat	Powyżej 5 lat	Razem	Wartość bilanso wa
Zobowiązania finansowe niebędące instrumentami pochodnymi
Kredyty bankowe krótkoterminowe	546	14 778	3 433	-	-	18 757	18 239
Kredyty bankowe długoterminowe	2 893	8 210	25 314	13 039	761	50 217	46 707
Zobowiązania związane z prawami do użytkowania (grunty, budynki, lokale i budowle)	884	2 827	7 592	4 964	18 265	34 532	22 390
Zobowiązania związane z prawami do użytkowania (pozostałe)	979	2 895	5 014	2 646	966	12 500	11 788
Pozostałe zobowiązania niefinansowe	2 660	-	-	-	-	2 660	2 660
Pozostałe zobowiązania finansowe	824	2 080	318	-	-	3 222	3 144
Zobowiązania z tyt. dostaw i usług oraz pozostałe zobowiązania	107 948	9 031	471	51	-	117 501	117 501
Razem	116 734	39 821	42 142	20 700	19 992	239 389	222 429

31.12.2018	do 3 mcy	3 mce - 1 rok	1 rok - 3 lat	3 rok – 5 lat	Powyżej 5 lat	Razem	Wartość bilanso wa
Zobowiązania finansowe niebędące instrumentami pochodnymi
Kredyty bankowe krótkoterminowe	88	13 730	1 115	-	-	14 933	14 631
Kredyty bankowe długoterminowe	2 398	9 694	16 709	16 169	4 702	49 672	45 370
Zobowiązania z tyt. leasingu finansowego	1 242	3 062	6 346	1 746	1 414	13 810	12 910
Pozostałe zobowiązania niefinansowe	1 982	-	-	-	-	1 982	1 982
Pozostałe zobowiązania finansowe Zobowiązania z tyt. dostaw i usług oraz	1 925	947	2 686	-	-	5558	5 338
pozostałe zobowiązania	108 171	10 891	784	-	-	118 846	119 846
Razem	115 806	38 324	27 640	17 915	6 116	205 801	200 077

Kwota gwarancji i poręczeń na dzień 31 grudnia 2019 roku oraz na dzień 31 grudnia 2018 roku wyniosła odpowiednio 33 314 tys. zł oraz 26 521 tys. zł. Dotyczyły one głównie: gwarancji związanych z zabezpieczeniem należytego wykonania umów.

W oparciu o analizy i prognozy Grupa określiła na koniec okresu sprawozdawczego prawdopodobieństwo zapłaty powyższych kwot jako niskie.

Poniżej przedstawiono planowane wpływy z aktywów finansowych niebędących instrumentami pochodnymi:

31.12.2019	do 3 miesięcy	3 mce - 1 rok	1 rok - 3 lat	3 rok - 5 lat	Powyżej 5 lat	Razem	Wartość bilansowa
Aktywa finansowe
Należności z tyt. dostaw i usług oraz pozostałe należności	116 797	6 865	1 426	2 282	-	127 370	127 370
Aktywa z tyt. umów z klientami	6 214	16 930	284	-	-	23 428	23 428
Udzielone pożyczki	-	2 100	-	-	-	2 100	2 026
Razem	123 011	25 795	1 710	2 282	-	152 898	152 824

31.12.2018	do 3 miesięcy	3 mce - 1 rok	1 rok - 3 lat	3 rok - 5 lat	Powyżej 5 lat	Razem	Wartość bilansowa
Aktywa finansowe niebędące instrumentami pochodnymi
Należności z tyt. dostaw i usług oraz pozostałe należności	104 931	5 899	2 058	586	-	113 474	113 474
Aktywa z tyt. umów z klientami	13 935	15 689	626	832	-	31 082	31 082
Udzielone pożyczki	- -	2 459	-	-	-	2 459	2 411
Razem	- 118 866	- 24 047	2 684	1 418	-	147 015	146 967

Grupa ma dostęp do kredytów w rachunkach bieżących oraz korzysta z faktoringu pełnego, jak opisano poniżej, z których 39 381 tys. zł nie były wykorzystane na 31.12.2019 r. (31.12.2018: 42 275 tys. zł). Grupa oczekuje wywiązania się z pozostałych obowiązków wynikających z operacyjnych przepływów pieniężnych i przychodów zapadających aktywów finansowych. Wartość środków pieniężnych na rachunkach bankowych i w kasie na 31.12.2019 r. wynosiła 39 070 tys. zł (31.12.2018: 31 950 tys. zł).

Limity kredytowe w rachunkach bieżących:	31.12.2019	31.12.2018
- wykorzystane	18 239	9 410
- niewykorzystane	29 023	31 301
Razem	47 262	40 711
	-	-

Limity faktoringowe (pełne z przejęciem ryzyka)	31.12.2019	31.12.2018
- wykorzystane	21 335	11 860
- niewykorzystane	10 358	10 974
Razem	31 693	22 834
	-	-

6.44.5 RYZYKO KREDYTOWE / INWESTYCYJNE

Ryzyko kredytowe rozumie się jako brak możliwości wywiązania się z zobowiązań przez wierzycieli Grupy Kapitałowej INTROL związane jest z następującymi obszarami:

• wiarygodność kredytowa Klientów spółek Grupy;

• wiarygodność kredytowa instytucji finansowych (banków);

• wiarygodność kredytowa podmiotów, w które dokonuje się inwestycji bądź nabywa ich papiery wartościowe.

Wszyscy klienci, którzy pragną korzystać z kredytów kupieckich, poddawani są procedurom weryfikacyjnym, a stan należności podlega ciągłemu monitoringowi. Ponadto, w ramach zarządzania ryzykiem kredytowym Grupa dokonuje transakcji z Kontrahentami o potwierdzonej wiarygodności. Dodatkowo ryzyko kredytowe w przypadku należności jest ograniczone poprzez dużą liczbę i dywersyfikację klientów spółek. W konsekwencji Grupa Kapitałowa nie jest narażona na znaczące ryzyko kredytowe.

W ujęciu szczegółowym źródła ekspozycji na ryzyko kredytowe stanowią:

• środki pieniężne i lokaty bankowe, instrumenty pochodne,

• należności od odbiorców i aktywa z tytułu umów z klientami,

• udzielone pożyczki,

• udzielone gwarancje i poręczenia,

• pozostałe aktywa finansowe.

Ekspozycja na ryzyko kredytowe wyżej wymienionych pozycji wynika z ich wartości bilansowej.

	31.12.2019	31.12.2018
Należności z tyt. dostaw i usług	116 361	96 057
Aktywa z tyt. umów z klientami	23 428	31 082
Udzielone pożyczki	2 026	2 464
Środki pieniężne i ich ekwiwalenty	37 692	31 447
Lokaty bankowe	1 378	719
Zabezpieczające instrumenty pochodne (aktywa)	3 804	3 108
Razem	184 689	164 877

Grupa ujmuje odpis z tytułu oczekiwanych strat kredytowych na składnikach aktywów finansowych wycenianych w zamortyzowanym koszcie. Oczekiwane straty kredytowe są to straty kredytowe ważone prawdopodobieństwem wystąpienia niewykonania zobowiązania. Grupa stosuje następujące modele wyznaczania odpisów z tyt. utraty wartości:

• model uproszczony - dla należności z tyt. dostaw i usług oraz aktywów z tyt. umów z klientami,

• model ogólny (podstawowy) - dla pozostałych aktywów finansowych (innych niż należności od odbiorców).

Szczegółowe informacje dotyczące polityki rachunkowości w zakresie tworzenia odpisów zostały opisane w pkt 5.4 sprawozdania.

1) Należności z tyt. dostaw i usług oraz aktywa z tyt. umów z klientami

31.12.2019	Bieżące	1-30 dni	30-90 dni	91-180	180-360 dni	>365 dni
Oczekiwana strata kredytowa (%)	1%	1%	1%	14%	28%	73%
kredytowa Należności z tyt. dostawi usług	89 852	17 791	3 278	751	5 117	8 193
Aktywa z tyt. umów z klientami	23 460	-	-	-	-	-
Oczekiwana strata kredytowa	791	84	38	108	1 431	6 005

31.12.2018	Bieżące	1-30 dni	30-90 dni	91-180	180-360 dni	>365 dni
Oczekiwana strata kredytowa (%)	0,5%	0,5%	3%	21%	62%	98%
kredytowa Należności z tyt. dostawi usług	77 684	13 253	4 492	1 143	745	5 567
Aktywa z tyt. umów z klientami	31 082	-	-	-	-	-
Oczekiwana strata kredytowa	499	64	114	235	461	5 454

Oczekiwane straty kredytowe		Należności z tyt. dostaw i usług	Aktywa z tyt. umów z klientami
	31.12.2019 31.12.2018		31.12.2019	31.12.2018
Wartość na początek okresu	6 827	6 664	-	-
Utworzenie w trakcie roku	2 599	2 116	32	-
Wykorzystanie	466	763	-	-
Odwrócenie	534	1 190	-	-
Wartość na koniec okresu	8 426	6 827	32	-

2) Udzielone pożyczki

Informacje na temat zmian w odpisie na oczekiwane straty kredytowe oraz powody dokonania tych zmian:

		Udzielone pożyczki brutto		Odpisy z tyt. utraty wartości
	12- miesięczna oczekiwana strata	Oczekiwana strata w okresie całego życia	Z rozpoznaną utratą wartości	12- miesięczna oczekiwana strata	Oczekiwana strata w okresie całego życia	Z rozpoznaną utratą wartości
Wartość na początek okresu	2 464	-	2 419	-	-	2 419
Transfer do grupy z 12- miesięczną oczekiwaną stratą	-	-	-	-	-	-
Transfer do grupy z oczekiwaną stratą w okresie całego życia	-	-	-	-	-	-
Transfer do grupy z rozpoznaną utratą wartości	-	-	-	-	-	-
Spłacone pożyczki	(86)	-	-	-	-	-
Udzielone pożyczki	25	-	-	-	-	-
Pozostałe zmiany	(377)	-	70	-	-	70
Wartość na koniec okresu	2 026	-	2 489	-	-	2 489

Wyjaśnienie na temat danych wejściowych, założeń oraz technik szacowania oczekiwanych strat kredytowych:

Polityka rachunkowości w zakresie szacowania oczekiwanych strat kredytowych została zawarta w punkcie 5.4.1 Informacje dotyczące zasad rachunkowości przyjętych przy sporządzaniu sprawozdania.

Ilość pożyczek udzielonych przez Grupę jest ograniczona i dotyczy kilku podmiotów, w tym głównie podmiotów powiązanych, dlatego analiza poszczególnych pożyczek była dokonywana indywidualnie dla każdego kontrahenta. W szczególności analiza obejmowała weryfikacje dostępnych danych finansowych kontrahentów, informacji o problemach finansowych pożyczkobiorców, analizę naruszeń warunków umowy oraz ocenę posiadanych zabezpieczeń udzielonych pożyczek. Analiza ta pozwoliła na ustalenie czy ryzyko kredytowe związane z instrumentami wzrosło od początkowego ujęcia lub czy składnik aktywów finansowych jest składnikiem aktywów dotknięty utratą wartości ze względu na ryzyko kredytowe. Następnie w oparciu o dane historyczne i oczekiwania na przyszłość dokonana została indywidualna wycena oczekiwanych strat kredytowych. Przy ustalaniu informacji dotyczących przyszłości, brano pod uwagę dostępne prognozy finansowe poszczególnych pożyczkobiorców w tym możliwość spłaty pożyczek, przy uwzględnieniu możliwego wpływu zmian ogólnej sytuacji makroekonomicznej na wyniki finansowe kontrahentów. W stosunku do roku ubiegłego nie dokonane zostały zmiany technik szacowania lub zmiany istotnych założeń.

		31.12.2019		31.12.2018
Bank / Rating (Fitch)	Środki pieniężne	Lokaty	Instrumenty pochodne (aktywa)	Środki pieniężne	Lokaty	Instrumenty pochodne (aktywa)
Santander Bank Polska S.A. (BBB+)	15 173	218	766	22 339	217	1 502
ING Bank Śląski S.A. (A+)	15 579	-	-	1 605	-	-
BNP Paribas Bank Polska S.A. (AA-)	5 800	459	3 038	6 598	502	1 606
Inne	1 139	701	-	905	-	-
Razem	37 692	1 378	3 804	31 447	719	3 108

3) Środki pieniężne, lokaty i instrumenty pochodne

Grupa ocenia ryzyko kredytowe poprzez weryfikację kondycji finansowej banków, odzwierciedlającej się w zmianach ratingu finansowego przyznawanego przez zewnętrzne agencje ratingowe.

4) Informacje na temat w jaki sposób znaczne zmiany wartości bilansowej brutto instrumentów finansowych w trakcie roku przyczyniły się do zmian w odpisie na oczekiwane straty kredytowe (MSSF 7 par 35H)

Fluktuacje w poziomie należności z tyt. dostaw i usług oraz aktywów z klientami wynikają ze specyfiki realizacji kontraktów w Grupie i nie spowodowały konieczności zmiany metodologii kalkulacji oczekiwanych strat kredytowych. Przy czym wzrost poziomu należności handlowych brutto i aktywów z tyt. umów z klientami, spowodował wzrost poziomu oczekiwanych strat kredytowych jak przedstawiono w ppkt. 1) niniejszego punktu Sprawozdania finansowej. Zmiana sald środków pieniężnych, lokat bankowych oraz wyceny instrumentów pochodnych, nie spowodował zmiany w odpisach na oczekiwane straty, gdyż w ocenie Grupy nie wzrosło ryzyko kredytowe związane z powyższymi instrumentami. Natomiast wartości brutto pożyczek udzielonych nie zmieniły się znacząco.

6.45 RACHUNKOWOŚĆ ZABEZPIECZEŃ

Grupa stosuje rachunkowość zabezpieczeń przepływów pieniężnych w odniesieniu do:

• ryzyka walutowego wynikającego z przyszłych, wysoce prawdopodobnych przepływów pieniężnych związanych z wyrażonymi w walutach obcych przychodami ze sprzedaży; oraz

• ryzyka stopy procentowej wynikającego z przyszłych, wysoce prawdopodobnych przepływów pieniężnych wynikających z zaciągniętych przez Grupę zmiennoprocentowych kredytów denominowanych w PLN i EUR.

6.45.1 ZABEZPIECZENIE RYZYKA WALUTOWEGO

W ramach realizacji Strategii Zarządzania Ryzykiem w Grupie, polegającej w szczególności na zarządzaniu ryzykiem walutowym przychodów denominowanych w walutach obcych wynikających ze sprzedaży w walucie, Grupa zawiera odpowiednie walutowe kontrakty terminowe (FX Forward) zabezpieczające prognozowane przepływy pieniężne.

Celem podejmowanych przez Grupę działań zabezpieczających przed ryzykiem zmiany kursu walutowego EUR/PLN jest ograniczenie zmienności poziomu przychodów ze sprzedaży denominowanych w EUR.

Instrumentami zabezpieczającymi są Walutowe Transakcje Terminowe (FX Forward) na sprzedaż EUR w zamian za PLN.

Grupa ustala, czy między pozycją zabezpieczaną a instrumentem zabezpieczającym istnieje powiązanie ekonomiczne poprzez porównanie kluczowych warunków pozycji zabezpieczanej oraz instrumentu zabezpieczającego, w szczególności daty zapadalności oraz wysokości przepływu w walucie EUR.

W Spółkach Grupy realizujących istotną sprzedaż w EUR wyznaczono wskaźnik zabezpieczenia na poziomie 1 : 1, poprzez porównanie wartości nominalnych przepływu w euro z instrumentu zabezpieczającego oraz z pozycji zabezpieczanej.

W zakresie ryzyka walutowego w powiązaniach zabezpieczających przepływy pieniężne głównymi zidentyfikowanymi przez Grupę źródłami nieefektywności są:

• a) nierynkowość pojedynczych instrumentów pochodnych zawieranych w serii jako Par-Forward
• b) wpływ ryzyka kredytowego na wartość godziwą walutowych kontraktów terminowych.

Grupa nie identyfikuje innych niż powyżej wskazane źródeł nieefektywności w zakresie stosowanych powiązań zabezpieczających ryzyko walutowe.

6.45.2 ZABEZPIECZENIE RYZYKA STOPY PROCENTOWEJ

W związku z prowadzoną działalnością Grupa zaciągnęła kredyty inwestycyjne, jak i obrotowe w PLN o zmiennym oprocentowaniu uzależnionym od stawki WIBOR 1M, WIBOR 3M oraz EURIBOR 3M.

Zgodnie ze strategią zarządzania ryzykiem, Grupa dokonała zabezpieczenia zmiennej stopy procentowej kredytów za pomocą transakcji zamiany stóp procentowych (IRS), zamieniających stawkę zmienną na oprocentowanie stałe.

Celem podjętych przez Grupę działań zabezpieczających przed ryzykiem stopy procentowej jest ograniczenie zmienności poziomu kosztów finansowych generowanych przez obsługę spłaty odsetek naliczonych od kredytów zmiennoprocentowych.

Instrumentami zabezpieczającymi są kontrakty IRS denominowane w PLN zamieniające odpowiednią stawkę referencyjną WIBOR/EURIBOR na oprocentowanie stałe.

Grupa ustala, czy między pozycją zabezpieczaną a instrumentem zabezpieczającym istnieje powiązanie ekonomiczne poprzez porównanie kluczowych warunków pozycji zabezpieczanej oraz instrumentu zabezpieczającego. Grupa w ramach weryfikacji powiązania ekonomicznego zakłada, że kredyty zawarte przez INTROL S.A. zostaną przedłużone na dotychczasowych warunkach zgodnie z pozaumownymi ustaleniami z bankiem.

Grupa wyznaczyła wskaźnik zabezpieczenia na poziomie 1 : 1 poprzez porównanie salda kredytu z wartością nominalną instrumentu IRS.

W zakresie ryzyka stopy procentowej w powiązaniach zabezpieczających przepływy pieniężne źródłami nieefektywności zabezpieczenia jest ryzyko nieprzedłużenia kredytu zgodnie z założonym schematem oraz wpływ ryzyka kredytowego na wartość godziwą kontraktu IRS.

Grupa nie identyfikuje innych niż powyżej wskazane źródeł nieefektywności w zakresie stosowanych powiązań zabezpieczających ryzyko stopy procentowej.

6.45.3 KWOTA, ROZKŁAD ORAZ NIEPEWNOŚĆ PRZYSZŁYCH PRZEPŁYWÓW PIENIĘŻNYCH

Zabezpieczenie przepływów pieniężnych – Kontrakty FX EUR/ PLN 31.12.2019 Pozycja zabezpieczana Kurs transakcyjny (przedział) Średni kurs transakcyjny Zabezpieczana wartość nominalna (w tys) Waluta Wartość umowna w tys. PLN Kontrakty Fx Forward EUR/ PLN Do 3 miesięcy Sprzedaż 4,3926 - 4,4982 4,4501 3 600 EUR 16 134 3 mcy – 1 roku Sprzedaż 4,3926 – 4,5200 4,4374 10 800 EUR 47 983 1 roku – 3 lat Sprzedaż 4,3926 – 4,6100 4,5144 20 900 EUR 94 418 Razem 4,4843 35 300 EUR 158 535

31.12.2018	Pozycja zabezpieczana	Kurs transakcyjny (przedział)	Średni kurs transakcyjny	Zabezpieczana wartość nominalna (w tys)	Waluta	Wartość umowna w tys. PLN
Kontrakty Fx Forward EUR/ PLN
Do 3 miesięcy	Sprzedaż	4,3926 - 4,6100	4,5470	3 435	EUR	15 619
3 mcy – 1 roku	Sprzedaż	4,3926 – 4,6460	4,5337	10 305	EUR	46 720
1 roku – 3 lat	Sprzedaż	4,3926 – 4,6300	4,4711	25 400	EUR	113 565
Razem			4,4942	39 140	EUR	175 904

Zabezpieczenie przepływów pieniężnych – IRS (PLN i EUR)

31.12.2019	Pozycja zabezpieczana	Średnie % stałe	% zmienne	Zabezpieczana wartość nominalna (w tys)	Waluta	Wartość umowna w tys. PLN
IRS (PLN, WIBOR 1M)
Do 3 miesięcy	Stopa % kredytu	2,49%	WIBOR 1M	1 345	PLN	1 345
3 mcy – 1 roku	Stopa % kredytu	2,49%	WIBOR 1M	4 034	PLN	4 034
1 roku – 3 lat	Stopa % kredytu	2,48%	WIBOR 1M	11 604	PLN	11 604
> 3 lat	Stopa % kredytu	2,48%	WIBOR 1M	13 143	PLN	13 143
Razem				30 126		30 126
IRS (PLN, WIBOR 3M)
Do 3 miesięcy	Stopa % kredytu	2,63%	WIBOR 3M	469	PLN	469
3 mcy – 1 roku	Stopa % kredytu	2,63%	WIBOR 3M	1 408	PLN	1 408
1 roku – 3 lat	Stopa % kredytu	2,63%	WIBOR 3M	3 755	PLN	3 755
> 3 lat	Stopa % kredytu	2,63%	WIBOR 3M	2 534	PLN	2 534
Razem				8 166		8 166
IRS (EUR, EURIBOR 3M)
Do 3 miesięcy	Stopa % kredytu	0,70%	EURIBOR 3M	27	EUR	116
3 mcy – 1 roku	Stopa % kredytu	0,70%	EURIBOR 3M	122	EUR	519
1 roku – 3 lat	Stopa % kredytu	0,70%	EURIBOR 3M	325	EUR	1 384
> 3 lat	Stopa % kredytu	0,70%	EURIBOR 3M	176	EUR	749
Razem				650		2 768
RAZEM						41 060

31.12.2018	Pozycja zabezpieczana	Średnie % stałe	% zmienne	Zabezpieczana wartość nominalna (w tys)	Waluta	Wartość umowna w tys. PLN
IRS (PLN, WIBOR 1M)
Do 3 miesięcy	Stopa % kredytu	2,60%	WIBOR 1M	1 130	PLN	1 130
3 mcy – 1 roku	Stopa % kredytu	2,60%	WIBOR 1M	3 390	PLN	3 390
1 roku – 3 lat	Stopa % kredytu	2,57%	WIBOR 1M	9 890	PLN	9 890
> 3 lat	Stopa % kredytu	2,63%	WIBOR 1M	14 971	PLN	14 971
Razem				29 381		29 381
IRS (PLN, WIBOR 3M)
Do 3 miesięcy	Stopa % kredytu	2,31%	WIBOR 3M	875	PLN	875
3 mcy – 1 roku	Stopa % kredytu	2,13%	WIBOR 3M	5 214	PLN	5 214
1 roku – 3 lat	Stopa % kredytu	2,63%	WIBOR 3M	3 755	PLN	3 755
> 3 lat	Stopa % kredytu	2,63%	WIBOR 3M	4 411	PLN	4 411
Razem				14 255		14 255
IRS (EUR, EURIBOR 3M)
Do 3 miesięcy	Stopa % kredytu	-	EURIBOR 3M	-	EUR	-
3 mcy – 1 roku	Stopa % kredytu	-	EURIBOR 3M	-	EUR	-
1 roku – 3 lat	Stopa % kredytu	0,70%	EURIBOR 3M	325	EUR	1 398
> 3 lat	Stopa % kredytu	0,70%	EURIBOR 3M	325	EUR	1 397
Razem				650		2 795
RAZEM						46 431

6.45.4 SKUTKI RACHUNKOWOŚCI ZABEZPIECZEŃ DLA SYTUACJI FINANSOWEJ I WYNIKÓW

Ins tru me n	be iec ty za zp	j za ce ą
	Wa ść rto mi lna no na	Wa ść rto bila nso wa akt yw a	Wa ść rto bila nso wa – iąz ia zob ow an	Na cj i w zw a p ozy któ bila nsi e, ra ier zaw a ins tru nt me zab iec zaj ezp ący	Zm ian a rto ści j i wa po zyc iec ej zab ezp zan j ja ko sto sow ane dst jęc ia po aw a u nie efe kty oś ci wn zab iec ia ezp zen w d any m ok ie res	Zy ski i s tra ty z ty t. iec ia zab ezp zen uję w i h te nn yc cał kow ityc h do ch od ach	Nie efe kty oś ć wn zab iec ia ezp zen uję iku ta w w yn fin an sow ym	Po ja zyc taw ien ia zes ityc cał kow h do ch od ów , w któ rej uję to kw otę efe oś nie kty ci wn	Kw ota ekw alif iko nia prz wa ty t. rez erw y z zab iec ia ezp zen ływ ów prz ep ien ię żny ch do p nik wy u fin o ja ko an sow eg kor ekt tuł ty a z u ekl fik ia prz asy ow an	Po ja w zyc ozd iu z sp raw an ityc cał kow h do ch od ów któ ra , ier a k ktę zaw ore z tuł ty u fik ekl ia prz asy ow an
					RY ZY KO W	AL UT OW E
Sta a 3 1.1 n n	2.2 01 9
FX Fo ard rw R/ EU PL N	35 30 0 EU R	3 8 03	-	Za be iec zaj zp ą ce ins tru nty me ho dn p oc e	3 8 03	1 2 11	-	Prz ch od / y y ko szt y fin an so we	-	Prz ch od / y y ko szt y j op era cy ne
Sta a 3 1.1 n n	2.2 01 8
FX Fo ard rw R/ EU PL N	39 14 0 EU R	3 1 08	80 0	Za be iec zaj zp ą ce ins tru nty me ho dn p oc e	2 3 08	( ) 2 5 25	-	/ Prz ch od y y ko szt y fin an so we	-	/ Prz ch od y y ko szt y j op era cy ne
RY ZY KO ST OP Y PR O CE NT OW EJ
Sta a 3 1.1 n n	2.2 01 9
IRS P LN i EU R	41 06 0	-	96 2	Za be iec zaj zp ą ce ins tru nty me ho dn p oc e	96 2	( 86 )	-	Prz ch od / y y ko szt y fin an so we	-	Prz ch od / y y ko szt y j op era cy ne
Sta a 3 1.1 2.2 01 9 n n
IRS P LN i EU R	46 43 1	-	85 5	Za be iec zaj zp ą ce ins tru nty me ho dn p oc e	85 5	( 69 3 )	-	/ Prz ch od y y ko szt y fin an so we	-	/ Prz ch od y y ko szt y j op era cy ne

Pozycje zabezpieczane

31.12.2019	Zmiana wartości pozycji zabezpieczanej stosowanej jako podstawa ujęcia nieefektywności zabezpieczenia w danym okresie	Salda rezerwy z tytułu zabezpieczenia przepływów pieniężnych oraz rezerwy z tytułu przewalutowania dla kontynuowanych zabezpieczeń	Salda pozostające w rezerwie z tytułu zabezpieczenia przepływów pieniężnych oraz rezerwie z tytułu przewalutowania z tytułu wszelkich powiązań zabezpieczających, dla których nie stosuje się rachunkowości zabezpieczeń
RYZYKO WALUTOWE
31.12.2019
Sprzedaż w EUR	(3 081)	3 081	n/d
31.12.2018
Sprzedaż w EUR	(1 869)	1 869
RYZYKO STOPY PROCENTOWEJ
31.12.2019
Kredyty o zmiennym oprocentowaniu	780	(780)	n/d
31.12.2018
Kredyty o zmiennym oprocentowaniu	692	(692)	n/d

Informacje na temat zmiany stanu kapitału rezerwowego z tytułu zabezpieczenia przepływów pieniężnych w ciągu okresu sprawozdawczego znajdują się w nocie 6.20.1.

6.46 ZOBOWIĄZANIA WARUNKOWE

	31.12.2019	31.12.2018
1. Na rzecz jednostek powiązanych	-	-
2. Na rzecz pozostałych jednostek (z tytułu)	41 446	33 521
- udzielonych gwarancji i poręczeń	33 314	26 521
- pozostałe	8 132	7 000

Udzielone gwarancje i poręczenia obejmują gwarancje i poręczenia udzielone przez jednostkę dominującą w kwocie 310 tys. zł oraz przez pozostałe jednostki w kwocie 33 004 tys. zł., 7 000 tys. zł z tytułu oświadczenia o poddaniu spółki egzekucji w trybie art. 777 §1 pkt 5 kodeksu postępowania cywilnego dla PGE Górnictwo i Energetyka Konwencjonalna S.A. i 1 132 tys. zł zobowiązań warunkowych spółki zależnej Limatherm S.A. z tytułu leasingu finansowego na zakup środków trwałych.

6.47 SPRAWY SPORNE

W okresie 2019 r. nie wszczęto żadnych postępowań przed sądem, organem właściwym dla postępowania arbitrażowego lub organem administracji publicznej dotyczących zobowiązań lub wierzytelności o istotnej wartości.

W dalszym ciągu toczą się następujące postępowania sądowe i mediacyjne:

• Postępowanie sądowe z powództwa Warmińsko – Mazurskiej Filharmonii im. Feliksa Nowowiejskiego w Olsztynie przeciwko Mostostal Warszawa S.A., Acciona Infraestructuras S.A., Instal Białystok S.A. oraz INTROL S.A. o zasądzenie od pozwanych członków konsorcjum: Mostostal Warszawa S.A., Acciona Infraestructuras S.A., Instal Białystok S.A. oraz INTROL S.A. solidarnie łącznie kwoty 4 026 062,04 zł wraz z odsetkami ustawowymi od dnia wniesienia pozwu oraz kosztami procesu. (pozew otrzymany 24 maja 2016 r.). INTROL S.A. oraz pozostali pozwani wnieśli odpowiedzi na pozew, wnosząc o oddalenie w całości powództwa jako bezzasadnego.

Zarząd Emitenta uważa, że prawdopodobieństwo zaistnienia poważnych roszczeń wobec Emitenta z tytułu wyżej opisanego postępowania sądowego jest niewielkie.

• Mediacja w sporze dotyczącym rozliczeń INTROL S.A. z PGNiG TERMIKA Energetyka Przemysłowa S.A. w Jastrzębiu – Zdroju (dawniej SEJ S.A). Przedmiotem mediacji jest roszczenie PGNIG TERMIKA o zapłatę przez INTROL S.A. kar

umownych za niedotrzymanie gwarantowanej dyspozycyjności agregatu prądotwórczego w EC Moszczenica w 2015 roku. Wg stanowiska PGNiG TERMIKA w EC Moszczenica nastąpiło wówczas niedotrzymanie gwarantowanej dyspozycyjności agregatu skutkującej obowiązkiem zapłaty kar w kwocie 2 682 000 zł. INTROL S.A. odrzuca roszczenie PGNiG TERMIKA z uwagi na okoliczność, iż niedotrzymanie dyspozycyjności nastąpiło w ocenie INTROL S.A. z przyczyn leżących po stronie Użytkownika.

Z uwagi na złożone przez INTROL SA za pismem z dnia 20 stycznia 2020r. (data wpływu do PGNiG TERMIKA: 27 stycznia 2020r.) oświadczenie o odstąpieniu od powyższej umowy w części niewykonanej tj. w zakresie robót remontowych w zakładach PGNiG TERMIKA w Moszczenicy i Pniówku nie jest prawdopodobne zawarcie przez Strony ugody w przedmiotowej sprawie.

Więcej informacji na temat ww. spraw znajduje się w Sprawozdaniu Zarządu.

6.48 KONTROLE PODATKOWE

Wyniki kontroli wydane przez Naczelnika Małopolskiego Urzędu Celno-Skarbowego w Krakowie z dnia 31 stycznia 2020 r. w sprawie podatku dochodowego od osób prawnych (CIT) za lata 2015 oraz 2016.

6 lutego 2020 r. do siedziby spółki Limatherm S.A. wpłynęły dwa wyniki kontroli wydane przez Naczelnika Małopolskiego Urzędu Celno-Skarbowego w Krakowie z dnia 31 stycznia 2020 r. w sprawie podatku dochodowego od osób prawnych (CIT) za lata 2015 oraz 2016. Na podstawie wyniku kontroli spółka powzięła informację, że organ celno-skarbowy zakwestionował ujęcie amortyzacji znaku towarowego Limatherm S.A. w kosztach podatkowych spółki za badane lata, co skutkuje zaniżeniem podatku CIT za rok 2015 oraz 2016 w łącznej wysokości 1,44 mln zł. Spółka nie podziela stanowiska organu celno-skarbowego i będzie chciała skorzystać z możliwych dostępnych prawnych dróg (w tym sądowej) dowiedzenia słuszności i prawidłowości dokonanych rozliczeń.

Wyniki kontroli wydane przez Naczelnika Małopolskiego Urzędu Celno-Skarbowego w Krakowie z dnia stycznia 2020 r. w sprawie podatku dochodowego od osób prawnych (CIT) za lata 2015 oraz 2016.

W dniach 5 i 6 lutego 2020 r. do siedziby INTROL S.A. wpłynęły dwa wyniki kontroli wydane przez Naczelnika Małopolskiego Urzędu Celno-Skarbowego w Krakowie z dnia 31.01.2020 r. w sprawie podatku dochodowego od osób prawnych (CIT) za lata 2015 oraz 2016. Na podstawie wyniku kontroli Spółka powzięła informację, że organ celnoskarbowy zakwestionował ujęcie amortyzacji znaku towarowego Introl w kosztach podatkowych Spółki za badane lata, co skutkuje zaniżeniem podatku CIT za rok 2015 oraz 2016 w łącznej wysokości 1,15 mln zł. Spółka nie podziela stanowiska organu celno-skarbowego i będzie chciała skorzystać z możliwych dostępnych prawnych dróg (w tym sądowej) dowiedzenia słuszności i prawidłowości dokonanych rozliczeń.

Na obecnym etapie sprawy (wynik kontroli), stanowiska organu nie mają klauzuli wykonalności co w powiązaniu, w ocenie Zarządu Grupy oraz doradcy podatkowego firmy, z argumentacją potwierdzającą prawidłowość rozliczeń, skutkuje nietworzeniem rezerw na potencjalne zobowiązania podatkowe.

6.49 ZNACZĄCE ZDARZENIA PO ZAKOŃCZENIU OKRESU SPRAWOZDAWCZEGO

Epidemia COVID-19

W związku z epidemią COVID-19 Zarząd Emitenta na bieżąco monitoruje obecną pandemiczną sytuację i jej potencjalny wpływ na kondycję INTROL S.A. oraz Grupy Kapitałowej INTROL, jednakże w ocenie Zarządu na moment podpisania sprawozdania aktualna sytuacja nie spowodowała konieczności dokonania dodatkowych odpisów aktualizujących aktywów Grupy z tytułu utraty ich wartości poza tym co zostało ujęte w sprawozdaniu, jak również nie spowodowała zagrożenia kontynuacji działalności poszczególnych spółek z Grupy. Epidemia może jednak wpłynąć niekorzystnie na wyniki osiągane w kolejnym okresie sprawozdawczym, jednakże jest jeszcze za wcześnie na konkretne szacowanie przyszłych skutków, oddziaływujących na wyniki finansowe Emitenta w przyszłości.

Szczegółowy opis wpływu epidemii COVID-19 na poszczególne Spółki w Grupie został opisany w sprawozdaniu zarządu.

Połączenie INTROL S.A. i Introbat Sp. z o.o.

W dniu 10 marca 2020 r. Nadzwyczajne Walne Zgromadzenie Akcjonariuszy INTROL Spółka Akcyjna podjęło uchwałę w sprawie połączenia INTROL Spółka Akcyjna z siedzibą w Katowicach (KRS 0000100575) – Spółka Przejmująca, z Introbat Sp. z o.o. z siedzibą w Chorzowie (KRS 0000128459) – Spółka Przejmowana, poprzez przeniesienie na Spółkę Przejmującą całości majątku Spółki Przejmowanej.

Połączenie Spółki Przejmującej i Spółki Przejmowanej nastąpi zatem w trybie art. 492 § 1 pkt 1 KSH– tj. jako łączenie przez przejęcie. W związku z faktem, iż Spółka Przejmująca jest jedynym wspólnikiem Spółki Przejmowanej, połączenie nastąpi w trybie uproszczonym (stosownie do treści art. 516 § 6 KSH), jak również bez podwyższania kapitału zakładowego Spółki Przejmującej i zmiany jej statutu.

Zasady połączenia Spółki Przejmującej i Spółki Przejmowanej zostały określone w "Planie Połączenia" z dnia 30 grudnia 2019 r., który został uzgodniony pomiędzy Spółkami oraz złożony do Krajowego Rejestru Sądowego oraz opublikowany na

stronach internetowych spółek: Przejmującej i Przejmowanej.

Połączenie spółek nastąpi, stosownie do przepisu art. 493 § 2. KSH z dniem wpisania połączenia do rejestru właściwego według siedziby INTROL S.A.

Do dnia publikacji niniejszego raportu wpis połączenia jeszcze nie nastąpił.

Skup akcji własnych

Zarząd INTROL S.A. w nawiązaniu do Uchwały nr 6 podjętej przez Nadzwyczajne Walne Zgromadzenie INTROL S.A. w dniu 9 marca 2020 r. uchwalił Planu skupu akcji własnych INTROL S.A. Tego samego dnia Rada Nadzorcza INTROL S.A., działając na podstawie upoważnienia zawartego w uchwale nr 6 Nadzwyczajnego Walnego Zgromadzenia z dnia 7 stycznia 2019 r. zatwierdziła przyjęty uchwałą Zarządu Emitenta plan skupu akcji własnych.

Pierwsza transza skupu Akcji Własnych objęła nabycie maksymalnie do 434 782 sztuk Akcji Własnych. Akcje zostały nabyte za łączną kwotę nie wyższą niż 1 000 000 zł. Cena nabycia jednej Akcji wynosiła 2,30 zł (dwa złote i trzydzieści groszy) przy czym cena nabycia Akcji była jednakowa dla wszystkich Akcjonariuszy. Akcje w ramach pierwszej transzy skupu Akcji Własnych były nabywane za pośrednictwem Domu Maklerskiego BDM Spółka Akcyjna. Oferta dotycząca pierwszej transzy skupu Akcji Własnych została ogłoszona 11 marca 2020 r. Termin rozpoczęcia przyjmowania ofert sprzedaży Pierwszej Transzy skupu Akcji Własnych przez Akcjonariuszy wyznaczono na 16 marca 2020 r. Termin zakończenia przyjmowania ofert sprzedaży Akcji Własnych przez Akcjonariuszy w ramach pierwszej transzy wyznaczono na 20 marca 2020 r.

W wyniku realizacji oferty zakupu akcji INTROL S.A. zawarto w dniu 27 marca 2020 r. transakcje, których przedmiotem było 434 782 Akcji. Ilość akcji na jaką złożono zapisy sprzedaży przekroczyła ilość Akcji na jaką została ogłoszona Oferta, co spowodowało redukcję zapisów, której średni poziom wyniósł 92,54%.

7. ZATWIERDZENIE SPRAWOZDANIA FINANSOWEGO

Niniejsze skonsolidowane sprawozdanie finansowe zostało zatwierdzone do publikacji przez Zarząd INTROL S.A. w dniu 27 kwietnia 2020 roku.

8. PODPISY CZŁONKÓW ZARZĄDU

Niniejsze skonsolidowane sprawozdanie finansowe Grupy INTROL S.A. za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2019 r., sporządzone według Międzynarodowych Standardów Sprawozdawczości Finansowej obejmuje 93 strony.

PODPISY OSÓB REPREZENTUJĄCYCH SPÓŁKĘ
JÓZEF BODZIONY – PREZES ZARZĄDU	Podpis złożony elektronicznie
DARIUSZ BIGAJ – WICEPREZES ZARZĄDU	Podpis złożony elektronicznie

Signed by / Podpisano przez:

Dariusz Bigaj

Date / Data: 2020-04-27 15:05

Signed by / Podpisano przez:

Skonsolidowane sprawozdanie finansowe za 2019 r. Strona 93 z 93 Józef Bodziony