Annual Report • Apr 12, 2019
Annual Report
Open in ViewerOpens in native device viewer

Fagron B.V.
Jaarverslag 2018

www.fagron.com
Colofon
Fagron B.V.
Lichtenauerlaan 182 3062 ME Rotterdam
T +31 88 33 11 288 F +31 88 33 11 210
www.fagron.com
Domani B.V., Den Haag
Realisatie: Fagron N.V. /
In 2018 heeft Fagron een uitstekende ontwikkeling laten zien, zowel wat betreft de groei van de omzet als het resultaat.
Ook op strategisch vlak heeft de organisatie belangrijke stappen gezet, om zodoende optimaal te profiteren van de groeikansen die de markt voor gepersonaliseerde medicatie biedt. Er is daarom fors geïnvesteerd in de faciliteiten, gekwalificeerde mensen en de organisatie.
De gezondheidszorg tendeert steeds meer naar een patiëntgericht-systeem, waar Fagron met haar proposities en innovaties gericht op inspeelt. Ik ben ervan overtuigd dat Fagron uitstekend gepositioneerd is om verdere groei te realiseren. Bovendien draagt Fagron, door de toegang tot gepersonaliseerde medicatie voor patiënten te vergroten, wezenlijk bij aan de gezondheid en het welzijn van patiënten.
In 2018 heeft een aantal bestuurs- en managementwijzigingen plaatsgevonden. Ten eerste heeft de Raad van Bestuur besloten om Rafael Padilla definitief tot CEO te benoemen en hem te coöpteren als uitvoerend bestuurder van Fagron. De heer Padilla is sinds 2002 in dienst van Fagron en heeft bewezen over grote daadkracht en niet aflatende energie te beschikken. De Raad van Bestuur is ervan overtuigd dat de heer Padilla, samen met het ervaren leiderschapsteam, in staat is de leidende posities van de onderneming verder uit te bouwen.
Tijdens de jaarlijkse aandeelhoudersvergadering waar de coöptatie van Rafael Padilla als uitvoerend bestuurder werd bekrachtigd, is ook de benoeming van Veerle Deprez als onafhankelijk niet-uitvoerend bestuurder door de aandeelhouders goedgekeurd.
Helaas heeft de Raad van Bestuur in 2018 ook afscheid moeten nemen van een gewaardeerd niet-uitvoerend bestuurder. De Raad van Bestuur is diep geraakt door het plotselinge overlijden van mevrouw Nathalie Clybouw op 28 mei 2018. Mevrouw Clybouw heeft de afgelopen jaren als niet-uitvoerend bestuurder van Fagron een belangrijke bijdrage geleverd aan de onwikkeling en groei van Fagron. De Raad van Bestuur heeft, in overeenstemming met artikel 15 van de statuten van Fagron, besloten om mevrouw Judy Martins te coöpteren als niet-uitvoerend` bestuurder van Fagron. De definitieve benoeming van mevrouw Martins zal worden voorgelegd aan de eerstvolgende algemene vergadering van aandeelhouders van Fagron.
Ook is in 2018, met de aanstelling van Hal Weaver als President Fagron Noord Amerika, het bredere leiderschapsteam verder versterkt. De heer Weaver beschikt met zijn 17 jaar ervaring in de farmaceutische industrie over de juiste ervaring en competenties om de commerciële en strategische positie van Fagron in deze belangrijke groeimarkt verder uit te bouwen. Fagron heeft in Noord-Amerika het afgelopen jaar een sterke performance laten zien.
Kwaliteit staat bij Fagron centraal en is op alle niveaus en in alle processen in de organisatie ingebed. Door toenemende kwaliteitseisen en regelgeving wordt kwaliteitsbeheersing zowel complexer als

crucialer. Met de benoeming van Jason McGuire als Global Quality Director wordt dit verder geborgd.
Ook innovatie is met de benoeming van Savvas Koulouridas als Global Innovations Director op global niveau belegd. Innovatie is een essentieel onderdeel van de strategie van Fagron en draagt bij aan Fagron's onderscheidend vermogen. Savvas Koulouridas zal niet alleen de innovatie pijplijn aanjagen, maar zich ook richten op het verder uitbreiden van de patentportfolio.
Tot slot is Baris Arican begin 2019 benoemd tot Chief Information Officer.
In 2018 heeft Fagron door innovatie gedreven organische groei en de integratie van strategische overnames haar positie weer verder versterkt. Deze ontwikkeling, en ons vertrouwen in de toekomstige groei van Fagron, heeft er toe geleid dat wij een dividend van 0,12 euro per aandeel voorstellen aan de algemene vergadering van aandeelhouders, een stijging van 20% ten opzichte van vorig jaar.
Ik ben al onze stakeholders erkentelijk voor het gestelde vertrouwen. In het bijzonder spreek ik graag mijn dank uit aan de inzet en toewijding van alle medewerkers om met elkaar verder te bouwen aan een gezonde toekomst.
Koen Hoffman
Voorzitter Raad van Bestuur

Fagron heeft in 2018 een sterke performance laten zien. De omzet is in 2018 met 8,8% gestegen naar 471,7 miljoen euro, bij constante wisselkoersen was de stijging 14,5%. De REBITDA nam toe tot 99,1 miljoen euro, bij constante wisselkoersen een stijging van 8,8%.
We zijn bijzonder tevreden over de ontwikkelingen in het afgelopen jaar. Noord-Amerika liet een zeer sterke organische omzetgroei zien, waarbij de tweede jaarhelft een duidelijke versnelling liet zien ten opzichte van de eerste helft van het jaar. Ook in Europa zagen we een duidelijke groeiversnelling in de tweede helft. Wel heeft het besluit om de capaciteit bij een van de Nederlandse steriele bereidingsfaciliteiten tijdelijk terug te brengen een negatief effect gehad op zowel de omzetgroei als de winstgevendheid. In Zuid-Amerika hebben we onze leidende marktpositie in 2018 verder kunnen versterken, vooral gedreven door de sterke groei van de bereidingsmarkt in Brazilië, een goede productbeschikbaarheid en de focus op de ontwikkeling en introductie van innovatieve en onderscheidende Brands.
In 2018 hebben we wederom stappen gezet in onze buy-and-build strategie. De activiteiten van Kemig en All Chemistry, die in 2017 zijn overgenomen, zijn in het afgelopen jaar succesvol geïntegreerd. In april 2018 heeft Fagron Humco overgenomen, een toonaangevende speler in de Verenigde Staten met een hoogwaardige portfolio van farmaceutische merkproducten en veelgebruikte gepatenteerde vehikels. Onze leidende marktposities wereldwijd stellen ons in staat deze producten ook buiten de VS te introduceren. De integratie van
Humco is nagenoeg afgerond en zal vanaf 2019 duidelijke synergiën opleveren.
Ook op het gebied van innovatie hebben we belangrijke stappen gezet. In het laatste kwartaal van 2018 is Fagron Genomics van start gegaan. Fagron Genomics is gespecialiseerd in de ontwikkeling, productie en het op de markt brengen van innovatieve genetische testen. De genetische analyse vindt plaats in het state-of-theart laboratorium van Fagron Genomics in Barcelona (Spanje). Met de genetische testen van Fagron Genomics kan de voorschrijver de meest geschikte gepersonaliseerde therapie voorschrijven aan zijn patiënten. In 2018 heeft Fagron Genomics de TrichoTest™ in Europa en Zuid-Afrika geïntroduceerd.
Wij zullen onze leidende marktposities in Europa, Noord-Amerika en Zuid-Amerika de komende jaren verder uitbouwen via organische groei en strategische overnames. Onze strategische focus gericht op innovatie en kwaliteit biedt ons een duidelijk competitief voordeel, zeker met het oog op de steeds strengere kwaliteitseisen die in onze industrie gesteld worden.
Met het oog op onze snelle groei, mede door acquisities, is het waarborgen van onze corporate identity cruciaal. Recent hebben wij onze purpose 'Together we create the future of personalized medicine' geherformuleerd en onze waarden herijkt. Onze vernieuwde corporate identity en merkbelofte zullen een boost geven aan onze positionering.
Ik ben onze medewerkers zeer erkentelijk voor hun bijdrage aan de ontwikkeling van Fagron. Hun tomeloze inzet, innovatieve kracht en expertise zijn essentieel in het waarmaken van onze belofte om gepersonaliseerde farmaceutische zorg te verbeteren en wereldwijd toegankelijk te maken.
Gezien de positieve ontwikkelingen en kansen in de markt voor gepersonaliseerde medicatie zijn wij ervan overtuigd dat we met onze strategische focus sterk gepositioneerd zijn om significante waarde te realiseren in 2019.
Chief Executive Officer
Fagron is een toonaangevende wereldwijd opererende onderneming actief in gepersonaliseerde medicatie.

471,7
(in miljoen euro)

REBITDA (in miljoen euro)
99,1
EBIT (in miljoen euro)
73,5

1 Inclusief HL Technology en Rest of the World.
Zuid-Amerika
Noord-Amerika
Europa

42,9
RECURRENTE NETTOWINST (in miljoen euro)
49,5
AANTAL WERKNEMERS (FTE ultimo 2018)
2.360
(in miljoen euro)

Noord-Amerika 15,0% Zuid-Amerika 20,3% Europa1 64,7%

1 Inclusief HL Technology en Rest of the World.
Zuid-Amerika
Noord-Amerika
Europa
Fagron is een toonaangevende wereldwijd opererende onderneming actief in farmaceutische bereidingen. Fagron richt zich op het leveren van gepersonaliseerde medicatie aan ziekenhuizen, apotheken, klinieken en patiënten in de kernmarkten Europa, Noord-Amerika en Zuid-Amerika.

Fagron is wereldwijd marktleider en haar producten worden verkocht aan meer dan 200.000 klanten in ruim 60 landen.
De purpose van Fagron is: "Samen creëren we de toekomst van de gepersonaliseerde medicatie". Fagron streeft ernaar om, samen met voorschrijvers, apothekers en klanten, gepersonaliseerde medicatie te verbeteren door het inzetten van de innovatieve kracht van de onderneming.
Fagron is een verticaal geïntegreerde speler die de gehele waardeketen van farmaceutische bereidingen bestrijkt. De onderneming levert Premium Pharmaceuticals, Compounding Services, Brands en Essentials aan haar klanten.
In 2017 heeft Fagron de strategische beslissing genomen om een beperkt aantal niet-steriele bereidingen die worden geleverd aan apotheken in Nederland te registreren. Een geregistreerd geneesmiddel is een geneesmiddel dat is beoordeeld door het College ter beoordeling van Geneesmiddelen (CBG) en een Nederlandse registratie krijgt. De omzet die gerealiseerd wordt met de verkoop van geregistreerde geneesmiddelen wordt gerapporteerd onder Premium Pharmaceuticals.
Compounding Services bereidt readyto-use en ready-to-administer medicatie op maat, die voldoet aan de specifieke behoeften van patiënten. Fagron heeft steriele en niet-steriele bereidingsfaciliteiten in Europa,
Premium Pharmaceuticals Compounding Services de Verenigde Staten, Colombia en Zuid-Afrika, die gepersonaliseerde medicatie leveren aan apotheken, ziekenhuizen en klinieken, en in Zuid-Afrika en Colombia ook rechtstreeks aan patiënten.
Brands
Essentials In nauwe samenwerking met apothekers, artsen en universiteiten worden door Fagron nieuwe en innovatieve vehikels en (totaal)concepten ontwikkeld om aan de groeiende behoefte aan gepersonaliseerde medicatie te voldoen. Fagron ontwikkelt zelf innovatieve toedieningsvehikels zoals emulsies, poedermengsels en crèmes. Naast het leveren van vehikels biedt Fagron ook toegevoegde waarde aan klanten in de vorm van formuleringen en bereidingsprotocollen.
Essentials zijn geconditioneerde (herverpakte) farmaceutische grondstoffen, benodigdheden en apparatuur die apothekers wereldwijd nodig hebben om medicatie te bereiden. Essentials worden verkocht aan apotheken, ziekenhuizen en de farmaceutische industrie. Compounding Services gebruikt Essentials en Brands bij haar bereidingsactiviteiten.
De activiteiten van Fagron zijn onderverdeeld in de geografische segmenten Fagron Europa, Fagron Zuid-Amerika, Fagron Noord-Amerika.
Gepersonaliseerde medicatie is een groeiende markt, die door verschillende trends wordt gedreven. Door voortschrijdende technologie en data-analyse verschuift de gezondheidszorg naar een steeds meer patiëntgericht systeem. Door medicatie te personaliseren wordt een geneesmiddel geschikt gemaakt voor een patiënt(groep), door bijvoorbeeld de dosis, toedieningsvorm of samenstelling aan te passen. Daardoor ontstaat vraag naar geneesmiddelen die in kleine(re) batches moeten worden bereid, waar (generieke) grote farmaceutische bedrijven niet op zijn ingericht, en neemt de complexiteit toe.
Daarnaast wordt de zorg voor (klinische) aandoeningen steeds vaker buiten het ziekenhuis verleend. Dit verhoogt de levenskwaliteit van de patiënten en verlaagt tegelijkertijd de kosten van de gezondheidszorg in het algemeen, maar stelt ook eisen aan de vorm waarop medicatie beschikbaar moet worden gesteld.
Toenemende (kwaliteits)eisen en regelgeving ten aanzien van farmaceutische bereidingen vergen daarnaast hoge investeringen, waarvoor (ziekenhuis) apotheken (vaak) onvoldoende schaal hebben.
Fagron speelt op deze ontwikkelingen in door als partner van voorschrijvers, ziekenhuizen en apothekers gepersonaliseerde medicatie voor patiënten toegankelijk te maken dankzij haar state-of the-art faciliteiten die hier optimaal op zijn ingericht. Door internationale expansie, gecombineerd met continue investeringen in innovatie, kwaliteit en efficiëntie, heeft Fagron de schaal en het businessmodel om haar unieke positie in de waardeketen verder te versterken.
De purpose van Fagron is: "Samen creëren we de toekomst van de gepersonaliseerde medicatie". Fagron streeft ernaar om, samen met voorschrijvers, apothekers en klanten, gepersonaliseerde medicatie te verbeteren door het inzetten van de innovatieve kracht van de onderneming. Als farmaceutisch bedrijf heeft Fagron een unieke
positie in de hele waardeketen van farmaceutische bereidingen. Fagron vergroot de toegang tot gepersonaliseerde zorg voor patiënten en heeft daarmee een significante impact op de gezondheid en het welzijn van mensen.
In de uitvoering van de strategie staan de bedrijfswaarden (company values) centraal. De kernwaarden zijn het op de eerste plaats stellen van de klant, snelheid van uitvoering, ondernemerschap, creativiteit en kwaliteit.
Fagron wil haar leidende positie in de markt voor gepersonaliseerde medicatie versterken door het realiseren van duurzame, innovatiegedreven en winstgevende groei. De strategische focus op innovatie van producten en concepten (en de bescherming ervan), het organiseren van Fagron Academies voor voorschrijvers en apothekers en het inspelen op trends vormen het fundament voor de verdere groei van Fagron. Fagron voert een actieve buyand-build strategie.
Innovatie is de drijvende kracht achter de groei van Fagron en essentieel in de strategie van Fagron om te voldoen aan de wereldwijd groeiende behoefte aan gepersonaliseerde medicatie. Door de voortdurende focus op de ontwikkeling van innovatieve producten en concepten met toegevoegde waarde in bestaande en nieuwe indicatiegebieden, onderscheidt Fagron zich van haar concurrenten. De door Fagron ontwikkelde innovaties worden zo goed mogelijk beschermd door het gebruik van onder meer internationale patenten en trademarkregistraties. Op dit moment heeft Fagron meer dan 20 patenten in haar patent-portfolio.
Als toonaangevende speler willen we leidend zijn en de verantwoordelijkheid nemen om de wereld van de gepersonaliseerde medicatie verder vorm te geven en te laten groeien. Naast inspelen op nieuwe behoeftes met productontwikkeling, betekent dit ook het anticiperen op nieuwe wet- en regelgeving, hetgeen essentieel is om de leidende positie te versterken.

We luisteren naar onze klanten en gebruiken deze informatie om onze producten en dienstverlening continu te verbeteren. We zijn toegewijd om te voldoen aan de behoeften van onze klanten en zijn constant gefocust op klanttevredenheid.

Kwaliteit staat centraal bij alles wat we doen en is ons belangrijkste referentiepunt. We streven ernaar om te excelleren, minder is niet goed genoeg. Topkwaliteit omvat het voortdurend verbeteren van onze standaarden en processen. Kwaliteit is ingeworteld in ons werk en onze waarden.

Creativiteit is de sleutel om gezondheidszorg te verbeteren en om duurzame groei en winstgevendheid te realiseren. We kijken voortdurend naar nieuwe oplossingen om aan de groeiende behoefte aan gepersonaliseerde medicatie te voldoen.

We nemen besluiten en initiëren onmiddellijke acties. We handelen met urgentie, werken slim en hebben de moed om van koers te veranderen als dat nodig is.

We zijn altijd een stap vooruit. We nemen verantwoordelijkheid, hebben een ondernemende geest, dagen onze concurrenten uit en inspireren anderen. We nemen het initiatief om innovatieve oplossingen te ontwikkelen en nieuwe markten te onderzoeken.
Een integraal onderdeel van de strategie van Fagron is het informeren van voorschrijvers en apothekers over bereidingen via het organiseren van Academies in de landen waar we actief zijn. Door middel van cursussen en opleidingen vergroot en verbetert Fagron Academy de kennis van en vaardigheden in bereidingen van voorschrijvers en apothekers. Fagron is van mening dat zij de meest uitgebreide trainingen en opleidingsmogelijkheden biedt, voor onder andere, bereidingstechnieken, het gebruik van materialen, toedieningsvormen en kwaliteits- en veiligheidsprocedures.
Naast een sterke innovatie-gedreven organische groei, wil Fagron groeien met gerichte overnames in de kernmarkten Europa, Noord-Amerika en Zuid-Amerika. Het businessmodel van Fagron is schaalbaar waardoor er bij de integratie van een overname direct commerciële en operationele voordelen gerealiseerd kunnen worden. Daarnaast biedt cross-selling de mogelijkheid om innovatieve producten en concepten in nieuwe markten te introduceren.
Begin april 2018 heeft Fagron het Amerikaanse Humco overgenomen. Humco is een toonaangevende ontwikkelaar, fabrikant en leverancier van gepatenteerde vehikels (toedieningsvormen) en farmaceutische merkproducten aan meer dan 45.000 apotheken in de Verenigde Staten. Het hoogwaardige portfolio van farmaceutische merkproducten en veel gebruikte gepatenteerde vehikels, die worden geleverd aan een breed klantenbestand van apotheekketens en groothandels in de VS, vormen een belangrijke aanvulling op het uitgebreide assortiment van farmaceutische grondstoffen van Fagron. Hierdoor is een sterk concurrerend bedrijf gecreëerd met aanzienlijke schaal waardoor de marktpositie van Fagron in de VS aanzienlijk is versterkt. De leidende marktposities van Fagron in Europa en Zuid-Amerika bieden bovendien mogelijkheden voor crossselling. De innovatieve farmaceutische merkproducten en vehikels van Humco worden buiten de VS geïntroduceerd. De integratie van Humco is in 2018 ingezet en verloopt volgens plan.
Fagron anticipeert continu op trends, waaronder de steeds strenger wordende kwaliteitseisen. Zo heeft Fagron in 2018 fors geïnvesteerd in faciliteiten, mensen en de organisatie om aan deze eisen te voldoen en zo haar onderscheidende positie ten opzichte van haar concurrenten verder te vergroten.
Fagron zet fors in op nieuwe productontwikkeling. In het laatste kwartaal van 2018 is Fagron Genomics gestart. Fagron Genomics is gespecialiseerd in de ontwikkeling, productie en het op de markt brengen van innovatieve genetische testen. De genetische analyse vindt plaats, met door Fagron ontwikkelde op algoritme gebaseerde software, in het state-of-the-art laboratorium van Fagron Genomics in Barcelona (Spanje). Met de genetische testen van Fagron Genomics kan de voorschrijver de meest geschikte gepersonaliseerde therapie voorschrijven aan zijn patiënten.
Met FagronLab, met haar R&D en analytische diensten voor gepersonaliseerde medicatie, en Fagron Tech, software en digitale technologische oplossingen voor gepersonaliseerde medicatie, loopt Fagron voorop in de ontwikkelingen in gepersonaliseerde medicatie.
In 2018 is een rebranding proces voor Fagron ingezet. Begin 2019 is de nieuwe merkidentiteit gelanceerd. De eerder genoemde kernwaarden hebben bij de rebranding een belangrijke rol gespeeld en vormen de basis van de merkbelofte van Fagron. De nieuwe merkidentiteit bestaat uit een krachtig logo, een nieuwe merkarchitectuur en een merklijn. Het geheel vormt één onderscheidend wereldwijd merk en ondersteunt de strategische visie van Fagron om de toekomst van de gepersonaliseerde medicatie te creëren.
Wij zullen onze leidende marktposities in Europa, Noord-Amerika en Zuid-Amerika in 2019 verder uitbouwen via organische groei en strategische overnames.
Gezien de positieve ontwikkelingen en kansen in de markt voor gepersonaliseerde medicatie zijn wij ervan overtuigd dat we met onze strategische focus sterk gepositioneerd zijn om significante waarde te realiseren in 2019.

Er zijn verschillende redenen waarom patiënten gepersonaliseerde medicatie nodig hebben, waaronder:
tische bedrijven commercieel interessant te maken om een medicijn te registreren of te blijven produceren.
schaal geproduceerde medicijnen betekent dat aan de behoefte van sommige patiënten niet voldaan wordt. Bij een farmaceutische bereiding kan een apotheker met de patiënt en de voorschrijver samenwerken om een medicijn te creëren dat aan de specifieke behoeften van de patiënt voldoet en rekening houdt met allergieën en andere intoleranties. Daarnaast ondervinden deze patiënten met gepersonaliseerde farmaceutische bereidingen vaak minder bijwerkingen dan met generieke medicatie.
• Nieuwe en niet-verkrijgbare therapeutische behoefte. Wanneer een patiënt niet op een beschikbare behandeling reageert, maar er in een ander rechtsgebied een medicijn is of er in de literatuur een medicijn beschreven wordt, kan een apotheker in veel gevallen dit medicijn voor de patiënt bereiden.

Pharmaline productieproces – Nederland.
Farmaceutische bereiding is het samenstellen van niet-gelicenseerde (niet-patentrechtelijk beschermde of ongeregistreerde) farmaceutische preparaten door of op verzoek van apotheken, ziekenhuizen of andere zorginstellingen, met als doel het creëren van een op maat gemaakt of gepersonaliseerd medicijn (dat niet commercieel verkrijgbaar is), op basis van een voorschrift van een arts. Farmaceutische bereidingen kunnen zowel niet-steriel als steriel zijn.
Hoewel een farmaceutische bereiding een gepersonaliseerd medicijn is, kunnen farmaceutische bereiders zoals Fagron zonder specifiek voorschrift op grote schaal geneesmiddelen bereiden, bijvoorbeeld door ziekenhuizen te bevoorraden met het meest voorgeschreven gepersonaliseerde medicijn. Zelfs voor dergelijke veelvoorkomende geneesmiddelen is de batch voor traditionele farmaceutische bedrijven (inclusief producenten van generieke geneesmiddelen) over het algemeen te klein om zulke bereidingen tot een lucratieve markt te maken.
Farmaceutische bereiding geeft voorschrijvers de mogelijkheid om patiënten een gepersonaliseerde behandeling te bieden. Het bereiden van een geneesmiddel stelt een voorschrijver in staat om andere toedieningsvormen en andere doseringen voor te schrijven die passend zijn voor de specifieke behoeften van een patiënt. Veel patiënten zijn niet in staat om standaard in de handel verkrijgbare toedieningsvormen van bestaande medicijnen te gebruiken, bijvoorbeeld vanwege problemen met slikken of bijwerkingen. Bovendien kan een alternatieve doseringsvorm, zoals een lokale doseringsvorm, bijwerkingen en verslavingspotentieel verminderen en het geneesmiddel direct op de plaats van de aandoening effectiever toedienen, bijvoorbeeld bij de behandeling van pijn.
Niet-steriele bereidingen omvatten tabletten, capsules, vloeistoffen, zetpillen, crèmes/zalven en suspensies. Deze opties zijn meestal samengesteld met behulp van API's (Active Pharmaceutical Ingredients) in poedervorm. Ook kunnen bijvoorbeeld bestaande commerciële medicijnen worden opgenomen in zalven, crèmes, of suspensies, zoals het malen en mengen van tabletten in een zalfbasis.
Steriele bereidingen zijn gewoonlijk geneesmiddelen die geïnjecteerd of geïnfuseerd worden en een groter risico op infecties en andere negatieve bijwerkingen met zich meebrengen. Sterilisatie, het actieve gevalideerde proces om microorganismen te doden, is de meest cruciale stap in de bereiding van steriele producten. Voorbeelden van steriele farmaceutische bereidingen zijn injecties verpakt in spuiten, flesjes, ampullen en IV-zakken.
| Resultaten | 20171 | 20152 | |||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| (x 1.000 euro) | 2018 | herzien | 2017 | 2016 | herzien | 2015 | 20143 |
| Netto-omzet | 471.679 | 433.529 | 436.934 | 421.839 | 427.560 | 472.996 | 447.056 |
| REBITDA4 | 99.059 | 95.727 | 95.727 | 90.597 | 98.733 | 106.546 | 118.450 |
| EBITDA | 93.047 | 92.157 | 92.157 | 87.364 | 92.294 | 98.845 | 113.361 |
| Bijzonder waardeverminderingsverlies | 0 | 0 | 0 | -48.364 | -47.338 | -225.564 | 0 |
| EBIT | 73.472 | 74.607 | 74.607 | 17.881 | 28.845 | -150.338 | 94.336 |
| Nettowinst (verlies)11 | 43.282 | 47.047 | 47.047 | -18.112 | -24.948 | -202.283 | 43.190 |
| Recurrente nettowinst5 | 49.491 | 49.060 | 49.060 | 29.603 | 44.249 | 44.249 | 46.688 |
| Brutomarge | 61,6% | 61,5% | 61,8% | 62,9% | 63,1% | 65,4% | 64,5% |
| REBITDA-marge | 21,0% | 22,1% | 21,9% | 21,5% | 23,1% | 22,5% | 26,5% |
| EBITDA-marge | 19,7% | 21,3% | 21,1% | 20,7% | 21,6% | 20,9% | 25,4% |
| (x 1.000 euro) | 2018 | 2017 | 2016 | 2015 | 2014 |
|---|---|---|---|---|---|
| Balanstotaal | 682.772 | 594.047 | 868.053 | 689.381 | 973.752 |
| Eigen vermogen | 209.716 | 184.881 | 152.875 | -64.772 | 156.948 |
| Operationeel werkkapitaal6 | 49.029 | 36.135 | 39.770 | 38.298 | 44.078 |
| Netto operationele capex7 | 15.694 | 10.032 | 14.777 | 22.052 | 12.492 |
| Netto financiële schuld8 | 252.294 | 236.197 | 285.408 | 523.846 | 448.663 |
| Netto financiële schuld / geannualiseerde REBITDA | 2,63 | 2,48 | 3,18 | - | 3,18 |
| Gemiddeld aantal uitstaande aandelen | 71.740.277 | 71.740.277 | 53.956.847 | 31.303.765 | 30.758.685 |
| Kasstroom | 20159 | |||||
|---|---|---|---|---|---|---|
| (x 1.000 euro) | 2018 | 2017 | 2016 | herzien | 2015 | 2014 |
| Kasstroom uit bedrijfsactiviteiten | 73.278 | 84.247 | 67.504 | 73.311 | 73.311 | 101.696 |
| Kasstroom uit investeringsactiviteiten | -54.611 | -11.741 | -22.932 | -46.276 | -46.276 | -193.785 |
| Kasstroom uit financieringsactiviteiten | 1.789 | -304.391 | 171.438 | -61.460 | -61.460 | 64.990 |
| Netto kasstromen van de periode | 20.456 | -231.885 | 216.010 | -34.426 | -34.426 | -27.099 |
| Gegevens per aandeel | 201510 | |||||
|---|---|---|---|---|---|---|
| (euro) | 2018 | 2017 | 2016 | herzien | 2015 | 2014 |
| Nettowinst11 | 0,60 | 0,65 | -0,38 | -6,46 | -6,47 | 1,41 |
| Recurrente nettowinst | 0,69 | 0,68 | 0,55 | 1,41 | 1,41 | 1,52 |
| Dividend | 0,12 | 0,10 | 0,00 | 0,00 | 0,00 | 1,00 |
| Slotkoers (ultimo jaar) | 14,28 | 11,42 | 9,71 | 7,06 | 7,06 | 34,72 |
| Marktkapitalisatie12 | 1.025.930.949 820.098.164 | 697.819.840 | 226.709.499 | 226.709.499 1.091.296.819 |
| Werknemers | 201513 | |||||
|---|---|---|---|---|---|---|
| 2018 | 2017 | 2016 | herzien | 2015 | 2014 | |
| FTE per 31 december14 | 2.360 | 2.054 | 1.991 | 2.017 | 2.184 | 2.143 |
1. De geconsolideerde resultatenrekening over 2017 is herzien voor de toepassing van IFRS 15.
2. Resultaten 2015 zijn op basis van voortgezette bedrijfsactiviteiten. De geconsolideerde resultatenrekening is herzien voor de toepassing van IFRS 5.
3. Resultaten 2014 zijn op basis van voortgezette bedrijfsactiviteiten.
4. In 2014 tot en met 2018 verwijst REBITDA naar EBITDA na corporate kosten en voor niet-recurrent resultaat.
5. Recurrente nettowinst is de nettowinst voor niet-recurrente elementen en herwaardering van financiële derivaten, gecorrigeerd voor belastingen.
6. Operationeel werkkapitaal is de som van voorraden en handelsvorderingen, verminderd met de handelsschulden.
7. Netto operationele capex wordt gedefinieerd als de verworven en geproduceerde vaste immateriële en materiële activa (exclusief acquisities), verminderd met de verkochte activa.
8. Netto financiële schuld is de som van langlopende en kortlopende financiële verplichtingen, verminderd met geldmiddelen (exclusief financiële instrumenten) en kasequivalenten.
9. Kasstromen 2015 zijn herzien voor de toepassing van IFRS 5.
10. Gegevens 2015 per aandeel zijn herzien voor de toepassing van IFRS 5.
11. Nettowinst is op basis van voortgezette bedrijfsactiviteiten.
12. Marktkapitalisatie is berekend door het aantal uitstaande aandelen per jaareinde te vermenigvuldigen met de slotkoers van het aandeel op 31 december.
13. FTE 2015 zijn herzien voor de toepassing van IFRS 5.
14. FTE zijn op basis van voortgezette bedrijfsactiviteiten.

Herverpakken van farmaceutische grondstoffen bij Fagron Hellas – Griekenland.
-
-


Premium Pharm.
Compoundig
Brands
Essentials
| (x 1.000 euro) | 2018 | 2017 | ∆ |
|---|---|---|---|
| Omzet | 250.086 | 245.769 | +1,8% |
| REBITDA1 | 63.313 | 63.301 | 0,0% |
| REBITDA-marge | 25,3% | 25,8% |
1 EBITDA voor niet-recurrent resultaat.
De onderneming is actief met de verkoop van Essentials en Brands in het gehele segment Europa. In Nederland, België, Tsjechië en Zuid-Afrika biedt Fagron ook Compounding Services aan haar klanten. In het jaar 2018 realiseerde het segment Europa een omzet van 250,1 miljoen euro (53% van de groepsomzet).
In Europa heeft Fagron vestigingen in Nederland (9), België (2), Denemarken (1), Duitsland (1), Frankrijk (1), Griekenland (1), Italië (1), Kroatië (1),
Polen (2), Spanje (1), Tsjechië (2), en het Verenigd Koninkrijk (1). Het shared service center van Fagron is gevestigd in Rotterdam (Nederland).
De omzet van het segment Europa steeg in 2018 met 1,8% (+1,7% tegen constante wisselkoersen) naar 250,1 miljoen euro. Gecorrigeerd voor de overname van Kemig (Kroatië) in augustus 2017 en de verkoop van de bereidingsfaciliteit in Parijs (Frankrijk) in juni 2017, bedroeg de organische
omzetgroei 2,7% (+2,7% tegen constante wisselkoersen). In de tweede jaarhelft van 2018 bedroeg de organische omzetgroei tegen constante wisselkoersen 3,5% ten opzichte van 1,9% in de eerste jaarhelft van 2018. De REBITDA bedroeg 63,3 miljoen euro. De REBITDA als percentage van de omzet daalde met 50 basispunten naar 25,3%.
De focus op Brands heeft in 2018 geleid tot een sterke omzetgroei in dit segment. Bijna 11% van de omzet in Europa wordt in 2018 gerealiseerd met Brands, tegen 8,4% in 2017. Essentials liet in 2018 een gezonde organische groei zien. De omzetdaling bij Compounding Services is het resultaat van het tijdelijk terugbrengen van de capaciteit bij de bereidingsfaciliteit in Nederland en de desinvestering in Frankrijk.

De organische omzetgroei en de winstgevendheid van het segment Europa werden in 2018 geremd door het besluit om de capaciteit bij een van de Nederlandse steriele bereidingsfaciliteiten tijdelijk terug te brengen. Het negatieve effect op de omzet in 2018 bedroeg 4,0 miljoen euro. Dit project, dat in april 2018 is gestart,
heeft tot doel het verder verhogen van de kwaliteit van zowel de faciliteit als van de processen. Met deze investeringen speelt Fagron effectief in op de steeds strenger wordende kwaliteitseisen die inspecties stellen aan het bereiden van gepersonaliseerde medicatie; een ontwikkeling die voor veel marktpartijen maar ook ziekenhuizen een steeds grotere (toetredings) drempel vormt. De bereidingsfaciliteit zal naar verwachting in de loop van het tweede halfjaar van 2019 weer volledig operationeel zijn.
De in 2017 in Hoogeveen (Nederland) geopende steriele bereidingsfaciliteit heeft in 2018 de GMP status (Good Manufacturing Practice) verkregen van de Nederlandse inspectie.
Merken:
De eind 2017 ingezette strategische focus op de ontwikkeling en introductie van onderscheidende innovatieve producten is duidelijk succesvol in Europa. Dit wordt geflecteerd in de sterke omzetgroei van Brands in Europa.
In het eerste kwartaal van 2018 werd de omzetgroei in Europa nog beïnvloed door de in 2017 ontstane beperkte productbeschikbaarheid van farmaceutische grondstoffen (Essentials). Hierdoor ontstonden achterstanden bij het uitleveren van grondstoffen aan klanten. Door het vergroten van de capaciteit voor het analyseren van grondstoffen en het tegelijkertijd verminderen van de afhankelijkheid van externe partijen is hiervoor een structurele oplossing gevonden. Er is dan ook vanaf het tweede kwartaal van 2018 geen verdere impact geweest op de omzetontwikkeling in 2018.
De integratie van het in augustus 2017 overgenomen Kemig, een toonaangevende leverancier van farmaceutische grondstoffen en verpakkingsmaterialen aan apotheken en groothandels in Kroatië en Bosnië en Herzegovina, is op schema en succesvol verlopen. De schaalvoordelen op het gebied van inkoop, analyse en herverpakken van grondstoffen worden vanaf het vierde kwartaal van 2018 volledig benut en het assortiment van Kemig is in 2018 uitgebreid met producten van Fagron.
In het laatste kwartaal van 2018 is in Barcelona (Spanje) Fagron Genomics van start gegaan. Fagron Genomics is gespecialiseerd in de ontwikkeling, productie en het op de markt brengen van innovatieve genetische testen. De genetische analyse vindt plaats in het state-of-the-art laboratorium van Fagron Genomics in Barcelona. Deze analyse wordt gedaan met door Fagron ontwikkelde, op algoritmes gebaseerde, software. Met de genetische testen, waarmee genetische variaties kunnen worden geïdentificeerd, kan de voorschrijver de meest geschikte en effectieve gepersonaliseerde therapie
voorschrijven aan zijn patiënten. In 2019 zal Fagron Genomics onder meer een genetische test lanceren die het voor anesthesisten mogelijk maakt om de optimale medicatie aan de patiënten toe te dienen.
Ook in 2018 hebben weer verschillende lokale en wereldwijde innovatieve productintroducties plaatsgevonden, waaronder de introductie van glazen injectiespuiten en minitabletten op de Nederlandse markt. In Italië is het product EcciVet® geïntroduceerd. EcciVet® is ook opgenomen in de door Fagron ontwikkelde veterinaire productlijn van toedieningsvormen die in 2019 wereldwijd geïntroduceerd zal worden.
De in 2017 in Hoogeveen (Nederland) geopende steriele bereidingsapotheek is gespecialiseerd in het bereiden van lang houdbare glazen voorgevulde (steriele) injectiespuiten ten behoeve van de ziekenhuismarkt. De injectiespuiten hebben unieke kenmerken, waaronder kleurcodering, Tall Man lettering en 2D-codering voor toedienregistratie, die bijdragen aan optimale medicatieveiligheid. In 2018 zijn onder meer injectiespuiten met Metoclopramide (tegen braken en misselijkheid), Morfine (pijnstiller) en
Dexamethason (ontstekingsremmend) ontwikkeld en op de markt gebracht. Op deze wijze worden kant-en-klare, steriele injecties geproduceerd, welke een positieve bijdrage leveren aan de patiëntveiligheid.
Tabletten zijn de eenvoudigste manier om medicatie in te nemen. Kinderen en ouderen hebben echter vaak slikproblemen. In dit soort situaties wordt vaak overgegaan naar een orale toedieningsvorm. Hierbij kan de smaak echter tegenstaan. In 2018 is Fagron gestart met het bereiden van minitabletten voor standaarddoseringen en slecht smakende geneesmiddelen. Dit biedt een oplossing voor kinderen en ouderen met slikproblemen of bij slecht smakende geneesmiddelen.
In 2018 heeft Fagron een complete range aan orale en transdermale toedieningsvormen voor de veterinaire bereidingsmarkt ontwikkeld. Een van de producten is het in Italië ontwikkelde EcciVet® . EcciVet® is een poederproduct dat de basis vormt voor de bereiding van een veterinaire toedieningsvorm. Het poeder wordt vermengd met een geneesmiddel en verpakt in capsules. Na het toevoegen van water aan het mengsel wordt een uitermate geschikte toedieningsvorm voor dieren verkregen.
De Europese markt voor farmaceutica had in 2017 een omvang van 164 miljard euro (bron: European Federation of Pharmaceutical Industries and Associations, The Pharmaceutical Industry in Figures, 2017). Fagron schat dat ongeveer 1,5% – 2% van alle voorschriften in Europa farmaceutische bereidingen betrof. Dit betekent dat de Europese markt voor steriele en niet-steriele farmaceutische bereidingen ongeveer 2,7 miljard euro waard was in 2017 (met inbegrip van farmaceutische bereidingen in ziekenhuisapotheken en openbare apotheken). Dit is de beschikbare markt voor Compounding Services in Europa. Verder schat de Groep (uitgaande
van de kosten van goederen die in de bereidingsfaciliteiten van de Groep verkocht worden) dat in 2018 ongeveer 10% van deze markt, oftewel ongeveer 270 miljoen euro, de kosten van farmaceutische grondstoffen en toedieningsvormen betreffen, de beschikbare markt van Brands en Essentials.
Op basis van deze schattingen, is Fagron van mening dat zij in 2018 in Europa met Brands en Essentials een marktaandeel van ongeveer 45% heeft. Het grootste deel van de Compounding Services activiteiten vindt in Nederland plaats. Fagron is van mening dat zij in Compounding Services in Nederland een marktaandeel van ongeveer 50% heeft.

Productie van lang houdbare steriele glazen injectiespuiten bij FSBA – Nederland.
Neogen.
Het segment Zuid-Amerika omvat de activiteiten in Brazilië (Essentials en Brands), waar Fagron marktleider is, en Colombia (Compounding Services). Het segment Zuid-Amerika was in 2018 goed voor een omzet van 100,9 miljoen euro (21% van de groepsomzet).

Premium Pharm.
Compoundig
Brands
Essentials
| (x 1.000 euro) | 2018 | 2017 | ∆ |
|---|---|---|---|
| Omzet | 100.930 | 103.190 | -2.2% |
| REBITDA1 | 20.107 | 20.815 | -3.4% |
| REBITDA-marge | 19,9% | 20,2% | |
1 EBITDA voor niet-recurrent resultaat.
Fagron is sinds 2010 actief in Zuid-Amerika. Fagron is in Brazilië actief met de merken Fagron (São Paulo), Infinity Pharma (Campinas), Florien (Piracicaba City), Via Farma (São Paulo) en Organic Compounding (São Paulo). De herverpakking van farmaceutische grondstoffen vindt plaats in de GMP steriele bereidingsfaciliteiten van Fagron Services in Anápolis (Brazilië). Fagron Technologies, ontwikkelaar van digitale oplossingen en andere innovatieve tools voor bereidingsapotheken en voorschrijvers, is gevestigd in Jundiai (Brazilië). De bereidingsfaciliteiten van Fagron in Colombia zijn gelegen in Bogota en Medellin. Het shared service center van Fagron Zuid-Amerika is gevestigd in São Paulo (Brazilië).
De omzet van het segment Zuid-Amerika steeg in 2018 tegen constante wisselkoersen met 16,6%. De organische omzetgroei, exclusief All Chemistry (nu: Organic Compounding) dat in oktober 2017 is overgenomen, bedroeg tegen constante wisselkoersen 12,7%. Deze omzetgroei werd vooral gedreven doordat Fagron in staat was de sterke, door Fagron gedreven, groei van de bereidingsmarkt in Brazilië te benutten. Daarnaast droegen een goede productbeschikbaarheid en de focus op de ontwikkeling en introductie van innovatieve en onderscheidende Brands ook bij aan de omzetgroei. De verzwakking van de Braziliaanse real heeft de gerapporteerde omzet (in euro) echter negatief beïnvloed. Deze daalde met 2,2% naar 100,9 miljoen euro.

De omzetgroei van Compounding Services activiteiten in Colombia bedroeg 14,4% (tegen constante wisselkoersen) in 2018.
De REBITDA daalde met 3,4% naar 20,1 miljoen euro. De REBITDA als percentage van de omzet daalt met 30 basispunten naar 19,9%.
Het gemiddelde beschikbare inkomen neemt in Brazilië toe, wat gepaard gaat met een toenemende levensverwachting en de opkomst van lifestyle gerelateerde aandoeningen, wat voor groei zorgt in de segmenten waarin Fagron Zuid-Amerika actief is. In 2018 heeft Fagron van de groeiende
bereidingsmarkt weten te profiteren en bovendien haar marktleiderschap verder versterkt door innovatieve producten en concepten voor nieuwe indicatiegebieden te ontwikkelen en zodoende de bereidingsmarkt te vergroten. De sterke focus op de ontwikkeling en introductie van innovatieve en onderscheidende Brands werpt haar vruchten af. In 2018 werd bijna 36% van de omzet in Zuid-Amerika gerealiseerd met Brands.
Tijdens de Consulfarma (grootste beurs voor farmaceutische bereidingen wereldwijd) in juni 2018 hebben de vijf merken waarmee Fagron op de Braziliaanse markt actief is, in totaal 25 innovaties (Brands) geïntroduceerd, waaronder Pomage™ (tegen veroudering), Miodesin™ (endometriose) en Pinetonina™ (tegen stress en
slapeloosheid). Veel van de door Fagron in Brazilië ontwikkelde Brands worden eveneens in Europa en Noord-Amerika op de markt gebracht.
Fagron Technologies, marktleider in software en digitale oplossingen voor bereidingsapotheken, heeft tijdens de Consulfarma nieuwe versies gelanceerd van FórmulaCerta™ (software voor financieel, technisch en operationeel beheer van apotheken), mobyPharma™ (software voor contact met patiënten, gekoppeld aan Fórmula-Certa™), en LogiPrix™ (software voor de berekening van de verkoopprijs van bereidingen).
In het tweede kwartaal van 2018 is het integratieproces van het in oktober 2017 geacquireerde All Chemistry afgerond. De backoffice van All
Merken:




Chemistry is gecentraliseerd in het shared services center van Fagron in São Paulo terwijl de herverpakkingsactiviteiten zijn verplaatst naar de GMP-faciliteiten van Fagron in Anápolis. Tijdens de Consulfarma is de naamswijziging naar Organic Compounding en een complete rebranding geïntroduceerd.
In 2018 heeft in Colombia veel focus gelegen op de ontwikkeling van een heldere strategie waarbij een belangrijke rol is weggelegd voor de door Fagron ontwikkelde Brands zoals SyrSpend® en Pentravan® . De nieuwe strategie is door een vernieuwd leiderschap geïmplementeerd. De heldere strategie, het sterke leiderschap en een focus op innovaties hebben geleid tot dubbelcijferige omzetgroei in Colombia.
Door de sterke omzetgroei in Colombia krijgen we een steeds beter beeld van de zeer interessante bereidingsmarkt in Midden-Amerika, hetgeen mogelijkheden biedt voor verdere groei.
Ook in deze voor Fagron nieuwe markten wordt sterk ingezet op onderscheidende en innovatieve Brands.
Fagron schat dat de totale markt voor farmaceutische grondstoffen en vehikels in Brazilië een omvang had van ongeveer 180 miljoen euro in 2018. Deze schatting is gebaseerd op de totale omzet van de Groep en die van haar belangrijkste concurrenten. De Groep schat, op basis van haar kennis van de situatie en prijsstelling in de lokale markt, dat de markt voor farmaceutische grondstoffen en vehikels voor farmaceutische bereidingen ongeveer 10% vertegenwoordigde van de Braziliaanse markt voor farmaceutische bereidingen in 2018. Op basis van deze schattingen van de beschikbare markt is de Groep van mening dat zij middels Brands en Essentials een marktaandeel in Brazilië had van meer dan 50%.
Gezien het groeiend aantal apotheken waar alleen farmaceutische bereidingen verkrijgbaar zijn, ontplooit Fagron in Brazilië geen Compounding Services. Dankzij de zeer succesvolle activiteiten van marktspelers zoals Fagron, welke – door het ontwikkelen en op de markt brengen van innovaties voor nieuwe toepassingen en indicaties voor farmaceutische bereidingen – de markt voor bereidingen verbreed hebben, zal de Braziliaanse markt voor Brands en Essentials in de komende jaren naar verwachting blijven groeien.
Pinetonina™ is een natuurlijke oplossing van Fagron. De unieke eigenschappen van de etherische oliën in combinatie met de innovatieve nasale toedieningsroute, maken Pinetonina™ een uniek product voor het gebruik bij stress, angst en een slechte slaapkwaliteit.

Miodesin™ is de natuurlijke oplossing van Fagron voor de behandeling van uteriene leiomyomen, een aandoening aan het vrouwelijke voortplantingssysteem. De natuurlijke ingrediënten van Miodesin™ kunnen lokaal worden toegediend, nadat ze zijn samengevoegd met Pentravan® -crème.

Lancering van Miodesin – Fagron Brazilië.

Het segment Noord-Amerika omvat de activiteiten van Fagron in de Verenigde Staten, waar zij actief is met de verkoop van Brands, Essentials en Compounding Services. Het segment Noord-Amerika was in 2018 goed voor een omzet van 113,5 miljoen euro (24% van de groepsomzet).

Premium Pharm.
Compoundig
Brands
Essentials
| (x 1.000 euro) | 2018 | 2017 | ∆ |
|---|---|---|---|
| Omzet | 113.488 | 77.769 | +45,9% |
| REBITDA1 | 14.847 | 11.461 | +29,5% |
| REBITDA-marge | 13,1% | 14,7% |
1 EBITDA voor niet-recurrent resultaat.
Fagron is sinds 2010 in de Verenigde Staten met de merken Fagron Sterile Services en AnazaoHealth actief in Compounding Services en beschikt over vier bereidingsfaciliteiten. De twee faciliteiten van Fagron Sterile Services liggen in Wichita (Kansas). De twee faciliteiten van AnazaoHealth liggen in Las Vegas (Nevada) en Tampa (Florida). De faciliteiten in Las Vegas en Wichita zijn als een Section 503B1 faciliteit bij de FDA geregistreerd, de faciliteit in Tampa voldoet aan Section 503A of the Federal Food, Drug and Cosmetic Act (FD&C Act). Fagron is in de Verenigde Staten met de merken Fagron, Humco en B&B Pharmaceuticals actief in de ontwik-
1 Een faciliteit voor samenstellen van steriele geneesmiddelen die is geregistreerd als een Human Drug Compounding Outsourcing Facility Under Section 503B of the Federal Food, Drug and Cosmetic Act
De omzet van het segment Noord-Amerika steeg in 2018 met 45,9% (+52,7% tegen constante wisselkoersen) naar 113,5 miljoen euro. Gecorrigeerd voor de overname van Humco bedroeg de organische omzetgroei 19,5% (+25,1% tegen constante wisselkoersen), waarbij de groei in de loop van het jaar versnelde.

De REBITDA steeg met 29,5% naar 14,8 miljoen euro. Hoewel de REBITDAmarge een stijgende lijn liet zien over 2018, daalde deze met 160 basispunten naar 13,1% in vergelijking met 2017. Deze margedaling is het gevolg van de groei van het personeelsbestand bij de steriele bereidingsactiviteiten in Wichita om het aanbod van steriele bereidingen versneld te kunnen uitbouwen.
De steriele activiteiten van Fagron (Compounding Services) in de Verenigde Staten presteerden conform verwachting en realiseerden in 2018 een omzetgroei van 24,2% (+30,0% tegen constante wisselkoersen).
De verkoop van Brands en Essentials steeg in 2018 met 112,3% (+122,1% tegen constante wisselkoersen) ten opzichte van 2017. De organische groei, exclusief het in april 2018 overgenomen Humco, bedraagt 5,7% (+10,6% tegen constante wisselkoersen).
De omzetgroei van de steriele bereidingsfaciliteiten in Wichita bedroeg 65,2% (+72,8% tegen constante wisselkoersen) in 2018 en is op koers om de afgegeven omzetdoelstelling van 100 miljoen US dollar te realiseren. De sterke groei in Wichita wordt gedreven door de verdere uitbouw van het productaanbod en de toename van het aantal klanten. Om maximaal te kunnen profiteren van de groeimogelijkheden in de markt heeft Fagron geïnvesteerd in de organisatie en nieuw personeel om het het productaanbod versneld uit te bouwen en maximaal te kunnen profiteren van de groeimogelijkheden in de markt.
Verder profiteert deze faciliteit van de steeds strenger wordende wet- en regelgeving en de toenemende controle van autoriteiten op het naleven van deze wet- en regelgeving.
In 2018 zijn licenties ontvangen van de staten Californië en Indiana, waardoor het aantal staten nu op 49 staat. Hiermee heeft Wichita een nagenoeg volledige dekking in de Verenigde Staten en is haar concurrentiepositie verder versterkt.
Op de Amerikaanse markt speelt naast de sterkgroeiende trend van uitbesteding van steriele bereidingen, ook de toenemende focus op preventie en leefstijl en het tekort aan bepaalde geneesmiddelen de vraag naar steriele bereidingen in de kaart. Door tekorten en beperkte beschikbaarheid voorzien steriele bereidingen in een belangrijk alternatief.
In 2018 heeft Fagron het Amerikaanse Humco, een toonaangevende ontwikkelaar, fabrikant en leverancier van innovatieve gepatenteerde vehikels (waaronder crèmes, siropen en suspensies) en farmaceutische merkproducten die direct door de klant
Merken:




worden afgerekend (geen vergoeding), overgenomen. De farmaceutische producten die Humco produceert vormen een belangrijke aanvulling op het aanbod van Fagron. Daarnaast biedt het brede klantenbestand van meer dan 45.000 apotheken en groothandels een aantrekkelijk additioneel afzetkanaal.
Met de overname van Humco is een sterke basis gecreëerd om de marktpositie in de Verenigde Staten verder te versterken. In 2018 is Humco nagenoeg volledig in de Noord-Amerikaanse activiteiten van Fagron geïntegreerd om commerciële synergiën en schaalvoordelen optimaal te benutten. Hierdoor is een sterk concurrerend bedrijf gecreëerd met aanzienlijke schaal, waarmee de marktpositie van Fagron in de VS sterk is verbeterd.
De groei van Brands en Essentials liet in 2018 een stijgende lijn zien. Er is met succes een multi-brand strategie geïmplementeerd, waarbij de productportfolio van Fagron en Humco elkaar aanvullen en versterken. Daarnaast zijn de innovatieve farmaceutische merkproducten en vehikels van Humco door Fagron Europa en Fagron Zuid-Amerika met succes buiten de Verenigde Staten geïntroduceerd.
In 2018 zijn activiteiten opgestart in Canada. De Canadese bereidingsmarkt heeft zich de afgelopen jaren sterk ontwikkeld en biedt een aanzienlijk groeipotentieel voor de Essentials en Brands van zowel Fagron als Humco.
In 2018 hebben weer vele innovatieve productintroducties plaatsgevonden. Bij Fagron Sterile Services in Wichita lag de focus op de uitbreiding van het aanbod aan steriele medicatie voor ziekenhuizen, vooral producten op het gebied van ophthalmologie, dialyse en urologie. Er werden ook verschillende injectiespuiten voor gebruik tijdens operaties ontwikkeld en gelanceerd. In april 2019 zullen de eerste injectiespuiten voor pijnmedicatie door Fagron Sterile Services worden gelanceerd.
Commercieel beschikbare medicatie en doseringsvormen voldoen dikwijls niet aan de behoeften en noden van patiënten. Kinderen en ouderen hebben vaak slikproblemen en doseringen kunnen variëren naargelang het lichaamsgewicht, een onvolgroeid of aangetast metabolisme en een verhoogd risico op bijwerkingen. In sommige gevallen zijn aangepaste doseringen vereist voor de behandeling van kwetsbare patiëntengroepen zoals kinderen, ouderen, patiënten met neurologische problemen en patiënten die resistent zijn tegen bepaalde medicatie. In deze gevallen vereenvoudigt een vloeibare orale doseringsvorm de toediening, laat een individuele en flexibele dosering toe en vermijdt metabolische complicaties en bijwerkingen. Bereidingen, zoals suspensies, zijn daarom van essentieel belang voor patiëntspecifieke oplossingen.
Het door Fagron ontwikkelde SyrSpend® Concept bevat een reeks innovatieve vehikels ter bereiding van een vloeibare orale toedieningsvorm. SyrSpend® SF maakt gebruik van een innovatieve, gepatenteerde 'actieve suspensietechnologie' die nauwkeurigheid en consistentie tijdens het doseren waarborgen. Daarnaast bevat SyrSpend® SF uitsluitend
ingrediënten die door de WHO, EMEA en FDA aangemerkt zijn als veilig voor gebruik bij kinderen en neonaten. SyrSpend® SF heeft een aangename smaak en is gemakkelijk toe te dienen. SyrSpend® SF is verenigbaar met een grote verscheidenheid aan Active Pharmaceutical Ingredients (API's).
In 2017 heeft Fagron het SyrSpend® Concept uitgebreid met UniSpend® . UniSpend® is een elegant, gebruiksvriendelijk en natuurlijk vehikel voor de bereiding van vloeibare orale toedieningsvormen voor humaan en veterinair gebruik. UniSpend® maakt gebruik van triglyceriden die bestand zijn tegen oxidatie en die geen conserveringsmiddelen bevatten. UniSpend® is watervrij en daarom uitermate geschikt voor API's die niet stabiel zijn in water, bevat geen conserveringsmiddelen, allergenen, kleurstoffen en is BHT-vrij.
In 2018 is SyrSpend® Neo geïntroduceerd. Dit vehikel biedt de mogelijkheid om verschillende geconserveerde bereidingen te maken. Geconverseerde bereidingen zijn uitermate geschikt voor gebruik bij jonge kinderen.
De Noord-Amerikaanse markt voor farmaceutica had in 2017 een omvang van 374 miljard euro (bron: European Federation of Pharmaceutical Industries and Associations, The Pharmaceutical Industry in Figures, 2017). Fagron schat dat ongeveer 1,2% van alle voorschriften in Noord-Amerika farmaceutische bereidingen betrof. Dit betekent dat de Noord-Amerikaanse markt voor steriele en niet-steriele farmaceutische bereidingen ongeveer 4,0 miljard euro waard was in 2017. Dit is de beschikbare markt voor Compounding Services in Noord-Amerika. Verder schat de Groep (uitgaande van de kosten van goederen die in de bereidingsfaciliteiten van de Groep verkocht worden) dat in 2018 ongeveer 10% van deze markt, oftewel ongeveer 400 miljoen euro, de kosten van farmaceutische grondstoffen en toedieningsvormen betreffen, de beschikbare markt van Brands en Essentials.
Op basis van deze schattingen, is Fagron van mening dat zij in 2018 in Noord-Amerika met Brands en Essentials een marktaandeel van circa 12% heeft. Voorts schat Fagron dat zij een marktaandeel heeft van circa 7% van de beschikbare markt aan steriele bereidingen die door ziekenhuizen zijn uitbesteed aan 503B bereidingsfaciliteiten.

Steriele injectiespuiten geproduceerd door de bereidingsfaciliteiten van Fagron in Wichita – Verenigde Staten.

Implant Buddy is een door HL Technology ontwikkeld concept om eenvoudig en efficiënt implantaten te bevestigen.
Het segment HL Technology richt zich op de ontwikkeling, productie en introductie van innovatieve precisiecomponenten en orthopedische tools voor de dentale, medische en horloge industrie.
| (x 1.000 euro) | 2018 | 2017 | ∆ |
|---|---|---|---|
| Omzet | 7.174 | 6.802 | +5,5% |
| REBITDA1 | 791 | 150 | +428,6% |
| REBITDA-marge | 11,0% | 2,2% |

De door HL Technology ontwikkelde XXL is een momentsleutel die vooral wordt gebruikt tijdens heupoperaties.
1 EBITDA voor niet-recurrent resultaat.
HL Technology beschikt over meerdere competenties, waaronder ontwerp, engineering, projectmanagement en het uitwerken van masterfiles voor de CE-markering en FDA-goedkeuring. HL Technology beschikt daarnaast over tal van productiemogelijkheden, waaronder clean room assemblage en de uiteindelijke validatie van de afgewerkte producten. Deze aanpak maakt HL Technology tot een unieke partner gedurende het gehele ontwikkeltraject tot commercialisatie. Vanuit het standpunt van de klant bezien, vermindert het 'one-stop-shop' principe de complexiteit.
HL Technology is gevestigd in La Chaux-de-Fonds (Zwitserland).
De omzet van het segment HL Technology steeg in 2018 met 5,5% (+9,7% tegen constante wisselkoersen) naar 7,2 miljoen euro. De REBITDA steeg met 0,6 miljoen euro naar 0,8 miljoen euro. De positieve impact van het in 2017 uitgevoerde kostenbesparingsprogramma en van de doorgevoerde moderniseringsmaatregelen heeft zich in 2018 duidelijk doorgezet.

De door HL Technology ontwikkelde Lucky is een momentsleutel voor gebruik tijdens mond-, kaak- en gezichtschirurgie.

De door HL Technology ontwikkelde Easy is een gepatenteerde momentsleutel voor de orhopedische markt.


Fagron Sterile Services – Verenigde Staten.
Het aandeel Fagron is genoteerd aan Euronext Brussel en Euronext Amsterdam. Het aandeel is opgenomen in de BEL Mid Index en in de Amsterdam Smallcap Index (AScX). Opties op gewone aandelen Fagron worden verhandeld op Euronext Derivatives Brussels, de derivatenmarkt van Euronext. Deze Amerikaanse-stijl opties expireren op de derde vrijdag van de contractmaand en hebben initiële looptijden van 1, 2, 3, 6, 9 en 12 maanden. Elke optie vertegenwoordigt 100 aandelen Fagron en wordt gecleard door LCH.Clearnet SA.
Per 31 december 2018 bedroeg de beurswaarde van Fagron 1.025,9 miljoen euro, een stijging van 25,1% in vergelijking met 31 december 2017. Op 31 december 2018 waren er 71.843.904 aandelen geplaatst.
Op 31 december 2018 bedraagt het aantal stemrechtverlenende effecten 71.843.904. Het totaal aantal stemrechten (noemer) bedraagt 71.843.904. Het maatschappelijk kapitaal bedraagt 494.192.221,68 euro.
ISIN-code: BE0003874915 Euronext: FAGR
ISIN-code: BE0003874915 Euronext Derivatives Brussels: RCU
De slotkoers van het aandeel Fagron in 2018 bedroeg 14,28 euro per aandeel, 25,1% hoger dan de slotkoers van 2017 (11,42 euro per aandeel). In dezelfde periode daalde de BEL Mid-index met 6,7%, terwijl de AScX-index in 2018 met 18,9% is gedaald.
Op basis van de Belgische Wet van 2 mei 2007 op de openbaarmaking van belangrijke deelnemingen in beursgenoteerde ondernemingen, heeft Fagron kennisgevingen van deelneming ontvangen. In de onderstaande tabel wordt de aandeelhoudersstructuur per 12 april 2019 weergegeven. In artikel 11 van de statuten van Fagron is bepaald dat deelnemingen moeten worden gemeld zodra zij een drempel van 3%, 5% en veelvouden van 5% overschrijden.
| % van effectieve | ||
|---|---|---|
| Aantal aandelen | stemrechten | |
| Waterland Private Equity Fund VI C.V., Filip Balcaen | ||
| en Fagron NV | 22.656.725 | 31,54% |
| Alychlo NV/ Marc Coucke | 10.749.267 | 14,96% |
| Evermore Global Advisors, LCC | 2.203.472 | 3,07% |
| Carmignac Gestion* | 1.492.006 | 4,65% |
* De kennisgeving van deelneming van Carmignac Gestion is ontvangen op 18 maart 2016 en is gebaseerd op een noemer van 32.111.827.
De Raad van Bestuur van Fagron zal aan de Algemene Vergadering van Aandeelhouders van 13 mei voorstellen om een brutodividend van 0,12 euro per aandeel uit te keren over het boekjaar 2018, een stijging van 20% ten opzichte van 0,10 euro per aandeel over het boekjaar 2017.
Fagron hecht veel waarde aan een goede, open en tijdige communicatie met investeerders, analisten en anderen met een (financiële) belangstelling in de onderneming, met als doel hen zo goed en tijdig mogelijk te informeren over het beleid en de ontwikkelingen binnen de onderneming. Fagron zoekt actief de dialoog met bestaande en potentiële investeerders evenals met analisten die het aandeel volgen. Dit jaarverslag is een van de middelen daartoe. Alle overige relevante informatie, zoals (half) jaarcijfers, trading updates, persberichten en achtergrondinformatie, is te raadplegen op investors.fagron.com.
Vragen van (potentiële) investeerders, analisten, journalisten en andere geïnteresseerden kunnen worden gesteld aan:
Constantijn van Rietschoten Chief Communications Officer +31 6 53 69 15 85 constantijn.van.rietschoten@ fagron.com
| 13 mei | Algemene Vergadering | |
|---|---|---|
| van Aandeelhouders | ||
| 5 augustus* | Halfjaarcijfers 2019 | |
| 11 oktober* | Trading update, derde | |
| kwartaal 2019 |
* Resultaten en trading updates worden om 07.00 uur gepubliceerd.
| 2018 | 2017 | 2016 | 2015 | 2014 | |
|---|---|---|---|---|---|
| Hoogste koers | € 17,10 | € 13,50 | € 10,59 | € 43,92 | € 44,98 |
| Laagste koers | € 10,02 | € 9,00 | € 4,08 | € 3,70 | € 24,63 |
| Slotkoers ultimo boekjaar | € 14,28 | € 11,42 | € 9,71 | € 7,06 | € 34,72 |
| Hoogste dag volume | 1.370.323 | 1.758.530 | 1.729.879 | 5.759.396 | 705.581 |
| Laagste dag volume | 23.859 | 45.321 | 56.184 | 8.792 | 13.635 |
| Gemiddeld dag volume | 177.612 | 212.951 | 351.225 | 328.233 | 99.032 |
| Dividend | € 0,12 | € 0,10 | - | - | € 1,00 |
| Dividendrendement tegen slotkoers | 0,8% | 0,9% | - | - | 2,9% |
| Marktkapitalisatie ultimo boekjaar | € 1.025.930.949 | € 820.098.164 | € 697.819.840 | € 226.709.499 € 1.091.296.819 |

AScX
BelMid
Bel20
AMX
AEX
Fagron

Pharmaline – Nederland.
De totale omzet van Fagron bedroeg in 2018 471,679 miljoen euro, een stijging van 8,8% ten opzichte van 433,529 miljoen euro in 2017. De omzetgroei werd gedragen door alle regio's waarin Fagron actief is.
De omzet van het segment Europa steeg in 2018 met 1,8% (+1,7% tegen constante wisselkoersen) naar 250,086 miljoen euro. Gecorrigeerd voor de overname van Kemig (Kroatië) en de verkoop van de bereidingsfaciliteit in Parijs (Frankrijk), bedroeg de organische omzetgroei 2,7% (+2,7% tegen constante wisselkoersen). In de tweede jaarhelft van 2018 bedroeg de organische omzetgroei tegen constante wisselkoersen 3,5% ten opzichte van 1,9% in de eerste jaarhelft van 2018. De REBITDA bedroeg 63,313 miljoen euro. De REBITDA als percentage van de omzet daalde met 50 basispunten naar 25,3%.
De organische omzetgroei en de winstgevendheid in 2018 van het segment Europa werden geremd door het besluit om de capaciteit bij een van de Nederlandse steriele bereidingsfaciliteiten tijdelijk terug te brengen om zodoende te kunnen investeren in het verder verhogen van de kwaliteit van zowel de faciliteit als van de processen. Het negatieve effect op de omzet in 2018 bedroeg hierdoor 4,0 miljoen euro. De bereidingsfaciliteit zal naar verwachting in de loop van het tweede halfjaar van 2019 weer volledig operationeel zijn.
De focus op Brands heeft in 2018 geleid tot een sterke omzetgroei in dit segment. Bijna 11% van de omzet in Europa werd in 2018 gerealiseerd met Brands, tegen 8,4% in 2017. Essentials liet in 2018 een gezonde organische groei zien. De omzetdaling bij Compounding Services was het resultaat van het tijdelijk terugbrengen van de capaciteit bij de bereidingsfaciliteit in Nederland, de verkoop van een bereidingsfaciliteit in Frankrijk in juli 2017 en de strategische beslissing om een beperkt aantal niet-steriele bereidingen in Nederland te registreren (Premium Pharmaceuticals).
De omzet van het segment Zuid-Amerika steeg in 2018 tegen constante wisselkoersen met 16,6%. De organische omzetgroei bedroeg tegen constante wisselkoersen 12,7%. Deze omzetgroei werd vooral gedreven door de sterke groei van de bereidingsmarkt in Brazilië, een goede productbeschikbaarheid en de focus op de ontwikkeling en introductie van innovatieve en onderscheidende Brands. De verzwakking van de Braziliaanse real heeft de gerapporteerde omzet (in euro) echter negatief beïnvloed. Deze daalde met 2,2% naar 100,930 miljoen euro.
De Compounding Services activiteiten in Colombia hebben de sterke groei in het derde kwartaal van 2018 voortgezet in het vierde kwartaal. Deze omzetgroei bedroeg tegen constante wisselkoersen 14,4% in 2018. Door de sterke omzetgroei in Colombia krijgen we een steeds beter beeld van de zeer interessante bereidingsmarkt in Midden-Amerika, hetgeen opportuniteiten biedt voor verdere groei.
De REBITDA daalde met 3,4% naar 20,107 miljoen euro. De REBITDA als percentage van de omzet daalde met 30 basispunten naar 19,9%.
De omzet van het segment Noord-Amerika steeg in 2018 met 45,9% (+52,7% tegen constante wisselkoersen) naar 113,488 miljoen euro. Gecorrigeerd voor de overname van Humco bedroeg de organische omzetgroei 19,5% (+25,1% tegen constante wisselkoersen). De REBITDA steeg met 29,5% naar 14,847 miljoen euro. De REBITDA-marge daalde met 160 basispunten naar 13,1% in vergelijking met 2017. Deze margedaling was het gevolg van de groei van het personeelsbestand bij de steriele bereidingsactiviteiten in Wichita om het aanbod van steriele bereidingen versneld te kunnen uitbouwen.
De steriele activiteiten van Fagron (Compounding Services) in de Verenigde Staten presteerden conform verwachting en realiseerden in 2018 een omzetgroei van 24,2% (+30,0% tegen constante wisselkoersen). In de tweede helft van 2018 steeg de omzet tegen constante wisselkoersen met 32,6%, een duidelijke versnelling ten opzichte van 27,5% in de eerste helft van 2018. De omzetgroei van de steriele bereidingsfaciliteiten in Wichita bedroeg 65,2% (+72,8% tegen constante wisselkoersen) in 2018 en bleef op koers om de afgegeven omzetdoelstelling te realiseren. De sterke groei in Wichita werd gedreven door de verdere uitbouw van het productaanbod en de toename van het aantal klanten.
De verkoop van Brands en Essentials steeg in 2018 met 112,3% (+122,1% tegen constante wisselkoersen) ten opzichte van 2017. De organische
groei, exclusief het in april 2018 overgenomen Humco, bedroeg 5,7% (+10,6% tegen constante wisselkoersen). De integratie van Humco verloopt volgens plan.
De omzet van het segment HL Technology steeg in 2018 met 5,5% (+9,7% tegen constante wisselkoersen) naar 7,174 miljoen euro. De REBITDA steeg met 0,641 miljoen euro naar 0,791 miljoen euro.
De geconsolideerde brutomarge (het verschil tussen de omzet enerzijds en handelsgoederen anderzijds) bedroeg 290,735 miljoen euro in 2018. Dit komt overeen met 61,6% van de omzet ten opzichte van een brutomarge van 61,5% in 2017.
Het totaal aan operationele kosten, gedefinieerd als diensten en diverse goederen, personeelskosten, overige bedrijfskosten minus overige bedrijfsopbrengsten, bedroeg 197,379 miljoen euro, een stijging van 13,7% ten opzichte van 2017. De kostendekking, gedefinieerd als de operationele kosten ten opzichte van de brutomarge, bedroeg 68,0% in 2018.
De afschrijvingen en waardeverminderingen stegen met 11,5% van 17,550 miljoen euro in 2017 naar 19,575 miljoen euro in 2018.
De bedrijfswinst bedroeg 73,472 miljoen euro in 2018, een daling van 1,5% of 1,135 miljoen euro in vergelijking met 2017.
Het financieel resultaat bedroeg -18,636 miljoen euro en ligt op hetzelfde niveau als in 2017.
Het resultaat vóór belastingen kwam hiermee uit op 54,835 miljoen euro, een daling van 1,130 miljoen euro ten opzichte van 2017. De effectieve belastingdruk als percentage van de winst vóór belastingen bedroeg 21,1% in 2018 ten opzichte van 15,9% in 2017. De belastingen zijn in 2018 gestegen naar 11,553 miljoen euro ten opzichte van 8,918 miljoen euro in 2017.
Het nettoresultaat bedroeg 42,905 miljoen euro, een daling van 4,142 miljoen euro of 8,8% ten opzichte van 2017.
Het geconsolideerde balanstotaal steeg met 14,9% van 594,047 miljoen euro in 2017 naar 682,772 miljoen euro in 2018.
Het totaal aan vaste activa bedroeg 483,046 miljoen euro, een stijging van 55,429 miljoen euro ten opzichte van 2017.
De immateriële vaste activa zijn met 46,893 miljoen euro toegenomen tot 391,388 miljoen euro. Deze toename wordt met name veroorzaakt door de opname van goodwill als gevolg van de overname van Humco in de Verenigde Staten.
De materiële vaste activa zijn met 3,904 miljoen euro toegenomen tot 73,439 miljoen euro.
De netto operationele investeringen kwamen uit op 15,694 miljoen euro of 3,3% van de omzet in 2018. De netto operationele investeringen zijn vooral opgebouwd uit investeringen in faciliteiten in de Verenigde Staten en in Brazilië, automatisering van logistieke processen en software implementaties. Daarnaast is circa 1,5 miljoen euro geïnvesteerd in het opstarten van Fagron Genomics en in een Nederlandse steriele bereidingsfaciliteit om de kwaliteit van zowel de faciliteit als van de processen verder te verbeteren.
De financiële vaste activa, bestaande uit voor verkoop beschikbare financiële vaste activa en overige vaste activa, bedroegen 2,158 miljoen euro in 2018, een daling van 0,074 miljoen euro in vergelijking met 2017.
De latente belastingvorderingen vertegenwoordigden een waarde van 16,061 miljoen euro.
Het totaal aan vlottende activa bedroeg 199,726 miljoen euro in 2018 ten opzichte van 166,430 miljoen euro in 2017, een stijging van 33,296 miljoen euro. De voorraden zijn met 11,793 miljoen euro toegenomen, de handelsvorderingen namen met 6,069 miljoen euro toe, de overige vorderingen waren 1,374 miljoen euro lager, terwijl geldmiddelen en equivalenten met 16,808 miljoen euro zijn gestegen.
Eigen vermogen en verplichtingen
Het totale eigen vermogen bedroeg 209,716 miljoen euro. Dit is een toename van 24,835 miljoen euro in vergelijking met 2017. Deze toename werd veroorzaakt door het resultaat in 2018 (30,994 miljoen euro), het betaalbaargesteld dividend (7,184 miljoen euro) en op aandelen gebaseerde betalingen (1,025 miljoen euro).
Het totaal aan verplichtingen is toegenomen van 409,166 miljoen euro in 2017 naar 473,056 miljoen euro in 2018. Dit is een stijging van 63,890 miljoen euro.
De voorzieningen zijn met 1,283 miljoen euro toegenomen tot 13,759 miljoen euro.
De pensioenverplichtingen waren 5,183 miljoen euro in 2018, een stijging van 0,450 miljoen euro ten opzichte van 2017.
De latente belastingverplichtingen hebben onder meer betrekking op tijdelijke verschillen tussen rapportering en de fiscale boekhouding in de lokale entiteiten. Deze bedroegen 0,259 miljoen euro in 2018 ten opzichte van 0,198 miljoen euro in 2017.
De langlopende rentedragende financiële verplichtingen (leningen op lange-termijn) bedroegen 265,917 miljoen euro in 2018, een daling van 17,601 miljoen euro ten opzichte van 2017. De kortlopende rentedragende financiële verplichtingen (leningen op korte termijn) kwamen uit op 63,955 miljoen euro in 2018, een stijging van 50,505 miljoen euro ten opzichte van 2017.
Per 31 december 2018 bedroeg de netto financiële schuld (het totaal van kortlopende en langlopende rentedragende financiële verplichtingen, vermeerderd met overige langlopende verplichtingen en verminderd met geldmiddelen en kasequivalenten) 252,294 miljoen euro, tegenover 236,197 miljoen euro ultimo 2017.
De kortlopende handelsschulden waren 4,968 miljoen euro hoger dan in 2017 en kwamen uit op 63,918 miljoen euro.
De kortlopende winstbelasting- en personeelsverplichtingen bedroegen 31,395 miljoen euro, een toename van 4,227 miljoen euro in vergelijking met 2017.
De overige (kortlopende) schulden bedroegen 28,538 miljoen euro in 2018 ten opzichte van 8,673 miljoen euro in 2017.
Het geconsolideerde kasstroomoverzicht begint met het resultaat vóór belastingen van 54,458 miljoen euro.
Dit bedrag wordt verlaagd met de uitgaande kasstromen voor belastingen van 11,928 miljoen euro. Vervolgens worden de elementen uit de bedrijfsactiviteiten die géén kasstroomeffect hebben of niet direct verbonden zijn aan de bedrijfsactiviteiten, weer toegevoegd. Dit was in totaal 38,473 miljoen euro. Dit bedrag is opgebouwd uit afschrijvingen en waardeverminderingen op materiële en immateriële activa, betaalde interesten en wijzigingen in voorzieningen en latente belastingen. Daarna worden de wijzigingen in het werkkapitaal verrekend in het kasstroomoverzicht (een negatief effect van 7,727 miljoen euro). De totale kasstroom uit bedrijfsactiviteiten bedroeg 73,278 miljoen euro, een daling van 13,0% ten opzichte van 84,247 miljoen euro in 2017.
Het totaal van kasstromen uit investeringsactiviteiten leverde een uitstroom van 54,611 miljoen euro op en had betrekking op netto-investeringen van 15,694 miljoen euro en de betalingen voor bestaande (nabetalingen) en nieuwe participaties van 38,917 miljoen euro.
Het totaal van kasstromen uit financieringsactiviteiten vertegenwoordigde een instroom van 1,789 miljoen euro. De opgenomen financiering zorgde voor een instroom van 71,624 miljoen
euro. De uitgaande kasstromen bestonden uit de betaling van rente op leningen en andere financiële elementen zoals financiële kortingen van 18,371 miljoen euro, de uitkering van het dividend (7,174 miljoen euro), en de aflossing op leningen van 44,290 miljoen euro.
In totaal namen de geldmiddelen en kasequivalenten in 2018 toe met 20,456 miljoen euro: van 60,771 miljoen euro aan het begin van de periode tot 77,579 miljoen euro aan het einde van de periode.
Het verschil van 3,648 miljoen euro tussen de wijzigingen in liquide middelen en equivalenten van 77,579 miljoen euro en de toename van de liquide middelen van 16,808 miljoen euro, werd veroorzaakt door wisselkoersverschillen.
Voor belangrijke gebeurtenissen na balansdatum wordt verwezen naar toelichting 31, zoals opgenomen in de toelichting bij de geconsolideerde jaarrekening.
Hiervoor wordt verwezen naar toelichting 3, zoals opgenomen in de toelichting bij de geconsolideerde jaarrekening.
De niet-financiële informatie is opgenomen in het hoofdstuk 'nietfinanciële informatie en informatie inzake diversiteit'


Productie van crèmes en zalven bij Pharmaline – Nederland.
Corporate Governance Verklaring
Fagron NV (de 'Vennootschap') hanteert de Belgische Corporate Governance Code 2009 als referentiecode. Deze code is beschikbaar op de website www.corporategovernancecommittee.be onder de rubriek Code 2009. Fagron hanteert het 'pas toe of leg uit'-principe. Fagron is van mening dat ze voor het boekjaar 2018 voldoet aan alle principes en bepalingen uit de Belgische Corporate Governance Code 2009, onder één afwijking: er werd geen onafhankelijke interne auditfunctie opgericht. Het Auditcomité heeft geoordeeld dat er voor 2018 geen noodzaak bestond om een onafhankelijke interne auditfunctie op te richten.
Op 14 mei 2018 heeft de Algemene Vergadering de coöptaties van Management Deprez BVBA, vast vertegenwoordigd door mevrouw Veerle Deprez en van de heer Rafael Padilla als bestuurders bevestigd. Daarnaast werden de mandaten van Management Deprez BVBA, vast vertegenwoordigd door mevrouw Veerle Deprez, de heer Rafael Padilla en van mevrouw Karin de Jong hernieuwd voor een periode van 4 jaar om te eindigen onmiddellijk na de jaarvergadering van het jaar 2022.
Op 28 mei 2018 werd de raad van bestuur diep geraakt door het plotselinge overlijden van mevrouw Nathalie Clybouw, vaste vertegenwoordiger van WPEF VI Holdco III BE B.V. Mevrouw Clybouw heeft de afgelopen jaren als niet-uitvoerend bestuurder van Fagron een belangrijke bijdrage geleverd aan de ontwikkeling en groei van Fagron. De raad van bestuur heeft op
1 augustus 2018 besloten om mevrouw Judy Martins te coöpteren als nietuitvoerende bestuurder van Fagron om de termijn van WPEF VI Holdco III BE B.V., vast vertegenwoordigd door mevrouw Nathalie Clybouw te vervolledigen. De definitieve benoeming van mevrouw Martins zal worden voorgelegd aan de algemene vergadering van aandeelhouders.
De lopende mandaten van AHOK BVBA, vast vertegenwoordigd door de heer Koen Hoffman en van Vanzel G.Comm.V., vast vertegenwoordigd door mevrouw Giulia Van Waeyenberge eindigen na de Algemene Vergadering van 2019. De herbenoeming van beide bestuurders voor een periode van 4 jaar zal worden voorgelegd aan de algemene vergadering van aandeelhouders.
De lopende mandaten van Alychlo NV, vast vertegenwoordigd door de heer Marc Coucke, de heer Marc Janssens, Holdco FV B.V., vast vertegenwoordigd door de heer Frank Vlayen, de heer Matthias Geyssens, mevrouw Judy Martins (onder voorbehoud van bevestiging door de algemene vergadering) en Michael Schenck BVBA, vast vertegenwoordigd door de heer Michael Schenck, eindigen na de Algemene Vergadering van 2020.
Er deden zich tijdens het boekjaar 2018 geen wijzigingen voor in de samenstelling van het Directiecomité.
Samenstelling tijdens het boekjaar 2018
| Naam en functie | Looptijd van het mandaat |
|---|---|
| Rafael Padilla – Chief Executive Officer | 4 jaar |
| Karin de Jong – Chief Financial Officer | 4 jaar |
| Constantijn van Rietschoten – Chief | |
| Communications Officer | 4 jaar |
Samenstelling tijdens het boekjaar 2018
| Onafhanke | Benoemings | |||
|---|---|---|---|---|
| Looptijd van het mandaat | lijke bestuurder |
en Remune ratie-comité |
Auditcomité | |
| Rafael Padilla – CEO | AvA 2022 | |||
| Karin de Jong – CFO | AvA 2022 | |||
| Management Deprez BVBA, vast vertegenwoordigd | AvA 2022 | |||
| door mevrouw Veerle Deprez | ||||
| AHOK BVBA, vast vertegenwoordigd door de heer | AvA 2019 | |||
| Koen Hoffman – Voorzitter Raad van Bestuur | ||||
| Vanzel G.Comm.V., vast vertegenwoordigd door | AvA 2019 | |||
| mevrouw Giulia Van Waeyenberge | ||||
| Holdco FV B.V., vast vertegenwoordigd door de heer | AvA 2020 | |||
| Frank Vlayen | ||||
| Matthias Geyssens | AvA 2020 | |||
| WPEF VI Holdco III BE B.V., vast vertegenwoordigd | Einde mandaat: 28 mei 2018 | |||
| door mevrouw Nathalie Clybouw | ||||
| Marc Janssens | AvA 2020 | |||
| Alychlo NV, vast vertegenwoordigd door de heer | AvA 2020 | |||
| Marc Coucke | ||||
| Michael Schenck BVBA, vast vertegenwoordigd door | AvA 2020 | |||
| de heer Michael Schenck | ||||
| Judy Martins | AvA 2020 (onder voorbehoud van | |||
| bevestiging door de AvA) |
Hieronder volgen beknopte curricula vitae van de leden van de belangrijkste bestuurs- en leidinggevende organen of hun vaste vertegenwoordiger.

Koen Hoffman behaalde in 1990 een master in toegepaste economische wetenschappen aan de Universiteit van Gent en in 1991 een MBA aan de Vlerick Business School in Gent. De heer Hoffman is in augustus 2016 aangesteld als Chief Executive Officer van Value Square. Voorheen was hij Chief Executive Officer van KBC Securities en lid van de Raad van Commissarissen van Patria Securities. De heer Hoffman is zijn carrière in 1992 gestart op de corporate finance afdeling van KBC Bank. De heer Hoffman is tevens onafhankelijk bestuurder bij o.a. Greenyard Foods, Mithra Pharmaceuticals, MDX Health en Snowworld.

Rafael Padilla behaalde een diploma in de farmaceutische wetenschappen aan de universiteit van Barcelona en volgde een program for management development (PMD) aan de IESE Business School. Hij startte zijn carrière in 2002 bij Fagron in Nederland en is lid van het Directiecomité van Fagron. De heer Padilla heeft een jarenlang operationeel en commercieel trackrecord doorheen de Fagron organisatie. Onder leiding van de heer Padilla heeft Fagron sinds 2010 haar activiteiten in Zuid-Europa en Zuid-Amerika succesvol kunnen uitbouwen door een sterke organische groei en overnames.

Karin de Jong is sinds mei 2016 CFO van Fagron. Mevrouw De Jong werkt sinds 2008 bij Fagron waar ze als corporate controller is begonnen en in 2013 is benoemd tot group controller. Na haar studie bedrijfskunde, accounting en control, heeft mevrouw De Jong de postdoctorale register controller opleiding aan de Erasmus Universiteit in Rotterdam afgerond.

Veerle Deprez legde in 1987, samen met haar broer Hein Deprez, de grondvesten van wat later de Univeg Groep zou worden. Univeg werd door overnames een verticaal geïntegreerde groep, gespecialiseerd in de productie, verpakking en distributie van fruit en groenten. In 2003 en 2004 nam Univeg Peltracom en Agrofino over, makers van potgrond, bodemverbeteraars en substraten. In 2005 stapte de Deprez familie in Pinguin (genoteerd aan Euronext), marktleider in diepvriesgroenten. Het gamma werd uitgebreid met groenten conserven door de overname van Noliko in 2011. De drie takken, Univeg, Pinguin en Peltracom, werden in 2015 samengevoegd onder de naam Greenyard. Greenyard is een globale marktleider in verse, vries verse en bereide groenten en fruit, bloemen en planten, groeimedia en substraten en bedient het merendeel van de Europese retailers. Als vaste vertegenwoordiger van Management Deprez BVBA, is Veerle sinds 2005 nietuitvoerend bestuurder van Greenyard. Mevrouw Deprez is ook, direct of indirect via Management Deprez BVBA, bestuurder van DS Consult NV, De Kraaiberg NV, Nova Natie NV, De Weide Blik NV, The Fruit Farm Group BV, Deprez Holding NV, Deprez Invest NV en Food Invest International NV.

Giulia Van Waeyenberge behaalde in 2005 een master in electrotechniek aan de Katholieke Universiteit van Leuven en in 2006 een master in toegepaste economische wetenschappen aan de Singapore Management University. Mevrouw Van Waeyenberge is actief als Senior Investment Manager bij investeringsmaatschappij Sofina. Voorheen werkte ze bij de familiale investeringsmaatschappij De Eik en bij Sofina als Investment Manager. Daarvoor was ze vicepresident bij Bank of America Merrill Lynch, zowel in Londen als in Singapore. Ze is haar carrière gestart in investment banking bij ABN AMRO Singapore. Mevrouw Van Waeyenberge heeft reeds verschillende bestuursmandaten opgenomen onder andere bij de Vlaamse werkgeversorganisatie Voka en is lid van de Raad van Bestuur van het Havenbedrijf Antwerpen NV.


Frank Vlayen is thans actief als CEO bij Waterland Private Equity. In deze functie zit de heer Vlayen in het investeringscomité van Waterland en is hij medeverantwoordelijk voor de dagelijkse leiding en voor de strategie van Waterland. Daarnaast is hij verantwoordelijk voor de relaties met de investeerders en voor de (investerings-) activiteiten van Waterland in België. De heer Vlayen begon zijn loopbaan bij de corporate finance en trade finance afdelingen van Generale Bank. Daarna was hij onder meer werkzaam als vice-president bij Tractebel's internationale energie divisie, waar hij senior functies bekleedde op het gebied van operationeel management, business development en corporate en project finance. Voorafgaand aan Waterland was hij werkzaam als Engagement Partner bij Accenture UK waar hij nuts- en industriële bedrijven adviseerde op het gebied van M&A en bedrijfsstrategie, en voordien bij Citigroup in Londen waar hij binnen de Europese consumentendivisie verantwoordelijk was voor corporate development. De heer Vlayen is werkzaam geweest in België, het Verenigd Koninkrijk, Hong Kong en Centraal- en Oost-Europa.

Matthias Geyssens is thans actief als Investment Director bij Waterland Private Equity in België. Hiervoor werkte hij bij Deloitte Corporate Finance in Londen als Assistant Director waar hij bedrijven in Europa adviseerde bij fusies en overnames. De heer Geyssens startte zijn loopbaan bij Deloitte als auditor en stapte later over naar de corporate finance divisie. De heer Geyssens behaalde een diploma in Management Science en Finance aan de Universiteit van Kent en een MBA aan de Universiteit van Cambridge. Tijdens zijn MBA studie werkte hij als consultant bij Warburg Pincus.

Judy Martins is sinds 2006 werkzaam bij Waterland en vervult momenteel de rol van General Counsel en Compliance Officer van de Waterland Groep. Hiervoor is zij tien jaar werkzaam geweest in de trustsector, bij Rokin Corporate Services (Stibbe) en ATC Trustees (tegenwoordig Intertrust). Zij heeft Nederlands recht gestudeerd (richting ondernemingsrecht) aan de Vrije Universiteit van Amsterdam. Voorafgaand aan de opleiding Nederlands recht heeft zij de propedeuse Culturele Antropologie aan de Universiteit van Amsterdam behaald en heeft zij vervolgens de bovenbouwstudie Cultuur, Organisatie en Management aan de Vrije Universiteit gevolgd met focus op veranderingsmanagement.

Marc Janssens is sinds 2015 director asset management en lid van het Directiecomité van Baltisse. Baltisse is het familiale investeringsbedrijf van Filip Balcaen en familie. In 1988 is de heer Janssens in dienst getreden bij Petercam (thans DeGroof Petercam), waar hij in 1996 partner werd en in 2011 werd benoemd tot lid van de Raad van Bestuur. Van 1984 tot 1988 was hij economisch redacteur bij de Belgische krant De Standaard. De heer Janssens is afgestudeerd in economische wetenschappen aan de Katholieke Universiteit van Leuven.

Marc Coucke is de oprichter van Omega Pharma. Na de verkoop hiervan investeert hij via Alychlo NV, waarvan hij voorzitter is, in verschillende beursgenoteerde en niet-beursgenoteerde vennootschappen. De heer Coucke is afgestudeerd als apotheker aan de Rijksuniversiteit van Gent en behaalde een MBA aan de Vlerick Management School in Gent.

Michael Schenck BVBA, vast vertegenwoordigd door Michael Schenck (1982) Michael Schenck is thans actief als Investment Manager bij Alychlo NV, de investeringsmaatschappij van Marc Coucke. Voorheen was de heer Schenck Investment Manager bij Waterland Private Equity. Hij begon zijn loopbaan in corporate finance in Frankrijk en heeft zowel als vrijwilliger en ondernemer in Afrika gewerkt. De heer Schenck heeft master diploma's in bedrijfskunde en internationaal management van de Erasmus Universiteit Rotterdam en HEC Parijs.

Nathalie Clybouw was tot aan haar overlijden actief als Associate Principal bij Waterland Private Equity NV in België. In de afgelopen 10 jaar was mevrouw Clybouw werkzaam als CFO, M&A professional en bekleedde ze diverse managementfuncties in uiteenlopende bedrijfssectoren waaronder outdoor retail, bouwmaterialen en telecom. Daarvoor was ze CFO bij Latexco, wereldmarktleider in de productie van latexmatrassen, senior investeringsmanager bij Fortis Private Equity (ex-VIV) en auditor bij Arthur Andersen. Mevrouw Clybouw ontving een master in toegepaste economie, met een major in accountancy van de Universiteit Antwerpen en een executive master in interim-management van de Universiteit Antwerpen Management School.
Zowel de samenstelling als de werking van de Raad van Bestuur van Fagron voldoet aan alle bepalingen van de Belgische Corporate Governance Code 2009. De Raad van Bestuur van de Vennootschap is samengesteld uit minimaal vijf en maximaal elf leden waarvan ten minste één derde van de leden van de Raad van Bestuur van een ander geslacht is dan de overige leden. De Raad van Bestuur is samengesteld uit uitvoerende, niet-uitvoerende en onafhankelijke bestuurders, die niet noodzakelijk aandeelhouders hoeven te zijn.
Ten minste de helft van de leden van de Raad van Bestuur moet uit nietuitvoerende bestuurders bestaan en ten minste drie bestuurders moeten onafhankelijke bestuurders zijn in de zin van Artikel 526ter van het Wetboek van Vennootschappen. Overeenkomstig artikel 518bis van het Wetboek van Vennootschappen dient ten minste één derde van de leden van de Raad van Bestuur van een ander geslacht te zijn dan dat van de overige leden. De uitvoerende en niet-uitvoerende bestuurders worden verkozen op een aandeelhoudersvergadering voor een verlengbare termijn van maximaal vier jaar. Als er vóór het verstrijken van de termijn een bestuurspositie beschikbaar is, hebben de overblijvende bestuurders het recht om tijdelijk een nieuwe bestuurder aan te stellen om de positie te vervullen, tot de aandeelhouders op een volgende aandeelhoudersvergadering besluiten een nieuwe bestuurder aan te stellen. Dit onderwerp moet in de dagorde van de volgende aandeelhoudersvergadering worden opgenomen. Er is geen leeftijdslimiet voorzien voor de bestuurders.
De Raad van Bestuur heeft, in het kader van de opmaak van het Corporate Governance Charter, haar intern reglement vastgelegd. De Raad van Bestuur heeft, naast wat wettelijk bepaald is, in het bijzonder de volgende taken: het bepalen van de strategie, het risicoprofiel, de waarden en voornaamste beleidslijnen, het erop toezien dat de nodige financiële en menselijke middelen voorhanden zijn om de doelstellingen te realiseren, het toezicht houden op en beoordelen van de financiële en operationele performantie en ontwikkeling van de bedrijfsresultaten van de Groep, het goedkeuren van het kader van interne controle en risicobeheer, het structureren van het Directiecomité, het vastleggen van diens bevoegdheden en plichten en het evalueren van diens performantie, het toezicht houden op de kwaliteit en volledigheid van de openbaar gemaakte financiële berichten alsmede op de integriteit en het tijdig openbaar maken van de jaarrekening en andere materiële financiële en niet-financiële informatie, het bepalen van de corporate governancestructuur en het toezicht houden op de naleving van de bepalingen van de Corporate Governance Code, het instellen van gespecialiseerde Comités, het vastleggen van hun interne reglementen en het beoordelen van hun doeltreffendheid, het aanmoedigen van een effectieve dialoog met de aandeelhouders en potentiële aandeelhouders, het goedkeuren van de contracten voor de aanstelling van de
CEO en van de andere leden van het Directiecomité, het selecteren van de Commissaris op voordracht van het Auditcomité en toezicht houden op diens prestaties, het toezicht houden op de interne auditfunctie indien er een onafhankelijke interne auditfunctie werd opgericht.
Het Corporate Governance Charter en het interne reglement van de Raad van Bestuur zijn te raadplegen op de corporate website (www.fagron.com) onder de rubriek Corporate Governance.
Deze Comités hebben een adviserende functie. Zij assisteren de Raad van Bestuur bij specifieke aangelegenheden die zij grondig opvolgen en waarover zij aanbevelingen formuleren aan de Raad van Bestuur. De uiteindelijke besluitvorming berust bij de Raad van Bestuur. De samenstelling, bevoegdheden en werking van de Comités staan beschreven in hun respectieve interne reglementen, welke beschikbaar zijn op de corporate website (www.fagron.com) onder de rubriek Corporate Governance. De Comités rapporteren na elke vergadering aan de Raad van Bestuur.
De samenstelling van het Auditcomité voldoet aan alle vereisten die zijn vermeld in de Belgische Corporate Governance Code 2009.
Alle leden van het Auditcomité beschikken over voldoende boekhoudkundige en audittechnische ervaring. Het Auditcomité is het voornaamste aanspreekpunt van de interne auditfunctie (indien er een onafhankelijke interne auditfunctie werd opgericht) en de Commissaris. Onverminderd de wettelijke opdrachten van de Raad van Bestuur, is het Auditcomité belast met het uitwerken van een auditprogramma op lange termijn dat alle activiteiten van de Vennootschap omvat, en is het in het bijzonder belast met:
Na intern overleg heeft het Auditcomité geoordeeld dat er voor 2018 geen noodzaak bestond om een onafhankelijke interne auditfunctie op te richten.
De Raad van Bestuur heeft in 2010 beslist om het Benoemingscomité en het Remuneratiecomité samen te voegen. De samenstelling van het Benoemings- en Remuneratiecomité voldoet aan alle bepalingen van de Belgische Corporate Governance Code 2009.
De leden beschikken over de nodige deskundigheid op het gebied van remuneratiebeleid.
De voornaamste taken op het vlak van de benoemingen bestaan uit het opstellen van benoemingsprocedures voor de leden van de Raad van Bestuur en voor de leden van het Directiecomité, het voordragen van gepaste kandidaten voor openstaande bestuursmandaten, het formuleren van voorstellen voor herbenoemingen, het evalueren van en doen van aanbevelingen over de samenstelling van de Raad van Bestuur en diens Comités, het adviseren over voorstellen met betrekking tot benoeming en ontslag van bestuurders en leden van het Directiecomité, het evalueren van potentiële kandidaten voor een functie binnen het Directiecomité.
De voornaamste taken op het vlak van remuneratie bestaan uit:
De samenstelling en de werking van het Directiecomité voldoet aan alle bepalingen van de Belgische Corporate Governance Code 2009.
De Vennootschap heeft een Directiecomité ingesteld in de zin van de Corporate Governance Wet van 2 augustus 2002.
De leden van het Directiecomité worden benoemd door de Raad van Bestuur, op basis van aanbevelingen van het Benoemings- en Remuneratiecomité. De leden worden benoemd voor een periode van vier jaar.
Het Directiecomité is verantwoordelijk voor het management van de Vennootschap. Het oefent de bestuursbevoegdheden uit die de Raad van Bestuur aan het Directiecomité heeft gedelegeerd (binnen de perken van het algemeen en strategisch beleid en indien niet wettelijk of anderszins uitdrukkelijk voorbehouden aan de Raad van Bestuur).
Dit betekent dat het Directiecomité de meest uitgebreide bevoegdheden uitoefent inzake dagelijks bestuur, alsmede inzake fusies, acquisities, investeringen en desinvesteringen, onderzoek en productontwikkeling, distributie, aankoop en productie, marketing en verkoop, logistiek en
informatica, boekhoudkundige, administratieve en financiële aangelegenheden, thesauriebeheer, toezicht op en controle over de business units (managers), juridische aangelegenheden, intellectueel eigendom, milieu en vergunningen, human resources, verzekeringen, fiscale en subsidieaangelegenheden en het opmaken van persberichten en de jaarrekening. Meer gedetailleerde informatie is te vinden in het interne reglement van het Directiecomité, dat als bijlage zit vervat bij het Corporate Governance Charter en beschikbaar is op de corporate website (www.fagron.com) onder de rubriek Corporate Governance. Het Directiecomité vergadert zo dikwijls als het belang van de Vennootschap het vereist, alsook binnen de veertien dagen na een daartoe strekkend verzoek van twee leden van het Directiecomité. Bovendien bezorgt het Directiecomité op kwartaalbasis een activiteitenverslag aan de Raad van Bestuur.
In 2018 heeft de Raad van Bestuur, naast de bespreking van de financiële rapportering, bijzonder veel aandacht besteed aan het bepalen van de strategie van de onderneming, haar organisatie met het oog op de toekomst, het versterken van de balans van de onderneming en de verdere uitbouw van de groei- en acquisitiestrategie van de Vennootschap.
De uitvoerende leden samen met de niet-uitvoerende leden van de Raad van Bestuur hebben in 2018 tien maal vergaderd (6 februari, 22 februari (via conference call), 28 maart, 9 april, 13 april (via conference call), 14 mei, 1 augustus, 23 oktober, 5 december en 20 december (via conference call)).
Tijdens deze vergaderingen waren alle bestuurders aanwezig, tenzij hieronder anders aangegeven:
• 6 februari 2018: WPEF VI Holdco III BE B.V., vast vertegenwoordigd door mevrouw Nathalie Clybouw was verontschuldigd;
De niet-uitvoerende bestuurders hebben in 2018 twee maal afzonderlijk vergaderd (28 maart en 23 oktober). De belangrijkste onderwerpen die werden besproken waren de organisatie met het oog op de toekomst, het remuneratiebeleid van de onderneming en de verdere uitbouw van de groei- en acquisitiestrategie van de Vennootschap. Tijdens deze vergaderingen waren alle niet-uitvoerende leden van de Raad van Bestuur aanwezig.
Het Auditcomité, bestaande uit de heer Matthias Geyssens (Voorzitter), Michael Schenck BVBA, vast vertegenwoordigd door de heer Michael Schenck, en AHOK BVBA, vast vertegenwoordigd door de heer Koen Hoffman, heeft in 2018 vier maal (6 februari, 28 maart (via conference call), 1 augustus en 5 december) vergaderd. Tijdens deze vergaderingen waren alle in functie zijnde leden van het Auditcomité aanwezig.
Ook de heer Padilla en mevrouw De Jong waren op verzoek van het Auditcomité bij de vergaderingen aanwezig.
Het Benoemings- en Remuneratiecomité, bestaande uit Holdco FV B.V., vast vertegenwoordigd door de heer Frank Vlayen (Voorzitter), AHOK BVBA, vast vertegenwoordigd door de heer Koen Hoffman, en Vanzel G.Comm.V., vast vertegenwoordigd door mevrouw Giulia Van Waeyenberge, heeft in 2018 drie maal vergaderd (28 maart, 9 mei (via conference call), en 5 december). Tijdens deze vergaderingen waren alle in functie zijnde leden van het Benoemings- en Remuneratiecomité aanwezig.
De Raad van Bestuur voert onder leiding van haar Voorzitter om de twee jaar een evaluatie uit van haar omvang, samenstelling, werking en die van haar Comités alsook van haar interactie met het Directiecomité. Ook de Voorzitter van de Raad van Bestuur en de uitoefening van zijn rol binnen de Raad van Bestuur worden geëvalueerd. Deze evaluatie beoogt vier doelstellingen:
De evaluatie van de werking van de Raad van Bestuur, voor wat betreft haar omvang, samenstelling, werking en die van haar Comités alsook van haar interactie met het Directiecomité, vond plaats op 28 maart 2018 onder leiding van de Voorzitter van de Raad van Bestuur. Deze evaluatie resulteerde in een gunstige beoordeling met een aantal minder belangrijke werkpunten.
De CEO en het Benoemings- en Remuneratiecomité beoordelen elk jaar zowel de werking als de prestaties van het Directiecomité. De evaluatie van het Directiecomité gebeurt in het kader van het vastleggen van de variabele remuneratie van de leden van het Directiecomité.
De Raad van Bestuur heeft een aantal richtlijnen uitgetekend inzake transacties en andere contractuele banden tussen de Vennootschap en haar bestuurders of leden van het Directiecomité die niet onder de belangenconflictregeling vallen. Van alle leden van de Raad van Bestuur en van het Directiecomité wordt verwacht dat zij daden, standpunten of belangen vermijden die strijdig zijn met, of de indruk wekken strijdig te zijn met de belangen van de Vennootschap of van een van de Vennootschappen van de Groep. Verder behoeven alle transacties tussen de Vennootschap en leden van de Raad van Bestuur of van het Directiecomité (of hun vaste vertegenwoordigers) goedkeuring van de Raad van Bestuur. Wanneer de leden van de Raad van Bestuur of van het Directiecomité (of hun vaste vertegenwoordigers) geconfronteerd worden met een mogelijk conflicterend belang bij een beslissing of verrichting van de Vennootschap, moeten zij bovendien de Voorzitter van de Raad van Bestuur zo snel mogelijk informeren.
Indien artikel 523 van het Wetboek van Vennootschappen toepassing vindt, zal de betrokken bestuurder zich daarenboven onthouden van deelname aan de beraadslaging en aan de stemming.
De Raad van Bestuur heeft regels opgesteld om te vermijden dat bevoorrechte informatie door bestuurders, aandeelhouders, leden van het management, werknemers en bepaalde derden (gezamenlijk: de 'Insiders') op onwettige wijze zou worden aangewend. Deze regels maken integraal deel uit van het Corporate Governance Charter en zijn te raadplegen op de corporate website (www.fagron.com) onder de rubriek Corporate Governance. De Raad van Bestuur heeft in dit verband tevens een Compliance Officer aangesteld die onder meer toezicht houdt op het naleven van de regels door de Insiders. De functie van Compliance Officer wordt thans uitgeoefend door mevrouw De Jong. Insiders en met hen nauw verwante personen mogen geen transacties doorvoeren met betrekking tot effecten van de Vennootschap gedurende de zogenaamde Gesloten Periodes en Sperperiodes.
Als Gesloten Periode wordt beschouwd:
Als Sperperiode wordt beschouwd, de periode die als dusdanig wordt gecommuniceerd door de Compliance Officer op instructies van de Raad van Bestuur of het Directiecomité en die aanvangt vanaf de datum waarop de Voorkennis bekend wordt bij de Raad van Bestuur of het Directiecomité en zal duren tot onmiddellijk na de bekendmaking van de Voorkennis of tot en met de datum waarop de Voorkennis haar koersgevoelig karakter verliest.
Bepaalde, specifiek benoemde transacties blijven in uitzonderlijke gevallen mogelijk tijdens de Gesloten Periodes en Sperperiodes. Insiders die effecten van de Vennootschap wensen te verkrijgen of te vervreemden, dienen dit schriftelijk vóór de verrichting te melden aan de Compliance Officer. Naar aanleiding van deze kennisgeving kan de Compliance Officer een negatief advies formuleren over de geplande verrichting. In dat geval dient de Insider dit als een expliciete afkeuring van de verrichting door de Vennootschap te beschouwen. Elke aanvraag en elk advies van de Compliance Officer wordt in een speciaal register opgetekend. Transacties waarvan redelijkerwijze verwacht mag worden dat zij een gevoelige invloed kunnen hebben op de beurskoers van de Vennootschap, worden bekendgemaakt overeenkomstig de regels inzake occasionele informatieverstrekking.
De Raad van Bestuur is verantwoordelijk voor de strategie met het bijbehorende risicoprofiel en de opzet en werking van de interne risicobeheersings- en controlesystemen. Deze systemen zijn erop gericht om (1) met een redelijke mate van zekerheid voortdurend op de hoogte te zijn van de mate waarin Fagron haar strategische en operationele doelstellingen bereikt, (2) de betrouwbaarheid van de financiële verslaglegging te borgen, en (3) te handelen in overeenstemming met op Fagron van toepassing zijnde wet- en regelgeving.
De opzet van deze interne risicobeheersings- en controlesystemen ten aanzien van Fagron's strategische, operationele, compliance- en financiële verslagleggingsrisico's heeft binnen Fagron hoge prioriteit en blijft, mede gezien de ontwikkeling van de omgeving en de onderneming zelf, continu onderhevig aan verdere verfijning en verbetering. De opzet en werking van deze interne
risicobeheersings- en controlesystemen worden voortdurend geëvalueerd.
Desondanks kunnen deze systemen nimmer absolute zekerheid geven dat zich bij Fagron geen onjuistheden van materieel belang kunnen voordoen. Fagron geeft prioriteit aan interne controle en beheersing. De interne controle en beheersing wordt continu beoordeeld en verder geprofessionaliseerd, waarbij er aandacht is voor de governancestructuur, processen, systemen en controles én bewustzijn onder management en medewerkers voor het belang van de juiste toepassing daarvan. Concreet is de interne governance van Fagron opgebouwd uit de volgende bouwstenen:
Aan de hand van de ontwikkelingen in de markt, de kansen en bedreigingen die worden onderkend, een analyse van sterktes en zwaktes en een strategische risico-assessment worden de strategie van Fagron en de daaraan verbonden doelstellingen en ambities jaarlijks kritisch beoordeeld en waar nodig bijgesteld. De Raad van Bestuur draagt hiervoor de verantwoordelijkheid.
De strategische doelstellingen, inclusief de belangrijkste kansen en risico's, worden met het Directiecomité besproken. De strategische doelstellingen van Fagron vormen de basis voor de budgettering van de onderdelen. Het budget bevat per bedrijfsonderdeel, naast een financiële begroting, een aantal concrete businessdoelstellingen die worden vertaald in Key Performance Indicatoren, die gedurende het jaar consequent worden gemeten op voortgang.
Maandelijks worden de financiële resultaten en de forecasts met behulp van het Fagron Management Informatie Systeem geanalyseerd, zowel op lokaal als op centraal niveau. Dit systeem staat ter beschikking van het management en de business controllers, evenals van het Directiecomité en de afdeling Corporate Controlling.
Het management en de business controllers rapporteren maandelijks over de voortgang van de realisatie van hun businessplan, de daaruit voortvloeiende Key Performance Indicatoren en financiële performance aan het Directiecomité en aan de afdeling Corporate Controlling. Regelmatig vinden aan de hand van die rapportage voortgangsgesprekken plaats, waarin in elk geval worden besproken: de in
eerdere reviews afgesproken acties, de financiële resultaten en de geactualiseerde forecasts, het verloop en de werving van medewerkers en de voortgang en de ontwikkelingen in de business.
Verantwoordelijkheden, bevoegdheden, richtlijnen en procedures bij Fagron zijn op heldere en toegankelijke wijze vastgelegd in de Global Policies en Ethische Gedragscode van Fagron. Elk belangrijk proces komt aan de orde. Management en business controllers van de bedrijfsonderdelen zijn verantwoordelijk voor de correcte toepassing van de processen en systemen. Acquisities worden, zodra sprake is van verdergaande integratie, ook op het gebied van richtlijnen, procedures en processen en systemen geïntegreerd.
Fagron hecht veel belang aan diversiteit. Voor een verdere toelichting wordt verwezen naar het hoofdstuk 'Niet-financiële informatie en informatie inzake diversiteit', vanaf pagina 67 van dit jaarverslag.
Naast de externe audits vinden tevens diverse compliance reviews plaats, zowel op het gehanteerde kwaliteitssysteem als op de administratieve organisatie en de financiële resultaten.
De Commissaris richt zich op de correcte toepassing en werking van interne controlemaatregelen die van belang zijn in het kader van de totstandkoming van de jaarrekening. De uitkomsten van de audits van de Commissaris worden mondeling en schriftelijk gerapporteerd aan Corporate Controlling, de CFO en het Auditcomité. De compliance reviews worden uitgevoerd door Corporate Controlling en richten zich tevens op de correcte toepassing en naleving van interne procedures en richtlijnen. De oriëntatie ligt zowel op financiële als op operationele audits. Doelstelling is om aan de hand van de uitkomsten te komen tot een continue verdere professionalisering van de interne beheersing. Daarnaast dragen deze instrumenten bij tot een voortdurende
verhoging van het risicobewustzijn binnen Fagron.
Het Auditcomité heeft geoordeeld dat er voor 2018 geen noodzaak bestond om een onafhankelijke interne auditfunctie op te richten.
Bij beslissing van 4 oktober 2007 heeft de Raad van Bestuur de eerste versie van het Corporate Governance Charter van de Vennootschap goedgekeurd. Dit Charter werd aangevuld met de interne reglementen van de Raad van Bestuur, het Directiecomité, het Auditcomité, het Benoemingscomité en het Remuneratiecomité. Tevens bevatte het Charter het door de Raad van Bestuur uitgewerkte beleid betreffende transacties en andere contractuele banden tussen de Vennootschap en haar bestuurders en leden van het Directiecomité. De Raad van Bestuur had bovendien regels uitgewerkt ter voorkoming van misbruik van voorkennis. Het Charter was gebaseerd op de bepalingen van de Belgische Corporate Governance Code 2004, waarbij de Raad van Bestuur als doelstelling had vooropgezet om de principes van deze Code onverkort en de bepalingen zo nauwgezet mogelijk na te leven. Vervolgens heeft de Raad van Bestuur op 24 april 2008 een bijgewerkte versie van het Corporate Governance Charter van de Vennootschap goedgekeurd, waarin een aantal algemene zaken verder werden verfijnd.
Daarna werd het Corporate Governance Charter aangepast aan de Belgische Corporate Governance Code van 12 maart 2009; de Raad van Bestuur heeft vervolgens de aangepaste versie van het Corporate Governance Charter goedgekeurd op 23 maart 2010.
Bij beslissing van de Raad van Bestuur van 27 oktober 2010 werden het Benoemingscomité en het Remuneratiecomité formeel samengevoegd tot het Benoemings- en Remuneratiecomité. Nadien werd de definitie van 'Gesloten Periode' aangepast en werd het Corporate Governance Charter in lijn gebracht met de nieuwe dwingende bepalingen van het Wetboek van Vennootschappen.
Vervolgens werd bij beslissing van de Raad van Bestuur van 14 mei 2012 het artikel 3.3.2. van bijlage 3 van het Corporate Governance Charter (Regels ter voorkoming van misbruik van voorkennis en marktmanipulatie) aangepast om niet enkel de uitoefening van warranten maar ook de uitoefening van stockopties mogelijk te maken binnen een Gesloten Periode of Sperperiode.
Tenslotte werd bij beslissing van de Raad van Bestuur van 6 februari 2017 het Corporate Governance Charter geüpdatet, en in het bijzonder de artikelen 3.1 tot en met 3.7 van bijlage 3 (Regels ter voorkoming van misbruik van voorkennis en marktmanipulatie) aangepast aan de bepalingen van de Verordening Marktmisbruik. De huidige versie van het Corporate Governance Charter werd door de Raad van Bestuur goedgekeurd op 6 februari 2017.
De Vennootschap is de mening toegedaan dat ze voldoet aan alle principes en bepalingen uit de Belgische Corporate Governance Code 2009 (met één uitzondering namelijk het ontbreken van een interne auditfunctie) evenals de bepalingen van de Wet van 6 april 2010.
Het volledige Corporate Governance Charter, met inbegrip van de bijlagen, is beschikbaar op de corporate website (www.fagron.com) onder de rubriek Corporate Governance.
Toekomstige wijzigingen aan het Charter zullen eveneens worden bekendgemaakt op de corporate website.
De Algemene Vergaderingen worden bijeengeroepen door de Raad van Bestuur of de Commissaris(sen) (of in voorkomend geval de vereffenaars).
De jaarlijkse Algemene Vergadering wordt gehouden op de tweede maandag van mei om 15.00 uur, of, indien deze datum op een algemene feestdag valt, op hetzelfde tijdstip op de volgende werkdag, op de statutaire zetel van Fagron NV of op de locatie die is vastgesteld in de oproeping voor de vergadering.
De oproepingen tot de Algemene Vergaderingen worden gedaan in de vorm en binnen de termijnen voorgeschreven door het Wetboek van Vennootschappen en bevatten ten minste de gegevens voorzien door artikel 533bis van het Wetboek van Vennootschappen.
Het recht om deel te nemen aan de Algemene Vergadering en om er het stemrecht uit te oefenen wordt slechts verleend op grond van de boekhoudkundige registratie van de aandelen op naam van de aandeelhouder, op de veertiende dag vóór de Algemene Vergadering, om vierentwintig uur (Belgisch uur), hetzij door hun inschrijving in het register van de aandelen op naam van de Vennootschap, hetzij door hun inschrijving op de rekeningen van een erkende
rekeninghouder of van een vereffeningsinstelling, ongeacht het aantal aandelen dat de aandeelhouder bezit op de dag van de Algemene Vergadering. De dag en het uur hiervoor bedoeld vormen de registratiedatum. De aandeelhouder meldt uiterlijk de zesde dag vóór de datum van de vergadering aan de Vennootschap, of aan de daartoe door haar aangestelde persoon, dat hij deel wil nemen aan de Algemene Vergadering. De erkende rekeninghouder of de vereffeningsinstelling bezorgt de aandeelhouder een attest waaruit blijkt met hoeveel gedematerialiseerde aandelen, die op naam van de aandeelhouder op zijn rekeningen zijn ingeschreven op de registratiedatum, de aandeelhouder heeft aangegeven te willen deelnemen aan de Algemene Vergadering.
In een door de Raad van Bestuur aangewezen register wordt voor elke aandeelhouder die zijn wens om deel te nemen aan de Algemene Vergadering kenbaar heeft gemaakt, zijn naam en adres of maatschappelijke zetel opgenomen, het aantal aandelen dat hij bezat op de registratiedatum en waarmee hij heeft aangegeven te willen deelnemen aan de Algemene Vergadering, alsook de beschrijving van de stukken die aantonen dat hij op die registratiedatum in het bezit was van de aandelen.
De houders van obligaties, warranten of certificaten die met medewerking van de Vennootschap werden uitgegeven, mogen de Algemene Vergadering bijwonen met raadgevende stem, mits naleving van de toelatingsvoorwaarden die zijn voorzien voor de aandeelhouders.
Iedere stemgerechtigde aandeelhouder mag zich op de Algemene Vergadering door een natuurlijke of rechtspersoon laten vertegenwoordigen, overeenkomstig de toepasselijke bepalingen van het Wetboek van Vennootschappen. De Raad van Bestuur stelt in de oproeping, binnen de grenzen bepaald door het Wetboek van Vennootschappen, de procedure vast voor het stemmen bij volmacht alsook het model van de volmacht dat voor het geven van de volmacht moet worden gebruikt. De Vennootschap moet de volmachten uiterlijk op de zesde dag vóór de datum van de Algemene Vergadering ontvangen,
overeenkomstig de door de Raad van Bestuur vastgestelde procedure. Voor de berekening van de regels inzake quorum en meerderheid wordt uitsluitend rekening gehouden met de volmachten van aandeelhouders die aan de toelatingsformaliteiten, zoals uiteengezet in de statuten, hebben voldaan.
Een of meer aandeelhouders die samen minstens 3% bezitten van het maatschappelijk kapitaal, kunnen te behandelen onderwerpen op de agenda van de Algemene Vergadering laten plaatsen en voorstellen tot besluit indienen met betrekking tot op de agenda opgenomen of daarin op te nemen te behandelen onderwerpen. Dit artikel geldt niet voor een Algemene Vergadering die met toepassing van artikel 533 § 2, tweede lid, van het Wetboek van Vennootschappen wordt bijeengeroepen. De aandeelhouders bewijzen op de datum dat zij een agendapunt of voorstel tot besluit indienen, dat zij de 3%-drempel bereiken, hetzij op grond van een certificaat van inschrijving van de desbetreffende aandelen in het register van de aandelen op naam van de Vennootschap, hetzij aan de hand van een door de erkende rekeninghouder of de vereffeningsinstelling opgesteld attest waaruit blijkt dat het desbetreffende aantal gedematerialiseerde aandelen op hun naam op rekening is ingeschreven. De te behandelen onderwerpen en de voorstellen tot besluit die op de agenda zijn geplaatst, worden slechts besproken indien het hierboven vermelde aandeel van 3% van het kapitaal geregistreerd is conform artikel 536 § 2 van het Wetboek van Vennootschappen.
De verzoeken worden schriftelijk geformuleerd en gaan vergezeld van de tekst van de te behandelen onderwerpen en de bijbehorende voorstellen tot besluit, of van de tekst van de op de agenda te plaatsen voorstellen tot besluit. Er wordt een post- of e-mailadres in vermeld waarnaar de Raad van Bestuur het bewijs van ontvangst van deze verzoeken stuurt. De Vennootschap moet deze verzoeken uiterlijk op de tweeëntwintigste dag vóór de datum van de Algemene Vergadering ontvangen. Zij worden naar de Vennootschap
gezonden langs elektronische weg, op het adres dat vermeld is in de oproeping voor de Algemene Vergadering. De Vennootschap bevestigt de ontvangst van de verzoeken binnen een termijn van achtenveertig uur te rekenen vanaf die ontvangst. De Vennootschap handelt bij de ontvangst van de verzoeken overeenkomstig het Wetboek van Vennootschappen, in het bijzonder overeenkomstig artikel 533ter §3 van het Wetboek van Vennootschappen. De bepaling die vervat is in artikel 533ter van het Wetboek van Vennootschappen dient zowel door de aandeelhouders als door de Vennootschap te goeder trouw te worden toegepast. Er kan enkel gebruik van worden gemaakt in het belang van de Vennootschap.
De bestuurders geven antwoord op de vragen die door de aandeelhouders tijdens de vergadering of schriftelijk worden gesteld met betrekking tot hun verslag of tot de agendapunten, voor zover de mededeling van gegevens of feiten niet van dien aard is dat zij nadelig zou zijn voor de zakelijke belangen van de Vennootschap of voor de vertrouwelijkheid waartoe de Vennootschap, haar bestuurders of de Commissaris(sen) zich hebben verbonden.
De Commissaris(sen) geeft/geven antwoord op de vragen die door de aandeelhouders tijdens de vergadering of schriftelijk worden gesteld met betrekking tot zijn/hun verslag. Wanneer verschillende vragen over hetzelfde onderwerp handelen, mogen de bestuurders en de Commissaris(sen) daarop één antwoord geven.
Zodra de oproeping gepubliceerd is, kunnen de aandeelhouders de in het eerste lid bedoelde vragen schriftelijk stellen, die tijdens de vergadering zullen worden beantwoord door, naargelang het geval, de bestuurders of de Commissaris(sen), voor zover die aandeelhouders voldoen aan de formaliteiten die vervuld moeten worden om tot de vergadering te worden toegelaten. De vragen kunnen langs elektronische weg tot de Vennootschap worden gericht via het in de oproeping tot de Algemene Vergadering vermelde adres. De Vennootschap dient de schriftelijke vragen uiterlijk op
de zesde dag vóór de vergadering te ontvangen.
De statuten van Fagron NV werden tijdens de volgende Buitengewone Algemene Vergaderingen gewijzigd: Op 14 mei 2012 om aan de dwingende bepalingen van de Wet van 20 december 2010 (Wet betreffende de uitoefening van bepaalde rechten van aandeelhouders van genoteerde vennootschappen) te voldoen.
Op 12 december 2014 betreffende de:
Op 29 juni 2015 om het kapitaal te verhogen binnen het kader van het toegestane kapitaal door inbreng in natura tegen uitgifte van nieuwe aandelen.
Op 5 augustus 2015 om het kapitaal te verhogen binnen het kader van het toegestane kapitaal door inbreng in natura tegen uitgifte van nieuwe aandelen.
Op 20 mei 2016 om, zoals goedgekeurd tijdens de Buitengewone Algemene Vergadering van 4 mei 2016, het kapitaal te verhogen tegen uitgifte van nieuwe aandelen.
Op 1 juli 2016 om het kapitaal te verminderen door aanzuivering van overgedragen verliezen zonder vernietiging van aandelen.
Op 7 juli 2016 om, zoals goedgekeurd tijdens de Buitengewone Algemene Vergadering van 4 mei 2016,
het kapitaal te verhogen tegen uitgifte van nieuwe aandelen.
Op 8 mei 2017 om de machtiging in het kader van het toegestane kapitaal te hernieuwen voor een periode van 5 jaar.
De gecoördineerde statuten kunnen worden geraadpleegd op de corporate website (www.fagron.com) onder de rubriek Corporate Governance.
De enkelvoudige en geconsolideerde jaarrekening, statuten, jaarverslagen en andere informatie die ten behoeve van de aandeelhouders publiek gemaakt worden, kunnen kosteloos op de zetel van de Vennootschap worden verkregen.
De statuten kunnen worden geraadpleegd op de corporate website (www.fagron.com) onder de rubriek Investors.
Fagron NV is opgericht op 29 juni 2007 (onder haar vorige naam Arseus NV). Bij de oprichting bedroeg het aandelenkapitaal 61.500 euro, vertegenwoordigd door 100 aandelen op naam zonder nominale waarde, volledig volgestort in contanten, waarbij elk aandeel een identieke fractie van het aandelenkapitaal van Fagron vertegenwoordigde.
Op 7 september 2007 heeft de Buitengewone Aandeelhoudersvergadering van Fagron NV beslist om, onder voorwaarde dat de beursintroductie werd voltooid, het aandelenkapitaal te verhogen door een inbreng in natura, bestaande uit de volgende onderdelen: (i) inbreng in natura van aandelen van Fagron BV (voorheen Arseus BV) door Omega Pharma, en (ii) bijdrage van de schuldvorderingen gehouden door de contribuanten.
Dit heeft geleid tot de uitgifte van (i) 6.000.000 en (ii) a) 24.999.900 en b) 195.121 aandelen.
Dit bracht het totaal aantal aandelen Fagron op 31.195.121 en het maatschappelijk kapitaal op 319.810.475,00 euro.
Op 16 februari 2011 werden er 1.018 nieuwe aandelen uitgegeven als gevolg van de uitoefening van warranten onder het Warrantenplan van het
Aanbod. Niet-uitgeoefende warranten onder het Warrantenplan van het Aanbod zijn vervallen. Het aantal stemrechtverlenende effecten van Fagron bedroeg na deze uitgifte 31.196.139. Het totaal aantal stemrechten (noemer) bedroeg toen 31.196.139. Het maatschappelijk kapitaal bedroeg toen 319.820.911,43 euro.
Op 16 juni 2011 werden er 20.749 nieuwe aandelen uitgegeven als gevolg van de uitoefening van warranten onder het Warrantenplan 1 en 2, beide goedgekeurd door de Raad van Bestuur op 6 september 2007. Het aantal stemrechtverlenende effecten van Fagron bedroeg 31.216.888. Het totaal aantal stemrechten (noemer) bedroeg 31.216.888. Het maatschappelijk kapitaal bedroeg 320.023.050,35 euro.
Op 14 juni 2012 werden er 61.626 nieuwe aandelen uitgegeven als gevolg van de uitoefening van warranten onder het Warrantenplan 1 en 2, beide goedgekeurd door de Raad van Bestuur op 6 september 2007. Het aantal stemrechtverlenende effecten van Fagron bedroeg 31.278.514. Het totaal aantal stemrechten (noemer) bedroeg 31.278.514. Het maatschappelijk kapitaal bedroeg 320.601.893,93 euro.
Op 13 juni 2013 werden er 79.844 nieuwe aandelen uitgegeven als gevolg van de uitoefening van warranten onder het Warrantenplan 1 en 2, beide goedgekeurd door de Raad van Bestuur op 6 september 2007. Het aantal stemrechtverlenende effecten van Fagron bedroeg 31.358.358. Het totaal aantal stemrechten (noemer) bedroeg 31.358.358. Het maatschappelijk kapitaal bedroeg 321.384.974,57 euro.
Op 13 juni 2014 werden er 73.002 nieuwe aandelen uitgegeven als gevolg van de uitoefening van warranten onder het Warrantenplan 1 en 2, beide goedgekeurd door de Raad van Bestuur op 6 september 2007. Het aantal stemrechtverlenende effecten van Fagron bedroeg 31.431.360. Het totaal aantal stemrechten (noemer) bedroeg
Op 5 juni 2015 werden er 12.301 nieuwe aandelen uitgegeven als gevolg van de uitoefening van warranten onder het Warrantenplan 1 en 2, beide goedgekeurd door de Raad van Bestuur op 6 september 2007. Het aantal stemrechtverlenende effecten van Fagron bedroeg 31.443.661. Het totaal aantal stemrechten (noemer) bedroeg 31.443.661. Het maatschappelijk kapitaal bedroeg 322.217.493,06 euro.
Op 29 juni 2015 werden er 224.133 nieuwe aandelen uitgegeven in het kader van het toegestane kapitaal. Het aantal stemrechtverlenende effecten van Fagron bedroeg 31.667.794. Het totaal aantal stemrechten (noemer) bedroeg 31.667.794. Het maatschappelijk kapitaal bedroeg 324.514.856,31 euro om het kapitaal te verhogen binnen het kader van het toegestane kapitaal door inbreng in natura tegen uitgifte van nieuwe aandelen.
Op 4 augustus 2015 werden er 444.033 nieuwe aandelen uitgegeven in het kader van het toegestane kapitaal. Het aantal stemrechtverlenende effecten van Fagron bedroeg 32.111.827. Het totaal aantal stemrechten (noemer) bedroeg 32.111.827. Het maatschappelijk kapitaal bedroeg 329.066.194,56 euro om het kapitaal te verhogen binnen het kader van het toegestane kapitaal door inbreng in natura tegen uitgifte van nieuwe aandelen.
Op 20 mei 2016 werden er 22.626.387 nieuwe aandelen uitgegeven in het kader van de besluiten daartoe genomen door de Buitengewone Algemene Vergadering van 4 mei 2016. Het aantal stemrechtverlenende effecten van Fagron bedroeg 54.738.214. Het totaal aantal stemrechten (noemer) bedroeg 54.738.214. Het maatschappelijk kapitaal bedroeg 460.109.177,55 euro.
Op 1 juli 2016 werd het maatschappelijk kapitaal verminderd met 54.182.316,27 euro door aanzuivering van overgedragen verliezen zonder vernietiging van aandelen. Het aantal stemrechtverlenende effecten van Fagron bedroeg 54.738.214. Het totaal aantal stemrechten (noemer) bedroeg 54.738.214. Het maatschappelijk kapitaal bedroeg 405.926.861,28 euro.
Op 7 juli 2016 werden er 17.105.690 nieuwe aandelen uitgegeven in het kader van de besluiten daartoe genomen door de Buitengewone Algemene Vergadering van 4 mei 2016. Het aantal stemrechtverlenende effecten van Fagron bedroeg 71.843.904. Het totaal aantal stemrechten (noemer) bedroeg 71.843.904. Het maatschappelijk kapitaal bedroeg 494.192.221,68 euro.
Het kapitaal bedraagt bijgevolg op het moment van opstellen van dit jaarverslag vierhonderdvierennegentig miljoen honderd tweeënnegentig duizend tweehonderd éénentwintig euro achtenzestig eurocent (494.192.221,68 euro), vertegenwoordigd door éénenzeventig miljoen achthonderddrieënveertig negenhonderd en vier (71.843.904) aandelen zonder aanduiding van nominale waarde met een fractiewaarde van één éénenzeventig miljoen achthonderd drieënveertigduizend negenhonderd en vierde (1/71.843.904de) van het kapitaal.
Op basis van de kennisgevingen van deelneming die de Vennootschap tot en met 12 april 2019 heeft ontvangen, en rekening houdend met de noemer, ziet het aandeelhouderschap van de Vennootschap er uit zoals aangegeven in onderstaande tabel.
De kennisgevingen zijn ook beschikbaar op de corporate website (www.fagron.com) onder de rubriek Investors.
Overeenkomstig artikel 11 van de statuten van de Vennootschap worden, voor de toepassing van de artikelen 1 tot en met 4 van de Wet van 2 maart 1989 op de openbaarmaking van belangrijke deelnemingen in ter beurze genoteerde vennootschappen en tot reglementering van de openbare overnamebiedingen de toepasselijke quota bepaald op 3%, 5% en veelvouden van 5%.
| Aantal aandelen |
% van effectieve stemrechten |
|
|---|---|---|
| Waterland Private Equity Fund VI C.V., Filip Balcaen en | ||
| Fagron NV | 22.656.725 | 31,54% |
| Alychlo NV/ Marc Coucke | 10.749.267 | 14,96% |
| Evermore Global Advisors, LCC | 2.203.472 | 3,07% |
| Carmignac Gestion* | 1.492.006 | 4,65% |
* De kennisgeving van deelneming van Carmignac Gestion is ontvangen op 18 maart 2016 en is gebaseerd op een noemer van 32.111.827.
In 2018 werd de procedure van artikel 523 van het Wetboek van Vennootschappen twee maal toegepast, met name tijdens de vergadering van de Raad van Bestuur van 13 april (Goedkeuring "Warrantenplan 2018") en 14 mei (Verlenen van kwijting aan de leden van het Directiecomité). Hierna wordt de passage uit de notulen van de betrokken beslissing letterlijk weergegeven, waarin de redenen van het tegenstrijdige belang worden aangegeven, alsmede de verantwoording en de vermogensrechtelijke gevolgen ervan voor de Vennootschap.
Goedkeuring "Warrantenplan 2018" Alvorens de discussie met betrekking tot de agenda wordt aangevangen, delen de heer Rafael Padilla en mevrouw Karin de Jong mee dat er in hun hoofde een strijdig belang van vermogensrechtelijke aard kan bestaan met betrekking tot de beslissingen die de Raad van Bestuur zal nemen met het oog op de goedkeuring van het "Warrantenplan 2018", aangezien zij eveneens begunstigden van dat plan zijn.
De Raad van Bestuur neemt akte van dit strijdig belang en van het feit dat dit eveneens werd gesignaleerd door de betrokken bestuurders aan de commissaris van de Vennootschap. Conform de bepalingen van artikel 523 van het Wetboek van vennootschappen - en rekening houdend met het feit dat de Vennootschap een publiek beroep doet op het spaarwezen - werd de betrokken bestuurders gevraagd niet verder deel te nemen aan de beraadslaging, noch aan de stemming over de goedkeuring van het "Warrantenplan 2018".
De betrokken bestuurders hebben bijgevolg niet deelgenomen aan de beraadslagingen, noch aan de stemming over dat agendapunt.
De door de Raad van Bestuur op voorstel van het Benoemings- en Remuneratiecomité genomen initiatief om het "Warrantenplan 2018" te lanceren heeft tot doel om de begunstigden daarvan enerzijds te motiveren om bij te dragen tot de groei van de onderneming en anderzijds om hun loyaliteit ten aanzien van de onderneming te bevorderen en te versterken.
De vermogensrechtelijke gevolgen voor de Vennootschap die voortvloeien uit het feit om warranten toe te kennen aan de voormelde uitvoerende bestuurders zijn miniem rekening houdend met het gegeven dat de toekenning van de warranten aan de voormelde uitvoerende bestuurders in wezen de toekenning betreft door de Raad van Bestuur van een variabele vergoeding waarbij de Vennootschap zal overgaan tot uitgifte van nieuwe aandelen in het kader van de uitoefening van de warranten door de voornoemde bestuurders waardoor er een beperkte verwatering zal optreden onder bestaande aandelen ingevolge deze uitgifte van nieuwe aandelen.
De Raad van Bestuur wijst op het advies van het Benoemings- en Remuneratiecomité naar aanleiding van de uitgifte van het "Warrantenplan 2018", dat aangeeft dat het werk, het initiatief en de ondernemerszin van elk van de begunstigden een belangrijke bijdrage leveren aan de ontwikkeling van de activiteiten en de resultaten van de Vennootschap, en dat zij de begunstigden daarom de kans te wenst geven (bijkomende) aandelen van de Vennootschap te verwerven aan een vooraf bepaalde inschrijvingsprijs zodat zij financieel kunnen participeren in de toegevoegde waarde en de groei van de Vennootschap.
De ervaring van de voorbije jaren heeft immers uitgewezen dat opties en warranten en deelname in het aandeelhouderschap door de medewerkers van de Vennootschap een belangrijk element van motivatie en betrokkenheid ten aanzien van het bedrijf uitmaken. Dergelijk plan heeft immers tot doel de inzet en motivatie op lange termijn te bevorderen zodat de inzet bijdraagt in het realiseren van de strategie en in het succes en de groei van de onderneming.
Verlening kwijting directieleden Voorafgaand melden twee bestuurders, met name de heer Rafael Padilla en mevrouw Karin de Jong dat zij mogelijkerwijze een belangenconflict hebben in de zin van artikel 523 W. Venn. bij het verlenen van kwijting aan respectievelijk de heer Rafael Padilla en mevrouw Karin de Jong, in hun hoedanigheid als directielid van de Vennootschap gedurende het boekjaar 2017.
Voor zowel Rafael Padilla en Karin de Jong vloeit dit belangenconflict voort uit het feit dat zij enerzijds bestuurder zijn van de Vennootschap en anderzijds directielid in functie waren van de Vennootschap gedurende het boekjaar 2017.
De betrokken bestuurders zullen de Commissaris van de Vennootschap op de hoogte brengen van hun belangenconflict.
De heer Rafael Padilla en mevrouw Karin de Jong zullen niet verder deelnemen aan de beraadslaging, noch aan de stemming over de kwijting te verlenen aan respectievelijk de heer Rafael Padilla en mevrouw Karin de Jong en verlaten ieder de vergadering wanneer over de kwijting aan respectievelijk Rafael Padilla en Karin de Jong wordt besloten.
De voorgenomen beslissing betreft het verlenen van kwijting aan elk van de directieleden afzonderlijk voor de wijze waarop zij hun directiemandaat gedurende het boekjaar 2017 hebben uitgevoerd.
Gedurende de looptijd van het boekjaar 2017, heeft de Raad van Bestuur op geregelde tijdstippen inzicht gekregen in alle belangrijke beslissingen van het Directiecomité en heeft de Raad van Bestuur op basis hiervan op afdoende wijze kunnen vaststellen dat elk van de individuele leden van het Directiecomité hun opdracht over het boekjaar 2017 naar behoren hebben vervuld.
Het verlenen van kwijting heeft tot gevolg dat elk directielid niet persoonlijk financieel kan worden aangesproken door de Raad van Bestuur voor fouten en inbreuken begaan in de uitoefening van zijn opdracht.
Besluit: Bij afzonderlijke stemming (per directielid) beslist de Raad van Bestuur unaniem aan elk van de directieleden afzonderlijk kwijting (Rafael Padilla, Karin de Jong, Constantijn van Rietschoten, Rita Hoke, Hans Stols (tot en met 27 november 2018), Kalman Petro (tot en met 12 oktober 2017) en Michaël Hillaert (tot en met 6 februari 2017)) te verlenen voor de wijze waarop zij hun mandaat en opdracht hebben uitgeoefend gedurende het boekjaar 2017.
De Buitengewone Algemene Vergadering van 16 juni 2009 verleende aan de Raad van Bestuur van de Vennootschap de bijkomende machtiging om gedurende een periode van vijf jaar te rekenen vanaf 16 juni 2009 over te gaan tot de inkoop van eigen aandelen aan een prijs die niet lager mag zijn dan 1,00 euro en niet hoger dan het gemiddelde van de slotkoersen van de tien werkdagen voorafgaand aan de dag van de aankoop of ruil, verhoogd met 10% en dit op zulke wijze dat de Vennootschap op geen enkel ogenblik eigen aandelen zal bezitten waarvan de fractiewaarde hoger zal zijn dan 20% van het geplaatste kapitaal van de Vennootschap.
Deze machtiging liep af op 16 juni 2014 en vervolgens verleende de Buitengewone Algemene Vergadering van 12 december 2014 aan de Raad van Bestuur een nieuwe machtiging om eigen aandelen in te kopen tot een maximum van tien procent (10%) van het geplaatste kapitaal, door aankoop of ruil, direct of via een tussenpersoon die uit eigen naam of namens de vennootschap handelt, aan een prijs die niet lager mag zijn dan 1,00 euro en niet hoger dan het gemiddelde van de
slotkoersen van de tien werkdagen voorafgaand aan de dag van de aankoop of ruil, verhoogd met 10%, en dit op zulke wijze dat de Vennootschap op geen enkel ogenblik eigen aandelen zal bezitten waarvan de fractiewaarde hoger zal zijn dan 10% van het geplaatste kapitaal van de Vennootschap.
Aan de buitengewone algemene vergadering zal worden voorgesteld om een nieuwe machtiging om eigen aandelen in te kopen voor een periode van 5 jaar goed te keuren.
De Vennootschap heeft in 2018 geen eigen aandelen ingekocht en heeft geen eigen aandelen geleverd. Per 31 december 2018 had Fagron 103.627 eigen aandelen in bezit.
Op 3 juni 2014 heeft de Raad van Bestuur van de Vennootschap het Warrantenplan 2014 ten behoeve van werknemers en managers/consultants van Fagron NV en/of haar dochtervennootschappen goedgekeurd, dat is bekrachtigd bij besluit van de Raad van Bestuur van 2 september 2014 in aanwezigheid van notaris Luc De Ferm. De Raad van Bestuur is van oordeel dat de mogelijkheid tot participatie van werknemers en managers/consultants een belangrijke stimulans vormt voor de verdere uitbouw en groei van de Vennootschap.
Op 13 juni 2016 heeft de Raad van Bestuur van de Vennootschap het Warrantenplan 2016 ten behoeve van werknemers en managers/consultants van Fagron NV en/of haar dochtervennootschappen goedgekeurd, dat is bekrachtigd bij besluit van de Buitengewone Algemene Vergadering van 1 juli 2016 in aanwezigheid van notaris Liesbet Degroote waarbij werd besloten tot uitgifte van 1.000.000 warranten.
Overeenkomstig haar bevoegdheid in artikelen 8 en 10.1 van het Warrantenplan 2016 heeft de Raad van Bestuur besloten het tijdstip van de bestaande uitoefenperiode te wijzigen en om een bijkomende uitoefenperiode toe te voegen in artikel 8.1 van
het Warrantenplan 2016 met name op 1 juli 2021.
De Raad van Bestuur is van oordeel dat de mogelijkheid tot participatie van werknemers en managers/consultants een belangrijke stimulans vormt voor de verdere uitbouw en groei van de Vennootschap.
Op 13 april 2018 heeft de Raad van Bestuur van de Vennootschap het Warrantenplan 2018 ten behoeve van werknemers en managers/consultants van Fagron NV en/of haar dochtervennootschappen goedgekeurd, dat is bekrachtigd bij besluit van de Buitengewone Algemene Vergadering van 14 mei 2018 in aanwezigheid van notaris Liesbet Degroote waarbij werd besloten tot uitgifte van 1.300.000 warranten.
Voor verdere details betreffende de modaliteiten van de Warrantenplannen 2014, 2016 en 2018 en de bewegingen van het aantal warranten tijdens het boekjaar 2018 wordt verwezen naar toelichting 21 in de geconsolideerde jaarrekening.
De Raad van Bestuur van de Vennootschap heeft op 27 oktober 2011, onder de opschortende voorwaarde van goedkeuring door de Algemene Vergadering, het Stockoptieplan 2011 goedgekeurd ten behoeve van consultants en werknemers van Fagron NV en/of haar dochtervennootschappen. Het Stockoptieplan 2011 werd ter goedkeuring voorgelegd aan de Jaarlijkse Algemene Vergadering van 14 mei 2012 die het Stockoptieplan 2011 goedkeurde.
De Raad van Bestuur beoogt in het kader van het Stockoptieplan 2011 om (i) nieuwe managers die zich (via acquisities of anderszins) bij de groep voegen, beter te kunnen aligneren met het langetermijnsucces van Fagron en (ii) bestaande managers bij promotie een extra financiële stimulans te kunnen bieden door het aanbieden van opties.
Het Stockoptieplan 2011 is in te zien op de corporate website (www.fagron. com) onder de rubriek Investors.
In 2012 werden in totaal 250.000 stockopties toegekend onder het Stockoptieplan 2011. In 2014 werden er 22.500 stockopties uitgeoefend en werden er 4.650 stockopties toegekend onder het Stockoptieplan 2011. In 2015 werden er 27.500 stockopties uitgeoefend onder het Stockoptieplan 2011.
Sedert 2016 werden geen stockopties uitgeoefend onder het Stockoptieplan 2011.
Voor verdere details betreffende de modaliteiten van Stockoptieplan 2011 en de bewegingen van het aantal stockopties tijdens de boekjaren 2017 en 2018 wordt verwezen naar toelichting 21 in de geconsolideerde jaarrekening.
Bij besluit van de Buitengewone Algemene Vergadering van 8 mei 2017 werd de machtiging van de Raad van Bestuur hernieuwd om, gedurende een periode van vijf jaar te rekenen vanaf de publicatiedatum van het besluit in de Bijlagen van het Belgisch Staatsblad (19 mei 2017), met een meerderheid van minstens drie vierden van de stemmen en binnen de grenzen van de in artikel 5bis van de statuten opgenomen machtiging, het maatschappelijk kapitaal in een of meer malen te verhogen met een maximumbedrag van 494.192.221,68 euro.
Tijdens het boekjaar 2018 werd geen gebruik gemaakt van de machtiging toegestaan kapitaal.
Als het kapitaal wordt verhoogd binnen de limieten van het toegestaan kapitaal, dan heeft de Raad van Bestuur de bevoegdheid om te verzoeken tot betaling van een uitgiftepremie. Als de Raad van Bestuur dit beslist, dan wordt deze uitgiftepremie geboekt op een onbeschikbare rekening, genaamd "uitgiftepremie", die in dezelfde mate als het maatschappelijk kapitaal de waarborg van derden zal uitmaken en waarover, behoudens de mogelijkheid tot omzetting van deze premie in kapitaal, slechts kan worden beschikt overeenkomstig de voorwaarden voor vermindering van het maatschappelijk kapitaal gesteld door het Wetboek van Vennootschappen.
Deze bevoegdheid van de Raad van Bestuur is geldig voor kapitaalverhogingen waarop in contanten of in natura wordt ingeschreven, of die plaatsvinden door de kapitalisatie van reserves, waarbij al dan niet nieuwe aandelen worden uitgegeven. Het is de Raad van Bestuur toegestaan om converteerbare obligaties of warranten uit te geven binnen de limieten van het toegestaan kapitaal.
Deze machtiging van de Raad van Bestuur om, gedurende een periode van vijf jaar te rekenen vanaf de publicatiedatum van het besluit in de Bijlagen van het Belgisch Staatsblad (19 mei 2017), met een meerderheid van minstens drie vierden van de stemmen en binnen de grenzen van de in artikel 5bis van de statuten opgenomen machtiging, het maatschappelijk kapitaal in een of meer malen te verhogen vervalt op 19 mei 2022.
De Commissaris van Fagron is CVBA PricewaterhouseCoopers Bedrijfsrevisoren, een vennootschap naar Belgisch recht met statutaire zetel op het adres Woluwedal 18, 1932 Sint-Stevens-Woluwe. Deze vennootschap heeft Peter Van den Eynde, bedrijfsrevisor, aangeduid als vertegenwoordiger die gemachtigd is haar te vertegenwoordigen en die belast wordt met de uitoefening van het mandaat in naam en voor rekening van de CVBA. CVBA PricewaterhouseCoopers Bedrijfsrevisoren is met ingang van 2016 verkozen als Commissaris van Fagron voor een termijn van drie boekjaren, eindigend na de algemene vergadering te houden in 2019.
PricewaterhouseCoopers ontving in 2018 een totale jaarlijkse Audit fee van 475.976 euro. Hiervan heeft 113.975 euro betrekking op Fagron NV. Aan de Algemene Vergadering van Aandeelhouders van 13 mei 2019 zal worden voorgesteld om deze vergoeding goed te keuren.
Details over de remuneratie van de Commissaris in 2018 zijn vervat in toelichting 30 bij de jaarrekening.
Aan de algemene vergadering van 13 mei 2019 zal worden voorgesteld om Deloitte Bedrijfsrevisoren CVBA, met maatschappelijke zetel te Luchthaven Brussel Nationaal 1, Bus 1J, 1930 Zaventem en ingeschreven in de K.B.O. onder nummer 0429.053.863, vertegenwoordigd door mevrouw Ine Nuyts te benoemen als Commissaris van de Vennootschap voor een termijn van drie jaar voor de periode 2019-2021 om te eindigen direct na de jaarvergadering van 2022.
De vergoeding van de Commissaris voor het boekjaar 2019 voor de groep zal 451.000 euro bedragen (exclusief onkosten en BTW) waarvan 118.000 euro voor de statutaire audit van de Vennootschap. Dit bedrag kan worden aangepast in onderling overleg tussen partijen of in functie van de index der consumptieprijzen.
De niet-uitvoerende bestuurders ontvangen geen prestatiegebonden vergoedingen noch voordelen in natura of voordelen die verbonden zijn aan pensioenplannen.
De Voorzitter van de Raad van Bestuur ontvangt een jaarlijkse vergoeding van 100.000 euro, ongeacht het aantal Comités waarin de Voorzitter zetelt en de overige niet-uitvoerende bestuurders van de Vennootschap ontvangen een jaarlijkse vergoeding van 30.000 euro vermeerderd met 7.200 euro per Comité waarin zij zetelen.
Concreet betekent dit dat in 2018 de vergoedingen zoals opgenomen in de tabel op pagina 64 zijn uitgekeerd.
De remuneratie voor de uitvoerende bestuurders vloeit integraal voort uit hun uitvoerende functies. De leden van het Directiecomité ontvangen geen afzonderlijke vergoeding voor hun lidmaatschap van de Raad van Bestuur.
Met betrekking tot het beleid ten aanzien van de uitvoerende bestuurders en de leden van het Directiecomité werden in 2018 de volgende principes gehanteerd:
Enerzijds is er een vaste vergoeding. Deze vergoeding is een marktconforme vergoeding waarbij rekening wordt gehouden met de omvang van de onderneming, de sector, het groeiprofiel en de rentabiliteit. Anderzijds is er eveneens een variabele vergoeding in cash. Deze vergoeding bedraagt voor de CEO maximaal 120% van de vaste jaarvergoeding en maximaal 50% van de vaste jaarvergoeding voor de overige leden van het Directiecomité. De uitvoerende bestuurders en de leden van het Directiecomité ontvangen geen resultaatsgebonden aandelengerelateerde incentiveprogramma's op lange termijn. Er wordt momenteel niet voorzien om in de komende twee jaar wijzigingen aan te brengen aan de remuneratiepolitiek voor de uitvoerende bestuurders en voor de leden van het Directiecomité.
De Raad van Bestuur van 2 september 2014 heeft het Warrantenplan 2014 ten behoeve van consultants en werknemers van Fagron NV en/of haar dochtervennootschappen goedgekeurd en toegekend. Dit warrantenplan heeft als doel de directie en het management van de Vennootschap een bijkomende incentive te geven. Het Warrantenplan 2014 is in te zien op de corporate website (www.fagron.com) onder de rubriek Investors.
Sedert 2015 werden er geen warranten onder het Warrantenplan 2014 toegekend aan bepaalde directieleden en het management van de Vennootschap.
Tijdens het jaar 2018 werden er geen warranten onder het Warrantenplan 2014 uitgeoefend door de uitvoerende leden van de Raad van Bestuur en de leden van het Directiecomité.
De Buitengewone Algemene Vergadering van 1 juli 2016 heeft het Warrantenplan 2016 ten behoeve van consultants en werknemers van Fagron NV en/of haar dochtervennootschappen goedgekeurd.
Dit warrantenplan heeft als doel de directie en het management van de Vennootschap een bijkomende incentive te geven. Het Warrantenplan 2016 is in te zien op de corporate website (www.fagron.com) onder de rubriek Investors.
Tijdens het jaar 2016 werden er 983.091 warranten onder het Warrantenplan 2016 toegekend aan bepaalde directieleden en het management van de Vennootschap. Tijdens het jaar 2017 en 2018 werden er geen warranten onder het Warrantenplan 2016 uitgeoefend door de uitvoerende leden van de Raad van Bestuur en de leden van het Directiecomité.
De Buitengewone Algemene Vergadering van 14 mei 2018 heeft het Warrantenplan 2018 ten behoeve van consultants en werknemers van Fagron NV en/of haar dochtervennootschappen goedgekeurd. Dit warrantenplan heeft als doel de directie en het management van de Vennootschap een bijkomende incentive te geven. Het Warrantenplan 2018 is in te zien op de corporate website (www.fagron.com) onder de rubriek Investors.
Tijdens het jaar 2018 werden er 1.300.000 warranten onder het Warrantenplan 2018 toegekend aan bepaalde directieleden en het management van de Vennootschap. Tijdens het jaar 2018 werden er geen warranten onder het Warrantenplan 2018 uitgeoefend door de uitvoerende leden van de Raad van Bestuur en de leden van het Directiecomité.
Voor verdere details omtrent de warranten/stockopties wordt verwezen naar toelichting 21 in de geconsolideerde jaarrekening.
De in 2018 in aanmerking te nemen criteria voor het toekennen van prestatiegebonden bonussen aan de leden van het Directiecomité zijn voor 75% gebaseerd op financiële doelstellingen, met name op (1) omzet, (2) REBITDA, waarbij ieder van de twee vermelde componenten evenredig wordt beoordeeld. Voor de overige 25% zijn de criteria gebaseerd op persoonlijke/discretionaire doelstellingen die elk jaar opnieuw duidelijk worden omschreven en schriftelijk worden vastgelegd.
De variabele vergoeding wordt toegekend op basis van deze financiële en persoonlijke doelstellingen die jaarlijks worden vastgelegd en geëvalueerd. De managementovereenkomsten voorzien niet expliciet in een
| AHOK BVBA, vast vertegenwoordigd door de heer Koen Hoffman | 100.000 |
|---|---|
| Vanzel G.Comm.V., vast vertegenwoordigd door mevrouw | |
| Giulia Van Waeyenberge | 37.200 |
| Deprez Management BVBA, vast vertegenwoordigd door mevrouw | |
| Veerle Deprez | 30.000 |
| Holdco FV B.V., vast vertegenwoordigd door de heer Frank Vlayen | 37.200 |
| Matthias Geyssens | 37.200 |
| WPEF VI Holdco III BE B.V., vast vertegenwoordigd door mevrouw | |
| Nathalie Clybouw* | 17.500 |
| Marc Janssens | 30.000 |
| Alychlo NV, vast vertegenwoordigd door de heer Marc Coucke | 30.000 |
| Michael Schenck BVBA, vast vertegenwoordigd door de heer | |
| Michael Schenck | 37.200 |
| Judy Martins* | 12.500 |
* Bedragen pro rata de termijn die de bestuurders vervulden.
terugvorderingsrecht voor de Vennootschap van de variabele vergoedingen die worden toegekend op basis van onjuiste financiële gegevens.
Artikel 520ter van het Wetboek van Vennootschappen schrijft voor dat vanaf het boekjaar 2011, behoudens andersluidende statutaire bepaling of uitdrukkelijke goedkeuring door de Algemene Vergadering, de variabele vergoedingen dienen te worden gespreid in de tijd als volgt:
worden, waarbij minstens 25% gebaseerd moet zijn op prestaties over een periode van minimaal drie jaar, dus 25% in 2019 en 25% in 2020. Deze verplichte spreiding is niet van toepassing indien de variabele remuneratie 25% of minder van de jaarlijkse remuneratie betreft. Het Benoemings- en Remuneratiecomité is evenwel van mening dat er gegronde redenen zijn waarom het niet opportuun is voor Fagron om haar huidige, op jaarlijkse targets gebaseerde bonussysteem te wijzigen en te koppelen aan langetermijndoelstellingen over twee en drie jaar omwille van de volgende redenen en heeft daarom geadviseerd om het huidige, op jaarlijkse targets
gebaseerde bonussysteem van Fagron te behouden:
Het gebruiken van langetermijnomzet, netto-inkomen of EBIT targets heeft bijvoorbeeld weinig zin indien in de loop van de volgende jaren belangrijke acquisities zouden plaatsvinden.
| Informatie over remuneratie (in euro) | CEO | Totaal exclusief CEO |
Toelichting |
|---|---|---|---|
| Basissalaris/vergoeding | 510.000 | Betreft brutosalaris van de overige leden van het Directiecomité gedurende de duur van het mandaat. |
|
| Rafael Padilla | 457.750 | ||
| Variabele remuneratie | 270.000 | 99.000 | Betreft de variabele remuneratie over 2018 gedurende de duur van het mandaat, uitbetaald in 2019. |
| Pensioenen en overige componenten | 61.732 | Betreft kosten voor pensioenen, verzekeringen en geldwaarde van de overige voordelen in natura. Er geldt een maximaal pensioengevend salaris van 100.000 euro. |
|
| Rafael Padilla | 13.571 | ||
| Aandelen opties/warranten | 0 | 0 |
| Informatie stockopties/warranten | Saldo per 31-12-2017 |
Toegekend in 2018 |
Uitgeoefend in 2018 |
Vervallen in 2018 |
Saldo per 31-12-2018 |
|---|---|---|---|---|---|
| CEO – Rafael Padilla | 275.000 | 250.000 | 0 | 0 | 525.000 |
| (warranten) | (warranten) | ||||
| CFO – Karin de Jong | 85.000 | 100.000 | 0 | 0 | 185.000 |
| (warranten) | (warranten) | ||||
| Overige leden van het Directiecomité (per 31 december 2018) | 80.000 | 50.000 | 0 | 0 | 130.000 |
| (warranten) | (warranten) |
De Buitengewone Algemene Vergadering van 14 mei 2012 heeft de goedkeuring gegeven om artikel 26 van de statuten te wijzigen door te voorzien in de mogelijkheid voor de Raad van Bestuur om van de toepassing van de gespreide variabele remuneratie, zoals voorzien in art 520ter Wetboek van Vennootschappen, af te zien.
De eerste tabel op pagina 65 verschaft informatie omtrent het remuneratiepakket van 2018.
De tweede tabel op pagina 65 verschaft informatie omtrent de toegekende warranten en de toegekende stockopties.
In toelichting 21 van dit jaarverslag vindt u een nadere toelichting met betrekking tot het warranten- en het stockoptieplan.
Voor alle leden van het Directiecomité geldt sedert 1 januari 2015 dat de vertrekvergoeding van geen van hen meer bedraagt dan een bedrag gelijk aan 12 maanden vaste en variabele vergoeding.
Conform de Wet van 16 juni 2006 op de openbare aanbieding van beleggingsinstrumenten en de toelating van beleggingsinstrumenten tot de verhandeling op de gereglementeerde markt (de 'Prospectuswet') volgt hier een synthese van de 'jaarlijkse informatie' zoals bedoeld in Titel X van de Prospectuswet. Al deze informatie is te raadplegen op de corporate website (www.fagron.com) onder de rubriek Investors. Een deel van deze informatie is intussen mogelijk achterhaald.
Fagron NV (toentertijd: Arseus NV) heeft op 11 september 2007 een prospectus uitgegeven voor de beursgang als autonome onderneming. Op 12 juni 2012 heeft Fagron NV (toentertijd: Arseus NV) een prospectus uitgegeven met het oog op het Openbaar Aanbod en de toelating tot de verhandeling van Obligaties op de gereglementeerde markt van Euronext Brussels. Op 16 juni 2016 heeft Fagron NV een prospectus uitgegeven met het oog op het Openbaar Aanbod en de toelating tot de verhandeling van nieuwe aandelen op de gereglementeerde markt van Euronext Brussels.
Is onderdeel van het prospectus van 11 september 2007 en van 16 juni 2016.
| 7 februari 2018 |
Jaarcijfers 2017: Omzet Fagron stijgt met 3,6% naar 436,9 miljoen euro en netto winst groeit naar 47,0 miljoen euro |
|---|---|
| 12 april | Trading update eerste |
| 2018 | kwartaal 2018: Fagron reali |
| seert organische omzetgroei | |
| van 6,8% | |
| 3 augustus | Halfjaarcijfers 2018: Fagron |
| 2018 | realiseert organische omzet |
| groei van 8,5% | |
| 11 oktober | Trading update derde |
| 2018 | kwartaal 2018: Fagron zet |
| sterke omzetgroei van eerste | |
| halfjaar door in derde | |
| kwartaal 2018 |
| 7 februari | Jaarcijfers 2018: Fagron reali |
|---|---|
| 2019 | seert omzetgroei van 14,5%; |
| REBITDA stijgt naar | |
| 99,1 miljoen euro | |
| 12 april 2019 Trading update eerste | |
| kwartaal 2019: Fagron zet | |
| sterke omzetgroei door in | |
| eerste kwartaal 2019 |
| 3 april | Fagron versterkt strategische |
|---|---|
| 2018 | positie in de VS door sterk |
| complementaire overname | |
| van Humco | |
| 13 april | Fagron NV: Oproeping |
| 2018 | jaarvergadering en buiten |
| gewone vergadering | |
| 14 mei | Fagron NV: Openbaarmaking |
| 2018 | van ontvangen kennisgeving |
| 15 mei | Aandeelhouders van Fagron |
| 2018 | stemmen in met alle |
| voorstellen tot besluit | |
| 26 juni | Fagron NV: Openbaarmaking |
| 2018 | van ontvangen kennisge |
| vingen | |
| 31 juli | Fagron NV: Openbaarmaking |
| 2018 | van ontvangen kennisgeving |
| 31 augustus | Fagron NV: Openbaarmaking |
| 2018 | van ontvangen kennisgeving |
| 23 oktober | Fagron NV: Openbaarmaking |
| 2018 | van ontvangen kennisgeving |
| 7 februari | Fagron lanceert nieuwe |
|---|---|
| 2019 | brand identity en purpose |
| 11 april | Fagron NV: openbaar |
| 2019 | making van ontvangen |
| kennisgeving |
| 10 mei | JPMorgan Asset Management |
|---|---|
| 2018 | Holdings Inc. |
| 21 juni | JPMorgan Asset Management |
| 2018 | Holdings Inc. |
| 22 juni | JPMorgan Asset Management |
| 2018 | Holdings Inc. |
| 26 juli | JPMorgan Asset Management |
| 2018 | Holdings Inc. |
| 28 augustus | Adrianus van Herk |
| 2018 |
8 april 2019 JPMorgan Asset Management Holdings Inc.
Sinds 2017 rapporteert Fagron ook niet-financiële informatie in het jaarverslag, in lijn met de EU-richtlijn (2014/95/EU) die grote organisaties in Europa verplicht stelt te rapporteren over niet-financiële informatie zoals milieu, sociaal beleid en diversiteit aan de top. Deze Europese Richtlijn is eind 2017 in België vertaald naar landelijke wetgeving. Fagron voldoet aan de wettelijke eisen die aan deze rapportage gesteld worden, en zal in de komende jaren een rapportagekader ontwikkelen om hier verdere invulling aan te geven, waaronder toepassing van de GRI-standaarden.
In de volgende paragrafen wordt ingegaan op de relevante milieu-, sociale en personeelsaspecten, mensenrechten en corruptie en omkopingsaangelegenheden.
Informatie gerelateerd aan het bedrijfsmodel van Fagron is te vinden in hoofdstuk 'Wie we zijn en wat we doen'.
Onze grootste impact op de gebruiker van onze producten is die op de gezondheid en het welzijn. In de farmaceutische industrie staat kwaliteit dan ook gelijk aan veiligheid: alleen door de hoogste kwaliteitsstandaarden te hanteren kunnen we de gezondheid van eindgebruikers waarborgen.
Om onze producten te maken, worden meer dan 2.500 grondstoffen in bulk ingekocht bij geselecteerde en gekwalificeerde leveranciers en producenten. Alle ingekochte grondstoffen en verpakkingen doorlopen een acceptatie en kwaliteitscontrole volgens de meest recente richtlijnen, of farmacopees, en worden, na vrijgifte door een Qualified Person (QP), geleverd met een analysecertificaat, als waarmerk van een uitgebreid kwaliteitsmanagementsysteem. De producten worden vrijgegeven door de Qualified Person (QP). Ongeveer 270 medewerkers in lokale kwaliteitsafdelingen en het Global Quality Managementteam zijn hier continu mee bezig, vanaf de selectie en on-site audit inspectie van producenten tot aan de levering bij de klant.
De faciliteiten van Fagron en van haar leveranciers moeten voldoen aan productie en (inter)nationale GMP kwaliteitsstandaarden, zoals de standaarden van de Europese Unie, de Amerikaanse FDA, de Braziliaanse ANVISA en andere toezichthouders. Onze productiefaciliteiten zijn GMP gecertificeerd en de kwaliteitsprocessen zijn ingericht op compliance met regelgeving en andere kwaliteitsnormen, zoals GDP (Good Distribution Practices), en anticiperen voortdurend op veranderingen in wet- en regelgeving. Fagron en toezichthouders inspecteren de faciliteiten periodiek ter controle op naleving. Alle audits die door klanten en door autoriteiten frequent bij Fagron zelf worden uitgevoerd, hebben wij succesvol doorlopen.
De kwaliteit en veiligheid wordt geborgd door robuuste kwaliteitssystemen en registratie van alle
waarnemingen, waaronder laboratoriumanalyses en interne en externe klachten en monitoring daarvan. De kwaliteit en veiligheid van onze producten analyseren we aan de hand van interne en externe klachten.
Eindgebruikers van onze producten zijn in veel gevallen afhankelijk van onze producten. Beschikbaarheid van onze producten is daarom van belang voor de gezondheid van onze eind gebruikers. Tijdige levering van producten kan verstoord worden door omstandigheden bij onze leveranciers, waaronder marktomstandigheden, natuurrampen, stakingen, lokale kwaliteitsproblemen en (tijdelijke) sluitingen van faciliteiten. Dit kan resulteren in tekorten en potentiële productaansprakelijkheidsclaims. Fagron beoogt dit te ondervangen door voor haar producten meerdere leveranciers zorgvuldig te selecteren, om productbeschikbaarheid zoveel mogelijk te waarborgen.
Om kwaliteit in de keten te waarborgen is het informeren van voorschrijvers en apothekers over farmaceutische bereidingstechnieken een integraal onderdeel van onze strategie. Dit doen we via de organisatie van Fagron Academies en via andere relevante organisaties en instituten in de landen waar we actief zijn. Door middel van cursussen en opleidingen vergroot en verbetert Fagron Academy de kennis van en vaardigheden in bereidingen van voorschrijvers en apothekers. Fagron is van mening dat zij de meest uitgebreide trainingen en opleidingsmogelijkheden biedt, voor onder andere op het gebied van bereidingstechnieken en het gebruik van materialen.
Fagron omarmt diversiteit in de breedste zin van het woord en streeft er naar een positieve, transparante werkomgeving te creëren die vrij is van discriminatie en alle medewerkers gelijke kansen biedt, ongeacht geslacht, leeftijd, religie of (etnische) achtergrond.
Eind 2018 waren er 2.360 FTE werkzaam bij Fagron (2017: 2.054 FTE), waarvan 42,9% mannen en 57,1% vrouwen (2017: 42,5% mannen en 57,5% vrouwen). Fagron acht deze verhouding gebalanceerd en het reflecteert mede het diversiteitsbeleid. Diversiteit wordt van belang geacht op alle lagen van onze organisatie, maar eens te meer ook in managementposities en in de samenstelling van de Raad van Bestuur. In overeenstemming met artikel 518bis van het Wetboek van Vennootschappen streeft Fagron er te allen tijde naar dat ten minste één derde van de leden van de Raad van Bestuur van een ander geslacht is dan dat van de overige leden. In 2018 bestond de Raad van Bestuur uit vier vrouwen en zeven mannen.
Ook in haar managementposities heeft Fagron een goed evenwicht tussen mannelijke en vrouwelijke leidinggevenden waaronder 11 vrouwelijke Business Leaders die verantwoordelijk zijn voor activiteiten in Brazilië (3), Italië (1), Nederland (5), Polen (1) en de Verenigde Staten (1).
Fagron heeft ook een divers personeelsbestand op gebied van leeftijd en nationaliteit. In 2018 was de gemiddelde leeftijd 40,1 jaar (2017: 40,5 jaar) en waren er minstens 21 nationaliteiten vertegenwoordigd.
Fagron's dochterbedrijf Spruyt hillen (Nederland) richt zich op de groothandel in farmaceutische verpakkingsmaterialen, grondstoffen en andere producten die worden gebruikt bij farmaceutische bereidingen. In samenwerking met Stichting Reinaerde bieden we hier werkplekken voor mensen met een verstandelijke of lichamelijke beperking. Acht medewerkers maken hier voor Fagron maatwerk kleinverpakkingen. Dat doen ze heel nauwkeurig en tot grote tevredenheid van alle betrokkenen.
Bij Fagron in België bieden we ook werkgelegenheid voor mensen met een verstandelijke of lichamelijke beperking. Fagron werkt samen met drie sociale werkplaatsen waar we bulkorders heen sturen voor het herverpakken van onder andere flesjes, capsules en dopjes. Afhankelijk van de grootte van de order, werken er gemiddeld zes tot acht mensen aan een order. Het kan ook voorkomen dat
een volledige werkplaats aan onze orders werken. In totaal leveren de sociale werkplaatsen gemiddeld 10 tot 15 palletplaatsen op weekbasis aan Fagron.
Om nieuwe producten, concepten en toedieningsvormen te kunnen blijven ontwikkelen is Fagron voortdurend op zoek naar de beste mensen om de leidende marktposities verder uit te bouwen. Dit is soms uitdagend, omdat we actief zijn in een arbeidsmarkt met veel concurrentie waarin gespecialiseerd personeel, waaronder laboratoriumtechnici, apothekers met commerciële ervaring en werknemers die getraind zijn in de omgang met en productie van farmaceutische bereidingen in GMP en GDP-omgevingen, schaars is. Het succes van Fagron is afhankelijk van ons vermogen om senior management en andere belangrijke werknemers met veel ervaring en expertise te werven en te behouden, met name met het oog op de doorlopende ontwikkelingen en wijzigingen in de business. Daarom richten we ons vanuit HR onder andere op het behoud van onze medewerkers. Fagron biedt getalenteerde werknemers intern de mogelijkheid om te groeien en zich zo breed mogelijk te ontwikkelen. Door middel van talent reviews identificeren we ambitie en potentie én de juiste manieren waarop we die het beste kunnen benutten.
In 2018 bedroeg het gemiddelde dienstverband 7,0 jaar (2017: 7,2 jaar), en waren medewerkers gemiddeld 4,1 jaar (2017: 4,5 jaar) in dezelfde functie.
54 jaar 45-54 jaar 35-44 jaar 25-34 jaar < 25 jaar Om (toekomstig) talent te werven, bouwt Fagron aan een sterke employer branding om potentiële medewerkers kennis te laten maken met Fagron. Dit omvat, maar is niet beperkt tot, het organiseren van 'Meet Fagron' events, waar we studenten met een farmaceutische opleiding uitnodigen om Fagron als bedrijf en werkgever te leren kennen. Ook bieden we studenten de kans werkervaring op te doen door ze een stageplek te geven. In 2018 verwelkomden wij 39 stagiairs wereldwijd.


Fagron streeft een veilige en gezonde werkplek na. Ook op het gebied van veiligheid, gezondheid en welzijn (VGW) hanteren wij kwaliteitsstandaarden als GMP en wordt er voldaan aan lokaal geldende normen en regelgeving. Op al onze faciliteiten zijn procedures en calamiteitenplannen aanwezig om de veiligheid, gezondheid en het welzijn van onze medewerkers te waarborgen. In 2018 waren er geen veiligheidsgerelateerde incidenten.
Tweejaarlijks meten we de tevredenheid van al onze medewerkers. Dit doen we middels een anonieme vragenlijst, uitgevoerd door een gerenommeerde externe partij. Naast het niveau van betrokkenheid onderzoeken we ook hoe onze medewerkers kijken naar de inhoud van hun werk, hun salaris en andere arbeidsvoorwaarden, gezondheid op het werk en leiderschapsontwikkeling.
In het in 2018 uitgevoerde onderzoek scoorde Fagron een betrokkenheidsniveau van 79%. Ten opzichte van het voorlaatste onderzoek in 2016 is er duidelijk beter gescoord op communicatie en salaris en andere arbeidsvoorwaarden. Trainingsmogelijkheden en leiderschapsontwikkeling laten nog ruimte voor verbetering zien. Op basis van de verkregen inzichten is een tweejarig actieplan opgesteld met initiatieven op globaal- en lokaal niveau om verdere verbeteringen te bewerkstelligen.
Fagron streeft naar een ethische, integere en verantwoordelijke manier van zaken doen. Fagron heeft een Code of Conduct & Ethics welke het beleid omschrijft op het gebied van onder andere belangenverstrengeling, omkoping en corruptie. Deze Code is van toepassing op alle werknemers van de verschillende bedrijven binnen de Fagron Groep, ongeacht het type contract dat de werknemers hebben.
Management en Business Controllers van de bedrijfsonderdelen zijn verantwoordelijk voor de naleving van de Code of Conduct. Medewerkers dienen de Code of Conduct formeel te ondertekenen waarmee zij zich committeren aan naleving. Werknemers worden gestimuleerd verdachte situaties omtrent (potentiële) belangenverstrengeling te melden bij hun direct leidinggevende of bij de afdeling Human Resources. In de loop van 2019 zullen medewerkers in de gelegenheid gebracht worden om anoniem meldingen te maken. In 2018 hebben we onderzocht in hoeverre nieuwe en bestaande medewerkers vertrouwd zijn met de Code of Conduct. In opvolging hiervan zullen medewerkers periodiek uitgenodigd worden om een online training te volgen ter ondersteuning van de Code of Conduct en andere beleidstukken op gebied van fraude en mensenrechten. Op deze wijze proberen we risico's die bestaan rondom onethisch gedrag in kaart te brengen en te beheersen.
Onder onethisch of niet-integer gedrag valt bijvoorbeeld onjuiste of nalatigheid in de naleving van farmaceutische regelgeving, het verstrekken van onjuiste (financiële) informatie of gegevens aan toezichthouders en andere stakeholders en het plegen van ongeautoriseerde activiteiten. Voor de gezondheidszorgsector gelden uitgebreide wet- en regelgeving tegen fraude, steekpenningen, handelen in eigen belang en andere vormen van misbruik. Deze wet- en regelgeving beperkt of verbiedt een groot aantal activiteiten op het gebied van prijsstelling, kortingen, marketing, promotieactiviteiten, verkoopcommissies, klantstimuleringsprogramma's en andere zakelijke regelingen. Hoewel het risico op onethisch gedrag niet volledig is uit te sluiten, verkleint Fagron dit risico door richtlijnen en procedures op een heldere en toegankelijke wijze vast te leggen.
Naast de Code of Conduct heeft Fagron voor de Raad van Bestuur en het Directiecomité additionele gedragsregels opgesteld op het
gebied van belangenverstrengeling en misbruik van voorkennis. In 2018 is het tweemaal voorgekomen dat door tegenstrijdige belangen, leden van de Raad van Bestuur niet hebben deelgenomen aan beraadslagingen, noch aan de momenten van stemming. In beide gevallen is er geheel volgens de wet gehandeld. Details van de gevolgde procedures worden uitgebreid toegelicht in de Corporate Governance Verklaring. Hiermee voldoet het aan artikel 523 van het Wetboek van Vennootschappen.
In het geval van acquisities wordt er, zodra er sprake is van verdergaande integratie, ook op het gebied van richtlijnen, procedures en processen en systemen één lijn getrokken. Zo wordt er een uniform beleid gecreëerd voor de hele groep.
Onderdeel van de Code of Conduct is onze overtuiging dat het respecteren van mensenrechten, zoals gedefinieerd door de Verenigde Naties in haar Universele Verklaring van de Rechten van de Mens, als standaard dient waar alle werknemers zich aan moeten houden. We moedigen ook onze ketenpartners aan deze rechten te respecteren door zich te committeren. Het respecteren van mensenrechten is geïntegreerd in onze bedrijfsvoering en onze gedragsregels. Hieronder lichten wij de raakvlakken ten aanzien van mensenrechten toe.
Fagron heeft volledig zicht op de leveringsketen van meer dan 2.500 farmaceutische grondstoffen, wat resulteert in 100% traceerbaarheid. Fagron hanteert een uitgebreide leveranciersselectieprocedure. Nieuwe leveranciers worden uitgebreid gescreend, waarvan de naleving van sociale standaarden deel uitmaakt. Al onze leveranciers moeten ISO 9001 of GMP gecertificeerd zijn. Leveranciers van bepaalde producten die een hoger risicoprofiel hebben, worden naast een "paper audit" op locatie door de afdeling Quality van Fagron ge-audit. Deze audits richten zich primair op de kwaliteit en veiligheid van het product, maar conform de uitgebreide eisen van GMP-certificering beoordelen ze ook de
aanwezigheid van trainingsprocedures en aspecten rondom gezondheid, veiligheid en milieu. Door de stringente eisen van GMP worden mensenrechtenrisico's zo goed als uitgesloten.
Verder ziet Fagron er actief op toe dat onze producten niet worden gebruikt voor, of niet worden geleverd aan, partijen die producten maken voor de uitvoering van de doodstraf. Fagron hecht veel waarde en belang aan het medisch verantwoorde gebruik van haar producten teneinde het leven en de levenskwaliteit van patiënten te verbeteren.
Voor onze patiënt-specifieke bereidingsactiviteiten maken we gebruik van vertrouwelijke medische en andere gezondheidsgerelateerde informatie. Ook gebruikt Fagron verzamelde en geanonimiseerde gegevens voor onderzoek en analysedoeleinden. Hierbij worden geldende privacywetten gerelateerde regelgeving strikt nageleefd. Naar aanleiding van de invoering van de GDPR, de Algemene Verordening Gegevensbescherming (AVG) die in mei 2018 van kracht is gegaan, zijn processen en procedures op dit vlak beoordeeld en indien nodig aangepast om (persoons)gegevens te allen tijde te kunnen beschermen.
Naleving van nationale en internationale milieu wet- en regelgeving staat centraal in onze processen. Hierbij gaat het om voorschriften op het gebied van luchtemissies, lozingen van afvalwater, gezondheid en veiligheid van de werknemers en gebruik, productie, beheer, opslag, verwerking, transport, behandeling en verwijdering van gevaarlijke stoffen en andere materialen. Daarnaast werkt Fagron aan het verlagen van de voetafdruk door het minimaliseren van energiegebruik en afval.
Lokale dochterondernemingen van Fagron hebben sedert enkele jaren eigen, regio specifieke duurzaamheidsinitiatieven ontwikkeld en geïmplementeerd teneinde hun impact op de leefomgeving terug te dringen.
Zo richten de dochterondernemingen van Fagron in Brazilië zich sterk op regenwaterrecuperatie en hergebruik, richten de Amerikaanse dochterondernemingen zich voornamelijk op recyclage en afvalscheiding op het gebied van inktpatronen, laboratoriumkledij en laboratoriummaterialen en zijn de Europese dochterondernemingen voornamelijk gericht op het gebruik van groene energie.
Op dit moment is er echter nog geen groepsbreed milieubeleid en sturen we nog niet op groepsniveau op onze milieuprestaties. Onderstaand worden de activiteiten die op groeps- en lokaal niveau zijn ontplooid toegelicht. Die willen we komend jaar uitwerken tot een schaalbaar milieubeleid op groepsniveau waarin de bestaande lokale initiatieven wereldwijd worden uitgerold, ondersteund door een groepsbreed beleid dat zal worden gemeten en waarvan de doelstellingen jaarlijks zullen worden bepaald.
Het eerste milieuaspect waar een groepsbreed beleid op wordt ontwikkeld is klimaatverandering. In 2018 is gestart met het in kaart brengen van onze broeikasgasemissies (Scope 1 en 2 volgens het GHG Protocol). Naast de emissies in Scope 1 (aardgasgebruik, dieselgebruik, eigen transportmiddelen en koelvloeistoffen) en Scope 2 (elektriciteit), die samenhangen met energiegebruik (zowel direct als elektriciteitsgebruik) worden hierbij ook de emissies van zakenreizen meegenomen (zowel vliegverkeer als auto's). De bepaalde CO2 -voetafdruk over 2017 komt naar verwachting beschikbaar in april 2019. De vervolgstappen die ondernomen zullen worden in 2019 zijn:
effectiviteit en de invloed op de huidige bedrijfsvoering.
Geconsolideerde jaarrekening 2018
Het Verslag van de Raad van Bestuur en de Corporate Governance Verklaring, zoals hiervoor opgenomen, vormen een integraal onderdeel van de geconsolideerde jaarrekening.
We verklaren, voor zover ons bekend, dat de geconsolideerde jaarrekening afgesloten op 31 december 2018, is opgesteld in overeenstemming met International Financial Reporting Standards (IFRS), zoals aanvaard binnen de Europese Unie, en de in België van toepassing zijnde wettelijke voorschriften, een getrouw beeld geeft van het vermogen, van de financiële toestand en van de resultaten van de Vennootschap en de in de consolidatie opgenomen ondernemingen, en dat het jaarverslag een getrouw overzicht geeft van de ontwikkeling en de resultaten van het bedrijf en van de positie van de Vennootschap en de in de consolidatie opgenomen ondernemingen, evenals een beschrijving geeft van de voornaamste risico's en onzekerheden waarmee zij geconfronteerd worden.
In naam en voor rekening van de Raad van Bestuur,
Rafael Padilla, CEO Karin de Jong, CFO 12 april 2019
| (x 1.000 euro) | Toelichting | 2018 | 20171 |
|---|---|---|---|
| Bedrijfsopbrengsten | 473.395 | 438.145 | |
| Omzet | 6 | 471.679 | 433.529 |
| Overige bedrijfsopbrengsten | 7 | 1.716 | 4.616 |
| Bedrijfskosten | 399.923 | 363.538 | |
| Handelsgoederen | 181.253 | 167.718 | |
| Diensten en diverse goederen | 82.144 | 76.454 | |
| Personeelskosten | 8 | 112.573 | 100.700 |
| Afschrijvingen en waardeverminderingen | 9 | 19.575 | 17.550 |
| Overige bedrijfskosten | 10 | 4.379 | 1.116 |
| Bedrijfsresultaat | 73.472 | 74.607 | |
| Financiële opbrengsten | 11 | 643 | 3.154 |
| Financiële kosten | 11 | -19.279 | -21.796 |
| Resultaat vóór belastingen | 54.835 | 55.965 | |
| Belastingen | 12 | 11.553 | 8.918 |
| Nettoresultaat voortgezette bedrijfsactiviteiten | 43.282 | 47.047 | |
| Nettoresultaat beëindigde bedrijfsactiviteiten (toe te rekenen aan aandeelhouders) | 13 | -377 | 0 |
| Nettoresultaat | 42.905 | 47.047 | |
| Toe te rekenen aan: | |||
| Aandeelhouders (nettoresultaat) | 42.486 | 46.658 | |
| Minderheidsbelangen | 419 | 389 | |
| Winst (verlies) per aandeel voor voortgezette en beëindigde bedrijfsactiviteiten toe te rekenen | |||
| aan de aandeelhouders gedurende het jaar | |||
| Winst (verlies) per aandeel (in euro) | 14 | 0,59 | 0,65 |
| Op basis van voortgezette bedrijfsactiviteiten | 14 | 0,60 | 0,65 |
| Op basis van beëindigde bedrijfsactiviteiten | 14 | -0,01 | 0,00 |
| Verwaterde winst (verlies) per aandeel (in euro) | 14 | 0,59 | 0,65 |
| Op basis van voortgezette bedrijfsactiviteiten | 0,60 | 0,65 | |
| Op basis van beëindigde bedrijfsactiviteiten | 14 14 |
-0,01 | 0,00 |
1 De cijfers van 2017 werden aangepast voor de toepassing van IFRS 15.
| (x 1.000 euro) | Toelichting | 2018 | 2017 |
|---|---|---|---|
| Nettoresultaat van het boekjaar | 42.905 | 47.047 | |
| Niet-gerealiseerd resultaat | |||
| Items die nooit zullen worden opgenomen in het nettoresultaat | 23 | ||
| • Actuariële winsten en verliezen op verplichtingen uit hoofde van vergoedingen na |
|||
| uitdiensttreding | -352 | 1.497 | |
| • Belastingen behorend bij items die nooit zullen worden opgenomen in het nettoresultaat |
88 | -374 | |
| Niet-gerealiseerde resultaten die later zouden kunnen worden opgenomen in het nettoresultaat | |||
| • Wisselkoersverschillen |
-11.647 | -16.534 | |
| Niet-gerealiseerd resultaat van het boekjaar | -11.911 | -15.411 | |
| Totaal gerealiseerde en niet-gerealiseerde resultaten Toe te rekenen aan: |
30.994 | 31.636 | |
| Aandeelhouders | 30.575 | 31.237 | |
| Minderheidsbelangen | 419 | 399 | |
| Totaal gerealiseerde en niet-gerealiseerde resultaten | 30.994 | 31.636 | |
| Totaal gerealiseerde en niet-gerealiseerde resultaten voor het boekjaar toe te rekenen aan | |||
| aandeelhouders van de onderneming: | |||
| Uit voortgezette bedrijfsactiviteiten | 30.952 | 31.237 | |
| Uit beëindigde bedrijfsactiviteiten | 13 | -377 | 0 |
| Totaal gerealiseerde en niet-gerealiseerde resultaten voor de aandeelhouders | 30.575 | 31.237 |
De niet-gerealiseerde wisselkoersverschillen van -11,6 miljoen euro in 2018 (2017: -16,5 miljoen euro) worden voornamelijk veroorzaakt door de verzwakking van de Braziliaanse real ten opzichte van de euro in 2018 en 2017.
| (x 1.000 euro) | Toelichting | 2018 | 2017 |
|---|---|---|---|
| Vaste activa | 483.046 | 427.617 | |
| Immateriële vaste activa | 15 | 391.388 | 344.495 |
| Materiële vaste activa | 16 | 73.439 | 69.535 |
| Financiële vaste activa | 17 | 2.158 | 2.232 |
| Latente belastingen | 18 | 16.061 | 11.355 |
| Vlottende activa | 199.726 | 166.430 | |
| Voorraden | 19 | 74.658 | 62.865 |
| Handelsvorderingen | 20 | 38.289 | 32.220 |
| Overige vorderingen | 20 | 9.200 | 10.574 |
| Geldmiddelen en kasequivalenten | 20 | 77.579 | 60.771 |
| Totaal activa | 682.772 | 594.047 | |
| Eigen vermogen | 21 | 209.716 | 184.881 |
| Eigen vermogen (moedermaatschappij) | 205.841 | 181.398 | |
| Minderheidsbelangen | 3.875 | 3.483 | |
| Langlopende verplichtingen | 285.250 | 300.925 | |
| Langlopende voorzieningen | 22 | 13.759 | 12.476 |
| Pensioenverplichtingen | 23 | 5.183 | 4.733 |
| Latente belastingen | 18 | 259 | 198 |
| Financiële schulden | 24 | 265.917 | 283.518 |
| Financiële instrumenten | 24 | 131 | 0 |
| Kortlopende verplichtingen | 187.806 | 108.241 | |
| Financiële schulden | 24 | 63.955 | 13.450 |
| Handelsschulden | 25 | 63.918 | 58.950 |
| Kortlopende winstbelasting- en personeelsverplichtingen | 18 | 31.395 | 27.168 |
| Overige kortlopende schulden | 26 | 28.538 | 8.673 |
| Totaal verplichtingen | 473.056 | 409.166 | |
| Totaal eigen vermogen en verplichtingen | 682.772 | 594.047 |
| Aandelen | Over | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| kapitaal & | Overige | Eigen | gedragen | Minderheids | Totaal eigen | |||
| (x 1.000 euro) | Toelichting | agio | reserves -218.174 |
aandelen -18.823 |
winst -175.063 |
Totaal | belangen | vermogen |
| Saldo per 1 januari 2017 | 561.852 | 149.792 | 3.083 | 152.875 | ||||
| Resultaat van de periode | 0 | 0 | 0 | 46.658 | 46.658 | 389 | 47.047 | |
| Niet-gerealiseerd resultaat | 0 | -15.422 | 0 | 0 | -15.422 | 10 | -15.411 | |
| Totaalresultaat van de | ||||||||
| periode | 0 | -15.422 | 0 | 46.658 | 31.236 | 399 | 31.636 | |
| Betaalbaar gesteld | ||||||||
| dividend | 21 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 |
| Op aandelen gebaseerde | ||||||||
| betalingen | 21 | 0 | 370 | 0 | 0 | 370 | 0 | 370 |
| Herclassificatie | -54.182 | 0 | 0 | 54.182 | 0 | 0 | 0 | |
| Saldo per | ||||||||
| 31 december 2017 | 507.670 | -233.226 | -18.823 | -74.223 | 181.398 | 3.483 | 184.881 | |
| Resultaat van de periode | 0 | 0 | 0 | 42.486 | 42.486 | 419 | 42.905 | |
| Niet-gerealiseerd resultaat | 0 | -11.884 | 0 | 0 | -11.884 | -27 | -11.911 | |
| Totaalresultaat van de | ||||||||
| periode | 0 | -11.884 | 0 | 42.486 | 30.602 | 392 | 30.994 | |
| Betaalbaar gesteld | ||||||||
| dividend | 21 | 0 | 0 | 0 | 0 | |||
| Op aandelen gebaseerde | -7.184 | -7.184 | -7.184 | |||||
| betalingen | 21 | 0 | 1.025 | 0 | 0 | 1.025 | 0 | 1.025 |
| Herclassificatie | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | |
| Saldo per | -244.085 | -18.823 | -38.921 |
| (x 1.000 euro) | Toelichting | 2018 | 2017 |
|---|---|---|---|
| Bedrijfsactiviteiten | |||
| Resultaat vóór belastingen uit voortgezette bedrijfsactiviteiten | 54.835 | 55.965 | |
| Resultaat vóór belastingen uit beëindigde bedrijfsactiviteiten | -377 | 0 | |
| Betaalde belastingen | -11.928 | 3.398 | |
| Aanpassing voor financiële elementen | 18.636 | 18.643 | |
| Totale aanpassingen voor niet-kasstromen | 19.837 | 16.169 | |
| Totale wijzigingen in werkkapitaal | -7.727 | -9.927 | |
| Totale kasstroom uit bedrijfsactiviteiten | 73.278 | 84.247 | |
| Investeringsactiviteiten | |||
| Investeringsuitgaven | -15.694 | -10.032 | |
| Ontvangsten voor verkochte participaties | 0 | 6.400 | |
| Betalingen voor bestaande participaties (nabetalingen) en nieuwe participaties | -38.917 | -8.109 | |
| Totale kasstroom uit investeringsactiviteiten | -54.611 | -11.741 | |
| Financieringsactiviteiten | -7.174 | ||
| Dividend | 0 | ||
| Opgenomen financiering | 24 | 71.624 -44.290 |
122.193 -398.023 |
| Aflossing op leningen | 24 | ||
| Ontvangen rente | 643 -19.014 |
3.154 -31.713 |
|
| Betaalde rente | -304.391 | ||
| Totale kasstroom uit financieringsactiviteiten | 1.789 | ||
| Totale netto kasstromen van de periode | 20.456 | -231.885 | |
| Geldmiddelen en equivalenten – begin van de periode | 60.771 | 295.585 | |
| Winsten of (verliezen) uit wisselkoersverschillen | -3.648 | -2.929 | |
| Geldmiddelen en equivalenten – einde van de periode | 77.579 | 60.771 | |
| Wijzigingen in geldmiddelen en equivalenten | 20.456 | -231.885 | |
| Netto kasstromen beëindigde activiteiten | |||
| Totale kasstroom uit bedrijfsactiviteiten | -377 | 0 | |
| Totale kasstroom uit investeringsactiviteiten | 0 | 0 | |
| Totale kasstroom uit financieringsactiviteiten | 0 | 0 | |
| Totale netto kasstromen beëindigde activiteiten | -377 | 0 |
In april 2016 is door het Raad van Bestuur besloten om Bellevue Pharmacy te sluiten. De kasstromen van Bellevue Pharmacy zijn in 2018 geclassificeerd onder de netto kasstromen voor beëindigde activiteiten en zijn gerelateerd aan beperkte bijkomende kosten voor Bellevue Pharmacy.
De 'aanpassing voor financiële elementen' heeft betrekking op de betaalde en ontvangen interesten en op andere financiële kosten en opbrengsten die geen kasstromen zijn, zoals de herwaardering van de financiële instrumenten. De 'totale aanpassingen voor niet-kasstromen' heeft met name betrekking op de afschrijvingen en wijzigingen in voorzieningen. De 'totale wijzigingen in werkkapitaal' betreft bewegingen in de voorraden, handelsdebiteuren en crediteuren, overige vorderingen en schulden en alle andere balanselementen die deel uitmaken van het werkkapitaal. Voormelde wijzigingen worden zo nodig aangepast voor niet-kasstromen zoals hierboven weergegeven, omrekeningsverschillen en wijzigingen in de consolidatiekring.
Fagron is een toonaangevende mondiale onderneming actief in farmaceutische bereidingen en richt zich op het leveren van gepersonaliseerde farmaceutische zorg aan ziekenhuizen, apotheken, klinieken en patiënten in 35 landen wereldwijd.
De Belgische vennootschap Fagron NV is gevestigd op het adres Venecoweg 20A, 9810 Nazareth, België. Het ondernemingsnummer is BE 0890 535 026. De operationele activiteiten van Fagron worden aangestuurd vanuit de Nederlandse vennootschap Fagron BV. Het hoofdkantoor van Fagron BV is gevestigd in Rotterdam.
De aandelen van Fagron NV zijn genoteerd aan Euronext Brussels en Euronext Amsterdam.
Deze geconsolideerde jaarrekening is op 11 april 2019 door de Raad van Bestuur goedgekeurd voor publicatie.
De belangrijkste waarderingsregels die zijn toegepast bij de opstelling van deze geconsolideerde jaarrekening worden hieronder uiteengezet. Deze grondslagen zijn consistent toegepast door alle geconsolideerde entiteiten, inclusief dochterondernemingen, op alle gepresenteerde jaren, tenzij anders vermeld.
De geconsolideerde jaarrekening van Fagron is opgesteld in overeenstemming met de Internationale Financiële Rapportering Standaarden (IFRS) zoals aanvaard door de Europese Unie (EU). De geconsolideerde jaarrekening is opgesteld op basis van de historische kostprijsgrondslag, met uitzondering van financiële afgeleide instrumenten en voorwaardelijke vergoedingsovereenkomst welke tegen reële waarde worden opgenomen.
De geconsolideerde jaarrekeningen van Fagron NV en haar dochterondernemingen voor het volledige jaar 2018 zijn opgesteld op basis van continuïteit, wat inhoudt dat ervan uitgegaan wordt dat de onderneming aan haar verplichtingen kan blijven voldoen wanneer deze opeisbaar worden in de nabije toekomst.
De volgende wijzigingen aan standaarden en interpretaties zijn voor het eerst verplicht van toepassing voor het boekjaar startend op 1 januari 2018 en zijn goedgekeurd door de EU.
| IFRS 9 Financiële | In juli 2014 heeft de IASB de definitieve versie van IFRS 9 | Fagron heeft vastgesteld dat de toepassing van |
|---|---|---|
| instrumenten | Financiële instrumenten uitgegeven die IAS 39 en alle vorige | deze standaard een effect heeft op de classifi |
| 1 januari 2018 | versies van IFRS 9 vervangt. IFRS 9 brengt alle drie de | catie van financiële instrumenten en de waarde |
| aspecten van het project voor financiële instrumenten | vermindering van financiële activa. Wijzigingen | |
| samen: classificatie en waardering, bijzondere waarde | gerelateerd aan classificatie hebben geen | |
| vermindering en hedge accounting. IFRS 9 is van toepassing | impact op waardering van de financiële instru | |
| voor boekjaren die beginnen op of na 1 januari 2018 waarbij | menten en hierdoor zijn er geen aanpassingen | |
| eerdere toepassing is toegestaan. Met uitzondering van | gemaakt aan de openingsbalans. Fagron past | |
| hedge accounting is een retroactieve toepassing vereist, | de IFRS 9 "simplified approach" methode toe | |
| maar het verstrekken van vergelijkende informatie is niet | om de verwachte krediet verliezen te waarderen | |
| verplicht. Voor hedge accounting worden de vereisten | welke gebruik maakt van de 'lifetime expected | |
| doorgaans proactief toegepast, met enkele beperkte uitzon | loss allowance' voor alle handelsvorderingen. | |
| deringen. | Het nieuwe model heeft geen significante | |
| Deze standaard, die financiële instrumenten aan zowel | impact gehad op de methodologie die binnen | |
| activa- als passivazijde betreft, beschrijft de voorwaarden | de Fagron Groep wordt gebruikt. De vergelij | |
| voor opname, classificatie en vervreemding van dit soort | kende cijfers zijn hiermee overeenkomstig niet | |
| instrumenten, evenals de toegelaten waarderingsmethoden. | aangepast. | |
| IFRS 15 Opbrengsten uit | De IASB en FASB hebben gezamenlijk een standaard gepubli | Fagron heeft een analyse uitgevoerd op de |
| contracten aangegaan | ceerd betreffende de opname van opbrengsten uit | vergelijkende cijfers van 2017. Hierbij is enkel de |
| met klanten | contracten aangegaan met klanten. De standaard zal resul | presentatie van de cijfers aangepast. De omzet |
| 1 januari 2018 | teren in een betere financiële verslaggeving van opbrengsten | en de bedrijfskosten (diensten en diverse |
| en een betere globale vergelijkbaarheid van de opbrengsten | goederen) zijn verlaagd met 3,4 miljoen euro. | |
| die gerapporteerd worden in de jaarrekening. Entiteiten die | De "full retrospective" methode is toegepast | |
| IFRS toepassen zijn verplicht deze standaard toe te passen. | nadat uit de analyse is gebleken dat voor een | |
| aantal contracten bepaalde kosten netto van de | ||
| omzet dienen te worden gepresenteerd. | ||
| Wijzigingen aan IFRS 15 | Deze wijzigingen verduidelijken de identificatie van de | Zie "IFRS 15 Opbrengsten uit contracten |
| Opbrengsten uit | verschillende uitvoeringsverplichtingen, het boekhoud | aangegaan met klanten" |
| contracten aangegaan | kundig verwerken van licenties die verband houden met intel | |
| met klanten – | lectuele eigendom en de verschillen tussen principaal en | |
| verduidelijking | agent verhoudingen. De wijziging bevat ook verduidelijkende | |
| 1 januari 2018 | voorbeelden. | |
| IFRIC 22 Transacties | Deze interpretatie heeft betrekking op transacties in vreemde | Fagron heeft vastgesteld dat de toepassing van |
| uitgedrukt in vreemde | munten of gedeelten van transacties in vreemde munten | deze standaard geen materieel effect heeft op |
| munten en | waarvan de vooruitbetaling uitgedrukt is een vreemde munt. | de geconsolideerde jaarrekening. |
| vooruitbetalingen | De interpretatie bevat bijkomende informatie wanneer er één | |
| 1 januari 2018 | enkele betaling/ontvangst plaatsvindt evenals wanneer er | |
| meerdere betalingen/ontvangsten plaatsvinden. | ||
| De bedoeling van deze interpretatie is om de huidige diver | ||
| siteit in het verwerken van deze transacties te reduceren. | ||
| Jaarlijkse verbeteringen | Toepasbaar op de standaarden waarbij de veranderingen in | Fagron heeft vastgesteld dat de toepassing van |
| aan IFRS standaarden | IFRS 1 en IAS 28 in werking treden vanaf 1 januari 2018 en de | deze standaarden geen materieel effect heeft |
| 2014-2016 | veranderingen in IFRS 12 toepasbaar zullen zijn vanaf 1 januari | op de geconsolideerde jaarrekening. |
| 1 januari 2018 | 2017. De verbeteringen bestaan uitverduidelijkingen | |
| aangaande het toepassingsgebied van IFRS 12 'Toelichting | ||
| van belangen in andere entiteiten' Deze aanpassingen dienen | ||
| retrospectief toegepast te worden voor het boekjaar startend | ||
| op 1 januari 2017. | ||
| Wijzigingen aan IFRS 2 | De wijziging verduidelijkt de waarderingsmethode voor in | Fagron heeft vastgesteld dat de toepassing van |
| Op aandelen gebaseerde | geldmiddelen afgewikkelde, op aandelen gebaseerde | deze standaard geen materieel effect heeft op |
| betalingen | betalingstransacties en de boekhoudkundige verwerking van | de geconsolideerde jaarrekening. |
| 1 januari 2018 | aanpassingen van de betalingstransactie van in geldmid | |
| delen afgewikkelde naar in eigen vermogensinstrumenten op | ||
| aandelen gebaseerde betalingstransacties. Tevens voorziet | ||
| de wijziging in een afwijking van de IFRS 2 principes om een | ||
| betalingstransactie waarbij de werkgever een gedeelte van | ||
| de betaling dient in te houden voor fiscale redenen en dit te | ||
| moeten uitbetalen aan de fiscale autoriteiten te beschouwen | ||
| als een in eigen vermogensinstrumenten op aandelen | ||
| gebaseerde betalingstransactie. |
De volgende nieuwe standaarden, wijzigingen aan standaarden en interpretaties zijn uitgebracht en goedgekeurd door de EU, maar zijn nog niet voor het eerst verplicht van toepassing voor het boekjaar startend op 1 januari 2018.
IFRS 16 Leaseovereenkomsten 1 januari 2019
De standaard vervangt de huidige standaard, IAS 17, en is een grote verandering in de boekhoudkundige verwerking van leaseovereenkomsten door de leasingnemer. Volgens IAS 17 moest de leasingnemer een onderscheid maken tussen een financiële leasing (op te nemen in de balans) en een operationele leasing (dient niet opgenomen te worden in de balans). IFRS 16 daarentegen verplicht de leasingnemer een schuld te erkennen op de balans gelijk aan de toekomstige leasebetalingen en een right-of-use asset voor vrijwel alle leaseovereenkomsten. Voor leasinggevers blijft de boekhoudkundige verwerking bijna geheel hetzelfde. De IASB heeft echter de definitie van een lease aangepast (alsmede de artikelen betreffende de combinatie en segregatie van overeenkomsten), waardoor leasinggevers ook beïnvloedt worden door de nieuwe standaard. Volgens IFRS 16 bezit een overeenkomst een lease als de overeenkomst een recht tot controle van een geïdentificeerd actief bezit voor een bepaalde periode in ruil voor een vergoeding.
Fagron heeft vastgesteld dat de toepassing van deze standaard een materieel effect zal hebben op de geconsolideerde jaarrekening. Fagron zal de 'modified retrospective' methode waarbij de lease verplichting en right-of-use asset gelijk zijn. Fagron kiest voor het gebruik van de vrijstellingen voor leaseovereenkomsten waarbij de lease termijn eindigt binnen 12 maanden na de datum van eerste toepassing en leaseovereenkomsten waarbij de onderliggende activa een lage waarde heeft. Op balansdatum heeft Fagron niet-annuleerbare operationele leases van 43 miljoen euro, waarop deels de vrijstellingen kunnen worden toegepast. Fagron verwacht right-of-use assets en lease verplichtingen van circa 38 miljoen euro te erkennen op 1 januari 2019. De verwachting is dat het nettoresultaat zal afnemen met circa 1 miljoen euro als gevolg van de toepassing van de nieuwe regelgeving. Fagron verwacht dat REBITDA zal stijgen met circa 7 miljoen euro aangezien de operationele lease betalingen hiervoor onderdeel waren van de REBITDA maar de afschrijvingen en interesten gerelateerd aan de lease verplichting hier geen onderdeel van zijn. Fagron heeft vastgesteld dat de toepassing van deze standaard geen materieel effect heeft op
Wijzigingen aan IFRS 9 Voorafbetalingsmogelijkheden met negatieve compensatie 1 januari 2019 Amendement dat bedrijven toelaat bepaalde vooraf betaalbare financiële activa met zogenaamde negatieve compensatie te waarderen aan geamortiseerde kostprijs of tegen reële waarde via niet gerealiseerde resultaten, in plaats van aan reële waarde door winst of verlies, omdat deze anders de SPPI-test niet zouden doorstaan. Daarbovenop licht dit amendement een aspect van de boekhoudkundige behandeling van een wijziging aan een financieel passief toe. de geconsolideerde jaarrekening. IFRIC 23 Onzekerheid over de behandeling van inkomstbelastingen 1 januari 2019 Deze interpretatie verduidelijkt de boekhoudkundige behandeling van onzekerheden met betrekking tot inkomstenbelastingen. Deze interpretatie dient toegepast te worden voor de bepaling van belastbare winsten (belastingsverliezen), de belastbare basis, niet gebruikte belastingsverliezen, niet gebruikte belastingkredieten en belastingvoeten, in het geval dat er onzekerheid bestaat over de behandeling ervan onder IAS 12. Fagron zal vaststellen welke effecten deze aanpassingen hebben en zal deze verwerken indien van toepassing.
De volgende nieuwe standaarden, wijzigingen aan standaarden en interpretaties zijn uitgebracht, nog niet goedgekeurd door de EU en zijn nog niet voor het eerst verplicht van toepassing voor het boekjaar startend op 1 januari 2018.
| Gepubliceerd, nog niet goedgekeurd door de EU en nog niet verplicht | Geanticipeerde impact | |
|---|---|---|
| Wijzigingen aan IAS 28 Lange termijn belangen |
Verduidelijking met betrekking tot de behandeling van lange termijn belangen in een geassocieerde entiteit of joint |
Fagron zal vaststellen welke effecten deze aanpassingen hebben en zal deze verwerken |
| in geassocieerde | venture waarop de vermogensmutatiemethode niet wordt | indien van toepassing. |
| entiteiten en joint | toegepast, onder IFRS 9. Meer in het bijzonder, of de | |
| ventures | waardering en waardevermindering van dergelijke belangen | |
| 1 januari 2019 | zouden moeten gebeuren met behulp van IFRS 9, IAS 28 of een combinatie van beide. |
| Wijzigingen aan IAS 19 Planwijziging, inperking of afwikkeling 1 januari 2019 |
De wijzigingen vereisen dat een entiteit geactualiseerde veronderstellingen gebruikt om de huidige aan het dienstjaar toegerekende pensioenkosten en de netto-rentewaarde te bepalen voor de resterende periode na een wijziging, inperking of afwikkeling van het plan. Bovendien moet een entiteit in de winst- of verliesrekening als onderdeel van de |
Fagron zal vaststellen welke effecten deze aanpassingen hebben en zal deze verwerken indien van toepassing. |
|---|---|---|
| pensioenkosten van verstreken diensttijd of als een winst of verlies bij afwikkeling, elke vermindering in de opbrengst opnemen, zelfs als dat overschot niet eerder werd opgenomen vanwege de impact van het activaplafond. De wijzigingen zijn van invloed op elke entiteit die de voorwaarden of het lidmaatschap van een toegezegd pensioenregeling zodanig wijzigt dat er pensioenkosten van verstreken diensttijd of een winst of verlies bij de afwikkeling zijn. |
||
| Wijzigingen aan IFRS 3 Bedrijfscombinaties 1 januari 2020 |
Deze wijzigingen herzien de definitie van 'een bedrijf'. De nieuwe richtlijn biedt een kader om te evalueren wanneer er een input en een substantief proces aanwezig zijn (inclusief voor startende bedrijven die nog geen outputs hebben gegenereerd). Om een bedrijf zonder output te zijn, moet er nu een georganiseerd personeelsbestand zijn. De veranderingen in de definitie van een bedrijf zullen er waarschijnlijk toe leiden dat meer overnames worden beschouwd als 'acquisities van activa' in alle sectoren, maar in het bijzonder in de vastgoed-, farmaceutische- en petrochemiche sectoren. Toepassing van de wijzigingen zal ook van invloed zijn op de verwerking van desinvesterings verrichtingen. |
Fagron zal vaststellen welke effecten deze aanpassingen hebben en zal deze verwerken indien van toepassing. |
| Wijzigingen aan de definitie van 'materieel' in IAS 1 en IAS 8 1 januari 2020 |
De wijzigingen verduidelijken de definitie van 'materieel' en verhogen de consistentie tussen de IFRS. Het amendement verduidelijkt dat de verwijzing naar onduidelijke informatie betrekking heeft op situaties waarin het effect vergelijkbaar is met het weglaten of verkeerd weergeven van die informatie. Er staat eveneens in dat een entiteit materialiteit beoordeelt in de context van de financiële overzichten als geheel. Verder verduidelijkt de wijziging ook de betekenis van 'primaire gebruikers van financiële overzichten voor algemene doeleinden aan wie die financiële overzichten zijn gericht', door ze te definiëren als 'bestaande en potentiële beleggers, kredietverstrekkers en andere schuldeisers' die een beroep moeten doen op de jaarrekening om een groot deel van de financiële informatie die ze nodig hebben ook te verkrijgen. De wijzigingen zullen naar verwachting geen significante invloed hebben op het opstellen van de jaarrekening. |
Fagron heeft vastgesteld dat de toepassing van deze wijzigingen aan deze standaarden geen materieel effect heeft op de geconsolideerde jaarrekening. |
| Fagron heeft vastgesteld dat de toepassing van deze standaard geen materieel effect heeft op |
|---|
| Fagron heeft vastgesteld dat de toepassing van |
| deze standaard geen materieel effect heeft op |
| Fagron heeft vastgesteld dat de toepassing van |
| deze standaard geen materieel effect heeft op |
De andere nieuwe standaarden, wijzigingen van standaarden en interpretaties die gepubliceerd werden maar nog niet verplicht van toepassing zijn voor dit boekjaar startend op 1 januari 2018, zijn niet van toepassing voor Fagron.
De geconsolideerde jaarrekening omvat Fagron en haar dochterondernemingen. Dochterondernemingen zijn entiteiten waarover de Groep zeggenschap heeft. De Groep heeft zeggenschap over een entiteit wanneer de Groep macht heeft over de entiteit en blootgesteld is aan, of recht heeft op, variabele inkomsten van de entiteit en de mogelijkheid heeft om zijn macht uit te oefenen ten einde de hoogte van de variabele inkomsten te beïnvloeden. Dochterondernemingen worden volledig geconsolideerd vanaf de datum waarop de controle wordt overgedragen naar Fagron. Ze worden niet langer geconsolideerd vanaf de datum waarop Fagron niet langer de controle heeft.
Elke voorwaardelijke vergoedingsovereenkomst aangegaan door de Groep wordt gewaardeerd op reële waarde op de acquisitiedatum. Wijzigingen in de reële waarde van de voorwaardelijke vergoedingsovereenkomst zijnde een bezitting of schuld wordt gewaardeerd in overeenstemming met IFRS 9 en in de resultatenrekening opgenomen. Voorwaardelijke vergoedingsovereenkomsten die als eigen vermogen zijn geclassificeerd worden niet geherwaardeerd en afwikkeling van de verplichtingen wordt geboekt via het eigen vermogen.
Een overname wordt geboekt volgens de overnamemethode. De kostprijs van een overname wordt gemeten als de reële waarde van de gegeven activa, de uitgegeven aandelen en de aangegane verplichtingen op de datum van de ruil. Overgenomen identificeerbare activa en aangegane verplichtingen en voorwaardelijke verplichtingen in een bedrijfscombinatie worden aanvankelijk gewaardeerd tegen hun reële waarde op de overnamedatum. Voor elke bedrijfscombinatie waardeert Fagron enig minderheidsbelang in de overgenomen partij tegen reële waarde of tegen het evenredige deel in de identificeerbare netto activa van de overgenomen partij. De reeds gemaakte overnamekosten worden als lasten verwerkt. Het positieve verschil tussen de kostprijs van een overname en de reële waarde van het aandeel van Fagron in de netto identificeerbare activa van de verworven dochteronderneming op de overnamedatum vormt een goodwill en wordt als een actief opgenomen.
Intragroepstransacties, intragroepssaldi en niet-gerealiseerde winsten op verrichtingen tussen groepsondernemingen worden geëlimineerd. Niet-gerealiseerde verliezen worden eveneens geëlimineerd, maar worden beschouwd als een indicator voor een bijzondere waardevermindering. Grondslagen voor financiële verslaggeving van dochterondernemingen zijn waar nodig gewijzigd om consistentie te verzekeren met de grondslagen die door Fagron zijn aangenomen.
Transacties met minderheidsbelangen die niet resulteren in een verlies van zeggenschap worden verwerkt als eigenvermogentransacties, namelijk als transacties met aandeelhouders in hun hoedanigheid van aandeelhouder. Voor aankopen uit minderheidsbelangen wordt het verschil tussen de prijs die betaald werd en het overeenstemmende verworven aandeel tegen de boekwaarde van de netto activa van de dochteronderneming opgenomen in het eigen vermogen. Winsten of verliezen uit de verkoop aan minderheidsbelangen worden ook opgenomen in het eigen vermogen.
Posten opgenomen in de financiële staten van alle entiteiten van Fagron worden gewaardeerd in de munt die het best aansluit bij de economische omgeving waarin de entiteit actief is ('de functionele valuta'). De geconsolideerde jaarrekening wordt gepresenteerd in euro, de presentatievaluta van Fagron. Om Fagron en elk van haar dochterondernemingen te consolideren, wordt de jaarrekening als volgt omgerekend:
Wisselkoersverschillen die voortvloeien uit de omrekening van de netto-investering in buitenlandse dochterondernemingen tegen de wisselkoers aan het einde van het jaar, worden opgenomen als onderdeel van het eigen vermogen onder 'Cumulatieve omrekeningsverschillen'.
Transacties in vreemde valuta worden omgerekend naar de functionele valuta aan de hand van de wisselkoersen die gelden op de transactiedatum. Winsten en verliezen uit wisselkoersverschillen die resulteren uit de afwikkeling van dergelijke transacties en uit de omrekening van monetaire activa en passiva in vreemde valuta tegen de wisselkoersen aan het einde van het jaar, worden opgenomen in de resultatenrekening.
| Balans | Resultatenrekening | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 2018 | 2017 | 2018 | 2017 | ||
| US-dollar | 1,145 | 1,199 | 1,181 | 1,129 | |
| Braziliaanse real | 4,444 | 3,973 | 4,306 | 3,603 | |
| Poolse zloty | 4,301 | 4,177 | 4,261 | 4,257 | |
| Zwitserse frank | 1,127 | 1,17 | 1,155 | 1,111 |
Vaste activa en groepen activa die worden afgestoten, worden opgenomen als vaste activa aangehouden voor verkoop als de boekwaarde hoofdzakelijk zal worden gerecupereerd door middel van een verkooptransactie dan wel via voortzetting van het gebruik van die activa.
Om te classificeren als vaste activa aangehouden voor verkoop dienen de volgende criteria conform IFRS 5 te zijn vervuld:
Indien Fagron zich heeft verbonden aan het plan een dochteronderneming te verkopen waardoor Fagron niet langer de controle heeft over deze dochteronderneming en er wordt voldaan aan de hierboven beschreven criteria, dan worden alle activa en verplichtingen van die dochteronderneming opgenomen als vaste activa aangehouden voor verkoop en verplichtingen gerelateerd aan activa aangehouden voor verkoop, ongeacht of Fagron een niet controlerend belang houdt na de verkoop.
Activa aangehouden voor verkoop en verplichtingen gerelateerd aan activa aangehouden voor verkoop (of groepen activa die worden afgestoten) worden gewaardeerd op de laagste waarde van de oorspronkelijke boekwaarde en de reële waarde minus de kosten om het actief te verkopen.
Een beëindigde bedrijfsactiviteit is een component van de Groep dat een afzonderlijke belangrijke bedrijfsactiviteit of geografisch bedrijfsgebied vertegenwoordigt, deel uitmaakt van een enkel coördinatieplan om een afzonderlijke belangrijke bedrijfsactiviteit of geografisch bedrijfsgebied af te stoten, of een dochteronderneming betreft die uitsluitend is overgenomen met de bedoeling te worden doorverkocht.
De classificatie als een beëindigde bedrijfsactiviteit zal plaatsvinden op de datum wanneer de transactie voldoet aan de voorwaarden om opgenomen te worden als aangehouden voor verkoop of wanneer een activiteit wordt afgestoten.
Wanneer een activiteit geclassificeerd is als een beëindigde bedrijfsactiviteit, zal het resultaat over de verslagperiode van beëindigde bedrijfsactiviteiten afzonderlijk gepresenteerd worden in de winst- en verliesrekening en in het overzicht van de gerealiseerde en niet-gerealiseerde resultaten.
In aanvulling van de vereisten voor de presentatie in de balans van groepen activa die worden afgestoten, worden vergelijkbare cijfers opgenomen in de winst- en verliesrekening en in het overzicht van de gerealiseerde en niet-gerealiseerde resultaten voor de presentatie van de resultaten van beëindigde bedrijfsactiviteiten. Bovendien worden de netto-kasstromen die toegerekend kunnen worden aan de bedrijfs-, investerings- en financieringsactiviteiten van de beëindigde bedrijfsactiviteiten afzonderlijk gepresenteerd.
Immateriële vaste activa worden gewaardeerd tegen kostprijs rekening houdend met cumulatieve afschrijvingen en bijzondere waardeverminderingen. Alle immateriële vaste activa worden getoetst op bijzondere waardevermindering wanneer er een aanwijzing bestaat dat het immaterieel actief mogelijk een bijzondere waardevermindering benodigt.
Goodwill vertegenwoordigt het positieve verschil tussen de kostprijs van een overname en de reële waarde van het aandeel van Fagron in de netto identificeerbare activa van de verworven dochteronderneming op de overnamedatum. Goodwill op overnames van dochterondernemingen wordt opgenomen in de immateriële vaste activa. Goodwill wordt minstens één keer per jaar getest op bijzondere waardeverminderingen (impairment), maar ook telkens als er een gebeurtenis plaatsvindt die daartoe aanleiding geeft. Goodwill wordt geboekt tegen kostprijs verminderd met de gecumuleerde bijzondere waardeverminderingen (impairment losses). Bijzondere waardeverminderingsverliezen op goodwill worden nooit terug gedraaid. Winsten en verliezen op de verkoop van een entiteit omvatten het geboekte bedrag aan goodwill dat betrekking heeft op de verkochte entiteit.
Immateriële vaste activa worden opgenomen tegen kostprijs op voorwaarde dat deze niet meer bedraagt dan de verstrekte economische waarde en de kostprijs niet meer bedraagt dan de realiseerbare waarde. Er zijn geen overige immateriële vaste activa met een onbeperkte gebruiksduur geïdentificeerd. De kosten van merken met een bepaalde gebruiksduur worden geactiveerd en lineair afgeschreven over een periode van 5 tot 7 jaar. Als een deel van de betaalde vergoeding voor een bedrijfscombinatie te maken heeft met handelsnamen, merknamen, formules en klantenbestanden, worden deze als immateriële vaste activa beschouwd.
Onderzoekskosten in verband met het vooruitzicht van het verwerven van nieuwe wetenschappelijke of technologische kennis en inzichten worden opgenomen als kosten op het moment waarop ze zich voordoen.
Ontwikkelingskosten worden gedefinieerd als kosten die worden gemaakt voor het ontwerp van nieuwe of aanzienlijk verbeterde producten en voor de processen vóór commerciële productie of gebruik. Ze worden gekapitaliseerd als, onder andere, de volgende criteria zijn vervuld:
Ontwikkelingskosten worden lineair afgeschreven over de periode van hun verwachte voordeel, die momenteel maximaal 5 jaar bedraagt. Afschrijving start op het moment dat deze activa klaar zijn voor ingebruikneming.
Intern gegenereerde unieke producten waaronder software waarover Fagron de controle heeft en waarvan verwacht wordt dat zij toekomstige economische voordelen zal genereren, worden gekapitaliseerd tegen de kosten die direct verband houden met de productie. De software wordt afgeschreven over de gebruiksduur die momenteel geraamd wordt op 5 jaar.
Verworven software wordt gekapitaliseerd tegen aanschafwaarde en vervolgens gewaardeerd tegen aanschafwaarde verminderd met geaccumuleerde afschrijvingen en bijzondere waardeverminderingsverliezen. De activa worden afgeschreven over de gebruiksduur die momenteel geraamd wordt op 5 jaar.
Activa die een onbeperkte gebruiksduur hebben, worden niet afgeschreven en worden jaarlijks getest op bijzondere waardeverminderingen. Activa die worden afgeschreven worden gecontroleerd op bijzondere waardeverminderingen wanneer gebeurtenissen of wijzigingen in de omstandigheden aangeven dat de boekwaarde mogelijk niet kan worden gerecupereerd. Er wordt een bijzonder waardeverminderingsverlies opgenomen voor het bedrag waarmee de boekwaarde van het actief zijn realiseerbare waarde overschrijdt. De realiseerbare waarde is de hoogste waarde van de reële waarde van een actief min de verkoopkosten en de bedrijfswaarde. Voor de beoordeling van bijzondere waardeverminderingen, worden de activa gegroepeerd op het laagste niveau waarvoor er onafhankelijke identificeerbare kasstromen zijn (kasstroomgenererende eenheden).
Materiële vaste activa worden gewaardeerd tegen de aankoopwaarde of de productiekosten, vermeerderd met direct toewijsbare kosten indien van toepassing. De afschrijving wordt pro rata temporis berekend op basis van de gebruiksduur van het actief, in overeenstemming met de volgende afschrijvingsparameters; voor inrichting en machines 3 tot 5 jaar en voor gebouwen tussen de 25 en 33 jaar. Over terreinen wordt niet afgeschreven.
Alle activa worden lineair afgeschreven gebaseerd op de verwachte economische levensduur. Wanneer een restwaarde mee in rekening wordt gebracht bij het berekenen van de afschrijvingen, dan wordt deze restwaarde jaarlijks opnieuw beoordeeld. Activa die zijn verworven in het kader van financiële leaseovereenkomsten worden afgeschreven over de economische gebruiksduur. Deze kan de duur van de leasing overschrijden als het vrij zeker is dat het eigendom verworven zal worden op het einde van de leasing.
Fagron deelt zijn niet-afgeleide financiële vaste activa op in de volgende categorieën: leningen en vorderingen en voor verkoop beschikbare financiële vaste activa. Het management bepaalt de indeling van zijn (niet-afgeleide) financiële vaste activa bij de eerste opname en beoordeelt opnieuw deze indeling op elke verslagdatum. De Groep heeft geen financiële vaste activa van de categorie die worden aangehouden tot einde looptijd en (niet-afgeleide) financiële vaste activa die tegen reële waarde worden gewaardeerd met verwerking van waardeveranderingen in de resultatenrekening. De financiële activa worden initieel gewaard tegen de reële waarde en daaropvolgend gewaardeerd tegen geamortiseerde kosten. Fagron maakt geen gebruik van afdwingbare master netting overeenkomsten.
Leningen en vorderingen zijn niet-afgeleide financiële vaste activa met vaste of vaststelbare betalingen die niet genoteerd zijn in een actieve markt en die niet bedoeld zijn om te worden verhandeld. Ze worden opgenomen in de vlottende activa, behalve degenen met een looptijd van meer dan 12 maanden na de balansdatum. Leningen en vorderingen worden geboekt tegen geamortiseerde kosten aan de hand van de effectieve-rente-methode.
Winstbelastingen zoals opgenomen in de resultatenrekening omvatten de inkomstenbelasting over het huidige jaar en latente belastingen. Inkomstenbelastingen over het huidige jaar omvatten de verwachte belastingverplichtingen op de belastbare inkomsten van Fagron voor het boekjaar, op basis van de belastingtarieven die van toepassing zijn op de balansdatum, en enige aanpassingen van vorige jaren. De winstbelasting als gevolg van dividenden wordt verantwoord op het moment dat een verplichting ontstaat om het dividend uit te betalen.
Latente belastingen worden opgenomen volgens de balansmethode en worden berekend op basis van de tijdelijke verschillen tussen de boekwaarde en de belastinggrondslag. Deze methode wordt toegepast op alle tijdelijke verschillen die ontstaan door investeringen in dochterondernemingen en geassocieerde deelnemingen, behalve op verschillen waarvan het tijdstip van afwikkeling van het tijdelijke verschil beheerst wordt door Fagron en waarvan het waarschijnlijk is dat het tijdelijke verschil in de nabije toekomst niet wordt teruggeboekt. De berekening wordt gebaseerd op de belastingtarieven die zijn ingevoerd of wezenlijk ingevoerd op de balansdatum en die naar verwachting van toepassing zullen zijn wanneer de betrokken latente belastingvordering gerealiseerd wordt of de latente belastingverplichting vereffend wordt. Volgens deze berekeningsmethode moet Fagron ook latente belastingen verwerken die verband houden met het verschil tussen de reële waarde van de netto verworven activa en hun fiscale boekwaarde die voortvloeit uit eventuele overnames. Latente belastingvorderingen zijn opgenomen voor zover het waarschijnlijk is dat de overgedragen fiscale verliezen in de nabije toekomst zullen worden verrekend. Latente belastingvorderingen worden volledig afgeschreven wanneer het niet langer waarschijnlijk is dat het overeenkomstige belastingvoordeel zal worden gerealiseerd.
Fagron zal belastingvorderingen en belastingverplichtingen salderen indien, en alleen als Fagron een in rechte afdwingbaar recht heeft om de opgenomen bedragen te salderen en ofwel (a) voornemens om te settelen op netto basis of (b) om het actief te realiseren en de verplichting simultaan te settelen.
Grondstoffen, hulpstoffen en handelsgoederen worden gewaardeerd tegen de aanschaffingswaarde volgens de FIFO-methode of de netto realiseerbare waarde op de balansdatum, indien deze lager is. Werk in uitvoering en gereed product worden gewaardeerd tegen de productiekostprijs. Hierin zijn naast de aankoopkosten van de grondstoffen en hulpstoffen ook de productiekosten en productie overheadkosten opgenomen die direct toewijsbaar zijn aan het afzonderlijke product of de afzonderlijke productgroep.
Handelsvorderingen worden aanvankelijk gewaardeerd tegen reële waarde. Voorzieningen worden getroffen op basis van het "lifetime expected loss allowance" voor alle klanten op op basis van historisch betaalgedrag.
Bij overdracht van handelsvorderingen aan een derde partij (door factoring) worden de handelsvorderingen niet meer op de balans erkend indien (1) het recht om kasstromen te ontvangen niet meer bestaat en (2) Fagron substantieel alle rechten en risico's heeft overgedragen.
Geldmiddelen en equivalenten omvatten contant ontvangen bedragen, deposito's die op verzoek terug betaalbaar zijn bij banken, andere kortlopende uiterst liquide beleggingen met een oorspronkelijke looptijd van drie maanden of minder, en worden bij de verwerving gewaardeerd tegen reële waarde en vervolgens geboekt tegen kostprijs. Aanpassingen aan de boekwaarde worden uitgevoerd wanneer de realiseerbare waarde op de balansdatum lager ligt dan de boekwaarde.
Gewone aandelen worden opgenomen binnen het eigen vermogen. De bijkomende kosten die direct kunnen worden toegerekend aan de uitgifte van nieuwe aandelen of opties worden in mindering gebracht op het eigen vermogen, na aftrek van belastingen.
Indien een onderneming van Fagron het aandelenkapitaal van Fagron (ingekochte eigen aandelen) koopt, wordt de betaalde vergoeding, inclusief enige direct toerekenbare bijkomende kosten (na aftrek van inkomstenbelastingen), in mindering gebracht op het eigen vermogen dat kan worden toegerekend aan de aandeelhouders van Fagron tot de aandelen zijn geannuleerd, opnieuw zijn uitgegeven of vervreemd. Indien dergelijke aandelen vervolgens worden verkocht of opnieuw worden uitgegeven, wordt enige ontvangen vergoeding, na aftrek van enige direct toerekenbare bijkomende transactiekosten en de daarmee verband houdende belastinggevolgen, opgenomen in het eigen vermogen dat aan de aandeelhouders van Fagron kan worden toegerekend.
Voorzieningen voor reorganisatiekosten, juridische vorderingen, het risico van verliezen of kosten die mogelijk kunnen voortvloeien uit persoonlijke zekerheden of een zekerheid die dient als garantie van crediteuren of verplichtingen ten aanzien van derden, uit verplichtingen om vaste activa te kopen of te verkopen, uit de afwikkeling van voltooide of ontvangen bestellingen, technische garanties die verband houden met verkopen of diensten die al door Fagron zijn voltooid, niet-opgeloste geschillen, boetes en sancties met betrekking tot belastingen, of ontslagvergoedingen worden opgenomen wanneer:
Voorzieningen voor reorganisatiekosten omvatten boetes voor de beëindiging van huurovereenkomsten en de betaling van ontslagvergoedingen aan werknemers. Voor toekomstige exploitatieverliezen worden geen voorzieningen opgenomen.
Het bedrag opgenomen als voorziening is de best mogelijke schatting op balansdatum van de uitgaven die vereist zijn om aan de bestaande verplichting te voldoen. De verdisconteringsvoet die gebruikt wordt om de contante waarde te bepalen weerspiegelt de huidige marktramingen van de tijdswaarde van geld en de risico's die specifiek zijn voor de verplichting.
Fagron beheert een vergoedingsregeling gebaseerd op aandelen waarbij in aandelen wordt uitbetaald. Het totale bedrag dat als kosten moet worden opgenomen over de definitieve verwervingsperiode wordt bepaald op basis van de reële waarde van de toegekende warranten of opties, zonder rekening te houden met de impact van enige voorwaarden voor de definitieve verwerving die onafhankelijk zijn van de markt (bijvoorbeeld winstgevendheid en nagestreefde omzetgroei). In de veronderstellingen over het aantal warranten of opties dat naar verwachting uitoefenbaar zal worden, wordt rekening gehouden met deze
voorwaarden die onafhankelijk zijn van de markt. Op elke balansdatum herziet Fagron zijn ramingen van het aantal warranten of opties die naar verwachting uitoefenbaar worden. Fagron neemt de eventuele impact van de herziening van de originele ramingen op in de resultatenrekening, en een overeenkomstige aanpassing aan het eigen vermogen over de resterende definitieve verwervingsperiode. De ontvangen opbrengst wordt, na aftrek van enige direct toerekenbare transactiekosten, opgenomen in de post kapitaal (nominale waarde) en uitgiftepremies wanneer de warranten worden uitgeoefend. De modaliteiten van de bestaande plannen werden dit jaar niet gewijzigd.
De ondernemingen van Fagron hebben verschillende pensioenplannen. De pensioenplannen worden gefinancierd via betalingen aan verzekeringsondernemingen, bepaald door periodieke actuariële berekeningen. Fagron beschikt zowel over toegezegd-pensioenregelingen als over toegezegd-bijdrageregelingen.
De verplichting die op de balans wordt opgenomen voor de toegezegd-pensioenregelingen is de actuele waarde van de toekomstige uitkeringsverplichtingen minus de reële waarde van de fondsbeleggingen. De verplichting wordt periodiek berekend door onafhankelijke actuarissen met behulp van de 'projected unit credit'-methode. De actuele waarde van de verplichting wordt bepaald door de geschatte toekomstige uitstromen van kasmiddelen te verdisconteren met behulp van rentevoeten van bedrijfsobligaties van hoge kwaliteit die zijn uitgedrukt in de valuta waarin de voordelen worden betaald, en die een resterende looptijd hebben die de voorwaarden van de gerelateerde pensioenverplichting benaderen.
Actuariële winsten en verliezen die voortvloeien uit ervaringsaanpassingen en wijzigingen in actuariële veronderstellingen worden direct, in de periode waarin ze zijn ontstaan, toegevoegd of onttrokken aan het eigen vermogen via niet-gerealiseerd resultaat.
Voor plannen met een vaste bijdrage doet Fagron betalingen aan verzekeringsmaatschappijen. Na betaling van de bijdragen heeft Fagron geen verdere verplichtingen. Bijdragen aan plannen met een vaste bijdrage worden opgenomen als kosten in de resultatenrekening wanneer ze zich voordoen.
Leningen worden aanvankelijk opgenomen tegen reële waarde, na aftrek van de gemaakte transactiekosten. Leningen worden vervolgens geboekt tegen geamortiseerde kosten; elk verschil tussen de opbrengst (na aftrek van de transactiekosten) en de aflossingswaarde wordt in de resultatenrekening opgenomen over de periode van de leningen met behulp van de effectieve-rente-methode. Leningen worden opgenomen bij de kortlopende verplichtingen tenzij Fagron een onvoorwaardelijk recht heeft om de afwikkeling van de verplichting tot ten minste 12 maanden na de balansdatum uit te stellen. Consultancy kosten voor de herfinanciering zijn een onderdeel van de financiële kosten.
Leaseovereenkomsten waarbij de lessor een significant deel van de risico's en voordelen van eigendom behoudt, worden ingedeeld als operationele leases. Betalingen in het kader van operationele leases worden lineair gespreid over de duur van de operationele lease.
Leaseovereenkomsten van vaste materiële activa waarbij Fagron vrijwel alle risico's en voordelen van eigendom heeft, worden ingedeeld als financiële leases. Financiële leases worden gekapitaliseerd bij het begin van de leaseovereenkomst aan de laagste van de reële waarde van het geleasede goed en de contante waarde van de minimale leasebetalingen. Elke leasebetaling wordt gespreid tussen de verplichting en financieringskosten om een constant bedrag op het uitstaande financieringssaldo te verkrijgen.
De overeenkomstige huurverplichtingen, na aftrek van financieringskosten, worden opgenomen in de langlopende (betaalbaar na 1 jaar) en kortlopende (betaalbaar binnen het jaar) leningen. Het rentegedeelte van de financieringskosten wordt opgenomen in de resultatenrekening over de leaseperiode, om een constant periodiek rentetarief te verkrijgen op het resterende saldo van de verplichting voor elke periode.
De materiële vaste activa die in het kader van financiële leases worden verworven, worden afgeschreven over de gebruiksduur van het actief. Deze kan de resterende duur van de leasing overschrijden als het vrij zeker is dat het eigendom verworven zal worden op het einde van de leasing.
Fagron gebruikt afgeleide financiële instrumenten om risico's te beperken met betrekking tot ongunstige schommelingen van interestpercentages en wisselkoersen. Er worden geen derivaten aangewend voor handelsdoeleinden.
Deze instrumenten worden opgenomen op de balans tegen reële waarde. De reële waarden worden onttrokken aan marktprijzen. Aangezien de derivatencontracten van Fagron niet voldoen aan de criteria bepaald in IFRS 9 om als afdekkingen te worden beschouwd, worden veranderingen in de reële waarde van derivaten opgenomen in de resultatenrekening.
Fagron hanteert het vijfstappen-model om opbrengsten te erkennen die volgen uit verkopen aan klanten. De opbrengst wordt erkend tegen de waarde die we verwachten te ontvangen voor de levering van de goederen of diensten. Eventuele verplichtingen gerelateerd aan deze verkopen worden hier in mindering op gebracht. Contracten voor het verkopen van goederen aan klanten hebben slechts één prestatie verplichting.
Verkopen van goederen worden opgenomen wanneer de controle over de goederen overgedragen is aan de klant, de klant de goederen heeft aanvaard en de inbaarheid van de gerelateerde vorderingen waarschijnlijk is. Dit is normaliter het geval op moment van levering van de goederen. Verkopen van diensten worden opgenomen in de verslagperiode waarin de diensten zijn geleverd. De verkopen van softwarepakketten uit voorraad worden als opbrengst opgenomen bij levering. De inkomsten die verband houden met softwareonderhoudscontracten worden opgenomen over de termijn van het contract.
IFRS 8 definieert een operationeel segment als:
Fagron bepaalt en presenteert operationele segmenten op basis van de informatie die intern wordt verstrekt aan het Directiecomité, het besluitvormende orgaan van Fagron in 2018. Een operationeel segment is een groep van activa en activiteiten die zich bezighouden met het leveren van producten of diensten die de basis vormen van de interne rapportering aan het Directiecomité van Fagron.
De rapportagestructuur en presentatie van de financiële resultaten per segment van Fagron zijn in lijn met de wijze waarop de onderneming wordt aangestuurd. De financiële informatie van de Fagron segmenten verstrekt aan het Directiecomité is opgesplitst in Fagron Europa, Fagron Noord-Amerika, Fagron Zuid-Amerika en HL Technology.
Fagron presenteert de winst en (verwaterde) winst per aandeel (WPA) voor reguliere aandelen. De winst per aandeel wordt gecalculeerd door de winst of verlies van de periode, toerekenbaar aan houders van gewone aandelen, te delen door de som van het gewogen gemiddelde aantal uitstaande reguliere aandelen gedurende de periode. Dividenduitkering aan aandeelhouders wordt als schuld opgenomen in de jaarrekening in de periode waarin het dividend is goedgekeurd door de aandeelhouders.
Voor de berekening van de verwaterde WPA wordt de winst of het verlies over de periode, toerekenbaar aan houders van gewone aandelen, gecorrigeerd voor de effecten van alle verwaterende potentiële aandelen, gedeeld door de som van het gewogen gemiddelde aantal uitstaande reguliere aandelen, gebruikt in de basis WPA berekening en het gewogen gemiddelde aantal aandelen dat zou worden uitgegeven bij de conversie van alle verwaterende potentiële gewone aandelen in gewone aandelen.
Een adequate en betrouwbare financiële verslaggeving is uitermate belangrijk voor zowel de interne management rapportage, als voor de externe verslaglegging. Hiertoe zijn binnen Fagron groepsbrede rapportage richtlijnen opgesteld, gebaseerd op IFRS en de interne informatiebehoeften.
Risicobeheer is zeer belangrijk voor Fagron, om zodoende de lange-termijn ondernemingsdoelstellingen en de waardecreatie van de onderneming veilig te stellen. Het beleid van Fagron is erop gericht om de belangrijkste risico's te identificeren, om plannen uit te werken ter preventie en voor het beheer van deze risico's, en om maatregelen te voorzien om de gevolgen te beperken wanneer deze risico's zich daadwerkelijk zouden voordoen. Desondanks is het onmogelijk voor Fagron om een sluitende garantie te leveren dat deze risico's zich niet kunnen voordoen of dat ze zonder gevolgen blijven wanneer ze zich toch zouden voordoen.
Alle entiteiten stellen periodiek op vaste momenten bedrijfsplanningen, budgetten en tussentijdse forecasts op. Periodiek vinden besprekingen plaats met het management van de entiteiten over de algehele gang van zaken, waaronder de realisatie en haalbaarheid van de afgegeven forecasts en strategische keuzes. Op het gebied van fiscale regelgeving maakt Fagron gebruik van de mogelijkheden die de fiscale wet- en regelgeving biedt, zonder onnodige risico's te lopen. Fagron heeft hierbij ondersteuning van externe fiscale adviseurs.
Naast strategische en operationele risico's is Fagron ook onderhevig aan diverse financiële risico's. Ten behoeve van de operationele gang van zaken staan de volgende kredietfaciliteiten ter beschikking van Fagron.
Op 16 december 2014, heeft Fagron NV de kredietfaciliteit met een oorspronkelijk bedrag van 150 miljoen euro en een looptijd tot juli 2017 gewijzigd en verlengd. De gewijzigde multi currency faciliteit van 220 miljoen euro kreeg een looptijd tot december 2019 met twee extensie opties van één jaar via een consortium van bestaande en nieuwe internationale banken. In 2016 is deze faciliteit verlengd tot april 2021 door gebruik te maken van de extensie opties. In Augustus 2018 is de omvang van de faciliteit verder verhoogd van 220 miljoen euro naar 245 miljoen euro.
De financiële convenanten werden in 2016 opnieuw vastgesteld om Fagron extra ruimte te geven ten opzichte van de oorspronkelijke niveaus van de financiële convenanten. De extra ruimte van de financiële convenanten daalde met elke testperiode van zes maanden, tot en met de testperiode eindigend op 30 juni 2018. Bij elke testperiode die eindigt na 30 juni 2018 keren de niveaus van beide financiële convenanten terug naar de oorspronkelijke niveaus. Eind 2018 zijn de oorspronkelijke financiële convenanten weer van kracht. Tevens dient het totaal van de EBITDA, berekend als zijnde resultaat voor rente, belastingen, afschrijvingen en bijzondere waardeverminderingen van de Garanten minimaal 70 procent van het geconsolideerde EBITDA van de totale Groep te zijn.
In het laatste kwartaal van 2017 is Fagron met een syndicaat van banken een geldlening (term loan) overeengekomen voor 80 miljoen euro. De looptijd van deze lening is gelijk aan de multi currency faciliteit en heeft een vervaldatum in april 2021. De aflossing vindt plaats op einde looptijd en de afspraken inzake financiële convenanten zijn gelijk aan die van de multi currency faciliteit.
Fagron NV heeft een reeks van onderhandse leningen geplaatst krachtens een leningsovereenkomst gedateerd op 15 april 2014 bestaande uit 45,0 miljoen US-dollar 4,15% Serie A Senior Notes met een looptijd tot 15 april 2017, 22,5 miljoen euro 3,55% Serie B Senior Notes met een looptijd tot 15 april 2017, 15,0 miljoen euro 4,04% Serie C Senior Notes met een looptijd tot 15 april 2019, 5,0 miljoen euro Floating Rate Serie D Senior Notes met een looptijd tot 15 april 2019, 20,0 miljoen US-dollar 5,07% Serie E Senior Notes met een looptijd tot 15 april 2019 en 60,0 miljoen US-dollar 5,78% Senior Notes Series F met een looptijd tot 15 april 2021. De Serie A Senior Notes en de Serie B Senior Notes zijn in 2017 volledig afgelost.
De overeenkomst gedateerd op 15 april 2014 is in 2016 gewijzigd als gevolg van de lange termijn waiver van 5 mei 2016. De belangrijkste convenanten van deze kredietfaciliteit zijn de netto financiële schuld/recurrente EBITDA-ratio en de recurrente EBITDA/netto rentelasten-ratio. De financiële convenanten werden opnieuw vastgesteld om Fagron extra ruimte te geven ten opzichte van de oorspronkelijke niveaus van de financiële convenanten. De extra ruimte van de financiële convenanten daalde met elke testperiode van zes maanden, tot en met de testperiode eindigend op 30 juni 2018. Bij elke testperiode die eindigt na 30 juni 2018 keren de niveaus van beide financiële convenanten terug naar de oorspronkelijke niveaus. Tevens dient het totaal van de EBITDA, berekend als zijnde resultaat voor rente, belastingen, afschrijvingen en bijzondere waardeverminderingen van de Garanten minimaal 70 procent van het geconsolideerde EBITDA van de totale Groep te zijn.
| Netto | ||
|---|---|---|
| financiële | REBITDA/ | |
| schuld/ | netto | |
| Test periode | REBITDA | rentelasten |
| Na 30 juni 2018 | Max. 3,25x | Min. 4,00x |
Per einde 2018 was een bedrag van 131 miljoen euro opgenomen onder de multi currency faciliteit (2017: 114 miljoen euro).
De doelstellingen van de Groep in het beheren van kapitaal zijn om:
Om de kapitaalstructuur te behouden of aan te passen kan de Groep het bedrag aan betaalbaar gesteld dividend (zie toelichting 21) aanpassen, nieuwe aandelen uitgeven of activa verkopen om de schuldpositie te verlagen.
Onder voorwaarden van de grootste kredietfaciliteiten moet de Groep voldoen aan de volgende financiële convenanten:
Fagron hanteert een dividendbeleid dat rekening houdt met de winstgevendheid van de onderneming en de onderliggende groei, evenals met de kapitaalvereisten en kasstromen, en waarbij voldoende liquiditeit behouden wordt om de buy-andbuild-strategie te volgen. Hierbij verwacht Fagron het grootste deel van haar vrije kasstroom in de komende jaren opnieuw te investeren en een relatief laag, gestaag stijgend niveau van dividenden aan haar aandeelhouders uit te betalen.
Fagron beheert de kas- en financieringsstromen en de hieruit voortvloeiende risico's middels een groepsbreed treasury beleid. Om de vermogenspositie te optimaliseren en de daaraan gerelateerde rentelasten tot het minimale te beperken, worden de kasstromen van de ondernemingen zo veel mogelijk gecentraliseerd in een cash pool. Fagron heeft in totaal drie lokale cash pools in de regio's Noord-Amerika en Europa (Nederland en België). Deze worden gebruikt door de operationele bedrijven, waarbij in Europa zero balancing wordt toegepast en in Noord-Amerika target balancing. De drie lokale cash pools worden dagelijks gepoold naar één centrale notionele cash pool.
Liquiditeitsrisico betreft het risico dat Fagron niet in staat is om aan haar financiële verplichtingen te voldoen. Op regelmatige basis wordt de verwachte kasstroom beoordeeld en geanalyseerd. Het doel is te allen tijde voldoende financiële middelen ter beschikking te hebben om aan de liquiditeitsbehoefte te kunnen voldoen.
Kredietrisico behelst het risico dat een debiteur of andere wederpartij niet aan zijn betalingsverplichtingen jegens Fagron kan voldoen, waardoor voor Fagron een verlies ontstaat. Fagron hanteert een actief kredietbeleid en heeft stringente procedures om kredietrisico's te beheersen en te beperken. Er zijn geen klanten die individueel een belangrijk deel uitmaken van de omzet, noch van de openstaande vorderingen. Fagron heeft een actief beleid om het operationeel werkkapitaal te verlagen. Vanuit dit perspectief streeft de Groep naar een verlaging van de debiteurenpositie.
Fagron beoordeelt op regelmatige basis de gehandhaafde mix tussen financiële schulden met een vaste en met een variabele rente. Momenteel bestaat de financiering gedeeltelijk uit een financiering met een variabele rentevoet variërend van 1 tot 6 maanden. Een hogere Euribor rente van 10 basispunten zou een verhogend effect hebben gehad op de variabele interestlasten van ongeveer 137 duizend euro voor belasting (2017: 167 duizend euro).
Het wisselkoersrisico betreft het risico op resultaten, veroorzaakt door schommelingen in de wisselkoersen. Fagron rapporteert haar financiële resultaten in euro en is, door de internationale spreiding van haar activiteiten, onderhevig aan valutainvloeden die het resultaat kunnen beïnvloeden. Het wisselkoersrisico ontstaat enerzijds doordat een aantal entiteiten van Fagron werkt in een andere functionele munt dan de euro en anderzijds doordat de aan- en verkoopprijzen van Fagron een vreemde munt als referentie hebben. Het risico met betrekking tot de entiteiten
van Fagron die in een andere functionele munt dan de euro werken, betreft entiteiten die opereren in US-dollar, Braziliaanse real, Poolse zloty, Tsjechische kroon, Zwitserse frank, Britse pond, Deense kroon, Colombiaanse peso, Chinese yuan, Zuid Afrikaanse rand, Australische dollar, Kroatische kuna, Canadese dollar en de Argentijnse peso. Deze entiteiten vertegenwoordigen in 2018 samen 59,4% van de geconsolideerde omzet.
Sommige opbrengsten van de Groep worden in andere munteenheden dan de euro gerealiseerd, zoals in Brazilië, de Verenigde Staten, Polen en Zwitserland. De tabel hieronder toont het hypothetische supplementaire effect van een versterking of verzwakking met 10% van de euro ten opzichte van de US-dollar, de Braziliaanse real, de Poolse zloty en de Zwitserse frank voor het jaar 2018 en het effect op het resultaat voor belasting.
| Resultaat voor belasting | |||
|---|---|---|---|
| (x 1.000 euro) | Versterking Verzwakking | ||
| US-dollar | 379 | -463 | |
| Braziliaanse real | -1.567 | 1.916 | |
| Poolse zloty | -1.190 | 1.454 | |
| Zwitserse frank | 100 | -123 |
Tevens is er een indirect valutarisico aangezien een groot deel van de aankopen in Brazilië in US-dollar plaatsvindt. Dit betekent dat de producten van de Groep bij elke stijging van de US-dollarkoers ten opzichte van de Braziliaanse real, relatief duurder worden voor de klanten van Fagron. Het risico kan moeilijk gekwantificeerd worden aangezien deze prijsstijgingen direct geheel of gedeeltelijk worden doorberekend aan de klanten van Fagron.
Valutarisico's met betrekking tot schuld in vreemde valuta, onderhandse leningen (senior unsecured notes), welke voor een deel in US-dollar zijn geleend, zijn gedeeltelijk gehedged met intercompany leningen aan de Amerikaanse dochteronderneming.
Fagron heeft in 2018 gebruik gemaakt van financiële derivaten om rente- en valutarisico's af te dekken. Voor een financiering van 42,5 miljoen US-dollar heeft Fagron het renterisico van de variabele rentevoet afgedekt. Volgens IFRS worden alle financiële derivaten ofwel als activa ofwel als passiva verantwoord. Conform IFRS 9 worden financiële derivaten opgenomen tegen de reële waarde. Veranderingen in de reële waarde worden door Fagron meteen opgenomen in de resultatenrekening omdat het financiële derivaten betreft die niet als cashflow hedging instrument kwalificeren.
Hypothesen en inschattingen worden continu geëvalueerd en zijn gebaseerd op ervaringen uit het verleden en andere factoren, waaronder verwachtingen ten aanzien van toekomstige gebeurtenissen waarvan gemeend wordt dat ze onder de omstandigheden redelijk zijn.
Fagron maakt inschattingen en hypotheses over de toekomst. De daaruit resulterende schattingen zullen per definitie zelden overeenstemmen met de gerelateerde werkelijke resultaten. De schattingen en veronderstellingen die een aanzienlijk risico in zich dragen dat ze binnen het volgende boekjaar een wezenlijke aanpassing tot gevolg hebben van de boekwaarde van activa en verplichtingen worden hieronder besproken.
Fagron voert jaarlijks toetsing uit om te controleren of de goodwill een bijzondere waardevermindering heeft ondergaan, in overeenstemming met de grondslagen voor financiële verslaggeving vermeld in toelichting 15. De realiseerbare waarde van kasstroomgenererende eenheden is de hoogste waarde van de reële waarde van het actief minus de verkoopkosten en de bedrijfswaarde. Deze berekeningen vereisen het gebruik van schattingen. In 2017 en 2018 is geen bijzonder waardeverminderingsverlies erkend.
Latente belastingvorderingen worden vooral verantwoord bij verschillen in afschrijvingspercentages, fiscaal verrekenbare verliezen en bij verkregen goodwill bij bedrijfsovernames. De fiscaal verrekenbare verliezen worden tweemaal per jaar getoetst op bijzondere waardeverminderingen. Wanneer deze verliezen niet binnen redelijke termijn kunnen worden verrekend, worden deze afgeboekt. Een latente belastingvordering wordt opgenomen indien de boekwaarde van de goodwill lager is dan de belastinggrondslag en de verwachting is dat er belastbare winst zal zijn waarmee het tijdelijke verschil zal kunnen worden verrekend.
De contante waarde van de pensioenverplichtingen is afhankelijk van een aantal factoren die op actuariële basis worden vastgesteld aan de hand van een aantal veronderstellingen. De veronderstellingen die worden gehanteerd voor het vaststellen van de netto kosten (netto inkomsten) voor pensioenen, omvatten verwachte tarieven voor salarisverhogingen, prijsinflatie, pensioenverhoging en de verdisconteringsvoet. Wijzigingen in deze veronderstellingen zullen een invloed hebben op de boekwaarde van pensioenverplichtingen. De brutoverplichting uit hoofde van toegezegd-pensioenregelingen wordt periodiek berekend door onafhankelijke actuarissen.
De boekwaarde van pensioenverplichtingen per 31 december 2018 bedraagt 5,2 miljoen euro (2017: 4,7 miljoen euro).
Zoals vermeld worden voorzieningen gewaardeerd tegen de contante waarde van de beste raming door het management van de uitgaven die vereist zijn om de bestaande verplichting op de balansdatum af te wikkelen. Meer specifiek, wanneer er voorzieningen worden aangelegd om geschillen te dekken, vereist de uiteindelijke uitkomst van administratieve uitspraken of vonnissen van een rechtbank een aanzienlijk oordeelkundig inzicht. Bij schattingen wordt er altijd rekening gehouden met alle beschikbare informatie op het moment waarop de jaarrekening is opgesteld. Dit kan echter niet verhinderen dat er aanzienlijke aanpassingen vereist zijn als de uitspraak of het vonnis afwijkt van de verwachtingen. Hypotheses en inschattingen worden continu geëvalueerd en zijn gebaseerd op de ervaring van het verleden en andere factoren, waaronder de verwachte ontwikkeling van toekomstige gebeurtenissen die gezien de omstandigheden als redelijk worden beschouwd.
De onderneming is onderworpen aan winstbelasting in verschillende rechtsgebieden. De bepaling van de voorziening voor winstbelasting is onderworpen aan belangrijke beoordelingen. Er zijn een aantal transacties en berekeningen waarvan het uiteindelijke belastbare bedrag onzeker is. Wanneer de uiteindelijke winstbelasting wordt bepaald zullen de afwijkingen invloed hebben op de actuele en uitgestelde belastingvorderingen en schulden in de periode waarin de vaststelling wordt gedaan.
Fagron heeft met ingang van 2017 de rapportagestructuur en presentatie van de financiële resultaten per segment gewijzigd om deze in lijn te brengen met de wijze waarop de onderneming wordt aangestuurd. De resultaten van Fagron worden verantwoord onder de segmenten Fagron Europa, Fagron Noord-Amerika, Fagron Zuid-Amerika en HL Technology. Deze structuur is afgestemd op de verschillende activiteiten van Fagron en ondersteunt daarnaast de effectieve besluitvorming en individuele verantwoordelijkheid. Dit is overeenkomstig de toepassing van IFRS 8 waarin staat dat de bepaling van operationele segmenten dient te gebeuren op basis van de componenten die het Directiecomité hanteert om de prestaties van de operationele activiteiten vast te stellen en waarop de beslissingen worden gebaseerd.
Fagron is georganiseerd in vier operationele segmenten:
De activiteiten van Fagron kunnen worden onderverdeeld in vier categorieën:
De segmentresultaten voor de voortgezette bedrijfsactiviteiten voor de periode die eindigde op 31 december 2018 zijn als volgt:
| Fagron | Fagron | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 2018 | Fagron | Noord | Zuid | HL | |
| (x 1.000 euro) | Europa | Amerika | Amerika | Technology | Totaal |
| Omzet | 250.086 | 113.488 | 100.930 | 7.174 | 471.679 |
| Omzet tussen | |||||
| segmenten | 468 | 248 | 34 | 0 | 751 |
| Totale omzet | 250.554 | 113.736 | 100.964 | 7.174 | 472.430 |
| Bedrijfswinst per | |||||
| segment | 54.862 | 2.366 | 17.259 | -1.015 | 73.472 |
| Financieel resultaat | -18.636 | ||||
| Winst voor | |||||
| belastingen | 54.835 | ||||
| Belastingen op het | |||||
| resultaat | 11.553 | ||||
| Nettoresultaat | |||||
| voortgezette | |||||
| bedrijfsactiviteiten | 43.282 | ||||
De segmentresultaten voor de voortgezette bedrijfsactiviteiten voor de periode die eindigde op 31 december 2017 zijn als volgt. Deze resultaten zijn herzien voor de toepassing van IFRS 15.
| Fagron | Fagron | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 2017 | Fagron | Noord | Zuid | HL | |
| (x 1.000 euro) | Europa | Amerika | Amerika | Technology | Totaal |
| Omzet | 245.769 | 77.769 | 103.190 | 6.802 | 433.529 |
| Omzet tussen | |||||
| segmenten | 399 | 138 | 44 | 0 | 581 |
| Totale omzet | 246.168 | 77.906 | 103.234 | 6.802 | 434.111 |
| Bedrijfswinst per | |||||
| segment | 53.859 | 3.763 | 17.541 | -556 | 74.607 |
| Financieel resultaat | -18.643 | ||||
| Winst voor | |||||
| belastingen | 55.965 | ||||
| Belastingen op het | |||||
| resultaat | 8.918 | ||||
| Nettoresultaat | |||||
| voortgezette | |||||
| bedrijfsactiviteiten | 47.047 |
Andere gesegmenteerde posten die in de resultatenrekening zijn opgenomen, zijn als volgt:
| 2018 | Fagron | Fagron | |||
|---|---|---|---|---|---|
| (x 1.000 euro) | Fagron Europa |
Noord Amerika |
Zuid Amerika |
HL Technology |
Totaal |
| Afschrijvingen en | |||||
| waardeverminde | |||||
| ringen | 6.549 | 7.218 | 2.126 | 345 | 16.237 |
| Afschrijvingen op | |||||
| voorraden | 910 | 588 | 0 | 1.299 | 2.796 |
| Afschrijvingen op | |||||
| vorderingen | 68 | 434 | 39 | 0 | 542 |
| 2017 | Fagron | Fagron Noord |
Fagron Zuid |
HL | |
| (x 1.000 euro) | Europa | Amerika | Amerika | Technology | Totaal |
| Afschrijvingen en | |||||
| waardeverminde | |||||
| ringen | 6.792 | 5.210 | 2.560 | 528 | 15.091 |
| Afschrijvingen op | |||||
| voorraden | 512 | 291 | 421 | 810 | 2.034 |
| Afschrijvingen op | |||||
| vorderingen | -7 | 303 | 128 | 0 | 424 |
De activa en passiva, alsook de investeringsuitgaven zijn als volgt:
| 2018 | Fagron | Fagron Noord |
Fagron Zuid |
HL | Niet toegewezen/ intersegment |
|
|---|---|---|---|---|---|---|
| (x 1.000 euro) | Europa | Amerika | Amerika | Technology | eliminatie | Totaal |
| Totaal activa | 293.608 | 214.453 | 129.085 | 6.111 | 39.514 | 682.772 |
| Totaal verplichtingen | 53.752 | 176.495 | 20.101 | 2.466 | 220.242 | 473.056 |
| Investeringsuitgaven | 7.005 | 6.251 | 2.916 | 1.506 | 0 | 17.678 |
| 2017 | Fagron | Fagron Noord |
Fagron Zuid |
HL | Niet toegewezen/ intersegment |
|
|---|---|---|---|---|---|---|
| (x 1.000 euro) | Europa | Amerika | Amerika | Technology | eliminatie | Totaal |
| Totaal activa | 290.159 | 126.423 | 133.786 | 5.507 | 38.172 | 594.047 |
| Totaal verplichtingen | 78.687 | 90.653 | 25.800 | 897 | 213.130 | 409.166 |
| Investeringsuitgaven | 4.054 | 2.502 | 2.603 | 447 | 0 | 9.607 |
De activa van de segmenten bestaan in hoofdzaak uit materiële vaste activa, immateriële vaste activa, voorraden, vorderingen en geldmiddelen uit de operaties. Het verschil tussen de bovengenoemde investeringsuitgaven en de investeringsuitgaven in het kasstroomoverzicht heeft met name betrekking op de impact van nog te betalen investeringsuitgaven eind 2017 en 2018 en opbrengsten uit desinvesteringen.
Fagron heeft een uitgebreide klantengroep, waarbij geen van de klanten meer dan 10% van de opbrengsten van Fagron uitmaakt.
| (x 1.000 euro) | 2018 | 2017 |
|---|---|---|
| Verkoop van goederen | 471.679 | 433.529 |
| Omzet | 471.679 | 433.529 |
De 2017 omzet is herzien voor de toepassing van IFRS 15.
| (x 1.000 euro) | 2018 | 2017 |
|---|---|---|
| Meerwaarde op realisatie van vaste activa | 267 | 695 |
| Overige bedrijfsopbrengsten | 1.449 | 3.920 |
| Totaal overige bedrijfsopbrengsten | 1.716 | 4.616 |
De afname in overige bedrijfsopbrengsten heeft voornamelijk betrekking op hogere opbrengsten in 2017 als gevolg van de verkoop van activiteiten in het verleden.
| (x 1.000 euro) | 2018 | 2017 |
|---|---|---|
| Lonen en salarissen | 76.732 | 68.283 |
| Sociale zekerheidskosten | 14.172 | 14.577 |
| Pensioenkosten – toegezegd-pensioenregelingen | 432 | 483 |
| Pensioenkosten – toegezegde-bijdrageregelingen | 2.339 | 2.045 |
| Andere vergoedingen na uitdiensttreding | 2.168 | 3.451 |
| Andere personeelskosten | 16.731 | 11.863 |
| Totaal personeelskosten | 112.573 | 100.700 |
Op 31 december 2018 bedroeg het personeelsbestand van Fagron (integraal geconsolideerde ondernemingen), voor de voortgezette bedrijfsactiviteiten 2.488 (2017: 2.172) personen of 2.360,4 (2017: 2.053,9) voltijdse equivalenten. De verdeling van het aantal voltijdse equivalenten per operationeel segment is als volgt:
| Totaal | 2.360 | 2.054 |
|---|---|---|
| HL Technology | 56 | 56 |
| Zuid-Amerika | 651 | 622 |
| Noord-Amerika | 596 | 379 |
| Europa (incl. Rest of the World) | 1.057 | 997 |
| Voltijdse equivalenten (afgerond op één eenheid) | 2018 | 2017 |
| Afschrijvingen en waardeverminderingen | 19.575 | 17.550 |
|---|---|---|
| Waardevermindering op vorderingen | 542 | 424 |
| Waardevermindering op voorraden | 2.796 | 2.034 |
| Afschrijvingen en waardeverminderingen | 16.237 | 15.091 |
| (x 1.000 euro) | 2018 | 2017 |
De afschrijvingen en waardeverminderingen zijn toegenomen in 2018, mede als gevolg van de acquisitie van Humco en investeringen in de Verenigde Staten.
| (x 1.000 euro) | 2018 | 2017 |
|---|---|---|
| Stijging (daling) in voorzieningen voor huidige verplichtingen | -625 | -1.889 |
| Stijging (daling) in voorzieningen voor pensioenverplichtingen | 82 | 103 |
| Belastingen en heffingen (geen winstbelasting) | 985 | 940 |
| Overige kosten | 3.937 | 1.962 |
| Totaal overige bedrijfskosten | 4.379 | 1.116 |
De daling in voorzieningen voor huidige verplichtingen in 2017 heeft met name betrekking op een vrijval van een voorziening met betrekking tot het verjaren van sociale en fiscale risico's en aanwending voor verlieslatende contracten in de Verenigde Staten. Deze daling wordt deels gecompenseerd door de vorming van een voorziening voor een belastingaanslag in Brazilië (0,8 miljoen euro). De daling in voorzieningen voor huidige verplichtingen in 2018 heeft betrekking op diverse kleinere posten.
De overige kosten in 2017 hebben met name betrekking op de beëindiging van een contract met een derde partij. Overige kosten hebben in 2018 met name
betrekking op een schikking die getroffen is met de voormalige eigenaren van JCB Laboratories in de Verenigde Staten.
De financiële resultaten zijn als volgt opgenomen in de geconsolideerde resultatenrekening:
| Totaal financieel resultaat | -18.636 | -18.643 |
|---|---|---|
| Totaal financiële kosten | -19.279 | -21.796 |
| Herwaardering financiële derivaten | -131 | 0 |
| Wisselkoersverschillen | -3.054 | -461 |
| Rentelasten | -11.174 | -17.124 |
| Financiële kosten | -4.921 | -4.212 |
| Totaal financiële opbrengsten | 643 | 3.154 |
| Herwaardering financiële derivaten | 0 | 713 |
| Financiële inkomsten | 643 | 2.441 |
| (x 1.000 euro) | 2018 | 2017 |
De herwaardering van financiële derivaten van –0,1 miljoen euro in 2018 (2017: 0,7 miljoen euro) heeft betrekking op de mutatie van de marktwaarde van de interestindekkingen die conform IFRS 9 niet als hedging instrument gepresenteerd kunnen worden en betreft geen kasstroom. De interestindekkingsinstrumenten werden gewaardeerd op basis van verdisconteerde kasstromen.
Het financieel resultaat, exclusief de herwaardering van de financiële derivaten, bedraagt in 2018 –18,5 miljoen euro (2017: –19,4 miljoen euro). Deze daling wordt met name veroorzaakt door lagere rentelasten als gevolg van een lagere gemiddelde rentevoet (–11,2 miljoen euro). De financiële opbrengsten zijn met 2,5 miljoen euro gedaald naar 0,6 miljoen euro. De negatieve wisselkoersverschillen zijn gestegen met 2,5 miljoen euro naar –3,1 miljoen euro.
De winstbelastingen voor voortgezette bedrijfsactiviteiten zijn als volgt:
| (x 1.000 euro) | 2018 | 2017 |
|---|---|---|
| Effectieve belastingen | 15.918 | 11.666 |
| Uitgestelde belastingen | -4.364 | -2.748 |
| Winstbelastingen | 11.553 | 8.918 |
| Effectief belastingtarief | 21,07% | 15,93% |
| Winst voor belasting uit voortgezette bedrijfsactiviteiten | 54.835 | 55.965 |
| Belasting berekend op basis van Fagron NV's statutaire tarief | 16.220 | 19.022 |
| Effect tariefverschillen met buitenlandse jurisdicties | -1.350 | -4.238 |
| Vrijgestelde inkomsten | -695 | -3.477 |
| Niet-aftrekbare kosten | 1.669 | 1.359 |
| Belasting op resultaat voorgaande jaren | -4 | 52 |
| Overige | -4.287 | -3.800 |
| Winstbelastingen | 11.553 | 8.918 |
De 'belasting berekend op basis van Fagron NV's statutaire tarief' betreft de verwachte belastingen op basis van het Belgische statutaire tarief. Het 'effect tariefverschillen met buitenlandse jurisdicties' heeft betrekking op de impact van de statutaire tarieven waaraan de entiteiten binnen de Groep onderworpen zijn ten opzichte van het Belgische statutaire tarief.
De 'vrijgestelde inkomsten' betreft de vrijgestelde inkomsten en kosten en heeft met name betrekking op ICMS in Brazilië.
De 'niet-aftrekbare kosten' betreffen alle kosten die fiscaal niet-aftrekbaar zijn en hebben met name betrekking op niet-aftrekbare intercompany kosten en overige niet-aftrekbare kosten.
De 'belasting op resultaat voorgaande jaren' is een weerspiegeling van alle aanpassingen op eerder voorziene schattingen voor belastingen.
De post 'overige' betreft alle overige bewegingen die invloed hebben op het effectieve belastingtarief. Dit heeft voornamelijk betrekking op het gebruik en waarderen van fiscale verliezen die niet eerder gewaardeerd waren als latente belastingvordering en op fiscale verliezen in het huidige jaar die niet gewaardeerd zijn wegens onvoldoende verwachte toekomstige fiscale winsten.
Fagron heeft in april 2016 aangekondigd om Bellevue Pharmacy te sluiten. Het gewijzigde vergoedingssysteem in de Verenigde Staten had een grote invloed op de omzet en winstgevendheid van Bellevue Pharmacy. Na de bijzondere waardevermindering op Bellevue Pharmacy aan het einde van 2015 en de verliezen in het eerste kwartaal van 2016 heeft de Groep besloten om Bellevue Pharmacy te sluiten. Bellevue is sinds 2016 opgenomen onder de beëindigde bedrijfsactiviteiten. Omdat Bellevue Pharmacy wordt gesloten is dit niet opgenomen als voor verkoop aangehouden activa en verplichtingen.
Het totaal resultaat voor beëindigde bedrijfsactiviteiten en het totaal aan kasstromen van de beëindigde bedrijfsactiviteiten worden hieronder weergegeven. Het resultaat in 2018 heeft betrekking op diverse kosten gerelateerd aan Bellevue Pharmacy.
| (x 1.000 euro) | 2018 | 2017 |
|---|---|---|
| Bedrijfsopbrengsten | 0 | 0 |
| Omzet | 0 | 0 |
| Overige bedrijfsopbrengsten | 0 | 0 |
| Kosten | 377 | 0 |
| Resultaat vóór belastingen | -377 | 0 |
| Toe te rekenen belastingen | 0 | 0 |
| Winst / (verlies) uit herwaardering naar reële waarde, afwikke | ||
| lingskosten en kosten van verkoop | 0 | 0 |
| Winst / (verlies) van het jaar uit beëindigde bedrijfsactiviteiten | ||
| (toe te rekenen aan de aandeelhouders van de Onderneming) | -377 | 0 |
| (x 1.000 euro) | 2018 | 2017 |
|---|---|---|
| Totale kasstroom uit bedrijfsactiviteiten | -377 | 0 |
| Totale kasstroom uit investeringsactiviteiten | 0 | 0 |
| Totale kasstroom uit financieringsactiviteiten | 0 | 0 |
| Totale netto kasstromen beëindigde bedrijfsactiviteiten | -377 | 0 |
| (in euro) | 2018 | 2017 | ||
|---|---|---|---|---|
| Winst (verlies) per aandeel | 0,59 | 0,65 | ||
| • | op basis van voortgezette bedrijfsactiviteiten | 0,60 | 0,65 | |
| • | op basis van beëindigde bedrijfsactiviteiten | -0,01 | 0,00 | |
| Verwaterde winst (verlies) per aandeel | 0,59 | 0,65 | ||
| • | op basis van voortgezette bedrijfsactiviteiten | 0,60 | 0,65 | |
| • | op basis van beëindigde bedrijfsactiviteiten | -0,01 | 0,00 |
De winst gebruikt in de berekeningen is als volgt:
| (x 1.000 euro) | 2018 | 2017 | |
|---|---|---|---|
| Winst (verlies) toe te kennen aan de aandeelhouders | 42.486 | 46.658 | |
| • | op basis van voortgezette bedrijfsactiviteiten | 42.863 | 46.658 |
| • | op basis van beëindigde bedrijfsactiviteiten | -377 | 0 |
De verwaterde winst is gelijk aan de 'reguliere' winst.
Het gewogen aantal aandelen gebruikt in de berekeningen is als volgt:
| Gewogen gemiddelde aantal gewone aandelen (verwaterd) | 71.969 | 71.877 |
|---|---|---|
| Effect van warranten en stockopties | 229 | 137 |
| Gewogen gemiddelde aantal gewone aandelen | 71.740 | 71.740 |
| (aantal aandelen x 1.000) | 2018 | 2017 |
Na balansdatum hebben er geen aandelentransacties plaatsgevonden die een impact hebben op de winst per aandeel. Het aantal warranten en stockopties, die geen verwaterende invloed hebben gedurende de periode maar mogelijk in de toekomst een impact kunnen hebben, is gelijk aan 415.150. Het betreffen warranten en stockopties waarvan de uitoefenprijs hoger is dan de gemiddelde beurskoers van Fagron in 2018.
| 15 | Immateriële vaste activa | ||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Vergunningen | Merken en klanten |
||||||
| (x 1.000 euro) | Goodwill | Ontwikkeling | en octrooien | relaties | Software | Overige | Totaal |
| Netto boekwaarde per 1 januari 2017 | 342.785 | 3.797 | 1.368 | 17.447 | 5.610 | 0 | 371.006 |
| Investeringen | 0 | 1.328 | 56 | 49 | 910 | 17 | 2.360 |
| Acquisities | 4.738 | 0 | 13 | 0 | 6 | 0 | 4.758 |
| Overdrachten en verkopen | -5.105 | -4 | -21 | –1 | –1 | 1 | -5.133 |
| Afschrijvingen | 0 | -1.240 | -183 | -3.607 | -1.745 | 0 | -6.775 |
| Koersverschillen | -19.581 | -10 | -33 | -1.763 | -334 | -2 | -21.722 |
| Netto boekwaarde | |||||||
| per 31 december 2017 | 322.837 | 3.870 | 1.200 | 12.125 | 4.447 | 16 | 344.495 |
| Bruto boekwaarde | 571.881 | 6.980 | 2.113 | 81.812 | 16.980 | 38 | 679.803 |
| Cumulatieve afschrijvingen inclusief | |||||||
| waardeverminderingen | -249.043 | -3.110 | -913 | -69.687 | -12.533 | -22 | -335.309 |
| Netto boekwaarde | 322.837 | 3.870 | 1.200 | 12.125 | 4.447 | 16 | 344.495 |
| Netto boekwaarde per 1 januari 2018 | 322.837 | 3.870 | 1.200 | 12.125 | 4.447 | 16 | 344.495 |
| Investeringen | 0 | 2.289 | 4 | 242 | 1.474 | 25 | 4.035 |
| Acquisities | 44.404 | 0 | 0 | 6.087 | 545 | 0 | 51.036 |
| Overdrachten en verkopen | 0 | 143 | -2 | 0 | 736 | -13 | 865 |
| Afschrijvingen | 0 | -1.185 | -187 | -4.424 | -1.832 | -2 | -7.629 |
| Koersverschillen | -2.106 | 15 | 0 | 854 | -176 | 0 | -1.413 |
| Netto boekwaarde | |||||||
| per 31 december 2018 | 365.135 | 5.132 | 1.015 | 14.884 | 5.195 | 26 | 391.388 |
| Bruto boekwaarde | 614.179 | 9.254 | 2.020 | 91.202 | 20.074 | 48 | 736.776 |
| Cumulatieve afschrijvingen inclusief | |||||||
| waardeverminderingen | -249.043 | -4.122 | -1.005 | -76.317 | -14.879 | -22 | -345.388 |
| Netto boekwaarde | 365.135 | 5.132 | 1.015 | 14.884 | 5.195 | 26 | 391.388 |
De immateriële vaste activa zijn niet bezwaard met zekerheden.
De categorie 'Ontwikkeling' bestaat voor een belangrijk deel uit intern gegenereerde unieke software waarover Fagron controle heeft. De ontwikkelingskosten zijn in 2017 en 2018 volledig gekapitaliseerd. Het betreft voornamelijk personeelskosten.
Goodwill wordt minstens een keer per jaar getoetst op bijzondere waardeverminderingen (impairment), maar ook telkens als er een gebeurtenis plaatsvindt die daartoe aanleiding geeft. In 2017 en 2018 heeft dit niet geleid tot een bijzondere waardevermindering van de goodwill.
Goodwill verworven in bedrijfsfusies en overnames wordt bij overname toegerekend aan de kasstroomgenererende eenheden of groepen van kasstroomgenererende eenheden waarvan wordt verwacht dat ze toekomstige economische voordelen hebben van de bedrijfsfusie of overname. Goodwill wordt geboekt tegen kostprijs verminderd met de gecumuleerde bijzondere waardeverminderingen.
De netto boekwaarde van goodwill werd als volgt aan de verschillende kasstroom genererende eenheden toegewezen:
| (in miljoen euro) | December 2018 |
December 2017 |
|---|---|---|
| Fagron Europa Essentials en Brands | 112,5 | 113,4 |
| Fagron Europa Compounding Services en Premium | ||
| Pharmaceuticals | 58,7 | 58,7 |
| Fagron Verenigde Staten Essentials en Brands | 76,3 | 27,2 |
| Fagron Sterile Services | 16,8 | 16,1 |
| AnazaoHealth | 30,1 | 28,7 |
| Fagron Brazilië Essentials en Brands | 63,1 | 70,6 |
| Fagron Rest of the World | 7,6 | 8,2 |
| Totaal | 365,1 | 322,8 |
De toename van de goodwill heeft voornamelijk betrekking op de acquisitie van Humco in de Verenigde Staten.
De methodologie om bijzondere waardeverminderingen te toetsen is in overeenstemming met IAS 36. Kasstroomgenererende eenheden waaraan goodwill is toegerekend worden jaarlijks getoetst op bijzondere waardeverminderingen, of naar aanleiding van gebeurtenissen gedurende het boekjaar welke aanleiding geven tot een mogelijke bijzondere waardevermindering. Bij de toetsing op bijzondere waardevermindering voor goodwill wordt de realiseerbare waarde, zijnde de bedrijfswaarde, per kasstroomgenererende eenheid berekend.
De belangrijkste beoordelingen, veronderstellingen en inschattingen die over het algemeen gebruikt worden zijn als volgt:
Van de belangrijkste kasstroomgenererende eenheden hebben Fagron Verenigde Staten Essentials en Brands het kleinste relatieve verschil tussen de netto boekwaarde van de activa en haar bedrijfswaarde. Het verschil is ingeschat op respectievelijk 26,2 miljoen euro en 52,4 miljoen euro. De volgende veranderingen in veronderstellingen kunnen individueel de realiseerbare waarde laten zakken tot het niveau van de boekwaarde.
| Stijging van | ||||
|---|---|---|---|---|
| maintenance capex als % |
Stijging van disconte |
Daling lange | Daling bruto | |
| van sales (basispunten) |
ringsvoet (basispunten) |
termijngroei (basispunten) |
marge (basispunten) |
|
| Fagron Verenigde Staten Essentials | ||||
| en Brands | 1.544 | 242 | 353 | 389 |
| Fagron Brazilië Essentials en | ||||
| Brands | 2.090 | 574 | 973 | 737 |
De uitkomst van de test op bijzondere waardevermindering voor Fagron Europa Compounding Services en Premium Pharmaceuticals, Fagron Europa Essentials en Brands, Fagron Sterile Services, AnazaoHealth en Fagron Brazilië Essentials en Brands geeft aan dat een redelijke verandering van de gehanteerde veronderstellingen niet zal leiden tot een bijzondere waardevermindering.
| 16 | Materiële vaste activa | ||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| (x 1.000 euro) | Terreinen en gebouwen |
Machines en installaties |
Kantoor inrichting en vervoers middelen |
Leasing en andere soortgelijke rechten |
Overige materiële vaste activa |
Activa in aanbouw |
Totaal |
| Netto boekwaarde per 1 januari 2017 | 38.485 | 16.587 | 4.713 | 153 | 2.915 | 10.026 | 72.879 |
| Investeringen | 872 | 2.568 | 1.149 | 26 | 248 | 2.383 | 7.247 |
| Acquisities | 2.448 | 274 | 50 | 105 | 0 | 16 | 2.894 |
| Overdrachten en verkopen | 4.782 | 324 | -50 | 0 | -438 | -6.724 | -2.107 |
| Afschrijvingen | -2.993 | -3.378 | -1.453 | -77 | -414 | 0 | -8.316 |
| Koersverschillen | -1.164 | -1.079 | -289 | -14 | -70 | -446 | -3.062 |
| Netto boekwaarde | |||||||
| per 31 december 2017 | 42.431 | 15.297 | 4.120 | 192 | 2.241 | 5.255 | 69.535 |
| Bruto boekwaarde | 60.286 | 41.979 | 15.724 | 322 | 6.749 | 5.255 | 130.315 |
| Cumulatieve afschrijvingen inclusief | |||||||
| waardeverminderingen | -17.855 | -26.682 | -11.604 | -131 | -4.508 | 0 | -60.780 |
| Netto boekwaarde | 42.431 | 15.297 | 4.120 | 192 | 2.241 | 5.255 | 69.535 |
| Netto boekwaarde per 1 januari 2018 | 42.431 | 15.297 | 4.120 | 192 | 2.241 | 5.255 | 69.535 |
| Investeringen | 3.376 | 4.972 | 1.769 | 0 | 143 | 3.383 | 13.643 |
| Acquisities | 544 | 324 | 144 | 0 | 0 | 0 | 1.012 |
| Overdrachten en verkopen | -1.269 | 2.210 | 587 | 413 | 28 | -3.879 | -1.910 |
| Afschrijvingen | -2.791 | -3.719 | -1.474 | -233 | -390 | 0 | -8.608 |
| Koersverschillen | -82 | 181 | -148 | -235 | 17 | 34 | -233 |
| Netto boekwaarde | |||||||
| per 31 december 2018 | 42.209 | 19.264 | 4.998 | 137 | 2.039 | 4.793 | 73.439 |
| Bruto boekwaarde | 62.640 | 52.953 | 18.234 | 316 | 7.049 | 4.793 | 145.985 |
| Cumulatieve afschrijvingen inclusief | |||||||
| waardeverminderingen | -20.431 | -33.689 | -13.236 | -179 | -5.010 | 0 | -72.546 |
| Netto boekwaarde | 42.209 | 19.264 | 4.998 | 137 | 2.039 | 4.793 | 73.439 |
De verplichting van de Groep met betrekking tot financiële leasing wordt gewaarborgd doordat de lessor het juridisch eigendom heeft over de geleasede activa. De andere materiële vaste activa hebben geen beperkingen van de eigendomstitel. Evenmin zijn deze activa verpand als zekerheid voor verplichtingen, met uitzondering van de gebouwen van HL Technology en Fagron Services BV, zie toelichting 32: bijkomende toelichtingen.
| (x 1.000 euro) | Voor verkoop beschikbare financiële vaste activa |
Leningen en vorderingen |
Totaal |
|---|---|---|---|
| Netto boekwaarde per 1 januari 2017 | 1.271 | 853 | 2.123 |
| Investeringen | 26 | 442 | 467 |
| Overdrachten en verkopen | -83 | -234 | -229 |
| Overige mutaties | 0 | -42 | -130 |
| Netto boekwaarde per 31 december 2017 | 1.214 | 1.018 | 2.232 |
| Investeringen | 0 | 76 | 76 |
| Overdrachten en verkopen | -271 | 144 | -127 |
| Overige mutaties | 0 | -22 | -22 |
| Netto boekwaarde per 31 december 2018 | 943 | 1.216 | 2.158 |
De voor verkoop beschikbare activa bestaan voornamelijk uit een minderheidsparticipatie van 0,8 miljoen euro waarbij de 'fair value through P&L methode' wordt gehanteerd. Echter wordt deze tegen kostprijs gewaardeerd bij gebrek aan betrouwbare informatie over de reële waarde.
Uit een analyse van de bovenstaande activa bleek dat voor 2018, evenals voor 2017, geen van deze activa een bijzondere waardevermindering moeten ondergaan.
Leningen en vorderingen hebben betrekking op vorderingen met verschillende vervaldata. De boekwaarde benadert de reële waarde.
| Kortlopende winstbelasting- en personeelsverplichtingen | 31.395 | 27.168 |
|---|---|---|
| Te betalen personeelsbeloningen en sociale lasten | 13.522 | 10.863 |
| Andere belastingschulden en te betalen BTW | 8.418 | 9.320 |
| Belastingschulden met betrekking tot het huidige jaar | 9.454 | 6.984 |
| (x 1.000 euro) | 2018 | 2017 |
De toename van de belastingschulden met betrekking tot het huidige jaar hebben met name betrekking tot de verhoogde winstgevendheid in Europa. De toename van de te betalen personeelsbeloningen en sociale lasten kan verklaard worden door de FTE toename.
| 0 | 0 | 0 | 0 | 0 -986 |
0 | |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Bijzondere afwaardering | ||||||
| Wijziging consolidatiekring | 160 | 0 | 0 | 0 | 0 | 160 |
| Resultaat | -672 | -1.194 | 539 | 4.160 | 1.713 | 4.546 |
| Saldo op 31 december 2017 | 1.273 | 1.279 | 340 | 11.162 | -2.699 | 11.355 |
| Bijzondere afwaardering | 0 | 0 | 0 | -1.673 | 0 | -1.673 |
| Wijziging consolidatiekring | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 |
| Resultaat | -448 | 327 | -1.008 | 4.893 | -433 | 3.330 |
| Saldo op 1 januari 2017 | 1.721 | 952 | 1.348 | 7.943 | -2.266 | 9.698 |
| (x 1.000 euro) | Verschil in afschrijvings percentages |
Personeels beloningen |
Voor zieningen |
Fiscale verliezen |
Overige | Totaal |
De categorie 'Overige' bestaat voor een belangrijk deel uit saldering (netting) met de latente belastingschulden.
De fiscale verliezen worden twee keer per jaar getoetst op bijzondere waardeverminderingen. Wanneer blijkt dat de verliezen niet binnen redelijke termijn kunnen worden verrekend, worden deze afgeboekt. Deze berekening maakt gebruik van resultaatvoorspellingen op vijf jaar, op basis van gedetailleerde financiële budgetten die door het management zijn goedgekeurd voor het eerste jaar en extrapolatie van deze cijfers voor het tweede tot en met het vijfde jaar. Indien resultaatvoorspelling met een jaar wordt uitgebreid in de regio met de meest significante latente belastingvordering zal deze met circa 4,9 miljoen euro stijgen.
Op basis van de bijzondere waardeverminderingstest in 2018 op de fiscale verliezen heeft geen bijzondere afwaardering plaatsgevonden. Per eind 2018 bedragen de fiscale verliezen 269,9 miljoen euro, waarvan 67,0 miljoen euro is gewaardeerd, resulterend in een latente belastingvordering van 15,3 miljoen euro.
| Verschil in afschrijvings |
Totaal | ||
|---|---|---|---|
| (x 1.000 euro) | percentages | Overige | |
| Saldo op 1 januari 2017 | 2.679 | -2.443 | 236 |
| Resultaat | 273 | -311 | -38 |
| Wijziging consolidatiekring | 0 | 0 | 0 |
| Beëindigde bedrijfsactiviteiten | 0 | 0 | 0 |
| Saldo op 31 december 2017 | 2.952 | -2.754 | 198 |
| Resultaat | 61 | 0 | 61 |
| Wijziging consolidatiekring | 0 | 0 | 0 |
| Beëindigde bedrijfsactiviteiten | 0 | 0 | 0 |
De categorie 'Overige' bestaat voor een belangrijk deel uit saldering (netting) met de latente belastingvorderingen.
Op balansdatum is door de Groep geen latente belastingverplichting opgenomen voor te betalen belastingen als gevolg van een eventuele dividenduitkering. De Groep heeft geen latente belastingverplichting opgenomen aangezien er geen vastgesteld intercompany dividendbeleid van toepassing is en derhalve zelf kan bepalen wanneer en voor welk bedrag een dividend wordt uitgekeerd. Daarnaast is door een wijziging van de fiscale wetgeving in België met ingang van 1 januari 2018 niet langer vennootschapsbelasting verschuldigd over ontvangen intercompany dividenden. De niet-gewaardeerde latente belastingverplichting is nihil.
| Voorraden | 74.658 | 62.865 |
|---|---|---|
| Handelsgoederen | 31.944 | 34.482 |
| Gereed product | 15.199 | 9.416 |
| Goederen in bewerking | 369 | 1.086 |
| Grondstoffen | 27.146 | 17.881 |
| (x 1.000 euro) | 2018 | 2017 |
De toename van de voorraden wordt voornamelijk verklaard door de verhoogde product beschikbaarheid in Brazilië en de acquisitie van Humco. De voorraden zijn niet bezwaard met zekerheden.
| (x 1.000 euro) | 2018 | 2017 |
|---|---|---|
| Handelsvorderingen | 40.989 | 34.761 |
| Voorziening voor oninbaarheid | -2.701 | -2.541 |
| Totaal handelsvorderingen | 38.289 | 32.220 |
| Overige vorderingen | 9.200 | 10.574 |
Er is geen concentratie van het kredietrisico met betrekking tot handelsvorderingen omdat Fagron een groot aantal klanten heeft die internationaal zijn verspreid. Voor zover er indicaties zijn dat handelsvorderingen oninbaar zullen zijn, is er een voorziening voor getroffen.
De daling in de overige vorderingen is met name toe te rekenen aan de ontvangst van een groot deel van de terug te vorderen winstbelastingen in de Verenigde Staten (nihil in 2018, 1,9 miljoen euro in 2017). De overige vorderingen omvatten tevens belastingen over de toegevoegde waarde, vooruitbetalingen en diverse kleinere vorderingen.
Fagron hanteert een strikt kredietbeleid ten aanzien van haar klanten, waardoor het kredietrisico gecontroleerd en beperkt wordt gehouden. Er zijn geen klanten die individueel een belangrijk deel uitmaken van de omzet, noch van de openstaande vorderingen. Fagron maakt gebruik van factoring. Het factoring saldo op 31 december 2018 bedroeg 22,2 miljoen euro.
| Waarvan | ||||||
|---|---|---|---|---|---|---|
| Openstaand | niet vervallen | |||||
| bedrag | per jaareinde | Waarvan vervallen per jaareinde | ||||
| minder dan | tussen 31 en | tussen 91 en | meer dan | |||
| (x 1.000 euro) | 30 dagen | 90 dagen | 150 dagen | 150 dagen | ||
| Handelsvorderingen op 31 december | ||||||
| 2018 | 38.289 | 24.311 | 9.799 | 3.189 | 618 | 372 |
| Handelsvorderingen op 31 december | ||||||
| 2017 | 32.220 | 21.222 | 6.673 | 3.124 | 827 | 374 |
| Voorziening | ||
|---|---|---|
| voor | ||
| (x 1.000 euro) | oninbaarheid | |
| Saldo per 1 januari 2017 | -2.496 | |
| Toevoegingen: | ||
| • Via bedrijfscombinaties |
0 | |
| • Overige |
-429 | |
| Aanwendingen | 192 | |
| Verkoop bedrijfsactiviteiten | 16 | |
| Overige | 176 | |
| Saldo per 31 december 2017 | -2.541 | |
| Toevoegingen: | ||
| • Via bedrijfscombinaties |
-191 | |
| • Overige |
-506 | |
| Aanwendingen | 589 | |
| Verkoop bedrijfsactiviteiten | 0 | |
| Overige | -51 |
Er zijn geen belangrijke afwaarderingen op handelsvorderingen die niet vervallen zijn.
| Geldmiddelen en kasequivalenten | 77.579 | 60.771 |
|---|---|---|
| Geldmiddelen | 75.074 | 59.916 |
| Beleggingen op minder dan drie maanden | 2.505 | 855 |
| (x 1.000 euro) | 2018 | 2017 |
De toename van de geldmiddelen en kasequivalenten wordt voornamelijk verklaard door de positieve kasstroom uit bedrijfsactiviteiten.
De meerderheid van de geldmiddelen bestaat uit geldmiddelen op bankrekeningen en contanten. De geldmiddelen worden zoveel mogelijk gecentraliseerd in een cash pool en staan op rekeningen bij banken met over het algemeen een A-rating. Alle door Fagron geopende nieuwe bankrekeningen worden ondergebracht bij banken met minimaal een A-rating.
Handelsvorderingen, overige vorderingen, geldmiddelen en kasequivalenten kennen meestal dicht bijeen liggende vervaldata. Daarom benadert hun boekwaarde de reële waarde.
Op besluit van de Buitengewone Algemene Vergadering van 14 mei 2012 is de machtiging van de Raad van Bestuur hernieuwd om binnen de grenzen van de bestaande, in artikel 5 bis van de statuten opgenomen machtiging, het maatschappelijk kapitaal in één of meerdere malen te verhogen met een maximum bedrag van 320.023.050,35 euro, binnen een termijn van vijf jaar te rekenen van de datum van de bekendmaking van het besluit in de bijlagen bij het Belgisch Staatsblad. Deze bevoegdheid om het kapitaal te verhogen zal slechts kunnen worden uitgeoefend indien minstens drie vierde (3/4) van de aanwezige of geldig vertegenwoordigde bestuurders daarmee akkoord gaan.
Op 29 juni 2015 werden er 224.133 nieuwe aandelen uitgegeven in het kader van het toegestane kapitaal. Het aantal stemrechtverlenende effecten van Fagron bedroeg 31.667.794. Het totaal aantal stemrechten (noemer) bedroeg 31.667.794. Het maatschappelijk kapitaal bedroeg 322.217.493,06 euro om het kapitaal te verhogen met 2.297.363,25 binnen het kader van het toegestane kapitaal door inbreng in natura tegen uitgifte van nieuwe aandelen om het te brengen op 324.514.856,31 euro.
Op 4 augustus 2015 werden er 444.033 nieuwe aandelen uitgegeven in het kader van het toegestane kapitaal. Het aantal stemrechtverlenende effecten van Fagron bedroeg 32.111.827. Het totaal aantal stemrechten (noemer) bedroeg 32.111.827. Het maatschappelijk kapitaal bedroeg 324.514.856,31 euro om het kapitaal te verhogen met 4.551.338,25 euro binnen het kader van het toegestane kapitaal door inbreng in natura tegen uitgifte van nieuwe aandelen om het te brengen op 329.066.194,56 euro.
Sedert de toekenning van de machtiging toegestaan kapitaal aan de Raad van Bestuur werd het kapitaal van de Vennootschap (op 29 juni 2015 en op 4 augustus 2015) derhalve verhoogd met 6.848.701,50 euro. Tijdens het boekjaar 2018 werd geen gebruik gemaakt van de machtiging toegestaan kapitaal.
Als het kapitaal wordt verhoogd binnen de limieten van het toegestaan kapitaal, dan heeft de Raad van Bestuur de bevoegdheid om te verzoeken tot betaling van een uitgiftepremie. Als de Raad van Bestuur dit beslist, dan wordt deze uitgiftepremie geboekt op een onbeschikbare rekening, die alleen kan worden verlaagd of weggeboekt bij een besluit van een Algemene Vergadering van Aandeelhouders, genomen in overeenstemming met de bepalingen die gelden voor een wijziging van de statuten.
Deze bevoegdheid van de Raad van Bestuur is geldig voor kapitaalverhogingen waarop in contanten of in natura wordt ingeschreven, of die plaatsvinden door de kapitalisatie van reserves, waarbij al dan niet nieuwe aandelen worden uitgegeven. Het is de Raad van Bestuur toegestaan om converteerbare obligaties of warranten uit te geven binnen de limieten van het toegestaan kapitaal.
De bewegingen van deze balanspost worden getoond in het mutatieoverzicht van het eigen vermogen. In 2018 zijn geen eigen aandelen gekocht (2017: nihil). Op 31 december 2018 had Fagron NV 103.627 eigen aandelen in bezit (2017: 103.627). Deze aandelen worden conform IFRS in mindering gebracht op het eigen vermogen en beïnvloeden de resultatenrekening niet. In 2018 zijn er geen nieuwe aandelen in het kader van warrantenplannen uitgegeven (2017: nihil). Het nominaal aantal aandelen bedroeg op 31 december 2018 71.843.904 (2017: 71.843.904). Het totaal aantal uitstaande aandelen bedroeg op 31 december 2018 71.740.277 (2017: 71.740.277).
| 2018 | 2017 | |||
|---|---|---|---|---|
| Aantal | Aantal | |||
| Aantal gewone aandelen en de waarde | aandelen | aandelen | ||
| hiervan in het eigen vermogen | x 1.000 x 1.000 euro | x 1.000 x 1.000 euro | ||
| Aantal uitgegeven aandelen | ||||
| per 1 januari | 71.844 | 507.670 | 71.844 | 507.670 |
| Uitgifte van aandelen inzake | ||||
| kapitaalverhogingen | 0 | 0 | 0 | 0 |
| Aantal uitgegeven aandelen | ||||
| per 31 december | 71.844 | 507.670 | 71.844 | 507.670 |
| Ingekochte eigen aandelen | ||||
| per 31 december | 104 | 18.823 | 104 | 18.823 |
| Uitstaande aandelen | ||||
| per 31 december | 71.740 | 488.847 | 71.740 | 488.847 |
Alle gewone aandelen zijn volgestort. De gewone aandelen hebben geen nominale waarde aanduiding maar hebben per 31 december 2018 een fractiewaarde van 1/71.843.904de van het kapitaal (2017: 1/71.843.904de). Elk gewoon aandeel heeft één stemrecht en geeft recht op dividend.
De Raad van Bestuur keurde op 3 juni 2014 ten voordele van de werknemers, bestuurders en consulenten van de Vennootschap en/of dochtervennootschappen Warrantenplan 2014 goed. De warranten zijn uitgegeven naar aanleiding van de beslissing van de Raad van Bestuur van 2 september 2014 gehouden voor notaris Luc De Ferm. In totaal zijn er 2.140.000 warranten uitgegeven. In 2015 zijn er 50.000 warranten toegekend tegen een uitoefenprijs van 38,06 euro.
Op 13 juni 2016 heeft de Raad van Bestuur van de Vennootschap het Warrantenplan 2016 ten behoeve van werknemers en managers/consultants van Fagron NV en/of haar dochtervennootschappen goedgekeurd, dat is bekrachtigd bij besluit van de Buitengewone Algemene Vergadering van 1 juli 2016 in aanwezigheid van notaris Liesbet Degroote waarbij werd besloten tot uitgifte van 1.000.000 warranten. In 2016 zijn er 983.091 warranten toegekend tegen een uitoefenprijs van 7,38 euro.
Op 13 april 2018 heeft de Raad van Bestuur van de Vennootschap het Warrantenplan 2018 ten behoeve van werknemers en managers/consultants van Fagron NV en/of haar dochtervennootschappen goedgekeurd, dat is bekrachtigd bij besluit van de Buitengewone Algemene Vergadering van 14 mei 2018 in aanwezigheid van notaris Liesbet Degroote waarbij werd besloten tot uitgifte van 1.300.000 warranten. In 2018 zijn er 1.294.500 warranten toegekend tegen een uitoefenprijs van 13,94 euro en 5.500 warranten tegen een uitoefenprijs van 16,31 euro.
De voorwaarde tot definitieve verwerving van de warranten is voor werknemers dat ze nog in dienst zijn en voor bestuurders en consulenten dat de relatie met de Vennootschap niet beëindigd is. De kosten voor de warranten zijn vastgesteld op de werkelijke waarde van de warranten op datum van toekenning en worden gespreid over de periode tot definitieve verwerving van de warranten. De kosten zijn opgenomen in overige personeelskosten en bedragen 1,0 miljoen euro voor het boekjaar 2018 en 1,0 miljoen euro voor het boekjaar 2017. In 2017 is er een vrijval geweest van 0,6 miljoen euro voor vervallen warranten. De warranten worden afgewikkeld middels eigen-vermogensinstrumenten.
In 2018 werden er geen aandelen (2017: nihil) uitgegeven als gevolg van de uitoefening van warranten onder het Warrantenplan 2014 of Warrantenplan 2016. Het aantal stemrechtverlenende effecten van Fagron bedraagt momenteel 71.843.904 (2017: 71.843.904). Het totaal aantal stemrechten (noemer) bedraagt momenteel 71.843.904 (2017: 71.843.904). Het maatschappelijk kapitaal bedraagt 494.192.221,68 euro (2017: 494.192.221,68 euro).
Mutaties in het aantal uitstaande warranten onder Warrantenplan 2014, Warrantenplan 2016, Warrantenplan 2018 en hun gerelateerde gewogen gemiddelde uitoefenprijzen zijn als volgt:
| uitoefenprijs in euro Uitstaand per 1 januari 2017 18,10 Vervallen 39,37 -578.091 Vervallen 7,38 Uitstaand per 31 december 2017 23,87 Toegekend 13,94 Toegekend 16,31 Vervallen 13,94 Vervallen 39,37 Uitstaand per 31 december 2018 17,67 |
Gemiddelde | ||
|---|---|---|---|
| Aantal | |||
| warranten | |||
| 1.456.091 | |||
| -73.000 | |||
| 805.000 | |||
| 1.294.500 | |||
| 5.500 | |||
| -14.500 | |||
| -10.000 | |||
| 2.080.500 |
De gewogen gemiddelde uitoefenprijs per aandeel op jaareinde bedroeg in 2018 17,67 euro (2017: 23,87 euro). Alle warranten zijn equity-settled plannen.
Per 31 december 2018 bedroeg het totaal aantal nog niet uitgeoefende warranten die aanleiding kunnen geven tot de uitgifte van evenveel aandelen van de Vennootschap 2.080.500. Hun gemiddelde uitoefenprijs bedraagt 17,67 euro. Uitstaande warranten aan het einde van het jaar hebben de volgende theoretische vervaldatum en uitoefenprijs:
| 17,67 | 2.080.500 | |
|---|---|---|
| 2022 – mei (Warrantenplan 2018) | 16,31 | 2.750 |
| 2022 – mei (Warrantenplan 2018) | 13,94 | 640.000 |
| 2021 – mei (Warrantenplan 2018) | 16,31 | 2.750 |
| 2021 – mei (Warrantenplan 2018) | 13,94 | 640.000 |
| 2021 – juli (Warrantenplan 2016) | 7,38 | 60.000 |
| 2020 – november (Warrantenplan 2016) | 7,38 | 60.000 |
| 2019 – november (Warrantenplan 2016) | 7,38 | 270.000 |
| 2019 – maart (Warrantenplan 2014) | 39,37 | 405.000 |
| Vervaldatum | uitoefenprijs in euro |
Aantal warranten |
| Gemiddelde |
De Raad van Bestuur van de Vennootschap heeft op 27 oktober 2011, onder de opschortende voorwaarde van goedkeuring door de Algemene Vergadering, het Stockoptie Plan 2011 goedgekeurd ten behoeve van consulenten en werknemers van Fagron NV en/of haar dochtervennootschappen. Het Stockoptie Plan 2011 is goedgekeurd door de Jaarlijkse Algemene Vergadering van 14 mei 2012. In 2012 werd de procedure van artikel 523 van het Wetboek van Vennootschappen toegepast.
In juni 2012 zijn er 250.000 stockopties toegekend tegen een uitoefenkoers van 13,73. De stockopties worden afgewikkeld middels eigen-vermogensinstrumenten. In 2014 zijn 4.650 stockopties toegekend tegen een uitoefenkoers van 32,82 euro. In 2018 zijn geen nieuwe stockopties toegekend.
Gedurende het boekjaar 2017 en 2018 zijn de volgende aantallen opties vervallen met hun bijbehorende gemiddelde uitoefenprijs:
| Gemiddelde uitoefenprijs in euro |
Aantal stockopties |
|
|---|---|---|
| Uitstaand per 1 januari 2017 | 14,19 | 192.150 |
| Vervallen | 13,73 | -187.500 |
| Uitstaand per 31 december 2017 | 32,82 | 4.650 |
| Uitstaand per 31 december 2018 | 32,82 | 4.650 |
Uitstaande stockopties aan het einde van het jaar hebben de volgende theoretische vervaldatum en uitoefenprijs:
| Theoretische vervaldatum | Gemiddelde uitoefenprijs in euro |
Aantal stockopties |
|---|---|---|
| 2019 – april | 32,82 | 3.488 |
| 2020 – april | 32,82 | 1.163 |
| 32,82 | 4.650 |
De reële waarde van de warranten en stockopties zijn, op het moment van toekenning, bepaald met behulp van het 'Black and Scholes' waarderingsmodel. De belangrijkste gegevens die in het model zijn gebruikt waren de aandelenprijs op de toekenningdatum, de hierboven vermelde uitoefenprijs, de standaardafwijking van het rendement van het aandeel Fagron over de optieduur en het verwacht dividendrendement van het aandeel Fagron, de bovenvermelde optieduur en de jaarlijkse risicovrije rente.
In 2018 is 7,2 miljoen euro dividend betaalbaar gesteld (2017: nihil). Op de jaarlijkse Algemene Vergadering van 13 mei 2019 zal een brutodividend voor 2018 voorgesteld worden van 0,12 euro per aandeel, wat neerkomt op een totaaldividend van 8,6 miljoen euro. Dit te betalen dividend is niet in deze jaarrekening opgenomen.
Een verdere toelichting over het eigen vermogen zit vervat in de Corporate Governance Verklaring.
| (x 1.000 euro) | Geconsoli deerde reserves |
Cumulatieve omrekenings verschillen |
Transacties met aandeel derden |
Actuariële winsten en verliezen op verplich tingen uit hoofde van vergoedingen na uitdiensttreding |
Op aandelen gebaseerde betalingen |
Totaal |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Saldo per 1 januari 2017 | -195.967 | -32.222 | -377 | -1.996 | 12.387 | -218.174 |
| Niet-gerealiseerd resultaat | 0 | -16.534 | 0 | 1.123 | 0 | -15.411 |
| Op aandelen gebaseerde betalingen | 0 | 0 | 0 | 0 | 370 | 370 |
| Mutatie in aandeel derden | 0 | -10 | 0 | 0 | 0 | -10 |
| Saldo per 31 december 2017 | -195.967 | -48.766 | -377 | -873 | 12.757 | -233.226 |
| Niet-gerealiseerd resultaat | 0 | -11.647 | 0 | -264 | 0 | -11.911 |
| Op aandelen gebaseerde betalingen | 0 | 0 | 0 | 0 | 1.025 | 1.025 |
| Mutatie in aandeel derden | 0 | 27 | 0 | 0 | 0 | 27 |
| Saldo per 31 december 2018 | -195.967 | -60.386 | -377 | -1.137 | 13.782 | -244.085 |
| (x 1.000 euro) | Belastingen | Geschillen | Overige | Totaal |
|---|---|---|---|---|
| Saldo per 1 januari 2017 | 991 | 1.426 | 10.359 | 12.776 |
| Toevoegingen: | ||||
| • Via bedrijfscombinatie |
0 | 0 | 0 | 0 |
| • Overige |
2.855 | 96 | 0 | 2.951 |
| Aanwendingen | 0 | -50 | -938 | -988 |
| Vrijval | 0 | -991 | 0 | -991 |
| Wisselkoersverschillen | -115 | -92 | -1.066 | -1.273 |
| Saldo per 31 december 2017 | 3.731 | 390 | 8.356 | 12.476 |
| Toevoegingen: | ||||
| • Via bedrijfscombinatie |
0 | 0 | 0 | 0 |
| • Overige |
1.746 | 4 | 0 | 1.750 |
| Aanwendingen | -3 | -211 | -369 | -583 |
| Vrijval | 0 | 0 | -50 | -50 |
| Wisselkoersverschillen | -51 | -23 | 240 | 166 |
| Saldo per 31 december 2018 | 5.423 | 160 | 8.177 | 13.759 |
De Amerikaanse overheid voert een onderzoek uit ten aanzien van de prijsstelling van farmaceutische producten in de periode voornamelijk vóór overname van Bellevue Pharmacy en Freedom Pharmaceuticals. Het onderzoek heeft betrekking op de gehele sector. Om onzekerheid en verdere advocaten- en (interne) onderzoekskosten te beperken, voert Fagron momenteel gesprekken om een schikking te treffen met de Amerikaanse overheid. Ondanks het feit dat deze gesprekken plaatsvinden, bestaat er momenteel geen zekerheid omtrent de effectieve uitkomst van deze gesprekken. Een eventuele schikking met de Amerikaanse overheid zou een belangrijke impact kunnen hebben op de financiële positie van de Fagron groep.
In de openingsbalans van Bellevue Pharmacy werd een voorziening getroffen van 10 miljoen US dollar voor kosten die voortvloeien uit dit onderzoek. De voorziening is een inschatting van advocaat- en (interne) onderzoekskosten en de kosten van een mogelijke schikking met de overheid en zal verder geëvalueerd worden in functie van nieuwe feiten. Ultimo 2018 is de voorziening 7,3 miljoen euro wat onze
beste inschatting is op balansdatum. De verwachting is dat deze voorziening in 2019 verder aangewend zal worden. Dezelfde verwachting geldt voor de overige langlopende voorzieningen.
De op de balans opgenomen bedragen worden als volgt bepaald:
| 2018 | 2017 |
|---|---|
| 4.229 | 3.880 |
| 954 | 853 |
| 5.183 | 4.733 |
Onder de 'Toegezegd-pensioenregelingen' zijn de door Fagron in Nederland aangehouden pensioenplannen opgenomen voor Fagron Services BV en Spruyt hillen BV. Onder de 'Overige toegezegd-pensioenregelingen' zijn meerdere kleinere toegezegd-pensioenregelingen opgenomen die wegens hun beperkte omvang niet verder worden toegelicht.
De toegezegd-pensioenregelingen verplichtingen worden geschat, in overeenstemming met IAS19, op basis van de 'Projected Unit Credit-methode'. Volgens deze methode worden de voordelen onder het plan toegeschreven aan het aantal dienstjaren, rekening houdend met toekomstige salarisstijgingen en een toewijzing van het voordeel van het plan. Zo is het geraamde totale pensioen waarop elke deelnemer recht heeft bij pensionering, opgebroken in eenheden, elk gekoppeld aan een jaar vanuit het verleden of in de toekomst bijgeschreven diensten. Als het dienstverband van een werknemer in latere jaren echter zal leiden tot een materieel hoger niveau van vergoedingen dan in eerdere jaren, worden deze vergoedingen toegerekend op lineaire basis.
Alle toegezegd-pensioenregelingen zijn gebaseerd op het eindsalaris met maandelijkse uitbetaling. De bedragen met betrekking tot medische zorgverlening na uitdiensttreding zijn opgenomen in de verplichting, maar zijn niet significant. Er zijn geen informele feitelijke verplichtingen.
De bedragen voor de in Nederland aangehouden pensioenplannen voor Fagron Services BV en Spruyt hillen BV worden als volgt bepaald:
| (x 1.000 euro) | 2018 | 2017 |
|---|---|---|
| Contante waarde gefinancierde verplichtingen | 20.218 | 20.725 |
| Reële waarde van fondsbeleggingen | -15.989 | -16.845 |
| Contante waarde netto gefinancierde verplichtingen | 4.229 | 3.880 |
| Verplichting op de balans | 4.229 | 3.880 |
Overzicht van de bewegingen in de contante waarde gefinancierde verplichtingen en de reële waarde van fondsbeleggingen:
| (x 1.000 euro) | Contante waarde gefinancierde verplich tingen |
Reële waarde van fonds beleggingen |
Totaal | |
|---|---|---|---|---|
| Saldo per 1 januari 2017 | 21.644 | -16.739 | 4.905 | |
| Aan het dienstjaar toegekende pensioenkosten | -330 | |||
| Interestkosten (opbrengsten) | 428 | 98 | ||
| Actuariële verschillen: | ||||
| • | Opbrengst op fondsbeleggingen (exclusief | -261 | -261 | |
| rente opbrengst) | 0 | |||
| • | Actuariële verschillen ten gevolge van wijzi | |||
| gingen in demografische veronderstellingen | 0 | 0 | 0 | |
| • | Actuariële verschillen ten gevolge van wijzi | |||
| gingen in financiële veronderstellingen | -862 | 0 | -862 | |
| • | Actuariële verschillen ten gevolge van | |||
| aanpassingen in ervaring | 0 | 0 | 0 | |
| Werkgeversbijdrage | ||||
| Plan bijdrage | -485 | 485 | 0 | |
| Saldo per 31 december 2017 | 20.725 | -16.845 | 3.880 | |
| Aan het dienstjaar toegekende pensioenkosten | ||||
| Interestkosten (opbrengsten) | 449 | -364 | 85 | |
| Actuariële verschillen: | ||||
| • | Opbrengst op fondsbeleggingen (exclusief | |||
| rente opbrengst) | 0 | 827 | 827 | |
| • | Actuariële verschillen ten gevolge van wijzi | |||
| gingen in demografische veronderstellingen | -203 | 0 | -203 | |
| • | Actuariële verschillen ten gevolge van wijzi | |||
| gingen in financiële veronderstellingen | -209 | 0 | -209 | |
| • | Actuariële verschillen ten gevolge van | |||
| aanpassingen in ervaring | -151 | 0 | -151 | |
| Werkgeversbijdrage | ||||
| Plan bijdrage | -393 | 393 | 0 | |
| Saldo per 31 december 2018 | 20.218 | -15.989 | 4.229 |
De activa betreffen in aanmerking komende verzekeringspolissen en vormen geen onderdeel van de eigen financiële instrumenten van Fagron. De pensioenverzekeraar heeft de activa volledig belegd in het Aegon Strategic Allocation Fund 80/20. Dit beleggingsfonds heeft een marktnotering.
De belangrijkste actuariële veronderstellingen zijn:
| 31 december | 31 december 2017 |
|
|---|---|---|
| 2018 | ||
| Gewogen gemiddelde verdisconteringsvoet | 2,20% | 2,20% |
| De verwachte algemene loonsverhoging | N/A | N/A |
| De verwachte inflatie | N/A | N/A |
| Toekomstige pensioenverhogingen actieven | 1,75% | 2,00% |
De levensverwachting is bepaald aan de hand van de Prognosetafel AG2018.
Voor deze pensioenplannen zijn de volgende bedragen opgenomen in de gerealiseerde en niet-gerealiseerde resultaten:
| 31 december | 31 december | |
|---|---|---|
| (x 1.000 euro) | 2018 | 2017 |
| Interestkosten | 85 | 98 |
| Pensioenkosten toegezegd-pensioenregelingen opgenomen | ||
| in de resultatenrekening | 85 | 98 |
| Actuariële verschillen op de contante waarde niet-gefinan cierde verplichtingen: |
||
| Opbrengst op fondsbeleggingen (exclusief rente-opbrengst) | 827 | -261 |
| Actuariële verschillen ten gevolgen van wijzigingen in | ||
| demografische veronderstellingen | -203 | 0 |
| Actuariële verschillen ten gevolgen van wijzigingen in finan | ||
| ciële veronderstellingen | -209 | -862 |
| Actuariële verschillen ten gevolge van aanpassingen in ervaring | -151 | 0 |
| Pensioenkosten toegezegd-pensioenregelingen opgenomen | ||
| als niet-gerealiseerd resultaat | 264 | -1.123 |
| Totaal gerealiseerde en niet-gerealiseerde resultaten | 349 | -1.025 |
Er zijn geen nieuwe toetreders tot de toegezegd-pensioenregeling, verdere opbouw vindt alleen nog plaats in een toegezegde-bijdrageregeling. Nieuwe medewerkers wordt een toegezegde-bijdrageregeling aangeboden.
De voor 2018 te verwachten pensioenkosten uit toegezegd-pensioenregelingen bedragen 0,1 miljoen euro en betreffen enkel interestkosten.
De sensitiviteitsanalyse illustreert de gevoeligheid van de pensioenverplichting op 31 december 2018 en de 'Aan het dienstjaar toegekend pensioenkosten' ten opzichte van de belangrijkste actuariële veronderstellingen.
De onderstaande tabel geeft voor elke belangrijke actuariële veronderstelling de pensioenverplichting op 31 december 2018 weer ten opzichte van de bijbehorende bedragen als de actuariële veronderstelling van de betreffende scenario's zou worden toegepast. Salarisstijgingen zijn niet meegenomen in de sensitiviteitsanalyse.
| Basisscenario | Toename basisscenario |
Afname basisscenario |
|
|---|---|---|---|
| Gewogen gemiddelde verdisconteringsvoet | 2,20% | 2,70% | 1,70% |
| Pensioenverplichting | 20.218 | 18.416 | 22.297 |
| Inflatie toename | 1,75% | 2,25% | 1,25% |
| Pensioenverplichting | 20.218 | 20.647 | 19.823 |
| Levensverwachting | +/- 0 jaar | + 1 jaar | - 1 jaar |
| Pensioenverplichting | 20.218 | 20.726 | 19.703 |
Fagron heeft in België negen pensioenplannen welke juridisch gezien zijn opgezet als plannen met vaste bijdragen. Door een eerdere wetswijziging in België die van toepassing is op zogenaamde '2nd pillar' pensioenplannen (Wet op aanvullende pensioenen) worden onder IFRS alle Belgische plannen met vaste bijdragen gezien als te bereiken doelplannen. De Wet op aanvullende pensioenen is als volgt vastgesteld in 2015:
Vanwege dit gegarandeerde minimumrendement voor de Belgische toegezegdpensioenregelingen, loopt de werkgever een financieel risico. De werkgever heeft een wettelijke verplichting om aanvullende pensioenbijdragen te voldoen in het financieringfonds indien het fonds niet voldoende activa heeft om huidige en toekomstige pensioenverplichtingen te voldoen. Deze Belgische toegezegdpensioenregelingen dienen volgens IAS 19 dan ook te worden aangemerkt als te bereiken doelplannen.
In voorgaande jaren heeft Fagron, voor deze Belgische pensioenplannen, niet de grondslagen voor te bereiken doelplannen toegepast aangezien hogere verdisconteringsvoeten werden gebruikt en het rendement op de fondsbeleggingen aangegeven door pensioenverzekeraars voldeed om het minimumrendement te garanderen. Wegens aanhoudende lage rentestanden op de Europese financiële markten veronderstellen de werkgevers in België dat er, ten opzichte van eerdere jaren, een verhoogd financieel risico bestaat ten aanzien van de pensioenplannen met een gegarandeerd minimumrendement. Het gevolg is dat deze plannen dienen te worden aangemerkt als te bereiken doelplannen.
Het management heeft een inschatting gemaakt van de mogelijke hieruit voortkomende verplichtingen per 31 december 2018. Op basis van deze inschatting is vastgesteld dat er geen materiële verplichtingen bestaan. De werkgeversbijdrage 2018 voor deze Belgische pensioenplannen bedraagt 0,1 miljoen euro (2017: 0,1 miljoen euro). Het aandeel van de werknemers voor 2018 is nihil (2017: nihil), de werknemersbijdrage is afgeschaft in 2014. Het totaal bedrag van de fondsbeleggingen per 31 december 2018 bedraagt 1,0 miljoen euro (2017: 1,0 miljoen euro).
| (x 1.000 euro) | 2018 | 2017 |
|---|---|---|
| Langlopend | ||
| Verplichtingen uit hoofde van financiële leaseovereenkomsten | 35 | 74 |
| Bankleningen | 265.682 | 283.344 |
| Overige leningen | 201 | 100 |
| Totaal langlopend | 265.917 | 283.518 |
| Kortlopend | ||
| Verplichtingen uit hoofde van financiële leaseovereenkomsten | 66 | 65 |
| Bankleningen | 63.889 | 13.386 |
|---|---|---|
| Totaal kortlopend | 63.955 | 13.450 |
| Totaal financiële schulden | 329.872 | 296.968 |
| 2018 | 2017 | ||
|---|---|---|---|
| Financiële leases |
Bank leningen |
Financiële leases |
Bank leningen |
| 35 | 261.558 | 74 | 282.113 |
| 0 | 2.163 | 0 | 1.331 |
| 35 | 265.883 | 74 | 283.444 |
| Kasstroom uit | Non-cash mutatie | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| (x 1.000 euro) | financierings 2017 activiteiten |
Acquisities | Wissel koersen |
2018 | |
| Langlopende | |||||
| leningen | 283.518 | -21.933 | 0 | 4.333 | 265.917 |
| Kortlopende | |||||
| leningen | 13.450 | 49.267 | 0 | 1.238 | 63.955 |
| Totaal leningen | 296.968 | 27.334 | 0 | 5.570 | 329.872 |
De boekwaarde van de bankleningen is uitgedrukt in euro. De effectieve rente op de balansdatum op 31 december 2018 bedroeg 2,80% (2017: 3,32%). De stijging van de leningen (in totaal) is een gevolg van hogere trekkingen op de multi currency faciliteit. De daling in langlopende leningen is het gevolg van een verschuiving van onderhandse USPP leningen naar kortlopende schulden.
Op 15 april 2014 heeft Fagron NV een reeks onderhandse leningen uitgegeven, bestaande uit 45,0 miljoen US-dollar 4,15% Serie A Senior Notes met een looptijd tot 15 april 2017, 22,5 miljoen euro 3,55% Serie B Senior Notes met een looptijd tot 15 april 2017, 15,0 miljoen euro 4,04% Serie C Senior Notes met een looptijd tot 15 april 2019, 5,0 miljoen euro Floating Rate Serie D Senior Notes met een looptijd tot 15 april 2019, 20,0 miljoen US-dollar 5,07% Serie E Senior Notes met een looptijd tot 15 april 2019 en 60,0 miljoen US-dollar 5,78% Serie F Senior notes met een looptijd tot 15 april 2021. Zowel de Serie A als Serie B notes zijn op einde looptijd geheel afgelost. Het totaal van de EBITDA, berekend als zijnde resultaat voor rente, belastingen, afschrijvingen en bijzondere waardeverminderingen van de Garanten is minimaal 70 procent van het geconsolideerde EBITDA van de totale Groep.
Op 16 december 2014, heeft Fagron NV de kredietfaciliteit met een oorspronkelijk bedrag van 150 miljoen euro en een looptijd tot juli 2017 gewijzigd en verlengd. De gewijzigde multi currency faciliteit van 220 miljoen euro kreeg een looptijd tot december 2019 met twee extensie opties van één jaar via een consortium van bestaande en nieuwe internationale banken. In 2016 is deze faciliteit, samen met de lange termijn waiver van 5 mei 2016, verlengd tot april 2021 door gebruik te maken van de extensie opties. In Augustus 2018 is de omvang van de faciliteit verder verhoogd van 220 naar 245 miljoen euro.
In het laatste kwartaal van 2017 is Fagron met een syndicaat van banken een geldlening (term loan) overeengekomen voor 80 miljoen euro. De looptijd van deze lening is gelijk aan de multi currency faciliteit en heeft een vervaldatum in april 2021. De aflossing vindt plaats op einde looptijd en de afspraken inzake financiële convenanten zijn gelijk aan die van de multi currency faciliteit.
De belangrijkste convenanten van de kredietfaciliteiten zijn de netto financiële schuld/recurrente EBITDA-ratio en de recurrente EBITDA/netto rentelastenratio. De financiële convenanten werden opnieuw vastgesteld in 2016 om Fagron extra ruimte te geven ten opzichte van de oorspronkelijke niveaus van de financiële convenanten. De extra ruimte van de financiële convenanten daalde met elke testperiode van zes maanden, tot en met de testperiode eindigend op 30 juni 2018. Bij elke testperiode die eindigt na 30 juni 2018 keren de niveaus van beide financiële convenanten terug naar de oorspronkelijke niveaus. Eind 2018 zijn de oorspronkelijke financiële convenanten weer van kracht. Tevens dient het totaal van de EBITDA, berekend als zijnde resultaat voor rente, belastingen, afschrijvingen en bijzondere waardeverminderingen van de Garanten minimaal 70 procent van het geconsolideerde EBITDA van de totale Groep te zijn.
| Financiële convenanten | |||
|---|---|---|---|
| Netto | |||
| financiële | REBITDA/ | ||
| schuld/ | netto | ||
| Testperiode | REBITDA | rentelasten | |
| Na 30 juni 2018 | Max. 3,25x | Min. 4,00x |
In 2018 werd het renterisico met betrekking tot 42,5 miljoen dollar van de leningen afgedekt met financiële derivaten. De waardering van deze instrumenten werd gedaan middels een Niveau 2 methode, wat inhoudt dat de waardering werd gebaseerd op andere inputs dan genoteerde prijzen in actieve markten zoals inbegrepen in Niveau 1. De reële waarden van al de voor dekking aangehouden derivaten werden berekend op basis van waarderingstechnieken. Deze technieken maximaliseren het gebruik van waarneembare marktgegevens wanneer beschikbaar en steunen zo weinig mogelijk op inschattingen van de Vennootschap. De interestindekkingsinstrumenten werden gewaardeerd op basis van verdisconteerde kasstromen. De parameters die werden gebruikt voor deze modellen, zijn deze die op jaareinde van toepassing waren en zijn daarom Niveau 2 geclassificeerd. De waardering werd berekend aan de hand van de verdisconteerde kasstromen van de nominale waarde en rentestromen. De looptijd van de financiële derivaten is tot maart 2021.
De reële waarde van financiële derivaten bedraagt per einde 2018 –0,1 miljoen euro (2017: nihil). In 2018 zijn de financiële instrumenten betreffende de indekking van het renterisico gedaald als gevolg van de afwikkeling van deze financiële derivaten. Fagron heeft geen andere financiële derivaten.
Alle financiële instrumenten worden gewaardeerd tegen geamortiseerde kostprijs met uitzondering van de financiële derivaten en voorwaardelijke nabetalingen met betrekking tot overnames, die aan reële waarde worden gewaardeerd. De reële waarde van de financiële instrumenten die aan geamortiseerde kostprijs worden gewaardeerd, benadert de boekwaarde.
Evenals de ontlenende vennootschappen, Fagron NV en Arseus Capital NV, staan onderstaande vennootschappen garant voor de door Fagron afgesloten leningen en obligatielening:
| ACA Pharma NV | Freedom Pharmaceuticals Inc. |
|---|---|
| Arseus België NV | Galfarm Sp. z.o.o. |
| B&B Pharmaceuticals Inc. | Infinity Pharma BV |
| Fagron België NV | Pharma Cosmetic K.M. Adamowicz Sp. Z.o.o. |
| Fagron GmbH & Co KG | Pharmaline BV |
| Fagron Inc. | SM Empreendimentos Farmaceuticos Ltda |
| Fagron Nederland BV | Spruyt hillen BV |
| Fagron Sp. Z.o.o. | |
De materiële vaste activa omvatten de volgende bedragen waarbij Fagron een lessee is in het kader van een financiële leaseovereenkomst.
| (x 1.000 euro) | 2018 | 2017 |
|---|---|---|
| Aanschaffingswaarde – leasing en soortgelijke rechten | 316 | 322 |
| Cumulatieve afschrijvingen | -179 | -131 |
| Netto bedrag van financiële leases | 137 | 192 |
De verplichting van de Groep met betrekking tot financiële leasing wordt gewaarborgd doordat de lessor het juridisch eigendom heeft over de geleasede activa. De reële waarden van de bankleningen en financiële leasingschulden zijn berekend als de huidige waarde van de toekomstige betalingen die met de schuld verbonden zijn.
Het nettobedrag van de financiële leases heeft betrekking op de volgende investeringen:
| (x 1.000 euro) | 2018 | 2017 |
|---|---|---|
| Machines en installaties | 122 | 124 |
| Kantoorinrichting en vervoersmiddelen | 14 | 68 |
| Netto bedrag van financiële leases | 137 | 192 |
Verplichtingen uit hoofde van financiële lease-overeenkomsten – minimale leasebetalingen:
| Contante waarde toekomstige financiële leases | 101 | 139 |
|---|---|---|
| Toekomstige financieringskosten op financiële leases | 14 | 25 |
| Totaal | 115 | 164 |
| Meer dan 1 jaar doch hoogstens 5 jaar | 43 | 93 |
| Minder dan 1 jaar | 72 | 71 |
| (x 1.000 euro) | 2018 | 2017 |
Verplichtingen uit hoofde van operationele lease-overeenkomsten – minimale leasebetalingen:
| Totaal | 42.928 | 38.567 |
|---|---|---|
| Meer dan 5 jaar | 11.446 | 8.478 |
| Meer dan 1 jaar doch hoogstens 5 jaar | 23.657 | 22.666 |
| Minder dan 1 jaar | 7.824 | 7.423 |
| (x 1.000 euro) | 2018 | 2017 |
De lease-overeenkomsten hebben voor een groot deel betrekking op gebouwen in de Verenigde Staten en de Benelux. De stijging van de operational leases in 2018 wordt veroorzaakt door de acquisitie van Humco.
| 25 | Handelsschulden | ||
|---|---|---|---|
| ---- | ----------------- | -- | -- |
| Handelsschulden | 63.918 | 58.950 |
|---|---|---|
| Investeringsschulden | 1.217 | 745 |
| Crediteuren | 62.701 | 58.205 |
| (x 1.000 euro) | 2018 | 2017 |
Handelsschulden hebben over het algemeen dicht bijeen liggende vervaldata. De gerapporteerde waarden benaderen de reële waarden. De stijging ten opzichte van het voorgaande jaar is met name te verklaren door de acquisitie van Humco.
| Overige kortlopende schulden | 28.538 | 8.673 |
|---|---|---|
| Overlopende rekeningen | 5.467 | 5.899 |
| Overige schulden | 22.995 | 2.763 |
| Ontvangen vooruitbetalingen | 77 | 11 |
| (x 1.000 euro) | 2018 | 2017 |
De overige schulden hebben voor 20,0 miljoen euro (2017: 1,0 miljoen euro) betrekking op de nog te betalen bedragen voor bestaande participaties (nabetalingen). Dit verklaart de stijging ten opzichte van 2017.
De overlopende rekeningen hebben voor 1,9 miljoen euro (2017: 2,1 miljoen euro) betrekking op nog te betalen interesten. Het restant op deze post betreft verschillende overlopende posten.
De schulden hebben over het algemeen dicht bijeen liggende vervaldata. De gerapporteerde waarden benaderen de reële waarden.
Fagron loopt bepaalde risico's waarvoor geen voorziening is getroffen (zoals de mogelijke belastingverplichtingen met betrekking tot ICMS in Brazilië of BTW in Polen) omdat het weinig waarschijnlijk is dat deze risico's een negatieve impact voor de groep zullen hebben. ICMS betreft een zakelijk belastingstimuleringsprogramma genaamd Produzir voor bedrijven die gevestigd zijn in de Braziliaanse staat Goiás. Deze wordt betwist door diverse Braziliaanse staten.
In Polen is in 2017 een BTW-audit gestart bij twee dochterondernemingen. Het gehanteerde BTW percentage op bijna al de verkochte producten door de Poolse dochterondernemingen wordt in twijfel getrokken door de Poolse belastingautoriteit. Deze stelling wordt door ons betwist. Bij een van de dochterondernemingen is er voor de periode februari 2017 een aanslag opgelegd van 4 miljoen PLN. Fagron heeft bezwaar aangetekend tegen de opgelegde aanslag, welke in januari 2019 is afgewezen. Fagron heeft in februari 2019 beroep aangetekend tegen deze uitspraak bij de administratieve rechtbank. Bij het andere bedrijf is er een aanslag opgelegd van 3,6 miljoen PLN. Fagron zal bezwaar aantekenen tegen de opgelegde aanslag.
Fagron heeft in juli 2018 een belastingaanslag ontvangen van 15,4 miljoen euro betreffende de afschrijving van goodwill naar aanleiding van fusies in Brazilië. Dit wordt door ons betwist. Fagron heeft bezwaar aangetekend tegen de opgelegde aanslag en heeft geen voorziening in verband hiermee aangelegd.
Fagron is ook betrokken bij een aantal claims, geschillen en rechtzaken en dit binnen het normale verloop van de bedrijfsactiviteiten. Het management is van mening dat het niet waarschijnlijk is dat deze claims, geschillen en rechtzaken, zullen leiden tot een negatieve impact op de financiële situatie bij Fagron. Voor claims waarbij het waarschijnlijk wordt geacht dat de claim zal leiden tot een betaling, en waarvan een betrouwbare schatting kan worden gemaakt, is een voorziening getroffen (zie toelichting 22).
Het globale vergoedingspakket voor de leden van het Directiecomité en van de CEO individueel alsook van de niet-uitvoerende bestuurders voor de boekjaren 2018 en 2017 is hieronder weergegeven:
| Overige | |||
|---|---|---|---|
| Vaste | Variabele | remuneratie | |
| remuneratie | remuneratie | compo | |
| (x 1.000 euro) | component | component | nenten1 |
| Boekjaar 2017 | |||
| Hans Stols, CEO tot 24 november 2017 | 550 | 0 | 33 |
| Rafael Padilla, CEO vanaf 27 november 2017 | 35 | 0 | 2 |
| Directiecomité, inclusief de CEO | 1.824 | 155 | 165 |
| Niet-uitvoerende leden van de Raad van Bestuur | 334 | 0 | 0 |
| Opzeggingsvergoeding Hans Stols | 1.303 | 0 | 0 |
| Boekjaar 2018 | |||
| Rafael Padilla, CEO | 458 | 270 | 14 |
| Directiecomité, inclusief de CEO | 968 | 369 | 75 |
| Niet-uitvoerende leden van de Raad van Bestuur | 369 | 0 | 0 |
1 Omvat kosten voor pensioenen, verzekeringen en geldwaarde van de overige voordelen in natura.
De variabele remuneratiecomponent betreft de over 2018 gerealiseerde bonus welke in 2017 wordt uitbetaald. Het Benoemings- en Remuneratiecomité formuleert jaarlijks voorstellen betreffende het remuneratiebeleid en/of andere voordelen voor de leden van het Directiecomité en de CEO.
In 2018 zijn geen stockopties en 400.000 warranten toegekend aan de leden van het Directiecomité, in de samenstelling zoals van kracht op 31 december 2018. In 2018 oefenden de heer Padilla en de overige leden van het Directiecomité geen stockopties en warranten uit. In 2018 zijn geen stockopties en warranten van de heer Padilla en de overige leden van het Directiecomité vervallen. De leden van het Directiecomité, in de samenstelling zoals van kracht op 31 december 2018, bezitten samen 840.000 stockopties en warranten.
In het boekjaar 2018 verwezenlijkte Fagron één overname. Begin april 2018 kondigde Fagron de overname van Humco aan. Humco is een toonaangevende ontwikkelaar, fabrikant en leverancier van gepatenteerde vehikels (toedieningsvormen) en farmaceutische merkproducten aan meer dan 45.000 apotheken in de Verenigde Staten.
Voor de overname werd circa 57,6 miljoen euro betaald met geldmiddelen en kasequivalenten welke een toename van de goodwill vertegenwoordigd van 44,4 miljoen euro. De verwachting was dat de goodwill niet fiscaal aftrekbaar is. De voorlopige reële waarde van overgenomen activa en passiva wordt hieronder verder toegelicht.
| (x 1.000 euro) | |
|---|---|
| Immateriële vaste activa | 6.632 |
| Materiële vaste activa | 993 |
| Latente belastingen | 160 |
| Voorraden | 4.626 |
| Handelsvorderingen | 3.137 |
| Overige vorderingen | 293 |
| Geldmiddelen | 996 |
| Totaal activa | 16.837 |
| Handelsschulden | 2.153 |
| Overige kortlopende schulden | 1.483 |
| Totaal verplichtingen | 3.636 |
| Netto verworven activa | 13.201 |
| Goodwill | 44.410 |
| Totale overnamevergoeding | 57.611 |
Humco is vanaf april 2018 in de geconsolideerde cijfers opgenomen. Voor de in 2018 overgenomen activiteit is de reële waarde van de overgenomen activa en verplichtingen voorlopig bepaald. De aangegeven reële waarden zijn voorlopig omdat het integratieproces van de verworven entiteit en hun activiteiten nog aan de gang is. De voorlopige reële waarden van de immateriële en materiële vaste activa, latente belastingen en het werkkapitaal, kunnen nog veranderen bij definitieve vaststelling van de overgenomen activa en verplichtingen. Op dit moment verwachten we geen substantiële wijzigingen aan de overgenomen activa en verplichtingen.
Voor de beperkte overgenomen activiteiten in 2017 in Brazilië en Kroatië werd circa 7,6 miljoen euro betaald met geldmiddelen en kasequivalenten welke een toename van de goodwill vertegenwoordigd van 4,7 miljoen euro. De verwachting was dat de goodwill niet fiscaal aftrekbaar is. De finale reële waarde van overgenomen activa en passiva wordt hieronder verder toegelicht.
| (x 1.000 euro) | 2018 | 2017 |
|---|---|---|
| Immateriële vaste activa | 19 | 19 |
| Materiële vaste activa | 2.913 | 2.894 |
| Overige vaste activa | 10 | 10 |
| Latente belastingen | 13 | 13 |
| Voorraden | 1.323 | 1.323 |
| Handelsvorderingen | 1.472 | 1.472 |
| Overige vorderingen | 558 | 558 |
| Geldmiddelen | 293 | 293 |
| Totaal activa | 6.602 | 6.584 |
| Financiële schulden | 1.653 | 1.653 |
| Handelsschulden | 1.096 | 1.083 |
| Overige kortlopende schulden | 942 | 942 |
| Totaal verplichtingen | 3.691 | 3.678 |
| Netto verworven activa | 2.912 | 2.906 |
| Goodwill | 4.732 | 4.738 |
| Totale overnamevergoeding | 7.644 | 7.644 |
Het definitief vaststellen van de reële waarde van overgenomen activa en passiva van eerder genoemde kleine overnames in 2017 resulteerde niet in een materiële aanpassing van de goodwill.
Op jaareinde heeft de Groep voor een bedrag van ongeveer 20,0 miljoen euro aan verplichtingen uitstaan aan oud-aandeelhouders welke zijn vastgesteld op basis van ondernemingsplannen op moment van overname, zie ook toelichting 26. De toename ten opzichte van 2017 is met name het gevolg van de overname van Humco in de Verenigde Staten.
De nabetalingen voor bedrijfscombinaties hebben betrekking op Brazilië, Kroatië en de Verenigde Staten. De verwachting is dat deze in 2019 en 2020 betaald zullen worden.
De nabetalingen voor bedrijfscombinaties variëren tussen 0 euro en maximaal 20,0 miljoen euro. De nabetalingen zijn gewaardeerd aan reële waarde op moment van overname. Dit is ingeschat op basis van de maximale vergoeding wanneer de voorwaarden behaald zouden worden. De huidige verwachting is dat de vergoedingen op de vervaldata zullen worden voldaan.
De Commissaris van de Vennootschap is PricewaterhouseCoopers Bedrijfsrevisoren CVBA, vertegenwoordigd door de heer Peter Van den Eynde.
| (x 1.000 euro) | 2018 | 2017 |
|---|---|---|
| Audit fee voor de Groep audit | ||
| Fagron Groep | 476 | 450 |
| Bezoldiging voor de mandaten van PricewaterhouseCoopers | ||
| Bedrijfsrevisoren | 287 | 263 |
| Bezoldigingen voor de mandaten van de personen met wie | ||
| PricewaterhouseCoopers Bedrijfsrevisoren verbonden is | 189 | 187 |
| Bezoldigingen voor bijkomende diensten van de Commissaris voor Fagron |
||
| Andere controleopdrachten | 13 | 5 |
| Andere opdrachten buiten de revisorale opdrachten | 8 | 3 |
| Bezoldigingen voor bijkomende diensten van personen die | ||
| met de Commissaris verbonden zijn | ||
| Belastingadviesopdrachten | 48 | 33 |
| Andere opdrachten buiten de revisorale opdrachten | 108 | 35 |
De andere controleopdrachten buiten de revisorale opdrachten hebben in 2017 voornamelijk betrekking op bijzondere verslagen in het kader van het compliance certificate, guarantor coverage schedule en EMIR. In 2018 heeft dit betrekking op de verslagen in het kader van due diligence werkzaamheden.
Er hebben geen significante gebeurtenissen na balansdatum plaatsgevonden.
HL Technology SA heeft een huidige verplichting ter hoogte van 1,7 miljoen euro (1,9 miljoen Zwitserse frank), de initiële hypothecaire lening bedraagt 2,0 miljoen Zwitserse frank. Fagron Services BV heeft een verplichting ter hoogte van 0,5 miljoen euro, de initiële hypothecaire lening bedraagt 2,0 miljoen euro. De Groep heeft momenteel geen materiële verplichtingen tot aankoop van vaste activa.
Fagron Brazil Holding BV Fagron BV Fagron Nederland BV Fagron Services BV Fagron Steriele Bereidingsapotheek BV Infinity Pharma BV Fagron Holding NL BV Pharmaline BV Pharma Assist BV Spruyt hillen BV Twipe BV
Fagron GmbH & Co KG te Barsbüttel (Duitsland) is vrijgesteld van de verplichting om volgens de §264b Duitse commerciële code haar jaarrekening en financieel verslag op te zetten, te auditen en te publiceren in lijn met de geldende regelgeving voor ondernemingen.
| Naam | Adres | Bezit |
|---|---|---|
| ABC Chemicals NV | Venecoweg 20A, 9810 Nazareth (België) | 100,0% |
| ABC Dental & Pharmaceutical Consultancy NV | Venecoweg 20A, 9810 Nazareth (België) | 100,0% |
| ACA Pharma NV | Venecoweg 20A, 9810 Nazareth (België) | 100,0% |
| All Chemistry Do Brasil Ltda | Rua Cocais 300 – Jardim Oriental, 04347-170 São Paulo (Brazilië) | 100,0% |
| AnazaoHealth Inc. | 5710 Hoover Boulevard, 33634 Tampa, Florida (Verenigde Staten) | 100,0% |
| ApodanNordic PharmaPackaging A/S | Kigkurren 8M 2. Sal, 2300 Kopenhagen (Denemarken) | 100,0% |
| Arseus België NV | Venecoweg 20A, 9810 Nazareth (België) | 100,0% |
| Arseus Capital NV | Venecoweg 20A, 9810 Nazareth (België) | 100,0% |
| Arseus Dental Solutions SAS | 37 Rue Hélène Muller, 94320 Thiais (Frankrijk) | 100,0% |
| B&B Pharmaceuticals Inc. | 8591 Prairie Trail Drive, 80112 Englewood, Colorado (Verenigde Staten) | 100,0% |
| Coast Quality Pharmacy LLC | 5710 Hoover Boulevard, 33634 Tampa, Florida (Verenigde Staten) | 100,0% |
| DPI Inc. | 5967 S. Garnett Road, 74146 Tulsa, Oklahoma (Verenigde Staten) | 100,0% |
| Ducere LLC | 5710 Hoover Boulevard, 33634 Tampa, Florida (Verenigde Staten) | 100,0% |
| Dynaceuticals Ltd | 55 14th Avenue, Northcliff, Gauteng (Zuid-Afrika) | 100,0% |
| Fagron a.s. | Holická 1098/31M, 77900 Olomouc (Tsjechië) | 73,1% |
| Fagron Academy LLC | 1111 Brickell Avenue suite 1550, 33131 Miami, Florida (Verenigde Staten) | 100,0% |
| Fagron Belgium NV | Venecoweg 20A, 9810 Nazareth (België) | 100,0% |
| Fagron Brazil Holding BV | Lichtenauerlaan 182, 3062 ME Rotterdam (Nederland) | 100,0% |
| Fagron BV | Lichtenauerlaan 182, 3062 ME Rotterdam (Nederland) | 100,0% |
| Fagron Canada Inc. | 1 Place Ville-Marie, Porte 1300, H3B 0E6, Montréal, Quebec (Canada) | 100,0% |
| Fagron Colombia SAS | Calle 90 19A-49 Bogota (Colombia) | 100,0% |
| Fagron Compounding Services LLC | 8710 E. 34th St. N., 67226 Wichita, Kansas (Verenigde Staten) | 100,0% |
| Fagron Compounding Services NV Woestijnstraat 53, 2880 Bornem (België) Fagron Compounding Supplies Australia Atkinson Road 2/16, Taren Point, 2229 Sydney (Australië) |
100,0% 100,0% |
|---|---|
| Pty Ltd | |
| Fagron Essentials Holding LLC 2400 Pilot Knob Road, 55120 St. Paul, Minnesota (Verenigde Staten) |
100,0% |
| Fagron Genomics S.L.U. Carrer de Josep Tapiolas 150, 08226 Terrassa (Spanje) |
100,0% |
| Fagron GmbH & Co KG Von-Bronsart-Straße 12, 22885 Barsbüttel (Duitsland) |
100,0% |
| Fagron Hellas A.B.E.E. 12km NR, 42100 Trikala-Larissa (Griekenland) |
100,0% |
| Fagron Hrvatska d.o.o. Donjozelinska ul. 114, 10382 Donja Zeline (Kroatië) |
100,0% |
| Fagron Holding NL BV Lichtenauerlaan 182, 3062 ME Rotterdam (Nederland) |
100,0% |
| Fagron Holding USA LLC 2400 Pilot Knob Road, 55120 St. Paul, Minnesota (Verenigde Staten) |
100,0% |
| Fagron Iberica SAU Carrer de Josep Tapiolas 150, 08226 Terrassa (Spanje) |
100,0% |
| Fagron Inc. 2400 Pilot Knob Road, 55120 St. Paul, Minnesota (Verenigde Staten) |
100,0% |
| Fagron Italia SrL Via Lazzari 4-6, 40057 Granarolo Dell'Emilia, Quarto Inferiore (Italië) |
100,0% |
| Fagron Lékárna Holding s.r.o. Holická 1098/31M, 77900 Olomouc (Tsjechië) |
73,1% |
| Fagron Nederland BV Venkelbaan 101, 2908 KE Capelle aan den IJssel (Nederland) |
100,0% |
| Fagron Nordic A/S Kigkurren 8M 2. Sal, 2300 Kopenhagen (Denemarken) |
100,0% |
| Fagron NV Venecoweg 20A, 9810 Nazareth (België) |
100,0% |
| Fagron Sarl Intendente Neyer 924, B1643 Béccar (Argentinië) |
100,0% |
| Fagron SAS 37 Rue Hélène Muller, 94320 Thiais (Frankrijk) |
100,0% |
| Fagron Services Brazil Ltda Via Primaria 5D, Daia, 75132-120 Anapolis (Brazilië) |
100,0% |
| Fagron Services BV Molenwerf 13, 1911 DB Uitgeest (Nederland) |
100,0% |
| Fagron SH Ltd 2315 Ocean Tower, 550 Yan An East Road, 200001 Shanghai (China) |
100,0% |
| Fagron South Africa Ltd 55 14th Avenue, Northcliff, Gauteng (Zuid-Afrika) |
100,0% |
| Fagron Sp. z o.o Ul. Pasternik 26, 31354 Krakau (Polen) |
100,0% |
| Fagron Steriele Bereidingsapotheek BV Siemensstraat 4, 7903 AZ Hoogeveen (Nederland) |
100,0% |
| Fagron Technologies Ltda Avenida 9 de Julho 3575, 13208-056 Jundiai (Brazilië) |
100,0% |
| Fagron UK Ltd 4B Coquet Street, NE1 2QB Newcastle upon Tyne (Verenigd Koninkrijk) |
100,0% |
| Fagron Verwaltungsgesellschaft mbH Von-Bronsart-Straße 12, 22885 Barsbüttel (Duitsland) |
100,0% |
| Florien Fitoativos Ltda Estrada Vicente Bellini 175, 13427-225 Piracicaba City (Brazilië) |
100,0% |
| Freedom Pharmaceuticals Inc. 801 W. New Orleans Street, 74011 Broken Arrow, Oklahoma (Verenigde Staten) |
100,0% |
| Galfarm Sp. z.o.o. Ul. Przemysłowa, 12, 30701 Krakau (Polen) |
100,0% |
| HL Technology SA Rue Jardiniere 153, 2300 La Chaux-de-Fonds (Zwitserland) |
100,0% |
| Humco Holding Group Inc. 201 W. 5th Street, 12th floor, 78701 Austin, Texas (Verenigde Staten) |
100,0% |
| Humco Qsub 1 Inc. 7400 Alumax Drive, 75501 Texarkana, Texas (Verenigde Staten) |
100,0% |
| Infinity Pharma BV Steenovenweg 15, 5708 HN Helmond (Nederland) |
100,0% |
| JCB Laboratories LLC 7335 W. 33rd Street. North, 67205 Wichita, Kansas (Verenigde Staten) |
100,0% |
| Jupiter Health Holding LLC 212 Millwell Drive, Maryland Heights, 63043 Missouri (Verenigde Staten) |
100,0% |
| Liberty Rx LLC 212 Millwell Drive, Maryland Heights, 63043 Missouri (Verenigde Staten) |
100,0% |
| Link Medical LLC 212 Millwell Drive, Maryland Heights, 63043 Missouri (Verenigde Staten) |
100,0% |
| Mar-Kem Ltd Main Road 20, Knysna, 6570 George (Zuid-Afrika) |
100,0% |
| Mercury Innovations LLC 212 Millwell Drive, Maryland Heights, 63043 Missouri (Verenigde Staten) |
100,0% |
| Midwest Rx LLC 212 Millwell Drive, Maryland Heights, 63043 Missouri (Verenigde Staten) |
100,0% |
| Northern Rx LLC 212 Millwell Drive, Maryland Heights, 63043 Missouri (Verenigde Staten) |
100,0% |
| Pharma Assist BV Dieselstraat 3, 7903 AR Hoogeveen (Nederland) |
100,0% |
| Pharmacy Services Inc. 212 Millwell Drive, Maryland Heights, 63043 Missouri (Verenigde Staten) |
100,0% |
| Pharmaline BV Münsterstraat 4, 7575 ED Oldenzaal (Nederland) |
100,0% |
| Pierson Laboratories Inc. 7400 Alumax Drive, 75501 Texarkana, Texas (Verenigde Staten) |
100,0% |
| PSI Services Inc. 212 Millwell Drive, Maryland Heights, 63043 Missouri (Verenigde Staten) |
100,0% |
| Rausa Kem Pharmacy Ltd Clarendon Street 61, Parow Valley, 7500 Kaapstad (Zuid-Afrika) |
100,0% |
| SM Empreendimentos Farmaceuticos Ltda Rua Olimpiadas 66, 7th floor - Vila Olimpia, 04555-010 São Paulo (Brazilië) |
100,0% |
| Southern Rx LLC 212 Millwell Drive, Maryland Heights, 63043 Missouri (Verenigde Staten) |
100,0% |
| Spruyt hillen BV Tinbergenlaan 1, 3401 MT IJsselstein (Nederland) |
100,0% |
| Texas Southern Rx LLC 212 Millwell Drive, Maryland Heights, 63043 Missouri (Verenigde Staten) |
100,0% |
| Twipe BV Tinbergenlaan 1, 3401 MT IJsselstein (Nederland) |
100,0% |
Verslag van de commissaris aan de algemene vergadering van aandeelhouders van de vennootschap Fagron NV over de geconsolideerde jaarrekening voor het boekjaar afgesloten op 31 december 2018
In het kader van de wettelijke controle van de geconsolideerde jaarrekening van Fagron NV (de "Vennootschap") en haar filialen (samen "de Groep"), leggen wij u ons commissarisverslag voor. Dit bevat ons verslag over de geconsolideerde jaarrekening alsook de overige door wet- en regelgeving gestelde eisen. Dit vormt één geheel en is ondeelbaar.
Wij werden benoemd in onze hoedanigheid van commissaris door de algemene vergadering van 9 mei 2016, overeenkomstig het voorstel van de raad van bestuur uitgebracht op aanbeveling van het auditcomité. Ons mandaat loopt af op de datum van de algemene vergadering die beraadslaagt over de jaarrekening voor het boekjaar afgesloten op 31 december 2018. Wij hebben de wettelijke controle van de geconsolideerde jaarrekening van Fagron NV uitgevoerd gedurende 12 opeenvolgende boekjaren.
Wij hebben de wettelijke controle uitgevoerd van de geconsolideerde jaarrekening van de Groep, die het geconsolideerde balans op 31 december 2018 omvat, alsook de geconsolideerde resultatenrekening, het geconsolideerd overzicht van gerealiseerde en niet-gerealiseerde resultaten, het geconsolideerd mutatieoverzicht van het eigen vermogen en het geconsolideerd kasstroomoverzicht over het boekjaar afgesloten op die datum, en de toelichting met de belangrijkste gehanteerde grondslagen voor financiële verslaggeving en andere toelichtingen, waarvan het geconsolideerd balanstotaal EUR 682,8 miljoen en de winst van het boekjaar toe te rekenen aan de aandeelhouders EUR 42,5 miljoen bedragen.
Naar ons oordeel geeft de geconsolideerde jaarrekening een getrouw beeld van het vermogen en de geconsolideerde financiële toestand van de Groep per 31 december 2018, alsook van zijn geconsolideerde resultaten en van zijn geconsolideerde kasstromen over het boekjaar dat op die datum is afgesloten, in overeenstemming met de International Financial Reporting Standards (IFRS) zoals goedgekeurd door de Europese Unie en met de in België van toepassing zijnde wettelijke en reglementaire voorschriften.
Wij hebben onze controle uitgevoerd volgens de internationale controlestandaarden (ISA's) zoals van toepassing in België. Wij hebben bovendien de internationale controlestandaarden zoals door de IAASB van toepassing verklaard op de boekjaren afgesloten vanaf 31 december 2018 en nog niet goedgekeurd op nationaal niveau toegepast. Onze verantwoordelijkheden op grond van deze standaarden zijn verder beschreven in de sectie "Verantwoordelijkheden van de commissaris voor de controle van de geconsolideerde jaarrekening" van ons verslag. Wij hebben alle deontologische vereisten die relevant zijn voor de controle van de geconsolideerde jaarrekening in België nageleefd, met inbegrip van deze met betrekking tot de onafhankelijkheid.
Wij hebben van het bestuursorgaan en van de aangestelden van de Vennootschap de voor onze controle vereiste ophelderingen en inlichtingen verkregen.
Wij zijn van mening dat de door ons verkregen controle-informatie voldoende en geschikt is als basis voor ons oordeel.
Kernpunten van onze controle betreffen die aangelegenheden die naar ons professioneel oordeel het meest significant waren bij de controle van de geconsolideerde jaarrekening van de huidige verslagperiode. Deze aangelegenheden zijn behandeld in de context van onze controle van de geconsolideerde jaarrekening als geheel en bij het vormen van ons oordeel hierover, en wij verschaffen geen afzonderlijk oordeel over deze aangelegenheden.
Fagron houdt langlopende voorzieningen aan voor een bedrag van EUR 13,8 miljoen voor onder meer het lopende onderzoek van de Amerikaanse overheid en geschillen. Over deze voorzieningen wordt informatie verschaft in toelichting 22.
We beschouwen deze rubriek, met inbegrip van het lopende onderzoek van de Amerikaanse overheid als kernpunt van onze controle, aangezien deze voorzieningen gebaseerd zijn op door het management genomen beoordelingen en inschattingen. Nieuwe ontwikkelingen in het lopende onderzoek van de Amerikaanse overheid kunnen een belangrijke impact hebben op de financiële positie van de Fagron Groep.
We hebben met het management en de interne raadsheer de lopende geschillen en claims besproken. Bovendien hebben we de volledigheid geëvalueerd door kennisname van de notulen van de Raad van Bestuur en door het bekomen en nazicht van de door externe advocaten verstrekte bevestigingen.
Verder hebben we de laatste stand van zaken met betrekking tot het onderzoek van de Amerikaanse overheid besproken met het management en met haar interne en externe raadsheer. Rekening houdend met de gekende elementen in het onderzoek hebben we een evaluatie gemaakt van de redelijkheid van de door het management ingenomen positie en aangehouden voorziening. Wij vestigen uw aandacht op toelichting 22 (Langlopende voorzieningen) van de geconsolideerde jaarrekening waarin het management de stand van zaken beschrijft met betrekking tot een mogelijke uitkomst van de gesprekken om tot een schikking te komen ten aanzien van het lopende onderzoek. Een eventuele schikking met de Amerikaanse overheid zou een belangrijke impact kunnen hebben op de financiele positie van de Fagron groep.
Op basis van onze controlewerkzaamheden stellen we vast dat de door het management gemaakte inschattingen en de aangelegde voorzieningen redelijk zijn en de verstrekte toelichting gepast is.
Per 31 december 2018 bedraagt de boekwaarde van goodwill en overige immateriële vaste activa EUR 391,4 miljoen. De waardering van de goodwill en overige immateriële vaste activa wordt jaarlijks getoetst op het niveau van de kasstroom genererende eenheden. De belangrijkste veronderstellingen bij het toetsen ervan betreffen de disconteringsvoet, de langetermijn groeivoet, de brutomarge groeivoet en de resultaatverwachtingen.
We beschouwen dit onderdeel als kernpunt van onze controle omdat de jaarlijkse toetsing van goodwill en overige immateriële vaste activa complex is en bovendien gebaseerd is op door het management gemaakte inschattingen. Gegeven het materiële belang van deze posten, kunnen eventuele waardeverminderingen een grote impact hebben op de jaarrekening.
In onze audit hebben we bijzondere aandacht besteed aan de kasstroom genererende eenheid Fagron Verenigde Staten Essentials en Brands, waarvoor de goodwill een boekwaarde heeft van EUR 76,3 miljoen. In 2018 heeft de toetsing niet geleid tot een bijzondere waardevermindering.
Onze controlewerkzaamheden bestonden uit de evaluatie van de toegepaste waarderingsmethode, het toetsen van de gehanteerde veronderstellingen en de onderliggende berekeningen. Met behulp van deskundigen op het gebied van waarderingen hebben we de belangrijkste veronderstellingen getoetst met marktinformatie (bijvoorbeeld de groeiverwachtingen) en eigen onafhankelijke bepalingen (bijvoorbeeld de disconteringsvoet). Verder hebben we aansluitingen gemaakt met de goedgekeurde budgetten en interne prognoses en hebben we de historische accuraatheid beoordeeld van de door het management gemaakte prognoses. Voorts hebben we nagegaan of de vereiste toelichtingen inzake de waardering van goodwill en de onderliggende veronderstellingen zijn opgenomen in de jaarrekening. We hebben hierbij specifieke aandacht besteed aan de sensitiviteit, waarbij we hebben onderzocht of een redelijke verandering van de gehanteerde veronderstellingen zou kunnen leiden tot een bijzondere waardevermindering.
Op basis van de door ons uitgevoerde werkzaamheden en verkregen controle informatie stellen we vast dat de door het management gemaakte inschattingen op redelijke veronderstellingen steunen en dat de door de vennootschap verstrekte toelichtingen gepast zijn.
De raad van bestuur is verantwoordelijk voor het opstellen van een geconsolideerde jaarrekening die een getrouw beeld geeft in overeenstemming met de International Financial Reporting Standards (IFRS) zoals goedgekeurd door de Europese Unie en met de in België van toepassing zijnde wettelijke en reglementaire voorschriften, alsook voor de interne beheersing die de raad van bestuur noodzakelijk acht voor het opstellen van de geconsolideerde jaarrekening die geen afwijking van materieel belang bevat die het gevolg is van fraude of van fouten.
Bij het opstellen van de geconsolideerde jaarrekening is de raad van bestuur verantwoordelijk voor het inschatten van de mogelijkheid van de Groep om zijn continuïteit te handhaven, het toelichten, indien van toepassing, van aangelegenheden die met continuïteit verband houden en het gebruiken van de continuïteitsveronderstelling, tenzij de raad van bestuur het voornemen heeft om de Groep te ontbinden of om de bedrijfsactiviteiten te beëindigen, of geen realistisch alternatief heeft dan dit te doen.
Onze doelstellingen zijn het verkrijgen van een redelijke mate van zekerheid over de vraag of de geconsolideerde jaarrekening als geheel geen afwijking van materieel belang bevat die het gevolg is van fraude of van fouten; en het uitbrengen van een commissarisverslag waarin ons oordeel is opgenomen. Een redelijke mate van zekerheid is een hoog niveau van zekerheid, maar is geen garantie dat een controle die overeenkomstig de ISA's is uitgevoerd altijd een afwijking van materieel belang ontdekt wanneer die bestaat. Afwijkingen kunnen zich voordoen als gevolg van fraude of fouten en worden als van materieel belang beschouwd indien redelijkerwijs kan worden verwacht dat zij, individueel of
gezamenlijk, de economische beslissingen genomen door gebruikers op basis van deze geconsolideerde jaarrekening, beïnvloeden.
Bij de uitvoering van onze controle leven wij het wettelijk, reglementair en normatief kader na dat van toepassing is op de controle van de jaarrekening in België.
Als deel van een controle uitgevoerd overeenkomstig de ISA's, passen wij professionele oordeelsvorming toe en handhaven wij een professioneel-kritische instelling gedurende de controle. We voeren tevens de volgende werkzaamheden uit:
Wij communiceren met de raad van bestuur en met het auditcomité onder meer over de geplande reikwijdte en timing van de controle en over de significante controlebevindingen, waaronder eventuele significante tekortkomingen in de interne beheersing die wij identificeren gedurende onze controle.
Wij verschaffen aan de raad van bestuur en het auditcomité tevens een verklaring dat wij de relevante deontologische voorschriften over onafhankelijkheid hebben nageleefd, en wij communiceren met hen over alle relaties en andere zaken die redelijkerwijs onze onafhankelijkheid kunnen beïnvloeden en, waar van toepassing, over de daarmee verband houdende maatregelen om onze onafhankelijkheid te waarborgen.
Uit de aangelegenheden die met de raad van bestuur en het auditcomité zijn gecommuniceerd bepalen wij die zaken die het meest significant waren bij de controle van de geconsolideerde jaarrekening van de huidige verslagperiode, en die derhalve de kernpunten van onze controle uitmaken. Wij beschrijven deze aangelegenheden in ons verslag, tenzij het openbaar maken van deze aangelegenheden is verboden door wet- of regelgeving.
De raad van bestuur is verantwoordelijk voor het opstellen en de inhoud van het jaarverslag over de geconsolideerde jaarrekening, het verslag van niet-financiële informatie gehecht aan het jaarverslag en de andere informatie opgenomen in het jaarrapport over de geconsolideerde jaarrekening.
In het kader van ons mandaat en overeenkomstig de Belgische bijkomende norm (Herzien in 2018) bij de in België van toepassing zijnde internationale controlestandaarden (ISA's), is het onze verantwoordelijkheid om, in alle van materieel belang zijnde opzichten, het jaarverslag van de geconsolideerde jaarrekening, het verslag van niet-financiële informatie gehecht aan het jaarverslag en de andere informatie opgenomen in het jaarrapport over de geconsolideerde jaarrekening te verifiëren, en verslag over deze aangelegenheden uit te brengen.
Na het uitvoeren van specifieke werkzaamheden op het jaarverslag, zijn wij van oordeel dat dit jaarverslag overeenstemt met de geconsolideerde jaarrekening voor hetzelfde boekjaar, en is dit jaarverslag opgesteld overeenkomstig het artikel 119 van het Wetboek van vennootschappen.
In de context van onze controle van de geconsolideerde jaarrekening, zijn wij tevens verantwoordelijk voor het overwegen, in het bijzonder op basis van de kennis verkregen tijdens de controle, of het jaarverslag over de geconsolideerde jaarrekening en de andere informatie opgenomen in het jaarrapport een afwijking van materieel belang bevat, hetzij informatie die onjuist vermeld is of anderszins misleidend is. In het licht van de werkzaamheden die wij hebben uitgevoerd, dienen wij u geen afwijking van materieel belang te melden.
De op grond van artikel 119, §2 van het Wetboek van vennootschappen vereiste niet-financiële informatie werd opgenomen in het jaarverslag over de geconsolideerde jaarrekening. De Vennootschap heeft zich bij het opstellen van deze nietfinanciële informatie niet gebaseerd op een specifiek referentiemodel. .
• Huidig verslag is consistent met onze aanvullende verklaring aan het auditcomité bedoeld in artikel 11 van de verordening (EU) nr. 537/2014.
Antwerpen, 12 april 2019
De commissaris PwC Bedrijfsrevisoren CVBA Vertegenwoordigd door
Peter Van den Eynde Bedrijfsrevisor

Fagron Sterile Services - Verenigde Staten.
| (x 1.000 euro) | 2018 | 2017 |
|---|---|---|
| Bedrijfsopbrengsten | 5.611 | 4.133 |
| Omzet | 0 | 0 |
| Andere bedrijfsopbrengsten | 5.611 | 3.833 |
| Niet-recurrente bedrijfsopbrengsten | 0 | 300 |
| Bedrijfskosten | 6.355 | 4.807 |
| Handelsgoederen, grond- en hulpstoffen | 0 | 0 |
| Diensten en diverse goederen | 3.264 | 3.240 |
| Bezoldigingen, sociale lasten en pensioenen | 3.012 | 571 |
| Afschrijvingen | 12 | 28 |
| Voorzieningen voor risico's en kosten | -8 | -8 |
| Andere bedrijfskosten | 1 | 3 |
| Niet-recurrente bedrijfskosten | 74 | 972 |
| Bedrijfswinst | -744 | -674 |
| Financieel resultaat | 15.862 | 1.770 |
| Recurrent financieel resultaat | 15.862 | 1.770 |
| Niet-recurrent financieel resultaat | 0 | 0 |
| Winst van het boekjaar voor belasting | 15.118 | 1.095 |
| Belasting op het resultaat | 0 | 1 |
| Nettowinst van het boekjaar | 15.118 | 1.094 |
| (x 1.000 euro) | 2018 | 2017 |
|---|---|---|
| Vaste activa | 498.076 | 423.407 |
| Oprichtingskosten | 0 | 0 |
| Immateriële vaste activa | 4 | 16 |
| Materiële vaste activa | 0 | 0 |
| Financiële vaste activa | 498.072 | 423.391 |
| Vlottende activa | 225.129 | 503.960 |
| Vorderingen op meer dan één jaar | 0 | 0 |
| Voorraden en bestellingen in uitvoering | 0 | 0 |
| Vorderingen op ten hoogste één jaar | 194.161 | 470.392 |
| Geldbeleggingen | 1.480 | 1.183 |
| Liquide middelen | 28.264 | 31.396 |
| Overlopende rekeningen | 1.224 | 990 |
| Totaal activa | 723.205 | 927.367 |
| Eigen vermogen | 503.178 | 496.681 |
| Kapitaal | 494.192 | 494.192 |
| Uitgiftepremies | 0 | 0 |
| Wettelijke reserves | 1.124 | 368 |
| Onbeschikbare reserves | 1.480 | 1.183 |
| Beschikbare reserves | 6.382 | 938 |
| Overgedragen winst | 0 | 0 |
| Voorzieningen en uitgestelde belastingen | 5 | 13 |
| Voorzieningen voor overige risico's | 5 | 13 |
| Schulden | 220.022 | 430.673 |
| Schulden op meer dan één jaar | 52.402 | 86.706 |
| Schulden op ten hoogste één jaar | 166.365 | 341.592 |
| Overlopende rekeningen | 1.255 | 2.375 |
| Totaal passiva | 723.205 | 927.367 |
| (x 1.000 euro) | 2018 | 2017 |
|---|---|---|
| Te bestemmen winstsaldo | 15.118 | 1.094 |
| Te bestemmen winst van het boekjaar | 15.118 | 1.094 |
| Overgedragen winst van het vorige boekjaar | 0 | 0 |
| Onttrekking aan het eigen vermogen | 0 | 6.145 |
| Aan het kapitaal en de uitgiftepremies | 0 | 0 |
| Aan de reserves | 0 | 6.145 |
| Toevoeging aan het eigen vermogen | 6.497 | 55 |
| Aan de wettelijke reserves | 756 | 55 |
| Aan de overige reserves | 5.741 | 0 |
| Over te dragen resultaat | 0 | 0 |
| Over te dragen winst | 0 | 0 |
| Uit te keren winst | 8.621 | 7.184 |
De waarderingsregels gebruikt voor de enkelvoudige statutaire jaarrekening van Fagron NV zijn in overeenstemming met het KB van 31.01.2001 ter uitvoering van het Wetboek van Vennootschappen.
Conform artikel 105 van het Wetboek van Vennootschappen werd in dit jaarverslag een verkorte versie van de statutaire jaarrekening van Fagron NV opgenomen. Het jaarverslag en het verslag van de Commissaris worden neergelegd en zijn eveneens beschikbaar op de maatschappelijke zetel.
De Commissaris heeft de statutaire jaarrekening van Fagron NV over het boekjaar 2018 gecertificeerd zonder voorbehoud.
Naast de begrippen die in IFRS zijn gedefinieerd worden er in dit jaarverslag ook andere termen gebruikt. Deze 'alternative performance indicators' worden hieronder verklaard. De IFRS-terminologie staat cursief.
| Bedrijfsresultaat | Winst (verlies) uit de bedrijfsactiviteiten, EBIT ('Earnings Before Interests and Taxes') |
|---|---|
| Brutomarge | Omzet verminderd met aangekochte handelsgoederen, grond- en hulpstoffen en ook gecorri |
| geerd voor wijziging in voorraden en goederen in bewerking, als percentage van de omzet | |
| EBIT | 'Earnings Before Interests and Taxes', Winst (verlies) uit de bedrijfsactiviteiten |
| EBITDA | 'Earnings Before Interests, Taxes, Depreciations and Amortizations', Winst (verlies) uit de |
| bedrijfsactiviteiten vermeerderd met afschrijvingen en waardeverminderingen, inclusief | |
| afschrijvingen op voorraad en vorderingen | |
| Financieel resultaat | Netto financieringskosten, saldo van financieringsopbrengsten en financieringskosten |
| Netto operationele capex | Netto kapitaaluitgaven, de verworven en geproduceerde immateriële en vaste materiële activa |
| (exclusief acquisities), verminderd met de verkochte activa | |
| Netto financiële schuld | Langlopende en kortlopende financiële verplichtingen, verminderd met geldmiddelen |
| (exclusief financiële instrumenten) en kasequivalenten | |
| Niet-recurrente elementen | Eénmalige kosten of opbrengsten die buiten de gewone bedrijfsvoering vallen |
| Nettoresultaat | Winst (verlies) van de periode, geconsolideerd resultaat |
| Operationeel werkkapitaal | Voorraad + Handelsvorderingen – Handelsschulden |
| REBITDA | 'Recurring Earnings Before Interests, Taxes, Depreciations and Amortizations', Winst (verlies) |
| uit de bedrijfsactiviteiten vermeerderd met afschrijvingen en waardeverminderingen en gecor | |
| rigeerd voor alle niet-recurrente elementen | |
| Recurrent nettowinst | Winst (verlies) van de periode, gecorrigeerd voor niet-recurrente elementen |
Dit jaarverslag bevat mogelijk toekomstgerichte uitspraken. Toekomstgerichte uitspraken zijn uitspraken die geen historische feiten zijn, zoals, niet-limitatief, mededelingen die overtuigingen, verwachtingen, bedoelingen, prognoses, schattingen of voorspellingen (en de aannames die daaraan ten grondslag liggen) van Fagron uitdrukken of inhouden. Aan toekomstgerichte uitspraken zijn noodzakelijkerwijs risico's en onzekerheden verbonden. De werkelijke toekomstige resultaten of omstandigheden kunnen dan ook wezenlijk verschillen van die uitgedrukt of bedoeld in toekomstgerichte uitspraken. De oorzaak van een zodanig verschil kan zijn gelegen in diverse factoren (zoals, niet-limitatief, de ontwikkelingen in het wettelijk en reglementair kader waarin de activiteiten van Fagron vallen, claims op het gebied van productaansprakelijkheid, valutarisico's et cetera).
Eventuele toekomstgerichte uitspraken in dit jaarverslag zijn gebaseerd op informatie die het management van Fagron op dit moment ter beschikking staat. Fagron neemt geen verplichting op zich om steeds een publieke aankondiging te doen indien zich wijzigingen voordoen in die informatie of indien er anderszins wijzigingen of ontwikkelingen zijn met betrekking tot toekomstgerichte uitspraken in dit jaarverslag.
Fagron B.V. Lichtenauerlaan 182 3062 ME Rotterdam
T +31 88 33 11 288 F +31 88 33 11 210
www.fagron.com
Realisatie: Fagron N.V. / Domani B.V., Den Haag
Fagron B.V.
Jaarverslag 2018
Jaarverslag
www.fagron.com
2018
Building tools?
Free accounts include 100 API calls/year for testing.
Have a question? We'll get back to you promptly.