Erbud S.A. — Audit Report / Information 2021

Apr 7, 2022

Jednostkowe sprawozdanie finansowe na 31 grudnia 2021 r. (w tys. zł, chyba że podano inaczej)

SPRAWOZDANIE Z WYNIKU I POZOSTAŁYCH CAŁKOWITYCH DOCHODÓW

Za okres 12 miesięcy zakończony 31.12.2021	Za okres 12 miesięcy zakończony 31.12.2020
DZIAŁALNOŚĆ KONTYNUOWANA
Nota 4.2.-4.3. Przychody ze sprzedaży dóbr i usług	1 303 612
Nota 4.2., 4.4. Koszty sprzedanych dóbr i usług	1 234 383
Zysk brutto ze sprzedaży	69 229
Nota 4.4. Koszty sprzedaży	5 847
Nota 4.4. Koszty ogólnego zarządu	59 800
Nota 4.6. Pozostałe przychody operacyjne	6 298
Nota 4.7. Wynik na sprzedaży akcji jednostki zależnej	186 205
Nota 4.6. Pozostałe koszty operacyjne	1 844
Nota 4.2. Odwrócenie utraty/(utrata ) wartości aktywów finansowych i aktywów z wyceny kontraktów z klientami	(5 347)
Nota 4.2. Zysk z działalności operacyjnej	188 894
Nota 4.7. Przychody finansowe	37 062
Nota 4.7. Koszty finansowe	9 456
Nota 4.2. Zysk brutto	216 500
Nota 4.8. Podatek dochodowy	38 764
Zysk netto	177 736
Całkowity dochód	177 736
Podstawowy i rozwodniony zysk na jedną akcję (w zł)	14,45

---

SPRAWOZDANIE Z SYTUACJI FINANSOWEJ

	2021	2020
AKTYWA	897 133	670 951
Nota 6.1. Wartości niematerialne	1 709	2 996
Nota 6.1. Rzeczowe aktywa trwałe	54 341	16 754
Nota 5.1. Aktywa finansowe	13 448	716
Nota 6.10 Pozostałe aktywa trwałe	103 588	112 015
Nota 4.8. Aktywa z tytułu podatku odroczonego	25 325	16 086
Nota 2.2. Należności z tytułu kontraktów budowlanych - kaucje	13 190	9 611
Aktywa trwałe	211 601	158 178
Nota 6.3. Zapasy	1 415	298
Nota 2.2. Należności z tytułu kontraktów budowlanych - kaucje	13 272	19 360
Nota 2.3. Wycena kontraktów budowlanych - aktywa	98 801	107 346
Nota 6.4. Należności z tytułu dostaw i usług	313 840	234 373
Nota 6.4. Pozostałe należności	22 060	20 775
Nota 5.1. Aktywa finansowe	16 302	12 941
Nota 3.8. Środki pieniężne i ich ekwiwalenty	198 931	102 759
Nota 3.8. Środki pieniężne zgromadzone na rachunku VAT	16 922	11 293
Krótkoterminowe rozliczenia międzyokresowe	3 989	3 628
Aktywa obrotowe	685 532	512 773
PASYWA	897 133	670 951
Nota 3.1. Kapitał podstawowy	1 240	1 240
Nota 3.1. Akcje własne	(70 000)	-
Kapitał zapasowy	205 140	202 832
Kapitał rezerwowy	42 540	17 540
Zyski zatrzymane	150 703	275
Kapitał własny	329 623	221 887
Nota 3.2.-3.5. Zadłużenie	112 572	5 812
Nota 6.6. Rezerwy	812	976
Nota 2.2. Zobowiązania wobec podwykonawców - kaucje	-	588
Zobowiązania długoterminowe	113 384	7 376
Nota 3.2.-3.5. Zadłużenie	8 795	81 681
Nota 6.6. Rezerwy	22 874	20 408
Nota 2.2. Zobowiązania wobec podwykonawców - kaucje	110 000	109 333
Nota 2.3. Wycena kontraktów budowlanych - pasywa	116 379	86 359
Nota 6.8. Zobowiązania z tytułu dostaw i usług	161 982	124 147
Nota 6.8. Pozostałe zobowiązania	34 096	19 760
Zobowiązania krótkoterminowe	454 126	441 688

---

ZESTAWIENIE ZMIAN W KAPITALE WŁASNYM

Za okres 12 miesięcy zakończony 31-12-2020 oraz za okres 12 miesięcy zakończony 31-12-2021

	Kapitał podstawowy	Akcje własne	Kapitał zapasowy	Kapitał rezerwowy	Straty/zyski zatrzymane	Razem
Stan na 1 stycznia 2020 r.	1 281	-	219 266	11 103	(20 596)	211 054
Wynik netto za okres	-	-	-	-	27 308	27 308
Całkowite dochody	-	-	-	-	27 308	27 308
Przeniesienie wyniku netto z roku poprzedniego	-	-	-	6 437	(6 437)	-
Nabycie akcji własnych	(41)	-	(16 434)	-	-	(16 475)
Stan na 31 grudnia 2020 r.	1 240	-	202 832	17 540	275	221 887
Stan na 1 stycznia 2021 r.	1 240	-	202 832	17 540	275	221 887
Wynik netto za okres	-	-	-	-	177 736	177 736
Całkowite dochody	-	-	-	-	177 736	177 736
Przeniesienie wyniku netto z roku poprzedniego	-	-	2 308	25 000	(27 308)	-
Nabycie akcji własnych	-	(70 000)	-	-	-	(70 000)
Stan na 31 grudnia 2021 r.	1 240	(70 000)	205 140	42 540	150 703	329 623

---

SPRAWOZDANIE Z PRZEPŁYWÓW PIENIĘŻNYCH

Za okres 12 miesięcy zakończony 31.12.2021	Za okres 12 miesięcy zakończony 31.12.2020
PRZEPŁYWY PIENIĘŻNE Z DZIAŁALNOŚCI OPERACYJNEJ
Wynik brutto	216 500
Nota 4.2. Amortyzacja	8 900
Nota 4.7. Zyski (straty) z tytułu różnic kursowych	297
Nota 4.7. Dywidendy i odsetki	(21 005)
Nota 6.9. Pozostałe korekty niepieniężne	(14 484)
Nota 4.7. Wynik na sprzedaży akcji jednostki zależnej	(186 205)
(Zapłacony)/zwrócony podatek dochodowy	(41 839)
Nota 6.9. Zmiana stanu kapitału obrotowego	2 635
Przepływy pieniężne netto z działalności operacyjnej	(35 201)
PRZEPŁYWY PIENIĘŻNE Z DZIAŁALNOŚCI INWESTYCYJNEJ
Nota 5.1.2. Wpływy z tytułu spłat udzielonych pożyczek	77 043
Wpływy z dywidendy	29 685
Wpływy pozostałe	830
Wydatki na nabycie rzeczowych aktywów trwałych	(41 735)
Nota 5.1.2. Wydatki z tytułu udzielonych pożyczek	(93 767)
Wydatki na nabycie udziałów w spółkach	(5)
Przepływy pieniężne netto z działalności inwestycyjnej	(27 949)
PRZEPŁYW PIENIĘŻNE Z DZIAŁALNOŚCI FINANSOWEJ
Nota 3.2. Wpływy z tytułu zaciągniętego zadłużenia - kredyty i pożyczki	31 200
Nota 4.7. Wpływy ze sprzedaży akcji spółki zależnej	200 309
Nota 3.4. Emisja dłużnych papierów wartościowych	75 000
Nota 3.2. Wydatki z tytułu spłaty zadłużenia kredytowego - kapitał	(19 801)
Nota 3.2. Wydatki z tytułu spłaty zadłużenia leasingowego - kapitał	(1 699)
Nota 3.2. Wydatki z tytułu spłaty zadłużenia - odsetki	(3 687)
Nota 3.1. Nabycie akcji własnych	(70 000)
Nota 3.4. Wykup dłużnych papierów wartościowych	(52 000)
Przepływy pieniężne netto z działalności finansowej	159 322
PRZEPŁYWY PIENIĘŻNE NETTO	96 172
Środki pieniężne na początek okresu	102 759
Środki pieniężne na koniec okresu	198 931

---

1. INFORMACJE OGÓLNE

1.1. WPROWADZENIE

1.2. PODSTAWA SPORZĄDZENIA

1.3. ZASTOSOWANIE NOWYCH I ZMIENIONYCH STANDARDÓW I INTERPRETACJI

2. KONTRAKTY BUDOWLANE

2.1. PRZYCHODY I KOSZTY Z TYTUŁU KONTRAKTÓW BUDOWLANYCH

2.2. NALEŻNOŚCI I ZOBOWIĄZANIA Z TYTUŁU KONTRAKTÓW BUDOWLANYCH - KAUCJE

2.3. UZGODNIENIE KWOT Z TYTUŁU NIEZAKOŃCZONYCH KONTRAKTÓW BUDOWLANYCH

3. ZARZĄDZANIE KAPITAŁEM I ZADŁUŻENIE

3.1. ZARZĄDZANIE KAPITAŁEM

3.2. ZADŁUŻENIE NETTO

3.3. ZADŁUŻENIE Z TYTUŁU KREDYTÓW I POŻYCZEK

3.4. ZADŁUŻENIE Z TYTUŁU WYEMITOWANYCH OBLIGACJI

3.5. ZADŁUŻENIE Z TYTUŁU LEASINGU

3.6. AKTYWA STANOWIĄCE ZABEZPIECZENIA ZOBOWIĄZAŃ Z TYTUŁU ZADŁUŻENIA

3.7. AKTYWA I ZOBOWIĄZANIA WARUNKOWE

3.8. ŚRODKI PIENIĘŻNE I ICH EKWIWALENTY

4. NOTY OBJAŚNIAJĄCE DO SPRAWOZDAŃ Z CAŁKOWITYCH DOCHODÓW

4.1. ALTERNATYWNE MIERNIKI WYNIKÓW

4.2. SEGMENTY SPRAWOZDAWCZE

4.3. PRZYCHODY ZE SPRZEDAŻY

4.4. KOSZT WŁASNY SPRZEDAŻY

4.5. KOSZTY ŚWIADCZEŃ PRACOWNICZYCH

4.6. POZOSTAŁE PRZYCHODY I KOSZTY OPERACYJNE

4.7. PRZYCHODY I KOSZTY FINANSOWE

4.8. OPODATKOWANIE

5. INSTRUMENTY FINANSOWE I ZARZĄDZANIE RYZYKIEM FINANSOWYM

5.1. AKTYWA I ZOBOWIĄZANIA FINANSOWE

5.1.1. AKTYWA FINANSOWE

5.1.2. AKTYWA FINANSOWE – UDZIELONE POŻYCZKI

5.2.# ZASADY ZARZĄDZANIA RYZYKIEM FINANSOWYM

5.2. RYZYKO RYNKOWE

5.2.1. RYZYKO WALUTOWE

5.2.2. RYZYKO STÓP PROCENTOWYCH

5.2.3. RYZYKO KREDYTOWE

5.2.4. RYZYKO PŁYNNOŚCI

6. NOTY POZOSTAŁE

6.1. RZECZOWE AKTYWA TRWAŁE

6.1.1. KWOTY ZOBOWIĄZAŃ UMOWNYCH ZACIĄGNIĘTYCH W CELU NABYCIA RZECZOWYCH AKTYWÓW TRWAŁYCH

6.2. UTRATA WARTOŚCI AKTYWÓW TRWAŁYCH

6.3. ZAPASY

6.4. NALEŻNOŚCI Z TYTUŁU DOSTAW I USŁUG ORAZ NALEŻNOŚCI POZOSTAŁE

6.5. POZOSTAŁE AKTYWA

6.6. REZERWY

6.7. SPRAWY SPORNE

6.7.1. Istotne postępowania w których Emitent jest powodem

6.7.2. Istotne postępowania w których Emitent jest pozwanym

6.8. ZOBOWIĄZANIA Z TYTUŁU DOSTAW I USŁUG ORAZ ZOBOWIĄZANIA POZOSTAŁE

6.9. WYJAŚNIENIA DO SPRAWOZDANIA Z PRZEPŁYWÓW PIENIĘŻNYCH

6.10. STRUKTURA GRUPY

6.11. TRANSAKCJE Z PODMIOTAMI POWIĄZANYMI

Jednostkowe sprawozdanie finansowe na 31 grudnia 2021 r. (w tys. zł, chyba że podano inaczej)
6

W Sprawozdaniu Finansowym można zauważyć ikony, które reprezentują następujące:
* Polityki rachunkowości
* Szacunki

Jednostkowe sprawozdanie finansowe na 31 grudnia 2021 r. (w tys. zł, chyba że podano inaczej)

1. INFORMACJE OGÓLNE

1. INFORMACJE OGÓLNE

1.1. WPROWADZENIE

Erbud Spółka Akcyjna jest spółką akcyjną powstałą z przekształcenia z Erbud spółka z ograniczoną odpowiedzialnością zarejestrowaną 29.11.2006 w Sądzie Rejonowym dla miasta stołecznego Warszawy w Warszawie, XIII Wydział Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego pod numerem 0000268667 z siedzibą w Polsce, w Warszawie, ul. Franciszka Klimczaka 1. Erbud Spółka z o.o. została założona 28.08.1990 roku, zarejestrowana w Krajowym Rejestrze Sądowym w dniu 8.08.2001 roku pod numerem 0000034299. Głównym przedmiotem działalności Spółki są usługi w zakresie ogólnego kubaturowego budownictwa lądowego (PKD 4521A). Spółka jest jednostką Dominującą w Grupie Kapitałowej Erbud S.A oraz sporządza skonsolidowane sprawozdanie finansowe Grupy Erbud S.A.

Jednostkowe sprawozdanie finansowe na 31 grudnia 2021 r. (w tys. zł, chyba że podano inaczej)
1. INFORMACJE OGÓLNE
8

Erbud International (dawniej Erbud Operations Sp. z o. o.) 100%
Grupa ONDE S.A. (dawniej PBDI S.A.) 60,7%
Erbud Construction Sp. z o. o. 100%
Grupa Erbud Industry Sp. z o .o. 100%
Grupa MOD21 GmbH (dawniej:Grupa GWI GmbH) 100%
Erbud Shared Services Sp. z o. o. 100%
Grupa Erbud Holding GmbH 100%
JV WMER Matoc Poland Sp. z o. o. 50%
JV PABC Sp. z o. o. 100%
MOD21 Sp. z o. o. 100%
Sanssouci Karpacz Sp.z.o.o. 43%

Szczegółową strukturę Grupy zamieszczono w Nocie 6.10. Powyższa grafika pokazuje udział Erbud S.A. w poszczególnych spółkach z GK Erbud S.A. na dzień sporządzenia sprawozdania finansowego.

Jednostkowe sprawozdanie finansowe na 31 grudnia 2021 r. (w tys. zł, chyba że podano inaczej)
1. INFORMACJE OGÓLNE
9

1.2. PODSTAWA SPORZĄDZENIA

Stwierdzenie o zgodności z MSSF

Sprawozdanie finansowe Spółki zakończone 31 grudnia 2021 r. sporządzone zostało zgodnie z Międzynarodowymi Standardami Sprawozdawczości Finansowej zatwierdzonymi przez Unię Europejską, i obowiązującym na dzień 31 grudnia 2021 roku. Jednostkowe sprawozdanie finansowe jest przedstawione w złotych („PLN”), a wszystkie wartości podane są w tysiącach złotych. Sprawozdanie finansowe zostało sporządzone według zasady kosztu historycznego, z wyjątkiem pochodnych instrumentów finansowych wycenianych do wartości godziwej. Niniejsze sprawozdanie finansowe zostało zatwierdzone przez Zarząd w dniu 04 kwietnia 2022 r.

Kontynuacja działalności

Niniejsze sprawozdanie finansowe zostało sporządzone przy założeniu kontynuowania działalności gospodarczej przez Spółkę w dającej się przewidzieć przyszłości. Na dzień zatwierdzenia niniejszych sprawozdań finansowych nie stwierdza się istnienia okoliczności wskazujących na zagrożenie kontynuowania działalności przez Spółkę.

Wpływ COVID-19

Spółka nie odnotowała istotnego wpływu COVID-19 na bieżącą działalność. Realizowane kontrakty budowlane przebiegały zgodnie z założonymi harmonogramami, nie odnotowano również kar za opóźnienia w realizacji projektów. Dodatkowe koszty spowodowane zapewnieniem pracownikom niezbędnego bezpieczeństwa nie były istotne i nie wpłynęły istotnie na wyniki Spółki w roku 2021. Pandemia koronawirusa nie przełożyła się na pogorszenie płynności, a Spółka przez cały rok utrzymywała stabilne, wysokie saldo środków pieniężnych, terminowo regulując swoje zobowiązania. Spółka nie odnotowała również zmian w odzyskiwalności należności, które były regulowane przez klientów na bieżąco, bez istotnych opóźnień.

Wycena do wartości godziwej

W wycenie do wartości godziwej składnika aktywów lub zobowiązania, Spółka bierze pod uwagę właściwości danego składnika aktywów lub zobowiązań, jeżeli uczestnicy rynku biorą te cechy pod uwagę przy wycenie aktywów lub zobowiązań na dzień wyceny. Spółka klasyfikuje zasady pomiaru wartości godziwej wykorzystując hierarchię wartości godziwej, odzwierciedlającą wagę danych źródłowych wykorzystywanych do wyceny, zgodną z zapisami MSSF 13. Na poszczególne dni bilansowe Spółka nie posiada pozycji wycenianych do wartości godziwej lecz ujawnia wartość godziwą w odniesieniu do pozycji wycenianych według zamortyzowanego kosztu.

Przeliczanie pozycji w walutach obcych

Pozycje zawarte w sprawozdaniu finansowym wycenia się w walucie podstawowego środowiska gospodarczego, w którym jednostka prowadzi działalność („waluta funkcjonalna”). Walutą funkcjonalną Spółki i walutą prezentacji sprawozdań finansowych jest złoty polski („PLN”). Transakcje w walutach obcych wykazuje się w księgach na moment początkowego ujęcia w wartości przeliczonej na złote według kursu średniego NBP z dnia transakcji. Na dzień bilansowy aktywa i zobowiązania pieniężne wyrażone w walutach innych niż polski złoty są przeliczane na złote polskie przy zastosowaniu obowiązującego na koniec okresu sprawozdawczego średniego kursu ustalonego dla danej waluty przez Narodowy Bank Polski. Powstałe z przeliczenia różnice kursowe ujmowane są odpowiednio w pozycji przychodów (kosztów) finansowych lub w przypadkach określonych zasadami (polityką) rachunkowości, kapitalizowane w wartości aktywów. Aktywa i zobowiązania niepieniężne ujmowane według kosztu historycznego wyrażonego w walucie obcej są wykazywane po kursie historycznym z dnia transakcji. Aktywa i zobowiązania niepieniężne ujmowane według wartości godziwej wyrażonej w walucie obcej, są przeliczane po kursie z dnia dokonania wyceny do wartości godziwej.

Jednostkowe sprawozdanie finansowe na 31 grudnia 2021 r. (w tys. zł, chyba że podano inaczej)
1. INFORMACJE OGÓLNE
10

1.3. ZASTOSOWANIE NOWYCH I ZMIENIONYCH STANDARDÓW I INTERPRETACJI

W niniejszym sprawozdaniu finansowym zastosowano po raz pierwszy następujące nowe standardy oraz zmiany do obowiązujących standardów, które weszły w życie w 2021 r.:

a) Zmiany do MSSF 9, MSR 39, MSSF 7, MSSF 4 oraz MSSF 16 związane z reformą IBOR
W odpowiedzi na oczekiwaną reformę stóp referencyjnych (reforma IBOR) Rada Międzynarodowych Standardów Rachunkowości opublikowała drugą część zmian do MSSF 9, MSR 39, MSSF 7, MSSF 4 i MSSF 16, które mają zastosowanie od 1 stycznia 2021 r. Zmiany odnoszą się do kwestii księgowych, które pojawią się w momencie, gdy instrumenty finansowe oparte na IBOR przejdą na nowe stopy procentowe. Zmiany wprowadzają szereg wytycznych i zwolnień, w szczególności praktyczne uproszczenie w przypadku modyfikacji umów wymaganych przez reformę, które będą ujmowane poprzez aktualizację efektywnej stopy procentowej, zwolnienie z obowiązku zakończenia rachunkowości zabezpieczeń, tymczasowe zwolnienie z konieczności identyfikacji komponentu ryzyka, a także obowiązek zamieszczenia dodatkowych ujawnień. Powyższa zmiana nie miała wpływu na Spółkę z uwagi na fakt, że utrzymywane instrumenty finansowe oprocentowane stopą zmienną są oprocentowane w oparciu o WIBOR.

b) Zmiana do MSSF 4: Zastosowanie MSSF 9 „Instrumenty finansowe”
Zmiana do MSSF 4 „Umowy ubezpieczeniowe” odracza zastosowanie standardu MSSF 9 „Instrumenty finansowe” do dnia 1 stycznia 2023 r., do momentu rozpoczęcia obowiązywania MSSF 17 „Umowy ubezpieczeniowe”.# Jednostkowe sprawozdanie finansowe na 31 grudnia 2021 r. (w tys. zł, chyba że podano inaczej)

1. INFORMACJE OGÓLNE

a) Zmiany do MSSF 16 „Leasing”

W związku z pandemią koronawirusa (COVID-19), w 2020 r. wprowadzono zmianę do standardu MSSF 16, która umożliwiła zastosowanie uproszczenia w zakresie oceny, czy zmiany w umowach leasingowych wprowadzone w czasach pandemii stanowią modyfikacje leasingu. W rezultacie leasingobiorcy mogli skorzystać z uproszczenia polegającego na niestosowaniu wytycznych MSSF 16 dotyczących modyfikacji umów leasingowych. Ponieważ zmiana ta dotyczyła redukcji w opłatach leasingowych należnych do dnia 30 czerwca 2021 r. i wcześniej, stąd w marcu 2021 r. Rada wydłużyła dostępność praktycznego rozwiązania dotyczącego ulg w płatnościach leasingowych do czerwca 2022 r. Zmiana obowiązuje od 1 kwietnia 2021 r. z możliwością jej wcześniejszego zastosowania.

Na dzień sporządzenia niniejszego skonsolidowanego sprawozdania finansowego, stosowanie tego standardu jest odroczone do 2023r.

Zmiana ta nie ma istotnego wpływu na sprawozdanie finansowe Spółki.

Opublikowane standardy i interpretacje, które jeszcze nie obowiązują i nie zostały wcześniej zastosowane przez Spółkę.

W niniejszym sprawozdaniu finansowym Spółka nie zdecydowała o wcześniejszym zastosowaniu następujących opublikowanych standardów, interpretacji lub poprawek do istniejących standardów przed ich datą wejścia w życie:

a) MSSF 17 „Umowy ubezpieczeniowe” oraz zmiany do MSSF 17

MSSF 17 „Umowy ubezpieczeniowe” został wydany przez Radę Międzynarodowych Standardów Rachunkowości 18 maja 2017 r., natomiast zmiany do MSSF 17 opublikowano 25 czerwca 2020 r. Nowy zmieniony standard obowiązuje dla okresów rocznych rozpoczynających się 1 stycznia 2023 r. lub po tej dacie. MSSF 17 „Umowy ubezpieczeniowe” zastąpi obecnie obowiązujący MSSF 4, który zezwala na różnorodną praktykę w zakresie rozliczania umów ubezpieczeniowych. MSSF 17 zasadniczo zmieni rachunkowość wszystkich podmiotów, które zajmują się umowami ubezpieczeniowymi i umowami inwestycyjnymi. Spółka zastosuje MSSF 17 po jego zatwierdzeniu przez Unię Europejską.

Powyższa zmiana nie będzie miała istotnego wpływu na Spółkę.

b) Zmiany do MSR 1 „Prezentacja sprawozdań finansowych”

Rada opublikowała zmiany do MSR 1, które wyjaśniają kwestię prezentacji zobowiązań jako długo- i krótkoterminowe. Opublikowane zmiany obowiązują dla sprawozdań finansowych za okresy rozpoczynające się z dniem 1 stycznia 2023 r. lub po tej dacie. Na dzień sporządzenia niniejszego sprawozdania finansowego, zmiana ta nie została jeszcze zatwierdzona przez Unię Europejską.

Powyższa zmiana nie będzie miała istotnego wpływu na Spółkę.

c) Zmiany do MSSF 3 „Połączenia przedsięwzięć”

Opublikowane w maju 2020 r. zmiany do standardu mają na celu zaktualizowanie stosownych referencji do Założeń Koncepcyjnych w MSSF, nie wprowadzając zmian merytorycznych dla rachunkowości połączeń przedsiębiorstw.

Powyższa zmiana nie będzie miała istotnego wpływu na Spółkę.

d) Zmiany do MSR 16 „Rzeczowe aktywa trwałe”

Zmiana wprowadza zakaz korygowania kosztu wytworzenia rzeczowych aktywów trwałych o kwoty uzyskane ze sprzedaży składników wyprodukowanych w okresie przygotowywania rzeczowych aktywów trwałych do rozpoczęcia funkcjonowania zgodnie z zamierzeniami kierownictwa. Zamiast tego jednostka rozpozna ww. przychody ze sprzedaży i powiązane z nimi koszty bezpośrednio w rachunku zysków i strat. Zmiana obowiązuje dla sprawozdań finansowych za okresy rozpoczynające się z dniem 1 stycznia 2022 r. lub po tej dacie.

Powyższa zmiana nie będzie miała istotnego wpływu na Spółkę.

e) Zmiany do MSR 37 „Rezerwy, zobowiązania warunkowe i aktywa warunkowe”

Zmiany do MSR 37 dostarczają wyjaśnień odnośnie do kosztów, które jednostka uwzględnia w analizie, czy umowa jest kontraktem rodzącym obciążenia. Zmiana obowiązuje dla sprawozdań finansowych za okresy rozpoczynające się z dniem 1 stycznia 2022 r. lub po tej dacie.

Powyższa zmiana nie będzie miała istotnego wpływu na Spółkę.

f) Roczne zmiany do MSSF 2018 - 2020

„Roczne zmiany MSSF 2018-2020” wprowadzają zmiany do standardów: MSSF 1 „Zastosowanie Międzynarodowych Standardów Sprawozdawczości Finansowej po raz pierwszy”, MSSF 9 „Instrumenty finansowe”, MSR 41 „Rolnictwo” oraz do przykładów ilustrujących do MSSF 16 „Leasing”. Poprawki zawierają wyjaśnienia oraz doprecyzowują wytyczne standardów w zakresie ujmowania oraz wyceny.

Powyższa zmiana nie będzie miała istotnego wpływu na Spółkę.

g) Zmiany do MSR 1 „Prezentacja sprawozdań finansowych” oraz wytyczne Rady MSSF w zakresie ujawnień dotyczących polityk rachunkowości w praktyce

Zmiana do MSR 1 wprowadza wymóg ujawniania istotnych informacji dotyczących zasad rachunkowości, które zostały zdefiniowane w standardzie. Zmiana wyjaśnia, że informacje na temat polityk rachunkowości są istotne, jeżeli w przypadku ich braku, użytkownicy sprawozdania finansowego nie byliby w stanie zrozumieć innych istotnych informacji zawartych w sprawozdaniu finansowym. Ponadto, dokonano również zmian wytycznych Rady w zakresie stosowania koncepcji istotności w praktyce, aby zapewnić wytyczne dotyczące stosowania pojęcia istotności do ujawnień dotyczących zasad rachunkowości. Na dzień sporządzenia niniejszego sprawozdania finansowego, zmiany te nie zostały jeszcze zatwierdzone przez Unię Europejską.

Powyższa zmiana nie będzie miała istotnego wpływu na Spółkę.

h) Zmiany do MSR 8 „Zasady (polityka) rachunkowości, zmiany wartości szacunkowych i korygowanie błędów”

W lutym 2021 r. Rada opublikowała zmianę do MSR 8 „Zasady (polityka) rachunkowości, zmiany wartości szacunkowych i korygowanie błędów” w zakresie definicji wartości szacunkowych. Zmiana do MSR 8 wyjaśnia, w jaki sposób jednostki powinny odróżniać zmiany zasad rachunkowości od zmian wartości szacunkowych. Na dzień sporządzenia niniejszego sprawozdania finansowego, zmiany te nie zostały jeszcze zatwierdzone przez Unię Europejską.

Powyższa zmiana nie będzie miała istotnego wpływu na Spółkę.

Jednostkowe sprawozdanie finansowe na 31 grudnia 2021 r. (w tys. zł, chyba że podano inaczej)

2. KONTRAKTY BUDOWLANE

i) Zmiany do MSR 12 „Podatek dochodowy”

Zmiany do MSR 12 precyzują, w jaki sposób rozliczać podatek odroczony od transakcji takich jak leasing i zobowiązania z tytułu wycofania z eksploatacji. Przed zmianą do standardu istniały niejasności co do tego, czy zwolnienie dotyczące ujmowania podatku odroczonego rozpoznanego po raz pierwszy miało zastosowanie do tego typu transakcji, tj. w przypadku których ujmowane są zarówno aktywa, jak i zobowiązania z tytułu podatku odroczonego. Wprowadzone zmiany do MSR 12 wyjaśniają, że zwolnienie nie ma zastosowania oraz, że jednostki są zobowiązane do ujmowania podatku odroczonego od takich transakcji. Zmiany nakładają na spółki obowiązek ujmowania podatku odroczonego od transakcji, które w momencie początkowego ujęcia powodują powstanie jednakowych różnic przejściowych podlegających opodatkowaniu i odliczeniu. Zmiana obowiązuje dla sprawozdań finansowych za okresy rozpoczynające się z dniem 1 stycznia 2023 r. lub po tej dacie. Na dzień sporządzenia niniejszego sprawozdania finansowego, zmiany te nie zostały jeszcze zatwierdzone przez Unię Europejską.

Powyższa zmiana nie będzie miała istotnego wpływu na Spółkę.

j) Zmiana do MSSF 17 „Umowy ubezpieczeniowe”

Zmiana ta dotyczy wymogów przejściowych w związku z zastosowaniem po raz pierwszy MSSF 17 „Umowy ubezpieczeniowe” oraz MSSF 9 „Instrumenty finansowe”. Zmiana wprowadza możliwość poprawy użyteczności informacji dla inwestorów na temat pierwszego zastosowania nowego standardu. Zmiana dotyczy wyłącznie przejścia ubezpieczycieli na nowy standard, nie ma wpływu na żadne inne wymogi zawarte w MSSF 17. Na dzień sporządzenia niniejszego sprawozdania finansowego, zmiany te nie zostały jeszcze zatwierdzone przez Unię Europejską.

Powyższa zmiana nie będzie miała istotnego wpływu na Spółkę.

k) MSSF 14 „Regulacyjne rozliczenia międzyokresowe”

Standard ten pozwala jednostkom, które sporządzają sprawozdanie finansowe zgodnie z MSSF po raz pierwszy (z dniem 1 stycznia 2016 r. lub po tej dacie), do ujmowania kwot wynikających z działalności o regulowanych cenach, zgodnie z dotychczas stosowanymi zasadami rachunkowości. Dla poprawienia porównywalności, z jednostkami które stosują już MSSF i nie wykazują takich kwot, zgodnie z opublikowanym MSSF 14 kwoty wynikające z działalności o regulowanych cenach, powinny podlegać prezentacji w odrębnej pozycji zarówno w sprawozdaniu z sytuacji finansowej, jak i w rachunku zysków i strat oraz sprawozdaniu z innych całkowitych dochodów. Decyzją Unii Europejskiej MSSF 14 nie zostanie zatwierdzony.

Powyższa zmiana nie będzie miała istotnego wpływu na Spółkę.

l) Zmiany do MSSF 10 i MSR 28 dot. sprzedaży lub wniesienia aktywów pomiędzy inwestorem, a jego jednostkami stowarzyszonymi lub wspólnymi przedsięwzięciami

Zmiany rozwiązują problem aktualnej niespójności pomiędzy MSSF 10, a MSR 28. Ujęcie księgowe zależy od tego, czy aktywa niepieniężne sprzedane lub wniesione do jednostki stowarzyszonej lub wspólnego przedsięwzięcia stanowią „biznes” (ang. business). W przypadku, gdy aktywa niepieniężne stanowią „biznes”, inwestor wykazuje pełny zysk lub stratę na transakcji. Jeżeli zaś aktywa nie spełniają definicji biznesu, inwestor ujmuje zysk lub stratę tylko w zakresie części stanowiącej udziały innych inwestorów. Zmiany zostały opublikowane 11 września 2014 r. Na dzień sporządzenia niniejszego sprawozdania finansowego, zatwierdzenie tej zmiany jest odroczone przez Unię Europejską.

Powyższa zmiana nie będzie miała istotnego wpływu na Spółkę.

Jednostkowe sprawozdanie finansowe na 31 grudnia 2021 r. (w tys. zł, chyba że podano inaczej)

2. KONTRAKTY BUDOWLANE

Spółka podpisuje umowy w cenach stałych na realizację kontraktów budowlanych głównie w zakresie budowy mieszkań (w tym całych osiedli), hoteli, obiektów SPA, centrów handlowych, farm wiatrowych, elektrowni, hal produkcyjnych, autostrad.# Jednostkowe sprawozdanie finansowe na 31 grudnia 2021 r. (w tys. zł, chyba że podano inaczej)

2. KONTRAKTY BUDOWLANE

Niektóre umowy z Klientami zawierają również element zmienny wynagrodzenia w postaci kar, które mogą być nałożone na Spółkę, np. w przypadku opóźnień realizacji kontraktu. Element zmiennego wynagrodzenia koryguje cenę transakcji oraz kwotę ujmowanych przychodów, tj. Spółka ujmuje w cenie transakcyjnej część lub całość kwoty wynagrodzenia zmiennego tylko w takim zakresie, w jakim jest wysoce prawdopodobne, że nie nastąpi znaczące odwrócenie skumulowanej kwoty ujętych przychodów, gdy niepewność związana ze zmiennością zostanie rozstrzygnięta.

Do oszacowania wartości wynagrodzenia zmiennego Spółka korzysta z metody wartości oczekiwanej do oszacowania wynagrodzenia zmiennego. Historycznie, Spółka nie ponosiła kar od swoich odbiorców oraz na żaden z dni bilansowych nie wystąpiły przesłanki do rozpoznania kar na realizowanych kontraktach.

Wszelkie zmian umowy (zmiany zakresu umowy, ceny lub obu tych składników) ujmuje się jako kumulatywną korektę przychodów. Ze względu na specyfikę kontraktów budowlanych oraz usług świadczonych przez Spółkę, we wszystkich umowach o roboty budowlane Spółka identyfikuje tylko jeden obowiązek świadczenia, do którego alokowana jest cała wartość wynagrodzenia.

Przychody i koszty z tytułu wykonywanych kontraktów budowlanych Spółka rozpoznaje w czasie w miarę postępu stopnia wykonywanych prac. Spółka dokonuje pomiaru stopnia wykonania kontraktu stosując metodę opartą na wynikach, tj. ustala wartość przychodów i kosztów z wykonania kontraktów budowlanych w okresie od dnia zawarcia umowy do dnia bilansowego proporcjonalnie do stopnia realizacji danego kontraktu w drodze oceny osiągniętych wyników i etapów prac. Od otrzymanych w ten sposób wielkości Spółka odlicza przychody i koszty, które wpłynęły na wynik finansowy w latach ubiegłych, uzyskując przychody i koszty z tytułu wykonywanych kontraktów budowlanych dotyczące bieżącego okresu.

Zmiana szacunku stopnia zaawansowania realizacji umowy traktowana jest jako zmiana szacunku i wpływa na kwotę ujętego przychodu w okresie, w którym dokonano zmiany szacunku stopnia zaawansowania. Jeżeli stopień zaawansowania niezakończonej usługi (w tym budowlanej) lub przewidywany, całkowity koszt jej wykonania nie może być na dzień bilansowy ustalony w sposób wiarygodny, to przychód ustalany jest w wysokości poniesionych w danym okresie sprawozdawczym kosztów, nie wyższych jednak od kosztów, których pokrycie w przyszłości przez zamawiającego jest oczekiwane.

Drugostronnie, wyniki wyceny (tj. ustalenia przychodów i kosztów metodą stopnia zaawansowania) ujmowane są jako „Wycena kontraktów budowlanych – aktywa (lub pasywa)”. Salda aktywów z tytułu kontraktów budowlanych wynikające z nadwyżki przychodu rozpoznanego metodą opartą na wynikach nad przychodem zafakturowanym, są obejmowane odpisem z tytułu utraty wartości, wyliczanym analogicznie jak dla należności handlowych nieprzeterminowanych.

Wszystkie powyżej opisane aktywa z tytułu kontraktów budowlanych znajdują się w Poziomie 2 modelu utraty wartości i stosuje się do wyliczenia odpisu z tytułu utraty wartości tych aktywów uproszczone podejście na bazie matrycy (analogicznie jak dla należności handlowych). Z uwagi na sposób rozpoznawania sald z tytułu aktywów z tytułu kontraktów budowlanych, nie podlegają one wiekowaniu i są traktowane w całości jako bieżące, nieprzeterminowane.

Fakturowanie prac wykonywanych w ramach realizacji kontraktów budowlanych odbywa się zgodnie z harmonogramem określonym w umowie. Przychody zafakturowane Spółka ujmuje w linii „Należności z tytułu dostaw i usług ” (Nota 6.4.). Kontrahenci w ramach kontraktów budowlanych podpisywanych ze Spółką zatrzymują część zapłat jako gwarancje dobrego wykonania umowy. Kwoty te ujmowane są jako „Należności z tytułu kontraktów budowlanych – kaucje” (Nota 2.2.) i podlegają zwrotowi najczęściej po zakończeniu projektu lub po zakończeniu okresu gwarancji.

Do realizacji prac związanych z realizacją kontraktów budowlanych Spółka angażuje podwykonawców. Zafakturowane koszty z tytułu ich zatrudnienia ujmuje jako „Zobowiązania z tytułu dostaw i usług” (Nota 6.8.). Zatrzymane przez Spółkę części zapłat wobec podwykonawców z tytułu gwarancji dobrego wykonania umowy Spółka ujmuje w pozycji „Zobowiązania z tytułu kontraktów budowlanych – kaucje” (Nota 2.2.).

Podział przychodów na przychody rozpoznawane w czasie i punkcie w czasie został zaprezentowany w Nocie 4.2. W związku z realizacją kontraktów budowlanych i różnicą w momencie ujmowania przychodów i kosztów na potrzeby księgowe i podatkowe, w sprawozdaniu z sytuacji finansowej ujmuje się aktywa i zobowiązania z tytułu odroczonego podatku dochodowego – patrz Nota 4.8.

14 Zastosowanie metody opartej na wynikach do ujmowania przychodów i kosztów z tytułu kontraktów budowlanych wymaga szacunku w odniesieniu do określenia stopnia realizacji prac na danym kontrakcie, tj. obmiaru wykonanych prac na dzień bilansowy. Fizycznego obmiaru, służącego określaniu stopnia realizacji umowy, dokonują pracownicy budowy. Pomiar dokonywany jest odrębnie dla poszczególnych zakresów prac, tj. elementów lub etapów realizowanego kontraktu, według przypisanych im mierników (głównie m 2 , kg i szt.).

W Spółce funkcjonują stosowne procesy kontroli służące zapewnieniu, że kalkulacja realizacji wyników danego projektu odbywa się w oparciu o bieżące i wiarygodne szacunki dotyczące obmiaru, podlegające weryfikacji i akceptacji przez wyznaczone do tego procesu osoby. Wykonany przez pracowników budowy obmiar podlega weryfikacji przez dyrektora oddziału, któremu podlega budowa, a następnie dodatkowo przez komórkę audytu wewnętrznego Spółki.

Spółka prowadzi ewidencję realizowanych projektów – umów o kontrakty budowlane w systemie wewnętrznym służącym do zarządzania projektami. Informacje dotyczące danego kontraktu, w tym stopnia jego realizacji, są wprowadzane do systemu przez kierownika kontraktu/budowy, a następnie zatwierdzane przez dyrektora oddziału, któremu podlega budowa. Budżety poszczególnych kontraktów podlegają w ciągu roku formalnemu procesowi aktualizacji w oparciu o bieżące informacje w ciągu roku i są zatwierdzane przez Zarząd. W przypadku zaistnienia zdarzeń pomiędzy oficjalnymi rewizjami budżetu, które w istotny sposób wpływają na wynik kontraktu, wartość całkowitych przychodów lub kosztów kontraktu aktualizowana jest na bieżąco, tj. zmiany zakresu kontraktu znajdują odzwierciedlenie w prowadzonym przez Spółkę systemie wewnętrznym od razu po tym, jak zostaną wynegocjowane przez Spółkę z klientem.

Spółka tworzy rezerwy na kontrakty z ujemną marżą w momencie zidentyfikowania przesłanek, że dany realizowany kontrakt budowlany zamknie się ze stratą. Rezerwy tworzone są w koszty danego okresu w pełnej wartości prognozowanej straty na danym kontrakcie i są wykazywane w bilansie w linii „Rezerwy” (Nota 6.6.).

Spółka udziela swoim odbiorcom jedynie gwarancji podstawowych, które nie stanowią odrębnego zobowiązania do wykonania świadczenia. Okres objęty gwarancją różni się w zależności od realizowanego kontraktu oraz elementów składowych, których dotyczy gwarancja.

Do realizacji swoich prac związanych z realizacją kontraktów budowlanych Spółka angażuje podwykonawców. W odniesieniu do prac wykonywanych przez podwykonawców Spółka działa jako główny wykonawca (ang. principal). Zafakturowane koszty z tytułu ich zatrudnienia ujmuje jako „Zobowiązania z tytułu dostaw i usług (Nota 6.8.). Zatrzymane przez Spółkę części zapłat wobec podwykonawców z tytułu gwarancji dobrego wykonania umowy Spółka ujmuje w pozycji „Zobowiązania wobec podwykonawców – kaucje” (Nota 2.2.).

W przypadku niektórych kontraktów budowlanych realizowanych w ramach wspólnych porozumień umownych, w których Spółka jest liderem konsorcjum lub zlecenia, Spółka oceniła, iż występuje w charakterze pośrednika w odniesieniu do prac wykonanych przez drugiego wspólnika, a które Spółka jako leader fakturuje na rzecz zamawiającego. Spółka określa swoją rolę jako rolę pośrednika w danym zleceniu w przypadku, gdy identyfikuje konkretne dobra oraz usługi, które mają być dostarczone, nad którymi nie sprawuje kontroli przed przekazaniem ich klientowi. W przypadku, gdy Spółka pełni rolę pośrednika, rozpoznaje przychód w momencie wypełnienia zobowiązania do wykonania świadczenia w umownej kwocie opłaty lub prowizji, będzie uprawniona w zamian za zlecenie dostarczenia konkretnych usług lub dóbr przez inny podmiot.

Z uwagi na charakter zawieranych konsorcjów oraz zleceń, w których Spółka pełni rolę lidera, nie występują opisane powyżej opłaty i prowizje, stąd w Spółce nie powstaje przychód z tyt. prowizji za fakturowanie na rzecz klienta prac wykonanych przez drugiego konsorcjanta. Spółka jako przychód ujmuje wyłącznie kwoty wynagrodzenia należnego z tyt. wykonania na rzecz zamawiającego swojego zakresu prac zgodnie z polityką opisaną powyżej.

Termin płatności dla świadczonych przez Spółkę kontraktów o usługi budowlane wynosi od 30 do 180 dni od dnia wystawienia faktury, a dla sprzedaży pozostałej wynosi zazwyczaj 30 dni od dnia wystawienia faktury. Zawierane kontrakty nie zawierają zatem istotnego elementu finansowania za wyjątkiem kwot zafakturowanych z tytułu realizacji kontraktów budowlanych, które spłacane są w późniejszym okresie czasu, gdyż stanowią kaucje zatrzymane przez klienta.

Kwoty zatrzymane z poszczególnych faktur stanowią maksymalnie do 10% wynagrodzenia z tyt. realizacji umowy i podlegają zwolnieniu w okresie maksymalnie do 5 lat po zakończeniu realizacji zlecenia. Przychód z realizacji kontraktów budowlanych w części, która jest zatrzymana jako kaucja ujmowany jest w kwocie zdyskontowanej. Polityka rachunkowości dot. należności z tyt. kaucji przedstawiona jest w Nocie 2.2.# KONTRAKTY BUDOWLANE

2.1. PRZYCHODY I KOSZTY Z TYTUŁU KONTRAKTÓW BUDOWLANYCH

Kwoty przychodów i kosztów z tytułu kontraktów budowlanych za okres i kumulatywnie ujęto w tabeli poniżej.

	Za okres 12 miesięcy zakończony 31.12.2021	Za okres 12 miesięcy zakończony 31.12.2020
	Kontrakty w okresie	Kontrakty w okresie
Kwoty ujęte w okresie
Przychody z tytułu umów o budowę	1 299 932	1 128 507
Koszty z tytułu umów o budowę	1 194 978	1 064 557
Wynik przed ujęciem i rozliczeniem rezerw na kontrakty rodzące obciążenia	104 954	63 950
Utworzenie rezerw na kontrakty rodzące obciążenia	651	-
Wynik brutto	104 303	63 950
Marża zysku brutto bez uwzględnienia rezerw na kontrakty rodzące obciążenia	8%	6%
z uwzględnieniem rezerw na kontrakty rodzące obciążenia	8%	6%

Marża zysku brutto jest definiowana jako zysk brutto ze sprzedaży dzielony przez przychody ze sprzedaży.

2.2. NALEŻNOŚCI I ZOBOWIĄZANIA Z TYTUŁU KONTRAKTÓW BUDOWLANYCH - KAUCJE

Należności z tytułu kontraktów budowlanych – kaucje są utrzymywane w celu ściągnięcia umownych przepływów, które obejmują wyłącznie spłaty kapitału i odsetek („SPPI” ang. Solely payment of principal and interest) i są wyceniane według zamortyzowanego kosztu z uwzględnieniem ewentualnego odpisu aktualizującego. Na moment początkowego ujęcia te aktywa finansowe ujmuje się w wartości nominalnej, tj. według kwot pierwotnie zafakturowanych, pomniejszonych o wartość dyskonta. Sposób kalkulacji wartości dyskonta wskazano w Nocie 6.4. Wartość należnych kaucji jest aktualizowana przez Spółkę o odpisy z tytułu utraty wartości ujmowane zgodnie z zasadą rachunkowości wskazane w Nocie 6.4. i prezentowane w pozycji „Odpisy z tytułu utraty wartości aktywów finansowych” w sprawozdaniu z wyniku.

Zobowiązania z tytułu kaucji są wyceniane w momencie początkowego ujęcia w wartości godziwej (tj. kwocie płatności zdyskontowanych przy zastosowaniu aktualnej rynkowej stopy procentowej dla takich zobowiązań) i w tej wysokości ujmowany jest koszt usług podwykonawców. W późniejszych okresach zobowiązania z tytułu kaucji wyceniane są według zamortyzowanego kosztu, a koszty odsetek ujmowane są w kosztach finansowych.

Zobowiązania z tytułu kaucji są prezentowane jako krótkoterminowe z uwagi na fakt, że według standardowych warunków współpracy Spółki możliwa jest zamiana kaucji na gwarancje bankowe bądź ubezpieczeniowe. Intencją Spółki jest utrzymywanie gwarancji bankowych od podwykonawców zamiast kaucji, co powoduje, że zobowiązania z tytułu kaucji są rozpoznawane jako możliwe do zamiany na gwarancję w dowolnym terminie i prezentację tych zobowiązań jako krótkoterminowe. W pojedynczych przypadkach, niektóre zobowiązania z tytułu kaucji mogą być poddane indywidualnej analizie i rozpoznane jako długoterminowe.

Jednostkowe sprawozdanie finansowe na 31 grudnia 2021 r. (w tys. zł, chyba że podano inaczej)
2. KONTRAKTY BUDOWLANE 16

	2021			2020
	Zwrot do 12 miesięcy	Zwrot pow. 12 miesięcy	Razem	Zwrot do 12 miesięcy	Zwrot pow. 12 miesięcy	Razem
Należności z tytułu kontraktów budowlanych - kaucje po zdyskontowaniu	13 391	15 142	28 533	19 984	10 701	30 685
Odpis z tytułu utraty wartości	(119)	(1 952)	(2 071)	(624)	(1 090)	(1 714)
Należności z tytułu kontraktów budowlanych - kaucje	13 272	13 190	26 462	19 360	9 611	28 971
Zobowiązania wobec podwykonawców - kaucje po uwzględnieniu wpływu dyskonta	110 000	-	110 000	109 333	588	109 921

Dla wszystkich należności z tytułu kaucji od odbiorców oszacowano odpis z tytułu utraty wartości na podstawie analizy portfelowej, przy wykorzystaniu matrycy odpisów w oparciu o dane historyczne skorygowane o wpływ przyszłych czynników. Wszystkie należności z tyt. kaucji są w przedziale należności nieprzeterminowanych dla których zastosowano współczynniki niewypełnienia zobowiązania analogicznie do współczynników zastosowanych do wyliczenia oczekiwanych strat kredytowych w odniesieniu do aktywów z tyt. kontraktu (dalsze informacje w Nocie 2.3). Wysokość odpisu z tyt. oczekiwanych strat kredytowych oraz jego zmiany w prezentowanych okresach są nieistotne kwotowo stąd Spółka nie prezentuje ruchów na tym odpisie. Nie zidentyfikowano należności z tytułu kaucji, dla których konieczne byłoby tworzenie dodatkowych specyficznych odpisów.

2.3. UZGODNIENIE KWOT Z TYTUŁU NIEZAKOŃCZONYCH KONTRAKTÓW BUDOWLANYCH

	2021	2020
Przychody z tytułu niezakończonych umów o budowę narastająco	1 393 703	1 552 991
Kwoty zafakturowane do klientów narastająco (bez zaliczek)	1 400 181	1 572 361
Saldo rozliczeń z tytułu niezakończonych kontraktów budowlanych	(6 478)	(19 370)
w tym:
(1) Aktywa z tytułu wykonanych niezafakturowanych prac budowlanych brutto	45 191	37 128
Odpis z tytułu utraty wartości aktywów z tytułu kontraktów budowlanych	(1 085)	(905)
(1a) Aktywa z tytułu wykonanych niezafakturowanych prac budowlanych netto	44 106	36 223
(2) Zobowiązania z tytułu wymagalnych zafakturowanych i niewykonanych prac budowlanych - zobowiązania z tytułu kontraktów	50 584	55 593
Koszty z tytułu umów o budowę narastająco	1 270 369	1 381 642
Koszty zafakturowane od podwykonawców oraz koszty własne narastająco	1 276 735	1 434 422
Saldo rozliczeń z tytułu kontraktów budowlanych	6 366	52 780
w tym:
(3) Aktywa z tytułu zafakturowanych niewykonanych przez podwykonawców prac budowlanych	54 695	71 123
(4) Zobowiązania z tytułu wymagalnych niezafakturowanych przez podwykonawców prac budowlanych	48 329	18 343
Saldo rozliczeń z tytułu kontraktów budowlanych	(112)	33 410
w tym:
Wycena kontraktów budowlanych - aktywa	98 801	107 346
Wycena kontraktów budowlanych - rozliczenie sald (2)+(4)	98 913	73 936
Zobowiązania z tytułu kontraktów budowlanych - zaliczki otrzymane	17 466	12 423
Wycena kontraktów budowlanych - pasywa - RAZEM	116 379	86 359

Jednostkowe sprawozdanie finansowe na 31 grudnia 2021 r. (w tys. zł, chyba że podano inaczej)
2. KONTRAKTY BUDOWLANE 17

Dla wszystkich dat będących początkami okresów wskazanych w tabeli powyżej, całe salda zobowiązań kontraktowych na początek okresu zostały rozpoznane jako przychody w danym okresie. Pozostała część zmiany salda zobowiązań z tytułu kontraktów budowlanych wynika z nadwyżki przychodów zafakturowanych w danym okresie nad przychodami rozpoznanymi w sprawozdaniach z wyniku. Z uwagi na specyfikę prowadzonej działalności, tj. realizacji kontraktów budowlanych, Spółka nie jest w stanie wydzielić kumulatywnych zmian kwot ujętych przychodów, które wynikałyby ze zmian szacunku stopnia zaawansowania prac lub zmian szacunku ceny transakcyjnej w zakresie wystąpienia szacowanych kar.

Odpis z tyt. utraty wartości aktywów z tyt. kontraktu wyliczany jest przy zastosowaniu matrycy odpisów jak dla należności handlowych. Całe saldo aktywów z tyt. kontraktu we wszystkich prezentowanych okresach jest nieprzeterminowane. Współczynnik odpisu wyliczonego zgodnie z metodą ECL dla aktywów kontraktowych wynosił 2,43% na 31.12.2021, 2,49% na 31.12.2020. Kwoty odpisu oraz ruchy na odpisie z tytułu utraty wartości aktywów z kontraktów budowlanych w prezentowanych sprawozdaniach finansowych są nieistotne, stąd nie zostały zaprezentowane.

Zmiany w wartości aktywów i zobowiązań z wyceny kontraktów wynikają ze specyfiki rozliczania kontraktów budowlanych oraz harmonogramów fakturowania na poszczególnych kontraktach, tj. występują kontrakty o zróżnicowanych harmonogramach płatności, stąd nie występuje typowa zależność między terminem płatności, a wykonaniem obowiązku świadczenia. W trakcie roku 2021, wartość zafakturowanych przychodów była wyższa od przychodu rozpoznanego metodą od wyników, co spowodowało, że salda aktywów i zobowiązań z tytułu kontraktów budowlanych na koniec roku 2021 znajdują się na zbliżonym poziomie.

Jednostkowe sprawozdanie finansowe na 31 grudnia 2021 r. (w tys. zł, chyba że podano inaczej)
3. ZARZADZANIE KAPITAŁEM I ZADŁUŻENIEM 18

3. ZARZĄDZANIE KAPITAŁEM I ZADŁUŻENIE

3.1. ZARZĄDZANIE KAPITAŁEM

Kapitał zapasowy Spółki tworzony jest zgodnie z postanowieniami Kodeksu Spółek Handlowych oraz decyzjami akcjonariuszy. Zgodnie z Kodeksem Spółek Handlowych na pokrycie straty należy utworzyć kapitał zapasowy, do którego przelewa się co najmniej 8% zysku za dany rok obrotowy, dopóki kapitał ten nie osiągnie co najmniej jednej. Kapitał zapasowy Spółki tworzony jest zgodnie z postanowieniami Kodeksu Spółek Handlowych oraz decyzjami akcjonariuszy. Zgodnie z KSH na pokrycie straty należy utworzyć kapitał zapasowy, do którego przelewa się co najmniej 8% zysku za dany rok obrotowy, dopóki kapitał ten nie osiągnie co najmniej jednej trzeciej kapitału zakładowego. Tak utworzony kapitał zapasowy nie podlega podziałowi. O użyciu kapitału zapasowego i rezerwowego rozstrzyga Walne Zgromadzenie Akcjonariuszy, jednakże część kapitału zapasowego można użyć jedynie na pokrycie straty wykazanej w sprawozdaniu finansowym i nie podlega on podziałowi na inne cele.

Spółka zarządza strukturą kapitałową i w wyniku zmian warunków ekonomicznych wprowadza do niej zmiany. W celu utrzymania lub skorygowania struktury kapitałowej, Spółka może odpowiednio kształtować wypłatę dywidendy dla akcjonariuszy lub wyemitować nowe akcje. Głównym celem zarządzania kapitałem Spółki jest utrzymanie dobrego ratingu kredytowego i bezpiecznych wskaźników kapitałowych, które wspierałyby działalność operacyjną Spółki i zwiększałyby wartość jej wartość.

	2021	2020
Stopa zwrotu z kapitału - ROE
Zakładany przez Zarząd poziom kształtowania się wskaźnika
(1) Zysk / (strata) brutto	216 501	28 174
(2) Kapitał własny	329 623	221 887
ROE [(1)/(2) * 100%]	65,68%	12,70%
minimum	7%

	2021	2020
Wskaźnik ogólnego zadłużenia
Zakładany przez Zarząd poziom kształtowania się wskaźnika
(1) Zobowiązania i rezerwy na zobowiązania	567 510	449 064
(2) Aktywa razem	897 133	670 951
Wskaźnik ogólnego zadłużenia [(1)/(2) * 100%]	63,26%	66,93%
nie wyższy niż	75%

*„Zobowiązania i rezerwy na zobowiązania” stanowią sumę wszystkich zobowiązań długoterminowych i zobowiązań krótkoterminowych wykazywanych w sprawozdaniu z sytuacji finansowej.# Kapitał podstawowy i zarządzanie kapitałem

Kapitał podstawowy obejmuje akcje zwykłe i jest wykazywany według wartości nominalnej (zgodnej ze statutem Spółki oraz wpisem do Krajowego Rejestru Sądowego). Pozostałe kapitały zapasowe tworzone są głównie z zysku lat ubiegłych, w tym kwot obligatoryjnie przekazywanych na kapitał zapasowy zgodnie z wymogami KSH. Kapitały rezerowe tworzone są z zysku lat ubiegłych, z przeznaczeniem na finansowanie dalszego rozwoju Spółki.

Jednostkowe sprawozdanie finansowe na 31 grudnia 2021 r. (w tys. zł, chyba że podano inaczej)

3. ZARZĄDZANIE KAPITAŁEM I ZADŁUŻENIEM

Wysokość osiągniętego wskaźnika zadłużenia we wszystkich prezentowanych okresach mieściły się w zakresie wyznaczonym przez Zarząd jako poziom docelowy kształtowania się tego wskaźnika.

Wskaźnik zadłużenia kapitałów własnych

	2021	2020
(1) Zobowiązania i rezerwy na zobowiązania	567 510	449 064
(2) Kapitał własny	329 623	221 887
Wskaźnik zadłużenia kapitałów własnych [(1)/(2)]	172,17%	202,38%
Zakładany przez Zarząd poziom kształtowania się wskaźnika	nie wyższy niż 300%

„Zobowiązania i rezerwy na zobowiązania” stanowią sumę wszystkich zobowiązań długoterminowych i zobowiązań krótkoterminowych wykazywanych w sprawozdaniu z sytuacji finansowej. Wysokość osiągniętego wskaźnika zadłużenia kapitałów własnych we wszystkich prezentowanych okresach mieścili się w zakresie wyznaczonym przez Zarząd jako poziom docelowy kształtowania się tego wskaźnika. Najważniejszym czynnikiem mającym wpływ na kształtowanie się powyższych wskaźników i ich wartość jest zysk netto Spółki.

Kapitał podstawowy

Na 31 grudnia 2021 r. kapitał podstawowy składał się z 12 399 359 akcji o łącznej wartości 1 239 935,90 zł, a struktura Udziałowców posiadających ponad 5% udziału w kapitale zakładowym oraz Członków Zarządu lub podmiotów kontrolowanych przez nich prezentowała się następująco:

Akcjonariusz	Liczba akcji	% udziału w kapitale zakładowym
Wolff & Muller Baubeteiligungen GmbH & Co.KG	3 645 090	29,39%
Wollf & Miller Holding GmbH & Co. KG	265 689	2,14%
Durr Holding GmbH	12 712	0,10%
DGI Fundusz Inwestycyjny Zamknięty Aktywów Niepublicznych kontrolowany przez Dariusza Grzeszczaka	2 011 731	16,22%
NATIONALE - NEDERLANDEN Powszechne Towarzystwo Emerytalne S.A (dawniej ING PTE)	1 200 000	9,68%
AVIVA Otwarty Fundusz Emerytalny Aviva Santander	1 183 146	9,54%
Dariusz Grzeszczak	728 787	5,88%
PKO BP Bankowy Otwarty Fundusz Emerytalny	715 279	5,77%
ERBUD SA - akcje własne bez prawa głosu na WZA	302 857	2,44%
Jacek Leczkowski	5 112	0,04%
Agnieszka Głowacka	3 938	0,03%
Albert Durr	13 840	0,11%
Pozostali Akcjonariusze	2 311 178	18,66%
Razem	12 399 359	100%

Na dzień 31 grudnia 2021 roku oraz dzień publikacji niniejszego sprawozdania, Spółka ERBUD SA posiada 302 857 sztuk akcji własnych, co stanowi 2,44% wszystkich akcji w spółce. Akcje, o których mowa powyżej w liczbie 302 857 sztuk nie zostały jeszcze umorzone przez Spółkę, wobec czego kapitał zakładowy pozostaje niezmieniony i wynosi 1 239 935,90 zł. Statut Spółki nie przyznaje akcjonariuszom, o których mowa powyżej, żadnych uprawnień osobistych w stosunku do Erbud S.A. w szczególności nie przyznaje prawa do powoływania członków Zarządu ani członków Rady Nadzorczej Spółki. Liczba akcji składających się na zatwierdzony kapitał jest równa liczbie akcji wyemitowanych. Wartość nominalna jednej akcji dla wszystkich serii wynosi 0,10 zł. Żadne akcje nie zostały zarezerwowane dla potrzeb emisji związanych z realizacją opcji umów sprzedaży. Wszystkie wyemitowane akcje są akcjami zwykłymi nieuprzywilejowanymi. Nie występują żadne ograniczenia prac do akcji, ani ograniczenia zbywalności akcji.

Jednostkowe sprawozdanie finansowe na 31 grudnia 2021 r. (w tys. zł, chyba że podano inaczej)

3. ZARZĄDZANIE KAPITAŁEM I ZADŁUŻENIEM

Nabycie akcji własnych

W dniu 07 czerwca 2021 r. nastąpiło zakończenie skupu akcji własnych ERBUD S.A. zapoczątkowane uchwałą nr 18/2021 Zwyczajnego Walnego Zgromadzenia Spółki z dnia 11 maja 2021 r. w sprawie upoważnienia Zarządu Spółki do nabywania akcji własnych w celu ich umorzenia oraz utworzenia kapitału rezerwowego przeznaczonego na nabycie akcji własnych w celu ich umorzenia, a także (ii) uchwałą nr 34/2021 Rady Nadzorczej Spółki z dnia 13 kwietnia 2021 r. w sprawie wyrażenia zgody na dokonanie skupu akcji własnych, oraz (iii) uchwałą nr 35/2021 Rady Nadzorczej Spółki z dnia 13 kwietnia 2021 r. w sprawie wyrażenia zgody na transakcje w ramach skupu akcji własnych. W ramach skupu złożono oferty sprzedaży obejmujące łącznie 11 901 774 akcji Spółki. W związku z tym, że łączna liczba akcji Spółki zgłoszonych przez akcjonariuszy Spółki do sprzedaży w ramach Zaproszenia, przekroczyła łączną liczbę akcji, jaką Spółka zamierzała nabyć w ramach Zaproszenia, Spółka dokonała proporcjonalnej redukcji ofert sprzedaży akcji Spółki, przy zastosowaniu zasad redukcji szczegółowo opisanych w Zaproszeniu. Średnia stopa redukcji złożonych ofert wynosiła 98,66%. Łącznie, Spółka zakupiła Akcje Własne za kwotę 20 000 000. zł. Nabywane przez Spółkę Akcje Własne stanowiły 1,29% udziału w kapitale zakładowym Spółki i ogólnej liczbie głosów na Walnym Zgromadzeniu Spółki. Celem nabycia Akcji Własnych jest umorzenie Akcji Własnych i następnie obniżenie kapitału zakładowego Spółki, zgodnie z art. 359 Kodeksu spółek handlowych. Akcje ERBUD S.A. są akcjami zwykłymi na okaziciela i nie są akcjami uprzywilejowanymi. Z akcjami Spółki nie są związane żadne specjalne uprawnienia kontrolne. Statut ERBUD S.A. nie wprowadza także jakichkolwiek ograniczeń odnośnie przenoszenia prawa własności akcji wyemitowanych przez Spółkę, wykonywania prawa głosu, jak również nie zawiera postanowień, zgodnie z którymi prawa kapitałowe związane z papierami wartościowymi są oddzielone od posiadania papierów wartościowych. Spółka nie ma wiedzy o jakichkolwiek ograniczeniach co do wykonywania prawa głosu przez posiadaczy określonej części lub liczby głosów czy ograniczeniach czasowych dotyczących wykonywania prawa głosu.

W dniu 14 grudnia 2021 r. nastąpiło zakończenie skupu akcji własnych ERBUD S.A. zapoczątkowane uchwałą nr 77/2021 Rady Nadzorczej Spółki z dnia 28 października 2021 r. w sprawie wyrażenia zgody na dokonanie skupu akcji własnych oraz uchwałą nr 78/2021 Rady Nadzorczej Spółki z dnia 28 października 2021 r. w sprawie wyrażenia zgody na transakcje w ramach skupu akcji własnych. W dniu 26 listopada 2021 r. Nadzwyczajne Walne Zgromadzenia Spółki uchwałą nr 9 upoważniło Zarząd Spółki do przeprowadzenia skupu akcji własnych w celu ich umorzenia. 29 listopada 2021 r. Zarząd ERBUD S.A. na podstawie wyżej wymienionych Uchwał podjął Uchwałę nr 52/2021, w której to uchwale określono warunki skupu akcji własnych:

• Łączna kwota, za którą Spółka będzie nabywała Akcje Własne nie przekroczy: 50 000 000 (słownie: pięćdziesiąt milionów złotych);
• Łączna liczba Akcji Własnych będących przedmiotem nabycia w ramach Zaproszenia nie przekroczy: 142 857 akcji; (słownie: sto czterdzieści dwa tysiące osiemset pięćdziesiąt siedem akcji)
• Cena po jakiej nabywane będą Akcje Własne wynosi: 350,00 zł (słownie: trzysta pięćdziesiąt złotych) za jedną Akcję Własną i została określona z uwzględnieniem warunków określonych w Uchwale;

Skup Akcji Własnych został przeprowadzony, zgodnie z następującym harmonogramem:
* dzień ogłoszenia Zaproszenia: 29 listopada 2021 r.,
* dzień rozpoczęcia przyjmowania Ofert od Akcjonariuszy: 01 grudnia 2021 r.,
* dzień zakończenia przyjmowania Ofert od Akcjonariuszy: 14 grudnia 2021 r.,
* dzień nabycia Akcji Własnych przez Spółkę: 17 grudnia 2021 r.

W dniu 16 grudnia 2021 r. DM mBank S.A. przesłał do Spółki podsumowanie skupu akcji własnych. W ramach skupu złożono oferty sprzedaży obejmujące łącznie 11 952 912 akcji Spółki. W związku z tym, że łączna liczba akcji Spółki zgłoszonych przez akcjonariuszy Spółki do sprzedaży w ramach Zaproszenia, przekroczyła łączną liczbę akcji, jaką Spółka zamierzała nabyć w ramach Zaproszenia, Spółka dokonała proporcjonalnej redukcji ofert sprzedaży akcji Spółki, przy zastosowaniu zasad redukcji szczegółowo opisanych w Zaproszeniu. Średnia stopa redukcji złożonych ofert wynosiła 98,80%. Nabywane w transzy grudniowej 2021 r. przez Spółkę Akcje Własne stanowią 1,15% udziału w kapitale zakładowym Spółki i ogólnej liczbie głosów na Walnym Zgromadzeniu Spółki bez prawa głosu na dzień przeprowadzenia skupu Akcji Własnych. Po nabyciu Akcji Własnych, Spółka posiadała będzie łącznie 302 857 akcji własnych, stanowiących 2,44% udziału w kapitale zakładowym Spółki i ogólnej liczbie głosów Spółki.

Jednostkowe sprawozdanie finansowe na 31 grudnia 2021 r. (w tys. zł, chyba że podano inaczej)

3. ZARZĄDZANIE KAPITAŁEM I ZADŁUŻENIEM

Na dzień publikacji raportu Spółka nie posiadała informacji na temat umów, w wyniku których mogą w przyszłości nastąpić zmiany w proporcjach Akcji posiadanych przez dotychczasowych Akcjonariuszy.

Poniżej zaprezentowano podstawowy i rozwodniony zysk na jedną akcję.

	Za okres 12 miesięcy zakończony 31.12.2021	Za okres 12 miesięcy zakończony 31.12.2020
Zysk netto	177 736	27 308
Średnia ważona liczba akcji zwykłych ( w szt. )	12 303 140	12 780 128
Podstawowy i rozwodniony zysk na jedną akcję ( w zł)	14,45	2,14

3.2. ZADŁUŻENIE NETTO

	2021	2020
Środki pieniężne i ich ekwiwalenty (A)	198 931	102 759
Nota
3.8. Środki pieniężne i ich ekwiwalenty (A)	198 931	102 759
3.3. Zadłużenie z tytułu kredytów i pożyczek	31 441	-
3.4. Zadłużenie z tytułu wyemitowanych obligacji	75 000	-
3.5. Zadłużenie z tytułu leasingu	6 131	5 812
Zadłużenie długoterminowe	112 572	5 812
3.3. Zadłużenie z tytułu kredytów i pożyczek	3 744	24 079
3.4. Zadłużenie z tytułu wyemitowanych obligacji	586	52 000
3.5.

3. ZARZĄDZANIE KAPITAŁEM I ZADŁUŻENIEM

Zmiany zadłużenia w trakcie prezentowanych okresów sprawozdawczych były następujące:

Zadłużenie z tytułu:	Kredytów i pożyczek	Wyemitowanych obligacji	Leasingu	Razem zadłużenie
Zadłużenie na 1 stycznia 2020 r.	38 359	52 000	13 091	103 450
Wpływy z tytułu zaciągniętego zadłużenia - otrzymane finansowanie	15 000	-	-	15 000
Zawarcie umów leasingu	-	-	2 472	2 472
Naliczenie odsetek od zadłużenia	1 539	2 343	517	4 399
Wydatki z tytułu zaciągniętego zadłużenia - spłata kapitału	30 189	-	1 424	31 613
Wydatki z tytułu zaciągniętego zadłużenia - spłata odsetek	942	2 343	288	3 573
Pozostałe zmiany niepieniężne	-	-	(2 954)	(2 954)
Zmiana zadłużenia w okresie	(14 280)	-	(1 677)	(15 957)
Zadłużenie na 31 grudnia 2020 r.	24 079	52 000	11 414	87 493
Wpływy z tytułu zaciągniętego zadłużenia - otrzymane finansowanie	31 200	75 000	-	106 200
Zawarcie umów leasingu	-	-	3 711	3 711
Naliczenie odsetek od zadłużenia	792	2 999	383	4 174
Wydatki z tytułu zaciągniętego zadłużenia - spłata kapitału	19 801	52 000	1 699	73 500
Wydatki z tytułu zaciągniętego zadłużenia - spłata odsetek	994	2 413	280	3 687
Różnice kursowe od zadłużenia w walutach obcych	(91)	-	-	(91)
Pozostałe zmiany niepieniężne	-	-	(2 933)	(2 933)
Zmiana zadłużenia w okresie	11 106	23 586	(818)	33 874
Zadłużenie na 31 grudnia 2021 r.	35 185	75 586	10 596	121 367

3.3. ZADŁUŻENIE Z TYTUŁU KREDYTÓW I POŻYCZEK

	2021	2020
Długoterminowe
Kredyty bankowe	27 456	-
Pożyczki	3 985	-
Podsumowanie Długoterminowe	31 441	-
Krótkoterminowe
Kredyty bankowe	3 744	-
Pożyczki	-	24 079
Podsumowanie Krótkoterminowe	3 744	24 079
Razem zadłużenie z tytułu kredytów i pożyczek	35 185	24 079

Zobowiązania z tytułu zadłużenia z tytułu kredytów i pożyczek ujmuje się początkowo w wartości godziwej, pomniejszonej o koszty transakcyjne. Na każdy dzień bilansowy pozycje te są wyceniane według zamortyzowanego kosztu przy zastosowaniu efektywnej stopy procentowej.

Jednostkowe sprawozdanie finansowe na 31 grudnia 2021 r. (w tys. zł, chyba że podano inaczej)
3. ZARZĄDZANIE KAPITAŁEM I ZADŁUŻENIEM 23

	W walucie funkcjonalnej	W walucie obcej EUR	W walucie funkcjonalnej	W walucie obcej EUR
	2021	2021	2020	2020
Kredyty i pożyczki
Długoterminowe	31 441	-	-	-
Krótkoterminowe	3 744	-	19 425	4 654
Razem	35 185	-	19 425	4 654

Pożyczki wykazane jako długoterminowe i krótkoterminowe oprocentowane są stopą WIBOR 1M + 1,5%-2,8%, WIBOR 3M + 2,2% oraz 3M Euribor +1,9- 2,2%. Na podane dni bilansowe, wartość godziwa kredytów i pożyczek nie była istotnie różna od wyceny w koszcie zamortyzowanym. Wartość godziwa kredytów i pożyczek jest szacowana za pomocą modeli DCF w oparciu o przepływy pieniężne odzwierciedlające harmonogram spłat otrzymanych kredytów. Założono stopę dyskonta na poziomie WIBOR 1M na dany dzień powiększony o stały procent wyrażający premię za ryzyko. Kredyty i pożyczki długoterminowe wyceniane w koszcie zamortyzowanym są klasyfikowane do drugiego poziomu hierarchii wartości godziwej. Informacje na temat zabezpieczenia zobowiązań z tytułu zadłużenia na rzeczowych aktywach trwałych zaprezentowano w Nocie 3.6.

Na dzień bilansowy 31.12.2021 r. Spółka ERBUD S.A. posiada dostęp do bankowych i ubezpieczeniowych linii wielocelowych o łącznej wartości 1 110 341 tys. zł. (w tym limit wspólnie z Erbud S.A., Erbud Industry Sp. z o.o. oraz ONDE S.A. w Hestii w wysokości 265 000 tys. zł.), które mogą zostać wykorzystane głównie na kredyty lub gwarancje bankowe i ubezpieczeniowe. Na dzień bilansowy 31.12.2021 r. Spółka ERBUD S.A. wykorzystała 31 200 tys. zł na zaciągnięcie kredytów oraz 586 854 tys. zł na wykorzystane gwarancje bankowe i ubezpieczeniowe.

Na dzień bilansowy 31.12.2020 r. Spółka ERBUD S.A. posiada dostęp do bankowych i ubezpieczeniowych linii wielocelowych o łącznej wartości 979 944 tys. zł. (w tym limit wspólnie z Erbud S.A., Erbud Industry Sp.z o.o. oraz ONDE S.A. w Hestii w wysokości 230 000 tys.zł.), które mogą zostać wykorzystane głównie na kredyty lub gwarancje bankowe i ubezpieczeniowe. Na dzień bilansowy 31.12.2020 r. Spółka ERBUD S.A. wykorzystała 0,00 tys. zł na zaciągnięcie kredytów oraz 558 677 tys. zł na wykorzystane gwarancje bankowe i ubezpieczeniowe.

Kowenanty

W ciągu roku, na dzień 31 grudnia 2021 r. oraz do dnia zatwierdzenia sprawozdania finansowego wszystkie kowenanty zostały spełnione.

Jednostkowe sprawozdanie finansowe na 31 grudnia 2021 r. (w tys. zł, chyba że podano inaczej)
3. ZARZĄDZANIE KAPITAŁEM I ZADŁUŻENIEM 24

3.4. ZADŁUŻENIE Z TYTUŁU WYEMITOWANYCH OBLIGACJI

Na dzień bilansowy Spółka posiadała następujące zadłużenie z tytułu wyemitowanych obligacji, w całości stanowiące zobowiązania o charakterze krótkoterminowym:

Data emisji	Rodzaj wyemitowanych obligacji	Waluta (podać funkcjonalna czy obca)	Oprocentowanie	Termin wykupu	Cel pozyskania finansowania	Wartość nominalna emisji 2021	Wartość nominalna emisji 2020
27-09-2017	na okaziciela seria C, zdematerializowanych, niezabezpieczonych	funkcjonalna	WIBOR 6 M +marża 3%	27-09-2021	sfinansowanie zwiększonego zapotrzebowania na kapitał obrotowy	-	52 000
23-09-2021	na okaziciela seria D, zdematerializowanych, niezabezpieczonych	funkcjonalna	WIBOR 6 M +marża 2,6%	23-09-2025	na finansowanie podstawowej działalności i/lub akwizycje z sektora serwisu dla przemysłu w Polsce i w Niemczech	75 586	-
Razem zobowiązanie z tytułu obligacji na dzień 31.12.2021r.						75 586	52 000

Zobowiązania z tytułu wyemitowanych obligacji ujmuje się początkowo w wartości godziwej pomniejszonej o koszty transakcyjne. Na każdy dzień bilansowy zobowiązanie to wyceniane jest według zamortyzowanego kosztu przy zastosowaniu efektywnej stopy procentowej.

3.5. ZADŁUŻENIE Z TYTUŁU LEASINGU

Szczegółowe ujawnienie dotyczące wdrożenia MSSF 16 zaprezentowano w Nocie 6.1.

	2021	2020
Okres
Do 1 roku Krótkoterminowe	5 445	5 800
Powyżej roku Długoterminowe	5 832	6 147
Wartość nominalna minimalnych opłat	11 277	11 947
Przyszłe koszty finansowe z tytułu leasingu	681	533
Wartość bieżąca minimalnych opłat	10 596	11 414
Do 1 roku Krótkoterminowe	4 465	5 602
Powyżej roku Długoterminowe	6 131	5 812

Jednostkowe sprawozdanie finansowe na 31 grudnia 2021 r. (w tys. zł, chyba że podano inaczej)
3. ZARZĄDZANIE KAPITAŁEM I ZADŁUŻENIEM 25

3.6. AKTYWA STANOWIĄCE ZABEZPIECZENIA ZOBOWIĄZAŃ Z TYTUŁU ZADŁUŻENIA

Na 31 grudnia 2021 r. oraz na 31 grudnia 2020 r. zabezpieczenia zobowiązań z tytułu zadłużenia na rzeczowych aktywach trwałych nie wystąpiły. Informacje dotyczące zadłużenia z tytułu kredytów i pożyczek zawarto w Nocie 3.3.

3.7. AKTYWA I ZOBOWIĄZANIA WARUNKOWE

	2021	2020	2021	2020
	Aktywa warunkowe	Zobowiązania warunkowe
Podmioty powiązane
Gwarancje i poręczenia	50 000	50 000	342 445	78 161
Razem	50 000	50 000	342 445	78 161
Pozostałe jednostki
Gwarancje i poręczenia	90 000	86 477	586 854	542 503
Sprawy sporne	-	-	46 682	46 682
W tym sprawa przeciwko MPL Modlin	-	-	34 381	34 381
Razem	90 000	86 477	633 536	589 185

Aktywa warunkowe obejmują otrzymane przez Spółkę od podwykonawców gwarancje i poręczenia z tytułu gwarancji dobrego wykonania oraz rękojmi. Zobowiązania warunkowe Spółki natomiast dotyczą przede wszystkim zleceń udzielenia gwarancji przez Spółkę oraz przez banki na rzecz kontrahentów Spółki na zabezpieczenie ich roszczeń z tytułu kontraktów budowlanych, głównie gwarancji dobrego wykonania.

Jednostkowe sprawozdanie finansowe na 31 grudnia 2021 r. (w tys. zł, chyba że podano inaczej)
3. ZARZĄDZANIE KAPITAŁEM I ZADŁUŻENIEM 26

3.8. ŚRODKI PIENIĘŻNE I ICH EKWIWALENTY

	2021	2020
Środki pieniężne w kasie	2	3
Środki pieniężne na rachunkach bankowych	198 929	102 756
Razem środki pieniężne i ich ekwiwalenty	198 931	102 759

Wartość odpisu z tytułu utraty wartości przez środki pieniężne jest nieistotna.

Środki pieniężne na rachunkach bankowych VAT na 31.12.2021 r. wyniosły 16 922 tys. zł. ( na 31.12.2020 r. wyniosły 11 293 tys. zł.). Środki te są prezentowane na bilansie w osobnej linii.

Środki pieniężne i ekwiwalenty środków pieniężnych obejmują środki pieniężne w banku i kasie oraz lokaty krótkoterminowe o okresie zapadalności nie przekraczającym trzech miesięcy od dnia założenia. Spółka posiada środki pieniężne o ograniczonej możliwości dysponowania.# 4. NOTY OBJAŚNIAJĄCE DO SPRAWOZDAŃ Z CAŁKOWITYCH DOCHODÓW

4.1. ALTERNATYWNE MIERNIKI WYNIKÓW

Zarząd analizuje wyniki segmentów przy użyciu kluczowych wskaźników efektywności takich jak EBIT, marża EBIT oraz EBITDA. Zarząd Spółki uznaje wyżej wymienione miary jako istotne dodatkowe mierniki wyników i dlatego prezentuje je w sprawozdaniu obok mierników zdefiniowanych przez MSSF. Należy mieć na uwadze, że EBIT, marża EBIT i EBITDA nie są to wskaźniki zdefiniowane w MSSF oraz nie stanowią one mierników wystandaryzowanych, dlatego sposoby ich kalkulacji mogą różnić się między różnymi jednostkami na rynku. W związku z tym, wskaźniki te nie powinny być analizowane osobno lub jako substytuty dla miar zdefiniowanych przez MSSF.

	2021	2020
Zysk netto za okres obrotowy	177 736	27 308
Podatek dochodowy	38 764	866
Zysk brutto	216 500	28 174
Koszty finansowe	9 456	8 996
Przychody finansowe	37 062	24 842
EBIT	188 894	12 328
Wynik na sprzedaży akcji jednostki zależnej	(186 205)	-
Koszty jednorazowe	8 031	-
Skorygowany EBIT	10 720	12 328
Amortyzacja	8 900	6 311
EBITDA	197 794	18 639
Skorygowana EBITDA	19 620	18 639
Przychody ze sprzedaży dóbr i usług	1 303 612	1 131 739
Marża EBIT	14%	1%
Skorygowana marża EBIT	1%	1%

EBITDA oraz EBIT to mierniki pokazujące wyniki osiągane przez Grupę po eliminacji wpływu podatku dochodowego, kosztów finansowania oraz w przypadku EBITDA, amortyzacji. EBITDA definiowana jest jako zysk po opodatkowaniu (wynik netto), powiększony o obciążenia z tytułu podatku dochodowego, koszty finansowe oraz amortyzację, a pomniejszony o przychody finansowe. Spółka definiuje EBIT jako zysk po opodatkowaniu (wynik netto), powiększony o koszty finansowe i pomniejszony o przychody finansowe. Marża EBIT jest miernikiem pokazującym rentowność Spółki pomijającym wpływ podatku dochodowego oraz kosztów i przychodów finansowych. Spółka definiuje marżę EBIT jako EBIT dzielony przez przychody ze sprzedaży dóbr i usług. Spółka definiuje EBIT skorygowany i EBITDA skorygowaną jako odpowiednio EBIT i EBITDA skorygowane o wpływ transakcji o charakterze jednorazowym (np. wynik na sprzedaży akcji jednostki zależnej).

4.2. SEGMENTY SPRAWOZDAWCZE

Spółka na podstawie raportowania zarządczego przedstawianego głównemu decydentowi operacyjnemu (tj. Zarządowi Jednostki Dominującej) zidentyfikowała pięć podstawowych segmentów sprawozdawczych:
* budownictwo kubaturowe w kraju – w skład którego wchodzą obiekty użyteczności publicznej oraz obiekty OZE,
* budownictwo kubaturowe za granicą,
* budownictwo przemysłu w kraju,
* hydrotechnika,
* segment pozostały.

Podział działalności na poszczególne segmenty został dokonany poprzez kwalifikację znaczenia działalności na rzecz segmentu. Taki podział odpowiada rozłożeniu zasadniczych ryzyk oraz zwrotów z poniesionych nakładów. Dane finansowe przygotowywane dla celów sprawozdawczości zarządczej stanowiące podstawę danych na temat segmentów sprawozdawczych oparte są na tych samych zasadach rachunkowości, jakie stosuje się przy sporządzaniu jednostkowych sprawozdań finansowych Spółki. Zarząd analizuje wyniki segmentów przy użyciu kluczowych wskaźników efektywności takich jak EBIT, marża EBIT oraz EBITDA. Należy mieć na uwadze, że nie są to wskaźniki zdefiniowane w MSSF oraz nie stanowią one mierników wystandaryzowanych, dlatego sposoby ich kalkulacji mogą różnić się między różnymi jednostkami na rynku. Spółka definiuje EBIT jako zysk brutto powiększony o koszty finansowe i pomniejszony o przychody finansowe. Marża EBIT definiowana jest jako stosunek EBIT do przychodów ze sprzedaży wyrażony w procentach. EBITDA definiowana jest jako EBIT powiększony o amortyzację w okresie.

Główne informacje dotyczące segmentów w okresach sprawozdawczych 01.2021 – 12.2021, 01.2020 –12.2020

Spółka prowadzi działalność w Polsce oraz za granicą (w Niemczech, Belgii). Przychody od klientów zewnętrznych oraz aktywa w żadnym z krajów poza Polską nie są istotne, stąd zostały zagregowane łącznie i wykazane jako „Zagranica”. W działalności Spółki nie występuje silny efekt sezonowości.

	Za okres 12 miesięcy zakończony 31.12.2021	Za okres 12 miesięcy zakończony 31.12.2020
	Kraj (Polska)	Zagranica
Sprzedaż na rzecz klientów zewnętrznych, w tym:	1 252 777	50 835
Przychody rozpoznawane w czasie	1 249 097	50 835
Przychody rozpoznawane w punkcie w czasie	3 680	-
Aktywa trwałe inne niż instrumenty finansowe i aktywa z tytułu odroczonego podatku dochodowego	173 086	-

Dane dotyczące przychodów i wyników oraz aktywów i zobowiązań poszczególnych segmentów sprawozdawczych przedstawiono w poniższej tabeli.

Za okres 12 miesięcy zakończony 31.12.2021

	Budownictwo kubaturowe w kraju	Budownictwo kubaturowe za granicą	Segment przemysłu w kraju	Segment Hydrotechniki	Segmenty - pozostałe	Razem działalność kontynuowana
Przychody razem
Sprzedaż na rzecz klientów zewnętrznych	1 250 433	50 835	-	1 641	-	1 303 612
Przychody ze sprzedaży razem	1 250 433	50 835	-	1 641	-	1 303 612
Wyniki segmentów oraz uzgodnienie do zysku brutto Grupy
Koszt własny sprzedaży	1 183 316	49 355	71	1 641	-	1 234 383
Wynik na pozostałej działalności operacyjnej	(56 071)	202	(1)	(1 033)	(1 606)	(58 509)
Wynik na sprzedaży akcji jednostki zależnej						186 205
Koszty jednorazowe						(8 031)
Wynik segmentu – EBIT	11 046	1 682	(72)	(1 033)	177	188 894
Wynik segmentu -EBIT skorygowany	11 046	1 682	(72)	(1 033)	(903)	10 720
Marża EBIT	1%	3%	-	-63%	25232%	14%
Marża EBIT - skorygowana	1%	3%	-	-63%	-128%	1%
Wynik na działalności finansowej (przychody finansowe minus koszty finansowe)						27 606
Wynik brutto						216 500
Podatek dochodowy						38 764
Wynik netto						177 736
Amortyzacja	8 870	-	-	-	30	8 900
Wynik segmentu – EBITDA	19 916	1 682	(72)	(1 033)	177 301	197 794
Wynik segmentu - skorygowana EBITDA	19 916	1 682	(72)	(1 033)	(873)	19 620
Aktywa i zobowiązania
Wycena kontraktów budowlanych - aktywa	98 169	632	-	-	-	98 801
Aktywa pozostałe						798 332
Aktywa Razem						897 133
Wycena kontraktów budowlanych - pasywa	114 366	2 013	-	-	-	116 379
Pasywa pozostałe						780 754
Pasywa Razem						897 133
Inne istotne pozycje
Odwrócenie utraty/(utrata) wartości aktywów finansowych i aktywów z wyceny kontraktów	(5 347)	-	-	-	-	(5 347)
Nakłady na rzeczowe aktywa trwałe i wartości niematerialne i prawne	41 735	-	-	-	-	41 735
Przychody z tytułu odsetek	5 560	-	-	-	-	5 560
Koszty z tytułu odsetek	6 420	-	-	-	-	6 420

Za okres 12 miesięcy zakończony 31.12.2020

	Budownictwo kubaturowe w kraju	Budownictwo kubaturowe za granicą	Segment przemysłu w kraju	Segment Hydrotechniki	Segmenty - pozostałe	Razem działalność kontynuowana
Przychody razem
Sprzedaż na rzecz klientów zewnętrznych	1 068 433	48 700	14 606	-	-	1 131 739
Przychody ze sprzedaży razem	1 068 433	48 700	14 606	-	-	1 131 739
Wyniki segmentów oraz uzgodnienie do zysku brutto Grupy
Koszt własny sprzedaży	999 917	47 051	14 584	-	-	1 061 552
Wynik na pozostałej działalności operacyjnej	(56 381)	(119)	47	-	(1 406)	(57 859)
Wynik segmentu – EBIT	12 135	1 530	69	-	(1 406)	12 328
Marża EBIT	1%	3%	-	-	-	1%
Wynik na działalności finansowej (przychody finansowe minus koszty finansowe)						15 846
Wynik brutto						28 174
Podatek dochodowy						866
Wynik netto						27 308
Amortyzacja	6 269	25	-	-	17	6 311
Wynik segmentu – EBITDA	18 404	1 555	69	-	(1 389)	18 639
Aktywa i zobowiązania
Wycena kontraktów budowlanych - aktywa	107 328	18	-	-	-	107 346
Aktywa pozostałe						563 605
Aktywa Razem						670 951
Wycena kontraktów budowlanych - pasywa	85 214	1 145	-	-	-	86 359
Pasywa pozostałe						584 592
Pasywa Razem						670 951
Inne istotne pozycje
Odwrócenie utraty/(utrata) wartości aktywów finansowych i aktywów z wyceny kontraktów	2 273	-	-	-	-	2 273
Nakłady na rzeczowe aktywa trwałe i wartości niematerialne i prawne	4 116	-	-	-	-	4 116
Przychody z tytułu odsetek	3 299	23	-	-	-	3 322
Koszty z tytułu odsetek	5 396	111	-	-	-	5 507

4.3.# PRZYCHODY ZE SPRZEDAŻY

Spółka osiąga około 99% przychodów z tytułu realizacji kontraktów budowlanych. Szczegóły dotyczące ujmowania tej grupy przychodów opisano w Nocie 2.1. Poniższa tabela przedstawia informacje odnośnie zagregowanej kwoty cen transakcyjnych alokowanych do obowiązków świadczenia niewykonanych lub nie w pełni wykonanych na dzień bilansowy z tyt. realizacji kontraktów budowlanych.

	2021	2020
Łączna wartość otwartych kontraktów budowlanych	2 949 598	2 551 597
Kumulatywna wartość przychodów z otwartych kontraktów budowlanych rozpoznana do dnia sprawozdawczego	1 393 703	1 552 991
Wartość przychodów pozostająca do rozpoznania w kolejnych okresach z otwartych kontraktów budowlanych	1 555 895	998 606
Długoterminowe (przychody do zrealizowania w okresie od roku do 3 lat od daty bilansowej)	586 038	187 914
Krótkoterminowe (przychody do zrealizowania w okresie poniżej roku od daty bilansowej)	969 857	810 692

Z uwagi na specyfikę realizowanych kontraktów długoterminowych, nie jest możliwe dokładne oszacowanie przedziałów czasowych, w jakich będą rozpoznawane przychody z rozpoczętych na dany dzień bilansowy kontraktów w horyzoncie dłuższym niż jeden rok. Całość przychodów osiąganych przez Spółkę pochodzi z realizacji prac budowlanych na terenie Polski, Belgii i Niemiec oraz sprzedaży pozostałej do lokalnych odbiorców. Dane liczbowe dotyczące przychodów przedstawiono w Nocie 4.2 Segmenty sprawozdawcze.

4.4. KOSZT WŁASNY SPRZEDAŻY

	Za okres 12 miesięcy zakończony 31.12.2021	Za okres 12 miesięcy zakończony 31.12.2020
Usługi obce	871 186	783 411
- w tym usługi obce od podwykonawców	787 711	730 110
Zużycie materiałów i energii	236 837	179 166
Koszty świadczeń pracowniczych	120 208	114 493
Amortyzacja	8 900	6 311
Podatki i opłaty	4 492	4 204
Pozostałe koszty rodzajowe	7 357	4 269
Koszty według rodzaju razem	1 248 980	1 091 854
Zmiana stanu produktów, produkcji w toku	51 050	29 847
Koszty sprzedaży (wielkość ujemna)	(5 847)	-
Koszty ogólnego zarządu (wielkość ujemna)	(59 800)	(60 149)
Koszt wytworzenia sprzedanych produktów	1 234 383	1 061 552

Główne szacunki w zakresie przychodów dotyczą ujmowania przychodów z tytułu umów o kontrakty budowlane. Zostały one opisane w Nocie 2.1.

Jednostkowe sprawozdanie finansowe na 31 grudnia 2021 r. (w tys. zł, chyba że podano inaczej)
4. NOTY OBJAŚNIAJĄCE DO SPRAWOZDAŃ Z CAŁKOWITYCH DOCHODÓW 32

4.5. KOSZTY ŚWIADCZEŃ PRACOWNICZYCH

	Za okres 12 miesięcy zakończony 31.12.2021	Za okres 12 miesięcy zakończony 31.12.2020
Wynagrodzenia	100 432	95 051
Koszty programów określonych świadczeń po okresie zatrudnienia	375	154
Ubezpieczenia społeczne i inne świadczenia na rzecz pracowników	19 401	19 288
Razem	120 208	114 493

4.6. POZOSTAŁE PRZYCHODY I KOSZTY OPERACYJNE

Pozostałe przychody operacyjne

	Za okres 12 miesięcy zakończony 31.12.2021	Za okres 12 miesięcy zakończony 31.12.2020
Zysk ze zbycia niefinansowych aktywów trwałych	347	137
Kary, grzywny i odszkodowania	1 866	523
Zwrot podatków i opłat	2 248	2 325
Pozostałe	1 837	1 254
Razem	6 298	4 239

Wynik na sprzedaży akcji jednostki zależnej

	Za okres 12 miesięcy zakończony 31.12.2021	Za okres 12 miesięcy zakończony 31.12.2020
Przychody ze sprzedaży akcji spółki zależnej	200 309	-
Koszty	14 104	-
Prowizja	4 207	-
Koszt własny sprzedaży udziałów	9 287	-
pozostałe koszty	610	-
Razem	186 205	-

Pozostałe koszty operacyjne

	Za okres 12 miesięcy zakończony 31.12.2021	Za okres 12 miesięcy zakończony 31.12.2020
Nota 6.6. Utworzone / rozwiązane rezerwy	-	2 071
Nota 6.7. Koszty postępowania sądowego	-	83
Spisanie należności	-	626
Naliczone kary	823	268
Pozostałe	1 021	1 174
Razem	1 844	4 222

Jednostkowe sprawozdanie finansowe na 31 grudnia 2021 r. (w tys. zł, chyba że podano inaczej)
4. NOTY OBJAŚNIAJĄCE DO SPRAWOZDAŃ Z CAŁKOWITYCH DOCHODÓW 33

4.7. PRZYCHODY I KOSZTY FINANSOWE

Przychody finansowe

	Za okres 12 miesięcy zakończony 31.12.2021	Za okres 12 miesięcy zakończony 31.12.2020
Odsetki
- Z tytułu udzielonych pożyczek	1 084	969
Pozostałe	4 476	2 353
Różnice kursowe	-	1 770
Przychody z dywidendy	29 685	18 336
Pozostałe	1 817	1 414
Razem	37 062	24 842

Koszty finansowe

	Za okres 12 miesięcy zakończony 31.12.2021	Za okres 12 miesięcy zakończony 31.12.2020
Odsetki
Nota 3.4. Od wyemitowanych obligacji	2 999	2 343
Nota 3.3. Od kredytów i pożyczek	792	1 539
Od zobowiązań leasingowych	383	517
Od pozostałych	2 246	1 108
Bankowa prowizja przygotowawcza dotycząca finansowania w rachunku bieżącym	2 380	2 146
Różnice kursowe	103	-
Pozostałe	553	1 343
Razem	9 456	8 996

4.8. OPODATKOWANIE

Na obowiązkowe obciążenie wyniku finansowego składają się dwa elementy: bieżący podatek dochodowy oraz podatek odroczony. W związku z przejściowymi różnicami między wykazywaną w księgach rachunkowych wartością aktywów i zobowiązań, a ich wartością podatkową oraz stratą podatkową możliwą do odliczenia w przyszłości, Spółka stosując metodę bilansową, tworzy: zobowiązania z tytułu odroczonego podatku dochodowego w odniesieniu do dodatnich różnic przejściowych i ustala aktywa z tytułu odroczonego podatku dochodowego w odniesieniu do ujemnych różnic kursowych oraz straty podatkowej możliwej do odliczenia przy zastosowaniu zasady ostrożności. Zobowiązań oraz aktywów z tytułu odroczonego podatku dochodowego nie ujmuje się w przypadku różnic przejściowych powstających na początkowym ujęciu składnika aktywów bądź zobowiązania w transakcji nie stanowiącej połączenia przedsięwzięć oraz w momencie przeprowadzania transakcji nie mających wpływu ani na wynik księgowy ani podatkowy. Aktywa i zobowiązania z tytułu podatku odroczonego są kompensowane, jeżeli istnieje tytuł prawny uprawniający do skompensowania należności podatkowych i bieżących zobowiązań podatkowych oraz jeżeli odroczony podatek dotyczy podatku nałożonego przez tą samą władzę podatkową na tego samego podatnika. Oznacza to, iż aktywa i zobowiązania z tytułu odroczonego podatku dochodowego podlegają kompensacie w sprawozdaniach finansowych Spółki.

Jednostkowe sprawozdanie finansowe na 31 grudnia 2021 r. (w tys. zł, chyba że podano inaczej)
4. NOTY OBJAŚNIAJĄCE DO SPRAWOZDAŃ Z CAŁKOWITYCH DOCHODÓW 34

Uzgodnienie efektywnej stawki podatku dochodowego przedstawia poniższa tabela:

	Za okres 12 miesięcy zakończony 31.12.2021	Za okres 12 miesięcy zakończony 31.12.2020
Wynik brutto przed opodatkowaniem	216 500	28 174
Podatek według ustawowej stawki podatkowej obowiązującej w Polsce - 19%	41 135	5 353
Nadwyżka przychodów nieopodatkowanych nad kosztami niebędącymi kosztami uzyskania przychodów	(2 371)	(4 487)
Podatek wykazany w wyniku finansowym	38 764	866
Podatek bieżący	48 003	785
Podatek odroczony	(9 239)	81
Efektywna stopa podatkowa	17,91%	3,08%

Spółka rozpoznaje składnik aktywów z tytułu podatku tylko w sytuacji, gdy prognozy przyszłych wyników finansowych wskazują na to, że zostanie osiągnięty zysk podatkowy pozwalający na zrealizowanie aktywa w określonej przyszłości. Wartość bilansowa składnika aktywów z tytułu odroczonego podatku jest weryfikowana na każdy dzień bilansowy i ulega stosownemu obniżeniu o tyle, o ile przestało być prawdopodobne osiągnięcie dochodu do opodatkowania wystarczającego do częściowego lub całkowitego zrealizowania składnika aktywów z tytułu odroczonego podatku. Element osądu w zakresie odzyskiwalności aktywów z tytułu podatku odroczonego stanowią prognozowane przyszłe wyniki finansowe Spółki oraz ich wpływ na odzyskiwalność aktywów.

Jednostkowe sprawozdanie finansowe na 31 grudnia 2021 r. (w tys. zł, chyba że podano inaczej)
4. NOTY OBJAŚNIAJĄCE DO SPRAWOZDAŃ Z CAŁKOWITYCH DOCHODÓW 35

Poniższa tabela przedstawia zmiany aktywów i zobowiązań z tytułu podatku odroczonego w roku obrotowym:

	1 stycznia 2020	Wpływ na Wynik netto	Wpływ na Pozostałe całkowite dochody	31 grudnia 2020	Wpływ na Wynik netto	Wpływ na Pozostałe całkowite dochody	31 grudnia 2021
Aktywa z tytułu podatku odroczonego
Wycena kontraktów budowlanych - pasywa oraz podatkowa produkcja w toku	24 473	(7 848)	-	16 625	10 653	-	27 278
Rezerwy	5 198	335	-	5 533	1 003	-	6 536
Strata podatkowa	11 091	(3 477)	-	7 614	(6 413)	-	1 201
Naliczone wynagrodzenia i obciążenia	1 175	-	176	1 499	-	1 675	-
Odpisy aktualizujące wartość należności	4 485	143	-	4 628	(787)	-	3 841
Inne zobowiązania finansowe	1 046	424	-	1 470	259	-	1 729
Koszty następnych okresów	115	566	-	681	(342)	-	339
Pozostałe	(513)	598	-	85	(303)	-	(218)
Razem	45 896	(9 084)	-	36 812	5 569	-	42 381
Zobowiązania z tytułu podatku odroczonego
Wycena kontraktów budowlanych - aktywa	29 393	(10 291)	-	19 102	(3 017)	-	16 085
Przeszacowanie aktywów	107	760	-	867	(842)	-	25
Wycena bilansowa oraz dyskonto zobowiązań	144	392	-	536	31	-	567
Naliczone odsetki od zadłużenia	45	69	-	114	264	-	378
Pozostałe	40	67	-	107	(106)	-	1
Razem	29 729	(9 003)	-	20 726	(3 670)	-	17 056
Kompensata aktywów i zobowiązań	29 729		-	20 726		-	17 056
Stan po kompensacie	16 167		-	16 086		-	25 325
Aktywa	16 167		-	16 086		-	25 325
Wpływ netto zmian w okresie	(81)		-	-	-9 239	-	-

Z uwagi na fakt, że historycznie Spółka była w stanie realizować ponoszone w poprzednich okresach straty podatkowe oraz prognozuje zyski podatkowe w kolejnych latach, odzyskiwalność aktywa z tytułu podatku odroczonego od strat podatkowych nie jest traktowana jako element istotnego osądu przy sporządzaniu sprawozdań finansowych. Na dzień 31 grudnia 2021 r. oraz 31 grudnia 2020 r. nie wystąpiły ujemne pozycje różnic przejściowych, od których nie ujęto aktywa z tytułu podatku odroczonego. W tabeli poniżej zawarto okresy realizacji aktywów i zobowiązań z tytułu odroczonego podatku dochodowego.

	2021	2020
	Aktywa Zobowiązania	Aktywa Zobowiązania
Krótkoterminowe	33 133 16 463	23 665 19 858
Długoterminowe	9 248 593	13 147 868
Razem	42 381 17 056	36 812 20 726

Jednostkowe sprawozdanie finansowe na 31 grudnia 2021 r. (w tys. zł, chyba że podano inaczej)
4. NOTY OBJAŚNIAJĄCE DO SPRAWOZDAŃ Z CAŁKOWITYCH DOCHODÓW 36

5. INSTRUMENTY FINANSOWE I ZARZĄDZANIE RYZYKIEM FINANSOWYM

5.1.# 5. INSTRUMENTY FINANSOWE I ZARZĄDZANIE RYZYKIEM FINANSOWYM

Zgodnie z MSSF 9 Spółka klasyfikuje instrumenty finansowe do następujących kategorii:
* Aktywa wyceniane według zamortyzowanego kosztu;
* Aktywa finansowe wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy;
* Zobowiązania finansowe wyceniane według zamortyzowanego kosztu;
* Instrumenty pochodne wyznaczone jako instrumenty zabezpieczające w rachunkowości zabezpieczeń.

Z wyżej podanych kategorii, Spółka posiada tylko pozycje wyceniane według zamortyzowanego kosztu. Aktywa finansowe wyceniane według zamortyzowanego stanowią przede wszystkim:
* Nota 5.1.2. Aktywa finansowe – udzielone pożyczki
* Nota 2.2. Należności z tytułu kontraktów budowlanych – kaucje
* Nota 6.4. Należności z tytułu dostaw i usług
* Nota 6.4. Należności pozostałe
* Nota 2.3. Aktywa z tytułu kontraktów budowlanych
* Nota 3.8. Środki pieniężne i ich ekwiwalenty
* Nota 3.8. Środki pieniężne na rachunku VAT
* Nota 3.8. Środki pieniężne o ograniczonej możliwości dysponowania
* Nota 5.1. Inne aktywa finansowe (w tym udzielone pożyczki)

Zobowiązania finansowe wyceniane według zamortyzowanego kosztu obejmują głównie:
* Nota 2.2. Zobowiązania wobec podwykonawców – kaucje
* Nota 2.3. Zobowiązania z tytułu kontraktów budowlanych
* Nota 6.8. Zobowiązania z tytułu dostaw i usług
* Nota 6.8. Zobowiązania pozostałe
* Noty 3.2. –3.5. Zadłużenie

Jednostkowe sprawozdanie finansowe na 31 grudnia 2021 r. (w tys. zł, chyba że podano inaczej)

5. INSTRUMENTY FINANSOWE I ZARZĄDZANIE RYZYKIEM FINANSOWYM

W tabeli poniżej przedstawiono wartość bilansową istotnych grup aktywów finansowych i zobowiązań finansowych w podziale na kategorie. Wartość bilansowa posiadanych przez Spółkę aktywów finansowych i zobowiązań finansowych przedstawionych w poniższych tabelach nie różniła się istotnie od ich wartości godziwej we wszystkich prezentowanych okresach.

Kategorie instrumentów finansowych	Linia w sprawozdaniu z sytuacji finansowej	Aktywa wyceniane wg zamortyzowanego kosztu	Zobowiązania finansowe wyceniane wg zamortyzowanego kosztu	Zobowiązania leasingowe	Razem istotne kategorie
		2021
	Nota 5.1.2. Aktywa finansowe - Udzielone pożyczki	29 746	-	-	29 746
	Aktywa finansowe - pozostałe	860	-	-	860
	Nota 2.2. Należności z tytułu kontraktów budowlanych – kaucje	26 462	-	-	26 462
	Nota 6.4. Należności z tytułu dostaw i usług	313 840	-	-	313 840
	Nota 6.4. Pozostałe należności	22 060	-	-	22 060
	Nota 2.3. Wycena kontraktów budowlanych - aktywa	98 801	-	-	98 801
	Nota 3.8. Środki pieniężne i ich ekwiwalenty	198 931	-	-	198 931
	Nota 3.8. Środki pieniężne na rachunkach VAT	16 922	-	-	16 922
	Nota 2.2. Zobowiązania wobec podwykonawców - kaucje	-	110 000	-	110 000
	Nota 2.3. Zobowiązania wobec podwykonawców – wycena	-	116 379	-	116 379
	Nota 6.8. Zobowiązania z tytułu dostaw i usług	-	161 982	-	161 982
	Nota 6.8. Pozostałe zobowiązania	34 096	34 096	-	68 192
	Nota 3.2-3.5. Zadłużenie	-	110 185	11 182	121 367
Razem		707 622	532 642	11 182	1 251 446

Kategorie instrumentów finansowych	Linia w sprawozdaniu z sytuacji finansowej	Aktywa wyceniane wg zamortyzowanego kosztu	Zobowiązania finansowe wyceniane wg zamortyzowanego kosztu	Zobowiązania leasingowe	Razem istotne kategorie
		2020
	Nota 5.1.2. Aktywa finansowe - Udzielone pożyczki	12 941	-	-	12 941
	Aktywa finansowe - pozostałe	706	-	-	706
	Nota 2.2. Należności z tytułu kontraktów budowlanych – kaucje	28 971	-	-	28 971
	Nota 6.4. Należności z tytułu dostaw i usług	234 373	-	-	234 373
	Nota 6.4. Pozostałe należności	20 775	-	-	20 775
	Nota 2.3. Wycena kontraktów budowlanych - aktywa	107 346	-	-	107 346
	Nota 3.8. Środki pieniężne i ich ekwiwalenty	102 759	-	-	102 759
	Nota 3.8. Środki pieniężne na rachunkach VAT	11 293	-	-	11 293
	Nota 2.2. Zobowiązania wobec podwykonawców - kaucje	-	109 921	-	109 921
	Nota 2.3. Zobowiązania wobec podwykonawców – wycena	-	86 359	-	86 359
	Nota 6.8. Zobowiązania z tytułu dostaw i usług	-	124 147	-	124 147
	Nota 6.8. Pozostałe zobowiązania	-	19 760	-	19 760
	Nota 3.2-3.5. Zadłużenie	-	76 079	11 414	87 493
Razem		519 164	416 266	11 414	946 844

Jednostkowe sprawozdanie finansowe na 31 grudnia 2021 r. (w tys. zł, chyba że podano inaczej)

5. INSTRUMENTY FINANSOWE I ZARZĄDZANIE RYZYKIEM FINANSOWYM

Kategorie instrumentów finansowych	Wpływ na wynik finansowy	Aktywa wyceniane wg zamortyzowanego kosztu	Zobowiązania finansowe wyceniane wg zamortyzowanego kosztu	Zobowiązania leasingowe	Razem istotne kategorie
	2021
	Nota 4.7. Przychody finansowe/(koszty finansowe) – odsetki	5 560	(4 721)	(1 699)	(860)
	Nota 4.7. Przychody finansowe/(koszty finansowe) - różnice kursowe	-	(103)	-	(103)
	Nota 4.2. Odwrócenie utraty/(utrata) wartości aktywów finansowych i aktywów z wyceny kontraktów z klientami	(5 347)	-	-	(5 347)
Razem		213	(4 824)	(1 699)	(6 310)

Kategorie instrumentów finansowych	Wpływ na wynik finansowy	Aktywa wyceniane wg zamortyzowanego kosztu	Zobowiązania finansowe wyceniane wg zamortyzowanego kosztu	Zobowiązania leasingowe	Razem istotne kategorie
	2020
	Nota 4.7. Przychody finansowe/(koszty finansowe) – odsetki	3 322	(4 083)	(1 424)	(2 185)
	Nota 4.7. Przychody finansowe/(koszty finansowe) - różnice kursowe	1 770	-	-	1 770
	Nota 4.2. Odwrócenie utraty/(utrata) wartości aktywów finansowych i aktywów z wyceny kontraktów z klientami	2 273	-	-	2 273
Razem		7 365	(4 083)	(1 424)	1 858

5.1.1. AKTYWA FINANSOWE

Spółka posiadała na 31 grudnia 2021 r. oraz na 31 grudnia 2020 r. następujące pozycje wykazane w sprawozdaniu z sytuacji finansowej jako aktywa finansowe:

	2021	2020
Nota 5.1.2. Udzielone pożyczki	29 746	12 941
Pozostałe	4	-
Razem	29 750	12 941
Długoterminowe	13 448	-
Krótkoterminowe	16 302	12 941

Jednostkowe sprawozdanie finansowe na 31 grudnia 2021 r. (w tys. zł, chyba że podano inaczej)

5. INSTRUMENTY FINANSOWE I ZARZĄDZANIE RYZYKIEM FINANSOWYM

5.1.2. AKTYWA FINANSOWE – UDZIELONE POŻYCZKI

Na podane dni bilansowe, wartość godziwa pożyczek nie była istotnie różna od wyceny w koszcie zamortyzowanym. Wartość godziwa pożyczek jest szacowana za pomocą modeli DCF w oparciu o przepływy pieniężne odzwierciedlające harmonogram spłat udzielonych pożyczek. Założono stopę dyskonta na poziomie WIBOR dla pożyczek w PLN oraz EURIBOR dla pożyczek w EUR na dany dzień powiększony o stały procent wyrażający premię za ryzyko.

Pożyczki wyceniane w koszcie zamortyzowanym są klasyfikowane do drugiego poziomu hierarchii wartości godziwej. Pożyczki zaklasyfikowane są do Poziomu 1 modelu utraty wartości na wszystkie prezentowane dni bilansowe. Wszystkie udzielone pożyczki na poszczególne dni bilansowe uznane zostały za instrumenty o niskim ryzyku kredytowym, w związku z czym odpis na oczekiwane straty kredytowe ujęty w ciągu danego okresu ogranicza się do 12-miesięcznych oczekiwanych strat kredytowych.

Oczekiwaną stratę kredytową wyliczono na podstawie prawdopodobieństwa niewypełnienia zobowiązania, profilu spłat uzgodnionego w umowie pożyczki i oceny odzysków z zabezpieczenia. Na poszczególne dni bilansowe wysokość odpisu z tyt. utraty wartości oraz jego zmiany w prezentowanych okresach były nieistotne kwotowo, stąd Spółka nie prezentuje ruchów na odpisie. Zwiększenie salda pożyczek w wyniku udzielenia nowych pożyczek nie przyczyniło się istotnie do zmiany wysokości odpisu z tyt. utraty wartości.

Instrumenty dłużne utrzymywane w celu ściągnięcia umownych przepływów, które obejmują wyłącznie spłaty kapitału i odsetek („SPPI” ang. Solely payment of principal and interest), są wyceniane według zamortyzowanego kosztu. Na moment początkowego ujęcia te aktywa finansowe ujmuje się w wartości godziwej powiększonej o koszty transakcyjne. Przychody z tytułu odsetek wycenia się metodą efektywnej stopy procentowej i wykazuje w pozycji „przychody z tytułu odsetek„ w przychodach finansowych. Odpisy z tytułu utraty wartości prezentuje w pozycji „Odwrócenie utraty/(utrata) wartości aktywów finansowych i aktywów z wyceny kontraktów z klientami”. Wartość aktywów finansowych jest aktualizowana o odpis z tytułu utraty wartości wyliczony metodą oczekiwanych strat kredytowych (expected credit loss).

Spółka stosuje trzystopniowy model utraty wartości dla aktywów finansowych:
* Poziom 1 – salda, dla których ryzyko kredytowe nie wzrosło znacząco od początkowego ujęcia lub mają niskie ryzyko kredytowe. Oczekiwane straty kredytowe określa się na podstawie prawdopodobieństwa niewypełnienia zobowiązania w ciągu 12 miesięcy (tj. całkowita oczekiwana strata kredytowa pomnożona jest przez prawdopodobieństwo, że strata wystąpi w ciągu następnych 12 miesięcy);
* Poziom 2 – obejmuje salda, dla których nastąpił znaczny wzrost ryzyka kredytowego od początkowego ujęcia, ale brak jest obiektywnych przesłanek utraty wartości; oczekiwane straty kredytowe określa się na podstawie prawdopodobieństwa niewypełnienia zobowiązania przez cały umowny okres życia danego aktywa;
* Poziom 3 – obejmuje salda z obiektywną przesłanką utraty wartości.

Jeżeli udzielone pożyczki mają niskie ryzyko kredytowe, odpis na oczekiwane straty kredytowe ujęty w ciągu danego okresu ogranicza się do 12-miesięcznych oczekiwanych strat kredytowych. W zakresie w jakim zgodnie z powyższym modelem konieczna jest ocena czy nastąpił znaczący wzrost ryzyka kredytowego, Spółka uwzględnia następujące przesłanki przy dokonywaniu tej oceny:
* pożyczka jest przeterminowana o co najmniej 30 dni;
* nastąpiły zmiany legislacyjne, technologiczne lub makroekonomiczne, które mają znaczący negatywny wpływ na dłużnika;
* pojawiły się informacje o znaczącym niekorzystnym zdarzeniu dotyczącym pożyczki lub innej pożyczki tego samego dłużnika od innego pożyczkodawcy, np. wypowiedzenie umowy pożyczki, naruszenie jej warunków, czy renegocjacja warunków ze względu na trudności finansowe itp.
* dłużnik stracił znaczącego klienta lub dostawcę albo doświadczył innych niekorzystnych zmian na swoim rynku.

Aktywa finansowe są spisywane, w całości lub w części, kiedy Spółka wyczerpie praktycznie wszystkie działania w zakresie ściągnięcia i uzna, że nie można już racjonalnie oczekiwać odzyskania należności.# Zazwyczaj następuje to, gdy składnik aktywów jest przeterminowany co najmniej 360 dni.

Jednostkowe sprawozdanie finansowe na 31 grudnia 2021 r. (w tys. zł, chyba że podano inaczej)

5. INSTRUMENTY FINANSOWE I ZARZĄDZANIE RYZYKIEM FINANSOWYM

Pożyczkobiorca	Waluta pożyczki	Oprocentowanie	Termin spłaty	2021	2020
Lake Hill	PLN	12,00%	2021-06-25	-	10 602
Erbud International Sp. z o.o.	PLN	WIBOR 1M+1,5%	2021-06-30	-	2 243
Erbud Holding GmBH	EUR	3 M EURIBOR+2,2%	2023-12-31	97	96
Sanssouci Karpacz Sp. z o.o.	PLN	10,00%	2023-03-31	4 947	-
JV PABC Sp. z o.o.	PLN	3 M WIBOR+2,2%	2022-12-31	93	-
MOD21 Sp. z o.o.	PLN	3M WIBOR+1,35%	2023-04-22	2 977	-
MOD21 Sp. z o.o.	PLN	3M WIBOR+1,35%	2028-03-31	4 474	-
MOD21 Sp. z o.o.	EUR	3M EURIBOR+1,9%	2028-07-23	949	-
Erbud Holding GmbH	EUR	3M EURIBOR+2,2%	na żądanie	16 209	-
Razem, w tym:				29 746	12 941
Długoterminowe				13 444	-
Krótkoterminowe				16 302	12 941

5.2. ZASADY ZARZĄDZANIA RYZYKIEM FINANSOWYM

Spółka w toku prowadzonej działalności narażona jest na następujące istotne rodzaje ryzyka finansowego: ryzyko rynkowe (w tym ryzyko walutowe, ryzyko stóp procentowych), ryzyko kredytowe oraz ryzyko płynności. Za ustalenie zasad zarządzania powyższymi ryzykami oraz ich weryfikację odpowiada Zarząd Spółki.

5.2.1. RYZYKO RYNKOWE – RYZYKO WALUTOWE

W ramach podstawowej działalności operacyjnej Spółka nie zawiera kontraktów budowlanych, które są denominowane w EUR. W odniesieniu do udzielonych pożyczek nie stwierdzono utraty wartości. Pożyczki nie są przeterminowane na dzień bilansowy. Z udzielonymi pożyczkami wiąże się ryzyko kredytowe oraz ryzyko zmiany stóp procentowych, które zostały opisane odpowiednio.

Jednostkowe sprawozdanie finansowe na 31 grudnia 2021 r. (w tys. zł, chyba że podano inaczej)

5. INSTRUMENTY FINANSOWE I ZARZĄDZANIE RYZYKIEM FINANSOWYM 41

Ekspozycja na ryzyko walutowe (tys. PLN)

	Wpływ na sprawozdanie z wyniku
	zmiana kursu +10%
Aktywa
Nota 3.8. Środki pieniężne i ich ekwiwalenty	3 501
Nota 6.4. Należności z tytułu dostaw i usług	1 917
Nota 6.4. Pozostałe należności	-
Nota 2.2. Należności z tytułu kontraktów budowlanych - kaucje	202
Nota 5.1.2. Aktywa finansowe - udzielone pożyczki	1 726
Zobowiązania
Nota 6.8. Zobowiązania z tytułu dostaw i usług	(62)
Nota 6.8. Pozostałe zobowiązania	(7)
Wpływ zmian kursów - aktywa i zobowiązania razem	7 277

Ekspozycja na ryzyko walutowe (tys. PLN)

	Wpływ na sprawozdanie z wyniku
	zmiana kursu +10%
Aktywa
Nota 3.8. Środki pieniężne i ich ekwiwalenty	1 926
Nota 6.4. Należności z tytułu dostaw i usług	1 544
Nota 2.2. Należności z tytułu kontraktów budowlanych - kaucje	167
Nota 5.1.2. Aktywa finansowe - udzielone pożyczki	10
Zobowiązania
Nota 3.2.-3.5. Zadłużenie	(465)
Nota 6.8. Zobowiązania z tytułu dostaw i usług	(1 079)
Wpływ zmian kursów - aktywa i zobowiązania razem	2 103

Jednostkowe sprawozdanie finansowe na 31 grudnia 2021 r. (w tys. zł, chyba że podano inaczej)

5. INSTRUMENTY FINANSOWE I ZARZĄDZANIE RYZYKIEM FINANSOWYM 42

5.2.2. RYZYKO RYNKOWE – RYZYKO STÓP PROCENTOWYCH

Ryzyko stóp procentowych występuje głównie w związku z korzystaniem przez Spółkę z zadłużenia, tj. kredytów bankowych i pożyczek (Nota 3.3.) oraz leasingu (Nota 3.5.). Ponadto Spółka lokuje wolne środki pieniężne częściowo w inwestycje o zmiennej stopie procentowej (lokaty) oraz udziela pożyczek w oparciu o zmienną stopę procentową. Aktywa i zobowiązania oprocentowane według zmiennych stóp procentowych narażają Spółkę na ryzyko zmiany przepływów pieniężnych. Natomiast oprocentowane według stopy stałej (udzielane pożyczki – Nota 5.1.2.) naraża ERBUD na ryzyko zmiany wartości godziwej, niemniej jednak ze względu na fakt, iż Spółka nie wycenia tych pozycji do wartości godziwej, wpływ ten nie jest odzwierciedlany w sprawozdaniu finansowym. Spółka monitoruje stopień narażenia na ryzyko stopy procentowej oraz dokonuje prognoz stóp procentowych. Analizę wrażliwości pozycji oprocentowanych zmienną stopą procentową na zmiany stopy procentowej zaprezentowano w poniższej tabeli.

	2021	2020
	Wartość bilansowa pozycji oprocentowana zmienną stopą procentową	Wpływ na sprawozdanie z wyniku
		+250 pb
Środki pieniężne i ich ekwiwalenty	-	-
Aktywa finansowe - Udzielone pożyczki	24 798	744
Zadłużenie z tytułu kredytów i pożyczek	35 185	(880)
Zadłużenie z tytułu wyemitowanych obligacji	75 586	(1 890)
Zadłużenie z tytułu leasingu	10 596	(265)
Wpływ razem		(2 291)

W tabeli poniżej zaprezentowano pozycje oprocentowane stałą stopą procentową.

	2021	2020
Wartość bilansowa	Wartość bilansowa
Środki pieniężne i ich ekwiwalenty	198 931	76 805
Aktywa finansowe - Udzielone pożyczki	4 948	10 602
Zadłużenie z tytułu leasingu	-	4 253
Razem	203 879	91 660

Jednostkowe sprawozdanie finansowe na 31 grudnia 2021 r. (w tys. zł, chyba że podano inaczej)

5. INSTRUMENTY FINANSOWE I ZARZĄDZANIE RYZYKIEM FINANSOWYM 43

5.2.3. RYZYKO KREDYTOWE

Aktywami finansowymi Spółki, które są narażone na ryzyko kredytowe są głównie pozycje wymienione w tabeli poniżej. Maksymalna ekspozycja na ryzyko kredytowe odpowiadająca wartości bilansowej pozycji

	2021	2020
Nota 3.8. Środki pieniężne i ich ekwiwalenty	198 931	91 466
Nota 3.8. Środki pieniężne na rachunkach VAT	16 922	11 293
Nota 5.1.2. Aktywa finansowe – udzielone pożyczki	29 746	12 941
Nota 6.4. Należności z tytułu dostaw i usług	313 840	234 373
Nota 2.2. Należności z tytułu kontraktów budowlanych – kaucje	26 462	28 971
Nota 2.3. Wycena kontraktów budowlanych - aktywa	98 801	107 346
Razem	684 702	486 390

Środki pieniężne i ich ekwiwalenty

Spółka minimalizuje ryzyko kredytowe związane ze środkami pieniężnymi i ich ekwiwalentami poprzez dywersyfikację banków, z którymi zawierane są transakcje lokacyjne. Spółka współpracuje z instytucjami finansowymi o wysokiej wiarygodności, zgodnie z informacjami w tabeli poniżej. Na poszczególne dni sprawozdawcze występuje znaczna koncentracja ryzyka kredytowego – informacja o wielkości salda środków pieniężnych zgromadzonych w jednej instytucji finansowej przedstawiona jest poniżej. Podział salda środków pieniężnych i ich ekwiwalentów wg ratingu kredytowego przedstawiono w tabeli poniżej. Rating AA-, A-, BBB+, BBB wg Euro Rating to poziom inwestycyjny. Rating BB jest poza poziomem inwestycyjnym, nie mniej jednak kwota środków pieniężnych w tych instytucjach jest marginalna.

Według agencji ratingowej Euro Rating

	2021	2020
Banki o ratingu AA-	2,6%	5,5%
Banki o ratingu A-	7,1%	18,0%
Banki o ratingu BBB+	13,7%	20,3%
Banki o ratingu BBB	76,2%	53,2%
Banki o ratingu BB	0,4%	3,0%
Razem	100,0%	100,0%

Na 31 grudnia 2021 r. wartość aktywów pieniężnych i ich ekwiwalentów ulokowana w jednej instytucji finansowej stanowiła około 76% całego salda. Na 31 grudnia 2020 r. wartość aktywów pieniężnych i ich ekwiwalentów ulokowana w jednej instytucji finansowej stanowiła około 53% całego salda. Całe saldo środków pieniężnych i ekwiwalentów na poszczególne dni bilansowe zaliczone jest do Poziomu 1 modelu utraty wartości (tj. salda, dla którego ryzyko kredytowe nie wzrosło znacząco od początkowego ujęcia lub ma niskie ryzyko kredytowe). Odpisy z tytułu utraty wartości środków pieniężnych i ekwiwalentów ustalono indywidualnie dla każdego salda dotyczącego danej instytucji finansowej. Do oceny ryzyka kredytowego użyto zewnętrzne ratingi banków oraz publicznie dostępne informacje dotyczące wskaźników niewypełnienia zobowiązania dla danego ratingu ustalone przez Euro Rating. Analiza wykazała, iż aktywa te mają niskie ryzyko kredytowe na dzień sprawozdawczy. Spółka skorzystała z uproszczenia dozwolonego przez standard i odpis z tytułu utraty wartości ustalono na podstawie 12-miesięcznych strat kredytowych. Kalkulacja odpisu wykazała nieistotną kwotę odpisu z tytułu utraty wartości we wszystkich prezentowanych okresach, stąd Spółka nie prezentuje ruchów na tym odpisie.

Jednostkowe sprawozdanie finansowe na 31 grudnia 2021 r. (w tys. zł, chyba że podano inaczej)

5. INSTRUMENTY FINANSOWE I ZARZĄDZANIE RYZYKIEM FINANSOWYM 44

Należności z tytułu dostaw i usług oraz aktywa z tytułu kontraktów budowlanych

W celu ochrony przed ryzykiem kredytowym wynikającym z należności związanych z realizacją kontraktów budowlanych (tj. należności z tytułu dostaw i usług, należności z tytułu kontraktów budowlanych – kaucji oraz z wyceny kontraktów budowlanych), w Spółce funkcjonuje polityka oceny i weryfikacji ryzyka kredytowego związanego ze wszystkimi kontraktami, zarówno na etapie przed ofertowym, jak i w trakcie realizacji. Każdy kontrahent przed podpisaniem umowy jest oceniany pod kątem możliwości wywiązania się ze zobowiązań finansowych. W przypadku negatywnej oceny zdolności płatniczych kontrahenta, przystąpienie do kontraktu jest uzależnione od ustanowienia adekwatnych zabezpieczeń finansowych lub majątkowych. Ponadto, w umowach z inwestorami zawierane są klauzule przewidujące prawo do wstrzymania realizacji robót, jeżeli występuje opóźnienie w przekazaniu należności za wykonane usługi. W miarę możliwości tworzy się również zapisy umowne warunkujące dokonywanie płatności podwykonawcom od wpływu środków od inwestora. W Spółce nie występuje koncentracja ryzyka kredytowego związana z należnościami z tytułu dostaw i usług oraz należnościami z tytułu kontraktów budowlanych – kaucji oraz z wyceny kontraktów budowlanych. Zmiany odpisu aktualizującego wartość należności oraz strukturę wiekową należności przeterminowanych zaprezentowano w Nocie 6.4.

5.2.4.# RYZYKO PŁYNNOŚCI

W celu ograniczenia ryzyka utraty płynności, Spółka utrzymuje odpowiednią ilość środków pieniężnych oraz zbywalnych papierów wartościowych, a także zawiera umowy o linie kredytowe, które służą jako dodatkowe zabezpieczenie płynności. Do finansowania zakupów inwestycyjnych, Spółka wykorzystuje środki własne lub długoterminowe umowy leasingu finansowego, zapewniając odpowiednią trwałość struktury finansowania dla tego rodzaju aktywów. Spółka stosuje politykę ograniczającą zaangażowanie kredytowe wobec poszczególnych instytucji finansowych oraz emitentów papierów dłużnych, które są nabywane w ramach lokowania okresowych nadwyżek środków pieniężnych. Zarządzanie płynnością wspomagane jest obowiązującym systemem raportowania prognoz płynności przez Spółkę.

Tabela poniżej przedstawia zobowiązania finansowe Spółki na dzień 31 grudnia 2021 r. według daty zapadalności na podstawie umownych niezdyskontowanych płatności.

	Poniżej 3 miesięcy	3-12 miesięcy	1-5 lat	Razem przepływy niezdyskontowane	Wartości bilansowe
Zadłużenie z tytułu kredytów i pożyczek	-	3 744	35 354	39 098	35 185
Zadłużenie z tytułu wyemitowanych obligacji	-	586	75 000	75 586	75 000
Zadłużenie z tytułu leasingu	1 215	4 231	5 832	11 278	10 596
Zobowiązania wobec podwykonawców - kaucje	-	112 325	-	112 325	110 000
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług	161 982	-	-	161 982	161 982
Razem	163 197	120 886	116 186	400 269	392 763

Jednostkowe sprawozdanie finansowe na 31 grudnia 2021 r. (w tys. zł, chyba że podano inaczej)

5. INSTRUMENTY FINANSOWE I ZARZĄDZANIE RYZYKIEM FINANSOWYM

45

Tabela poniżej przedstawia zobowiązania finansowe Spółki na dzień 31 grudnia 2020 r. według daty zapadalności na podstawie umownych niezdyskontowanych płatności

	Poniżej 3 miesięcy	3-12 miesięcy	1-5 lat	Razem przepływy niezdyskontowane	Wartości bilansowe
Zadłużenie z tytułu kredytów i pożyczek	-	24 079	-	24 079	24 079
Zadłużenie z tytułu wyemitowanych obligacji	-	54 195	-	54 195	52 000
Zadłużenie z tytułu leasingu	-	5 997	5 950	11 947	11 414
Zobowiązania wobec podwykonawców - kaucje	-	109 899	778	110 677	109 921
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług	-	124 147	-	124 147	124 147
Razem	-	318 317	6 728	325 045	321 561

Jednostkowe sprawozdanie finansowe na 31 grudnia 2021 r. (w tys. zł, chyba że podano inaczej)

6. NOTY POZOSTAŁE

46

6. NOTY POZOSTAŁE

6.1. RZECZOWE AKTYWA TRWAŁE

Najistotniejsze pozycje rzeczowych aktywów trwałych stanowią grunty, budynki i budowle. Znacząca pozycją są również środki trwałe w budowie. Poza tym Grupa posiada również urządzenia techniczne i maszyny. Rzeczowe aktywa trwałe wycenia się w cenie nabycia/kosztu wytworzenia pomniejszonych o umorzenie oraz wszelkie odpisy aktualizujące z tytułu utraty wartości. Spółka w przypadku zidentyfikowania przesłanek do możliwości wystąpienia rzeczowych aktywów trwałych przeprowadza test na utratę wartości w oparciu o oszacowanie wartości odzyskiwalnej danego aktywa trwałego. Wartość odzyskiwalna jest określana jako wyższa z dwóch: wartość, jaka jest możliwa do uzyskania przy sprzedaży danego aktywa trwałego pomniejszona o koszty sprzedaży lub wartość użytkowa kalkulowana w oparciu o zdyskontowane przepływy pieniężne, które zostaną wypracowane przez dane aktywo trwałe lub zespół aktywów (ośrodek wypracowujący środki pieniężne), jeżeli dany składnik aktywów nie generuje niezależnie wpływów pieniężnych. W wartości początkowej rzeczowych aktywów trwałych Spółka ujmuje ich cenę nabycia powiększoną o wszystkie koszty bezpośrednio związane z zakupem i przystosowaniem składnika majątku do stanu zdatnego do używania. Do wartości początkowej zalicza się również koszt części zamiennych maszyn i urządzeń w momencie poniesienia, jeśli spełnione są kryteria rozpoznania, tj. ERBUD oczekuje, że części zamienne będą wykorzystywane przez okres dłuższy niż jeden rok i jest możliwe ich przypisanie do konkretnej pozycji rzeczowych aktywów trwałych. Koszty poniesione po dacie oddania środka trwałego do używania, takie jak koszty konserwacji i napraw, ujmowane są w wyniku finansowym w momencie poniesienia. Spółka corocznie dokonuje weryfikacji wartości końcowej, okresu użytkowania oraz metody amortyzacji składników rzeczowych aktywów trwałych. Weryfikacje przeprowadzone na 31 grudnia 2021 r. oraz 31 grudnia 2020 r. nie skutkowały zmianą pozostałych szacowanych okresów użytkowania, metod amortyzacji czy wartości końcowych środków trwałych.

Stawki amortyzacji wynoszą według poszczególnych klas środków trwałych (w tym również prawa do użytkowania aktywów należących do danej kategorii):

• Budynki i budowle – 2% - 4,5%
• Urządzenia techniczne i maszyny – 6% - 30%
• Środki transportu – 12,5% - 20%
• Pozostałe – 10% - 33%
• Grunty nie podlegają amortyzacji.

Prawa do użytkowania aktywów są amortyzowane przez okres odzwierciedlający czas, na jaki zawarto umowy. Dla posiadanych przez Spółkę środków trwałych w leasingu, stawki amortyzacji są zbieżne ze stawkami amortyzacji dla własnych aktywów należących do tej samej kategorii, gdyż okres leasingu odpowiada okresowi ekonomicznej użyteczności danego aktywa (uwzględniając opcje przedłużenia) lub umowa zawiera opcję nabycia składnika aktywów i jest rozsądnie pewne, iż Spółka z tej opcji skorzysta. Środki trwałe w budowie wycenia się w wysokości poniesionych kosztów bezpośrednio związanych z nabyciem lub wytworzeniem, w tym kosztów finansowania, pomniejszonych o odpisy z tytułu utraty wartości. Środki trwałe w budowie nie są amortyzowane do momentu zakończenia ich budowy.

Jednostkowe sprawozdanie finansowe na 31 grudnia 2021 r. (w tys. zł, chyba że podano inaczej)

6. NOTY POZOSTAŁE

47

Na 31 grudnia 2021 r. Spółka posiadała następujące grupy rzeczowych aktywów trwałych z uwzględnieniem prawa do użytkowania aktywów:

Grupa rzeczowych aktywów trwałych	Wartość brutto (2021)	Umorzenie i odpisy aktualizujące (2021)	Wartość netto (2021)	Wartość brutto (2020)	Umorzenie i odpisy aktualizujące (2020)	Wartość netto (2020)
Grunty (w tym prawo wieczystego użytkowania gruntu)	13 836	-	13 836	-	-	-
Budynki i budowle	38 746	10 635	28 111	13 201	5 987	7 214
- w tym leasing	9 924	8 432	1 492	9 925	5 672	4 253
Urządzenia techniczne i maszyny	3 700	3 580	120	2 813	2 698	115
Środki transportu	16 397	7 872	8 525	14 719	7 009	7 710
- w tym leasing	11 955	3 986	7 969	9 354	2 881	6 473
Inne środki trwałe	1 532	1 412	120	1 466	1 331	135
Środki trwałe w budowie	3 629	-	3 629	1 579	-	1 579
Razem	77 840	23 499	54 341	39 110	19 360	19 750

Polityka rachunkowości dotycząca leasingu stosowana od 1 stycznia 2019 roku: Leasingi ujmowane są jako aktywa z tytułu prawa do użytkowania i zobowiązania do zapłaty za te prawa w dniu, w którym leasingowane aktywa dostępne są do użytkowania przez Spółkę. Aktywa z tytułu prawa do użytkowania zaprezentowano w Nocie 6.1. W dacie rozpoczęcia leasingu, zobowiązania leasingowe wyceniane są w kwocie równej bieżącej wartości następujących płatności leasingowych za prawo do użytkowania bazowego składnika aktywów w okresie leasingu:

• stałe płatności (w tym zasadniczo stałe płatności), pomniejszone o wszelkie należne zachęty leasingowe;
• zmienne opłaty leasingowe, które zależą od indeksu lub stawki;
• kwoty, których zapłaty przez leasingobiorcę oczekuje się w ramach gwarantowanej wartości końcowej;
• cenę wykonania opcji kupna, jeżeli można z wystarczającą pewnością założyć, że leasingobiorca skorzysta z tej opcji;
• kary pieniężne za wypowiedzenie leasingu, jeżeli w warunkach leasingu przewidziano, że leasingobiorca może skorzystać z opcji wypowiedzenia leasingu.

Opłaty leasingowe są dyskontowane przy użyciu stopy procentowej leasingu, jeśli stopę tę można z łatwością ustalić lub krańcowej stopy oprocentowania długu leasingobiorcy. Każda opłata leasingowa jest alokowana pomiędzy zobowiązanie a koszt finansowy. Po początkowym ujęciu, zobowiązania leasingowe są wyceniane przy zastosowaniu efektywnej stopy procentowej. Wartości bilansowe zobowiązań są aktualizowane w celu odzwierciedlenia zmiany w zakresie szacunku okresu leasingu, opcji wykupu, zmiany w opłatach leasingowych i gwarantowanej wartości końcowej oraz modyfikacji umowy leasingu. Okres leasingu to nieodwoływalny okres leasingu; okresy objęte opcją przedłużenia i wcześniejszego zakończenia leasingu są uwzględnione w okresie leasingu, jeśli istnieje rozsądna pewność, że leasing będzie przedłużony lub umowa nie zostanie wcześniej zakończona.

Jednostkowe sprawozdanie finansowe na 31 grudnia 2021 r. (w tys. zł, chyba że podano inaczej)

6. NOTY POZOSTAŁE

48

	Grunty w tym prawo wieczystego użytkowania gruntu	Budynki i budowle	Urządzenia techniczne i maszyny	Środki transportu	Inne środki trwałe	Środki trwałe w budowie	Wartości niematerialne i prawne	Razem
Wartość netto na 1 stycznia 2020 r.	10 147	129	7 875	103	2 264	41	20 559
Zwiększenia:
Zakup	-	-	210	-	166	2 505	1 235	4 116
Leasing	-	-	-	3 318	-	-	-	3 318
Pozostałe, w tym reklasyfikacje	-	-	19	(19)	(1 985)	1 985	-
Zmniejszenia:
Amortyzacja	-	2 933	241	2 758	115	-	264	6 311
Sprzedaż oraz likwidacja	-	-	2 725	-	1 205	-	1 932
Wartość netto na 31 grudnia 2020 r.	-	7 214	115	7 710	135	1 579	2 997	19 750
Wartość netto na 1 stycznia 2021 r.	-	7 214	115	7 710	135	1 579	2 997	19 750
Zwiększenia:
Zakup	13 836	24 545	932	204	67	2 050	101	41 735
Leasing	-	-	-	4 304	-	-	-	4 304
Przyjęcie środków trwałych	-	-	-	-	-	-	-	-
Pozostałe, w tym korekty reklasyfikacyjne	-	1 000	-	-	-	-	(1 000)	-
Zmniejszenia:
Amortyzacja	-	4 648	958	2 831	82	-	381	8 900
Sprzedaż oraz likwidacja	-	-	(31)	862	-	-	8 839
Wartość netto na 31 grudnia 2021 r.	13 836	28 111	120	8 525	120	3 629	1 709	56 050

Największe zmiany w środkach trwałych spowodowane są podpisaniem w dniu 31.03.2021 r. Aktu Notarialnego (Repertorium A numer 3521/2021), zgodnie z którym Spółka nabyła prawo własności nieruchomości stanowiącej działkę numer 1/61 o powierzchni 5,2018 ha oraz 1/62 o powierzchni 9,9643 ha, położonej w województwie kujawsko-pomorskim, powiecie toruńskim, gminie Łysomice, miejscowości Ostaszewo. Wartość nabytego gruntu w księgach Erbud S.A. wynosi - 13 826 tys. zł.# Jednostkowe sprawozdanie finansowe na 31 grudnia 2021 r. (w tys. zł, chyba że podano inaczej)

6. NOTY POZOSTAŁE

Na gruntach, oznaczonych jako tereny przemysłowe usytuowana jest zabudowa z trzema jednokondygnacyjnymi budynkami: - hala produkcyjno-magazynowa, dwa murowane budynki – portiernie oraz parking, plac manewrowy, droga asfaltowa. Wartość tych zabudowań w księgach Erbud S.A. wynosi – 25 535 tys. zł.

Amortyzacja

	Za okres 12 miesięcy zakończony 31.12.2021	Za okres 12 miesięcy zakończony 31.12.2020
Koszty ogólnego zarządu	6 129	4 682
Koszty wytworzenia sprzedanych produktów i usług	2 771	1 629
Razem	8 900	6 311

6. NOTY POZOSTAŁE

Prawo do użytkowania aktywów w leasingu, zobowiązania leasingowe

Przyjęto następujące uproszczenia dozwolone przez MSSF 16:
* nie aktywuje się umów leasingowych w odniesieniu do aktywów niskocennych (poniżej 15 tys. zł),
* pomija się umowy, które ulegną rozwiązaniu w ciągu bieżącego roku,

Spółka nie zawierała w trakcie okresów, którego dotyczą sprawozdania umów leasingu na okres krótszy niż 12 m-cy. Dane dotyczące zastosowania MSSF 16 zaprezentowano w poniższych tabelach.

	BUDYNKI I BUDOWLE	ŚRODKI TRANSPORTU	RAZEM
Wartość netto na dzień 01.01.2020	7 103	7 160	14 263
Zwiększenie z tytułu przyjęcia w leasing	-	3 318	3 318
Zmniejszenie wynikające z przekwalifikowania - z prawa do użytkowania aktywów w leasingu na rzeczowe aktywa trwałe	-	(1 552)	(1 552)
Amortyzacja	(2 850)	(2 453)	(5 303)
Wartość netto na dzień 31.12.2020	4 253	6 473	10 726
Wartość netto na dzień 01.01.2021	4 253	6 473	10 726
Zwiększenie z tytułu przyjęcia w leasing	-	4 304	4 304
Zmniejszenie wynikające z przekwalifikowania - z prawa do użytkowania aktywów w leasingu na rzeczowe aktywa trwałe	-	(735)	(735)
Amortyzacja	(2 761)	(2 073)	(4 834)
wartość netto na dzień 31.12.2021	1 492	7 969	9 461

Wartości netto	31-12-2021	31-12-2020
Budynki i budowle	1 492	4 253
Środki transportu	7 969	6 473
Wpływ razem	9 461	10 726

6.1.1. KWOTY ZOBOWIĄZAŃ UMOWNYCH ZACIĄGNIĘTYCH W CELU NABYCIA RZECZOWYCH AKTYWÓW TRWAŁYCH

Na dzień 31 grudnia 2021 r. oraz na 31 grudnia 2020 r. Spółka nie posiadała umownych zobowiązań związanych z umowami zakupu aktywów trwałych oraz zawartych umów leasingu, co do których okres leasingu jeszcze się nie rozpoczął i nie zostały wykazane w zobowiązaniach leasingowych.

6. NOTY POZOSTAŁE

6.2. UTRATA WARTOŚCI AKTYWÓW TRWAŁYCH

Utrata wartości aktywów trwałych Spółka nie zidentyfikowała czynników, które mogłyby wskazywać na przesłanki do utraty wartości aktywów trwałych, w związku z czym, na 31 grudnia 2021 r. nie przeprowadzono testu na utratę wartości.

6.3. ZAPASY

Grupa przeprowadza testy na utratę wartości aktywów trwałych jeżeli zachodzą przesłanki utraty wartości oraz dodatkowo co najmniej raz w roku dla wartości firmy. Wartość odzyskiwaną ustala się na najniższym możliwym poziomie, tj. dla pojedynczego składnika aktywów lub na poziomie ośrodka wypracowującego środki pieniężne, do której dany składnik aktywów należy.

Utrata wartości rzeczowych aktywów trwałych
Na każdy dzień bilansowy ocenia się, czy istnieją obiektywne przesłanki wskazujące na możliwość wystąpienia utraty wartości składnika bądź grupy rzeczowych aktywów trwałych. Jeśli przesłanki takie istnieją, ustala się szacowaną możliwą do odzyskania wartość składnika (wartość odzyskiwalną) i dokonuje odpisu aktualizującego z tytułu utraty wartości, w kwocie równej różnicy między wartością możliwą do odzyskania i wartością bilansową. Wartość odzyskiwalna to wyższa z dwóch kwot: wartości godziwej pomniejszonej o koszty doprowadzenia do sprzedaży i wartości użytkowej. Strata wynikająca z utraty wartości jest ujmowana w rachunku zysków i strat. Na każdy dzień bilansowy Grupa ocenia również czy występują przesłanki wskazujące na to, że ujęty w poprzednich okresach odpis aktualizujący z tytułu trwałej utraty wartości powinien być zmniejszony lub całkowicie odwrócony.

Utrata wartości firmy
Wartość firmy podlega testowi na utratę wartości przynajmniej raz w roku. Ewentualna utrata wartości rozpoznawana jest od razu jako pomniejszenie wartości firmy i odnoszona w rachunek wyników, dodatkowo nie podlega odwróceniu w kolejnych okresach sprawozdawczych. W celu przeprowadzenia testu pod kątem możliwej utraty wartości, wartość firmy alokowana jest do ośrodków wypracowujących środki pieniężne. W przypadku zbycia działalności wchodzącej w skład ośrodka wypracowującego środki pieniężne, do którego została przypisana wartość firmy, odnosząca się do zbytej działalności wartość firmy uwzględnia się w wartości bilansowej przy ustalaniu zysku lub straty z tytułu zbycia.

W ramach poszczególnych grup zapasów ujmowane są głównie następujące pozycje:
* Materiały: elementy składowane w miejscach magazynowania przeznaczone do wykorzystania w procesach produkcyjnych, zwłaszcza do zużycia w działalności budowlanej;
* Produkcja w toku
* Produkty gotowe

Materiały wycenia się w cenie nabycia, a ich rozchód przy zastosowaniu metody „pierwsze weszło-pierwsze wyszło”. Produkcję w toku oraz wyroby gotowe wycenia się w wysokości kosztu bezpośrednich materiałów i robocizny, wraz z odpowiednim narzutem pośrednich kosztów produkcji ustalonym przy założeniu normalnego wykorzystania mocy produkcyjnych, z wyłączeniem kosztów finansowania zewnętrznego. Na dzień bilansowy zapasy są wyceniane według niższej z dwóch wartości: ceny nabycia lub kosztu wytworzenia i ceny sprzedaży netto.

Do materiałów Spółka zalicza składowane na terenach budów składniki zapasów o ogólnym przeznaczeniu, niskim stopniu przetworzenia, które mogą w prosty sposób oraz bez ponoszenia istotnych kosztów zostać wykorzystane dla innych kontraktów lub sprzedane (w przypadku, gdy okażą się niepotrzebne do realizacji danego kontraktu). Składnikami zapasów nie są natomiast elementy składowane na terenach budów o przeznaczeniu specyficznym dla danej budowy lub przetworzone we własnym zakresie lub przez podwykonawcę, takie co do których nie jest pewne, iż w prosty sposób mogą zostać wykorzystane dla innych kontraktów lub sprzedane. Takie pozycje odnoszone są bezpośrednio w koszt kontraktu i włączane są w tym samym do wyceny kontraktu według stopnia zaawansowania (szczegóły opisano w Nocie 2.1.).

	2021	2020
Produkcja w toku	-	298
Towary	1 415	-
Wartość netto zapasów	1 415	298

6.4. NALEŻNOŚCI Z TYTUŁU DOSTAW I USŁUG ORAZ NALEŻNOŚCI POZOSTAŁE

Do należności z tytułu dostaw i usług oraz należności pozostałych ERBUD zalicza przede wszystkim należności z tytułu dostaw i usług od podmiotów niepowiązanych (głównie z tytułu wystawionych faktur wynikających z realizacji przez Spółkę kontraktów budowlanych) oraz należności budżetowe, w tym należności z tytułu podatku dochodowego od osób prawnych oraz z tytułu podatku od towarów i usług. Należności z tytułu dostaw i usług, których termin zapadalności wynosi zazwyczaj od 30 do 180 dni, ujmowane są w wartości nominalnej, tj. według kwot pierwotnie zafakturowanych. Należności z tytułu dostaw i usług utrzymywane są w celu ściągnięcia oraz spełniają test SPPI, w związku z tym na dzień bilansowy pozycje te wyceniane są według zamortyzowanego kosztu, z uwzględnieniem ewentualnego odpisu aktualizującego wyliczonego przy zastosowaniu modelu strat oczekiwanych. Należności budżetowe ujmuje się w wysokości kwoty należnej Grupie zgodnie z obowiązującymi i mającymi zastosowanie przepisami. MSSF 9 wymaga oszacowania oczekiwanej straty dla aktywów finansowych, niezależnie od tego, czy wystąpiły, czy też nie, przesłanki na utratę wartości. W przypadku należności handlowych, Spółka stosuje podejście uproszczone i wycenia odpisy z tytułu utraty wartości w wysokości strat kredytowych oczekiwanych w całym okresie życia należności od momentu początkowego ujęcia należności. Dla należności handlowych, które w oparciu o przeprowadzoną analizę portfelową zostały ocenione jako należności, które nie utraciły wartości, oszacowanie ewentualnych odpisów aktualizacyjnych jest oparte na wykorzystaniu matrycy odpisów, w której odpisy oblicza się dla należności handlowych zaliczonych do różnych przedziałów wiekowych (okresów przeterminowania), przy zastosowaniu współczynnika niewypełnienia zobowiązania. Współczynnik niewypełnienia zobowiązania ustala się w oparciu o dane historyczne (wyliczone na bazie ostatnich 5 lat) skorygowane o wpływ przyszłych czynników. W analogiczny sposób Spółka kalkuluje odpisy z tytułu oczekiwanych strat kredytowych dla należności z tytułu kaucji oraz aktywów z tytułu kontraktów budowlanych; salda w odniesieniu do których termin płatności nie upłynął zaliczane są do przedziału „nieprzeterminowane” w matrycy odpisów, a odpis liczony jest przy uwzględnieniu współczynnika nieściągalności dla należności nieprzeterminowanych. Dla należności handlowych, dla których istnieją przesłanki do utraty wartości (np. należności sporne), utworzono specyficzne dodatkowe odpisy w zależności od indywidualnej oceny ich odzyskiwalności. W przypadku, gdy wpływ wartości pieniądza w czasie jest istotny (dotyczy należności z tytułu kaucji), wartość należności jest ustalana poprzez zdyskontowanie prognozowanych przyszłych przepływów pieniężnych do wartości bieżącej, przy zastosowaniu stopy dyskontowej brutto odzwierciedlającej aktualne oceny rynkowe wartości pieniądza w czasie. Jeżeli zastosowana została metoda polegająca na dyskontowaniu, zwiększenie należności w związku z upływem czasu jest ujmowane jako przychody finansowe.# 6. NOTY POZOSTAŁE 52

Wartość brutto Odpis Wartość netto Wartość brutto Odpis Wartość netto

Należności z tytułu dostaw i usług | 336 382 | 22 542 | 313 840 | 256 065 | 21 692 | 234 373
Pozostałe należności budżetowe | 19 253 | - | 19 253 | 6 142 | - | 6 142
Pozostałe należności | 4 017 | 1 210 | 2 807 | 15 843 | 1 210 | 14 633
Razem | 359 652 | 23 752 | 335 900 | 278 050 | 22 902 | 255 148

Zmiany odpisu aktualizującego wartość należności z tytułu dostaw i usług zaprezentowano w tabeli poniżej.

	Za okres 12 miesięcy zakończony 31.12.2021	Za okres 12 miesięcy zakończony 31.12.2020
Odpisy aktualizujące na początek okresu	22 902	25 353
Utworzenie/(odwrócenie) odpisów indywidualnych	1 495	(1 427)
Utworzenie/(odwrócenie) odpisów wg matrycy odpisów	626	(1 024)
Wykorzystanie odpisów indywidualnych	(1 271)	-
Odpisy aktualizujące na koniec okresu, w tym	23 752	22 902
Odpis wyliczony na bazie matrycy	7 931	7 305
Odpis indywidualny	15 821	15 597

	2021	2020
Należności nieprzeterminowane	243 927	160 654
Należności przeterminowane	69 913	73 719
Do 1 miesięcy	21 677	19 812
1-3 miesięcy	5 456	9 722
3-6 miesięcy	947	859
6 miesięcy - 1 rok	2 355	2 530
Powyżej 1 roku	39 478	40 796
Razem należności z tytułu dostaw i usług netto	313 840	234 373

Na należności sporne zostały utworzone odpisy aktualizujące w oparciu o oszacowane zdyskontowane przepływy pieniężne. Spółka narażona jest na ryzyko kredytowe oraz ryzyko walutowe wynikające z należności z tytułu dostaw i usług. Nie występuje jednakże koncentracja ryzyka kredytowego dotyczącego należności z tytułu dostaw i usług, gdyż Spółka posiada dużą liczbę klientów krajowych. Wszystkie należności za wyjątkiem tych objętych odpisem indywidualnym, są przez Spółkę oceniane jako należności o najwyższym wewnętrznym ratingu kredytowym. Dla wszystkich należności, za wyjątkiem tych objętych odpisem indywidualnym z tytułu utraty wartości, Spółka szacuje odpis na oczekiwane straty kredytowe w kwocie równej 12-miesięcznym oczekiwanym stratom kredytowym.

Jednostkowe sprawozdanie finansowe na 31 grudnia 2021 r. (w tys. zł, chyba że podano inaczej)

6. NOTY POZOSTAŁE 53

6.5. POZOSTAŁE AKTYWA

	2021	2020
Ubezpieczenia	3 864	2 907
Pozostałe	125	721
Razem	3 989	3 628

6.6. REZERWY

Pozycja Ubezpieczenia to przedpłaty dokonywane przez Spółkę z tytułu umów ubezpieczeń dotyczących przyszłych okresów sprawozdawczych. Ujmowane są one w ramach rachunku wyników stosownie do upływu czasu. Rezerwy obejmują głównie rezerwy na naprawy gwarancyjne, rezerwy na świadczenia pracownicze i świadczenia po okresie zatrudnienia oraz rezerwy na sprawy sądowe i sporne.

Rezerwy na naprawy gwarancyjne

Rezerwy na koszty napraw gwarancyjnych wynikają z udzielania przez Spółkę gwarancji na świadczone usługi budowlane. Rezerwę tworzy się w wysokości ustalonej wskaźnikiem procentowym będącym ilorazem historycznie poniesionych kosztów na naprawy gwarancyjne oraz historycznie ujętych przychodów z tytułu realizacji kontraktów budowlanych. Koszty rezerwy na naprawy gwarancyjne ujmuje się w kosztach sprzedanych usług. W przypadku usług innych niż usługi budowlane, głównie usług serwisowych, rezerwy na koszty napraw gwarancyjnych tworzy się na podstawie danych historycznych oraz wiarygodnego szacunku kwoty obowiązku z tego tytułu. Założenia zastosowane do obliczenia rezerwy na naprawy gwarancyjne na 31 grudnia 2021 r. zostały oparte na ewidencji napraw gwarancyjnych w latach 2017-2021 i odpowiednio na 31 grudnia 2020 r. – 2016 – 2020.

Rezerwa na świadczenia po okresie zatrudnienia

Do grupy tej zalicza się rezerwy na odprawy emerytalne i rentowe, do wypłaty których Spółka zobowiązana jest zgodnie z przepisami prawa oraz regulaminem wynagradzania. Wysokość rezerwy ustalana jest w wartości bieżącej przy zastosowaniu technik aktuarialnych, wymagających przyjęcia pewnych założeń. Założenia niezbędne do wyceny obejmują wysokość stop dyskontowych, prognozowanych stóp zwrotu z aktywów oraz prognozowanych podwyżek wynagrodzeń. Ze względu na złożoność wyceny, przyjęte założenia, a także swój długoterminowy charakter, zobowiązania z tytułu wyżej wymienionych świadczeń są bardzo wrażliwe na zmiany założeń. Wszystkie powyższe założenia są weryfikowane oraz zaktualizowane na koniec każdego okresu sprawozdawczego.

Rezerwy na sprawy sądowe i sporne

Szczegółowej analizy potencjalnych ryzyk związanych z prowadzonymi sprawami sądowymi, podejmowania decyzji o konieczności ujęcia skutków tych postępowań w sprawozdaniu finansowym Spółki oraz wysokości rezerwy dokonują departamenty prawne oraz Zarząd.

Jednostkowe sprawozdanie finansowe na 31 grudnia 2021 r. (w tys. zł, chyba że podano inaczej)

6. NOTY POZOSTAŁE 54

Rezerwy w podziale na grupy zaprezentowane zostały w poniższej tabeli:

Pozycja	Stan na 01.01.2020	Zwiększenie	Wykorzystanie	Stan na 31.12.2020	krótkoterminowe	długoterminowe	Stan na 01.01.2021	Zwiększenie	Wykorzystanie	Stan na 31.12.2021	krótkoterminowe	długoterminowe
Rezerwy na naprawy gwarancyjne	17 675	2 071	809	18 937	18 937	-	18 937	2 390	-	21 327	21 327	-
Rezerwy na świadczenia pracownicze po okresie zatrudnienia	1 002	-	26	976	-	976	976	-	164	812	-	812
Rezerwy na sprawy sądowe i odszkodowania	896	-	-	896	896	-	896	-	-	896	896	-
Inne	481	575	481	575	575	-	575	651	575	651	651	-
Razem	20 054	2 646	1 316	21 384	20 408	976	21 384	3 041	739	23 686	22 874	812

Jednostkowe sprawozdanie finansowe na 31 grudnia 2021 r. (w tys. zł, chyba że podano inaczej)

6. NOTY POZOSTAŁE 55

6.7. SPRAWY SPORNE

Zarówno w sprawach gdzie ERBUD SA jest powodem (sprawy o należności) jak i w sprawach, gdzie Spółka jest pozwanym (sprawy o zobowiązania) stanowisko Emitenta oraz doradców prawnych Emitenta świadczy iż sprawy zostaną rozwiązane na korzyść Emitenta.

Istotne postępowania, których na dzień sporządzenia Sprawozdania ERBUD S.A jest stroną, dotyczące zobowiązań albo wierzytelności emitenta lub jednostki od niego zależnej (z określeniem przedmiotu postępowania, wartości przedmiotu sporu, daty wszczęcia postępowania oraz stanowiska Emitenta)

6.7.1. Istotne postępowania w których Emitent jest powodem

6.7.1.1. Pozwany: Bank Millennium S.A. w Warszawie

• Data złożenia pozwu: 22 grudnia 2010 r.
• Wartość przedmiotu sporu: 71 065 496 zł

W 2008 r. Bank Millennium S.A. doradził ERBUD S.A. zawarcie transakcji opcji walutowych na zabezpieczenie przed ryzykiem kursowym w zakresie kontraktów denominowanych w euro realizowanych przez Emitenta. Propozycja Banku wynikała ze zgłoszonej przez Spółkę potrzeby uzyskania zabezpieczenia adekwatnego do jego sytuacji. Zdaniem Spółki produkt nie był optymalnie dopasowany do potrzeb ERBUD S.A.. W czwartym kwartale 2008 r. w wyniku drastycznej przeceny złotego na parze PLN/EUR Bank Millennium S.A. poinformował Spółkę o negatywnej wycenie posiadanej w tym czasie ekspozycji. Jednocześnie powstał spór co do treści transakcji opcji walutowych, przede wszystkim w zakresie wyłączania struktur opcyjnych. Podczas wielokrotnych rozmów ERBUD przedstawił swoje stanowisko Bankowi, który zażądał realizacji transakcji z podjęciem działań zmierzających do przymusowej realizacji roszczeń. W celu ograniczenia wysokości potencjalnej szkody, sporne transakcje zostały zrestrukturyzowane, a Bank został poinformowany o podjęciu w przyszłości działań prawnych zmierzających do naprawienia szkody wynikającej z zawartych transakcji opcji walutowych. Szczegóły restrukturyzacji Emitent przedstawił w RP 43/2008 w dniu 21 listopada 2008 r. oraz w sprawozdaniach finansowych za rok 2008.

ERBUD nigdy nie zgodził się ze stanowiskiem Banku Millennium S.A. i w związku z powyższym, wezwał dwukrotnie Bank do zapłaty kwoty 71 065 496 zł, na którą składają się kwoty pobrane przez Bank z rachunku bankowego Emitenta, utracone korzyści oraz koszty doradców prawnych i finansowych. W związku z powyższym, ERBUD zdecydował się na wytoczenie powództwa o zapłatę zmierzającego do wyrównania szkody. Sprawa toczyła się nieprzerwalnie od roku 2016 i w dniu 24 listopada 2021 r. Sąd Apelacyjny w Warszawie uwzględnił w części apelację Spółki zasądzając od Banku na rzecz Spółki kwotę 51 383 600 PLN wraz z ustawowymi odsetkami od dnia 8 grudnia 2010 r. do dnia 31 grudnia 2015 r. i ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia 1 stycznia 2016 r. do dnia zapłaty. Koszty procesu obciążają Spółkę w 29%, a Bank w 71%. Wyrok jest prawomocny.

Bank Millennium S.A. w dniu 2 grudnia 2021 r. złożył wniosek o wstrzymanie zapłaty na rzecz ERBUD S.A. kwoty 102 733 906,25 zł. Wstrzymanie nastąpi do czasu upływu terminu do wniesienia skargi kasacyjnej, a w razie jej wniesienia, do czasu ukończenia postępowania kasacyjnego. Sąd Apelacyjny Warszawie Wydział VII Gospodarczy i Własności Intelektualnej przychylił się do wniosku Banku Millennium i wstrzymał zapłatę zasądzonej kwoty zgodnie z wnioskiem Banku Millennium. Decyzja sądu jest niezaskarżalna. Nie wstrzymuje to naliczania odsetek od należności głównej tj. od kwoty: 51 383 600 zł. Do dnia publikacji niniejszego sprawozdania Sąd Apelacyjny nie przedłożył stronom pisemnego uzasadnienia wyroku. W związku z powyższym Bank Millennium SA nie mógł złożyć wniosku o kasację.

6.7.1.2. Pozwany: DSH – Dopravni Stavby, a.s., Brno w Czechach

• Data złożenia pozwu: 14 lutego 2013 r.
• Wartość przedmiotu sporu: 26 923 644,16 zł

Jednostkowe sprawozdanie finansowe na 31 grudnia 2021 r. (w tys. zł, chyba że podano inaczej)

6. NOTY POZOSTAŁE 56

Aktualny stan sprawy: 27 maja 2014 r. ERBUD S.A. rozszerzył powództwo o kwotę 22 925 604,52 zł o zwrot kosztów wykonawstwa zastępczego. Pozwany pismem z 27 kwietnia 2014 r. , a doręczonym 1 lipca 2014 r. wniósł pozew wzajemny na kwotę 5 651 633 zł.

6 listopada 2015 r. odbyła się rozprawa. Strony zgodnie wnosiły o zniesienie rozprawy celem kontynuowania rozmów ugodowych. Rozmowy ugodowe zakończyły się bez rezultatu. Przesłuchani zostali wszyscy świadkowie wnioskowani przez Strony. Sąd na zgodny wniosek Stron wyznaczył 30 dniowy termin na sprecyzowanie tezy dowodowej dla biegłego oraz przedstawienie szczegółowych pytań do opinii. W dniu 17 sierpnia spółka CEMEX zgłosiła swoje przystąpienie po stronie ERBUD S.A.# ERBUD S.A.

6. NOTY POZOSTAŁE

6.7. ROZPOZNANE SPORY SĄDOWE I WYDARZENIA PO ICH ZAKOŃCZENIU

Sprawa dotycząca DSH – Dopravni stavby a.s. z siedzibą w Brnie (Czechy)

W postępowaniu cywilnym dotyczącym pozwolenia na budowę w charakterze interwenienta ubocznego. Na rozprawie w dniu 12.12.2018 r. Sąd oddalił obie opozycje. Sąd wydał postanowienie o sporządzeniu opinii biegłego. Sąd doręczył opinię biegłego sądowego, która jest korzystna dla ERBUD S.A. W opinii biegły wskazał, że poniesione przez ERBUD S.A. koszty wykonawstwa zastępczego są zasadne. W ocenie biegłego DSH nienależycie wykonało umowę, a zastosowana przez DSH metoda naprawy była nieprawidłowa. W dniu 07.10.2021 r. sąd ogłosił wyrok, w którym: zasądził od DSH - Dopravni stavby a.s. z siedzibą w Brnie (Czechy) na rzecz ERBUD S.A kwotę 26 923 644,16 zł (dwadzieścia sześć milionów dziewięćset dwadzieścia trzy tysiące sześćset czterdzieści cztery złote i szesnaście groszy) wraz z odsetkami oraz kosztami procesu. Pozwany wniósł apelację od wyroku, która jeszcze nie została doręczona do ERBUD S.A. Brak terminu rozprawy apelacyjnej.

6.7.1. Istotne postępowania w których Emitent jest powodem

6.7.1.1. Pozwany: Platinum Resort Sp. z o.o.
* Data złożenia pozwu: 3 grudnia 2018
* Wartość przedmiotu sporu: 16.301.236,97 zł.

Powództwo wzajemne
* Pozwany: ERBUD S.A.
* Wartość przedmiotu sporu: 13.516.629,86
* Data złożenia pozwu: 27 kwietnia 2019 r.

ERBUD wniósł do Sądu Okręgowego w Szczecinie wniosek o zabezpieczenie roszczenia pieniężnego w kwocie 5.455.851,09 zł z tytułu naliczonej kary umownej za odstąpienie od umowy z 26 stycznia 2017 r. o roboty budowlane na realizację projektu pn. „Budowa kompleksu hotelowego czterogwiazdkowego składającego się z: Trzech budynków hotelowych wraz z zagospodarowaniem terenu przy ul. Żeromskiego w Świnoujściu” poprzez obciążenie hipoteką przymusową łączną nieruchomości należących do Platinum Resort Sp. z o.o. Postanowieniem z 19 listopada 2018 r. Sąd udzielił zabezpieczenia poprzez wpis hipoteki przymusowej do ksiąg wieczystych w/w nieruchomości, jak również poprzez zajęcie rachunków bankowych Platinum Resort Sp. z o.o. 3 grudnia 2018 r. Emitent wniósł pozew o zapłatę 16.301.236,97 zł wraz z odsetkami w postępowaniu upominawczym tytułem wynagrodzenia oraz innych roszczeń związanych z realizacją ww. inwestycji wraz z dodatkowym wnioskiem o zabezpieczenie roszczeń. Platinum Resort Sp. z o.o. wniosła zażalenie na postanowienie o zabezpieczeniu, na które pełnomocnicy Emitenta udzielili odpowiedzi. Do chwili obecnej, Sąd Apelacyjny w Szczecinie nie rozpoznał zażalenia. Sąd Okręgowy w Szczecinie stwierdził brak podstaw do wydania nakazu zapłaty i przekazał sprawę do rozpoznania w zwykłym postępowaniu. Pozew został przekazany do doręczenia pozwanemu. Postanowieniem z dnia 22 lutego 2019 r. Sąd Okręgowy udzielił zabezpieczenia roszczeniu ERBUD S.A. na dalszą kwotę 3,5 mln zł poprzez ustanowienie hipoteki przymusowej na nieruchomości. Sąd Apelacyjny prawomocnie oddalił zażalenie Pozwanego w przedmiocie udzielenia zabezpieczenia. Pozwany 27 kwietnia złożył odpowiedź na pozew wraz z pozwem wzajemnym, w którym to wnosi o zasądzenie od ERBUD kwoty 13 516 629,86 zł, na którą składa się kwota 5.455.851,09 zł tytułem rzekomej kary umownej naliczonej przez Pozwanego oraz kwota 8.060.778,77 zł tytułem zwrotu rzekomo nadpłaconego wynagrodzenia pobranego przez ERBUD z tytułu realizacji umowy o roboty budowlane. Pełnomocnicy ERBUD wnieśli replikę na odpowiedź na pozew wraz z odpowiedzią na pozew wzajemny, podtrzymując dotychczasowe stanowisko i wnosząc o oddalenie powództwa wzajemnego w całości. Sąd przeprowadził dowód z zeznań świadków. W sprawie zostanie przeprowadzony dowód z opinii biegłego.

Jednostkowe sprawozdanie finansowe na 31 grudnia 2021 r. (w tys. zł, chyba że podano inaczej)

6. NOTY POZOSTAŁE 57

W dniu 11 czerwca wpłynęła informacja o zawezwaniu do próby ugodowej, brak terminu posiedzenia, brak informacji czego dokładnie dotyczyć ma to zawezwanie, akta wędrują pomiędzy sądami, nie było możliwości wglądu. Sąd przeprowadził dowód z zeznań świadków. Sąd postanowił dopuścić dowód z opinii biegłego. Termin na złożenie opinii wyznaczono do dnia 31 marca 2022 r. Przewidywany termin zakończenia postępowania przed Sądem I instancji: 2022 r.

Łączna wartość pozostałych spraw spornych w których ERBUD S.A. jest powodem wynosi 23.214.862,20 PLN.

6.7.2. Istotne postępowania w których Emitent jest pozwanym

6.7.2.1. Powód: Mazowiecki Port Lotniczy Warszawa-Modlin sp. z o.o. („MPL”)
* Pozwany: ERBUD S.A. w Warszawie
* Data doręczenia pozwu ERBUD S.A.: 23 maja 2014 r.
* Wartość przedmiotu sporu: 34 381 374,64 zł.

W stosunku do sprawozdania finansowego za rok 2021 zmianą jest dołączenie opinii z zakresu budownictwa (przyczyny powstałych wad nawierzchni oraz ocena alternatywnych wariantów napraw do akt sprawy. W dniu 29 listopada 2021 r. Erbud złożył uwagi i zastrzeżenia do opinii wraz z wnioskiem o wyłączenie biegłego. W dniu 7 lutego 2022 r. Sąd przesłał biegłemu wnioski i uwagi Erbud i wezwał go do ustosunkowania się.

6.7.2.2. Powód: Województwo Wielkopolskie z siedzibą Urzędu Marszałkowskiego Województwa Wielkopolskiego w Poznaniu
* Pozwany: ERBUD S.A. w Warszawie
* Data doręczenia pozwu ERBUD S.A.: 28 stycznia 2022 r.
* Wartość przedmiotu sporu: 21.553.732 zł.

Pozwem z 20 grudnia 2021 r. Województwo Wielkopolskie z siedzibą Urzędu Marszałkowskiego Województwa Wielkopolskiego w Poznaniu domaga się upoważnienia przez Sąd do dokonania na koszt Erbud S.A. wymiany w całości instalacji: 1) wody zimnej, 2) wody ciepłej, 3) wody hydrantowej, 4) ciepła technologicznego i 5) wody lodowej w budynku będącym siedzibą Urzędu w Poznaniu, usytuowanym przy Al. Niepodległości 34 w Poznaniu w ramach gwarancji jakości. Sąd wyznaczył Erbud S.A. termin na wniesienie odpowiedzi na pozew do 25 kwietnia 2022 r. W ocenie Erbud S.A. brak jest podstaw do uwzględnienia roszczeń Województwa Wielkopolskiego w całości. Przewidywany termin zakończenia sporu przed Sądem I instancji: 2025 r.

Łączna wartość pozostałych postępowań w których ERBUD S.A. jest pozwanym, wynosi: 13 179 423,87 PLN.

Jednostkowe sprawozdanie finansowe na 31 grudnia 2021 r. (w tys. zł, chyba że podano inaczej)

6. NOTY POZOSTAŁE 58

6.8. ZOBOWIĄZANIA Z TYTUŁU DOSTAW I USŁUG ORAZ ZOBOWIĄZANIA POZOSTAŁE

	2021	2020
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług	161 982	147 124
w tym od podmiotów powiązanych	7 119	11 071
Zobowiązania budżetowe z tytułu:	11 423	8 512
podatku dochodowego od osób prawnych	6 913	785
podatku dochodowego od osób fizycznych	1 819	1 656
ZUS	2 326	5 445
PFRON	46	59
PPK	18	-
funduszu urlopowego (podatku belgijskiego)	301	506
Inne	-	61
Pozostałe zobowiązania	22 673	11 248
z tytułu wynagrodzeń	1 433	2 561
krótkoterminowe zobowiązania z tytułu świadczeń pracowniczych	17 747	7 739
inne	3 493	948
Razem	196 078	143 907

6.9. WYJAŚNIENIA DO SPRAWOZDANIA Z PRZEPŁYWÓW PIENIĘŻNYCH

Uzgodnienie zmiany stanu kapitału obrotowego za okres od 01 stycznia do 31 grudnia 2021 r. oraz za okres od 01 stycznia do 31 grudnia 2020 r.

	Zmiana stanu w rachunku przepływów pieniężnych 01.2021-12.2021	Zmiana stanu w rachunku przepływów pieniężnych 01.2020-12.2020
Zmiana stanu rezerw	4 279	1 763
Zmiana stanu zapasów	(1 117)	(298)
Zmiana stanu należności	(82 880)	54 672
Zmiana stanu zobowiązań krótkoterminowych, z wyjątkiem pożyczek i kredytów	41 156	(40 563)
Zmiana stanu rozliczeń aktywa i zobowiązań z tytułu kontraktów budowlanych	38 565	48 403
Zmiana stanu rozliczeń międzyokresowych	(5 400)	1 701
Zmiana stanu kapitału obrotowego	(5 397)	65 678

Zobowiązania z tytułu dostaw i usług oraz zobowiązania pozostałe obejmują przede wszystkim zobowiązania z tytułu dostaw i usług od podmiotów niepowiązanych, otrzymane zaliczki, zobowiązania z tytułu wynagrodzeń oraz zobowiązania z tytułu podatków. Zobowiązania z tytułu dostaw i usług ujmuje się początkowo w wartości godziwej (odpowiadającej wartości nominalnej), a na dzień bilansowy wycenia według zamortyzowanego kosztu. Zobowiązania z tytułu wynagrodzeń ujmuje się w wartości należnej za wykonaną pracę, naliczonej zgodnie z zawartymi umowami. Zobowiązania z tytułu podatków (w tym podatku od towarów i usług, podatku dochodowego od osób prawnych, podatku dochodowego od osób fizycznych) ujmuje się w wysokości kwoty wymagającej zapłaty przez Spółkę zgodnie z obowiązującymi i mającymi zastosowanie przepisami.

Jednostkowe sprawozdanie finansowe na 31 grudnia 2021 r. (w tys. zł, chyba że podano inaczej)

6. NOTY POZOSTAŁE 59

	Pozostałe korekty niepieniężne w sprawozdaniu z przepływów pieniężnych 01.2021-12.2021	Pozostałe korekty niepieniężne w sprawozdaniu z przepływów pieniężnych 01.2020-12.2020
Koszty sprzedaży akcji spółki zależnej	(14 105)	-
Pozostałe	(379)	(162)
Pozostałe korekty niepieniężne	(14 484)	(162)

6.10. STRUKTURA GRUPY

Udziały, akcje w jednostkach zależnych i współzależnych

Udziały, akcje w jednostkach zależnych i współzależnych wykazywane są według kosztu historycznego pomniejszonego o utworzone odpisy aktualizujące z tytułu utraty wartości.

Utrata wartości niefinansowych aktywów trwałych

Na każdy dzień kończący okres sprawozdawczy Spółka ocenia, czy istnieją jakiekolwiek przesłanki wskazujące na to, że mogła nastąpić utrata wartości któregoś ze składników aktywów. W razie stwierdzenia, że przesłanki takie zachodzą, lub w razie konieczności przeprowadzenia corocznego testu sprawdzającego, czy nastąpiła utrata wartości, Spółka dokonuje oszacowania wartości odzyskiwalnej danego składnika aktywów. Wartość odzyskiwalna składnika aktywów odpowiada wartości godziwej tego składnika aktywów lub ośrodka wypracowującego środki pieniężne, pomniejszonej o koszty sprzedaży lub wartości użytkowej, zależnie od tego, która z nich jest wyższa. Wartość tę ustala się dla poszczególnych aktywów, chyba że dany składnik aktywów nie generuje samodzielnie wpływów pieniężnych, które w większości są niezależne od tych, które są generowane przez inne aktywa lub grupy aktywów. Jeśli wartość bilansowa składnika aktywów jest wyższa niż jego wartość odzyskiwalna, ma miejsce utrata wartości i dokonuje się wówczas odpisu do ustalonej wartości odzyskiwalnej.# Jednostkowe sprawozdanie finansowe na 31 grudnia 2021 r. (w tys. zł, chyba że podano inaczej)

6. NOTY POZOSTAŁE

60 Struktura Grupy

Na dzień 31 grudnia 2021 r. w skład Grupy wchodzi Jednostka dominująca Erbud S.A. oraz jednostki zależne, konsolidowane metodą pełną oraz metodą praw własności.

Lp.	Nazwa jednostki	Siedziba	Zakres działalności	% udział w kapitale 2021	Wartość bilansowa udziałów 2021	% udział w kapitale 2020	Wartość bilansowa udziałów 2020
	Udziały posiadane bezpośrednio
1	Erbud International Sp. z o.o.(przejęta przez Erbud Operations Sp. z o.o.)	Toruń	Usługi budowlane	-	-	100,00%	50
2	ONDE S.A. (dawniej Przedsiębiorstwo Budownictwa Drogowo - Inżynieryjnego S.A.)	Toruń	Budownictwo drogowe	60,70%	40 267	90,00%	49 554
3	Erbud Operations Sp. z o.o.(przejęła Erbud International Sp. z o.o. - zmiana nazwy na Erbud International Sp. z o.o.)	Rzeszów	Usługi budowlane	100,00%	431	100,00%	381
4	Erbud Construction Sp. z o.o.	Toruń	Usługi budowlane	100,00%	-	100,00%	-
5	Erbud Industry Sp. z o.o.	Toruń	Usługi Inżynieryjne	100,00%	15 627	100,00%	15 627
6	MOD21 GmbH (dawniej GWI GmbH)	Dusseldorf, Niemcy	Usługi budowlane	100,00%	13 233	100,00%	13 233
7	Erbud Shared Services Sp. z o.o.	Warszawa	Usługi wsparcia	100,00%	12 000	100,00%	12 000
8	Erbud Holding GmbH	Dusseldorf, Niemcy	Usługi zarządzania	100,00%	21 162	100,00%	21 162
9	Hebud Sp. z o.o. w likwidacji	Mińsk, Białoruś	Usługi budowlane	100,00%	-	100,00%	-
10	Toruńska Sportowa w likwidacji Sp. z o.o.	Toruń	Usługi sportowe, rozrywkowe i rekreacyjne	39,00%	-	39,00%	-
11	JV WMER Matoc Poland Sp.z o.o	Warszawa	Usługi budowlane	50,00%	3	50,00%	3
12	JV PABC Sp. z o.o.	Warszawa	Usługi budowlane	100,00%	5	100,00%	5
13	MOD21 Sp. z o.o.	Ostaszewo	Budownictwo modułowe z drewna	100,00%	5	-	-
14	Sanssouci Karpacz Sp. z o.o.	Warszawa	Usługi budowlane	43,00%	2	-	-
	SUMA				102 735		112 015

W spółce zależnej ONDE SA, która prowadzi swoja działalność na terenie Polski w sektorze budownictwa drogowo- inżynieryjnego i budownictwa dla OZE występuję kapitał mniejszościowy (niekontrolujący), posiadający 39,3% udziałów. Istotne informacje finansowe Spółki ONDE SA prezentują się następująco:

ISTOTNE INFORMACJE FINANSOWE ONDE SA

Stan na 31.12.2021
Aktywa trwałe	118 663
Aktywa obrotowe	445 822
Zobowiązania długoterminowe	27 890
Zobowiązania krótkoterminowe	202 873
Przychody ze sprzedaży	1 216 638
Zysk netto	46 171

INFORMACJE FINANSOWE ONDE SA PRZYPADAJĄCE UDZIAŁOWCOM NIEKONTROLUJĄCYM

Stan na 31.12.2021
Zysk netto przypadający udziałowcom niekontrolującym	18 145
Wartość kapitału przypadającego udziałowcom niekontrolującym	131 152
Wypłacone dywidendy do udziałowców niekontrolujących	2 628

62 Udziały Jednostki Dominującej pośredniego szczebla (odpowiadający posiadanym prawom głosu)

Lp.	Nazwa jednostki	Siedziba	Zakres działalności	2021	2020
	Udziały posiadane pośrednio
1	Erbud Industry Centrum Sp. z o.o. (przejęcie Erbud Industry Pomorze Sp. Z o.o.)	Łódź	Usługi serwisowe w segmencie przemysłu	99,01%	99,01%
2	Erbud Industry Pomorze Sp. z o.o.(połączenie z Erbud Industry Centrum Sp. z o.o.)	Gdańsk	Usługi serwisowe w segmencie przemysłu	-	100,00%
3	Erbud Industry Południe Sp. z o.o.	Będzin	Usługi serwisowe w segmencie przemysłu	99,29%	99,29%
4	PDI Dusseldorf Malmedyerstrasse Ost GmbH	Dusseldorf, Niemcy	Usługi budowlane	43,35%	43,35%
5	PDI Dusseldorf Malmedyerstrasse West GmbH	Dusseldorf, Niemcy	Usługi budowlane	43,35%	43,35%
6	Erbud Beteiligungs GmbH	Dusseldorf, Niemcy	celowa	100,00%	100,00%
7	IVT Weiner + Reimann GmbH	Oberhausen, Niemcy	Usługi serwisowe w segmencie przemysłu	100,00%	100,00%
8	IVT Menzenbach GmbH	Oberhausen, Niemcy	Usługi serwisowe w segmencie przemysłu	100,00%	100,00%
9	PflegeQuatier Düren GmbH	Dusseldorf, Niemcy	Usługi budowlane	43,35%	43,35%
10	WTL20 Sp. z o.o.	Warszawa	Odnawialne źródła energii	100,00%	0,00%
11	WTL40 Sp. z o.o.	Warszawa	Odnawialne źródła energii	100,00%	0,00%
12	WTL80 Sp. z o.o.	Warszawa	Odnawialne źródła energii	100,00%	0,00%
13	WTL100 Sp. z o.o.	Warszawa	Odnawialne źródła energii	100,00%	0,00%
14	WTL120 Sp. z o.o.	Warszawa	Odnawialne źródła energii	100,00%	0,00%
15	WTL130 Sp. z o.o.	Warszawa	Odnawialne źródła energii	100,00%	0,00%
16	WTL140 Sp. z o.o.	Warszawa	Odnawialne źródła energii	100,00%	0,00%
17	WTL150 Sp. z o.o.	Warszawa	Odnawialne źródła energii	100,00%	0,00%
18	WTL160 Sp. z o.o.	Warszawa	Odnawialne źródła energii	100,00%	0,00%
19	WTL170 Sp. z o.o.	Warszawa	Odnawialne źródła energii	100,00%	0,00%
20	IDE Projekt Sp. z o.o.	Toruń	Usługi projektowania w segmencie OZE	100,00%	0,00%
21	Satchwell Polska Toruń Sp. z o.o.	Toruń	Usługi serwisowe w segmencie przemysłu	100,00%	0,00%
22	Azuryt 6 Investments Sp. z o.o.	Łódź	Odnawialne źródła energii	50,00%	0,00%
23	Cyranka Sp. z o.o.	Warszawa	Odnawialne źródła energii	100,00%	0,00%
24	Elektrownia DEPVPL Sp. z o.o.	Szczecin	Odnawialne źródła energii	50,00%	0,00%
25	KWE Sp. z o.o.	Szczecin	Odnawialne źródła energii	50,00%	0,00%
26	IKR GmbH	Bitterfeld - Wolfen	Usługi serwisowe w segmencie przemysłu	100,00%	0,00%
27	WTL270 Sp. z o.o.	Toruń	Odnawialne źródła energii	100,00%	0,00%
28	WTL210 Sp. z o.o.	Warszawa	Odnawialne źródła energii	100,00%	0,00%
29	WTL50 Sp. z o.o.	Warszawa	Odnawialne źródła energii	100,00%	0,00%
30	Park Słoneczny Ciechanów Sp. z o.o.	Toruń	Odnawialne źródła energii	100,00%	0,00%
31	Park Lewałd Sp. z o.o.	Toruń	Odnawialne źródła energii	100,00%	0,00%
32	FW Gumienice Sp. z o.o.	Toruń	Odnawialne źródła energii	100,00%	0,00%
33	Farma Wiatrowa Szybowice Sp. z o.o.	Warszawa	Odnawialne źródła energii	50,00%	0,00%

63

Poniżej zaprezentowano wartość bilansową udziałów i akcji w jednostkach zależnych i współkontrolowanych:

	31-12-2021	31-12-2020
Erbud International Sp. z o.o.(przejety przez Erbud Operations)	-	50
ONDE SA (dawne:'Przedsiębiorstwo Budownictwa Drogowo - Inżynieryjnego S.A.)	40 266	49 554
Erbud Operations Sp. z o.o.(przejął Erbud International i zmienił nazwę na Erbud International)	431	381
Erbud Industry Sp. z o.o.	15 627	15 627
MOD21 GmbH	13 233	13 233
Erbud Shared Services Sp. z o.o.	12 000	12 000
Erbud Holding GmbH	21 162	21 162
JV WMER Matoc Poland Sp.z o.o	3	3
JV PABC Sp. z o.o.	5	5
MOD21 Sp. z o.o.	5	-
Sanssouci Karpacz Sp. z o.o.	3	-
SUMA	102 735	112 015

Na dzień 31.12.2021 r. nie wystąpiły przesłanki do rozpoznania utraty wartości przez udziały i akcje w jednostkach zależnych i stowarzyszonych.

6.11. TRANSAKCJE Z PODMIOTAMI POWIĄZANYMI

Transakcje z podmiotami powiązanymi

Poniższe tabele przedstawiają łączne kwoty transakcji zawartych przez Spółkę z podmiotami powiązanymi w ramach Grupy Erbud S.A. za okres zakończony dnia 31 grudnia 2021 roku oraz za okres zakończony dnia 31 grudnia 2020 roku.

	2021	2020
	Spółki zależne w Grupie Erbud	Inna relacja
Należności z tytułu dostaw i usług	24 598	2 680
Nota 5.1.2. Udzielone pożyczki	24 799	4 947
Nota 6.8. Zobowiązania z tytułu dostaw i usług	7 119	-
Przychody ze sprzedaży	123 178	12 488
Przychody z tytułu odsetek od pożyczek	628	383
Zakup dóbr i usług	35 013	-

64

Na dzień przekazania niniejszego sprawozdania finansowego członkowie Zarządu oraz prokurenci nie posiadają żadnych świadczeń opartych na akcjach.

Transakcje z kluczowymi członkami kadry kierowniczej

Wynagrodzenie naliczone za rok obrotowy członkom Zarządu oraz członkom Rady Nadzorczej otrzymane od ERBUD S.A. zaprezentowano w poniższej tabeli:

	2021	2020
Zarząd Krótkoterminowe świadczenia pracownicze (wynagrodzenia)	16 451	8 007
Rada Nadzorcza Krótkoterminowe świadczenia pracownicze (wynagrodzenia)	432	351
Razem	16 883	8 358

Na poszczególne dni bilansowe osoby zarządzające (członkowie Zarządu oraz Rady Nadzorczej) posiadały następującą liczbę akcji (wszystkie akcje są akcjami zwykłymi):

Akcjonariusz	Liczba akcji/głosów 2021	% udziału w kapitale zakładowym w głosach na WZA 2021	Liczba akcji/głosów 2020	% udziału w kapitale zakładowym w głosach na WZA 2020
Dariusz Grzeszczak	728 787	5,88%	747 654	6,04%
Jacek Leczkowski	5 112	0,04%	5 174	0,04%
Agnieszka Głowacka	3 938	0,03%	3 938	0,03%
Albert Durr	13 840	0,11%	27 508	0,22%
Razem	751 677	6,06%	784 274	6,33%

Na dzień przekazania niniejszych sprawozdań finansowych członkowie Zarządu oraz prokurenci nie posiadają żadnych świadczeń opartych na akcjach.

ZDARZENIA PO ZAKOŃCZENIU OKRESU SPRAWOZDAWCZEGO

Dnia 3 stycznia 2022 r. Spółka wpłaciła kaucję w wysokości 10 mln złotych do Invest Line E S.A. na mocy umowy zawartej 29.12.2021 r. Kaucja służy zabezpieczeniu realizacji przez ERBUD zobowiązania do zawarcia umowy najmu. Erbud jest zainteresowana najmem pomieszczeń biurowych oraz biurowo-usługowych na terenie miasta Torunia o powierzchni użytkowej nie mniejszej niż PUU: 5.000 mkw., natomiast Invest Line prowadzi działalność w zakresie doradztwa oraz pośrednictwa w obrocie nieruchomościami oraz w wynajmie powierzchni komercyjnych.

Dnia 18 lutego 2022r.# ERBUD SA

ERBUD SA podpisała w formie aktu Notarialnego przedwstępną umowę zakupu niezabudowanej nieruchomości gruntowej będącej w użytkowaniu wieczystym o łącznej powierzchni 2.3013 ha. Nieruchomość znajduje się w Toruniu. Cena transakcji wynosi 20 200 000,00 złotych netto. Planowana data podpisania Umowy Przyrzeczonej Sprzedaży planowana jest na 15 listopada 2022 r. Dnia 4 marca 2022 r. została podpisana umowa pożyczki pomiędzy ERBUD SA (pożyczkodawca), a Erbud International Sp. z o.o. z siedzibą w Dusseldorfie (pożyczkobiorca). Przedmiotem umowy jest udzielenie krótkoterminowej pożyczki środków pieniężnych w wysokości 2 500 000 EUR z terminem spłaty do dnia 4 kwietnia 2022 r. Jednostkowe sprawozdanie finansowe na 31 grudnia 2021 r. (w tys. zł, chyba że podano inaczej)

6. NOTY POZOSTAŁE

65

Dnia 24 lutego 2022 r. w Ukrainie wybuchła wojna. Trudno jednoznacznie skwantyfikować jaki wpływ wywrze konflikt spowodowany przez Rosję na działalność Spółki. Początkowa panika na wszystkich rynkach z przełomu lutego i marca zaczęła wytracać tempo już po 15 marca 2022 r. Bez względu na finał tego konfliktu gospodarcza mapa świata ulegnie zmianie. Embargo nałożone na Rosję i Białoruś znacznie zmienią sytuację handlową. Spółka nie ma żadnych bezpośrednich kontaktów handlowych z firm z tego obszaru. Nie posiada tam też żadnych aktywów. Spółka przekazała pomoc finansową uchodźcom z Ukrainy. Zarząd ERBUD S.A. monitoruje na bieżąco sytuację związana z dostępnością i cenami surowców. Dokonano rewizji budżetu pod kątem wydatków, które można przesunąć na dalsze okresy lub całkowicie z nich zrezygnować. Rozpoczęto rozmowy ze Zleceniodawcami pod kątem zmiany wynagrodzenia. Posiadany portfel zamówień pozwala na bardzo selektywne podejście do ofertowania. Ostatnie wydarzenia rozgrywające się półtora miesiąca przed publikacją sprawozdania finansowego za rok 2021 pokazały, że ryzyk określanych mianem „czarnych łabędzi” nie jesteśmy w stanie przewidzieć i trudno się przed nimi zabezpieczyć w 100%. Konflikt wojenny za wschodnią granica pokazał, że decyzja jednego człowieka może zdestabilizować gospodarkę niemal na całym świecie. Po inwazji Rosji na Ukrainę cały świat stanął w obliczu kryzysu paliwowego, słabły giełdy i waluty krajów ościennych w tym Polski. Ceny surowców i ich dostępność stały się dużo większym problem w branży budowlanej niż zagrożenia związane z COVID19. Erbud zawsze upatrywał swojego rozwoju w zachodniej Europie, a szczególnie w Niemczech. Wszelkie zakusy wejścia na rynki wschodnie postrzegane czasami jako rynki wschodzące były jednak przez Zarząd oceniane negatywnie. Na dzień publikacji sprawozdania w Grupie jest zatrudnionych bezpośrednio 51 pracowników z Ukrainy na 3 tys. osób zatrudnionych w ogóle. Na placach budów pracuje około 1300 osób z Ukrainy będących pracownikami firm podwykonawczych. Od chwili wybuchu konfliktu około 100 pracowników naszych podwykonawców wróciło do Ukrainy Większość z tych osób od lat przebywa w Polsce i posiada karty Polaka. Wojna spowodowała konieczność ściągnięcia przez nich rodzin, które zostały objęte pomocą Fundacji im. Eryka Grzeszczaka Wspólne Wyzwanie. Grupa przeznaczyła na ten cel 1,5 mln zł. Zarząd na bieżąco monitoruje wpływ sytuacji polityczno-gospodarczej w Ukrainie i w Rosji oraz w Białorusi na działalność Spółki ERBUD. Od ponad roku mamy do czynienia ze wzrostem cen materiałów budowlanych i robocizny na rynku polskim. Ze względu na fakt, że ERBUD nie realizuje kontraktów długoterminowych można na bieżąco uwzględniać ryzyka wzrostu cen materiałów w kalkulacjach lub korzystać w przypadku kontraktów publicznych z klauzul waloryzacyjnych. Bardzo dobre relacje ze zleceniodawcami, dywersyfikacja działalności zarówno pod kątem geograficznym jak i segmentowym zmniejszają negatywne skutki szoku cenowego spowodowanego konfliktem w Ukrainie.

Jednostkowe sprawozdanie finansowe na 31 grudnia 2021 r. (w tys. zł, chyba że podano inaczej)

66

Podpisy Członków Zarządu

Warszawa, 04 kwietnia 2022 roku

Dariusz Grzeszczak /Prezes Zarządu/
Agnieszka Głowacka /Wiceprezes Zarządu/
Jacek Leczkowski /Wiceprezes Zarządu/
Radosław Górski /Członek Zarządu/