Green Earth Group NV — Annual Report 2018

May 9, 2019

INHOUDSOPGAVE

DGB GROUP IN BEELD	3
1. BESTUURSVERSLAG	4
Voorwoord	4
Onze organisatie	8
Organisatiestructuur	9
Samenstelling bestuur	10
Segment energie	11
Segment dierhouder software	13
Achtergrond DGB Group	18
Maatschappelijk verantwoord ondernemen	19
Duurzaamheid zit in ons DNA	21
Certificeringen, keurmerken & energievergunningen	23
Langetermijnwaardecreatie	26
Visie	26
Missie	26
Kernwaarden	27
Strategie	28
Waardecreatiemodel	29
Onze markten	30
Onze klanten	31
Onze mensen	32
Onze aandeelhouders	34
Kerncijfers	36
2. CORPORATE GOVERNANCE	39
Corporate Governance Code	39
Naleving Corporate Governance Code	43
Risicomanagement	44
Remuneratierapport	51
Verantwoording toezicht niet-uitvoerend bestuurder	52
3. JAARREKENING	55
Geconsolideerde jaarrekening	55
Enkelvoudige jaarrekening	103
4. OVERIGE INFORMATIE	113
Statutaire winstbestemming	113
Controleverklaring van de onafhankelijke accountant	114
Bestuursverklaring	126
Begrippenlijst	127
Contact	130
Colofon	130
Disclaimer	130

DGB GROUP IN BEELD

Bruto-omzet € 27.654 (2017: € 27.355) Nettowinst € 433 (2017: -/- € 895) Brutomarge 3 2,5 2 1,5 1 0,5 0 -0,5 2016 2017 2018 EBITDA 2016 2017 2018 6 5 4 3 2 1 0 € 5.984 € 1.669 Organisatie

54% Man 46% Vrouw

Energie

60.000 zonnepanelen afgelopen 3 jaar geïnstalleerd (ESN)

40.000 woningen groene stroom bijdrage (DGB Energie)

70.000 ton CO2 reductie van de uitstoot 2018

3,5 MILJOEN bomen besparing CO2 -uitstoot

Dierhouder software

2.000 boeren gebruikers van software DGB Group

6.500 dierenartsen en paraveterinairen gebruikers van software DGB Group

6 MILJOEN varkens worden jaarlijks geïnspecteerd

3 DGB Group Jaarverslag 2018

1. BESTUURSVERSLAG VOORWOORD

Terugblikkend op 2018 kunnen wij met trots zeggen dat wij onze doelstellingen hebben gerealiseerd. In 2018 hebben we goede voortgang geboekt. De opgaande lijn van het tweede halfjaar van 2017 heeft zich in 2018 voortgezet. De omzet en het resultaat zijn gestegen in lijn met de gestelde doelen.

Resultaten boven verwachting

De bruto-omzet inclusief energiebelastingen is gestegen tot € 27,6 miljoen en de netto-omzet is gestegen tot € 15,6 miljoen in 2018. De brutomarge is gestegen met € 2,8 miljoen tot € 6,0 miljoen in 2018. De personeelskosten zijn gestegen met € 1,1 miljoen tot € 2,9 miljoen in 2018. Het aantrekken, opleiden en behouden van getalenteerde en bekwame werknemers is van belang voor ons succes en de continuïteit van onze organisatie. Het bedrijfsresultaat voor afschrijvingen (EBITDA) is door bovenstaande ontwikkelingen zodoende verbeterd met € 1,8 miljoen naar € 1,7 miljoen.

Succesvolle integratie overgenomen bedrijven

Daarnaast stond 2018 voor de DGB Group in het teken van de integratie van de bedrijven die in 2017 zijn overgenomen. Er is hard gewerkt om de interne bedrijfsprocessen van de overgenomen bedrijven efficiënter en effectiever in te richten. Het fundament is gelegd voor de verdere groei van onze organisatie.

Het afgelopen jaar was voor ons een overgangsjaar. Na een roerige periode hebben we in 2018 onze bedrijfsvoering versterkt. We hebben de organisatie toekomstbestendig gestructureerd, de juridische structuren geborgd na de acquisities en verder gebouwd aan het team. Dit om met ingang van 2019 een solide basis te hebben voor verdere groei van de onderneming en van het bedrijfsresultaat. Deze herstructurering heeft bijgedragen aan meer synergie binnen de bedrijfsprocessen van de werkmaatschappijen.

We hebben ons in 2018 verder kunnen focussen op innovatie op het gebied van softwareontwikkeling. Dit is onder andere gerealiseerd middels het aantrekken van talentvolle softwareontwikkelaars die een waardevolle bijdrage leveren aan de organisatie. Deze investering in softwareontwikkeling heeft ertoe geleid dat er een uitbreiding heeft plaatsgevonden van de verschillende applicaties die binnen de DGB Group worden aangeboden: van applicaties voor de agrarische sector en veterinaire sector naar applicaties waarmee de gehele dierhouderij in Nederland, inclusief gezelschapsdieren, bediend kunnen worden.

Hiermee is tevens het potentiële klantenbestand aanzienlijk vergroot. Ook is er hard gewerkt om de relatie met klanten verder te versterken. Zo hebben we onder andere geïnvesteerd in het aantrekken van dierenartsen en extra paraveterinairen zodat wij onze veterinaire klanten beter kunnen ondersteunen. Daarnaast is er verder geïnnoveerd op het gebied van veterinaire softwareontwikkeling.

Duurzame groei & strategie

Voor ons is het realiseren van duurzame groei één van de belangrijkste prioriteiten. Er is meer geïnvesteerd in duurzaamheid en we zijn actief bezig met de implementatie van de energietransitie. Zo is één van de werkmaatschappijen, Energieservice Bedrijf Nederland (ESN), inmiddels in staat volledig energie neutrale systemen aan te bieden en te installeren. Denk hierbij aan pelletketels, pelletkachels, infrarood panelen, heat pipes en zonnepanelen. Er wordt veel aandacht geschonken aan (bij-)scholing van de installateurs. ESN is dan ook gecertificeerd voor de hoogste kwaliteitskeurmerken die in Nederland gelden en is servicepartner van de meest prominente leveranciers en fabrikanten in de sector.

Langetermijnwaardecreatie

Bij de energietak is voorts een langetermijnstrategie ingebouwd die bijdraagt aan de langetermijnwaardecreatie. Door een verandering in de strategie van in- en verkoop van energie is er meer stabiliteit en continuïteit gecreëerd.

2018 heeft verder in het teken gestaan van een uitbreiding van de nauwe samenwerking met verschillende overheden zoals het Ministerie van Economische Zaken, Ministerie van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit en de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland.

In 2018 hebben we onze organisatiestructuur aangepast aan onze strategie. We hebben de stap gezet om niet alleen aan de professionele dierhouder softwareoplossingen te leveren, maar ons technologieplatform ook open te stellen voor particuliere diereneigenaren, dierenartsen, dierklinieken en andere partijen in de particuliere diersector. In de toekomst willen we ons portfolio verder verbreden door ook andere softwareproducten en -diensten daaraan toe te voegen.

De continue aandacht voor interne bedrijfsprocessen, verdergaande softwareinnovatie en investering in talent heeft ons klaargestoomd voor verdere groei en ontwikkeling. We zien de toekomst van DGB Group met veel vertrouwen tegemoet en zijn klaar voor verdere groei.

Raad van Bestuur

ONZE ORGANISATIE

De DGB Group kenmerkt zich als agritech specialist. Wij ontwikkelen en leveren softwareoplossingen aan agri-ondernemers, inspecteren en certificeren agri-bedrijven en leveren daarnaast duurzame energie en energiesystemen. Onze wortels gaan terug naar het boerenbedrijf en samen met onze stakeholders werken we eraan om een duurzaam verschil te maken in de omgeving waarin we werken. Met onze oplossingen sluiten we niet alleen aan bij de behoeften van onze klanten, maar ook bij die van overheden, bedrijfschappen en brancheverenigingen, bijvoorbeeld om tot individuele dierregistratie of dossiervorming per dier te komen.

We bieden een gebruiksvriendelijk en schaalbaar technologieplatform waarop gebruikers, vooral agri-ondernemers, kunnen inloggen. Hiermee richten we ons op het uitbouwen van ons bestaande portfolio van bedrijven. Met een duidelijke 'buy-and-build' strategie willen we ons technologieplatform versterken, zowel nationaal als internationaal. We stellen langetermijnwaardecreatie centraal en onderschrijven de principes van maatschappelijk verantwoord ondernemen.

We zijn transparant in wat we doen en streven ethisch gedrag na, met respect voor de belangen van al onze stakeholders en voor wet- en regelgeving. In de komende jaren willen we meer focus aanbrengen op de duurzaamheidsthema's die aansluiten bij de onderwerpen waar we de meeste maatschappelijke waarde kunnen creëren. We nemen onze verantwoordelijkheid én leggen verantwoording af, onder meer in dit jaarverslag.

Het bestuur van DGB Group bestaat uit ondernemers die nauw verbonden zijn met het bedrijf, een belangrijke rol hebben gespeeld bij het ontstaan van de onderneming en bij de ontwikkeling van de visie van de DGB Group. In het bestuur zitten geen managers van buiten, maar aandeelhouders met hart voor de onderneming die zich hebben gecommitteerd aan de implementatie van de strategie. Aandeelhouders weten zich daarom verzekerd van een stabiel bestuur.

ORGANISATIESTRUCTUUR

DGB Group N.V. is een naamloze vennootschap, opgericht naar Nederlands recht. De vennootschap wordt bestuurd door een Raad van Bestuur, bestaande uit uitvoerend en niet-uitvoerend bestuurders. Daarmee maakt de vennootschap vanaf 8 januari 2018 gebruik van een monistisch bestuursmodel, waarin de niet-uitvoerend bestuurder toezicht houdt op de uitvoerend bestuurders. De vennootschap functioneert als houdstermaatschappij van de tot de ondernemingsgroep behorende ondernemingen. Tenzij anders aangegeven houdt DGB Group N.V. een belang van 100% in haar groepsmaatschappijen en is haar zeggenschap gelijk aan dit belang. DGB Group N.V. onderkent de operationele segmenten Energie en Dierhouder software.

Commerciële structuur

De DGB Group is een verzameling (conglomeraat) van verschillende bedrijven die gebruik maken van zeer geavanceerde software en veelal gericht zijn op de agrarische sector, veterinaire sector en de algehele dierhouderij in Nederland. De DGB Group is commercieel onder te verdelen in 2 hoofdactiviteiten: een energietak en een tak met software voor dierhouders, met onderling grote synergievoordelen.

De commerciële structuur is als volgt visueel weer te geven:

DeGroSolutions

SAMENSTELLING BESTUUR

M.G.J. (Mark) Logtenberg Niet-uitvoerend bestuurder

Nationaliteit: Nederlands Benoemingstermijn: 2017-2021

R.A.J. (Raymond) van Riele Uitvoerend bestuurder

Nationaliteit: Nederlands Benoemingstermijn: 2017-2021

J.P.B. (Leo) Verheijen Uitvoerend bestuurder

Nationaliteit: Nederlands Benoemingstermijn: 2017-2021

SEGMENT ENERGIE

Het segment Energie bestaat uit Energy B.V. (in de energietak actief met het onderliggende bedrijf DGB Energie B.V.) en Renewables B.V. (in de energietak actief met de onderliggende bedrijven Agri Solar B.V. en Energie Service Nederland B.V.; ESN). Het segment Energie richt zich op de in- en verkoop van gas, elektriciteit, zonnepanelen en andere duurzame energiesystemen.

DGB Energie is van oorsprong een leverancier van duurzame energie. De energie wordt veelal ingekocht bij agrariërs zelf.

DGB Energie is een betrouwbare partner voor particulieren, het MKB en de agrarische sector. DGB Energie levert gas en groene stroom aan haar klanten. Kenmerken van de dienstverlening zijn een persoonlijke benadering, kennis van de markt en transparantie.

De geleverde energie wordt gedeeltelijk ingekocht in de regio, wat het oer-Hollandse karakter van de onderneming versterkt.

Agri Solar levert duurzame energiesystemen aan particulieren, het MKB en de agrarische sector. Met de systemen van Agri Solar kunnen klanten energieneutraal worden.

Talloze klanten door heel Nederland zijn de afgelopen jaren voorzien van een zonnepanelensysteem waarmee het eigen elektrische energieverbruik opgewekt kan worden. Agri Solar werkt met kwalitatief zeer hoogwaardige zonnepanelen die geïnstalleerd worden door betrouwbare installatiepartners. Middels systemen met bijvoorbeeld warmtepompen, pelletkachels, pelletketels, infraroodpanelen en heatpipes kunnen klanten het energieverbruik verlagen, zodat ze volledig duurzaam en zelfvoorzienend zijn in het energieverbruik.

In overleg met klanten bekijken de adviseurs van Agri Solar hoe bij elk systeem het hoogste rendement bereikt kan worden inclusief een korte terugverdientijd en jarenlang profijt van zelfopgewekte duurzame energie.

ESN is gespecialiseerd in duurzame energievraagstukken. De activiteiten bestaan uit energie advies- en verkoopwerkzaamheden, constructiewerkzaamheden en montage- en installatiewerkzaamheden.

De adviseurs van ESN staan bekend om de expertise en brede kennis van duurzame energiesystemen. Door middel van de installatie van zonnepanelen, warmtepompen, pelletkachels, pelletketels, infraroodpanelen en heatpipes worden gebouwen energieneutraal gemaakt.

De constructeurs van ESN hebben de afgelopen jaren vele agrarische gebouwen en kantoorpanden verbouwd. De constructie van deze gebouwen wordt zodanig aangepast dat de daken geschikt zijn voor een duurzaam energiesysteem.

ESN is een Zonnekeur installateur en een KvINL erkend installatiebedrijf op het gebied van Zonnestroom. Daarnaast zijn de installateurs van ESN onder andere gecertificeerd in het aansluiten en inspecteren van elektrische installaties, het veilig werken op hoogte en het veilig werken met een hoogwerker.

Kwaliteit en veiligheid wordt bij elke installatie gegarandeerd dankzij de behaalde kwaliteits- en veiligheidscertificaten, continue kwaliteitswaarborging bij de werkzaamheden en het werken met schakelbevoegdheid van medewerkers.

"Ik kijk ook vooral naar de CO2 reductie van de zonnepanelen. Het moet toch allemaal duurzaam en daar moet het wel naartoe in de toekomst!"

Melkveehouder Ottink

SEGMENT DIERHOUDER SOFTWARE

In de agrarische sector, veterinaire sector en dierhouderij ontwikkelen en vermarkten De Groene Belangenbehartiger B.V. (DGB), VIVA Veterinary B.V. en DeGroSolutions B.V. en hun onderliggende ondernemingen producten die aansluiten bij de vraag van (potentiële) klanten. Iedere professionele en particuliere dierhouder in Nederland kan producten afnemen ten behoeve van zijn dieren en iedere dierenarts kan producten afnemen ten behoeve van zijn praktijk.

Dierhouders dienen aan steeds meer wet- en regelgeving te voldoen. Daarom zijn een aantal producten het gevolg van deze wet- en regelgeving, waarbij de aangeboden producten klantgerichtheid centraal stellen. Steeds vaker willen dierhouders zelf de registraties van hun dieren en de dossiers kunnen inzien en beheren. De softwaretak in de dierhouderij maakt het met zijn slimme oplossingen voor iedere dierhouder gemakkelijk om alle registraties van zijn dier centraal te beheren.

DGB ontwikkelt keurmerken voor bedrijven en organisaties om het dierwelzijn, de diergezondheid en de voedselveiligheid te waarborgen. DGB heeft onder andere keurmerken voor runderen, schapen, geiten, konijnen, paarden en varkens. Daarnaast zijn er ook keurmerken in ontwikkeling voor honden en katten. DGB ontwikkelt deze keurmerken ten behoeve van haar klanten, maar kan deze ook ontwikkelen vanuit een verwachte marktvraag.

De keurmerken van DGB zijn bij veehouders en ketenpartijen bekend onder de naam IKB Nederland. IKB staat voor Integrale Keten Beheersing. Het IKB-reglement bevat naast alle van toepassing zijnde wet- en regelgeving ook bovenwettelijke voorschriften die zien op de waarborging van de kwaliteit van producten. DGB verwacht de komende jaren een verdergaande vraag naar waarborging op het gebied van het dierwelzijn, de diergezondheid en de voedselveiligheid. Dit onder andere door een toenemende vraag vanuit haar relaties uit de markt, de politiek en de ministeries van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit (LNV).

"IKB, energie en de zonnepanelen, alles loopt via DGB. Bevalt gewoon goed!"

Melkveehouder en varkenshouder Ten Brummelaar

"We maken ook veelvuldig gebruik van de eigen inlog. Mooi makkelijk en ook handig en overzichtelijk!"

Varkenshouder Boerrigter

Producert is een certificeringsinstelling (CI), gericht op het inspecteren en certificeren van bedrijven in de agrarische- en voedselproducerende sector die een bepaald kwaliteitskeurmerk wensen te dragen. Middels inspecties en certificeringen waarborgt Producert dat dierhouders voldoen aan de voorwaarden van de betreffende reglementen die het dierwelzijn, de diergezondheid en de voedselveiligheid tot doel hebben. Inspecties kunnen, afhankelijk van het gewenste kwaliteitskeurmerk en het reglement, onaangekondigd of aangekondigd worden uitgevoerd. Indien deelnemers zich aan de gestelde voorwaarden houden, kent de afdeling Certificering een certificaat toe voor het gewenste kwaliteitskeurmerk aan de betreffende deelnemer.

Producert voert een aantal van de keurmerken uit onder accreditatie voor de normen EN ISO/ IEC 17020:2012 en EN ISO/IEC 17065:2012. Deze externe controle door de Raad van Accreditatie (RvA; de nationale accreditatieinstantie van Nederland) waarborgt de onpartijdigheid en onafhankelijkheid van Producert en geeft een hoge kwaliteitsgarantie aan de deelnemers. Door steeds grotere aandacht voor het welzijn van dieren ontstaat er een groeiende vraag naar inspectie en certificering van landbouwhuisdieren, paarden en gezelschapsdieren.

Producert maakt zich sterk voor software gedreven toepassingen. Haar software maakt het mogelijk om naast fysieke inspecties ook deskinspecties uit te voeren op het gebruik van diergeneesmiddelen of de registratie en identificatie van dieren. Door deze software gedreven toepassing heeft Producert real-time inzage in deze materie.

Daarnaast houdt Producert zich ook bezig met de ontwikkeling van digitale dierpaspoorten en chipregistratie. Hiervoor werkt Producert nauw samen met het ministerie van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit. Een voorbeeld hiervan is de ontwikkeling van het digitaal Paardenpaspoort. Door slimme digitale koppelingen te maken bij de registraties ontstaat een veel betere borging dan het huidige papieren paspoort met inlegvellen die fraudegevoelig zijn gebleken. Ook dit initiatief zal een lastenverlichting voor de dierhouder met zich brengen en zorgen voor een goede borging van de paspoorten in een landelijk erkende database.

DGBase specialiseert zich in de steeds verdergaande digitalisering van databanken in het bedrijfsleven en bij de overheid. Dierhouders stellen steeds meer eisen aan hun dieren en de registratie ervan. Ook het Ministerie van LNV stelt steeds meer eisen aan de beheerders van deze databanken voor de identificatie en registratie van dieren. Zo is voor de registratie van het gebruik en de levering van antibiotica vereist dat dit wordt vastgelegd door specifiek ontwikkelde databanken en beheersystemen die aan nauwgezette wettelijke voorwaarden dienen te voldoen. De bedrijven die hieraan voldoen worden door het ministerie van LNV aangewezen.

DGBase is door RVO, in opdracht van het ministerie van LNV, aangewezen als databank voor de registratie van antibioticagebruik voor runderen, vleeskalveren, varkens en konijnen. Voor schapen, geiten, paarden en gezelschapsdieren bestaat deze verplichting nog niet. DGBase verwacht dat dit in de toekomst zal aansluiten op de bestaande registratieverplichtingen. Voor paarden gelden al een aantal verplichtingen ten aanzien van de registratie van antibioticagebruik. Hierin verwacht DGBase de komende jaren meer ontwikkelingen. Naast de aanwijzing voor

"Het is overzichtelijk, transparant en erg handig"

B. Loman

de registratie van antibioticagebruik door het ministerie van LNV is DGBase tevens aangewezen als databank voor de registratie van de verblijfsplaatsen van verschillende diersoorten. Zo is de databank IKB Nederland van DGBase aangewezen als databank voor de registratie van varkens en heeft DGBase zelf volgsystemen ontwikkeld voor de registratie van dieren, de verblijfslocatie van het dier en het vastleggen van het eigendom van dieren. Ook voor de registratie van honden en katten is een ontwikkeling gaande om dit op de juiste manier vast te leggen. DGBase is in overleg met het ministerie van LNV om hiervoor een modern, toekomstbestendig softwaresysteem te ontwikkelen. Iedere houder van een hond of een kat kan dan zijn dier correct registreren en identificeren.

"Naast de link die DGB heeft met de agrarische sector, vinden we het persoonlijk contact ook erg belangrijk!"

Kalver- en varkenshouder Woltink-Veldink

De aangewezen databanken die DGBase heeft ontwikkeld zijn robuust opgezet volgens protocollen van het ministerie van LNV, waardoor het mogelijk is om de databanken voor meerdere diersoorten geschikt te maken.

De software VIVA Online van VIVA Veterinary (voorheen Corilus Veterinary) biedt de modernste praktijkmanagementsoftware aan dierenartsenpraktijken. Dierenartsen gebruiken VIVA Online om hun klanten te voorzien van een deskundig dossier over de gezondheid van hun dieren. VIVA Online is geschikt voor alle soorten dierenartsenpraktijken en is gericht op alle diersoorten: landbouwhuisdieren, paarden en gezelschapsdieren.

Naast de software voor de Nederlandse veterinaire markt zal de software verder ontwikkeld worden zodat de VIVA Online cloud-based software ook op de internationale markt kan worden aangeboden. Het bedrijf CV België BVBA ontwikkelt reeds middels de praktijkmanagementsoftware Cinnaber het softwarepakket voor de Belgische markt. Door de verregaande (veterinaire) software expertise zijn er uitgebreide mogelijkheden voor dierenartsenpraktijken om medische dossiers van onder andere honden, katten of paarden aan hun klanten beschikbaar te stellen en om de geschiedenis van behandelingen goed te kunnen monitoren.

Op dierenartsen en dierenhouders rusten voor verschillende diersoorten wettelijke verplichtingen voor de registratie van antibioticagebruik in door de overheid aangewezen databanken. Deze registratie aan RVO wordt door VIVA Online uitgevoerd. Daarbij worden de bedrijfsgezondheidsplannen en bedrijfsbehandelplannen voor de dieren en de (verplichte) één-op-één-relaties tussen de dierhouder en dierenarts vastgelegd in deze databanken. Op deze wijze is de software van VIVA Veterinary voor dierenartsen een goed en efficiënt instrument om dierhouders te voorzien van diergezondheidsinformatie over hun dieren.

Daarnaast maakt de Online Agenda module van VIVA Online het mogelijk dat dierhouders te allen tijde en waar dan ook online een afspraak kunnen maken met de dierenarts van hun dier. Ook kunnen dierhouders in VIVA Online een zorgplan afsluiten waarmee ze met een abonnement hun dier kunnen verzekeren van optimale zorg. De VIVA Online software is bovendien geschikt voor slimme koppelingen met diverse bloedanalyse-, röntgen- en laboratoriumapparatuur die door dierenartsen wordt gebruikt en er zijn diverse beheer- en analysetools beschikbaar per klant, dier en locatie.

"De software werkt gewoon fenomenaal!"

Dierenartsenpraktijk Reduzum-Grou

De algemene verwachting is dat de komende jaren de integratie van identificatie- registratieen diergezondheidsinformatie tussen dierhouders, het bedrijfsleven en de overheid steeds meer centraal komt te staan, waarbij VIVA Veterinary bij de verdere ontwikkeling van haar software hierop anticipeert.

Argus verzorgt de juridische advisering aan de bedrijven binnen de DGB Group en bestaat uit een team van juristen dat snel kan schakelen en kennis heeft van de dierhouderij en de dierhouder software. Argus ondersteunt de bedrijven in de DGB Group met het maken van de juiste keuzes.

Argus heeft specialistische kennis van privacywet- en regelgeving, onder andere de Algemene Verordening Gegevensbescherming (hierna: AVG). Hierdoor kan Argus middels de noodzakelijke machtigingsstructuren en in overeenstemming met de geldende wetgeving advies uitbrengen over de integratie van systemen en informatie van dierhouders.

Argus heeft voor de bedrijven binnen de DGB Group de implementatie van de AVG uitgevoerd en hecht veel waarde aan een correct uitgevoerde machtigingsstructuur voor onder andere de dierhouders. Zo kan de bescherming van persoonsgegevens optimaal gewaarborgd worden.

De incasso afdeling van Argus bestaat uit gespecialiseerde professionals die weten hoe ze een incassogesprek met klanten aan moeten gaan. De juristen van Argus bieden desgewenst ook bijstand bij een buitengerechtelijk en gerechtelijk incassotraject. Het uitgangspunt is echter altijd dat vorderingen in de minnelijke fase en in goed overleg worden geïnd.

DeGroSolutions B.V. is een ICTkennisorganisatie, gericht op de ontwikkeling van software, systeembeheer, communicatieinfrastructuren, monitoringsystemen, informatiebeveiliging en webontwikkeling. Doordat DeGroSolutions de software voor de bedrijven binnen DGB Group in de dierhouderij ontwikkelt, beheert en monitort, beschikt zij over de specifieke kennis die noodzakelijk is om de synergievoordelen uit de verschillende software van de bedrijven te halen.

DeGroSolutions weet aan de hand van de synergievoordelen software te ontwikkelen die alle dierinformatie centraal aan de dierhouders beschikbaar kan stellen. Deze groepssynergie maakt het in de toekomst mogelijk om de individuele dierhouder optimaal van dienst te zijn. Door het beschikbaar stellen en verbinden van informatie over dieren wordt er, middels de verschillende softwarekoppelingen, meerwaarde gecreëerd voor een dierhouder, waardoor hij zal kiezen uit de producten van de bedrijven uit de DGB Group.

De kennis waarover DeGroSolutions beschikt kan steeds specifieker toegepast worden voor software voor dieren, dierhouders, dierenartsen en voor klanten uit de energiesector. DeGroSolutions maakt daarbij gebruik van de nieuwste technieken.

ACHTERGROND DGB GROUP

In 2003 startte Mark Logtenberg vanuit het kantoor bij zijn boerenbedrijf in Slagharen "De Groene Belangenbehartiger ". De Groene Belangenbehartiger hield zich aanvankelijk bezig met de ontwikkeling van een kwaliteitskeurmerk genaamd IKB Nederland en met energieverkoop aan bedrijven in de agrarische sector. In deze periode is de basis gelegd voor een IT- gedreven organisatie met aandacht voor mens en dier.

De ondernemingscultuur (motivatie, inzet en gedrevenheid) is ontwikkeld op het boerenerf en deze cultuur is nog steeds in de bedrijven aanwezig. Vanwege de groei van de onderneming en toename van het aantal medewerkers werden de kantoorruimtes op het boerenbedrijf al snel te klein.

Met het oog op de groei van de bedrijven werd er verhuisd naar een groot kantoorpand in het centrum van Hardenberg. Na de verhuizing werden Producert en Deltacon overgenomen. Hierdoor kreeg de inspectie en certificering van keurmerken een boost en werd het keurmerk IKB Nederland verder ontwikkeld.

De in- en verkoop van energie werd in een zelfstandige onderneming ondergebracht. DGB Energie werd gestart en de benodigde leveringsvergunningen werden verkregen. De levering van groene energie aan particulieren, het MKB en de agrarische sector werd volledig verzorgd. Door de algemene verduurzaming en groeiende vraag naar alternatieve vormen van energie werd er een nieuwe onderneming opgericht: Agri Solar, gespecialiseerd in de in- en verkoop van zonnepanelen en andere duurzame energiesystemen.

In 2013 vestigden de bedrijven zich in het Energiecentrum Hardenberg. Door overnames in 2017 groeiden de bedrijven nog verder en sinds 2018 staat het beursvehikel bekend als de DGB Group. De bedrijven herbergen nog steeds de cultuur die ontstaan is op het boerenerf in Slagharen. De oorspronkelijke ondernemingscultuur van de in 2017 overgenomen bedrijven is daarmee verankerd in de kern van de DGB Group.

MAATSCHAPPELIJK VERANTWOORD ONDERNEMEN

Als specialist in de agri-tech hecht de DGB Group grote waarde aan maatschappelijk verantwoord ondernemen (MVO). Vanuit de gedachte "goed voorbeeld doet goed volgen" neemt de DGB Group het voortouw in het verduurzamen van de bedrijfsvoering. Het bedrijfspand, het Energiecentrum Hardenberg, voorziet volledig in de eigen energievoorziening door het gebruikmaken van zonnepanelen. Het gebruik van de zonnepanelen zorgt voor een CO2 reductie van 64.900 kg CO2 . Dit staat gelijk aan het planten van 1.298 bomen per jaar. De DGB Group vindt het belangrijk om, waar mogelijk, circulair te ondernemen, zodat vervuiling zoveel mogelijk wordt tegengegaan. Daarnaast zijn interne processen vrijwel geheel geautomatiseerd, zodat onze werknemers steeds minder papier gebruiken. Ook proberen wij meer bewustzijn te creëren onder onze werknemers. Dit doen wij onder andere middels actieve informatieverstrekking.

Klanten

Vanuit de energietak draagt DGB Group bij aan verduurzaming van klanten. Zo wordt er groene stroom geleverd en blijft het aantal klanten dat duurzaam in hun energievoorziening wil voorzien alsmaar stijgen. Ten opzichte van 2017 kunnen wij met trots vermelden dat het met zonnepanelen gelegde vermogen is verdubbeld en dat er een verdubbeling van de CO2 besparing is geweest. Deze besparing staat gelijk aan het planten van bijna 60.000 bomen. Daarnaast leveren al onze klanten ook 100% groene stroom terug aan het net. Hiermee wordt bijgedragen aan een circulaire economie en wordt er een direct merkbare positieve bijdrage geleverd aan mens en milieu.

De DGB Group hanteert een agile manier van werken waarbij efficiëntie en effectiviteit voorop staan. Deze manier van werken kenmerkt tevens onze klanten en andere relaties waarmee wij samenwerken. Hierdoor ontstaan voor alle betrokken partijen duurzame oplossingen die bijdragen aan een effectievere samenwerking.

Realisatie van duurzame energie middels het installeren van zonnepanelen door de DGB Group:

Jaar	Geïnstalleerd vermogen	CO² uitstoot reductie	Opname CO2 ₂
2017	1,0 MW	574.591 kg	28.730 bomen
2018	2,2 MW	1.190.913 kg	59.546 bomen

Werknemers

Onze werknemers zijn de spil van de organisatie. Het creëren van een gezonde en stabiele werkomgeving voor onze werknemers is daarom van cruciaal belang. Een werkomgeving waarin ruimte is voor diversiteit en creatieve input, zodat onze werknemers optimaal kunnen floreren, is waar de DGB Group zich sterk voor maakt. Hierbij is altijd oog voor relevante factoren, zoals mensenrechten, ethisch gedrag, groeikansen, ontwikkeling en het voorkomen en bestrijden van fraude en corruptie.

Daarnaast worden werknemers gestimuleerd om bij te dragen aan een duurzamere samenleving. Werknemers kunnen zeer gunstig zonnepanelen aanschaffen en het wordt voor werknemers aantrekkelijk gemaakt om energie af te nemen bij DGB Energie. Zo zijn ze verzekerd van groene energie. Deze werkwijze zorgt er ook voor dat onze werknemers steeds meer en beter voorbereid worden op de energietransitie.

Bedrijfscultuur

Binnen de DGB Group heerst een ondernemerscultuur waarbij motivatie, inzet en gedrevenheid voorop staan. DGB Group kenmerkt zich als een laagdrempelige organisatie met korte lijntjes waar kwaliteit centraal staat. Door de open en constructieve houding die binnen de DGB Group wordt gehanteerd, komen de kwaliteiten, kennis en (persoonlijke) ontwikkeling van de werknemers optimaal tot hun recht. Hierdoor draagt de bedrijfscultuur bij aan de langetermijnwaardecreatie.

Samenleving

De afgelopen jaren zijn door de werkmaatschappijen van de DGB Group ruim 60.000 zonnepanelen geïnstalleerd. Dit betekent een besparing van 5.000 ton CO2 aan grijze stroom per jaar en staat gelijk aan duurzame energie voor ruim 3.000 woonhuizen. Het MVO-beleid van de DGB Group strekt echter niet alleen tot de eigen organisatie en de stakeholders, maar de DGB Group vindt dat zij zich ook vanuit een nog breder perspectief moet inzetten voor een duurzamere samenleving. Daarom is de DGB Group vanuit haar werkmaatschappijen middels sponsortrajecten betrokken bij lokale en culturele activiteiten. DGB Energie is trotse sponsor van voetbalvereniging S.C. Lemele en voetbalvereniging S.V.V. '56.

De actieve bijdrage van de DGB Group aan activiteiten die leiden tot circulair ondernemen en een duurzamere samenleving, zowel in de interne organisatie als in de externe contacten met klanten, relaties en haar lokale betrokkenheid maken dat de DGB Group meewerkt aan een circulaire maatschappij die op een verantwoorde wijze doorgegeven kan worden aan volgende generaties.

DUURZAAMHEID ZIT IN ONS DNA

Onze roots liggen in het boerenbedrijf. We beseffen dat we vandaag moeten investeren voor een waardevolle toekomst later. Voor onze huidige generatie, maar ook voor de generaties na ons. Dit betekent dat we respect hebben voor mens, dier en omgeving en op een verantwoorde manier zaken willen doen. We hebben ook in 2018 uiteenlopende initiatieven ontplooid die bijdragen aan een duurzame bedrijfsvoering, energiebesparing en een zo laag mogelijke CO2 -uitstoot.

We leveren groene stroom aan klanten

Veel klanten wekken zelf stroom op met zonnepanelen en windmolens en leveren deze stroom terug aan ons. Wij verkopen deze stroom weer aan andere klanten die zelf geen stroom opwekken. Daarnaast kopen we veel groene stroom lokaal in. Veel groene energie komt van een biovergistingsinstallatie in Anerveen, gemeente Hardenberg.

Energieneutraal bedrijfspand

De hoofdvestiging van ons Energiecentrum Hardenberg is een energieneutraal bedrijfspand met zonnepanelen, warmtepompen, infraroodpanelen, een pelletkachel en een WKOsysteem (Warmte Koude Opslag).

We leveren duurzame energieinstallaties

Bij particulieren, het MKB en agrarische bedrijven leveren en installeren we duurzame energiesystemen installaties. Dit zijn systemen van zonnepanelen gecombineerd met warmtepompen, pelletkachels, pelletketels, infraroodpanelen en heatpipes. Op deze manier helpen we klanten om energieneutraal te worden. Agri Solar levert de systemen en ESN zorgt voor plaatsing van de duurzame energiesystemen.

We zetten ons in voor duurzaam vlees

Voor de Maatlat Duurzame Veehouderij certificeren we stallen en hebben we een keurmerk ontwikkeld voor een duurzamere manier van dieren houden voor professionele varkenshouders, rundveehouders, konijnenhouders, paardenhouders, schapenhouders en geitenhouders.

Kwaliteitskeurmerk IKB Nederland

IKB Nederland garandeert dat vlees op betrouwbare, oer-Nederlandse en geborgde wijze wordt geproduceerd, 'van boeren, voor consumenten'. Consumenten die IKB Nederland-gecertificeerd vlees kopen hebben de garantie dat deze bedrijven op een onafhankelijke en onpartijdige manier worden gecontroleerd op de verschillende voorwaarden. Veehouders die gecertificeerd zijn voor IKB Nederland kunnen garanderen dat vlees onder maatschappelijk geaccepteerde leefomstandigheden is geproduceerd.

We maken ons sterk voor een duurzame veehouderij

Producert inspecteert en certificeert veehouders voor allerlei keurmerken die gericht zijn op een duurzame veehouderij. Voorbeelden daarvan zijn naast de op de volgende pagina genoemde certificeringen Scharrelvlees, Milieukeur Varkens en Porc D'Or.

CERTIFICERINGEN, KEURMERKEN & ENERGIEVERGUNNINGEN

Binnen de DGB Group hechten wij grote waarde aan keurmerken, accreditaties en certificeringen. Hiermee tonen wij aan dat onze producten, diensten en processen aan veiligheids-, kwaliteits-en milieueisen voldoen. Zo dragen wij bij aan een duurzamere maatschappij en worden de kennis en vaardigheden van onze werknemers vergroot. Wij zijn in het bezit van méér dan 90 certificeringen en keurmerken. Daarnaast is onze werkmaatschappij Producert geaccrediteerd door de RvA. Hiermee streven wij naar een duurzame en diervriendelijke veehouderij en het mogelijk maken van antibioticavrij vlees voor consumenten. Producert voert voor het segment dierhouder software de inspecties en certificeringen uit voor de keurmerken. Hieronder een aantal van onze certificeringen,keurmerken en vergunningen.

Segment dierhouder software

In opdracht van het Ministerie van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit zijn databanken van DGB aangewezen voor de verplichte registratie van dieren (I&R-systemen) en het antibioticagebruik van dieren.

Het Beter Leven Keurmerk werd in 2007 gelanceerd door de Dierenbescherming. Het keurmerk beoogt consumenten te helpen bij het maken van een diervriendelijke keuze, door

De RvA is bij wet aangewezen als de nationale accreditatie-instantie voor Nederland en verleent accreditatie aan certificatie- en inspectie instellingen. De RvA houdt deskundig, onpartijdig en onafhankelijk toezicht. Producert is geaccrediteerd om certificatie van producten competent, consistent en onpartijdig uit te voeren tegen de vereisen zoals vastgelegd in EN ISO/IEC 17020:2012 en EN ISO/ IE17065:2012.

middel van een drie-sterrensysteem. Natuurvlees is gecertificeerd twee sterren beter leven rundvlees afkomstig van Nederlandse runderen die zijn ingezet voor het beheer van de natuur. De runderen grazen in de nationale parken, bossen, polders en uiterwaarden. Door te grazen in de vrije natuur, helpen de runderen mee bij het behoud van onze natuurgebieden. Zo houden ze de natuur open en geven ze de ruimte aan allerlei plantensoorten die anders in de verdrukking zouden komen. Natuurvlees wordt onder andere verkocht via de Sligro Food Group.

IKB Nederland is een kwaliteitskeurmerk "van boeren,voor consumenten". Consumenten zijn ervan gegarandeerd dat vlees op betrouwbare, oer-Hollandse en geborgde wijze wordt geproduceerd. Normen voor dierenwelzijn, diergezondheid en voedselveiligheid staan voorop.

QS (Qualität und Sichterheit) staat voor gecertificeerde kwaliteitsborging bij verse levensmiddelen. Levensmiddelen met het QSkeurmerk hebben een goed gedocumenteerde en controleerbare levensloop. Dierhouders die levensmiddelen naar Duitsland wil exporteren dienen te voldoen aan dit keurmerk.

GLOBALG.A.P. stimuleert de toepassing van goede landbouwpraktijken en maakt de consument duidelijk dat levensmiddelen worden geproduceerd met een minimale milieu-impact, door minder chemische stoffen te gebruiken en verstandig om te gaan met de veiligheid en gezondheid van mens en dier.

Een veestal die volgens de Maatlat Duurzame Veehouderij (MDV)eisen is gebouwd heeft een lagere milieubelasting, met maatregelen voor diergezondheid en dierenwelzijn en draagt bij aan verduurzaming van de veehouderij. Producert certificeert MDV-stallen volgens geldende strenge duurzaamheidseisen op de thema's ammoniakemissie, bedrijf & omgeving, brandveiligheid, diergezondheid, dierenwelzijn, fijn stof en klimaat.

Segment Energie

De Autoriteit Consument en Mark (ACM) is een Nederlandse onafhankelijke publieke toezichthouder belast met het toezicht op onder andere de energiemarkt. Energieleveranciers dienen een energievergunning van de ACM te hebben om elektriciteit of gas te leveren aan kleinverbruikers. DGB heeft sinds 2006 en 2007 (in 2009 via DGB Energie) een leveringsvergunning voor de levering van energie (elektriciteit en gas) aan kleinverbruikers.

Zonnekeur is het Nederlandse keurmerk voor zonne-energie. Het geeft particulieren en bedrijven houvast bij het zoeken naar de betrouwbare producten en installateurs op het gebied van zonne-energie. Bedrijven die het Zonnekeur voeren voldoen aan strenge criteria op het gebied van kwaliteit, zekerheid en veiligheid. Zonnekeur is ontwikkeld in samenspraak met RVO als vertegenwoordiger van de Nederlandse overheid. De onafhankelijke stichting Duurzame Energie Prestatie Keur (DEPK) waarborgt de kwaliteit ervan. De installateurs van ESN zijn sinds 2014 één van de eerste Zonnekeur installateurs.

De stichting Kwaliteit voor Installaties Nederland (KvINL) is opgericht ten behoeve van de kwaliteitsborging binnen de installatiesector en omvat vele erkenningsregelingen, onder andere op het gebied van Zonnestroom (PV) behorende bij EVI 2004. Deze erkenningsregeling vereist een combinatie van afgeronde CITO examens en geldige certificaten op het gebied van Ontwerp zonnestroomsystemen, Installeren zonnestroomsystemen en Bouwkundige montage zonne-energiesystemen. De installateurs van ESN hebben sinds 2014 de Zonnestroom examens van CITO behaald en zijn sinds 2014 ook erkend in het erkenningsregister van de KvINL.

SunPower zonnepanelen zijn de meest efficiënte zonnepanelen op de markt. Daarnaast biedt SunPower met een unieke dubbele 25 jarige garantie als enige fabrikant zekerheid voor de langere termijn. De uiterst degelijke constructie en opmaak van haar panelen stelt SunPower in staat naast een 25 jarige vermogensgarantie, ook een sterke 25 jarige productgarantie te geven. De installateurs van ESN zijn trots partner van de aan de NASDAQ genoteerde zonnepanelen fabrikant SunPower en kunnen daarmee superieure service aansluiten bij de superieure kwaliteit van de zonnepanelen van SunPower.

LANGETERMIJNWAARDECREATIE

VISIE

Wij hebben een duidelijke visie gericht op langetermijnwaardecreatie. De toekomstvisie van de DGB Group speelt in op de nieuwe fase van digitalisering. Voorop staat hierbij het verbinden van de modernste software en technologieën met hoogwaardige dienstverlening. DGB Group bezit een unieke combinatie van agrarische-, veterinaire- en dierhouder software. Als specialist in de agritech is het de visie van DGB Group om trusted partner te zijn van agrarische ondernemers, dierenartsen, dierenklinieken, particuliere dierenhouders en andere ketenpartijen in de dierhouderij.

Wij beogen zowel de particuliere dierhouder te kunnen bedienen met onze softwareapplicaties alsook een onmisbare partner te zijn binnen de dagelijkse bedrijfsvoering van de professionele dierhouder. Daartoe bieden we betrouwbare end-to-end softwareoplossingen die functioneel, klantgericht en schaalbaar zijn. Met het technologieplatform van DGB Group zijn klanten en stakeholders er zeker van dat zij aan de steeds strengere eisen van wet- en regelgeving blijven voldoen. Door te groeien – eerst in Nederland, daarna in het buitenland – kan DGB Group het succes voor haar klanten beter borgen. Deze groei kan organisch zijn maar zal vooral via overnames plaatsvinden.

MISSIE

Duurzame innovatie binnen de algehele dierhouderij, waarbij aandacht is voor mens en dier staat centraal bij de DGB Group. Het is onze missie om de aankomende jaren een enorme verandering teweeg te brengen in het karakter van de professionele en particuliere dierhouderij. Door de gehele dierhouderij en aanverwante sectoren te bedienen met softwareapplicaties van de DGB Group wordt er een community gecreëerd. Deze community zal bestaan uit alle actoren binnen de dierhouderij en zal als bron voor verdere innovaties dienen.

Hierdoor is de DGB Group binnen de gehele keten vertegenwoordigd en zal dit positief bijdragen aan de langetermijnwaardecreatie. DGB Group wil als trusted agri-partner voldoende schaalgrootte creëren om op een bedrijfseconomisch verantwoorde manier de R&D in haar technologieplatform te kunnen waarborgen en te kunnen blijven voldoen aan wet- en regelgeving op de lange termijn.

KERNWAARDEN

Het gedachtegoed van de DGB Group kan uiteengezet worden in drie kernwaarden. Deze drie kernwaarden komen tot uiting in alle lagen van de organisatie en zijn:

Innovatie

organisatie. Deze aanpak draagt bij aan de

langetermijnwaardecreatie.

Teamgeest

Duurzaamheid

De DGB Group richt zich niet alleen op groei en winstgevendheid, maar wil bij het nastreven van deze doelen een positieve bijdrage leveren aan een duurzame maatschappij. Mens en milieu zijn altijd factoren die worden meegewogen bij het nemen van beslissingen. Borging van transparantie in de dierhouderij, zodat het dierenwelzijn en de diergezondheid wordt bevorderd, is één van de manieren waarop de DGB Group bijdraagt aan een duurzamere samenleving.

Teamgeest: Het spreekwoordelijke gezegde "alleen ga je sneller, maar samen kom je verder" kenmerkt de DGB Group. Samenwerking is een sleutelbegrip en vormt de basis voor kwalitatieve groei van de organisatie. De samenwerking van en met ambitieuze vakmensen die elkaar motiveren, stelt de DGB Group in staat uitstekende resultaten te behalen. Deze kernwaarde creëert vertrouwen en commitment dat nodig is voor langetermijnwaardecreatie.

STRATEGIE

DGB Group wil trusted partner zijn van agrarische ondernemers, dierenartsen, dierenklinieken, particuliere dierhouders en andere ketenpartijen in de dierhouderij. Met ons softwarepakket Viva Online bieden we applicaties voor de veterinaire sector en met Viva Veterinary (voorheen: Corilus Veterinary) zijn we de gespecialiseerde ICT-partner voor dierenartspraktijken. Met onze end-toend platformoplossingen hebben wij een goede ingang bij dierenartsenpraktijken en kunnen wij dierenartsen van landbouwhuisdieren, paarden en gezelschapsdieren koppelen aan het schaalbare technologieplatform van DGB Group.

Groei in Nederland, daarna in Europa

Het grootste deel van de Nederlandse wet- en regelgeving komt uit Europa. Daarom zal DGB Group haar end-to-end oplossingen steeds meer op Europese schaal introduceren. Daar ligt veel groeipotentieel. Door te groeien in Nederland en daarbuiten kan DGB Group het succes voor haar klanten beter borgen. Kleinere marktpartijen zijn niet in staat om technologische ontwikkelingen bij te benen of aan de eisen van wet- en regelgeving en klanten te kunnen voldoen. Dit zal leiden tot consolidatie en schaalvergroting. DGB Group is goed gepositioneerd om daar optimaal van te profiteren.

Voldoen aan wet- en regelgeving

De platformen van DGB Group voor enthousiaste dierhouders en agrarische ondernemersvoldoen aan wet- en regelgeving. Voor aandeelhouders is dat interessant. Dierhouders willen of moeten voldoen aan wet- en regelgeving. Het technologieplatform van DGB Group helpt agrarische ondernemers, dierenartsen, dierenklinieken, particuliere dierenhouders en andere ketenpartijen in de dierhouderij om compliant te zijn. Daarmee zal DGB Group in staat zijn om deze groepen aan haar platform en dienstverlening te binden.

Buy-and-build in een versnipperde sector

DGB Group heeft een schaalbaar businessmodel: met onze SaaS-oplossingen (Software as a Service) blijven de kosten constant bij een groeiende omzet. DGB Group opereert bovendien in een gefragmenteerde sector waarin voldoende mogelijke overnamekandidaten beschikbaar zijn. DGB Group wil acquisities doen waardoor de schaalgrootte van de onderneming toeneemt en de technologie sneller op grotere schaal kan worden uitgerold, met mogelijkheden voor cross-selling en kostenbesparingen.

De waarde van data

Naarmate de buy-and-build strategie van DGB Group succesvol is, worden er steeds meer dierenadministratiesystemen aan het platform gekoppeld. Het technologieplatform van DGB Group zal dan steeds meer data genereren. Bijvoorbeeld data over een diervolgsysteem, diergezondheid, diervoeding of dierziekten. Deze (geanonimiseerde) data hebben een sociaal-maatschappelijke waarde – data over dierziekten – maar ook een commerciële waarde – bijvoorbeeld voor producenten van diervoeding. Met haar vooruitstrevende technologieplatform streeft DGB Group ernaar om in haar segment een toonaangevende speler te zijn.

WAARDECREATIEMODEL

Input

• we investeren in activiteiten en eventuele acquisities. Deze financiële middelen worden geput uit reserves of gegenereerde opbrengsten. Daarnaast kan financiering plaatsvinden door externe investeerders.
• onze specialistische kennis op zowel financieel, vaktechnisch als organisatorisch vlak worden toegepast bij al onze innovatieve producten en oplossingen.
• wij hebben een groot aantal getalenteerde, hoogopgeleide en toegewijde werknemers, mensen die het verschil kunnen maken voor onze stakeholders.
• als een software-gedreven organisatie zijn wij afhankelijk van ICT-oplossingen. Hierbij wordt gebruik gemaakt van de nieuwste technieken en mogelijkheden op het gebied van soft- en hardware.
• wij onderhouden een duurzame en wederkerige relatie met onze belangrijkste stakeholders zoals klanten, aandeelhouders en werknemers.

Output

• wij investeren in nieuwe ontwikkelingen om een onmisbare partner te zijn en te blijven, in de dagelijkse bedrijfsvoering van onze klant. Door middel van acquisities kunnen we deze positie versterken.
• door de unieke talenten en kwaliteiten van onze mensen zijn wij in staat om onze producten en diensten voortdurend te verbeteren en duurzaam waarde te creëren.
• door onze bedrijfscultuur proberen wij de beste mensen te behouden en aan te trekken. Ook bieden wij hen de mogelijkheid om zichzelf te ontwikkelen.
• door gebruik te maken van de nieuwste technieken ontstaat er zowel intern als extern een stabiel, robuust en veilig ICT landschap. Zowel op technologisch vlak als door middel van innovatieve producten.
• door een continue dialoog te onderhouden met onze stakeholder kunnen wij inspelen op hun wensen en behoeften. Zodoende worden zij ambassadeurs van de onderneming.

ONZE MARKTEN

De DGB Group wordt gekenmerkt als een ICT-gedreven organisatie die actief is in verschillende markten die nauw met elkaar samenhangen. De DGB Group richt zich met name op de energiesector en de dierhouderij.

Segment Energie

In de energiesector houden de werkmaatschappijen van de DGB Group zich aan de ene kant bezig met het leveren van energie en aan de andere kant het installeren van duurzame energiesystemen. Hierbij voorzien de werkmaatschappijen ook in de volledige ICT-infrastructuur. Slimme oplossingen die efficiënt en gebruiksvriendelijk zijn en doen wat ze beloven, zodat klanten beter en servicegerichter bediend kunnen worden.

Segment Dierhouderij Software

De dierhouderij omvat aan de ene kant slimme softwareoplossingen binnen de agrarische sector en particuliere dierhouderij en aan de andere kant slimme softwaretoepassingen voor de veterinaire sector. Gezamenlijk is dit de basis van de Dierhouderij Software. De software kenmerkt zich doordat alle actoren uit de agrarische sector, de veterinaire sector en de particuliere dierhoudersector middels softwareapplicaties vertegenwoordigd zijn.

Synergievoordelen

De verschillende softwareapplicaties worden op de achtergrond zoveel mogelijk centraal aangestuurd. Dit wordt mogelijk gemaakt doordat één van de werkmaatschappijen van de DGB Group een ICT-dienstverlener en softwareontwikkelaar is die ondersteuning biedt aan de overige werkmaatschappijen. Zo ontstaat er niet alleen synergie tussen de segmenten en werkmaatschappijen van de DGB Group, maar ook tussen de verschillende softwareapplicaties.

Samenwerking overheden en toezichthouders

Daarnaast zijn de werkmaatschappijen binnen de DGB Group vertrouwd samenwerkingspartner van verschillende overheden (o.a. Ministerie van Economische Zaken, Ministerie van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit en Rijksdienst voor Ondernemend Nederland) en toezichthouders (o.a. NVWA) op het gebied van certificeringen, inspecties, aangewezen databanken en I&Rsoftware (Identificatie en Registratie van dieren). Daarbij vinden zowel de inspectie en certificering van keurmerken voor voedselveiligheid, diergezondheid en dierwelzijn als de inspectie en certificering voor Maatlat Duurzame Veehouderij plaats. Hiervoor zijn diverse accreditaties volgens de norm NEN ISO 17020 en NEN ISO 17065.

ONZE KLANTEN

Wij beogen een onmisbare partner te zijn in de dagelijkse bedrijfsvoering van onze klant. Door middel van kwalitatief hoogwaardige, innovatieve en duurzame dienstverlening ondersteunen wij onze klant en zorgen wij ervoor dat deze de vrijheid heeft om zich volledig te richten op de zaken die voor hem belangrijk zijn. Onze ziens- en handelswijze gaat verder dan het bewerkstelligen van een langdurige en duurzame relatie met onze klant; wij beogen samen met onze klant wederzijdse waarde te creëren. Dat houdt in dat wij onze klanten ook in de toekomst innovatieve en duurzame oplossingen zullen bieden en dat wij een continue dialoog met de klant onderhouden om in te kunnen springen op zijn wensen en verwachtingen.

Klanttevredenheid

Klanttevredenheid is van vitaal belang voor onze organisatie. Om onze producten en diensten te verbeteren treden wij voortdurend in gesprek met onze klanten. De wensen van de klant wijzigen snel en worden mede gevoed door technologische ontwikkelingen. Door middel van duurzaam contact met onze klanten zijn wij in staat hun wensen te herkennen en zorgen wij ervoor dat deze geïntegreerd worden in onze ondernemingsstrategie. Wij betrekken onze klanten bij de ontwikkeling van nieuwe producten en diensten, bijvoorbeeld door lancering van pilotprojecten of het hanteren van een feedbackmechanisme. Door in te zetten op klanttevredenheid en klantbinding versterken wij het contact met onze klant en kunnen wij kwalitatief hoogwaardige diensten blijven verlenen. Zodoende stellen wij onze klanten in staat om efficiënter, productiever en winstgevender te worden.

Privacy

Het is van belang dat onze klanten het vertrouwen in ons behouden. Onze ondernemingsactiviteiten vereisen dat wij gegevens verwerken. Het is daarom van essentieel belang dat wij op de juiste wijze omgaan met de gegevens die wij verwerken. Wij hechten grote waarde aan de privacy van onze klanten en gaan op gepaste wijze om met de gegevens die zij aan ons toevertrouwen. Wij zullen slechts persoonsgegevens verwerken voor zover wet- en regelgeving dit toestaat.

Wij hanteren een duidelijk privacybeleid en een gedragscode die aangeeft hoe onze werknemers met persoonsgegevens dienen om te gaan. Daarnaast werken wij voortdurend aan de juiste technische en organisatorische beveiliging van gegevens en zorgen wij ervoor dat wij bij de ontwikkeling van onze producten en diensten aandacht besteden aan de bescherming van de privacy en minimaal gebruik maken van persoonsgegevens. Wij zorgen ervoor dat onze klanten begrijpen welke persoonsgegevens wij gebruiken, hoe lang wij deze gegevens bewaren en wie toegang heeft tot de gegevens.

ONZE MENSEN

DGB Group kenmerkt zich als een organisatie met enthousiaste mensen met passie voor hun vak. Onze werknemers zijn van wezenlijk belang voor ons succes en maken het verschil. Wij besteden veel aandacht aan de kwaliteiten, productiviteit en betrokkenheid van onze werknemers. Goede arbeidsomstandigheden, een gezond bedrijfscultuur, opleiding en training zijn hierbij van cruciaal belang. Onze kernwaarden zijn diep ingebed in onze organisatie en bepalen ook de wijze waarop wij met onze werknemers omgaan. Wij beogen door een open en transparante communicatie een duurzame relatie met onze werknemers op te bouwen, waarin ruimte is voor professionele en persoonlijke ontwikkeling.

Duurzaamheid

Gestreefd wordt naar een duurzame relatie met onze werknemers waarin de ontwikkeling van kennis en ervaring centraal staat. Wij hebben oog en aandacht voor de kwaliteiten van onze werknemers.

Groeikansen en ontwikkeling zijn belangrijke factoren voor het behoud van werknemers. Het is van belang dat diegenen met de juiste kennis en vaardigheden de juiste plaats binnen de organisatie innemen. Dit versterkt onze organisatie en stelt ons in staat steeds verder te groeien. Bij het samenstellen van het personeel wordt veel aandacht besteed aan de balans in teamsamenstelling, leeftijdsopbouw en de competenties van (potentiële) werknemers. In 2018 is het aantal werknemers toegenomen. Wij hanteren een flexibel personeelsmodel waarin gebruik gemaakt wordt van een vast team van werknemers. Deze werknemers worden bijgestaan door tijdelijk aangestelde interne en externe personen.

Training en opleiding

Het aantrekken, opleiden en behouden van getalenteerde en bekwame werknemers is van belang voor ons succes en de continuïteit van onze organisatie. Om het langetermijnperspectief te verwezenlijken dient enerzijds gebruik gemaakt te worden van bestaande kennis en ervaring, terwijl anderzijds geïnvesteerd moet worden in nieuwe vaardigheden en achtergronden om zodoende te kunnen innoveren en in te kunnen spelen op veranderingen uit de markt.

Werkomstandigheden

Voor ons is het van essentieel belang om een aantrekkelijke en veelzijdige werkgever te zijn. Werkomstandigheden en een bedrijfscultuur waar werknemers met plezier en gemotiveerd werken dragen bij het succes van onze organisatie. Een actieve personeelsvereniging zorgt daarnaast voor een ontspannen relatie tussen medewerkers van de verschillende bedrijven in de DGB Group.

Gedragscode

Binnen de DGB Group wordt grote waarde gehecht aan integriteit en vertrouwen in de omgang met elkaar en met relaties. Daarom hanteren wij, in overeenstemming met de herziene Corporate Governance Code (2016), een interne gedragscode die onze waarden en ondernemingsprincipes reflecteert. Hierin zijn bepalingen opgenomen over de wijze waarop onze werknemers zich behoren te gedragen. Deze bepalingen betreffen onderwerpen als fraude, corruptie, integriteit, privacy en andere ethische en sociale standaarden. De gedragscode dient te worden nageleefd door alle binnen de ondernemingsgroep werkzaam zijnde personen en is te vinden op www. dgbgroup.nl.

Diversiteit

Het beleid van de ondernemingsgroep is gericht op het aannemen van de beste kandidaten ongeacht geslacht, leeftijd, nationaliteit, opleidingsniveau, geloofsovertuiging en geaardheid. Onze onderneming wordt gekenmerkt door werknemers met uiteenlopende achtergronden en competenties. Wat hen bindt, zijn de gedeelde kernwaarden. Diversiteit onderschrijven wij volledig en vinden het belangrijk deze balans stap voor stap te bereiken.

Informatie met betrekking tot de diversiteit van ons personeelsbestand is hieronder weergegeven.

Beloningsbeleid werknemers

Wij hanteren een non-discriminatoir beloningsbeleid, waarin de beloning afhankelijk wordt gesteld van de kennis, ervaring en (vak) bekwaamheid van de individuele werknemer. Wij beogen onze werknemers een competitieve beloning te bieden waarbinnen aandacht is voor individuele prestaties.

Medezeggenschap

Wij hechten veel waarde aan een actieve dialoog met onze werknemers en vinden het van belang dat werknemers middels hun werknemersvertegenwoordigers inspraak hebben in verschillende zaken die spelen binnen de ondernemingsgroep. In 2018 zijn eerste stappen gezet om tot oprichting van een ondernemingsraad op groepsniveau te komen. De ondernemingsraad zal inspraaken adviesrecht hebben met betrekking tot zaken zoals het sociaal beleid, de arbeidsomstandigheden en bepaalde aspecten van de economische en organisatorische bedrijfsvoering zoals fusies, overnames en reorganisaties.

ONZE AANDEELHOUDERS

Kapitaalstructuur

Op 31 december 2018 bedroeg het maatschappelijk kapitaal van de DGB Group € 1.000.000,00, verdeeld in 25 miljoen gewone aandelen en 25 miljoen preferente aandelen, elk nominaal groot € 0,02. Het geplaatste kapitaal bedroeg op dezelfde datum € 7,5 miljoen gewone aandelen. Elk aandeel geeft recht op het uitbrengen van één stem.

Aandeelhoudersinformatie

Wij streven naar een transparante en open dialoog met aandeelhouders. Daarom informeren wij alle stakeholders gelijktijdig en in gelijke mate over de strategie en de operationele en financiële prestaties van de DGB Group. Deze informatie wordt aan alle geïnteresseerde partijen gelijktijdig en in gelijke mate verstrekt en beschikbaar gesteld via het jaarverslag, het halfjaarverslag, persberichten, beleggerspresentaties en de website van de DGB Group.

Aandelen en notering

De gewone aandelen in DGB Group N.V. zijn genoteerd aan Euronext Amsterdam (ticker: DGB, iSiN code: NL0009169515). Het aandeel is opgenomen in de categorie "lokale aandelen". Het geplaatste en gestorte kapitaal bestond op 31 december 2018 uit 7.500.000 aandelen, met een nominale waarde van € 0,02 per aandeel. Op 31 december 2018 zijn 4.052.175 aandelen opgenomen in de notering aan Euronext Amsterdam; dat is ongeveer 54% van het totaal geplaatste kapitaal.

Substantiële deelnemingen

Overeenkomstig hoofdstuk 5.3 van de Wet op het financieel toezicht dient eenieder die beschikt over 3% of meer van het geplaatst kapitaal van een beursgenoteerde onderneming daarvan melding te maken bij de Autoriteit Financiële Markten. Substantiële deelnemingen op 31 december 2018 waren:

M.G.J. Logtenberg 16 november 2017	45,97%
DeGroSolutions Holding B.V.
Majka Investments B.V.

S.A.M. Duijvesteijn 30 november 2018 29,35%

Investor Relations en bilaterale contacten met aandeelhouders

Betrokkenheid van onze aandeelhouders moedigen wij aan. Het merendeel van de communicatie met aandeelhouders vindt plaats middels persberichten en aandeelhoudersvergaderingen. De jaarlijkse Algemene Vergadering van Aandeelhouders vond in 2018 plaats op 28 juni. Daarnaast kunnen bilaterale contacten met aandeelhouders, buiten aandeelhoudersvergaderingen, van belang zijn voor zowel de vennootschap als aandeelhouders.

Om deze contacten in goede banen te leiden heeft de DGB Groep een 'Beleid inzake bilaterale contacten met aandeelhouders' opgesteld. Dit document is te raadplegen via de website van de DGB Group (www.dgbgroup.nl).

DGB Group heeft ook interne voorschriften met betrekking tot het omgaan met voorwetenschap en persoonlijke transacties in financiële instrumenten door haar bestuurders en werknemers. Deze interne voorschriften zijn neergelegd in het 'Insider Trading Reglement'. Dit reglement is te vinden op de website van de DGB Group (www.dgbgroup.nl).

Dividendbeleid

Wij zijn voornemens om jaarlijks een dividend uit te keren dat een duurzame lange termijnwaarde voor onze aandeelhouders vertegenwoordigt. Overeenkomstig het bestaande dividendbeleid wordt een uitkeringspercentage aangehouden van 40% tot 50% van het netto operationeel resultaat.

De uitkering van dividend is afhankelijk van de financiële resultaten en het eigen vermogen van de DGB Group. Bij tegenvallende resultaten of investeringen bestaat de mogelijkheid om over dat jaar geen dividend uit te keren. Indien over enig jaar verlies is geleden, wordt over dat jaar geen dividend uitgekeerd. Bij een dividendvoorstel zal rekening worden gehouden met verschillende factoren, zoals het financiële en operationele resultaat, de kapitaalspositie, wet- en regelgeving en de vraag of de beschikbare middelen benodigd zijn voor aflossing of investeringen.

De Raad van Bestuur doet een voorstel, die met goedkeuring van de niet-uitvoerend bestuurder, vaststelt welk deel van de winst wordt toegevoegd aan de reserves. Dit gebeurt na uitkering van dividend op de preferente aandelen (vooralsnog zijn er geen preferente aandelen uitgegeven). Daarna kan de Algemene Vergadering van Aandeelhouders, op voorstel van de Raad van Bestuur, besluiten om het deel van de winst dat overblijft na toevoeging aan de reserves uit te keren als dividend op de gewone aandelen. Uitkering geschiedt na vaststelling van de jaarrekening waaruit blijkt dat uitkering geoorloofd is.

Financiële kalender

Publicatie jaarverslag

Algemene Vergadering van Aandeelhouders

Publicatie halfjaarcijfers

KERNCIJFERS

Resultaten

Nettowinst

x1.000

Brutomarge

(x € 1.000)	2018	2017
Bruto-omzet inclusief energiebelastingen	27.654	27.355
Netto-omzet	15.574	14.688
Brutomarge	5.984	3.224
Personeelskosten	2.879	1.789
Overige bedrijfskosten (incl. acquisitie gerelateerde kosten)	1.436	1.609
Bedrijfsresultaat voor afschrijvingen (EBITDA)	1.669	-174
Nettowinst (-verlies)	433	-895

De bruto-omzet inclusief energiebelastingen is gestegen tot € 27,6 miljoen en de netto-omzet is gestegen tot € 15,6 miljoen in 2018.

Door de gestegen omzet en gedaalde inkoopwaarde van de omzet is de brutomarge gestegen met € 2,8 miljoen tot € 6,0 miljoen in 2018.

De personeelskosten zijn gestegen met € 1,1 miljoen tot € 2,9 miljoen in 2018. Het aantrekken, opleiden en behouden van getalenteerde en bekwame werknemers is van belang voor ons succes en de continuïteit van onze organisatie.

Het bedrijfsresultaat voor afschrijvingen (ook wel EBITDA genoemd) is verbeterd met € 1,8 miljoen naar € 1,7 miljoen.

De afschrijvingslasten in 2018 zijn € 1,3 miljoen en hebben voor € 1,1 miljoen betrekking op de amortisatie van immateriële vaste activa die bij de overnames van 2017 geïdentificeerd zijn.

Kapitaal en verplichtingen

Het groepsvermogen is verstevigd door het resultaat dat toegevoegd wordt aan het vermogen. Hierdoor stijgt het eigen vermogen tot € 11,7 miljoen. Het groepsvermogen bevat uitgegeven converteerbare obligatieleningen van € 3,3 miljoen.

Zowel de kortlopende verplichtingen en langlopende verplichtingen zijn in 2018 gedaald tot gezamenlijk € 11,6 miljoen.

Totaal passiva (activa)	23.369	23.888
Verplichtingen	11.624	12.482
Groepsvermogen	11.745	11.406
		herzien¹
(x € 1.000)	31-12-2018	31-12-2017

Kasstromen

Kasstroom uit operationele activiteiten x1.000

De kasstroom uit bedrijfsactiviteiten is toegenomen met € 1,9 miljoen tot € 1,5 miljoen in 2018.

Door de verwerving van materiële- en immateriële vaste activa bedraagt de netto kasstroom uit investeringsactiviteiten - € 0,9 miljoen.

In 2018 zijn er geen aandelen uitgegeven. De netto kasstroom uit financieringsactiviteiten in 2018 bedraagt - € 0,1 miljoen.

	2018	2017 herzien¹
Kasstroom uit bedrijfsactiviteiten	1.460	-471
Netto kasstroom uit operationele activiteiten	1.101	-833
Netto kasstroom uit investeringsactiviteiten	-871	-553
Netto kasstroom uit financieringsactiviteiten	-77	1.469
Netto kasstroom	153	83

*De vergelijkende cijfers 2017 in de geconsolideerde balans voor de langlopende verplichtingen en het totaal eigen vermogen zijn aangepast. Zie de toelichting op de geconsolideerde jaarrekening 2d. foutenherstel. Voor het kasstroomoverzicht zijn dit aanpassingen voor transacties in 2017 waarbij geen in- en uitstroom van liquiditeiten plaats heeft gevonden.

2. CORPORATE GOVERNANCE CORPORATE GOVERNANCE CODE

Als organisatie zijn wij van mening dat deugdelijke corporate governance in belangrijke mate bijdraagt aan langetermijnwaardecreatie. Een goede corporate governance structuur is essentieel voor de verwezenlijking van strategische doelstellingen, ondernemingsgroei, waardecreatie en de relatie met alle betrokken stakeholders. Daarom hanteren wij een actief beleid ter verbetering van onze corporate governance. Dit beleid is gebaseerd op efficiëntie, transparantie en duurzaamheid en vindt zijn weerslag in de kernwaarden van de ondernemingsgroep. Toekomstige substantiële wijzigingen in de corporate governance structuur worden voorgelegd aan de Algemene Vergadering van Aandeelhouders.

De DGB Group onderschrijft de principes uit de herziene Nederlandse Corporate Governance Code (2016) en is toegewijd om zoveel mogelijk te handelen in overeenstemming met de daarin opgenomen best practices. De DGB Group handelt, voor zover van toepassing, in overeenstemming met het bepaalde in de Corporate Governance Code.

Raad van Bestuur

DGB Group hanteert het one-tier bestuursmodel, waarbij niet-uitvoerende bestuurders en uitvoerende bestuurders gezamenlijk de voltallige Raad van Bestuur vormen. De samenwerking tussen de uitvoerende bestuurders en de niet-uitvoerend bestuurder is nauw en intensief. Met name nu zij gezamenlijk de Raad van Bestuur vormen. Dit brengt met zich dat in bepaalde gevallen de niet-uitvoerend bestuurders voor een bepaalde periode uitvoerende taken kunnen verrichten, dan wel de uitvoerend bestuurder kunnen ondersteunen. Om deze reden is de niet-uitvoerend bestuurder begin 2017 voor een periode van twee jaar aangesteld als gedelegeerd commissaris, onder andere bestaande uit het dagelijkse toezicht op de leiding van de vennootschappen. Dit toezicht houdt mede in uitvoerende dan wel andere soort taken, waarbij er in 2018 (formeel) geen toezicht was op het functioneren als gedelegeerd

commissaris door de niet-uitvoerende bestuurder. In 2019 is er een wijziging in de verhouding binnen de Raad van Bestuur doorgevoerd, zodat de Raad van Bestuur in meerderheid bestaat uit niet-uitvoerende bestuurders en er een effectiever systeem van checks and balances is en er effectief toezicht gehouden kan worden op de werkzaamheden van de gedelegeerd commissaris. Daarnaast is in 2019 het mandaat van de niet-uitvoerende bestuurder om op te treden als gedelegeerd commissaris voor twee jaar verlengd. Onder toezicht van de niet-uitvoerende bestuurder(s) is de Raad van Bestuur verantwoordelijk voor het bestuur en de continuïteit van de ondernemingsgroep. De Raad van Bestuur is belast met de dagelijkse leiding van de onderneming en is verantwoordelijk voor het ontwikkelen van een algemene strategie, het identificeren van ondernemingsrisico's en het geven van uitvoering aan strategische, operationele en financiële doelstellingen.

Bij de uitoefening van zijn taken laat de Raad van Bestuur zich leiden door de belangen van de ondernemingsgroep. Daarnaast houdt de Raad van Bestuur rekening met de belangen van stakeholders, zoals aandeelhouders, klanten, leveranciers en werknemers. De Raad van Bestuur is bevoegd alle besluiten te nemen die noodzakelijk of wenselijk zijn voor het verwezenlijken van de doelstellingen van de DGB Group. Besluiten die, overeenkomstig wettelijke bepaling of de statuten, zijn onderworpen aan de goedkeuring van de niet-uitvoerende bestuurder(s) of de Algemene Vergadering van Aandeelhouders worden door de Raad van Bestuur slechts genomen na goedkeuring van deze organen.

De leden van de Raad van Bestuur worden benoemd voor een periode van maximaal 4 jaar. Herbenoeming van uitvoerende bestuurder(s) kan telkens voor een periode van maximaal 4 jaar plaatsvinden. Herbenoeming van niet-uitvoerende bestuurder(s) kan voor een periode van 4 jaar plaatsvinden. Na het verlopen van deze periode kan een niet-uitvoerend bestuurder voor een periode van twee jaar herbenoemd worden met mogelijk een verlenging van nogmaals maximaal twee jaar.

De niet-uitvoerende bestuurder(s) houdt/houden toezicht op het beleid van de uitvoerende bestuurder(s), de algemene gang van zaken binnen de ondernemingsgroep en staan de Raad van Bestuur met raad terzijde. De nietuitvoerende bestuurders nemen niet deel aan de beraadslaging en besluitvorming indien deze daarbij een direct of indirect persoonlijk belang hebben dat tegenstrijdig is met het belang/de belangen van de ondernemingsgroep.

Gelet op de omvang van de DGB Group en het gekozen bestuursmodel is er geen auditcommissie, remuneratiecommissie of selectie- en benoemingscommissie ingesteld. Ook wordt geen gebruik gemaakt van een interne audit-dienst. De verplichtingen ten aanzien van de interne audit, remuneratie en selectie en benoeming komen daardoor toe aan de niet-uitvoerende bestuurders.

Blijkens de statuten kan de Raad van Bestuur nadere regels vaststellen die betrekking hebben op zijn werkwijze en besluitvormingsproces.

Benoeming & ontslag

De benoeming en het ontslag van de leden van de Raad van Bestuur vindt plaats in overeenstemming met wettelijke bepalingen en het bepaalde in de statuten van de vennootschap. Samengevat worden de leden van de Raad van Bestuur benoemd door de algemene vergadering van aandeelhouders. Benoeming geschiedt enkel op voordracht van de Raad van Bestuur of op voordracht van één of meer aandeelhouders die alleen of gezamenlijk voldoen aan de vereisten van artikel 2:114a Burgerlijk Wetboek.

Iedere uitvoerend bestuurder kan – op verzoek van een niet-uitvoerend bestuurder – te allen tijde door de algemene vergadering van aandeelhouders worden ontslagen nadat de betreffende bestuurder in de gelegenheid is gesteld zich tegenover de algemene vergadering van aandeelhouders te verantwoorden. Iedere niet-uitvoerend bestuurder kan te allen tijde door de algemene vergadering van aandeelhouders worden ontslagen nadat

de betreffende bestuurder in de gelegenheid is gesteld zich tegenover de algemene vergadering van aandeelhouders te verantwoorden.

Daarnaast kan de Ondernemingskamer van het gerechtshof te Amsterdam – op een desbetreffend verzoek – een niet-uitvoerend bestuurder ontslaan wegens verwaarlozing van zijn taak, wegens andere gewichtige redenen of wegens ingrijpende wijziging van de omstandigheden op grond waarvan handhaving als niet-uitvoerend bestuurder redelijkerwijze niet van de vennootschap kan worden verlangd.

Algemene vergadering van aandeelhouders

Algemene Vergaderingen van Aandeelhouders vinden plaats op initiatief van de Raad van Bestuur. Een oproeping voor de Algemene Vergadering kan daarnaast, in overeenstemming met het bepaalde in artikel 2:110 Burgerlijk Wetboek, plaatsvinden door personen die, alleen of gezamenlijk, ten minste 10% van het geplaatste aandelenkapitaal vertegenwoordigen en daartoe door de voorzieningenrechter zijn gemachtigd. De bevoegdheden van de Algemene Vergadering van Aandeelhouders worden ontleend aan het Burgerlijk Wetboek, overige wetgeving en de statuten van de DGB Group. Deze bevoegdheden zien onder andere op het verlenen van goedkeuring aan besluiten omtrent een belangrijke verandering in de identiteit of het karakter van de vennootschap of, vergroting van het maatschappelijk kapitaal, uitgifte van aandelen, benoeming van de leden van de Raad van Bestuur en vaststelling van het remuneratiebeleid.

Statutenwijziging

De statuten van de DGB Group behelzen bepalingen omtrent een wijziging van de statuten. De algemene vergadering van aandeelhouders kan slechts op voorstel van de raad van bestuur besluiten tot wijziging van de statuten. Wanneer aan de algemene vergadering van aandeelhouders een voorstel tot wijziging van de statuten wordt gedaan, moet zulks steeds bij de oproeping tot de algemene vergadering van aandeelhouders worden vermeld.

Aandelenuitgifte

De DGB Group vraagt zijn aandeelhouders regelmatig om de Raad van Bestuur toe te staan aandelen uit te geven of eigen aandelen in te kopen. Op 28 juni 2018 heeft de Algemene Vergadering van Aandeelhouders de Raad van Bestuur voor een periode van 18 maanden van 28 juni 2018 tot 28 december 2019, gemachtigd om met goedkeuring van de niet-uitvoerende bestuurders:

• eigen aandelen te verkrijgen voor een totaal nominaal bedrag aan aandelen, dat gelijk is aan 10% van het totale geplaatste kapitaal van de vennootschap per de datum van verkrijging;
• te besluiten tot uitgifte van aandelen en tot het verlenen van rechten tot het nemen van aandelen voor een maximum van 10% van het aantal geplaatste aandelen op de dag van uitgifte ter gelegenheid van fusie of overname.

Voor het overige berust de bevoegdheid om te besluiten tot uitgifte van aandelen, overeenkomstig de statuten van de vennootschap, bij de Algemene Vergadering van Aandeelhouders.

Beschermingsmaatregelen

De DGB Group maakt geen gebruik van beschermingsmaatregelen of –constructies.

Diversiteit

DGB Group streeft naar een samenstelling van de Raad van Bestuur overeenkomstig de relevante aspecten van diversiteit, daaronder begrepen leeftijd, geslacht, expertise en achtergrond inzake opleiding en beroepservaring. Artikel 2:166 Burgerlijk Wetboek vereist een evenwichtige verdeling van zetels in de Raad van Bestuur. Bij een evenwichtige verdeling van de zetels wordt ten minste 30% van de zetels bezet door vrouwen en ten minste 30% door mannen. De Raad van Bestuur zet zich in om bij de invulling van vacatures te voldoen aan het wettelijk bepaalde streefcijfer met betrekking tot geslacht.

Beloningsbeleid

Het beloningsbeleid is vastgesteld door de Algemene Vergadering van Aandeelhouders. De niet-uitvoerend bestuurders zijn verantwoordelijk voor de uitvoering van dit beleid. De uitvoering van het remuneratiebeleid in 2018 en zal deel uitmaken van de agenda van de Algemene Vergadering van Aandeelhouders in 2018.

Ontslagvergoeding

De managementovereenkomsten, c.q. overeenkomsten van opdracht, met de leden van de Raad van Bestuur bevatten, in overeenstemming met het bepaalde in de Nederlandse Corporate Governance Code, een algemene ontslagvergoeding van ten hoogste eenmaal het jaarsalaris. Een ontslagvergoeding wordt niet uitgekeerd wanneer de overeenkomst voortijdig wordt beëindigd op initiatief van de bestuurder of wanneer de bestuurder ernstig verwijtbaar of nalatig heeft gehandeld.

Tegenstrijdig belang

Bestuurders en commissarissen dienen alert te zijn op belangenverstrengeling. Een bestuurder dient ieder potentieel tegenstrijdig belang terstond te melden aan zijn bestuursleden. Overeenkomstig het bepaalde in artikel 2:129 lid 6 Burgerlijk Wetboek neemt een bestuurder niet deel aan de beraadslaging en besluitvorming indien hij daarbij een direct of indirect persoonlijk belang heeft dat tegenstrijdig is met het belang van de DGB Group.

Van een dergelijk tegenstrijdig belang is sprake wanneer de betrokken bestuurder niet in staat kan worden geacht om het belang van de vennootschap en de daaraan verbonden onderneming met de vereiste integriteit en objectiviteit te behartigen.

Alle besluiten of transacties waarbij een belangenconflict bestaat mogen slechts worden aangegaan tegen ten minste in de markt gebruikelijk condities en behoeven de goedkeuring van de niet-uitvoerende bestuurders.

Insider Trading

De DGB Group heeft maatregelen genomen om te voldoen aan de bepalingen uit de Verordening Marktmisbruik ((Eu) 596/2014). Deze maatregelen zien op het voorkomen van marktmisbruik, met inbegrip van insider trading, marktmanipulatie en onrechtmatige openbaring van koersgevoelige informatie. Daarnaast wordt gebruik gemaakt van interne regelgeving met betrekking tot rapportage van transacties in DGB Group-aandelen. Het insider Trading Reglement is in 2017 aangepast en is van toepassing op de leden van de Raad van Bestuur en andere aangewezen insiders. Het insider Trading Reglement is gepubliceerd op de website van de DGB Group (www.dgbgroup.nl)

NALEVING CORPORATE GOVERNANCE CODE

Hieronder wordt in hoofdlijnen verslag gedaan van onze corporate governance structuur en van de naleving van de herziene Nederlandse Corporate Governance Code 2016 (hierna: 'Code') gedurende het jaar 2018. Wij onderschrijven de principes uit deze gedragscode en zijn toegewijd om zoveel mogelijk te handelen in overeenstemming met de daarin opgenomen best practices.

In 2018 wordt bijna volledig voldaan aan de bepalingen van de Corporate Governance Code, waar nodig aangepast aan het one-tier bestuursmodel en wordt er slechts afgeweken van de volgende bepalingen:

Interne audit (best practice-bepaling 1.3.1 t/m 1.3.5)

Gezien de grootte van de vennootschap kent DGB Group N.V. geen interne auditor. Daarmee wordt afgeweken van het bepaalde in best practice-bepaling 1.3.1 t/m 1.3.5.

Commissies (best practice-bepaling 2.3.2)

Gezien de grootte van de vennootschap en de omvang en samenstelling van de Raad van Bestuur is geen auditcommissie, remuneratiecommissie en/ of selectie- en benoemingscommissie ingesteld. De functie van deze bovengenoemde commissie(s) wordt door de niet-uitvoerende bestuurder(s) uitgeoefend.

Secretaris van de vennootschap (best practice-bepaling 2.3.10)

De samenstelling en grootte van de Raad van Bestuur en de ondernemingsgroep is zodanig dat het creëren van de functie secretaris van de vennootschap vooralsnog niet noodzakelijk wordt geacht.

Onafhankelijkheid niet-uitvoerend bestuurder (best practice-bepaling 2.1.7)

De heer Logtenberg, voormalig bestuurder van de dochterondernemingen, houdt middellijk meer dan 10% van de aandelen in de DGB Group en is daardoor aan te merken als niet-onafhankelijk commissaris in de zin van best practice-bepaling 2.1.8. Ook wordt verwezen naar hetgeen op pagina 39 is vermeld met betrekking tot de aanstelling van de niet-uitvoerend bestuurder als gedelegeerd commissaris.

RISICOMANAGEMENT

Filosofie risicobeheersing

Risicobeheersing is bij de DGB Group verankerd in de managementstijl en maakt daarmee integraal deel uit van de ondernemingsstrategie. Wij maken gebruik van een open en constructieve bedrijfscultuur waarin de kwaliteiten, kennis en persoonlijke ontwikkeling van de werknemers een centrale rol vervullen.

Het risicobeheersingsbeleid behoort tot de verantwoordelijkheid van de Raad van Bestuur en verdient continue aandacht en oplettendheid. Het voornaamste doel van dit beleid is het identificeren, beheersen en mitigeren van de belangrijkste risico's binnen de ondernemingsgroep. De Raad van Bestuur is verantwoordelijk voor het in kaart brengen van de risico's en dient deze op passende wijze te mitigeren. Wij onderwerpen alle relevante risico's aan een waarschijnlijkheids- en impact assessment en kennen op basis daarvan een weging toe aan deze risico's. Onze interne controles worden jaarlijks geëvalueerd en, waar nodig, worden maatregelen genomen om deze controles te verbeteren.

Risicobeheersing en controlesystemen

Om de operationele en financiële risico's tot een minimum te beperken hanteren wij een intern risicobeheersings- en controlesysteem dat uiteenvalt in formele en informele controlemechanismen. Het formele aspect ziet toe op interne beleidsstukken, regelingen, gedragscodes en procedures, terwijl het informele aspect betrekking heeft op de dagelijkse bedrijfsvoering en de werkzaamheden binnen de ondernemingen.

Het risicobeheersings- en controlesysteem dient efficiënt te anticiperen op potentiële risico's en de impact van onverwachte gebeurtenissen op de balansverhoudingen tot een minimum te beperken. Wij beschouwen risicomanagement als een continu proces, waarbij het in het bijzonder van belang is om de controlesystemen op elk niveau in de organisatie in te bedden.

Beleid

De Raad van Bestuur hecht grote waarde aan integriteit en ethiek. Het ontstaan van een integriteitscultuur begint door bovenaan de juiste toon te zetten. De juiste "tone at the top" is cruciaal in een effectieve mitigatie van bepaalde risico's, zoals fraude en onethisch gedrag. Deze toon bepaalt de leidende normen en waarden en het ethisch klimaat van de onderneming.

Belangrijkste risicogebieden

De belangrijkste risico's hebben betrekking op omstandigheden die van significante invloed kunnen zijn op onze concurrentiepositie, financiële positie, bedrijfsresultaten en de strategische doelstellingen. Deze risico's worden hieronder weergegeven en worden onderscheiden in strategische, operationele, compliance en financiële risico's.

Strategische en marktrisico's hebben betrekking op onze toekomstplannen en strategieën en de markten waarin wij opereren. Deze risico's betreffen onder andere fusies, overnames en herstructureringen, intellectuele eigendomsrechten en andere risico's zoals concurrentiedreigingen en technologische en productinnovatie risico's.

Operationele risico's hebben betrekking op risico's die voortkomen uit systemen, processen en mensen die de werking van onze dochterondernemingen beïnvloeden. Deze risico's betreffen onder andere veiligheid, gezondheid en milieu, informatiebeheer en gegevensbeveiliging, inkoop en andere risico's zoals personeel.

Compliance risico's hebben betrekking op risico's die voortvloeien uit wet-en regelgeving; juridische procedures en de naleving van beleid.

Financiële risico's houden verband met ons vermogen om financiële verplichtingen na te komen.

Verbeteringen

Hierna volgt een beschrijving van de risico's die op het moment van verslaglegging gepaard gaan met de strategie en het profiel van de DGB Group.

Strategische en marktrisico's

Belangrijkste risico's Agrarische sector

Omschrijving

De agrarische sector en met name de commerciële dierhouderij vertoont structurele krimp.

Potentiële impact

Indien de DGB Group niet in staat is om haar marktaandeel te vergroten, voldoende te diversifiëren en uit te breiden naar andere sectoren zal de krimp van de agrarische sector op termijn een nadelig effect hebben op de bedrijfsresultaten en het toekomstperspectief van de DGB Group.

Risicobeperkende maatregelen

• gewerkt wordt aan uitbreiding van bestaande dienstverlening naar andere sectoren;
• producten, zoals gespecialiseerde software, worden toegepast in (sub)sectoren;
• er wordt gebruikgemaakt van een klanttevredenheids- en loyaliteitsmodel waarmee actief wordt ingespeeld op de wensen en verwachtingen van de klant;

Belangrijkste risico's Concurrentie

Omschrijving

Toenemende concurrentie kan een negatief effect hebben op zowel de concurrentiepositie als de bedrijfsresultaten van de DGB Group. De DGB Group concurreert onder andere op basis van prijs, kwaliteit, efficiëntie, innovatie, klantenservice, ondersteuning, technische kennis en reputatie.

Concurrentie is met name hoog in de energiesector, waarin de DGB Group concurreert met grote internationale en opkomende spelers.

De opkomst van slimme energietechnologieën heeft invloed op de elektriciteitswaardeketen door een nieuwe groep concurrenten te introduceren.

Potentiële impact

Als de DGB Group niet in staat is om bestaande klanten te behouden, nieuwe producten of concepten te introduceren, nieuwe klanten aan te trekken, te reageren op trends, de operationele efficiëntie te verbeteren en nettomarges te verhogen, is zij niet in staat om succesvol te concurreren.

Toenemende concurrentie in de sectoren waarin de DGB Group actief is of een consolidatie van de markten waarin zij opereert kan een negatief effect hebben op prijzen, marges, de concurrentiepositie en het marktaandeel. Elk verlies van een marktaandeel kan een nadelig effect hebben op de strategische doelstellingen van de DGB Group, haar bedrijfsresultaten en haar toekomstperspectief.

Toenemende concurrentiedruk heeft een negatief effect op de verkoopprijzen, marges en het marktaandeel van de DGB Group. Ook kan de groei van het aanbod duurzame energie, onder meer door eigen opwekking aan de zijde van de klant, een negatief effect hebben op de bedrijfsresultaten van de DGB Group.

Risicobeperkende maatregelen

• gewerkt wordt aan de voortdurende ontwikkeling van nieuwe producten en de verbetering van bestaande producten;
• er wordt ingezet op de training en ontwikkeling van werknemers om zodoende sneller te innoveren en in te kunnen spelen op veranderingen uit de markt;
• er wordt gebruikgemaakt van een klanttevredenheidsmodel en een feedbackmechanisme waarmee actief wordt ingespeeld op de wensen en verwachtingen van de klant.

Belangrijkste risico's Innovatie

Omschrijving

Als de DGB Group niet blijft innoveren of op een andere wijze tegemoet komt aan technologische ontwikkelingen en verwachtingen van de consument of klant kunnen zowel de concurrentiepositie als de bedrijfsresultaten daaronder lijden.

Potentiële impact

Innovatie kan een belangrijk instrument zijn voor (lange termijn) waardecreatie. Niettemin zijn risico's inherent aan het nastreven van nieuwe ideeën en ontwikkelingen. Indien de DGB Group achterblijft bij nieuwe ontwikkelingen, wanneer nieuwe ideeën en producten niet slagen of de DGB Group niet in staat is het volledige potentieel daarvan te verwezenlijken kan dit een negatief effect hebben op de concurrentiepositie en de bedrijfsresultaten van de DGB Group.

Risicobeperkende maatregelen

• er wordt geïnvesteerd in nieuwe technologieën, producten en werknemers;
• er wordt ingezet op de training en ontwikkeling van werknemers om zodoende sneller te innoveren en in te kunnen spelen op veranderingen uit de markt;
• nieuwe producten worden onderworpen aan stringente interne en externe testen, bijvoorbeeld door introductie van een zogenaamde 'pilot-fase'.

Belangrijkste risico's Acquisities

Omschrijving

Het succes van de DGB Group is ten dele afhankelijk van overnames en herstructureringen.

Potentiële impact

De DGB Group heeft in 2017 acquisities uitgevoerd als onderdeel van haar bedrijfsstrategie. De DGB Group overweegt ook in de toekomst acquisities te verrichten om zodoende haar activiteiten uit te breiden, aan te vullen of te diversifiëren. Dergelijke acquisities kunnen de DGB Group blootstellen aan bepaalde operationele uitdagingen en risico's waaronder uitdagingen op het gebied van integratie en samenwerking, het vermogen om de verworven bedrijven winstgevend te beheren sleutelpersoneel te behouden.

Indien de DGB Group er niet in slaagt overnames uit te voeren of de verworven onderneming succesvol te integreren of te opereren kan dit de DGB Group negatief beïnvloeden. Daarnaast is het mogelijk dat de DGB Group de voltallige voordelen van de acquisities, met inbegrip van verwachte synergiën, kostenbesparingen of groeimogelijkheden, niet kan realiseren.

Risicobeperkende maatregelen

• er is sprake van een zorgvuldig en consciëntieus besluitvormingsproces in de acquisitiefase;
• er vindt een due diligence-onderzoek plaats waarbij gebruik wordt gemaakt van externe adviseurs;
• er wordt gebruik gemaakt van een gestandaardiseerd integratieproces, waarin de risicomanagement- en bedrijfsfilosofie op persoonlijke wijze bij de nieuwe werknemers wordt geïntroduceerd;
• gedurende het integratieproces worden de potentiële risico's van het acquisitieobject in kaart gebracht een geclassificeerd, waar nodig worden passende maatregelen genomen;
• na integratie wordt het acquisitieproces onderworpen aan een evaluatie.

Belangrijkste risico's Intellectuele eigendom

Omschrijving

De mogelijkheid bestaat dat derden inbreuk zullen maken op of misbruik zullen maken van de intellectuele eigendomsrechten van de DGB Group, bijvoorbeeld door producten na te bootsen of aanspraak te maken op de door de DGB Group gehouden intellectuele eigendomsrechten.

Potentiële impact

De DGB Group bezit software en daaraan gerelateerde auteursrechten, verstrekt softwarelicenties en bezit andere intellectuele eigendomsrechten die belangrijk zijn voor haar activiteiten en concurrentiepositie.

Als de DGB Group niet in staat is om haar intellectuele eigendomsrechten te beschermen tegen inbreuken, misbruik of indien anderen rechten inroepen om het intellectuele eigendom van de DGB Group ongeldig te maken kan dit een negatief effect hebben op de reputatie, de bedrijfsresultaten en de financiële positie van de DGB Group.

Risicobeperkende maatregelen

• Intellectuele eigendomsrechten worden intern gewaarborgd door de aanwezigheid van (intellectuele eigendomsbepalingen in) overeenkomsten en gedragscodes;
• Intellectuele eigendomsrechten worden extern gewaarborgd door de aanwezigheid van (intellectuele eigendomsbepalingen in) overeenkomsten, zoals non-disclosure agreements.

Operationele risico's

Belangrijkste risico's Veiligheid

Omschrijving

De werkzaamheden binnen gaan gepaard met veiligheidsrisico's. De installatie van zonnepanelen vindt doorgaans plaats op inherent gevaarlijke werkplekken. Eventuele ongevallen of incidenten kunnen leiden tot reputatieschade.

Potentiële impact

Incidenten op de werkplaats kunnen resulteren in menselijk letsel en de verstoring van de ondernemingsactiviteiten. De DGB Group wordt daarmee mogelijk onderworpen aan financiële verplichtingen, aansprakelijkheden en reputatieschade.

Risicobeperkende maatregelen

• de financiële impact van bedrijfsongevallen en -incidenten wordt beperkt door verzekeringen;
• gebruik wordt gemaakt van VCA als standaard voor veiligheid, gezondheid en milieu;
• er wordt een (pro)actief veiligheidsbeleid gevoerd, zodat vroegtijdig wordt ingegrepen bij onveilig gedrag.

Belangrijkste risico's Cybersecurity

Omschrijving

Beveiligingsinbreuken en geavanceerde en gerichte cyberaanvallen vormen een risico voor de DGB Group en haar producten, systemen en netwerken.

Potentiële impact

Een wezenlijke inbreuk op de beveiliging van de IT-systemen van de DGB Group of andere beveiligingsmaatregelen kan resulteren in de diefstal of vrijgave van klant-, werknemersof bedrijfsgegevens. Dit kan leiden tot reputatieschade, klantverlies, inkomstenverlies of de oplegging van sancties.

Risicobeperkende maatregelen

• IT-netwerken en systemen worden continu gemonitord;
• er wordt bijzondere aandacht besteed aan de naleving van bestaande en toekomstige privacywetgeving zoals de Algemene Verordening Gegevensbescherming;
• er worden uitgebreide maatregelen genomen ter voorkoming, opsporing en vermindering van beveiligingsbedreigingen, zoals bijvoorbeeld identiteits- en toegangscontroles en het ontwerpen van productsoftware die naar mening van de DGB Group minder vatbaar is voor cyberaanvallen.

Belangrijkste risico's Inkoop

Omschrijving

De inkoop van energie is seizoensgebonden en afhankelijk van de weersomstandigheden. Het moment van inkopen is bepalend voor de prijs van gas en elektriciteit, welke prijs mede wordt bepaald door de olieprijs, het economisch klimaat en geopolitieke ontwikkelingen.

Potentiële impact

De DGB Group wordt blootgesteld aan meteorologische omstandigheden met betrekking tot stroom- en gasverbruik en de inkoop van energie. Veranderingen in normale temperatuurpatronen en de duur van zonneschijn kunnen een nadelig effect hebben op de bedrijfsresultaten van de DGB Group. Slechte inkoopresultaten kunnen een negatief effect hebben op de bedrijfsresultaten, financiële positie en de toekomstperspectieven van de DGB Group.

Risicobeperkende maatregelen

• de inkoop van energie is het voorwerp van structurele aandacht;
• er wordt gebruik gemaakt van risicoanalyses en -evaluaties;
• de bestaande inkoopstrategie wordt voortdurend gemonitord en, waar nodig, aangepast.

Belangrijkste risico's Personeel

Omschrijving

De mogelijkheid bestaat dat de DGB Group niet in staat is gekwalificeerde werknemers aan te trekken of te behouden.

Potentiële impact

Indien de DGB Group niet in staat is capabele en gekwalificeerde werknemers aan te trekken, te behouden, te trainen en te motiveren kan dit een negatief effect hebben op de bedrijfsresultaten en toekomstperspectieven van de DGB Group.

Risicobeperkende maatregelen

• door het creëren van de juiste werkomstandigheden en arbeidsvoorwaarden worden werknemers bewogen om gemotiveerd bij te dragen aan het succes van de onderneming;
• er wordt gebruik gemaakt van een managementstijl, waarin de kwaliteiten van de werknemer centraal staan en sprake is van een hoge mate van interne communicatie. Middels een open dialoog met werknemers wordt beoogd betrokkenheid en loyaliteit te creëren.

Compliance risico's

Belangrijkste risico's Wet- en regelgeving

Omschrijving

Enig verzuim om regelgeving na te leven of in te spelen op wijzigingen in regelgeving kan leiden tot aanzienlijke verplichtingen en kan van negatieve invloed zijn op de bedrijfsactiviteiten van de DGB Group.

Potentiële impact

Wezenlijke veranderingen in toepasselijke wet- en regelgeving dan wel in de interpretatie of handhaving daarvan, alsmede het verzuim om wet- en regelgeving na te leven. kunnen

de onderneming, de bedrijfsresultaten, de financiële toestand en de vooruitzichten van de DGB Group ernstig schaden.

Risicobeperkende maatregelen

• de naleving van wet- en regelgeving wordt continu gemonitord;
• er worden proactieve interne compliance controles uitgevoerd ;
• er wordt voortdurend gewerkt aan de verbetering en het behoud van interne controles;
• er is een grote betrokkenheid van de juridische afdeling en externe juridisch adviseurs.

Belangrijkste risico's Juridische procedures

Omschrijving

De DGB Group kan betrokken worden bij juridische geschillen of gerechtelijke procedures.

Potentiële impact

De impact van eventuele toekomstige vorderingen en juridische procedures kan niet worden voorspeld. Niettemin kunnen dergelijke procedures leiden tot aanzienlijke financiële schade aan de zijde van de DGB Group, bijvoorbeeld indien zij gehouden wordt tot schadevergoeding.

Risicobeperkende maatregelen

• er is een grote betrokkenheid van de juridische afdeling en externe juridisch adviseurs;
• het centrale management is actief betrokken bij geschilbeslechting.
• er wordt gebruik gemaakt van klachtenprocedures.

Belangrijkste risico's Fraude en corruptie

Omschrijving

Fraude, diefstal en corruptie.

Potentiële impact

Fraude, diefstal en corruptie kan resulteren in reputatieschade, klantverlies of de oplegging van sancties en kan een negatief effect hebben op de bedrijfsresultaten en toekomstperspectieven van de DGB Group.

Risicobeperkende maatregelen

• er vinden regelmatige interne controles plaats;
• er wordt gebruik gemaakt van een gedragscode;
• risicomanagement maakt deel uit van de normale bedrijfsvoering en -processen.

Financiële risico's

Belangrijkste risico's Verslaglegging

Omschrijving

Wijzigingen in bestaande verslagleggingsvereisten

Potentiële impact

Wijzigingen in de bestaande verslagleggingsvereisten en fouten in de (financiële) verslaglegging kunnen de getrouwe weergave van de verslaglegging en daaraan gerelateerde openbaringen negatief beïnvloeden waardoor reputatieschade en verlies van vertrouwen bij stakeholders kan ontstaan.

Risicobeperkende maatregelen

• er wordt gebruik gemaakt van een systeem van budgettering, rapportage en prognosticering;
• er wordt een onderscheid gemaakt tussen interne en externe verslaglegging;
• externe verslaglegging bestaat uit een jaarverslag, gecontroleerd door de externe accountant, en een halfjaarlijks rapport;
• externe verslagen worden gebaseerd op de interne financiële verslagen en zijn in overeenstemming met IFRS-standaarden.

Belangrijkste risico's Krediet

Omschrijving

Tegenpartijen kunnen mogelijk niet voldoen aan hun financiële en contractuele verplichtingen.

Potentiële impact

Wanneer tegenpartijen niet kunnen voldoen aan hun financiële contractuele verplichtingen kan dit een negatief effect hebben op de financiële positie van de DGB Group.

Risicobeperkende maatregelen

• er wordt een actief kredietbeleid gehanteerd
• geen significante concentratie van kredietrisico's

Belangrijkste risico's Liquiditeitsrisico

Omschrijving

Het risico dat de DGB Group mogelijk niet kan voldoen aan haar financiële verplichtingen.

Potentiële impact

Wanneer niet aan financiële verplichtingen voldaan kan worden kunnen onaanvaardbare verliezen ontstaan en de reputatie van de onderneming nadelig beïnvloed worden.

Risicobeperkende maatregelen

• de solvabiliteit en de liquiditeit van de DGB Group wordt zeker gesteld door een liquiditeitsplanning

Belangrijkste risico's Beursnotering

Omschrijving

DGB Group is genoteerd op de officiële markt van Euronext Amsterdam en dient daardoor aan de hiervoor geldende wet- en regelgeving te voldoen. Met name op het gebied van de accountantsverklaring kan dit complicaties met zich brengen. Veranderende wet- en regelgeving kan extra kosten met zich brengen.

Potentiële impact

Hoewel een beursnotering grote voordelen biedt, kunnen daaraan zodanige kosten zijn verbonden dat de winstgevendheid wordt gedrukt. Daarnaast zijn in Nederland slechts negen accountantsorganisaties die aan beursgenoteerde ondernemingen een accountantsverklaring kunnen afgeven. Gezien de relatief kleine omvang van DGB Group is het lastig om een accountantsorganisatie te vinden die bereid is om de wettelijke controle uit te voeren.

Risicobeperkende maatregelen

• de naleving van wet- en regelgeving wordt continu gemonitord;
• er worden proactieve interne compliance controles uitgevoerd;
• er is een grote betrokkenheid van de juridische afdeling en externe juridisch adviseurs;
• bedrijfsprocessen zijn efficiënt ingericht, zodat de accountsorganisatie optimaal ondersteund kan worden.

Op grond van het voorgaande verklaart de Raad van Bestuur, in overeenstemming met Best Practice-bepaling 1.4.3 van de herziene Nederlandse Corporate Governance Code 2016, dat:

• het verslag in voldoende mate inzicht geeft in tekortkomingen in de werking van de interne risicobeheersings- en controlesystemen;
• voornoemde systemen een redelijke mate van zekerheid geven dat de financiële verslaggeving geen onjuistheden van materieel belang bevat;
• het naar de huidige stand van zaken gerechtvaardigd is dat de financiële verslaggeving is opgesteld op going concern basis; en
• in het verslag de materiële risico's en onzekerheden zijn vermeld die relevant zijn ter zake van de verwachting van de continuïteit van de vennootschap voor een periode van twaalf maanden na opstelling van het verslag.

REMUNERATIERAPPORT

Remuneratiebeleid

Het remuneratiebeleid is vastgesteld door de Algemene Vergadering van Aandeelhouders. De Raad van Bestuur is verantwoordelijk voor de uitvoering van dit beleid en het vaststellen van de individuele remuneratie van de leden van de Raad van Bestuur. In overeenstemming met het bepaalde in de Nederlandse Corporate Governance Code zal de uitvoering van het remuneratiebeleid in 2018, als afzonderlijk agendapunt, deel uitmaken van de Algemene Vergadering van Aandeelhouders in 2019.

Het remuneratiebeleid is gericht op het aantrekken, motiveren en behouden van gekwalificeerde leden van de Raad van Bestuur. Met dit beloningsbeleid wordt beoogd de leden van de Raad van Bestuur een evenwichtige en competitieve beloning te bieden om zodoende de strategische en operationele doelstellingen van de DGB Group te verwezenlijken.

Remuneratie Raad van Bestuur

Uit het remuneratiebeleid volgt dat de beloning van de leden van de Raad van Bestuur is opgebouwd uit de volgende onderdelen:

• vast jaarsalaris;
• variabele beloning;
• pensioen en overige voorwaarden;

Vast jaarsalaris

Het vaste jaarsalaris van de uitvoerende bestuurders wordt vastgesteld door de nietuitvoerende bestuurder(s). Het jaarsalaris van de niet-uitvoerende bestuur(s) wordt vastgesteld door de Algemene Vergadering van Aaandeelhouders.

Pensioen en overige voorwaarden

De leden van de Raad van Bestuur vallen niet onder een van de pensioenvoorzieningen die gelden voor het overige personeel. Het pensioen is afzonderlijk geregeld.

De leden van de Raad van Bestuur hebben recht op een pakket aan overige voorwaarden overeenkomstig de voorwaarden die gelden voor het overige personeel van de ondernemingsgroep. DGB Group N.V. verstrekt geen persoonlijke leningen of garanties aan haar bestuurders.

Remuneratie niet-uitvoerend bestuurder

Het remuneratiebeleid voor de bekleding van de toezichthoudende rol is vastgesteld door de Algemene Vergadering van Aandeelhouders op 27 november 2015. De beloning is niet afhankelijk van het resultaat van de ondernemingsgroep en bestaat uit een vast bedrag per jaar. DGB Group N.V. vertrekt geen persoonlijke leningen of garanties aan nietuitvoerende bestuurders.

Remuneratieoverzicht

Voor de bedragen van de beloningen wordt verwezen naar de toelichting in de jaarrekening. (Zie pagina 54)

VERANTWOORDING TOEZICHT NIET-UITVOEREND BESTUURDER

Binnen het one-tier bestuursmodel van de DGB Group staan de niet-uitvoerende bestuurders de uitvoerende bestuurders met raad en daad ter zijde en worden ontwikkelingen binnen de DGB Group gemonitord. De heer M.G.J. Logtenberg trad in 2018 op als niet-uitvoerend bestuurder van de DGB Group. Hij heeft toezicht gehouden op de gang van zaken binnen de ondernemingsgroep en het functioneren van de Raad van Bestuur. Dit toezicht vond plaats zowel in als buiten de vergaderingen van de Raad van Bestuur.

2018 stond voor de DGB Group in het teken van een effectievere inrichting van interne bedrijfsprocessen. Er werd toezicht gehouden op de wijze waarop de interne bedrijfsprocessen zijn ingericht. Hierdoor zijn enorme verbeterslagen bereikt. Zo is onder het toeziend oog van de niet-uitvoerend bestuurder de integratie van de in 2017 overgenomen bedrijven volledig gerealiseerd. Daarnaast heeft onder zijn toezicht een verdergaande specialisatie plaatsgevonden op het gebied van de ontwikkeling van dierhouder software. Deze verbeterslagen dragen bij aan de visie en doelstellingen van de DGB Group en aan de langetermijnwaardecreatie.

Daarnaast is begin 2017 de afspraak gemaakt dat de heer Logtenberg voor een periode van twee jaar tot 2019 op zal treden als gedelegeerd commissaris. Gezien het aftreden van de heer J.W.R. Klomp per 1 november 2018 heeft de Raad van Bestuur besloten dit mandaat met nogmaals twee jaar te verlengen. De niet-uitvoerend bestuurder treedt slechts op als gedelegeerd commissaris in het geval van ontstentenis of belet van de uitvoerend bestuurder en dient slechts als zogenaamde 'fall back'.

Strategie

Het toezicht strekte in 2018 tevens op de uitvoering van de strategie van de DGB Group. Er is uitvoerig overlegd met de uitvoerende bestuurders over de langetermijnstrategie van de DGB Group, de haalbaarheid daarvan en de risico's voor de vennootschap. Verder is goedkeuring gegeven aan de nieuwe strategie voor de in- en verkoop van energie. De nietuitvoerend bestuurder heeft vertrouwen in de langetermijnstrategie van de DGB Group en zal hier toezicht op blijven houden.

Financiële rapportage

De niet-uitvoerend bestuurder heeft zich zowel door de uitvoerend bestuurders als door de externe accountant uitvoerig laten informeren over de totstandkoming van de jaarrekening 2018. DGB Group maakt gezien de omvang van de vennootschap geen gebruik van een interne auditdienst of -functie. Er zijn adequate alternatieve maatregelen genomen ter beoordeling en evaluatie van de opzet en de werking van interne risicobeheersings- en controlesystemen. De interne controles van de vennootschap worden jaarlijks geëvalueerd en, waar nodig, worden maatregelen genomen om deze controles te verbeteren. Voor een nadere toelichting wordt verwezen naar de paragraaf waarin de risicobeheersings- en controlesystemen worden toegelicht.

Onafhankelijkheid

De heer Logtenberg is voormalig bestuurder van de dochterondernemingen, houdt middellijk meer dan 10% van de aandelen in de DGB Group en houdt een minderheidsbelang in DeGroSolutions B.V. De niet-uitvoerend bestuurder is in de uitoefening van zijn werkzaamheden onafhankelijk en kritisch. Bij het dagelijks toezicht op het bestuur van de DGB Group houdt hij rekening met relevante belangen van alle stakeholders, zoals aandeelhouders en klanten. Deze worden altijd meegewogen.

Evaluatie

De niet-uitvoerend bestuurder heeft het toezicht over 2018 geëvalueerd en concludeert dat in 2018 geen gebeurtenissen hebben plaatsgehad die materiële impact op de DGB Group hebben gehad. Uit de evaluatie is verder gebleken dat de wijziging van het bestuursmodel naar een one-tier-board meer harmonie en transparantie in het toezicht heeft gebracht. Doordat relevante documenten zonder vertraging met de nietuitvoerend bestuurder worden gedeeld, kan het toezicht eveneens zonder vertraging geschieden. De niet-uitvoerend bestuurder acht echter wel wenselijke dat de verhouding binnen de Raad van Bestuur overeenkomt met best practice bepaling 5.1.1 uit de herziene Corporate Governance Code (2016), zodat de Raad van Bestuur in meerderheid bestaat uit niet-uitvoerend bestuurders. Eerste stappen tot verwezenlijking hiervan zijn in het laatste kwartaal van 2018 gezet. De verwachting is dat dit in 2019 gerealiseerd zal zijn.

Externe accountant

De jaarrekening van 2018 maakt deel uit van dit jaarverslag en is opgesteld in overeenstemming met de International Financial Reporting Standards (IFRS-EU) en titel 9 van Boek 2 Burgerlijk Wetboek. De jaarrekening is gecontroleerd door accon avm controlepraktijk B.V., een onafhankelijke externe accountant.

De algemene vergadering van aandeelhouders heeft op 28 juni 2018 vastgesteld dat accon de controle over de boekjaren 2017 en 2018 zou uitvoeren. Accon heeft aangekondigd de oob-vergunning in te zullen leveren. Voor het boekjaar 2019 zal de DGB Group op zoek gaan naar een andere accountant met oobvergunning die aan de algemene vergadering van aandeelhouders voorgelegd zal worden.

Benoeming niet-uitvoerend bestuurder

De benoeming van de niet-uitvoerend bestuurder komt overeen met best practice bepaling 2.2.2 uit de herziene Corporate Governance Code (2016). Een niet-uitvoerend bestuurder wordt benoemd voor een periode van vier jaar en kan daarna éénmalig voor een periode van vier jaar worden herbenoemd. Hij kan nadien wederom worden herbenoemd voor een benoemingstermijn van twee jaar die daarna maximaal met twee jaar kan worden verlengd.

"DGB Group is klaar voor verdere groei"

M.G.J. Logtenberg

Remuneratiebeleid

De remuneratie van de bestuurders over 2018 is uitgevoerd in lijn met het remuneratiebeleid van de DGB Group N.V. In oktober 2018 is één van uitvoerend bestuurders afgetreden. Bij zijn aftreden is aan hem een beëindigingsvergoeding uitgekeerd. Meer over het remuneratiebeleid van de DGB Group is te lezen in de paragraaf betreffende de Corporate Governance Code.

Dankwoord

De niet-uitvoerend bestuurder dankt de overige leden van de Raad van Bestuur en alle medewerkers voor hun inzet en betrokkenheid in 2018.

Hardenberg, 8 mei 2019

Niet-uitvoerend bestuurder dhr. M.G.J. Logtenberg (1963, Nederlands) Eerste benoeming: 2017 Lopende termijn: 2017-2021 Hoofdfunctie: ondernemer Nevenfuncties: geen

3. JAARREKENING GECONSOLIDEERDE JAARREKENING

A. Geconsolideerde winst- en verliesrekening

(x € 1.000)	Notes	2018	2017
Bruto-omzet inclusief energiebelastingen	2	27.654	27.355
Energiebelastingen	2	-12.080	-12.667
Netto-omzet	2	15.574	14.688
Geactiveerde productie in eigen bedrijf	11	57	-
Inkoopwaarde van de omzet	3	-9.647	-11.464
Brutomarge		5.984	3.224
Personeelskosten	4	-2.879	-1.789
Overige bedrijfskosten	5	-1.436	-1.269
Acquisitie-gerelateerde kosten	6	-	-340
Totale bedrijfskosten		-4.315	-3.398
Bedrijfsresultaat voor afschrijvingen		1.669	-174
Afschrijvingen en amortisatie	7	-1.339	-634
Bedrijfsresultaat		330	-808
Financiële baten en lasten	8	-307	-362
Resultaat voor belastingen		23	-1.170
Belastingen	9	318	247
Minderheidsbelang		92	28
Nettowinst (-verlies)		433	-895
Nettowinst (-verlies) toe te rekenen aan:
Aandeelhouders van de vennootschap		341	-923
Aandeel van derden		92	28
Nettowinst (-verlies)		433	-895
Resultaat per aandeel	10
Gewogen gemiddelde aantal uitstaande aandelen		7.500.000	5.932.945
Resultaat per aandeel (x € 1)		0,05	-0,16
Verwaterde resultaat per aandeel (x € 1)		0,05	-0,16

De bij de rubrieken vermelde cijfers verwijzen naar de toelichting.

B. Geconsolideerd overzicht van gerealiseerde en niet-gerealiseerde resultaten

(x € 1.000)	Notes	2018	2017
Nettowinst (-verlies)		433	-895
Posten die nooit zullen worden overgeboekt
naar het resultaat
Niet van toepassing		-	-
Posten die zijn of kunnen worden overgeboekt
naar het resultaat
Niet van toepassing		-	-
Totaal gerealiseerde en niet-gerealiseerde resultaten		433	-895
Totaal gerealiseerde en niet-gerealiseerde
resultaten toe te rekenen aan:
Aandeelhouders van de vennootschap		341	-923
Aandeel van derden		92	28
Totaal gerealiseerde en niet-gerealiseerde resultaten		433	-895

C. Geconsolideerde balans

(x € 1.000)	Notes	31-12-2018	31-12-2017
			herzien1
Activa
Materiële vaste activa	11	2.760	2.534
Goodwill	12	9.033	9.033
Overige immateriële vaste activa	13	8.439	9.133
Uitgestelde belastingvorderingen	15	191	322
Overige langlopende vorderingen	16	17	255
Vaste activa		20.440	21.277
Voorraden	17	544	561
Handelsvorderingen	18	461	302
Overige vorderingen	19	1.456	1.433
Geldmiddelen en kasequivalenten	20	468	315
Vlottende activa		2.929	2.611
Totaal activa		23.369	23.888
Eigen vermogen en verplichtingen
Aandelenkapitaal		150	150
Agio reserves		8.242	8.242
Overige reserves		-1.047	-1.478
Eigenvermogensinstrumenten uitgegeven door DGB Group: converteerbare obligatieleningen	21	3.340	3.340
Totaal eigen vermogen toe te rekenen aan aandeelhouders van de vennootschap	21	10.685	10.254
Minderheidsbelang	21	1.060	1.152
Groepsvermogen	21	11.745	11.406
Uitgestelde belastingverplichtingen	15	1.501	2.001
Langlopende leningen	22	3.997	4.312
Langlopende verplichtingen		5.498	6.313
Handelsschulden	23	1.323	821
Actuele belastingverplichtingen	23	1.376	1.797
Overige kortlopende verplichtingen	23	3.427	3.551
Kortlopende verplichtingen		6.126	6.169
Totaal eigen vermogen en verplichtingen		23.369	23.888

¹ De vergelijkende cijfers 2017 in de geconsolideerde balans voor de langlopende verplichtingen en het totaal eigen vermogen zijn aangepast. Zie de toelichting op de geconsolideerde jaarrekening 2d. foutenherstel.

D. Geconsolideerd overzicht van veranderingen in het eigen- en groepsvermogen

(x € 1.000)	Aandelen kapitaal	Agio reserves	Overige reserves	Convert. obligaties2	Eigen vermogen3	Minderh. belang	Groeps vermogen
Stand per 1 januari 2017	73	816	-340	-	549	-	549
Uitgifte van aandelen (21)1	70	6.233	-	-	6.303	-	6.303
Uitgifte van converteerbare obligatieleningen(21)1	-	-	-	4.540	4.540	-	4.540
Conversie van obligaties in aandelen (21)	7	1.193	-	-1.200	-	-	-
Aanpassing negatieve deelneming bij acquisitie (1)	-	-	-243	-	-243	-	-243
Acquisitie minderheidsdeelneming (1)	-	-	-	-	-	1.180	1.180
Transacties met	77	7.426	-243	3.340	10.600	1.180	11.780
aandeelhouders vennootschap
Totaal gerealiseerde en
niet-gerealiseerde resultaten
Nettowinst (-verlies) 2017	-	-	-923	-	-923	-	-923
Resultaat minderheidsbelang	-	-	28	-	28	-28	-
Totaal	-	-	-895	-	-895	-28	-923
Herziene stand per 31 december 20171	150	8.242	-1.478	3.340	10.254	1.152	11.406
	Aandelen	Agio	Overige	Convert.	Eigen	Minderh.	Groeps
(x € 1.000)	kapitaal	reserves	reserves	obligaties2	vermogen3	belang	vermogen
Stand per 1 januari 2018	150	8.242	-1.478	3.340	10.254	1.152
Initiële toepassing IFRS 9	-						11.406
		-	-2	-	-2	-	-2
Herziene stand per 1 januari 2018	150	8.242	-1.480	3.340	10.252	1.152	11.404
Niet van toepassing	-	-	-	-	-	-	-
Transacties met	-	-	-	-	-	-	-
aandeelhouders vennootschap
Totaal gerealiseerde en
niet-gerealiseerde resultaten
Nettowinst (-verlies) 2018	-	-	341	-	341	-	341
Resultaat minderheidsbelang	-	-	92	-	92	-92	-
Totaal	-	-	433	-	433	-92	341

¹ De vergelijkende cijfers 2017 voor het totaal eigen vermogen toe te rekenen aan aandeelhouders van de vennootschap is aangepast.

Zie de toelichting op de geconsolideerde jaarrekening 2d. foutenherstel.

² Eigen vermogensinstrumenten uitgegeven door DGB Group: converteerbare obligatieleningen.

³ Totaal eigen vermogen toe te rekenen aan aandeelhouders van de vennootschap.

E. Geconsolideerd kasstroomoverzicht

(X € 1.000)	Notes	2018	2017
			herzien1
Kasstroom uit operationele activiteiten
Nettowinst (-verlies)		341	-895
Aanpassingen voor:
- Afschrijvingen en amortisatie	7	1.339	634
- Netto financieringslasten	8	307	362
- Belastinglast (-bate)	9	-318	-247
Mutaties in:
- Voorraden	3, 17	17	-114
- Handels- en overige vorderingen	18, 19	-139	-2
- Handels- en overige kortlopende verplichtingen	23	-87	-209
Kasstroom uit bedrijfsactiviteiten		1.460	-471
Betaalde rente		-307	-362
Betaalde winstbelastingen		-52	-
Netto kasstroom uit operationele activiteiten		1.101	-833
Kasstroom uit investeringsactiviteiten
Verwerving dochterondernemingen, na aftrek geldmiddelen	1	-	-209
Verwerving materiële vaste activa	11	-464	-133
Opbrengst uit verkoop van materiële vaste activa	11	-	-
Verwerving immateriële vaste activa	13	-407	-211
Netto kasstroom uit investeringsactiviteiten		-871	-553
Kasstroom uit financieringsactiviteiten
Ontvangsten van aandelenuitgiften	21	-	1
Ontvangsten van overige langlopende vorderingen	16	238	21
Ontvangsten van uitgegeven converteerbare obligatieleningen	21	-	1.200
Opname van rentedragende leningen	22	102	900
Aflossingen van rentedragende leningen	22	-417	-653
Netto kasstroom uit financieringsactiviteiten		-77	1.469
Netto kasstroom		153	83
Geldmiddelen en rekening-couranten banken op 1 januari	20	315	232
Geldmiddelen en rekening-couranten banken op 31 december	20	468	315
Netto kasstroom		153	83

¹ De vergelijkende cijfers 2017 in het geconsolideerde kasstroomoverzicht zijn aangepast voor transacties in 2017 waarbij geen

in- en uitstroom van liquiditeiten plaats heeft gevonden. Zie de toelichting op de geconsolideerde jaarrekening 2d. foutenherstel.

F. Toelichting op de geconsolideerde jaarrekening voor het boekjaar eindigend op 31 december 2018

1. Algemene informatie

DGB Group N.V. te Hardenberg staat aan het hoofd van een groep van rechtspersonen. Een overzicht van de gegevens op grond van de artikelen 2:379 en 2:414 BW, is opgenomen in toelichting 14. Deelnemingen.

DGB Group N.V. ("DGB Group") kenmerkt zich als agri-tech specialist. DGB Group ontwikkelt en levert softwareoplossingen aan agriondernemers, inspecteert en certificeert agribedrijven en levert daarnaast duurzame energie en energiesystemen.

2. Basis voor opstelling

A. Overeenstemmingsverklaring

De geconsolideerde jaarrekening is opgesteld in overeenstemming met International Financial Reporting Standards zoals aanvaard door de Europese Unie (IFRS-EU) en met artikel 2:362 lid 9 van het Burgerlijk Wetboek (BW).

De geconsolideerde jaarrekening is opgesteld op basis van historische kosten, tenzij IFRS-EU reële waarde of een andere waarderingsgrondslag voorschrijft. De geconsolideerde jaarrekening is op 8 mei 2019 goedgekeurd voor publicatie door de Raad van Bestuur.

B. Functionele valuta en presentatievaluta

De jaarrekening wordt gepresenteerd in de euro, die fungeert als de functionele valuta van DGB Group. De cijfers in de jaarrekening worden afgerond in € 1.000, tenzij anders vermeld.

C. Continuïteitsveronderstelling

Bij het opstellen van de jaarrekening heeft

DGB Group zich een oordeel gevormd over het vermogen van de DGB Group om haar continuïteit te waarborgen. Bij de oordeelsvorming is DGB Group uitgegaan van de positieve operationele kasstroom over 2018 en de verwachtingen ten aanzien van de operationele kasstroom over 2019 op basis van de opgestelde liquiditeitsprognose. Op basis van de oordeelsvorming stelt DGB Group haar jaarrekening op in de veronderstelling dat de continuïteit gewaarborgd is.

D. Foutenherstel

In het kader van haar toezichthoudende taak heeft de Autoriteit Financiële Markten (AFM) vragen over de jaarrekening 2017 van DGB Group gesteld. De AFM heeft het bestuur van DGB Group in het voorjaar van 2019 uitgenodigd voor gesprekken hierover. In deze gesprekken zijn een aantal zaken aan de orde geweest waarvan het bestuur van de DGB Group heeft gemeend de vergelijkende cijfers 2017 in haar jaarrekening 2018, op vrijwillige basis, aan te moeten passen. Op grond van IAS 8 is foutenherstel in de jaarrekening 2018 toegepast. De fouten zijn ontstaan in 2017 en hebben geen gevolgen op het saldo van de activa, de verplichtingen en het eigen vermogen per 1 januari 2017. In overeenstemming met IAS 8 zijn de vergelijkende cijfers 2017 in de jaarrekening 2018 waar nodig aangepast. Er is geen impact op de geconsolideerde activa per 31 december 2017, de geconsolideerde winst- en verliesrekening over 2017 en/ of het geconsolideerd overzicht van gerealiseerde en niet-gerealiseerde resultaten over 2017. Het foutenherstel heeft betrekking op de volgende posten:

Uitgegeven aandelen acquisitie Corilus en DeGroSolutions

In de jaarrekening 2017 is toegelicht dat op 16 november 2017 voor de acquisitie van Corilus en DeGroSolutions 1.447.825 aandelen met een uitgiftekoers van € 2,50 aan DeGroSolutions Holding B.V. zijn uitgegeven. De slotkoers

van het aandeel DGB Group N.V., zijnde de reële waarde van het aandeel, bedroeg op 16 november 2017 € 0,899.

In de koopovereenkomst van de acquisitie van Corilus en DeGroSolutions is bepaald dat de heer M.G.J. Logtenberg via zijn bedrijven DeGroSolutions Holding B.V. en Majka Investments B.V. (de verkoper) na de afronding van de transactie ten minste 60% van de geplaatste aandelen van DGB Group N.V. in bezit zal krijgen. Het voorstel voor de overname van Corilus en DeGroSolutions is door de aandeelhouders in de BAVA van 23 augustus 2017 goedgekeurd. Op basis van de gesprekken met de AFM en de nader gemaakte analyse is

het bestuur van DGB Group van mening dat de reële waarde van de op 16 november 2017 uitgegeven aandelen in de jaarrekening 2017 op de slotkoers van het aandeel op 16 november 2017 gewaardeerd diende te worden. Als gevolg hiervan zijn het eigen vermogen € 2.317.968 te hoog en de langlopende leningen € 2.317.968 te laag gepresenteerd in de jaarrekening 2017 (1.447.825 uitgegeven aandelen X € 2,50 - € 0,899).

Het effect op de geconsolideerde balans en het geconsolideerd overzicht van veranderingen in het eigen- en groepsvermogen per 31 december 2017 is als volgt:

(x € 1.000)	2017 herziene positie	2017 gepubliceerde jaarrekening
Geconsolideerde balans
Agioreserves	8.242	10.560
Langlopende leningen	4.312	1.994
Geconsolideerd overzicht van veranderingen in

eigen en groepsvermogen
Uitgifte van aandelen	6.233	8.551
Agioreserves	8.242	10.560

In 2019 zal het bestuur van DGB Group N.V. de transactie inzake de overname van Corilus en DeGroSolutions afronden en het resterende deel van de nog uit te geven aandelen aan de verkoper uitgeven.

Presentatie converteerbare obligatieleningen

In de jaarrekening 2017 zijn converteerbare obligatieleningen die verband houden met de acquisitie van de DGB groep bedrijven gepresenteerd als langlopende verplichtingen. In de jaarrekening 2017 is toegelicht dat het de oorspronkelijke intentie was om deze converteerbare obligatieleningen in het voorjaar van 2017 aan de NPEX te laten noteren, maar dat dit niet gelukt is.Het betreffen converteerbare obligatieleningen van in totaal € 4.540.000 aan Majka Investments B.V. ad € 2.500.000, Ama Invest B.V. ad € 600.000,

Madre Invest B.V. ad € 200.000, Mountainshield Capital Fund ad € 1.200.000 en een privaat persoon van € 40.000, die tot uiterlijk 31 december 2021 in gewone aandelen van DGB Group N.V. kunnen worden geconverteerd. In oktober 2017 heeft Mountainshield de obligaties ad € 1.200.000 geconverteerd naar gewone aandelen. De overeenkomsten voorzien in contractuele bepalingen waarin wordt gesteld dat zolang er geen goedgekeurde prospectus is, de leningen met Majka, Madre en Ama als tijdelijke leningen worden geclassificeerd. Er wordt in de leningsovereenkomsten echter geen inhoud gegeven aan het begrip tijdelijke leningen. Als gevolg hiervan blijven de belangrijkste contractuele eigenschappen van de leningen in stand. Hierdoor kan de houder van de leningen DGB Group niet onvoorwaardelijk verplichten tot aflossing van de leningen in geldmiddelen of andere financiële

activa, waardoor er volgens IAS 32 geen sprake kan zijn van vreemdvermogen instrumenten. Leidend zijn de juridisch bindende afspraken, waardoor de converteerbare obligatieleningen als eigenvermogensinstrumenten classificeren. Daarnaast is er een rente van toepassing op de converteerbare obligatieleningen. Deze rente wordt maandelijks afgelost door middel van terugbetaling van geldmiddelen. De rente

classificeert als zodanig wel als financiële verplichting en dient niet gecorrigeerd te worden. Op basis van de gesprekken met de AFM en de nader gemaakte analyse, is het bestuur DGB Group van mening dat de converteerbare obligatieleningen in de jaarrekening als eigen vermogen gepresenteerd dienen te worden. Het effect op de geconsolideerde balans per 31 december 2017 is als volgt:

(x € 1.000)	2017 herziene positie	2017 gepubliceerde jaarrekening
Converteerbare obligatieleningen – langlopende verplichtingen	-	3.340
Converteerbare obligatieleningen – eigen vermogen	3.340	-

Kasstroomoverzicht – aanpassing voor transacties waarbij geen in- en uitstroom van liquiditeiten plaatsvindt

Bij de verwerking van de overnames in 2017 zijn de kasstromen niet geheel juist gepresenteerd in het geconsolideerde kasstroomoverzicht 2017, aangezien de omzetting van de vorderingen op participanten alsmede de uitgifte van de converteerbare obligatieleningen en rentedragende leningen niet tot een uitstroom van liquiditeiten hebben geleid. De aanpassingen hebben niet geleid tot aanpassingen van het totaal van de netto kasstroom in 2017. Het effect op het geconsolideerde kasstroomoverzicht 2017 is als volgt:

(x € 1.000)	2017 herziene positie	2017 gepubliceerde jaarrekening
Mutaties in handels- en overige vorderingen	-2	-736
Netto kasstroom uit operationele activiteiten	-833	-1.567
Verwerving van dochterondernemingen, na aftrek geldmiddelen	-209	-2.995
Netto kasstroom uit investeringsactiviteiten	-553	-3.339
Ontvangsten van uitgegeven converteerbare obligatieleningen	1.200	4.540
Conversie van converteerbare obligatieleningen	-	-1.200
Opname van rentedragende leningen	900	5.900
Aflossingen van rentedragende leningen	-653	-4.273
Netto kasstroom uit financieringsactiviteiten	1.469	4.989

E. Gebruik van schattingen

Bij het opstellen van deze geconsolideerde jaarrekening heeft DGB Group oordelen gevormd en schattingen en veronderstellingen gemaakt die van invloed zijn op de toepassing van grondslagen en de gerapporteerde waarde van activa en verplichtingen, en van baten en lasten. De daadwerkelijke uitkomsten kunnen afwijken van deze schattingen. De schattingen en onderliggende veronderstellingen worden voortdurend beoordeeld. Herzieningen van schattingen worden prospectief verwerkt. Informatie over veronderstellingen en schattingsonzekerheden die een aanmerkelijk risico in zich bergen van een materiële aanpassing in het jaar eindigend op 31 december 2018 hebben betrekking op:

• de test op de bijzondere waardevermindering van goodwill en de veronderstellingen die ten grondslag liggen aan de realiseerbare waarde (toelichting 12. Goodwill);
• de veronderstellingen die gehanteerd worden bij de ultimo boekjaar nog te facturen energie-opbrengsten (toelichting grondslagen 3B. Opbrengsten).

F. Bepaling van de reële waarde

Voor een aantal waarderingsgrondslagen en toelichtingen is bepaling van de reële waarde vereist, voor zowel financiële als niet-financiële activa en verplichtingen. Bij het bepalen van de reële waarde van een actief of een verplichting maakt DGB Group zoveel mogelijk gebruik van op de markt waarneembare gegevens. De reële waarden worden ingedeeld naar verschillende niveaus op basis van een reëlewaardehiërarchie, afhankelijk van de inputs op basis waarvan de waarderingstechnieken zijn toegepast.

De verschillende niveaus zijn als volgt gedefinieerd:

• Niveau 1: genoteerde marktprijzen (niet gecorrigeerd) in actieve markten voor identieke activa of verplichtingen;
• Niveau 2: input die geen onder Niveau 1 vallende genoteerde marktprijzen betreft en die waarneembaar is voor het actief of

de verplichting, hetzij direct (i.c. in de vorm van prijzen) hetzij indirect (i.c. afgeleid van prijzen);

• Niveau 3: input voor het actief of de verplichting die niet is gebaseerd op waarneembare marktgegevens (nietwaarneembare input).

Meer informatie over de veronderstellingen voor de bepaling van reële waarden is opgenomen in de toelichting over de reële waarde en risicobeheer van 24. Financiële instrumenten.

G. Stelselwijzigingen

Op 1 januari 2018 zijn een aantal stelselwijzigingen doorgevoerd welke zijn ontstaan door het toepassen van de nieuwe standaarden IFRS 9 'Financiële Instrumenten' en IFRS 15 'Opbrengsten uit contracten met klanten'.

IFRS 9 Financiële instrumenten

Classificatie en waardering

IFRS 9 bevat drie categorieën voor de classificatie van financiële activa:

• waardering tegen geamortiseerde kostprijs;
• reële waarde met verwerking van waardeveranderingen in het overzicht van gerealiseerde en niet-gerealiseerde resultaten;
• reële waarde met verwerking van waardeveranderingen in de winst- en verliesrekening.

De standaard elimineert de bestaande IAS 39 categorieën:

• leningen en vorderingen;
• tot einde looptijd aangehouden beleggingen;
• voor verkoop beschikbare financiële activa.

DGB Group had onder IAS 39 enkel en alleen "leningen en vorderingen", die reeds gewaardeerd waren tegen geamortiseerde kostprijs. Als gevolg hiervan brengt IFRS 9 bij DGB Group geen wijzigingen in de classificatie en waardering.

Bijzondere waardeverminderingen

IFRS 9 vervangt het huidige "model van gerealiseerde kredietverliezen" uit IAS 39 met een "verwacht verlies model". Hierdoor worden onder IFRS 9, in de tijd gemeten, eerder bijzondere waardeverminderingen verantwoord. Het ECL-model is van toepassing op alle financiële activa gewaardeerd tegen geamortiseerde kostprijs en/of tegen reële waarde met verwerking van waardeveranderingen in het overzicht van gerealiseerde en niet-gerealiseerde resultaten. DGB Group past de vereenvoudigde methode toe om het verwachte verlies voor handelsvorderingen te meten, wat een beperkte impact had. Geldmiddelen en kasequivalenten zijn ook onderworpen aan de vereisten voor bijzondere waardevermindering van IFRS 9, echter is vastgesteld dat dit niet materieel was. DGB Group heeft voor de implementatie van IFRS 9 gebruik gemaakt van de vrijstelling die het mogelijk maakt de vergelijkende informatie over voorgaande perioden niet aan te passen. Veranderingen in de boekwaarden als gevolg van toepassing van IFRS 9 zijn dan ook rechtstreeks verantwoord in het eigen vermogen per 1 januari 2018. De impact van de initiële toepassing van deze stelselwijziging had een negatief impact op het vermogen van € 2.000.

Als gevolg van de toepassing van IFRS 9 zijn ook de wijzigingen in IAS 1 'Presentatie van jaarrekeningen' van toepassing, waarbij een bijzondere waardevermindering van financiële activa dienen te worden gepresenteerd

als een afzonderlijke post in de winst- en verliesrekening. De impact bijzondere waardeverminderingen is niet materieel en is daarom niet separaat in de winst- en verliesrekening toegelicht, maar maakt onderdeel uit van de "overige bedrijfskosten".

IFRS 15 Opbrengsten uit contracten met klanten

Classificatie en waardering

IFRS 15 stelt een kader vast om te bepalen of, hoeveel en wanneer opbrengsten worden opgenomen uit contracten met klanten. IFRS 15 vervangt bestaande standaarden en interpretaties met betrekking tot omzet waaronder IAS 18.

Voor al haar bestaande contracten heeft DGB Group een inventarisatie gemaakt van de impact aan de hand van het "5 stappen plan". Hierbij zijn de bestaande contracten getoetst op de volgende criteria:

1. Identificatie van het contract met de afnemer; 2. Identificatie van prestatieverplichtingen in het contract met de afnemer;

2. Bepalen van de transactieprijs;

3. Toewijzing van de transactieprijs aan de prestatieverplichtingen;

4. Opbrengst verantwoorden op moment van vervulling van prestatieverplichtingen.

De inventarisatie van de bestaande contracten leverde geen verschillen op ten opzichte van reeds gehanteerde verwerking onder de voorgaande standaard. Omdat er geen verschillen zijn geconstateerd is de volledige retrospectieve methode toegepast bij de implementatie, wat betekent dat de financiële informatie over de voorgaande periode is aangepast, als deze werd beïnvloed. De aanpassingen hebben dus alleen betrekking op additionele toelichtingen, omdat de opname- en waarderingscriteria voor opbrengsten niet tot wijzigingen hebben geleid.

De contracten in het segment Energie betreffen voornamelijk contracten tot het leveren van gas en elektra op basis van

afgesloten overeenkomsten. De geleverde prestaties worden gemeten aan de hand van meterstanden. Voor zover deze meterstanden niet op rapportagedatum beschikbaar zijn worden betrouwbare schattingen gemaakt. Het geschatte nog te factureren (zowel nog te debiteren alsnog te crediteren) energieverbruik wordt op rapportagedatum opgenomen onder de overige vorderingen respectievelijk overige verplichtingen. De vergoeding is gebaseerd op de in de overeenkomsten vermelde prijzen. Vooruitontvangen termijnbetalingen worden niet als opbrengst verantwoord voor zover de geleverde prestatie niet is geleverd. DGB Group neemt in de geconsolideerde winst- en verliesrekening additionele regels op voor bruto-omzet en energiebelasting en een subtotaal voor netto-omzet. Bedragen die worden gefactureerd en geïncasseerd voor derden, zoals netwerkvergoedingen voor de netbeheerders, worden niet als opbrengst verantwoord.

Overige activiteiten in het segment Energie betreffen het leveren en installeren van duurzame energiesystemen, waaronder zonnepanelen. De opbrengstverantwoording vindt plaats op het moment dat de prestatieverplichtingen zijn voldaan tegen de overeengekomen vergoeding. Met betrekking tot prestatieverplichtingen voorziet DGB Group in de garantie voor algemene reparaties en geeft geen verlengde garanties of onderhoudsdiensten in de contracten met klanten. De garanties dienen ter waarborg dat de geleverde duurzame energiesystemen functioneren als bedoeld en voldoen aan de overeengekomen specificaties. Daarom worden deze garanties verantwoord, voor zover van toepassing, onder IAS 37 'Voorzieningen, voorwaardelijke verplichtingen en voorwaardelijke activa', consistent met de vorige grondslag toepassing.

Bij het segment Energie is sprake van contractkosten als bedoeld in IFRS 15. Bij het afsluiten van contracten worden in voorkomende gevallen vergoedingen betaald aan partijen die

contracten verwerven voor DGB Group. Deze kosten werden en worden toegerekend aan de verwachte economische levensduur van de betreffende contracten en hebben derhalve geen impact.

De contracten in het segment dierhouder software betreffen voornamelijk licentieovereenkomsten waarbij de afnemers periodiek (vooruit) betalen voor het gebruik van software. De opbrengst wordt verantwoord tegen de overeengekomen vergoedingen op basis van het gebruik van de licenties. Overige contracten betreffen voornamelijk training en begeleiding waarbij de geleverde prestaties worden gemeten aan de hand van urenbesteding. De vergoeding is gebaseerd op de overeengekomen prijzen. Opbrengst verantwoording betreft de overeengekomen vergoedingen vermenigvuldigd met de urenbesteding. Met betrekking tot de waardering van de opbrengsten heeft DGB Group een analyse gemaakt of er sprake is van een verschil tussen de overeengekomen vergoedingen en de transactieprijs voor de prestatieverplichtingen. Uit de analyse is gebleken dat dit niet het geval is.

De verstrekte praktische toepassingsmogelijkheden worden door DGB Group niet toegepast.

H. Nog niet toegepaste nieuwe standaarden en interpretaties

DGB Group past een aantal nieuwe standaarden en wijzigingen van standaarden die van kracht worden vanaf 1 januari 2019 nog niet toe in deze geconsolideerde jaarrekening.

IFRS 16 Leases

IFRS 16 is gepubliceerd in januari 2016 en vervolgens voor toepassing goedgekeurd door de Europese Unie in oktober 2017. IFRS 16 voorziet in een aangepast raamwerk ten behoeve van de bepaling van leaseverplichtingen en de wijze waarop deze in de financiële verslaglegging gepresenteerd

dient te worden. De standaard vervangt de huidige bepalingen omtrent leases waaronder IAS 17 'Leases'. DGB Group zal IFRS 16 vanaf 1 januari 2019 toepassen onder gebruikmaking van de vrijstelling die het mogelijk maakt de vergelijkende informatie over voorgaande perioden niet aan te passen.

Onder de nieuwe standaard zullen de leaseovereenkomsten opgenomen worden in de balans van DGB Group en vervolgens lineair afgeschreven over de looptijd. De verplichting opgenomen ten tijde van de transitie wordt gewaardeerd op basis van de contant gemaakte toekomstige kasstromen en de toekomstige rente zal verantwoord worden in de rentelasten. Leasekosten momenteel verantwoord in de winst- en verliesrekening zullen daarom vervangen worden door afschrijvings- en rentelasten voor alle leaseovereenkomsten binnen de reikwijdte van de standaard.

Bij het afsluiten van een contract beoordeelt DGB Group of een contract een leaseovereenkomst is of een lease bevat. De beoordeling is gebaseerd op de vraag of het contract het recht overdraagt om het gebruik van een geïdentificeerd actief gedurende een bepaalde periode te bepalen tegenover een te betalen vergoeding. DGB Group heeft ervoor gekozen om niet-leasecomponenten niet te scheiden en de lease- en nietleasecomponenten te verwerken als één enkel leasecontract.

Op de ingangsdatum van de leaseovereenkomst worden een gebruiksrecht en een leaseverplichting opgenomen. Het gebruiksrecht wordt aanvankelijk gemeten op basis van het initiële bedrag van de leaseverplichting, gecorrigeerd voor eventuele leasebetalingen die zijn gedaan op of voor de ingangsdatum, plus eventuele initiële directe kosten en een schatting van de kosten voor het ontmantelen en verwijderen van de onderliggende activa of om de onderliggende activa te herstellen. De activa worden afgeschreven, naar het eerste moment van:

• het einde van de levensduur van het onderliggende actief van het gebruiksrecht of
• de leasetermijn, volgens de lineaire methode omdat dit het verwachte verbruikspatroon van de toekomstige economische voordelen het beste weerspiegelt.

De leasetermijn is inclusief perioden gedekt door een verlengingsoptie indien DGB Group redelijkerwijs zeker is van die optie gebruik te maken. Momenteel bedragen de leasetermijnen niet langer dan 5 jaar.

Onder IFRS 16 zullen gebruiksrechten worden getoetst op bijzondere waardevermindering in overeenstemming met IAS 36 'Bijzondere waardevermindering van activa'. Dit vervangt de vorige vereiste om een voorziening voor verlieslatende leasecontracten op te nemen.

De leaseverplichting wordt initieel gewaardeerd als de contante waarde van de leasebetalingen die niet op de ingangsdatum worden betaald, verdisconteerd aan de hand van de impliciete interestvoet in de lease of, indien die interestvoet niet direct kan worden bepaald, de incrementele rentevoet ('IBR') van DGB Group. Over het algemeen wordt de incrementele rentevoet van DGB Group gebruikt als disconteringsvoet. Vervolgens wordt de leaseverplichting gewaardeerd tegen de geamortiseerde kostprijs op basis van de effectieve rentemethode. De leaseverplichting wordt opnieuw gewaardeerd wanneer er een verandering is in toekomstige leasebetalingen die onder meer voort kan vloeien uit een wijziging van een index-, tarief-, verlengings- of beëindigingsoptie.

Wanneer de leasingverplichting opnieuw wordt gewaardeerd, wordt een overeenkomstige aanpassing aan de boekwaarde van de gebruiksrechten doorgevoerd of wordt, als de boekwaarde van het gebruiksrechtbestanddeel is verminderd naar nul, een bijzondere waardevermindering in de winst- en verliesrekening genomen.

DGB Group heeft de volgende praktische toepassingsmogelijkheden gebruikt bij de implementatie van IFRS 16 op leaseovereenkomsten die eerder waren geclassificeerd als operationele leases volgens IAS 17:

• de opname vrijstelling voor activa met een lage waarde (kleiner of gelijk aan € 5.000);
• de vrijstelling om geen gebruiksrechten en leaseverplichtingen te verantwoorden voor leasetermijnen korter dan 12 maanden;
• één disconteringsvoet voor een leaseportefeuille met vergelijkbare kenmerken;

Met ingang van 1 januari 2019 wordt door DGB Group IFRS 16 toegepast met behulp van de aangepaste retrospectieve benadering, wat betekent dat de cijfers over het voorgaande jaar niet zullen worden aangepast. DGB Group heeft een analyse gemaakt van alle leasecontracten om te verzekeren dat ze voldoen aan de criteria om voor activering van het gebruiksrechtbestandsdeel in aanmerking te komen en om deze vervolgens af te schrijven volgens IFRS 16. De geïdentificeerde leasecontracten hebben betrekking op gebouwen.

Bij de eerste toepassing heeft DGB Group ervoor gekozen om gebruiksrechten te verantwoorden op basis van de overeenkomstige leaseverplichting. Op 1 januari 2019 heeft DGB Group leaseverplichtingen met een looptijd korter dan 12 maanden ('short term leases') ad € 118.000, waarvoor geen gebruiksrechten en leaseverplichtingen zijn verantwoord. Op 1 januari 2019 zijn de gebruiksrechten en leaseverplichtingen ter hoogte van € 45.000 opgenomen, zonder impact op de Overige reserves. De toegepaste gewogen gemiddelde disconteringsvoet is 5,0%.

In tegenstelling tot de presentatie tot op heden van operationele leasekosten, zullen toekomstige afschrijvingskosten voor gebruiksrechten en de rentekosten uit de afwikkeling van de verdiscontering op de leaseverplichtingen worden opgenomen in de winst- en verliesrekening.

Overige standaarden en interpretaties

Gewijzigde standaard IFRS 9

'Vooruitbetalingskenmerken met een negatieve vergoeding' en de nieuwe interpretatie IFRIC 23 'Onzekerheid over de behandeling van winstbelasting' hebben naar verwachting geen significante invloed op de DGB Group's financiële verslaglegging.

3. Belangrijke grondslagen voor financiële verslaglegging

DGB Group heeft de hierna uiteengezette grondslagen voor financiële verslaggeving consistent toegepast voor alle gepresenteerde perioden in deze geconsolideerde jaarrekening, rekening houdend met hetgeen vermeld staat onder toelichting 2G. Stelselwijzigingen.

A.Consolidatiegrondslagen

Bedrijfscombinaties

DGB Group verwerkt bedrijfscombinaties op basis van de overnamemethode per de datum waarop de zeggenschap overgaat naar DGB Group. De voor de overname overgedragen vergoeding wordt in het algemeen gewaardeerd tegen reële waarde, evenals de verworven netto identificeerbare activa waaronder geïdentificeerbare immateriële vaste activa. Eventuele goodwill die hieruit voortvloeit, wordt jaarlijks getoetst op bijzondere waardeverminderingen. Eventuele boekwinst uit een voordelige koop wordt direct verwerkt in het resultaat. Transactiekosten worden verwerkt wanneer zij worden gemaakt, behalve als zij betrekking hebben op de uitgifte van vreemd- of eigenvermogensinstrumenten.

In de overgedragen vergoeding is geen bedrag begrepen voor de afwikkeling van bestaande relaties. Een dergelijk bedrag wordt in het algemeen verwerkt in het resultaat.

De reële waarde van een eventuele voorwaardelijke vergoeding wordt op overnamedatum opgenomen. Indien een verplichting om een voorwaardelijke vergoeding te betalen voldoet aan de definitie van een financieel instrument dat wordt geclassificeerd als eigen vermogen, vindt geen latere herwaardering plaats en wordt de afwikkeling verantwoord binnen het eigen vermogen. Als dit niet het geval is, wordt de voorwaardelijke vergoeding geherwaardeerd tegen reële waarde en worden wijzigingen in de reële waarde na eerste opname opgenomen in de winst-enverliesrekening.

Dochterondernemingen

Een dochteronderneming is een onderneming waarover DGB Group beslissende zeggenschap heeft. Dit houdt in dat DGB Group direct dan wel indirect de financiële en operationele bedrijfsvoering van die onderneming beheerst met als doel economische voordelen te verkrijgen uit de activiteiten van die onderneming. Zeggenschap is gebaseerd op het feit of DGB Group (1) overheersende zeggenschap heeft over de entiteit, (2) onderhevig is aan, en rechten heeft op, variabele rendementen uit de investering in de entiteit en (3) de mogelijkheid heeft om zijn overheersende zeggenschap te gebruiken om het bedrag van deze rendementen te beïnvloeden. De vennootschap heeft meer dan de helft van de aandelen van haar dochterondernemingen.

De jaarrekening van een dochteronderneming wordt volgens de integrale consolidatiemethode in de geconsolideerde jaarrekening opgenomen vanaf de datum dat beslissende zeggenschap is verworven tot het moment dat die beslissende zeggenschap niet meer bestaat. Bij de bepaling of sprake is van beslissende zeggenschap worden ook potentiële stemrechten meegenomen die onmiddellijk kunnen worden uitgeoefend. Volgens de integrale consolidatiemethode worden in de geconsolideerde jaarrekening de activa, passiva, baten en lasten van dochterondernemingen voor 100% opgenomen. Intercompany-balansposities, -transacties en

resultaten op dergelijke transacties tussen dochterondernemingen worden geëlimineerd.

Minderheidsbelangen (aandeel derden) bestaan uit het kapitaalbelang toebehorend aan de minderheidsaandeelhouders van de reële waarde van de activa en passiva die identificeerbaar waren bij de overname van een dochteronderneming en het minderheidsbelang in de veranderingen van het eigen vermogen die daarna hebben plaatsgevonden. Minderheidsbelangen van derden in het eigen vermogen en in het resultaat van dochterondernemingen worden afzonderlijk gepresenteerd.

Eliminaties bij consolidatie

Intragroepssaldi en -transacties, alsmede eventuele niet-gerealiseerde winsten en verliezen uit intragroepstransacties worden geëlimineerd. Niet-gerealiseerde verliezen worden op dezelfde wijze geëlimineerd als niet-gerealiseerde winsten, maar alleen voor zover er geen aanwijzing is voor een bijzondere waardevermindering.

B. Opbrengsten

De grondslagen voor de omzet uit contracten met klanten zijn opgenomen in toelichting 2G. Stelselwijziging IFRS 15.

C. Financieringsbaten- en lasten

De financieringsbaten en -lasten van DGB Group omvatten rentebaten, rentelasten en bankkosten. Rentebaten en rentelasten worden verwerkt op basis van de effectieverentemethode

D. Personeelsbeloningen

Korte-termijn personeelsbeloningen Korte-termijn personeelsbeloningen worden verwerkt als kosten wanneer de daarmee verband houdende dienst wordt verricht. Er wordt een verplichting verwerkt voor het bedrag dat naar verwachting zal worden betaald als DGB Group een in rechte afdwingbare of feitelijke verplichting heeft om dit bedrag te betalen als gevolg van verrichte diensten door de werknemer en de verplichting betrouwbaar kan worden bepaald.

Pensioenen: toegezegde bijdrageregelingen

Verplichtingen in verband met bijdragen aan toegezegde bijdrageregelingen (beschikbare pensioenregelingen) worden verwerkt als kosten wanneer de gerelateerde prestaties worden verricht. Vooruitbetaalde bijdragen worden opgenomen als actief voor zover een terugbetaling in contanten of een verlaging van toekomstige betalingen beschikbaar is.

E. Winstbelastingen

Winstbelastingen omvatten de over de verslagperiode verschuldigde en terug te ontvangen winstbelastingen en uitgestelde winstbelastingen. Winstbelastingen worden in het resultaat verwerkt, behalve voor zover deze betrekking hebben op een bedrijfscombinatie of op posten die rechtstreeks in het eigen vermogen of in niet-gerealiseerde resultaten worden opgenomen.

Actuele winstbelastingen

De actuele winstbelastingen omvatten de verwachte te betalen of terug te ontvangen belastingen over de fiscale winst of verlies over het boekjaar, en eventuele correcties op de over voorgaande jaren verschuldigde of terug te ontvangen belastingen. Het bedrag van de actuele winstbelastingen wordt bepaald op basis van de beste schatting van de belastingbate of -last, waarbij rekening wordt gehouden met eventuele onzekerheid met betrekking tot winstbelastingen. De actuele winstbelasting wordt berekend aan de hand van belastingtarieven die zijn vastgesteld op verslagdatum, dan wel waartoe materieel al op verslagdatum is besloten. Actuele belastingvorderingen en verplichtingen worden uitsluitend gesaldeerd als aan bepaalde criteria wordt voldaan.

Uitgestelde winstbelastingen

Uitgestelde winstbelastingen worden opgenomen voor tijdelijke verschillen tussen de boekwaarden van activa en verplichtingen ten behoeve van de financiële verslaggeving en de fiscale boekwaarden van die posten. Uitgestelde belastingverplichtingen worden niet opgenomen voor belastbare tijdelijke verschillen die

voortvloeien uit de eerste opname van goodwill. Uitgestelde belastingvorderingen worden opgenomen voor onbenutte fiscale verliezen, ongebruikte fiscaal verrekenbare tegoeden en aftrekbare tijdelijke verschillen, voor zover het waarschijnlijk is dat er in de toekomst belastbare winsten beschikbaar zullen komen waartegen deze kunnen worden afgezet.

De uitgestelde belastingen worden gewaardeerd op basis van de belastingtarieven die naar verwachting van toepassing zullen zijn bij afloop van de tijdelijke verschillen, op basis van belastingtarieven die op de verslagdatum zijn vastgesteld of materieel zijn vastgesteld. De waardering van uitgestelde winstbelastingen weerspiegelt de fiscale gevolgen die voortvloeien uit de wijze waarop DGB Group aan het eind van de verslagperiode verwacht de boekwaarde van haar activa en verplichtingen te realiseren of af te wikkelen. Uitgestelde belastingvorderingen en -verplichtingen worden uitsluitend gesaldeerd als aan bepaalde criteria wordt voldaan.

F. Materiële vaste activa

Materiële vaste activa worden gewaardeerd tegen kostprijs verminderd met cumulatieve afschrijvingen en cumulatieve bijzondere waardeverminderingsverliezen. Een winst of verlies op de afstoting van een materieel vast actief wordt verwerkt in het resultaat (afschrijvingslasten).

Afschrijving wordt berekend teneinde de kosten van materiële vaste activa minus hun geschatte restwaarde lineair af te schrijven over hun geschatte gebruiksduur. Afschrijvingen worden ten laste van het resultaat gebracht. Op grond wordt niet afgeschreven.

De geschatte gebruiksduur voor de belangrijkste materiële vaste activa is als volgt:

• Bedrijfsgebouwen: 25 jaar
• Interne verbouwingen en zonnepanelen: 10 jaar
• Bedrijfswagens en inventaris: 5 jaar

Afschrijvingsmethoden, gebruiksduren en restwaarden worden op iedere verslagdatum opnieuw beoordeeld en, indien noodzakelijk, aangepast.

G. Goodwill en overige immateriële vaste activa

Goodwill

Goodwill die voortvloeit uit de verwerving van dochterondernemingen wordt gewaardeerd tegen kostprijs minus cumulatieve bijzondere waardeverminderingsverliezen. Goodwill wordt niet geamortiseerd, maar minimaal jaarlijks getest op eventuele bijzondere waardeverminderingen. Een bijzondere waardevermindering wordt in de winsten verliesrekening verwerkt zodra deze zich voordoet, en wordt nadien niet meer teruggenomen. Bij verkoop van een dochteronderneming wordt de goodwill opgenomen in de bepaling van het resultaat op de verkoop.

Onderzoek en ontwikkeling: intern gegenereerde software

Uitgaven voor onderzoeksactiviteiten worden verwerkt in het resultaat wanneer zij worden gedaan. Uitgaven voor ontwikkelingsactiviteiten worden alleen geactiveerd als de uitgaven betrouwbaar kunnen worden bepaald, het product technisch en commercieel haalbaar is, toekomstige economische voordelen waarschijnlijk zijn en DGB Group van plan is en over voldoende middelen beschikt om de ontwikkeling te voltooien en het actief te gebruiken of te verkopen. Andere ontwikkelingskosten worden verwerkt in het resultaat wanneer zij worden gemaakt. Na de eerste opname worden geactiveerde ontwikkelingskosten gewaardeerd tegen kostprijs verminderd met cumulatieve amortisaties en cumulatieve bijzondere waardeverminderingsverliezen.

Overige immateriële vaste activa: klantenbestanden

De overige door DGB Group verworven immateriële activa (met inbegrip van klantenbestanden bij de verwerking van bedrijfscombinaties) met een eindige gebruiksduur worden gewaardeerd tegen kostprijs verminderd met cumulatieve amortisaties en cumulatieve bijzondere waardeverminderingsverliezen.

Uitgaven na eerste opname

Uitgaven na eerste opname worden uitsluitend geactiveerd wanneer hierdoor de toekomstige economische voordelen toenemen die zijn besloten in het specifieke actief waarop de uitgaven betrekking hebben. Alle overige uitgaven, inclusief uitgaven voor intern gegenereerde goodwill en handelsmerken, worden verwerkt in het resultaat wanneer zij worden gedaan.

Amortisatie

Amortisatie wordt berekend teneinde de kosten van immateriële activa minus hun geschatte restwaarde lineair te amortiseren over hun geschatte gebruiksduur. Amortisaties worden verwerkt in het resultaat. Op goodwill vindt geen amortisatie plaats.

De geschatte gebruiksduur luidt als volgt:

• Intern gegenereerde software: 8 jaar
• Klantenbestanden: 15 jaar

Amortisatiemethoden, gebruiksduren en restwaarden worden op iedere verslagdatum opnieuw beoordeeld en, indien noodzakelijk, aangepast.

Bijzondere waardeverminderingen

Materiële en immateriële activa worden minimaal jaarlijks beoordeeld op indicaties van eventuele bijzondere waardeverminderingen. Bij een dergelijke indicatie wordt de realiseerbare waarde van het actief bepaald om de hoogte van de bijzondere waardevermindering vast te stellen. Indien het actief niet zelfstandig kasstromen genereert, dan wordt de realiseerbare waarde van de kleinste kasstroomgenererende eenheid bepaald waartoe het actief behoort. De realiseerbare waarde is het hoogste van de directe opbrengstwaarde en de bedrijfswaarde. De bedrijfswaarde is gebaseerd op de contante waarde van de verwachte toekomstige kasstromen met behulp van een disconteringsvoet voor belastingen die de actuele risicovrije marktrentevoet en de inherente onzekerheid verbonden aan het

actief weerspiegelt. Indien de realiseerbare waarde lager is dan de boekwaarde, dan wordt het actief tegen de lagere realiseerbare waarde opgenomen. De opgetreden bijzondere waardevermindering wordt direct in de winst- en verliesrekening als last verantwoord. Wanneer een bijzondere waardevermindering ophoudt te bestaan, dan wordt de boekwaarde van het actief verhoogd naar de herziene realiseerbare waarde -met uitzondering van de goodwill-, maar nooit hoger dan de boekwaarde die zou zijn opgenomen indien de bijzondere waardevermindering niet had plaatsgevonden. De verhoging wordt direct in de winst- en verliesrekening verwerkt.

H. Voorraden

De voorraden handelsgoederen en voorraden onderdelen worden opgenomen tegen kostprijs of lagere netto-opbrengstwaarde. De netto-opbrengstwaarde is gebaseerd op een verwachte verkoopprijs, onder aftrek van nog te maken kosten voor voltooiing en verkoop.

I. Financiële instrumenten

DGB Group classificeert niet-afgeleide financiële activa en niet-afgeleide financiële verplichtingen als gewaardeerd tegen geamortiseerde kostprijs.

Niet-afgeleide financiële instrumenten – verwerking

DGB Group verwerkt leningen en vorderingen initieel op de datum waarop ze ontstaan. Alle overige financiële activa en financiële verplichtingen worden initieel verwerkt op de transactiedatum waarop DGB Group partij wordt in de contractuele bepalingen van het instrument.

DGB Group neemt een financieel actief niet langer op in de balans als de contractuele rechten op de kasstromen uit het actief aflopen, of als DGB Group de contractuele rechten op de ontvangst van de kasstromen uit het financieel actief overdraagt door middel van een transactie waarbij nagenoeg alle aan het eigendom van dit actief verbonden risico's en voordelen worden overgedragen.

DGB Group neemt een financiële verplichting niet langer op in de balans als de contractuele verplichtingen worden kwijtgescholden of geannuleerd, of verlopen.

Niet-afgeleide financiële activa – waardering

Niet afgeleide financiële activa worden bij eerste opname gewaardeerd tegen reële waarde plus eventuele direct toerekenbare transactiekosten. Na eerste opname worden ze gewaardeerd tegen geamortiseerde kostprijs met behulp van de effectieve-rentemethode.

Niet-afgeleide financiële passiva – waardering

Niet-afgeleide financiële verplichtingen worden bij eerste opname gewaardeerd tegen reële waarde minus eventuele direct toerekenbare transactiekosten. Na eerste opname worden deze verplichtingen gewaardeerd tegen geamortiseerde kostprijs met behulp van de effectieve-rentemethode.

Bijzondere waardeverminderingen niet-afgeleide financiële activa

DGB Group boekt een voorziening voor verwachte kredietverliezen voor alle nietafgeleide financiële activa.

Vanaf 1 januari 2018 kent DGB Group vier soorten financiële activa die onder het verwachte kredietverliesmodel vallen: overige financiële activa, handelsvorderingen, overige vorderingen en geldmiddelen en kasequivalenten.

Verwachte kredietverliezen zijn gebaseerd op het verschil tussen de contractuele kasstromen die volgens het contract verschuldigd zijn en alle kasstromen die DGB Group verwacht te ontvangen, verdisconteerd tegen een benadering van de oorspronkelijke effectieve rentevoet. De verwachte kasstromen omvatten tevens kasstromen uit de verkoop van aangehouden onderpand of andere kredietverbeteringen die een integraal onderdeel zijn van de contractuele voorwaarden.

Handelsvorderingen van DGB Group bevatten geen significante financieringscomponent. Daarom past DGB Group de vereenvoudigde benadering (simplified approach) toe voor de verliesvoorziening voor handelsvorderingen en contractactiva en wordt de bijzondere waardevermindering gewaardeerd over de verwachte levensduur (expected life) van de handelsvorderingen. De verwachte verliespercentages zijn gebaseerd op de betalingsprofielen van de verkopen over een periode van 12 maanden voor 31 december 2018 of 1 januari 2018 en de historische kredietverliezen die binnen deze periode worden ervaren. De historische verliespercentages worden aangepast om actuele en toekomstgerichte informatie weer te geven over macro-economische factoren die van invloed zijn op het vermogen van de klanten om de vorderingen te betalen.

DGB Group heeft besloten om een provision matrix (voorzieningenmatrix) te gebruiken. De gebruikte voorzieningsmatrix is als volgt gespecificeerd:

Contractactiva: 0,10%

gebaseerd op de gemiddelde afboeking over de omzet;

0-30 dagen: 0,40%

risico op wanbetaling licht hoger dan voor de gehele omzet;

30-90 dagen: 4,00% risico obv de gemiddelde single loss rate;

90 dagen: 10,00% risico op wanbetaling hoger dan obv de gemiddelde single loss rate;

Oninbaar: 100%

oninbare nog af te boeken debiteuren worden voor 100% voorzien onder aftrek van terug te vorderen BTW en energiebelastingen.

Afgeleide financiële instrumenten

Eigen gebruik

Inkoopcontracten van energie worden aangemerkt voor eigen gebruik als deze worden afgewikkeld door middel van fysieke levering of ontvangst van gas en elektra in overeenstemming met het verwachte verbruik van de klanten. De transacties op basis van deze inkoopcontracten worden in het resultaat verantwoord in de periode waarin de levering of ontvangst plaatsvindt (accrual accounting).

J. Kasstroomoverzicht

Het kasstroomoverzicht is opgesteld volgens de indirecte methode. Bij deze methode wordt het nettoresultaat aangepast voor posten van de winst- en verliesrekening die geen invloed hebben op ontvangsten en uitgaven in het verslagjaar en mutaties in balansposten en posten van de winst- en verliesrekening waarvan de ontvangsten en uitgaven niet worden beschouwd als behorende tot de operationele activiteiten. De liquiditeitspositie in het kasstroomoverzicht bestaat uit de geldmiddelen en kasequivalenten. Winstbelastingen, betaalde en ontvangen interest worden opgenomen onder de kasstroom uit operationele activiteiten. Ontvangen dividenden worden opgenomen onder investeringsactiviteiten, terwijl betaalde dividenden worden opgenomen onder de kasstroom uit financieringsactiviteiten. De verkrijgingsprijs van acquisities wordt opgenomen onder de kasstroom uit investeringsactiviteiten, voor zover betaling in geldmiddelen heeft plaatsgevonden. Hierbij worden geldmiddelen aanwezig in deze overgenomen groepsmaatschappijen in mindering gebracht op de aankoopprijs. Transacties waarbij geen in- en uitstroom van liquiditeiten plaatsvindt, worden niet in het kasstroomoverzicht opgenomen.

G. Toelichtingen

1. Bedrijfscombinaties in 2017

Begin januari 2017 heeft DGB Group N.V. de zeggenschap verkregen over Energy B.V., Renewables B.V., De Groene Belangenbehartiger B.V. ("DGB groep bedrijven"). DGB Group N.V. heeft alle aandelen van de DGB groep bedrijven overgenomen inclusief het bedrijfspand in Hardenberg.

De activiteiten van de DGB groep bedrijven bestaan uit het inspecteren en certificeren van agri-bedrijven en het leveren van duurzame energie en duurzame energiesystemen. De cijfers van de DGB groep bedrijven zijn vanaf 1 januari 2017 meegeconsolideerd.

Alle transacties zijn verantwoord volgens de overnamemethode. De samenstelling van de verworven gecombineerde netto-activa is als volgt:

(x € 1.000)	Reële waarde opgenomen bij overname	Reële waarde aanpassingen	Boekwaarden
Immateriële vaste activa	3.767	3.725	42
Overige vaste activa	3.238	678	2.560
Vlottende activa	4.766	-	4.766
Geldmiddelen en kasequivalenten	953	-	953
Latente belastingverplichtingen	-1.133	-1.073	-60
Kortlopende schulden	-6.261	-	-6.261
	5.330
Negatief eigen vermogen Renewables B.V.	242
Koopsom	12.700
Goodwill	7.128
Uitgifte eigen aandelen DGB Group N.V.	-5.000
Vorderingen op participanten1	-2.786
Geldmiddelen en kasequivalenten verkregen	-953
Netto-investeringskasstroom verwerving van dochterondernemingen1	-1.611

¹ De vergelijkende cijfers 2017 in het geconsolideerde kasstroomoverzicht zijn aangepast voor transacties in 2017 waarbij geen in- en uitstroom van liquiditeiten plaats heeft gevonden. Zie de toelichting op de geconsolideerde jaarrekening 2d. foutenherstel.

De reële waarde van de koopsom bedraagt € 12,7 miljoen en is voldaan in 2.000.000 aandelen van DGB Group N.V. met een uitgiftekoers van € 2,50 per aandeel voor een bedrag van € 5 miljoen, converteerbare obligatieleningen met een conversiekoers van € 3,50 per aandeel van € 4,5 miljoen en geldmiddelen voor een bedrag van € 3,3 miljoen. Bij de contingent considerations is de reële waarde van de conversie-optie van de obligatieleningen op nihil gewaardeerd. De in de overnamebalans opgenomen vorderingen op de participanten Majka Investment B.V., Madre

Invest B.V. en Ama Invest B.V. van € 2,8 miljoen zijn bij de overname omgezet in intercompany verhoudingen met DGB Group N.V.

De reële waarde-aanpassingen hebben voor een bedrag van € 3,7 miljoen betrekking op de separaat geïdentificeerde klantenbestanden en de daaraan gerelateerde klantencontracten en -waarden van DGB Energie B.V. Voor de waardering van deze klantenbestanden is de 'multi-period excess earnings method (MEEM)' toegepast.

De reële waarde-aanpassingen hebben voor een bedrag van € 0,7 miljoen betrekking op de waardering van het bedrijfspand op reële waarde waaraan een taxatierapport van een register taxateur aan ten grondslag ligt. Voor de reële waarde-aanpassingen zijn latente belastingverplichtingen gevormd van € 1,1 miljoen.

Het overnamebedrag voor de acquisities behelst effectief een premie voor verwachte synergie, groei van omzet en de gezamenlijke kennis van het personeel. Deze aspecten van de overname kunnen niet betrouwbaar worden gewaardeerd en niet afzonderlijk van het goodwill bedrag worden opgenomen. De betaalde goodwill is fiscaal niet aftrekbaar.

Energy B.V. en Renewables B.V. zijn in het segment Energie opgenomen. De Groene Belangenbehartiger B.V. is in het segment dierhouder software opgenomen

Eind augustus 2017 heeft de DGB Group N.V. de zeggenschap verkregen over Corilus Veterinary B.V. en haar dochtermaatschappij CV België BVBA ("Corilus") en DeGroSolutions B.V. ("DeGroSolutions"). DGB Group N.V. heeft alle aandelen van Corilus en 51% van de aandelen van DeGroSolutions overgenomen. De activiteiten van deze bedrijven bestaan uit het ontwikkelen en leveren van software.

De cijfers van de bedrijven zijn vanaf 1 september 2017 meegeconsolideerd.

Alle transacties zijn verantwoord volgens de overnamemethode. De samenstelling van de verworven gecombineerde netto-activa is als volgt:

	Reële waarde	Reële waarde	Boekwaarden
(x € 1.000)	opgenomen bij overname	aanpassingen
Immateriële vaste activa	5.600	4.542	1.058
Overige vaste activa	249	145	104
Vlottende activa	302	-	302
Geldmiddelen en kasequivalenten	85	-	85
Latente belastingverplichtingen	-985	-985	-
Kortlopende schulden	-975	-	-975
	4.276
Koopsom	5.000
Minderheidsbelang	1.181
Goodwill	1.905
Geldmiddelen en kasequivalenten verkregen	-85
Netto-investeringskasstroom verwerving	1.820
van dochterondernemingen

De reële waarde van de koopsom bedraagt € 5,0 miljoen en is in eerste instantie voldaan middels een geldlening van de verkopende partij DeGroSolutions Holding B.V. In november 2017 zijn 1.447.825 aandelen met een reële waarde

van € 0,899 per aandeel van DGB Group N.V. uitgegeven voor de aflossing van deze geldlening.

In de koopovereenkomst van de acquisitie van Corilus en DeGroSolutions is bepaald dat de de heer M.G.J. Logtenberg via zijn bedrijven DeGroSolutions Holding B.V. en Majka Investments B.V. (de verkoper) na de afronding van de transactie ten minste 60% van de geplaatste aandelen van DGB Group N.V. in bezit zal krijgen. In 2019 zal het bestuur van DGB Group het resterende deel van de nog uit te geven aandelen aan de verkoper uitgeven.

De reële waarde-aanpassingen hebben voor een bedrag van € 4,5 miljoen betrekking op de separaat geïdentificeerde intern ontwikkelde software van Corilus en DeGroSolutions. Voor de reële waarde-aanpassingen zijn latente belastingverplichtingen gevormd van € 1,0 miljoen. In 2017 heeft DGB Group bij de overname van Corilus en DeGroSolutions de separaat geïdentificeerde software voorzien van een voorlopige reële waarde. Deze waardering was gebaseerd op de 'reproduction cost method". Bij de finale samenstelling van de verworven activa is deze voorlopige reële waarde onderworpen aan een kalibratie gebaseerd op een marktbenadering en inkomstenbenadering. Bij de marktbenadering is de reële waarde getoetst aan de hand van multipliers op basis van vergelijkbare transacties. Bij de inkomstenbenadering is de netto contante waarde van de direct toerekenbare toekomstige verwachte kasstromen (DCF-methode) berekend. Tijdens deze kalibratie zijn geen significante afwijkingen geconstateerd die aanleiding gaven tot een aanpassing van de initiële waardering.

Het minderheidsbelang in DeGroSolutions van € 1,2 miljoen per overnamedatum is in mindering gebracht op de goodwill. Corilus en DeGroSolutions zijn in het segment dierhouder software opgenomen.

Het overnamebedrag voor de acquisities behelst effectief een premie voor verwachte synergie, groei van omzet en de gezamenlijke kennis van het personeel. Deze aspecten van de overname kunnen niet betrouwbaar worden gewaardeerd en niet afzonderlijk van het goodwill bedrag worden opgenomen. De betaalde goodwill is fiscaal niet aftrekbaar.

De acquisities hebben in 2017 respectievelijk € 14,0 miljoen (DGB groep bedrijven) en € 0,7 miljoen (Corilus en DeGroSolutions) aan de netto-omzet bijgedragen. De bijdrage van deze acquisities aan het nettoresultaat in het boekjaar 2017 is respectievelijk € -0,6 miljoen en € 0,0 miljoen. De netto-omzet zou in 2017 circa € 1,2 miljoen hoger zijn geweest indien de overname van Corilus en DeGroSolutions had plaatsgevonden per 1 januari 2017.

De aan de acquisities gerelateerde kosten (externe juridische kosten en due-dilligence kosten) bedroegen in 2017 in totaal € 340.000. Deze kosten zijn separaat in de winst- en verliesrekening in 2017 opgenomen.

2. Operationele segmenten

DGB Group onderkent de operationele segmenten Energie en dierhouder software. Het rendements- en risicoprofiel per segment wordt bepaald door de aard van de activiteiten. Hierna is een overzicht opgenomen van informatie over elk van de te rapporteren

segmenten. Het resultaat voor rente en belastingen wordt gebruikt om de performance te meten, omdat het management deze informatie het meest relevant acht voor de beoordeling van de resultaten van de segmenten.

A. Informatie over de te rapporteren segmenten

(x € 1.000)	Energie 2018	Energie 2017	Dierhouder Software 2018	Dierhouder Software 2017
Externe bruto-opbrengsten	24.957	25.930	2.697	1.401
Energiebelastingen	-12.080	-12.667	-	-
Externe netto-opbrengsten	12.877	13.263	2.697	1.401
Opbrengsten uit transacties tussen segmenten	29	14	790	295
Netto-segmentopbrengsten	12.906	13.277	3.487	1.696
Segmentsresultaat voor rente en belastingen	1.516	-139	-158	15
Afschrijvingen en amortisatie	295	300	965	281
Te rapporteren activa van segment	6.059	6.073	6.323	6.598
Investeringsuitgaven	71	80	666	247
Te rapporteren verplichtingen van segment	6.242	6.394	1.379	1.856

B. Aansluiting van informatie over de te rapporteren segmenten

	2018	2017
Opbrengsten
Totale netto-segmentopbrengsten	16.393	14.973
Eliminatie opbrengsten tussen segmenten	-819	-309
Overige opbrengsten	-	24
Geconsolideerde netto-omzet	15.574	14.688
Resultaat voor belastingen
Totale resultaat voor rente en belastingen van de segmenten	1.358	-124
Niet toegerekende bedragen:
- Financiële baten en lasten	-307	-362
- Overige bedrijfslasten	-1.028	-684
Geconsolideerd resultaat voor belastingen	23	-1.170
Activa
Totale activa van de segmenten	12.382	12.671
Overige niet-toegerekende bedragen	10.987	11.217
Geconsolideerde totale activa	23.369	23.888
Verplichtingen
Totale passiva van de segmenten	7.621	8.250
Overige niet-toegerekende bedragen1	4.003	4.232
Geconsolideerde totale passiva1	11.624	12.482

1 De vergelijkende cijfers 2017 in de geconsolideerde balans voor de langlopende verplichtingen zijn aangepast. Zie de toelichting op de geconsolideerde jaarrekening 2d. foutenherstel.

C. Geografische informatie

Totaal	15.574	14.688	20.249	20.955
Overige landen	2	2	-	-
België	203	72	3	4
Nederland	15.369	14.614	20.246	20.951
(x € 1.000)	Netto-omzet 2018	Netto-omzet 2017	Vaste activa¹ 2018	Vaste activa¹ 2017

¹De vaste activa bevatten conform IFRS 8.33b geen belastingvorderingen.

D. Opbrengsten

De netto-omzet naar productgroep is als volgt

weer te geven:

Totaal netto-omzet	15.574	14.688
Licentie-omzet	1.324	522
Leveren van goederen	1.425	1.067
Verlenen van diensten	12.825	13.099
(x € 1.000)	2018	2017

Het verloop van de contract activa (aanbrengvergoedingen) in 2017 en 2018 is als volgt weer te geven:

Contract activa per 31 december	558	490
Kosten toerekening aan periode	-122	-30
Verworven contracten in de periode	190	364
Contract activa per 1 januari	490	156
(x € 1.000)	2018	2017

De contract activa, opgenomen onder de overige vorderingen, betreffen aanbrengvergoedingen die aan partijen worden betaald die contracten verwerven voor DGB Energie B.V. Deze

aanbrengvergoeding worden toegerekend aan de verwachte economische levensduur van de betreffende contracten en in de betreffende periode in de inkoopwaarde van de omzet opgenomen.

3.Inkoopwaarde van de omzet

Inkoopwaarde van de omzet	9.647	11.464
Voorraadmutaties	17	-114
Inkoopwaarde omzet	9.630	11.578
(x € 1.000)	2018	2017

De inkoopwaarde van de omzet heeft vooral betrekking op de inkoopwaarde van de

geleverde energie als ook op de inkoopwaarde van zonnepaneelsystemen.

4. Personeelskosten

De personeelskosten zijn als volgt samengesteld:

Personeelskosten	2.879	1.789
Overige personeelskosten	165	475
Pensioenpremies	57	68
Sociale lasten	365	190
Lonen en salarissen	2.292	1.056
(x € 1.000)	2018	2017

De pensioenregeling van DGB Group betreft een beschikbare premieregeling afgesloten bij een verzekeraar, waarbij DGB Group geen andere verplichting heeft dan de afdracht van de pensioenpremies.

Het totale gemiddeld aantal medewerkers in dienst van DGB Group en haar deelnemingen bedraagt 58 FTE (2017: 53 FTE) op fulltime basis. Per jaareinde bedraagt het totale aantal medewerkers in dienst 60 FTE (2017: 57 FTE).

5.Overige bedrijfskosten

De overige bedrijfskosten zijn als volgt samengesteld:

Overige bedrijfskosten	1.436	1.269
Algemene bedrijfskosten	1.192	1.089
Verkoopkosten	131	49
Huisvestingskosten	113	131
(x € 1.000)	2018	2017

Leasekosten

Leasekosten opgenomen onder de algemene bedrijfskosten bedragen € 0,3 miljoen in 2018 (2017: € 0,3 miljoen) en omvatten huurkosten van gebouwen van € 0,1 miljoen (2017: € 0,1 miljoen) en leasekosten van auto's, materieel en gereedschappen van € 0,2 miljoen (2017: € 0,2 miljoen).

Accountantskosten

De totale kosten voor de dienstverlening van accon avm controlepraktijk B.V. zijn € 139.000 in 2018 (2017: € 92.000) en bestaan alleen uit kosten voor de controle van de jaarrekening. De accountantskosten zijn opgenomen onder de algemene bedrijfskosten.

6. Acquisitie-gerelateerde kosten

De acquisitie-gerelateerde kosten in 2017 van € 340.000 houden verband met de acquisitie van de DGB groep bedrijven en de acquisitie van Corilus en DeGroSolutions in 2017. Deze kosten zijn in 2018 nihil.

7. Afschrijvingen en amortisatie

(x € 1.000)	2018	2017
Amortisatielasten immateriële vaste activa	1.098	445
Afschrijvingslasten materiële vaste activa	241	189
Afschrijvingen en amortisatie	1.339	634

8. Financiële baten en lasten

Financiële baten en lasten	307	362
Bankkosten	27	16
Overige rentelasten	116	154
Rentelasten converteerbare obligatieleningen	167	201
Rentebaten	-3	-9
(x € 1.000)	2018	2017

9. Belastingen

De belastingen verantwoord in de geconsolideerde winst- en verliesrekening worden als volgt gespecificeerd:

	2018	2018%	2017	2017%
	(X € 1.000)		(X € 1.000)
Winst (verlies) voor belastingen	23		-1.170
Acute belastingen	-51		67
Latente belastingen	369		180
Belastingen in de winst- en verliesrekening	318		247
Belastingen op basis van gewogen gemiddelde	-5	21,7	238	20,3
toepasselijke tarief
Effect tariefswijziging	298	-1.295,6	-	0.0
Effect 1e en 2e schijf vennootschapsbelasting	34	-147,8	-	0.0
Voordeel uit belastingfaciliteiten	-	0.0	-	0.0
Niet-opgenomen uitgestelde belastingvorderingen	-	0.0	-	0.0
Overige effecten, inclusief fiscaal niet-aftrekbare bedragen	-9	39,1	9	0,8
Belastingen in de winst- en verliesrekening	318	-1.382,6	247	21,1

De groepsmaatschappijen van de DGB Group maken geen onderdeel uit van een fiscale eenheid. De effectieve belastingdruk betreft de gerapporteerde belastinglasten welke kunnen worden toegerekend aan het boekjaar, gedeeld door het resultaat voor belastingen. De effectieve belastingdruk wijkt fors af in 2018 (2017: 21,1%), vooral vanwege tariefswijzigingen. De belastinglatenties zijn in 2018 aangepast, vanwege de afbouw van de vennootschapsbelasting tarieven in Nederland in de komende jaren van 20% en 25% naar respectievelijk 16% en 20%.

10. Resultaat per aandeel

De berekening van het resultaat per aandeel en het verwaterde resultaat per aandeel is gebaseerd op de volgende gegevens:

Verwaterde winst (verlies) per aandeel boekjaar (x € 1)	0,05	-0,16
Winst (verlies) per aandeel boekjaar (x € 1)	0,05	-0,16
Gewogen gemiddelde aantal uitstaande aandelen (verwaterd)	7.500.000	5.932.945
Converteerbare obligaties 'in the money'	-	-
Gewogen gemiddelde aantal uitstaande aandelen	7.500.000	5.932.945
Aantal uitstaande aandelen ultimo	7.500.000	7.500.000
Nettoresultaat toekomend aan de aandeelhouders (x € 1)	341.000	-923.000
(x € 1.000)	2018	2017

De uitoefenkoers van de converteerbare obligaties is € 3,50 per aandeel. De aandelenkoers in 2018 en 2017 is lager dan de uitoefenkoers waardoor de converteerbare obligaties niet 'in de money' zijn.

11. Materiële vaste activa

Het verloop van de materiële vaste activa is als volgt:

	Bedrijfsgebouwen en	Overige activa	Totaal materiële
(x € 1.000)	terreinen		vaste activa
Verkrijgingsprijs
Stand per 1 januari 2017	-	-	-
Investeringen a.g.v. acquisities	1.950	640	2.590
Investeringen	-	141	141
Desinvesteringen	-	-8	-8
Stand per 1 januari 2018	1.950	773	2.723
Investeringen	-	497	497
Desinvesteringen	-	-30	-30
Stand per 31 december 2018	1.950	1.240	3.190
Cumulatieve afschrijvingen
Stand per 1 januari 2017	-	-	-
Afschrijvingslasten	53	136	189
Stand per 1 januari 2018	53	136	189
Afschrijvingslasten	71	170	241
Stand per 31 december 2018	124	306	430
Boekwaarde
Stand per 1 januari 2018	1.897	637	2.534
Stand per 31 december 2018	1.826	933	2.760

Bedrijfsgebouwen en terreinen zijn als onderpand verstrekt voor een bedrag van € 1.260.000 ter zekerheidsstelling van de hypothecaire lening zoals opgenomen in toelichting 22. Langlopende leningen.

De investeringen in 2018 in overige activa betreffen voor een deel investeringen in de verbouwing van het pand. Deze werkzaamheden zijn voor een groot deel door eigen medewerkers uitgevoerd en de hiermee samenhangende personeelskosten voor het geschikt maken van de verbouwing van het pand ad € 57.000 zijn als kostprijs van de verbouwing geactiveerd in de overige activa.

12. Goodwill

Het verloop van de goodwill is als volgt:

(x € 1.000)	2018	2017
Verkrijgingsprijs
Stand per 1 januari	9.033	-
Toevoeging als gevolg van acquisities	-	9.033
Stand per 31 december	9.033	9.033
Cumulatieve bijzondere waardeverminderingen
Stand per 1 januari	-	-
Bijzondere waardeverminderingen	-	-
Stand per 31 december	-	-
Boekwaarde
Stand per 1 januari	9.033	-
Stand per 31 december	9.033	9.033

De goodwill wordt jaarlijks aan een beoordeling van bijzondere waardevermindering onderworpen, of vaker als er indicaties zijn van een bijzondere waardevermindering. Ten behoeve van deze beoordeling wordt goodwill toegerekend aan kasstroomgenererende eenheden. Toerekening vindt plaats naar die (groep van) kasstroomgenererende eenheden die naar verwachting zullen profiteren van de bedrijfscombinatie waarin de goodwill is opgetreden. De kasstroomgenererende

eenheden die bij de beoordeling worden gehanteerd sluiten aan bij de operationele segmenten.

De boekwaarde van de goodwill (met onbepaalde levensduur) is op segmentsniveau als volgt verdeeld:

Stand per 31 december	9.033	9.033
Dierhouder software	2.500	2.500
Energie	6.533	6.533
(x € 1.000)	2018	2017

De volgende belangrijke veronderstellingen zijn gehanteerd bij de bepaling van de bedrijfswaarde van de segmenten Energie en dierhouder software en zijn gebaseerd op ervaringen uit het verleden en de geprognotiseerde groeiverwachtingen.

• omzetontwikkeling, op basis van de geprognotiseerde groei voor de komende 5 jaar, voor Energie van 8,5% (2017: 10,7%) en dierhouder software van 9,1% (2017: 8,2%);
• operationele marge, op basis van de geprognotiseerde groei voor de komende 5 jaar, voor Energie van 7,3% (2017: 6,4%) en dierhouder software van 36,6% (2017: 44,2%);
• een constante groeivoet voor Energie van 3,0% (2017: 1,5%) en voor dierhouder software van 3,0% (2017: 3,0%) is gehanteerd voor de raming van de oneindige kasstroom na de initiële periode van 5 jaar;
• de gewogen gemiddelde vermogenskostenvoet voor belastingen bedraagt voor de komende 5 jaren, voor Energie 15,5% (2017: 16,4%) en voor dierhouder software 14,7% (2017: 14,7%).
• De gewogen gemiddelde kostenvoet voor de eeuwigdurende waarde bedraagt voor Energie 17,4% (2017: 16,4%) en voor dierhouder software 16,5% (2017: 14,7%).

DGB Group heeft in tegenstelling tot vorig jaar per segment 2 vermogenskostenvoeten bepaald. Er is een vermogenskostenvoet bepaald voor de periode tot 5 jaar en tevens een vermogenskostenvoet voor de eeuwigdurende waarde. De reden hiervoor is dat DGB Group het effect van de hogere risicovrije rentevoet voor de eeuwigdurende waarde tot uiting wil brengen in de bepaling van de bedrijfswaarde.

Uit de beoordeling van de bijzondere waardevermindering in 2018 blijkt dat er sprake is van een substantiële overwaarde van de goodwill. DGB Group is van mening dat redelijkerwijs mogelijke veranderingen in de gehanteerde belangrijke veronderstellingen niet zullen leiden tot overschrijding van de boekwaarde ten opzichte van de realiseerbare waarde van de kasstroomgenererende eenheden.

13.Overige immateriële vaste activa

Het verloop van de overige immateriële vaste activa is als volgt:

	Intern ontwikkelde	Klanten	Overige	Totaal
(x € 1.000)	software	bestanden
Verkrijgingsprijs
Stand per 1 januari 2017	-	-	-	-
Investeringen a.g.v. acquisities	5.600	3.750	17	9.367
Investeringen	211	-	-	211
Stand per 1 januari 2018	5.811	3.750	17	9.578
Investeringen	407	-	-	407
Stand per 31 december 2018	6.218	3.750	17	9.985
Cumulatieve afschrijvingen
Stand per 1 januari 2017	-	-	-	-
Amortisatielasten	188	250	7	445
Stand per 1 januari 2018	188	250	7	445
Amortisatielasten	845	250	6	1.101
Stand per 31 december 2018	1.033	500	13	1.546
Boekwaarde
Stand per 1 januari 2018	5.623	3.500	10	9.133
Stand per 31 december 2018	5.185	3.250	4	8.439

De intern ontwikkelde software heeft betrekking op de bij de overname van Corilus Veterinary B.V. en DeGroSolutions B.V. als separaat geïdentificeerde immateriële vaste activa in 2017. De levensduur wordt geschat op 8 jaar. De intern ontwikkelde software van Corilus betreft vooral de praktijkmanagementsoftware VIVA Online met aanvullende modules met een boekwaarde van € 2,7 miljoen per 31 december 2018 en een resterende economische levensduur van circa 7 jaar. De intern ontwikkelde software van DeGroSolutions betreft vooral ERP software systemen met een boekwaarde van € 2,5 miljoen per 31 december 2018 en een resterende economische levensduur van 6,7 jaar.

De klantenbestanden betreffen de klantenbestanden en daaraan gerelateerde klantencontracten en -waarden van DGB Energie B.V. die als separate immateriële vaste activa geïdentificeerd zijn bij de overname van de DGB groep bedrijven in 2017. De levensduur wordt geschat op 15 jaar.

De amortisatielasten en eventuele bijzondere waardeverminderingslasten worden in de winst- en verliesrekening verantwoord onder de afschrijvingen en amortisatie.

14. Deelnemingen

DGB Group N.V. te Hardenberg staat aan het hoofd van een groep rechtspersonen. Een overzicht van de deelnemingen waarvan de financiële gegevens in de geconsolideerde jaarrekening 2018 zijn opgenomen staat hieronder:

Geconsolideerde deelnemingen	Deelnemings percentage
Verenigde Nederlandse Compagnie B.V., Hardenberg	100%
Energy B.V., Hardenberg	100%
DGB Energie B.V., Hardenberg	100%
De Groene Belangenbehartiger B.V., Hardenberg	100%
DGBase B.V., Hardenberg	100%
Argus B.V., Hardenberg	100%
Producert B.V., Hardenberg	100%
Renewables B.V., Hardenberg	100%
Agri Solar B.V., Hardenberg	100%
Energie Service Nederland B.V., Hardenberg	100%
Corilus Veterinary B.V., Houten	100%
CV België BVBA, Kruibeke, België	100%
DeGroSolutions B.V., Hardenberg	51%

15. Uitgestelde belastingen

De uitgestelde belastingen zijn als volgt samengesteld:

Saldo uitgestelde belastingen	-1.310	-1.679
Uitgestelde belastingverplichtingen	-1.501	-2.001
Uitgestelde belastingvorderingen	191	322
(x € 1.000)	2018	2017

Het verloop van de actieve belastinglatenties is als volgt:

(x € 1.000)

Stand per 1 januari 2017	58
Toevoegingen als gevolg van acquisities	201
Mutaties via resultaat	63
Stand per 1 januari 2018	322
Mutaties via resultaat	-131
Stand per 31 december 2018	191

Op 31 december 2018 is sprake van een uitgestelde belastingvordering van € 0,2 miljoen (2017: € 0,3 miljoen) voor compensabele verliezen van € 0,9 miljoen (2017: € 1,5 miljoen) van de DGB Group en enkele van haar Nederlandse deelnemingen. De groepsmaatschappijen van de DGB Group maken geen onderdeel uit van een fiscale

eenheid. De compensabele verliezen tot en met 31 december 2018 kunnen verrekend worden tot 9 jaar na het ontstaan van het verlies. De eerste vervaldata van de compensabele verliezen zijn in 2024 voor een bedrag van € 0,2 miljoen.

Het verloop van de passieve belastinglatenties is als volgt:

(x € 1.000)	1 januari 2017	Mutaties agv acquisitie	Mutaties via W&V	Mutaties via OCI ¹	31 december 2017
Intern ontwikkelde software	-	985	-41	-	944
Klantenbestanden	-	937	-62	-	875
Bedrijfsgebouwen en terreinen	-	136	-4	-	132
Overige MVA	-	60	-10	-	50
Uitgestelde belastingverplichtingen	-	2.118	-117	-	2.001

¹ Mutaties OCI = mutaties via gerealiseerde en niet-gerealiseerde resultaten

(x € 1.000)	1 januari 2018	Mutaties agv acquisitie	Mutaties via W&V	Mutaties via OCI ¹	31 december 2018
Intern ontwikkelde software	944	-	-272	-	672
Klantenbestanden	875	-	-181	-	694
Bedrijfsgebouwen en terreinen	132	-	-36	-	96
Overige MVA	50	-	-11	-	39
Uitgestelde belastingverplichtingen	2.001	-	-500	-	1.501

¹ Mutaties OCI = mutaties via gerealiseerde en niet-gerealiseerde resultaten.

In 2018 zijn de belastinglatenties aangepast, vanwege de afbouw van de vennootschapsbelastingtarieven in Nederland in de komende jaren van 20% en 25% naar respectievelijk 16% en 20%.

16. Overige langlopende vorderingen

Stand per 31 december	17	255
Aflossingen	-243	-21
Toevoegingen waarborgsom huur	5	-
Toevoegingen als gevolg van acquisities	-	276
Stand per 1 januari	255	-
(x € 1.000)	2018	2017

De overige langlopende vorderingen per 31 december 2018 betreffen verstrekte waarborgsommen voor huur. De verstrekte financieringen inzake zonnepaneelprojecten zijn in 2018 tegen boekwaarde overgedragen aan Triple Groen, zie toelichting 26. Verbonden partijen.

17. Voorraden

(x € 1.000)	2018	2017
Voorraden handelsgoederen	462	472
Voorraden onderdelen	82	89
Voorraden	544	561

Gedurende 2018 heeft geen afwaardering naar lagere opbrengstwaarde plaatsgevonden. Per balansdatum zijn er geen voorraden met een boekwaarde gewaardeerd tegen lagere opbrengstwaarde.

18. Handelsvorderingen

Handelsvorderingen	461	302
Voorziening voor verwachte kredietverliezen	-14	-10
Openstaand meer dan 90 dagen	81	35
Openstaand 30-90 dagen	70	194
Openstaand 0-30 dagen	324	83
(x € 1.000)	2018	2017

De nominale waarde van de handelsvorderingen benadert de reële waarde. Handelsvorderingen zijn niet rentedragend en hebben een betalingstermijn van 8 tot 30 dagen. Handelsvorderingen bij DGB Energie B.V. worden grotendeels vooruitontvangen middels maandelijkse automatische incasso's.

Het beleid inzake kredietrisico's is opgenomen onder toelichting 24. Financiële instrumenten.

De mutaties in de voorziening voor verwachte kredietverliezen gedurende het jaar zijn als volgt:

Stand per 31 december	-14	-10
Afgeboekte bedragen	24	-
Toevoegingen	-26	-9
Toevoegingen als gevolg van acquisities	-	-1
Herziene stand per 1 januari	-12	-
Initiële toepassing IFRS 9	-2	-
Stand per 1 januari	-10	-
(x € 1.000)	2018	2017

De toevoegingen en de afgeboekte bedragen in de voorziening voor verwachte kredietverliezen zijn in de overige bedrijfskosten als netto waardeverminderingsverliezen gepresenteerd.

19. Overige vorderingen

Overige vorderingen	1.456	1.433
Overige vorderingen	46	5
Belastingen en premies sociale verzekeringen	202	199
Vooruitbetaalde bedragen	1.095	1.079
Nog te facturen omzet	113	150
(x € 1.000)	2018	2017

De nog te facturen omzet betreft de per jaareinde bepaalde overlooppost van de in rekening te brengen omzet van DGB Energie B.V. De vooruitbetaalde bedragen in 2018 betreffen door DGB Energie B.V. vooruitbetaalde aanbrengvergoedingen van € 0,5 miljoen (2017: € 0,5 miljoen) en vooruitbetalingen aan Gasterra van € 0,5 miljoen (2017: € 0,5 miljoen). De nominale waarde van de overige vorderingen benadert de reële waarde. Het vastgestelde bijzondere waardeverminderingsverlies is niet van materieel belang.

20. Geldmiddelen en kasequivalenten

(x € 1.000)	2018	2017
Rekening-courant tegoeden banken	468	315
Geldmiddelen en kasequivalenten	468	315

De geldmiddelen en kasequivalenten staan ter vrije beschikking van de vennootschap. Het beleid inzake kredietrisico's is opgenomen onder toelichting 24. Financiële instrumenten.

21. Groepsvermogen

Totaal eigen vermogen toe te rekenen aan aandeelhouders van de vennootschap.

A) Aandelenkapitaal

Het maatschappelijk kapitaal bedraagt € 1,0 miljoen verdeeld in 25 miljoen gewone aandelen met een nominale waarde per aandeel van € 0,02 en 25 miljoen preferente aandelen met een nominale waarde per aandeel van € 0,02.

Per 31 december 2018 en 2017 zijn 7,5 miljoen gewone aandelen à € 0,02 nominaal per aandeel geplaatst en volgestort.

In 2018 zijn er geen aandelen uitgegeven. In 2017 was het verloop van de gewone aandelen als volgt:

(x € 1.000)	Aantal aandelen	Aandelen kapitaal (x € 1.000)	Agio reserves (x € 1.000)	Totaal (x € 1.000)
Uitgiftedatum
Stand 31 december 2016	3.619.275	73	816	889
02/01/2017	2.000.000	40	4.960	5.000
15/06/2017	90.000	1	-	1
30/09/2017	342.900	7	1.193	1.200
16/11/2017¹	1.447.825	29	1.273	3.620
Toename 20171	3.880.725	77	7.426	7.503
Stand 31 december 2017¹	7.500.000	150	8.242	8.392

¹ De vergelijkende cijfers 2017 van de agioreserve zijn aangepast voor de uitgifte van de aandelen met betrekking tot de overname van Corilus en DeGroSolutions. Zie de toelichting op de geconsolideerde jaarrekening 2d. foutenherstel.

• De uitgifte van 2.000.000 aandelen met een uitgiftekoers van € 2,50 per aandeel op 2 januari 2017 heeft betrekking op de overname van de DGB groep bedrijven opgenomen onder toelichting 1. Bedrijfscombinaties.
• De uitgifte van 90.000 aandelen met een uitgiftekoers van € 0,02 per aandeel op 15 juni 2017 heeft betrekking op de afgesloten lening met New Matic B.V. opgenomen onder toelichting 22. Langlopende leningen.
• De uitgifte van 342.900 aandelen met een conversiekoers van € 3,50 per aandeel op 30 september 2017 betreft de conversie van obligatieleningen naar aandelen van Mountainshield Capital Fund opgenomen onder opgenomen onder toelichting 21D. Converteerbare obligatieleningen.
• De uitgifte van 1.447.825 aandelen met een uitgiftekoers tegen de reële waarde (slotkoers van de aandelen op 16 november 2017) van € 0,899 per aandeel op 16 november 2017 heeft betrekking op de overname van Corilus en DeGroSolutions opgenomen onder toelichting 1. Bedrijfscombinaties. In 2019 zal het bestuur van DGB Group de transactie inzake de overname van Corilus en DeGroSolutions afronden en het resterende deel van de nog uit te geven aandelen aan de verkoper uitgeven.

B) Agioreserves

Het agio omvat de opbrengsten uit de uitgifte van aandelen voor zover deze hoger zijn dan het nominale bedrag van de aandelen.

C) Overige reserves

Het verloop van de overige reserves is als volgt weer te geven:

(x € 1.000)	2018	2017
Stand per 1 januari	-1.478	-340
Initiële toepassing IFRS 9	-2	-
Herziene stand per 1 januari	-1.480	-340
Resultaat boekjaar	341	-923
Resultaat minderheidsbelang boekjaar	92	28
Aanpassing negatieve deelneming bij acquisitie	-	-243
Stand per 31 december	-1.047	-1.478

Resultaatsbestemming

De bestuurders stellen de Algemene Vergadering van Aandeelhouders voor om de nettowinst over het jaar 2018 toe te voegen aan de overige reserves. De nettowinst is opgenomen in de overige reserves.

D) Eigenvermogensinstrumenten uitgegeven door DGB Group N.V.: converteerbare obligatieleningen

Het verloop van de converteerbare obligatieleningen is als volgt:

(x € 1.000)	2018	20171
Stand per 1 januari	3.340	-
Uitgifte obligatieleningen	-	4.540
Conversie naar aandelen	-	-1.200
Stand per 31 december	3.340	3.340

¹De vergelijkende cijfers 2017 in de geconsolideerde balans voor de langlopende verplichtingen en het eigen vermogen zijn aangepast. Zie de toelichting op de geconsolideerde jaarrekening 2d. foutenherstel.

De uitgifte van de obligatieleningen houden verband met de acquisitie van de DGB groep bedrijven in januari 2017. Het betreffen converteerbare obligatieleningen van in totaal € 3.340.000 aan Majka Investments B.V. ad € 2.500.000, Ama Invest B.V. ad € 600.000,

Madre Invest B.V. ad € 200.000 en een privaat persoon van € 40.000, die tot uiterlijk 31 december 2021 in gewone aandelen van DGB Group N.V. kunnen worden geconverteerd. De conversiekoers bedraagt € 3,50 per aandeel gedurende de gehele looptijd. DGB Group N.V. heeft het recht om obligaties te converteren in aandelen, in een periode van maximaal twee maanden nadat de slotkoers van het aandeel DGB Group N.V. gedurende 6 aaneengesloten handelsdagen vijf procent hoger sluit dan € 3,50. Tevens heeft DGB Group N.V. gedurende de looptijd het recht om jaarlijks 20% van de obligaties af te lossen. De rente bedraagt 5% per jaar. De overeenkomsten voorzien in contractuele bepalingen waarin wordt gesteld dat zolang er geen goedgekeurde prospectus is, de leningen met Majka, Madre en Ama als tijdelijke leningen worden geclassificeerd. Er wordt in de leningsovereenkomsten echter geen inhoud gegeven aan het begrip tijdelijke leningen. Als gevolg hiervan blijven de belangrijkste contractuele eigenschappen van de leningen in stand. Hierdoor kan de

houder van de leningen DGB Group niet onvoorwaardelijk verplichten tot aflossing van de leningen in geldmiddelen of andere financiële activa, waardoor er volgens IAS 32 geen sprake kan zijn van vreemdvermogen instrumenten. Leidend zijn de juridisch bindende afspraken, waardoor de converteerbare obligatieleningen als eigenvermogensinstrumenten classificeren.

De begin 2017 uitgegeven converteerbare obligatieleningen aan Mountainshield Capital Fund houden verband met de aankoop van het pand bij de acquisitie van de DGB groep bedrijven. In oktober 2017 heeft Mountainshield Capital Fund converteerbare obligaties voor een bedrag van € 1,2 miljoen geconverteerd naar 342.900 aandelen tegen een conversiekoers van € 3,50.

Minderheidsbelang

Het verloop van het minderheidsbelang is als volgt te weer te geven:

Stand per 31 december	1.060	1.152
Resultaat minderheidsbelang boekjaar	-92	-28
Acquisitie minderheidsdeelneming DeGroSolutions B.V.	-	1.180
Stand per 1 januari	1.152	-
(x € 1.000)	2018	2017

22. Langlopende leningen

De langlopende leningen bestaan uit:

(x € 1.000)	2018	20171
Hypothecaire lening	900	900
Lening inzake acquisitie DeGroSolutions en Corilus¹	2.988	3.045
Overige leningen	109	367
Stand per 31 december	3.997	4.312

¹ De vergelijkende cijfers 2017 van de lening inzake acquisitie DeGroSolutions en Corilus zijn aangepast. Zie de toelichting op de geconsolideerde jaarrekening 2d. foutenherstel.

Het verloop van de langlopende leningen is als volgt:

(x € 1.000)	2018	2017¹
Stand per 1 januari	4.312	-
Aangegane hypothecaire lening	-	900
Aangegane lening inzake acquisitie DeGroSolutions en Corilus	-	5.000
Aflossingen lening inzake acquisitie DeGroSolutions en Corilus¹	-57	-1.955
Toevoegingen als gevolg van acquisities	-	367
Aflossingen overige leningen	-367	-
Aangegane lening inzake leaseverplichtingen	109	-
Stand per 31 december	3.997	4.312

¹ De vergelijkende cijfers 2017 van de lening inzake acquisitie DeGroSolutions en Corilus zijn aangepast. Zie de toelichting op de geconsolideerde jaarrekening 2d. foutenherstel.

De hypothecaire lening van € 0,9 miljoen is in 2017 aangegaan met New Matic B.V. De rente bedraagt 5% per jaar. De lening dient algeheel te worden afgelost op 30 juni 2022. Vervroegde algehele of gedeeltelijke eerdere aflossing is toegestaan. Als zekerheid is hypothecaire zekerheid verstrekt van € 1.260.000 op het bedrijfspand en verder toebehoren aan de Lange Spruit 1a te Hardenberg.

De lening van € 5,0 miljoen met DeGroSolutions Holding B.V. is in september 2017 aangegaan voor de financiering van de acquisities van 100% van de aandelen van Corilus Veterinary B.V. en 51% van de aandelen van DeGroSolutions B.V. De rente bedraagt 5% per jaar. De overeenkomst heeft een looptijd van 5 jaar. Vervroegde algehele of gedeeltelijke eerdere aflossing is toegestaan. DGB Group dient gedurende de looptijd van de overeenkomst tenminste annuïtair af te lossen op de lening. In 2018 is op de lening € 57.000

afgelost. In 2017 is op de lening € 1,9 miljoen afgelost, waarvan € 1,3 miljoen met de opbrengst van de uitgifte van 1.447.825 aandelen op 16 november 2017. In 2019 zal het bestuur van DGB Group de transactie inzake de overname van Corilus en DeGroSolutions afronden en het resterende deel van de nog uit te geven aandelen aan de verkoper uitgeven. Als zekerheid heeft de schuldeiser een recht van eerste pand op 100% van de aandelen van Corilus Veterinary B.V. en op 51% van de aandelen van DeGroSolutions B.V.

De overige leningen betreffen in 2018 aangegane leningen inzake leaseverplichtingen voor auto's van € 109.000 (2017: € 7.000). De looptijd van deze leningen varieert tussen de 24 en 60 maanden en de in de leasevergoeding opgenomen kredietvergoedingen variëren tussen de 7,8% en 12,6% per jaar. De overige leningen van € 360.000 waren in 2017 verstrekt door DeGroSolutions Holding B.V. aan Corilus Veterinary B.V. en zijn in 2018 volledig afgelost.

23. Kortlopende verplichtingen

De kortlopende verplichtingen zijn als volgt weer te geven:

Stand per 31 december	6.126	6.169
Overige kortlopende verplichtingen	3.427	3.551
Actuele belastingverplichtingen	1.376	1.797
Handelsschulden	1.323	821
(x € 1.000)	2018	2017

De kortlopende verplichtingen hebben een looptijd van minder dan één jaar. De nominale waarde van de kortlopende verplichtingen benadert de reële waarde. De actuele belastingverplichtingen per ultimo 2018 omvatten onder meer te betalen energiebelastingen, te betalen BTW en te betalen sociale premies werknemersverzekeringen.

De overige kortlopende verplichtingen omvatten voor een groot deel vooruitontvangen voorschotten gas en elektra van klanten van DGB Energie B.V. voor de maand januari 2019 ad € 2,3 miljoen (2017: € € 2,5 miljoen).

24. Financiële instrumenten

In deze paragraaf komen het risicobeheerkader van DGB Group en de risico's uit hoofde van het gebruik van financiële instrumenten aan de orde. DGB Group is blootgesteld aan de volgende risico's:

• A. kredietrisico;
• B. liquiditeitsrisico;
• C. marktrisico.

Tevens komt in deze paragraaf aan de orde:

D. kapitaalbeheer.

Risicobeheerkader

Het bestuur heeft de eindverantwoordelijkheid voor de inrichting van en het toezicht op het risicobeheerkader van DGB Group. Het risicobeleid van de onderneming heeft als doel de risico's waarmee DGB Group zich

geconfronteerd ziet in kaart te brengen en te analyseren, passende risicolimieten en controles te bepalen en de risico's en naleving van de limieten te bewaken. Beleid en systemen voor risicobeheer worden regelmatig geëvalueerd en waar nodig aangepast aan veranderingen in de marktomstandigheden en de activiteiten van DGB Group. DGB Group streeft ernaar om door middel van haar standaarden en procedures een gedisciplineerde en constructieve beheersingsomgeving te ontwikkelen waarin alle werknemers hun rol en verplichtingen begrijpen.

A. Kredietrisico

Kredietrisico is het risico van financieel verlies voor DGB Group indien een afnemer of tegenpartij van een financieel instrument de aangegane contractuele verplichtingen niet nakomt. Kredietrisico's vloeien met name voort uit vorderingen op klanten. De boekwaarde van de financiële activa vertegenwoordigt het maximale kredietrisico.

Handels- en overige vorderingen

De blootstelling aan kredietrisico van DGB Group wordt hoofdzakelijk bepaald door de individuele kenmerken van de afzonderlijke afnemers. Daarnaast houdt het management rekening met de aspecten van het klantenbestand, waaronder het risico op wanbetaling in de bedrijfstak. Binnen DGB Group is geen sprake van een significante concentratie van kredietrisico's, omdat sprake is van een groot aantal afnemers. Er zijn geen afnemers die 10% of meer bijdragen aan de omzet.

DGB Group heeft een kredietbeleid opgesteld waarbij klanten voor een groot deel via automatische incasso betalen. Bij de grootste dochtermaatschappij DGB Energie B.V. is in de standaard leveringsovereenkomst opgenomen dat klanten de nota's via automatische incasso voldoen. Na stornering van een automatische incasso wordt er direct een betalingsherinnering aan de klant gestuurd, wordt gemonitord of er tijdig betaald wordt, en wordt er een specifieke betalingsafspraak gemaakt bij het uitblijven van betalingen.

DGB Group vormt een voorziening voor verwachte kredietverliezen op basis van de vereenvoudigde IFRS 9 benadering voor het meten van verwachte kredietverliezen waarbij voor alle handelsvorderingen een verwachte levensduur wordt gebruikt. Om de verwachte kredietverliezen te meten, zijn handelsvorderingen gegroepeerd op basis van ouderdom. De ouderdomsopbouw van de handelsvorderingen en de voorziening voor verwachte kredietverliezen is opgenomen onder toelichting 18. Handelsvorderingen. Handelsvorderingen worden afgeschreven wanneer er geen redelijke verwachting is van herstel. Indicatoren dat er geen redelijke verwachting van herstel bestaat, zijn onder meer het falen van een debiteur om een terugbetalingsplan met DGB Group aan te gaan.

Geldmiddelen en kasequivalenten

De geldmiddelen en kasequivalenten bestaan uit direct opeisbare tegoeden bij financiële instellingen met goede creditratings.

B. Liquiditeitsrisico

Liquiditeitsrisico is het risico dat DGB Group problemen krijgt om te voldoen aan haar verplichtingen uit hoofde van in contanten of andere financiële activa af te wikkelen financiële verplichtingen. De uitgangspunten van het liquiditeitsrisicobeheer van DGB Group zijn dat er, voor zover mogelijk, voldoende liquiditeiten worden aangehouden om te kunnen voldoen aan haar financiële verplichtingen wanneer deze vervallen, in normale en moeilijke omstandigheden, en zonder dat onaanvaardbare verliezen worden gelopen of de reputatie van de onderneming in gevaar komt.

Het werkkapitaal op de verslaggevingsdatum is negatief. De belangrijkste redenen voor dit negatieve werkkapitaal zijn de financieringsbehoefte en de ontvangen voorschotten van DGB Energie B.V. De uitgaande geldstroom in de wintermaanden is hoger dan in de overige maanden als gevolg van een hoger energieverbruik in deze maanden. De voorschotten die worden ontvangen zijn gelijkmatig over het jaar verdeeld. De ontvangen voorschotten zijn als kortlopende schuld gepresenteerd en bedragen ultimo 2018 € 2,3 miljoen (2017: € 2,5 miljoen) en leiden niet tot uitgaande kasstromen. De financieringsbehoefte van DGB Energie B.V. in de wintermaanden wordt opgevangen door een overbruggingsfinanciering vanuit DGB Group N.V. Hierdoor is er geen additionele financieringsbehoefte uit hoofde van de operationele activiteiten van de DGB Group als geheel. De liquiditeit van DGB Group wordt zeker gesteld door een liquiditeitsplanning.

DGB Group heeft langlopende leningen afgesloten. Er is bij deze leningen geen sprake van convenanten. Voor de toelichting op de langlopende leningen wordt verwezen naar toelichting 22.

Op de volgende pagina zijn de resterende (geschatte) contractuele looptijden van de financiële verplichtingen opgenomen op de rapportagedatum. De ontvangen voorschotten opgenomen onder de overige kortlopende schulden in de balans leiden niet tot uitgaande kasstromen en zijn derhalve niet in onderstaand overzicht opgenomen. De bedragen zijn exclusief rentebetalingen.

Contractuele kasstromen:

(x € 1.000)	Totaal	Kort lopende schulden	Lang-lopende schulden	1-2 jaar	2-5 jaar	> 5 jaar
Hypothecaire lening	900	-	900	-	900	-
Lening acquisitie	2.988	-	2.988	-	2.988	-
Overige leningen	109	-	109	-	109	-
Totaal rentedragende leningen	3.997	-	3.997	-	3.997	-
Handelsschulden	1.323	1.323	-	-	-	-
Actuele belastingverplichtingen	1.376	1.376	-	-	-	-
Overige kortlopende schulden	1.122	1.122	-	-	-	-
Totaal kortlopende verplichtingen	3.821	3.821	-	-	-	-
Totaal	7.818	3.821	3.997	-	3.997	-

De geschatte rentebetalingen zijn als volgt op de rapportagedatum:

(x € 1.000)	Totaal	Kort lopende schulden	Lang-lopende schulden	1-2 jaar	2-5 jaar	> 5 jaar
Converteerbare obligaties	501	167	334	167	167	-
Hypothecaire lening	158	45	113	45	68	-
Lening acquisitie	133	36	97	36	61	-
Overige leningen	38	11	27	11	16	-
Totaal	830	259	571	259	312	-

C. Marktrisico

Marktrisico is het risico dat veranderingen in marktprijzen, zoals energieprijzen, rentetarieven en valutakoersen, invloed hebben op de resultaten van DGB Group. Het doel van het marktrisicobeheer is het beheren en beheersen van de marktrisicopositie binnen aanvaardbare grenzen onder het gelijktijdig optimaliseren van het rendement.

Prijsrisico verkoopcontracten energie

In het beheer van het prijsrisico op de verkoopcontracten energie, waarin de verkoopprijs voor gas en elektriciteit vaststaat gedurende de looptijd van de overeenkomst, richt DGB Group zich op het beperken van invloed van kortetermijnbewegingen op het resultaat. Ter afdekking van het prijsrisico worden inkoopcontracten aangegaan met Gasterra en DVEP met als enig doel het daadwerkelijk verkrijgen van gas en elektriciteit in overeenstemming met het verwachte verbruik van de klanten ('eigen gebruik'). Voor de toelichting op de ultimo boekjaar afgesloten inkoopcontracten wordt verwezen naar toelichting 27. Niet in de balans opgenomen verplichtingen.

Renterisico

In het beheer van renterisico richt DGB Group zich op het beperken van invloed van kortetermijnbewegingen op het resultaat. Op de lange termijn zullen structurele wijzigingen in de rente echter invloed hebben op de winst. DGB Group kiest voor vaste rente in haar financiering. In de komende jaren zal de rentelast vast zijn.

Valutarisico

De functionele valuta van de DGB Group en haar entiteiten is de euro. DGB Group loopt geen valutarisico's. Alle verkooptransacties, inkooptransacties en financieringsverplichtingen worden in euro's afgewikkeld.

D. Kapitaalbeheer

Het beleid van DGB Group is gericht op de handhaving van een sterke vermogenspositie waarmee het vertrouwen van klanten, leveranciers, aandeelhouders en werknemers kan worden behouden en de toekomstige ontwikkeling van de bedrijfsactiviteiten kan worden zeker gesteld. De vennootschap focust zich hierbij op vrije kasstromen met een gedisciplineerd investeringsbeleid voor de langere termijn en strikte bewaking van kosten en werkkapitaal.

25. Kasstroomoverzicht

In 2018 hebben alle mutaties uit financieringsactiviteiten in het geconsolideerde kasstroomoverzicht tot kasstromen geleid. De aansluiting van de verplichtingen voortvloeiend uit het kasstroomoverzicht uit financieringsactiviteiten in 2017 is als volgt weer te geven:

(x € 1.000)	1 januari 2017	Kas stromen	Geen kasstromen	31 december 2017
Uitgifte converteerbare obligatieleningen1	-	1.200	3.340	4.540
Conversie obligatieleningen1	-	-	-1.200	-1.200
Opname rentedragende leningen1	-	900	5.367	6.267
Aflossingen rentedragende leningen1		-653	-1.302	-1.955
Totale verplichtingen voortvloeiend1 uit financieringsactiviteiten	-	1.447	6.205	7.652

¹ De vergelijkende cijfers 2017 in het geconsolideerde kasstroomoverzicht zijn aangepast voor transacties in 2017 waarbij geen in- en uitstroom van liquiditeiten plaats heeft gevonden. Zie de toelichting op de geconsolideerde jaarrekening 2d. foutenherstel.

26. Verbonden partijen Identificatie van verbonden partijen

DGB Group onderkent als verbonden partijen haar geassocieerde deelnemingen (toelichting 14. Deelnemingen), het uitvoerende en nietuitvoerende bestuur en de verbonden partijen Triple Groen, DeGroSolutions Holding B.V., Majka Investment B.V., Ama Invest B.V. en Madre Invest B.V.

A. Geassocieerde deelnemingen

De onderlinge transacties en onderlinge balansposities van DGB Group en haar deelnemingen (onderling) zijn in de consolidatie geëlimineerd. Dit betreffen onder meer transacties op het gebied van management

fees, inhuur van personeel van de deelnemingen onderling en het verrichten van onderlinge diensten tussen de deelnemingen. De prijzen van transacties tussen de deelnemingen worden op een zakelijke, objectieve grondslag bepaald.

B. Bezoldiging van het uitvoerende en niet-uitvoerende bestuur

Bezoldiging van het uitvoerende bestuur

Het bezoldigingsbeleid van de onderneming is weergegeven in het remuneratierapport. De bezoldiging van de individuele leden van het uitvoerende bestuur is als volgt:

(x € 1.000)		Vast salaris		Bonussen		Pensioenen		Overige		Totaal
	2018	2017	2018 2017		2018	2017	2018	2017	2018	2017
R.A.J. van Riele¹	81	12	-	-	1	-	4	2	86	14
J.W.R. Klomp²	81	-	-	-	1	-	150	-	232	-
J.P. Verheijen³	81	-	-	-	1	-	-	-	82	-
G. Schaaij4 ⁴	-	22	-	-	-	-	-	7	-	29
U. Hiddema5	-	12	-	-	-	-	-	-	-	12
Totaal	243	46	-	-	3	-	154	9	400	55

1 vanaf 23 augustus 2017

² vanaf 29 december 2017 tot 1 november 2018

³ vanaf 29 december 2017

4 tot 5 juli 2017

⁵bestuurder van de dochtermaatschappijen, vanaf 27 maart 2017 tot 5 juli 2017

DGB Group heeft in 2018 aan de heer J.W.R. Klomp een beëindigingsvergoeding betaald van € 150.000. Deze vergoeding is verantwoord in de geconsolideerde winst- en verliesrekening 2018 onder de personeelskosten en opgenomen in de kolom 'overige' in bovenstaande tabel. De heer R.A.J. van Riele heeft ultimo 2018

geen aandelen van DGB Group N.V. in bezit. Ultimo 2018 heeft de heer J.P. Verheijen 1.000 aandelen van DGB Group N.V. in bezit.

Bezoldiging van de niet-uitvoerende bestuurders

De bezoldiging van de individuele leden van het niet-uitvoerende bestuur is als volgt:

(x € 1.000)	2018	2017
M.G.J. Logtenberg ¹	10	10
T.J. de Vries ²	-	7
R. van Veldhoven³	-	8
Totaal	10	25

¹ vanaf 2 januari 2017 ² tot 23 augustus 2017 ³ tot 5 juli 2017

Naast de bezoldiging als niet-uitvoerend bestuurder heeft de heer M.G.J. Logtenberg in 2018 een overeengekomen vergoeding van € 170.000 (2017: € 170.000) ontvangen als gedelegeerd commissaris.

Ultimo 2018 heeft de heer M.G.J. Logtenberg, middellijk via Majka Investments B.V. en DeGroSolutions Holding B.V. 3.447.825 aandelen (belang 45,97%) van DGB Group N.V. in bezit. De heer M.G.J. Logtenberg heeft in 2017 en 2018 via zijn bedrijven Triple Groen, DeGroSolutions Holding B.V., Majka Investment B.V., Ama Invest B.V. en Madre Invest B.V.

transacties met DGB Group verricht. De prijzen van transacties met deze partijen zijn op een zakelijke, objectieve grondslag bepaald. De transactiewaarden in 2018 en het uitstaand saldo ultimo 2018 zijn toegelicht in de volgende paragraaf 'Verbonden partijen'.

C. Verbonden partijen

De transacties in het boekjaar en de uitstaande saldi ultimo boekjaar tussen groepsmaatschappijen en verbonden partijen zijn op de volgende pagina weergegeven:

(x € 1.000)	Transactiewaarden in het boekjaar			Uitstaand saldo ultimo boekjaar
	2018	2017	2018	2017
Verkoop van goederen en diensten
Triple Groen	1.675	1.262	219	163
Inkoop van diensten
Majka Investment B.V.	217	190	1	10
Overige transacties
Overdracht financiering zonnepanelen Triple Groen	243	-	-	-
Rentelasten over converteerbare obligatieleningen
Majka Investment B.V.	125	125	2.500	2.500
Ama Invest B.V.	30	30	600	600
Madre Invest B.V.	10	8	200	200
Rentelasten over overige leningen
DeGroSolutions Holdings B.V.	42	81	2.988	3.405

Daarnaast zijn de overnames in 2017, zoals toegelicht onder 1. Bedrijfscombinaties, als transacties met verbonden partijen te beschouwen.

De openstaande bedragen zijn niet voorzien en de afwikkeling hiervan zal plaats vinden in geldmiddelen. Er zijn geen garanties gegeven of ontvangen, behoudens de gestelde zekerheden op de lening van DeGroSolutions Holdings B.V. zoals opgenomen in toelichting 22. Langlopende leningen.

Er zijn geen kosten gemaakt die samenhangen met oninbare of dubieuze vorderingen die zijn verschuldigd door verbonden partijen. De prijzen van transacties tussen verbonden partijen worden op een zakelijke, objectieve grondslag bepaald.

27. Niet in de balans opgenomen verplichtingen

De samenstelling van de niet in de balans opgenomen verplichtingen ultimo boekjaar is als volgt:

(x € 1.000)	Totaal 2018	< 1 jaar	1-5 jaar	> 5 jaar	Totaal 2017
Verplichtingen uit operationele leaseovereenkomsten	166	134	32	-	306
Inkoopverplichtingen software IT-inrichting	40	40	-	-	695
Inkoopverplichtingen gas en elektra	10.636	6.325	4.311	-	7.679
Totaal	10.842	6.499	4.343	-	8.680

DGB Group heeft verplichtingen uit operationele leaseovereenkomsten van een bedrijfsgebouw in Houten, auto's en IT-apparatuur ter gebruik in de normale bedrijfsactiviteiten. De inkoopverplichtingen software IT inrichtingen zijn door Corilus Veterinary B.V. aangegaan ter gebruik in de normale bedrijfsactiviteiten.

De inkoopverplichtingen gas en elektra ('eigen verbruik') van DGB Energie B.V. zijn met Gasterra respectievelijk DVEP aangegaan met als enig doel het daadwerkelijk verkrijgen van gas en elektriciteit in overeenstemming met het verwachte verbruik van de klanten.

28. Gebeurtenissen na balansdatum

Er zijn geen gebeurtenissen na balansdatum die invloed hebben op de beeldvorming van de jaarrekening 2018.

ENKELVOUDIGE JAARREKENING

H. Enkelvoudige winst- en verliesrekening

(x € 1.000)	Notes	2018	2017
Netto-omzet	1	1.803	489
Overige bedrijfskosten	2	-950	-672
Totale bedrijfskosten		-950	-672
Bedrijfsresultaat voor afschrijvingen		853	-183
Afschrijvingen	4	-79	-53
Bedrijfsresultaat		774	-236
Financiële baten en lasten	3	-255	-314
Resultaat voor belastingen		519	-550
Belastingen		-72	127
Resultaat na belastingen		447	-423
Aandeel in resultaat van deelnemingen	6	-105	-619
Nettowinst (-verlies)		342	-1.042

I. Enkelvoudige balans

(x € 1.000)	Notes	31-12-2018	31-12-2017
			herzien¹
Activa
Materiële vaste activa	4	1.984	1.897
Goodwill	5	9.033	9.033
Deelnemingen	6	6.200	6.305
Uitgestelde belastingvorderingen	7	65	172
Vorderingen op groepsmaatschappijen	8	605	18
Vaste activa		17.887	17.425
Vorderingen op groepsmaatschappijen	8	795	167
Overige vorderingen	9	-	51
Geldmiddelen en kasequivalenten	10	6	10
Vlottende activa		801	228
Totaal activa		18.688	17.653
Eigen vermogen en verplichtingen
Aandelenkapitaal		150	150
Agio reserves		8.242	8.242
Wettelijke reserves		7.072	7.306
Overige reserves		-8.457	-7.647
Eigenvermogensinstrumenten uitgegeven door
DGB Group: converteerbare obligatieleningen		3.340	3.340
Onverdeeld resultaat		342	-1.042
Eigen vermogen	11	10.689	10.349
Uitgestelde belastingverplichtingen	7	96	132
Schulden aan groepsmaatschappijen	12	1.424	909
Langlopende leningen	13	3.888	3.945
Langlopende verplichtingen		5.408	4.986
Handelsschulden	14	94	112
Schulden aan groepsmaatschappijen	12	2.427	2.158
Overige schulden en overlopende passiva	14	70	48
Kortlopende verplichtingen		2.591	2.318
Totaal eigen vermogen en verplichtingen		18.688	17.653

¹ De vergelijkende cijfers 2017 in de enkelvoudige balans voor de langlopende verplichtingen en het eigen vermogen zijn aangepast. Zie de toelichting op de geconsolideerde jaarrekening 2d. foutenherstel.

J. Toelichting op de enkelvoudige jaarrekening A. Algemeen

De enkelvoudige jaarrekening maakt deel uit van de jaarrekening 2018 van DGB Group N.V.

B. Basis voor presentatie

De enkelvoudige jaarrekening is opgesteld volgens de wettelijke bepalingen van Titel 9 Boek 2 van het Burgerlijk Wetboek. DGB Group N.V. maakt voor de bepaling van de grondslagen voor de waardering van activa en passiva en resultaatbepaling van haar enkelvoudige jaarrekening gebruik van de optie die wordt geboden in artikel 2:362 lid 8 BW. Dit houdt in dat de grondslagen voor de waardering van activa en passiva en resultaatbepaling (hierna 'waarderingsgrondslagen') van de enkelvoudige jaarrekening van DGB Group N.V. gelijk zijn aan de grondslagen die voor de geconsolideerde IFRS-EU jaarrekening zijn toegepast. Verwezen wordt naar de toelichting op de geconsolideerde jaarrekening voor de beschrijving van deze grondslagen.

Deelnemingen in groepsmaatschappijen

In de enkelvoudige balans worden deelnemingen in groepsmaatschappijen gewaardeerd volgens de vermogensmutatiemethode op basis van de nettovermogenswaarde, met separate presentatie van de goodwill component onder de immateriële vaste activa.

Resultaat deelnemingen

Het aandeel in het resultaat van ondernemingen waarin wordt deelgenomen omvat het aandeel van DGB Group N.V. in de resultaten van deze deelnemingen. Resultaten op transacties waarbij overdracht van activa en passiva tussen DGB Group N.V. en haar deelnemingen en tussen deelnemingen onderling heeft plaatsgevonden, zijn geëlimineerd voor zover deze als niet gerealiseerd kunnen worden beschouwd.

1. Netto-omzet

De netto-omzet betreft de aan de groepsmaatschappijen in rekening gebrachte management fees en huurlasten.

2. Overige bedrijfskosten

De overige bedrijfskosten bedragen in 2018 € 1,0 miljoen (2017: € 0,7 miljoen) en bevatten in 2018 de bezoldiging van de uitvoerende bestuurders van januari 2018 tot en met oktober 2018, de bezoldiging van de nietuitvoerende bestuurder, accountantskosten en advieskosten. Voor de toelichting op de bezoldiging van de uitvoerende en nietuitvoerende bestuurders wordt verwezen naar toelichting 26. Verbonden partijen van de geconsolideerde jaarrekening.

3. Financiële baten en lasten

De financiële lasten bedragen in 2018 € 0,3 miljoen (2017: € 0,3 miljoen) en betreffen rentelasten van leningen.

4. Materiële vaste activa

De materiële vaste activa betreffen het bedrijfspand inclusief verbouwingen in Hardenberg. Het verloopoverzicht van de materiële vaste activa is opgenomen in toelichting 11 van de geconsolideerde jaarrekening.

5. Goodwill

De goodwill omvat de goodwill van de overnames in 2017 van de DGB groep bedrijven en van Corilus en DeGroSolutions. Voor de toelichting op de goodwill wordt verwezen naar toelichting 12. Goodwill van de geconsolideerde jaarrekening.

6. Deelnemingen

Het verloop van de deelnemingen is als volgt:

Stand per 31 december	6.200	6.305
Resultaat minderheidsbelang	92	-29
Resultaat deelnemingen	-197	-619
Acquisitie minderheidsbelang	-	-1.152
Mutaties als gevolg van acquisitie deelnemingen	-	8.104
Stand per 1 januari	6.305	1
(x € 1.000)	2018	2017

7. Uitgestelde belastingen

		Uitgestelde belastingvorderingen	Uitgestelde belastingverplichtingen
(x € 1.000)	2018	2017	2018	2017
Stand per 1 januari	172	58	-132	-
Mutatie als gevolg van acquisitie pand	-	-	-	-136
Mutaties via resultaat	-107	114	36	4
Stand per 31 december	65	172	-96	-132

De uitgestelde belastingvorderingen hebben betrekking op compensabele verliezen van € 0,3 miljoen (2017: € 0,9 miljoen) opgenomen tegen een tarief van 19% (2017: 20%). De compensabele verliezen tot en met 31 december 2018 kunnen verrekend worden tot 9 jaar na het ontstaan van het verlies. De eerste vervaldata van de compensabele verliezen zijn in 2026 voor een bedrag lager van € 0,3 miljoen. De uitgestelde belastingverplichtingen hebben betrekking op verschillen tussen de waardering in de jaarrekening en de fiscale waardering van het pand van € 0,6 miljoen (2017: € 0,7 miljoen) opgenomen tegen een aflopend tarief in de komende jaren van 19% naar 15% (2017: 20%).

8.Vorderingen op groepsmaatschappijen

Rekening-courant vorderingen groepsmaatschappijen Stand per 31 december	795 1.400	167 185
Lening groepsmaatschappij	605	18
(x € 1.000)	2018	2017

9. Overige vorderingen

De overige vorderingen in 2017 betroffen met name te vorderen omzetbelasting.

10. Geldmiddelen en kasequivalenten

De geldmiddelen en kasequivalenten staan ter vrije beschikking van de vennootschap. Het beleid inzake kredietrisico's is opgenomen onder toelichting 24. Financiële instrumenten van de geconsolideerde jaarrekening.

11. Eigen vermogen

Het verloop van het eigen vermogen is als volgt weer te geven:

(x € 1.000)	Aandelen kapitaal	Agio reserves	Wettelijke reserves	Overige reserves	Conv. obligaties	Onverdeeld resultaat	Eigen vermogen
Stand per 1 januari 2017	73	816	-	-107	-	-233	549
Nettowinst (-verlies) 2016	-	-	-	-233	-	233	-
Uitgifte van aandelen	70	6.233	-	-	-	-	6.303
Uitgifte van obligaties¹	-	-	-	-	4.540	-	4.540
Conversie van obligaties	7	1.193	-	-	-1.200	-	-
Mutaties wettelijke reserves	-	-	7.306	-7.306	-	-	-
Overige mutaties	-	-	-	-1	-	-	-1
Nettowinst (-verlies) 2017	-	-	-	-	-	-1.042	-1.042
Stand per 31 december 2017¹	150	8.242	7.306	-7.647	3.340	-1.042	10.349

Aandelen kapitaal	Agio reserves	Wettelijke reserves	Overige reserves	Conv. obligaties	Onverdeeld resultaat	Eigen vermogen
150	8.242	7.306	-7.647	3.340	-1.042	10.349
-	-	-	-2	-	-	-2
150	8.242	7.306	-7.649	3.340	-1.042	10.347
-	-	-	-1.042	-	1.042	-
-	-	-234	234	-	-	-
						342
150	8.242	7.072	-8.457	3.340	342	10.689
	-	-	-	-	-	342

¹ De vergelijkende cijfers 2017 in de enkelvoudige balans voor de agioreserve, de converteerbare obligatieleningen en het eigen vermogen zijn aangepast. Zie de toelichting op de geconsolideerde jaarrekening 2d. foutenherstel.

Het aandelenkapitaal betreft geplaatste en volgestorte aandelen, te weten 7.500.000 aandelen à € 0,02 nominaal.

Het agio omvat de opbrengsten uit de uitgifte van aandelen voor zover deze hoger zijn dan het nominale bedrag van de aandelen.

De post wettelijke reserves bestaat uit een wettelijke reserve voor geactiveerde ontwikkelingskosten en een wettelijke reserve deelnemingen. De wettelijke reserve voor geactiveerde ontwikkelingskosten is gevormd ter grootte van de boekwaarden rekening houdend met de latente belastingverplichtingen en bedraagt € 4.514.000 (2017: € 4.679.000). De wettelijke reserve deelnemingen bedraagt

€ 2.558.000 (2017: € 2.627.000) en heeft vooral betrekking op de boekwaarde van de klantenbestanden bij DGB Energie B.V. rekening houdend met de latente belastingverplichtingen. De wettelijke reserves worden op individuele basis bepaald en zijn niet beschikbaar voor dividendbetalingen aan aandeelhouders.

De bestuurders stellen de Algemene Vergadering van Aandeelhouders voor om de nettowinst over het jaar 2018 toe te voegen aan de overige reserves. De nettowinst over 2018 is opgenomen in de post onverdeeld resultaat.

Eigenvermogensinstrumenten uitgegeven door DGB Group N.V.: converteerbare obligatieleningen Het verloop van de converteerbare

obligatieleningen is als volgt:

Stand per 31 december	3.340	3.340
Conversie naar aandelen	-	-1.200
Uitgifte obligatieleningen	-	4.540
Stand per 1 januari	3.340	-
(x € 1.000)	2018	20171

¹De vergelijkende cijfers 2017 in de enkelvoudige balans voor de langlopende verplichtingen en het eigen vermogen zijn aangepast. Zie de toelichting op de geconsolideerde jaarrekening 2d. foutenherstel.

De uitgifte van de obligatieleningen houden verband met de acquisitie van de DGB groep bedrijven in januari 2017. Het betreffen converteerbare obligatieleningen van in totaal € 3.340.000 aan Majka Investments B.V. ad € 2.500.000, Ama Invest B.V. ad € 600.000, Madre Invest B.V. ad € 200.000 en een privaat persoon van € 40.000, die tot uiterlijk 31 december 2021 in gewone aandelen van DGB Group N.V. kunnen worden geconverteerd. De conversiekoers bedraagt € 3,50 per aandeel gedurende de gehele looptijd. DGB Group N.V. heeft het recht om obligaties te converteren in aandelen, in een periode van maximaal twee maanden nadat de slotkoers van het aandeel DGB Group N.V. gedurende 6 aaneengesloten handelsdagen vijf procent hoger sluit dan €

3,50. Tevens heeft DGB Group N.V. gedurende de looptijd het recht om jaarlijks 20% van de obligaties af te lossen. De rente bedraagt 5% per jaar. De overeenkomsten voorzien in contractuele bepalingen waarin wordt gesteld dat zolang er geen goedgekeurde prospectus is, de leningen met Majka, Madre en Ama als tijdelijke leningen worden geclassificeerd. Er wordt in de leningsovereenkomsten echter geen inhoud gegeven aan het begrip tijdelijke leningen. Als gevolg hiervan blijven de belangrijkste contractuele eigenschappen van de leningen in stand. Hierdoor kan de houder van de leningen DGB Group niet onvoorwaardelijk verplichten tot aflossing van de leningen in geldmiddelen of andere financiële

activa, waardoor er volgens IAS 32 geen sprake kan zijn van vreemdvermogen instrumenten. Leidend zijn de juridisch bindende afspraken, waardoor de converteerbare obligatieleningen als eigenvermogensinstrumenten classificeren. De begin 2017 uitgegeven converteerbare obligatieleningen aan Mountainshield Capital Fund houden verband met de aankoop van het pand bij de acquisitie van de DGB groep bedrijven. In oktober 2017 heeft Mountainshield Capital Fund converteerbare obligaties voor een bedrag van € 1,2 miljoen geconverteerd naar 342.900 aandelen tegen een conversiekoers van € 3,50.

Aansluitingen tussen het eigen vermogen en het nettoresultaat

De aansluiting tussen het eigen vermogen in de enkelvoudige jaarrekening en het groepsvermogen in de geconsolideerde jaarrekening is als volgt weer te geven:

(x € 1.000)	2018	2017
Eigen vermogen enkelvoudige jaarrekening	10.689	10.349
Waardering deelnemingen met negatief eigen vermogen op € 1	-4	-95
Minderheidsbelang	1.060	1.152
Groepsvermogen in geconsolideerde jaarrekening	11.745	11.406

¹ De vergelijkende cijfers 2017 in de enkelvoudige balans voor het eigen vermogen en het groepsvermogen in de geconsolideerde balans zijn aangepast. Zie de toelichting op de geconsolideerde jaarrekening 2d. foutenherstel.

De aansluiting tussen het nettoresultaat in de enkelvoudige jaarrekening en het nettoresultaat in de geconsolideerde jaarrekening is als volgt weer te geven:

(x € 1.000)	2018	2017
Nettoresultaat enkelvoudige jaarrekening	342	-1.042
Nettoresultaat deelnemingen met negatief eigen vermogen	91	147
Nettoresultaat in geconsolideerde jaarrekening	433	-895

12.Schulden aan groepsmaatschappijen

De schulden aan groepsmaatschappijen betreffen:

Stand per 31 december	3.851	3.067
Rekening-courant schulden groepsmaatschappijen	2.427	2.158
Verstrekte leningen groepsmaatschappijen	1.424	909
(x € 1.000)	2018	2017

Over de verstrekte leningen aan groepsmaatschappijen wordt geen rente berekend. De rekening-courant schulden aan groepsmaatschappijen in 2018 en 2017 betreft voornamelijk een depot met DGB Energie B.V.

13.Langlopende leningen

Het verloop van de langlopende leningen is als volgt:

(x € 1.000)	2018	20171
Stand per 1 januari	3.945	-
Aangegane hypothecaire lening	-	900
Aangegane lening inzake acquisitie DeGroSolutions en Corilus	-	5.000
Aflossingen lening inzake acquisitie DeGroSolutions en Corilus¹	-57	-1.955
Stand per 31 december	3.888	3.945

¹ De vergelijkende cijfers 2017 van de lening inzake acquisitie DeGroSolutions en Corilus zijn aangepast en de lening inzake acquisitie DGB groep bedrijven zijn geherrubriceerd. Zie de toelichting op de geconsolideerde jaarrekening 2d. foutenherstel.

De hypothecaire lening van € 0,9 miljoen is in 2017 aangegaan met New Matic B.V. De rente bedraagt 5% per jaar. De lening dient algeheel te worden afgelost op 30 juni 2022. Vervroegde algehele of gedeeltelijke eerdere aflossing is toegestaan. Als zekerheid is hypothecaire zekerheid verstrekt van € 1.260.000 op het bedrijfspand en verder toebehoren aan de Lange Spruit 1a te Hardenberg.

De lening van € 5,0 miljoen met DeGroSolutions Holding B.V. is in september 2017 aangegaan voor de financiering van de acquisities van 100% van de aandelen van Corilus Veterinary B.V. en 51% van de aandelen van DeGroSolutions B.V. De rente bedraagt 5% per jaar. De overeenkomst heeft een looptijd van 5 jaar. Vervroegde algehele of gedeeltelijke eerdere aflossing is toegestaan. DGB Group dient gedurende de looptijd van de overeenkomst tenminste annuïtair af te lossen op de lening. In 2018 is op de lening € 57.000 afgelost. In 2017 is op de lening € 1,9 miljoen afgelost, waarvan € 1,3 miljoen met de opbrengst van de uitgifte van 1.447.825 aandelen op 16 november 2017. In 2019 zal het bestuur van DGB Group de transactie inzake de overname van Corilus en DeGroSolutions afronden en het resterende deel van de nog uit te geven aandelen aan de verkoper uitgeven. Als zekerheid heeft de schuldeiser een recht van eerste pand op 100% van de aandelen van Corilus Veterinary B.V. en op 51% van de aandelen van DeGroSolutions B.V.

14. Handelsschulden, overige schulden en overlopende passiva

Stand per 31 december	164	160
Overige schulden en overlopende passiva	70	48
Handelsschulden	94	112
(x € 1.000)	2018	2017

De handelsschulden, overige schulden en overlopende passiva hebben een looptijd van korter dan 1 jaar.

Medewerkers

DGB Group N.V. heeft in 2018 gemiddeld 2,5 FTE (2017: geen) medewerkers in dienst. Per jaareinde 2018 en 2017 waren er geen medewerkers in dienst bij DGB Group N.V.

Niet in de balans opgenomen rechten en verplichtingen

Voor de niet in de balans opgenomen rechten en verplichtingen wordt verwezen naar toelichting 27. van de geconsolideerde jaarrekening.

Gebeurtenissen na balansdatum

Voor de gebeurtenissen na balansdatum wordt verwezen naar toelichting 28. van de geconsolideerde jaarrekening.

Hardenberg, 8 mei 2019

M.G.J. Logtenberg, niet-uitvoerend bestuurder R.A.J. van Riele, uitvoerend bestuurder J.P.B. Verheijen, uitvoerend bestuurder

4. OVERIGE INFORMATIE

STATUTAIRE BEPALINGEN INZAKE WINSTBESTEMMING

Artikel 19

1. De vennootschap kan aan de aandeelhouders en andere gerechtigden tot de voor uitkering vatbare winst slechts winstuitkeringen doen voor zover haar eigen vermogen groter is dan het bedrag van het gestorte en opgevraagde deel van het kapitaal vermeerderd met de reserves die krachtens de wet moeten worden aangehouden.

2. Uit de winst voor zover die mag worden uitgekeerd wordt allereerst op de preferente aandelen op jaarbasis uitgekeerd het hierna te noemen percentage van het verplicht op die aandelen gestorte bedrag.

Het hiervoor bedoelde percentage is gelijk aan de door de Europese Centrale Bank vastgestelde herfinancieringsrente – gewogen naar het aantal dagen waarvoor dit percentage gold – gedurende het boekjaar waarvoor de uitkering geschiedt, verhoogd met twee en een kwart procent (2,25%).

Op de preferente aandelen geschieden geen verdere winstuitkeringen.

1. Het bestuur is bevoegd de na toepassing van het vorige lid resterende winst geheel of gedeeltelijk te reserveren.

2. De na reservering als bedoeld in het vorige lid eventueel resterende winst staat ter beschikking van de algemene vergadering.

3. Uitkering van winst geschiedt na de vaststelling van de jaarrekening waaruit blijkt dat zij geoorloofd is.

4. Voor zover de algemene vergadering van aandeelhouders niet besluit tot uitkering van winst over enig boekjaar, wordt die winst bij de reserves gevoegd.

5. De raad van bestuur kan tussentijds besluiten tot het doen van een uitkering indien aan het vereiste van lid 1 van dit artikel is voldaan en daarvan blijkt uit een tussentijdse vermogensopstelling, als genoemd in artikel 2:105, lid 4 Burgerlijk Wetboek, welke vermogensopstelling moet worden gedeponeerd ten kantore van het handelsregister binnen acht dagen na de dag waarop het besluit tot uitkering wordt bekendgemaakt.

Op de uitbetaling van een uitkering tussentijds is het bepaalde in lid 9 van dit artikel van overeenkomstige toepassing.

1. De algemene vergadering van aandeelhouders kan uitsluitend op grond van een voorstel van het bestuur besluiten tot winstuitkering ten laste van een voor uitkering vatbare reserve.

2. De algemene vergadering van aandeelhouders kan op grond van een voorstel van het bestuur besluiten tot uitkeringen in aandelen/en of certificaten van aandelen van de vennootschap, zulks onverminderd het in artikel 4, 5 en 6 van deze statuten bepaalde.

3. Betaalbaarstelling van uitkeringen vindt plaats veertien dagen na de vaststelling daarvan, tenzij de algemene vergadering van aandeelhouders anders bepaalt, ter plaatse en ten tijde door het bestuur te bepalen.

4. De vordering van de aandeelhouders vervalt ten behoeve van de vennootschap door het verstrijken van een termijn van vijf jaren, sedert de tweede dag waarop zij opeisbaar is geworden.

CONTROLEVERKLARING VAN DE ONAFHANKELIJKE ACCOUNTANT

Aan: de aandeelhouders van DGB Group N.V.

Verklaring over de in het jaarverslag opgenomen jaarrekening 2018

Ons oordeel

Wij hebben de jaarrekening 2018 van DGB Group N.V. te Hardenberg gecontroleerd. De jaarrekening omvat de geconsolideerde en de enkelvoudige jaarrekening.

Naar ons oordeel:

• geeft de in dit jaarverslag opgenomen geconsolideerde jaarrekening een getrouw beeld van de grootte en de samenstelling van het vermogen van DGB Group N.V. op 31 december 2018 en van het resultaat en de kasstromen over 2018 in overeenstemming met de International Financial Reporting Standards zoals aanvaard binnen de Europese Unie (EU-IFRS) en met Titel 9 Boek 2 BW.
• geeft de in dit jaarverslag opgenomen enkelvoudige jaarrekening een getrouw beeld van de grootte en de samenstelling van het vermogen van DGB Group N.V. per 31 december 2018 en van het resultaat over 2018 in overeenstemming met Titel 9 Boek 2 BW.

De geconsolideerde jaarrekening bestaat uit:

1. de geconsolideerde balans per 31 december 2018;

2. de volgende overzichten over 2018: de geconsolideerde winst- en verliesrekening, het geconsolideerde overzicht van gerealiseerde en niet-gerealiseerde resultaten, het geconsolideerde overzicht van veranderingen in het groepsvermogen en het geconsolideerde kasstroomoverzicht; en

3. de toelichting met een overzicht van de belangrijke grondslagen voor financiële verslaggeving en overige toelichtingen.

De enkelvoudige jaarrekening bestaat uit:

1. de enkelvoudige balans per 31 december 2018;

2. de enkelvoudige winst- en verliesrekening over 2018; en

3. de toelichting met een overzicht van de gehanteerde grondslagen voor financiële verslaggeving en andere toelichtingen.

DE BASIS VOOR ONS OORDEEL

Wij hebben onze controle uitgevoerd volgens het Nederlands recht, waaronder ook de Nederlandse controlestandaarden vallen. Onze verantwoordelijkheden op grond hiervan zijn beschreven in de sectie 'Onze verantwoordelijkheden voor de controle van de jaarrekening'.

Onafhankelijkheid

DGB Group N.V. maakt vanaf 26 oktober 2017 gebruik van een verslaggevingsdeskundige voor het opstellen van haar jaarrekening. In de periode van 31 januari 2018 tot en met 30 april 2018 is deze persoon ingehuurd door het vaktechnisch bureau van accon avm Controlepraktijk B.V. Deze persoon heeft beperkte werkzaamheden verricht voor het vaktechnisch bureau voor één andere cliënt van accon avm Controlepraktijk B.V. inzake diens jaarrekening 2017. Deze persoon is niet betrokken bij de controle van de jaarrekening van DGB Group N.V. Vanuit het vaktechnisch bureau van accon avm Controlepraktijk B.V. zijn twee andere verslaggevingsspecialisten ingezet voor de controle van de jaarrekening 2018 van DGB Group N.V. Artikel 43 van de Verordening inzake de onafhankelijkheid van accountants bij assurance-opdrachten (ViO) staat niet toe dat een controleopdracht wordt uitgevoerd als een persoon verbonden aan de accountantseenheid een nevenfunctie heeft bij de verantwoordelijke entiteit van waaruit hij invloed van betekenis kan uitoefenen op het assurance object. Wij hebben deze aangelegenheid besproken met de raad van bestuur van DGB Group N.V. De raad van bestuur heeft ingestemd met onze conclusie dat onze objectiviteit, integriteit, onpartijdigheid en professioneel kritische instelling niet in het geding zijn geweest en derhalve de wettelijke controleopdracht van de jaarrekening kan worden uitgevoerd. Deze aangelegenheid heeft zich ook voorgedaan bij de controle van de jaarrekening 2017.

Met in achtneming van het voorgaande, zijn wij onafhankelijk van DGB Group N.V. zoals vereist in de Europese verordening betreffende specifieke eisen voor de wettelijke controles van financiële overzichten van organisaties van openbaar belang, de Wet toezicht accountantsorganisaties (Wta), de Verordening inzake de onafhankelijkheid van accountants bij assurance-opdrachten (ViO) en andere voor de opdracht relevante onafhankelijkheidsregels in Nederland. Verder hebben wij voldaan aan de Verordening gedrags- en beroepsregels accountants (VGBA).

Wij vinden dat de door ons verkregen controleinformatie voldoende en geschikt is als basis voor ons oordeel.

MATERIALITEIT

Afwijkingen kunnen ontstaan als gevolg van fraude of fouten en zijn materieel indien redelijkerwijs kan worden verwacht dat deze, afzonderlijk of gezamenlijk, van invloed kunnen zijn op de economische beslissingen die gebruikers op basis van deze jaarrekening nemen. De materialiteit beïnvloedt de aard, timing en omvang van onze controlewerkzaamheden en de evaluatie van het effect van onderkende afwijkingen op ons oordeel.

Op basis van onze professionele oordeelsvorming hebben wij de materialiteit voor de jaarrekening als geheel bepaald op EUR 339.000. De materialiteit is gebaseerd op 2% van de netto-omzet. Wij hebben deze benchmark -in afwijking met voorgaand jaar: de bruto-omzet- toegepast op basis van onze analyse van de gemeenschappelijke informatiebehoeften van de gebruikers van de jaarrekening, die de netto-omzet uitgezonderd het effect van geïnde en afgedragen energiebelastingen als een belangrijke maatstaf beschouwen. Op basis daarvan zijn wij van mening dat de netto-omzet een belangrijk kengetal is voor de financiële prestaties van de vennootschap. Wij hebben de aandeelhouders als een belangrijke gebruikersgroep aangemerkt. De netto-omzet vinden wij relevant voor de belanghebbenden omdat sprake is van een toenemend niveau van operationele activiteiten. In de bepaling van het percentage hebben wij tevens rekening gehouden met de omvang van het resultaat en met afwijkingen en/ of mogelijke afwijkingen die naar onze mening voor de gebruikers van de jaarrekening om kwalitatieve redenen materieel zijn.

Wij zijn met de raad van bestuur overeengekomen dat wij aan de raad van bestuur tijdens onze controle geconstateerde afwijkingen boven EUR 8.400 rapporteren alsmede kleinere afwijkingen die naar onze mening om kwalitatieve redenen relevant zijn.

REIKWIJDTE VAN DE GROEPSCONTROLE

DGB Group N.V. staat aan het hoofd van een groep van entiteiten. De financiële informatie van deze groep is opgenomen in de geconsolideerde jaarrekening van DGB Group N.V..

De groepscontrole heeft zich met name gericht op het significante onderdeel DGB Energie B.V., gelet op de omstandigheid dat de groepsactiviteiten hierin hoofdzakelijk plaatsvinden. De netto-omzet van DGB Energie B.V. bedraagt circa 70,5% van de totale nettoomzet en het netto resultaat van DGB Energie B.V. bedraagt circa 25% van het totale netto resultaat. Bij de andere groepsonderdelen hebben wij beoordelingswerkzaamheden of specifieke controlewerkzaamheden uitgevoerd. Wij hebben bij de uitvoering van onze werkzaamheden geen gebruik gemaakt van andere accountants.

Door bovengenoemde werkzaamheden bij groepsonderdelen, gecombineerd met aanvullende werkzaamheden op groepsniveau, hebben wij voldoende en geschikte controleinformatie met betrekking tot de financiële informatie van de groep verkregen om een oordeel te geven over de geconsolideerde jaarrekening.

DE KERNPUNTEN VAN ONZE CONTROLE

In de kernpunten van onze controle beschrijven wij zaken die naar ons professionele oordeel het meest belangrijk waren tijdens onze controle van de jaarrekening. De kernpunten van onze controle hebben wij met de raad van bestuur gecommuniceerd, maar vormen geen volledige weergave van alles wat is besproken.

Wij hebben onze controlewerkzaamheden met betrekking tot deze kernpunten bepaald in het kader van de jaarrekeningcontrole als geheel. Onze bevindingen ten aanzien van de individuele kernpunten moeten in dat kader worden bezien en niet als afzonderlijke oordelen over deze kernpunten.

De kernpunten van onze controle zijn:

• Waardering goodwill;
• Definitieve initiële waardering intern ontwikkelde software;
• Volledigheid, nauwkeurigheid en afgrenzing opbrengsten uit energie; en
• Verwerking en toelichting foutherstel.

In voorgaand jaar zijn: (i) "Juiste verwerking, waardering en presentatie en toelichting overnames" en (ii) "Wisseling accountant" als eenmalige kernpunten onderkend. De overnames hebben in 2017 plaatsgehad en zijn in de jaarrekening 2017 verantwoord en de wisseling van accountant was in 2017.

Deze kernpunten worden hieronder uitgewerkt.

Beschrijving van het kernpunt Onze controlewerkzaamheden

Waardering goodwill

De post vaste activa bedraagt ultimo 2018 EUR 20,4 miljoen en waaronder is begrepen een post goodwill van EUR 9 miljoen.

Jaarlijks dient de waardering van de goodwill getoetst te worden op aanwezigheid van een bijzondere waardevermindering (impairment). Een impairment toets is complex en omvat significante oordeelsvorming van de raad van bestuur rondom onder meer:

• de omvang en de betrouwbaarheid van de kasstromen in de prognose; en
• de te hanteren rentevoet en de kosten voor kapitaal (hierna: WACC).

Inherent aan een impairment toets is dat gehanteerde uitgangspunten (kunnen) afwijken van de uiteindelijke uitkomsten. Het risico bestaat dat de goodwill te hoog gewaardeerd is en een impairment niet (tijdig) wordt onderkend. Gezien de omvang van de goodwill en de complexiteit en significante oordeelsvormingen van de raad van bestuur in de impairment toets ter onderbouwing van de waardering van de goodwill is dit -waardering goodwill- een kernpunt van onze controle.

DGB Group N.V. heeft haar belangrijkste grondslagen voor waardering en resultaatbepaling toegelicht in de jaarrekening en opgenomen in paragraaf 3. Belangrijke grondslagen voor financiële verslaggeving – G. Goodwill en overige immateriële vaste activa in de toelichting op de jaarrekening en – G Toelichtingen onder 12 goodwill.

DGB Group N.V. heeft op basis van de uitgevoerde impairment toets geconcludeerd dat er geen sprake is van een impairment met betrekking tot de goodwill. De belangrijkste uitgangspunten en gevoeligheden zijn toegelicht in paragraaf 12. Goodwill in de toelichting op de jaarrekening.

op het kernpunt

De controle op de waardering van goodwill hebben wij nagenoeg geheel gegevensgericht uitgevoerd.

Om het risico op een onjuiste waardering te ondervangen hebben wij het verslaggevingsstandpunt van de raad van bestuur hieromtrent in een inhoudelijke dialoog met hen bediscussieerd en hebben wij getoetst:

• de geschiktheid en consistente toepassing van het gehanteerde model;
• de juiste toepassing van de formules in dit model;
• de betrouwbaarheid van de kasstromen door: o het aansluiten van de inputvariabelen met de over 2018 gecontroleerde gegevens; o het evalueren van de realisatie van eerdere kasstroomprognoses; alsmede o het evalueren van de kasstroomprognoses aan de hand van beschikbare gegevens waaronder de bestaande business case, contracten en marktontwikkelingen op het gebied van onder meer groei en inflatie;
• de gevoeligheid van de impairment toets ten aanzien van de belangrijkste uitgangspunten om de mate van verandering vast te stellen bij deze uitgangspunten die ofwel individueel ofwel gezamenlijk zouden leiden tot een impairment;
• de gehanteerde parameters, zoals gebruikt bij het bepalen van de WACC, op geschiktheid aan de hand van in de markt beschikbare benchmarkgegevens en consistente toepassing; en
• het vergelijken van de bedrijfswaarde volgende uit de impairment toets met de per 31 december 2018 verantwoorde goodwill in de balans van EUR 9 miljoen.

Een waarderingsdeskundige heeft onderdeel uitgemaakt van ons team en heeft mede de juiste toepassing van de waarderingsmethodiek geverifieerd alsmede de geschiktheid en consistente toepassing van uitgangspunten en parameters met waarneembare marktgegevens.

Wij hebben de toelichting in de jaarrekening opgenomen in paragraaf 12. Goodwill geëvalueerd op toereikendheid en het voldoen aan IAS 36 Impairment of Assets.

Definitieve eerste waardering intern ontwikkelde software

De post vaste activa bedraagt ultimo 2018 EUR 20,4 miljoen. Hierin is begrepen een post intern ontwikkelde software (hierna 'software') van EUR 5,2 boekwaarde per jaareinde 2018 en EUR 5,6 miljoen initiële waarde. Deze software is ontstaan vanuit de overname van Corilus Veterinary B.V. en haar dochtermaatschappij CV België BVBA ('Corilus') en DeGroSolutions B.V. ('DeGroSolutions') in 2017 en is op basis van een voorlopige waardering gewaardeerd geweest.

In 2018 heeft een definitieve initiële waardering -overeenkomstig IFRS 3.45- plaatsgevonden. De definitieve waardering is complex en omvat significante oordeelsvorming van de raad van bestuur rondom onder meer de toegepaste methodiek, de modelkeuze en hierin gehanteerde uitgangspunten om tot een gedegen definitieve initiële waardering van de software te komen. Het risico bestaat dat de definitieve initiële waardering van de software onjuist is met een impact op de post goodwill. Gelet op de omvang van de software in combinatie met de voorlopig verwerkte overname van Corilus en DeGroSolutions in 2017, beide in 2018 definitief geworden, de complexiteit in de waarderingsmethode en de significante oordeelsvormingen van de raad van bestuur in de analyses ter onderbouwing van de definitieve initiële waardering van de software is dit een kernpunt van onze controle.

DGB Group N.V. heeft haar belangrijkste grondslagen voor waardering en resultaatbepaling toegelicht in de jaarrekening en opgenomen in paragraaf 3. Belangrijke grondslagen voor financiële verslaggeving – A. Consolidatiegrondslagen: Bedrijfscombinaties en G. Goodwill en overige immateriële vaste activa in de toelichting op de jaarrekening.

DGB Group N.V. heeft op basis van aanvullend verrichte werkzaamheden in het kader van het opstellen van de jaarrekening 2018 DGB Group N.V. geconcludeerd dat de finale samenstelling

Beschrijving van het kernpunt Onze controlewerkzaamheden op het kernpunt

De controle op de definitieve initiële waardering van de software hebben wij nagenoeg geheel gegevensgericht uitgevoerd.

Om het risico op een onjuiste waardering van de software te ondervangen hebben wij het verslaggevingsstandpunt van de raad van bestuur in dit kader in een robuuste dialoog met hen bediscussieerd en hebben wij onder meer getoetst:

• de aanvaardbaarheid van de toegepaste methodiek;
• de geschiktheid van het gekozen model. DGB Group N.V. heeft de cost approach toegepast welke wij middels kalibratie op basis van een multiple waardering en een DCF waardering hebben getoetst;
• de juiste toepassing van formules in dit model;
• de inputvariabelen door deze aan te sluiten met over 2018 gecontroleerde gegevens;
• de kasstroomprognoses geëvalueerd op basis van beschikbare gegevens zoals bestaande contracten, business cases en marktontwikkelingen op het gebied van onder meer licentie ontwikkeling, loonstijgingen en inflatie;
• de gevoeligheid van de analyses ten aanzien van de belangrijkste uitgangspunten om de mate van verandering vast te stellen bij deze uitgangspunten die ofwel individueel ofwel gezamenlijk zouden leiden tot een waardeverandering van de software;
• de gehanteerde parameters, zoals gebruikt bij het bepalen van de WACC, op geschiktheid aan de hand van in de markt beschikbare benchmarkgegevens; en
• het vergelijken van de voorlopige initiële waardering met de definitieve initiële waardering in de balans van in totaal EUR 5,6 miljoen.

Een waarderingsdeskundige heeft onderdeel uitgemaakt van ons team en heeft mede de juiste toepassing van de waarderingsmethodiek geverifieerd alsmede de geschiktheid en consistente toepassing van uitgangspunten en parameters met waarneembare marktgegevens.

Wij hebben de toelichtingen in de jaarrekening opgenomen in de paragrafen G. Toelichtingen – 1.

Beschrijving van het kernpunt	Onze controlewerkzaamheden op het kernpunt
van de verworven gecombineerde netto-activa Corilus en DeGroSolutions gelijk is aan de voorlopige samenstelling zoals toegelicht en verwerkt in de jaarrekening 2017 DGB Group N.V. De belangrijkste uitkomsten zijn toegelicht in paragraaf G. Toelichtingen – 1. Bedrijfscombinaties in 2017 in de toelichting op de jaarrekening.	Bedrijfscombinaties in 2017 en G. Toelichtingen – 13 . Overige immateriële vaste activa geëvalueerd op toereikendheid en het voldoen aan IFRS 3 Business Combinations en IAS 38 Intangible assets.

Beschrijving van het kernpunt Onze controlewerkzaamheden

Volledigheid, nauwkeurigheid en afgrenzing opbrengsten uit energie

De energie opbrengsten zijn gebaseerd op een intern opgestelde en getoetste energiebalans. In deze energiebalans is weergegeven de hoeveelheid ingeskochte energie en een inschatting van de geleverde energie. Deze inschatting wordt gemaakt rekening houdende met de gefactureerde energie en vormt de basis voor de verantwoording van de opbrengsten uit energie.

Het opstellen van de energiebalans is complex en wordt beïnvloed door aspecten als allocatie, afrekennota's, aansluitregistraties en schattingen van het netverlies. De opbrengsten uit energie worden bepaald met in achtneming van belangrijke schattingen van de raad van bestuur rondom geleverd en ingekocht gas en elektra voor afnemers waarvoor de afrekendatum niet gelijk is aan de balansdatum.

Het risico bestaat dat de opbrengsten uit energie onvolledig en onnauwkeurig zijn verantwoord dan wel onjuist zijn afgegrensd. Gezien de complexiteit rondom de belangrijke schattingen van de raad van bestuur voor bepaling van de opbrengsten uit energie is de volledigheid en nauwkeurigheid en een juiste afgrenzing een kernpunt van onze controle.

DGB Group N.V. heeft haar belangrijkste grondslagen voor resultaatbepaling toegelicht in de jaarrekening en opgenomen in paragraaf 3. Belangrijke grondslagen voor financiële verslaggeving – B. Opbrengsten in de toelichting op de jaarrekening.

op het kernpunt

Wij hebben de opzet en het bestaan van de interne beheersingsmaatregelen en ondersteunende geautomatiseerde gegevensverwerking van de vennootschap met betrekking tot het proces voor het periodiek opstellen en toetsen van de energiebalans en de hieraan gerelateerde in- en verkoopprocessen getoetst. Wij hebben hierbij aandacht besteed aan functiescheidingen.

Daarnaast hebben wij gegevensgerichte werkzaamheden aangaande de energiebalans over 2018 uitgevoerd waaronder:

• het vaststellen van de aansluiting met de financiële administratie, primaire registraties en externe databronnen van de netbeheerder;
• het toetsen van de juiste toepassing van formules;
• open externe saldobevestigingen uitgestuurd aan en ontvangen van de leveranciers van gas en elektra ter verkrijging van een bevestiging van de ingekochte hoeveelheden over 2018 en deze aangesloten met wat is opgenomen in de energiebalans over 2018;
• verbandlegging tussen de geleverde en ingekochte hoeveelheid gas en elektra;
• de gehanteerde veronderstellingen en aannames rondom onder meer leveringsperiode en verbruikseenheden gebruikt voor de inschattingen van de opbrengsten uit energie getoetst op redelijkheid, relevantie en consistente toepassing; en
• detailcontroles uitgevoerd op de afrekennota's en de hierop weergegeven verbruiksstanden gas en elektra door deze aan te sluiten met de periodieke meterstanden van de afnemers.

Wij hebben de toelichting in de jaarrekening opgenomen in 2. Basis voor opstelling – G – stelselwijzigingen – IFRS 15 Opbrengsten uit contracten met klanten en 3. Belangrijke grondslagen voor financiële verslaggeving – B. Opbrengsten in de toelichting op de jaarrekening geëvalueerd op toereikendheid en het voldoen aan IFRS 15 Revenue from Contracts with Customers.

Beschrijving van het kernpunt Onze controlewerkzaamheden

Verwerking en toelichting foutherstel

DGB Group N.V. heeft in haar jaarrekening 2018 foutherstel toegepast en toegelicht in hoofdstuk 2. Basis voor opstelling – D Foutenherstel.

Het toegepaste foutherstel ziet toe op:

1. een onjuiste waardering -tegen uitgiftekoersvan de uitgegeven aandelen bij de acquisitie van Corilus en DeGroSolutions. Dit had tegen slotkoers moeten zijn. Als gevolg hiervan is het eigen vermogen EUR 2,3 miljoen te hoog en de langlopende leningen voor hetzelfde bedrag te laag gepresenteerd geweest; en 2. een onjuiste presentatie van de converteerbare

obligatieleningen als vreemd vermogen. Dit had eigen vermogen moeten zijn. De hiermee samenhangende rentebetalingsverplichting is als vreemd vermogenscomponent geclassificeerd. Als gevolg hiervan is het eigen vermogen EUR 3,3 miljoen te laag en de langlopende schulden EUR 3,3 miljoen te hoog gepresenteerd geweest.

Beide fouten hebben een ontstaansgrond in 2017.

De toezichthouder -de Autoriteit Financiële Markten (AFM)- heeft in dit kader en uit hoofde van de Wet toezicht financiële verslaggeving (Wtfv) de raad van bestuur van DGB Group N.V. verzocht tot het verstrekken van nadere toelichtingen aangaande de jaarrekening 2017 DGB Group N.V. aan de AFM.

Vanwege de aard en omvang van het toegepaste foutherstel in de jaarrekening 2018 DGB Group N.V. is dit een kernpunt van onze controle geweest.

op het kernpunt

De controle op het toegepaste foutherstel hebben wij gegevensgericht uitgevoerd.

Om het risico op een onjuiste toepassing van het foutherstel te ondervangen hebben wij de verslaggevingsstandpunten van de raad van bestuur in dit kader frequent en in een diepgaande dialoog met hen bediscussieerd. In deze dialoog hebben wij tevens meegenomen onze kennis van de relevante correspondentie tussen de raad van bestuur met de AFM waaronder schriftelijke correspondentie en gespreksverslagen.

Daarnaast hebben wij de

verslaggevingsstandpunten van de raad van bestuur rondom het toegepaste foutherstel getoetst door onder meer:

• een herbeoordeling uit te voeren op de onderliggende documentatie waaronder de (lenings)overeenkomsten;
• een herbeoordeling uit te voeren van de geldende wet- en regelgeving waaronder de relevante EU-IFRS bepalingen en Titel 9 Boek 2 BW;
• de uitkomsten van deze herbeoordelingen en de impactbepaling van het toe te passen foutherstel te confronteren met het door de raad van bestuur voorgestelde toe te passen foutherstel;
• het vaststellen van verwerking foutherstel in overeenstemming met IAS 8 Accounting Policies, Changes in Accounting Estimates and Errors.

Wij hebben hoofdstuk 2. Basis voor opstelling – D Foutenherstel in de toelichting op de jaarrekening geëvalueerd op toereikendheid en het voldoen aan IAS 8 Accounting Policies, Changes in Accounting Estimates and Errors.

Verklaring over de in het jaarverslag opgenomen andere informatie

Naast de jaarrekening en onze controleverklaring daarbij, omvat het jaarverslag andere informatie, die bestaat uit:

• het bestuursverslag;
• de overige informatie;
• de andere onderdelen zoals vermeld in de inhoudsopgave.

Op grond van onderstaande werkzaamheden zijn wij van mening dat de andere informatie:

• met de jaarrekening verenigbaar is en geen materiële afwijkingen bevat;
• alle informatie bevat die op grond van Titel 9 Boek 2 BW vereist is.

BENADRUKKING VAN TOEGELICHTE NIET-NALEVING PRINCIPE 5.1 GOVERNANCE CODE 2016

Wij vestigen de aandacht op de pagina's 43 en 53 van het jaarverslag van DGB Group N.V waarin het niet naleven van principe 5.1 'One-tier bestuursstructuur' van de Governance Code 2016 is toegelicht. Deze informatie doet geen afbreuk aan onze in de hier voorafgaande paragraaf opgenomen mening.

Wij hebben de andere informatie gelezen en hebben op basis van onze kennis en ons begrip, verkregen vanuit de jaarrekeningcontrole of anderszins, overwogen of de andere informatie materiële afwijkingen bevat.

Met onze werkzaamheden hebben wij voldaan aan de vereisten in Titel 9 Boek 2 BW en de Nederlandse Standaard 720. Deze werkzaamheden hebben niet dezelfde diepgang als onze controlewerkzaamheden bij de jaarrekening.

De raad van bestuur is verantwoordelijk voor het opstellen van de andere informatie, waaronder het bestuursverslag en de overige gegevens in overeenstemming met Titel 9 Boek 2 BW.

Verklaring betreffende overige door wet- of regelgeving gestelde vereisten

BENOEMING

Wij zijn door de algemene vergadering op 28 juni 2018 benoemd als accountant van DGB Group N.V. vanaf de controle van het boekjaar 2017 en zijn sinds dat boekjaar tot en met de controle van het boekjaar 2018 de externe accountant.

GEEN VERBODEN DIENSTEN

Wij hebben geen verboden diensten als bedoeld in artikel 5, lid 1 van de Europese verordening betreffende specifieke eisen voor de wettelijke controles van financiële overzichten van organisaties van openbaar belang geleverd.

Beschrijving van verantwoordelijkheden met betrekking tot de jaarrekening

VERANTWOORDELIJKHEDEN VAN DE RAAD VAN BESTUUR VOOR DE JAARREKENING

De raad van bestuur is verantwoordelijk voor het opmaken en getrouw weergeven van de jaarrekening in overeenstemming met EU-IFRS en met Titel 9 Boek 2 BW. In dit kader is de raad van bestuur verantwoordelijk voor een zodanige interne beheersing die de raad van bestuur noodzakelijk acht om het opmaken van de jaarrekening mogelijk te maken zonder afwijkingen van materieel belang als gevolg van fouten of fraude.

Bij het opmaken van de jaarrekening moet de raad van bestuur afwegen of de onderneming in staat is om haar werkzaamheden in continuïteit voort te zetten. Op grond van genoemde verslaggevingsstelsels moet de raad van bestuur de jaarrekening opmaken op basis van de continuïteitsveronderstelling, tenzij de raad van bestuur het voornemen heeft om de vennootschap te liquideren of de bedrijfsactiviteiten te beëindigen of als beëindiging het enige realistische alternatief is. De raad van bestuur moet gebeurtenissen en omstandigheden waardoor gerede twijfel zou kunnen bestaan of de onderneming haar bedrijfsactiviteiten in continuïteit kan voortzetten, toelichten in de jaarrekening.

ONZE VERANTWOORDELIJKHEDEN VOOR DE CONTROLE VAN DE JAARREKENING

Onze verantwoordelijkheid is het zodanig plannen en uitvoeren van een controleopdracht dat wij daarmee voldoende en geschikte controle-informatie verkrijgen voor het door ons af te geven oordeel.

Onze controle is uitgevoerd met een hoge mate maar geen absolute mate van zekerheid waardoor het mogelijk is dat wij tijdens onze controle niet alle materiële fouten en fraude ontdekken.

Een meer gedetailleerde beschrijving van onze verantwoordelijkheden is opgenomen in de bijlage bij onze controleverklaring.

Zaltbommel, 8 mei 2019

accon avm controlepraktijk B.V. Namens deze:

w.g.

J.S. Visch MSc Registeraccountant

BIJLAGE BIJ ONZE CONTROLEVERKLARING OVER DE JAARREKENING 2018 VAN DGB GROUP N.V.

In aanvulling op wat is vermeld in onze controleverklaring hebben wij in deze bijlage onze verantwoordelijkheden voor de controle van de jaarrekening nader uiteengezet en toegelicht wat een controle inhoudt.

Wij hebben deze accountantscontrole professioneel kritisch uitgevoerd en hebben waar relevant professionele oordeelsvorming toegepast in overeenstemming met de Nederlandse controlestandaarden, ethische voorschriften en de onafhankelijkheidseisen. Onze controle bestond onder andere uit:

• het identificeren en inschatten van de risico's dat de jaarrekening afwijkingen van materieel belang bevat als gevolg van fouten of fraude, het in reactie op deze risico's bepalen en uitvoeren van controlewerkzaamheden en het verkrijgen van controle-informatie die voldoende en geschikt is als basis voor ons oordeel. Bij fraude is het risico dat een afwijking van materieel belang niet ontdekt wordt groter dan bij fouten. Bij fraude kan sprake zijn van samenspanning, valsheid in geschrifte, het opzettelijk nalaten transacties vast te leggen, het opzettelijk verkeerd voorstellen van zaken of het doorbreken van de interne beheersing;
• het verkrijgen van inzicht in de interne beheersing die relevant is voor de controle met als doel controlewerkzaamheden te selecteren die passend zijn in de omstandigheden. Deze werkzaamheden hebben niet als doel om een oordeel uit te spreken over de effectiviteit van de interne beheersing van de entiteit;
• het samenstellen van een team dat beschikt over voldoende specialistische kennis en expertise benodigd voor de controle van de waardering van immateriële vaste activa. Wij hebben daarom een waarderingsdeskundige in ons team opgenomen;
• het evalueren van de geschiktheid van de gebruikte grondslagen voor financiële

verslaggeving en het evalueren van de redelijkheid van schattingen door de raad van bestuur en de toelichtingen die daarover in de jaarrekening staan;

• het vaststellen dat de door de raad van bestuur gehanteerde continuïteitsveronderstelling aanvaardbaar is. Tevens het op basis van de verkregen controle-informatie vaststellen of er gebeurtenissen en omstandigheden zijn waardoor gerede twijfel zou kunnen bestaan of de onderneming haar bedrijfsactiviteiten in continuïteit kan voortzetten. Als wij concluderen dat er een onzekerheid van materieel belang bestaat, zijn wij verplicht om aandacht in onze controleverklaring te vestigen op de relevante gerelateerde toelichtingen in de jaarrekening. Als de toelichtingen inadequaat zijn, moeten wij onze verklaring aanpassen. Onze conclusies zijn gebaseerd op de controleinformatie die verkregen is tot de datum van onze controleverklaring. Toekomstige gebeurtenissen of omstandigheden kunnen er echter toe leiden dat een onderneming haar continuïteit niet langer kan handhaven;
• het evalueren van de presentatie, structuur en inhoud van de jaarrekening en de daarin opgenomen toelichtingen;
• het evalueren of de jaarrekening een getrouw beeld geeft van de onderliggende transacties en gebeurtenissen.

Gegeven onze eindverantwoordelijkheid voor het oordeel zijn wij verantwoordelijk voor de aansturing van, het toezicht op en de uitvoering van de groepscontrole. In dit kader hebben wij de aard en omvang bepaald van de uit te voeren werkzaamheden voor de groepsonderdelen. Bepalend hierbij zijn de omvang en/of het risicoprofiel van de groepsonderdelen of de activiteiten. Op grond hiervan hebben wij de groepsonderdelen geselecteerd waarbij een controle of beoordeling van de volledige financiële informatie of specifieke posten noodzakelijk was.

Wij communiceren met de raad van bestuur onder andere over de geplande reikwijdte en timing van de controle en over de significante bevindingen die uit onze controle naar voren zijn gekomen, waaronder eventuele significante tekortkomingen in de interne beheersing. In dit kader geven wij ook een verklaring aan de raad van bestuur op grond van artikel 11 van de Europese verordening betreffende specifieke eisen voor de wettelijke controles van financiële overzichten van organisaties van openbaar belang. De in die aanvullende verklaring verstrekte informatie is consistent met ons oordeel in deze controleverklaring.

Wij bevestigen aan de raad van bestuur dat wij de relevante ethische voorschriften over onafhankelijkheid hebben nageleefd. Wij communiceren ook met de raad van bestuur over alle relaties en andere zaken die redelijkerwijs onze onafhankelijkheid kunnen beïnvloeden en over de daarmee verband houdende maatregelen om onze onafhankelijkheid te waarborgen. In dit kader verwijzen wij u naar de paragraaf – onafhankelijkheid in de controleverklaring, waarin wij het volgende hebben toegelicht. DGB Group N.V. maakt vanaf 26 oktober 2017 gebruik van een verslaggevingsdeskundige voor het opstellen van haar jaarrekening. In de periode van 31 januari 2018 tot en met 30 april 2018 is deze persoon ingehuurd door het vaktechnisch bureau van accon avm Controlepraktijk B.V. Deze persoon heeft beperkte werkzaamheden verricht voor het vaktechnisch bureau voor één andere cliënt van accon avm Controlepraktijk B.V. inzake diens jaarrekening 2017. Deze persoon is niet betrokken bij de controle van de jaarrekening van DGB Group N.V. Vanuit het vaktechnisch bureau van accon avm Controlepraktijk B.V. zijn twee andere verslaggevingsspecialisten ingezet voor de controle van de jaarrekening 2018 van

DGB Group N.V. Artikel 43 van de Verordening inzake de onafhankelijkheid van accountants bij assurance-opdrachten (ViO) staat niet toe dat een controleopdracht wordt uitgevoerd als een persoon verbonden aan de accountantseenheid een nevenfunctie heeft bij de verantwoordelijke entiteit van waaruit hij invloed van betekenis kan uitoefenen op het assurance object. Wij hebben deze aangelegenheid besproken met de raad van bestuur van DGB Group N.V. De raad van bestuur heeft ingestemd met onze conclusie dat onze objectiviteit, integriteit, onpartijdigheid en professioneel kritische instelling niet in het geding zijn geweest en derhalve de wettelijke controleopdracht van de jaarrekening kan worden uitgevoerd. Deze aangelegenheid heeft zich ook voorgedaan bij de controle van de jaarrekening 2017.

Wij bepalen de kernpunten van onze controle van de jaarrekening op basis van alle zaken die wij met de raad van bestuur hebben besproken. Wij beschrijven deze kernpunten in onze controleverklaring, tenzij dit is verboden door wet- of regelgeving of in buitengewoon zeldzame omstandigheden wanneer het niet vermelden in het belang van het maatschappelijk verkeer is.

BESTUURSVERKLARING

Bestuursverklaring

Gebaseerd op het bepaalde in het hoofdstuk 'Risicomanagement' en de evaluatie en bespreking van de interne risicobeheersings- en controlesystemen verklaart de Raad van Bestuur, in overeenstemming met Best Practicebepaling 1.4.3 van de herziene Nederlandse Corporate Governance Code 2016, dat:

• het verslag in voldoende mate inzicht geeft in tekortkomingen in de werking van de interne risicobeheersings- en controlesystemen;
• voornoemde systemen een redelijke mate van zekerheid geven dat de financiële verslaggeving geen onjuistheden van materieel belang bevat;
• het naar de huidige stand van zaken gerechtvaardigd is dat de financiële verslaggeving is opgesteld op going concern basis; en
• in het verslag de materiële risico's en onzekerheden zijn vermeld die relevant zijn ter zake van de verwachting van de continuïteit van de vennootschap voor een periode van twaalf maanden na opstelling van het verslag.

Voorts verklaart de Raad van Bestuur, overeenkomstig artikel 5:25c lid 2 sub c van de Wet op het financieel toezicht (Wft), dat voor zover hem bekend:

• de jaarrekening een getrouw beeld geeft van de activa, de passiva, de financiële positie en de winst of het verlies van de uitgevende instelling en de gezamenlijk in de consolidatie opgenomen ondernemingen; en
• het bestuursverslag een getrouw beeld geeft omtrent de toestand op de balansdatum, de gang van zaken gedurende het boekjaar van de uitgevende instelling en van de met haar verbonden ondernemingen waarvan de gegevens in haar jaarrekening zijn opgenomen en dat in het bestuursverslag de wezenlijke risico's waarmee de uitgevende instelling wordt geconfronteerd, zijn beschreven.

Het bovenstaande kan niet gelden als enige garantie ten aanzien van de interne risicobeheersings- en controlesystemen, dan wel enige zekerheid ten aanzien van gedane voorspellingen of gestelde doelstellingen.

Hardenberg, 8 mei 2019,

M.G.J. Logtenberg, niet-uitvoerend bestuurder R.A.J. van Riele, uitvoerend bestuurder J.P.B. Verheijen, uitvoerend bestuurder

BEGRIPPENLIJST

Algemene Verordening Gegevensbescherming (AVG)

De AVG is sinds 25 mei 2018 de vervanger van de Wet bescherming persoonsgegevens (Wbp). De AVG is een Nederlandse uitwerking van de General Data Protection Regulation (GDPR), een Europese verordening die de regels voor de verwerking van persoonsgegevens door particuliere bedrijven en overheidsinstanties in de hele Europese Unie standaardiseert.

Beleid inzake bilaterale contacten met aandeelhouders

Het beleid van de DGB Group inzake de contacten met aandeelhouders. Het beleid inzake bilaterale contacten met aandeelhouders is te raadplegen op de website (www.dgbgroup. nl) en is in overeenstemming met best practice bepaling 4.1.10 van de Nederlandse Corporate Governance Code.

Certificering

Uitgeven van een certificaat om de naleving van een standaard te bevestigen. Certificering houdt een formele audit door een onafhankelijke en geaccrediteerde organisatie in. De term certificering wordt ook wel gebruikt voor het certificeren van een persoon die een bepaalde kwalificatie heeft behaald.

Cloud-based

Cloud-based is een manier van informatietechnologie, waarbij via een netwerk toegang verkregen wordt tot gegevens, software en hardware. Gegevens worden in een online opslagruimte bewaard en het netwerk geeft toegang tot de gegevens in de opslagruimte.

Corporate Governance Code

De Corporate Governance Code bevat (gedrags-)regels voor beursgenoteerde bedrijven die verhoudingen reguleren tussen het bestuur, de raad van commissarissen en de (algemene vergadering van) aandeelhouders. De Code is van toepassing

op alle vennootschappen met statutaire zetel in Nederland en waarvan de aandelen of certificaten van aandelen zijn toegelaten tot de handel op een gereglementeerde markt of multilaterale handelsfaciliteit binnen de Europese Unie, of een daarmee vergelijkbare markt of handelsfaciliteit buiten de Europese Unie.

Dierhouderij

Het totaal aan dierhouders in Nederland, zowel particulier alsook professioneel. Bijvoorbeeld houders van varkens, paarden, kalveren, pluimvee, honden en katten.

Dividendbeleid

Beleid inzake de uitkering van dividend. Het dividendbeleid van de DGB Group is lezen in het jaarverslag.

Duurzaam energiesysteem

Een systeem dat energie opwekt door middel van verschillende vormen van duurzame energie.

Dit kunnen bijvoorbeeld zonnepanelen, heatpipes, warmtepompen en/of pelletketels zijn.

EBITDA (Bedrijfsresultaat voor afschrijvingen)

Resultaat voor financiële baten en lasten, belastingen, bijzondere waardeverminderingen, afschrijvingen en amortisatie

Energieneutraal

Een situatie waarin op jaarbasis eenzelfde hoeveelheid elektriciteit en gas duurzaam opgewekt wordt dan dat er verbruikt wordt in een huis of (bedrijfs)pand.

Financiële kalender

Belangrijke momenten in een kalenderjaar waarop informatie omtrent de financiën worden gepubliceerd. De financiële kalender van de DGB Group is te raadplegen in het jaarverslag en via de website (www.dgbgroup.nl).

Full-time equivalent (fte)

Een rekeneenheid waarmee de omvang van personeelsbezetting in kaart gebracht kan worden gebracht; één fte staat voor het aantal arbeidsuren dat één medewerker op voltijdsbasis kan werken.

Gedragscode

Interne gedragscode van de DGB Group waarin de waarden van de DGB Group zijn opgenomen en waar iedereen uit de organisatie zich dient te houden. De gedragscode is te raadplegen op de website (www.dgbgroup.nl) en is in overeenstemming met best practice bepaling 2.5.2 van de Nederlandse Corporate Governance Code.

Gezelschapsdieren

Gezelschapsdieren zijn honden, katten, fretten, bepaalde ongewervelde dieren (behalve bijen en schaaldieren), tropische siervissen, amfibieën, reptielen, bepaalde vogels (met uitzondering van pluimvee), knaagdieren en tamme konijnen (uitgezonderd konijnen bestemd voor voedsel productie).

ICT (Informatie- en communicatietechnologie)

Integratie tussen de informatietechnologie en de data- en telecommunicatie

Identificatie & Registratiesysteem (I&R)

Bij dierziektes met gevaar voor de volksgezondheid moet er snel worden gehandeld. Daarom is er regelgeving voor de identificatie en registratie (I&R) van dieren. Zo moet houders van dieren zowel professioneel hobbymatig runderen, varkens, schapen, geiten, paardachtigen, pluimvee en honden registreren. Pluimvee en broedeieren hoeven alleen geregistreerd te worden als ze bedrijfsmatig gehouden worden. RVO.nl voert het registratiesysteem van dieren uit in opdracht van het ministerie van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit. De registratie gaat bij enkele diersoorten via door RVO.nl aangewezen databanken.

Infrarood panelen

Infrarood panelen zijn lichtgewicht panelen met een ingebouwd verwarmingselement aan de voorzijde. Infrarood panelen verwarmen objecten waarop ze gericht zijn middels stralingswarmte in tegenstelling tot traditionele radiatoren die de lucht in een ruimte verwarmen middels convectieverwarming.

Insider Trading Reglement

Het Insider Trading Reglement van de DGB Group voorziet in maatregelen ter voorkoming van marktmisbruik, insider trading, marktmanipulatie en onrechtmatige openbaring van koersgevoelige informatie. Dit reglement is te raadplegen op de website (www.dgbgroup.nl).

Keurmerk

Een keurmerk is een kwaliteitsoordeel over een product of dienst afkomstig van een betrouwbare bron. Een keurmerk is vaak compact en daardoor is het in één opslag visueel dat het product of de dienst in orde is bevonden (kwaliteitsoordeel) door een onafhankelijke, deskundige instantie (betrouwbare bron).

Kwaliteitskeurmerk

Een keurmerk is een compact, visueel kwaliteitsoordeel over een product of dienst, afkomstig van een betrouwbare bron en dient als kwaliteitsbewijs

Landbouwhuisdieren

Landbouwhuisdieren zijn dieren die gehouden worden in het kader van de uitoefening van een landbouwbedrijf in verband met de productie van bijvoorbeeld melk, vlees, eieren of wol. Te denken valt aan runderen, schapen, geiten, varkens of pluimvee.

Lange termijn waardecreatie

Het creëren van duurzame waarde voor de onderneming en alle aan haar verbonden stakeholders.

Maatschappelijk verantwoord ondernemen

Bijdrage van ondernemingen aan maatschappelijke problemen, zoals milieu, klimaat en arbeidsomstandigheden.

One-tier-bestuursmodel

Een eenlaags (monistisch) bestuursmodel. In dit model maken de toezichthouders deel uit van het bestuur. In een bedrijf komt er dan dus één bestuur waarin zowel de 'directie' als de toezichthouders zitten. Er wordt onderscheid gemaakt tussen uitvoerende bestuurders en niet-uitvoerende bestuurders. Alleen een niet-uitvoerende bestuurder mag de taak van voorzitter van het bestuur vervullen.

Particuliere dierhouderij

Het houden van dieren door particulieren, bijvoorbeeld het houden van paarden, honden, katten, konijnen en hamsters. Ook de "hobbyboer" valt hieronder.

Pelletkachels

Een pelletkachel is een kachel waarin houtpellets (geperste houtkorrels) verbrand worden. De pelletkachel lijkt vanwege het raam waarin de vlam zichtbaar is op een houtkachel. Een pelletkachel verwarmt de lucht in meestal één kamer per kachel. Het gebruik van houtkorrels als brandstof is klimaatvriendelijk. Het leidt tot minder uitstoot van CO2 dan een hr-ketel op gas en leidt tot minder uitstoot van fijnstof dan een open haarden en gewone houtkachels.

Pelletketel

Een pelletketel (of pelletketel-cv of pelletkachelcv) is een verwarmingstoestel waarin houtpellets (geperste houtkorrels) verbrand worden. De warmte die vrijkomt door de verbranding kan via buizen naar andere kamers geblazen worden of net als een cv-ketel aangesloten worden op radiatoren of vloerverwarming. Met een pelletketel kunnen zo meerdere ruimtes (bijvoorbeeld een huis) verwarmd worden in tegenstelling tot met een pelletkachel waarmee slechts één ruimte verwarmd kan worden.

Professionele dierhouderij

Het bedrijfsmatig houden van dieren voor productiegerichte bedrijfsactiviteiten, bijvoorbeeld melkveehouderijen, varkenshouderijen en pluimveehouderijen.

Technologieplatform van de DGB Group Platform van de DGB Group waarin verschillende software voor de professionele en particuliere dierhouderij wordt aangeboden.

Warmtepomp

Een warmtepomp is een milieuvriendelijke manier om je huis te verwarmen en van warm tapwater te voorzien. Een warmtepomp wint warmte uit de lucht, de bodem of het grondwater en zet dit om in bruikbare energie om het huis te verwarmen en wordt meestal direct aangesloten op het cv-systeem. Een warmtepomp draait op stroom: het stroomverbruik in huis neemt toe, het gasverbruik neemt af.

Zonnepanelensysteem

Een zonnepanelensysteem is een systeem dat bestaat uit zonnepanelen en andere componenten die nodig zijn om de opgewerkte elektriciteit door zonnepanelen aan te sluiten op het elektriciteitsnetwerk. Een zonnepanelensysteem bestaat vaak uit zonnepanelen, één of meerdere omvormers, bekabeling, bevestigingsmaterialen en elektramaterialen.

CONTACT & COLOFON

De DGB Group richt zich niet alleen op groei en winstgevendheid, maar wil bij het nastreven van deze doelen een positieve bijdrage leveren aan een duurzame maatschappij. Wij zien deze prestaties als onlosmakelijk deel van onze bedrijfsvoering. In de komende jaren willen we meer focus aanbrengen op de duurzaamheidsthema's die aansluiten bij de onderwerpen waar wij de meeste maatschappelijke waarde kunnen creëren. Elk jaar verbeteren wij onszelf en scherpen wij onze data en rapportagecyclus voor onze niet-financiële prestaties aan.

Wij zien suggesties voor verbetering van dit jaarverslag graag tegemoet. U kunt daarvoor een e-mail sturen naar: info@dgbgroup.nl.

DGB Group N.V.

Lange Spruit 1a 7773 NE Hardenberg Nederland

www.dgbgroup.nl info@dgbgroup.nl

0523-683339

Fotografie Angela van der Kamp

Design en productie

Cognito Media Amsterdam www.cognitomedia.nl

Disclaimer

Uitspraken in dit jaarverslag kunnen mogelijk toekomstgerichte uitspraken bevatten die gebaseerd zijn op de verwachtingen van de Raad van Bestuur op basis van huidige inzichten en veronderstellingen. Deze verwachtingen kunnen onderhevig zijn aan bekende en onbekende risico's waarover de DGB Group geen controle heeft en/ of niet nauwkeurig kan inschatten, zoals algemene economische omstandigheden, politieke omstandigheden, prijsontwikkelingen, schommelingen in rentevoeten en valutakoersen. De DGB Group aanvaardt geen enkele aansprakelijkheid gebaseerd op of afgeleid van de gedane uitspraken en verwachtingen.

DGB Group

Toonaangevend in agritech en energie Innovatie, duurzaamheid en teamgeest Klaar voor verdere groei

DGB Group N.V. Lange Spruit 1a 7773 NE Hardenberg Nederland

www.dgbgroup.nl info@dgbgroup.nl 0523-683339