AI assistant
Comarch S.A. — Audit Report / Information 2020
Mar 1, 2021
5569_rns_2021-03-01_1c8df2ed-a240-4a5e-b02b-b993afebe032.pdf
Audit Report / Information
Open in viewerOpens in your device viewer

SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE GRUPY COMARCH ZA OKRES 01.01.2020 – 31.12.2020
Sprawozdanie sporządzone według Międzynarodowych Standardów Sprawozdawczości Finansowej
Kraków, 1 marca 2021
Dane prezentowane są w tys. PLN, chyba że wskazano inaczej
Spis treści
| SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE GRUPY COMARCH ZA 12 MIESIĘCY 2020 ROKU 5 | |||
|---|---|---|---|
| I. | Skonsolidowany bilans 5 | ||
| II. | Skonsolidowany rachunek zysków i strat 7 | ||
| III. | Skonsolidowane sprawozdanie z całkowitych dochodów 8 | ||
| IV. | Skonsolidowane zestawienie zmian w kapitale własnym 9 | ||
| V. | Skonsolidowany rachunek przepływów pieniężnych 10 | ||
| VI. | Informacja dodatkowa 11 | ||
| 1. 2. 3. |
1.1. 1.2. 1.3. 1.4. |
Informacje o strukturze i działalności Grupy Comarch 11 Struktura kapitałowa Grupy Comarch 12 Struktura działania Grupy Comarch 13 Zmiany właścicielskie i zmiany w strukturze organizacyjnej w IV kwartale 2020 roku 14 Zmiany właścicielskie i zmiany w strukturze organizacyjnej po dacie bilansu 14 Opis stosowanych zasad rachunkowości 15 Noty do skonsolidowanego sprawozdania finansowego 23 |
|
| 3.1. | Sprawozdawczość wg segmentów za 12 miesięcy 2020 roku23 | ||
| 3.2. | Rzeczowe aktywa trwałe 28 | ||
| 3.3. | Aktywo z tytułu prawa do użytkowania 28 | ||
| 3.4. | Nieruchomości inwestycyjne 29 | ||
| 3.5. | Wartość firmy 29 | ||
| 3.6. | Pozostałe wartości niematerialne30 | ||
| 3.7. | Inwestycje w jednostkach stowarzyszonych 30 | ||
| 3.8. | Pochodne instrumenty finansowe 31 | ||
| 3.9. | Odroczony podatek dochodowy 32 | ||
| 3.10. | Zapasy34 | ||
| 3.11. | Należności handlowe oraz pozostałe należności 34 | ||
| 3.12. | Kontrakty długoterminowe 35 | ||
| 3.13. | Kapitał zakładowy 36 | ||
| 3.14. | Kredyty i pożyczki 37 | ||
| 3.15. | Zobowiązania z tytułu leasingu 42 | ||
| 3.16. | Pozostałe zobowiązania finansowe42 | ||
| 3.17. | Rezerwy na pozostałe zobowiązania i obciążenia 43 | ||
| 3.18. | Zobowiązania handlowe oraz pozostałe zobowiązania 43 | ||
| 3.19. | Zobowiązania warunkowe 44 | ||
| 3.20. | Istotne zobowiązania do nabycia rzeczowych aktywów trwałych 45 | ||
| 3.21. Spółki |
Program opcji menedżerskich dla Członków Zarządu oraz Kluczowych Pracowników 45 |
||
| 3.22. | Transakcje z podmiotami powiązanymi 45 | ||
| 3.23. | Zysk na akcję 47 | ||
| 4. | Noty dodatkowe 48 |
Dane prezentowane są w tys. PLN, chyba że wskazano inaczej
| 4.1. | Informacje o akcjonariuszach posiadających co najmniej 5% ogólnej liczby głosów na walnym zgromadzeniu Comarch S.A. oraz akcjach posiadanych przez osoby zarządzające i nadzorujące 48 |
||
|---|---|---|---|
| 4.2. | Czynniki i zdarzenia o nietypowym charakterze, mające znaczący wpływ na osiągnięte wyniki finansowe50 |
||
| 4.3. | Inne wydarzenia IV kwartału 2020 roku 51 | ||
| 4.4. | Zdarzenia po dacie bilansu nieujęte w sprawozdaniu 51 | ||
| 4.5. | Stanowisko Zarządu odnośnie możliwości zrealizowania wcześniej publikowanych prognoz wyników na dany rok, w świetle wyników zaprezentowanych w raporcie kwartalnym w stosunku do wyników prognozowanych 51 |
||
| 4.6. | Istotne postępowania toczące się przed sądem, organem właściwym dla postępowań arbitrażowych lub organem administracji publicznej 51 |
||
| 4.7. | Informacje o istotnych transakcjach z podmiotami powiązanymi zawartych na warunkach innych niż rynkowe 52 |
||
| 4.8. | Informacje o udzielonych przez emitenta lub jednostkę od niego zależną poręczeniach za zobowiązania osób trzecich lub udzielonych gwarancjach52 |
||
| 4.9. | Inne informacje istotne dla oceny sytuacji kadrowej, majątkowej, finansowej, wyniku finansowego i ich zmian oraz informacje, które są istotne dla oceny możliwości realizacji zobowiązań przez emitenta 55 |
||
| 5. | Opis istotnych dokonań i niepowodzeń oraz czynników i zdarzeń mających znaczący wpływ na osiągnięty wynik finansowy Grupy Comarch w IV kwartale 2020 roku oraz czynników, które będą miały wpływ na osiągnięte wyniki w perspektywie co najmniej kolejnego kwartału 57 |
||
| 5.1. | Przychody ze sprzedaży i wynik finansowy 57 | ||
| 5.2. | Struktura przychodów 60 | ||
| 5.3. | Kurs akcji Comarch S.A. 65 | ||
| 5.4. | Zdarzenia IV kwartału 2020 roku o dużym znaczeniu dla bieżącej działalności Grupy Comarch 66 |
||
| 5.4.1. | Aneks do umowy na usługę wsparcia, eksploatacji i utrzymania Kompleksowego Systemu Informatycznego KSI ZUS i oświadczenie ZUS o częściowym odstąpieniu od umowy 66 |
||
| 5.5. | Zdarzenia po dacie bilansu o dużym znaczeniu dla bieżącej działalności Grupy Comarch .66 |
Dane prezentowane są w tys. PLN, chyba że wskazano inaczej
187 mln PLN zysku operacyjnego
Projekty w ponad 60 krajach na 6 kontynentach
Ponad 6 400 specjalistów
1,5 mld PLN przychodów ze sprzedaży
61 spółek na świecie
Kapitalizacja Comarch S.A. na GPW na poziomie 1,6 mld PLN
58,6% udział sprzedaży zagranicznej
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE GRUPY COMARCH ZA 12 MIESIĘCY 2020 ROKU
I. Skonsolidowany bilans
| AKTYWA | Nota | Stan na 31 grudnia |
Stan na 31 grudnia |
|---|---|---|---|
| 2020 | 2019 | ||
| AKTYWA TRWAŁE | |||
| Rzeczowe aktywa trwałe | 3.2 | 582 561 | 539 635 |
| Aktywo z tytułu prawa do użytkowania | 3.3 | 88 093 | 73 636 |
| Nieruchomości inwestycyjne | 3.4 | 39 874 | 36 631 |
| Wartość firmy | 3.5 | 45 774 | 40 735 |
| Pozostałe wartości niematerialne | 3.6 | 55 681 | 56 311 |
| Długoterminowe rozliczenia międzyokresowe | 1 298 | 2 486 | |
| Inwestycje w jednostkach stowarzyszonych | 3.7 | - | 570 |
| Pozostałe aktywa wyceniane w wartości godziwej |
3.9a | 597 | 2 739 |
| Inwestycje pozostałe | 216 | 211 | |
| Aktywa z tytułu odroczonego podatku dochodowego |
3.10 | 35 967 | 35 002 |
| Pozostałe należności | 7 093 | 8 782 | |
| 857 154 | 796 738 | ||
| AKTYWA OBROTOWE | |||
| Zapasy | 3.11 | 86 035 | 90 741 |
| Należności handlowe oraz pozostałe należności | 3.12 | 424 414 | 430 182 |
| Należności z tytułu bieżącego podatku dochodowego |
1 696 | 3 554 | |
| Należne przychody z tytułu kontraktów | 3.13 | 155 748 | 193 865 |
| długoterminowych | |||
| Aktywa finansowe dostępne do sprzedaży | 3.8 | 20 001 | - |
| Pozostałe aktywa finansowe wyceniane wg wartości godziwej – instrumenty pochodne |
3.9a | 2 119 | 4 923 |
| Udziały i akcje | - | - | |
| Środki pieniężne i ich ekwiwalenty | 447 832 | 322 708 | |
| 1 137 845 | 1 045 973 | ||
| Aktywa zakwalifikowane do sprzedaży | - | - | |
| Aktywa razem | 1 994 999 | 1 842 711 |
| Stan na | Stan na | ||
|---|---|---|---|
| PASYWA | Nota | 31 grudnia | 31 grudnia |
| 2020 | 2019 | ||
| KAPITAŁ WŁASNY | |||
| Kapitał własny przypadający na akcjonariuszy | |||
| Spółki | |||
| Kapitał zakładowy | 3.14 | 8 133 | 8 133 |
| Kapitał zapasowy ze sprzedaży akcji powyżej wartości nominalnej |
84 446 | 84 446 | |
| Pozostałe kapitały | 58 595 | 58 595 | |
| Różnice kursowe | 30 186 | 10 168 | |
| Zyski/(straty) z lat ubiegłych oraz zysk okresu | |||
| bieżącego | 897 325 | 790 781 | |
| 1 078 685 | 952 123 | ||
| Kapitały przypadające udziałom niedającym kontroli |
18 562 | 18 633 | |
| Kapitał własny razem | 1 097 247 | 970 756 | |
| ZOBOWIĄZANIA | |||
| Zobowiązania długoterminowe | |||
| Kredyty i pożyczki | 3.15 | 116 760 | 141 718 |
| Inne zobowiązania | 6 305 | 4 998 | |
| Zobowiązanie z tytułu leasingu | 3.16 | 75 059 | 59 001 |
| Zobowiązania finansowe wyceniane wg wartości | 3.9b | 5 639 | 2 909 |
| godziwej – instrumenty pochodne | |||
| Pozostałe zobowiązania finansowe | - | - | |
| Rezerwa z tyt. odroczonego podatku dochodowego |
3.10 | 46 691 | 48 725 |
| Rezerwy na pozostałe zobowiązania i obciążenia | 3.18 | 1 792 | - |
| 252 246 | 257 351 | ||
| Zobowiązania krótkoterminowe | |||
| Zobowiązania handlowe oraz pozostałe | 3.19 | ||
| zobowiązania | 209 721 | 191 770 | |
| Zobowiązania z tytułu bieżącego podatku | 23 616 | 8 765 | |
| dochodowego | |||
| Zafakturowane przychody dotyczące kontraktów | 3.13 | 148 140 | 172 831 |
| długoterminowych | |||
| Kredyty i pożyczki | 3.15 3.16 |
40 183 | 41 091 |
| Zobowiązania z tytułu leasingu Zobowiązania finansowe wyceniane wg wartości |
19 092 | 15 730 | |
| godziwej – instrumenty pochodne | 3.9b | 3 820 | - |
| Pozostałe zobowiązania finansowe | 3.17 | 5 249 | 4 009 |
| Rezerwy na pozostałe zobowiązania i obciążenia | 3.18 | 195 685 | 180 408 |
| 645 506 | 614 604 | ||
| Zobowiązania razem | 897 752 | 871 955 | |
| Razem kapitał własny i zobowiązania | 1 994 999 | 1 842 711 |
II. Skonsolidowany rachunek zysków i strat
| Nota | IV kwartał 2020* |
12 miesięcy 2020 |
IV kwartał 2019 |
12 miesięcy 2019 |
|
|---|---|---|---|---|---|
| Przychody ze sprzedaży | 473 979 | 1 536 438 | 416 457 | 1 437 423 | |
| Koszty sprzedanych produktów, usług, towarów i materiałów |
(318 003) | (1 083 813) | (308 725) | (1 016 698) | |
| Zysk brutto na sprzedaży | 155 976 | 452 625 | 107 732 | 420 725 | |
| Pozostałe przychody operacyjne | 16 477 | 51 769 | 10 198 | 34 320 | |
| Koszty sprzedaży i marketingu | (51 678) | (143 228) | (47 494) | (145 545) | |
| Koszty ogólnego zarządu | (39 451) | (126 829) | (37 192) | (127 937) | |
| Pozostałe koszty operacyjne | (12 401) | (47 519) | (2 227) | (38 180) | |
| Zysk operacyjny | 68 923 | 186 818 | 31 017 | 143 383 | |
| Przychody/(koszty) finansowe - netto |
(8 558) | (26 498) | 11 313 | (1 014) | |
| Udział w zyskach / (stratach) jednostek stowarzyszonych |
- | - | - | - | |
| Zysk przed opodatkowaniem | 60 365 | 160 320 | 42 330 | 142 369 | |
| Podatek dochodowy | (9 857) | (41 659) | (7 503) | (36 851) | |
| Zysk netto za okres | 50 508 | 118 661 | 34 827 | 105 518 | |
| w tym: | |||||
| Zysk netto przypadający na akcjonariuszy jednostki dominującej |
51 769 | 118 744 | 35 167 | 104 846 | |
| Zysk/(strata) netto przypadający udziałom niedającym kontroli |
(1 261) | (83) | (340) | 672 | |
| 50 508 | 118 661 | 34 827 | 105 518 | ||
| Zysk na akcję przypadający akcjonariuszom jednostki dominującej za okres (wyrażony w PLN na jedną akcję) |
|||||
| – podstawowy | 3.24 | 14,60 | 12,89 | ||
| – rozwodniony | 3.24 | 14,60 | 12,89 |
*) Dane za IV kwartał 2020 r. zostały ustalone poprzez odjęcie od danych za okres 12 miesięcy 2020 danych wykazanych przez Grupę Comarch w raporcie za 9 miesięcy 2020 r.
III. Skonsolidowane sprawozdanie z całkowitych dochodów
| IV kwartał 2020* |
12 miesięcy 2020 |
IV kwartał 2019 |
12 miesięcy 2019 |
|
|---|---|---|---|---|
| Zysk netto za okres | 50 508 | 118 661 | 34 827 | 105 518 |
| Pozostałe dochody całkowite | ||||
| Różnice kursowe z przeliczenia jednostek podporządkowanych |
5 318 | 20 030 | (4 249) | 1 330 |
| Razem pozostałe dochody całkowite |
5 318 | 20 030 | (4 249) | 1 330 |
| Suma dochodów całkowitych za okres |
55 826 | 138 691 | 30 578 | 106 848 |
| przypadających akcjonariuszom jednostki dominującej |
57 088 | 138 762 | 30 917 | 106 177 |
| przypadających udziałom niedającym kontroli |
(1 262) | (71) | (339) | 671 |
*) Dane za IV kwartał 2020 r. zostały ustalone poprzez odjęcie od danych za okres 12 miesięcy 2020 danych wykazanych przez Grupę Comarch w raporcie za 9 miesięcy 2020 r.
IV. Skonsolidowane zestawienie zmian w kapitale własnym
| Przypadające na akcjonariuszy jednostki dominującej Kapitał |
Kapitały | ||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Kapitał zakładowy |
zapasowy ze sprzedaży akcji powyżej wartości nominalnej |
Pozostałe kapitały |
Różnice kursowe |
Zyski/(straty) z lat ubiegłych oraz zysk okresu bieżącego |
przypadające udziałom niedającym kontroli |
Kapitał własny razem |
|
| Stan na | |||||||
| 1 stycznia | 8 133 | 84 446 | 58 595 | 8 837 | 698 135 | 17 962 | 876 108 |
| 2019 r. | |||||||
| Dywidenda wypłacona |
- | - | - | - | (12 200) | - | (12 200) |
| Różnice (1) kursowe |
- | - | - | 1 331 | - | (1) | 1 330 |
| (2) Zysk za okres |
- | - | - | - | 104 846 | 672 | 105 518 |
| Całkowite dochody za okres (1+2) |
- | - | - | 1 331 | 104 846 | 671 | 106 848 |
| Stan na 31 grudnia 2019 r. |
8 133 | 84 446 | 58 595 | 10 168 | 790 781 | 18 633 | 970 756 |
| Stan na | |||||||
| 1 stycznia 2020 r. |
8 133 | 84 446 | 58 595 | 10 168 | 790 781 | 18 633 | 970 756 |
| Dywidenda wypłacona |
- | - | - | - | (12 200) | - | (12 200) |
| Różnice (1) kursowe |
- | - | - | 20 018 | - | 12 | 20 030 |
| (2) Zysk za okres |
- | - | - | - | 118 744 | (83) | 118 661 |
| Całkowite dochody za okres (1+2) |
- | - | - | 20 018 | 118 744 | (71) | 138 691 |
| Stan na 31 grudnia 2020 r. |
8 133 | 84 446 | 58 595 | 30 186 | 897 325 | 18 562 | 1 097 247 |
V. Skonsolidowany rachunek przepływów pieniężnych
| 12 miesięcy | 12 miesięcy | |
|---|---|---|
| 2020 | 2019 | |
| Przepływy pieniężne z działalności operacyjnej | ||
| Zysk netto | 118 661 | 105 518 |
| Korekty razem | 203 263 | 100 368 |
| Udział w zyskach (stratach) netto jednostek podporządkowanych | - | - |
| wycenianych metodą praw własności | ||
| Amortyzacja | 85 084 | 84 929 |
| Zyski (straty) z tytułu różnic kursowych | 8 917 | 2 906 |
| Odsetki i udziały w zyskach (dywidendy) | 2 692 | 3 632 |
| Zysk (strata) z działalności inwestycyjnej | (4 795) | (10 187) |
| Zmiana stanu zapasów | 15 847 | 3 441 |
| Zmiana stanu należności | 63 917 | (6 908) |
| Zmiana stanu zobowiązań i rezerw, z wyjątkiem pożyczek i kredytów | 31 601 | 22 555 |
| Inne korekty | - | |
| Zysk netto pomniejszony o korekty razem | 321 924 | 205 886 |
| Zapłacony podatek dochodowy | (28 625) | (36 922) |
| Środki pieniężne netto z działalności operacyjnej | 293 299 | 168 964 |
| Przepływy pieniężne z działalności inwestycyjnej | ||
| Nabycie rzeczowych aktywów trwałych | (87 368) | (44 965) |
| Wpływy ze sprzedaży rzeczowych aktywów trwałych | 912 | 4 054 |
| Nabycie wartości niematerialnych | (7 859) | (8 825) |
| Wpływy ze sprzedaży inwestycji w WNIP | 3 898 | 10 396 |
| Wydatki na nabycie aktywów finansowych | (10 454) | - |
| Wydatki na inwestycje w nieruchomości | (4 046) | (2 554) |
| Spłata udzielonych pożyczek | 7 214 | 1 900 |
| Odsetki od udzielonych pożyczek | 626 | 338 |
| Wpływy z tytułu instrumentów finansowych | 647 | 3 354 |
| Wydatki z tytułu instrumentów finansowych | (278) | - |
| Wpływy z tytułu aktywów finansowych | - | 1 929 |
| Inne wydatki inwestycyjne | - | - |
| Środki pieniężne netto z działalności inwestycyjnej | (96 708) | (34 373) |
| Przepływy pieniężne z działalności finansowej | ||
| Wpływy z tytułu zaciągniętych kredytów i pożyczek | 4 316 | 10 774 |
| Spłata kredytów i pożyczek | (45 506) | (41 685) |
| Odsetki od kredytu | (2 464) | (2 863) |
| Odsetki od pożyczek otrzymanych | (301) | (432) |
| Wpływy z tytułu spłaconych pożyczek | - | 2 050 |
| Wpływy z tytułu odsetek od pożyczek | - | 121 |
| Inne zobowiązania finansowe (udzielone pożyczki) | - | (323) |
| Dywidendy i inne niż wypłaty na rzecz właścicieli wydatki z tytułu | (12 200) | (12 200) |
| podziału zysku | ||
| Płatności zobowiązań z tytułu leasingu | (21 241) | (19 559) |
| Inne wpływy finansowe | 2 297 | 5 732 |
| Inne wydatki finansowe | - | - |
| Środki pieniężne netto z działalności finansowej | (75 099) | (58 385) |
| Zmiana środków pieniężnych netto | 121 492 | 76 206 |
| Środki pieniężne na początek okresu | 322 702 | 245 906 |
| Dodatnie (ujemne) różnice kursowe w środkach pieniężnych | 3 638 | 590 |
| Środki pieniężne na koniec okresu | 447 832 | 322 702 |
| - w tym o ograniczonej możliwości dysponowania | 3 378 | 2 986 |
VI. Informacja dodatkowa
1. Informacje o strukturze i działalności Grupy Comarch
Podstawowym przedmiotem działalności Grupy Comarch ("Grupa"), której jednostką dominującą jest Spółka Comarch S.A. z siedzibą w Krakowie przy Al. Jana Pawła II 39 A ("Spółka"), jest działalność związana z oprogramowaniem - PKD 62.01.Z. Oznaczenie sądu rejestrowego dla Comarch S.A.: Sąd Rejonowy dla Krakowa – Śródmieścia w Krakowie, XI Wydział Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego. Numer KRS: 0000057567. Spółka Comarch S.A. posiada dominujący udział w Grupie Comarch pod względem osiąganych przychodów, wartości aktywów oraz ilości i wielkości realizowanych kontraktów. Akcje Spółki Comarch S.A. są dopuszczone do obrotu giełdowego na Giełdzie Papierów Wartościowych w Warszawie. Czas trwania jednostki dominującej nie jest ograniczony.
1.1. Struktura kapitałowa Grupy Comarch

100% udział w głosach Comarch S.A., chyba że wskazano inaczej.
Na dzień 31 grudnia 2020 r. jednostką stowarzyszoną z jednostką dominującą jest:
■ SoInteractive S.A. z siedzibą w Krakowie w Polsce (16,10% głosów przypada na CCF FIZ, 11,27% głosów przypada na Bonus Management sp. z o.o. II Activia SK-A).
Spółki stowarzyszone nie są konsolidowane. Udziały w nich są wyceniane metodą praw własności.
1.2. Struktura działania Grupy Comarch
Struktura działania Grupy Comarch jest następująca:
- ■ Jednostka dominująca Comarch S.A. pozyskuje większość kontraktów w dużej mierze realizując je,
- ■ Spółki Comarch AG, Comarch S.A.S., Comarch R&D S.à r.l., Comarch Luxembourg S.à r.l., Comarch Inc., Comarch Panama Inc., Comarch Canada, Corp., Comarch Middle East FZ-LLC, Comarch LLC, OOO Comarch, Comarch Technologies Oy, Comarch UK Ltd., Comarch Chile SpA, Comarch Sistemas LTDA, Comarch Software Spain S.L.U., Comarch Yazilim A.S., Comarch SRL, Comarch Malaysia SDN. BHD., Comarch AB, Comarch Argentina S.A., Comarch Colombia S.A.S., Comarch Peru S.A.C., Comarch Japan KK, Comarch Saudi Arabia Co., Comarch Mexico S.A. de C.V., Comarch Yuhan Hoesa (Comarch Ltd.), Comarch (Thailand) Limited, Comarch BV, Comarch Software (Shanghai) Co. Ltd i Comarch Pty. LTD., Comarch New Zeland Limited pozyskują kontrakty informatyczne na rynkach zagranicznych i realizują je w całości lub w części,
- ■ Spółka Comarch Software und Beratung AG jest znaczącym na rynku niemieckim producentem oprogramowania ERP oraz integratorem systemów informatycznych. Comarch Solutions GmbH prowadzi działalność o profilu identycznym z profilem działalności spółki Comarch Software und Beratung AG,
- ■ Comarch Swiss AG zajmuje się sprzedażą i wdrażaniem rozwiązań informatycznych Comarch (zwłaszcza w obszarach ERP i ECM) na rynku szwajcarskim,
- ■ CABINET CONSEIL EN STRATEGIE INFORMATIQUE S.A.S. dostarcza rozwiązania i usługi informatyczne dla podmiotów medycznych na rynku francuskim,
- ■ Comarch Polska S.A. pozyskuje kontrakty informatyczne na rynku krajowym głównie w sektorze publicznym i realizuje je w całości lub w części,
- ■ Comarch Technologies sp. z o.o. odpowiada za rozwój technologii związanych z projektowaniem i produkcją urządzeń elektronicznych oraz związanego z nimi oprogramowania,
- ■ CA Consulting S.A. prowadzi działalność teleinformatyczną, polegającą na świadczeniu usług informatycznych i consultingowychna rzecz Comarch S.A. oraz klientów spoza Grupy Comarch,
- ■ Comarch Cloud S.A., pozyskuje kontrakty informatyczne na rynku krajowym i realizuje je w całości lub w części,
- ■ Comarch Finance Connect sp. z o.o. przygotowuje się do podjęcia działalności w zakresie Account Information Service Provider,
- ■ Comarch Corporate Finance Fundusz Inwestycyjny Zamknięty prowadzi działalność inwestycyjną (poprzez swoje spółki zależne) w zakresie nowych technologii i usług, a także działalność inwestycyjną na rynku kapitałowym,
- ■ Comarch Management sp. z o.o., Comarch Management sp. z o.o. SK-A, CASA Management and Consulting sp. z o.o. SK-A, Bonus Management sp. z o.o. SK-A oraz Bonus Management sp. z o.o. II Activia SK-A, Comarch Pointshub, Inc. prowadzą działalność inwestycyjną na rynku kapitałowym oraz związaną z informatyką,
- ■ Przedmiotem działalności Bonus Development sp. z o.o. SK-A oraz Bonus Development sp. z o.o. II Koncept SK-A jest działalność developerska oraz inwestycyjna na rynku nieruchomości,
- ■ Comarch Healthcare S.A. wytwarza i sprzedaje oprogramowanie związane z medycyną, urządzenia medyczne oraz świadczy usługi medyczne i diagnostyczne, a także wytwarza i dostarcza kompleksowe rozwiązania informatyczne dla sektora medycznego,
- ■ Comarch Infrastruktura S.A. prowadzi działalność polegającą na oferowaniu usług data center oraz outsourcingu usług informatycznych,
- ■ iComarch24 S.A. prowadzi projekty informatyczne z zakresu e-księgowości oraz handlu elektronicznego, świadczy również usługi księgowe dla krajowych podmiotów zależnych z Grupy Comarch,
- ■ Geopolis sp. z o.o. w styczniu 2021 roku złożony został wniosek o ogłoszenie upadłości spółki,
- ■ MKS Cracovia SSA prowadzi działalność sportową i w zakresie krzewienia kultury fizycznej,
- ■ "Bonus MANAGEMENT spółka z ograniczoną odpowiedzialnością" Cracovia Park SK-A prowadzi działalność inwestycyjną w zakresie sportu, odnowy biologicznej i rekreacji,
- ■ Comarch s.r.o., "Unitec" sp. z o.o., Comarch Espace Connecté Inc. oraz CAMS AG nie prowadzą obecnie działalności operacyjnej.
1.3. Zmiany właścicielskie i zmiany w strukturze organizacyjnej w IV kwartale 2020 roku
W dniu 26 listopada 2020 r. została zarejestrowana w Auckland spółka zależna Comarch New Zealand LTD o kapitale zakładowym 50 000 NZD (tj. 135 660 PLN) składającym się z 50 000 akcji o wartości 1 NZD (tj. 2,71 PLN) każda. Spółka Comarch S.A. posiada 100% udziałów i głosów w spółce Comarch New Zealand LTD.
W dniu 2 grudnia 2020 r. została zmieniona nazwa spółki z Opso sp. z o.o. na Comarch Finance Connect sp. z o.o.
W dniu 2 grudnia 2020 r. Comarch S.A. nabyła 100% udziałów spółki "Unitec" sp. z o.o. Kapitał zakładowy "Unitec" sp. z o.o. wynosi 60 000 PLN i dzieli się na 100 udziałów o wartości nominalnej 600 PLN każdy. Łączna wartość transakcji wyniosła 1 000 PLN.
W dniu 31 grudnia 2020 r. nastąpiło podwyższenie kapitału zakładowego Comarch SAS o kwotę 3 000 000 EUR (tj. 13 844 400 PLN) do kwoty 4 000 000 EUR (tj. 18 459 200 PLN).
1.4. Zmiany właścicielskie i zmiany w strukturze organizacyjnej po dacie bilansu
W dniu 21 stycznia 2021 r. zarząd spółki Geopolis sp. z o.o. złożył wniosek do Sądu Rejonowego w Toruniu, V Wydział Gospodarczy, o ogłoszenie upadłości obejmującej likwidację majątku dłużnika, tj. spółki.
2. Opis stosowanych zasad rachunkowości
Niniejsze niezbadane Śródroczne Skonsolidowane Sprawozdanie Finansowe Grupy Comarch ("Śródroczne Skonsolidowane Sprawozdanie Finansowe") obejmujące okres 12 miesięcy zakończonych 31 grudnia 2020 r. wraz z danymi porównywalnymi, zostało sporządzone zgodnie z Międzynarodowym Standardem Rachunkowości ("MSR") 34, oraz zgodnie z odpowiednimi standardami rachunkowości mającymi zastosowanie do śródrocznej sprawozdawczości finansowej w kształcie zatwierdzonym przez Unię Europejską, opublikowanymi i obowiązującymi w czasie przygotowywania niniejszego Skróconego Śródrocznego Skonsolidowanego Sprawozdania Finansowego.
Niniejsze Skonsolidowane Sprawozdanie Finansowe obejmujące okres 12 miesięcy zakończonych 31 grudnia 2020 r. nie obejmuje wszystkich informacji oraz ujawnień wymaganych w rocznym sprawozdaniu finansowym i należy je czytać łącznie ze zbadanym Skonsolidowanym Sprawozdaniem Finansowym Grupy Comarch sporządzonym według Międzynarodowych Standardów Sprawozdawczości Finansowej ("MSSF"), zawierającym noty ("Skonsolidowane Sprawozdanie Finansowe sporządzone według MSSF") za rok zakończony 31 grudnia 2019 r.
Zasady rachunkowości oraz metody wyliczeń przyjęte do przygotowania Skonsolidowanego Sprawozdania Finansowego obejmującego okres 12 miesięcy zakończonych 31 grudnia 2020 r. są spójne z zasadami opisanymi w zbadanym Skonsolidowanym Sprawozdaniu Finansowym Grupy Comarch sporządzonym według MSSF za rok zakończony 31 grudnia 2019 r. (Nota 2 oraz Nota 3 Skonsolidowanego Sprawozdania Finansowego Grupy Comarch sporządzonego według MSSF za rok zakończony 31 grudnia 2019 r.).
Skonsolidowane Sprawozdanie Finansowe obejmujące okres 12 miesięcy zakończonych 31 grudnia 2020 r. składa się ze skonsolidowanego bilansu, skonsolidowanego rachunku zysków i strat, skonsolidowanego zestawienia całkowitych dochodów, zestawienia zmian w skonsolidowanych kapitałach własnych, skonsolidowanego rachunku przepływów pieniężnych oraz wybranych not objaśniających.
W śródrocznym sprawozdaniu finansowym uwzględnia się bądź odracza koszty powstające w roku finansowym nierównomiernie tylko wtedy, gdy powyższe koszty powinny zostać uwzględnione bądź odroczone w czasie na koniec danego roku obrotowego.
Niniejsze Skonsolidowane Sprawozdanie Finansowe obejmujące okres 12 miesięcy zakończonych 31 grudnia 2020 r. zostało przygotowane w tysiącach PLN i zostało zatwierdzone do publikacji przez Zarząd w dniu 1 marca 2021 r.
Istotne zmiany do istniejących standardów zastosowane po raz pierwszy w roku 2019 i kontynuowane w roku 2020
■ MSSF 16 Leasing
Standard MSSF 16 został opublikowany w dniu 13 stycznia 2016 r. i ma zastosowanie do okresów rocznych rozpoczynających się 1 stycznia 2019 r. lub później.
Grupa Comarch wdrożyła stosowanie standardu MSSF 16 metodą retrospektywną, z łącznym efektem pierwszego zastosowania MSSF 16 ujętym na dzień 1 stycznia 2019 r., bez przekształcania danych porównawczych.
Zastosowanie MSSF 16 wymagało od Grupy Comarch analizy danych oraz dokonania szacunków i wyliczeń, które mają wpływ na wycenę zobowiązań leasingowych oraz wycenę aktywów z prawem do użytkowania. Obejmowały one zidentyfikowanie umów podlegających stosowaniu MSSF 16, ustalanie okresu obowiązywania umów oraz ustalanie stóp procentowych stosowanych do dyskontowania przyszłych przepływów pieniężnych.
Zgodnie z MSSF 16 umowa ma charakter leasingu, jeżeli leasingobiorca w zamian za wynagrodzenie ma prawo do sprawowania kontroli, w tym pobierania korzyści ekonomicznych, nad użytkowaniem zidentyfikowanego składnika aktywów przez określony czas.
W trakcie prac przygotowawczych Grupa Comarch dokonała analizy wszystkich zawartych umów pod kątem spełniania kryteriów uznania ich za umowy o charakterze leasingowym wg. MSSF 16. Do umów leasingu podlegających pod MSSF 16 Grupa Comarch zaliczyła umowy najmu budynków i powierzchni biurowych, prawo wieczystego użytkowania gruntów, leasing środków transportu i leasing sprzętu komputerowego.
Dla umów zawartych na czas oznaczony Grupa Comarch przyjęła okres leasingu zgodny z umownym okresem leasingu, chyba że znane były okoliczności wskazujące na skorzystanie z opcji przedłużenia lub wypowiedzenia. Umów zawartych na czas nieokreślony z okresem wypowiedzenia krótszym niż 12 miesięcy Grupa Comarch nie wycenia wg MSSF 16, z wyjątkiem umowy najmu przez MKS Cracovia stadionu przy ulicy Kałuży 1 w Krakowie, która ze względu na strategiczny charakter wynajmowanej nieruchomości została wyceniona wg MSSF 16, i dla której Grupa Comarch przyjmuje każdorazowo 5 letni okres leasingu. Szacunkowa wartość zobowiązań wynikających z pozostałych umów zawartych na czas nieokreślony dla okresu 12 miesięcy wynosi ok. 1 400 tys. PLN. Umów najmu na czas nieoznaczony z okresem wypowiedzenia dłuższym niż 12 miesięcy Grupa Comarch nie zidentyfikowała.
Zgodnie ze standardem MSSF 16 Leasing Grupa Comarch wdrożyła jednolite zasady rachunkowości, wymagające od leasingobiorców ujmowania aktywów i zobowiązań w przypadku wszystkich umów leasingu z uwzględnieniem wyjątków wymienionych w standardzie. Grupa Comarch ujmuje prawo do użytkowania aktywa wraz z odpowiednim zobowiązaniem leasingowym ustalonym w wysokości zdyskontowanych przyszłych płatności w okresie trwania leasingu. W miejsce ujmowanych do tej pory w kosztach działalności podstawowej opłat z tytułu wykorzystywania aktywów będących przedmiotem leasingu została wprowadzona amortyzacja wyliczona od wartości aktywa z tytułu prawa do użytkowania. Amortyzacja jest alokowana odpowiednio do kosztów wytworzenia, kosztów ogólnych bądź kosztów sprzedaży. Zamiast ujmowanych w kosztach finansowych odsetek płaconych od bieżących rat leasingowych zostały wprowadzone odsetki naliczone od zobowiązania z tytułu leasingu. Aktywa z tytułu prawa do użytkowania są amortyzowane liniowo natomiast zobowiązania leasingowe rozliczane efektywną stopą procentową (krańcową stopą procentową leasingobiorcy).
Krańcowa stopa procentowa leasingobiorcy dla danej umowy leasingu ustalona została jako suma stopy wolnej od ryzyka zależnej od waluty i okresu leasingu, korekty z tytuły marży kredytowej oraz korekty specyficznej dla przedmiotu leasingu. Wysokość krańcowych stóp procentowych zastosowanych przez Grupę Comarch kształtuje się między 1,3% a 7,8%.
Łączna wartość nominalnego wynagrodzenia wynikającego ze zidentyfikowanych na dzień 1 stycznia 2019 r. umów o charakterze leasingowym spełniających kryteria MSSF 16, przypadająca na okres od 1 stycznia 2019 r. do końca okresu ich obowiązywania, wynosiła:
- dla umów najmu: 60 216 tys. PLN,
- dla prawa wieczystego użytkowania gruntów (na okres do 2089 r.): 58 914 tys. PLN,
- dla leasingu środków transportu i sprzętu IT: 1 290 tys. PLN.
W wyniku zastosowania MSSF 16 wartość aktywów z tytułu prawa do użytkowania oraz zobowiązań leasingowych na dzień 1 stycznia 2019 r. wyniosła 74 402 tys. PLN, w tym:
- z tytułu umów najmu: 54 514 tys. PLN,
- z tytułu prawa wieczystego użytkowania gruntów (na okres do 2089 r.): 18 631 tys. PLN,
- z tytułu leasingu środków transportu i sprzętu IT: 1 257 tys. PLN.
Wdrożenie MSSF 16 ma wpływ na wskaźniki finansowe wyliczane na podstawie sprawozdań finansowych, w tym także te, które stanowią kowenanty w umowach kredytowych zawartych przez Grupę Comarch. Grupa Comarch doprowadziła do wyłączenia wpływu zmian wynikających z wdrożenia standardu MSSF 16 na wyliczenia kowenantów we wszystkich umowach kredytowych. Zarząd Grupy Comarch informuje, że nie widzi ryzyka przekroczenia dopuszczalnych wartości kowenantów wynikających z umów kredytowych zawartych przez Grupę Comarch także w sytuacji, gdyby do wyliczeń wartości kowenantów zostały wykorzystane dane uwzględniające zastosowanie MSSF 16.
Na dzień bilansowy 31 grudnia 2020 r. wartość aktywa z tytułu prawa do użytkowania w Grupie Comarch wyniosła 88 093. PLN, a wartość zobowiązania z tytułu leasingu 94 151. PLN. Wartość amortyzacji od aktywa z tytułu prawa do użytkowania w okresie czterech kwartałów 2020 roku wyniosła 21 138 tys. PLN. Wartość odsetek od zobowiązań z tytułu leasingu w okresie czterech kwartałów 2020 roku wyniosła 2 494 tys. PLN.
Wpływ zastosowania MSSF 16 na wybrane pozycje sprawozdania finansowego Grupy Comarch
| Stan na 31 grudnia 2020 |
Stan na 31 grudnia 2020 |
|
|---|---|---|
| - dane opublikowane | - bez MSSF 16 | |
| Wpływ na bilans | ||
| Aktywa Razem | 1 994 999 | 1 907 083 |
| Aktywa trwałe | 857 154 | 769 238 |
| Aktywo z tytułu prawa do użytkowania | 88 093 | - |
| Pasywa Razem | 1 994 999 | 1 907 083 |
| Zobowiązania ogółem, w tym | 897 752 | 803 756 |
| Zobowiązania długoterminowe | 252 246 | 177 187 |
| Zobowiązania krótkoterminowe | 645 506 | 626 569 |
| Zobowiązania z tytułu leasingu, w tym | 94 151 | - |
| Zobowiązania długoterminowe | 75 059 | - |
| Zobowiązania krótkoterminowe | 19 092 | - |
| Kapitał własny przypadający na akcjonariuszy spółki |
1 078 685 | 1 084 765 |
| Wpływ na rachunek zysków i strat | ||
| Amortyzacja, w tym | 85 084 | 64 211 |
| Amortyzacja prawa do użytkowania | 21 138 | - |
| Zysk netto | 118 661 | 123 617 |
| Zysk netto przypadający na akcjonariuszy spółki |
118 744 | 123 700 |
| Wpływ na przepływy pieniężne | ||
| Przepływy pieniężne razem | 121 492 | 121 544 |
| Przepływy pieniężne netto z działalności operacyjnej |
293 299 | 272 425 |
| Przepływy pieniężne netto z działalności inwestycyjnej |
(96 708) | (96 708) |
| Przepływy pieniężne netto z działalności finansowej |
(75 099) | (54 173) |
Dane prezentowane są w tys. PLN, chyba że wskazano inaczej
| Amortyzacja aktywa z tytułu prawa do użytkowania | 12 miesięcy 2020 |
|---|---|
| Leasing środków transportu i sprzętu komputerowego | 1 075 |
| Najem | 19 767 |
| Użytkowanie wieczyste | 296 |
| Amortyzacja aktywa z tytułu prawa do użytkowania | 21 138 |
Grupa Comarch korzysta z dwóch uproszczeń dotyczących klasyfikowania umowy jako umowy leasingu wg. MSSF 16. Grupa Comarch wyłączyła z wyceny wg. MSSF 16 umowy spełniające definicję leasingu krótkoterminowego według MSSF 16 oraz umowy aktywów o niskiej wartości tj. o wartości początkowej nie przekraczającej równowartości 5 tys. USD. Zastosowanie przez Spółkę powyższych uproszczeń zobowiązuje ją do stosowania ich w całym okresie obowiązywania standardu. Zastosowane uproszczenia są udokumentowane odpowiednimi zapisami polityki rachunkowości. Koszt związany z umowami leasingów krótkoterminowych i leasingów aktywów o niskiej wartości w okresie czterech kwartałów 2020 roku wyniósł ok. 1 385 tys. PLN.
Zmiany do istniejących standardów do zastosowania po raz pierwszy w sprawozdaniu finansowym za 2020 rok
■ Zmiana w MSSF 3 Połączenia jednostek
Zmiana w MSSF 3 została opublikowana w dniu 22 października 2018 r. i ma zastosowanie do okresów rocznych rozpoczynających się 1 stycznia 2020 r. lub później.
Celem zmiany było doprecyzowanie definicji przedsięwzięcia (ang. business) i łatwiejsze odróżnienie przejęć "przedsięwzięć" od grup aktywów dla celów rozliczenia połączeń.
■ Zmiany w MSR 1 i MSR 8: Definicja określenia "istotny"
Zmiany w MSR 1 i MSR 8 zostały opublikowane w dniu 31 października 2018 r. i mają zastosowanie do okresów rocznych rozpoczynających się 1 stycznia 2020 r. lub później.
Celem zmian było doprecyzowanie definicji "istotności" i ułatwienie jej stosowania w praktyce.
■ Reforma referencyjnych stóp procentowych (stawek referencyjnych) - Zmiany w MSSF 9, MSR 39 i MSSF 7
Zmiany w MSSF 9, MSR 39 i MSSF 7 zostały opublikowane w dniu 26 września 2019 r. i mają zastosowanie do okresów rocznych rozpoczynających się 1 stycznia 2020 r. lub później.
Zmiany modyfikują szczegółowe wymogi rachunkowości zabezpieczeń, aby zminimalizować (wyeliminować) potencjalne skutki niepewności związanej z reformą referencyjnych (międzybankowych) stóp procentowych. Ponadto, jednostki będą zobowiązane do dodania dodatkowych ujawnień odnośnie tych powiązań zabezpieczających, na które bezpośredni wpływ ma niepewność związana z reformą.
Ww. zmiany do standardów nie miały wpływu na sprawozdanie finansowe Grupy Comarch za cztery kwartały 2020 roku.
Nowe standardy oraz zmiany do istniejących standardów wydane przez RMSR, które nie weszły jeszcze w życie na dzień bilansowy (nie zostały jeszcze zatwierdzone do stosowania przez kraje UE)
- MSSF 14 Regulatory Deferral Accounts opublikowany w dniu 30 stycznia 2014 r. (wstrzymany proces przyjęcia do stosowania przez kraje UE).
-
MSSF 17 Umowy ubezpieczeniowe, opublikowany w dniu 18 maja 2017 r., wraz ze zmianami z dnia 25 czerwca 2020 r. Ma zastosowanie do okresów rozpoczynających się 1 stycznia 2023 r. lub później.
-
Zmiany w MSSF 10 i MSR 28: Sprzedaż lub wniesienie aktywów pomiędzy inwestorem a jego jednostką stowarzyszoną lub wspólnym przedsięwzięciem opublikowane w dniu 11 września 2014 r. (wstrzymany proces przyjęcia do stosowania przez kraje UE).
- Zmiana w MSR 1 Prezentacja sprawozdań finansowych: Klasyfikacja zobowiązań jako krótko- i długoterminowe opublikowana 23 stycznia 2020 r. Ma zastosowanie do okresów rocznych rozpoczynających się 1 stycznia 2022 r. lub później.
- Zmiany w MSSF 3, MSR 16, MSR 37 oraz coroczne poprawki do standardów 2018-2020 opublikowane w dniu 14 maja 2020 r., Mają zastosowanie do okresów rocznych rozpoczynających się 1 stycznia 2022 r. lub później.
- Zmiany w MSSF 4 Umowy ubezpieczeniowe odroczenie zastosowania MSSF 9 opublikowane w dniu 25 czerwca 2020 r. Ma zastosowanie do okresów rozpoczynających się 1 stycznia 2023 r. lub później.
Grupa Comarch zastosuje zmienione standardy w zdefiniowanych w nich terminach wejścia w życie.
Według oceny na dzień sporządzenia niniejszego sprawozdania zmiany te nie powinny mieć istotnego wpływu na sprawozdanie finansowe.
■ Zmiana w MSSF 16 Leasing: Ulgi związane z Covid-19 opublikowana w dniu 28 maja 2020 r., ma zastosowanie od 1 czerwca 2020 r. Zatwierdzony do stosowania przez Komisję Europejską w październiku 2020 r.
Grupa nie skorzystała z zastosowania uproszczeń związanych z Covid 19 określonych w tym standardzie.
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe Grupy Comarch za 12 miesięcy 2020 roku obejmuje sprawozdania następujących spółek:
| Nazwa spółki | Charakter powiązań |
Metoda konsolidacji |
Udział Comarch S.A. w kapitale zakładowym |
|
|---|---|---|---|---|
| Comarch S.A. | Jednostka dominująca |
Pełna | ||
| Comarch AG | Jednostka zależna |
Pełna | 100% | |
| Comarch Sistemas LTDA | Jednostka zależna |
Pełna | 80% w posiadaniu Comarch AG, 20% w posiadaniu Comarch Software und Beratung AG |
|
| Comarch Peru S.A.C. | Jednostka zależna |
Pełna | 95% w posiadaniu Comarch AG, 5% w posiadaniu Comarch S.A. |
|
| Comarch Software und Beratung AG | Jednostka zależna |
Pełna | 100% w posiadaniu Comarch AG |
|
| Comarch Solutions GmbH | Jednostka zależna |
Pełna | 100% w posiadaniu Comarch Software und Beratung AG |
|
| Comarch S.A.S. | Jednostka zależna |
Pełna | 100% | |
| Comarch R&D S.à r.l. | Jednostka zależna |
Pełna | 100% |
Dane prezentowane są w tys. PLN, chyba że wskazano inaczej
| Comarch Luxembourg S.à r.l. | Jednostka zależna |
Pełna | 100% |
|---|---|---|---|
| Comarch Inc. | Jednostka zależna |
Pełna | 100% |
| Comarch Panama Inc. | Jednostka zależna |
Pełna | 100% w posiadaniu Comarch Inc. |
| Comarch Canada, Corp. | Jednostka zależna |
Pełna | 100% |
| Comarch Espace Connecté Inc. | Jednostka zależna |
Pełna | 100% |
| Comarch Middle East FZ-LLC | Jednostka zależna |
Pełna | 100% |
| Comarch LLC | Jednostka zależna |
Pełna | 100% |
| OOO Comarch | Jednostka zależna |
Pełna | 100% |
| Comarch Software (Shanghai) Co. Ltd. |
Jednostka zależna |
Pełna | 100% |
| Comarch Technologies Oy | Jednostka zależna |
Pełna | 100% |
| Comarch UK Ltd. | Jednostka zależna |
Pełna | 100% |
| Comarch Japan KK | Jednostka zależna |
Pełna | 100% w posiadaniu Comarch UK |
| Comarch Chile SpA | Jednostka zależna |
Pełna | 100% |
| Comarch Software Spain S.L.U. | Jednostka zależna |
Pełna | 100% |
| Comarch Colombia S.A.S. | Jednostka zależna |
Pełna | 100% w posiadaniu Comarch Software Spain S.L.U. |
| Comarch Yazilim A.S. | Jednostka zależna |
Pełna | 100% |
| Comarch SRL | Jednostka zależna |
Pełna | 100% |
| Comarch Malaysia SDN. BHD. | Jednostka zależna |
Pełna | 100% |
| Comarch s.r.o. | Jednostka zależna |
Pełna | 100% |
| Comarch Pointshub, Inc. | Jednostka zależna |
Pełna | 100% |
| Comarch AB | Jednostka zależna |
Pełna | 100% |
| Comarch Argentina S.A. | Jednostka zależna |
Pełna | 95% w posiadaniu Comarch S.A., |
Dane prezentowane są w tys. PLN, chyba że wskazano inaczej
| 5% w posiadaniu Comarch AG | |||
|---|---|---|---|
| Comarch Saudi Arabia Co. | Jednostka zależna |
Pełna | 95% w posiadaniu Comarch S.A., 5% w posiadaniu Comarch Infrastruktura S.A. |
| Comarch Mexico S.A. de C.V. | Jednostka | Pełna | 99% w posiadaniu Comarch S.A., |
| zależna | 1% w posiadaniu CA Consulting S.A. |
||
| Comarch Yuhan Hoesa (Comarch Ltd.) |
Jednostka zależna |
Pełna | 100% |
| Comarch (Thailand) Limited | Jednostka zależna |
Pełna | 98% w posiadaniu Comarch S.A., 1% w posiadaniu CA Consulting S.A., 1% w posiadaniu Comarch Technologies sp. z o.o. |
| Comarch BV | Jednostka zależna |
Pełna | 100% |
| Comarch Pty. LTD | Jednostka zależna |
Pełna | 100% |
| CABINET CONSEIL EN STRATEGIE INFORMATIQUE S.A.S. |
Jednostka zależna |
Pełna | 100% |
| Comarch Technologies sp. z o.o. | Jednostka zależna |
Pełna | 100% |
| CA Consulting S.A. | Jednostka zależna |
Pełna | 100% |
| Geopolis sp. z o.o. | Jednostka zależna |
Pełna | 100% |
| "Unitec" sp. z o.o. | Jednostka zależna |
Pełna | 100% |
| Comarch Management sp. z o.o. | Jednostka zależna |
Pełna | 100% |
| Comarch Corporate Finance Fundusz Inwestycyjny Zamknięty |
Jednostka zależna |
Pełna | 100% ogólnej liczby certyfikatów inwestycyjnych, |
| 26,45% w posiadaniu Comarch S.A., |
|||
| Comarch Management sp. z o.o. SK A |
Jednostka zależna |
Pełna | 8,82% w posiadaniu CCF FIZ, 64,73% akcji nabytych w celu umorzenia przez Comarch Management sp. z o.o. SK-A |
| Bonus Management sp. z o.o. SK-A | Jednostka zależna |
Pełna | 100% w posiadaniu CCF FIZ |
| Bonus MANAGEMENT sp. z o.o. Cracovia Park SK-A |
Jednostka zależna |
Pełna | 50% w posiadaniu Bonus Management sp. z o.o. SK-A, 50% w posiadaniu MKS Cracovia SSA |
Dane prezentowane są w tys. PLN, chyba że wskazano inaczej
| Bonus Development sp. z o.o. SK-A | Jednostka zależna |
Pełna | 100% w posiadaniu CCF FIZ |
|---|---|---|---|
| Bonus Management sp. z o.o. II Activia SK-A |
Jednostka zależna |
Pełna | 100% w posiadaniu CCF FIZ |
| Bonus Development sp. z o.o. II Koncept SK-A |
Jednostka zależna |
Pełna | 100% w posiadaniu CCF FIZ |
| Comarch Healthcare S.A. | Jednostka zależna |
Pełna | 38,27% w posiadaniu CCF FIZ 17,33% w posiadaniu Comarch S.A., 33,02% w posiadaniu Comarch Software und Beratung AG, 11,38% w posiadaniu CASA Management and Consulting sp. z o.o. SKA |
| Comarch Polska S.A. | Jednostka zależna |
Pełna | 100% w posiadaniu CCF FIZ |
| Comarch Cloud S.A. (dawniej Comarch Pointshub S.A.) |
Jednostka zależna |
Pełna | 100% w posiadaniu CCF FIZ |
| Comarch Infrastruktura S.A. | Jednostka zależna |
Pełna | 100% w posiadaniu CCF FIZ |
| iComarch24 S.A. | Jednostka zależna |
Pełna | 100% w posiadaniu CCF FIZ |
| CASA Management and Consulting sp. z o.o. SK-A |
Jednostka zależna |
Pełna | 100% w posiadaniu CCF FIZ |
| Comarch Swiss AG | Jednostka zależna |
Pełna | 100% w posiadaniu CASA Management and Consulting sp. z o.o. SK-A |
| CAMS AG | Jednostka zależna |
Pełna | 51% w posiadaniu CASA Management and Consulting sp. z o.o. SK-A |
| Comarch Finance Connect sp. z o.o. (dawniej Opso sp. z o.o.) |
Jednostka zależna |
Pełna | 100% |
| MKS Cracovia SSA | Jednostka zależna |
Pełna | 66,11% |
3. Noty do skonsolidowanego sprawozdania finansowego
3.1. Sprawozdawczość wg segmentów za 12 miesięcy 2020 roku
Dla Grupy Comarch podstawowym rodzajem segmentów operacyjnych są segmenty branżowe, a pomocniczym rodzajem segmentów operacyjnych są segmenty geograficzne według miejsca prowadzenia działalności. Objęte konsolidacją jednostki Grupy Comarch prowadzą następujące rodzaje działalności:
- sprzedaż systemów informatycznych i usług z nimi związanych w tym również produkcja oprogramowania dla medycyny oraz sprzedaż sprzętu informatycznego (dalej jako "Segment IT"),
- działalność sportową (dalej jako "Segment Sport") prowadzoną przez MKS Cracovia SSA,
- działalność związaną z inwestowaniem na rynku kapitałowym i na rynku nieruchomości (dalej jako "Segment Inwestycje"),
- działalność w zakresie świadczenia usług medycznych (dalej jako "Segment Medycyna").
Dominujący udział w przychodach ze sprzedaży, wynikach oraz aktywach posiada Segment IT. Ze względu na specyfikę działalności segment IT prezentowany jest z wydzieleniem rynku DACH (Niemcy, Austria, Szwajcaria), rynku polskiego oraz rynków pozostałych.
Ze względu na geograficzny podział miejsca prowadzenia działalności Grupa Comarch wyróżnia następujące segmenty rynku: Polska, Rejon DACH (Niemcy, Austria, Szwajcaria), Pozostałe kraje. Segment Sport, Segment Inwestycje i Segment Medycyna prowadzą działalność wyłącznie na terenie Polski. Ze względu na to, że jedynie Segment IT prowadzi działalność poza krajem i jednocześnie ponoszone w Segmencie IT koszty w znacznej mierze są wspólne dla sprzedaży eksportowej oraz krajowej nie jest celowe ustalanie wyniku odrębnie dla działalności eksportowej i krajowej.
Sprzedaż Grupy Comarch jest mocno zdywersyfikowana i nie występuje uzależnienie od jednego odbiorcy. W ciągu 12 miesięcy 2020 roku sprzedaż do żadnego z kontrahentów nie przekroczyła 10% całkowitej sprzedaży Grupy Comarch.
Rozkład przychodów ze sprzedaży osiąganych przez Grupę Comarch na przestrzeni roku 2020 przedstawiał się następująco: 25% rocznej sprzedaży zostało zrealizowane w pierwszym kwartale, 21% w drugim kwartale, 23% w trzecim kwartale oraz 31% w czwartym kwartale. Na przestrzeni roku 2021 Grupa Comarch spodziewa się rozkładu przychodów ze sprzedaży zbliżonego do tego z 2020 roku.
Dane prezentowane są w tys. PLN, chyba że wskazano inaczej
| Segment IT | ||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 12 miesięcy 2019 | Rynek | Rynek | Pozostałe | Segment Inwestycje |
Segment Sport |
Segment Medycyna |
Eliminacje | Razem |
| polski | DACH | rynki | ||||||
| Przychody segmentu– sprzedaż klientom zewnętrznym w tym: |
787 721 | 291 066 | 339 706 | 1 721 | 38 409 | 12 106 | - | 1 470 729 |
| Przychody ze sprzedaży: |
781 477 | 288 527 | 325 710 | 1 960 | 29 404 | 10 345 | - | 1 437 423 |
| na rzecz klientów z sektora Telekomunikacja, Media, IT |
147 836 | 80 601 | 107 409 | - | - | - | - | 335 846 |
| na rzecz klientów z sektora Finanse i Bankowość |
145 959 | 35 828 | 9 267 | - | - | - | - | 191 054 |
| na rzecz klientów z sektora Handel i Usługi |
69 333 | 26 920 | 155 490 | - | - | - | - | 251 743 |
| na rzecz klientów z sektora Przemysł i Utilities |
93 049 | 34 245 | 52 042 | - | - | - | - | 179 336 |
| na rzecz klientów z Sektora Publicznego |
119 846 | 10 506 | - | - | - | - | - | 130 352 |
| na rzecz Małych i Średnich Przedsiębiorstw |
190 421 | 100 411 | - | - | - | - | - | 290 832 |
| na rzecz klientów z sektora Medycyna |
14 111 | 15 | 1 448 | - | - | 10 345 | - | 25 919 |
| na rzecz pozostałych klientów |
922 | 1 | 54 | 1 960 | 29 404 | - | - | 32 341 |
| pozostałe przychody | 3 424 | 3 725 | 16 606 | 188 | 8 997 | 1 380 | - | 34 320 |
| operacyjne przychody finansowe |
2 820 | (1 186) | (2 610) | (427) | 8 | 381 | - | (1 014) |
| Przychody segmentu– sprzedaż pozostałym segmentom |
347 023 | 31 309 | 40 890 | 7 735 | 8 291 | 2 394 | (437 642) | - |
| Przychody segmentu ogółem* |
1 134 744 | 322 375 | 380 596 | 9 456 | 46 700 | 14 500 | (437 642) | 1 470 729 |
| Koszty segmentu d/t sprzedaży klientom zewnętrznym |
717 194 | 254 282 | 304 257 | 3 993 | 36 339 | 12 295 | - | 1 328 360 |
| Koszty segmentu d/t sprzedaży pozostałym segmentom |
347 023 | 31 309 | 40 890 | 7 735 | 8 291 | 2 394 | (437 642) | - |
| Koszty segmentu ogółem* |
1 064 217 | 285 591 | 345 147 | 11 728 | 44 630 | 14 689 | (437 642) | 1 328 360 |
| Podatek bieżący Aktywa i rezerwa na |
(10 325) | (9 937) | (11 030) | (166) | (249) | - | - | (31 707) |
| podatek z tytułu ulgi inwestycyjnej i pozostałych tytułów |
(3 706) | 895 | (2 256) | (44) | (33) | - | - | (5 144) |
| Udział segmentu w wyniku jednostek wycenianych metodą prawa własności |
- | - | - | - | - | - | - | - |
| Wynik netto | 56 496 | 27 742 | 22 163 | (2 482) | 1 788 | (189) | - | 105 518 |
| w tym: wynik przypadający akcjonariuszom jednostki dominującej wynik przypadający |
56 496 | 27 742 | 22 163 | (2 476) | 1 110 | (189) | - | 104 846 |
| udziałom nie dającym kontroli |
- | - | - | (6) | 678 | - | - | 672 |
*) pozycje obejmują odpowiednio przychody oraz koszty z wszystkich rodzajów, które w sposób bezpośredni można przyporządkować poszczególnym segmentom
Sprzedaż pomiędzy poszczególnymi segmentami odbywa się na zasadach rynkowych.
Udział segmentów branżowych w aktywach i zobowiązaniach oraz wydatkach inwestycyjnych
Aktywa i zobowiązania segmentów oraz wydatki inwestycyjne i amortyzacja na dzień 31 grudnia 2019 roku oraz w okresie 12 miesięcy 2019 roku przedstawiają się następująco:
31 grudnia 2019 / 12 miesięcy 2019
| Segment IT | Segment | Segment | Segment | |||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Polska | Rejon DACH |
Pozostałe kraje |
Inwestycje | Sport | Medycyna | Ogółem | ||
| Aktywa | 1 025 458 | 250 384 | 327 632 | 149 881 | 82 839 | 6 517 | 1 842 711 | |
| Zobowiązania | 585 148 | 88 111 | 134 721 | 33 880 | 29 399 | 696 | 871 955 | |
| Wydatki inwestycyjne |
28 278 | 2 672 | 7 649 | 5 008 | 12 045 | 692 | 56 344 | |
| Amortyzacja | 57 624 | 9 457 | 9 710 | 3 320 | 4 421 | 397 | 84 929 |
| Segment IT | |||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 12 miesięcy 2020 | Rynek polski |
Rynek DACH |
Pozostałe rynki |
Segment Inwestycje |
Segment Sport |
Segment Medycyna |
Eliminacje | Razem | |
| Przychody segmentu– sprzedaż klientom zewnętrznym w tym: |
803 714 | 312 819 | 390 973 | (741) | 40 730 | 14 214 | - | 1 561 709 | |
| Przychody ze sprzedaży: | 816 230 | 302 627 | 370 575 | 2 650 | 31 904 | 12 452 | - | 1 536 438 | |
| na rzecz klientów z sektora Telekomunikacja, Media, IT |
107 824 | 62 059 | 130 650 | - | - | - | - | 300 533 | |
| na rzecz klientów z sektora Finanse i Bankowość |
181 159 | 41 104 | 36 486 | - | - | - | - | 258 749 | |
| na rzecz klientów z sektora Handel i Usługi |
70 052 | 31 558 | 135 265 | - | - | - | - | 236 875 | |
| na rzecz klientów z sektora Przemysł i Utilities |
85 610 | 33 301 | 59 511 | - | - | - | - | 178 422 | |
| na rzecz klientów z Sektora Publicznego |
145 833 | 8 288 | - | - | - | - | - | 154 121 | |
| na rzecz Małych i Średnich Przedsiębiorstw |
205 835 | 126 317 | - | - | - | - | - | 332 152 | |
| na rzecz klientów z sektora Medycyna |
19 394 | - | 8 615 | - | - | 12 452 | - | 40 461 | |
| na rzecz pozostałych klientów | 523 | - | 48 | 2 650 | 31 904 | - | - | 35 125 | |
| pozostałe przychody operacyjne |
14 759 | 11 575 | 14 586 | 143 | 8 954 | 1 752 | - | 51 769 | |
| przychody finansowe | (27 275) | (1 383) | 5 812 | (3 534) | (128) | 10 | - | (26 498) | |
| Przychody segmentu– sprzedaż pozostałym segmentom |
403 109 | 32 214 | 33 998 | 8 082 | 8 032 | - | (485 435) | - | |
| Przychody segmentu ogółem* |
1 206 823 | 345 033 | 424 971 | 7 341 | 48 762 | 14 214 | (485 435) | 1 561 709 | |
| Koszty segmentu d/t sprzedaży klientom zewnętrznym Koszty segmentu d/t |
708 906 | 283 199 | 351 751 | 2 861 | 40 018 | 14 654 | - | 1 401 389 | |
| sprzedaży pozostałym segmentom |
403 109 | 32 214 | 33 998 | 8 082 | 8 032 | - | (485 435) | - | |
| Koszty segmentu ogółem* |
1 112 015 | 315 413 | 385 749 | 10 943 | 48 050 | 14 654 | (485 435) | 1 401 389 | |
| Podatek bieżący | (19 886) | (7 421) | (16 830) | (522) | - | - | - | (44 659) | |
| Aktywa i rezerwa na podatek z tytułu ulgi inwestycyjnej i pozostałych tytułów |
(526) | 1 335 | 2 238 | 354 | (401) | - | - | 3 000 | |
| Udział segmentu w wyniku jednostek wycenianych metodą prawa własności |
- | - | - | - | - | - | - | - | |
| Wynik netto | 74 396 | 23 534 | 24 630 | (3 770) | 311 | (440) | - | 118 661 | |
| w tym: wynik przypadający akcjonariuszom jednostki dominującej |
74 396 | 23 534 | 24 630 | (3 604) | 228 | (440) | - | 118 744 | |
| wynik przypadający udziałom nie dającym kontroli |
- | - | - | (166) | 83 | - | - | (83) |
*) pozycje obejmują odpowiednio przychody oraz koszty z wszystkich rodzajów, które w sposób bezpośredni można przyporządkować poszczególnym segmentom
Sprzedaż pomiędzy poszczególnymi segmentami odbywa się na zasadach rynkowych.
Udział segmentów branżowych w aktywach i zobowiązaniach oraz wydatkach inwestycyjnych
Aktywa i zobowiązania segmentów oraz wydatki inwestycyjne i amortyzacja na dzień 31 grudnia 2020 r. oraz w okresie 12 miesięcy 2020 roku przedstawiają się następująco:
31 grudnia 2020 / 12 miesięcy 2020
| Segment IT | Segment Inwestycje |
Segment Sport |
Segment Medycyna |
Ogółem | |||
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Polska | Rejon DACH |
Pozostałe kraje |
|||||
| Aktywa | 995 206 | 279 811 | 459 013 | 144 384 | 107 602 | 8 983 | 1 994 999 |
| Zobowiązania | 397 106 | 96478 | 334 241 | 34 888 | 34 502 | 537 | 897 752 |
| Wydatki inwestycyjne |
46 513 | 4 192 | 13 427 | 4 745 | 35 362 | 5 766 | 110 005 |
| Amortyzacja | 56 541 | 9 187 | 10 453 | 3 538 | 4 934 | 431 | 85 084 |
Podział przychodów ze sprzedaży, aktywów oraz wydatków inwestycyjnych ogółem wg segmentów geograficznych jest zaprezentowany poniżej.
Przychody ze sprzedaży podstawowej – według lokalizacji działalności
| 12 miesięcy 2020 |
% | 12 miesięcy 2019 |
% | |
|---|---|---|---|---|
| Kraj /Polska/ | 863 236 | 56,2 | 823 186 | 57,3 |
| Rejon DACH | 302 627 | 19,7 | 288 527 | 20,1 |
| Pozostałe kraje | 370 575 | 24,1 | 325 710 | 22,6 |
| Razem | 1 536 438 | 100,0 | 1 437 423 | 100,0 |
Suma aktywów – według lokalizacji działalności
| 31 grudnia 2020 |
% | 31 grudnia 2019 |
% | |
|---|---|---|---|---|
| Kraj /Polska/ | 1 256 155 | 63,0 | 1 264 693 | 68,6 |
| Rejon DACH | 279 811 | 14,0 | 250 384 | 13,6 |
| Pozostałe kraje | 459 033 | 23,0 | 327 634 | 17,8 |
| Razem | 1 994 999 | 100,0 | 1 842 711 | 100,0 |
Wydatki inwestycyjne – według lokalizacji działalności
| 12 miesięcy 2020 |
% | 12 miesięcy 2019 |
% | |
|---|---|---|---|---|
| Kraj /Polska/ | 92 386 | 84,0 | 46 023 | 81,7 |
| Rejon DACH | 4 192 | 3,8 | 2 672 | 4,7 |
| Pozostałe kraje | 13 427 | 12,2 | 7 649 | 13,6 |
| Razem | 110 005 | 100,0 | 56 344 | 100,0 |
3.2. Rzeczowe aktywa trwałe
| 31 grudnia 2020 |
31 grudnia 2019 |
|
|---|---|---|
| Grunty, budynki i budowle | 425 475 | 384 075 |
| Środki transportu i urządzenia | 135 023 | 122 443 |
| Środki trwałe w budowie | 9 625 | 22 316 |
| Pozostałe | 12 385 | 8 753 |
| Zaliczki na środki trwałe w budowie | 53 | 2 048 |
| Razem | 582 561 | 539 635 |
Rzeczowe aktywa trwałe obejmują głównie nieruchomości i urządzenia posiadane przez Grupę Comarch. Na dzień 31 grudnia 2020 r. w skład rzeczowych aktywów trwałych Grupy Comarch wchodzi sześć budynków biurowych położonych w Krakowie w Specjalnej Strefie Ekonomicznej o powierzchni całkowitej 74 144 m2 , dwa budynki biurowe położone w Warszawie o powierzchni całkowitej 2 542 m2 , budynki biurowe w Łodzi o powierzchni całkowitej 12 572 m2 , budynek biurowy i data center w Lille o powierzchni całkowitej 2 526 m2 oraz budynek biurowy i data center w Dreźnie o powierzchni całkowitej 2 144 m2 . Grupa Comarch jest również w posiadaniu niezabudowanych nieruchomości gruntowych na terenie Specjalnej Strefy Ekonomicznej w Krakowie o powierzchni ok. 2,01 ha oraz 1,21 ha w Mesa w stanie Arizona, USA. W czwartym kwartale 2020 roku zostało oddane do użytkowania centrum treningowo-szkoleniowe MKS Cracovia SSA, w odniesieniu do którego poniesiono nakłady inwestycyjne o wartości 41 646 tys. PLN. Spółka Comarch S.A. nabyła w czwartym kwartale 2020 roku samolot o wartości 21 163 tys. PLN. Środki trwałe w budowie na dzień 31 grudnia 2020 r. obejmują głównie nakłady na modernizację budynków w Bonus Management sp. z o.o. SKA i Bonus Management sp. z o.o. II Activia SKA w kwocie 6 075 tys. PLN oraz nakłady na budowę Data Center Comarch Inc. w USA w kwocie 1 499 tys. PLN.
3.3. Aktywo z tytułu prawa do użytkowania
28
| 31 grudnia 2020 |
31 grudnia 2019 |
|
|---|---|---|
| Leasing środków transportu i sprzętu IT | 1 708 | 1 735 |
| Najem | 59 269 | 53 533 |
| Użytkowanie wieczyste | 27 116 | 18 368 |
| Razem | 88 093 | 73 636 |
Wartość amortyzacji od aktywa z tytułu prawa do użytkowania w okresie czterech kwartałów 2020 roku wyniosła 21 138 tys. PLN.
3.4. Nieruchomości inwestycyjne
| 31 grudnia 2020 |
31 grudnia 2019 |
|
|---|---|---|
| Grunty | 7 431 | 3 557 |
| Budynki | 32 443 | 33 074 |
| Razem | 39 874 | 36 631 |
Nieruchomości inwestycyjne dotyczą zabudowanych nieruchomości gruntowych wykorzystywanych na cele wynajmu podmiotom spoza Grupy Comarch oraz grunty położone w Krakowie, nabyte z zamiarem budowy obiektów przeznaczonych na wynajem podmiotom spoza Grupy Comarch. Na dzień 31 grudnia 2020 r. nieruchomości inwestycyjne obejmują głównie dwa budynki biurowe o powierzchni całkowitej 8 629 m2 , 4 budynki mieszkalne o łącznej powierzchni 1 057 m2 , 1 budynek usługowo-produkcyjny o powierzchni 600 m2 (wszystkie zlokalizowane w Krakowie), 2 budynki usługowo-magazynowe o powierzchni 2 611 m2 zlokalizowane w Zabierzowie oraz nieruchomość zlokalizowaną w Kostrzyniu o powierzchni 1 315 m2 .
3.5. Wartość firmy
Obejmuje wartość firmy ustaloną przy nabywaniu udziałów następujących spółek:
| 31 grudnia 2020 |
31 grudnia 2019 |
|
|---|---|---|
| Comarch Kraków | 99 | 99 |
| CDN Comarch | 1 227 | 1 227 |
| Comarch AG | 1 900 | 1 900 |
| Comarch, Inc. | 58 | 58 |
| Comarch Software und Beratung AG | 29 038 | 29 038 |
| Comarch Swiss AG | 8 413 | 8 413 |
| CABINET CONSEIL EN STRATEGIE INFORMATIQUE S.A.S. |
5 039 | - |
| Razem | 45 774 | 40 735 |
Test na utratę wartości przeprowadzony został na dzień 31 grudnia 2020 r. i nie wykazał utraty wartości firmy. Zastosowana metoda wykonania testu zostanie szczegółowo opisana w raporcie rocznym za rok 2020.
W związku z nabyciem w drugim kwartale 2020 roku przez Comarch S.A. 100% akcji spółki 2CSI CABINET CONSEIL EN STRATEGIE INFORMATIQUE S.A.S. powstała wartość firmy w wysokości 5 039 tys. PLN. Powyższa kwota stanowi nadwyżkę przekazanego wynagrodzenia przez Comarch S.A. nad wartością godziwą zidentyfikowanych w ramach transakcji aktywach netto przejętej jednostki. Przekazane wynagrodzenie obejmowało premię z tytułu kontroli zapłaconą w związku z przejęciem kontroli nad 2CSI, jak również kwoty związane z korzyściami z tytułu przewidywanych synergii, wzrostu przychodów, przyszłego rozwoju rynku, powiększenia portfela produktów i pozyskania wysokokwalifikowanych pracowników. Korzyści te nie zostały ujęte odrębnie od wartości firmy, ponieważ nie było możliwe dokonanie wiarygodnej wyceny wynikających z nich przyszłych korzyści ekonomicznych. W ramach opisywanej transakcji Grupa Comarch przejęła również klientów i relacje z klientami 2CSI. Aktywa te nie zostały ujęte odrębnie od wartości firmy, ponieważ nie było możliwe dokonanie wiarygodnej wyceny ich wartości. W kolejnych okresach sprawozdawczych Grupa Comarch będzie wykonywała testy na utratę wartości firmy związanej z przejęciem 2CSI poprzez każdorazowe
określanie wartości odzyskiwalnej ośrodka wypracowującego środki pieniężne przy pomocy metody zdyskontowanych przepływów pieniężnych DCF. Prognozowane przepływy pieniężne związane z działalnością 2CSI będą bazować na wynikach sprzedaży osiągniętych w roku bieżącym oraz założeniach budżetowych i prognozach na lata kolejne oraz na szacunkach dotyczących rozwoju rynku francuskiego w kolejnych latach. Stopa dyskontowa zastosowana do oszacowania wartości bieżącej prognozowanych przepływów pieniężnych będzie bazować na średnim ważonym koszcie kapitału WACC.
Na dzień przejęcia dokonano oszacowania wartości godziwej aktywów posiadanych przez 2CSI, w oparciu o model wyceny wartości użytkowej metodą zdyskontowanych przepływów pieniężnych DCF. Oszacowana wartość godziwa oprogramowania SANO będącego własnością 2CSI wynosiła na dzień przejęcia 10 336 tys. PLN. Oprogramowanie SANO zostało ujęte, zgodnie z polityką rachunkowości Grupy Comarch, w zapasach w pozycji produkcja w toku i na potrzeby wykonywania procedur związanych z alokacją ceny nabycia jej wartość została wykazana w skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym zgodnie z zasadami wyceny produkcji w toku ustalonymi z polityką rachunkowości Grupy Comarch.
3.6. Pozostałe wartości niematerialne
| 31 grudnia 2020 |
31 grudnia 2019 |
|
|---|---|---|
| Koszty zakończonych prac rozwojowych | - | - |
| Prawo wieczystego użytkowania | 37 466 | 37 559 |
| Koncesje, licencje i oprogramowanie | 11 333 | 14 523 |
| Inne | 6 882 | 4 229 |
| Zaliczki na WNiP | - | - |
| Razem | 55 681 | 56 311 |
Inne wartości niematerialne obejmują wycenę zaliczonych do wartości niematerialnych aktywów związanych z kartami zawodników w MKS Cracovia SSA w kwocie 6 881 tys. PLN. Prawo wieczystego użytkowania obejmuje głównie prawo do użytkowania gruntów posiadane przez MKS Cracovia SSA o wartości 31 650 tys. PLN. Jest ono traktowane jako wartość niematerialna o nieokreślonym okresie użytkowania i nie jest amortyzowane. Spółka spodziewa się, że nastąpi odnowienie prawa wieczystego użytkowania i odbędzie się to bez ponoszenia znaczących kosztów, gdyż Spółka nie jest zobowiązana do spełnienia żadnych warunków, od których zależałoby przedłużenie tego prawa. Spółka nie spodziewa się poniesienia znaczących kosztów przy odnowieniu prawa wieczystego użytkowania w kontekście dotychczasowych działań współwłaściciela Klubu, czyli gminy Kraków.
3.7. Inwestycje w jednostkach stowarzyszonych
Według stanu na dzień 31 grudnia 2020 r. Grupa Comarch nie posiada inwestycji w jednostkach stowarzyszonych.
| Stan na 1 stycznia 2019 r. | 1 520 |
|---|---|
| Udzielenie pożyczki dla SoInteractive S.A. | 300 |
| Spłata pożyczki przez SoInteractive S.A. | (1 250) |
| Stan na 31 grudnia 2019 r. | 570 |
| Stan na 1 stycznia 2020 r. | 570 |
| Udzielenie pożyczki dla SoInteractive S.A. | - |
| Spłata pożyczki przez SoInteractive S.A. | (570) |
| Stan na 31 grudnia 2020 r. | - |
Dane prezentowane są w tys. PLN, chyba że wskazano inaczej
3.8. Aktywa finansowe dostępne do sprzedaży
| 31 grudnia 2020 |
31 grudnia 2019 |
|
|---|---|---|
| Aktywa finansowe dostępne do sprzedaży | 20 001 | - |
| Razem | 20 001 | - |
W dniu 31 grudnia 2020 r. na aktywa finansowe dostępne do sprzedaży składały się posiadane przez spółkę Comarch S.A. jednostki uczestnictwa w funduszach inwestycyjnych papierów dłużnych, nabyte jako lokata wolnych środków pieniężnych. Wartość jednostek na dzień 31 grudnia 2020 r. wynosiła 20 001 tys. PLN i składała się z wartości nabytych jednostek w dniu zakupu w kwocie 20 000 tys. PLN oraz z jej wyceny w kwocie 1 tys. PLN. Spółka Comarch S.A. zamierza zbyć posiadane aktywa finansowe dostępne do sprzedaży w ciągu 12 miesięcy od dnia bilansowego.
3.9. Pochodne instrumenty finansowe
a) Aktywa
| 31 grudnia 2020 |
31 grudnia 2019 |
|
|---|---|---|
| Terminowe kontrakty walutowe – przeznaczone do obrotu | 2 716 | 7 662 |
| Transakcje zamiany stopy procentowej IRS | - | - |
| 2 716 | 7 662 | |
| Część krótkoterminowa | 2 119 | 4 923 |
| Część długoterminowa | 597 | 2 739 |
b) Zobowiązania
| 31 grudnia | 31 grudnia | |
|---|---|---|
| 2020 | 2019 | |
| Terminowe kontrakty walutowe – przeznaczone do obrotu | 5 958 | - |
| Transakcje zamiany stopy procentowej IRS | 3 501 | 2 909 |
| 9 459 | 2 909 | |
| Część krótkoterminowa | 3 820 | - |
| Część długoterminowa | 5 639 | 2 909 |
Grupa Comarch posiadała kontrakty terminowe typu forward zawarte w celu ograniczenia wpływu na wynik finansowy zmian w przepływach pieniężnych związanych z uprawdopodobnionymi planowanymi transakcjami, wynikających z ryzyka zmiany kursów walut. Na dzień 31 grudnia 2020 r. ww. instrumenty zostały wycenione w wartości godziwej ustalonej wg ceny rynkowej, a zmiany w wycenie zostały odniesione na wynik z operacji finansowych. Łączna wartość netto kontraktów forward otwartych na dzień 31 grudnia 2020 r. wyniosła 73 400 tys. EUR, 11 100 tys. USD.
Spółka Comarch S.A. w dniu 9 lipca 2014 r. zawarła transakcję zamiany stopy procentowej IRS dla kredytu inwestycyjnego zaciągniętego w czerwcu 2006 roku w BGŻ BNP Paribas Bank Polska S.A. z siedzibą w Warszawie na sfinansowanie III etapu budowy budynków produkcyjno-biurowych w Specjalnej Strefie Ekonomicznej w Krakowie. W wyniku zawartej transakcji zmienna stawka EURIBOR1M została zamieniona na stałą stopę procentową. Transakcja zabezpieczająca zawarta została na okres 10 lat, tj. do dnia 29 lipca 2024 r. Wycena transakcji IRS na dzień 31 grudnia 2020 r. wynosi -288 tys. PLN.
W dniu 23 października 2015 r., spółka Comarch S.A. zawarła transakcję zamiany stopy procentowej IRS dla kredytu inwestycyjnego zaciągniętego w dniu 4 grudnia 2013 r. w Banku Pekao S.A. z siedzibą w Warszawie. W wyniku zawartej transakcji zmienna stawka EURIBOR1M została zamieniona na stałą stopę procentową. Transakcja zabezpieczająca zawarta została na okres 8 lat, tj. do 30 listopada 2023 r. Wycena transakcji IRS na dzień 31 grudnia 2020 r. wynosi -254 tys. PLN.
Spółka Comarch S.A. w dniu 20 lutego 2017 r. zawarła transakcję zamiany stopy procentowej IRS dla kredytu inwestycyjnego zaciągniętego w maju 2016 roku przez Bank Handlowy w Warszawie. W wyniku zawartej transakcji zmienna stawka EURIBOR1M została zamieniona na stałą stopę procentową. Transakcja zabezpieczająca zawarta została do dnia 29 lutego 2028 r. Wycena transakcji IRS na dzień 31 grudnia 2020 r. wynosi -1 719 tys. PLN.
W dniu 27 listopada 2017 r., spółka Bonus Development sp. z o.o. SK-A zawarła transakcję zamiany stopy procentowej IRS dla kredytu inwestycyjnego zaciągniętego w dniu 29 czerwca 2015 r. w Banku Pekao S.A. z siedzibą w Warszawie. W wyniku zawartej transakcji zmienna stawka EURIBOR1M została zamieniona na stałą stopę procentową. Transakcja zabezpieczająca zawarta została na cały okres kredytowania, tj. do 31 maja 2030 r. Wycena transakcji IRS na dzień 31 grudnia 2020 r. wynosi -1 240 tys. PLN.
3.10. Odroczony podatek dochodowy
| 31 grudnia 2020 |
31 grudnia 2019 |
|
|---|---|---|
| Aktywa z tytułu odroczonego podatku dochodowego | ||
| Różnice przejściowe | 22 071 | 20 284 |
| Aktywa z tytułu straty podatkowej | 5 464 | 4 760 |
| Aktywa z tytułu działalności w SSE | 8 432 | 9 958 |
| Razem | 35 967 | 35 002 |
| Odniesione na wynik | 35 967 | 35 002 |
Comarch S.A. posiada aktualnie cztery zezwolenia na prowadzenie działalności w Specjalnej Strefie Ekonomicznej w Krakowie:
- uzyskane w roku 2007, pierwotnie z okresem ważności do 31 grudnia 2017 r., aktualnie zgodnie z Decyzją Ministerstwa Rozwoju i Finansów z dnia 18 października 2017 r. zmienione na nieokreślony termin obowiązywania;
- uzyskane w roku 2013, w zezwoleniu tym nie został określony termin jego obowiązywania;
- uzyskane w lutym 2016 roku, w zezwoleniu tym nie został określony termin jego obowiązywania;
- uzyskane w marcu 2016 roku, w zezwoleniu tym nie został określony termin jego obowiązywania.
Jednocześnie Spółka zwraca uwagę, że w dniu 23 lipca 2013 r. Rada Ministrów przyjęła rozporządzenia wydłużające do 2026 roku termin funkcjonowania specjalnych stref ekonomicznych na terenie Polski.
Zgodnie z MSR 12 niewykorzystana ulga podatkowa na dzień 31 grudnia 2020 r. stanowi aktywo z tytułu odroczonego podatku dochodowego. Ulga inwestycyjna z tytułu zezwolenia uzyskanego w roku 1999 została w całości wykorzystana (jego okres ważności upłynął 31 grudnia 2017 r.). Ulga inwestycyjna z tytułu zezwolenia uzyskanego w 2007 roku została w całości wykorzystana, jej wartość na dzień 31 grudnia 2020 roku wynosi zero. Wartość ulgi inwestycyjnej z tytułu zezwolenia uzyskanego w 2013 roku dotyczącego inwestycji w budynek biurowy SSE6 wynosi na dzień 31 grudnia 2020 r. 27 219 tys. PLN (po zdyskontowaniu na dzień przyznania zezwolenia). Wartość ulgi inwestycyjnej z tytułu zezwolenia uzyskanego w marcu 2016 roku dotyczącego inwestycji w budynek biurowy SSE7 w Krakowie wynosi na dzień 31 grudnia 2020 r. 22 809 tys. PLN (po zdyskontowaniu na dzień przyznania zezwolenia). Spółka nie ma zamiaru korzystać z zezwolenia uzyskanego w lutym 2016 ze względu na fakt otrzymania (już po jego pozyskaniu), dofinansowania nakładów inwestycyjnych określonych do
poniesienia w tym zezwoleniu - dla wyeliminowania ryzyka skorzystania z dwóch form pomocy publicznej dotyczących jednej inwestycji.
W okresie czterech kwartałów 2020 roku Grupa Comarch dokonała częściowego rozliczenia aktywa z 31 grudnia 2019 r. z tytułu podatku odroczonego dotyczącego różnic przejściowych w kwocie 7 441 tys. PLN oraz dokonała utworzenia aktywa z tytułu różnic przejściowych w kwocie 9 228 tys. PLN, a także utworzenia aktywa z tytułu straty podatkowej w kwocie 1 043 tys. PLN oraz rozwiązania z tego samego tytułu w kwocie 339 tys. PLN. Łączny wpływ wszystkich powyżej opisanych operacji na wynik netto w okresie sprawozdawczym wyniósł 2 491 tys. PLN.
Aktywa z tytułu odroczonego podatku dochodowego ustala się w wysokości kwoty przewidzianej w przyszłości do odliczenia od podatku dochodowego, w związku z ujemnymi różnicami przejściowymi oraz z tytułu ulgi w podatku dochodowym w związku z prowadzeniem działalności w SSE, które spowodują w przyszłości zmniejszenie podstawy obliczenia podatku dochodowego oraz straty podatkowej możliwej do odliczenia, ustalonej przy uwzględnieniu zasady ostrożności. Ze względu na powyższą zasadę aktywa z tytułu działalności w SSE ustala się jedynie w rocznym horyzoncie czasowym, przyjmując za bazę do jego ustalenia przeciętny dochód uzyskany z działalności strefowej z okresu 3 lat, wybranych z okresu pięcioletniego (łącznie z rokiem, za który jest sporządzane sprawozdanie), po odrzuceniu dwóch wielkości skrajnych.
W okresie czterech kwartałów 2020 roku dokonano rozwiązania utworzonego na dzień 31 grudnia 2019 r. aktywa z tytułu działalności strefowej w kwocie 9 958 tys. PLN oraz utworzenia nowego aktywa w kwocie 8 432 tys. PLN. Równocześnie, zgodnie z MSR 12, Spółka w kolejnym roku będzie regularnie dokonywać weryfikacji wyceny rozpoznanego, utworzonego Aktywa pod kątem możliwości jego realizacji. Zwracamy uwagę, iż rozpoznanie Aktywa nie wpływa na przepływy pieniężne w jednostce dominującej ani w Grupie Comarch (zarówno rozpoznanie Aktywa, jak również jego realizacja). Operacja ta ma więc charakter wyłącznie memoriałowy i wynika z zastosowania przez Grupę Międzynarodowych Standardów Sprawozdawczości Finansowej do sporządzenia skonsolidowanego sprawozdania finansowego Grupy Comarch.
Łączny wpływ zmian aktywa na wynik Grupy Comarch w okresie czterech kwartałów 2020 roku wynosi +965 tys. PLN.
| 31 grudnia 2020 |
31 grudnia 2019 |
|
|---|---|---|
| Rezerwa na podatek odroczony | ||
| Różnice przejściowe | 18 467 | 20 521 |
| Rezerwa z tytułu wyceny nieruchomości MKS Cracovia SSA | 5 430 | 5 430 |
| Rezerwa z tytułu wyceny certyfikatów CCF FIZ | 22 794 | 22 774 |
| Razem | 46 691 | 48 725 |
| Odniesione na kapitał | 5 430 | 5 430 |
| Odniesione na wynik finansowy | 41 261 | 43 295 |
W związku z wyceną wartości aktywów netto CCF FIZ dokonano w okresie czterech kwartałów 2020 roku zwiększenia rezerwy o kwotę 20 tys. PLN. Równocześnie dokonano utworzenia rezerwy na podatek odroczony z tytułu różnic przejściowych w kwocie 4 123 tys. PLN i rozwiązania z tego samego tytułu w kwocie 6 177 tys. PLN. Łączny wpływ powyższych operacji na wynik netto w okresie czterech kwartałów 2020 roku wyniósł +2 034 tys. PLN.
Ogółem zmiany w podatku odroczonym spowodowały wzrost wyniku o 2 999 tys. PLN.
W odniesieniu do spółek MKS Cracovia SSA i Comarch Healthcare S.A. mimo występowania straty podatkowej nie tworzono z tego tytułu aktywa na podatek odroczony ze względu na brak możliwości dokonania wiarygodnych szacunków co do możliwości wykorzystania istniejącej straty podatkowej z lat ubiegłych.
3.11. Zapasy
34
| 31 grudnia 2020 |
31 grudnia 2019 |
|
|---|---|---|
| Materiały i surowce | 2 100 | 2 456 |
| Produkcja w toku | 72 774 | 75 944 |
| Towary | 10 378 | 11 702 |
| Produkty gotowe | 191 | 65 |
| Zaliczki na towary | 592 | 574 |
| Razem | 86 035 | 90 741 |
Koszt zapasów ujęty w pozycji "koszty sprzedanych produktów, towarów i materiałów" wyniósł 424 442 tys. PLN (12 miesięcy 2020), 407 538 tys. PLN (12 miesięcy 2019).
W okresie 12 miesięcy 2020 roku Grupa Comarch utworzyła odpisy aktualizujące wartość towarów i materiałów na kwotę 113 tys. PLN, utworzyła odpisy aktualizujące na wyroby gotowe na kwotę 11 tys. PLN. Grupa Comarch rozwiązała odpisy aktualizujące wartość towarów i materiałów na kwotę 204 tys. PLN utworzone w latach wcześniejszych.
| 31 grudnia | 31 grudnia | |
|---|---|---|
| 2020 | 2019 | |
| Należności handlowe netto | 387 009 | 374 987 |
| Należności handlowe brutto | 456 487 | 447 083 |
| Odpis aktualizujący wartość należności | (69 478) | (72 096) |
| Należności pozostałe | 17 690 | 29 196 |
| Rozliczenia międzyokresowe czynne | 15 170 | 14 135 |
| Pozostałe rozliczenia | - | 110 |
| Pożyczki | 4 543 | 11 702 |
| Należności handlowe i pozostałe od podmiotów powiązanych netto |
2 | 52 |
| Należności handlowe i pozostałe od podmiotów powiązanych brutto |
2 | 52 |
| Odpis aktualizujący wartość należności | - | - |
| Razem | 424 414 | 430 182 |
| Część krótkoterminowa | 424 414 | 430 182 |
3.12. Należności handlowe oraz pozostałe należności
Wartość godziwa należności handlowych oraz pozostałych należności jest zbliżona do ich wartości bilansowej przedstawionej powyżej. Nie występuje koncentracja ryzyka kredytowego z tytułu należności handlowych, ponieważ Grupa Comarch posiada dużą liczbę klientów. W okresie czterech kwartałów 2020 roku Grupa ujęła odpis z tytułu utraty wartości należności handlowych w kwocie 41 612 tys. PLN oraz rozwiązała utworzone wcześniej odpisy w wysokości 36 930 tys. PLN w związku z uregulowaniem należności. Operacje te ujęto odpowiednio w pozostałych kosztach i przychodach operacyjnych w rachunku zysków i strat.
3.13. Kontrakty długoterminowe
Z uwagi, iż Grupa Comarch stosuje zasadę ustalania stopnia zaawansowania prac proporcjonalnie do udziału poniesionych kosztów w całości kosztów kontraktu, suma poniesionych kosztów oraz ujętych wyników odpowiada przychodom. Na koniec okresu sprawozdawczego dokonano wyceny kontraktów długoterminowych zgodnie ze stopniem zaawansowania prac.
| 12 miesięcy 2020 |
12 miesięcy 2019 |
|
|---|---|---|
| Przychody z zakończonych kontraktów ujęte w okresie sprawozdawczym |
106 186 | 62 583 |
| Przychody z niezakończonych kontraktów ujęte w okresie sprawozdawczym |
543 005 | 436 521 |
| Przychody z niezakończonych kontraktów ujęte w okresie sprawozdawczym - efekt rozliczenia zgodnie z MSSF 15 |
(13 426) | 50 052 |
| Razem | 635 765 | 549 156 |
Zmiana stanu rozliczeń z tytułu kontraktów długoterminowych ujętych w aktywach i pasywach między 31 grudnia 2019 r., a 31 grudnia 2020 r. prezentowana jest poniżej:
| 31 grudnia 2020 |
31 grudnia 2019 |
|
|---|---|---|
| Przychody z tytułu kontraktów długoterminowych ujęte do dnia bilansowego - wg stopnia zawansowania prac |
2 066 790 | 1 480 569 |
| Wystawione faktury | (2 059 182) | (1 459 535) |
| Razem | 7 608 | 21 034 |
| Należne przychody z tytułu kontraktów długo terminowych |
Zobowiązania z tytułu kontraktów długo terminowych |
Efekt rozliczenia netto |
|
|---|---|---|---|
| Wartość na 1 stycznia 2019 r. | 134 800 | (163 818) | (29 018) |
| Korekta okresu bieżącego (odwrócenie korekty z tytułu zastosowania MSSF 15) |
(6 537) | 25 184 | 18 647 |
| Korekta okresu bieżącego | 65 602 | (34 197) | 31 405 |
| Wartość na 31 grudnia 2019 r. | 193 865 | (172 831) | 21 034 |
| Zmiana | 59 065 | (9 013) | 50 052 |
| Wartość na 1 stycznia 2020 r. | 193 865 | (172 831) | 21 034 |
| Korekta okresu bieżącego (odwrócenie korekty z tytułu zastosowania MSSF 15) |
- | (3 493) | (3 493) |
| Korekta okresu bieżącego | (38 117) | 28 184 | (9 933) |
| Wartość na 31 grudnia 2020 r. | 155 748 | (148 140) | 7 608 |
| Zmiana | (38 117) | 24 691 | (13 426) |
3.14. Kapitał zakładowy
| Ilość akcji (szt.) |
Akcje zwykłe i uprzywilejowane |
Akcje własne |
Razem | |
|---|---|---|---|---|
| Stan na 1 stycznia 2019 | 8 133 349 | 8 133 349 | - | 8 133 349 |
| Stan na 31 grudnia 2019 | 8 133 349 | 8 133 349 | - | 8 133 349 |
| Stan na 31 grudnia 2020 | 8 133 349 | 8 133 349 | - | 8 133 349 |
Wartość nominalna każdej akcji wynosi 1 PLN.
Na kapitał zakładowy Comarch S.A. składa się:
1) 864 800 akcji imiennych uprzywilejowanych serii A,
2) 75 200 akcji zwykłych na okaziciela serii A,
3) 883 600 akcji imiennych uprzywilejowanych serii B,
- 4) 56 400 akcji zwykłych na okaziciela serii B,
- 5) 3 008 000 akcji zwykłych na okaziciela serii C,
- 6) 1 200 000 akcji zwykłych na okaziciela serii D,
- 7) 638 600 akcji zwykłych na okaziciela serii E,
- 8) 125 787 akcji zwykłych na okaziciela serii G,
- 9) 102 708 akcji zwykłych na okaziciela serii G3,
- 10) 563 675 akcji zwykłych na okaziciela serii H,
- 11) 441 826 akcji zwykłych na okaziciela serii I2,
- 12) 91 041 akcji zwykłych na okaziciela serii J2,
- 13) 73 953 akcji zwykłych na okaziciela serii K3,
- 14) 7 759 akcji zwykłych na okaziciela serii L1.
Akcje imienne serii A i B są uprzywilejowane co do głosu w ten sposób, że na każdą akcje przypada 5 głosów na Walnym Zgromadzeniu. Zamiana akcji imiennych na akcje na okaziciela jest dopuszczalna. W przypadku zamiany akcji imiennych na akcje na okaziciela tracą one wszelkie uprzywilejowanie. Zbycie akcji imiennej uprzywilejowanej powoduje wygaśnięcie związanego z nią uprawnienia szczególnego co do głosu na Walnym Zgromadzeniu. Nie powoduje wygaśnięcia uprawnienia szczególnego co do głosu na Walnym Zgromadzeniu:
a) zbycie na rzecz osób będących akcjonariuszami Spółki na dzień 18 marca 1998 r.,
- b) zbycie na rzecz zstępnych zbywcy,
- c) przejście własności akcji imiennej w wyniku spadkobrania.
d) zbycie na rzecz osoby prawnej prawa polskiego albo obcego albo jednostki organizacyjnej nie posiadającej osobowości prawnej prawa polskiego albo obcego, w tym w szczególności na rzecz ułomnej osoby prawnej prawa polskiego albo obcego ("Struktura") kontrolowanej w rozumieniu art. 8 ust. 5 Statutu wyłącznie przez akcjonariusza wnoszącego (zbywającego) akcje imienne uprzywilejowane do Struktury ("Akcjonariusz Wnoszący") albo (współ)kontrolowanej wyłącznie przez wstępnych, zstępnych, rodzeństwo lub małżonka Akcjonariusza Wnoszącego albo wyłącznie przez niektóre lub wszystkie z tych osób ("Osoba bądź Osoby Bliskie") i Akcjonariusza Wnoszącego łącznie ("Struktura Kontrolowana") oraz zbycie akcji imiennych uprzywilejowanych przez jedną Strukturę Kontrolowaną na rzecz innej Struktury Kontrolowanej.
Zbycie akcji imiennych wymaga zgody Zarządu udzielonej w formie pisemnej. Zbycie akcji bez zgody Zarządu jest możliwe na warunkach określonych w Statucie Comarch S.A. Akcje na okaziciela mają prawo do 1 głosu na WZA. Zamiana akcji na okaziciela na akcje imienne nie jest dopuszczalna.
Dane prezentowane są w tys. PLN, chyba że wskazano inaczej
3.14.1.Zmiany w stanie kapitału zakładowego w IV kwartale 2020 roku
W dniu 19 grudnia 2020 r. Zarząd Comarch S.A. otrzymał od osoby pełniącej obowiązki zarządcze (Zbigniew Rymarczyk) powiadomienie o transakcji, o której mowa w art. 19 ust. 1 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady UE nr 596/2014 z dnia 16 kwietnia 2014 r. w sprawie nadużyć na rynku. Powiadomienie dotyczyło transakcji nabycia w dniu 18 grudnia 2020 r. 462 sztuk akcji zwykłych na okaziciela na rynku regulowanym po średnioważonej cenie 186,00 PLN za 1 akcję, której wartość wyniosła 85 932 PLN. O szczegółach Spółka informowała raportem bieżącym nr RB-16-2020 z dnia 20 grudnia 2020 r.
3.14.2.Zmiany w stanie kapitału zakładowego po dacie bilansu
Nie wystąpiły.
| 3.15. | Kredyty i pożyczki | |||
|---|---|---|---|---|
| -- | ------- | -- | -- | -------------------- |
| 31 grudnia 2020 |
31 grudnia 2019 |
|
|---|---|---|
| Długoterminowe | ||
| Kredyty nieodnawialne | 115 618 | 136 880 |
| Kredyty odnawialne | - | - |
| Pożyczki | 1 142 | 4 838 |
| 116 760 | 141 718 | |
| Krótkoterminowe | ||
| Kredyty nieodnawialne | 34 723 | 36 386 |
| Kredyty odnawialne | 420 | - |
| Pożyczki | 5 040 | 4 705 |
| 40 183 | 41 091 | |
| Kredyty, pożyczki ogółem | 156 943 | 182 809 |
Wartość zobowiązań z tytułu kredytów została ujęta w wysokości zamortyzowanego kosztu ustalonego przy zastosowaniu efektywnej stopy procentowej. Wartość godziwa zobowiązań z tytułu kredytów i pożyczek nie jest istotnie różna od wartości bilansowej.
W okresie czterech kwartałów 2020 roku wartość spłaconego kapitału od nieodnawialnych kredytów bankowych i pożyczek od podmiotów spoza Grupy Comarch wyniosła 44 241 tys. PLN. W okresie czterech kwartałów 2020 roku Grupa Comarch uruchomiła nieodnawialne kredyty bankowe i pożyczki od podmiotów spoza Grupy Comarch w kwocie 3 780 tys. PLN. Na dzień bilansowy spółka 2CSI wykorzystywała kredyt w rachunku bieżącym w kwocie 420 tys. PLN.
W okresie sprawozdawczym nie wystąpiły przypadki nieterminowej spłaty kapitału lub odsetek od zaciągniętych kredytów i pożyczek, ani nie zostały naruszone inne warunki umów kredytów i pożyczek, uprawniające kredytodawcę do żądania wcześniejszej spłaty kredytu lub pożyczki.
| Obciążenie kredytów i pożyczek Grupy Comarch ryzykiem stopy procentowej |
do 1 roku | 1-5 lat | Powyżej 5 lat |
Razem |
|---|---|---|---|---|
| Stan na 31 grudnia 2019 r. | ||||
| Kredyty i pożyczki | 41 091 | 105 552 | 36 166 | 182 809 |
| Stan na 31 grudnia 2020 r. | ||||
| Kredyty i pożyczki | 40 183 | 87 831 | 28 929 | 156 943 |
| Struktura zapadalności kredytów, pożyczek i zobowiązań finansowych długoterminowych |
31 grudnia 2020 |
31 grudnia 2019 |
|---|---|---|
| Od 1 do 2 lat | 34 767 | 35 815 |
| Od 2 do 5 lat | 53 064 | 69 737 |
| Powyżej 5 lat | 28 929 | 36 166 |
| 116 760 | 141 718 |
| Struktura walutowa wartości bilansowej kredytów, pożyczek i zobowiązań finansowych |
31 grudnia 2020 |
31 grudnia 2019 |
|---|---|---|
| W walucie polskiej | 5 749 | 9 542 |
| W EUR (równowartość w PLN) | 151 194 | 173 267 |
| 156 943 | 182 809 |
| Efektywne stopy procentowe na dzień bilansowy | 31 grudnia 2020 |
31 grudnia 2019 |
|---|---|---|
| Kredyty bankowe | 1,46% | 1,53% |
| Pożyczki | 2,44% | 2,93% |
3.15.1.Kredyty nieodnawialne i pożyczki
| Kredytobiorca / |
Kwota kredytu /pożyczki wg umowy |
Zobowiązanie na dzień bilansowy | Termin ostatecznej spłaty |
Zabezpieczenia | ||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Przedmiot finansowania |
Instytucja finansująca |
Kwota | Wal | Kwota | Wal | Kwota | PLN | Warunki oprocentowania |
||
| Comarch S.A. budynek biurowy SSE4 w Krakowie |
BNP Paribas Bank Polska S.A |
44 000 | PLN | 2 309 (wobec 2 919 na 31 grudnia 2019) |
EUR | 10 655 (wobec 12 432 na 31 grudnia 2019) |
PLN | EURIBOR1M + marża banku IRS do 29-07- 2024 |
29.07.2024 | hipoteka na budynku SSE4, cesja praw z polisy ubezpieczeniowej budynku, weksel in blanco, oświadczenie o poddaniu się egzekucji |
| Comarch S.A. budynek biurowy SSE5 w Krakowie - refinansowanie |
Powszechna Kasa Oszczędności Bank Polski S.A. |
4 126 | EUR | 387 (wobec 902 ma 31 grudnia 2019) |
EUR | 1 784 (wobec 3 840 na 31 grudnia 2019) |
PLN | EURIBOR1M + marża banku |
29.09.2021 | hipoteka na budynku SSE5, cesja praw z polisy ubezpieczeniowej budynku, oświadczenie o poddaniu się egzekucji |
Dane prezentowane są w tys. PLN, chyba że wskazano inaczej
| Comarch S.A. nieodnawialny kredyt obrotowy |
Santander Bank Polska S.A. (dawniej Bank Zachodni WBK S.A.) |
7 400 | EUR | 0 (wobec 953 na 31 grudnia 2019) |
EUR | 0 (wobec 4 057 na 31 grudnia 2019) |
PLN | EURIBOR1M + marża banku |
31.12.2020 | hipoteka na budynku SSE3, cesja praw z polisy ubezpieczeniowej budynku, oświadczenie o poddaniu się egzekucji |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Comarch S.A. budynek biurowy SSE6 w Krakowie |
Bank Polska Kasa Opieki S.A. |
13 323 | EUR | 4 848 (wobec 6 507 na 31 grudnia 2019) |
EUR | 22 372 (wobec 27 711 na 31 grudnia 2019) |
PLN | EURIBOR1M + marża banku IRS do 30-11- 2023 |
30.11.2023 | hipoteka na budynku SSE6, cesja praw z polisy ubezpieczeniowej budynku, cesja praw z gwarancji należytego wykonania oraz gwarancji rękojmi, oświadczenie o poddaniu się egzekucji |
| Comarch S.A. budynek biurowy SSE7 w Krakowie |
Bank Handlowy w Warszawie S.A. |
13 333 | EUR | 11 340 (wobec 12 920 na dzień 31 grudnia 2019) |
EUR | 52 330 (wobec 55 018 na dzień 31 grudnia 2019) |
PLN | EURIBOR1M + marża banku IRS do 29-02- 2028 |
29.02.2028 | hipoteka na budynku SSE7, cesja praw z polisy ubezpieczeniowej budynku, oświadczenie o poddaniu się egzekucji |
| Comarch S.A. środki trwałe - wyposażenie Laboratorium Internet of Things w Krakowie |
DNB Bank Polska S.A. |
2 531 | EUR | 1 050 (wobec 1 400 na dzień 31 grudnia 2019) |
EUR | 4 848 (wobec 5 961 na dzień 31 grudnia 2019) |
PLN | EURIBOR1M + marża banku |
30.12.2023 | zastaw rejestrowy na środkach trwałych będących przedmiotem finansowania, cesja praw z polisy ubezpieczeniowej finansowanych środków trwałych, oświadczenie o poddaniu się egzekucji |
| Bonus Development sp. z o.o. SK-A budynek biurowy w Łodzi |
Bank Polska Kasa Opieki S.A. |
9 262 | EUR | 6 041 (wobec 6 680 na 31 grudnia 2019) |
EUR | 27 878 (wobec 28 448 na 31 grudnia 2019) |
PLN | EURIBOR1M + marża banku IRS do 31-05- 2030 |
31.05.2030 | hipoteka na budynku biurowym w Łodzi, oświadczenie Bonus Development sp. z o.o. SK-A o poddaniu się egzekucji, cesja praw z polisy ubezpieczeniowej budynku biurowego w Łodzi, cesja praw z gwarancji należytego wykonania oraz z gwarancji rękojmi, cesja praw z umowy dzierżawy finansowanej nieruchomości zawartej z Comarch S.A., poręczenie Comarch S.A., oświadczenie o poddaniu się egzekucji Comarch S.A. |
| Comarch S.A.S, Comarch S.A. |
BNP Paribas Bank Polska S.A |
8 000 | EUR | 3 600 | EUR | 16 613 | PLN | EURIBOR3M + marża banku |
18.09.2023 | hipoteka na drugim miejscu na nieruchomości Comarch S.A. (Kraków, ul. prof. Michała Życzkowskiego 23, bud. SSE4), |
Dane prezentowane są w tys. PLN, chyba że wskazano inaczej
| budynek Data Center w Lille we Francji |
(wobec 4 908 na 31 grudnia 2019) |
(wobec 20 900 na 31 grudnia 2019) |
oświadczenie Comarch S.A. o poddaniu się egzekucji, cesja praw z polisy ubezpieczeniowej budynku SSE4 |
|||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Comarch S.A. | CaixaBank | 2 566 | 11 843 | EURIBOR1M + | oświadczenie o | |||||
| program modernizacyjny infrastruktury Comarch |
S.A. Oddział w Polsce |
3 500 | EUR | (wobec 3 499 na 31 grudnia 2019) |
EUR | (wobec 14 899 na 31 grudnia 2019) |
PLN | marża banku | 23.08.2023 | poddaniu się egzekucji |
| Comarch S.A. | 437 | 2 018 | ||||||||
| program modernizacyjny infrastruktury Comarch |
CaixaBank S.A. Oddział w Polsce |
2 300 | EUR | (wobec 0 na 31 grudnia 2019) |
EUR | (wobec 0 na 31 grudnia 2019) |
PLN | EURIBOR1M + marża banku |
29.06.2025 | oświadczenie o poddaniu się egzekucji |
| Comarch S.A. | 2 142 | |||||||||
| dostawa sprzętu IT w związku z realizowanym przez Grupę Comarch projektem informatycznym |
IBM Global Financing Polska sp. z o.o. |
12 980 | PLN | (wobec 4 850 na 31 grudnia 2019) |
PLN | stałe | 01.03.2022 | brak | ||
| Comarch Polska S.A. |
1 273 | |||||||||
| dostawa sprzętu IT w związku z realizowanym przez Grupę Comarch projektem informatycznym |
IBM Global Financing Polska sp. z o.o. |
3 475 | PLN | (wobec 2 144 na 31 grudnia 2019) |
PLN | stałe | 01.05.2022 | poręczenie Comarch S.A. |
||
| Comarch S.A. | 1 193 | |||||||||
| dostawa sprzętu IT w związku z realizowanym przez Grupę Comarch projektem informatycznym |
IBM Global Financing Polska sp. z o.o. |
3 139 | PLN | (wobec 1 944 na 31 grudnia 2019) |
PLN | stałe | 01.05.2022 | brak | ||
| Comarch S.A. | 0 | |||||||||
| dostawa sprzętu IT w związku z realizowanym przez Grupę Comarch projektem informatycznym |
IBM Global Financing Polska sp. z o.o. |
1 814 | PLN | (wobec 605 na 31 grudnia 2019) |
PLN | stałe | 01.05.2020 | brak | ||
| Comarch S.A. | 1 141 | |||||||||
| dostawa sprzętu IT w związku z realizowanym przez Grupę Comarch projektem informatycznym |
IBM Global Financing Polska sp. z o.o. |
1 825 | PLN | (wobec 0 na 31 grudnia 2019) |
PLN | stałe | 01.03.2022 | brak | ||
| Comarch S.A. | 0 | 0 | weksel in blanco, zastaw |
|||||||
| środek trwały | PKO Leasing S.A. |
5 000 | EUR | (wobec 0 na 31 grudnia 2019) |
(wobec 0 na 31 grudnia 2019) |
PLN | EURIBOR1M + marża |
29.02.2028 | rejestrowy na Przedmiocie Finansowania, warunkowe (tj. do czasu ustanowienia |
| Dane prezentowane są w tys. PLN, chyba że wskazano inaczej | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| ------------------------------------------------------------ | -- | -- | -- | -- | -- |
| zastawu rejestrowego) przewłaszczenie na zabezpieczenie Przedmiotu Finansowania, cesja z polisy ubezpieczeniowej Przedmiotu Finansowania |
||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| CABINET CONSEIL EN STRATEGIE INFORMATIQUE S.A.S. (2CSI) finansowanie działalności |
CAISSE D'EPARGNE |
30 | EUR | 24 | EUR | 79 (wobec 0 na 31 grudnia |
PLN | stałe | 05.02.2023 | brak |
| CABINET | 2019) | |||||||||
| CONSEIL EN STRATEGIE INFORMATIQUE S.A.S. (2CSI) finansowanie działalności |
CAISSE D'EPARGNE |
51 | EUR | 21 | EUR | 100 (wobec 0 na 31 grudnia 2019) |
PLN | stałe | 05.12.2021 | brak |
| CABINET CONSEIL EN STRATEGIE INFORMATIQUE S.A.S. (2CSI) finansowanie działalności |
HSBC | 200 | EUR | 63 | EUR | 254 (wobec 0 na 31 grudnia 2019) |
PLN | stałe | 01.01.2022 | poręczenie |
3.15.2. Kredyty odnawialne
Grupa Comarch korzysta z następujących odnawialnych kredytów w rachunku bieżącym:
| Kredytobiorca / |
Instytucja finansująca |
Kwota kredytu /pożyczki wg umowy |
Zobowiązanie na dzień bilansowy | Warunki oprocentowania |
Termin ostatecznej |
Zabezpieczenia | ||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Cel finansowania |
Kwota | Wal | Kwota | Wal | Kwota | PLN | spłaty | |||
| Comarch S.A. finansowanie bieżącej działalności |
BNP Paribas Bank Polska S.A |
20 000 | PLN | 0 | PLN | 0 | PLN | WIBOR1M + marża banku |
17.12.2021 | weksel in blanco |
| Comarch S.A. finansowanie bieżącej działalności |
Bank Polska Kasa Opieki S.A. |
30 000 | PLN | 0 | PLN | 0 | PLN | WIBOR1M + marża banku |
30.06.2021 | oświadczenie o poddaniu się egzekucji |
| Comarch S.A. finansowanie bieżącej działalności |
CaixaBank S.A. Oddział w Polsce |
30 000 | PLN | 0 | PLN | 0 | PLN | WIBOR1M + marża banku |
23.08.2021 | oświadczenie o poddaniu się egzekucji |
| CABINET CONSEIL EN STRATEGIE INFORMATIQUE S.A.S. finansowanie bieżącej działalności |
CAISSE D'EPARGNE |
200 | EUR | 91 | EUR | 420 | PLN | EURIBOR + marża |
31.03.2021 | brak |
Dane prezentowane są w tys. PLN, chyba że wskazano inaczej
| 31 grudnia 2020 |
31 grudnia 2019 |
|
|---|---|---|
| Linie kredytowe w rachunku bieżącym i kredyty odnawialne, w tym: |
80 923 | 60 000 |
| Wykorzystane na dzień bilansowy | 420 | - |
| Dostępne na dzień bilansowy | 80 503 | 60 000 |
3.16. Zobowiązania z tytułu leasingu
| 31 grudnia 2020 |
31 grudnia 2019 |
|
|---|---|---|
| Leasing środków transportu i sprzętu IT | 1 827 | 1 744 |
| Najem | 64 535 | 54 297 |
| Użytkowanie wieczyste | 27 789 | 18 690 |
| Część krótkoterminowa | 19 092 | 15 730 |
| Część długoterminowa | 75 059 | 59 001 |
| Razem | 94 151 | 74 731 |
Struktura wiekowa zobowiązań z tytułu leasingu
| do 1 roku | 2-5 lat | > 5 lat | Razem | |
|---|---|---|---|---|
| Leasing środków transportu i sprzętu IT | 1 046 | 780 | 0 | 1 826 |
| Najem | 18 149 | 38 956 | 7 430 | 64 535 |
| Użytkowanie wieczyste | (103) | 216 | 27 677 | 27 790 |
| Zobowiązania z tytułu leasingu | 19 092 | 39 952 | 35 107 | 94 151 |
3.17. Pozostałe zobowiązania finansowe
| 31 grudnia 2020 |
31 grudnia 2019 |
|
|---|---|---|
| Zobowiązania z tytułu dywidendy | - | - |
| Część krótkoterminowa | - | - |
| Część długoterminowa | - | - |
| Zobowiązania z tytułu weksli | 5 249 | 4 009 |
| Część krótkoterminowa | 5 249 | 4 009 |
| Część długoterminowa | - | - |
| Razem | 5 249 | 4 009 |
Na dzień 31 grudnia 2020 r. pozostałe zobowiązania finansowe dotyczą weksli w spółce Bonus Management sp. z o.o. SK-A z terminem wykupu przypadającym w drugim kwartale 2021 roku oraz weksli w spółce Bonus Management sp. z o.o. II ACTIVIA SKA z terminem wykupu przypadającym w pierwszym kwartale 2021 roku.
| Koszty dotyczące okresu bieżącego, które zostaną poniesione w przyszłości |
Rezerwy na koszty kontraktów |
Rezerwy na kary umowne i inne roszczenia |
Rezerwy na urlopy |
Rezerwy na nagrody pieniężne |
Rezerwa na świadczenia emerytalne i podobne |
Ogółem | |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Stan na 1 stycznia 2019 r. |
3 743 | 12 006 | 40 419 | 29 541 | 77 543 | - | 163 252 |
| Zmiana: | 975 | 2 069 | (14 526) | 3 556 | 25 082 | - | 17 156 |
| - utworzenie rezerw | 18 375 | 17 488 | 17 844 | 22 741 | 107 087 | - | 183 535 |
| - wykorzystanie rezerw | (17 400) | (15 419) | (32 370) | (19 185) | (82 005) | - | (166 379) |
| Stan na 31 grudnia 2019 r. |
4 718 | 14 075 | 25 893 | 33 097 | 102 625 | - | 180 408 |
| Część krótkoterminowa | 4 718 | 14 075 | 25 893 | 33 097 | 102 625 | - | 180 408 |
| Część długoterminowa | - | - | - | - | - | - | - |
| Stan na 1 stycznia 2020 r. |
4 718 | 14 075 | 25 893 | 33 097 | 102 625 | - | 180 408 |
| Zmiana: | (767) | (294) | (9 994) | 7 499 | 18 833 | 1 792 | 17 069 |
| - utworzenie rezerw | 14 390 | 16 702 | 2 705 | 29 812 | 114 343 | 1 792 | 179 744 |
| - wykorzystanie rezerw | (15 157) | (16 996) | (12 699) | (22 313) | (95 510) | - | (162 675) |
| Stan na 31 grudnia 2020 r. |
3 951 | 13 781 | 15 899 | 40 596 | 121 458 | 1 792 | 197 477 |
| Część krótkoterminowa | 3 951 | 13 781 | 15 899 | 40 596 | 121 458 | - | 195 685 |
| Część długoterminowa | - | - | - | - | - | 1 792 | 1 792 |
3.18. Rezerwy na pozostałe zobowiązania i obciążenia
Wszystkie rezerwy zostały obliczone w oparciu o wiarygodny szacunek dokonany na dzień bilansowy.
3.19. Zobowiązania handlowe oraz pozostałe zobowiązania
| 31 grudnia 2020 |
31 grudnia 2019 |
|
|---|---|---|
| Zobowiązania handlowe | 49 435 | 60 205 |
| Zaliczki otrzymane na poczet usług i dostaw | 2 519 | 1 101 |
| Zobowiązania handlowe i pozostałe wobec podmiotów powiązanych |
350 | - |
| Zobowiązania z tytułu ubezpieczeń społecznych i innych obciążeń podatkowych |
76 825 | 61 801 |
| Zobowiązania inwestycyjne | 1 881 | 1 177 |
| Przychody przyszłych okresów | 40 272 | 29 034 |
| Pozostałe zobowiązania | 4 918 | 6 373 |
| Fundusze specjalne (ZFŚS i Zakładowy Fundusz Mieszkaniowy) |
1 328 | 1 689 |
| Zobowiązania z tytułu wynagrodzeń | 32 193 | 30 390 |
| Razem | 209 721 | 191 770 |
Wartość godziwa zobowiązań handlowych oraz pozostałych zobowiązań jest zbliżona do ich wartości bilansowej przedstawionej powyżej.
3.20. Zobowiązania warunkowe
Na dzień 31 grudnia 2020 r. wartość gwarancji i akredytyw wystawionych przez banki na zlecenie Comarch S.A. w związku z realizowanymi umowami oraz uczestnictwem w przetargach wynosiła 91 066 tys. PLN, podczas gdy na dzień 31 grudnia 2019 r. ich wartość wynosiła 90 725 tys. PLN.
Według stanu na dzień 31 grudnia 2020 r. wartość gwarancji wystawionych przez banki na zlecenie Grupy Comarch Software und Beratung wynosiła 422 tys. EUR (tj. 1 949 tys. PLN), podczas gdy na dzień 31 grudnia 2019 r. ich wartość wynosiła 392 tys. EUR (tj. 1 668 tys. PLN).
Według stanu na dzień 31 grudnia 2020 r. wartość gwarancji wystawionych przez banki na zlecenie Comarch AG wynosiła 16 tys. EUR (tj. 74 tys. PLN), podczas gdy na dzień 31 grudnia 2019 r. ich wartość wynosiła 16 tys. EUR (tj. 68 tys. PLN).
Według stanu na dzień 31 grudnia 2020 r. wartość gwarancji wystawionych przez banki na zlecenie Comarch Swiss AG wynosiła 32 tys. CHF (tj. 135 tys. PLN), podczas gdy na dzień 31 grudnia 2019 r. ich wartość wynosiła 0 CHF (tj. 0 PLN).
Comarch S.A. udzieliła oświadczeń o możliwości udzielenia wsparcia finansowego ("letter of comfort") dla spółek zależnych: Comarch R&D S.à r.l. bezterminowo, Comarch Argentina S.A. bezterminowo, Comarch Malaysia SDN. BHD. bezterminowo, Comarch Healthcare S.A. bezterminowo oraz do 30 czerwca 2021 r., Comarch Middle East FZ-LLC bezterminowo, Comarch Japan KK bezterminowo, Comarch SAS bezterminowo.
| 31 grudnia 2020 |
31 grudnia 2019 |
|
|---|---|---|
| Przyznane linie kredytowe na finansowanie działalności bieżącej (gwarancje, akredytywy, kredyt w rachunku bieżącym) |
||
| Linie kredytowe* | 245 504 | 239 273 |
245 504 239 273
* zawierają linie kredytowe w rachunku bieżącym i kredyty odnawialne opisane w pkt. 3.15.2
Grupa Comarch jest stroną pozywaną w postępowaniach sądowych, w których potencjalna, łączna kwota roszczeń stron trzecich wynosi 26 154 tys. PLN, z czego kwota 1 831 tys. PLN jest objęta rezerwami ujętymi w bilansie na 31 grudnia 2020 r. W okresie czterech kwartałów 2020 roku Grupa Comarch utworzyła rezerwy na roszczenia objęte postępowaniami sądowymi na kwotę 134 tys. PLN, natomiast rozwiązała rezerwy z tego tytułu na kwotę 9 424 tys. PLN.
Grupa Comarch pozostaje w sprawach spornych nieobjętych postępowaniami sądowymi, w których potencjalna, łączna kwota roszczeń stron trzecich wynosi 20 990 tys. PLN, z czego kwota 3 466 tys. PLN jest objęta rezerwami ujętymi w bilansie na 31 grudnia 2020 r. W okresie czterech kwartałów 2020 roku Grupa Comarch utworzyła rezerwy na roszczenia objęte sprawami spornymi nieobjętymi postępowaniami sądowymi na kwotę 370 tys. PLN, natomiast rozwiązała rezerwy z tego tytułu na kwotę 570 tys. PLN.
Według Zarządów spółek Grupy Comarch, w oparciu o opinie doradców prawnych, nie istnieją okoliczności wskazujące na konieczność utworzenia rezerw na pozostałe roszczenia objęte aktualnie postępowaniami sądowymi oraz sprawami spornymi, nieobjęte postępowaniami sądowymi.
W związku z prowadzonymi postępowaniami sądowymi w okresie czterech kwartałów 2020 roku Grupa Comarch utworzyła nowe odpisy aktualizujące wartość należności na kwotę 6 774 tys. PLN.
W związku z prowadzonymi sprawami spornymi nieobjętymi postępowaniami sądowymi w okresie czterech kwartałów 2020 roku Grupa Comarch utworzyła nowe odpisy aktualizujące wartość należności na kwotę 3 392 tys. PLN.
3.21. Istotne zobowiązania do nabycia rzeczowych aktywów trwałych
Nie dotyczy.
3.22. Program opcji menedżerskich dla Członków Zarządu oraz Kluczowych Pracowników Spółki
Nie dotyczy.
3.23. Transakcje z podmiotami powiązanymi
3.23.1.Przychody ze sprzedaży towarów i usług
| 12 miesięcy 2020 |
12 miesięcy 2019 |
|
|---|---|---|
| Przychody ze sprzedaży towarów | ||
| SoInteractive S.A. | - | - |
| - | - | |
| Przychody ze sprzedaży usług | ||
| SoInteractive S.A. | 16 | 79 |
| 16 | 79 | |
| 16 | 79 |
Cenę usług ustala się w zależności od rodzaju transakcji według jednej z trzech metod:
1) porównywalnej ceny rynkowej,
2) metody koszt plus (marża przy towarach 2-3%, przy usługach 5%),
3) marży od sprzedaży usług (marża w wysokości 10-40%).
3.23.2.Zakupy towarów i usług
| 12 miesięcy 2020 |
12 miesięcy 2019 |
|
|---|---|---|
| Zakupy towarów | - | |
| SoInteractive S.A. | - | 73 |
| - | 73 | |
| Zakupy usług SoInteractive S.A. |
||
| ujęte w kosztach wytworzenia | - | 434 |
| ujęte w pozostałych kosztach | - | 27 |
| - | 461 | |
| Razem | - | 534 |
3.23.3.Salda rozrachunków na dzień bilansowy powstałe w wyniku sprzedaży/zakupu towarów/usług
| 12 miesięcy 2020 |
12 miesięcy 2019 |
|
|---|---|---|
| Należności od podmiotów powiązanych | ||
| SoInteractive S.A. | 2 | 52 |
| 2 | 52 | |
| Zobowiązania wobec podmiotów powiązanych | ||
| SoInteractive S.A. | - | - |
| - | - |
3.23.4.Transakcje z podmiotami stowarzyszonymi i z podmiotami powiązanymi osobowo
| 12 miesięcy 2020 |
12 miesięcy 2019 |
|
|---|---|---|
| Zakupy od podmiotów powiązanych osobowo | 3 346 | 4 380 |
| Sprzedaż do podmiotów powiązanych osobowo | 1 736 | 1 578 |
| Pożyczki i odsetki od pożyczek spłacone przez podmioty powiązane osobowo |
6 762 | 1 987 |
| Pożyczki i odsetki od pożyczek udzielone podmiotom powiązanym osobowo |
- | - |
| Zakupy od podmiotów stowarzyszonych | - | 534 |
| Sprzedaż do podmiotów stowarzyszonych | 16 | 79 |
| Pożyczki i odsetki od pożyczek spłacone przez podmioty stowarzyszone |
577 | 2 171 |
| Pożyczki i odsetki od pożyczek udzielone podmiotom stowarzyszonym |
- | 300 |
3.23.5.Salda rozrachunków na dzień bilansowy z jednostkami powiązanymi osobowo
| 31 grudnia 2020 |
31 grudnia 2019 |
|
|---|---|---|
| Należności handlowe od podmiotów powiązanych osobowo | 430 | 789 |
| Należności z tytułu pożyczek od podmiotów powiązanych osobowo |
4 677 | 11 239 |
| Zobowiązania handlowe wobec podmiotów powiązanych osobowo |
353 | 952 |
| Zobowiązania z tytułu zobowiązań wekslowych wobec podmiotów powiązanych osobowo |
5 249** | 4 009* |
*) Pozycja zawiera zobowiązanie spółki Bonus Management sp. z o.o. SK-A wobec osoby nadzorującej Comarch S.A.
**) Pozycja zawiera zobowiązanie spółki Bonus Management sp. z o.o. II Activia SK-A wobec osoby nadzorującej Comarch S.A.
47
3.24. Zysk na akcję
| 12 miesięcy 2020 |
12 miesięcy 2019 |
|
|---|---|---|
| Zysk netto za okres przypadający na akcjonariuszy Spółki | 118 744 | 104 846 |
| Średnia ważona liczba akcji zwykłych (w szt.) | 8 133 349 | 8 133 349 |
| Podstawowy zysk na akcję zwykłą (w PLN) | 14,60 | 12,89 |
| Średnia ważona rozwodniona liczba akcji zwykłych (w szt.) | 8 133 349 | 8 133 349 |
| Rozwodniony zysk na jedną akcję (w PLN) | 14,60 | 12,89 |
Podstawowy zysk netto na 1 akcję w kolumnie "12 miesięcy 2020" został obliczony jako iloraz skonsolidowanego zysku netto przypadającego na akcjonariuszy Comarch S.A. osiągniętego w okresie od 1 stycznia do 31 grudnia 2020 roku oraz średniej ważonej ilości akcji w okresie od 1 stycznia do 31 grudnia 2020 roku, gdzie wagą jest ilość dni. Podstawowy zysk netto na 1 akcję w kolumnie "12 miesięcy 2019" został obliczony jako iloraz skonsolidowanego zysku netto przypadającego na akcjonariuszy Comarch S.A. osiągniętego w okresie od 1 stycznia do 31 grudnia 2019 roku oraz średniej ważonej ilości akcji w okresie od 1 stycznia do 31 grudnia 2019 roku, gdzie wagą jest ilość dni.
Rozwodniony zysk netto na 1 akcję w kolumnie "12 miesięcy 2020" został obliczony jako iloraz skonsolidowanego zysku netto przypadającego na akcjonariuszy Comarch S.A. osiągniętego w okresie od 1 stycznia do 31 grudnia 2020 roku oraz sumy średniej ważonej ilości akcji w okresie od 1 stycznia do 31 grudnia 2020 roku, gdzie wagą jest ilość dni. Rozwodniony zysk netto na 1 akcję w kolumnie "12 miesięcy 2019" został obliczony jako iloraz skonsolidowanego zysku netto przypadającego na akcjonariuszy Comarch S.A. osiągniętego w okresie od 1 stycznia do 31 grudnia 2019 roku oraz sumy średniej ważonej ilości akcji w okresie od 1 stycznia do 31 grudnia 2019 roku, gdzie wagą jest ilość dni.
- 4. Noty dodatkowe
- 4.1. Informacje o akcjonariuszach posiadających co najmniej 5% ogólnej liczby głosów na walnym zgromadzeniu Comarch S.A. oraz akcjach posiadanych przez osoby zarządzające i nadzorujące
- 4.1.1.Akcjonariusze posiadający bezpośrednio lub pośrednio poprzez podmioty zależne co najmniej 5% ogólnej liczby głosów na walnym zgromadzeniu Comarch S.A., wg stanu na dzień 1 marca 2021 r.
- 4.1. Informacje o akcjonariuszach posiadających co najmniej 5% ogólnej liczby głosów na walnym zgromadzeniu Comarch S.A. oraz akcjach posiadanych przez osoby zarządzające i nadzorujące

4.1.2.Zmiany udziału w ogólnej liczbie głosów w Comarch S.A. w IV kwartale 2020
W dniu 19 grudnia 2020 r. Zarząd Comarch S.A. otrzymał od osoby pełniącej obowiązki zarządcze (Zbigniew Rymarczyk) powiadomienie o transakcji, o której mowa w art. 19 ust. 1 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady UE nr 596/2014 z dnia 16 kwietnia 2014 r. w sprawie nadużyć na rynku. Powiadomienie dotyczyło transakcji nabycia w dniu 18 grudnia 2020 r. 462 sztuk akcji zwykłych na okaziciela na rynku regulowanym po średnioważonej cenie 186,00 PLN za 1 akcję, której wartość wyniosła 85 932 PLN. O szczegółach Spółka informowała raportem bieżącym nr RB-16-2020 z dnia 20 grudnia 2020 r.
4.1.3.Zmiany w strukturze własności znacznych pakietów akcji emitenta w okresie od przekazania poprzedniego raportu okresowego, tj. od 17 listopada 2020 r.
| Stan na 1 marca 2021 r. | Stan na 17 listopada 2020 r. | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Podmiot | Akcje | Udział w kapitale zakładowym (%) |
Ilość głosów |
Udział w głosach na WZA (%) |
Akcje | Udział w kapitale zakładowym (%) |
Ilość głosów |
Udział w głosach na WZA (%) |
| Janusz Filipiak | 1 997 027 | 24,55 | 5 569 027 | 36,82 | 1 997 027 | 24,55 | 5 569 027 | 36,82 |
| Elżbieta Filipiak | 846 000 | 10,40 | 4 230 000 | 27,96 | 846 000 | 10,40 | 4 230 000 | 27,96 |
| Nationale Nederlanden OFE + DFE |
846 571 | 10,41 | 846 571 | 5,60 | 846 571 | 10,41 | 846 571 | 5,60 |
| MetLife OFE | 841 097 | 10,34 | 841 097 | 5,56 | 841 097 | 10,34 | 841 097 | 5,56 |
4.1.4.Zmiany w stanie posiadania akcji Comarch S.A. przez osoby zarządzające i nadzorujące Comarch S.A. w okresie od 17 listopada 2020 r. do 1 marca 2021 r.
W poniższej tabeli przedstawiono stan posiadania akcji Comarch S.A. przez osoby zarządzające i nadzorujące na dzień opublikowania skonsolidowanego raportu za trzy kwartały 2020 roku, tj. 17 listopada 2020 r. oraz w dniu 1 marca 2021 r., zgodnie z posiadanymi przez Spółkę informacjami.
| Stan na 1 marca 2021 r. | Stan na 17 listopada 2020 r. | |||||
|---|---|---|---|---|---|---|
| Osoby zarządzające i nadzorujące |
Funkcja | Akcje | Udział w głosach na WZA (%) |
Akcje | Udział w głosach na WZA (%) |
|
| Janusz Filipiak | Prezes Zarządu | 1 997 027 | 36,82 | 1 997 027 | 36,82 | |
| Elżbieta Filipiak | Przewodnicząca Rady Nadzorczej |
846 000 | 27,96 | 846 000 | 27,96 | |
| Paweł Prokop | Wiceprezes Zarządu | 30 150 | 0,45 | 30 150 | 0,45 | |
| Andrzej Przewięźlikowski | Wiceprezes Zarządu | 0 | 0,00 | 0 | 0,00 | |
| Zbigniew Rymarczyk | Wiceprezes Zarządu | 34 000 | 0,22 | 33 538 | 0,22 | |
| Konrad Tarański | Wiceprezes Zarządu | 10 608 | 0,07 | 10 608 | 0,07 | |
| Marcin Warwas | Wiceprezes Zarządu | 10 608 | 0,07 | 10 608 | 0,07 |
4.2. Czynniki i zdarzenia o nietypowym charakterze, mające znaczący wpływ na osiągnięte wyniki finansowe
4.2.1.Aktywa i rezerwy z tytułu odroczonego podatku
W okresie czterech kwartałów 2020 roku Grupa Comarch dokonała częściowego rozliczenia aktywa z 31 grudnia 2019 r. z tytułu podatku odroczonego dotyczącego różnic przejściowych w kwocie 7 441 tys. PLN oraz dokonała utworzenia aktywa z tytułu różnic przejściowych w kwocie 9 228 tys. PLN, a także utworzenia aktywa z tytułu straty podatkowej w kwocie 1 043 oraz rozwiązania z tego samego tytułu w kwocie 339 tys. PLN. Łączny wpływ wszystkich powyżej opisanych operacji na wynik netto w okresie sprawozdawczym wyniósł 2 491 tys. PLN. W okresie czterech kwartałów 2020 roku dokonano rozwiązania utworzonego na dzień 31 grudnia 2019 r. aktywa z tytułu działalności strefowej w kwocie 9 958 tys. PLN. oraz utworzenia w kwocie 8 432 tys. PLN. Łączny wpływ zmian aktywa na wynik Grupy Comarch w okresie czterech kwartałów 2020 roku wynosi +965 tys. PLN.
W związku z wyceną wartości aktywów netto CCF FIZ dokonano w okresie czterech kwartałów 2020 roku zwiększenia rezerwy o kwotę 20 tys. PLN. Równocześnie dokonano utworzenia rezerwy na podatek odroczony z tytułu różnic przejściowych w kwocie 4 123 tys. PLN i rozwiązania z tego samego tytułu w kwocie 6 177 tys. PLN. Łączny wpływ powyższych operacji na wynik netto w okresie czterech kwartałów 2020 roku wyniósł +2 034 tys. PLN.
Ogółem zmiany w podatku odroczonym spowodowały wzrost wyniku o 2 999 tys. PLN.
Szczegóły opisano w pkt 3.10.
4.2.2. Różnice kursowe oraz wycena instrumentów finansowych
Dodatnie różnice kursowe zrealizowane oraz wycena bilansowa różnic kursowych od należności na dzień 31 grudnia 2020 r. zwiększyły przychody i wynik operacyjny Grupy Comarch w okresie czterech kwartałów 2020 roku o 12 781 tys. PLN. Ujemne różnice kursowe zrealizowane oraz z wyceny bilansowej zobowiązań handlowych w okresie czterech kwartałów 2020 roku zmniejszyły wynik operacyjny o 20 636 tys. PLN (podczas gdy różnice kursowe zrealizowane oraz wycena bilansowa różnic kursowych od należności i zobowiązań na dzień 31 grudnia 2019 r. zwiększyły przychody i wynik operacyjny Grupy Comarch o 814 tys. PLN).
Różnice kursowe z pozostałych tytułów zmniejszyły wynik netto Grupy Comarch o 9 798 tys. PLN (podczas gdy w analogicznym okresie 2019 roku zmniejszyły wynik Grupy Comarch o 2 816 tys. PLN). Wycena instrumentów finansowych oraz transakcje zrealizowane (głównie kontrakty typu forward) wraz z aktywem na podatek odroczony od ich wyceny, zmniejszyły wynik netto Grupy Comarch o 10 174 tys. PLN (podczas gdy w analogicznym okresie 2019 roku zwiększyły wynik netto Grupy Comarch o 7 697 tys. PLN). Łączny wpływ różnic kursowych oraz wyceny i realizacji instrumentów pochodnych na wynik netto Grupy Comarch za okres czterech kwartałów 2020 roku wyniósł -27 827 tys. PLN (podczas gdy w okresie czterech kwartałów 2019 roku wyniósł +5 695 tys. PLN).
4.2.3.Utworzenie odpisów na należności wątpliwe
W okresie 12 miesięcy 2020 roku Grupa Comarch utworzyła odpisy z tytułu utraty wartości należności handlowych w wysokości 41 612 tys. PLN oraz rozwiązała utworzone wcześniej odpisy w wysokości 36 930 tys. PLN w związku z uregulowaniem należności. Operacje te ujęto odpowiednio w pozostałych kosztach i przychodach operacyjnych w rachunku zysków i strat. Szczegóły opisano w pkt 3.12.
4.3. Inne wydarzenia IV kwartału 2020 roku
4.3.1.Daty przekazywania raportów okresowych w 2021 roku
W dniu 7 stycznia 2021 r. raportem bieżącym nr RB-1-2021 Zarząd Comarch S.A. określił następujące stałe daty przekazywania raportów okresowych w 2020 roku:
Skonsolidowane raporty kwartalne zawierające skrócone skonsolidowane sprawozdania finansowe i skrócone jednostkowe sprawozdania finansowe:
1) IV kwartał 2020 w dniu 01.03.2021 r.
2) I kwartał 2021 w dniu 21.05.2021 r.
3) II kwartał 2021 – Zgodnie z zasadami § 79 ust. 2 Rozporządzenia Ministra Finansów w sprawie informacji bieżących i okresowych przekazywanych przez emitentów papierów wartościowych oraz warunków uznawania za równoważne informacji wymaganych przepisami prawa państwa niebędącego państwem członkowskim, Comarch S.A. nie będzie publikować raportu kwartalnego i skonsolidowanego raportu kwartalnego za II kwartał 2021 r.
4) III kwartał 2021 w dniu 17.11.2021 r.
RAPORTY ROCZNE I PÓŁROCZNE:
1) Raport roczny za 2020 rok w dniu 30.04.2021 r.
2) Skonsolidowany raport roczny za 2020 rok w dniu 30.04.2021 r.
3) Skonsolidowany raport półroczny zawierający skrócone skonsolidowane sprawozdanie finansowe oraz skrócone jednostkowe sprawozdanie finansowe za I półrocze 2021 roku w dniu 31.08.2021 r.
4.4. Zdarzenia po dacie bilansu nieujęte w sprawozdaniu
4.4.1.Zawarte po dacie bilansu kontrakty forward
Grupa Comarch w okresie od 1 stycznia 2021 r. do dnia 1 marca 2021 r. zawarła nowe kontrakty terminowe na sprzedaż waluty w kwocie 800 tys. EUR, 2 000 tys. NZD oraz 2 000 tys. GBP. Wartość netto kontraktów forward nierozliczonych na dzień 1 marca r. wynosiła 64 500 tys. EUR, 9 100 tys. USD, 2 000 tys. NZD oraz 2 000 tys. GBP. Kontrakty forward zapadają w terminie do 36 miesięcy od dnia bilansowego. Wszystkie kontrakty terminowe typu forward zostały zawarte w celu ograniczenia wpływu zmian kursów walut na wynik finansowy związany z realizowanymi przez spółki Grupy Comarch kontraktami handlowymi, w których wynagrodzenie lub koszty ustalone są w walutach obcych.
4.5. Stanowisko Zarządu odnośnie możliwości zrealizowania wcześniej publikowanych prognoz wyników na dany rok, w świetle wyników zaprezentowanych w raporcie kwartalnym w stosunku do wyników prognozowanych
Zarząd nie podawał do publicznej wiadomości prognozy wyników za czwarty kwartał, ani pełny rok 2020.
4.6. Istotne postępowania toczące się przed sądem, organem właściwym dla postępowań arbitrażowych lub organem administracji publicznej
Grupa Comarch jest stroną pozywaną w postępowaniach sądowych, w których potencjalna, łączna kwota roszczeń stron trzecich wynosi 26 154 tys. PLN.
Grupa Comarch pozostaje w sprawach spornych nieobjętych postępowaniami sądowymi, w których potencjalna, łączna kwota roszczeń stron trzecich wynosi 20 990 tys. PLN. Więcej informacji zostało zawarte w pkt. 3.20.
4.7. Informacje o istotnych transakcjach z podmiotami powiązanymi zawartych na warunkach innych niż rynkowe
Nie wystąpiły.
4.8. Informacje o udzielonych przez emitenta lub jednostkę od niego zależną poręczeniach za zobowiązania osób trzecich lub udzielonych gwarancjach
- W związku z zawarciem przez Comarch Inc., spółkę zależną Comarch S.A., umowy z klientem na wdrożenie, hosting i utrzymanie systemu lojalnościowego, w dniu 28 kwietnia 2011 r. zostało udzielone przez Comarch S.A. poręczenie dla klienta za zobowiązania spółki Comarch Inc. Poręczenie zostało udzielone maksymalnie do kwoty 3 000 tys. USD i jest ważne przez czas trwania umowy.
- W związku z zawarciem przez Comarch AG, spółkę zależną Comarch S.A., umowy z klientem na sprzedaż licencji i wdrożenie Comarch Network & Service Inventory, Comarch Next Generation Service Assurance, Comarch OSS Mediations oraz sprzedaż licencji Comarch SLA Management, w dniu 11 sierpnia 2011 r. zostało udzielone przez Comarch S.A. poręczenie dla klienta za zobowiązania Comarch AG wynikające z powyższej umowy. Poręczenie zostało udzielone do wysokości zobowiązań Comarch AG wynikających z umowy, tj. 5 495 tys. EUR.
- W związku z zawarciem przez Comarch Healthcare S.A, spółkę zależną Comarch S.A., umowy kredytu inwestycyjnego z Bankiem Pekao S.A., na podstawie której Bank Pekao S.A. udzielił spółce Comarch Healthcare S.A. finansowania w wysokości 15 889 tys. PLN, w dniu 1 września 2011 r. spółka Comarch S.A. udzieliła poręczenia za zobowiązania spółki zależnej Comarch Healthcare S.A. wynikające z powyższej umowy. Poręczenie zostało udzielone do kwoty 23 833 tys. PLN i jest ważne maksymalnie do dnia 31 grudnia 2021 roku.
- W związku z zawarciem przez Comarch UK, spółkę zależną Comarch S.A., umowy z jednym z klientów na wdrożenie i utrzymanie systemu BSS, spółka Comarch S.A. udzieliła poręczenia za zobowiązania Comarch UK. Poręczenie zostało udzielone do wysokości zobowiązań Comarch UK wynikających z powyższej umowy, tj. do kwoty 808 tys. GBP oraz dodatkowo 86 tys. GBP rocznie za usługę SLA i jest ważne przez cały okres trwania umowy.
- W związku z zawarciem przez Comarch AG, spółkę zależną Comarch S.A., umowy z jednym z klientów na wdrożenie Next Generation Performance Management Solution, zostało udzielone przez Comarch S.A. poręczenie za zobowiązania spółki Comarch AG wynikające z umowy. Poręczenie zostało udzielone maksymalnie do kwoty 3 823 tys. EUR i jest ważne przez cały okres trwania umowy.
- W związku z zawarciem przez Comarch AG, spółkę zależną Comarch S.A., umowy z jednym z klientów na wdrożenie Planning and Inventory Application (PIA), został podpisany przez Comarch S.A. list patronacki, w którym Comarch S.A. zobowiązuje się do zapewnienia należytego wykonania umowy przez Comarch AG. List patronacki jest ważny 24 miesiące od zakończenia umowy, wartość umowy wynosi 3 505 tys. EUR.
- W związku z zawarciem przez Comarch UK, spółkę zależną Comarch S.A., umowy z klientem na wdrożenie Comarch Loyalty Management, zostało udzielone przez Comarch S.A. poręczenie dla klienta za zobowiązania spółki Comarch UK. Poręczenie zostało udzielone maksymalnie do kwoty 2 351 tys. GBP i jest ważne przez okres trwania umowy.
-
W związku z zawarciem przez Comarch S.A.S., spółkę zależną Comarch S.A., umowy z jednym z klientów na wdrożenie i licencję Comarch Loyalty Management, a także na usługi data center, Support & Maintenance zostało udzielone przez Comarch S.A. poręczenie za zobowiązania spółki Comarch S.A.S. wynikające z tego projektu. Poręczenie zostało udzielone maksymalnie do wartości podpisanych przez Comarch S.A.S. umów, tj. 2 807 tys. EUR i jest ważne do czasu zakończenia projektu.
-
W związku z zawarciem przez Comarch AG Oddział w Belgii, umowy z jednym z klientów na usługi data center, zostało udzielone przez Comarch S.A. poręczenie za zobowiązania spółki Comarch AG wynikające z tego projektu. Poręczenie zostało udzielone maksymalnie do wartości podpisanej przez Comarch AG umowy, tj. 236 tys. EUR i jest ważne do czasu zakończenia projektu.
- W związku z zawarciem przez Comarch UK, spółkę zależną Comarch S.A., umowy z klientem na zakup licencji na oprogramowanie oraz usługi utrzymania i wsparcia, zostało udzielone przez Comarch S.A. poręczenie za zobowiązania spółki Comarch UK wynikające z tego projektu. Poręczenie zostało udzielone maksymalnie do kwoty 11 244 tys. GBP i jest ważne w okresie dwunastu lat od zakończenia kontraktu.
- W związku z zawarciem przez Comarch Healthcare S.A., spółkę zależną Comarch S.A., umów na obsługę kart paliwowych, zostały udzielone przez Comarch S.A. poręczenia dla operatora kart paliwowych za zobowiązania Comarch Healthcare S.A. wynikające z powyższych umów. Poręczenie zostało odnowione, w związku z czym jest ważne do dnia 31 maja 2021 r. i zostało udzielone do kwoty 100 tys. PLN.
- W związku z zawarciem przez Comarch S.A.S., spółkę zależną Comarch S.A. umowy z jednym z klientów na wdrożenie Comarch ECM, a także dostarczenie usług utrzymania i zarządzania systemem (SaaS), zostało udzielone przez Comarch S.A. poręczenie za zobowiązania spółki Comarch S.A.S., wynikające z tego projektu. Poręczenie zostało udzielone maksymalnie do kwoty 838 tys. EUR i jest ważne do momentu zakończenia projektu.
- W związku z zawarciem przez CA Consulting S.A., spółkę zależną Comarch S.A., umowy na obsługę kart paliwowych, zostało udzielone przez Comarch S.A. poręczenie dla operatora kart paliwowych za zobowiązania CA Consulting S.A. wynikające z powyższej umowy. Poręczenie zostało odnowione, w związku z czym jest ważne do dnia 31 maja 2021 r. i zostało udzielone do kwoty 50 tys. PLN.
- W związku z zawarciem przez Comarch AG Oddział w Belgii, umowy ramowej z jednym z klientów, zostało udzielone przez Comarch S.A. poręczenie za zobowiązania spółki Comarch AG. Poręczenie zostało udzielone maksymalnie do wartości umowy, tj. 3 241 tys. EUR i jest ważne do czasu zakończenia projektu.
- W związku z zawarciem przez Comarch Middle East FZ-LLC, spółkę zależną Comarch S.A. umowy z jednym z klientów, na wdrożenie Comarch Customer Engagement Platform, zostało udzielone przez Comarch S.A. poręczenie ("Parent Guarantee") za zobowiązania spółki Comarch Middle East FZ-LLC wynikające z tego projektu. Umowa została podpisana na okres 5 lat. Poręczenie jest ważne do momentu wywiązania się przez Comarch Middle East FZ-LLC ze wszystkich obowiązków wynikających z umowy i zostało udzielone do wysokości maksymalnej odpowiedzialności z kontraktu, tj. 10 000 tys. USD.
- W związku z zawarciem przez Bonus Development sp. z o.o. SK-A, spółkę zależną Comarch S.A., umowy kredytu inwestycyjnego z Bankiem Pekao S.A., na podstawie której bank udzielił spółce Bonus Development sp. z o.o. SK-A finansowania w EUR w wysokości 38 800 tys. PLN (co na dzień podpisania umowy kredytu stanowiło równowartość kwoty 9 262 tys. EUR) oraz w związku z zawarciem umowy na transakcje skarbowe związane z zabezpieczeniem ryzyka kursowego oraz stopy procentowej ww. kredytu, spółka Comarch S.A. udzieliła poręczeń za zobowiązania Bonus Development sp. z o.o. SK-A wynikające z powyższych umów. Poręczenia są ważne do momentu spłaty wszystkich zobowiązań wynikających z umowy kredytu, ostateczny termin spłaty kredytu przypada na dzień 28 czerwca 2030 r.
- W związku z zawarciem przez Comarch Polska S.A., spółkę zależną Comarch S.A., umowy na obsługę kart paliwowych, zostało udzielone przez Comarch S.A. poręczenie dla operatora kart paliwowych za zobowiązania Comarch Polska S.A. wynikające z powyższej umowy. Poręczenie zostało odnowione, w związku z czym jest ważne do dnia 14 września 2021 r. i zostało udzielone do kwoty 10 tys. PLN.
- W związku z zawarciem przez spółkę Comarch AB, spółkę zależną Comarch S.A., umowy z jednym z klientów na wdrożenie systemu Loyalty Management Solutions i jego serwis, zostało udzielone
poręczenie dla spółki Comarch AB. Poręczenie jest ważne przez czas trwania umowy i zostało udzielone do kwoty 39 747 tys. SEK.
- W związku z zawarciem przez spółkę Comarch AB, spółkę zależną Comarch S.A., umowy z jednym z klientów na wdrożenie i serwis usług Master Services Agreement zostało udzielone poręczenie dla spółki Comarch AB. Poręczenie jest ważne przez czas trwania umowy i zostało udzielone na kwotę 3 827 tys. PLN.
- W związku z zawarciem przez spółkę Comarch UK, spółkę zależną Comarch S.A., umowy z jednym z klientów na wdrożenie i serwis usług Comarch Loyalty Management, Comarch Campaign Management, Comarch Social Mining i Comarch Smart Analytics zostało udzielone poręczenie dla spółki Comarch UK. Poręczenie jest ważne przez czas trwania umowy i zostało udzielone do kwoty wartości projektu tj. 3 318 tys. GBP.
- W związku z zawarciem przez spółkę Comarch Healthcare S.A., spółkę zależną Comarch S.A., umowy na obsługę kart płatniczych z jednym z klientów zostało udzielone poręczenie dla spółki Comarch Healthcare S.A. Poręcznie jest ważne przez czas trwania umowy i zostało udzielone do kwoty 450 tys. PLN.
- W związku z zawarciem przez spółkę Comarch UK, spółkę zależną Comarch S.A., umowy na obsługę kart płatniczych z jednym z klientów zostało udzielone poręczenie dla spółki Comarch UK. Poręcznie jest ważne przez czas trwania umowy i zostało udzielone do kwoty 330 tys. PLN.
- W związku z zawarciem przez spółkę Comarch Software und Beratung AG, spółkę zależną Comarch S.A., umowy z jednym z klientów na wdrożenie i serwis usług Telco BSS i Telco OSS, zostało udzielone poręczenie dla spółki Comarch Software und Beratung AG. Poręczenie jest ważne przez czas trwania umowy i zostało udzielone do wartości kontraktu tj. 11 524 tys. EUR.
- W związku z zawarciem przez Comarch S.A.S., spółkę zależną Comarch S.A., umowy z jednym z klientów na wdrożenie usług Comarch Retail, Comarch Mobile Sale i Comarch POS zostało udzielone przez Comarch S.A. poręczenie za zobowiązania spółki Comarch S.A.S.. Poręczenie jest ważne przez czas trwania umowy i zostało udzielone do kwoty 1 444 tys. EUR.
- W związku z zawarciem przez Comarch Colombia S.A.S., spółkę zależną Comarch S.A., umowy z jednym z klientów na wdrożenie usług Comarch Loyalty Management zostało udzielone przez Comarch S.A. poręczenie za zobowiązania spółki Comarch Colombia S.A.S. Poręczenie jest ważne przez czas trwania umowy i zostało udzielone do kwoty 10 710 tys. USD.
- W związku z zawarciem przez Comarch Luxembourg S.à r.l., spółkę zależną Comarch S.A., umowy z jednym z klientów na wdrożenie, serwisowanie i dostarczenie potrzebnych licencji przy realizacji projektu Billing System zostało udzielone przez Comarch S.A. poręczenie za zobowiązania spółki Comarch Luxembourg S.à r.l. Poręczenie jest ważne przez czas trwania umowy i zostało udzielone do kwoty 7 240 tys. EUR.
- W związku z zawarciem przez Comarch Polska SA, spółkę zależną Comarch S.A., umowy zakupu sprzętu IT w celu realizacji kontraktu z jednym z klientów, zostało udzielone przez Comarch S.A. poręczenie za zobowiązania spółki Comarch Polska SA . Poręczenie jest ważne przez czas trwania umowy i zostało udzielone do kwoty 3 660 tys. PLN.
- W związku z zawarciem przez Comarch AG, spółkę zależną Comarch S.A., umowy z jednym z klientów na wdrożenie, serwisowanie i dostarczenie potrzebnych licencji do realizacji usługi einvoicingu, zostało udzielone przez Comarch S.A. poręczenie za zobowiązania spółki Comarch AG. Poręczenie jest ważne przez czas trwania umowy i zostało udzielone do kwoty 2 095 tys. EUR.
- W związku z zawarciem przez Comarch UK Ltd, spółkę zależną Comarch S.A., umowy z jednym z klientów na wdrożenie, serwisowanie i dostarczenie potrzebnych licencji do usługi Comarch NRM zostało udzielone przez Comarch S.A. poręczenie za zobowiązania spółki Comarch UK Ltd. Poręczenie jest ważne przez czas trwania umowy i zostało udzielone do kwoty 9 966 tys. GBP.
- W związku z zawarciem przez Comarch Yuhan Hoesa, spółkę zależną Comarch S.A., umowy z jednym z klientów na wdrożenie, serwisowanie i dostarczenie potrzebnych licencji do usługi NW
Next Generation zostało udzielone przez Comarch S.A. poręczenie za zobowiązania spółki Comarch Yuhan Hoesa. Poręczenie jest ważne przez czas trwania umowy i zostało udzielone do kwoty 18 467 tys. EUR.
- W związku z zawarciem przez Comarch S.A.S., spółkę zależną Comarch S.A., umowy z jednym z klientów na wdrożenie, serwisowanie i dostarczenie potrzebnych licencji do usług ERP, POS i MoS zostało udzielone przez Comarch S.A. poręczenie za zobowiązania spółki Comarch S.A.S.. Poręczenie jest ważne przez czas trwania umowy i zostało udzielone do kwoty 1 254 tys. EUR.
- W związku z zawarciem przez COMARCH Middle East FZ-LLC spółkę zależną Comarch S.A., umowy z jednym z klientów na wdrożenie, serwisowanie i dostarczenie potrzebnych licencji CLM, zostało udzielone przez Comarch S.A. poręczenie za zobowiązania spółki zależnej COMARCH Middle East FZ-LLC wynikające z tej umowy. Poręczenie jest ważne przez czas trwania umowy, a jej wartość wynosi 3 155 tys. USD.
- W związku z zawarciem przez Comarch AG spółkę zależną Comarch S.A., umowy z jednym z klientów na wdrożenie i świadczenie usługi e-invoicingu, zostało udzielone przez Comarch S.A. poręczenie za zobowiązania spółki zależnej Comarch AG wynikające z tej umowy. Poręczenie jest ważne przez czas trwania umowy, a jej wartość wynosi 784 tys. EUR.
- W związku z zawarciem przez Comarch Japan KK spółkę zależną Comarch S.A., umowy na najem powierzchni biurowych, zostało udzielone przez Comarch S.A. poręczenie za zobowiązania spółki zależnej Comarch Japan KK wynikające z tej umowy. Poręczenie jest ważne przez czas trwania umowy, a jej wartość wynosi 9 934 tys. JPY.
- W związku z zawarciem przez Comarch S.A.S. spółkę zależną Comarch S.A., umowy z jednym z klientów na dostarczenie platformy BSSv7, zostało udzielone przez Comarch S.A. poręczenie za zobowiązania spółki zależnej Comarch S.A.S. wynikające z tej umowy. Poręczenie jest ważne przez czas trwania umowy, a jej wartość wynosi 11 175 tys. EUR.
- W związku z zawarciem przez Comarch Swiss AG spółkę zależną Comarch S.A., umowy z jednym z klientów na wdrożenie usługi Convergent Billing wraz z licencją, zostało udzielone przez Comarch S.A. poręczenie za zobowiązania spółki zależnej Comarch Swiss AG wynikające z tej umowy. Poręczenie jest ważne przez czas trwania umowy, a jej wartość wynosi 12 144 tys. CHF.
- W związku z zawarciem przez Comarch UK Ltd spółkę zależną Comarch S.A., umowy z jednym z klientów na wdrożenie usługi NRM & SI wraz z licencją, zostało udzielone przez Comarch S.A. poręczenie za zobowiązania spółki zależnej Comarch UK Ltd wynikające z tej umowy. Poręczenie jest ważne przez czas trwania umowy, a jej wartość wynosi 10 659 tys. GBP.
- 4.9. Inne informacje istotne dla oceny sytuacji kadrowej, majątkowej, finansowej, wyniku finansowego i ich zmian oraz informacje, które są istotne dla oceny możliwości realizacji zobowiązań przez emitenta
4.9.1.Wpływ koronawirusa SARS-CoV-2 oraz zachorowań na COVID-19 na działalność i wyniki finansowe Spółki
W nawiązaniu do zaleceń Europejskiego Urzędu Nadzoru Giełd i Papierów Wartościowych oraz Komisji Nadzoru Finansowego z dnia 12 marca 2020 r., Zarząd Comarch S.A. przekazał informacje o możliwym wpływie rozprzestrzeniania się koronawirusa SARS-CoV-2 oraz zachorowań na COVID-19 na działalność i wyniki finansowe Spółki raportem bieżącym nr RB-5-2020 z dnia 19 marca 2020 r.
Zarząd Spółki na bieżąco monitoruje rozwój sytuacji związanej z utrzymującymi się skutkami rozprzestrzeniania się koronawirusa SARS-CoV-2 oraz zachorowań na COVID-19 i ich wpływu na działalność Spółki. Zarząd Spółki informuje, że na dzień publikacji niniejszego sprawozdania działalność operacyjna Spółki prowadzona jest bez zakłóceń. Comarch S.A. wdrożyła wszystkie wytyczne rekomendowane przez Główny Inspektorat Sanitarny oraz pozostałe instytucje państwowe w krajach aktywności operacyjnej Spółki ze szczególnym uwzględnieniem zaleceń dotyczących bezpieczeństwa,
zdrowia i higieny pracowników. Wstrzymane zostały podróże służbowe do krajów określonych przez Główny Inspektorat Sanitarny jako kraje wysokiego ryzyka, ograniczone zostały kontakty bezpośrednie pracowników wewnątrz organizacji, uruchomiony został na szeroką skalę tryb pracy zdalnej pracowników biurowych, a w biurach Comarch są stosowane wszystkie zalecenia higieniczne. W kontaktach biznesowych powszechnie wykorzystywane są zdalne metody komunikacji. Zarząd Spółki zwraca uwagę, że działalność Comarch S.A. jest bardzo dobrze zdywersyfikowana pod względem branżowym, produktowym i geograficznym, a efekty pandemii nie stanowią zagrożenia dla stabilności finansowej przedsiębiorstwa. Zarząd Spółki nie zdiagnozował do chwili obecnej istotnych zakłóceń w realizacji istniejących kontraktów ani istotnych zakłóceń w łańcuchach dostaw produktów i materiałów niezbędnych dla działalności Spółki.
W okresie trwania epidemii, tj. w drugim, trzecim i czwartym kwartale 2020 roku, nie wystąpił spadek przychodów ze sprzedaży oferowanych przez Spółkę usług oraz produktów. Na działalność operacyjną Grupy Comarch i wyniki finansowe osiągane w kolejnych okresach wpływ będą miały czynniki takie jak czas trwania i zasięg epidemii, liczba osób chorujących na COVID-19, dalsze ograniczenia administracyjne w funkcjonowaniu państw i przedsiębiorców, ograniczenia w przemieszczaniu się pracowników, możliwość wykorzystania pakietów pomocowych uruchamianych przez poszczególne kraje, jak również występująca w związku z pandemią zmienność kursów walutowych. 5. Opis istotnych dokonań i niepowodzeń oraz czynników i zdarzeń mających znaczący wpływ na osiągnięty wynik finansowy Grupy Comarch w IV kwartale 2020 roku oraz czynników, które będą miały wpływ na osiągnięte wyniki w perspektywie co najmniej kolejnego kwartału

5.1. Przychody ze sprzedaży i wynik finansowy
*) Od 1 stycznia 2018 r. Grupa Comarch do przychodów ze sprzedaży zaczęła stosować zasady wynikające z MSSF 15. Dla celów porównawczych dokonano też przekształcenia zgodnie z MSSF 15 danych za 2017 rok.
W czwartym kwartale 2020 roku Grupa Comarch wypracowała przychody ze sprzedaży o wartości 473 979 tys. PLN, większej o 57 522 tys. PLN, tj. o 13,8%, od osiągniętej w czwartym kwartale 2019 roku. Zysk operacyjny wyniósł 68 923 tys. PLN i był o 37 906 tys. PLN, tj. o 122,2% wyższy niż w czwartym kwartale 2019 roku. Wynik netto przypadający na akcjonariuszy jednostki dominującej wyniósł w czwartym kwartale 2020 roku 51 769 tys. PLN i był o 16 602 tys. PLN, tj. o 47,2% wyższy niż w czwartym kwartale 2019 roku. Rentowność operacyjna wyniosła w opisywanym okresie +14,5%, natomiast rentowność netto +10,9%. Grupa Comarch wypracowała w czwartym kwartale 2020 roku zysk EBITDA o wartości 89 126 tys. PLN, wyższej o 36 898 tys. PLN, tj. o 70,6% niż w analogicznym okresie roku poprzedniego.
Rentowność działalności Grupy Comarch w czwartym kwartale 2020 roku była wyższa w stosunku do porównywalnego okresu poprzedniego roku. Na wyniki osiągnięte przez Grupę Comarch w opisywanym okresie roku miały wpływ m.in.:
- wzrost przychodów ze sprzedaży zagranicznej, który wyniósł 32 007 tys. PLN (tj. 13,5%), będący efektem zwiększonej sprzedaży do klientów z sektora finansowego, medycznego oraz MSP DACH. Sprzedaż zagraniczna stanowiła w czwartym kwartale 2020 roku 56,7% całkowitych przychodów Grupy Comarch,
-
wzrost sprzedaży krajowej o 25 515 tys. PLN, tj. o 14,2%, który był głównie efektem większej sprzedaży do klientów z sektora publicznego, medycznego oraz MSP w czwartym kwartale 2020 roku,
-
wystąpienie dodatnich różnic kursowych z wyceny bilansowej należności handlowych w czwartym kwartale 2020 roku, które zwiększyły przychody ze sprzedaży oraz wynik operacyjny w opisywanym okresie o 2 803 tys. PLN, głównie w wyniku osłabienia się EUR wobec PLN,
- wystąpienie ujemnych różnic kursowych zrealizowanych oraz z wyceny bilansowej środków pieniężnych oraz kredytów i pożyczek wyrażonych w walutach obcych, których wartość w opisywanym okresie wyniosła -4 381 tys. PLN,
- wystąpienie ujemnej wyceny bilansowej instrumentów finansowych typu forward i IRS, której wartość w opisywanym okresie wyniosła -2734 tys. PLN,
- wzrost kosztów działalności, będący następstwem presji płacowej występującej w sektorze IT, a także wprowadzenia składek na PPK - fundusz płac podstawowych w Grupie Comarch w raportowanym okresie wzrósł o 5,4% w porównaniu do czwartego kwartału 2019 roku,
- podatek dochodowy bieżący, który był wynikiem wysokiej rentowności działalności spółek Grupy Comarch w Polsce oraz Niemczech, jego wartość wyniosła w czwartym kwartale 2020 roku 17 812 tys. PLN,
- utworzenie i rozwiązanie odpisów na wątpliwe należności handlowe, które zwiększyły wynik operacyjny Grupy Comarch o 2 625 tys. PLN,
- stosowanie standardu rachunkowości MSSF 15, w wyniku którego część przychodów uzyskiwanych ze sprzedaży licencji na oprogramowanie Comarch jest rozliczana w czasie, zgodnie ze stopniem zaawansowania realizacji projektów. Wartość korekty z tego tytułu wyniosła w czwartym kwartale 2020 roku -1 595 tys. PLN,
- stosowanie standardu rachunkowości MSSF 16 spowodowało, że wartość amortyzacji, a tym samym wartość zysku EBITDA, była zwiększona w czwartym kwartale 2020 roku o 5 462 tys. PLN,
W okresie czterech kwartałów 2020 roku Grupa Comarch wypracowała przychody ze sprzedaży o wartości 1 536 438 tys. PLN. Były one o 99 015 tys. PLN, tj. o 6,9% wyższe niż w analogicznym okresie 2019 roku. Wynik operacyjny wyniósł 186 818 tys. PLN i był o 43 435 tys. PLN, tj. o 30,3% wyższy niż osiągnięty w okresie czterech kwartałów 2019 roku. Wynik netto przypadający na akcjonariuszy jednostki dominującej wyniósł 118 744 tys. PLN i był o 13 898 tys. PLN, tj. o 13,3% wyższy niż w okresie czterech kwartałów 2019 roku. Rentowność operacyjna wyniosła w opisywanym okresie +12,2%, natomiast rentowność netto +7,7%. Grupa Comarch wypracowała w opisywanym okresie zysk EBITDA o wartości 271 902 tys. PLN, wyższej o 43 590 tys. PLN, tj. o 19,1% niż w analogicznym okresie roku poprzedniego.
Na wyniki osiągnięte przez Grupę Comarch w okresie czterech kwartałów 2020 roku miały wpływ m.in.:
- brak w tym okresie zdarzeń nietypowych o znacznej wartości, podczas gdy w 2019 roku ujęty został efekt zawarcia ugody z ZUS w sprawie kontraktu ZUS KSI, które spowodowało zwiększenie wyniku operacyjnego i wyniku netto Grupy Comarch w okresie czterech kwartałów 2019 o 24 203 tys. PLN,
- wzrost przychodów ze sprzedaży zagranicznej, który wyniósł 56 273 tys. PLN (tj. 6,7%), będący efektem, m.in. rozwoju sprzedaży rozwiązań z zakresu bankowości i finansów na rynkach europejskich i azjatyckich, a także rozwiązań ERP w regionie DACH. Sprzedaż zagraniczna stanowiła w 2020 roku 58,6% całkowitych przychodów Grupy Comarch,
- wzrost sprzedaży krajowej o 42 742 tys. PLN, tj. o 7,2%, który był głównie efektem zwiększonej sprzedaży do klientów z sektora publicznego, MSP oraz medycznego w okresie czterech kwartałów 2020 roku,
-
wystąpienie dodatnich różnic kursowych z wyceny bilansowej należności handlowych, związanych ze osłabieniem się kursu PLN wobec walut obcych w okresie czterech kwartałów 2020 roku, które zwiększyły przychody ze sprzedaży oraz wynik operacyjny w opisywanym okresie o 12 781 tys. PLN,
-
wystąpienie ujemnych różnic kursowych z wyceny bilansowej zobowiązań handlowych, związanych z osłabieniem się kursu PLN, BRL, ARS wobec walut obcych w okresie czterech kwartałów 2020 roku, które zmniejszyły wynik operacyjny w opisywanym okresie o 20 636 tys. PLN,
- wystąpienie ujemnych różnic kursowych zrealizowanych oraz z wyceny bilansowej środków pieniężnych oraz kredytów i pożyczek wyrażonych w walutach obcych, których wartość w opisywanym okresie wyniosła -9 798 tys. PLN,
- wystąpienie ujemnej wyceny bilansowej instrumentów finansowych typu forward i IRS, której wartość w opisywanym okresie wyniosła -11 592 tys. PLN,
- wzrost kosztów działalności, będący następstwem presji płacowej występującej w sektorze IT, a także wprowadzenia składek na PPK - fundusz płac podstawowych w Grupie Comarch w raportowanym okresie wzrósł o 6,4% w porównaniu do 2019 roku,
- podatek dochodowy bieżący, który był wynikiem wysokiej rentowności działalności spółek Grupy Comarch w Polsce oraz Niemczech, jego wartość wyniosła w okresie czterech kwartałów 2020 roku 44 659 tys. PLN,
- utworzenie i rozwiązanie odpisów na wątpliwe należności handlowe, które zmniejszyły wynik operacyjny Grupy Comarch o 4 682 tys. PLN,
- stosowanie standardu rachunkowości MSSF 15, w wyniku którego część przychodów uzyskiwanych ze sprzedaży licencji na oprogramowanie Comarch jest rozliczana w czasie, zgodnie ze stopniem zaawansowania realizacji projektów. Wartość korekty z tego tytułu wyniosła w okresie czterech kwartałów 2020 roku +11 793 tys. PLN,
- stosowanie standardu rachunkowości MSSF 16 spowodowało, że wartość amortyzacji, a tym samym wartość zysku EBITDA, była zwiększona w pierwszych czterech kwartałach 2020 roku o 21 138 tys. PLN,
- rozwiązanie rezerwy w kwocie 5 294 tys. PLN, w wyniku zawarcia ugody z jednym z klientów, kończącej wieloletnie postępowanie toczące się przed sądem,
- zmniejszony poziom kosztów sprzedaży i marketingu (o 2 317 tys. PLN) oraz ogólnego zarządu (o 1 108 tys. PLN), co było efektem ograniczeń w działalności biznesowej spowodowanych pandemią Covid-19.
W okresie trwania epidemii, tj. w drugim, trzecim i czwartym kwartale 2020 roku, nie wystąpił spadek przychodów ze sprzedaży oferowanych przez Spółkę usług oraz produktów. Na działalność operacyjną Grupy Comarch i wyniki finansowe osiągane w kolejnych okresach wpływ będą miały czynniki takie jak czas trwania i zasięg epidemii, liczba osób chorujących na COVID-19, dalsze ograniczenia administracyjne w funkcjonowaniu państw i przedsiębiorców, ograniczenia w przemieszczaniu się pracowników, możliwość wykorzystania pakietów pomocowych uruchamianych przez poszczególne kraje, jak również występująca w związku z pandemią zmienność kursów walutowych.
W okresie czterech kwartałów 2020 roku wielkość zatrudnienia w Grupie Comarch zwiększyła się o 1,8%. Na dzień 31 grudnia 2020 r. Grupa Comarch zatrudniała 6 462 osób, tj. o 114 osób więcej niż na dzień 31 grudnia 2019 r.
Grupa Comarch aktywnie poszukuje nowych rynków zbytu (m.in. w Europie Zachodniej oraz w Azji), kontynuuje inwestycje w nowe produkty i usługi informatyczne, jak również stale rozbudowuje i modernizuje posiadaną infrastrukturę. Dzięki bardzo dobrym wynikom finansowym osiągniętym w okresie czterech kwartałów 2020 roku oraz poprzednich okresach sytuacja finansowa Grupy Comarch jest stabilna i gwarantuje bezpieczeństwo działalności w przypadku zmiennej sytuacji makroekonomicznej w Polsce i na świecie. Jest to szczególnie ważne w obliczu rozwoju pandemii Covid-19 oraz wywołanych przez nią skutków ekonomicznych. Grupa Comarch świadomie ponosi koszty rozwoju nowych produktów oraz nowych segmentów działalności, a także rozwijania działalności na nowych rynkach zagranicznych, inwestując w ten sposób w budowanie przewagi konkurencyjnej na przyszłość.
W kolejnych okresach Grupa Comarch zamierza kontynuować strategię zakładającą:
- znaczne inwestycje w kapitał ludzki,
- rozwój i sprzedaż rozwiązań informatycznych opartych w przeważającej części na własnych produktach,
- rozwój sprzedaży na rynkach zagranicznych, w szczególności w Europie Zachodniej, Azji i Oceanii oraz w Ameryce Północnej,
- stałe ulepszanie operacyjnej efektywności działania poprzez doskonalenie procedur i racjonalizację kosztów,
- dostosowanie sposobu prowadzenia działalności operacyjnej do ograniczeń związanych ze zwalczaniem pandemii Covid-19,
- rozwijanie kolejnych obszarów biznesowych, zwłaszcza w zakresie medycyny, Internet of Things(IoT) oraz rozwiązań opartych na technologii Comarch Cloud,
- promowanie usługowego modelu sprzedaży informatyki,
- inwestycje we własne technologie oraz infrastrukturę informatyczną.
5.2. Struktura przychodów
Struktura sprzedaży wg rodzaju (tys. PLN)
| Struktura sprzedaży wg rodzaju |
Q4 2020 | % | Q4 2019 | % | Zmiana PLN |
Zmiana % |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Usługi | 344 333 | 72,7% | 302 755 | 72,7% | 41 578 | 13,7% |
| własny Software |
91 057 | 19,2% | 75 417 | 18,1% | 15 640 | 20,7% |
| obcy Software |
4 413 | 0,9% | 6 210 | 1,5% | -1 797 | -28,9% |
| Wyroby gotowe | 9 270 | 2,0% | 6 699 | 1,6% | 2 571 | 38,4% |
| Hardware obcy |
11 605 | 2,4% | 11 463 | 2,8% | 142 | 1,2% |
| Pozostałe | 13 301 | 2,8% | 13 913 | 3,3% | -612 | -4,4% |
| Razem | 473 979 | 100,0% | 416 457 | 100,0% | 57 522 | 13,8% |
W czwartym kwartale 2020 roku Grupa Comarch wypracowała znaczny wzrost przychodów ze sprzedaży usług, wyniósł on 41 578 tys. PLN, tj. 13,7%. Sprzedaż usług stanowiła 72,7% całkowitych przychodów ze sprzedaży Grupy Comarch. Przychody ze sprzedaży oprogramowania własnego wzrosły o 15 640 tys. PLN, czyli o 20,7%. Wartość przychodów ze sprzedaży software obcego była niższa o 1 797 tys. PLN, tj. o 28,9 % od odnotowanej w czwartym kwartale roku poprzedniego. Wartość sprzedaży wyrobów gotowych była o 2 571 tys. PLN, tj. o 38,4% wyższa niż w czwartym kwartale 2019 roku. Sprzedaż hardware obcego utrzymała się na poziomie czwartego kwartału 2019 i wyniosła 11 605 tys. PLN. Wartość pozostałej sprzedaży była niższa o 612 tys. PLN, tj. o 4,4%.

Dane prezentowane są w tys. PLN, chyba że wskazano inaczej
| Struktura sprzedaży wg rodzaju |
12 miesięcy 2020 |
% | 12 miesięcy 2019 |
% | Zmiana PLN |
Zmiana % |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Usługi | 1 174 863 | 76,5% | 1 074 965 | 74,8% | 99 898 | 9,3% |
| własny Software |
259 170 | 16,9% | 249 442 | 17,3% | 9 728 | 3,9% |
| Software obcy |
18 191 | 1,2% | 30 997 | 2,2% | -12 806 | -41,3% |
| Wyroby gotowe | 13 084 | 0,8% | 11 676 | 0,8% | 1 408 | 12,1% |
| Hardware obcy | 18 573 | 1,2% | 19 134 | 1,3% | -561 | -2,9% |
| Pozostałe | 52 557 | 3,4% | 51 209 | 3,6% | 1 348 | 2,6% |
| Razem | 1 536 438 | 100,0% | 1 437 423 | 100,0% | 99 015 | 6,9% |
W okresie 12 miesięcy 2020 roku struktura rodzajowa przychodów ze sprzedaży Grupy Comarch nie uległa znacznym zmianom w porównaniu do odnotowanej w analogicznym okresie roku 2019. Przychody ze sprzedaży usług informatycznych wzrosły o 99 898 tys. PLN, tj. o 9,3%. Przychody ze sprzedaży oprogramowania własnego odnotowały wzrost o 9 728 tys. PLN, tj. o 3,9%. Sprzedaż własnych wyrobów gotowych wzrosła wobec ubiegłego roku (o 1 408 tys. PLN, tj. o 12,1%), podobnie zachowała się sprzedaż pozostała, gdzie wzrost przychodów wyniósł 1 348 tys. PLN (tj. 2,6%). Przychody ze sprzedaży oprogramowania obcego spadły o 12 806 tys. PLN, tj. o 41,3%. W okresie 12 miesięcy 2020 sprzedaż hardwareobcego spadła o 561 tys. PLN, tj. 2,9%.

Struktura sprzedaży według odbiorców (w tys. PLN)
| Struktura sprzedaży | Q4 2020 | % | Q4 2019 | % | Zmiana | Zmiana |
|---|---|---|---|---|---|---|
| wg sektorów | PLN | % | ||||
| Telekomunikacja, Media, | 88 011 | 18,6% | 91 587 | 22,0% | -3 576 | -3,9% |
| IT | ||||||
| Finanse i Bankowość | 78 923 | 16,6% | 48 688 | 11,7% | 30 235 | 62,1% |
| Handel i Usługi | 64 797 | 13,7% | 76 573 | 18,4% | -11 776 | -15,4% |
| Przemysł & Utilities | 53 053 | 11,2% | 52 671 | 12,7% | 382 | 0,7% |
| Sektor publiczny | 56 364 | 11,9% | 34 217 | 8,2% | 22 147 | 64,7% |
| Małe i Średnie | 75 461 | 15,9% | 67 055 | 16,1% | 8 406 | 12,5% |
| Przedsiębiorstwa - Polska | ||||||
| Małe i Średnie | 36 543 | 7,7% | 29 699 | 7,1% | 6 844 | 23,0% |
| Przedsiębiorstwa - DACH | ||||||
| Medycyna | 11 159 | 2,4% | 5 947 | 1,4% | 5 212 | 87,6% |
| Pozostałe | 9 668 | 2,0% | 10 020 | 2,4% | -352 | -3,5% |
| Razem | 473 979 | 100,0% | 416 457 | 100,0% | 57 522 | 13,8% |
Dane prezentowane są w tys. PLN, chyba że wskazano inaczej
W czwartym kwartale 2020 roku wartość przychodów ze sprzedaży Grupy Comarch do odbiorców z sektora TMT wyniosła 88 011 tys. PLN, co oznacza spadek o 3 576 tys. PLN (tj. o 3,9%) w porównaniu do czwartego kwartału 2019 roku. Spadek ten ma charakter przejściowy i był spowodowany niższą niż w czwartym kwartale 2019 sprzedażą na rynkach Ameryki Płd. i w Europie Zachodniej. W czwartym kwartale 2020 roku klienci z sektora finanse i bankowość zakupili produkty i usługi o wartości 78 923 tys. PLN, wyższej o 30 235 tys. PLN, tj. o 62,1% od osiągniętej w analogicznym okresie roku poprzedniego. Wzrost ten był głównie wynikiem rozwoju sprzedaży na rynkach europejskim oraz azjatyckim. Sprzedaż rozwiązań ERP do małych i średnich przedsiębiorstw w Polsce wzrosła o 8 406 tys. PLN, tj. o 12,5% i osiągnęła wartość 75 461 tys. PLN. W przypadku sprzedaży do klientów z sektora MSP w region DACH wzrost przychodów wyniósł 6 844 tys. PLN, tj. 23,0% i był wynikiem rozwoju sprzedaży rozwiązań Grupy Comarch, jak również osłabienia się PLN wobec EUR w czwartym kwartale 2020 roku. Przychody ze sprzedaży do klientów z sektora handel i usługi spadły o 11 776 tys. PLN, tj. o 15,4%, co spowodowane było zmniejszonym popytem na rozwiązania IT wśród klientów z branż dotkniętych w większym stopniu skutkami epidemii Covid-19. W przypadku klientów z sektora przemysłowego przychody utrzymały się na poziomie roku poprzedniego i wyniosły 53 053 tys. PLN. W czwartym kwartale 2020 roku wzrosły przychody ze sprzedaży do podmiotów publicznych: o 22 147 tys. PLN, tj. o 64,7%. W omawianym okresie wzrosły przychody ze sprzedaży do klientów z sektora medycznego: o 5 212 tys. PLN, tj. o 87,6%. Przychody ze sprzedaży do pozostałych klientów utrzymały się na poziomie czwartego kwartału 2019 i osiągnęły wartość 9 668 tys. PLN.

| Struktura sprzedaży wg sektorów |
12 miesięcy 2020 |
% | 12 miesięcy 2019 |
% | Zmiana PLN |
Zmiana % |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Telekomunikacja, Media, | 300 533 | 19,6% | 335 846 | 23,4% | -35 313 | -10,5% |
| IT | ||||||
| Finanse i Bankowość | 258 749 | 16,9% | 191 054 | 13,3% | 67 695 | 35,4% |
| Handel i Usługi | 236 875 | 15,4% | 251 743 | 17,5% | -14 868 | -5,9% |
| Przemysł & Utilities | 178 422 | 11,6% | 179 336 | 12,5% | -914 | -0,5% |
| Sektor publiczny | 154 121 | 10,0% | 130 352 | 9,1% | 23 769 | 18,2% |
| Małe i Średnie | 205 835 | 13,4% | 190 421 | 13,2% | 15 414 | 8,1% |
| Przedsiębiorstwa - Polska | ||||||
| Małe i Średnie | 126 317 | 8,2% | 100 411 | 7,0% | 25 906 | 25,8% |
| Przedsiębiorstwa - DACH | ||||||
| Medycyna | 40 461 | 2,6% | 25 919 | 1,8% | 14 542 | 56,1% |
| Pozostałe | 35 125 | 2,3% | 32 341 | 2,2% | 2 784 | 8,6% |
| Razem | 1 536 438 | 100,0% | 1 437 423 | 100,0% | 99 015 | 6,9% |
W okresie 12 miesięcy 2020 roku sprzedaż do odbiorców z sektora TMT wyniosła 300 533 tys. PLN, co oznacza spadek o 35 313 tys. PLN (tj. o 10,5%) w porównaniu do analogicznego okresu roku 2019. Klienci z sektora finanse i bankowość zakupili produkty i usługi o wartości 258 749 tys. PLN, wyższej od osiągniętej w analogicznym okresie roku poprzedniego o 67 695 tys. PLN, tj. 35,4%. Natomiast spadek odnotowała sprzedaż do klientów z sektora handel i usługi (o 14 868 tys. PLN, tj. o 5,9%), co spowodowane było zmniejszonym popytem na rozwiązania IT wśród klientów z branż dotkniętych w większym stopniu skutkami epidemii Covid-19. Również przychody ze sprzedaży do odbiorców z sektora przemysł i utilities odnotowały spadek, o 914 tys. PLN, tj. o 0,5%. Przychody ze sprzedaży do odbiorców z sektora publicznego znacząco wzrosły (wzrost o 23 769 tys. PLN, tj. o 18,2%). Znaczący wzrost przychodów nastąpił również w przypadku sprzedaży do sektora medycyna (wzrost o 14 542 tys. PLN, tj. o 56,1%). Klienci z sektora MSP-Polska zakupili produkty i usługi o wartości o 15 414 tys. PLN, tj. o 8,1% wyższej od osiągniętej w analogicznym okresie roku poprzedniego. Znaczący wzrost odnotowała również sprzedaż do klientów z sektora MSP-DACH (o 25 906 tys. PLN, tj. o 25,8%). Przychody ze sprzedaży do pozostałych klientów wzrosły o 2 784 tys. PLN, tj. o 8,6%.
Sytuacja biznesowa w okresie 12 miesięcy 2020 roku potwierdziła, że utrzymywanie dywersyfikacji źródeł przychodów i różnorodności oferty jest korzystne dla stabilnego rozwoju działalności Grupy Comarch. Dzięki koncentracji na sprzedaży rozwiązań własnych Grupa Comarch odnotowała znaczący wzrost przychodów oraz poprawę rentowności operacyjnej.

Przychody ze sprzedaży - struktura geograficzna (w tys. PLN)
| Geograficzna struktura sprzedaży |
Q4 2020 | % | Q4 2019 | % | Zmiana PLN |
Zmiana % |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Kraj | 205 286 | 43,3% | 179 771 | 43,2% | 25 515 | 14,2% |
| Eksport | 268 693 | 56,7% | 236 686 | 56,8% | 32 007 | 13,5% |
| Razem | 473 979 | 100,0% | 416 457 | 100,0% | 57 522 | 13,8% |
W czwartym kwartale 2020 roku Grupa Comarch odnotowała zarówno wzrost przychodów ze sprzedaży na rynku krajowym jak również na rynkach zagranicznych. Wartość przychodów ze sprzedaży krajowej wzrosła o 25 515 tys. PLN, tj. o 14,2% w porównaniu do czwartego kwartału 2019 roku. Było to spowodowane m. in. większą sprzedażą do klientów z sektora publicznego oraz MSP-Polska. W omawianym okresie Grupa Comarch odnotowała 268 693 tys. PLN przychodów ze sprzedaży zagranicznej, o 32 007 tys. PLN (tj. o 13,5%) więcej niż w czwartym kwartale roku poprzedniego. Jest to efekt wyższej sprzedaży do odbiorców z sektora bankowego w pozostałych krajach europejskich oraz azjatyckich. Sprzedaż zagraniczna stanowiła w czwartym kwartale 2020 roku 56,7% całkowitych przychodów Grupy Comarch.
Dane prezentowane są w tys. PLN, chyba że wskazano inaczej

| Geograficzna | 12 miesięcy | % | 12 miesięcy | % | Zmiana | Zmiana |
|---|---|---|---|---|---|---|
| struktura sprzedaży | 2020 | 2019 | PLN | % | ||
| Kraj | 636 763 | 41,4% | 594 021 | 41,3% | 42 742 | 7,2% |
| Eksport | 899 675 | 58,6% | 843 402 | 58,7% | 56 273 | 6,7% |
| Razem | 1 536 438 | 100,0% | 1 437 423 | 100,0% | 99 015 | 6,9% |
W okresie 12 miesięcy 2020 roku Grupa Comarch odnotowała 636 763 tys. PLN przychodów ze sprzedaży krajowej, o 42 742 tys. PLN (tj. o 7,2%) więcej niż w analogicznym okresie roku 2019. Było to spowodowane wzrostem sprzedaży do sektora publicznego, MSP – Polska oraz medycznego. Sprzedaż zagraniczna w okresie 12 miesięcy 2020 roku wyniosła 899 675 tys. PLN i była o 56 273 tys. PLN (tj. o 6,7%) wyższa niż w analogicznym okresie roku poprzedniego. Jest to związane głównie ze wzrostem przychodów ze sprzedaży do odbiorców z sektora finansów i bankowości oraz MSP - DACH. Sprzedaż zagraniczna stanowiła w okresie 12 miesięcy 2020 roku 58,6% całkowitych przychodów Grupy Comarch.

5.3. Kurs akcji Comarch S.A.

W dniu 31 grudnia 2020 r. kurs akcji Comarch S.A. wyniósł 194,5 PLN, co stanowi wzrost o 4,0% w stosunku do kursu 187,00 PLN z dnia 31 grudnia 2019 r. W trakcie roku maksymalny kurs wyniósł 226,00 PLN.
W marcu 2020 roku kurs akcji Comarch S.A. uległ znacznemu zmniejszeniu w wyniku załamania na rynkach finansowych spowodowanego wybuchem pandemii Covid-19, zmiana ta miała charakter przejściowy. Wyniki Grupy Comarch i kurs akcji Comarch w kolejnych kwartałach będą zależeć przede wszystkim od sytuacji związanej z pandemią Covid-19, stosowanymi metodami jej zwalczania (tzw. lockdown gospodarek w wielu krajach), jak również od dynamiki sprzedaży produktów i usług Comarch. Będą one kształtowane przez sytuację gospodarczą i polityczną w Polsce i na świecie oraz sytuację finansową średnich i dużych przedsiębiorstw, które stanowią podstawową bazę klientów Grupy Comarch. Istotny wpływ będzie miał także poziom kursów walutowych oraz tempo wzrostu wynagrodzeń pracowników branży IT.
| 12 miesięcy 2020 / 31.12.2020 |
12 miesięcy 2019 / 31.12.2019 |
|
|---|---|---|
| Kurs zamknięcia na dzień bilansowy | 194,50 | 187,00 |
| Kurs średni w okresie sprawozdawczym | 202,00 | 177,36 |
| Kurs MIN w okresie sprawozdawczym | 149,50 | 148,00 |
| Kurs MAX w okresie sprawozdawczym | 226,00 | 199,00 |
| Wolumen średni w okresie sprawozdawczym | 3 837 | 3 123 |
| Kapitalizacja na dzień bilansowy | 1 581 936 381 | 1 520 936 263 |
| Wskaźniki dla danych jednostkowych | ||
| P/E na dzień bilansowy | 15,93 | 26,39 |
| P/BV na dzień bilansowy | 1,63 | 1,73 |
| P/S na dzień bilansowy | 1,59 | 1,60 |
Dane prezentowane są w tys. PLN, chyba że wskazano inaczej
| Wskaźniki dla danych skonsolidowanych | ||||
|---|---|---|---|---|
| P/E na dzień bilansowy | 13,32 | 14,51 | ||
| P/BV na dzień bilansowy | 1,47 | 1,60 | ||
| P/S na dzień bilansowy | 1,03 | 1,06 |
5.4. Zdarzenia IV kwartału 2020 roku o dużym znaczeniu dla bieżącej działalności Grupy Comarch
5.4.1.Aneks do umowy na usługę wsparcia, eksploatacji i utrzymania Kompleksowego Systemu Informatycznego KSI ZUS i oświadczenie ZUS o częściowym odstąpieniu od umowy
Zarząd Comarch S.A. poinformował w dniu 23 grudnia 2020 r. o podpisaniu z Zakładem Ubezpieczeń Społecznych z siedzibą w Warszawie (dalej "ZUS") aneksu do umowy na usługę wsparcia, eksploatacji i utrzymania Kompleksowego Systemu Informatycznego KSI ZUS (dalej: "Umowa"). Przedmiotem niniejszego aneksu jest udzielenie Konsorcjum zamówienia uzupełniającego, wprowadzenie zmian do Umowy o charakterze aktualizującym i porządkującym oraz ustalenie tekstu jednolitego określonych w aneksie załączników do Umowy. Zamówienie uzupełniające obejmuje: powierzenie usług wsparcia eksploatacji i utrzymania KSI ZUS objętych aktualnie umową z Asseco Poland od dnia 1 maja 2021 r. na okres czasu nie krótszy niż 3 miesiące i nie dłuższy niż do dnia 1 października 2022 r., powierzenie usług wsparcia eksploatacji i utrzymania KSI ZUS w od dnia 1 stycznia 2022 r. do dnia 1 października 2022 r. Wartość zamówienia uzupełniającego wynosi nie więcej niż 71 733 359,23 PLN netto (słownie złotych: siedemdziesiąt jeden milionów siedemset trzydzieści trzy tysiące trzysta pięćdziesiąt dziewięć 23/100), co wraz z należnym podatkiem od towarów i usług – według stawki 23% – w wysokości 16 498 672,62 PLN (słownie złotych: szesnaście milionów czterysta dziewięćdziesiąt osiem tysięcy sześćset siedemdziesiąt dwa 62/100) stanowi 88 232 031,85 PLN brutto (słownie złotych: osiemdziesiąt osiem milionów dwieście trzydzieści dwa tysiące trzydzieści jeden 85/100).
W dniu 20 lutego 2021 r. Zarząd Comarch S.A. poinformował o otrzymaniu w dniu 19 lutego 2021 r. oświadczenia ZUS o częściowym odstąpieniu od Umowy, złożonego w oparciu o przysługujące ZUS uprawnienie wynikające z Umowy, w zakresie części zamówienia uzupełniającego, o której mowa w § 2 ust. 1 pkt 1 Aneksu z dnia 23 grudnia 2020 r., na mocy którego powierzono Konsorcjum świadczenie usług wsparcia eksploatacji i utrzymania KSI ZUS objętych aktualnie Umową z Asseco Poland S.A. Zgodnie z oświadczeniem ZUS na decyzję o skorzystaniu z prawa częściowego odstąpienia od Umowy wpływ miał wyrok Krajowej Izby Odwoławczej z 19 lutego 2021 r. (sygn. akt KIO 18/21). Maksymalna wartość usług objętych częścią zamówienia uzupełniającego w zakresie wskazanym w § 2 ust. 1 pkt 1 Aneksu z dnia 23 grudnia 2020 r., którego dotyczy oświadczenie ZUS, wynosi 37 550 399,67 PLN netto (46 186 991,59 PLN brutto). Pozostały zakres usług objętych Umową nie ulega zmianie.
O szczegółach Spółka informowała w raportach bieżących nr RB-17-2020 z dnia 23 grudnia 2020 r. oraz nr RB-3-2020 z dnia 20 lutego 2021 r.
5.5. Zdarzenia po dacie bilansu o dużym znaczeniu dla bieżącej działalności Grupy Comarch
5.5.1.Wybór najkorzystniejszej oferty w postępowaniu na świadczenie usług wsparcia eksploatacji i utrzymania KSI ZUS
Zarząd Comarch S.A. poinformował raportem bieżącym nr RB-2-2021 z dnia 5 lutego 2021 r. o otrzymaniu zawiadomienia z dnia 4 lutego 2021 r. o wyborze najkorzystniejszej oferty w ramach
postępowania o udzielenie zamówienia publicznego prowadzonego w trybie przetargu nieograniczonego na świadczenie usług wsparcia eksploatacji i utrzymania Kompleksowego Systemu Informatycznego Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (KSI ZUS), postępowanie nr TZ/271/65/19, organizowanego przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych w Warszawie (dalej: "ZUS"), z którego wynika, że wybrano ofertę złożoną przez Konsorcjum firm Comarch Polska S.A. i Comarch S.A. (dalej: "Konsorcjum"). Łączna wartość oferty złożonej przez Konsorcjum w ramach niniejszego przetargu wynosi 203 886 156,11 PLN brutto. Okres obowiązywania umowy wynosi maksymalnie 77 miesięcy od dnia zawarcia umowy. O zawarciu umowy Zarząd Comarch S.A. powiadomi w formie odrębnego raportu bieżącego. Zarząd Comarch S.A. uznał niniejszą informację za poufną z uwagi na jej potencjalny istotny wpływ na sytuację finansową i gospodarczą Spółki.

1.03.2021 r.
PODPISY CZŁONKÓW ZARZĄDU
| IMIĘ I NAZWISKO | STANOWISKO/FUNKCJA | PODPIS |
|---|---|---|
| Janusz Filipiak | Prezes Zarządu | |
| Paweł Prokop | Wiceprezes Zarządu | |
| Andrzej Przewięźlikowski | Wiceprezes Zarządu | |
| Zbigniew Rymarczyk | Wiceprezes Zarządu | |
| Konrad Tarański | Wiceprezes Zarządu | |
| Marcin Warwas | Wiceprezes Zarządu |
PODPIS OSOBY, KTÓREJ POWIERZONO PROWADZENIE KSIĄG RACHUNKOWYCH
| IMIĘ I NAZWISKO | STANOWISKO/FUNKCJA | PODPIS |
|---|---|---|
Maria Smolińska Główny Księgowy

Comarch S.A.
Al. Jana Pawła II 39a 31-864 Kraków
+48 (12) 687 78 22
www.comarch.pl/relacje-inwestorskie/