Annual Report • Apr 12, 2013
Annual Report
Open in ViewerOpens in native device viewer
| 2012 | 2011 | 2010 | 2009 | 2008 | |
|---|---|---|---|---|---|
| Resultaten (x € 1 miljoen) | |||||
| Brutohuuropbrengsten | 133,5 | 132,5 | 126,6 | 130,6 | 132,0 |
| Direct beleggingsresultaat | 62,5 | 67,0 | 67,8 | 68,6 | 60,9 |
| Indirect beleggingsresultaat | (103,5) | 29,1 | 31,4 | (130,0) | (112,0) |
| Beleggingsresultaat | (41,0) | 96,1 | 99,2 | (61,4) | (51,1) |
| Balans (x € 1.000) | |||||
| Vastgoedbeleggingen | 1.981,0 | 2.129,0 | 1.995,5 | 1.861,4 | 2.014,8 |
| Eigen vermogen | 1.022,0 | 1.105,7 | 1.074,9 | 1.035,1 | 1.094,4 |
| Eigen vermogen aandeelhouders Vastned Retail | 903,3 | 1.000,4 | 975,6 | 939,1 | 998,2 |
| Langlopende schulden | 749,4 | 835,7 | 686,9 | 673,6 | 690,5 |
| Gemiddeld aantal geplaatste aandelen | 18.876.591 18.574.595 18.409.519 17.028.420 16.399.050 | ||||
| Aantal geplaatste aandelen (ultimo) | 19.036.646 18.621.185 18.495.220 18.265.213 16.417.526 | ||||
| Per aandeel (x € 1) | |||||
| Eigen vermogen aandeelhouders | |||||
| Vastned Retail primo (inclusief dividend) | 53,72 | 52,75 | 51,42 | 60,80 | 69,42 |
| Slotdividend vorig boekjaar | (2,52) | (2,58) | (2,78) | (2,68) | (2,73) |
| Eigen vermogen aandeelhouders | |||||
| Vastned Retail primo (exclusief dividend) | 51,20 | 50,17 | 48,64 | 58,12 | 66,69 |
| Direct beleggingsresultaat | 3,31 | 3,61 | 3,68 | 4,03 | 3,71 |
| Indirect beleggingsresultaat | (5,48) | 1,56 | 1,71 | (7,64) | (6,82) |
| Beleggingsresultaat | (2,17) | 5,17 | 5,39 | (3,61) | (3,11) |
| Overige mutaties | (0,57) | (0,53) | (0,18) | (1,84) | (1,61) |
| Interim-dividend | (1,01) | (1,09) | (1,10) | (1,25) | (1,17) |
| Eigen vermogen aandeelhouders | |||||
| Vastned Retail ultimo (inclusief slotdividend) | 47,45 | 53,72 | 52,75 | 51,42 | 60,80 |
| Beurskoers (ultimo) | 32,75 | 34,60 | 51,98 | 45,835 | 36,00 |
| Dividend in contanten | 2,55 1) | 3,61 | 3,68 | 4,03 | 3,85 |
| of in contanten | – | 1,09 | 2,43 | 2,35 | 2,02 |
| en in aandelen t.l.v. de agioreserve | – | 7,75% | 2,56% | 4,00% | 5,56% |
| Solvabiliteit (in %) | 51,7 | 52,6 | 54,6 | 55,9 | 55,5 |
| Loan-to-value (in %) | 43,9 | 43,1 | 41,4 | 39,9 | 41,2 |
eind 2012
| Nederland | Frankrijk | België | Spanje | Turkije | Portugal | Totaal | |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Aantal huurders1) | 659 | 253 | 226 | 405 | 9 | 13 | 1.565 |
| Theoretische jaarhuur | |||||||
| (x € 1 miljoen)2) | 51,2 | 30,1 | 22,5 | 31,8 | 5,0 | 1,1 | 141,6 |
| Markthuur (x € 1 miljoen)2) | 51,3 | 30,9 | 22,5 | 29,2 | 5,1 | 0,9 | 139,9 |
| (Over-)/onderhuur (in %) | 0,1 | 2,6 | 0,1 | (8,9) | 3,4 | (21,7) | (1,2) |
| Gemiddelde bezettingsgraad (in %) 96,6 | 94,8 | 97,5 | 90,5 | 100,0 | 100,0 | 95,1 | |
| Bezettingsgraad ultimo (in %) | 97,0 | 94,4 | 97,1 | 90,1 | 100,0 | 100,0 | 95,0 |
| Aantal objecten (inclusief pijplijn) Vastgoedbeleggingen |
266 | 124 | 90 | 15 | 9 | 9 | 513 |
| inclusief pijplijn (x € 1 miljoen) Vastgoedbeleggingen |
720 | 472 | 331 | 319 | 127 | 12 | 1.981 |
| inclusief pijplijn (in %) Gemiddelde omvang per object |
36 | 24 | 17 | 16 | 6 | 1 | 100 |
| inclusief pijplijn (x € 1 miljoen) Verhuurbare vloeroppervlakte |
2,7 | 3,8 | 3,7 | 21,2 | 14,1 | 1,4 | 3,9 |
| inclusief pijplijn (x 1.000 m2) | 244 | 104 | 151 | 141 | 13 | 3 | 656 |
| Brutorendement (in %) | 7,1 | 6,4 | 6,8 | 10,0 | 6,2 | 8,8 | 7,3 |
| Nettorendement (in %) | 6,3 | 6,0 | 6,2 | 9,3 | 5,7 | 8,4 | 6,6 |
| Sector spreiding inclusief pijplijn (in %) | |||||||
| High street shops | 57 | 65 | 56 | 14 | 100 | 100 | 55 |
| Winkelcentra | 37 | 27 | 3 | 73 | – | – | 32 |
| Retail warehouses | 5 | 5 | 41 | 13 | – | – | 12 |
| Overige | 1 | 3 | – | – | – | – | 1 |
| Gemiddelde huur per m2 (x € 1) | |||||||
| High street shops | 259 | 372 | 337 | 1.050 | 636 | 315 | 323 |
| Winkelcentra | 213 | 263 | 98 | 249 | – | – | 232 |
| Retail warehouses | 90 | 104 | 96 | 119 | – | – | 100 |
| Regionale spreiding (in %) | |||||||
| Supersteden | 13 | 47 | 13 | 64 | 100 | 47 | 33 |
| Grote steden | 29 | 12 | 33 | 35 | – | 30 | 26 |
| Middelgrote steden | 22 | 15 | 17 | – | – | 5 | 15 |
| Kleine steden | 36 | 26 | 37 | 1 | – | 18 | 26 |
| Bezettingsgraad ultimo (in %) | |||||||
| High street shops | 96,3 | 97,6 | 97,7 | 100,0 | 100,0 | 100,0 | 97,4 |
| Winkelcentra | 97,9 | 91,1 | 91,2 | 91,5 | – | – | 93,8 |
| Retail warehouses | 99,4 | 100,0 | 96,9 | 77,6 | – | – | 93,2 |
| Overige | 83,7 | 41,5 | – | – | – | – | 59,7 |
totale vastgoedportefeuille (in %) eind 2012
High street shops 55 Winkelcentra 32 Retail warehouses 12 Overige 1
Vastned is een beursgenoteerd Europees winkelvastgoedfonds met focus op 'Venues for Premium Shopping'. Vastned heeft een notering aan NYSE Euronext Amsterdam (AMX) en eind 2012 een beurswaarde van circa € 623 miljoen.
Vastned belegt in retailvastgoed in de volgende Europese landen: Nederland, Frankrijk, België, Spanje, Portugal en in Istanbul, Turkije. De focus ligt daarbij op de zogeheten 'high street shops'. Dit is het beste winkelvastgoed in de populairste winkelstraten van historische binnensteden, die door authenticiteit en aantrekkingskracht een unieke combinatie bieden. Vastned bezit daarnaast aantrekkelijke winkelcentra en retail warehouses. Huurders van Vastned zijn vooral sterke, toonaangevende internationale en nationale retailmerken. De vastgoedportefeuille heeft een omvang van ongeveer € 2,0 miljard.
De strategie van Vastned richt zich op kwaliteit, stabiliteit en voorspelbaarheid. Vastned wil haar aandeelhouders een stabiel en voorspelbaar dividend bieden. Als onderdeel van haar strategie hanteert Vastned bovendien een conservatief financieringsbeleid, waarbij het streeft naar een loan-to-value-ratio van 40%–45%. Bij Vastned werken eind 2012 in totaal 78 FTEs.
Beste beleggers, huurders, medewerkers en andere relaties van Vastned,
2012 was in diverse opzichten een jaar met voortdurende politieke en economische turbulentie in Europa. Dit had ook gevolgen voor retailers en aandeelhouders.
2012 was ook het eerste volledige jaar nadat Vastned haar aangescherpte high street strategie heeft aangekondigd. Wij hebben intensief contact met onze klanten en zien dat juist in de huidige marktomstandigheden, retailers op de beste locaties willen zitten. Daar kunnen zij succesvol zijn. Uit onafhankelijk onderzoek onder 1.500 Nederlandse consumenten, dat wij in de zomer hebben laten uitvoeren, blijkt dat een meerderheid van de Nederlanders het liefste winkelt in historische binnensteden.
Dit bevestigt onze strategie met focus op high street shops. Deze strategie die moet leiden tot meer kwaliteit, stabiliteit en voorspelbaarheid is het afgelopen jaar met veel vertrouwen gestaag uitgerold. De kern van de strategie ligt enerzijds in een substantiële verhoging van het aandeel high street shops en anderzijds in het nog meer centraal stellen van de huurder in ons handelen.
Binnen de vastgoedportefeuille streven wij ernaar het aandeel high street shops te vergroten naar 65%, onder andere door aan- en verkoop van vastgoedbeleggingen. Afgelopen jaar hebben wij goede stappen gezet en steeg het aandeel high street shops van 49% naar 55%. Het aankopen van de aantrekkelijke high street locaties is echter een intensief stap-voor-stap proces. Ons tempo wordt bepaald door een kritische afweging van investeringen en de daarbij behorende rendementen tegen een achtergrond van de economische werkelijkheid. High street-vastgoed kopen is een kwestie van geduldig kralen rijgen.
Het afgelopen jaar hebben wij aantrekkelijke high street shops verworven voor een bedrag van bijna € 90 miljoen. Voorbeelden zijn: de aankoop van enkele high street shops in de zogenaamde 'Gouden Driekhoek' in Bordeaux, een prachtig pand aan de Rue de Rivoli in Parijs, een mooie aankoop in het centrum van Den Haag, verhuurd aan het succesvolle H&M en de aankoop van een high street shop aan één van Istanbul's populairste winkelstraten.
Naast aankopen willen wij de kwaliteit van de vastgoedportefeuille verder verhogen door objecten te verkopen die niet langer passen binnen onze strategie. In 2011 hebben wij daarom € 90 miljoen aan vastgoedbeleggingen aangewezen voor verkoop. Het afgelopen jaar is voor € 145 miljoen verkocht. Onze target hebben we daarmee ruimschoots overtroffen. Wij blijven echter doorgaan met het optimaliseren van onze vastgoedportefeuille door verkopen en acquisities.
In 2012 heeft Vastned ook diverse spraakmakende verhuringen gerealiseerd, waaronder met de Spaanse modegigant Desigual in het Belgische Namen, H&M en Turkcell op de Istiklal Cadessi, de drukste winkelstraat van Istanbul, en de snelgroeiende modeketen Redskins voor ons pand aan de Rue Montmartre in Parijs. In Nederland tekende Vastned onder andere een contract met modeketen Massimo Dutti in Maastricht. Huurovereenkomsten met Armani Jeans en Rituals op de Leysstraat in Antwerpen sloten het jaar goed af.
Cruciaal voor de uitvoering van onze strategie is de kwaliteit van de organisatie en de klantbenadering, grensoverschrijdend accountmanagement, waarbij de verschillende landenteams hun kennis en ervaringen met elkaar delen naar aanleiding van hun regelmatige contacten met retailers, is inmiddels een vast punt op de agenda geworden. Hierbij staat het kunnen inspelen op bepaalde ontwikkelingen en retailers helpen bij het zoeken naar geschikte retaillocaties centraal. Verder is het Vastned-team
versterkt met de komst van Thierry Fourez als landenmanager in Frankrijk. Zijn ervaring als retail- en vastgoedspecialist, opgedaan bij toonaangevende merken als Starbucks en McDonald's, past uitstekend in onze doelstelling de behoeften van retailers nog beter te kunnen begrijpen en nauwer met onze huurders samen te werken. Daarnaast is Anneke Hoijtink gestart als Manager Investor Relations en lid van het managementteam en is Arnaud du Pont benoemd tot Managing Director Investments & Operations, waarmee de internationale coördinatie op het gebied van aan- en verkopen en accountmanagement verder aangescherpt zal worden. Eerder dit jaar is ons managementteam al versterkt met de komst van Marc Magrijn als General Counsel/Tax Manager.
De aangescherpte strategie behelst tevens verdere optimalisatie van de conservatieve financieringsstrategie door diversificatie van financieringsbronnen. Aan het begin van het jaar hebben we in lijn met de strategie een tweede US private placement afgesloten van € 50 miljoen, waardoor nu circa 14% van de leningenportefeuille gefinancierd is uit alternatieve bronnen. Daarnaast hebben we een banklening van € 31 miljoen van BNP Paribas aangetrokken en hebben we de loan-to-value in lijn met onze doelstelling met 43,9% binnen de door ons gestelde bandbreedte weten te houden.
Op basis van een evaluatie van ons dividendbeleid hebben wij besloten om op de Algemene Vergadering van Aandeelhouders van 19 april 2013 een aangepast dividendbeleid voor te leggen, waarbij ten minste 75% van het direct beleggingsresultaat per aandeel als dividend wordt uitgekeerd en het keuzedividend in principe komt te vervallen. Dit nieuwe dividendbeleid is geheel in lijn met Vastned's strategie en zal leiden tot een stabieler en voorspelbaarder dividend.
Met de hierboven genoemde acties denken wij dat in 2012 een goede start is gemaakt met de uitrol van de aangescherpte strategie. Dit geeft ons vertrouwen om onze eerder aangegeven ambities verder waar te maken, maar wij realiseren ons dat er nog veel werk aan de winkel is en dat wij opereren in een zeer lastig economisch klimaat. Dit geldt in het bijzonder voor onze vastgoedportefeuille in Spanje.
Uit de vele contacten die we hebben met retailers en beleggers maken we op dat onze strategische keuze wordt herkend en gewaardeerd. Wij voelen ons bijzonder gesteund in onze aanpak en de uitrol daarvan. Ik maak graag van de gelegenheid gebruik om u allen te bedanken voor het feit dat u zo betrokken bent bij ons fonds. Het jaar 2013 zal eveneens economische spanning en andere uitdagingen voor ons in petto hebben, maar de organisatie staat en wij zijn klaar om deze uitdagingen aan te gaan. Ik zie dat als een mooie opdracht. Ons fonds, onze organisatie, onze vastgoedportefeuille en onze strategie zijn gericht op kwaliteit, stabiliteit en voorspelbaarheid. Een krachtige combinatie.
Met een allerbeste groet, Taco de Groot, CEO
Visie, missie, strategie en doelstellingen 10 Personalia Statutaire Directie en overige managementteamleden 15 Aandeelhoudersinformatie 17 Financiële kalender 2013 21 Belangrijke gebeurtenissen 2012 22
Toelichting op de vastgoedportefeuille 24 Toelichting op de financiële resultaten 2012 79 Dividendbeleid en -voorstel 86 Vooruitzichten 2013 88 Personeel en organisatie 89 Maatschappelijk verantwoord ondernemen 91 Corporate governance 93 Risicomanagement 103 Bestuurdersverklaring 111
Bericht van de Raad van Commissarissen 112 Verslag toezichttaken van de Raad van Commissarissen in 2012 114 Interne organisatie Raad van Commissarissen 120 Jaarrekening en dividend 122
| ΞIJ | ||
|---|---|---|
| 7 | |
|---|---|
| 9 | |
| 10 10 15 17 21 22 |
|
| 24 $\overline{24}$ 79 86 88 89 91 93 103 111 |
|
| 112 112 114 120 122 |
|
| 123 131 |
|
| 184 | |
| 187 195 |
|
| 214 | |
| 215 |
Vastned biedt 'Venues for Premium Shopping'. Institutionele en particuliere beleggers hebben de mogelijkheid om te investeren in een vastgoedfonds dat premium retailvastgoed centraal stelt, met focus op locaties in de populairste winkelstraten. De langetermijnfocus op retailvastgoed van hoge kwaliteit stelt Vastned in staat om een stabiele en voorspelbare cashflow te genereren en mede hierdoor een solide en duurzame waardeontwikkeling te realiseren.
De strategie van Vastned is gericht op kwaliteit, stabiliteit en voorspelbaarheid. Om dit te realiseren heeft Vastned een aantal kernpunten geformuleerd.
Vastned streeft haar ambitie na door zich te concentreren op de volgende vastgoedbeleggingen en het hanteren van de volgende beleggingsmethodiek:
Vastned heeft een actief aan- en verkoopbeleid met als doel de kwaliteit van de vastgoedportefeuille continu te waarborgen en te verbeteren. De focus van het aan- en verkoopbeleid ligt op het verhogen van het aandeel high street shops tot 65% van de totale vastgoedportefeuille met een gewenste omvang van de Turkse vastgoedportefeuille van circa 10% van de totale vastgoedportefeuille. Vastned concentreert zich op vijf kernlanden en in die landen op een zorgvuldig geselecteerd aantal grote steden en winkelstraten. Door deze focus is Vastned in staat zowel huurders als aandeelhouders 'Venues for Premium Shopping' te bieden.
Voortdurend worden nieuwe investeringsmogelijkheden beoordeeld. Hierbij geldt dat acquisities uitsluitend plaatsvinden indien de marktomstandigheden daartoe gunstig zijn, er sprake is van een evenwichtig risicorendementsprofiel en de vermogensverhoudingen acquisities toelaten. Ten minste eenmaal per jaar wordt beoordeeld of objecten uit de vastgoedportefeuille nog voldoen aan het gewenste risicorendementsprofiel. In voorkomende gevallen kan dit aanleiding geven tot verkoop.
In september 2011 kondigde Vastned aan voor € 90 miljoen aan vastgoed te willen verkopen om zo de kwaliteit van haar portefeuille te verhogen. Vastned heeft voor eind 2012 dit verkoopprogramma ruimschoots gerealiseerd met de verkoop van € 145,5 miljoen aan vastgoed. Vastned zal objecten die niet langer binnen de vastgoedportefeuille passen blijven verkopen om zo de aankoop van high street shops te financieren en leningen af te lossen.
Het versterken van de relatie met huurders is een van de speerpunten van Vastned's strategie. Vastned hecht veel waarde aan een goede relatie met haar huurders en besteedt dan ook veel aandacht aan accountmanagement. Hierdoor kan zij beter inspelen op de wensen en behoeften van de huurders en is zij eerder op de hoogte van trends in de retailmarkt. Hierdoor kan Vastned proactief reageren op deze trends, waardoor enerzijds de dienstverlening aan de huurder verbetert en anderzijds ook het rendement voor de aandeelhouder.
Consumenten en retailers zijn op zoek naar bijzondere winkelervaringen en trekken naar bepaalde locaties, waarbij de populaire winkelstraten ('high streets') in grote steden in authenticiteit en aantrekkingskracht een unieke combinatie bieden. Het winkelaanbod, de bezoekersaantallen en de consumentenbestedingen zijn daardoor beter en hoger op deze locaties. Dit leidt voor de retailer tot hogere omzetten en winsten en uiteindelijk, als resultaat, tot aantrekkelijke huurinkomsten voor de vastgoedbelegger. Bovendien is de verwachting dat vastgoed op high street shops hierdoor minder gevoelig is voor waardeschommelingen dan vastgoed op secundaire of tertiaire locaties. Dit maakt beleggen in high street shops minder risicovol, stabieler en voorspelbaarder. Het succes van de retailer en de concurrentiekracht van de locatie zijn daarom van groot belang voor het langetermijnsucces van de winkelvastgoedbelegger.
E-commerce heeft de afgelopen jaren een vlucht genomen. Bij veel retailers is e-commerce tegenwoordig een integraal onderdeel van de bedrijfsvoering. Ons inziens is dit essentieel voor een retailer om succesvol te zijn en te blijven. Door de opkomst van e-commerce zijn retailers kritischer op de door hun gehuurde locaties geworden. De winkels vormen hun uithangbord en retailers dienen te zorgen voor een unieke beleving in de winkel, zodat consumenten blijven komen. 'Click & collect' is een concept dat steeds populairder wordt. Hierbij koopt men online, maar haalt men de aankoop in de fysieke winkel op. De winkel blijft dus essentieel voor de retailer, maar op een andere manier dan voorheen.
Hechte samenwerking binnen en tussen de teams in de verschillende landen waar Vastned actief is, is hiervoor essentieel. Alleen via samenwerking worden ideeën uitgewisseld en kan er optimaal gebruik gemaakt worden van de opgedane kennis en ervaring. Vastned kan hierdoor retailers helpen bij hun (inter)nationale expansie.
Vastned voert een actief management van haar vastgoedportefeuille met volwaardig eigen lokaal management. Vastned Management in Rotterdam, Vastned Management France in Parijs, Intervest Retail in Antwerpen, Vastned Management España in Madrid en Vastned Emlak Yatırım ve n aat Ticaret in Istanbul beheren de beleggingen van Vastned.
Eigen management is de beste garantie voor optimale verhuur aan kredietwaardige huurders en beste zorg voor de fysieke staat van de objecten. Het zoveel mogelijk zelf uitvoeren van commercieel en administratief beheer leidt tot direct contact met de huurders en de vastgoedmarkt. Hierdoor kan alert op marktontwikkelingen worden gereageerd en worden de exploitatiekosten op een verantwoorde wijze beheerst. Het technisch beheer is grotendeels uitbesteed aan lokale specialisten.
De vastgoedmarkten in de diverse landen zijn onderworpen aan de aldaar geldende wet- en regelgeving. Een lokaal netwerk alsmede gespecialiseerde kennis op het gebied van de lokale cultuur geven een voorsprong bij de exploitatie van het vastgoed. Vastned onderneemt deze activiteiten, waar mogelijk, dan ook lokaal. De hierbij opgedane kennis en ervaring worden onderling gedeeld, zodat deze optimaal kunnen worden ingezet bij het management van de gehele vastgoedportefeuille.
Een aantrekkelijk fiscaal klimaat is voor de beleggingsselectie van Vastned een belangrijke factor, daarom heeft Vastned continu aandacht voor de optimalisatie van haar fiscale positie.
Vastned kwalificeert als fiscale beleggingsinstelling als bedoeld in artikel 28 van de Wet op de vennootschapsbelasting 1969. Dit houdt in dat in Nederland geen vennootschapsbelasting is verschuldigd. In België zijn nagenoeg alle vastgoedbeleggingen ondergebracht in de vastgoedbevak Intervest Retail die eveneens vrijwel geen winstbelasting is verschuldigd. Ook de Franse vastgoedbeleggingen zijn vrijgesteld van winstbelasting onder het aldaar toepasselijke fiscale SIIC-regime. Voor de Spaanse vastgoedbeleggingen heeft Vastned in 2012 de toepassing van het Spaanse REIT-regime ('SOCIMI-regime') opnieuw bestudeerd en geconcludeerd dat het aantrekkelijk is voor Vastned om te opteren voor dit regime. Vastned heeft daarom in 2012 geopteerd voor het SOCIMI-belastingregime met terugwerkende kracht per 1 januari 2012. Het belangrijkste voordeel is dat een speciaal verlaagd tarief van 19% van toepassing is in plaats van het reguliere tarief van 30%. De vastgoedbeleggingen in Turkije en Portugal zijn onderworpen aan reguliere belastingheffing.
Met name in tijden dat het aandeel Vastned op de beurs een premie noteert ten opzichte van de (verwachte) intrinsieke waarde, kan het aantrekkelijk zijn om nieuwe aandelen uit te geven. Uitgangspunt voor de uitgifte van nieuwe aandelen is dat dit uitsluitend plaatsvindt als er op voorzienbare termijn goede aanwendingsmogelijkheden zijn. De uitgifte en inkoop van aandelen vindt plaats bij besluit van de Directie met inachtneming van door de Raad van Commissarissen vast te stellen grenzen en condities.
Als uitgangspunt geldt dat financiering van de vastgoedportefeuille met vreemd vermogen beperkt blijft tot circa 40 à 45% van de marktwaarde van de vastgoedportefeuille. Tijdelijk kan hiervan worden afgeweken bij interessante aan- of verkoopmogelijkheden en bij een in verhouding tot het rendement op vastgoed acceptabele rentestand. Vastned zal de financieringslimieten in acht nemen die gelden voor de door haar aangegane leningen en de fiscale beleggingsinstellingen als bedoeld in artikel 28 van de Wet op de vennootschapsbelasting 1969.
De conservatieve financieringsstrategie wordt verder geoptimaliseerd door diversificatie in financieringen. Vastned streeft ernaar naast de huidige bankfinancieringen het aandeel van alternatieve financieringen (zoals private placements, convertibles en inflation-linked bonds) toe te laten nemen tot circa 25% van de totale leningenportefeuille (eind 2012: 14%). Verder wordt gestreefd naar meer spreiding onder bancaire kredietverstrekkers, waarbij een individuele kredietverstrekker niet meer dan 25% van de totale leningenportefeuille voor haar rekening neemt. Uitgangspunt is dat de langlopende leningenportefeuille een gewogen gemiddelde looptijd heeft van tenminste drie jaar.
Tevens is een goede balans tussen financiering met korte en lange rentevaste perioden van belang. Uitgangspunt is dat twee derde van de leningenportefeuille een vaste rente heeft. Hiervoor wordt in voorkomende gevallen gebruik gemaakt van rentederivaten. Ter beperking van het renterisico wordt gestreefd naar een gewogen gemiddelde rentetypische looptijd van het gefixeerde deel van tenminste drie jaar.
Vastned voert een actief beleid op het terrein van het in kaart brengen van, en indien nodig, het ondernemen van passende actie met betrekking tot risico's die met het beleggen in vastgoed gepaard gaan. Daarbij wordt onderscheid gemaakt in strategische, operationele, financiële, financiële verslaggevings- en compliancerisico's. Een meer gedetailleerde beschrijving van risicomanagement is te vinden op pagina 103 van dit jaarverslag.
Vastned beperkt valutarisico's door primair in de eurozone te beleggen. Bij voorkomende valutarisico's wordt de omvang hiervan beperkt door zorgvuldige valutaire afstemming van activa en passiva enerzijds en inkomsten en uitgaven anderzijds. Zie hiervoor risicomanagement op pagina 103 van dit jaarverslag.
MVO is een belangrijk aandachtspunt. Ook het afgelopen jaar stond het onderwerp op de agenda van Vastned. Het beleid ten aanzien van MVO wordt, waar mogelijk, actief doorgevoerd in de vastgoedportefeuille. Een nadere toelichting is opgenomen op pagina 91 van dit jaarverslag.
Op 2 november 2012 heeft Vastned een nieuw dividendbeleid aangekondigd. Het voorgaande dividendbeleid was erop gericht het direct beleggingsresultaat nagenoeg volledig aan de aandeelhouders ter beschikking te stellen.
Het voorgestelde dividendbeleid kent als uitgangspunt een dividenduitkering aan aandeelhouders beschikbaar te stellen op basis van een stabiele ontwikkeling van het direct beleggingsresultaat met als minimale dividenduitkering 75% van het direct beleggingsresultaat, waarbij het streven bestaat dit dividend jaarlijks te laten stijgen. Stockdividend wordt alleen aangeboden wanneer de beurskoers op een aantrekkelijk niveau staat. Hiermee wordt verwatering van het aandeel tegengegaan. Dit voorstel wordt op de aankomende Algemene Vergadering van Aandeelhouders op 19 april 2013 ter goedkeuring voorgelegd. Om te voldoen aan de fiscale voorwaarden voor een fiscale beleggingsinstelling dient ten minste het fiscale resultaat in contanten te worden uitgekeerd.
Het dividend wordt aan de aandeelhouders ter beschikking gesteld in de vorm van een interim-dividend ter hoogte van 60% van het direct beleggingsresultaat over het eerste halfjaar van het boekjaar en een slotdividend na afloop van het boekjaar.
| Kwaliteit vastgoedportefeuille | – 65% van de totale vastgoedportefeuille | |
|---|---|---|
| verhogen | bestaat uit high street shops | 55% |
| – Groei van de Turkse vastgoedportefeuille | ||
| tot 10% van de totale vastgoedporte | ||
| feuille | 6% | |
| – Verkoop € 90 miljoen non-core vastgoed | € 145 miljoen | |
| Bedrijfsstructuur en -cultuur | – Versterken van de kwaliteit van | Belangrijke stappen zijn gezet door |
| de organisatie | onder andere de aanname van nieuwe | |
| – Internationaal accountmanagement | medewerkers en intensievere | |
| – Meer proactief en hands-on management | samenwerking binnen en tussen | |
| de landenteams. | ||
| Conservatief financieringsbeleid | – Loan-to-value ratio circa 40–45% | 43,9% |
| – Minimaal 25% non-bank financiering | 14,4% | |
Nationaliteit: Nederlandse Functie: Statutair Directeur, CFO In dienst: 16 juni 2003 Aantal aandelen Vastned: 3.437
2003–2011: CFO VastNed Offices/Industrial N.V., Rotterdam 2002–2003: Audit Director bij Deloitte, Rotterdam 1991–2002: Auditor bij Arthur Andersen, Rotterdam
Bedrijfseconomie, Nederlands recht en postdoctoraal Accountancy (RA), Erasmus Universiteit Rotterdam
Nationaliteit: Nederlandse Functie: Statutair Directeur, CEO In dienst: 1 september 2010 Benoemd in huidige functie: 1 september 2011 Aantal aandelen Vastned: 33.975
Vanaf 2012: Toezichthouder Vereniging Dierenbescherming Nederland, Den Haag Vanaf 2010: Commissaris bij Cortona Holdings B.V., Amsterdam Vanaf 2009: Non-executive member of MSeven LLP Real Estate and Fund management, Londen Vanaf 2005: Voorzitter Holland Real Estate Business Club, Amsterdam Vanaf 2003 – eind 2012: Commissaris bij Habion, Houten Vorige functies
2009–2010: Partner fund manager MSeven Real Estate and Fund Management, Londen 2004–2009: Oprichter en Chief Investment Officer van GPT Halverton LLP, Londen 1997–2004: Chief Executive Officer Cortona Holdings B.V., Amsterdam 1990–1997: Verhuur- en beleggingsmakelaar bij DTZ Zadelhoff, Utrecht Opleiding
Nederlands recht, Universiteit van Utrecht en Vastgoedkunde, Universiteit van Amsterdam
Nationaliteit: Nederlandse Functie: General Counsel/Tax Manager In dienst: 1 januari 2012 Aantal aandelen Vastned: geen
Vorige functies 2009–2011: Belastingadviseur Ernst & Young, Den Haag 2005–2009: Belastingadviseur Deloitte, Rotterdam Opleiding Fiscaal recht, Erasmus Universiteit Rotterdam
Nationaliteit: Nederlandse Functie: Manager Investor Relations In dienst: 1 november 2012 Aantal aandelen Vastned: geen
2012–heden: bestuurslid Nederlandse Vereniging voor Investor Relations Vorige functies
2009–2012: Manager Investor Relations BinckBank, Amsterdam 2008–2009: Investor Relations Officer Achmea, Zeist 2006–2008: Traineeanalist Financial Markets ICC, Utrecht
International Economics and Finance, Universiteit van Tilburg en International Business and Management Studies, Hogeschool van Arnhem en Nijmegen.
Aandelen Vastned Retail N.V. (Vastned) zijn sinds 9 november 1987 genoteerd aan NYSE Euronext Amsterdam en sinds 3 maart 2008 opgenomen in de Amsterdamse AMX-index (Amsterdam Midkap Index). De gemiddelde dagomzet in 2012 bedroeg € 1,8 miljoen, zijnde 54.427 stukken. Vastned maakt gebruik van Kempen & Co als bezoldigd liquidity provider om een continue liquiditeit van het aandeel te verzekeren.
| 2012 | 2011 | 2010 | 2009 | 2008 | |
|---|---|---|---|---|---|
| Direct beleggingsresultaat | 3,31 | 3,61 | 3,68 | 4,03 | 3,71 |
| Indirect beleggingsresultaat | (5,48) | 1,56 | 1,71 | (7,64) | (6,82) |
| Dividend | 2,55 1) | 3,61 | 3,68 | 4,03 | 3,85 |
| Intrinsieke waarde per jaareinde | 47,45 | 53,72 | 52,75 | 51,42 | 60,80 |
| Slotkoers aandeelVastned | 32,75 | 34,60 | 51,98 | 45,835 | 36,00 |
| Marktkapitalisatie eind van | |||||
| het jaar (x € 1 miljoen) | 623 | 644 | 961 | 837 | 591 |
ISIN code Reuters Bloomberg NL0000288918 VASN.AS VASTN.NA
1 Onder voorbehoud van goedkeuring door de Algemene Vergadering van Aandeelhouders.
Nationaliteit: Nederlandse Functie: Managing Director Investments & Operations In dienst: 1 januari 2000 Aantal aandelen Vastned: 1.000
Vorige functies 1997–1999: Belastingadviseur PwC, Rotterdam 1995–1997: Belastingadviseur BDO, Rotterdam Opleiding Fiscaal recht, Erasmus Universiteit Rotterdam
Gedurende het jaar keerde Vastned per aandeel een slotdividend van € 2,52 uit over 2011 en een interimdividend over 2012 van € 1,01. Op 31 december 2012 sloot het aandeel Vastned op € 32,75. Het totale aandeelhoudersrendement (koersbeweging en dividenduitkering) in 2012 bedroeg 11,7% positief (2011: 26,4% negatief ).
Overeenkomstig het dividendbeleid heeft Vastned op 16 mei 2012 het slotdividend over 2011 van € 2,52 uitgekeerd in de vorm van keuzedividend. Het stockdividend bedroeg 1 nieuw aandeel per 12,9 gehouden aandelen. In totaal hebben houders van 29% van het uitstaande aandelenkapitaal voor stockdividend gekozen. Hiervoor werden 415.461 nieuwe aandelen uitgegeven ten laste van de agioreserve. Door de keuze voor stockdividend door een deel van de aandeelhouders werd een bedrag van € 13,5 miljoen niet uitgekeerd.
Zoals gepubliceerd op 2 november 2012 stelt Vastned een nieuw dividendbeleid voor. In het bestuursverslag op pagina 86 wordt het nieuwe voorgestelde dividendbeleid nader toegelicht.
Het totaal aantal uitstaande aandelen Vastned bedroeg eind 2012 19.036.646. De nominale waarde per aandeel bedraagt € 5,00. Er zijn in 2012 geen nieuwe aandelen uitgegeven anders dan in de vorm van stockdividend en er hebben geen aandeleninkoopprogramma's plaatsgevonden.
Als grootaandeelhouders (> 5%, zoals geregistreerd bij de Autoriteit Financiële Markten (AFM)) zijn aan te merken:
| – Commonwealth Bank of Australia: | 5,79% | |
|---|---|---|
| -- | ----------------------------------- | ------- |
De heer De Groot (CEO) en de heer De Witte (CFO) bezitten eind 2012 respectievelijk 33.975 en 3.437 aandelen Vastned. Gedurende 2012 heeft de heer De Groot voor eigen rekening zijn belang vergroot met de aankoop van 14.600 aandelen. De heer De Witte heeft zijn belang voor eigen rekening vergroot met 980 aandelen. De leden van de Raad van Commissarissen hebben geen aandelen Vastned en voldoen aan de best practicebepaling III.2.1 van de in de Nederlandse Corporate Governance Code genoemde onafhankelijkheidscriteria.
Vastned hecht er veel waarde aan om haar stakeholders (gelijk)tijdig en op een duidelijke en eenduidige wijze op de hoogte te stellen en te houden van de ontwikkelingen binnen de onderneming. Dit doet Vastned met name door het uitbrengen van persberichten, (half )jaarverslagen, trading updates, het beschikbaar stellen van informatie op de Vastned-website en deelname aan investor roadshows en diverse conferenties. De Directie informeert alle aandeelhouders en andere partijen op de financiële markten gelijktijdig. De toelichting op de halfjaar- en jaarcijfers alsmede de analistenpresentaties kunnen gelijktijdig door alle geïnteresseerden worden gevolgd via webcasting. De presentaties worden aangekondigd via de website en op de website geplaatst. De CEO, CFO en de Manager Investor Relations zijn bij deze activiteiten actief betrokken. Bij specifieke gebeurtenissen, zoals vastgoedbezichtigingen, zijn ook andere werknemers van Vastned betrokken.
Vastned streeft naar een actieve en constructieve dialoog met (potentiële) aandeelhouders en heeft in dat verband regelmatig bilateraal contact met institutionele en grote particuliere beleggers, waarbij Vastned alleen informatie verstrekt die reeds in de markt bekend is.
Koersgevoelige informatie wordt altijd via persberichten aan het algemene publiek bekend gemaakt, gemeld aan de financiële autoriteiten (AFM en NYSE Euronext) en op www.vastned.com geplaatst. Dit geldt ook voor reguliere financiële rapportages en overige persberichten. In contacten met de pers, beleggers en analisten wordt uitsluitend reeds openbaar gemaakte informatie nader toegelicht. Bij de publicatie van halfjaar- en jaarcijfers houdt Vastned een analistenbijeenkomst. De analistenbijeenkomsten zijn door middel van webcasting via www.vastned.com te volgen. Kort voor de publicatie van de financiële rapportages vinden geen analistenbijeenkomsten, presentaties aan en directe besprekingen met beleggers plaats.
Na het eerste en derde kwartaal zal Vastned een zogenoemde trading update geven. Tot en met 2012 publiceerde Vastned ieder kwartaal uitgebreide financiële resultaten via een persbericht. Ter verbetering van de focus op hoofdlijnen is besloten de uitgebreide financiële rapportage over het eerste kwartaal en die over de eerste negen maanden te vervangen door trading updates, waarin met name wordt ingegaan op de operationele gang van zaken. Hierin zal door middel van een persbericht aandacht besteed worden aan de ontwikkelingen in de vastgoedportefeuille ten aanzien van onder andere bezettingsgraad, verhuuractiviteiten, desinvesteringen, acquisities etc.
Ook dit jaar zijn adviezen van de externe accountant op onder andere het gebied van transparantie en andere aanbevelingen zoveel mogelijk verwerkt in dit jaarverslag. Alle interne disciplines van Vastned hebben een actieve bijdrage geleverd om de kwaliteit te garanderen en waar nodig te verbeteren. Het jaarverslag 2011 is een 'Gold Medal Award' toegekend door de European Public Real Estate Association (EPRA). Deze 'award' wordt uitgereikt aan ondernemingen die het best invulling hebben gegeven aan de Best Practice Recommendations (BPR) van EPRA. De BPR hebben als doel de transparantie en consistentie van de financiële rapportage bij genoteerde vastgoedfondsen te verhogen. Continuering van rapportages van dergelijke kwaliteit staat bij Vastned hoog in het vaandel.
Zoals vorig jaar aangekondigd wordt het jaarverslag niet meer gedrukt en uitsluitend in pdf-formaat beschikbaar gesteld op www.vastned.com in het Nederlands en Engels. Op de website is de checklist opgenomen die aangeeft op welke wijze Vastned in het jaarverslag heeft voldaan aan de EPRA BPR.
De website van Vastned (www.vastned.com) dient als bron van informatie voor alle stakeholders. Op de website kunnen geïnteresseerden zich tevens aanmelden voor de digitale verzendlijst.
Rapporten van sell-side analisten worden niet door Vastned vooraf beoordeeld of gecorrigeerd, afgezien van feitelijke onjuistheden. Vastned verstrekt geen vergoedingen aan enige partij voor het opstellen van analistenrapporten. Momenteel wordt Vastned gevolgd door tien (sell-side) analisten van gerenommeerde banken die regelmatig rapporten publiceren. De volgende banken laten hun sell-side analisten Vastned volgen:
Contactgegevens van de analisten zijn te vinden op www.vastned.com.
Voor verdere informatie en vragen over het bedrijf Vastned en/of het aandeel Vastned kunt u contact opnemen met de Manager Investor Relations.
Manager Investor Relations Telefoon +31 10 24 24 368 Mobiel +31 6 31 63 73 74 [email protected] www.vastned.com
| Vrijdag 19 april 2013 (15.00 uur) Algemene |
Woensdag 15 mei 2013 (voorbeurs) Trading update eerste kwartaal 2013 |
Woensdag 14 augustus 2013 (voorbeurs) Publicatie halfjaar cijfers 2013 Woensdag 14 augustus 2013 (11.00 uur) Analistenbijeenkomst (Okura hotel Amsterdam) / webcast halfjaarcijfers 2013 |
Maandag 4 november 2013 (voorbeurs) Trading update eerste negen maanden 2013 |
|---|---|---|---|
| Vergadering van Aandeelhouders (Okura hotel Amsterdam) |
Woensdag 22 mei 2013 Betaalbaarstelling slotdividend |
Vrijdag 16 augustus 2013 (20 augustus 2013: record date) Notering ex-interim-dividend |
|
| Dinsdag 23 april 2013 (25 april 2013: record date) Notering ex-slotdividend |
Vrijdag 30 augustus 2013 Betaalbaarstelling interim-dividend |
januari februari maart april mei juni juli augustus september oktober november december
December 2012
| – Vastned versterkt positie | |||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| in Parijs door acquisitie | |||||||||
| van high street shop aan | |||||||||
| Rue de Rivoli 102 | |||||||||
| – Verkoop van € 60 miljoen non-core beleggingen |
|||||||||
| in Nederland, België en | |||||||||
| Frankrijk | |||||||||
| – Nieuwe verhuringen aan | |||||||||
| Armani Jeans en Rituals | |||||||||
| aan de Leysstraat in | |||||||||
| Antwerpen | |||||||||
| November 2012 | |||||||||
| – Vastned versterkt | |||||||||
| managementteam met | |||||||||
| Anneke Hoijtink en | |||||||||
| Arnaud du Pont benoemd | |||||||||
| tot Managing Director | |||||||||
| Investments & Operations | |||||||||
| – Aankondiging voorstel tot | |||||||||
| wijziging dividendbeleid | |||||||||
| – H&M vernieuwt huurover | |||||||||
| eenkomst in hart van | |||||||||
| Duinkerken | – Vastned verkoopt 350.000 | ||||||||
| aandelen Intervest Retail | |||||||||
| – Aankoop negende | |||||||||
| high street shop in | |||||||||
| Istanbul | |||||||||
| Oktober 2012 | |||||||||
| – Vastned breidt banken | |||||||||
| palet uit met lening van | |||||||||
| € 31 miljoen van BNP | |||||||||
| Paribas | |||||||||
| – Vastned koopt uitbrei | |||||||||
| ding van winkelcentrum Buitenmere in Almere |
|||||||||
Eind december 2012 bestond de vastgoedportefeuille voor 55% van de waarde uit high street shops. Tevens belegt Vastned in kleine en middelgrote, plaatselijk goed ingebedde winkelcentra (32%) en retail warehouses (12%). De resterende 1% bestaat uit overige vastgoedbeleggingen zoals woningen. Ultimo 2012 bestond de totale vastgoedportefeuille uit 513 objecten (ultimo 2011: 559). De vastgoedportefeuille is over zes landen gespreid en heeft een totaal verhuurbare oppervlakte van 655.540 vierkante meter (ultimo 2011: 744.226 vierkante meter). De boekwaarde inclusief de vastgoedbeleggingen in pijplijn bedroeg ultimo 2012 € 1.981,0 miljoen (ultimo 2011 € 2.129,0 miljoen).
De bezettingsgraad eind 2012 bedroeg 95,0% en is stabiel gebleven (eind 2011: 95,1%). De gemiddelde financiële bezettingsgraad was in 2012 eveneens stabiel en bedroeg 95,1% hetgeen nagenoeg gelijk is aan 2011 (95,4%). De bezettingsgraad verdeeld over de landen is weergegeven op pagina 32, waar ook de onderliggende ontwikkelingen nader worden toegelicht en een overzicht van de mutaties in de bezettingsgraad wordt gegeven. Zoals aangegeven bleef deze stabiel in 2012 dankzij goede verhuurresultaten in met name het segment van de high street shops. De bezettingsgraad van de high street shops bedroeg 97,4% tegenover 93,0% van de overige vastgoedbeleggingen.
De door Vastned afgesloten huurcontracten hebben nagenoeg allemaal indexatieclausules. Deze indexatieclausules zorgen voor een sterke correlatie tussen inflatie en stijging van de huuropbrengsten. De inflatiecompensatieclausule voorziet meestal in een verhoging op basis van de consumentenprijsindex (CPI), behalve in de Franse portefeuille, die gebaseerd is op de bouwkostenindex of op basis van een mix van de CPI, detaillistenprijzen en de bouwkostenindex. Ook wordt in een aantal gevallen een vaste indexatie gehanteerd. In Turkije kan de indexering eveneens afwijken, veelal als gevolg van individuele afspraken.
Voor aantrekkelijke huurinkomsten is actief assetmanagement van groot belang. Immers naast indexatie is groei in de huuropbrengsten te realiseren door verhuur van leegstaande en leegkomende ruimten alsmede heronderhandeling van de voorwaarden van huurcontracten met zittende huurders. Dit vertaalt zich in nieuwe verhuringen en huurvernieuwingen, tezamen aangeduid als verhuuractiviteit.
De totale verhuuractiviteit bedroeg in 2012 € 18,3 miljoen (2011: € 15,5 miljoen) aan nieuwe of herziene huurcontracten. Uitgedrukt in een percentage van de theoretische brutohuuropbrengsten in de kernlanden bedroeg deze 12,9% (2011: 10,8%). Met name onder de high street shops was het huurvolume hoog met € 9,8 miljoen.
Het vertrek van 121 huurders met € 7,0 miljoen aan huurinkomsten (2011: € 7,7 miljoen) werd ruimschoots gecompenseerd door de 122 nieuwe verhuringen, die op jaarbasis € 9,2 miljoen (2011: € 10,2 miljoen) aan huurinkomsten vertegenwoordigen. Daarnaast zijn 134 huurvernieuwingen overeengekomen, die € 9,1 miljoen aan huurinkomsten vertegenwoordigen (2011: € 5,3 miljoen).
In totaal werden de nieuwe verhuringen en huurherzieningen in 2012 gemiddeld 2,9% onder het oude huurniveau afgesloten (2011: 2,7% onder het oude huurniveau). Dit werd echter veroorzaakt door lagere huren bij de overige vastgoedbeleggingen. Deze contracten werden gemiddeld 13,1% onder het oude huurniveau afgesloten. De contracten voor de high street shops daarentegen werden gemiddeld 8,2% boven het oude huurniveau afgesloten.
Rekening houdend met huurincentives, werden de nieuwe en herziene huurcontracten gemiddeld 8,3% onder het oude huurniveau afgesloten (2011: 6,8% onder het oude huurniveau).
Voor Vastned zijn de huuropbrengsten de primaire bron van inkomsten. Deze huuropbrengsten zijn op lange termijn het resultaat van de aanwendingsmogelijkheden van het vastgoed en de locatie. Voor de huurder is het vastgoed een belangrijk distributiemiddel waarmee hij zijn producten aan consumenten verkoopt. Daarnaast speelt de winkel meer en meer een rol in de profilering en de marketing van de winkelketen en de onderliggende merken. De gewijzigde economische omstandigheden als gevolg van de financiële crisis, de demografische ontwikkelingen, alsmede de impact van e-commerce op hun activiteiten noodzaken winkelketens kritisch het door hen gehuurde te beoordelen. Dit zijn redenen om de prestaties van de vastgoedportefeuille nauwlettend in de gaten te houden.
De gang van zaken zal in dit hoofdstuk aan de hand van een aantal parameters worden toegelicht voor zowel de gehele vastgoedportefeuille als voor de diverse landen waarin Vastned actief is.
Één van de pilaren van de strategie is focus op high street shops. Dit zijn winkels gelegen in de populairste straten van de grote en middelgrote steden met winkelend publiek en waar consumentenbestedingen aantrekkelijk zijn. Deze straten kenmerken zich met name door het authentieke, historische en gevestigde karakter.
De ontwikkeling van de huurinkomsten is voor een groot deel afhankelijk van de ontwikkeling van de contracten die niet heronderhandeld zijn maar wel zijn geïndexeerd. De like-for-like-huurgroei bedroeg 0,4% negatief ten opzichte van 2011. Zoals eerder aangegeven lieten de high street shops een aantrekkelijker like-for-like-groei zien (2,0% positief ) dan de overige beleggingen (2,2% negatief ). Onder Toelichting op de financiële resultaten 2012 op pagina 79 is een verdere toelichting gegeven.
Huurincentives, zoals huurvrije perioden, huurkortingen en andere betalingen of bijdragen aan de huurder, bedroegen 2,6% van de brutohuuropbrengsten (2011: 2,3%). In absolute zin zijn de huurincentives toegenomen tot € 3,7 miljoen (2011: € 3,3 miljoen), hetgeen met name werd veroorzaakt door de huurincentives in de Nederlandse vastgoedportefeuille.
Het totaal aantal huurders in termen van huurcontracten, exclusief huurders van appartementen en parkeerplaatsen, bedroeg ultimo 2012 1.565. Een overzicht van de grootste huurders is weergegeven in de tabel op pagina 33. Daarnaast zijn er 350 residentiële eenheden. Dit betreft voor het overgrote deel woningappartementen boven de winkels. De brutohuuropbrengsten van deze appartementen bedroegen in 2012 € 2,5 miljoen.
Vastned laat bij de door in haar opdracht uitgevoerde taxaties vaststellen wat de markthuur is. Dit is relevante informatie om kansen en bedreigingen in het kader van de wederverhuur te kunnen identificeren. Bij vergelijking van deze markthuur met de theoretische huuropbrengsten bedroeg deze laatste ultimo 2012 101,2% van de markthuur (2011: 98,9%). In Nederland, Belgie, Frankrijk en Turkije is sprake van een beperkte onderhuur die teniet wordt gedaan doordat de Spaanse vastgoedportefeuille overhuurd is.
De looptijden van huurovereenkomsten verschillen op grond van specifieke afspraken, lokale wettelijke regelingen en gebruiken. Vastned is actief in zes landen met in ieder land verschillende soorten huurcontracten. Vastned onderscheidt in de expiraties de eerstvolgende opzegmogelijkheid aan de zijde van de huurder en het einde van het huurcontract. In de grafiek op pagina 34 zijn de expiratiedata van de gehele vastgoedportefeuille weergegeven. De gemiddelde looptijd bedraagt 6,2 jaar (eind 2011: 6,2 jaar). Na afloop van de huurcontracten is er vaak een mogelijkheid tot huuraanpassing. Indien rekening wordt gehouden met de duur tot de eerstvolgende opzegmogelijkheid aan de zijde van de huurder, waarvan in de regel slechts weinig gebruik wordt gemaakt, bedraagt de looptijd van de huurcontracten gemiddeld 3,0 jaar (eind 2011: 3,0 jaar).
In 2012 vonden dertien acquisities plaats voor een totaalbedrag van € 110,6 miljoen.
| Investerings volume |
||
|---|---|---|
| Acquisities | Type | (x € 1 miljoen) |
| Nederland | ||
| Almere, Winkelcentrum Buitenmere | Winkelcentrum | 21,4 |
| Amsterdam, Keizersgracht 504 | High street shop | 1,4 |
| Amsterdam, Leidsestraat 46 | High street shop | 4,0 |
| Den Haag, Wagenstraat 3-5 / Weversplaats 1 | High street shop | 23,8 |
| 's -Hertogenbosch, Markt 27 | High street shop | 2,7 |
| Zwolle, Diezerstraat 74-74a | High street shop | 4,1 |
| Totaal Nederland | 57,4 | |
| Frankrijk | ||
| Angers, Rue d'Alsace 7 | High street shop | 0,3 |
| Bordeaux, Cours de l'Intendance 61 | High street shop | 6,5 |
| Bordeaux, Porte de Dijeaux 73 | High street shop | 2,2 |
| Bordeaux, Rue Sainte Catherine 66 | High street shop | 2,7 |
| Bordeaux, Rue Sainte Catherine 131 | High street shop | 1,1 |
| Parijs, Rue de Rivoli 102 | High street shop | 25,6 |
| Totaal Frankrijk | 38,4 | |
| Turkije | ||
| Istanbul, Istasyon Caddesi 27 | High street shop | 14,8 |
| Totaal Turkije | 14,8 | |
| Totaal high street shops | 89,2 | |
| Totaal overig | 21,4 | |
| Totaal | 110,6 |
Ter uitvoering van de strategie, hebben desinvesteringen plaatsgevonden waardoor het high street shopprofiel van Vastned nadrukkelijk werd versterkt. In september 2011 was € 90 miljoen aan te verkopen objecten geoormerkt om zo de kwaliteit van de vastgoedportefeuille te verhogen. Dit doel is ruimschoots gehaald met € 145,5 miljoen aan desinvesteringen gedurende 2012. In de overzichten per land verderop in dit jaarverslag staat een nadere beschrijving.
Na aftrek van verkoopkosten en inclusief een nagekomen verkoopopbrengst,werd een verkoopresultaat behaald van € 1,2 miljoen.
Ultimo 2012 had Vastned geen vastgoedbeleggingen in renovatie.
De vastgoedbeleggingen in pijplijn bestonden ultimo 2012 uit de volgende objecten.
| Investeringsvolume (x € 1 miljoen) |
|
|---|---|
| Nederland | |
| Houten, Achterom 1-5 en Spoorhaag 130-134 | 2,2 |
| Frankrijk | |
| Arras, Rue Ernestale 35 | 0,6 |
| Turkije | |
| Istanbul, Abdi pekçi Caddesi 41 | 18,4 |
| Istanbul, Istiklal Caddesi 85 | 28,3 |
| Totaal | 49,5 |
Meer details over de vastgoedbeleggingen in pijplijn zijn opgenomen in de sectie van het specifieke land.
Vastned heeft ieder kwartaal in 2012 80 à 90% van haar vastgoedportefeuille laten taxeren. Deze taxaties hebben per saldo tot een negatieve waardemutatie geleid van € 122,2 miljoen (2011: € 32,4 miljoen positief ), hetgeen hoofdzakelijk is toe te rekenen aan de Spaanse vastgoedportefeuille. Het theoretische nettorendement op de vastgoedportefeuille (de theoretische nettohuuropbrengsten, gecorrigeerd voor niet doorberekende servicekosten en voorzieningen voor dubieuze debiteuren, gedeeld door de taxatiewaarde van de portefeuille) bedroeg ultimo 2012 6,6%. Zie ook het overzicht van de waardemutaties van de vastgoedbeleggingen op pagina 33.
De vastgoedportefeuille van Vastned wordt viermaal per jaar getaxeerd. De grotere objecten, met een (verwachte) waarde van minimaal € 2,5 miljoen, maken ongeveer 75% van de vastgoedportefeuille uit en worden elk kwartaal door internationaal gerenommeerde taxateurs getaxeerd (zie het elders in dit jaarverslag opgenomen overzicht Vastgoedportefeuille 2012). De kleinere objecten (< € 2,5 miljoen) worden, evenwichtig over de kwartalen gespreid, éénmaal per jaar extern getaxeerd. Vastned draagt er zorg voor dat de taxateurs beschikken over alle relevante informatie om tot een goed afgewogen oordeel te komen. De waarderingsmethodologie is gebaseerd op internationale taxatierichtlijnen (RICS Appraisal and Valuation Standards). Een meer gedetailleerde weergave van de taxatiemethodiek is opgenomen in de jaarrekening op pagina 143.
Met ingang van 2013 zal de taxatiefrequentie worden aangepast aan wat gebruikelijk is in de markt en bij peers, wat resulteert in een taxatie van de grotere objecten iedere zes maanden. De kleinere objecten worden eenmaal per jaar getaxeerd, waarvan de ene helft per 30 juni en de andere helft per 31 december. Tevens zal het aantal taxateurs, in stappen, worden teruggebracht van acht naar twee.
totaalrendement in %
totale vastgoedportefeuille (in %) eind 2012
Ontwikkeling premie (discount) (in %)
High street shops 55 Winkelcentra 32 Retail warehouses 12 Overige 1
| Ultimo | Gemiddeld | Gemiddeld | |
|---|---|---|---|
| 2012 | 2012 | 2011 | |
| Nederland | 97,0 | 96,6 | 96,6 |
| Frankrijk | 94,4 | 94,8 | 94,4 |
| België | 97,1 | 97,5 | 97,6 |
| Spanje | 90,1 | 90,5 | 92,6 |
| Turkije | 100,0 | 100,0 | 96,0 |
| Portugal | 100,0 | 100,0 | 100,0 |
| Totaal | 95,0 | 95,1 | 95,4 |
| 2012 werkelijk |
2011 werkelijk |
2012 IFRS |
2011 IFRS |
|
|---|---|---|---|---|
| Nederland | (1,2) | (0,7) | (1,0) | (0,5) |
| Frankrijk | (2,2) | (2,7) | (1,9) | (1,9) |
| België | (1,2) | (2,0) | (1,5) | (1,4) |
| Spanje | (6,5) | (7,5) | (6,6) | (6,3) |
| Turkije | (19,3) | – | (2,2) | – |
| Portugal | – | – | – | – |
| Totaal | (2,9) | (2,9) | (2,5) | (2,3) |
| Waardemutaties (x € 1 miljoen) Theoretisch nettorendement (in %) |
|||||
|---|---|---|---|---|---|
| High | High | ||||
| street shops | Overige | Totaal | street shops | Overige | Totaal |
High High Nederland (2,6) (23,5) (26,1) 5,8 6,8 6,3 Frankrijk 10,9 (23,5) (12,6) 5,5 6,8 6,0 België 5,2 0,8 6,0 5,5 7,0 6,2 Spanje (3,2) (88,5) (91,7) 5,1 9,9 9,3 Turkije 2,4 - 2,4 5,7 - 5,7 Portugal (0,2) - (0,2) 8,7 - 8,4 Totaal 12,5 (134,7) (122,2) 5,7 7,8 6,6
| Verhuuractiviteit | Nieuwe verhuringen | Huurvernieuwingen | |||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Mutatie brutohuur- |
Mutatie brutohuur- |
Mutatie brutohuur |
|||||
| opbrengsten | Volume | opbrengsten | Volume | opbrengsten | Volume | ||
| Nederland | (1,8) | 8,8 | 0,5 | 4,8 | (4,5) | 4,0 | |
| Frankrijk | (0,3) | 10,8 | 35,4 | 4,9 | (18,1) | 5,9 | |
| België | 9,9 | 20,6 | 0,5 | 7,2 | 15,7 | 13,5 | |
| Spanje | (27,4) | 10,7 | (30,4) | 3,9 | (25,6) | 6,9 | |
| Turkije | 21,0 | 49,7 | 21,0 | 49,7 | – | – | |
| Totaal | (2,9) | 12,9 | 3,4 | 6,5 | (8,5) | 6,4 |
| Theoretische | Theoretische | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| brutohuur- | brutohuur- | ||||
| opbrengsten | opbrengsten | Aantal | Oppervlak | ||
| Huurders | (x € 1 miljoen) | (in %) | units | (in m2) | |
| 1 | H&M1) | 10,9 | 8,3 | 16 | 29.055 |
| 2 I | nditex | 5,8 | 4,4 | 22 | 17.325 |
| 3 A | .S. Watson | 2,3 | 1,8 | 25 | 10.261 |
| 4 | Blokker | 2,1 | 1,6 | 23 | 12.302 |
| 5 L | eroy Merlin | 2,0 | 1,5 | 3 | 19.524 |
| 6 A | rmand Thiery | 1,9 | 1,4 | 11 | 6.551 |
| 7 | Jumbo | 1,9 | 1,4 | 8 | 11.595 |
| 8 A | hold | 1,8 | 1,4 | 8 | 9.463 |
| 9 | Macintosh | 1,7 | 1,3 | 19 | 12.679 |
| 10 E | . Leclerc | 1,5 | 1,1 | 2 | 13.146 |
| 31,9 | 24,2 | 137 | 141.901 | ||
1 Inclusief reeds gecontracteerde huurder vastgoedbelegging in pijplijn.
Expiratiedata respectievelijk verlengdata (gewogen naar brutohuuropbrengsten). De gemiddelde looptijd bedraagt op basis van 'first break' 3,0 jaar en op basis van 'end contract' 6,2 jaar.
Expiraties 'first break' Expiraties 'end contract'
| (Over)- | |||
|---|---|---|---|
| Theoretische | onderhuur | ||
| jaarhuur | Markthuur | (in %) | |
| Nederland | 51,2 | 51,3 | 0,1 |
| Frankrijk | 30,1 | 30,9 | 2,6 |
| België | 22,5 | 22,5 | 0,1 |
| Spanje | 31,8 | 29,2 | (8,9) |
| Turkije | 5,0 | 5,1 | 3,4 |
| Portugal | 1,1 | 0,9 | (21,7) |
| Totaal | 141,6 | 139,9 | (1,2) |
De Nederlandse portefeuille maakt 36% van de totale vastgoedportefeuille uit en bestaat uit een groot aantal objecten (266) en huurders (659, exclusief huurders van appartementen). In 2012 heeft een verdere concentratie plaatsgevonden op kwaliteitsobjecten en het aantal steden, onder andere door verkopen van kleine objecten in provincieplaatsen waar de demografische ontwikkelingen minder aantrekkelijk zijn, en aankopen in de grote steden met goede groeiverwachtingen in lijn met de Vastned-strategie. Door de verschillende aan- en verkopen is het aandeel high street shops in Nederland toegenomen van 53% eind 2011 tot 57% eind 2012. De overige vastgoedbeleggingen bestaan uit winkelcentra (37%), retail warehouses (5%) en overige vastgoedbeleggingen (1%).
De bezettingsgraad van de Nederlandse vastgoedportefeuille bedroeg eind 2012 97,0% (eind 2011: 96,5%). Deze verbetering is te danken aan actief assetmanagement dat een aantrekkelijk volume aan verhuuractiviteit heeft opgeleverd, en in mindere mate, aan diverse verkopen. De gemiddelde bezettingsgraad gedurende 2012 bedroeg 96,6% (2011: 96,6%). Voor de Nederlandse high street shops bedraagt de bezettingsgraad 96,3%, voor de overige vastgoedbeleggingen 97,8%.
Stabiele huurinkomsten kunnen alleen worden gerealiseerd als er bij assetmanagement focus is op het handhaven van de bezettingsgraad en het afsluiten van nieuwe verhuringen en huurvernieuwingen met sterke retailers tegen aantrekkelijke condities. Dit laatste is geen vanzelfsprekendheid meer en vergt een proactieve houding. In voorkomende gevallen worden zittende huurders vervangen door beter presterende retailers tegen, indien mogelijk, aantrekkelijkere huurvoorwaarden. De nieuwe verhuringen en de huurvernieuwingen overstegen 2011 en bedroegen € 4,5 miljoen (2011: € 3,3 miljoen), oftewel 8,8% (2011: 6,0%) van de theoretische brutohuuropbrengsten, waarbij contracten gemiddeld 1,8% onder het oude huurniveau werden afgesloten (2011: 6,0% boven het oude huurniveau). Na het in aanmerking nemen van huurincentives kwam het effectieve huurniveau 5,7% onder het oude huurniveau uit. Nieuwe verhuringen en huurvernieuwingen van de high street shops deden het beter dan die van de overige vastgoedbeleggingen met respectievelijke 1,5% en 2,3% onder het oude huurniveau.
Aansprekende nieuwe verhuringen in 2012 waren: lifestyle-keten Rituals voor 92 vierkante meter aan de Spoorhaag 117 te Houten, bijouteriespecialist Six/I Am voor 192 vierkante meter aan de Lange Elisabethstraat 36 te Utrecht en de Spaanse modeketen Massimo Dutti voor 650 vierkante meter aan de Wolfstraat 8 te Maastricht. De nieuwe verhuringen bedroegen in totaal € 2,4 miljoen (2011: € 2,3 miljoen) oftewel 4,8% van de theoretische brutohuuropbrengsten (2011: 4,2%). Deze verhuringen vonden gemiddeld 0,5% boven het oude huurniveau plaats (in 2011 5,5% boven het oude huurniveau).
De huurvernieuwingen bedroegen € 2,1 miljoen (2011: € 1,0 miljoen) oftewel 4,0% (2011: 1,8%) van de theoretische brutohuuropbrengsten. Deze verhuringen vonden gemiddeld 4,5% onder het oude huurniveau plaats (2011: 7,3% boven het oude huurniveau). Voorbeelden van huurvernieuwingen zijn: modeketen Name It voor 110 vierkante meter aan de Muntstraat 20 te Maastricht en modeketen Shoeby voor 387 vierkante meter aan de Torentraat 2 te Breda.
Huurincentives zijn in 2012 in Nederland steeds gebruikelijker geworden. Echter deze incentives, zoals enkele maanden huurvrij of een tijdelijke korting, bleven in de Nederlandse portefeuille beperkt tot 1,0% (2011: 0,5%) van de brutohuuropbrengsten.
De risicospreiding blijkt uit de top 10 grootste huurders van de Nederlandse vastgoedportefeuille, zoals aangegeven in de tabel op pagina 40. Dit zijn sterke winkelketens en vertegenwoordigen ongeveer 29,1% van de totale Nederlandse huursom afkomstig uit 88 winkelunits.
Gemiddeld is de Nederlandse vastgoedportefeuille 0,1% (2011: 3,9%) onder het marktniveau verhuurd. Het verschil tussen de markthuur en de feitelijke huur is verkleind door het in algemene zin onder druk staan van markthuurniveaus.
Het expiratieschema van de huurcontracten biedt een goede balans tussen risicospreiding en kansen. Een overzicht van bestaande huurovereenkomsten per einde 2012 is te vinden in de tabel op pagina 40. De gemiddelde looptijd tot einddatum van het contract is 3,6 jaar (2011: 4,1 jaar). Dit is gelijk aan de gemiddelde looptijd tot de eerste opzeggingsmogelijkheid.
Vastned heeft in 2012 het high street profiel verder aangescherpt door middel van de acquisitie van een high street shop in de binnenstad van Den Haag. Het pand is gelegen op een A1-locatie, op de hoek Vlamingstraat/Wagenstraat en is verhuurd aan modeketen H&M. De oppervlakte bedraagt in totaal 3.176 vierkante meter die grotendeels over twee etages is verdeeld. De winkel heeft een façade van in totaal 50 meter en biedt voor het grootste deel onderdak aan het H&M-kledinglabel en voor 280 vierkante meter aan H&M's accessoiresspecialist Beautybox. Het huurcontract is afgesloten voor een langjarige periode.
In het hart van Amsterdam zijn twee vastgoedbeleggingen verworven aan de Leidsestraat 46 en Keizersgracht 504 met een totaal retailoppervlakte van 390 vierkante meter. Huurders zijn schoenenspecialist Boots en restaurantketen Bagels & Beans. In Zwolle werd een high street shop verworven aan de Diezerstraat 74 van circa 315 vierkante meter, verhuurd aan sportartikelenketen Aktie Sport. Met deze acquisities werden bestaande high street shop-posities in de populaire winkelstraten van de genoemde steden verder versterkt.
In het derde kwartaal 2012 heeft Vastned de kwaliteit van het deel van haar Nederlandse vastgoedportefeuille dat uit overige vastgoedbeleggingen bestaat verbeterd door de acquisitie van de uitbreiding van winkelcentrum Buitenmere in Almere. Het betreft in totaal 4.955 vierkante meter winkelruimte in het stadscentrum van Almere dat in totaal uit meer dan honderd winkels bestaat met supermarktketens Albert Heijn en C1000 als belangrijke trekkers voor dagelijkse boodschappen. Het door Vastned verworven deel is in de zomer van 2012 opgeleverd en bestaat uit 17 winkels. Huurcontracten zijn gesloten met onder andere de internationale modeketen C&A, drogisterij Trekpleister en boek- en tijdschriftenhandel Bruna. Per einde 2012 is meer dan 80% van het totale winkelvloeroppervlak verhuurd. De verhuring van de resterende 20% is in volle gang. Bovendien zijn de huurpenningen tot eerste verhuring door de verkoper gegarandeerd. De huuropbrengsten bedragen € 1,4 miljoen per jaar. De acquisitieprijs inclusief aankoopkosten bedroeg € 21,4 miljoen.
In december is een high street shop aan de Markt 27 in 's-Hertogenbosch verworven voor € 2,7 miljoen. Het bruto verhuurbaar oppervlak is 225 vierkante meter en is langjarig verhuurd aan het internationaal modehuis Gerry Weber. Gerry Weber is een succesvolle Duitse modeketen met meer dan 560 Gerry Weber brandstores wereldwijd.
In Nederland is in 2012 voor € 101,3 miljoen aan (non-core) winkelbeleggingen verkocht. Deze verkopen betreffen naast Retail Park Roermond hoofdzakelijk individuele (non-core) winkelobjecten.
Vastned bezit in het centrum van Houten een kantoorcomplex dat verworven is voor toekomstige winkeluitbreidingen van het winkelcentrum Het Rond in Houten. De waarde bedroeg per 31 december 2012 € 2,3 miljoen.
De waarde van winkelvastgoed op de high streets ontwikkelde zich relatief gunstig, aangezien zowel huurders als beleggers momenteel een voorkeur hebben voor de allersterkste winkellocaties. De overige vastgoedbeleggingen lieten minder goed resultaat zien. In totaal bedroegen de waardemutaties van de Nederlandse portefeuille € 26,1 miljoen negatief (2011: € 1,6 miljoen positief ). De waardemutaties van de high street shops bedroegen € 2,6 miljoen negatief. De waardedaling betreft met name high street shops in kleinere provinciale steden. De waardemutaties in de categorie overig bedroeg € 23,5 miljoen negatief. Het nettorendement kwam per 31 december 2012 uit op 6,3% (ultimo 2011: 6,1%).
De Nederlandse vastgoedmarkt heeft ook in 2012 gevolgen ondervonden van de economische crisis. Consumenten zijn voorzichtiger in het doen van hun uitgaven en dat heeft zijn weerslag op de omzetten van de retailers. De retailers anticiperen weer op deze daling van hun omzetten door hun kosten tegen het licht te houden, waaronder de huisvestingslasten. Dit heeft tot gevolg dat de huurprijzen van de winkelruimten, op met name de minder goede locaties, onder druk zijn komen te staan. De vraag naar winkelpanden op goede locaties blijft echter op peil. De retailmarkt in Nederland blijft volop in beweging, waarbij ondanks de negatieve economische voorspellingen een aantal sterke Nederlandse winkelketens hun fysieke winkelnetwerk verder uitbreiden. Ook zien we een aantal populaire buitenlandse merken de Nederlandse markt betreden, zoals Primark en Massimo Dutti van Inditex. Dit bevestigt maar eens te meer dat de strategie, waarbij Vastned zich concentreert op 'Venues for Premium Shopping'
de juiste blijkt te zijn.
Vastned heeft dit jaar uitvoering gegeven aan de strategie onder andere door de verkoop van circa € 101 miljoen aan non-core vastgoedbeleggingen in Nederland, waaronder Retail Park Roermond en winkelpanden in bijvoorbeeld Boxtel en Nijkerk. Daarnaast heeft Vastned in Nederland voor ongeveer € 36 miljoen aan high street shops gekocht in onder andere Amsterdam, Den Haag en 's-Hertogenbosch. Het percentage high street shops in de Nederlandse vastgoedportefeuille steeg dan ook van 53% naar 57%.
Komend jaar zal het Nederlandse team verdere uitvoering geven aan de strategie, waarbij de relatie met onze huurders verder versterkt zal worden. Wij willen graag een partner zijn van de retailers en hun zo goed mogelijk van dienst zijn bij hun zoektocht naar de juiste locatie.
4
10
1
9
6
7
5
2
3
8
| Theoretische | Bezettings- | |||||
|---|---|---|---|---|---|---|
| Taxatie- | brutohuur- | graad | Aantal | Oppervlak | ||
| Per 31 december 2012 (x € 1 miljoen) | waarde | opbrengsten | (in %) | huurders | (in m2) | |
| 1 | Houten, winkelcentrum Het Rond1) | 97,3 | 7,3 | 97,3 | 116 | 32.355 |
| 2 D | en Haag, centrum | 53,7 | 2,9 | 94,1 | 20 | 8.401 |
| 3 | Zwijndrecht, winkelcentrum Walburg | 36,5 | 2,9 | 97,2 | 30 | 14.174 |
| 4 U | trecht, centrum | 36,2 | 2,3 | 100,0 | 27 | 8.698 |
| 5 A | msterdam, centrum | 33,6 | 1,7 | 97,7 | 16 | 3.233 |
| 6 U | trecht, winkelcentrum Overvecht | 21,9 | 1,6 | 95,3 | 16 | 5.374 |
| 7 L | elystad, centrum | 20,8 | 1,6 | 92,7 | 11 | 9.437 |
| 8 A | msterdam, winkelcentrum Boven 't IJ | 19,6 | 1,3 | 100,0 | 3 | 9.988 |
| 9 A | lmere, winkelcentrum Buitenmere | 19,5 | 1,4 | 100,0 | 16 | 4.955 |
| 10 | Breda, centrum | 16,4 | 1,0 | 96,7 | 10 | 1.973 |
| Totaal | 355,5 | 24,0 | 97,0 | 265 | 98.588 |
1 Vastned Retail heeft een middelijk belang van 50%.
| Theoretische | Theoretische | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| brutohuur- | brutohuur- | ||||
| opbrengsten | opbrengsten | Aantal | Oppervlak | ||
| Huurders | (x € 1 miljoen) | (in %) | units | (in m2) | |
| 1 | Jumbo | 1,9 | 3,9 | 8 | 11.595 |
| 2 A | .S. Watson | 1,8 | 3,8 | 18 | 7.422 |
| 3 A | hold | 1,8 | 3,7 | 8 | 9.463 |
| 4 | H&M | 1,7 | 3,5 | 3 | 5.830 |
| 5 | Blokker | 1,6 | 3,2 | 16 | 6.894 |
| 6 | Macintosh | 1,3 | 2,8 | 15 | 8.882 |
| 7 V | &D | 1,2 | 2,5 | 2 | 10.097 |
| 8 E | tam | 1,1 | 2,4 | 10 | 3.025 |
| 9 | Sligro | 0,9 | 1,8 | 4 | 7.021 |
| 10 | Plus | 0,7 | 1,5 | 4 | 5.324 |
| 14,0 | 29,1 | 88 | 75.553 |
High street shops 57 Winkelcentra 37 Retail warehouses 5 Overige 1
vastgoedportefeuille (in %) Per 31 december 2012
Non-food 51 brancheverdelingin % eind 2012
Expiratiedata respectievelijk verlengdata (gewogen naar brutohuuropbrengsten). De gemiddelde looptijd bedraagt zowel op basis van 'first break' als op basis van 'end contract' 3,6 jaar.
H&M,Wagenstraat 3-5 / Weversplaats 1,Den Haag, Nederland
| Taxatie- | Theoretische brutohuur- |
Bezettings- graad |
Aantal | Oppervlak | ||
|---|---|---|---|---|---|---|
| Per 31 december 2012 (x € 1 miljoen) | waarde | opbrengsten | (in %) | huurders | (in m2) | |
| 1 | Parijs, centrum | 105,7 | 5,3 | 99,9 | 12 | 5.123 |
| 2 | Thoiry, Centre Commercial Val Thoiry | 100,0 | 6,2 | 100,0 | 62 | 23.415 |
| 3 L | ille, centrum | 60,5 | 4,0 | 83,3 | 38 | 7.810 |
| 4 | Bordeaux, centrum | 41,8 | 2,3 | 96,4 | 21 | 6.522 |
| 5 | Nancy, Rue Saint-Jean 44-45 | 28,2 | 1,7 | 100,0 | 8 | 4.794 |
| 6 A | ngers, Rue Lenepveu 25-29 | 17,0 | 1,0 | 100,0 | 5 | 4.664 |
| 7 D | uinkerken, Centre Commercial Centre Marine | 16,0 | 1,5 | 75,9 | 19 | 10.263 |
| 8 L | imoges, Centre Commercial Limoges Corgnac | 11,5 | 1,4 | 69,9 | 12 | 5.407 |
| 9 | Cannes, Rue d'Antibes 40 | 7,3 | 0,4 | 100,0 | 1 | 948 |
| 10 | Nice, Route de Grenoble 604 | 7,0 | 0,6 | 100,0 | 1 | 2.067 |
| Totaal | 395,0 | 24,4 | 93,7 | 179 | 71.013 |
| Per 31 december 2012 |
|---|
| ---------------------- |
| Theoretische | Theoretische | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| brutohuur- | brutohuur- | ||||
| opbrengsten | opbrengsten | Aantal | Oppervlak | ||
| Huurders | (x € 1 miljoen) | (in %) | units | (in m2) | |
| 1 | H&M | 4,2 | 15,0 | 5 | 8.143 |
| 2 A | rmand Thiery | 1,9 | 6,8 | 11 | 6.551 |
| 3 | GAP | 1,3 | 4,5 | 1 | 912 |
| 4 V | ivarte | 0,9 | 3,1 | 5 | 5.238 |
| 5 | PPR | 0,9 | 3,1 | 3 | 4.065 |
| 6 | Célio International | 0,7 | 2,5 | 6 | 1.430 |
| 7 | Nocibé | 0,6 | 2,2 | 4 | 1.633 |
| 8 D | ecathlon | 0,6 | 2,1 | 1 | 2.067 |
| 9 L | ouis Vuitton | 0,6 | 2,0 | 5 | 2.160 |
| 10 E | tam | 0,5 | 1,9 | 7 | 913 |
| 12,2 | 43,2 | 48 | 33.112 |
Expiratiedata respectievelijk verlengdata (gewogen naar brutohuuropbrengsten). De gemiddelde looptijd bedraagt op basis van 'first break' 2,2 jaar en op basis van 'end contract' 5,7 jaar.
High street shops 65 Winkelcentra 27 Retail warehouses 5 Overige 3
branche-
Redskins, Rue Montmartre 17, Parijs, Frankrijk
De Franse vastgoedportefeuille is met 24% van het totaal de op één na grootste vastgoedportefeuille van Vastned en bestaat uit 124 objecten met in totaal 253 huurders. De vastgoedportefeuille is geclusterd in een viertal gebieden, te weten Parijs (22%), Lille (13%), Bordeaux (9%) en Thoiry (21%). De vastgoedportefeuille bestaat voornamelijk uit high street shops (65%). Het resterende deel bestaat uit winkelcentra (27%), retail warehouses (5%) en overig, met name residentieel vastgoed (3%).
De bezettingsgraad van de Franse vastgoedportefeuille bleef stabiel en bedroeg eind 2012 94,4% (2011: 94,3%). De gemiddelde bezettingsgraad verbeterde licht tot 94,8% (2011: 94,4%). De lichte stijging van de bezettingsgraad is te danken aan de gezonde verhuuractiviteit in 2012 en een beperkt aantal vertrekkende huurders. Dit bevestigt de kwaliteit van de Franse vastgoedportefeuille. Het verlies aan huurinkomsten door 17 vertrekkende huurders in 2012 bedroeg € 1,0 miljoen (2011: € 0,3 miljoen). Dit werd gecompenseerd door 27 nieuwe verhuringen voor circa € 1,5 miljoen (2011: € 1,0 miljoen). De high street shops kennen eind 2012 een hoge bezettingsgraad van 97,6% tegenover 89,7% voor de overige beleggingen.
De totale verhuuractiviteit, die bestaat uit de hierboven genoemde nieuwe verhuringen vermeerderd met de huurvernieuwingen met bestaande huurders, was sterk en bedroeg in 2012 € 3,3 miljoen oftewel 10,8% van de theoretische brutohuuropbrengsten (2011: 5,2%). Het huurniveau van de nieuw afgesloten huurcontracten was gemiddeld genomen 0,3% lager dan het oude huurniveau (2011: 17,4% boven het voormalige huurniveau). In totaal werden 44 nieuwe verhuringen en huurvernieuwingen afgesloten. Indien de huurincentives in aanmerking worden genomen kwam het effectieve huurniveau van de nieuw afgesloten huurcontracten 11,7% onder het oude huurniveau uit. De aantrekkelijkste verhuringen vonden plaats in het high street segment. Vermeldenswaardig zijn de nieuwe verhuringen aan de populaire gemakswinkel MONOP' voor 585 vierkante meter aan de Rue Faidherbe 32-34 in Lille, 128 vierkante meter aan het Italiaanse modehuis Calzedonia aan de Rue Saint-Jean 45 in Nancy en 270 vierkante meter aan het hippe Franse modemerk Redskins voor haar flagshipstore aan de Rue Montmartre 17 in Parijs. Voorbeelden van huurvernieuwingen zijn: modehuis Armand Thiery voor 948 vierkante meter aan de Rue d'Antibes 40 in Cannes, 429 vierkante meter voor modeketen Cyrilus aan de Rue de la Grande Chaussée 33-35 in Lille, 158 vierkante meter voor de Franse sportartikelenspecialist Courir aan de Rue Sainte Catherine 66 in Bordeaux en 2.481 vierkante meter voor modeketen H&M in winkelcentrum Centre Marine in Duinkerken. Gemiddeld genomen werden de huurvernieuwingen bij high street shops 25,8% boven het oude niveau afgesloten en bij overige vastgoedbeleggingen 30,4% onder het oude huurniveau. Deze daling werd hoofdzakelijk veroorzaakt door het nieuwe huurniveau voor het behoud van H&M in het winkelcentrum Centre Marine in Duinkerken.
De huurincentives in de Franse vastgoedportefeuille bleven stabiel en bedroegen 1,9% (2011: 1,9%) van de brutohuuropbrengsten.
De tien grootste huurders vertegenwoordigen 43,2% van de totale theoretische huuropbrengsten in Frankrijk. Genoemde 43,2% van de huurinkomsten is afkomstig uit 48 winkelunits.
Gemiddeld is de Franse vastgoedportefeuille 2,6% onder het marktniveau verhuurd (2011: 4,8% onder het marktniveau).
De meeste huurcontracten worden in Frankrijk aangegaan op basis van het '3-6-9-systeem'. De looptijd van een dergelijk contract is negen jaar en huurders hebben na drie en zes jaar tussentijds de mogelijkheid op te zeggen. De gemiddelde looptijd van de huurcontracten, zoals aangegeven in de grafiek op pagina 46, tot de eerste opzeggingsmogelijkheid aan de kant van de huurder bedraagt 2,2 jaar (2011: 1,4 jaar). Indien de totale looptijd van de huurovereenkomsten in aanmerking wordt genomen, is dit 5,7 jaar (2011: 5,3 jaar).
Vastned heeft haar positie in Frankrijk in 2012 uitgebreid door middel van de acquisitie van vier high street winkelpanden in het hart van Bordeaux voor een totaalbedrag van € 12,5 miljoen. Twee panden bevinden zich in de drukste winkelstraat van de stad, de Rue Sainte Catherine. De high street shop aan de Rue Sainte Catherine 131 heeft een totale oppervlakte van 567 vierkante meter met een winkelgedeelte van circa 180 vierkante meter en is verhuurd aan de internationale telefoonspecialist The Phone House. De andere high street shop in dezelfde straat is gelegen op Rue Sainte Catherine 66. Deze winkel is verhuurd aan sportartikelenketen Courir en heeft een winkeloppervlak van 158 vierkante meter. Het pand op de exclusieve Cours de l'Intendance 61 meet in totaal 720 vierkante meter, met een oppervlakte van 450 vierkante meter die momenteel is verhuurd aan de Franse bank Crédit Mutuel. Het pand bevindt zich recht tegenover toonaangevende retailers zoals Hermès, Nespresso en Louis Vuitton, waarmee het een uitstekende winkelruimte is in het meest exclusieve winkelgebied van de Gouden Driehoek in Bordeaux, voor als het huurcontract met Crédit Mutuel afloopt. Tevens heeft Vastned een high street shop van 139 vierkante meter op Rue Porte Dijeaux 73 verworven die verhuurd is aan modeketen '64'.
Vastned heeft direct naast reeds bestaand bezit een high street shop in Angers verworven voor € 0,3 miljoen. De high street shop is gelegen aan de Rue d'Alsace 7, heeft een oppervlakte van 114 vierkante meter en is verhuurd aan de Franse modeketen Chattawak. Bij het aflopen van het huurcontract bestaat de mogelijkheid om de twee panden samen te voegen tot één grote winkelunit.
De positie aan de Rue de Rivoli, in het eerste arrondissement van Parijs, is versterkt door de aankoop van Rue de Rivoli 102. Deze high street shop ligt op het populairste gedeelte van de Rue de Rivoli, op nog geen 200 meter van Vastned's high street shop op nummer 120 die verhuurd is aan H&M. Het bruto verhuurbaar winkeloppervlak van het pand aan Rue de Rivoli 102 is ruim 1.090 vierkante meter en is grotendeels verhuurd aan de Amerikaanse modeketen GAP. De jaarlijkse huuropbrengst bedraagt circa € 1,3 miljoen. De koopprijs inclusief aankoopkosten bedroeg € 25,6 miljoen.
Dit betreft een deel van het object Rue Ernestale 35 te Arras, dat in de toekomst tot woningen kan worden ontwikkeld. De waarde van dit deel bedraagt € 0,6 miljoen. Vastned zal evenwel afzien van het ontwikkelen van dit object, aangezien dit buiten de categorie high street shops in grote steden valt.
In Frankrijk is in 2012 voor € 29,6 miljoen aan (non-core) vastgoed verkocht, waaronder het winkelcentrum Plaisir-Sablons en het object Boulevard Saint-Germain 104 in Parijs. Op deze verkopen werd een nettoverkoopresultaat behaald van € 0,5 miljoen positief.
De ongerealiseerde waardemutaties in de Franse portefeuille bedroegen € 12,6 miljoen negatief (2011: € 19,7 miljoen positief ). Hiermee kwam het nettorendement per jaareinde uit op 6,0% (2011: 5,8%). Met name de waarde van de 'overige vastgoedbeleggingen' (winkelcentra en retail warehouses) stond onder druk. In deze categorie bedroegen de afwaarderingen € 23,5 miljoen negatief. De high street shops lieten daarentegen een aantrekkelijker beeld zien met positieve waardemutaties van € 10,9 miljoen.
Frankrijk is met een totale detailhandelsomzet van € 500 miljard per jaar één van de grootste retailmarkten van Europa. De consumptieve bestedingen blijven ondanks de economische neergang één van de belangrijkste motoren van economische groei. De Fransen besteden nog altijd een groot deel van hun beschikbaar inkomen aan detailhandelsuitgaven. Daarbij putten zij momenteel met name uit hun grote spaartegoeden (een van de omvangrijkste van Europa) en weten zij zich gesteund door een sterk sociaalzekerheidsstelsel. Eind 2012 kwam echter het slop in het consumentenvertrouwen, doordat de consumenten zich zorgen begonnen te maken over de ontwikkelingen in 2013. Een aantal detailhandelsbranches zag hun verkopen dan ook aanzienlijk dalen. De werkloosheid steeg tot 10,5% en de economische groei was nagenoeg nul. Frankrijk blijft nog altijd een gewilde vakantiebestemming voor toeristen van over de hele wereld; met bijna 80 miljoen bezoekers in 2011 was het land de meest populaire toeristische bestemming ter wereld.
Tegen deze achtergrond zijn steeds meer beleggers geïnteresseerd in de grote winkelstraten in Parijs en andere grote Franse steden. Het aandeel van beleggingen in grote winkelstraten steeg van 22% in 2011 tot 57% in 2012, terwijl het aandeel van winkelcentra daalde van 33% in 2011 tot 9% in 2012.
De huren voor toplocaties blijven stabiel hoog en in een aantal van de voornaamste winkelstraten zijn die zelfs gestegen. Veel nieuwe buitenlandse winkelketens hebben het afgelopen jaar hun eerste winkel geopend in Frankrijk: Marks and Spencer (comeback), de Spaanse keten Blanco, het Italiaanse merk Calzedonia, de Nederlandse keten HEMA en Primark uit Ierland. Weer andere ketens zoals bijvoorbeeld FNAC, Vivarte en Phone House herstructureren hun portefeuille en stemmen hun bedrijfsmodel en strategie af op de huidige economische situatie.
We hebben een aantal niet-strategische beleggingen kunnen afstoten en juist een aantal A-locaties en 'Venues for premium shopping' in belangrijke grote winkelstraten in Bordeaux, zoals de Rue Sainte Catherine, Cours de l'Intendance en Rue de la Porte de Dijeaux verworven. Meer recentelijk hebben we in Parijs het door GAP gehuurde Rue de Rivoli 102 gekocht en hebben we onze aanwezigheid in deze belangrijke
Dankzij een goede relatie en een voortdurende open dialoog met onze 'klanten', de retailers, heeft Vastned de risico's weten op te vangen en heeft het de like-for-like-huurinkomsten in Frankrijk zien stijgen met 3,4%, bij een stabiele bezettingsgraad van 94,4%. Wij geloven heilig in teamwork en in grensoverschrijdende samenwerking. Er liggen nog vele mogelijkheden besloten in ons netwerk en onze relaties met de grote winkelketens, waarmee we onze portefeuille nog verder kunnen optimaliseren.
Ons doel is een solide portefeuille samen te stellen met high street shops in de belangrijkste Franse winkelstraten, onze klanten A-locaties te bieden en tegelijkertijd de belangen van onze aandeelhouders op de korte en lange termijn veilig te stellen.
De Belgische vastgoedportefeuille bestond eind 2012 uit 90 objecten en 226 huurders, voornamelijk in het segment high street shops (56%), met daarnaast retail warehouses (41%) en een enkel winkelcentrum (3%).
De bezettingsgraad steeg in België licht en bedroeg ultimo 2012 97,1% (2011: 96,6%). De gemiddelde bezettingsgraad bedroeg in 2012 97,5% (2011: 97,6%). De 14 huurcontracten die in 2012 zijn beëindigd, vertegenwoordigden € 0,5 miljoen (2011: € 1,3 miljoen) aan brutohuurinkomsten. Dit werd ruim gecompenseerd door 17 nieuwe verhuringen in 2012 die voor in totaal € 1,6 miljoen (2011: € 0,8 miljoen) aan brutohuurinkomsten vertegenwoordigen. Een deel van deze nieuwe verhuringen betrof huurovereenkomsten die in 2013 ingaan. De bezettingsgraad van de high street shops bedroeg eind 2012 97,7% en presteerde beter dan de overige beleggingen waarvan de bezettingsgraad 96,5% bedroeg.
Met 49 huurcontracten was de verhuuractiviteit in 2012 evenals in 2011 sterk (2011: 43). In totaal vertegenwoordigen deze € 4,6 miljoen aan brutohuurinkomsten (2011: € 3,2 miljoen). Naast de bovengenoemde € 1,6 miljoen aan nieuwe verhuringen, is er voor € 3,0 miljoen (2011: € 2,4 miljoen) aan huurvernieuwingen afgesloten. Deze huurcontracten, de nieuwe verhuringen en huurvernieuwingen tezamen, die 20,6% van de theoretische brutohuur vertegenwoordigen, werden 9,9% boven het oude huurniveau afgesloten (2011: 4,2% boven het oude huurniveau). Na het in aanmerking nemen van huurincentives kwam het effectieve huurniveau 5,0% hoger uit dan het oude huurniveau (2011: 1,3% hoger). Voorbeelden van nieuwe verhuringen zijn: 522 vierkante meter aan de Place de l'Ange 42 te Namen aan de Spaanse modeketen Desigual, 55 vierkante meter aan de Rue du Pont d'Ile 45 in Luik aan de Italiaanse been- en badmodespecialist Calzedonia, 140 vierkante meter aan de Nederlandse lifestyle-keten Rituals aan de Leysstraat 17 in Antwerpen en 528 vierkante meter aan moderetailer Armani Jeans aan de Leysstraat 28-30.
Voorbeelden van huurvernieuwingen zijn: 721 vierkante meter aan de Huidevettersstraat 12 te Antwerpen aan de lokale modespecialist Company, 242 vierkante meter aan de Rue du Commerce 26 in Waver aan de Franse modeketen Naf Naf en 200 vierkante meter aan de Bruul 39-41 in Mechelen aan het Deense Jack & Jones. Zoals boven is aangegeven waren de nieuw overeengekome huurniveaus aantrekkelijk voor zowel de high street shops (4,2% boven het oude huurniveau) als voor de overige vastgoedbeleggingen (14,7% boven het oude huurniveau).
De huurincentives op afgesloten huurovereenkomsten bedroegen 1,5% van de brutohuuropbrengsten (2011: 1,4%).
De 10 grootste huurders maken 45,7% van de totale Belgische theoretische brutohuuropbrengsten uit en zijn afkomstig uit 70 winkelunits.
Gemiddeld is de Belgische portefeuille 0,1% onder het marktniveau verhuurd.
In België worden huurcontracten in het algemeen aangegaan op basis van het '3-6-9-systeem'. Dit houdt in dat de huurder na drie en zes jaar de huurovereenkomst kan beëindigen. Dit gebeurt zelden, aangezien de huurder op en met de specifieke locatie van de winkel zijn inkomen verdient. In het overzicht van de expiratiedata, zoals weergegeven op pagina 58, wordt onderscheid gemaakt tussen de expiratiedata op basis van de beëindigingdatum van het contract en een conservatievere berekening op basis van de eerstvolgende opzegmogelijkheid voor de huurder. Bij de eerste methodiek speelt met name de
mogelijkheid tot huurverhoging een rol. De tweede methodiek is opgesteld vanuit het oogpunt van risicomanagement. De gemiddelde looptijd bedraagt 6,8 jaar (2011: 7,1 jaar). De gemiddelde looptijd tot de eerste opzeggingsmogelijkheid van de huurder bedraagt 2,8 jaar (2011: 2,8 jaar).
Er hebben in 2012 geen aankopen plaatsgevonden.
In 2012 is een aantal retail warehouses afgestoten evenals twee kleinere objecten in Mechelen en Brussel voor in totaal € 11,3 miljoen. De retail warehouses zijn gelegen in Andenne, Bergen, Beaumont en Hasselt. Er werd een boekwinst van € 1,3 miljoen gerealiseerd.
De waardemutaties bedroegen in 2012 € 6,0 miljoen positief (2011: € 19,2 miljoen positief ). Het nettorendement bedroeg eind 2012 6,2% (2011: 6,3%). High street shops bedroeg de waardestijging € 5,2 miljoen en voor overige vastgoedbeleggingen € 0,8 miljoen.
Net als in Nederland en Frankrijk hadden de Belgische economie en het Belgische consumentenvertrouwen te lijden onder de bezorgdheid over de economische crisis. In 2012 stagneerde de detailhandelsomzet in vergelijking met 2011. Modewinkels deden het nog redelijk goed, maar de omzet in de sectoren voeding en huishoudelijke artikelen stagneerde. De duurdere modeketens stonden onder druk van de massamerken die een deel van hun omzet wegsnoepten.
Dit weerhield het Italiaanse Calzedonia er evenwel niet van om verder in Europa uit te breiden en onder meer de Belgische markt te betreden. Vastned ondersteunde Calzedonia bij hun Belgische expansie in het hoofdwinkelgebied van Luik. Een aantal retailers als H&M, Inditex group, Desigual, Marco Polo samen met Hunkemöller, C&A en ZEB was ook actief op de markt.
De verhuurmarkt liet ook in 2012 tegengestelde bewegingen zien: de huur van de duurdere locaties was stabiel en steeg hier en daar zelfs, terwijl deze in de secundaire en tertiaire locaties daalde. Veel retailers kozen voor hoogstaande winkelruimten in een poging om hun voortbestaan in de huidige onzekere tijden zeker te stellen. Overeenkomstig onze overkoepelende strategie om 'Venues for premium shopping' aan te bieden en nauw samen te werken met onze klanten, de winkelketens, wil Vastned hen de best mogelijke dienstverlening bieden door voor hen de juiste locatie
Onze vastgoedportefeuille deed het zeer goed. We waren in staat een mooi resultaat te boeken qua huurherzieningen en nieuwe verhuringen. De groei hiervan bedroeg 16% en de leegstand bleef beperkt tot circa 3%.
Dit jaar belegden vastgoedbeleggers in België voor meer dan € 500 miljoen in winkelpanden en de beste high street shops leverden een rendement op van tussen de 4% en 5%. De waarde van onze vastgoedportefeuille profiteerde van de huurprestaties en de lagere rendementen en was aan het einde van het jaar in vergelijkbare termen gegroeid met circa 2%. Het percentage high street shops in België steeg van 54% in 2011 naar 56% in 2012.
| Per 31 december 2012 (x € 1 miljoen) | Taxatie- waarde |
Theoretische brutohuur- opbrengsten |
Bezettings- graad (in %) |
Aantal huurders |
Oppervlak (in m2) |
|
|---|---|---|---|---|---|---|
| 1 | Brussel, centrum | 42,3 | 2,6 | 100,0 | 11 | 8.194 |
| 2 A | ntwerpen, centrum | 38,6 | 2,1 | 99,1 | 11 | 3.802 |
| 3 | Tielt-Winge, Retailpark Gouden Kruispunt | 29,3 | 1,9 | 100,0 | 22 | 18.861 |
| 4 V | ilvoorde, centrum en retail warehouses | 19,4 | 1,6 | 92,1 | 15 | 15.619 |
| 5 | Brugge, Steenstraat 80 | 17,7 | 1,0 | 100,0 | 2 | 2.058 |
| 6 | Mechelen, centrum | 14,4 | 0,9 | 82,7 | 3 | 3.309 |
| 7 | Gent, centrum | 12,1 | 0,8 | 100,0 | 6 | 3.245 |
| 8 L | euven, Bondgenotenlaan 69-73 | 11,3 | 0,7 | 100,0 | 2 | 1.495 |
| 9 | Namen, Place de l'Ange 42 | 10,7 | 0,8 | 89,2 | 12 | 2.331 |
| 10 | Tongeren, winkelcentrum Julianus | 10,6 | 0,8 | 91,2 | 18 | 8.459 |
| Totaal | 206,4 | 13,2 | 96,5 | 102 | 67.373 |
| Theoretische | Theoretische | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| brutohuur- | brutohuur- | ||||
| opbrengsten | opbrengsten | Aantal | Oppervlak | ||
| Huurders | (x € 1 miljoen) | (in %) | units | (in m2) | |
| 1 | H&M | 2,7 | 12,4 | 6 | 10.147 |
| 2 A | ldi | 1,3 | 5,8 | 15 | 15.254 |
| 3 I | nditex | 1,2 | 5,6 | 2 | 3.007 |
| 4 D | écor Heytens | 1,2 | 5,4 | 15 | 10.901 |
| 5 E | uro Shoe Unie | 1,1 | 5,1 | 11 | 8.399 |
| 6 | Maxeda | 0,6 | 2,7 | 3 | 5.453 |
| 7 | Blokker | 0,5 | 2,5 | 7 | 5.408 |
| 8 I | nWear / Matinique | 0,5 | 2,2 | 1 | 528 |
| 9 A | .S. Watson | 0,4 | 2,1 | 6 | 2.673 |
| 10 V | anden Borre | 0,4 | 1,9 | 4 | 3.619 |
| 9,9 | 45,7 | 70 | 65.389 |
Expiratiedata respectievelijk verlengdata (gewogen naar brutohuuropbrengsten). De gemiddelde looptijd bedraagt op basis van 'first break' 2,8 jaar en op basis van 'end contract' 6,8 jaar.
High street shops 56 Winkelcentra 3 Retail warehouses 41
Sectorspreidingin % eind 2012
Company, Huidevettersstraat 12, Antwerpen, België
4 7
Theoretische Bezettings- Taxatie- brutohuur- graad Aantal Oppervlak Per 31 december 2012 (x € 1 miljoen) waarde opbrengsten (in %) huurders (in m2) Madrid, Centro Comercial Madrid Sur 55,4 4,7 89,5 60 23.405 Madrid, Centro Comercial Las Rosas 42,8 3,9 95,6 88 8.254 Málaga, Centro Comercial La Rosaleda 40,2 5,0 90,4 67 15.336 Madrid, centrum 34,6 1,8 100,0 4 1.420 5 Alicante, Parque Vistahermosa 33,2 4,0 73,4 6 34.609 Badalona, Centro Comercial Montigalá 28,4 3,1 91,9 52 11.396 Madrid, Centro Comercial Getafe III 24,0 3,1 83,6 46 20.328 Burgos, Centro Comercial El Mirador 23,1 2,1 95,4 40 9.832 Murcia, Centro Comercial Las Atalayas 19,5 2,6 96,6 39 10.342 Castellón de la Plana, Calle Grecia 4 8,4 0,8 100,0 1 5.109 Totaal 309,6 31,1 89,9 403 140.031
| Per 31 december 2012 | Theoretische | Theoretische | |||
|---|---|---|---|---|---|
| brutohuur- | brutohuur- | ||||
| opbrengsten | opbrengsten | Aantal | Oppervlak | ||
| Huurders | (x € 1 miljoen) | (in %) | units | (in m2) | |
| 1 L | eroy Merlin | 1,6 | 5,9 | 2 | 10.934 |
| 2 | Metro | 1,5 | 5,5 | 2 | 9.462 |
| 3 I | nditex | 1,4 | 5,2 | 16 | 9.112 |
| 4 E | . Leclerc | 1,3 | 4,8 | 1 | 10.173 |
| 5 | Grupo Cortefiel | 1,0 | 3,8 | 14 | 3.860 |
| 6 | Salvatore Ferragamo | 1,0 | 3,8 | 1 | 587 |
| 7 | Mc Donald's | 0,8 | 3,0 | 6 | 3.090 |
| 8 D | ecimas | 0,5 | 2,0 | 8 | 1.754 |
| 9 | Metropolitan Sport | 0,5 | 1,7 | 1 | 2.796 |
| 10 | C&A | 0,4 | 1,7 | 2 | 2.542 |
| 10,0 | 37,4 | 53 | 54.310 |
Expiratiedata respectievelijk verlengdata (gewogen naar brutohuuropbrengsten). De gemiddelde looptijd bedraagt op basis van 'first break' 2,8 jaar en op basis van 'end contract' 9,0 jaar.
High street shops 14 Winkelcentra 73 Retail warehouses 13
Expiraties 'first break'
Sectorspreidingin % eind 2012
Salvatore Ferragamo, Calle Serrano 36, Madrid, Spanje
De Spaanse vastgoedportefeuille maakte eind 2012 16% van de totale vastgoedportefeuille uit. Deze vastgoedportefeuille bestaat uit middelgrote winkelcentra (73%), high street shops (14%) en retail warehouses (13%). De samenstelling in termen van beleggingsproduct wijkt af van wat volgens de aangescherpte strategie als wenselijk wordt geacht. De samenstelling van de vastgoedportefeuille is historisch zo gegroeid.
Vergeleken met de andere landen waar Vastned actief is, is de Spaanse economie de lastigste. De economische omstandigheden hebben nadrukkelijk hun weerslag op de verhuurmarkt. Winkelketens heroverwegen hun locaties en concentreren zich op de aantrekkelijkste vestigingspunten, waarbij zij proberen huurniveaus aan te passen aan de lagere omzetten. Ondanks deze omstandigheden en dankzij de niet aflatende inzet van ons team van Spaanse vastgoedspecialisten is de bezettingsgraad van de Spaanse vastgoedportefeuille hoog gebleven en bedroeg ultimo 2012 90,1% (2011: 92,4%).
Een belangrijk deel van de daling van de bezettingsgraad is te wijten aan de expiratie van een tweetal 'huurgaranties' van huurders in Parque Vistahermosa in Alicante. De gemiddelde bezettingsgraad liet een zelfde patroon zien en bedroeg over 2012 90,5% (2011: 92,6%). Tussen de sectoren bestaan grote verschillen met betrekking tot de verhuurbaarheid. Alle high street shops, vier in Madrid, één in Málaga en één in Leon, zijn volledig verhuurd. De winkelcentra hadden ultimo 2012 een bezettingsgraad van 91,5%, terwijl die van de retail warehouses 77,6% bedroeg.
Er werden in 2012 49 huurcontracten (2011: 43) beëindigd die € 3,2 miljoen (2011: € 3,4 miljoen) aan brutohuurinkomsten vertegenwoordigden. Dit werd in beperkte mate gecompenseerd door 25 nieuw afgesloten huurcontracten (2011: 30) die € 1,2 miljoen (2011: € 3,6 miljoen) aan brutohuurinkomsten vertegenwoordigen. In 2012 lag de focus op het handhaven van de bezettingsgraad van de vastgoedportefeuille. Door de huidige hoge bezettingsgraad te continueren blijven de locaties aantrekkelijk. In dit kader worden in voorkomende gevallen gedurende de huurperiode huurkortingen of andersoortige incentives toegekend aan zittende huurders.
De gemiddelde huur/omzetverhouding van onze huurders steeg in 2012 tot een niveau van 11,8% (2011: 11,4%). De omzet is bepalend voor de huren die retailers kunnen betalen en daarmee op het volume en het prijsniveau van de verhuuractiviteit. Het volume van nieuwe verhuringen en huurvernieuwingen bedroeg 10,7% van de theoretische brutohuuropbrengsten (2011: 14,8%) en vertegenwoordigde een totaalbedrag van € 3,4 miljoen (2011: € 5,1 miljoen). De daling van het volume was met name toe te rekenen aan het bovenvermelde lagere volume van nieuwe verhuringen. De huur van de nieuw afgesloten huurcontracten lag gemiddeld 27,4% (2011: 18,7%) onder het oude huurniveau. Na huurincentives lag het effectieve huurniveau van de nieuwe verhuringen en huurvernieuwingen 32,4% lager (2011: 21,9% lager) dan het oude huurniveau.
Belangrijke nieuwe verhuringen in 2012 waren: fitnessclub Dream Fit voor 1.825 vierkante meter in Centro Comercial Las Atalayas in Murcia en modeketen Tino González voor 326 vierkante meter in Centro Comercial Madrid Sur in Madrid en parfumerieketen Druni voor 363 vierkante meter in Centro Comercial Montigalá in Badalona.
Voorbeelden van huurvernieuwingen zijn: bijouterieketen Claire's voor 59 vierkante meter in Centro Comercial Getafe III in Madrid en voor 96 vierkante meter in Centro Comercial Montigalá in Badalona, schoenenspeciaalzaak Crocs voor 120 vierkante meter aan de Calle Fuencarral 25 in Madrid en cosmeticaketen Yves Rocher voor 153 vierkante meter in Centro Comercial Las Rosas in Madrid.
De huurincentives op de huurovereenkomsten bedroegen 6,6% van de brutohuuropbrengsten (2011: 6,3%). Deze omvatten zowel incentives die worden bedongen bij het afsluiten van een huurcontract als de incentives die worden toegekend in het kader van tegemoetkoming aan huurders in bestaande situaties. Flexibiliteit met betrekking tot het toekennen van dergelijke incentives is essentieel in de strijd tegen leegstand. De incentives hebben een tijdelijke aard en de onderliggende huurovereenkomsten hebben omzethuurclausules, zodat bij aantrekkende winkelverkopen Vastned daar ook de vruchten van kan plukken.
De 10 grootste huurders vertegenwoordigen 37,4% van de totale theoretische huuropbrengsten in Spanje. Deze huuropbrengsten zijn afkomstig uit 53 winkelunits, waardoor een goede spreiding is gewaarborgd.
Gemiddeld is de Spaanse vastgoedportefeuille 8,9% boven het marktniveau verhuurd (2011: 8,3% boven marktniveau). Deze situatie van oververhuring, vertaalt zich bij wederverhuur in gemiddeld lagere huurniveaus.
De expiratiedata van de huurcontracten zijn grafisch weergegeven op pagina 64. De gemiddelde looptijd van de huurovereenkomsten in de Spaanse vastgoedportefeuille, gemeten tot het einde van de huurovereenkomst, bedraagt 9,0 jaar (2011: 9,7 jaar). Indien wordt uitgegaan van de eerste opzegmogelijkheid bedraagt de gemiddelde looptijd 2,8 jaar (2011: 2,8 jaar).
In 2012 hebben geen aankopen in Spanje plaatsgevonden.
In 2012 is één winkel verkocht voor € 3,3 miljoen. Dit betrof een winkelpand in Barcelona aan de Ronda de la Universitat 35. De koper was de huurder van dit object. Het verkoopresultaat bedroeg € 0,3 miljoen positief.
De waardemutaties van de vastgoedbeleggingen bedroegen in 2012 € 91,7 miljoen negatief (2011: € 11,6 miljoen negatief ). Het nettorendement bedroeg ultimo 2012 9,3% (2011: 7,7%). De afwaardering op de overige beleggingen bedroeg € 88,5 miljoen. De waardedaling op high street shops bleef echter beperkt tot € 3,2 miljoen.
2012 was voor de Spaanse economie misschien wel het allermoeilijkste jaar dat wij ons kunnen heugen, met ernstige gevolgen voor de detailhandel. De consumptie liet een sterke daling zien onder meer als gevolg van de hoge werkloosheid, de bezuinigingsmaatregelen en de belastingverhogingen. Onder dergelijke omstandigheden houden alleen de allerbeste beleggingen zich staande. Winkels in de binnensteden doen het met zeer weinig leegstand en zelfs stijgende huren buitengewoon goed. Aan de andere kant hebben secundaire winkelcentra het erg moeilijk en staat daar 20% tot 25% van de winkelunits leeg.
Tegen deze achtergrond draaide het in Spanje in 2012 om het op peil houden van de bezettingsgraad. De bezetting moest zo hoog mogelijk worden gehouden. Het Spaanse team slaagde er ondanks het zware economische weer in 2012 in om de bezettingsgraad op 90,5% te houden (2011: 92,6%).
Er werden in 2012 veel nieuwe huurcontracten afgesloten en ook veel bestaande huurcontracten verlengd: in totaal 25 nieuwe contracten en 63 verlengingen. Onder andere met Tino González in winkelcentrum Madrid Sur, Toy Factory in winkelcentrum Rosaleda, Druni in winkelcentrum Montigalá, en Green in Madrid Sur en Las Rosas.
Het belangrijkste wapenfeit was het nieuwe huurcontract met Dream Fit, een fitnesscentrum in Centro Comercial Madrid Sur (1.825 vierkante meter). Het vergde veel aanpassingen om het fitnesscentrum in het pand te kunnen onderbrengen, maar uiteindelijk kon het bruto verhuurbaar oppervlak dankzij deze werkzaamheden zelfs met 500 vierkante meter worden uitgebreid. Verder is de huurverlenging met Crocs in Calle Fuencarral vermeldingswaardig, waarbij een huurverhoging werd gerealiseerd van 10%.
De specifieke aandacht voor huurders werpt zijn vruchten af en in combinatie met een aantal andere maatregelen, zoals verbetering van de exploitatie-efficiëntie van panden middels verlaging van het verbruik en de servicekosten, en een algehele verduurzaming, hebben wij onze klanten, de retailers, nog beter van dienst kunnen zijn.
Vastned heeft in Turkije focus op alleen de allerbeste high street shops in Istanbul. Deze vastgoedportefeuille bestond eind 2012 uit negen high street shops op absolute A1-locaties (6% van de totale vastgoedportefeuille). Van de negen high street shops zijn er vijf aan Istiklal Caddesi gelegen, twee aan Bahariye Caddesi, één aan de Istasyon Caddesi en één aan de Abdi pekçi Caddesi. Het totale vloeroppervlak is 13.075 vierkante meter, waarvan 5.275 vierkante meter in pijplijn. Het strategisch doel is om de Turkse vastgoedportefeuille uit te breiden tot een omvang van circa 10% van de totale vastgoedportefeuille. Vastned heeft in het merendeel van de gevallen haar beleggingen leeg verworven en de winkelruimte aangepast aan de moderne standaarden die retailers vandaag de dag eisen. De eersteklashuurders weet Vastned veelal aan te trekken uit haar internationale netwerk.
De bezettingsgraad ultimo 2012 van de high street shops in exploitatie bedroeg 100,0% (2011: 100,0%). De gemiddelde bezettingsgraad gedurende 2012 bedroeg 100,0% (2011: 96,0%).
In 2012 werden twee huurcontracten afgesloten die een waarde van € 2,5 miljoen aan brutohuurinkomsten vertegenwoordigen (2012: € 2,4 miljoen). Dit betroffen verhuringen die ruim boven (21%) het oude of verwachte huurniveau zijn afgesloten. Aan de Istiklal Caddesi 85 in Istanbul is 3.300 vierkante meter verhuurd aan modegigant H&M. Naar verwachting zal H&M in het tweede kwartaal van 2013 dit unieke winkelobject opgeleverd krijgen. Tevens is 170 vierkante meter, aan de Istiklal Caddesi 119 verhuurd aan de Turkse telecomspecialist Turkcell.
De huurincentives op de huurovereenkomsten bedroegen 2,2%.
De huidige huurders kwalificeren voor het merendeel als internationale of nationale retailers. De vijf grootste huurders vertegenwoordigen 93,8% van de brutohuuropbrengsten.
Gemiddeld is de Turkse portefeuille 3,4% onder het marktniveau verhuurd (2011: 13,4%). Als gevolg van de voortreffelijke inzet van het Vastnedteam in Turkije zijn de huuropbrengsten sterk verbeterd. Daarnaast is de high street shop aan de Istiklal Caddessi 161 in exploitatie genomen, verhuurd aan de sterke modeketen Zara.
In Turkije worden huurcontracten gewoonlijk voor een periode van vijf jaar afgesloten. Na afloop van het huurcontract bestaan ruime mogelijkheden om aanpassingen naar marktniveau te realiseren. In de grafiek op pagina 76 zijn de expiratiedata in de Turkse portefeuille weergegeven. De gemiddelde looptijd van de huurcontracten bedraagt 13,8 jaar (2011: 10,0 jaar). De stijging van de gemiddelde looptijd is toe te schrijven aan de verhuur van het pand aan de Istiklal Caddessi 85 aan H&M. De gemiddelde looptijd tot de eerste opzeggingsmogelijkheid van de huurder bedraagt 2,7 jaar (2011: 2,1 jaar).
In 2012 vond één acquisitie plaats voor € 14,8 miljoen. Dit betrof een high street shop aan de Istasyon Caddesi 27 met 2.000 vierkante meter winkelruimte. De nettohuurinkomsten bedragen € 0,9 miljoen per jaar.
Deze vastgoedbelegging wordt momenteel ingrijpend gerenoveerd waardoor een grote moderne winkellocatie wordt gecreëerd, voor de aangetrokken huurder H&M. De oplevering staat gepland voor het tweede kwartaal 2013.
In het laatste kwartaal van 2012 is de sloop van dit pand begonnen om vervolgens een geheel nieuw en volgens de laatste moderne eisen winkelpand te bouwen. Naar verwachting wordt de high street shop eind 2013 opgeleverd.
In 2012 bedroegen de waardemutaties € 2,4 miljoen positief (2011: € 3,4 miljoen positief ). Het nettorendement bedroeg ultimo 2012 5,7% (2011: 5,1%).
De Turkse retailmarkt is gestaag blijven groeien in lijn met de groeiende koopkracht per hoofd van de bevolking en de opkomst van een moderne en georganiseerde detailhandel. In 2012 had de detailhandel een omvang van circa € 240 miljard. Naar verwachting blijft de markt tot aan 2016 jaarlijks gemiddeld met 10% groeien. In 2012 stegen de detailhandelsuitgaven met 20%.
De Turkse vastgoedmarkt beleefde opnieuw een jaar van groei. Het totale verhuurbare oppervlak bedroeg meer dan acht miljoen vierkante meter en naar verwachting zal dit eind 2013 tien miljoen vierkante meter zijn. Het aantal winkelcentra groeide enorm; in 2012 waren er reeds 330 en over vijf jaar zullen dit er naar
verwachting 450 zijn.
Vastned tekende het afgelopen jaar twee grote huurcontracten. Een van de belangrijkste panden in onze portefeuille in Istanbul – Istiklal Caddesi 85, met 3.300 vierkante meter bruto verhuurbaar oppervlak – is voor twintig jaar verhuurd aan de vooraanstaande modeketen H&M. Dit is de eerste H&M in Turkije die gevestigd zal zijn in een grote winkelstraat. De winkel is ontworpen als een flagship store en opent zijn deuren naar verwachting in het tweede kwartaal van 2013. Istiklal Caddesi 161 (2.800 vierkante meter verhuurbaar oppervlak) is voor lange duur verhuurd aan de vooraanstaande modeketen Zara. Zara heeft de winkel – de eerste in de drukste straat van het land – in februari 2013 geopend.
Verder heeft de winkelunit aan Istiklal Cadessi 119 nu een nieuwe huurder, de vooraanstaande telecommaatschappij Turkcell, en is de huur met 10% verhoogd. In december 2012 hebben we een high street shop aan Istasyon Cadessi 27 aangekocht. De totale Turkse vastgoedportefeuille vertegenwoordigt nu een waarde van € 127 miljoen en komt steeds dichter bij de doelstelling van € 200 miljoen.
De Turkse vastgoedportefeuille bestaat volledig uit winkelpanden in de belangrijkste winkelstraten van Istanbul. Vastned Turkije wil geheel in lijn met de strategie van Vastned van 'Venues for Premium shopping' uitsluitend panden aankopen in de vijf belangrijkste winkelstraten van deze wereldstad. Het Turkse team volgt met ondersteuning van de Directie in Nederland nauwgezet de ontwikkelingen op de markt, altijd op zoek naar nieuwe interessante panden. Daarnaast besteedt het veel tijd en energie aan accountmanagement om zo een hechte relatie op te bouwen met huidige en potentiële huurders.
| Per 31 december 2012 (x € 1 miljoen) | Taxatie- waarde |
Theoretische brutohuur- opbrengsten |
Bezettings- graad (in %) |
Aantal huurders |
Oppervlak (in m2) |
|
|---|---|---|---|---|---|---|
| 1 I | stanbul, Istiklal Caddesi 161 | 34,7 | 2,3 | 100,0 | 1 | 3.010 |
| 2 I | stanbul, Istiklal Caddesi 851) | 28,2 | 2,1 | 100,0 | 1 | 3.300 |
| 3 I | stanbul, Abdi pekçi Caddesi 411) | 17,9 | 1,4 | n.v.t | – | 1.975 |
| 4 I | stanbul, Istasyon Caddesi 27 | 14,7 | 1,0 | 100,0 | 1 | 2.000 |
| 5 I | stanbul, Istiklal Caddesi 18 | 12,0 | 0,5 | 100,0 | 1 | 1.170 |
| Totaal | 107,5 | 7,3 | 100,0 | 4 | 11.455 |
1 Vastgoedbelegging in pijplijn
High street shops 100
| Theoretische | Theoretische | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| brutohuur- | brutohuur- | ||||
| opbrengsten | opbrengsten | Aantal | Oppervlak | ||
| Huurders | (x € 1 miljoen) | (in %) | units | (in m2) | |
| 1 I | nditex | 2,3 | 32,3 | 1 | 3.010 |
| 2 | H&M | 2,1 | 29,7 | 1 | 3.300 |
| 3 L | C Waikiki | 1,0 | 13,8 | 1 | 2.000 |
| 4 | Turkcell | 0,7 | 10,2 | 2 | 700 |
| 5 | Top Shop | 0,5 | 7,8 | 1 | 1.170 |
| 6,6 | 93,8 | 6 | 10.180 |
Expiratiedata respectievelijk verlengdata (gewogen naar brutohuuropbrengsten). De gemiddelde looptijd bedraagt op basis van 'first break' 2,7 jaar en op basis van 'end contract' 13,8 jaar.
brancheverdelingin % eind 2012
Expiraties 'end contract'
De Portugese vastgoedportefeuille bestaat uit negen high street shops (1% van de totale vastgoedportefeuille) die voor een groot deel zijn verhuurd aan de opticienketen MultiOpticas.
Deze vastgoedportefeuille was gedurende 2012 volledig verhuurd. Er hebben geen huurdermutaties plaatsgevonden.
Externe taxaties hebben geleid tot een waardemutatie van € 0,2 miljoen negatief (2011: € 0,1 miljoen positief ). Het nettorendement bedroeg ultimo 2012 8,4% (ultimo 2011: 7,2%).
Het beleggingsresultaat daalde van € 96,1 miljoen positief in 2011 naar € 41,0 miljoen negatief in 2012. De belangrijkste reden voor deze daling is het indirect beleggingsresultaat dat in 2012 uitkwam op € 103,5 miljoen negatief (2011: € 29,1 miljoen positief ) voornamelijk als gevolg van afwaarderingen op de Spaanse vastgoedportefeuille met € 91,7 miljoen. Het direct beleggingsresultaat kwam uit op € 62,5 miljoen (2011: € 67,0 miljoen).
Het direct beleggingsresultaat daalde van € 67,0 miljoen in 2011 tot € 62,5 miljoen in 2012. Ten aanzien van de nettohuuropbrengsten werd de positieve bijdrage van de netto-aankopen tenietgedaan door een negatieve like-for-like groei in de Spaanse vastgoedportefeuille. Daarnaast was sprake van een stijging van de algemene kosten. Deze stijging is enerzijds het gevolg van het niet meer kunnen doorberekenen van een deel van de algemene kosten aan VastNed Offices/Industrial als gevolg van het beëindigen van de samenwerkingsovereenkomst in 2011. Anderzijds was sprake van (deels eenmalige) lasten op het gebied van personeelskosten en extra advies- en PR-kosten samenhangend met de aangescherpte strategie. Tevens namen de over de verslagperiode verschuldigde belastingen naar de winst toe als gevolg van met ingang van 1 januari 2012 gewijzigde fiscale wetgeving in Spanje.
Over 2012 was het indirect beleggingsresultaat € 103,5 miljoen negatief (2011: € 29,1 miljoen positief ). Dit was met name het gevolg van een waardedaling van de vastgoedportefeuille in 2012 van 6,2% ten opzichte van de beginwaarde 2012. De grootste daling vond plaats in de Spaanse vastgoedportefeuille, die daalde met 22,4%. De lastige economische omstandigheden in Spanje zorgden mede voor lagere (markt)huurniveaus en hogere yields dan in 2011. De Nederlandse en Franse vastgoedportefeuille daalden met respectievelijk 3,8% en 2,8%. In België en Turkije stegen de vastgoedportefeuilles met respectievelijk 1,9% en 2,3% in waarde ten opzichte van de beginwaarde in 2012.
Een onderverdeling naar sectoren laat zien dat de waarde van de high street shops gemiddeld met 1,3% is gestegen en dat die van de overige beleggingen met 13,5% is gedaald. De waardedalingen in de Nederlandse en Franse vastgoedportefeuille vonden met name plaats in de categorie overige vastgoedbeleggingen.
Als gevolg van deze waardeontwikkelingen kwam het indirect beleggingsresultaat, rekening houdend met een positief verkoopresultaat van € 1,2 miljoen, een vrijval van de voorziening voor latente belastingverplichtingen van € 17,7 miljoen grotendeels als gevolg van de waardedaling in de Spaanse vastgoedportefeuille en negatieve waardemutaties van financiële rentederivaten die op basis van IFRS niet als effectieve hedge worden aangemerkt van € 1,4 miljoen, na aftrek van het deel toekomend aan minderheidsbelangen van € 1,2 miljoen, uit op € 103,5 miljoen negatief.
De totale brutohuuropbrengsten stegen van € 132,5 miljoen in 2011 naar € 133,5 miljoen in 2012. Deze stijging wordt in de tabel op pagina 80 per land nader gespecificeerd.
Vastned heeft door de aankopen in Nederland, Frankrijk en Turkije en het in exploitatie nemen van een pijplijnobject in Istanbul haar brutohuurinkomsten weten te vergroten met € 3,8 miljoen ten opzichte van 2011.
De toename heeft voor € 1,6 miljoen betrekking op additionele huuropbrengsten als gevolg van aankopen in Nederland in 2011 en 2012. Een groot deel (circa € 1,2 miljoen) betreft additionele huuropbrengsten van gedurende 2012 aangekochte winkelobjecten in Amsterdam, Den Haag, Zwolle, Almere en 's-Hertogenbosch. Daarnaast droeg het in maart 2011 aangekochte winkelcentrum Walburg in Zwijndrecht voor de resterende € 0,4 miljoen bij aan de groei van de brutohuuropbrengsten in Nederland.
In Frankrijk droegen de aankopen van high street shops substantieel bij aan de groei van de brutohuurinkomsten in 2012. De Franse huuropbrengsten namen met € 1,1 miljoen toe als gevolg van de aankoop van maar liefst 14 high street shops in het centrum van Bordeaux in 2011 en 2012 en de aankoop in november 2012 van een high street shop op de Rue de Rivoli in Parijs. De in oktober 2011 verworven Galerie 'Jardin d'Harskamp' in Namen zorgde voor een toename van de brutohuuropbrengsten in België met € 0,6 miljoen. In Turkije stegen de brutohuurinkomsten met € 0,5 miljoen als gevolg van de aankoop van een high street shop op de Istasyon Caddesi, Istanbul in november 2012 en het in exploitatie nemen van het in 2010 verworven object Istiklal Cadessi 161, Istanbul. Dit object, dat na een grondige renovatie is omgebouwd tot een prachtige winkellocatie, is in het vierde kwartaal 2012 opgeleverd aan de in 2011 gecontracteerde huurder Zara.
De daling van de brutohuuropbrengsten in 2012 als gevolg van verkopen komt voor het grootste deel (€ 1,8 miljoen) voort uit de verkoop van een groot aantal individuele winkelobjecten in Nederland begin 2011 en gedurende 2012 die niet meer pasten binnen de vastgoedportefeuille. Tevens werd in december 2012 Retail Park Roermond verkocht. In Frankrijk namen de brutohuuropbrengsten met € 0,3 miljoen af als gevolg van de verkoop van het object Boulevard Saint-Germain 104 in Parijs.
De totale like-for-like-groei van de brutohuuropbrengsten was € 0,5 miljoen negatief. Dit werd veroorzaakt door lagere brutohuuropbrengsten in Spanje van € 2,2 miljoen als gevolg van de lastige economische omstandigheden en de daarmee gepaard gaande lagere huurniveau's om zo de bezettingsgraad op een hoog niveau te houden. Ondanks het moeilijke economische klimaat kwam de gemiddelde bezettingsgraad van de Spaanse vastgoedportefeuille in 2012 uit op 90,5% (2011: 92,6%).
In alle andere landen was sprake van positieve like-for-like-groei van de brutohuuropbrengsten. In Frankrijk namen de brutohuuropbrengsten met € 0,9 miljoen toe door indexatie en verbetering van de huurniveaus bij huurmutaties. Ook in België werd een goede huurverbetering gerealiseerd van € 0,4 miljoen als gevolg van indexatie en huurverbeteringen.
De like-for-like-groei in de Nederlandse portefeuille bedroeg € 0,3 miljoen en die van Turkije € 0,1 miljoen. In Nederland werd de stijging als gevolg van indexaties en huurverbeteringen voor een groot deel teniet gedaan door toegenomen leegstand en verstrekte huurkortingen.
Exploitatiekosten (inclusief betaalde erfpachtcanons en niet doorberekende servicekosten) De exploitatiekosten stegen uitgedrukt in een percentage van de brutohuuropbrengsten van 12,8% naar 13,3% en kwamen daarmee uit op € 17,8 miljoen (2011: € 16,9 miljoen). De stijging is vooral het gevolg van hogere niet doorberekende servicekosten in met name de Spaanse vastgoedportefeuille. De relatief lagere exploitatiekosten in 2012 in Nederland zijn vooral toe te rekenen aan hogere onderhoudskosten in 2011 in verband met brandveiligheidseisen. In Turkije en Portugal daalden de exploitatiekosten vanwege in 2011 verstrekte verhuurcourtages in verband met de verhuurtransactie met Zara voor het object aan de Istiklal Caddesi in Istanbul en de verhuurtransactie met de opticienketen Multi Opticas voor de negen high street shops in Portugal.
| Nederland | Frankrijk | België | Spanje | Turkije | Portugal | Totaal | |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Brutohuuropbrengsten 2011 | 27,5 | 14,9 | 10,0 | 2,3 | 1,5 | 1,0 | 57,2 |
| Aankopen | 0,7 | 1,1 | 0,6 | – | 0,1 | – | 2,5 |
| In exploitatie genomen | – | – | – | – | 0,4 | – | 0,4 |
| Verkopen | (1,6) | (0,3) | – | (0,1) | – | – | (2,0) |
| Like-for-like-huurgroei | - | 0,8 | 0,3 | – | 0,1 | – | 1,2 |
| Brutohuuropbrengsten 2012 | 26,6 | 16,5 | 10,9 | 2,2 | 2,1 | 1,0 | 59,3 |
| Exploitatiekosten | (4,1) | (1,4) | (1,3) | (0,2) | (0,2) | – | (7,2) |
| Nettohuuropbrengsten 2012 Exploitatiekosten in % van de brutohuuropbrengsten: |
22,5 | 15,1 | 9,6 | 2,0 | 1,9 | 1,0 | 52,1 |
| – in 2012 | 15,6 | 8,7 | 10,8 | 8,0 | 8,5 | 4,7 | 12,1 |
| – in 2011 | 16,2 | 8,4 | 7,7 | 6,7 | 20,3 | 11,6 | 12,3 |
| Nederland | Frankrijk | België | Spanje | Turkije | Portugal | Totaal | |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Brutohuuropbrengsten 2011 | 25,1 | 11,3 | 11,3 | 27,5 | 0,1 | – | 75,3 |
| Aankopen | 0,9 | – | – | – | – | – | 0,9 |
| In exploitatie genomen | – | – | – | – | – | – | – |
| Verkopen | (0,2) | – | – | – | (0,1) | – | (0,3) |
| Like-for-like-huurgroei | 0,3 | 0,1 | 0,1 | (2,2) | – | – | (1,7) |
| Brutohuuropbrengsten 2012 | 26,1 | 11,4 | 11,4 | 25,3 | – | – | 74,2 |
| Exploitatiekosten | (3,2) | (1,0) | (1,1) | (5,3) | – | – | (10,6) |
| Nettohuuropbrengsten 2012 Exploitatiekosten in % van |
22,9 | 10,4 | 10,3 | 20,0 | – | – | 63,6 |
| de brutohuuropbrengsten: – in 2012 |
12,0 | 8,4 | 10,4 | 21,1 | – | – | 14,3 |
| – in 2011 | 13,8 | 9,5 | 8,6 | 15,7 | 22,1 | – | 13,1 |
High street shops (x € 1 miljoen)
| Nederland | Frankrijk | België | Spanje | Turkije | Portugal | Totaal | |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Brutohuuropbrengsten 2011 | 52,6 | 26,2 | 21,3 | 29,8 | 1,6 | 1,0 | 132,5 |
| Aankopen | 1,6 | 1,1 | 0,6 | – | 0,1 | – | 3,4 |
| In exploitatie genomen | – | – | – | – | 0,4 | – | 0,4 |
| Verkopen | (1,8) | (0,3) | – | (0,1) | (0,1) | – | (2,3) |
| Like-for-like-huurgroei | 0,3 | 0,9 | 0,4 | (2,2) | 0,1 | – | (0,5) |
| Brutohuuropbrengsten 2012 | 52,7 | 27,9 | 22,3 | 27,5 | 2,1 | 1,0 | 133,5 |
| Exploitatiekosten | (7,3) | (2,4) | (2,4) | (5,5) | (0,2) | – | (17,8) |
| Nettohuuropbrengsten 2012 Exploitatiekosten in % van de brutohuuropbrengsten: |
45,4 | 25,5 | 19,9 | 22,0 | 1,9 | 1,0 | 115,7 |
| – in 2012 | 13,8 | 8,5 | 10,6 | 20,1 | 8,5 | 4,7 | 13,3 |
| – in 2011 | 15,0 | 8,8 | 8,5 | 15,1 | 18,8 | 10,0 | 12,8 |
De totale waardemutaties bedroegen in 2012 € 122,2 miljoen negatief (2011: € 32,4 miljoen positief ), wat neerkomt op een daling van 6,2% ten opzichte van de beginwaarde 2012. Zoals aangegeven, vond de daling vooral plaats in de Spaanse en in mindere mate in de Nederlandse en Franse vastgoedportefeuilles.
In Spanje was sprake van een waardedaling van 22,4%, vooral als gevolg van gedaalde (markt)huurniveaus en hogere yields voor de units in de winkelcentra. In de Nederlandse en Franse vastgoedportefeuille was sprake van een waardedaling van respectievelijk 3,8% en 2,8%, die voor het merendeel betrekking hadden op de 'overige beleggingen'. De high street shops in Nederland bleven nagenoeg gelijk met een waardedaling van 0,7%. In Frankrijk stegen de high streets shops daarentegen met 4,1% in waarde.
De Belgische vastgoedportefeuille kende een waardestijging van 1,9% ten opzichte van de beginwaarde. Met name het in 2011 verworven winkelobject Galerie 'Jardin d'Harskamp' in Namen en het object Het Gouden Kruispunt in Tielt-Winge droegen hieraan bij.
In Turkije is eind 2012 het object Istiklal Cadessi 161, Istanbul, na een grondige renovatie, opgeleverd aan huurder Zara en in het vierde kwartaal 2012 in exploitatie genomen. Dit object alsmede alle overige objecten in Turkije droegen bij aan de waardestijging van 2,3%.
In 2012 zijn (non-core) winkelbeleggingen verkocht met een nettoverkoopopbrengst van € 145,5 miljoen. Deze verkopen hebben voor € 101,3 miljoen op de Nederlandse vastgoedportefeuille betrekking en betreffen naast de verkoop van Retail Park Roermond hoofdzakelijk individuele (non-core) winkelobjecten. In Frankrijk werd voor € 29,6 miljoen aan (non-core) winkelbeleggingen verkocht waaronder het winkelcentrum Plaisir-Sablons en het object Boulevard Saint-Germain in Parijs. De verkopen in België en Spanje bedroegen respectievelijk € 11,3 miljoen en € 3,3 miljoen. Het nettoverkoopresultaat van de in 2012 gerealiseerde verkopen bedroeg, na aftrek van verkoopkosten, € 0,7 miljoen positief. Tevens werd een nagekomen bate verantwoord op het in 2009 verkochte Shopping Park Olen van € 0,5 miljoen.
Verder werd eind 2012 met de verkoop van 350.000 aandelen Intervest Retail tegen een prijs van € 46,50 per aandeel een boekwinst gerealiseerd van ruim € 2,0 miljoen, welke direct in het eigen vermogen is verantwoord.
De nettofinancieringskosten, inclusief waardemutaties financiële derivaten, stegen van € 33,8 miljoen in 2011 naar € 37,2 miljoen in 2012. In onderstaande tabel wordt de ontwikkeling van de nettofinancieringskosten nader toegelicht.
| (x € 1 miljoen) | |
|---|---|
| Nettofinancieringskosten 2011 | 33,8 |
| Toename als gevolg van netto-aankopen | 0,7 |
| Activeren van rente op vastgoedbeleggingen in pijplijn | 0,1 |
| Per saldo afname door wijziging korte marktrente, hogere rentemarges en | |
| wijzigingen in vast/variabel en werkkapitaal | (0,1) |
| Waardemutaties rentederivaten | 2,7 |
| Nettofinancieringskosten 2012 | 37,2 |
De gemiddelde rentevoet over het totale rentedragende vreemd vermogen daalde van 4,2% naar 4,1%. De daling was ondanks een ten opzichte van 2011 lager 3-maands-Euribortarief beperkt, doordat ten opzichte van 2011 een relatief groter deel van de leningenportefeuille met een vaste rente werd gefinancierd.
De onder IFRS niet als volledige hedge aangemerkte rentederivaten (swaps) lieten per saldo een waardedaling zien als gevolg van de in 2012 gedaalde lange marktrente.
De algemene kosten stegen van € 7,1 miljoen in 2011 tot € 8,9 miljoen in 2012. De stijging is enerzijds toe te rekenen aan het niet meer kunnen doorberekenen van een deel van de algemene kosten aan VastNed Offices/Industrial als gevolg van het beëindigen van de samenwerkingsovereenkomst in 2011. Anderzijds was er sprake van een (deels eenmalige) lastenstijging op het gebied van personeelskosten en extra advies- en PR-kosten samenhangend met de aangescherpte strategie.
De belastingen naar de winst bedroegen € 1,7 miljoen (2011: € 0,1 miljoen). De stijging is het gevolg van een wijziging in de fiscale wetgeving in Spanje. In het eerste kwartaal van 2012 werd bekend dat met ingang van 1 januari 2012 als gevolg van deze wijziging de rentelasten in Spanje niet meer volledig fiscaal aftrekbaar zijn. Om de gevolgen hiervan te beperken heeft Vastned besloten te opteren voor het zogenoemde Spaanse SOCIMI-regime. Een belangrijk kenmerk van dit regime is dat onder voorwaarden, die enigszins vergelijkbaar zijn met het Nederlandse FBI-regime, het vennootschapsbelastingtarief verlaagd wordt van 30% naar 19%. Door toepassing van dit regime kon het nadelig effect van de renteaftrekbeperking op de belastingdruk gereduceerd worden met 40%, en bedroeg deze € 1,6 miljoen.
De mutatie latente belastingvorderingen en -verplichtingen bedroeg over 2012 € 17,7 miljoen positief (2011: € 0,6 miljoen negatief ). De waardedalingen in de Spaanse vastgoedportefeuille resulteerden per saldo in een vrijval van de latente belastingverplichting van € 18,2 miljoen. Hiertegenover stond een stijging van de latente belastingverplichtingen in Turkije van € 0,4 miljoen. De waardemutaties in Nederland en het overgrote deel van België en Frankrijk leidden als gevolg van de van toepassing zijnde gunstige fiscale regimes niet tot een mutatie in de latente belastingvorderingen en -verplichtingen.
Het aan minderheidsaandeelhouders toekomende beleggingsresultaat van € 5,5 miljoen (2011:€ 12,8 miljoen) bestaat uit het direct en indirect beleggingsresultaat toekomend aan minderheidsbelangen van respectievelijk € 6,7 miljoen positief (2011: € 6,4 miljoen positief ) en € 1,2 miljoen negatief (2011: € 6,4 miljoen positief ).
Het direct beleggingsresultaat toekomend aan minderheidsaandeelhouders bestaande uit enerzijds het direct beleggingsresultaat van Intervest Retail, waarin Vastned een 65,5% belang houdt en anderzijds het direct beleggingsresultaat van de commanditaire vennootschap Het Rond in Houten, waarin Vastned Retail een 50% belang houdt, nam toe met € 0,3 miljoen. Deze stijging is hoofdzakelijk het gevolg van het toegenomen belang van de minderheidsaandeelhouders in Intervest Retail, door de verkoop van 350.000 aandelen Intervest Retail in november 2012. Het belang van Vastned nam met deze verkoop af van 72,4% tot 65,5%.
Het indirect beleggingsresultaat toekomend aan minderheidsbelangen daalde met € 7,6 miljoen. Deze daling heeft voor € 4,1 miljoen betrekking op de minder positieve waardemutaties van de vastgoedportefeuille van Intervest Retail en de eerder genoemde toename van het belang van de minderheidsaandeelhouders in Intervest Retail. De resterende daling van € 3,5 miljoen heeft betrekking op de negatieve waardemutatie van winkelcentrum Het Rond in Houten.
Het gemiddelde aantal uitstaande aandelen Vastned was met circa 18,9 miljoen iets hoger dan in 2011 (2011: 18,6 miljoen) door de uitkering van stockdividend in 2012. Het beleggingsresultaat per aandeel bedroeg € 2,17 negatief (2011: € 5,17 positief ). Dit resultaat bestaat uit het direct beleggingsresultaat per aandeel van € 3,31 (2011: € 3,61) en het indirect beleggingsresultaat per aandeel van € 5,48 negatief (2011: € 1,56 positief ).
De ontwikkeling van het direct beleggingsresultaat per aandeel was als volgt:
| (x € 1) | |
|---|---|
| Direct beleggingsresultaat 2011 | 3,61 |
| Like-for-like-groei nettohuuropbrengsten | (0,09) |
| Toename als gevolg van acquisities, na aftrek van rentekosten | 0,06 |
| Daling als gevolg van verkopen, na aftrek van renteopbrengsten | (0,02) |
| In exploitatie nemen van vastgoedbeleggingen in pijplijn | 0,02 |
| Activeren van rente op vastgoedbeleggingen in pijplijn | (0,01) |
| Per saldo stijging van de financieringskosten door wijziging in kortetermijnrente, | |
| rentemarges, verhouding vast/variabel en in werkkapitaal | – |
| Stijging van de algemene kosten | (0,10) |
| Stijging van de belastingen naar de winst | (0,09) |
| Daling als gevolg van het door stockdividend vergrote aantal uitstaande aandelen | (0,06) |
| Daling als gevolg van hogere toerekening aan minderheidsbelangen | (0,01) |
| Direct beleggingsresultaat 2012 | 3,31 |
Financiering is een belangrijke pijler in de strategie van Vastned. Vastned streeft een conservatieve financieringsstructuur na met onder andere een loan-to-value van tussen de 40 en 45% en verbreding van de financieringsbronnen door bijvoorbeeld het aangaan van langlopende obligatieleningen met beleggers (private placement bonds). Via deze zogenoemde private placements wordt tevens de looptijd van de langlopende leningenportefeuille verlengd. Ook tracht Vastned de financieringen over meerdere kredietverstrekkers te spreiden. Het bestaande rentebeleid, waarbij de rente van circa twee derde deel van de leningenportefeuille wordt gefixeerd, wordt voortgezet.
Begin 2012 werd de plaatsing van een private placement bond van € 50,0 miljoen afgerond. Hiervan heeft € 25,0 miljoen een looptijd van zeven jaar tegen 4,88% en € 25,0 miljoen een looptijd van acht jaar tegen 5,06%. In oktober 2012 werd een nieuwe lening van € 31,0 miljoen aangetrokken met een looptijd van drie jaar. Met deze nieuwe lening, verstrekt door BNP Paribas, wordt een verdere spreiding over meerdere geldverstrekkers gerealiseerd.
Per 31 december 2012 had de balans van Vastned een gezonde financieringsstructuur met een loan-to-value van 43,9% (eind 2011: 43,1%) en een solvabiliteitsratio, zijnde het groepsvermogen plus latente belastingverplichtingen gedeeld door het balanstotaal, van 51,7% (eind 2011: 52,6%).
De leningenstructuur had per 31 december 2012 de volgende kenmerken:
goed gespreide renteherzieningsdata met een gewogen gemiddelde looptijd van 3,9 jaar;
de gemiddelde vaste rente, met inachtneming van de overeengekomen interest rate swaps en de in 2010 en 2012 afgesloten private placement bonds, was 4,8%;
Met een solvabiliteitsratio van 51,7% en een rentedekkingsgraad van 3,0 voldoet Vastned aan alle bankconvenanten. Voor alle financieringscontracten gelden solvabiliteitsratio's van ten minste 45% en wordt veelal een rentedekkingsgraad van 2,0 tot 2,5 vereist. In de meeste financieringsovereenkomsten geldt een negatieve pledge, waarbij een beperkte threshold bestaat voor het verstrekken van zekerheden.
Ultimo 2012 (x € 1 miljoen)
| Vaste | Variabele | % | |
|---|---|---|---|
| rente 1) | rente | Totaal | van totaal |
| 562,4 | 114,2 | 676,6 | 77,8 |
| 115,6 | 77,0 | 192,6 | 22,2 |
| 678,0 | 191,2 | 869,2 | 100,0 |
| 78,0 | 22,0 | 100,0 | |
1 Rentederivaten in aanmerking genomen.
Vastned zal op de Algemene Vergadering van Aandeelhouders van 19 april 2013 een nieuw dividendbeleid ter stemming voorleggen. Reden hiervoor is dat uit een evaluatie is gebleken dat het dividendbeleid niet meer marktconform is en niet meer goed aansluit bij de strategie van Vastned en de uitvoering daarvan. Het huidige dividendbeleid gaat uit van uitkering van het gehele direct beleggingsresultaat, waarbij een deel in stockdividend kan worden opgenomen, wat tegemoet komt aan voorkomende kapitaalbehoefte. Dit hield in dat in 2012 circa 80% van het in 2011 verantwoorde direct beleggingsresultaat per aandeel in contanten is uitgekeerd en dat door het stockdividend het geplaatste aandelenkapitaal met 2,4% is vergroot. Dit laatste had echter verwatering van het beleggingsresultaat en de intrinsieke waarde per aandeel tot gevolg.
Op basis van het bovenstaande, stellen de Directie en de Raad van Commissarissen een nieuw dividendbeleid voor, waarbij ten minste 75% van het direct beleggingsresultaat per aandeel als dividend wordt uitgekeerd. Met deze aangepaste pay-out ratio kan nog steeds worden voorzien in de voorkomende kapitaalbehoefte. In principe wordt geen stockdividend uitgekeerd. Dit is echter afhankelijk van eventuele verwatering van het beleggingsresultaat en de intrinsieke waarde per aandeel, van de kapitaalskracht en – behoefte van de onderneming en van de financieringsmarkt. Met aanpassing van het dividendbeleid wordt de verwatering van het aandeel door uitkering van stockdividend voorkomen. Tevens wordt jaarlijkse groei van het dividend per aandeel nagestreefd. De tussentijdse uitkering van een interimdividend ter hoogte van 60% van het direct beleggingsresultaat per aandeel over het eerste halfjaar blijft gehandhaafd.
Op de Algemene Vergadering van Aandeelhouders van 2 mei 2012 is het dividend over het boekjaar 2011, dat ten laste is gebracht van de vrij uitkeerbare reserves, vastgesteld op € 3,61 per aandeel. In augustus 2011 was reeds een interim-dividend van € 1,09 per aandeel uitgekeerd. Het slotdividend kwam daarmee uit op € 2,52 per aandeel, op te nemen in contanten dan wel in aandelen ten laste van de agioreserve (1 nieuw aandeel per 12,9 aandelen). In dit kader opteerden de houders van ruim 29% (2011:26%) van het aantal uitstaande aandelen voor stockdividend, waarmee het totaal aantal aandelen met 415.461 stuks toenam en een bedrag van € 13,5 miljoen niet werd uitgekeerd.
Op 27 augustus 2012 is, conform het dividendbeleid, 60% van het direct beleggingsresultaat over het eerste halfjaar 2012 als interim-dividend uitgekeerd, zijnde € 1,01 per aandeel.
Het uitkeren van het (slot)dividend 2012 op basis van het huidige dividendbeleid kan opnieuw tot verwatering van het direct beleggingsresultaat en de intrinsieke waarde per aandeel leiden. Gelet op de rationale achter het nieuwe dividendbeleid zal aan de Algemene Vergadering van Aandeelhouders worden voorgesteld om het nieuwe dividendbeleid reeds in te laten gaan bij het slotdividend van 2012. In dat geval zal het totale dividend per aandeel voor 2012 op € 2,55 uitkomen, geheel uit te keren in contanten. De keuze voor de ingangsdatum van het nieuwe dividendbeleid, vanaf 2012 dan wel vanaf 2013, zal eveneens aan aandeelhouders ter goedkeuring worden voorgelegd aan de Algemene Vergadering van Aandeelhouders op 19 april 2013.
Bij goedkeuring van het nieuwe dividendbeleid vanaf 2012 bedraagt het dividend over het jaar 2012 € 2,55 per aandeel. Rekening houdend met het in augustus 2012 uitgekeerde interim-dividend van € 1,01 zal het slotdividend worden vastgesteld op € 1,54 per aandeel. Het slotdividend zal op 22 mei 2013 betaalbaar worden gesteld.
Indien het nieuwe voorgestelde dividendbeleid niet wordt goedgekeurd dan blijft het oude dividendbeleid van kracht. In dat geval zal tijdens de Algemene Vergadering van Aandeelhouders van 19 april 2013 worden voorgesteld het slotdividend ten laste van de vrij uitkeerbare reserves vast te stellen op € 2,30 per aandeel, zijnde het direct beleggingsresultaat 2012 per aandeel van € 3,31 verminderd met het interimdividend van € 1,01 per aandeel. Rekening houdend met de fiscale uitdelingsverplichting en de alsdan geldende beurskoers zal het slotdividend, naast opname geheel in contanten (€ 2,30), ook kunnen worden opgenomen in aandelen Vastned ten laste van de agioreserve dat een waarde van € 2,30 per aandeel zal benaderen. Om te voldoen aan de voorwaarden voor een fiscale beleggingsinstelling zal minimaal € 23,7 miljoen als slotdividend in contanten (circa € 1,24 per aandeel) dienen te worden uitgekeerd. Indien door keuze voor stockdividend door aandeelhouders dit bedrag niet wordt gehaald, zal de toewijzing van het stockdividend pro rata worden aangepast, zodat minimaal de genoemde € 23,7 miljoen zal worden uitgekeerd.
Zoals hierboven is aangegeven, hebben de Directie en de Raad van Commissarissen echter voorgesteld om al vanaf 2012 het nieuwe dividendbeleid toe te passen, waarbij geen stockdividend zal worden uitgekeerd. Dit voorstel zal aan de Algemene Vergadering van Aandeelhouders ter goedkeuring worden voorgelegd.
In 2012 is een goede start gemaakt met de uitvoering van de aangescherpte strategie gericht op high street winkelvastgoed met als doel een aandeel van 65% van de totale vastgoedportefeuille. Dit geeft vertrouwen dat Vastned de ambities waar kan maken. Voor de komende drie jaar is de doelstelling om in dit kader € 200 miljoen non-core vastgoedbeleggingen te desinvesteren en de opbrengsten gedeeltelijk aan te wenden voor de aankoop van high street shops in de grote steden. De uitvoering van de strategie zal in zijn algemeenheid leiden tot een lager direct beleggingsresultaat op korte termijn, waar op de middellange termijn een beter rendement tegenover zal staan met stabielere en voorspelbare resultaten.
Daarnaast is de verwachting dat er in de aanhoudende druk op de resultaten van retailers, mede als gevolg van laag consumentenvertrouwen, in 2013 nog geen verandering zal komen. Dit zal zeker voor Spanje gelden, mede vanwege de specifieke economische situatie daar. De onzekerheid omtrent de huidige economische omstandigheden en het tempo van de verdere uitvoering van de strategie, maakt dat geen concrete verwachting gegeven kan worden voor het direct beleggingsresultaat 2013. De komende jaren zal gestaag verder gegaan worden met de executie van de strategie, om zo pragmatisch, stap voor stap het aandeel high street shops binnen onze vastgoedportefeuille te vergroten.
De ambitie van Vastned op het gebied van personeel en organisatie is om een uitdagend werkklimaat te creëren waarin haar werknemers zich verder kunnen ontwikkelen en ontplooien. De bedrijfscultuur van Vastned laat zich omschrijven als open, transparant en informeel. Vastned is operationeel in vijf kernlanden: Nederland, Frankrijk, België, Spanje en Turkije. Elk kernland kent haar eigen organisatie, ondergebracht in een zogenoemd landenteam. Deze teams kennen een grote mate van eigen verantwoordelijkheid, maar wel vanuit een duidelijke 'Vastned-visie', waarbij regelmatig overleg plaatsvindt en periodiek verantwoording wordt afgelegd.
In 2012 zijn de interne processen en het functioneren van de teams in het kader van de aangescherpte strategie verder geoptimaliseerd. Een belangrijk thema was het versterken van relaties met huurders en het vergroten van kennis over ontwikkelingen in de retailmarkt door nog meer nadruk te leggen op accountmanagement. In dit kader zijn door de verschillende landenteams met een groot aantal retailers gesprekken gevoerd, waarbij de insteek enerzijds was om retailers te informeren over onze strategie en anderzijds om nadere kennis op te doen over de strategie van deze retailers, in het bijzonder op het gebied van expansieplannen, het introduceren van nieuwe merken, de internetstrategie en specifieke wensen ten aanzien van de outfit/omvang van de fysieke winkelunits. Deze opgedane kennis wordt continu gedeeld tussen de landenteams, deels op informele wijze maar ook tijdens formelere bijeenkomsten. Tijdens deze bijeenkomsten worden naast ontwikkelingen in de retailmarkt ook andere onderwerpen besproken die alle landen raken, zoals ontwikkelingen op het gebied van duurzaamheid, wijzigingen in waarderingsgrondslagen, ontwikkelingen op het gebied van taxaties en huur- en beleggingsmarkten. Onderlinge kennis en ervaring worden op deze manier uitgewisseld en de groepsdoelstellingen en procedures worden nader geconcretiseerd.
Met de binnen de organisatie opgedane kennis en ervaring streeft Vastned ernaar in haar beleggingsbeleid nog beter te kunnen inspelen op de ontwikkelingen in de retailmarkt en op specifieke behoeften van retailers. Accountmanagement moet enerzijds huurder en verhuurder dichter bij elkaar brengen en anderzijds ook resulteren in het aantrekken van potentiële nieuwe huurders voor Vastned's winkelbeleggingen.
Tijdens het jaarlijkse functioneringsgesprek met elke medewerker worden in overleg uitdagende doelstellingen geformuleerd die zowel zijn afgestemd op die van Vastned als op die van de medewerker zelf, zodat de persoonlijke ontwikkeling van de werknemers correspondeert met de belangen van Vastned. Op basis van de mate waarin deze doelstellingen worden gerealiseerd, wordt een bonus toegekend, waarbij landenmanagers, assetmanagers en senior staf vanaf 2012 gestimuleerd worden om deze bonus om te zetten in aandelen Vastned.
In de hierna opgenomen tabel is een aantal personeelsstatistieken opgenomen. De landenteams vervullen, afhankelijk van hun omvang al dan niet intensief ondersteund vanuit het hoofdkantoor, de volgende functies: Directie, assetmanagement, propertymanagement, (technisch) projectmanagement en finance & control. Daarnaast zijn er verschillende staffuncties op het gebied van ICT, secretarieel, fiscaal en juridisch terrein. Het grootste deel van deze staffuncties is gecentraliseerd op het hoofdkantoor in Rotterdam. Het Belgische team in Antwerpen dat opereert via het beursgenoteerde Intervest Retail NV, heeft eveneens een relatief uitgebreide staf.
| 2012 per 01-01-2012 | 2011 | ||
|---|---|---|---|
| Rotterdam, Nederland | |||
| Retail | 16 | 16 | 17 |
| Offices/ Industrial | – | – | 8 |
| Directie/staf | 14 | 14 | 17 |
| Antwerpen, België | |||
| Intervest Retail | 9 | 9 | 10 |
| Intervest Offices | – | – | 14 |
| Madrid, Spanje (Retail) | 13 | 13 | 13 |
| Parijs, Frankrijk (Retail) | 20 | 20 | 20 |
| Istanbul, Turkije (Retail) | 4 | 5 | 5 |
| Frankfurt, Duitsland (Offices) | – | – | 1 |
| Totaal | 76 | 77 | 105 |
| Aantal in dienst genomen werknemers | 6 | 11 | |
| Aantal uit dienst getreden werknemers | 8 | 48 | |
| Man/vrouw per 31 december (in fte's) | 37/41 | 38/39 | 39/41 |
In 2011 is in de tweede helft van het jaar het personeelsbestand afgenomen als gevolg van de fusie tussen VastNed Offices/Industrial en NSI, waarbij 36 medewerkers in Nederland en België naar NSI zijn overgegaan. Daarnaast is in 2011 ook een aantal staffunctionarissen afgevloeid als gevolg van een reorganisatie. Voor vergelijkingsdoeleinden is daarom tevens het aantal personeelsleden opgenomen per 1 januari 2012.
Een belangrijke verandering in 2012 was de benoeming van Thierry Fourez als nieuwe landenmanager in Frankrijk vanaf september 2012. Zijn ervaring als retail- en vastgoedspecialist opgedaan bij onder andere McDonald's en Starbucks passen goed in onze strategie om de behoeften van retailers beter te begrijpen en de relatie met retailers te versterken.
Daarnaast werd in 2012 het managementteam versterkt met de indiensttreding per 1 januari 2012 van Marc Magrijn als fiscalist en vennootschapssecretaris en Anneke Hoijtink per 1 november 2012 als Manager Investor Relations.
Arnaud du Pont, voorheen general counsel en verantwoordelijk voor investor relations, is binnen het managementteam een nieuwe rol gaan vervullen en als Managing Director Investments & Operations verantwoordelijk voor de internationale coördinatie van de aan- en verkopen, de vastgoedexploitatie en het accountmanagement.
De Directie is alle medewerkers zeer erkentelijk voor de inspanningen gedurende het afgelopen jaar.
Vastned wil haar activiteiten op een maatschappelijk verantwoorde wijze organiseren en uitvoeren en daarmee negatieve impact van haar activiteiten op de omgeving beperken. Op economisch verantwoorde wijze wordt stapsgewijs een maatschappelijk verantwoorde werkwijze doorgevoerd, waarbij het uitgangspunt de tevredenheid van de huurder is.
De doelen die Vastned zich ten aanzien van maatschappelijk verantwoord ondernemen stelt zijn: – het houden van duurzaam concurrerende gebouwen in de verhuurmarkt;
Als randvoorwaarde daarbij geldt de tevredenheid van zowel de huurder als de aandeelhouder ten aanzien van elk maatschappelijk verantwoord initiatief dat genomen wordt.
Vastned heeft gekozen voor een praktische benadering, waarbij de combinatie van een positief rendement en maatschappelijk verantwoord handelen centraal staan.
Op diverse gebieden heeft Vastned concrete acties ondernomen om haar impact op het milieu te verkleinen: – In België en Nederland heeft Vastned voor haar huurders zonder meerkosten een elektriciteitscontract afgesloten voor elektriciteitslevering opgewekt door waterkracht. Deze manier van opwekking van energie kent geen CO2-uitstoot, waardoor Vastned haar impact op het milieu fors verminderde. In de andere landen waar Vastned actief is, is op dit moment niet gekozen voor deze vorm van energielevering, omdat het prijsverschil ten nadele van de huurder komt. Zodra het echter mogelijk wordt om de energiebronnen te vergroenen zonder meerkosten voor de huurder, zal Vastned hiervoor
Dit hoofdstuk bevat een overzicht van de governancestructuur binnen Vastned Retail NV (Vastned of de 'Vennootschap') en de informatie die is vereist onder de Nederlandse Corporate Governance Code.
Vastned is een naar Nederlands recht opgerichte naamloze vennootschap met een tweelaags bestuursmodel, hetgeen betekent dat er een gescheiden Directie en Raad van Commissarissen is. De aandelen Vastned zijn beursgenoteerd en worden verhandeld aan NYSE Euronext Amsterdam.
Vastned heeft de status van beleggingsmaatschappij met veranderlijk kapitaal ex artikel 2:76a BW. Een beleggingsmaatschappij met veranderlijk kapitaal is een naar Nederlands recht opgerichte naamloze vennootschap:
De organisatiestructuur van Vastned wordt hierna weergegeven:
Een lijst met dochtermaatschappijen is opgenomen in de toelichting op de geconsolideerde jaarrekening op pagina 177.
De Statutaire Directie met de overige leden van het managementteam draagt zorg voor de dagelijkse leiding, waarbij zij onder andere verantwoordelijk is voor het realiseren van de doelstellingen, de strategie met het bijbehorende risicoprofiel, de resultatenontwikkeling en de voor de onderneming relevante maatschappelijke aspecten van ondernemen. De Directie verricht haar taken binnen een met de Raad van Commissarissen afgestemd kader en legt de operationele en financiële doelstellingen, de strategie en de daarbij te hanteren randvoorwaarden ter goedkeuring voor aan de Raad van Commissarissen. De Directie verschaft de Raad van Commissarissen tijdig alle informatie die nodig is voor goede uitoefening van haar taken.
De statuten van Vastned schrijven voor dat het aantal directeuren door de Raad van Commissarissen wordt vastgesteld. De Statutaire Directie vormt samen met de Managing Director Operations & Investments, de General Counsel/Tax Manager en de Manager Investor Relations het managementteam. Het managementteam vergadert in de regel iedere twee weken.
De Directie wordt benoemd door de Algemene Vergadering van Aandeelhouders uit een bindende voordracht. De Algemene Vergadering van Aandeelhouders kan aan een bindende voordracht steeds het bindend karakter ontnemen bij een besluit genomen met volstrekte meerderheid van de uitgebrachte stemmen die ten minste een derde van het geplaatste kapitaal vertegenwoordigen. Indien niet ten minste een derde van het geplaatste kapitaal ter vergadering vertegenwoordigd was, maar een volstrekte meerderheid van stemmen is uitgebracht voor het besluit tot het ontnemen van het bindende karakter aan de voordracht, wordt een nieuwe vergadering bijeengeroepen waarin het besluit kan worden genomen onafhankelijk van het op deze vergadering vertegenwoordigd gedeelte van het kapitaal. De Directeur(en) kunnen te allen tijde worden geschorst of ontslagen bij besluit van de Algemene Vergadering van Aandeelhouders dat is genomen met volstrekte meerderheid van stemmen, indien het voorstel tot schorsing dan wel ontslag is uitgegaan van de Raad van Commissarissen. Zonder een dergelijk voorstel dient een besluit van de Algemene Vergadering van Aandeelhouders te worden genomen met volstrekte meerderheid van stemmen die ten minste een derde van het geplaatste kapitaal vertegenwoordigen. Daarnaast kan een Directeur te allen tijde worden geschorst bij besluit van de Raad van Commissarissen.
De curricula vitae van de Statutaire Directie en de overige leden van het managementteam zijn terug te vinden op pagina 15.
Zie het afzonderlijke remuneratierapport over 2012 op pagina 187 van dit jaarverslag.
Zie het hoofdstuk Aandeelhoudersinformatie op pagina 17 in dit jaarverslag.
| Jaar ee | |
|---|---|
| benoem | |
Naast de Directie die vanuit Nederland de centrale leiding en coördinatie heeft over de diverse landenportefeuilles staat het Nederlandse team van zestien vastgoedspecialisten onder leiding van mevrouw Jacqueline van der Mispel. Deze activiteiten vinden plaats vanuit het hoofdkantoor in Rotterdam.
De Franse organisatie, Vastned Management France, gevestigd in Parijs, staat onder leiding van de heer Thierry Fourez. Vastned Management France heeft in totaal 20 voltijdmedewerkers. Deze zijn verantwoordelijk voor het asset- en propertymanagement van de vastgoedportefeuille en de administratie. Slechts een klein gedeelte van het propertymanagement wordt door derden uitgevoerd.
| Jaar eerste benoeming |
Jaar mogelijke herbenoeming |
|
|---|---|---|
| Taco T.J. de Groot | 2011 | 2015 |
| Tom M. de Witte | 2003 | 2015 |
De Belgische activiteiten, ondergebracht in Intervest Retail te Antwerpen, staan onder dagelijkse leiding van het Directiecomité, bestaande uit de heer Jean-Paul Sols (CEO), mevrouw Inge Tas (CFO) en de heer Rudi Taelemans (COO).
Het Belgische team bestaat in totaal uit negen voltijdmedewerkers. Namens Vastned hebben Taco de Groot en Tom de Witte zitting in de Raad van Bestuur van Intervest. Op 31 december 2012 bestond dit bestuur uit de heer Taco de Groot en de heer Tom de Witte, als vertegenwoordigers van Vastned, de heer Hubert Roovers, een vroegere medewerker van Vastned, en uit een aantal onafhankelijke leden, te weten de heer Jean-Pierre Blumberg (voorzitter), de heer Nick van Ommen en de heer Chris Peeters.
De Spaanse organisatie, Vastned Management España, gevestigd in Madrid, staat onder leiding van de heer Luis Vila Barrón. Vastned Management España heeft in totaal dertien voltijdwerknemers in dienst en verricht taken op het terrein van asset- en propertymanagement en administratie. Vanuit deze locatie worden tevens de activiteiten in Turkije en Portugal aangestuurd. Gezien de aard en de omvang van de Portugese activiteiten is er geen lokale vestiging opgezet.
Het asset management in Turkije wordt door de heer Bora Karli vanuit de plaatselijke vestiging in Istanbul gevoerd, met ondersteuning van drie voltijdmedewerkers. De Spaanse landenmanager, de heer Luis Vila Barrón, is nauw betrokken bij de Turkse activiteiten. Naast de heer Bora Karli vormen de heer Luis Vila Barrón en de leden van de Directie van Vastned de Directie van de Turkse rechtspersoon.
Vastned heeft naast de Directie een Raad van Commissarissen. De leden van de Raad van Commissarissen worden door de Algemene Vergadering van Aandeelhouders benoemd. Indien moet worden overgegaan tot benoeming van een of meer commissarissen zal de Raad van Commissarissen een bindende voordracht doen. De Algemene Vergadering van Aandeelhouders kan aan een bindende voordracht steeds het bindend karakter ontnemen bij een besluit genomen met volstrekte meerderheid van de uitgebrachte stemmen die ten minste een derde van het geplaatste kapitaal vertegenwoordigen. Indien niet ten minste een derde van het geplaatste kapitaal ter vergadering vertegenwoordigd was, maar een volstrekte meerderheid van stemmen is uitgebracht voor het besluit tot het ontnemen van het bindende karakter aan de voordracht, wordt een nieuwe vergadering bijeengeroepen waarin het besluit kan worden genomen onafhankelijk van het op deze vergadering vertegenwoordigd gedeelte van het kapitaal.
Een commissaris treedt uiterlijk af na de Algemene Vergadering van Aandeelhouders, welke wordt gehouden in het vierde boekjaar volgende op het boekjaar waarin hij werd benoemd. Een aftredend commissaris is terstond herbenoembaar, met dienverstande dat een commissaris maximaal drie keer voor een periode van vier jaar zitting kan hebben in de Raad van Commissarissen.
Een commissaris kan te allen tijde worden geschorst of ontslagen bij besluit van de Algemene Vergadering van Aandeelhouders dat is genomen met volstrekte meerderheid van stemmen indien het voorstel tot schorsing dan wel ontslag is uitgegaan van de Raad van Commissarissen. Zonder een dergelijk voorstel dient een besluit van de Algemene Vergadering van Aandeelhouders te worden genomen met volstrekte meerderheid van stemmen die ten minste een derde van het geplaatste kapitaal vertegenwoordigen.
De curricula vitae van de leden van de Raad van Commissarissen en het rooster van aftreden is terug te vinden in het hoofdstuk Verslag van de Raad van Commissarissen op pagina 120.
De Raad van Commissarissen houdt toezicht op het dagelijks beleid van de Directie en staat de Directie met raad ter zijde. De Raad van Commissarissen richt zich bij de vervulling van zijn taak op het belang van Vastned en de met haar verbonden ondernemingen. De Raad van Commissarissen weegt daartoe de in aanmerking komende belangen van de bij Vastned betrokkenen (waaronder de aandeelhouders) af. De Raad van Commissarissen is zelf verantwoordelijk voor de kwaliteit van zijn functioneren. Vastned stelt de Raad van Commissarissen de benodigde middelen voor het uitoefenen van zijn taak ter beschikking. Tot de taken en aandachtspunten van de Raad van Commissarissen worden onder meer gerekend:
De Raad van Commissarissen zal jaarlijks na afloop van het boekjaar een verslag over het functioneren en de werkzaamheden van de Raad van Commissarissen en zijn commissies in dat boekjaar opstellen en publiceren. Voor een volledig overzicht van de taken van de Raad van Commissarissen wordt verwezen naar het door de Raad van Commissarissen opgestelde reglement dat op de website is te raadplegen.
De voorzitter van de Raad van Commissarissen heeft een coördinerende taak. De voorzitter ziet er op toe dat aan de eisen van best practice-bepaling III.4.1 van de Code wordt voldaan. Hij wordt hierin ondersteund door de General Counsel (vennootschapssecretaris).
De Raad van Commissarissen is in 2012 ondersteund door drie commissies die de aan hen gedelegeerde onderwerpen voorbereiden ten behoeve van de besluitvorming in de plenaire Raad van Commissarissen: de auditcommissie, de remuneratiecommissie en de selectie- en benoemingscommissie. De taken van deze commissies, de samenstelling en een samenvatting van de belangrijkste activiteiten over het verslagjaar is opgenomen in het hoofdstuk Verslag van de Raad van Commissarissen vanaf pagina 112.
Het remuneratierapport inzake de Raad van Commissarissen is opgenomen op de website van de Vennootschap en op pagina 187 van dit jaarverslag.
Leden van de Raad van Commissarissen zullen slechts aandelen Vastned houden ter belegging voor de lange termijn en de aandelen uit eigen middelen verwerven. Bij aan- en verkoop handelen zij conform het door de Vennootschap vastgestelde reglement als bedoeld in artikel 5:65 van de Wet op het financieel toezicht. Van transacties wordt melding gemaakt conform de daarvoor opgestelde regels bij de Autoriteit Financiële Markten (www.afm.nl). Per 31 december 2012 houdt geen van de leden van de Raad van Commissarissen aandelen Vastned.
Vastned bevestigt het belang van een goede corporate governance als basis van vertrouwen tussen de Vennootschap en haar aandeelhouders en andere stakeholders. In het kader van de onlosmakelijk met corporate governance verbonden transparantie continueert Vastned de uitgebreide weergave in dit jaarverslag van de wijze waarop haar corporate governance functioneert en in welke mate gevolg wordt gegeven aan de Nederlandse Corporate Governance Code (de 'Code' ).
Vastned onderschrijft de Code en haar principes en voldoet per 31 december 2012 aan nagenoeg alle best practice-bepalingen van de Code. Per die datum wijkt Vastned op één punt af van de in de Code geformuleerde principes en best practice-bepalingen:
II.2.8 De vergoeding bij ontslag bedraagt maximaal eenmaal het jaarsalaris (het 'vaste' deel van de bezoldiging). Indien het maximum van eenmaal het jaarsalaris voor een bestuurder die in zijn eerste benoemingstermijn wordt ontslagen kennelijk onredelijk is, komt deze bestuurder in dat geval in aanmerking voor een ontslagvergoeding van maximaal tweemaal het jaarsalaris.
De heer De Witte is in 2003 in dienst getreden en heeft een arbeidsovereenkomst voor onbepaalde duur. Bij onvrijwillig ontslag door de Algemene Vergadering van Aandeelhouders van Vastned Management heeft de heer De Witte recht op een vergoeding volgens de systematiek van de kantonrechtersformule. Indien door een fusie of overname op initiatief van Vastned de arbeidsovereenkomst wordt beëindigd, zal een schadeloosstelling van ten minste vijftien maandsalarissen worden betaald. In contracten van nieuw te benoemen leden van de Directie zal in beginsel een maximering tot eenmaal de vaste jaarlijkse bezoldiging worden ingebouwd.
Indien zich een situatie voordoet waarin een ontslagvergoeding toepasselijk is voor een lid van de Directie, doet de remuneratiecommissie aanbevelingen ten aanzien van de voorwaarden. Vervolgens neemt de Raad van Commissarissen hierover een besluit, rekening houdend met zowel de heersende praktijk voor dit soort situaties als toepasselijke wetgeving en de eisen van behoorlijk ondernemingsbestuur. In de arbeidsovereenkomsten van nieuw benoemde leden van de Directie wordt in overeenstemming met de Code een bepaling opgenomen voor een afvloeiingsregeling.
Het onderwerp corporate governance is als apart agendapunt besproken tijdens de Algemene Vergadering van Aandeelhouders van 2 mei 2012. Dit onderwerp heeft geen vragen of opmerkingen opgeroepen bij aandeelhouders. Alle wijzigingen in de corporate governancestructuur en naleving van de Code zullen telkens worden besproken in de Algemene Vergadering van Aandeelhouders.
De Vennootschap heeft de corporate governancedocumenten, zoals statuten, reglementen van de Raad van Commissarissen en het registratiedocument in het kader van de Wet op het financieel toezicht, beschikbaar gesteld op haar website www.vastned.com.
Geen van de leden van de Raad van Commissarissen is bestuurder of werknemer van Vastned of een daaraan gelieerde vennootschap geweest. Evenmin heeft een van hen een andere vergoeding ontvangen dan die voor zijn lidmaatschap van de Raad van Commissarissen, dan wel een belangrijke zakelijke relatie met Vastned of een daaraan gelieerde vennootschap gehad gedurende een jaar voorafgaand aan zijn benoeming. Geen van de leden van de Directie is aandeelhouder, bestuurder of commissaris van een vennootschap die ten minste 10% van de aandelen van Vastned houdt. Het bovenstaande geldt tevens voor directe familieleden van de betreffende bestuurder.
Er is door Vastned met geen van de directieleden enige transactie aangegaan anders dan uit de arbeidsovereenkomsten voortvloeit.
Geen van de Directieleden is op enigerlei wijze in concurrentie met Vastned getreden. Er hebben geen betalingen, anders dan overeenkomstig de arbeidsovereenkomst, door Vastned aan leden van de Directie of aan familieleden van hen plaatsgevonden, geen van de directieleden heeft ongerechtvaardigde voordelen aan derden verschaft noch zakelijke kansen van Vastned aan zichzelf of zijn familie laten toekomen. In het kader van de door Vastned nagestreefde corporate governance verklaren bestuurders in bovenstaande gevallen in lijn met de Code te handelen. In voorkomende gevallen maakt het desbetreffende directielid melding bij de voorzitter van de Raad van Commissarissen van een eventueel tegenstrijdig belang en zal afzien van deelname aan enige discussie en besluitvorming waarbij het
directielid het tegenstrijdige belang heeft. Voorts zullen transacties met een tegenstrijdig belang onder in de branche gebruikelijke condities worden overeengekomen.
Vastned heeft geen leningen verstrekt aan zijn directieleden, noch hebben directieleden leningen verstrekt aan Vastned.
Geen van de leden van de Raad van Commissarissen van Vastned is tevens lid van een vennootschap die is gelieerd aan Vastned of waarmee Vastned belangrijke zakelijke relaties onderhoudt. Hiermee is sprake van een systeem van verregaande onafhankelijkheid van de leden van de Raad van Commissarissen. De Raad van Commissarissen bestaat uit vier leden.
Een commissaris meldt een tegenstrijdig belang van materiële betekenis aan de voorzitter van de Raad van Commissarissen. In het kader van de door Vastned nagestreefde corporate governance, verklaren de leden van de Raad van Commissarissen in een voorkomend geval in lijn met de Code te handelen. Het betreffende lid van de Raad van Commissarissen zal afzien van deelname aan de discussie en besluitvorming waarbij deze het tegenstrijdige belang heeft. Voorts zullen transacties met een tegenstrijdig belang onder in de branche gebruikelijke condities worden overeengekomen. Besluiten tot het aangaan van transacties met grootaandeelhouders, inhoudende aandeelhouders die een belang hebben van meer dan 10% van het geplaatst aandelenkapitaal, dienen te worden goedgekeurd door de Raad van Commissarissen en vinden onder in de branche gebruikelijke voorwaarden plaats. Vastned heeft momenteel geen gedelegeerd commissaris. In een voorkomend geval zal de Raad van Commissarissen handelen in overeenstemming met de best practice-bepalingen III.6.6 en III.6.7.
Vastned heeft geen leningen verstrekt aan de leden van de Raad van Commissarissen, noch heeft enig lid van de Raad van Commissarissen leningen verstrekt aan Vastned.
De reguliere Algemene Vergadering van Aandeelhouders moet binnen zes maanden na afloop van het boekjaar worden gehouden. Bijeenroeping van de Algemene Vergadering van Aandeelhouders geschiedt overeenkomstig de op Vastned toepasselijke wet- en regelgeving. Eén of meer aandeelhouders, die gezamenlijk ten minste 10% van het geplaatste kapitaal vertegenwoordigen, kunnen aan de Directie bijeenroeping van de Algemene Vergadering van Aandeelhouders verzoeken. Aandeelhouders die alleen of gezamenlijk ten minste 1% van het geplaatste kapitaal vertegenwoordigen kunnen verzoeken om onderwerpen op de agenda van de Algemene Vergadering van Aandeelhouders te plaatsen, mits niet later dan 60 dagen voor de vergadering. Vastned behoudt zich het recht voor om zich te beroepen op de responstijd als bedoeld in de best practice-bepaling II.1.9. van de Code. Vastned maakt de Vergadering bekend overeenkomstig de toepasselijke wet- en regelgeving. Agenda en aandeelhouderscirculaire zijn verkrijgbaar ten kantore van Vastned te Rotterdam en worden geplaatst op www.vastned.com. In deze publicaties wordt onder andere de registratiedatum aangegeven om het stemrecht op het aandeel uit te kunnen oefenen. De notulen van de Algemene Vergadering van Aandeelhouders worden na afloop van de vergadering ter beschikking gesteld conform best practice-bepaling IV.3.8. De Directie en de Raad van Commissarissen verstrekken de Algemene Vergadering van Aandeelhouders alle verlangde informatie, tenzij een zwaarwichtig belang zich daartegen verzet.
Belangrijke aangelegenheden die de goedkeuring vergen van de (jaarlijkse) Algemene Vergadering van Aandeelhouders zijn:
belangrijke wijzigingen in de strategie;
decharge van de leden van de Directie voor het gevoerde bestuur over het laatste boekjaar;
In de Algemene Vergadering van Aandeelhouders worden in het algemeen de volgende onderwerpen besproken (zonder dat het ter stemming wordt voorgelegd): de notulen van de meest recente (Algemene) Vergadering van Aandeelhouders, het jaarverslag over het laatste boekjaar met een toelichting op de strategie en de gang van zaken, dividend- en reserveringsbeleid, corporate governance en het remuneratierapport.
Voor nadere details over de voorstellen die Directie en/of de Raad van Commissarissen kunnen voorleggen aan de Algemene Vergadering van Aandeelhouders en de procedure wordt verwezen naar de statuten van de Vennootschap.
Er zijn geen aandelen met bijzonder zeggenschapsrechten. In de Algemene Vergadering van Aandeelhouders geeft ieder aandeel recht op het uitbrengen van één stem. Geen stem kan worden uitgebracht op aandelen die worden gehouden door Vastned zelf, dan wel door of voor rekening van een dochtermaatschappij, tenzij op die aandelen een recht van vruchtgebruik of pandrecht is gevestigd.
De Algemene Vergadering van Aandeelhouders heeft voor de meeste besluiten een vereiste van volstrekte meerderheid (de helft plus 1 stem van de uitgebrachte stemmen). Op grond van de statuten kunnen de volgende besluiten slechts genomen worden met een gekwalificeerde meerderheid:
Een besluit tot schorsing of ontslag van een lid van de Directie of de Raad van Commissarissen niet op voorstel van de Raad van Commissarissen, kan slechts worden genomen met een volstrekte meerderheid van de uitgebrachte stemmen, die ten minste een derde van het geplaatste kapitaal vertegenwoordigen. Indien niet ten minste een derde van het geplaatste kapitaal ter vergadering was, maar een volstrekte meerderheid van de uitgebrachte stemmen is uitgebracht voor het voorstel tot schorsing of ontslag, wordt een nieuwe vergadering bijeengeroepen waarin het besluit kan worden genomen met volstrekte meerderheid van de uitgebrachte stemmen onafhankelijk van het in deze vergadering vertegenwoordigd gedeelte van het kapitaal.
Besluiten, die niet op voorstel zijn van de Directie met goedkeuring van de Raad van Commissarissen, tot (i) wijziging van de bepalingen van de statuten, (ii) ontbinding van de Vennootschap of (iii) liquidatie van de onderneming van de Vennootschap, of (iv) het doen van een aanvraag tot faillissement of surseance van betaling, kunnen slechts worden genomen met een meerderheid van meer dan twee derde gedeelte van de uitgebrachte stemmen in een vergadering, waarin meer dan drie vierde gedeelte van het geplaatste kapitaal aanwezig of vertegenwoordigd is.
Het opstellen van financiële rapportages vindt plaats conform interne procedures. De Directie tezamen met de Raad van Commissarissen is verantwoordelijk voor de juistheid, volledigheid en tijdigheid van
de financiële rapportages. De externe accountant wordt ook betrokken bij de inhoud en publicatie van de halfjaarcijfers, de jaarrekening en de daarop betrekking hebbende persberichten. De externe accountant woont de Algemene Vergadering van Aandeelhouders bij en kan worden bevraagd over zijn verklaring omtrent de getrouwheid van de jaarrekening. De externe accountant woont in ieder geval de vergaderingen van de Raad van Commissarissen en/of van de auditcommissie bij waarin de jaarrekening wordt besproken.
Vastned heeft een gedragscode opgesteld die van toepassing is op alle werknemers, inclusief de Directie. Tevens is een klokkenluidersreglement van toepassing dat werknemers en Directieleden in de gelegenheid stelt om zonder gevaar voor de eigen arbeidsbetrekking misstanden in de onderneming te melden. De teksten van deze regelingen zijn gepubliceerd op www.vastned.com.
Met ingang van 1 januari 2013 is de Wet Bestuur en Toezicht in werking getreden. Vastned heeft deze nieuwe wetgeving geëvalueerd en zal de statuten en interne regelgeving –voor zover van toepassing en indien nodig- aanpassen om te voldoen aan genoemde wetgeving. De Wet Bestuur en Toezicht bevat onder meer een richtlijn voor een evenwichtige verdeling naar geslacht binnen de Directie en Raad van Commissarissen. Ten minste 30% van deze posities zouden ingevuld moeten zijn door vrouwen en ten minste 30% door mannen. Momenteel zijn bij Vastned zowel de posities binnen de Directie en Raad van Commissarissen nog niet op de hiervoor genoemde evenwichtige wijze ingevuld. Mede afhankelijk van het profiel van de leden van de Directie en of de Raad van Commissarissen die in de toekomst zullen aftreden, zal een evaluatie worden uitgevoerd om het gewenste profiel van de nieuwe leden vast te stellen. Vanzelfsprekend spelen daarbij diversiteitscriteria, waaronder een evenwichtige verdeling tussen mannen en vrouwen een rol.
Op grond van het Besluit artikel 10 EU Overnamerichtlijn dienen vennootschappen, waarvan effecten zijn toegelaten tot de handel op een gereglementeerde markt, in hun jaarverslagen informatie te verschaffen over onder meer de kapitaalstructuur van de Vennootschap en de aanwezigheid van aandeelhouders met bijzondere rechten. In het kader hiervan doet Vastned de volgende mededelingen:
h De voorschriften betreffende benoeming en ontslag van bestuurders en commissarissen en wijziging van de statuten staan vermeld in de statuten van de Vennootschap.
i De bevoegdheden van de Directie in het algemeen staan in de statuten vermeld. De bevoegdheden van Directie met betrekking tot de uitgifte van aandelen van de Vennootschap staan omschreven in artikel 8 van de statuten van de Vennootschap. Vastned is een naamloze vennootschap die de status van beleggingsmaatschappij met veranderlijk kapitaal ex artikel 2:76a Burgerlijk Wetboek (BW) heeft. De Directie besluit, met in achtneming van de door de Raad van Commissarissen vast te stellen grenzen en condities, tot uitgifte van aandelen. De Directie kan tevens, op tijdstippen en onder door de Directie te bepalen voorwaarden en met in achtneming van de door de Raad van Commissarissen vast te stellen grenzen en condities, aandelen in haar eigen kapitaal verkrijgen, met dien verstande dat het kapitaal van de Vennootschap, verminderd met de aandelen die zij zelf houdt ten minste 10% van het maatschappelijk kapitaal zal bedragen.
Dit betreft een verklaring uit hoofde van artikel 2a van het Vaststellingsbesluit nadere voorschriften inhoud jaarverslag d.d. 10 december 2009 (hierna het 'Vaststellingsbesluit'). Voor de mededelingen in deze verklaring als bedoeld in artikelen 3, 3a en 3b van het Vaststellingsbesluit wordt verwezen naar de relevante vindplaatsen in het Jaarverslag 2012. De volgende mededelingen dienen als hier ingelast en herhaald te worden beschouwd: de mededeling over de naleving van de principes en best practice bepalingen van de Corporate Governance Code (hierna de 'Code'), inclusief de gemotiveerde opgave van afwijkingen in de naleving van de Code, die te vinden is op pagina 98 van het jaarverslag in het hoofdstuk Corporate Governance:
Alvorens uitgebreider in te gaan op de risico's waaraan Vastned blootstaat, kan een aantal voor Vastned relevante trends worden onderscheiden:
Vastned heeft de volgende strategische doelstellingen geformuleerd; deze spelen in op de eerder beschreven ontwikkelingen:
Zoals elders in dit verslag weergegeven is in 2012 in het kader van deze strategie een aantal belangrijke stappen gezet om in te spelen of zelfs te kunnen profiteren van de eerdergenoemde trends. Voor 2013 zal dit beleid worden gecontinueerd om de risico's die kunnen voortkomen uit bovengenoemde trends te mitigeren.
In lijn met de Nederlandse Corporate Governance Code is hieronder een beschrijving gegeven van de voornaamste risico's waar Vastned, samenhangend met de uitvoering van haar strategie, aan blootstaat. Naast de strategische risico's wordt ook een beschrijving gegeven van de financiële risico's, financiële verslaggevingsrisico's, operationele risico's en compliance risico's.
Het risicomanagement en beheersingsstelsel van Vastned beoogt met een redelijke mate van zekerheid te waarborgen dat de risico's waaraan de onderneming blootstaat voldoende worden geïdentificeerd en binnen de kaders van een beperkt risicoprofiel worden beheerst. Een belangrijk onderdeel van het risicomanagement en beheersingsstelsel vormt het geheel van interne controlemaatregelen en administratieforganisatorische procedures zoals vastgelegd in het handboek Administratieve Organisatie. Dit handboek voldoet ons inziens aan de eisen van de Wet financieel toezicht. In het onderstaande overzicht worden de belangrijkste risicocategorieën voor Vastned beschreven. Voor elke categorie is aangegeven wat de potentiële impact is van de betreffende risicocategorie en op welke wijze Vastned het risico tracht te beheersen om haar risicoprofiel beperkt te houden.
Invloed van externe factoren als gevolg van keuzes ten aanzien van beleggings- en financieringsbeleid.
Strategisch is gekozen voor:
Een besluit tot wijzigingen van de strategie kan slechts plaatsvinden met goedkeuring van de Raad van Commissarissen.
(Her)financieringsrisico Risico dat onvoldoende of tegen ongunstige condities eigen en (lang) vreemd vermogen kan worden aangetrokken of dat afgesproken bankconvenanten worden overschreden.
Lager direct en indirect beleggingsresultaat, en; – Reputatieschade.
Regelmatige contacten met (potentiële) aandeelhouders en vreemdvermogenverschaffers door middel van roadshows;
beschrijving risicocategorie
Liquiditeitsrisico
– Procedures gericht op reduceren van operationele risico's die kunnen resulteren in het wegvallen van kasstromen (zie hierna onder Operationele risico's);
belegd in Turkije. Eind 2012 bedroeg dit 6%, en; – Afsluiten van huurcontracten in euro's of soms in Amerikaanse dollars, waarbij financiering van (een deel van) de vastgoedobjecten in dezelfde valuta plaatsvindt.
| beschrijving | potenti | beheersingsmaatregelen | beschrijving |
|---|---|---|---|
| risicocategorie | ële impact | risicocategorie | |
| Renterisico Risico's als gevolg van renteschommelingen. |
– Stijgende financierings kosten, en; – Lager direct beleggings resultaat. |
– Maximaal een derde deel van de leningenportefeuille heeft een variabele rente; – Fixatie van rente door middel van het afsluiten van rentederivaten met (inter)nationale banken; – Er wordt gestreefd naar een evenwichtige spreiding in renteherzieningsdata; – Ook tracht Vastned een rentetypische looptijd van de langlopende leningenportefeuille van minimaal 3,0 jaar aan te houden. Eind 2012 bedroeg deze looptijd 3,9 jaar; – Interne monitoring van het renterisico op basis van interne periodieke financiële rapportages en interne procedures, zoals onder andere vastgelegd in het Treasurystatuut, en; – Periodiek directieoverleg hierover en bespreking van deze rapportages met auditcommissie en Raad van Commissarissen. |
|
| Valutarisico | – Dalende opbrengsten, en; | – Primair beleggen in de eurozone; | |
| Risico's als gevolg van | – Lager direct en indirect | – Maximaal 10% van het totaal belegd vermogen wordt | |
| valutaschommelingen. | beleggingsresultaat. | belegd in Turkije. Eind 2012 bedroeg dit 6%, en; |
Invloed van onjuiste, onvolledige of niet-tijdig beschikbare informatie op interne beslissingsprocessen of die van externe partijen (onder andere aandeelhouders, banken, toezichthouders).
Er is een gedegen systeem van interne controlemaatregelen en administratief-organisatorische maatregelen, welke onder meer zijn vastgelegd in het handboek Administratieve Organisatie, de gedragscode, de klokkenluidersregeling en het Directiereglement. Deze resulteren in belangrijke checks & balances ten aanzien van financiële rapportages zoals:
Risico's voortkomend uit dagelijkse transacties en (externe) gebeurtenissen.
(Des)Investeringsrisico's Onjuiste uitvoering van een (des)investerings-analyse.
Zorgvuldige aan- en verkoopprocedures bestaande uit:
Verhuur- en debiteurenrisico's Risico dat een object door aard en ligging en/of kwaliteit van de huurder niet of niet tegen de vooraf ingeschatte huurprijs kan worden verhuurd (resulterend in leegstand) of dat de huur niet wordt geïnd.
Interne procedures gericht op:
Risico's die samenhangen met verworven vastgoedbeleggingen in pijplijn.
Juridische en fiscale risico's
Interne procedures bestaande uit:
Bij Vastned werkt een beperkt aantal medewerkers verspreid over verschillende landenteams. Activiteiten op het gebied van financiering, cash management, belastingen, juridische zaken, ICT, research, budgettering en budgetbewaking worden op groepsniveau in Rotterdam uitgevoerd, waarmee ook de lokale landenorganisaties hun voordeel kunnen doen. Gezien de beperkte complexiteit van de dagelijkse transacties en korte interne lijnen heeft Vastned geen aparte interne auditafdeling, wat vanuit oogpunt van risicomanagement acceptabel is.
In 2012 is, zowel op het niveau van de Raad van Commissarissen en de Directie als ook in de landenorganisaties, regelmatig aandacht besteed aan risicomanagement. Belangrijke punten op het gebied van risicobeheer waren de gevolgen van de schuldencrisis op de huur- en waardeontwikkeling van de vastgoedportefeuille en de blijvende beschikbaarheid van financieringen. In het kader van financieringen werd in 2012 een nieuwe private placement van € 50 miljoen afgesloten met een gemiddelde looptijd van 7,5 jaar en werd het bankenpallet uitgebreid door middel van een driejarige lening van BNP Paribas van € 31 miljoen. Er is verder aandacht besteed aan het directe risico van het uiteenvallen van de euro. Dit wordt niet waarschijnlijk geacht door de maatregelen die zijn getroffen door de ECB en de hoge kosten die dit voor alle betrokken landen zou betekenen. De jaarrekening is dan ook opgesteld op basis van het voortbestaan van de euro.
Risico's samenhangend met niet of onvoldoende naleven van wet- en regelgeving of niet integer handelen.
procedures, en; – Lager direct beleggingsresultaat.
Interne procedures en trainingen gericht op het up-to-date houden van kennis rondom wet- en regelgeving;
beschrijving risicocategorie potentiële impact beheersingsmaatregelen
Risico's die samenhangen met het niet goed functioneren of het beveiligen van de interne ICTinfrastructuur.
Interne procedures gericht op:
Het ICT-netwerk tussen de landen is gecentraliseerd in Rotterdam, waarbij de verschillende landen gekoppeld zijn aan een eigen Wide Area Network door middel van bij professionele netwerkbeheerders gehuurde vaste lijnen.
| Kostenbeheersingsrisico's |
|---|
| Risico van onverwachte |
| stijging van exploitatie |
| kosten en algemene kosten |
| of het moeten plegen van |
| onverwachte aanvullende |
| investeringen. |
In het kader van verdere verbetering van de kwaliteit van de vastgoedportefeuille werden verschillende verkopen gerealiseerd. De opbrengsten werden deels gebruikt voor de aankoop van high street shops en deels ter verbetering van de loan-to-value-ratio.
Extra aandacht werd besteed aan contacten met onze huurders, zodat nog beter kan worden ingespeeld op hun wensen en eventuele risico's. Er is een interne classificatie voor huurders ontwikkeld om een beter inzicht te krijgen in hun risicoprofiel. Verder wordt vanaf 2012 door de landenteams maandelijks gerapporteerd over de ontwikkeling van debiteurensaldi en wordt er met grote regelmaat overleg gevoerd met de landenteams over potentiele expiraties van huurcontracten teneinde nog proactiever op ontwikkelingen in de markt in te spelen.
Naast de aangescherpte strategie is zowel binnen de Directie als in vergaderingen van de auditcommissie en de Raad van Commissarissen op basis van het jaarlijks vastgestelde werkplan een aantal belangrijke risico's behandeld. Hierbij kwamen de opzet en werking van de bijbehorende risicobeheersingsmaatregelen aan de orde, die onder andere betrekking hebben op strategische risico's, calamiteitenrisico's (verzekeringen, solvabiliteit van de verzekeraar), financiële verslaggevingsrisico's, compliance risico's (regels AFM en NYSE Euronext, maar ook vergunningen en veiligheidsvoorschriften), (her)financieringsen renterisico's, ICT-risico's en fiscale (met name in verband met fiscale wetswijzigingen in Spanje) en juridische risico's. Ten aanzien van de financiële verslaggevingsrisico's werd in het kader van de hierboven genoemde externe ontwikkelingen extra aandacht besteed aan de waardering van de vastgoedportefeuille. Verder werden de taxatie-instructies onder de loep genomen, waarbij de verwachting is dat een beperkt aantal mineure aanpassingen zal plaatsvinden mede naar aanleiding van het in oktober 2012 gepubliceerde rapport van het Platform Taxateurs en Accountants genaamd 'Goed gewaardeerd vastgoed – 27 aanbevelingen voor taxeren en taxatierapporten'.
Er werden ten aanzien van de genoemde risico's geen significante wijzigingen in de interne risicobeheersings- en controlesystemen noodzakelijk geacht.
Gelet op het bovenstaande is de Directie van mening dat de risicobeheersings- en controlesystemen een redelijke mate van zekerheid geven over de financiële verslaggevingsrisico's en dat deze risicobeheersings- en controlesystemen gedurende het verslagjaar zodanig gefunctioneerd hebben dat een redelijke mate van zekerheid bestaat dat de financiële verslaggeving geen onjuistheden van materieel belang bevat.
In onderstaande tabel is een overzicht opgenomen van de gevoeligheid van een aantal externe omstandigheden en variabelen op het direct, indirect beleggingsresultaat of loan-to-value uitgaande van de situatie eind 2012 (ceteris paribus).
In lijn met best practice II.1.5 van de Nederlandse Corporate Governance Code en artikel 5.25c van de Wet op het financieel toezicht, verklaart de Directie naar haar beste wetenschap dat voor zover bekend:
Rotterdam, 28 februari 2013 Statutaire Directie Vastned Retail NV Taco T.J. de Groot, CEO Tom M. de Witte, CFO
Het afgelopen jaar heeft Vastned wederom onder uitdagende economische omstandigheden moeten functioneren. Desondanks is er belangrijke vooruitgang geboekt in het realiseren van de gestelde doelen, verbonden aan de aangescherpte strategie, gericht op kwaliteit, stabiliteit en voorspelbaarheid.
Binnen de vastgoedportefeuille zijn belangrijke stappen gezet op het terrein van de eerder aangekondigde verkopen en het vastgoedportefeuilleprofiel. Zo is het aandeel high street shops binnen de totale vastgoedportefeuille door gerichte aan- en verkopen in 2012 gegroeid naar 55%. In dit kader is inmiddels ook € 145 miljoen aan niet-strategische objecten verkocht.
Met het afsluiten van de lening met BNP Paribas van € 31 miljoen en een tweede private placement met Pricoa Capital Group van € 50 miljoen begin 2012 is invulling gegeven aan verdere diversificatie van de leningenportefeuille met € 81 miljoen. Ondanks de afwaardering van de vastgoedportefeuille in voornamelijk Spanje is, hoofdzakelijk als gevolg van eerder aangegeven verkopen, de zogenoemde loan-to-value-ratio met 43,9% solide.
Als onderdeel van de aangescherpte strategie is er een kwaliteitsslag gemaakt in het management, de bedrijfsstructuur en -cultuur. De uitbreiding en wijzigingen binnen het managementteam zorgen voor meer focus op de belangen van de diverse stakeholders. De extra aandacht binnen de organisatie voor de uitwisseling van lokale kennis en ervaring tussen de landenteams en het gebruik hiervan in aan- en verkoopprocessen en contacten met huurders is hier een goed voorbeeld van.
Binnen de Raad van Commissarissen namen wij tijdens de Algemene Vergadering van Aandeelhouders afscheid van Klaas Westdijk wegens het bereiken van de maximale zittingstermijn van twaalf jaar. Vastned is de heer Westdijk bijzonder dankbaar voor zijn bijdrage gedurende de afgelopen twaalf jaar, waarin hij een belangrijke rol heeft gespeeld bij de diverse veranderingen die Vastned heeft ondergaan. Tevens is Marieke Bax benoemd en Pieter Verboom herbenoemd tot lid van de Raad van Commissarissen. Met deze (her)benoemingen heeft de Raad van Commissarissen een goede diversiteit van relevante professionele achtergrond en ervaring.
Het komende jaar zal naar verwachting lastig blijven. Echter verdere uitrol van de strategie zal leiden tot een hogere stabiliteit van de kasstromen en een verdere verlaging van het risicoprofiel van de vastgoedportefeuille. Gezien de toewijding waarmee de strategie door Directie en medewerkers wordt uitgevoerd, stap-voor-stap en op pragmatische wijze, zal Vastned naar onze overtuiging ook in de toekomst in staat zijn om de gestelde strategische doelen te realiseren.
In dit verslag van de Raad van Commissarissen leggen wij verantwoording af over de wijze waarop wij onze taken en verantwoordelijkheden hebben vervuld.
Op deze plaats willen wij, de Raad van Commissarissen, aandeelhouders, huurders en andere stakeholders bedanken voor hun blijvende vertrouwen in de Vennootschap. Ook willen wij onze waardering uitspreken voor de getoonde inzet van de Directie en medewerkers.
Rotterdam, 28 februari 2013
Raad van Commissarissen Vastned Retail NV Wouter J. Kolff, voorzitter Pieter M. Verboom, vicevoorzitter en voorzitter auditcommissie Jeroen B.J.M. Hunfeld Marieke Bax, voorzitter remuneratiecommissie
De Raad van Commissarissen vergaderde in 2012 in totaal acht maal. Zeven van deze vergaderingen werden gehouden overeenkomstig een vooraf opgesteld vergaderschema. Eén vergadering werd gehouden buiten het reguliere vergaderschema om en was met name gericht op het bespreken van opties tot het verbeteren van de kapitaalpositie van de Vennootschap. De voltallige Directie, Managing Director Operations & Investments en General Counsel waren bij alle vergaderingen aanwezig. De gemiddelde aanwezigheid van de leden van de Raad van Commissarissen in de vergaderingen bedroeg 94%.
De Directie heeft in het kader van goede besluitvorming de Raad van Commissarissen telkens tijdig van informatie voorzien. Tijdens alle vergaderingen werd de Raad van Commissarissen geïnformeerd over relevante aspecten met betrekking tot de onderneming en de Vennootschap. De Raad van Commissarissen heeft tijdens deze vergaderingen telkens regulier terugkerende onderwerpen waaronder de financiële en operationele resultaten van de onderneming beoordeeld alsmede de verslaglegging daarvan in persberichten. Daarnaast zijn er een aantal belangrijke niet-reguliere onderwerpen in de vergaderingen besproken die hierna worden beschreven.
Nagenoeg alle onderwerpen zijn besproken op basis van vooraf verstrekte memoranda en/of presentaties door de Directie. Ter voorbereiding van de vergaderingen van de volledige Raad van Commissarissen, werden diverse relevante documenten apart bediscussieerd in de diverse commissies van de Raad van Commissarissen. De voorzitters van deze commissies gaven een overzicht van deze discussies in de vergaderingen van de voltallige Raad van Commissarissen.
Tussen de officiële vergaderingen door is er contact geweest op ad-hoc basis tussen individuele leden van de Raad van Commissarissen en de leden van de Directie. De voorzitter van de Raad van Commissarissen fungeert hierbij als het eerste aanspreekpunt binnen de Raad van Commissarissen. De CEO en de voorzitter van de Raad van Commissarissen bespraken op diverse momenten de actualiteit en de algemene gang van zaken binnen de onderneming. De voorzitter van de auditcommissie heeft eveneens meerdere malen rechtstreeks contact met de CFO gehad. Daarnaast heeft een lid van de Raad van Commisarissen op individuele basis gesprekken gevoerd met diverse medewerkers binnen de organisatie.
De vennootschapssecretaris is zowel secretaris van de Directie als van de Raad van Commissarissen. De secretaris regelt de gebruikelijke organisatorische taken van de Raad van Commissarissen. Tevens draagt de secretaris zorg voor de individuele ondersteuning van de leden van de Raad van Commissarissen en specifiek de voorzitter van de Raad van Commissarissen. Belangrijke aandachtsgebieden betreffen hier de organisatie van de Raad van Commissarissen en zijn commissies, de informatieverstrekking tussen Directie en Raad van Commissarissen (waaronder de planning en agendering van vergaderingen en voortgangscontrole met betrekking tot actiepunten), de Algemene Vergadering van Aandeelhouders, de bewaking van de corporate governance-eisen en de communicatie met alle overige relevante partijen.
In de vergaderingen van de Raad van Commissarissen zijn alle reguliere onderwerpen besproken. De voortgang in 2012 van de eind 2011 ingezette aangescherpte strategie en de bijbehorende nieuwe organisatiestructuur heeft gedurende het gehele jaar bijzondere aandacht gekregen in de diverse vergaderingen van de Raad van Commissarissen. In dat kader heeft de Raad van Commissarissen aandacht gehad voor de voortgang op het vlak van de rotatie van de vastgoedportefeuille en zijn diverse aan- en verkopen besproken.
De extra vergadering van oktober 2012 stond in het teken van het bespreken van diverse opties tot het verbeteren van de kapitaalpositie van Vastned. Hierbij is onder meer aandacht besteed aan het bestaande dividend en reserveringsbeleid, aan- en verkopen en verdere diversificatie van de financiering. Inmiddels is een aangepast dividendbeleid voorgesteld en hebben enkele belangrijke (des)investeringen plaatsgevonden. Tevens is in deze vergadering met de Raad van Commissarissen bediscussieerd en besloten om per 2013 voor het eerste en derde kwartaal zogenoemde trading updates uit te brengen.
Eind november 2012 heeft de Raad van Commissarissen in een aparte strategievergadering bezien in hoeverre de strategie nog actueel is dan wel aanpassing behoeft. Centraal daarbij stond de vraag in hoeverre de strategie bestand is tegen de crisis op de financiële en vastgoedmarkt en de onder druk staande consumentenbestedingen. De Raad van Commissarissen heeft als uitkomst van het strategische proces geconcludeerd dat Vastned de juiste strategische koers heeft ingezet. In het verlengde hiervan is het businessplan 2013–2015 besproken en goedgekeurd.
In 2012, werden in elke reguliere vergadering de financiële en operationele resultaten van de onderneming over het achterliggende kwartaal besproken en vervolgens geaccordeerd. Hierbij werd per land uitgebreid stilgestaan bij de belangrijkste ontwikkelingen binnen de vastgoedportefeuille op het vlak van onder meer de vastgoedwaarderingen en verhuringen. Daarnaast werd in elke vergadering het vooruitzicht van de Directie op deze resultaten beoordeeld. Andere reguliere onderwerpen op de agenda betroffen onder meer de aan- en verkopen van vastgoed en ontwikkelingen op het vlak van de (her)financiering van de leningenportefeuille.
Het Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen was een element dat op kwartaalbasis in het kader van de rapportage over de gang van zaken in de vastgoedportefeuille van de Directie aan de Raad van Commissarissen ter sprake is gekomen.
Regelmatig is aandacht besteed aan de belangrijkste, aan de bedrijfsvoering van de onderneming verbonden risico's, waaronder de risico's gemoeid met het waarderingsproces, rente- en financieringsrisico's, het op peil houden van huurniveaus, bezettingsgraad en debiteurenrisico's. De opzet en werking van de daaraan gekoppelde interne risicobeheersings- en controlesystemen werden periodiek geëvalueerd en met de Raad van Commissarissen besproken. In het verslagjaar 2012 is als uitbreiding op de interne risicobeheersing en controlesystemen doorgevoerd dat alle huurexpiraties die binnen achttien maanden aflopen, worden bewaakt en besproken door de Directie en het landenmanagement.
De vergadering in maart 2012 was voornamelijk gewijd aan de resultaten over het boekjaar 2011, de jaarrekening en de management letter van de externe accountant. De jaarcijfers over 2011 werden besproken in de aanwezigheid van twee accountants van Deloitte. In de rapportage zijn geen onderwerpen geadresseerd die van belang zijn om in dit verslag te melden.
De financiële doelstellingen voor de Directie en medewerkers voor 2012 werden besproken en vastgesteld. Verder besprak de Raad van Commissarissen het voorstel om het slotdividend over 2011 per aandeel in contanten of in aandelen uit te betalen en stemde de Raad van Commissarissen ermee in dit voorstel
aan de jaarlijkse Algemene Vergadering van Aandeelhouders in 2011 voor te leggen. De Algemene Vergadering van Aandeelhouders nam dit voorstel aan op 2 mei 2012. Ook werd een nieuwe financiële kalender en vergaderagenda vastgesteld. De impact op de fiscale positie van Vastned vanwege gewijzigde renteaftrekbeperkingen in Spanje is besproken. Tot slot is door de Directie gerapporteerd over de activiteiten op het vlak van accountmanagement binnen de organisatie.
Begin mei 2012 zijn de cijfers over het eerste kwartaal van 2012 besproken en goedgekeurd. Vanwege de gewijzigde samenstelling van de Raad van Commissarissen wegens het aftreden van de heer Westdijk en aansluitend de benoeming van mevrouw Bax, zijn de functies binnen de Raad van Commissarissen formeel vastgesteld. Tot slot is de evaluatie van de externe accountant door de auditcommissie in deze vergadering besproken.
De Raad van Commissarissen streeft ernaar om tenminste éénmaal per jaar een werkbezoek te brengen aan één van de landen waar Vastned actief is. Eind mei 2012 heeft de Raad van Commissarissen samen met de Directie en het landenmanagement van Spanje een bezoek gebracht aan Istanbul. Tijdens dit bezoek is de Turkse vastgoedportefeuille van Vastned bekeken, zijn diverse projecten van concurrenten bekeken en heeft de Raad van Commissarissen zich laten informeren over de macro-economische ontwikkelingen in Turkije door een vooraanstaande professor in de economie aan de Universiteit van Istanbul. Tot slot heeft de Turkse landenmanager een toelichting gegeven op de operationele gang van zaken.
In de vergadering van augustus 2012 zijn de halfjaarcijfers behandeld. Het onderwerp personeelszaken is besproken waaronder de uitbreiding en wijziging van het managementteam in Nederland en de wijziging van het landenmanagement in Frankrijk. Verder is uitgebreid verslag gedaan van de aandeelhouderscontacten over het eerste halfjaar en het beleid op het vlak van Investor Relations. Tot slot werd het investeringsvoorstel voor de aankoop van de high street shop aan de Rue de Rivoli 102 te Parijs besproken en goedgekeurd.
De vergadering van begin november 2012 was met name gericht op de negenmaandscijfers. Verder werd besloten om uitvoering te geven aan enkele opties tot versterking van de kapitaalpositie. In dat kader zijn inmiddels enkele belangrijke desinvesteringen gedaan en is een voorstel voor een nieuw dividend beleid gecommuniceerd. Buiten vergadering werd het desinvesteringsvoorstel voor Retail Park Roermond geaccordeerd in december 2012.
De Raad van Commissarissen is gedurende het jaar goed geïnformeerd op het vlak van Investor Relations. Updates werden gegeven tijdens verschillende vergaderingen en de rapporten van de diverse analisten over Vastned werden steeds tijdig aan de Raad van Commissarissen gezonden. Tijdens een drietal vergaderingen hebben analisten en externe adviseurs een presentatie gegeven om de Raad van Commissarissen inzicht te geven in hun visie op Vastned en meer in het algemeen hun visie op de dynamiek van de vastgoedbeleggingsmarkt. De Raad van Commissarissen wordt dagelijks per email op de hoogte gehouden van (inter)nationale vastgoedontwikkelingen.
Wat betreft de contacten met aandeelhouders is de Raad van Commissarissen van mening dat deze primair dienen plaats te vinden in aandeelhoudersvergaderingen. Een hoge participatie van aandeelhouders aan deze vergaderingen wordt van groot belang geacht. Daarnaast is de Raad van Commissarissen van mening dat contacten tussen de Vennootschap en aandeelhouders buiten aandeelhoudersvergaderingen om, voor zowel de Vennootschap als aandeelhouders, van belang kunnen zijn.
De Raad van Commissarissen zal erop toezien dat de Vennootschap, in die gevallen waarin dit van belang wordt geacht, ingaat op verzoeken van aandeelhouders tot het aangaan van een gesprek. De Vennootschap kan ook zelf het initiatief nemen tot het aangaan van een gesprek met een aandeelhouder.
Jaarlijks evalueert de Raad van Commissarissen zijn functioneren. Eind november 2012 heeft de Raad van Commissarissen in een besloten vergadering zijn eigen functioneren en dat van de individuele leden beoordeeld. Hiertoe hebben alle leden van de Raad van Commissarissen een uitgebreide vragenlijst ingevuld waarbij enerzijds aandacht is besteed aan institutionele en procedurele aspecten zoals de samenstelling en het profiel van de Raad van Commissarissen, het proces van besluitvorming, de kwaliteit van het toezichtsproces en de informatieverstrekking en communicatie aan de Raad van Commissarissen. Anderzijds is aandacht besteed aan relationele aspecten waaronder het functioneren als team en individueel, de relatie met de Directie en het functioneren van de voorzitter van de Raad van Commissarissen. Tevens is de Directie en de vennootschapssecretaris om feedback gevraagd aan de hand van een vergelijkbare vragenlijst. De individuele antwoorden op deze vragenlijsten zijn anoniem aan de vennootschapssecretaris gezonden en deze heeft alle antwoorden samengevat in een algemeen rapport. Dit rapport vormde de basis voor de discussie over het eigen functioneren van de Raad van Commissarissen.
Uit de evaluatie is gebleken dat diverse verbeterpunten uit de voorgaande evaluatie zijn opgevolgd. Ten aanzien van de evaluatie over 2012 is de conclusie dat de Raad van Commissarissen goed functioneert. Tot enkele kleinere suggesties voor verbetering van het functioneren van de Raad van Commissarissen werd besloten.
Leden van de Raad van Commissarissen kunnen educatie volgen op alle onderwerpen die van belang zijn voor het uitoefenen van het toezicht. In het kader van permanente educatie hebben diverse leden van de Raad van Commissarissen deelgenomen aan modules op onder andere het gebied van corporate governance.
Het in 2012 benoemde lid van de Raad van Commissarissen, mevrouw Bax, heeft een introductieprogramma gevolgd. Dit programma bestond voornamelijk uit bilaterale sessies met leden van het managementteam op het vlak van de vastgoedportefeuille, financieringen, juridische en fiscale zaken.
De Raad van Commissarissen is in 2012 ondersteund door drie commissies die de aan hen gedelegeerde onderwerpen voorbereiden ten behoeve van de besluitvorming in de plenaire Raad van Commissarissen: de auditcommissie, de remuneratiecommissie en de selectie- en benoemingscommissie. De leden van de commissies maken deel uit van de Raad van Commissarissen. Elke commissie rapporteert via haar voorzitter de bevindingen in de voltallige Raad van Commissarissen. De commissies doen tevens schriftelijk verslag van de door hen belegde vergaderingen.
Taken
De auditcommissie is belast met het toezicht op de Directie op met name financiële vraagstukken en het adviseren van de Raad van Commissarissen hierover. De commissie houdt onder meer toezicht op het financiële verslaggevingsproces, de wettelijke controle van de vennootschappelijke jaarrekening en de geconsolideerde jaarrekening, het risicomanagementsysteem van de Vennootschap, de naleving van wet- en regelgeving en werking van gedragscodes. De auditcommissie stelt bij iedere vergadering een verslag van haar beraadslagingen en bevindingen op. Tenminste éénmaal per jaar brengt zij verslag uit over de ontwikkelingen in de relatie met de externe accountant. Eenmaal in de vier jaar wordt een grondige beoordeling van het functioneren van de externe accountant gemaakt.
De auditcommissie bestaat uit twee leden, de heren Verboom (voorzitter) en Hunfeld. Gedurende het verslagjaar is de samenstelling van de auditcommissie niet gewijzigd. De heer Verboom kan worden aangemerkt als financieel expert in de zin van de Nederlandse Corporate Governance Code.
De auditcommissie vergaderde zes maal in 2012 waarbij geen van de leden een vergadering heeft gemist. Tijdens deze vergaderingen was de voltallige Directie altijd aanwezig op de vergadering met de externe accountant. Van alle vergaderingen werden notulen opgesteld en deze notulen zijn gedeeld met de gehele Raad van Commissarissen. Vier vergaderingen werden gedeeltelijk bijgewoond door de externe accountant Deloitte.
In de vergaderingen zijn onder meer de volgende reguliere onderwerpen aan de orde gekomen: de jaarrekening 2011, de (tussentijdse) financiële verslaglegging over het boekjaar 2012, diverse ontwikkelingen binnen IFRS, risico- en kostenbeheersing, de financiering en liquiditeit van de onderneming, verzekeringszaken, de fiscale en juridische positie van de Vennootschap, de interne controle en administratieve organisatie, publicitaire risico's, aandeelhoudersklachten, integriteit, compliance, de onkosten van de Directie en het voldoen aan de overige relevante wet- en regelgeving.
Over verslagjaar 2012 zijn enkele onderwerpen uitgebreider aan de orde gekomen. Ten aanzien van de financiële verslaggevingsrisico's werd extra aandacht besteed aan de waardering van de vastgoedportefeuille. Zo zijn de taxatie-instructies onder de loep genomen, waarbij de verwachting is dat een beperkt aantal aanpassingen zullen plaatsvinden mede naar aanleiding van het in oktober 2012 gepubliceerde rapport van het Platform Taxateurs en Accountants genaamd 'Goed gewaardeerd vastgoed – 27 aanbevelingen voor taxeren en taxatierapporten'.
De auditcommissie heeft begin mei 2012 het functioneren van de externe accountant geëvalueerd en geconcludeerd dat de accountant naar tevredenheid functioneert. Verder heeft de auditcommissie in deze vergadering de pensioenpositie van Vastned en de hieraan verbonden risico's uitgebreid besproken in het bijzijn van de externe accountant. Uitkomst van de bespreking was onder meer dat gegeven de aard van de van toepassing zijnde regelingen deze een beperkte impact hebben op de financiële cijfers. Voorgaande is ook uitgebreider toegelicht in het jaarverslag over 2011. Voorts heeft de Directie het directe risico van het uiteenvallen van de euro met de auditcommissie besproken. Dit wordt niet waarschijnlijk geacht door de maatregelen die zijn getroffen door de ECB en de hoge kosten die dit voor alle betrokken landen zou betekenen.
In augustus 2012 heeft de auditcommissie in het bijzijn van de externe accountant Deloitte, de management letter besproken. Ten aanzien van de halfjaarcijfers heeft geen uitgebreide review van de cijfers plaatsgevonden maar is een cijferanalyse op hoofdlijnen uitgevoerd, zijn de belangrijkste ontwikkelingen gedurende het eerste halfjaar met de Directie besproken en heeft in het kader van de jaarrekeningcontrole een beoordeling van de gehanteerde procedures plaatsgevonden. In de management letter van de accountant zijn geen onderwerpen geadresseerd die van belang zijn om in dit verslag te melden.
Begin november 2012 zijn de negenmaandscijfers besproken. De opvolging van de door de accountant in het kader van de controle van de jaarrekening 2011 uitgebrachte rapportage is besproken. Deloitte heeft geconcludeerd dat de in voorgaand jaar geadresseerde opvolgingspunten waren opgevolgd. Bij de bespreking van deze rapportage met de externe accountant zijn er geen onderwerpen besproken die van belang zijn om in dit bericht te vermelden. Verder zijn de risico's met betrekking tot verhuur en debiteuren besproken en is het treasurystatuut van de Vennootschap aangepast waarbij enkele kleinere tekstuele aanscherpingen hebben plaatsgevonden en afwijkingen ten opzichte van de doelstellingen frequenter inzichtelijk worden gemaakt.
Tot de vaste taken van de remuneratiecommissie behoren de beoordeling van de realisatie van de prestatiedoelstellingen van de Directie en het opstellen van doelstellingen voor de korte en lange termijn variabele beloning. De remuneratiecommissie volgt, mede met behulp van externe adviseurs de trends en ontwikkelingen ten aanzien van het bezoldigingsbeleid en toetst op regelmatige basis of het huidige bezoldigingsbeleid nog overeenstemt met het actuele marktbeeld en de actuele corporate governance bepalingen. Daarnaast maakt de remuneratiecommissie het remuneratierapport op ter advisering van
de Raad van Commissarissen. Het remuneratierapport van de Raad van Commissarissen is terug te vinden in het jaarverslag op pagina 187 en separaat beschikbaar als onderdeel van de vergaderstukken voor de Algemene Vergadering van Aandeelhouders.
Gedurende het verslagjaar is de samenstelling van de remuneratiecommissie gewijzigd. Tot en met de Algemene Vergadering van Aandeelhouders van 2 mei 2012 bestond de remuneratie commissie uit de heren Westdijk (voorzitter) en Kolff. Per 2 mei bestaat de commissie uit de leden mevrouw Bax (voorzitster) en de heer Verboom.
De commissie vergaderde drie maal in 2012 waarbij geen van de leden een vergadering heeft gemist. Tijdens één vergadering was de CEO aanwezig, van de vergaderingen werden notulen opgesteld en deze notulen zijn gedeeld met de gehele Raad van Commissarissen. Tevens heeft de commissie buiten de vergaderingen om regelmatig overleg gevoerd. De remuneratiecommissie heeft zich in het verslagjaar onder meer op de hoogte gesteld van de meest recente corporate governance-ontwikkelingen, een beloningsonderzoek uitgevoerd omtrent het vaste basissalaris voor de Directie en een actueel inzicht verkregen in het algemene beloningenhuis van Vastned. Daarnaast zijn prestatiecriteria geformuleerd voor de kortetermijnbonus van de Directie en medewerkers en zijn scenarioanalyses uitgevoerd. Tot slot zijn diverse interne reglementen (waaronder de onkostenregeling, de Code of Conduct en het personeelshandboek) beoordeeld en zijn aanbevelingen gedaan om deze in 2013 aan te passen.
De selectie- en benoemingscommissie heeft onder andere tot taak het opstellen van selectie- en benoemingscriteria, het periodiek beoordelen van de commissarissen en directieleden, toezicht houden op de Directie terzake van benoeming van hoger management en het nemen van concrete besluiten met betrekking tot selectie en benoeming. De werkzaamheden van de selectie- en benoemingscommissie liggen op het terrein van de voorbereiding van de besluitvorming van de werving en selectie, de benoeming en beoordeling van de commissarissen en bestuurders. Tevens beoordeelt zij periodiek de omvang en samenstelling van de Raad van Commissarissen en de Directie.
De selectie- en benoemingscommissie bestaat uit alle leden van de Raad van Commissarissen met de heer Kolff als voorzitter.
De commissie vergaderde éénmaal in 2012 waarbij geen van de leden een vergadering heeft gemist. Tijdens deze vergadering was de Directie aanwezig. De belangrijkste onderwerpen betroffen de afronding van het zoekproces naar een nieuw lid van de Raad van Commissarissen en de voordracht van de heer Verboom als commissaris voor zijn derde termijn. De commissie heeft zich er van vergewist dat de leden voldoen aan de geschiktheidseisen die de AFM aan hen stelt.
Het remuneratierapport inzake de Directie en de Raad van Commissarissen is opgenomen op pagina 187 van dit jaarverslag.
Voor een uitgebreider overzicht van de biografieën van de leden van de Raad van Commissarissen wordt verwezen naar de website van Vastned. Alle (neven)functies zijn getoetst aan de eisen van de Wet Bestuur en Toezicht.
Nationaliteit: Nederlandse Functie: Gepensioneerd, voormalig vicevoorzitter directie Rabobank International.
Nationaliteit: Nederlandse Functie: aandeelhouder en partner AHA Company BV (informal investors), voormalig COO Koninklijke Vendex KBB en voormalig voorzitter BBDO Nederland.
Nationaliteit: Nederlandse Functie: Lid Monitoring Commissie 'Talent naar de Top' , voormalig lid Raad van Commissarissen ASR Verzekeringen en in het verleden diverse management posities bij Sara Lee.
Nationaliteit: Nederlandse Functie: CFO RFS Holland Holding B.V. en voormalig CFO/Executive Vice President Schiphol Group.
De statuten voorzien in een beperking van de zittingsduur tot driemaal vier jaar.
De Raad van Commissarissen bestaat ultimo 2012 uit vier leden. Van deze vier leden is één lid vrouw (25%). Alle leden hebben de Nederlandse nationaliteit. De gemiddelde leeftijd bedraagt 60,5 jaar met een bandbreedte van 51 tot 67 jaar. Alle leden zijn universitair opgeleid of een equivalent daarvan. De expertise van de leden is altijd zo samengesteld dat de leden een goede en gevarieerde mix vormen van kennis, ervaring en inzicht met betrekking tot de markten waarin Vastned actief is. De profielschets van de Raad van Commissarissen waarborgt dat de Raad van Commissarissen naar behoren is samengesteld en is te raadplegen op de website van de Vennootschap.
De Raad van Commissarissen is van mening dat een gemengde samenstelling van de Raad van Commissarissen, onder meer met betrekking tot nationaliteit, geslacht, leeftijd, deskundigheid, ervaring en achtergrond, een belangrijke randvoorwaarde is voor het goed functioneren van een onafhankelijke Raad van Commissarissen. De Raad van Commissarissen concludeert dat de Raad van Commissarissen van Commissarissen in de huidige samenstelling beschikt over de vereiste diversiteit op het vlak van onder meer leeftijd, deskundigheid, ervaring en achtergrond. Op basis van de Wet Bestuur en Toezicht dient ten minste 30% van de Raad van commissarissen te bestaan uit vrouwen en ten minste 30% uit mannen. Momenteel is Raad van Commissarissen nog niet op de hiervoor genoemde evenwichtige wijze ingevuld. Mede afhankelijk van het profiel van degenen die in de toekomst aftreden, wordt bezien wat het profiel van de nieuwe leden moet zijn. Uiteraard wegen daarbij de diversiteitsdoelstellingen, waaronder een evenwichtige verdeling tussen mannen en vrouwen, mee.
De heer Westdijk is per sluiting van de Algemene Vergadering van Aandeelhouders op 2 mei 2012 afgetreden als vice-voorzitter van de Raad van Commissarissen wegens het bereiken van de maximale benoemingstermijn van twaalf jaar.
Als opvolgster van de heer Westdijk werd mevrouw Bax voorgedragen, onder andere vanwege haar ervaring als lid van Raden van Commissarissen van (middel)grote en beursgenoteerde ondernemingen alsmede bedrijfservaring als CFO en overnamespecialiste bij een internationale 'branded consumer goods' onderneming. Verder beschikt zij over juridische kennis en ervaring op het gebied van corporate governance. De Algemene Vergadering van Aandeelhouders benoemde haar op 2 mei 2012 als nieuw lid van de Raad van Commissarissen. Tevens is in dezelfde vergadering de heer Verboom door de Algemene Vergadering van Aandeelhouders herbenoemd als lid van de Raad van Commissarissen.
| Jaar eerste | Einde van vier | Jaar van her- | Uiterste jaar | |
|---|---|---|---|---|
| benoeming jaars termijn(en) benoeming(en) | van aftreden | |||
| Wouter J. Kolff | 2006 2010, 2014 | 2010 | 2018 | |
| Pieter M. Verboom | 2004 2008, 2012 2008, 2012 | 2016 | ||
| Jeroen B.J.M. Hunfeld | 2007 | 2011 | 2011 | 2019 |
| Marieke Bax | 2012 | 2016 | 2024 |
De Raad van Commissarissen heeft het genoegen u hierbij het jaarverslag van Vastned aan te bieden over het boekjaar 2012, zoals opgesteld door de directie. De jaarrekening is door Deloitte gecontroleerd en is voorzien van een goedkeurende verklaring. Wij bevelen u aan om:
De leden van de Raad van Commissarissen hebben de jaarrekening ondertekend op basis van de statutaire verplichtingen onder artikel 2:101, sub 2 Burgerlijk Wetboek.
Vastned zal op de Algemene Vergadering van Aandeelhouders van 19 april 2013 een nieuw dividendbeleid ter stemming voorleggen. Reden hiervoor is dat in 2012 een evaluatie heeft plaatsgevonden waarbij nadrukkelijk is bekeken of het dividendbeleid marktconform is, aansluit bij de strategie van Vastned en de uitvoering daarvan. Het huidige dividendbeleid gaat uit van uitkering van het gehele direct beleggingsresultaat, waarbij een deel in stockdividend kan worden opgenomen, hetgeen tegemoet komt aan voorkomende kapitaalbehoefte. Dit houdt in dat over het boekjaar 2011 circa 80% van het direct beleggingsresultaat per aandeel in contanten is uitgekeerd en dat door het stockdividend het geplaatste aandelenkapitaal dit jaar met 2,4% is vergroot. Dit laatste heeft verwatering van het beleggingsresultaat en de intrinsieke waarde per aandeel tot gevolg gehad.
Op basis van het bovenstaande, stellen de Directie en de Raad van Commissarissen een nieuw dividendbeleid voor, waarbij ten minste 75% van het direct beleggingsresultaat per aandeel als dividend wordt uitgekeerd. Met deze aangepaste pay-out-ratio kan worden voorzien in de voorkomende kapitaalbehoefte. Randvoorwaarde hierbij is dat de Vennootschap kan blijven voldoen aan de fiscale uitdelingsverplichting onder artikel 28 Wet op de Vennootschapsbelasting 1969. Of en in welke mate dit dividend ook in de vorm van stockdividend uitgekeerd wordt, zal afhangen van eventuele verwatering van het beleggingsresultaat en de intrinsieke waarde per aandeel, van de kapitaalskracht en – behoefte van de Vennootschap en van de financieringsmarkt. Met aanpassing van het dividendbeleid wordt de verwatering van het aandeel voorkomen. Tevens wordt jaarlijkse groei van het dividend per aandeel nagestreefd. De tussentijdse uitkering van een interim-dividend ter hoogte van 60% van het direct beleggingsresultaat per aandeel over het eerste halfjaar zal gehandhaafd blijven. Dit nieuwe dividendbeleid is in lijn met Vastned's strategie, gericht op kwaliteit, stabiliteit en voorspelbaarheid.
Wij kunnen ons verenigen met het voorstel van de Directie om het nieuwe dividendbeleid reeds in te laten gaan bij het slotdividend van 2012. Dit leidt ertoe dat een dividend aan aandeelhouders wordt uitgekeerd van € 2,55 in contanten per aandeel. Zowel de keuze voor de ingangsdatum van het nieuwe dividendbeleid, vanaf 2012 dan wel vanaf 2013, alsook het uit te keren dividend zal worden voorgelegd aan de Algemene Vergadering van Aandeelhouders op 19 april 2013 te Amsterdam.
In augustus 2011 heeft EPRA's Reporting and Accounting Committee de geactualiseerde EPRA Best Practices Recommendations ('BPR') gepubliceerd. Deze BPR bevatten aanbevelingen betreffende de bepaling van belangrijke prestatie-indicatoren voor de prestaties van de vastgoedportefeuille. Vastned onderschrijft het belang van standaardisering van de rapportage van prestatie-indicatoren uit oogpunt van vergelijkbaarheid en verbetering van de kwaliteit van de informatie aan beleggers en andere gebruikers van het jaarverslag. Vanwege deze reden heeft Vastned er voor gekozen om de belangrijkste prestatie-indicatoren op te nemen in een apart hoofdstuk van het jaarverslag. De in dit hoofdstuk opgenomen overzichten worden gepresenteerd in euro's, waarbij bedragen zijn afgerond op duizenden euro's, tenzij anders vermeld. De EPRA BPR Checklist is te vinden op de website van Vastned: www.vastned.com.
| x € 1.000,- | Per aandeel (x € 1) | |||||
|---|---|---|---|---|---|---|
| EPRA prestatie-indicator 1) | Pagina | Tabel | 2012 | 2011 | 2012 | 2011 |
| EPRA Earnings | 124 | 1 | 62.548 | 66.964 | 3,31 | 3,61 |
| EPRA NAV | 126 | 2 | 975.357 | 1.075.726 | 51,23 | 57,77 |
| EPRA NNNAV | 126 | 3 | 911.647 | 1.025.458 | 47,89 | 55,07 |
| EPRA Net Initial Yield (NIY) | 126 | 4 (i) | 5,7% | 5,6% | ||
| EPRA 'topped-up' NIY | 126 | 4 (ii) | 6,0% | 5,7% | ||
| EPRA Vacancy Rate | 129 | 5 | 5,1% | 4,9% |
1 De EPRA prestatie-indicatoren zijn berekend op basis van de definities zoals gepubliceerd door de EPRA en opgenomen in de lijst van definities op pagina 214.
(x € 1.000,-)
| 2012 | 2011 | ||
|---|---|---|---|
| Direct beleggingsres ultaat |
Indirect beleggingsres ultaat |
||
| Brutohuuropbrengsten | 133.484 | 132.532 | |
| Betaalde erfpachtcanons | (603) | (587) | |
| Niet doorberekende servicekosten | (3.056) | (2.026) | |
| Exploitatiekosten | (14.129) | (14.283) | |
| Nettohuuropbrengsten | 115.696 | 115.636 | |
| Financiële opbrengsten | 1.889 | 2.174 | |
| Financiële kosten | (37.706) | (37.290) | |
| Nettofinancieringskosten | (35.817) | (35.116) | |
| Algemene kosten | (8.904) | (7.057) | |
| Direct beleggingsresultaat voor belastingen | 70.975 | 73.463 | |
| Over de verslagperiode verschuldigde belastingen naar de winst | (1.734) | (87) | |
| Direct beleggingsresultaat na belastingen | 69.241 | 73.376 | |
| Direct beleggingsresultaat toekomend aan minderheidsbelangen | (6.693) | (6.412) | |
| Direct beleggingsresultaat toekomend aan aandeelhouders Vastned Retail | 62.548 | 66.964 | |
| 2012 | 2011 | |
|---|---|---|
| Indirect beleggingsres ultaat |
||
| Waardemutaties vastgoedbeleggingen in exploitatie | (126.359) | 38.879 |
| Waardemutaties vastgoedbeleggingen in pijplijn | 4.118 | (6.478) |
| Totaal waardemutaties vastgoedbeleggingen | (122.241) | 32.401 |
| Nettoverkoopresultaat vastgoedbeleggingen | 1.206 | 2.446 |
| Waardemutaties financiële derivaten | (1.397) | 1.279 |
| Indirect beleggingsresultaat voor belastingen | (122.432) | 36.126 |
| Mutatie latente belastingvorderingen en -verplichtingen | 17.672 | (591) |
| Indirect beleggingsresultaat na belastingen | (104.760) | 35.535 |
| Indirect beleggingsresultaat toekomend aan minderheidsbelangen | 1.198 | (6.402) |
| Indirect beleggingsresultaat toekomend aan aandeelhouders Vastned Retail | (103.562) | 29.133 |
| Direct beleggingsresultaat toekomend aan aandeelhouders Vastned Retail | 62.548 | 66.964 |
| Indirect beleggingsresultaat toekomend aan aandeelhouders Vastned Retail | (103.562) | 29.133 |
| Beleggingsresultaat toekomend aan aandeelhouders Vastned Retail | (41.014) | 96.097 |
| Peraandeel (x € 1) |
||
| Direct beleggingsresultaat toekomend aan aandeelhouders Vastned Retail | 3,31 | 3,61 |
| Indirect beleggingsresultaat toekomend aan aandeelhouders Vastned Retail | (5,48) | 1,56 |
| Beleggingsresultaat toekomend aan aandeelhouders Vastned Retail | (2,17) | 5,17 |
Het direct beleggingsresultaat toekomend aan aandeelhouders Vastned Retail bestaat uit de nettohuuropbrengsten verminderd met de nettofinancieringskosten (exclusief waardemutaties financiële derivaten), de algemene kosten, de over de verslagperiode verschuldigde belastingen naar de winst en het aan de minderheidsbelangen toekomende gedeelte van deze opbrengsten en lasten.
Het indirect beleggingsresultaat toekomend aan aandeelhouders Vastned Retail bestaat uit de waardemutaties en het nettoverkoopresultaat vastgoedbeleggingen, de mutaties in latente belastingvorderingen c.q. latente belastingverplichtingen en de waardemutaties van financiële derivaten die niet kwalificeren als effectieve hedge verminderd met het aan de minderheidsbelangen toekomende gedeelte van deze posten.
| Nederland | Frankrijk | België Spanje |
Turkije | Portugal | Totaal | |||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 2012 | 2011 | 2012 | 2011 | 2012 | 2011 | 2012 | 2011 | 2012 | 2011 | 2012 | 2011 | 2012 | 2011 | |
| Vastgoedbeleggingen exclusief: |
719.530 | 792.130 | 472.477 | 475.219 | 331.109 | 333.744 | 318.584 | 411.873 | 127.093 | 103.659 | 12.192 | 12.404 | 1.980.985 | 2.129.029 |
| Vastgoedbeleggingen in pijplijn | (2.250) | (4.720) | (595) | (10.680) | – | – | – | – | (46.694) | (74.181) | – | – | (49.539) | (89.581) |
| Vastgoedbeleggingen in exploitatie toevoeging: |
717.280 | 787.410 | 471.882 | 464.539 | 331.109 | 333.744 | 318.584 | 411.873 | 80.399 | 29.478 | 12.192 | 12.404 | 1.931.446 | 2.039.448 |
| Geschatte transactiekosten | 53.989 | 59.267 | 31.191 | 30.599 | 41.814 | 42.094 | 8.169 | 10.561 | 2.176 | 712 | 1.060 | 1.079 | 138.399 | 144.312 |
| Investeringswaarde vastgoedbeleggingen in exploitatie (B) | 771.269 | 846.677 | 503.073 | 495.138 | 372.923 | 375.838 | 326.753 | 422.434 | 82.575 | 30.190 | 13.252 | 13.483 | 2.069.845 | 2.183.760 |
| Geannualiseerde brutohuuropbrengsten | 49.891 | 53.330 | 28.428 | 26.854 | 22.120 | 21.990 | 28.601 | 29.881 | 2.709 | 1.618 | 1.077 | 1.010 | 132.826 | 134.683 |
| Niet terugvorderbare exploitatiekosten | (5.906) | (6.625) | (1.812) | (1.408) | (1.576) | (1.810) | (4.457) | (3.337) | (114) | (29) | (26) | (26) | (13.891) | (13.235) |
| Geannualiseerde nettohuuropbrengsten (A) | 43.985 | 46.705 | 26.616 | 25.446 | 20.544 | 20.180 | 24.144 | 26.544 | 2.595 | 1.589 | 1.051 | 984 | 118.935 | 121.448 |
| Effect van huurvrije perioden en andere huurincentives | 475 | 96 | 133 | 768 | 254 | 96 | 1.634 | 1.866 | 2.280 | – | - | – | 4.776 | 2.826 |
| Topped-up geannualiseerde nettohuuropbrengsten (C) | 44.460 | 46.801 | 26.749 | 26.214 | 20.798 | 20.276 | 25.778 | 28.410 | 4.875 | 1.589 | 1.051 | 984 | 123.711 | 124.274 |
| (i) EPRA Net Initial Yield (A/B) | 5,7% | 5,5% | 5,3% | 5,1% | 5,5% | 5,4% | 7,4% | 6,3% | 3,1% | 5,3% | 7,9% | 7,3% | 5,7% | 5,6% |
| (ii) EPRA Topped-up Net Initial Yield (C/B) | 5,8% | 5,5% | 5,3% | 5,3% | 5,6% | 5,4% | 7,9% | 6,7% | 5,9% | 5,3% | 7,9% | 7,3% | 6,0% | 5,7% |
per 31 december 2012
| 2 EN 3 EPRA NAV EN EPRA NNNAV | 31-12-2012 | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| Per aandeel (x € 1) | Per aandeel (x € 1) | ||||
| Eigen vermogen aandeelhouders Vastned Retail | 903.257 | 47,45 | 1.000.393 | 53,72 | |
| Marktwaarde van financiële derivaten | 48.063 | 2,52 | 44.091 | 2,37 | |
| Latente belastingen | 24.037 | 1,26 | 31.242 | 1,68 | |
| EPRA NAV | 975.357 | 51,23 | 1.075.726 | 57,77 | |
| Marktwaarde van financiële derivaten | (48.063) | (2,52) | (44.091) | (2,37) | |
| Marktwaarde van de rentedragende leningen o/g1) | 185 | 0,01 | 10.958 | 0,59 | |
| Latente belastingen | (15.832) | (0,83) | (17.135) | (0,92) | |
| EPRA NNNAV | 911.647 | 47,89 | 1.025.458 | 55,07 |
1 De berekening van de marktwaarde is gebaseerd op de swap yield curve ultimo 2012 en de ultimo 2012 geldende credit spreads.
| Overige | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| High street shops | vastgoedbeleggingen | Totaal | |||||
| 2012 | 2011 | 2012 | 2011 | 2012 | 2011 | ||
| Vastgoedbeleggingen exclusief: |
1.094.228 | 1.050.502 | 886.757 | 1.078.527 | 1.980.985 | 2.129.029 | |
| Vastgoedbeleggingen in pijplijn | (46.694) | (76.531) | (2.845) | (13.050) | (49.539) | (89.581) | |
| Vastgoedbeleggingen in exploitatie toevoeging: |
1.047.534 | 973.971 | 883.912 | 1.065.477 | 1.931.446 | 2.039.448 | |
| Geschatte transactiekosten | 79.965 | 76.356 | 58.434 | 67.956 | 138.399 | 144.312 | |
| Investeringswaarde vastgoedbeleggingen in exploitatie (A) | 1.127.499 | 1.050.327 | 942.346 | 1.133.433 | 2.069.845 | 2.183.760 | |
| Geannualiseerde brutohuuropbrengsten | 61.490 | 58.658 | 71.336 | 76.025 | 132.826 | 134.683 | |
| Niet terugvorderbare exploitatiekosten | (5.024) | (5.340) | (8.867) | (7.895) | (13.891) | (13.235) | |
| Geannualiseerde nettohuuropbrengsten (B) | 56.466 | 53.318 | 62.469 | 68.130 | 118.935 | 121.448 | |
| Effect van huurvrije perioden en andere | |||||||
| huurincentives | 2.901 | 784 | 1.875 | 2.042 | 4.776 | 2.826 | |
| Topped-up geannualiseerde nettohuuropbrengsten | 59.367 | 54.102 | 64.344 | 70.172 | 123.711 | 124.274 | |
| (i) EPRA Net Initial Yield (A/B) | 5,0% | 5,1% | 6,6% | 6,0% | 5,7% | 5,6% | |
| (ii) EPRA Topped-up Net Initial Yield (C/B) | 5,3% | 5,2% | 6,8% | 6,2% | 6,0% | 5,7% |
| Geschatte | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Geannualiseerde | huurwaarde | Geschatte | EPRA | ||||
| Brutohuur- | Nettohuur- | Verhuurbare | brutohuur- | (ERV) van de | huurwaarde | Vacancy | |
| opbrengsten | opbrengsten oppervlakte (m2) | opbrengsten | leegstand | (ERV) | Rate | ||
| Nederland | 52.647 | 45.366 | 241.098 | 49.891 | 1.626 | 51.284 | 3,2% |
| Frankrijk | 27.927 | 25.540 | 103.697 | 28.428 | 1.699 | 30.937 | 5,5% |
| België | 22.245 | 19.881 | 150.771 | 22.120 | 609 | 22.499 | 2,7% |
| Spanje | 27.538 | 22.008 | 140.901 | 28.601 | 3.165 | 29.160 | 10,9% |
| Turkije | 2.085 | 1.908 | 7.800 | 2.709 | – | 5.138 | – |
| Portugal | 1.042 | 993 | 3.423 | 1.077 | – | 884 | – |
| Totaal vastgoedbeleggingen in exploitatie | 133.484 | 115.696 | 647.690 | 132.826 | 7.099 | 139.902 | 5,1% |
| High street shops | 59.185 | 52.042 | 201.035 | 61.490 | 1.949 | 66.796 | 2,9% |
| Overige vastgoedbeleggingen | 74.299 | 63.654 | 446.655 | 71.336 | 5.150 | 73.106 | 7,0% |
| Totaal vastgoedbeleggingen in exploitatie | 133.484 | 115.696 | 647.690 | 132.826 | 7.099 | 139.902 | 5,1% |
| Geschatte | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Geannualiseerde | huurwaarde | Geschatte | EPRA | ||||
| Brutohuur- | Nettohuur- | Verhuurbare | brutohuur- | (ERV) van de | huurwaarde | Vacancy | |
| opbrengsten | opbrengsten oppervlakte (m2) | opbrengsten | leegstand | (ERV) | Rate | ||
| Nederland | 52.603 | 44.697 | 290.995 | 53.330 | 2.115 | 57.758 | 3,7% |
| Frankrijk | 26.195 | 23.862 | 105.473 | 26.854 | 1.655 | 30.391 | 5,4% |
| België | 21.300 | 19.557 | 161.036 | 21.990 | 781 | 23.047 | 3,4% |
| Spanje | 29.816 | 25.346 | 141.546 | 29.881 | 2.616 | 31.669 | 8,3% |
| Turkije | 1.604 | 1.277 | 2.790 | 1.618 | – | 1.837 | – |
| Portugal | 1.014 | 897 | 3.423 | 1.010 | – | 885 | – |
| Totaal vastgoedbeleggingen in exploitatie | 132.532 | 115.636 | 705.263 | 134.683 | 7.167 | 145.587 | 4,9% |
| High street shops | 57.185 | 50.159 | 211.274 | 58.658 | 2.103 | 64.783 | 3,2% |
| Overige vastgoedbeleggingen | 75.347 | 65.477 | 493.989 | 76.025 | 5.064 | 80.804 | 6,3% |
| Totaal vastgoedbeleggingen in exploitatie | 132.532 | 115.636 | 705.263 | 134.683 | 7.167 | 145.587 | 4,9% |
(x € 1.000,-)
| Toelichting | 2012 | 2011 | |
|---|---|---|---|
| Netto -opbrengsten uitvastgoedbeleggingen |
|||
| Brutohuuropbrengsten | 4, 25 | 133.484 | 132.532 |
| Betaalde erfpachtcanons | 4 | (603) | (587) |
| Niet doorberekende servicekosten | 4 | (3.056) | (2.026) |
| Exploitatiekosten | 4 | (14.129) | (14.283) |
| Nettohuuropbrengsten | 115.696 | 115.636 | |
| Waardemutaties vastgoedbeleggingen in exploitatie | 5 | (126.359) | 38.879 |
| Waardemutaties vastgoedbeleggingen in pijplijn | 5 | 4.118 | (6.478) |
| Totaal waardemutaties vastgoedbeleggingen | (122.241) | 32.401 | |
| Nettoverkoopresultaat vastgoedbeleggingen | 6 | 1.206 | 2.446 |
| Totaal netto-opbrengsten uit vastgoedbeleggingen | (5.339) | 150.483 | |
| Lasten | |||
| Financiële opbrengsten | 7 | 1.889 | 2.174 |
| Financiële kosten | 7 | (37.706) | (37.290) |
| Waardemutaties financiële derivaten | 7 | (1.397) | 1.279 |
| Nettofinancieringskosten | (37.214) | (33.837) | |
| Algemene kosten | 8 | (8.904) | (7.057) |
| Totaal lasten | (46.118) | (40.894) | |
| Beleggingsresultaat voor belastingen | (51.457) | 109.589 | |
| Over de verslagperiode verschuldigde belastingen naar de winst | 9 | (1.734) | (87) |
| Mutatie latente belastingvorderingen en -verplichtingen | 9 | 17.672 | (591) |
| 15.938 | (678) | ||
| Beleggingsresultaat na belastingen | (35.519) | 108.911 | |
| Beleggingsresultaat toekomend aan minderheidsbelangen | (5.495) | (12.814) | |
| Beleggingsresultaat toekomend aan aandeelhouders Vastned Retail | (41.014) | 96.097 | |
| Peraandeel (x € 1) |
|||
| Beleggingsresultaat toekomend aan aandeelhouders Vastned Retail Verwaterd beleggingsresultaat toekomend aan |
10 | (2,17) | 5,17 |
| aandeelhouders Vastned Retail | 10 | (2,17) | 5,17 |
| 2012 | 2011 |
|---|---|
| (40.754) | 99.524 |
| Beleggingsresultaat | (35.519) | 108.911 |
|---|---|---|
| Waardemutaties financiële derivaten rechtstreeks | ||
| verwerkt in het eigen vermogen | (3.440) | (9.081) |
| Omrekeningsverschillen netto-investeringen | (435) | (1.249) |
| Belastingen met betrekking tot overig totaalresultaat | (1.360) | 943 |
| Overig totaalresultaat na belasting | (5.235) | (9.387) |
| Totaalresultaat | (40.754) | 99.524 |
| Toekomend aan: | ||
| Aandeelhouders Vastned Retail | (46.431) | 86.732 |
| Minderheidsbelangen | 5.677 | 12.792 |
| (40.754) | 99.524 | |
| Peraandeel (x € 1) |
||
| Totaalresultaat toekomend aan | ||
| aandeelhouders Vastned Retail | (2,46) | 4,66 |
| 2011 | 2012 | Toelichting |
|---|---|---|
| Toelichting | 2012 | 2011 | Toelichting | 2012 | 2011 | ||
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Activa | Passiva | ||||||
| Vastgoedbeleggingen in exploitatie | 12 | 1.926.713 | 2.034.900 | Gestort en opgevraagd kapitaal | 17 | 95.183 | 93.106 |
| Overlopende activa in verband met huurincentives | 12 | 4.733 | 4.548 | Agioreserve | 468.555 | 470.705 | |
| Afdekkingsreserve uit hoofde van financiële derivaten | (44.747) | (39.765) | |||||
| 1.931.446 | 2.039.448 | Reserve omrekeningsverschillen | (2.464) | (2.029) | |||
| Vastgoedbeleggingen in pijplijn | 12 | 49.539 | 89.581 | Overige reserves | 427.744 | 382.279 | |
| Beleggingsresultaat toekomend aan aandeelhouders Vastned Retail | 10 | (41.014) | 96.097 | ||||
| Totaal vastgoedbeleggingen | 1.980.985 | 2.129.029 | |||||
| Eigen vermogen aandeelhouders Vastned Retail | 903.257 | 1.000.393 | |||||
| Materiële vaste activa | 1.595 | 1.115 | |||||
| Financiële derivaten | 23 | 2.222 | 1.529 | Eigen vermogen minderheidsbelangen | 118.705 | 105.308 | |
| Latente belastingvorderingen | 13 | 345 | 478 | ||||
| Totaal eigen vermogen | 1.021.962 | 1.105.701 | |||||
| Totaal vaste activa | 1.985.147 | 2.132.151 | |||||
| Latente belastingverplichtingen | 13 | 13.037 | 23.781 | ||||
| Debiteuren en overige vorderingen | 14,16 | 12.959 | 9.560 | Voorzieningen uit hoofde van personeelsbeloningen | 18 | 761 | 841 |
| Belastingen naar de winst | 513 | 483 | Langlopende rentedragende leningen o/g | 19, 23 | 676.618 | 755.031 | |
| Liquide middelen | 15,16 | 4.908 | 4.339 | Financiële derivaten | 23 | 49.393 | 44.689 |
| Langlopende belastingschulden | 20 | 561 | 1.042 | ||||
| Totaal vlottende activa | 18.380 | 14.382 | Waarborgsommen en overige langlopende schulden | 9.019 | 10.269 | ||
| Totaal langlopende schulden | 749.389 | 835.653 | |||||
| Schulden aan kredietinstellingen | 21 | 77.023 | 139.494 | ||||
| Aflossing langlopende rentedragende leningen o/g | 19 | 115.522 | 22.212 | ||||
| Financiële derivaten | 23 | 3.202 | 2.347 | ||||
| Belastingen naar de winst | 792 | 3.515 | |||||
| Overige schulden en overlopende passiva | 22 | 35.637 | 37.611 | ||||
| Totaal kortlopende schulden | 232.176 | 205.179 | |||||
| Totaal activa | 2.003.527 | 2.146.533 | Totaal passiva | 2.003.527 | 2.146.533 |
| eigen | |||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| rmogen | |||||||||
| 4.905 | |||||||||
| 18.911 | |||||||||
| (8.138) | |||||||||
| (1.249) | |||||||||
| 99.524 | |||||||||
| (384) |
| Stand per 31 december 2012 | 95.183 | 468.555 | (44.747) | (2.464) | 427.744 | (41.014) | 903.257 | 118.705 | 1.021.962 |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Toevoeging uit winstverdeling | – | – | – | – | 62.680 | (62.680) | – | – | – |
| Interim-dividend 2012 in contanten | – | – | – | – | (19.227) | – | (19.227) | – | (19.227) |
| Slotdividend vorig boekjaar in contanten | – | – | – | – | - | (33.417) | (33.417) | (6.380) | (39.797) |
| Kosten stockdividend | – | (73) | – | – | – | – | (73) | – | (73) |
| Stockdividend | 2.077 | (2.077) | – | – | – | – | – | – | – |
| Verkoop aandelen in dochtermaatschappijen | – | – | – | – | 2.012 | – | 2.012 | 14.100 | 16.112 |
| Totaalresultaat | – | – | (4.982) | (435) | – | (41.014) | (46.431) | 5.677 | (40.754) |
| Omrekeningsverschillen netto-investeringen | – | – | – | (435) | – | – | (435) | – | (435) |
| Waardemutaties financiële derivaten, na aftrek van belastingen | – | – | (4.982) | – | – | – | (4.982) | 182 | (4.800) |
| Beleggingsresultaat | – | – | – | – | – | (41.014) | (41.014) | 5.495 | (35.519) |
| Stand per 31 december 2011 | 93.106 | 470.705 | (39.765) | (2.029) | 382.279 | 96.097 | 1.000.393 | 105.308 | 1.105.701 |
| Toevoeging uit winstverdeling | – | – | – | – | 57.599 | (57.599) | – | – | – |
| Interim-dividend 2011 in contanten | – | – | – | – | (20.297) | – | (20.297) | – | (20.297) |
| Slotdividend vorig boekjaar in contanten | – | – | – | – | - | (41.577) | (41.577) | (6.435) | (48.012) |
| Kosten stockdividend | – | (35) | – | – | – | – | (35) | – | (35) |
| Stockdividend | 630 | (630) | – | – | – | – | – | – | – |
| Aankoop aandelen in dochtermaatschappijen | – | – | – | – | – | – | – | (384) | (384) |
| Totaalresultaat | – | – | (8.116) | (1.249) | – | 96.097 | 86.732 | 12.792 | 99.524 |
| Omrekeningsverschillen netto-investeringen | – | – | – | (1.249) | – | – | (1.249) | – | (1.249) |
| Waardemutaties financiële derivaten, na aftrek van belastingen | – | – | (8.116) | – | – | – | (8.116) | (22) | (8.138) |
| Beleggingsresultaat | – | – | – | – | – | 96.097 | 96.097 | 12.814 | 108.911 |
| Stand per 1 januari 2011 | 92.476 | 471.370 | (31.649) | (780) | 344.977 | 99.176 | 975.570 | 99.335 | 1.074.905 |
| kapitaal | reserve | derivaten | verschillen | reserves Vastned Retail Vastned Retail | belangen | vermogen | |||
| opgevraagd | Agio- | financiële | omrekenings | Overige | houders | houders | minderheids- | eigen | |
| Gestort en | hoofde van | Reserve | aandeel- | aandeel- | vermogen | Totaal | |||
| reserve uit | komend aan | vermogen | Eigen | ||||||
| Afdekkings | resultaat toe- | Eigen | |||||||
| Beleggings |
(x € 1.000,-)
| 2012 | 2011 | |
|---|---|---|
| Kasstroom uit operationele activiteiten |
||
| Beleggingsresultaat | (35.519) | 108.911 |
| Aanpassing voor: | ||
| Waardemutaties vastgoedbeleggingen | 122.241 | (32.401) |
| Nettoverkoopresultaat vastgoedbeleggingen | (1.206) | (2.446) |
| Nettofinancieringskosten | 37.214 | 33.837 |
| Belastingen naar de winst | (15.938) | 678 |
| Kasstroom uit operationele activiteiten voor veranderingen in werkkapitaal en voorzieningen | 106.792 | 108.579 |
| Mutatie vlottende activa | (1.405) | (2.880) |
| Mutatie kortlopende schulden | 2.386 | (401) |
| Mutatie voorzieningen | (1.797) | 1.535 |
| 105.976 | 106.833 | |
| Betaalde interest (per saldo) | (35.600) | (37.503) |
| Betaalde belastingen naar de winst | (207) | (2.568) |
| Kasstroom uit operationele activiteiten | 70.169 | 66.762 |
| Kasstroom uit investeringsactiviteiten |
||
| Aankoop van en investeringen in vastgoedbeleggingen | (121.305) | (109.968) |
| Verkoop vastgoedbeleggingen | 144.210 | 16.622 |
| Aankoop aandelen in dochtermaatschappijen | – | (384) |
| Kasstroom vastgoedbeleggingen | 22.905 | (93.730) |
| Mutatie materiële vaste activa | (480) | (38) |
| Kasstroom uit investeringsactiviteiten | 22.425 | (93.768) |
| Kasstroom uit financieringsactiviteiten |
||
| Uitgekeerd dividend | (52.717) | (61.909) |
| Uitgekeerd dividend aan minderheidsbelangen | (6.451) | (6.757) |
| Opgenomen rentedragende schulden | 100.566 | 226.767 |
| Aflossing rentedragende schulden | (149.533) | (134.141) |
| Verkoop aandelen in dochtermaatschappijen | 16.112 | – |
| Kasstroom uit financieringsactiviteiten | (92.023) | 23.960 |
| netto toena me /(afna me) liquide midde len |
571 | (3.046) |
| Liquide middelen per 1 januari | 4.339 | 7.383 |
| Koersverschillen op liquide middelen | (2) | 2 |
| Liquide middelen per 31 december | 4.908 | 4.339 |
Vastned Retail N.V. ('de Vennootschap' of 'Vastned Retail'), statutair gevestigd in Rotterdam, Nederland, is een (closed-end) vastgoedbeleggingsmaatschappij met veranderlijk kapitaal die duurzaam belegt in goed verhuurd winkelvastgoed, met name high street shops, van topkwaliteit in haar vijf kernlanden: Nederland, Frankrijk, België, Spanje en Turkije.
Vastned Retail is genoteerd aan de NYSE Euronext aandelenbeurs in Amsterdam. Op 20 oktober 2006 is door de AFM aan Vastned Management B.V. de vergunning toegekend als bedoeld in artikel 2:65, lid 1, sub a van de Wet op het financieel toezicht op grond waarvan deze kan optreden als beheerder van de Vennootschap.
De geconsolideerde jaarrekening van de Vennootschap omvat de Vennootschap en haar dochtermaatschappijen (gezamenlijk aangeduid als 'de Groep') en het belang van de Groep in geassocieerde deelnemingen en entiteiten waarover gezamenlijk zeggenschap wordt uitgeoefend. De vennootschappelijke winst-en-verliesrekening is op grond van artikel 402, boek 2 BW in beknopte vorm weergegeven.
De geconsolideerde jaarrekening van de Vennootschap is opgesteld in overeenstemming met International Financial Reporting Standards ('IFRS'), zoals aanvaard binnen de Europese Unie, en voldoet tevens aan de wettelijke bepalingen inzake de jaarrekening zoals opgenomen in Titel 9 Boek 2 BW. Deze standaarden omvatten alle nieuwe en herziene standaarden en interpretaties gepubliceerd door de International Accounting Standards Board ('IASB') en de International Financial Reporting Interpretations Committee ('IFRIC'), voor zover van toepassing op de activiteiten van de Groep en effectief op boekjaren aanvangend vanaf 1 januari 2012.
Hieronder zijn de gewijzigde standaarden en interpretaties opgenomen die in 2012 effectief zijn geworden. De gewijzigde standaarden en interpretaties hebben geen effect op de presentatie, toelichting of financiële resultaten van de Groep gehad.
– IAS 19 Employee Benefits (Amended Standard resulting from the Post-Employment Benefits and Termination Benefits projects) (van kracht voor boekjaren beginnend op of na 1 januari 2013)
De wijzigingen in deze standaard hebben onder andere betrekking op de verwerking van actuariële winsten en verliezen op de contante waarde van de toegezegd-pensioenverplichting en de reële waarde van de fondsbeleggingen. Deze actuariële winsten en verliezen (onder de gewijzigde standaard 'herberekeningen' genoemd) dienen vanaf 1 januari 2013 direct in het eigen vermogen te worden verwerkt en niet meer verwerkt te worden volgens de 'corridor-benadering'.
Nieuwe of gewijzigde standaarden en interpretaties die nog niet zijn bekrachtigd door de Europese Unie
De volgende standaarden, aanpassingen van standaarden en interpretaties, die nog niet door de Europese Unie zijn bekrachtigd, worden door de Groep nog niet toegepast:
De Groep verwacht dat de wijzigingen geen materieel effect zullen hebben op het vermogen en het beleggingsresultaat.
De financiële overzichten worden gepresenteerd in euro's, waarbij bedragen afgerond zijn op duizenden euro's, tenzij anders vermeld. Vastgoedbeleggingen en financiële derivaten zijn gewaardeerd tegen reële waarde.
De overige posten in de financiële overzichten worden gewaardeerd op historische kostprijs, tenzij anders vermeld.
Het halfjaarbericht wordt opgesteld in overeenstemming met IAS 34 Interim Financial Reporting.
De hierna uiteengezette grondslagen voor financiële verslaggeving onder IFRS zijn consistent toegepast binnen de Groep en voor alle gepresenteerde perioden in deze geconsolideerde jaarrekening.
Bij het opstellen van de jaarrekening in overeenstemming met IFRS heeft de Directie zich oordelen gevormd inzake schattingen en veronderstellingen welke gevolgen hebben op de in de jaarrekening opgenomen bedragen. De schattingen en onderliggende veronderstellingen betreffende de toekomst zijn gebaseerd op historische ervaringen en andere relevante factoren, gegeven de omstandigheden op balansdatum. De werkelijke resultaten kunnen afwijken van deze schattingen.
De schattingen en onderliggende veronderstellingen worden regelmatig beoordeeld. Eventuele aanpassingen worden verantwoord in de periode waarin de schatting is herzien, of indien de schatting ook effect heeft op toekomstige perioden, eveneens in toekomstige perioden.
De belangrijkste schattingen en veronderstellingen betreffende de toekomst en andere belangrijke bronnen van schattingsonzekerheden op de balansdatum die een belangrijk effect hebben op de jaarrekening en die een belangrijk risico in zich dragen van een materiële aanpassing van boekwaarden in het volgende boekjaar zijn opgenomen in '29 Schattingen en beoordelingen in de administratieve verantwoording en verslaglegging'.
Dochtermaatschappijen zijn entiteiten waarover de Vennootschap zeggenschap heeft. Er is sprake van zeggenschap indien de Vennootschap de mogelijkheid heeft om, direct of indirect, het financiële en operationele beleid van de entiteit te bepalen teneinde voordelen te verkrijgen uit de activiteiten van deze entiteit. Bij de beoordeling of sprake is van zeggenschap wordt rekening gehouden met potentiële stemrechten die uitoefenbaar of converteerbaar zijn. De financiële overzichten van dochtermaatschappijen worden in de geconsolideerde overzichten opgenomen vanaf de datum waarop voor het eerst sprake is van zeggenschap tot aan het moment waarop deze eindigt. Zodra de zeggenschap is verkregen worden alle latere wijzigingen in belangen, waarbij geen sprake is van verlies van zeggenschap, behandeld als transacties tussen aandeelhouders. Goodwill wordt niet opnieuw berekend of aangepast. Minderheidsbelangen worden in de balans in het eigen vermogen afzonderlijk opgenomen. Minderheidsbelangen in het resultaat van de Groep worden eveneens afzonderlijk in de winst-en-verliesrekening vermeld.
Indien de gewijzigde standaard was toegepast in 2012 zou dit de volgende effecten op eigen vermogen en resultaat hebben gehad (x € 1.000,-):
| Verlaging eigen vermogen per 1 januari 2012 | (1.171) |
|---|---|
| Verlaging eigen vermogen per 31 december 2012 | (3.591) |
| Verlaging eigen vermogen gedurende het | |
| boekjaar door herberekening pensioenverplichting (2.420) | |
| Verbetering resultaat door lagere pensioenkosten | 14 |
Een andere belangrijke wijziging in deze standaard betreft de presentatie van de wijzigingen in de toegezegd-pensioenverplichting en de reële waarde van de fondsbeleggingen. De wijzigingen in de toegezegd-pensioenverplichting en de reële waarde van de fondsbeleggingen zullen worden gesplitst in drie componenten; te weten: toename van de contante waarde van toegekende pensioenaanspraken (servicekosten), netto-interest en herberekeningen. Indien de gewijzigde standaard was toegepast in 2012 zou dit het onderstaande effect op de presentatie van het (totaal)resultaat hebben gehad (x € 1.000,-):
| Nettofinancieringskosten | 99 |
|---|---|
| Algemene kosten | (113) |
| Overige reserves | 2.434 |
De Vennootschap publiceert regelmatig een aantal financiële kengetallen. De invloed van de wijzigingen in de standaard op deze kengetallen per 31 december 2012 is als volgt:
| Solvabiliteitsratio: | neemt af van 51,7% tot 51,5% |
|---|---|
| Loan-to-value-ratio: | geen invloed |
| Interest coverage ratio: | invloed verwaarloosbaar |
De wijzigingen in de standaard hebben geen invloed op de in 2013 aan de pensioenverzekeraar te betalen pensioenpremies.
– IFRS 13 Fair Value Measurement (van kracht voor boekjaren beginnend op of na 1 januari 2013)
Deze standaard zal van invloed zijn op de toelichtingsverplichtingen van de Vennootschap, afhankelijk van de classificatie van vastgoedbeleggingen in level 1, 2 of 3. De toelichtingen zullen worden opgenomen in de jaarrekening 2013.
De aanpassingen in de onderstaande standaarden die vanaf 1 januari 2013 en later van kracht zullen zijn, zullen geen materieel effect hebben op de presentatie, toelichting of financiële resultaten van de Groep.
eveneens verantwoord in het eigen vermogen onder de Reserve omrekeningsverschillen. Bij (gedeeltelijke) verkoop van een entiteit of buitenlandse activiteit wordt het cumulatieve saldo van deze Reserve omrekeningsverschillen verantwoord in de winst-en-verliesrekening.
Vastgoedbeleggingen zijn onroerende zaken die worden aangehouden om huuropbrengsten, waardestijgingen of beide te realiseren. Vastgoedbeleggingen worden geclassificeerd als vastgoedbeleggingen in exploitatie indien ze beschikbaar zijn voor verhuur.
Aan- en verkopen van voor verhuur beschikbare onroerende zaken worden in de balans als vastgoedbelegging opgenomen of als verkocht aangemerkt op het moment dat de verplichting tot aan- of verkoop wordt aangegaan door middel van een getekende overeenkomst, waarbij op dat moment de condities waaronder de transactie plaatsvindt eenduidig zijn vast te stellen én waarbij op dat moment alle eventuele ontbindende voorwaarden opgenomen in de overeenkomst niet meer kunnen worden ingeroepen, dan wel dat de kans dat deze worden ingeroepen klein is, de wezenlijke risico's en voordelen van eigendom van de vastgoedbelegging zijn overgedragen en de feitelijke zeggenschap over de vastgoedbelegging is verkregen dan wel is overgedragen.
Bij eerste opname worden de vastgoedbeleggingen verantwoord tegen de aankoopprijs vermeerderd met aan de aankoop toe te rekenen kosten, zoals overdrachtsbelasting, makelaarskosten, kosten van due diligence-onderzoeken, juridische en notariële kosten en worden vervolgens op balansdata gewaardeerd tegen reële waarde.
Vastgoedbeleggingen worden geclassificeerd als vastgoedbeleggingen in renovatie op het moment dat besloten wordt dat een bestaande vastgoedbelegging voor voortgezet toekomstig gebruik als vastgoedbelegging eerst dient te worden gerenoveerd en uit dien hoofde gedurende de renovatie niet meer beschikbaar is voor verhuur.
Zowel vastgoedbeleggingen in exploitatie als in renovatie worden gewaardeerd tegen reële waarde, gecorrigeerd voor eventuele balansposten samenhangend met huurincentives (zie onder 'Q Brutohuuropbrengsten'). De reële waarde is gebaseerd op de marktwaarde (verminderd met de 'kosten koper', waaronder overdrachtsbelasting), dat wil zeggen het geschatte bedrag waarvoor een vastgoedbelegging op balansdatum zou kunnen worden verhandeld tussen ter zake goed geïnformeerde tot een transactie bereid zijnde partijen die onafhankelijk zijn, waarbij partijen voorzichtig en zonder dwang optreden. De onafhankelijke, beëdigd taxateurs hebben instructies om de vastgoedbeleggingen te taxeren in overeenstemming met de Appraisal and Valuation Standards zoals gepubliceerd door het Royal Institute of Chartered Surveyors (RICS) en de International Valuation Standards zoals gepubliceerd door de International Valuation Standards Council (IVSC). Deze richtlijnen bevatten verplichte regels en best practice-richtlijnen voor alle RICS-leden en taxateurs. De taxateurs hanteren voor de bepaling van de marktwaarde de 'discounted cash flow'-methode en/of de kapitalisatiemethode. In geval beide methoden worden toegepast, worden de respectievelijke uit-
komsten aan elkaar getoetst. De marktwaarde volgens de 'discounted cash flow'-methode wordt bepaald als de contante waarde van de voorziene cashflow voor de komende tien jaren. De marktwaarde volgens de kapitalisatiemethode wordt bepaald door de nettomarkthuren te kapitaliseren op basis van een yield (kapitalisatiefactor). De kapitalisatiefactor is gebaseerd op die van recente markttransacties voor vergelijkbare vastgoedbeleggingen op vergelijkbare locaties. Bij beide methodes wordt rekening gehouden met recente markttransacties en verschillen tussen markthuur en contractuele huur, aan huurders verstrekte incentives, leegstand, exploitatiekosten, de staat van onderhoud en toekomstige ontwikkelingen.
Alle vastgoedbeleggingen in exploitatie en renovatie worden ten minste eenmaal per jaar door onafhankelijke, beëdigd taxateurs getaxeerd.
Teneinde in de (tussentijdse) financiële overzichten de reële waarde op de betreffende balansdatum zo goed mogelijk weer te geven wordt de volgende systematiek gehanteerd:
– Alle vastgoedbeleggingen in exploitatie en renovatie met een verwachte individuele waarde van meer dan € 2,5 miljoen worden elk kwartaal (vanaf 1 januari 2013 elk halfjaar) extern getaxeerd. Daarbij wordt eenmaal per jaar, gelijkmatig verdeeld over het jaar, een uitgebreid taxatierapport opgesteld door de externe taxateur. In de overige perioden wordt volstaan met een actualisering door de externe taxateur van het eerder opgestelde uitgebreide taxatierapport.
Saldi binnen de Groep en eventuele niet-gerealiseerde winsten en verliezen op transacties binnen de Groep of baten en lasten uit dergelijke transacties worden bij de opstelling van de financiële overzichten geëlimineerd. Niet-gerealiseerde winsten uit hoofde van transacties met geassocieerde deelnemingen en joint ventures, worden geëlimineerd naar rato van het belang dat de Groep in de entiteit heeft. Niet-gerealiseerde verliezen worden op dezelfde wijze geëlimineerd als niet-gerealiseerde winsten, maar slechts voor zover er geen aanwijzing is voor een bijzondere waardevermindering.
Alle acquisities van dochtermaatschappijen worden verantwoord onder toepassing van de purchase accounting method. De kosten van een acquisitie worden gewaardeerd tegen de reële waarde van de onderliggende activa, uitgegeven eigen vermogeninstrumenten en aangegane of overgenomen schulden op de datum van overdracht. De kosten gemaakt bij het tot stand brengen van een bedrijfscombinatie (zoals advies-, juridische- en accountantskosten) worden in de winst-en-verliesrekening verantwoord. Overgenomen identificeerbare activa en (voorwaardelijke) verplichtingen worden initieel tegen reële waarde verantwoord op de acquisitiedatum. Goodwill is het bedrag waarmee bij eerste verwerking de kostprijs van een verworven entiteit de netto reële waarde van de identificeerbare activa, verplichtingen en voorwaardelijke verplichtingen overschrijdt. Wijzigingen in de koopprijs na de verwervingsdatum leiden niet tot een herberekening of aanpassing van de goodwill.
Na eerste verwerking wordt de goodwill gewaardeerd tegen kostprijs verminderd met eventuele cumulatieve bijzondere waardeverminderingsverliezen. Goodwill wordt toegerekend aan kasstroomgenererende eenheden en wordt niet geamortiseerd. Jaarlijks, of indien omstandigheden daartoe eerder aanleiding geven, wordt de goodwill op bijzondere waardevermindering getoetst. Voor geassocieerde deelnemingen wordt de boekwaarde van de goodwill opgenomen in de boekwaarde van de investering in de geassocieerde deelneming.
Negatieve goodwill die bij een overname ontstaat, wordt direct in de winst-en-verliesrekening opgenomen.
De posten in de jaarrekeningen van de afzonderlijke entiteiten van de Groep worden verantwoord in de valuta van de primaire economische omgeving waarbinnen de entiteit actief is (de 'functionele valuta'). Bij het vaststellen van de functionele valuta wordt rekening gehouden met de valuta waarin de voornaamste kasstromen van de entiteit plaatsvinden. Op grond hiervan wordt in alle buitenlandse entiteiten waar de Groep actief is de euro als functionele valuta gehanteerd.
De geconsolideerde jaarrekening wordt verantwoord in euro's, de presentatievaluta van de Groep. Bij het opstellen van de jaarrekeningen van de afzonderlijke entiteiten worden transacties in vreemde valuta verantwoord tegen de op transactiedatum geldende wisselkoers. Vreemde valutaresultaten als gevolg van vereffening van deze transacties worden in de winst-en-verliesrekening verantwoord.
Op balansdatum worden monetaire activa en passiva in vreemde valuta omgerekend tegen de op die datum geldende wisselkoers. Niet-monetaire activa en passiva die tegen reële waarde worden gewaardeerd, worden omgerekend tegen de wisselkoers op de datum waarop de reële waarde werd bepaald. Niet-monetaire activa en passiva die tegen historische kostprijs worden gewaardeerd, worden niet omgerekend.
Omrekenverschillen worden in de winst-en-verliesrekening verantwoord met uitzondering van ongerealiseerde omrekenresultaten op netto-investeringen en ongerealiseerde omrekeningsresultaten op intercompany-leningen die materieel gezien deel uitmaken van de netto-investering. Bij het opstellen van de geconsolideerde jaarrekening, worden de posten van alle afzonderlijke in de consolidatie opgenomen entiteiten van de Groep verantwoord in euro's, waarbij, ingeval de betreffende jaarrekening in een andere valuta is opgesteld, activa en passiva worden omgerekend in euro's op balansdatum en opbrengsten en kosten worden omgerekend tegen de koersen die de wisselkoersen benaderen die golden op de datum van de transacties. De hieruit voortkomende koersverschillen worden verantwoord als separate component van het eigen vermogen (Reserve omrekeningsverschillen). Koersverschillen voortvloeiend uit het omrekenen van netto-investeringen in buitenlandse activiteiten en gerelateerde hedges, worden
Op basis van deze methodiek wordt effectief tussen de 80 á 90% van de totale waarde van de vastgoedbeleggingen elk kwartaal extern getaxeerd.
Het honorarium van de externe taxateurs is gebaseerd op een promillage van de waarde aan het begin van het boekjaar van de te taxeren objecten.
Winsten of verliezen die voortvloeien uit een wijziging in de reële waarde van een vastgoedbelegging in exploitatie of in renovatie worden opgenomen in de winst-en-verliesrekening over de periode waarin ze ontstaan en verantwoord onder 'Waardemutaties vastgoedbeleggingen in exploitatie/renovatie'.
Winsten of verliezen die voortvloeien uit verkoop van een vastgoedbelegging worden bepaald als het verschil tussen de netto-opbrengst bij verkoop en de laatst gepubliceerde boekwaarde van de vastgoedbelegging en worden verantwoord in de periode waarin de verkoop plaatsvindt en opgenomen onder 'Nettoverkoopresultaat vastgoedbeleggingen'.
Vastgoedbeleggingen in pijplijn betreft vastgoed in aanbouw of ontwikkeling voor toekomstig gebruik als vastgoedbelegging in exploitatie. Tijdens de ontwikkeling en bouw worden alle direct toerekenbare kosten die nodig zijn om het object verhuurklaar te maken als kostprijs van de vastgoedbelegging verantwoord. Overhead wordt niet geactiveerd.
Financieringskosten die rechtstreeks zijn toe te rekenen aan de verwerving of bouw van de vastgoedbelegging worden geactiveerd als deel van de kostprijs van de vastgoedbelegging. Activering van financieringskosten vangt aan op het moment dat de voorbereidingen voor de bouw of renovatie zijn aangevangen, de uitgaven zijn gedaan en de financieringskosten worden gemaakt. Activering van financieringskosten wordt beëindigd op het moment dat de bouw of ontwikkeling is voltooid en de vastgoedbelegging in pijplijn wordt verantwoord als een vastgoedbelegging in exploitatie. Bij het bepalen van de financieringskosten wordt een activeringspercentage toegepast op de uitgaven dat gelijk is aan het gewogen gemiddelde van de financieringskosten van de rentedragende leningen o/g van de Groep die uitstaan tijdens de betreffende periode, met uitzondering van leningen die specifiek zijn aangegaan in verband met de vastgoedbeleggingen in pijplijn. De met deze specifiek aangegane leningen samenhangende financieringskosten komen geheel in aanmerking voor activering.
Zodra de reële waarde van het vastgoed in aanbouw of ontwikkeling betrouwbaar kan worden vastgesteld, wordt het vastgoed verantwoord tegen reële waarde. Een betrouwbare vaststelling van de reële waarde wordt geacht mogelijk te zijn op het moment dat de substantiële ontwikkelingsrisico's geëlimineerd zijn. Eventuele mutaties tussen de reële waarde en de op dat moment geldende kostprijs worden verantwoord in de winst-en-verliesrekening onder 'Waardemutaties vastgoedbeleggingen in pijplijn'.
Materiële vaste activa omvat met name activa die door de Groep worden aangehouden in het kader van de ondersteuning van de bedrijfsactiviteiten, zoals kantoormeubilair, computerapparatuur en vervoermiddelen. De materiële vaste activa worden gewaardeerd tegen kostprijs, verminderd met eventuele cumulatieve afschrijvingen en eventuele cumulatieve bijzondere waardeverminderingsverliezen. Afschrijvingen worden opgenomen in de winst-en-verliesrekening volgens de lineaire afschrijvingsmethode rekening houdend met de verwachte gebruiksduur en restwaarde van de desbetreffende activa. De verwachte gebruiksduur wordt als volgt ingeschat:
De Groep gebruikt financiële rentederivaten voor het afdekken (hedging) van renterisico's die voortvloeien uit haar operationele, financierings- en investeringsactiviteiten. In overeenstemming met het door de Directie en Raad van Commissarissen vastgestelde treasurybeleid houdt de Groep geen derivaten aan voor handelsdoeleinden en geeft de Groep deze ook niet uit. Financiële derivaten worden bij eerste opname gewaardeerd tegen kostprijs. Na eerste opname worden de financiële derivaten gewaardeerd tegen reële waarde.
De reële waarde van de financiële rentederivaten is het bedrag dat de Groep verwacht te ontvangen of te betalen indien het financiële rentederivaat op balansdatum wordt beëindigd waarbij de op balansdatum actuele rente en het actuele kredietrisico van de betreffende tegenpartij(en) in aanmerking worden genomen. Het bedrag wordt bepaald op basis van gegevens van gerenommeerde marktpartijen.
Een derivaat wordt geclassificeerd als vlottend actief of kortlopende schuld indien de resterende looptijd van het derivaat minder dan 12 maanden is of de verwachting bestaat dat het derivaat binnen 12 maanden zal worden gerealiseerd of afgewikkeld.
Bij het aangaan van afdekkingstransacties wordt de relatie tussen de derivaten en de afgedekte leningposities gedocumenteerd en afgestemd met de in het treasurybeleid gehanteerde doelstellingen. Daarnaast wordt op zowel retrospectieve als prospectieve basis nagegaan of de afdekkingstransacties in hoge mate effectief zijn in het compenseren van het risico van veranderingen in de reële waarde van de afgedekte positie of aan het afgedekte risico van toe te rekenen kasstromen. De verantwoording van winsten of verliezen is afhankelijk van de mate van afdekking:
Veranderingen in de reële waarde van derivaten die zijn aangewezen en kwalificeren als reëlewaardeafdekkingen worden in de winst-en-verliesrekening verantwoord gelijktijdig met de veranderingen in de reële waarde van de afgedekte verplichtingen verbandhoudend met het afgedekte risico. De Groep heeft op dit moment geen rentederivaten die kwalificeren als reële-waardeafdekkingen. - Kasstroomafdekking
De Groep past rentederivaten toe voor het afdekken van renterisico's van leningen met variabele rente. Winsten en verliezen met betrekking tot het effectieve deel van de derivaten die zijn aangewezen en kwalificeren als kasstroomafdekkingen worden (na aftrek van eventuele latente belastingverplichtingen) opgenomen in het groepsvermogen onder de post 'Afdekkingsreserve uit hoofde van financiële derivaten'. Het ineffectieve deel van het financiële rentederivaat wordt verantwoord in de winst-enverliesrekening.
Wanneer een rentederivaat afloopt of wordt verkocht, beëindigd of uitgeoefend, of wanneer de entiteit de aanwijzing van de afdekkingsrelatie intrekt, maar de afgedekte verwachte toekomstige transactie naar verwachting nog steeds zal plaatsvinden, blijft de cumulatieve winst of het cumulatieve verlies op dat moment in het eigen vermogen opgenomen en wordt deze winst of dit verlies verwerkt wanneer de transactie plaatsvindt. Indien niet langer verwacht wordt dat de afgedekte transactie zal plaatsvinden, wordt de cumulatieve niet-gerealiseerde winst of het cumulatieve niet-gerealiseerde verlies dat in het eigen vermogen is opgenomen onmiddellijk overgeboekt naar de winst-en-verliesrekening.
Debiteuren en overige vorderingen worden initieel tegen reële waarde opgenomen en vervolgens gewaardeerd tegen geamortiseerde kostprijs, onder aftrek van bijzondere waardeverminderingen.
Liquide middelen omvat deposito's, daggelden en banktegoeden.
Aandelen worden geclassificeerd als eigen vermogen aandeelhouders Vastned Retail. Externe kosten direct toerekenbaar aan de uitgifte van nieuwe aandelen, zoals emissiekosten, worden in mindering gebracht op de emissieopbrengst en dientengevolge ten laste van de agioreserve verantwoord. In de uitgifteprijs van aandelen wordt rekening gehouden met het geschatte beleggingsresultaat toekomend aan de aandeelhouders van de Vennootschap van het lopende verslagjaar tot aan de uitgiftedatum. Het in de uitgifteprijs begrepen beleggingsresultaat wordt ten gunste van de agioreserve gebracht. De toename van het gestort en opgevraagd kapitaal in verband met de uitgifte van aandelen uit hoofde van stockdividend wordt ten laste van de agioreserve verantwoord evenals de kosten die samenhangen met het stockdividend.
Bij inkoop van eigen aandelen wordt het bedrag van de betaalde vergoeding, met inbegrip van rechtstreeks toerekenbare kosten, als mutatie in het eigen vermogen opgenomen.
Dividenden in contanten worden ten laste van de overige reserves gebracht in de periode waarin de dividenden door de Vennootschap worden gedeclareerd.
Latente belastingvorderingen worden opgenomen voor bedragen van in toekomstige perioden terug te vorderen winstbelastingen met betrekking tot verrekenbare tijdelijke verschillen tussen de boekwaarde van activa en passiva en de fiscale boekwaarde ervan en voorwaartse compensatie van niet-gecompenseerde fiscale verliezen of ongebruikte fiscaal verrekenbare tegoeden. Latente belastingvorderingen worden alleen opgenomen indien het waarschijnlijk is dat de tijdelijke verschillen in de nabije toekomst zullen worden afgewikkeld en er fiscale winst beschikbaar zal zijn waarmee het tijdelijke verschil kan worden verrekend.
Latente belastingverplichtingen worden opgenomen voor bedragen van in toekomstige perioden te betalen winstbelastingen met betrekking tot belastbare tijdelijke verschillen tussen de boekwaarde van activa en passiva en de fiscale boekwaarde ervan. Bij de waardering van latente belastingverplichtingen worden de belastingtarieven in aanmerking genomen die naar verwachting van toepassing zullen zijn op de periode waarin de verplichting wordt afgewikkeld, op basis van belastingtarieven waarvan het wetgevingsproces (materieel) is afgesloten op balansdatum. Bij de waardering van latente belastingverplichtingen worden de fiscale gevolgen in aanmerking genomen die voortvloeien uit de wijze waarop de Groep op balansdatum de boekwaarde van haar activa en passiva verwacht te realiseren of af te wikkelen. Latente belastingverplichtingen worden niet verdisconteerd.
De vastgoedbeleggingen worden gewaardeerd tegen reële waarde, waarbij er vanuit wordt gegaan dat de reële waarde door verkoop van de vastgoedbeleggingen zal worden gerealiseerd, tenzij verwacht wordt dat de waarde van een vastgoedbelegging door gebruik zal worden gerealiseerd. De Directie is van mening dat de waarde van alle vastgoedbeleggingen in de toekomst zal worden gerealiseerd door verkoop.
De nettoverplichting van de Groep uit hoofde van toegezegd-pensioenregelingen (zogenoemde defined benefit pension plans) wordt voor iedere regeling afzonderlijk berekend door een schatting te maken van de pensioenaanspraken die werknemers hebben opgebouwd in ruil voor hun diensten in de verslagperiode en voorgaande perioden. De pensioenaanspraken uit hoofde van toegezegd-pensioenrechten worden contant gemaakt tegen een disconteringsvoet en verminderd met de reële waarde van de fondsbeleggingen waaruit de verplichtingen moeten worden afgewikkeld. Voor deze berekening wordt door de externe actuaris de zogenoemde projected-unit credit-methode gehanteerd.
Wanneer de pensioenaanspraken uit hoofde van een regeling worden verbeterd, wordt het gedeelte van de verbeterde pensioenaanspraken dat betrekking heeft op de verstreken diensttijd van werknemers lineair als last in de winst-en-verliesrekening opgenomen over de gemiddelde periode totdat de pensioenaanspraken onvoorwaardelijk worden. Voor zover de pensioenaanspraken onmiddellijk onvoorwaardelijk worden, wordt de last onmiddellijk in de winst-en-verliesrekening opgenomen. Alle actuariële winsten en verliezen per 1 januari 2004, de overgangsdatum naar IFRS, zijn opgenomen. Actuariële winsten en verliezen die na 1 januari 2004 zijn of zullen ontstaan, worden door de Groep volgens de zogenaamde 'corridor'-benadering opgenomen. Volgens de 'corridor'-benadering worden cumulatieve niet-opgenomen actuariële winsten of verliezen, voor zover deze buiten een bandbreedte van 10% vallen van de contante waarde van de brutoverplichting uit hoofde van de toegezegd-(pensioen)rechten, dan wel van de reële waarde van de fondsbeleggingen indien deze hoger is, opgenomen in de winst-en-verliesrekening over de verwachte gemiddelde resterende diensttijd van de werknemers die aan de regeling deelnemen. Voor het overige wordt de actuariële winst of het actuariële verlies niet opgenomen.
Wanneer de fondsbeleggingen de verplichtingen overtreffen, wordt de opname van het actief beperkt tot een bedrag dat maximaal gelijk is aan het saldo van eventuele niet opgenomen actuariële verliezen en pensioenkosten van verstreken diensttijd en de contante waarde van eventuele, op dat moment beschikbare, toekomstige terugstortingen door het fonds of lagere toekomstige (pensioen)premies.
Verplichtingen van de Groep uit hoofde van toegezegde-bijdrageregelingen (zogenoemde defined contribution pension plans) worden als last in de winst-en-verliesrekening opgenomen wanneer de bijdragen worden verschuldigd.
Verplichtingen uit hoofde van toekomstige jubileumuitkeringen worden eveneens onder deze voorziening opgenomen.
Voorzieningen worden in de balans opgenomen indien de Groep een in rechte afdwingbare of feitelijke verplichting heeft als gevolg van een gebeurtenis in het verleden en het waarschijnlijk is dat voor de afwikkeling van die verplichting een uitstroom van middelen nodig is. Indien het effect daarvan materieel is, worden voorzieningen opgenomen tegen de contante waarde van de uitgaven die naar verwachting vereist zullen zijn om de verplichting af te wikkelen.
Rentedragende schulden worden bij eerste verwerking opgenomen tegen reële waarde verminderd met de kosten die samenhangen met het aangaan van de rentedragende schulden. Na eerste verwerking worden rentedragende schulden verantwoord tegen geamortiseerde kostprijs, waarbij een eventueel verschil tussen de kostprijs en de af te lossen schuld in de winst-en-verliesrekening over de looptijd van de schuld wordt verantwoord op basis van de effectieve-rentemethode. Rentedragende schulden met een looptijd van meer dan één jaar worden verantwoord onder de langlopende schulden. Eventuele aflossingen op rentedragende leningen binnen één jaar worden verantwoord onder de kortlopende schulden.
Overige schulden en overlopende passiva worden initieel tegen reële waarde opgenomen en vervolgens gewaardeerd tegen geamortiseerde kostprijs.
Brutohuuropbrengsten uit operationele huurovereenkomsten worden op tijdsevenredige basis over de periode van de huurovereenkomsten verantwoord. Huurvrije perioden, huurkortingen en andere huurincentives worden verwerkt als een integraal deel van de totale brutohuuropbrengsten. De hieruit voortkomende overlopende balansposten worden verantwoord onder 'Overlopende activa in verband met huurincentives'. Deze overlopende posten zijn onderdeel van de reële waarde van de betreffende vastgoedbeleggingen in exploitatie en in renovatie.
Vergoedingen van huurders in verband met vervroegde beëindiging van een huurcontract worden verantwoord in de periode waarin deze zich voordoen.
Servicekosten hebben betrekking op kosten voor energie, huismeesters, tuinonderhoud en dergelijke, die op grond van de huurovereenkomst doorberekend kunnen worden aan de huurder. Het niet doorberekende deel van de servicekosten heeft voor een groot deel betrekking op niet verhuurde (units in de) vastgoedbeleggingen. De kosten en doorbelastingen worden niet afzonderlijk in de winst-en-verliesrekening vermeld.
Exploitatiekosten betreffen de direct met de exploitatie van het vastgoed samenhangende kosten, zoals onderhoud, beheerkosten, verzekeringen, reserveringen voor oninbare huurvorderingen en lokale belastingen. Deze kosten worden toegerekend aan de periode waarop ze betrekking hebben. Kosten die gemaakt worden bij het afsluiten van operationele huurovereenkomsten, zoals verhuurcourtages, worden verantwoord in de periode waarin ze worden gemaakt.
Nettofinancieringskosten bestaan uit de aan de periode toe te rekenen interestkosten op leningen en schulden, berekend op basis van de effectieve-rentemethode verminderd met geactiveerde financieringskosten op vastgoedbeleggingen en interestopbrengsten op uitstaande leningen en vorderingen. Onder de nettofinancieringskosten zijn tevens opgenomen de winsten of verliezen die voortvloeien uit wijzigingen in de reële waarden van de financiële derivaten. Deze winsten of verliezen worden onmiddellijk verantwoord in de winst-en-verliesrekening, tenzij een derivaat voldoet aan de voorwaarden voor hedge accounting (zie onder 'H Financiële derivaten').
Algemene kosten betreffen onder andere personeelskosten, huisvestingskosten, automatiseringskosten, publiciteitskosten en de kosten van externe adviseurs. Kosten die verband houden met het interne commerciële, technische en administratieve beheer van het vastgoed worden toegerekend aan de exploitatiekosten.
Belastingen naar de winst bestaan uit aan de verslagperiode toerekenbare actueel verschuldigde en verrekenbare belastingen en uit de mutaties in de latente belastingvorderingen en latente belastingverplichtingen (zie onder 'L Latente belastingvorderingen en -verplichtingen'). De winstbelastingen worden in de winst-en-verliesrekening opgenomen, behoudens voor zover deze betrekking hebben op posten die rechtstreeks in het eigen vermogen worden opgenomen, in welk geval de belastingen in het eigen vermogen worden verwerkt.
De over de verslagperiode verschuldigde en verrekenbare belastingen zijn de naar verwachting te betalen belasting over de belastbare winst over het boekjaar, berekend aan de hand van op balansdatum vastgestelde of materieel reeds vastgestelde belastingtarieven en belastingwetgeving en correcties op de over voorgaande jaren verschuldigde belasting. Additionele belastingen naar de winst naar aanleiding van dividenduitkeringen door dochtermaatschappijen worden tegelijkertijd opgenomen met de verplichting om het desbetreffende dividend uit te keren.
Het kasstroomoverzicht wordt opgesteld op basis van de indirecte methode. De geldmiddelen in het kasstroomoverzicht bestaan uit de liquide middelen. De ontvangsten en uitgaven uit hoofde van interest zijn opgenomen onder de kasstroom uit operationele activiteiten. De uitgaven inzake dividenden zijn opgenomen onder de kasstroom uit financieringsactiviteiten.
De gesegmenteerde informatie wordt weergegeven op basis van de landen waar de vastgoedbeleggingen zijn gelegen en op basis van het type vastgoedbelegging, waarbij onderscheid gemaakt wordt tussen high street shops en overig (winkel)vastgoed. Deze rapportagesegmenten sluiten aan met de segmenten die in de interne rapportages worden gehanteerd.
| (33.837) |
|---|
| (7.057) |
| (678) |
| (12.814) |
| Nederland | Frankrijk | België | Spanje | Turkije | Portugal | Totaal | ||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 2012 | 2011 | 2012 | 2011 | 2012 | 2011 | 2012 | 2011 | 2012 | 2011 | 2012 | 2011 | 2012 | 2011 | |
| Nettohuuropbrengsten | 45.366 | 44.697 | 25.540 | 23.862 | 19.881 | 19.557 | 22.008 | 25.346 | 1.908 | 1.277 | 993 | 897 | 115.696 | 115.636 |
| Waardemutaties vastgoedbeleggingen in exploitatie | (28.397) | 2.534 | (12.830) | 26.648 | 6.005 | 19.215 | (91.709) | (11.647) | 784 | 2.046 | (212) | 83 | (126.359) | 38.879 |
| Waardemutaties vastgoedbeleggingen in pijplijn | 2.268 | (934) | 220 | (6.899) | – | – | – | – | 1.630 | 1.355 | – | – | 4.118 | (6.478) |
| Nettoverkoopresultaat vastgoedbeleggingen | (1.339) | 276 | 524 | 198 | 1.779 | 1.617 | 265 | – | (23) | 355 | – | – | 1.206 | 2.446 |
| Totaal netto-opbrengsten uit vastgoedbeleggingen | 17.898 | 46.573 | 13.454 | 43.809 | 27.665 | 40.389 | (69.436) | 13.699 | 4.299 | 5.033 | 781 | 980 | (5.339) | 150.483 |
| Nederland | Frankrijk | België | Spanje | Turkije | Portugal | Totaal | ||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 2012 | 2011 | 2012 | 2011 | 2012 | 2011 | 2012 | 2011 | 2012 | 2011 | 2012 | 2011 | 2012 | 2011 | |
| Vastgoedbeleggingen in exploitatie | ||||||||||||||
| Stand per 1 januari | 786.760 | 748.870 | 464.123 | 409.249 | 333.432 | 303.097 | 408.703 | 415.916 | 29.478 | 32.421 | 12.404 | 12.308 | 2.034.900 | 1.921.861 |
| – Aankopen | 57.397 | 40.434 | 38.407 | 30.079 | – | 10.361 | – | – | 14.826 | – | – | – | 110.630 | 80.874 |
| – Investeringen | 1.120 | 1.717 | 896 | 138 | 1.438 | 2.078 | 1.568 | 4.434 | 5 | 51 | – | 13 | 5.027 | 8.431 |
| – In exploitatie genomen | 2.350 | – | – | – | – | – | – | – | 34.942 | – | – | – | 37.292 | – |
| – Verkopen | (102.680) | (6.795) | (19.089) | (1.991) | (10.013) | (1.319) | (2.995) | – | – | (5.040) | – | – | (134.777) | (15.145) |
| 744.947 | 784.226 | 484.337 | 437.475 | 324.857 | 314.217 | 407.276 | 420.350 | 79.251 | 27.432 | 12.404 | 12.321 | 2.053.072 | 1.996.021 | |
| – Waardemutaties | (28.397) | 2.534 | (12.830) | 26.648 | 6.005 | 19.215 | (91.709) | (11.647) | 784 | 2.046 | (212) | 83 | (126.359) | 38.879 |
| Stand per 31 december | 716.550 | 786.760 | 471.507 | 464.123 | 330.862 | 333.432 | 315.567 | 408.703 | 80.035 | 29.478 | 12.192 | 12.404 | 1.926.713 | 2.034.900 |
| – Overlopende activa in verband met huurincentives | 730 | 650 | 375 | 416 | 247 | 312 | 3.017 | 3.170 | 364 | – | – | 4.733 | 4.548 | |
| Taxatiewaarde per 31 december | 717.280 | 787.410 | 471.882 | 464.539 | 331.109 | 333.744 | 318.584 | 411.873 | 80.399 | 29.478 | 12.192 | 12.404 | 1.931.446 | 2.039.448 |
| Vastgoedbeleggingen in pijplijn | 2.250 | 4.720 | 595 | 10.680 | – | – | – | – | 46.694 | 74.181 | – | – | 49.539 | 89.581 |
| Vastgoedbeleggingen | 719.530 | 792.130 | 472.477 | 475.219 | 331.109 | 333.744 | 318.584 | 411.873 | 127.093 | 103.659 | 12.192 | 12.404 | 1.980.985 | 2.129.029 |
| Overige activa Niet aan segmenten toegerekend |
1.657 | 1.809 | 2.402 | 2.060 | 3.166 | 705 | 1.404 | 1.061 | 1.700 | 1.140 | 469 | 450 | 10.798 11.744 |
7.225 10.279 |
| Totaal activa | 2.003.527 | 2.146.533 | ||||||||||||
| Schulden Niet aan segmenten toegerekend |
14.361 | 13.613 | 14.484 | 13.801 | 3.221 | 2.913 | 15.598 | 32.672 | 2.648 | 2.328 | 1.384 | 1.216 | 51.696 929.869 |
66.543 974.289 |
| Totaal schulden1) | 981.565 | 1.040.832 |
Nettofinancieringskosten
Algemene kosten
Belastingen naar de winst
Minderheidsbelangen
Beleggingsresultaat toekomend aan aandeelhouders Vastned Retail
1 De financieringen van de vastgoedportefeuilles in de verschillende landen worden op holdingniveau gemanaged. Het is om die reden niet relevant deze financieringen naar land te segmenteren.
| Brutohuur- opbrengsten |
Betaalde erfpachtcanons |
Niet doorberekende servicekosten |
Exploitatie- kosten |
Nettohuur opbrengsten |
||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 2012 | 2011 | 2012 | 2011 | 2012 | 2011 | 2012 | 2011 | 2012 | 2011 | |
| Nederland | 52.647 | 52.603 | (60) | (60) | (176) | (284) | (7.045) | (7.562) 45.366 | 44.697 | |
| Frankrijk | 27.927 | 26.195 | (64) | (60) | (296) | (392) | (2.027) | (1.881) 25.540 | 23.862 | |
| België | 22.245 | 21.300 | (20) | (19) | (257) | 25 | (2.087) | (1.749) 19.881 | 19.557 | |
| Spanje | 27.538 | 29.816 | (459) | (448) | (2.326) | (1.363) | (2.745) | (2.659) 22.008 | 25.346 | |
| Turkije | 2.085 | 1.604 | – | – | (1) | (12) | (176) | (315) | 1.908 | 1.277 |
| Portugal | 1.042 | 1.014 | – | – | – | – | (49) | (117) | 993 | 897 |
| 133.484 132.532 | (603) | (587) | (3.056) | (2.026) (14.129) (14.283) 115.696 115.636 | ||||||
| Betaa lde erfpachtcanons |
2012 | 2011 | ||||||||
| Toe te rekenen aan verhuurde objecten | 557 | 551 | ||||||||
| Toe te rekenen aan onverhuurde objecten | 46 | 36 | ||||||||
| 603 | 587 | |||||||||
| Niet doorberekende | servicekosten | 2012 | 2011 | |||||||
| Toe te rekenen aan verhuurde objecten | 282 | 6 | ||||||||
| Toe te rekenen aan onverhuurde objecten | 2.774 | 2.020 | ||||||||
| 3.056 | 2.026 | |||||||||
| Exploitatiekosten | 2012 | 2011 | ||||||||
| Toe te rekenen aan verhuurde objecten | 13.470 | 13.671 | ||||||||
| Toe te rekenen aan onverhuurde objecten | 659 | 612 | ||||||||
| 14.129 | 14.283 | |||||||||
| Exploitatiekosten | 2012 | 2011 | ||||||||
| Onderhoud | 3.273 | 3.653 | ||||||||
| Administratief en commercieel beheer1) | 5.339 | 5.301 | ||||||||
| Verzekeringen | 508 | 430 | ||||||||
| Lokale belastingen | 2.376 | 2.275 | ||||||||
| Verhuurkosten | 510 | 759 | ||||||||
| Toevoeging aan de voorziening voor dubieuze debiteuren (per saldo) | 1.184 | 1.001 | ||||||||
| Overige exploitatiekosten | 939 | 864 | ||||||||
| 14.129 | 14.283 |
| Onderhoud |
|---|
| Administratief en commercieel beheer 1) |
| Verzekeringen |
| Lokale belastingen |
| Verhuurkosten |
| Toevoeging aan de voorziening voor dubieuze debiteuren (per |
| Overige exploitatie kosten |
| High street shops | Overige vastgoedbeleggingen |
Totaal | |||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 2012 | 2011 | 2012 | 2011 | 2012 | 2011 | ||
| Nettohuuropbrengsten | 52.042 | 50.159 | 63.654 | 65.477 | 115.696 | 115.636 | |
| Waardemutaties vastgoedbeleggingen | |||||||
| in exploitatie | 10.786 | 31.975 | (137.145) | 6.904 | (126.359) | 38.879 | |
| Waardemutaties vastgoedbeleggingen | |||||||
| in pijplijn | 1.630 | 1.355 | 2.488 | (7.833) | 4.118 | (6.478) | |
| Nettoverkoopresultaat vastgoedbeleggingen | 2.681 | 416 | (1.475) | 2.030 | 1.206 | 2.446 | |
| Totaal netto-opbrengsten uit vastgoedbeleggingen | 67.139 | 83.905 | (72.478) | 66.578 | (5.339) | 150.483 | |
| Nettofinancieringskosten | (37.214) | (33.837) | |||||
| Algemene kosten | (8.904) | (7.057) | |||||
| Belastingen naar de winst | 15.938 | (678) | |||||
| Minderheidsbelangen | (5.495) | (12.814) | |||||
| Beleggingsresultaat toekomend aan aandeelhouders Vastned Retail | (41.014) | 96.097 |
| High street shops | Overige vastgoedbeleggingen |
Totaal | ||||
|---|---|---|---|---|---|---|
| 2012 | 2011 | 2012 | 2011 | 2012 | 2011 | |
| Vastgoedbeleggingen in exploitatie | ||||||
| Stand per 1 januari | 973.043 | 904.110 | 1.061.857 | 1.017.751 | 2.034.900 | 1.921.861 |
| – Aankopen | 89.210 | 40.440 | 21.420 | 40.434 | 110.630 | 80.874 |
| – Investeringen | 285 | 752 | 4.742 | 7.679 | 5.027 | 8.431 |
| – In exploitatie genomen | 37.292 | – | – | – | 37.292 | – |
| – Verkopen | (64.220) | (4.234) | (70.557) | (10.911) | (134.777) | (15.145) |
| 1.035.610 | 941.068 | 1.017.462 | 1.054.953 | 2.053.072 | 1.996.021 | |
| – Waardemutaties | 10.786 | 31.975 | (137.145) | 6.904 | (126.359) | 38.879 |
| Stand per 31 december | 1.046.396 | 973.043 | 880.317 | 1.061.857 | 1.926.713 | 2.034.900 |
| – Overlopende activa in verband | ||||||
| met huurincentives | 1.296 | 928 | 3.437 | 3.620 | 4.733 | 4.548 |
| Taxatiewaarde per 31 december | 1.047.692 | 973.971 | 883.754 | 1.065.477 | 1.931.446 | 2.039.448 |
| Vastgoedbeleggingen in pijplijn | 46.694 | 76.531 | 2.845 | 13.050 | 49.539 | 89.581 |
| Vastgoedbeleggingen | 1.094.386 | 1.050.502 | 886.599 | 1.078.527 | 1.980.985 | 2.129.029 |
| Overige activa | 1.927 | 1.620 | 4.074 | 3.409 | 6.001 | 5.029 |
| Niet aan segmenten toegerekend | 16.541 | 12.475 | ||||
| Totaal activa | 1.096.313 | 1.052.122 | 890.673 | 1.081.936 | 2.003.527 | 2.146.533 |
1 4% van de brutohuuropbrengsten bestaande uit externe kosten en algemene kosten, welke worden toegerekend aan de exploitatiekosten.
| Interestopbrengsten | 2012 | 2011 |
|---|---|---|
| Bankrekeningen en kortetermijndeposito's | (14) | (4) |
| Overige interestbaten | (51) | (23) |
| Geactiveerde financieringskosten | (1.829) | (1.971) |
| (1.894) | (1.998) | |
| Interestkosten | 2012 | 2011 |
| Langlopende rentedragende leningen o/g | 35.629 | 32.979 |
| Kortlopende kredieten en kasgeldleningen | 1.843 | 3.924 |
| Overige interestlasten | 234 | 387 |
| 37.706 | 37.290 | |
| Totaal interest | 35.812 | 35.292 |
| Waardemutaties financiële derivaten | 1.397 | (1.279) |
| Koersverschillen | 5 | (176) |
| 37.214 | 33.837 | |
| 2012 | 2011 | |
| Personeelskosten | 9.495 | 7.671 |
| Beloning Commissarissen | 130 | 107 |
| Advies- en controlekosten | 1.075 | 1.176 |
| Taxatiekosten | 949 | 902 |
| Huisvestings- en kantoorkosten | 1.655 | 1.484 |
| Overige kosten | 297 | 563 |
| 13.601 | 11.903 | |
| Toegerekend aan exploitatiekosten | (4.697) | (4.846) |
| 8.904 | 7.057 |
Gedurende 2012 waren er gemiddeld 76 medewerkers (fulltime equivalenten) bij Vastned Retail in dienst (2011: 105 bij Vastned Retail en VastNed Offices/Industrial N.V. gezamenlijk) , waarvan 30 in Nederland en 46 in het buitenland.
In het verslagjaar is ten laste van Vastned Retail verantwoord aan salarissen € 6,4 miljoen (2011: € 5,4 miljoen na doorberekening aan VastNed Offices/Industrial N.V.), sociale lasten € 1,1 miljoen (2011: € 0,9 miljoen na doorberekening aan VastNed Offices/Industrial N.V.) en pensioenpremies € 0,5 miljoen (2011: € 0,3 miljoen na doorberekening aan VastNed Offices/Industrial N.V.).
| 2012 | 2011 | |||||
|---|---|---|---|---|---|---|
| Positief | Negatief | Totaal | Positief | Negatief | Totaal | |
| Vastgoedbeleggingen in exploitatie | 40.809 | (167.168) | (126.359) | 83.140 | (44.261) | 38.879 |
| Vastgoedbeleggingen in pijplijn | 4.239 | (121) | 4.118 | 1.355 | (7.833) | (6.478) |
| 45.048 | (167.289) | (122.241) | 84.495 | (52.094) | 32.401 |
| 2012 | 2011 | |
|---|---|---|
| Verkoopprijs Boekwaarde op moment van verkoop |
146.772 (144.777) |
16.269 (14.865) |
| Verkoopkosten | 1.995 (1.257) |
1.404 (203) |
| Overig | 738 468 |
1.201 1.245 |
| 1.206 | 2.446 |
Onder overig is een bedrag van € 0,5 miljoen opgenomen dat betrekking heeft op een van de koper ontvangen additionele vergoeding voor het in 2009 verkochte object Shopping Park Olen, België.
| Aans luiting effectief belastingtarief |
2012 | 2011 | ||
|---|---|---|---|---|
| Beleggingsresultaat voor belastingen | (51.457) | 109.589 | ||
| Belastingen naar de winst tegen Nederlands tarief | 0,0% | – | 0,0% | – |
| Effect van belastingtarieven van dochtermaatschappijen | ||||
| vallend onder andere belastingregimes | 30,5% | (15.687) | 0,8% | 865 |
| Belastingeffect van compensabele verliezen | (0,6%) | 304 | 0,1% | 157 |
| Aanpassing in verband met wijziging fiscale status | 1,1% | (574) | (0,2%) | (283) |
| Aanpassing voorgaande boekjaren | 0,0% | 19 | (0,1%) | (61) |
| 31,0% | (15.938) | 0,6% | 678 |
Vastned Retail kwalificeert als fiscale beleggingsinstelling als bedoeld in artikel 28 van de Wet op de vennootschapsbelasting 1969. Zolang de Vennootschap blijft voldoen aan de voorwaarden van artikel 28 van de Wet op de vennootschapsbelasting 1969 wordt het fiscale resultaat van de Vennootschap belast tegen een tarief van 0%. Deze voorwaarden hebben voornamelijk betrekking op het beleggingskarakter van de activiteiten, de fiscale financieringsverhoudingen, de samenstelling van het aandeelhoudersbestand en het als contant dividend uitkeren van het fiscale resultaat binnen 8 maanden na afloop van het boekjaar.
In België wordt nagenoeg de gehele vastgoedportefeuille gehouden door de vastgoedbevak Intervest Retail. Een vastgoedbevak heeft materieel een belastingvrije status, waardoor in België geen belasting is verschuldigd over de door haar behaalde winst. De voorwaarden voor toepassing van de status van vastgoedbevak zijn op hoofdlijnen vergelijkbaar met die van de Nederlandse fiscale beleggingsinstelling.
Vastned Retail's vastgoedportefeuille in Frankrijk is, behoudens twee vennootschappen, onderworpen aan het SIIC-regime1). Onder dit fiscale regime is Vastned Retail geen belasting verschuldigd over haar Franse nettohuuropbrengsten en de aldaar gerealiseerde vermogenswinsten. De voorwaarden voor het SIIC-regime zijn op hoofdlijnen vergelijkbaar met die van de Nederlandse fiscale beleggingsinstelling.
Twee objecten in Frankrijk, met een waarde van € 24,6 miljoen, worden gehouden door normaal belastingplichtige vennootschappen. Het nominale belastingtarief bedraagt 34,43%. Het belastbare netto-inkomen wordt verminderd met afschrijvingen, rente en overige kosten.
In Spanje heeft Vastned Retail in 2012 geopteerd voor het SOCIMI-regime2). Onder dit fiscale regime bedraagt het standaardbelastingtarief 19% (in plaats van het reguliere Spaanse belastingtarief van 30%). Vermogenswinsten worden afgerekend op basis van een toerekening naar de regulier belaste periode en SOCIMI-belaste periode. In het geval dat een gerealiseerde vermogenswinst binnen drie jaar in Spanje wordt geherinvesteerd, vindt restitutie plaats van betaalde winstbelasting ter hoogte van 12%, voor zover deze vermogenswinst toerekenbaar is aan de regulier belaste periode en ter hoogte van 6% voor zover deze vermogenswinst toerekenbaar is aan de SOCIMI-periode. De voorwaarden voor toepassing van het SOCIMI-regime zijn op hoofdlijnen vergelijkbaar met die van de Nederlandse fiscale beleggingsinstelling.
In Turkije en Portugal wordt het vastgoed gehouden door normaal belastingplichtige vennootschappen. In Turkije is het nominale belastingtarief 20,0% en in Portugal 26,5%. De in deze vennootschappen gerealiseerde belastbare nettohuuropbrengsten worden verminderd met afschrijvingen, rente en overige kosten.
Voor de berekening van de latente belastingvorderingen en -verplichtingen is uitgegaan van de nominale belastingtarieven per 1 januari 2013.
In de advies- en controlekosten zijn de onderstaande door Deloitte Accountants in rekening gebrachte kosten ten aanzien van werkzaamheden voor Vastned Retail N.V. en haar dochtermaatschappijen begrepen.
| 2012 | 2011 | |
|---|---|---|
| Honoraria controlewerkzaamheden | 287 | 284 |
| Honoraria controlegerelateerde werkzaamheden | 4 | – |
| Honoraria overige niet-controlegerelateerde werkzaamheden | 12 | 2 |
| 303 | 286 |
Van de controlekosten heeft een bedrag van € 0,1 miljoen (2011: € 0,1 miljoen) betrekking op Deloitte Accountants B.V.
Onder de overige kosten zijn onder meer opgenomen publiciteitskosten en automatiseringskosten.
| 1.734 | 87 | |
|---|---|---|
| Aanpassing voorgaande boekjaren | 19 | (61) |
| Vervallen van compensabele verliezen | 175 | 173 |
| Aanpassing in verband met wijziging fiscale status | (804) | – |
| Lopend boekjaar | 2.344 | (25) |
| belastingen naar de winst |
2012 | 2011 |
| (15.938) | 678 | |
|---|---|---|
| (17.672) | 591 | |
| Belastingeffect van compensabele verliezen | 129 | (16) |
| Aanpassing in verband met wijziging fiscale status | 230 | (283) |
| Waardemutaties vastgoedbeleggingen | (18.031) | 890 |
| Als gevolg van: | ||
| en -verp lichtingen |
2012 | 2011 |
1 Société d'Investissements Immobiliers Cotée
2 Sociedades Anónimas Cotizades de Inversión en el Mercado Inmobiliario
| 2.053.072 | 1.996.021 |
|---|---|
| Stand per 1 januari | 2.034.900 | 1.921.861 |
|---|---|---|
| Aankopen | 110.630 | 80.874 |
| Investeringen | 5.027 | 8.431 |
| In exploitatie genomen | 37.292 | – |
| Verkopen | (134.777) | (15.145) |
| 2.053.072 | 1.996.021 | |
| Waardemutaties | (126.359) | 38.879 |
| Stand per 31 december | 1.926.713 | 2.034.900 |
| Overlopende activa in verband met huurincentives | 4.733 | 4.548 |
| Taxatiewaarde per 31 december | 1.931.446 | 2.039.448 |
De aankopen in 2012 hebben betrekking op de aankoop in Nederland van high street shops aan de Leidsestraat 46 en Keizersgracht 504 in Amsterdam voor € 5,4 miljoen, aan de Wagenstraat 3-5/ Weversplaats 1, in Den Haag voor € 23,8 miljoen, aan de Markt 27 in 's-Hertogenbosch voor € 2,7 miljoen en aan de Diezerstraat 74 en 74a in Zwolle voor € 4,1 miljoen. Tevens werd een deel van het winkelcentrum Buitenmere in Almere voor € 21,4 miljoen verworven. In Frankrijk werden een high street shop aan de Rue d'Alsace 7 in Angers voor € 0,3 miljoen, 4 high street shops in Bordeaux voor € 12,5 miljoen en een high street shop aan de Rue de Rivoli 102 in Parijs voor € 25,6 miljoen aangekocht. Tenslotte werd in Istanbul, Turkije een high street shop aan de Istasyon Caddesi 27 voor € 14,8 miljoen verworven.
De investeringen in 2012 hebben vooral betrekking op het ombouwen van een bioscoop tot moderne winkelruimte in het winkelcentrum Madrid Sur in Madrid, Spanje ten behoeve van nieuwe huurders, de afronding van de renovatie van het retail warehouse aan de Mechelsesteenweg in Vilvoorde, België en het aanleggen van een nieuw parkeerterrein bij het Retail Park Roermond, Nederland.
De verkopen in 2012 betroffen in Nederland het Retail Park Roermond in Roermond voor € 43,3 miljoen en zesenveertig kleinere objecten voor in totaal € 58,0 miljoen. In Frankrijk werden het object aan de Boulevard Saint-Germain 104 in Parijs voor € 14,3 miljoen en acht kleinere objecten voor € 6,1 miljoen verkocht. In België werden vijf retail warehouses verkocht voor in totaal € 10,9 miljoen evenals twee kleine units voor € 0,4 miljoen. In Spanje werd het object aan de Ronda de la Universitat 35 in Barcelona voor een bedrag van € 3,3 miljoen verkocht.
Op deze verkopen werd ten opzichte van de boekwaarde een positief verkoopresultaat behaald van € 1,5 miljoen.
| Stand per 31 december | 4.733 | 4.548 |
|---|---|---|
| Overige | (126) | – |
| Ten laste van winst-en-verliesrekening gebracht | (3.675) | (3.300) |
| Verstrekte huurincentives | 3.986 | 6.262 |
| Stand per 1 januari | 4.548 | 1.586 |
| Overlopende activa in verband met huurincentives | 2012 | 2011 |
Per 31 december 2012 is 89% van de vastgoedbeleggingen in exploitatie getaxeerd door onafhankelijke beëdigd taxateurs. Deze door de externe taxateurs bepaalde taxatiewaarden komen overeen met de in de jaarrekening opgenomen boekwaarden. De overige vastgoedbeleggingen in exploitatie (met een individuele waarde van minder dan € 2,5 miljoen) zijn eerder in het verslagjaar door onafhankelijke beëdigd taxateurs getaxeerd. De reële waarde van deze vastgoedbeleggingen is per 31 december 2012 intern bepaald, waarbij de eerder in het jaar extern opgestelde taxatierapporten een belangrijk uitgangspunt vormden.
| 2012 | 2011 | |||
|---|---|---|---|---|
| Primair | Verwaterd | Primair | Verwaterd | |
| Beleggingsresultaat | (41.014) | (41.014) | 96.097 | 96.097 |
| Gemidde ldaanta l geplaatste aande len |
2012 | 2011 | ||
| Primair | Verwaterd | Primair | Verwaterd | |
| Stand per 1 januari | 18.621.185 18.621.185 18.495.220 18.495.220 | |||
| Effect van stockdividend | 255.406 | 255.406 | 79.375 | 79.375 |
| Gemiddeld aantal geplaatste aandelen | 18.876.591 18.876.591 18.574.595 18.574.595 | |||
| PER AANDEEL (x € 1) | 2012 | 2011 | ||
| Primair | Verwaterd | Primair | Verwaterd | |
| Beleggingsresultaat | (2,17) | (2,17) | 5,17 | 5,17 |
Er zijn in de periode tussen de balansdatum en de datum dat de jaarrekening is opgemaakt en goedgekeurd voor publicatie geen aandelen uitgegeven of ingekocht.
Op 21 mei 2012 is het slotdividend over het boekjaar 2011 betaalbaar gesteld en kon naar keuze van de aandeelhouder in contanten dan wel in aandelen worden opgenomen. Door houders van 29% van het uitstaande aandelenkapitaal is gekozen voor een uitkering in aandelen resulterend in de uitgifte van 415.461 nieuwe aandelen. Met de uitkering in contanten was een bedrag van € 33,4 miljoen gemoeid.
Op 27 augustus 2012 is het interim-dividend over het boekjaar 2012 betaalbaar gesteld. Het interimdividend bedroeg € 1,01 per aandeel in contanten (totaal uitgekeerd bedrag € 19,2 miljoen).
In de Algemene Vergadering van Aandeelhouders van 19 april 2013 wordt voorgesteld het dividendbeleid zodanig te wijzigen dat ten minste 75% van het direct beleggingsresultaat1) ter beschikking aan aandeelhouders wordt gesteld. Of en in welke mate dit dividend ook in de vorm van stockdividend uitgekeerd zal worden, zal afhangen van eventuele verwatering van het beleggingsresultaat en intrinsieke waarde per aandeel, van de kapitaalkracht en -behoefte en van de financieringsmarkt. Om te voldoen aan de fiscale voorwaarden voor fiscale beleggingsinstellingen dient ten minste het fiscale resultaat in contanten te worden uitgekeerd.
De Directie stelt voor, op basis van dit gewijzigde dividendbeleid, over het boekjaar 2012 een slotdividend van € 1,54 per aandeel in contanten uit te keren.
Teneinde te voldoen aan de voorwaarden voor een fiscale beleggingsinstelling, zal minimaal € 42,9 miljoen (circa € 2,25 per aandeel) in contanten dienen te worden uitgekeerd. Met de uitkering van het interim-dividend en het voorgestelde slotdividend zal daarmee worden voldaan aan de fiscale uitdelingsverplichting.
Indien de Algemene Vergadering van Aandeelhouders op 19 april 2013 haar goedkeuring verleent aan het dividendvoorstel zal het slotdividend op 22 mei 2013 aan de aandeelhouders betaalbaar worden gesteld. Het uit te keren dividend is niet als verplichting in de balans opgenomen.
1 Het direct beleggingsresultaat bestaat uit de nettohuuropbrengsten verminderd met de nettofinancieringskosten (exclusief waardemutaties financiële derivaten), de algemene kosten, de over de verslagperiode verschuldigde belastingen naar de winst en het aan de minderheidsbelangen toekomende gedeelte van deze opbrengsten en lasten.
| Portugal | Totaal | |
|---|---|---|
| High | High | Overige |
| street | street | vastgoed- |
| shops | shops | beleggingen |
| 767 | 491 | |
| 258 | 331 | 164 |
| 315 | 324 | 171 |
| 2,9 | 7,0 | |
| 7,9 | 3,3 | 2,7 |
| 8,4 | 5,7 | 7,8 |
| 1.186 | 1.795 | |
| 258 | 305 | 162 |
| 295 | 287 | 167 |
| 3,2 | 6, 3 | |
| 8,9 | 2,8 | 3,2 |
| 7.2 | 5.6 | 7.1 |
De onafhankelijke beëdigd taxateurs die de vastgoedbeleggingen hebben getaxeerd zijn: CBRE te Brussel, Crédit Foncier te Parijs, Cushman & Wakefield te Amsterdam, Brussel, Madrid en Parijs, De Crombrugghe & Partners te Brussel, DTZ Pamir & Soyuer te Istanbul, DTZ Zadelhoff te Amsterdam, Jones Lang Lasalle te Lissabon en Madrid en Retail Consulting Group te Parijs.
Belangrijke uitgangspunten en veronderstellingen die gebruikt zijn bij de bepaling van de taxatiewaarden:
| Nederland | Frankrijk | België | Spanje | Turkije | Portugal | Totaal | ||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| High | Overige | High | Overige | High | Overige | High | Overige | High | High | High | Overige | |
| street | vastgoed- | street | vastgoed | street | vastgoed- | street | vastgoed- | street | street | street | vastgoed | |
| shops | beleggingen | shops | beleggingen | shops | beleggingen | shops | beleggingen | shops | shops | shops | beleggingen | |
| 2012 | ||||||||||||
| Per balansdatum nog toe te kennen huurincentives | 295 | 62 | 88 | – | 194 | 129 | – | 300 | 190 | – | 767 | 491 |
| Markthuur per m2 (x € 1) | 267 | 170 | 383 | 224 | 338 | 96 | 1.044 | 193 | 659 | 258 | 331 | 164 |
| Theoretische jaarhuur per m2 (x € 1) | 259 | 176 | 373 | 218 | 337 | 96 | 1.050 | 212 | 636 | 315 | 324 | 171 |
| Leegstandspercentage ultimo verslagjaar | 3,8 | 2,4 | 3,4 | 8,9 | 2,2 | 3,3 | – | 11,8 | – | – | 2,9 | 7,0 |
| Gewogen gemiddelde looptijd huurcontracten in jaren (eerste break) | 4,3 | 2,7 | 2,2 | 2,2 | 2,1 | 3,5 | 5,0 | 2,6 | 2,7 | 7,9 | 3,3 | 2,7 |
| De op basis van deze uitgangspunten en veronderstellingen | ||||||||||||
| vastgestelde taxatiewaarden resulteren in de volgende net yields: | 5,8 | 6,8 | 5,5 | 6,8 | 5,5 | 7,0 | 5,1 | 9,9 | 5,7 | 8,4 | 5,7 | 7,8 |
| 2011 | ||||||||||||
| Per balansdatum nog toe te kennen huurincentives | 272 | 139 | 815 | 129 | 87 | 106 | 12 | 1.421 | – | – | 1.186 | 1.795 |
| Markthuur per m2 (x € 1) | 251 | 161 | 367 | 201 | 333 | 93 | 918 | 209 | 658 | 258 | 305 | 162 |
| Theoretische jaarhuur per m2 (x € 1) | 236 | 159 | 340 | 199 | 329 | 92 | 783 | 231 | 570 | 295 | 287 | 167 |
| Leegstandspercentage ultimo verslagjaar | 2,9 | 4,5 | 3,9 | 7,6 | 4,8 | 2,1 | – | 9,0 | – | – | 3,2 | 6,3 |
| Gewogen gemiddelde looptijd huurcontracten in jaren (eerste break) | 3,7 | 4,4 | 1,4 | 1,5 | 2,0 | 3,3 | 3,3 | 2,7 | 2,1 | 8,9 | 2,8 | 3,2 |
| De op basis van deze uitgangspunten en veronderstellingen | ||||||||||||
| vastgestelde taxatiewaarden resulteren in de volgende net yields: | 5,7 | 6,5 | 5,6 | 6,2 | 5,7 | 6,9 | 4,4 | 8,2 | 5,1 | 7,2 | 5,6 | 7,1 |
De markthuur is het geschatte bedrag waartegen een bepaalde ruimte op een bepaald moment is te verhuren door ter zake goed geïnformeerde en tot een transactie bereid zijnde partijen, die onafhankelijk zijn en waarbij partijen voorzichtig en zonder dwang optreden.
De theoretische jaarhuur is de jaarlijkse brutohuur, exclusief de effecten van straight-lining van huurincentives, vermeerderd met de jaarlijkse markthuur van eventueel leegstaande ruimten.
Het leegstandspercentage wordt berekend door de geschatte markthuur van de leegstaande ruimten te delen door de geschatte markthuur van de totale vastgoedportefeuille.
De net yield wordt berekend door de nettohuuropbrengsten per balansdatum te delen door de marktwaarde van het vastgoed.
Een stijging van de in de taxatiewaarden gebruikte netto-aanvangsrendementen met 50 basispunten resulteert in een daling van de waarde van de vastgoedbeleggingen in exploitatie met € 135,3 miljoen of wel 7,0% (2011: € 148,1 miljoen of wel 7,3%) en een stijging van de loan-to-value-ratio met circa 322 basispunten (2011: circa 320 basispunten).
Vastgoedbeleggingen met een waarde van € 244,0 miljoen (2011: € 446,1 miljoen) dienen tot zekerheid van verkregen geldleningen (zie ook '19 Langlopende rentedragende leningen o/g').
Voor een nadere specificatie van de vastgoedbeleggingen in exploitatie wordt verwezen naar het in het jaarverslag opgenomen overzicht 'Vastgoedportefeuille 2012'.
| 2012 | 2011 | |||
|---|---|---|---|---|
| Vorderingen Verplichtingen | Vorderingen Verplichtingen | |||
| Vastgoedbeleggingen | – | 24.168 | – | 31.408 |
| Financiële derivaten | – | (3.303) | – | (4.636) |
| Compensabele verliezen | 345 | (8.202) | 478 | (3.325) |
| Overige | – | 374 | – | 334 |
| 345 | 13.037 | 478 | 23.781 |
Latente belastingvorderingen en -verplichtingen worden gesaldeerd indien er een wettelijk afdwingbaar recht bestaat om de belastingvorderingen en -verplichtingen met elkaar te mogen verrekenen en wanneer de latente belastingvorderingen en -verplichtingen betrekking hebben op hetzelfde belastingregime.
Het verloop van de latente belastingvorderingen en -verplichtingen was als volgt:
| 2012 | 2011 | |||
|---|---|---|---|---|
| Vorderingen Verplichtingen | Vorderingen Verplichtingen | |||
| Stand per 1 januari | 478 | 23.781 | 478 | 25.329 |
| Aankoop van deelnemingen | – | 4.511 | – | 1.900 |
| Nettomutaties ten gunste/ten laste van de winst-en-verliesrekening | – | (16.924) | – | (460) |
| Nettomutaties ten gunste/ten laste van het eigen vermogen | – | 1.360 | – | (943) |
| Aangewende compensabele verliezen | – | – | – | 147 |
| Belastingeffect van het vervallen van compensabele verliezen | (133) | 175 | – | 194 |
| Overgebracht naar belastingen naar de winst in verband met fusie | ||||
| (langlopende en kortlopende belastingschulden) | – | – | – | (2.245) |
| Overige mutaties | – | 47 | – | – |
| Koersverschillen | – | 87 | – | (141) |
| Stand per 31 december | 345 | 13.037 | 478 | 23.781 |
De latente belastingvorderingen en -verplichtingen per 31 december 2012 hebben betrekking op Nederland, Frankrijk, België, Spanje, Turkije en Portugal.
De latente belastingvorderingen hebben betrekking op compensabele verliezen. De compensabele verliezen met betrekking tot Frankrijk en België zijn onbeperkt verrekenbaar. In Nederland vervallen de eerste compensabele verliezen in 2014, de laatste compensabele verliezen in 2021. In Spanje vervallen de eerste compensabele verliezen in 2027, de laatste compensabele verliezen in 2030. In Turkije vervallen de eerste compensabele verliezen in 2013, de laatste compensabele verliezen in 2018.
De latente belastingverplichtingen houden grotendeels verband met het verschil tussen de marktwaarde van de vastgoedbeleggingen en de fiscale boekwaarde ervan.
Per balansdatum zijn er additioneel € 8,3 miljoen aan ongebruikte fiscale verliezen. Hiervoor is, vanwege de verwachting dat op grond van de huidige structuur in de nabije toekomst deze ongebruikte fiscale verliezen niet gecompenseerd kunnen worden met fiscale winsten, geen latente belastingvordering opgenomen.
| Stand per 31 december | 49.539 | 89.581 |
|---|---|---|
| Waardemutaties | 1.874 | (5.833) |
| 47.665 | 95.414 | |
| Verkopen | (10.000) | – |
| In exploitatie genomen | (37.292) | – |
| Aankopen en ontwikkelingskosten | 5.376 | 23.323 |
| Stand per 1 januari | 89.581 | 72.091 |
| vastgoedbe leggingen in pijplijn |
2012 | 2011 |
In november 2012 is het object aan de Istiklal Caddesi 161 in Istanbul aan huurder Zara opgeleverd en in exploitatie genomen. In december 2012 is de nog verschuldigde koopsom voor de twee units aan de Promesse 3-5 en 111 in Lelystad voldaan en zijn ook deze in exploitatie genomen. Het te herontwikkelen Centre Commercial Plaisir-Sablons in Plaisir is in 2012 verkocht.
Per 31 december 2012 zijn twee vastgoedbeleggingen in pijplijn met een totale waarde van € 46,7 miljoen extern getaxeerd door onafhankelijke beëdigd taxateurs. De externe taxaties zijn uitgevoerd door DTZ Pamir & Soyuer. Voor twee vastgoedbeleggingen in pijplijn met een waarde van € 2,8 miljoen is de waarde per 31 december 2012 intern bepaald.
Voor de bepaling van de marktwaarde van de vastgoedbeleggingen in pijplijn zijn netto-aanvangsrendementen variërend van 6,2% tot 9,3% gebruikt.
Voor een nadere specificatie van de vastgoedbeleggingen in pijplijn wordt verwezen naar het in het jaarverslag opgenomen overzicht 'Vastgoedportefeuille 2012'.
Voor verdere gegevens over de gecommitteerde vastgoedbeleggingen in pijplijn wordt verwezen naar '24 Niet in de balans opgenomen rechten en verplichtingen'.
Het verloop van de voorziening voor dubieuze debiteuren was als volgt:
| Stand per 1 januari | 5.006 | 4.198 |
|---|---|---|
| Toevoeging aan de voorziening | 1.596 | 1.390 |
| Afschrijving dubieuze debiteuren | (738) | (191) |
| Vrijval | (412) | (389) |
| 2012 | 2011 | |
|---|---|---|
| Stand per 1 januari Toevoeging aan de voorziening |
5.006 1.596 |
4.198 1.390 |
| Afschrijving dubieuze debiteuren | (738) | (191) |
| Vrijval | (412) | (389) |
| Koersverschillen | – | (2) |
Stand per 31 december 5.452 5.006
De vorderingen zijn opgenomen onder aftrek van een voorziening voor dubieuze vorderingen.
Doordat het huurderbestand uit een groot aantal verschillende partijen bestaat, is er geen sprake van een concentratie van kredietrisico.
Het maatschappelijk kapitaal bedraagt € 375,0 miljoen en is verdeeld in 75.000.000 aandelen à € 5,-.
Het eigen vermogen aandeelhouders Vastned Retail bedraagt per 31 december 2012 € 47,45 per aandeel (31 december 2011: € 53,72 per aandeel).
| Aanta l geplaatste aande len |
2012 | 2011 | |
|---|---|---|---|
| Gewone aandelen |
Gewone aandelen |
Prioriteits aandelen |
|
| Stand per 1 januari | 18.621.185 18.495.220 | 10 | |
| Inkoop prioriteitsaandelen Stockdividend |
– 415.461 |
– 125.965 |
(10) – |
| Stand per 31 december | 19.036.646 18.621.185 | – |
De aandeelhouders zijn gerechtigd tot het ontvangen van het door de Vennootschap gedeclareerde dividend en zijn gerechtigd tot het uitbrengen van één stem per aandeel op de vergaderingen van aandeelhouders. In het geval van inkoop van eigen aandelen door Vastned Retail, zonder dat deze ingetrokken worden, worden de rechten opgeschort tot het moment dat deze weer worden uitgegeven.
De in 2011 ingekochte prioriteitsaandelen zijn bij statutenwijziging in januari 2012 geconverteerd naar gewone aandelen en vervolgens ingetrokken.
| 2012 | 2011 | |
|---|---|---|
| Debiteuren | 7.774 | 6.754 |
| Voorziening voor dubieuze debiteuren | (5.452) | (5.006) |
| 2.322 | 1.748 | |
| Belastingen | 2.133 | 1.277 |
| Te ontvangen uit hoofde van verkopen | 2.005 | 185 |
| Interest | 17 | 47 |
| Servicekosten | 367 | 1.288 |
| Vooruitbetaalde kosten | 1.657 | 1.716 |
| Overige vorderingen | 4.458 | 3.299 |
| 12.959 | 9.560 |
Onder de overige vorderingen zijn posten opgenomen met een looptijd langer dan één jaar met een totaalbedrag van € 0,3 miljoen (2011: € 0,3 miljoen).
De liquide middelen betreffen deposito's, daggelden en banktegoeden met een looptijd korter dan drie maanden. De liquide middelen staan ter vrije beschikking van de Vennootschap.
Vastned Retail's belangrijkste financiële activa bestaan uit liquide middelen, debiteuren en overige vorderingen.
Het kredietrisico op liquide middelen is zeer beperkt, daar de liquide middelen aangehouden worden bij gerenommeerde banken.
Het kredietrisico is hoofdzakelijk toe te rekenen aan de debiteuren. Dit kredietrisico wordt beperkt door het vooraf zorgvuldig screenen van potentiële huurkandidaten. Verder worden van huurders zekerheden verlangd in de vorm van waarborgsommen of bankgaranties.
De ouderdomsanalyse van de debiteuren was op 31 december als volgt:
| 2012 | 2011 | |||||
|---|---|---|---|---|---|---|
| Bruto- bedragen Voorziening |
Bruto bedragen |
Voorziening | ||||
| Minder dan 30 dagen achterstallig | 560 | 2 | 565 | 62 | ||
| Tussen 31 en 90 dagen achterstallig | 626 | 268 | 544 | 140 | ||
| Tussen 91 dagen en een jaar achterstallig | 2.209 | 1.248 | 1.598 | 1.361 | ||
| Meer dan een jaar achterstallig | 4.379 | 3.934 | 4.047 | 3.443 | ||
| 7.774 | 5.452 | 6.754 | 5.006 |
| 2012 | 2011 | |
|---|---|---|
| Stand per 1 januari | 7.982 | 11.073 |
| Verwacht rendement | 478 | 587 |
| Actuariële winst/(verlies) | 3.178 | (1.611) |
| Werkgeversbijdragen | 553 | 663 |
| Werknemersbijdragen | 53 | 72 |
| Uitkeringen | (358) | (368) |
| Kosten | (60) | (68) |
| Afwikkelingen | – | (2.366) |
| Stand per 31 december | 11.826 | 7.982 |
| De toegezegd-pensioenregeling is, zoals eerder aangegeven, herverzekerd bij Nationale-Nederlanden Levensverzekering Maatschappij N.V. De fondsbeleggingen bestaan om die reden volledig uit verzekeringscontracten. De bedragen voor de toegezegd-pensioenregelingen en toegezegde bijdrageregelingen die zijn |
||
| opgenomen onder de algemene kosten in de winst-en-verliesrekening zijn als volgt: | ||
| 2012 | 2011 | |
| Pensioenkosten | 347 | 609 |
| Interest | 577 | 674 |
| Verwacht rendement op fondsbeleggingen | (478) | |
| Afwikkelingen en inperkingen | – | |
| Afschrijving actuariële verliezen | 14 | (587) (175) – |
| 460 | 521 | |
| Toegezegde bijdrageregelingen | 67 | 61 |
Vastned Retail verwacht aan haar toegezegd-pensioenregelingen in 2013 een bedrag van € 0,5 miljoen te zullen bijdragen. Aan de toegezegde bijdrageregelingen verwacht Vastned Retail in 2013 een bedrag van € 0,1 miljoen te zullen bijdragen.
Vastned Retail heeft voor haar werknemers in Nederland een pensioenregeling die kwalificeert als toegezegd-pensioenregeling. De pensioenregeling is volledig herverzekerd bij Nationale-Nederlanden Levensverzekering Maatschappij N.V. De pensioenregeling betreft een voorwaardelijk geïndexeerde middelloonregeling. Voor een kleine groep werknemers geldt een onvoorwaardelijke indexatie van maximaal 2% per jaar.
De pensioenregelingen voor de werknemers in de overige landen waar Vastned Retail vestigingen heeft, zijn te kwalificeren als toegezegde-bijdrageregelingen.
Door Mercer (Nederland) B.V. zijn ten aanzien van de toegezegd-pensioenregelingen de volgende aannames voor de actuariële berekeningen gebruikt:
| 31-12-2012 | 31-12-2011 | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| Disconteringsvoet | 3,85% | 5,95% | |||
| Verwacht rendement op fondsbeleggingen | 3,85% | 5,95% | |||
| Toekomstige salarisverhogingen (afhankelijk van leeftijd en | |||||
| inclusief inflatiecorrectie) | 2,00%–6,00% | 2,00%–6,00% | |||
| Toekomstige pensioenstijgingen | 0,325%–2,00% | 0,325%–2,00% | |||
| 2012 | 2011 | 2010 | 2009 | 2008 | |
| Contante waarde van de toegezegd | |||||
| pensioenverplichting | 16.057 | 9.886 | 13.028 | 10.178 | 9.977 |
| Reële waarde van de fondsbeleggingen | (11.826) | (7.982) | (11.073) | (8.753) | (8.083) |
| 4.231 | 1.904 | 1.955 | 1.425 | 1.894 | |
| Niet-opgenomen actuariële winsten en verliezen | (3.591) | (1.171) | (1.080) | (329) | (779) |
| Verplichtingen uit hoofde van pensioenregelingen | 640 | 733 | 875 | 1.096 | 1.115 |
| Langetermijnpersoneelsbeloningen | 121 | 108 | 148 | 140 | 121 |
| 761 | 841 | 1.023 | 1.236 | 1.236 |
Het verloop van de contante waarde van de toegezegd-pensioenverplichting was als volgt:
| 2012 | 2011 | |
|---|---|---|
| Stand per 1 januari | 9.886 | 13.028 |
| Servicekosten | 347 | 609 |
| Interest | 577 | 674 |
| Bijdragen | 53 | 72 |
| Actuarieel verlies/(winst) | 5.612 | (1.520) |
| Uitkeringen | (358) | (368) |
| Kosten | (60) | (68) |
| Inperkingen | – | (140) |
| Afwikkelingen | – | (2.401) |
| Stand per 31 december | 16.057 | 9.886 |
De marktwaarde per 31 december van de langlopende rentedragende leningen o/g, inclusief het binnen een jaar verschuldigde deel, is als volgt:
| 2011 | 2012 | ||
|---|---|---|---|
| Nominale waarde |
Marktwaarde | Nominale waarde |
Marktwaarde |
| 777.243 | 766.105 | 792.140 | 791.587 |
| 2011 | 2012 | ||
De gemiddelde interestvoet bedroeg in 2012 4,33% (2011: 4,56%).
4.367 5.434
Dotatie – 2.245 Betalingen (3.245) (3.312)
1.122 4.367
Kortlopend deel per 31 december (561) (3.325)
Stand per 31 december 561 1.042
Dit betreft het langlopende deel van de te betalen exit-tax in Frankrijk die verschuldigd is in verband met het verkrijgen van de SIIC-status.
| Opgenomen per 31 december | 77.023 | 139.494 |
|---|---|---|
| Waarvan niet gebruikt | (134.283) | (76.813) |
| Kredietfaciliteit | 211.306 | 216.307 |
| 2012 | 2011 | |
De schulden aan kredietinstellingen betreffen kortlopende kredieten en kasgeldleningen. Als zekerheid voor de faciliteiten is overeengekomen dat vastgoedbeleggingen niet met hypotheek ten behoeve van derden worden bezwaard, tenzij goedkeuring door de kredietgevers is verstrekt.
De schulden aan kredietinstellingen zijn op verzoek van de kredietgevers binnen een jaar opeisbaar.
De gemiddelde interestvoet bedroeg in 2012 1,93% (2011: 2,47%).
De marktwaarde van de schulden aan kredietinstellingen wordt geacht gelijk te zijn aan de balanswaarde.
Waar de Vennootschap gebruik maakt van een cashpool-arrangement, worden de liquide middelen en schulden aan kredietinstellingen met elkaar verrekend.
| 2012 | 2011 | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Resterende looptijd | Resterende looptijd | |||||||
| M | eer dan | Gemiddeld rentepercentage |
M | eer dan | Gemiddeld rentepercentage |
|||
| 1–5 jaar | 5 jaar | Totaal | ultimo | 1–5 jaar | 5 jaar | Totaal | ultimo | |
| Leningen met zekerheidsstelling: |
||||||||
| vaste rente1) | 118.988 | 16.099 | 135.087 | 4,03 | 69.612 | 113.005 | 182.617 | 4,23 |
| variabele rente | – | – | – | – | – | – | – | – |
| 118.988 | 16.099 | 135.087 | 4,03 | 69.612 | 113.005 | 182.617 | 4,23 | |
| Leningen zonder zekerheidsstelling: |
||||||||
| vaste rente1) | 339.852 | 87.500 | 427.352 | 4,76 | 396.423 | 37.500 | 433.923 | 4,84 |
| variabele rente | 114.179 | – | 114.179 | 1,95 | 100.991 | 37.500 | 138.491 | 3,07 |
| 454.031 | 87.500 | 541.531 | 4,16 | 497.414 | 75.000 | 572.414 | 4,41 | |
| Totaal: | ||||||||
| vaste rente1) | 458.840 | 103.599 | 562.439 | 4,58 | 466.035 | 150.505 | 616.540 | 4,66 |
| variabele rente | 114.179 | – | 114.179 | 1,95 | 100.991 | 37.500 | 138.491 | 3,07 |
| 573.019 | 103.599 | 676.618 | 4,14 | 567.026 | 188.005 | 755.031 | 4,37 |
Als zekerheid voor de leningen met zekerheidsstelling is op vastgoedbeleggingen met een waarde van € 244,0 miljoen (2011: € 446,1 miljoen) het gedeeltelijk recht van hypotheek verstrekt.
Voor de leningen zonder zekerheidsstelling is een positieve/negatieve hypotheekverklaring afgegeven. Tevens zijn door verstrekkers van deze leningen voorwaarden gesteld betreffende de solvabiliteit en de rentedekking, alsmede wijzigingen in de zeggenschap van de Vennootschap en/of haar dochtermaatschappijen. Per 31 december 2012 voldeed Vastned Retail aan deze voorwaarden. Voor een nadere toelichting op de door de verstrekkers van de leningen gestelde voorwaarden wordt verwezen naar '23 Financiële instrumenten'.
Het binnen een jaar verschuldigde deel van de langlopende rentedragende leningen o/g ten bedrage van € 115,5 miljoen, waarvan € 1,9 miljoen betrekking heeft op leningen met zekerheidsstelling, is opgenomen onder de kortlopende schulden (2011: € 22,2 miljoen, waarvan € 1,9 miljoen betrekking heeft op leningen met zekerheidsstelling).
De totale kredietfaciliteit van de langlopende rentedragende leningen o/g, inclusief het binnen een jaar verschuldigde deel, bedraagt per 31 december 2012 € 812,6 miljoen (2011: € 788,2 miljoen). De niet gebruikte kredietfaciliteit van de langlopende rentedragende leningen o/g bedroeg per 31 december 2012 € 20,5 miljoen (2011: € 11,0 miljoen).
De gemiddelde looptijd (in jaren) van de langlopende rentedragende leningen o/g kwam uit op 3,5 (2011: 3,6).
De marktwaarde van de langlopende rentedragende leningen o/g wordt berekend als de contante waarde van de kasstromen op basis van de ultimo 2012 geldende swap yield curve en credit spreads.
1 Inclusief het deel dat door middel van rentederivaten is gefixeerd.
Vastned Retail dient voldoende kasstromen te genereren om aan haar dagelijkse betalingsverplichtingen te kunnen voldoen. Enerzijds wordt dit bereikt door maatregelen gericht op het streven naar een hoge bezettingsgraad en het voorkomen van financiële schade als gevolg van faillissementen van huurders. Anderzijds wordt gestreefd naar voldoende kredietruimte om schommelingen in liquiditeitsbehoeften op te vangen. Het liquiditeitenbeheer is gecentraliseerd in Nederland, waar het merendeel van de bankrekeningen van de buitenlandse dochtermaatschappijen is ondergebracht in cashpool-arrangementen.
Ultimo 2012 had Vastned Retail € 211,3 miljoen aan kortlopende kredietfaciliteiten tot haar beschikking, waarvan zij € 77,0 miljoen had opgenomen. De niet gebruikte kredietfaciliteit van de langlopende rentedragende leningen o/g bedroeg per 31 december 2012 € 20,5 miljoen. De totaal per 31 december 2012 niet gebruikte kredietfaciliteit bedroeg derhalve € 154,8 miljoen.
De navolgende tabel laat de financiële verplichtingen zien, inclusief de geschatte rentebetalingen1).
| Balans- | Contractuele M | inder dan | M | eer dan | |
|---|---|---|---|---|---|
| waarde | kasstromen | 1 jaar | 1–5 jaar | 5 jaar | |
| Langlopende rentedragende leningen o/g2) 676.618 | 796.467 | 32.474 | 649.251 | 114.742 | |
| Langlopende belastingschulden | 561 | 561 | – | 561 | – |
| Waarborgsommen en overige | |||||
| langlopende schulden | 9.019 | 9.019 | – | 9.019 | – |
| Schulden aan kredietinstellingen3) | 77.023 | 77.062 | 77.062 | – | – |
| Aflossing langlopende rentedragende | |||||
| leningen o/g3) | 115.522 | 116.331 | 116.331 | – | – |
| Belastingen naar de winst | 792 | 792 | 792 | – | – |
| Overige schulden en overlopende passiva | 35.637 | 35.637 | 35.637 | – | – |
| 915.172 | 1.035.869 | 262.296 | 658.831 | 114.742 |
Het renterisicobeleid heeft tot doel de renterisico's die voortkomen uit de financiering van de vastgoedportefeuille te beperken en daarmee tevens de nettorentelasten te optimaliseren. Dit beleid vertaalt zich in een samenstelling van de leningenportefeuille waarbij in beginsel ten minste twee derde deel van de leningen een vaste rente kent. Afhankelijk van de ontwikkelingen in de rente kan hiervan tijdelijk worden afgeweken. Verder wordt er binnen het lang vreemd vermogen gestreefd naar een evenwichtige spreiding van renteherzieningsdata en naar een rentetypische looptijd van minimaal drie jaar. Over de rente- en herfinancieringsrisico's wordt ten minste eenmaal per kwartaal aan de auditcommissie en de Raad van Commissarissen gerapporteerd.
Vastned Retail beperkt haar renterisico door het gebruik van financiële rentederivaten (interest rate swaps), waarbij de variabele rente die zij betaalt op een deel van haar leningen wordt omgeruild tegen een vaste rente.
De interest rate swaps worden aangemerkt als afdekking van kasstromen, waarbij is vastgesteld dat, uitgezonderd de hierna vermelde interest rate swaps, al deze afdekkingen in belangrijke mate effectief zijn. Op deze swaps is derhalve cash flow hedge accounting toegepast, op grond waarvan waardemutaties van deze swaps direct in het eigen vermogen zijn verantwoord.
Voor wat betreft de in belangrijke mate effectieve kasstroomafdekkingen is ultimo 2012 het renterisico op leningen met een nominale waarde van € 484,8 miljoen afgedekt door middel van interest rate swaps. Hiertoe zijn contracten afgesloten met een vaste rente variërend van 2,62% tot 4,70% (exclusief marges) en afloopdata variërend van 2013 tot begin 2018. Aanvullend hierop zijn forward interest rate swaps afgesloten voor leningen met een nominale waarde van € 60,0 miljoen met een vaste rente van 3,02% (exclusief marges) en afloopdata tot 2018.
| 2012 | 2011 | |
|---|---|---|
| Crediteuren | 3.745 | 3.130 |
| Investeringscrediteuren | 2.199 | 5.362 |
| Dividend | 32 | 103 |
| Belastingen | 2.110 | 1.552 |
| Vooruitontvangen huren | 10.624 | 8.881 |
| Interest | 7.479 | 5.787 |
| Exploitatiekosten | 3.441 | 3.447 |
| Te betalen uit hoofde van aankopen | 2.072 | – |
| Overige schulden en overlopende passiva | 3.935 | 9.349 |
| 35.637 | 37.611 |
Vastned Retail heeft voor het realiseren van haar doelstellingen en voor de uitvoering van haar dagelijkse activiteiten een aantal financiële randvoorwaarden geformuleerd ter beperking van het (her)financierings-, liquiditeits-, rente- en valutarisico. Deze randvoorwaarden zijn onder andere vastgelegd in de jaarlijks geactualiseerde financierings- en rentebeleidsnotitie en in het treasury-statuut. Elk kwartaal wordt aan de auditcommissie over deze risico's gerapporteerd.
Hieronder wordt een beknopt overzicht gegeven van de voornaamste randvoorwaarden gericht op het beperken van deze risico's.
Beleggen in vastgoed is een kapitaalintensieve activiteit. De financiering van de vastgoedportefeuille vindt plaats deels met eigen vermogen en deels met vreemd vermogen. Bij een hoge mate van financiering met vreemd vermogen kan bij tegenvallende rendementen of waardedalingen van het vastgoed eerder het risico bestaan dat niet meer aan de rente- en aflossingsverplichtingen van vreemd vermogen en overige betalingsverplichtingen kan worden voldaan. Vreemd vermogen of herfinancieringen kunnen in dat geval moeilijker worden gerealiseerd of mogelijk tegen ongunstiger condities. Om dit risico te beperken, is het uitgangspunt van Vastned Retail dat financiering met vreemd vermogen van de vastgoedportefeuille beperkt blijft tot circa 40 à 45% van de marktwaarde van het vastgoed. In de meeste kredietovereenkomsten met kredietverstrekkers zijn, in lijn met deze doelstellingen, solvabiliteitsratio's en rentedekkingsgraden overeengekomen.
Daarnaast streeft Vastned Retail ernaar door transparante informatieverschaffing, regelmatige contacten met financiers en (potentiële) aandeelhouders en het verhogen van de liquiditeit van het aandeel Vastned Retail de toegang tot de kapitaalmarkt veilig te stellen. Tenslotte wordt ten aanzien van de lange financieringen gestreefd naar een evenwichtige spreiding van herfinancieringsdata en naar een gewogen gemiddelde looptijd van ten minste 3,0 jaar.
Ultimo 2012 bedroeg de solvabiliteitratio, berekend op basis van de formule: eigen vermogen vermeerderd met de voorziening voor latente belastingverplichtingen gedeeld door het balanstotaal, 51,7%, hetgeen voldoet aan de met kredietverstrekkers overeengekomen solvabiliteitsratio's.
Over 2012 bedroeg de rentedekkingsgraad 3,0 (berekend op basis van de formule: nettohuuropbrengsten verminderd met de algemene kosten gedeeld door de nettofinancieringskosten (exlusief waardemutaties financiële derivaten)), wat ruim boven de ratio's lag die met de kredietverstrekkers overeengekomen zijn.
Ultimo 2012 bedroeg de gewogen gemiddelde looptijd van de langlopende rentedragende leningen o/g 3,5 jaar.
| 2012 | 2011 | |||||
|---|---|---|---|---|---|---|
| Gemiddeld | Gemiddeld | |||||
| Contract- | Rente- | rente- | Contract- | Rente- | rente | |
| herziening | herziening | percentage1) | herziening | herziening | percentage 1) | |
| 2012 | – | – | – | – | 8.579 | 5,70 |
| 2013 | – | 30.268 | 4,80 | 153.000 | 46.677 | 4,25 |
| 2014 | 204.414 | 135.000 | 4,77 | 203.756 | 135.000 | 4,90 |
| 2015 | 146.000 | 87.500 | 4,34 | 132.500 | 117.500 | 4,75 |
| 2016 | 75.252 | 71.481 | 4,77 | 69.344 | 71.590 | 4,76 |
| 2017 | 138.265 | 47.500 | 4,53 | 128.314 | 96.000 | 4,76 |
| 2018 e.v. | 112.687 | 190.690 | 4,47 | 68.117 | 141.194 | 4,32 |
| Totaal langlopende rentedragende | ||||||
| leningen o/g met een vast rentepercentage 676.618 Langlopende rentedragende leningen |
562.439 | 4,58 | 755.031 | 616.540 | 4,66 | |
| o/g met een variabel rentepercentage | – | 114.179 | 1,95 | – | 138.491 | 3,07 |
| Totaal langlopende rentedragende leningen o/g | 676.618 | 676.618 | 4,14 | 755.031 | 755.031 | 4,37 |
c Overzicht marktwaarde rentederivaten
| 2012 | 2011 | |||
|---|---|---|---|---|
| Vordering | Schuld | Vordering | Schuld | |
| Interest rate swaps | 2.222 | 41.666 | 1.529 | 42.566 |
| Forward interest rate swaps | – | 10.929 | – | 4.470 |
| 2.222 | 52.595 | 1.529 | 47.036 |
Marktwaarde van de rentederivaten, afgezet tegen de nominale waarde van de leningen waarvan het renterisico is afgedekt:
| 2012 | 2011 | |||
|---|---|---|---|---|
| Nominale | Nominale | |||
| Marktwaarde | waarde | Marktwaarde | waarde | |
| rentederivaten | leningen rentederivaten | leningen | ||
| Interest rate swaps < 1 jaar | (3.202) | 101.645 | (2.347) | 88.580 |
| Interest rate swaps 1-2 jaar | (9.159) | 135.000 | (5.418) | 103.028 |
| Interest rate swaps 2-5 jaar | (26.277) | 237.000 | (24.407) | 276.000 |
| Interest rate swaps > 5 jaar | (806) | 8.694 | (8.865) | 85.198 |
| (39.444) | 482.339 | (41.037) | 552.806 | |
| Forward interest rate swaps > 5 jaar | (10.929) | 105.000 | (4.470) | 125.000 |
| (50.373) | 587.339 | (45.507) | 677.806 |
De rentederivaten vallen qua waarderingsmethode onder 'niveau 2'; hetgeen inhoudt dat waardering geschiedt op basis van berekeningen door financiële instellingen.
De kasstroomafdekkingen die niet effectief zijn betreffen interest rate swaps waarbij de rente over een bedrag van in totaal € 35,0 miljoen is gefixeerd met vaste rentes variërend van 3,93% tot 4,43% en afloopdata variërend van april 2013 tot oktober 2013 en forward interest rate swaps waarbij de rente over een bedrag van in totaal € 45,0 miljoen is gefixeerd met vaste rentes variërend van 2,50% tot 2,60% en afloopdata variërend van april 2018 en december 2018. Deze afdekkingen zijn gedurende bepaalde perioden in 2012 niet in belangrijke mate effectief geweest ten gevolge waarvan de waardemutaties van deze (forward) interest rate swaps (deels) direct in de winst-en-verliesrekening zijn verantwoord.
Vastned Retail heeft bij een institutionele belegger een vastrentende obligatielening, groot € 75,0 miljoen, geplaatst. Teneinde te voldoen aan het in het treasury-statuut vastgelegde financieringsbeleid zijn interest rate swaps overeengekomen voor leningen met een nominale waarde van € 37,5 miljoen waarbij de vaste rente is geruild tegen een variabele rente. Op deze swaps, die expireren in oktober 2015, wordt geen hedge accounting toegepast ten gevolge waarvan de waardemutaties van deze interest rate swaps direct in de winst-en-verliesrekening worden verantwoord.
De marktwaarde van de interest rate swaps waarvan de kasstroomafdekkingen niet effectief zijn, of waarop geen hedge accounting wordt toegepast, bedraagt ultimo 2012 € 2,5 miljoen negatief. Deze per saldo negatieve marktwaarde, die op de afloopdata nihil zal bedragen, zal over de resterende looptijd van deze interest rate swaps ten gunste van de geconsolideerde winst-en-verliesrekening worden gebracht.
Rekening houdend met bovengenoemde interest rate swaps had ultimo 2012 van het totaal van de langlopende rentedragende leningen o/g ad € 676,6 miljoen, € 562,4 miljoen een vast rentepercentage (zie '23 B Overzicht expiratiedata en gefixeerde rentepercentages langlopende rentedragende leningen o/g').
Het merendeel van de (forward) interest rate swaps wordt afgerekend op kwartaalbasis. Het variabele rentepercentage is gebaseerd op 3-maands Euribor. De verschillen tussen de variabele en overeengekomen vaste rente worden daarbij afgerekend.
De gemiddelde looptijd (in jaren) van de langlopende rentedragende leningen o/g gerekend in rentevaste perioden kwam uit op 3,9 (2011: 4,3).
Alle transacties betreffende financiële derivaten worden afgesloten met gerenommeerde banken als tegenpartij. Om die reden wordt niet verwacht dat de tegenpartijen niet aan hun verplichtingen zullen kunnen voldoen.
Per 31 december 2012 bedraagt het effect op het beleggingsresultaat van een (hypothetische) stijging van de rentetarieven met 100 basispunten (ceteris paribus) € 1,8 miljoen negatief. Indien de rentetarieven per deze datum met 100 basispunten zouden dalen, bedraagt het effect op het beleggingsresultaat € 1,8 miljoen positief.
In de berekeningen is rekening gehouden met de afgesloten financiële derivaten.
Valutarisico's zijn in principe beperkt door de strategische keuze om primair te beleggen in de eurozone. Vastned Retail heeft vastgoedbeleggingen in Turkije. Turkije behoort niet tot de eurozone, waardoor hier wel sprake is van een valutarisico. Het risico wordt beperkt door enerzijds de omvang van de vastgoedportefeuille in Turkije te beperken tot maximaal 10% van de totale vastgoedportefeuille en anderzijds door in de huurcontracten zoveel mogelijk een huursom overeen te komen in euro's, alsmede door de belegging (deels) te financieren in dezelfde valuta als de belegging, waardoor de exposure aanzienlijk wordt verkleind.
1 Inclusief interest rate swaps en ultimo 2012 geldende credit spreads.
Er hebben na balansdatum geen gebeurtenissen plaatsgevonden die van belang zijn voor de geconsolideerde jaarrekening.
Als direct belanghebbenden zijn aan te merken: grootaandeelhouders, dochtermaatschappijen, commissarissen en directieleden.
Voor zover de Vennootschap bekend is, hebben in het verslagjaar geen vastgoedtransacties plaatsgevonden met personen of instellingen die als direct belanghebbenden bij de Vennootschap zijn te beschouwen.
De AFM had ultimo 2012 de volgende meldingen ontvangen van aandeelhouders met een belang van meer dan vijf procent in de Vennootschap: Commonwealth Bank of Australia: 5,79% Société Fédérale de Participations et d'Investissements (SFPI): 5,26% Stichting Pensioenfonds ABP: 5,15%
Voor een overzicht van de belangrijkste dochtermaatschappijen en deelnemingen wordt verwezen naar '28 Dochtermaatschappijen' en het hoofdstuk Corporate governance in het Bestuursverslag.
Transacties, evenals onderlinge saldi en opbrengsten en lasten, tussen de Vennootschap en haar dochtermaatschappijen worden bij consolidatie geëlimineerd en worden niet toegelicht.
De leden van de Raad van Commissarissen en van de Directie van Vastned Retail hadden gedurende het boekjaar 2012 geen persoonlijk belang bij beleggingen van de Vennootschap.
| Beloning Aandelenbezit | Beloning Aandelenbezit | |||
|---|---|---|---|---|
| 2012 | ultimo 2012 | 2011 | ultimo 2011 | |
| W.J. Kolff | 35 | – | 30 | – |
| P.M. Verboom | 33 | – | 25 | – |
| N.J. Westdijk (tot en met 2 mei 2012) | 9 | – | 27 | – |
| J.B.J.M. Hunfeld | 31 | – | 25 | – |
| M. Bax (vanaf 2 mei 2012) | 22 | – | – | n.v.t. |
| 130 | – | 107 | – |
Ultimo 2012 had Vastned Retail contracten met aannemers afgesloten inzake de renovatie van de vastgoedbeleggingen in pijplijn gelegen aan de Istiklal Caddesi 85 en Abdi Apekçi Caddesi 41 in Istanbul, Turkije.
De resterende verplichting bedroeg per jaareinde € 2,4 miljoen.
Vastned Retail Nederland was de koopsom van twee onverhuurde winkelunits aan De Promesse in Lelystad, Nederland aan de verkoper schuldig gebleven. Omdat de verkoper er niet in is geslaagd deze winkelunits te verhuren, is voor deze units in december 2012 een lagere koopsom voldaan.
In 2007 heeft Vastned Retail Nederland een turnkey-overeenkomst gesloten betreffende de verwerving van het wijkwinkelcentrum 'Hoogambacht' in Hendrik-Ido-Ambacht, Nederland. In september 2011 heeft Vastned Retail Nederland deze overeenkomst beëindigd. De verkoper heeft de geldigheid van deze beëindiging betwist. Medio 2012 zijn partijen tot overeenstemming daarover gekomen. Dat heeft tot gevolg gehad dat Vastned Retail Nederland dit wijkwinkelcentrum niet meer zal verwerven.
Vastned Retail verhuurt haar vastgoedbeleggingen in de vorm van niet opzegbare operationele leasecontracten.
Het toekomstige minimumbedrag aan inkomsten uit niet opzegbare operationele leasecontracten is als volgt:
| 413.804 | 399.366 | |
|---|---|---|
| Meer dan vijf jaar | 43.604 | 46.312 |
| Tussen één en vijf jaar | 245.295 | 229.731 |
| Minder dan één jaar | 124.905 | 123.323 |
| 2012 | 2011 |
In Nederland worden nagenoeg alle huurcontracten voor een periode van vijf jaar afgesloten, waarbij de huurder één of meer opties heeft om de huur met vijf jaar te verlengen. Jaarlijkse huurverhogingen zijn gebaseerd op de index van de kosten voor levensonderhoud.
In Frankrijk worden huurcontracten gewoonlijk afgesloten voor een periode van negen of twaalf jaar, waarbij de huurder elke drie jaar een optie heeft om de huur te verlengen. Jaarlijkse huurverhogingen vinden plaats op basis van de stijging van de bouwkostenindex, of op basis van een mix van de bouwkostenindex, de index van de kosten van levensonderhoud en detailhandelsprijzen.
In Spanje worden gewoonlijk nagenoeg alle huurcontracten afgesloten voor een periode van minimaal vijf jaar. Echter, in het huidige onzekere economische klimaat worden soms contracten voor een kortere periode afgesloten. Jaarlijkse huurverhogingen vinden plaats op basis van de index van de kosten voor levensonderhoud.
In België worden huurcontracten normaliter afgesloten voor een periode van negen jaar met een tussentijdse opzegmogelijkheid na drie en zes jaar. Jaarlijkse huurverhogingen vinden plaats op basis van de index van de kosten van levensonderhoud.
In Turkije worden huurcontracten veelal voor een periode van vijf jaar afgesloten. Op één huurcontract, dat in Amerikaanse dollars is afgesloten, na, luiden alle door Vastned Retail in Turkije afgesloten huurcontracten in euro's en worden verhoogd op basis van specifieke afspraken.
In Portugal bestaan twee soorten huurwetgeving. Volgens de oude wetgeving worden huurcontracten voor onbepaalde tijd aangegaan en kunnen slechts worden beëindigd door de huurder. De nieuwe wetgeving is vergelijkbaar met de wetgeving in Spanje.
De belangrijkste dochtermaatschappijen zijn:
| Belang en | ||
|---|---|---|
| Land van vestiging stemrecht in % | ||
| Vastned Retail Nederland B.V. | Nederland | 100 |
| – C.V. Winkelcentrum Het Rond | Nederland | 50 |
| – Het Rond Houten B.V. | Nederland | 50 |
| Vastned Retail Monumenten B.V. | Nederland | 100 |
| Vastned Management B.V. | Nederland | 100 |
| Hispania Retail Properties S.L. | Spanje | 100 |
| – Vastned Management España S.L. | Spanje | 100 |
| – Vastned Emlak Yatırım ve n aat Ticaret A. . | Turkije | 100 |
| Vastned Projecten B.V. | Nederland | 100 |
| – Vastned Lusitania Investimentos Imobiliarios S.A. | Portugal | 100 |
| Vastned France Holding S.A.R.L. | Frankrijk | 100 |
| – S.C.I. Centre Marine Dunkerque | Frankrijk | 100 |
| – Icopro S.A.R.L. | Frankrijk | 100 |
| – Jeancy S.A.R.L. | Frankrijk | 100 |
| – Lenepveu S.A.R.L. | Frankrijk | 100 |
| – S.C.I. Limoges Corgnac | Frankrijk | 100 |
| – Palocaux S.A.R.L. | Frankrijk | 100 |
| – Parivolis S.A.R.L. | Frankrijk | 100 |
| – Grep Rivoli I S.A.S. | Frankrijk | 100 |
| – Val Thoiry S.A.R.L. | Frankrijk | 100 |
| Immocité S.A.R.L. | Frankrijk | 100 |
| Vastned Management France S.A.R.L. | Frankrijk | 100 |
| Intervest Retail NV | België | 65 |
| Vastned Retail Nederland B.V. | Nederland | 100 |
|---|---|---|
| – C.V. Winkelcentrum Het Rond | Nederland | 50 |
| – Het Rond Houten B.V. | Nederland | 50 |
| Vastned Retail Monumenten B.V. | Nederland | 100 |
| Vastned Management B.V. | Nederland | 100 |
| Hispania Retail Properties S.L. | Spanje | 100 |
| – Vastned Management España S.L. | Spanje | 100 |
| – Vastned Emlak Yatırım ve n aat Ticaret A. . | Turkije | 100 |
| Vastned Projecten B.V. | Nederland | 100 |
| – Vastned Lusitania Investimentos Imobiliarios S.A. | Portugal | 100 |
| Vastned France Holding S.A.R.L. | Frankrijk | 100 |
| – S.C.I. Centre Marine Dunkerque | Frankrijk | 100 |
| – Icopro S.A.R.L. | Frankrijk | 100 |
| – Jeancy S.A.R.L. | Frankrijk | 100 |
| – Lenepveu S.A.R.L. | Frankrijk | 100 |
| – S.C.I. Limoges Corgnac | Frankrijk | 100 |
| – Palocaux S.A.R.L. | Frankrijk | 100 |
| – Parivolis S.A.R.L. | Frankrijk | 100 |
| – Grep Rivoli I S.A.S. | Frankrijk | 100 |
| – Val Thoiry S.A.R.L. | Frankrijk | 100 |
| Immocité S.A.R.L. | Frankrijk | 100 |
| Vastned Management France S.A.R.L. | Frankrijk | 100 |
| Intervest Retail NV | België | 65 |
– EuroInvest Retail Properties NV België 65
Het belang in Intervest Retail NV daalde in 2012 van 72% naar 65% als gevolg van de verkoop van 350.000 aandelen eind 2012 tegen een prijs van € 46,50 per aandeel. Op deze verkoop werd een boekwinst gerealiseerd van € 2,0 miljoen, welke rechtstreeks in het eigen vermogen is verantwoord.
De Directie heeft in overleg met de auditcommissie de volgende essentiële schattingen en beoordelingen toegepast die een materieel effect hebben op de bedragen die in de jaarrekening zijn opgenomen.
Per 31 december 2012 zijn er geen juridische procedures waarvan de Directie verwacht dat de uiteindelijke uitkomsten een significante uitstroom van liquide middelen en daarmee een negatieve invloed op het beleggingsresultaat tot gevolg zullen hebben. Indien de uitkomst van de deze juridische procedures anders is dan door de Directie wordt ingeschat, zou dit een negatief effect op het beleggingsresultaat kunnen hebben.
2012
| Salarissen sociale lasten) |
Bonus over (inclusief 2011 uitgekeerd in 2012 |
Pensioen- lasten |
Beëindigings- vergoeding |
Crisisheffing | Totaal | Aandelenbezit ultimo 2012 |
|
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| T.T.J. de Groot | 384 | 25 | 70 | – | 53 | 532 | 33.975 |
| T.M. de Witte | 309 | 25 | 68 | – | 35 | 437 | 3.437 |
| 693 | 50 | 138 | – | 88 | 969 | 37.412 |
2011
| Salarissen | Bonus over | ||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| (inclusief 2010 uitgekeerd | Pensioen- | Beëindigings- | Aandelenbezit | ||||
| sociale lasten) | in 2011 | lasten | vergoeding | Crisisheffing | Totaal | ultimo 2011 | |
| T.T.J. de Groot | 318 | – | 43 | – | – | 361 | 19.375 |
| T.M. de Witte | 273 | 8 | 50 | – | – | 331 | 3.255 |
| R.A. van Gerrevink (tot en | |||||||
| met 31 december 2011) | 470 | 9 | 73 | 796 | – | 1.348 | 2.405 |
| 1.061 | 17 | 166 | 796 | – | 2.040 | 25.035 | |
| waarvan verantwoord ten laste van VastNed |
|||||||
| Offices/Industrial | (458) | (13) | (71) | – | – | (542) | |
| 603 | 4 | 95 | 796 | – | 1.498 |
De heer De Groot heeft zijn 33.975 aandelen Vastned Retail voor eigen rekening verworven. De heer De Witte heeft 2.370 aandelen Vastned Retail voor eigen rekening verworven. De overige aandelen heeft hij verkregen uit de toekenning van de direct beleggingsresultaatgebaseerde bonussen over 2006 en 2007. In 2012 zijn de in 2009 voorwaardelijk toegekende aandelen niet gehonoreerd. Vastned Retail heeft op generlei wijze enige garantie betreffende deze aandelen afgegeven.
Aan de leden van de statutaire Directie en de Raad van Commissarissen zijn geen optierechten toegekend. Ook zijn aan hen geen leningen of voorschotten verstrekt noch werden garanties te hunnen behoeve afgegeven.
Voor verdere informatie over de beloning wordt verwezen naar het hoofdstuk Remuneratierapport 2012 elders in dit jaarverslag.
In Spanje vindt bij herinvestering binnen drie jaar in Spanje van gerealiseerde vermogenswinsten, restitutie plaats van betaalde winstbelasting ter hoogte van 6% over de SOCIMI-belaste periode (over de regulier belaste periode: 12%) van de bij verkoop gerealiseerde vermogenswinst. De Directie van Vastned Retail is van mening dat voor de bepaling van de latente belastingverplichtingen rekening gehouden moet worden met deze restitutie. Indien de latente belastingverplichtingen gewaardeerd zouden worden tegen het nominale belastingtarief, zou het effect op het eigen vermogen per 31 december 2012 € 10,5 miljoen negatief bedragen.
De total expense ratio over 2012 bedraagt 2,84% (2011: 2,26%).
De total expense ratio wordt berekend door de totale kosten over de verslagperiode te delen door het gemiddeld eigen vermogen aandeelhouders Vastned Retail. In de totale kosten zijn begrepen de betaalde erfpachtcanons, de niet doorberekende servicekosten, de exploitatiekosten, de algemene kosten en de belastingen naar de winst.
Deze kosten worden gecorrigeerd voor het deel van deze kosten dat toekomt aan derden.
De geconsolideerde jaarrekening is opgemaakt door de Directie en geautoriseerd voor publicatie door de Raad van Commissarissen op 28 februari 2013.
Zoals uiteengezet in '2 Belangrijke grondslagen voor financiële verslaggeving' worden alle vastgoedbeleggingen in exploitatie en in renovatie ten minste eenmaal per jaar getaxeerd door onafhankelijke beëdigd taxateurs. Deze taxaties zijn gebaseerd op veronderstellingen, waaronder de geschatte huurwaarde van de vastgoedbeleggingen in exploitatie, de nettohuuropbrengsten, toekomstige investeringen en het nettomarktrendement van de vastgoedbeleggingen. Hierdoor zijn de waarden van de vastgoedbeleggingen in exploitatie en in renovatie onderhevig aan een bepaalde mate van onzekerheid. Het is daardoor mogelijk dat de uitkomsten afwijken van de veronderstellingen, wat een positief of negatief effect op de waarde van de vastgoedbeleggingen in exploitatie zou kunnen hebben en daarmee op het beleggingsresultaat.
Vastgoedbeleggingen in pijplijn worden zowel intern als extern getaxeerd. Deze taxaties zijn gebaseerd op veronderstellingen waaronder de geschatte huurwaarde van de vastgoedbeleggingen in pijplijn, de toekomstige investeringen en het nettomarktrendement van het vastgoed. Hierdoor zijn de waarden van de vastgoedbeleggingen in pijplijn onderhevig aan een bepaalde mate van onzekerheid. Het is daardoor mogelijk dat de uitkomsten afwijken van de veronderstellingen, wat een positief of negatief effect op de waarde van de vastgoedbeleggingen in pijplijn zou kunnen hebben en daarmee op het beleggingsresultaat.
De Groep koopt vastgoedbeleggingen hetzij direct, dan wel middels de aankoop van dochtermaatschappijen die vastgoedbeleggingen in eigendom hebben. In het geval dat de Groep vastgoedbeleggingen aankoopt middels de aankoop van een dochtermaatschappij, bepaalt de Groep op het moment van aankoop of er sprake is van aankoop van een bedrijf. De Groep verwerkt een aankoop als bedrijfscombinatie indien er naast de vastgoedbeleggingen ook andere belangrijke processen in de aankoop inbegrepen zijn. Er wordt een afweging gemaakt betreffende de mate waarin belangrijke processen worden verworven, en in het bijzonder betreffende de omvang van de ondersteunende diensten geleverd door de dochteronderneming, zoals administratie, schoonhouden en dergelijke. De belangrijkheid van een proces wordt beoordeeld aan de hand van de richtlijnen in IAS 40 betreffende ondersteunende diensten. In het geval de aankoop niet als aankoop van een bedrijf wordt aangemerkt, wordt deze aangemerkt als aankoop van een groep activa en verplichtingen. De aankoopkosten worden dan toegerekend aan de activa en verplichtingen op basis van hun relatieve reële waarden. Er wordt in dat geval geen goodwill opgenomen.
De Directie heeft een aantal aannames gedaan betreffende de berekening van de voorziening voor pensioenverplichtingen. Deze aannames behelzen onder meer veronderstellingen voor het in de toekomst te behalen rendement op beleggingen en toekomstige salarisstijgingen. Indien de realisatie materieel zal blijken af te wijken, bestaat de mogelijkheid dat er een actuarieel resultaat ontstaat dat in overeenstemming met de herziene IAS19 vanaf 1 januari 2013 in het eigen vermogen verantwoord dient te worden.
In het geval dat de mogelijkheid bestaat verkoop van vastgoed te realiseren via verkoop van aandelen van een (normaal belastingplichtige) vennootschap die de betreffende vastgoedbeleggingen in eigendom heeft, is geen winstbelasting bij verkoop verschuldigd. De overdracht van de latente belastingverplichting aan de koper zal in dat geval veelal plaatsvinden via een reductie op de koopprijs van de aandelen, waarbij (veelal) een latente belastingverplichting van 50% van het nominale belastingtarief in aanmerking wordt genomen. De Directie van Vastned Retail is van mening dat in deze gevallen de latente belastingverplichtingen gewaardeerd dienen te worden op basis van 50% van het nominale belastingtarief. De Directie van Vastned Retail heeft deze waarderingswijze toegepast op de latente belastingvorderingen en -verplichtingen betreffende de Turkse en de Portugese vastgoedbeleggingen. Indien deze latente belastingvorderingen en -verplichtingen gewaardeerd zouden worden tegen 100% van het nominale belastingtarief zou het effect op het eigen vermogen per 31 december 2012 € 3,1 miljoen negatief bedragen.
| 2012 | 2011 | |
|---|---|---|
| Vennootschappelijk resultaat | (1.877) | 906 |
| Resultaat deelnemingen in groepsmaatschappijen | (39.137) | 95.191 |
| Beleggingsresultaat | (41.014) | 96.097 |
| Toelichting op de vennootsc happe lijke jaarrekenin |
g | |
| Algemeen | ||
| De vennootschappelijke winst-en-verliesrekening is op grond van artikel 402, boek 2 BW in beknopte | ||
| vorm weergegeven. De vennootschappelijke jaarrekening maakt onderdeel uit van de jaarrekening 2012 waarin ook de geconsolideerde jaarrekening is opgenomen. |
||
| De Vennootschap heeft gebruik gemaakt van het bepaalde in artikel 379 lid 5, boek 2 BW. De in dit artikel | ||
| genoemde lijst is gedeponeerd ten kantore van het Handelsregister te Rotterdam. | ||
| De Vennootschap heeft voor een aantal groepsmaatschappijen een garantieverklaring afgegeven conform artikel 403, boek 2 BW. |
||
| Grondslagen voor de waardering van activa en passiva |
en de bepaling van |
het resultaat |
| De vennootschappelijke jaarrekening is opgesteld in overeenstemming met Titel 9, Boek 2 BW. Bij het opstellen van de vennootschappelijke jaarrekening is gebruik gemaakt van artikel 362 lid 8, boek 2 BW. |
||
| De waarderingsgrondslagen van de activa en passiva en de methode van resultaatbepaling zijn gelijk aan | ||
| die van de geconsolideerde jaarrekening. Derhalve wordt verwezen naar de toelichting op deze stukken. | ||
| De deelnemingen in groepsmaatschappijen worden gewaardeerd tegen nettovermogenswaarde. | ||
| Niet in de balans opgenomen rechten enverplichtingen |
||
| De Vennootschap staat aan het hoofd van een fiscale eenheid voor de Nederlandse vennootschapsbelas | ||
| ting en een fiscale eenheid voor de omzetbelasting en is uit dien hoofde hoofdelijk aansprakelijk voor de belastingschuld van de fiscale eenheden als geheel. |
| 2012 | 2011 | |
|---|---|---|
| Activa | ||
| Vastgoedbeleggingen in exploitatie | 16.581 | 15.201 |
| Overlopende activa in verband met huurincentives | 75 | 22 |
| Totaal vastgoedbeleggingen | 16.656 | 15.223 |
| Deelnemingen in groepsmaatschappijen | 1.248.733 | 1.321.670 |
| Financiële derivaten | 2.222 | 1.528 |
| Totaal vaste activa | 1.267.611 | 1.338.421 |
| Groepsmaatschappijen | 193.870 | 91.951 |
| Debiteuren en overige vorderingen | 442 | 345 |
| Liquide middelen | 58 | 12.098 |
| Totaal vlottende activa | 194.370 | 104.394 |
| Totaal activa | 1.461.981 | 1.442.815 |
| Passiva | ||
| Gestort en opgevraagd kapitaal | 95.183 | 93.106 |
| Agioreserve | 468.555 | 470.705 |
| Afdekkingsreserve uit hoofde van financiële derivaten | (44.747) | (39.765) |
| Reserve omrekeningsverschillen | (2.464) | (2.029) |
| Herwaarderingsreserve | 460.852 | 540.091 |
| Overige reserves | (33.108) | (157.812) |
| Beleggingsresultaat toekomend aan aandeelhouders Vastned Retail | (41.014) | 96.097 |
| Eigen vermogen aandeelhouders Vastned Retail | 903.257 | 1.000.393 |
| Langlopende rentedragende leningen o/g | 329.567 | 303.848 |
| Financiële derivaten | 15.027 | 13.027 |
| Waarborgsommen | 215 | 206 |
| Totaal langlopende schulden | 344.809 | 317.081 |
| Schulden aan kredietinstellingen | 209.260 | 122.100 |
| Belastingen naar de winst | 11 | 3 |
| Overige schulden en overlopende passiva | 4.644 | 3.238 |
| Totaal kortlopende schulden | 213.915 | 125.341 |
| Totaal passiva | 1.461.981 | 1.442.815 |
| 2012 | 2011 | |
|---|---|---|
| Stand per 1 januari | 15.201 | 13.831 |
| Investeringen | (8) | – |
| Waardemutaties | 1.388 | 1.370 |
| Stand per 31 december | 16.581 | 15.201 |
| Overlopende activa in verband met huurincentives | 75 | 22 |
| Taxatiewaarde per 31 december | 16.656 | 15.223 |
| Deelnemingen in groepsmaatschappi jen |
||
| 2012 | 2011 | |
| Stand per 1 januari | 1.321.670 | 1.224.295 |
| Aankopen en kapitaalstortingen | 692 | 16.739 |
| Aandeel in beleggingsresultaat | (39.137) | 95.191 |
| Aandeel in totaalresultaat rechtstreeks verwerkt | ||
| in het eigen vermogen | (2.776) | (5.148) |
| Ontvangen uitkeringen | (9.446) | (8.989) |
| Verkopen | (14.100) | (3) |
| Juridische herstructurering deelnemingen | (8.187) | – |
| Overige mutaties | 17 | (415) |
| Stand per 31 december | 1.248.733 | 1.321.670 |
Vastned Retail bezat, tezamen met haar dochtermaatschappijen, per 31 december 2012 3.325.960 aandelen Intervest Retail (31 december 2011: 3.675.960 aandelen), waarvan per 31 december 2012 de nettovermogenswaarde € 40,76 per aandeel bedroeg (31 december 2011: € 39,43 per aandeel).
De beurskoers van aandelen Intervest Retail bedroeg per 31 december 2012 € 47,60 per aandeel (31 december 2011: € 44,98 per aandeel).
Eigenvermogen
| Afdekkings- reserve uit |
Beleggings resultaat |
Eigen | ||||
|---|---|---|---|---|---|---|
| Gestort en | hoofde van | Reserve | Her- | toekomend aan | vermogen | |
| opgevraagd | Agio- financiële |
omrekenings- | waarderings- | Overige aandeelhouders aandeelhouders | ||
| kapitaal reserve |
derivaten | verschillen | reserve | reserves Vastned Retail Vastned Retail | ||
| Stand per | ||||||
| 31 december 2011 92.476 471.370 |
(31.649) | (780) | 494.131 | (149.154) | 99.176 | 975.570 |
| Beleggingsresultaat – Waardemutaties |
– – |
– | – | – | 96.097 | 96.097 |
| financiële derivaten – |
– (8.116) |
– | – | – | – | (8.116) |
| Omrekeningsverschillen | ||||||
| netto-investeringen – |
– – |
(1.249) | – | – | – | (1.249) |
| Stockdividend 630 |
(630) – |
– | – | – | – | – |
| Kosten stockdividend – |
(35) – |
– | – | – | – | (35) |
| Slotdividend vorig | ||||||
| boekjaar in contanten – |
– – |
– | – | – | (41.577) | (41.577) |
| Interim-dividend | ||||||
| 2011 in contanten – |
– – |
– | – | (20.297) | – | (20.297) |
| Toevoeging uit | ||||||
| winstverdeling – |
– – |
– | – | 57.599 | (57.599) | – |
| Toevoeging aan | ||||||
| herwaarderingsreserve – |
– – |
– | 45.960 | (45.960) | – | – |
| Stand per | ||||||
| 31 december 2011 93.106 470.705 |
(39.765) | (2.029) | 540.091 | (157.812) | 96.097 | 1.000.393 |
| Beleggingsresultaat – |
– – |
– | – | – | (41.014) | (41.014) |
| Waardemutaties | ||||||
| financiële derivaten – |
– (4.982) |
– | – | – | – | (4.982) |
| Omrekeningsverschillen | ||||||
| netto-investeringen – |
– – |
(435) | – | – | – | (435) |
| Nettoverkoopresultaat | ||||||
| op verkoop aandelen | ||||||
| Intervest Retail – |
– – |
– | – | 2.012 | – | 2.012 |
| Stockdividend 2.077 (2.077) |
– | – | – | – | – | – |
| Kosten stockdividend – |
(73) – |
– | – | – | – | (73) |
| Slotdividend vorig | ||||||
| boekjaar in contanten – |
– – |
– | – | – | (33.417) | (33.417) |
| Interim-dividend | ||||||
| 2012 in contanten – |
– – |
– | – | (19.227) | – | (19.227) |
| Toevoeging uit | ||||||
| winstverdeling – |
– – |
– | – | 62.680 | (62.680) | – |
| Toevoeging aan | ||||||
| herwaarderingsreserve – |
– – |
– | (79.239) | 79.239 | – | – |
| Stand per | ||||||
| 31 december 2012 95.183 468.555 |
(44.747) | (2.464) | 460.852 | (33.108) | (41.014) | 903.257 |
Het maatschappelijk kapitaal bedraagt € 375,0 miljoen en is verdeeld in 75.000.000 aandelen à € 5,-.
De wettelijke reserves bestaan uit de Afdekkingsreserve uit hoofde van financiële derivaten, de Reserve omrekeningsverschillen en de Herwaarderingsreserve.
De vennootschappelijke jaarrekening is opgemaakt door de Directie en geautoriseerd voor publicatie door de Raad van Commissarissen op 28 februari 2013.
Volgens de statuten van de Vennootschap staat de winst ter beschikking van de Algemene Vergadering van Aandeelhouders. De Vennootschap kan aan de aandeelhouders slechts uitkeringen doen voor zover het eigen vermogen aandeelhouders Vastned Retail groter is dan het bedrag van het gestorte en opgevraagde kapitaal vermeerderd met de reserves die krachtens de wet moeten worden aangehouden. Teneinde de status van fiscale beleggingsinstelling te behouden dient de Vennootschap de fiscale winst, na toegestane reserveringen, binnen acht maanden na afloop van het verslagjaar uit te keren.
De Directie stelt voor het beleggingsresultaat als volgt te verdelen (x € 1.000,-):
| Voor uitkering slotdividend beschikbaar | 43.321 |
|---|---|
| Reeds uitgekeerd in de vorm van interim-dividend | (19.227) |
| Voor dividenduitkering beschikbaar | 62.548 |
| Ten laste te brengen van de reserves | 103.562 |
| Beleggingsresultaat toekomend aan aandeelhouders Vastned Retail | (41.014) |
De Directie stelt voor over het boekjaar 2012 een slotdividend van € 1,54 per aandeel in contanten uit te keren en het overschot van de voor uitkering beschikbare winst toe te voegen aan de overige reserves.
Teneinde te voldoen aan de voorwaarden voor een fiscale beleggingsinstelling, zal minimaal € 42,9 miljoen (circa € 2,25 per aandeel) in contanten dienen te worden uitgekeerd. Met de uitkering van het interim-dividend en het voorgestelde slotdividend zal daarmee worden voldaan aan de fiscale uitdelingsverplichting.
Aan de aandeelhouders van Vastned Retail N.V.
Wij hebben de in dit rapport opgenomen jaarrekening 2012 van Vastned Retail N.V. te Rotterdam gecontroleerd. De jaarrekening omvat de geconsolideerde en de enkelvoudige jaarrekening. De geconsolideerde jaarrekening bestaat uit de geconsolideerde balans per 31 december 2012, het geconsolideerde overzicht van het totaalresultaat, het geconsolideerd overzicht van de mutaties in het eigen vermogen en het geconsolideerd kasstroomoverzicht over 2012 en de toelichting waarin opgenomen een overzicht van de belangrijke grondslagen voor financiële verslaggeving en andere toelichtingen. De enkelvoudige jaarrekening bestaat uit de enkelvoudige balans per 31 december 2012 en de enkelvoudige winst-en-verliesrekening over 2012 met de toelichting, waarin opgenomen een overzicht van de gehanteerde grondslagen voor financiële verslaggeving en overige toelichtingen.
Het bestuur van de vennootschap is verantwoordelijk voor het opmaken van de jaarrekening die het vermogen en het resultaat getrouw dient weer te geven in overeenstemming met International Financial Reporting Standards zoals aanvaard binnen de Europese Unie en met Titel 9 Boek 2 van het in Nederland geldende Burgerlijk Wetboek (BW), alsmede voor het opstellen van het bestuursverslag in overeenstemming met Titel 9 Boek 2 BW. Het bestuur is tevens verantwoordelijk voor een zodanige interne beheersing als het noodzakelijk acht om het opmaken van de jaarrekening mogelijk te maken zonder afwijkingen van materieel belang als gevolg van fraude of fouten.
Onze verantwoordelijkheid is het geven van een oordeel over de jaarrekening op basis van onze controle. Wij hebben onze controle verricht in overeenstemming met Nederlands recht, waaronder de Nederlandse controlestandaarden. Dit vereist dat wij voldoen aan de voor ons geldende ethische voorschriften en dat wij onze controle zodanig plannen en uitvoeren dat een redelijke mate van zekerheid wordt verkregen dat de jaarrekening geen afwijking van materieel belang bevat.
Een controle omvat het uitvoeren van werkzaamheden ter verkrijging van controle-informatie over de bedragen en de toelichtingen in de jaarrekening. De geselecteerde werkzaamheden zijn afhankelijk van de door de accountant toegepaste oordeelsvorming, met inbegrip van het inschatten van de risico's dat de jaarrekening een afwijking van materieel belang bevat als gevolg van fraude of fouten.
Bij het maken van deze risico-inschattingen neemt de accountant de interne beheersing in aanmerking die relevant is voor het opmaken van de jaarrekening en voor het getrouwe beeld daarvan, gericht op het opzetten van controlewerkzaamheden die passend zijn in de omstandigheden. Deze risico-inschattingen hebben echter niet tot doel een oordeel tot uitdrukking te brengen over de effectiviteit van de interne beheersing van de vennootschap. Een controle omvat tevens het evalueren van de geschiktheid van de gebruikte grondslagen voor financiële verslaggeving en van de redelijkheid van de door het bestuur van de vennootschap gemaakte schattingen, alsmede een evaluatie van het algehele beeld van de jaarrekening.
Wij zijn van mening dat de door ons verkregen controle-informatie voldoende en geschikt is om een onderbouwing voor ons oordeel te bieden.
Naar ons oordeel geeft de geconsolideerde jaarrekening een getrouw beeld van de grootte en samenstelling van het vermogen van Vastned Retail N.V. per 31 december 2012 en van het resultaat en de kasstromen over 2012 in overeenstemming met International Financial Reporting Standards zoals aanvaard binnen de Europese Unie en met Titel 9 Boek 2 BW.
Naar ons oordeel geeft de enkelvoudige jaarrekening een getrouw beeld van de grootte en samenstelling van het vermogen van Vastned Retail N.V. per 31 december 2012 en van het resultaat over 2012 in overeenstemming met Titel 9 Boek 2 BW.
Ingevolge artikel 2:393 lid 5 onder e en f BW vermelden wij dat ons geen tekortkomingen zijn gebleken naar aanleiding van het onderzoek of het bestuursverslag, voor zover wij dat kunnen beoordelen, overeenkomstig Titel 9 Boek 2 BW is opgesteld, en of de in artikel 2:392 lid 1 onder b tot en met h BW vereiste gegevens zijn toegevoegd. Tevens vermelden wij dat het bestuursverslag, voor zover wij dat kunnen beoordelen, verenigbaar is met de jaarrekening zoals vereist in artikel 2:391 lid 4 BW.
Rotterdam, 6 maart 2013 Deloitte Accountants B.V.
Drs. D.A. Sonneveldt RA
Dit hoofdstuk bestaat uit drie delen. Het eerste deel is een beschrijving van het beloningsbeleid zoals goedgekeurd door de Buitengewone Algemene Vergadering van Aandeelhouders van 25 november 2011. Het tweede deel bevat gegevens over de beloningen van de Directie in 2012 en de wijzigingen die in 2013 te verwachten zijn. Het derde deel bevat gegevens over de beloningen van de Raad van Commissarissen.
In de Buitengewone Algemene Vergadering van Aandeelhouders van 25 november 2011 is het beloningsbeleid van de Directie van Vastned vastgesteld. Deze vaststelling heeft plaatsgevonden in het licht van de veranderde omstandigheden en de ingevoerde aangescherpte strategie. Het beloningsbeleid is gebaseerd op de volgende uitgangspunten:
In het kader van dit beloningsbeleid voert Vastned elke drie jaar een benchmark uit waarbij de totale beloning van de Directie wordt vergeleken met vergelijkbare in Nederland gevestigde beleggingsfondsen waarmee Vastned concurreert op de arbeidsmarkt. Het betreft hier onder meer Corio, Eurocommercial Properties, Wereldhave en NSI (referentiegroep). Deze benchmark heeft plaatsgevonden met het voorstel voor een nieuw beloningsbeleid in de Buitengewone Algemene Vergadering van Aandeelhouders van 25 november 2011. Jaarlijks wordt op basis van een beloningsbenchmark bekeken of het vaste basissalaris dient te worden aangepast.
Bij de vaststelling van de totale beloning van de Directie wordt de invloed ervan op de beloningsverhoudingen binnen de onderneming meegewogen. In 2012 heeft een benchmark plaatsgevonden van het beloningsbeleid met voornoemde referentiegroep.
De totale directe beloning van de Directie bestaat uit: (I) Basissalaris
Naast deze totale directe beloning heeft de Directie recht op een premievrij pensioen en overige emolumenten zoals een bedrijfsauto en een vergoeding voor telefoon en internet.
Bij het bepalen van een passend beloningsniveau houdt Vastned rekening met externe referentiegegevens. Aan de CEO wordt een vast jaarsalaris inclusief vakantietoeslag toegekend dat in lijn ligt met voornoemde referentiegroep. Aan overige Directieleden wordt een vast jaarsalaris inclusief vakantietoeslag toegekend van 60%-80% van dat van de CEO, afhankelijk van de zwaarte van de portefeuille, ervaring en prestaties. De Raad van Commissarissen heeft de discretionaire bevoegdheid het basissalaris aan te passen. Het vaste basissalaris is, in tegenstelling tot het hierna te bespreken variabele inkomen, pensioengevend.
Jaarlijks wordt aan het einde van het jaar, na het vaststellen door de Raad van Commissarissen van het vaste jaarsalaris van de leden van de Directie voor het komende boekjaar, het maximaal te behalen variabele inkomen voor dat jaar voor de leden van de Directie vastgesteld op het gemiddelde van de aldus vastgestelde jaarsalarissen.
Het variabele deel van het inkomen bestaat uit Short-Term (STI) en Long-Term Incentives (LTI). Van dit variabele inkomen wordt 40% bestemd als STI en 60% als LTI. Het behalen van de STI is gekoppeld aan de realisatie van kortetermijndoelstellingen met een looptijd van één jaar en de LTI is gekoppeld aan de realisatie van langetermijndoelstellingen met een looptijd van drie jaar. Voorgaande leidt tot een evenwicht tussen waardecreatie op de korte en de lange termijn. Zoals hierboven aangegeven kan het variabele inkomen (STI en LTI) bij realisatie van de doelstellingen maximaal 100% van het gemiddelde basissalaris bedragen.
De Raad van Commissarissen heeft de discretionaire bevoegdheid om de parameters met betrekking tot de diverse elementen van het variabele deel van het inkomen vast te stellen en waar nodig aan te passen, rekening houdend met de algemene regels en principes van het beloningsbeleid zelf. De verdeling van het variabele inkomen bij realisatie van de doelstellingen is als volgt:
Leden van de Directie komen in aanmerking voor deelname aan een STI-regeling. Deze regeling beloont operationele prestaties op korte termijn met als doel om op lange termijn duurzame waarde te creëren.
Bij realisatie van alle doelstellingen bedraagt de STI maximaal 40% van het jaarlijkse basissalaris. Voor de STI worden jaarlijks vier prestatiecriteria vastgesteld door de Raad van Commissarissen op basis van, onder andere, prestaties in het verleden, de operationele en strategische vooruitzichten van de onderneming op korte termijn en de verwachtingen op lange termijn. De doelstellingen dragen bij aan de realisatie van de beoogde waardecreatie op de lange termijn.
Aan elk prestatiecriterium wordt op zodanige wijze een scorerange verbonden dat bij prestatie 'at target' op ieder van de vier criteria een bonus van 80% van de maximale STI wordt uitgekeerd. De maximale STI wordt slechts behaald bij overscores op alle prestatiecriteria. Geen STI wordt uitgekeerd indien geen enkele van de gedefinieerde minimale prestatiecriteria wordt gerealiseerd. Tenminste drie van de vier vast te stellen prestatiecriteria betreffen objectief meetbare, uitdagende targets, waarvan twee gemeenschappelijke voor alle leden van de Directie gelden en één specifieke voor ieder lid van de Directie afzonderlijk. Het vierde prestatiecriterium kan kwalitatieve elementen bevatten, waaronder een beoordeling door de Raad van Commissarissen van het functioneren van de Directie.
De mate van realisatie van de STI wordt vastgesteld na afloop van het betreffende boekjaar en de aldus vastgestelde bonus wordt betaald in contanten na de vaststelling van de jaarrekening over het betreffende boekjaar door de Algemene Vergadering van Aandeelhouders. Leden van de Directie zullen hun uitgekeerde STI aanwenden voor het kopen van aandelen Vastned zolang en voor zover zij qua waarde minder dan 50% van hun brutojaarsalaris aan met eigen middelen aangekochte aandelen Vastned bezitten.
| (in %) | |
|---|---|
| Short-Term Incentive (STI) | 40 |
| Long-Term Incentive (LTI) | 60 |
| Totaal variabel inkomen in % van basissalaris | 100 |
De leden van de Directie komen in aanmerking voor deelname aan een LTI-regeling in de vorm van prestatiegebonden aandelen. Het toe te kennen bedrag aan aandelen is afhankelijk van de realisatie van vooraf gedefinieerde prestatiecriteria over een periode van drie jaar (voor het eerst in 2015). Het alsdan vastgestelde nominale bedrag van de LTI zal worden uitgekeerd in aandelen tegen de voor dat jaar vastgestelde, hieronder gedefinieerde startkoers van een aandeel Vastned (startkoers). Aldus uitgekeerde aandelen zijn onmiddellijk dividendgerechtigd. Voor verwerving van prestatiegebonden aandelen gelden twee doelstellingen:
De LTI-prestatiedoelstellingen kunnen als volgt worden gedefinieerd:
Total shareholder return van het aandeel Vastned in vergelijking met een referentiegroep De LTI wordt voor 50% gekoppeld aan het totaalresultaat over periodes van telkens drie jaar, bestaande uit waardemutaties van de koers van het aandeel Vastned en in aanmerking nemend dat tussentijds uitgekeerde dividenden worden geherinvesteerd (Total Shareholder Return of TSR) ten opzichte van een referentiegroep. Aan het begin van ieder boekjaar wordt de startkoers per aandeel van Vastned en van een referentiegroep van negen beursgenoteerde retailvastgoedfondsen vastgesteld door het gemiddelde te nemen van de eerste tien slotkoersen van het jaar van ieder fonds. De referentiegroep bestaat momenteel uit:
De referentiegroep wordt jaarlijks door de Raad van Commissarissen beoordeeld op basis van marktontwikkelingen (zoals fusies en overnames) die van invloed zijn op de geschiktheid van de samenstelling van de groep. Na drie jaar, voor het eerst in 2015, wordt een ranking gemaakt van Vastned en binnen de referentiegroep op TSR over de voorafgaande drie jaar. De voorwaardelijk toe te kennen maximale LTI wordt definitief volgens het volgende schema:
De realisatie van deze LTI-prestatiedoelstellingen zal worden gevalideerd door een bank en gecontroleerd door de externe accountant.
De LTI wordt voor de resterende 50% gekoppeld aan het driejaarsrendement dat Vastned boekt op het gemiddelde van de startkoers en de Net Asset Value per aandeel (NAV). Deze laatste wordt gecorrigeerd voor de in de betreffende periode gemaakte aankoopkosten voor vastgoedbeleggingen in het kader van de aangescherpte strategie. Jaarlijks wordt de beginwaarde bepaald door het gemiddelde te nemen van de startkoers van Vastned zoals hierboven gedefinieerd (gemiddelde van de eerste tien slotkoersen) en de NAV per einde van het voorafgaand boekjaar gecorrigeerd voor de aankoopkosten van de voorafgaande drie boekjaren. Na drie jaar wordt berekend welk rendement op de aldus vastgestelde beginwaarde is behaald door de waardemutatie vermeerderd met het tussentijds uitgekeerd dividend te delen door de beginwaarde.
Referentiegroep
| Eurocommercial Properties | Corio |
|---|---|
| Mercialys | Citycon |
| Wereldhave | NSI |
| Deutsche EuroShop | Klépierre |
| Unibail-Rodamco | Vastned |
| Ranking | LTI (in %) |
|---|---|
| Vastned op plaats 1–2 | 50 |
| Vastned op plaats 3–4 | 35 |
| Vastned op plaats 5–6 | 20 |
| Vastned op plaats 7–10 | – |
Het gemiddelde van de eerste tien slotkoersen van het aandeel Vastned in 2012 is € 32,67 en stel de NAV per ultimo 2011 is € 53,73. De beginwaarde voor berekening van de LTI wordt dan vastgesteld op het gemiddelde van deze twee waarden, te weten € 43,20. Stel vervolgens dat de op dezelfde wijze berekende beginwaarde van het aandeel in 2015 € 46,00 bedraagt en dat tussentijds € 10,00 dividend is uitgekeerd, dan bedraagt het driejaarsrendement 29,6% ((€ 46 - € 43,20 + € 10,00))/€ 43,20).1) De voorwaardelijk toegekende maximale LTI wordt volgens het volgende schema definitief:
Indien de bovenstaande berekende beginwaarde van de driejaarsperiode stijgt dan zullen bovengenoemde grenzen voor toekenning conform onderstaand schema worden aangepast.
Maximaal vijftig procent van de in enig boekjaar uit hoofde van LTI uitgekeerde aandelen mogen direct worden verkocht om verschuldigde belastingen te kunnen betalen. De overige uitgekeerde aandelen dienen minimaal twee jaar te worden aangehouden of, indien dit eerder geschiedt, tot het einde van het dienstverband van het betreffende Directielid.
Voorwaardelijk toegekende bedragen uit hoofde van de LTI-regeling worden in principe onvoorwaardelijk en in aandelen uitgekeerd indien een door Vastned gesteund openbaar bod op de aandelen Vastned onherroepelijk is geworden. Echter, alvorens toegekende bedragen uit hoofde van het LTI onvoorwaardelijk worden in het geval van een openbaar bod zal de Raad van Commissarissen op basis van goede Corporate Governance en toepasselijke wetgeving toetsen of het onvoorwaardelijk worden van deze bedragen tot disproportionele of anderszins onbillijke resultaten zou leiden, in welk geval de Raad van Commissarissen de vergoeding aan zal kunnen passen.
Bij tussentijdse beëindiging van het dienstverband van een Directeur besluit de Raad van Commissarissen, gelet op de wijze waarop en de omstandigheden waaronder die beëindiging plaatsvindt, of en zo ja, in hoeverre, de aan de betreffende Directeur voorwaardelijk toegekende LTI, wordt ingetrokken.
De aandelen worden toegekend op de dag van de eerste notering ex-dividend na de jaarlijkse Algemene Vergadering van Aandeelhouders waarin de jaarrekening van Vastned wordt vastgesteld.
| Driejaarsrendement minder dan 25%: | 0% LTI |
|---|---|
| Driejaarsrendement tussen 25% en 35%: | LTI pro rata, 5% per % rendement |
| Driejaarsrendement 35% of meer: | 50% LTI |
| Startkoers 3- jaarsperiode (bedragen in €) | ||||||
|---|---|---|---|---|---|---|
| (in %) | ||||||
| Mate van | ||||||
| toekenning | <45 | 45–50 | 50–55 | 55–60 | >60 | |
| 0 | 25,0 | 23,8 | 22,6 | 21,4 | 20,4 | |
| Ondergrenzen | 5 | 26,0 | 24,7 | 23,5 | 22,3 | 21,2 |
| Staffels | 10 | 27,0 | 25,7 | 24,4 | 23,1 | 22,0 |
| Driejaarsrendement | 15 | 28,0 | 26,6 | 25,3 | 24,0 | 22,8 |
| 20 | 29,0 | 27,6 | 26,2 | 24,9 | 23,6 | |
| 25 | 30,0 | 28,5 | 27,1 | 25,7 | 24,4 | |
| 30 | 31,0 | 29,5 | 28,0 | 26,6 | 25,2 | |
| 35 | 32,0 | 30,4 | 28,9 | 27,4 | 26,1 | |
| 40 | 33,0 | 31,4 | 29,8 | 28,3 | 26,9 | |
| 45 | 34,0 | 32,3 | 30,7 | 29,2 | 27,7 | |
| 50 | 35,0 | 33,3 | 31,6 | 30,0 | 28,5 |
De looptijd van de arbeidsovereenkomst met de heer De Groot is vier jaar. De heer De Witte heeft een arbeidscontract voor onbepaalde duur. De arbeidsovereenkomst van de heer De Witte eindigt op de datum van pensionering of door opzegging door een van de beide partijen.
De heer De Groot is door de Algemene Vergadering van Aandeelhouders op 2 mei 2012, gerekend vanaf 25 november 2011, voor een periode van vier jaar benoemd. De heer De Witte is door de Buitengewone Vergadering van Aandeelhouders van 25 november 2011 voor onbepaalde tijd benoemd als statutair directeur van Vastned. De heer De Witte is met de Raad van Commissarissen overeengekomen dat hij per 25 november 2011 voor een periode van vier jaar is benoemd.
Voor de leden van de Directie geldt een opzegtermijn van drie maanden bij beëindiging van de arbeidsovereenkomst door het directielid zelf. Bij beëindiging van de overeenkomst door Vastned geldt een wettelijke opzegtermijn van zes maanden.
De heer Taco T.J de Groot (CEO)
Indien door een fusie of overname op initiatief van Vastned de arbeidsovereenkomst met de heer De Groot (CEO) wordt beëindigd, zal een schadeloosstelling van maximaal twaalf maandsalarissen worden betaald. De arbeidsovereenkomst met de heer De Groot voldoet aan de Nederlandse corporate governance code.
De heer De Witte is in 2003 in dienst getreden en heeft een arbeidscontract voor onbepaalde duur. Bij onvrijwillig ontslag heeft de heer De Witte recht op een vergoeding volgens de systematiek van de kantonrechterformule. Indien door een fusie of overname op initiatief van Vastned de arbeidsovereenkomst wordt beëindigd, zal een schadeloosstelling van ten minste vijftien maandsalarissen worden betaald.
Indien zich een situatie voordoet waarin een ontslagvergoeding toepasselijk is voor deze leden van de directie, doet de remuneratiecommissie aanbevelingen ten aanzien van de voorwaarden. Vervolgens neemt de Raad van Commissarissen hierover een besluit, rekening houdend met zowel de heersende praktijk voor dit soort situaties als toepasselijke wetgeving en de eisen van behoorlijk ondernemingsbestuur. In de arbeidsovereenkomsten van nieuw benoemde leden van de directie wordt in overeenstemming met de Nederlandse Corporate Governance Code wel een bepaling opgenomen voor een afvloeiingsregeling.
De Raad van Commissarissen zal de directie stimuleren aandelen in de onderneming te houden om hun vertrouwen in de strategie en de onderneming te benadrukken.
Vastned verschaft geen leningen of garanties aan leden van de Directie.
Volgens de Nederlandse Corporate Governance Code moet de Raad van Commissarissen 'mogelijke uitkomsten van de variabele bezoldigingscomponenten en de gevolgen daarvan voor de bezoldiging van bestuurders' analyseren. Vastned voert deze analyse ten minste om de drie jaar uit.
1 De genoemde bedragen zijn slechts bedoeld als voorbeeld en vormen op geen enkele wijze een voorspelling.
Aan de Bijzondere Vergadering van Aandeelhouders van 25 november 2011 is het voorstel voorgelegd en aangenomen om de totale beloning voor 2012 aan te passen. Het basissalaris van de Directie werd verhoogd en als volgt vastgesteld (vergoeding in €):
Het maximaal haalbare variabel inkomen over het boekjaar 2012 voor ieder lid van de Directie bedroeg € 337.500, waarvan maximaal € 135.000 STI en maximaal € 202.500 LTI.
De STI-doelstellingen worden jaarlijks herzien om ervoor te zorgen dat ze uitdagend maar realistisch zijn. De prestatiecriteria worden bepaald aan de hand van de operationele en strategische koers van Vastned en zijn rechtstreeks verbonden met de ambities van Vastned. De prestatiedoelstellingen zijn aan het begin van het jaar voor elk lid van de Directie vastgesteld en liggen onder meer op het vlak van:
De Raad van Commissarissen heeft vastgesteld in hoeverre de prestatiecriteria voor 2012 zijn gerealiseerd. De heer De Groot heeft van de maximaal haalbare STI van 40%, een realisatiepercentage van 34% behaald, de heer De Witte 24%. Zie de volgende pagina voor een overzicht in tabelvorm van de over 2012 toegekende STI per individueel lid van de Directie.
De maximaal te behalen LTI over 2012 bedroeg € 202.500. De LTI wordt gekoppeld aan het totaalresultaat over een periode van telkens drie jaar. Verslagjaar 2012 is het eerste jaar binnen de periode van drie jaar waarbinnen de LTI wordt vastgesteld. Op basis van de stand ultimo 2012 is geen LTI op basis van relatieve TSR verschuldigd. Vastned is binnen de vastgestelde referentiegroep namelijk als achtste geëindigd in de ranking. Op basis van de stand ultimo 2012 is geen LTI op basis van driejaarsrendement verschuldigd. Over 2012 zijn aldus geen prestatiegebonden aandelen Vastned toegekend aan de Directie. Aangezien, de LTI op basis van de stand na drie jaar wordt vastgesteld, is in de jaarrekening vooralsnog geen rekening gehouden met een LTI.
De voor de Directie geldende pensioenregelingen zijn premievrij. Het pensioen van de heer De Witte is gebaseerd op een middelloonregeling en dat van de heer De Groot is een toegezegde-bijdrageregeling. De verwachte pensioenleeftijd van de heer De Witte en de heer De Groot is 65 jaar. De regelingen omvatten een partnerpensioen en een arbeidsongeschiktheidspensioen.
Vastned verstrekte in 2012 geen leningen of garanties aan de leden van de Directie.
| Basis salaris | 2012 | 2011 | % |
|---|---|---|---|
| Taco T.J. de Groot | 375.000 | 310.000 | 18% |
| Tom M. de Witte | 300.000 | 265.000 | 13% |
Alle leden van de Directie hebben aandelen in de onderneming om hun vertrouwen in de strategie en de onderneming te benadrukken. Deze aankopen van aandelen zijn privétransacties uit eigen middelen. Op 1 januari 2013 hielden de leden van de Directie gezamenlijk 37.412 aandelen Vastned. Op 1 januari 2012 was dat 22.630. Meer informatie is te vinden in het hoofdstuk Aandeelhoudersinformatie dat begint op pagina 17.
De volgende tabel geeft een overzicht van de in 2012 aan de Directie toegekende beloning (vergoeding in €).
Eind 2012 heeft de Raad van Commissarissen het basissalaris van de CEO gebenchmarkt. Uitkomst van dit onderzoek is dat het basissalaris voor 2013 voor de leden van de Directie niet wordt aangepast. De overige beloningscomponenten worden eveneens niet aangepast. Het basissalaris voor de leden van de Directie is voor 2013 als volgt (vergoeding in €):
Aangezien de vergoedingen voor de Raad van Commissarissen in 2006 voor het laatst waren verhoogd, stemde de Algemene Vergadering van Aandeelhouders in 2012 in met het voorstel om over te gaan tot een verhoging van de vergoedingen voor de leden van de Raad van Commissarissen.
In overeenstemming met goed ondernemingsbestuur is de beloning van de Raad van Commissarissen niet afhankelijk van de resultaten van de onderneming. Dit impliceert dat aan de leden van de Raad van Commissarissen geen aandelen worden toegekend als beloning.
Het huidige beloningspakket voor de Raad van Commissarissen omvat een vaste jaarlijkse vergoeding en een jaarlijkse vergoeding voor het lidmaatschap van commissies. De vaste vergoeding voor de voorzitter van de Raad van Commissarissen is € 38.000, de leden van de Raad van Commissarissen ontvangen elk een vaste vergoeding van € 30.000. Voor het lidmaatschap van de auditcommissie ontvangen de leden € 4.000. Leden van de remuneratiecommissie ontvangen elk € 3.000. Naast genoemde vergoedingen ontvangen de leden geen andere vergoeding dan een vergoeding voor feitelijk gemaakte kosten.
Voor zover leden van de Raad van Commissarissen aandelen in Vastned bezitten, dienen deze een langetermijninvestering in de onderneming te zijn. In 2012 bezaten de leden van de Raad van Commissarissen geen aandelen Vastned (evenals in 2011).
Vastned verschaft geen leningen of garanties aan leden van zijn Raad van Commissarissen.
| Waarde overige | Variabel | Aandelen | |||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Naam | Vast salaris | voordelen1) | Inkomen | Subtotaal | Pensioen | toegekend | Totaal |
| Taco T. J. de Groot | 375.000 | 32.417 | 114.750 | 522.167 | 70.181 | – | 592.348 |
| Tom M. de Witte | 300.000 | 20.117 | 81.000 | 401.117 | 68.175 | – | 469.292 |
| Totaal 2012 | 675.000 | 52.534 | 195.750 | 923.284 | 138.356 | – | 1.061.640 |
| Vast salaris | 2013 | 2012 | % |
|---|---|---|---|
| Taco T.J. de Groot | 375.000 | 375.000 | 0% |
| Tom. M. de Witte | 300.000 | 300.000 | 0% |
1 Betreft onkosten in verband met bedrijfsauto, telefoon en internetkosten en bijdragen premie ziektekostenverzekeringen.
De volgende tabel geeft een overzicht van de in 2012 aan de Raad van Commissarissen toegekende beloning (vergoeding in €).
Tijdens de Algemene Vergadering van Aandeelhouders op 2 mei 2012 heeft de Raad van Commissarissen uitgesproken dat de komende drie jaar in beginsel geen voorstel tot wijziging van haar beloning wordt voorgesteld.
| Raad van | Audit- Remuneratie | |||
|---|---|---|---|---|
| Naam | Commissarissen | commissie | commissie | Totaal |
| Wouter J. Kolff | 34.000 | – | 1.000 | 35.000 |
| Pieter M. Verboom | 27.000 | 4.000 | 2.000 | 33.000 |
| N.J. (Klaas) Westdijk 1) | 8.000 | – | 1.000 | 9.000 |
| Jeroen B.J.M. Hunfeld | 27.000 | 4.000 | – | 31.000 |
| Marieke Bax 2) | 20.000 | – | 2.000 | 22.000 |
| Totaal 2012 | 116.000 | 8.000 | 6.000 | 130.000 |
1 Tot en met 2 mei 2012.
2 Vanaf 2 mei 2012.
| oppervlakte (m2) Verhuurbare |
Aantal huurders | appartementen Aantal |
parkeerplaatsen Aantal |
opbrengst (x € 1.000) Theoretische huur |
|
|---|---|---|---|---|---|
| Locatie Plaats and L |
Type | Jaar van aanschaf | Jaar bouw/renovatie | oppervlakte (m2) Verhuurbare |
Aantal huurders | appartementen Aantal |
parkeerplaatsen Aantal |
opbrengst (x € 1.000) Theoretische huur |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Nederland | ||||||||
| Alkmaar | ||||||||
| Laat 165-167 | High street shop | 1990 | 1906 | 345 | 1 | – | – | 91 |
| Payglop 6 | High street shop | 1988 | 1900 | 45 | 1 | – | – | 23 |
| Payglop 14 | High street shop | 1994 | 1930 | 143 | 1 | – | – | 44 |
| Almelo | ||||||||
| Grotestraat 32 / Hof van Gülick 10 | High street shop | 1993 | 1920 | 210 | 1 | 1 | – | 46 |
| Grotestraat 35a-37 | High street shop | 1994 | 1900 | 150 | 1 | 1 | – | 53 |
| Grotestraat 36 | High street shop | 1996 | 1920 | 430 | 1 | – | – | 85 |
| Grotestraat 83-85 | High street shop | 1994 | 1850 | 255 | 1 | – | – | 135 |
| Grotestraat 97a / Koornmarkt 3-5 en 9-11 / | ||||||||
| Werfstraat 1 | High street shop | 1993 | 1920 1.132 | 4 | – | – | 208 | |
| Almere | ||||||||
| Winkelcentrum Buitenmere Amersfoort |
Winkelcentrum | 2012 | 2012 4.955 | 16 | – | – 1.403 | ||
| Langestraat 8 | High street shop | 1990 | 1900 | 409 | 1 | – | – | 102 |
| Utrechtsestraat 13 / Hellestraat 3 | High street shop | 2008 | 1900 | 97 | 1 | 1 | – | 73 |
| Amsterdam | ||||||||
| Winkelcentrum Boven 't IJ 1) | Winkelcentrum 90/93/07 68/72 9.988 | 3 | – | – 1.327 | ||||
| Ferdinand Bolstraat 65 | High street shop | 1989 | 1883 | 113 | 1 | 3 | – | 60 |
| Ferdinand Bolstraat 79 | High street shop | 1987 | 1905 | 85 | – | 3 | – | 62 |
| Ferdinand Bolstraat 81 | High street shop | 1989 | 1884 | 82 | – | 3 | – | 61 |
| Ferdinand Bolstraat 88 | High street shop | 1987 | 1883 | 85 | 1 | 3 | – | 67 |
| Ferdinand Bolstraat 92 / G. Flinckstraat 118 | High street shop | 1987 | 1882 | 81 | 1 | 6 | – | 71 |
| Ferdinand Bolstraat 95-97 / | ||||||||
| 1e Jan v.d. Heydenstraat 88a-90 | High street shop | 1987 | 1892 | 194 | 1 | 9 | – | 122 |
| Ferdinand Bolstraat 101 | High street shop | 1989 | 1892 | 118 | 1 | 3 | – | 47 |
| Ferdinand Bolstraat 109 | High street shop | 1989 | 1882 | 76 | 1 | 3 | – | 55 |
| Ferdinand Bolstraat 120 / | ||||||||
| 1e Jan v.d. Heydenstraat 88 | High street shop | 1993 | 1893 | 130 | 1 | 6 | – | 71 |
| Ferdinand Bolstraat 122 | High street shop | 1987 | 1893 | 95 | 1 | 3 | – | 64 |
| Ferdinand Bolstraat 124 | High street shop | 1987 | 1893 | 75 | 1 | 3 | – | 59 |
| Ferdinand Bolstraat 126 | High street shop | 1989 | 1893 | 80 | 1 | 3 | – | 56 |
| Heiligeweg 47 | High street shop | 1989 | 1899 | 60 | 1 | – | – | 100 |
| Kalverstraat 9 | High street shop | 1990 | 1900 | 253 | 1 | – | – | 132 |
| Kalverstraat 162-164 | High street shop | 1988 | 1800 | 328 | 1 | – | – | 307 |
| Kalverstraat 182 | High street shop | 1987 | 1900 | 95 | 1 | – | – | 204 |
| Kalverstraat 208 | High street shop | 1991 | 1850 | 160 | 2 | – | – | 120 |
| Keizersgracht 504 Leidsestraat 5 |
High street shop High street shop |
2012 1990 |
1686 1905 |
200 380 |
1 1 |
1 – |
– – |
71 130 |
| Leidsestraat 46 Leidsestraat 64-66 / Kerkstraat 44 |
High street shop High street shop |
2012 1986 |
1900 1912 |
190 790 |
1 4 |
– – |
– – |
179 256 |
| Paleisstraat 21 | High street shop | 1990 | 1876 | 310 | 1 | – | – | 53 |
| Reguliersbreestraat 9 / Amstel 8 | High street shop | 1987 | 1905 | 277 | 2 | 3 | – | 130 |
| Rembrandtplein 7 1) | High street shop | 2007 | 1897 | 285 | 1 | 3 | – | 221 |
| Van Baerlestraat 86 | High street shop | 1994 | 1800 | 90 | 1 | 2 | – | 75 |
| Van Baerlestraat 108-110 | High street shop | 1990 | 1800 | 265 | 2 | 3 | – | 122 |
| Locatie Plaats and L |
Type | Jaar van aanschaf | Jaar bouw/renovatie | oppervlakte (m2) Verhuurbare |
Aantal huurders | appartementen Aantal |
parkeerplaatsen Aantal |
opbrengst (x € 1.000) Theoretische huur |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Apeldoorn | ||||||||
| Deventerstraat 5 | High street shop | 1990 | 1900 | 363 | 2 | 2 | – | 119 |
| Deventerstraat 6 Deventerstraat 14 en 14a |
High street shop High street shop |
1990 1994 |
1930 1900 |
70 295 |
1 2 |
– – |
– – |
33 100 |
| Arnhem | ||||||||
| Bakkerstraat 3a en 4 / Wielakkerstraat 8 | High street shop | 1990 | 1600 | 188 | 2 | 1 | – | 119 |
| Bakkerstraat 6 | High street shop | 1994 | 1950 | 574 | 1 | – | – | 153 |
| Koningstraat 12-13 / Beekstraat 105-107 en 108 High street shop | 1988 | 1890 1.052 | 4 | 3 | – | 344 | ||
| Vijzelstraat 24 | High street shop | 1994 | 1800 | 161 | 1 | – | – | 97 |
| Assen | ||||||||
| Gedempte Singel 11-13 / Mulderstraat 8 Bemmel |
High street shop | 1995 | 1952 | 894 | 3 | – | – | 103 |
| Dorpsstraat 31, 31a-e / Kloosterplaats 1 / | ||||||||
| Dr Poellstraat 1 | High street shop | 1998 | 1992 1.815 | 5 | 2 | – | 251 | |
| Bergen op Zoom | ||||||||
| Wouwsestraat 48 | High street shop | 1994 | 1900 | 80 | 1 | – | – | 51 |
| Beverwijk | ||||||||
| Nieuwstraat 9-11 / Breestraat 65 | High street shop | 1989 | 1910 2.630 | 4 | – | – | 353 | |
| Bilthoven | ||||||||
| Julianalaan 53 | High street shop | 1997 | 1930 | 367 | 1 | – | – | 38 |
| Borculo | ||||||||
| Lichtenhorst 7-9 | Retail warehouse | 2007 | 2007 2.350 | 2 | – | – | 293 | |
| Boxmeer Hoogkoorpassage 14-18 en 22 |
High street shop | 1990 | 1989 | 566 | 5 | – | – | 83 |
| Steenstraat 110 / D'n entrepot | High street shop | 1997 | 1992 | 135 | 1 | – | – | 47 |
| Boxtel | ||||||||
| Stationstraat 18-20 | High street shop | 1997 | 1920 | 750 | 1 | – | – | 86 |
| Breda | ||||||||
| Eindstraat 14-16 | High street shop | 1988 | 1924 | 260 | 1 | – | – | 215 |
| Ginnekenstraat 3 | High street shop | 1994 | 1985 | 88 | 1 | – | – | 84 |
| Ginnekenstraat 19 | High street shop | 1993 | 1980 | 150 | 1 | – | – | 125 |
| Ginnekenstraat 80-80a | High street shop | 1998 | 1905 | 165 | 1 | 5 | – | 113 |
| Grote Markt 29 / Korte Brugstraat 2 | High street shop | 1991 | 1953 | 102 | 1 | – | – | 64 |
| Karrestraat 25 | High street shop | 1994 | 1920 | 268 | 1 | 2 | – | 142 |
| Ridderstraat 19 | High street shop | 1994 | 1800 | 225 | 1 | – | – | 63 |
| Torenstraat 2 / Korte Brugstraat 14 | High street shop | 1992 | 1953 | 90 | 1 | – | – | 78 |
| Veemarktstraat 30 | High street shop | 1991 | 1920 | 555 | 1 | – | – | 82 |
| Veemarktstraat 32 | High street shop | 1992 | 1800 | 70 | 1 | 2 | – | 42 |
| Brielle | ||||||||
| De Reede 36-50 1) | Winkelcentrum | 1993 | 1977 1.610 | 7 | – | – | 274 | |
| Brunssum | ||||||||
| Kerkstraat 45 / Schiffelerstraat 1 Bussum |
High street shop | 1997 | 1970 | 620 | 1 | – | – | 86 |
| Kerkstraat 1 / Brinklaan | Retail warehouse | 1994 | 1974 1.007 | 2 | – | – | 131 | |
| Nassaulaan 12 / Nassaustraat 1a en 1g | High street shop | 1994 | 1920 | 295 | 1 | 2 | – | 88 |
| Nassaustraat 12-16 | High street shop | 1994 | 1900 | 181 | 1 | 1 | – | 84 |
| Veerstraat 11 en 11d | High street shop | 1990 | 1900 | 360 | 2 | – | – | 113 |
| Capelle a/d IJssel | ||||||||
| Lylantse Baan 7 | Retail warehouse | 1990 | 1985 13.336 | 3 | – | 150 | 941 | |
| Coevorden | ||||||||
| Friesestraat 14 / Weeshuisstraat 9 | High street shop | 1997 | 1950 | 203 | 1 | 3 | – | 58 |
| Locatie Plaats and L |
Type | Jaar van aanschaf | Jaar bouw/renovatie | oppervlakte (m2) Verhuurbare |
Aantal huurders | appartementen Aantal |
parkeerplaatsen Aantal |
opbrengst (x € 1.000) Theoretische huur |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Culemborg | ||||||||
| Everwijnstraat 6-14 / Markt 53 | High street shop | 1999 | 1989 | 493 | 6 | – | – | 108 |
| Dalfsen | ||||||||
| Van Bloemendalstraat 6-8 / Wilhelminastraat 5 Dedemsvaart |
High street shop | 1997 | 1991 | 434 | 2 | 1 | – | 58 |
| Julianastraat 13-19 | High street shop | 1997 | 1922 1.190 | 4 | – | – | 152 | |
| Delft | ||||||||
| Markt 23 | High street shop | 1990 | 1906 | 54 | 1 | 3 | – | 50 |
| Oude Langendijk 2 | High street shop | 1996 | 1906 | 120 | 1 | – | – | 40 |
| Oude Langendijk 11 | High street shop | 1987 | 1906 | 150 | 1 | – | – | 56 |
| Wijnhaven 9 / Oude Delft 92 | High street shop | 1986 | 1700 | 184 | 1 | – | – | 41 |
| Den Haag | ||||||||
| Frederik Hendriklaan 101-103 | High street shop | 1989 | 1995 | 90 | 1 | 3 | – | 67 |
| Frederik Hendriklaan 128 / v. Beuningenstraat 48 High street shop | 1987 | 1990 | 125 | 1 | 2 | – | 59 | |
| Gravenstraat 1 | High street shop | 1993 | 1916 | 374 | 1 | – | – | 74 |
| Hoogstraat 24-26 | High street shop | 1988 | 1923 | 319 | 1 | – | – | 72 |
| Hoogstraat 27-27a | High street shop | 1986 | 1916 | 530 | 1 | – | – | 109 |
| Korte Poten 10 | High street shop | 1989 | 1916 | 56 | 1 | – | – | 30 |
| Korte Poten 13 | High street shop | 1990 | 1916 | 120 | – | – | – | 71 |
| Korte Poten 42 | High street shop | 1987 | 1900 | 55 | 1 | 2 | – | 51 |
| Lange Poten 7 | High street shop | 1989 | 1937 | 112 | 1 | – | – | 34 |
| Lange Poten 21 | High street shop | 1989 | 1916 | 204 | 1 | 2 | – | 124 |
| Noordeinde 9 / Hartogstraat 1 | High street shop | 1988 | 1916 | 100 | 1 | – | – | 82 |
| Noordeinde 16-18 | High street shop | 1989 | 1888 | 530 | 2 | 1 | – | 122 |
| Noordeinde 48 | High street shop | 1988 | 1921 | 80 | 1 | – | – | 61 |
| Noordeinde 54 / Molenstraat 1 | High street shop | 1989 | 1919 | 90 | 1 | 1 | – | 65 |
| Plaats 17 en 21 | High street shop | 1990 | 1916 | 415 | 2 | – | – | 134 |
| Plaats 25 | High street shop | 1987 | 1920 | 517 | – | – | – | 60 |
| Plein 10 | High street shop | 1988 | 1920 | 507 | 1 | – | – | 120 |
| Plein 11 | High street shop | 1987 | 1917 | 276 | 1 | – | – | 85 |
| Spuistraat 13 | High street shop | 1988 | 1930 | 662 | 1 | – | – | 359 |
| Venestraat 43 | High street shop | 1989 | 1916 | 115 | 1 | – | – | 42 |
| Vlamingstraat 43 | High street shop | 1995 | 1916 | 163 | 1 | – | – | 91 |
| Wagenstraat 3-5 / Weversplaats 1 | High street shop | 2012 | 2012 3.176 | 1 | – | – 1.107 | ||
| Deventer | ||||||||
| Lange Bisschopstraat 34 | High street shop | 1991 | 1900 | 278 | 1 | – | – | 50 |
| Lange Bisschopstraat 50 | High street shop | 1993 | 1800 | 210 | 1 | 1 | – | 113 |
| Doetinchem | ||||||||
| Dr. Huber Noodstraat 2 | High street shop | 1997 | 1968 1.840 | 4 | – | – | 299 | |
| Korte Heezenstraat 6 / Heezenpoort 13-15 en 21 High street shop | 1994 | 1985 | 310 | 4 | – | – | 91 | |
| Nieuwstad 57-59 | Retail warehouse | 1988 | 1988 1.686 | 2 | – | – | 155 | |
| Doorwerth | ||||||||
| Mozartlaan 52-66 / van der Molenallee 107-125 | Winkelcentrum | 1997 | 2007 3.395 | 12 | – | – | 483 | |
| Dordrecht | ||||||||
| Voorstraat 262 | High street shop | 1996 | 1800 | 175 | 1 | 4 | – | 124 |
| Drachten | ||||||||
| Zuidkade 2 | High street shop | 1995 | 1900 | 150 | 1 | 1 | – | 53 |
| Eerbeek | ||||||||
| Stuyvenburchstraat 44 | High street shop | 1997 | 1965 | 350 | 2 | 2 | – | 82 |
| Stuyvenburchstraat 141 | High street shop | 1998 | 1950 | 420 | 1 | 2 | – | 58 |
| Locatie Plaats and L |
Type | Jaar van aanschaf | Jaar bouw/renovatie | oppervlakte (m2) Verhuurbare |
Aantal huurders | appartementen Aantal |
parkeerplaatsen Aantal |
opbrengst (x € 1.000) Theoretische huur |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Eindhoven | ||||||||
| Orionstraat 137-159 | Winkelcentrum | 1993 | 1973 3.102 | 9 | – | – | 497 | |
| Rechtestraat 25 | High street shop | 1992 | 1930 | 100 | 1 | – | – | 125 |
| Rechtestraat 44-48 | High street shop | 1988 | 1966 3.273 | 2 | – | – | 603 | |
| Emmeloord | ||||||||
| Lange Nering 65 | High street shop | 1993 | 1960 | 275 | 1 | 1 | – | 67 |
| Enschede | ||||||||
| Kalanderstraat 6 | High street shop | 1993 | 1950 | 124 | 1 | – | – | 98 |
| Langestraat 9-17a / Achter het Hofje 2 | High street shop | 1987 | 1930 2.703 | 8 | 1 | – | 363 | |
| Raadhuisstraat 9 | High street shop | 1990 | 1954 | 289 | 1 | – | – | 62 |
| Goes | ||||||||
| Lange Kerkstraat 9 Goor |
High street shop | 1994 | 1920 | 65 | 1 | – | – | 35 |
| Grotestraat 57-59 en 63 | High street shop | 1994 | 1910 | 859 | 2 | 1 | – | 65 |
| Gouda | ||||||||
| Hoogstraat 5 | High street shop | 1988 | 1900 | 190 | 1 | – | – | 47 |
| Kleiweg 77-95 | High street shop | 1994 | 1900 1.200 | 3 | 5 | – | 465 | |
| Kleiweg 103 / Regentesseplantsoen | High street shop | 1990 | 1988 | 862 | 3 | – | – | 212 |
| Markt 52 | High street shop | 1990 | 1900 | 284 | 1 | – | – | 49 |
| Groningen | ||||||||
| Brugstraat 2-6 / Schuitemakersstraat 1 | High street shop | 1995 | 1905 | 840 | 2 | – | – | 159 |
| Dierenriemstraat 198/2 | Winkelcentrum | 1993 | 1992 | 914 | 1 | – | – | 96 |
| Herestraat 41 | High street shop | 1994 | 1991 | 243 | 1 | – | – | 149 |
| Stoeldraaierstraat 17 | High street shop | 1990 | 1953 | 266 | 1 | 10 | – | 67 |
| Vismarkt 31-31a-c | High street shop | 1993 | 1880 | 275 | 1 | 5 | – | 133 |
| Haaksbergen | ||||||||
| Spoorstraat 45 | High street shop | 1997 | 1986 | 800 | 1 | 1 | – | 91 |
| Haarlem | ||||||||
| Grote Houtstraat 90 | High street shop | 1988 | 1850 | 96 | 1 | – | – | 64 |
| Hardenberg | ||||||||
| Fortuinstraat 21 | High street shop | 1997 | 1985 | 300 | 1 | – | – | 42 |
| Voorstraat 10 | High street shop | 1997 | 1930 1.173 | 1 | – | – | 138 | |
| Harderwijk | ||||||||
| Markt 14 Winkelcentrum Vuldersbrink |
High street shop Winkelcentrum |
1991 1998 |
1875 | 470 1978 4.735 |
1 12 |
– – |
– – |
86 765 |
| Harlingen | ||||||||
| Kleine Bredeplaats 8a-10a / | ||||||||
| Grote Bredeplaats 26-26b | High street shop | 1997 | 1990 | 658 | 1 | 3 | – | 67 |
| Heemstede | ||||||||
| Binnenweg 135-137 Heerde |
High street shop | 1989 | 1924 | 65 | 1 | 1 | – | 36 |
| Dorpsstraat 57-61 | Retail warehouse | 1998 | 1994 1.270 | 1 | 2 | – | 252 | |
| Heerlen | ||||||||
| In de Cramer 140 | Retail warehouse | 2007 | 2007 6.000 | 1 | – | 120 | 499 | |
| Saroleastraat 38 | High street shop | 1994 | 1930 | 225 | 1 | 1 | – | 114 |
| Helden Panningen | ||||||||
| Kepringelehof 3-5 en 9-11 Helmond |
Retail warehouse | 1998 | 1991 2.990 | 4 | – | 147 | 343 | |
| Veestraat 1 | High street shop | 1994 | 1950 | 240 | 1 | – | – | 94 |
| Veestraat 39 | High street shop | 1994 | 1960 | 136 | 1 | – | – | 41 |
| Locatie Plaats and L |
Type | Jaar van aanschaf | Jaar bouw/renovatie | oppervlakte (m2) Verhuurbare |
Aantal huurders | appartementen Aantal |
parkeerplaatsen Aantal |
opbrengst (x € 1.000) Theoretische huur |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Hengelo | ||||||||
| Molenstraat 4 | High street shop | 1991 | 1991 | 120 | 1 | 1 | – | 28 |
| Wegtersweg 4 | Retail warehouse | 2006 | 2006 4.622 | 1 | – | 100 | 375 | |
| 's-Hertogenbosch | ||||||||
| Hinthamerstraat 48 Markt 27 |
High street shop High street shop |
1988 2012 |
1900 1648 |
130 225 |
1 1 |
2 – |
– – |
79 138 |
| Hilversum | ||||||||
| Kerkstraat 55 | High street shop | 1994 | 1950 | 130 | 1 | – | – | 73 |
| Kerkstraat 87 | High street shop | 1988 | 1905 | 100 | – | – | – | 61 |
| Kerkstraat 91 | High street shop | 1994 | 1850 | 250 | 1 | – | – | 49 |
| Kerkstraat 98 | High street shop | 1990 | 1927 | 77 | 1 | 1 | – | 57 |
| Schoutenstraat 6 | High street shop | 1987 | 1923 | 65 | 1 | – | – | 37 |
| Schoutenstraat 8 | High street shop | 1986 | 1923 | 122 | 1 | – | – | 52 |
| Hoogeveen | ||||||||
| Hoofdstraat 157 | High street shop | 1993 | 1960 | 75 | 1 | – | – | 35 |
| Hoorn | ||||||||
| Grote Noord 114 | High street shop | 1996 | 1912 | 85 | 1 | – | – | 39 |
| Grote Noord 118 | High street shop | 1994 | 1900 | 80 | 1 | 1 | – | 53 |
| Nieuwsteeg 24 | High street shop | 1994 | 1920 | 134 | 1 | 1 | – | 70 |
| Houten | ||||||||
| Winkelcentrum Het Rond 2) | Winkelcentrum | 90/08 84/08 28.063 | 110 | – | 505 6.727 | |||
| Onderdoor 3-13 | Overig | 2006 | 1984 2.187 | 4 | – | 14 | 295 | |
| Onderdoor 4, 4a | Overig | 2010 | 2010 2.105 | 2 | – | – | 256 | |
| IJsselstein | ||||||||
| Utrechtsestraat 45 | High street shop | 2007 | 2007 | 595 | 1 | – | – | 101 |
| Utrechtsestraat 75 | High street shop | 1990 | 1911 | 300 | 1 | – | – | 76 |
| Joure Midstraat 153-163 |
High street shop | 2006 | 1981 2.519 | 4 | 5 | – | 405 | |
| Leek | ||||||||
| Tolberterstraat 3-5 | High street shop | 1997 | 1996 | 575 | 2 | 1 | – | 80 |
| Leeuwarden | ||||||||
| Ruiterskwartier 127 | High street shop | 1995 | 1929 | 291 | 1 | – | – | 41 |
| Ruiterskwartier 135 | High street shop | 1995 | 1930 | 70 | 1 | – | – | 36 |
| Wirdumerdijk 7 / Weaze 16 | High street shop | 1994 | 1920 | 520 | 2 | 1 | – | 192 |
| Leiden | ||||||||
| Haarlemmerstraat 53 | High street shop | 1996 | 1928 | 85 | 1 | – | – | 60 |
| Haarlemmerstraat 202 / v.d. Werfstraat 39 | High street shop | 1994 | 1928 | 110 | 1 | 5 | – | 55 |
| Haarlemmerstraat 208 / Duizenddraadsteeg 2 | High street shop | 1993 | 1928 | 72 | – | 1 | – | 40 |
| Haarlemmerstraat 213 | High street shop | 1990 | 1928 | 546 | 1 | – | – | 92 |
| Maarsmansteeg 2 | High street shop | 1989 | 1928 | 121 | – | – | – | 22 |
| Lelystad | ||||||||
| De Promesse 113, 115, 121, 123, 129 en 135 | High street shop | 2009 | 2009 3.510 | 6 | – | – | 800 | |
| Stadhuisstraat 2 1) | High street shop | 1995 | 1975 | 470 | 2 | – | – | 124 |
| Stadhuisplein 75 1) | High street shop | 1996 | 1985 1.632 | 1 | – | – | 252 | |
| Stationsweg 22 en 23 / De Promesse 3-5 en 111 | Retail warehouse | 2009 | 2009 3.825 | 2 | – | – | 410 | |
| Maastricht | ||||||||
| Muntstraat 16-18 | High street shop | 1989 | 1897 | 135 | 1 | – | – | 103 |
| Muntstraat 20 | High street shop | 1987 | 1891 | 110 | 1 | – | – | 90 |
| Wolfstraat 8 / Minckelersstraat 1 | High street shop | 1992 | 1883 | 789 | 2 | – | – | 321 |
| Meppel Hoofdstraat 50 |
High street shop | 1990 | 1980 | 143 | 1 | – | – | 39 |
| Locatie Plaats and L |
Type | Jaar van aanschaf | Jaar bouw/renovatie | oppervlakte (m2) Verhuurbare |
Aantal huurders | appartementen Aantal |
parkeerplaatsen Aantal |
opbrengst (x € 1.000) Theoretische huur |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Middelburg | ||||||||
| Korte Delft 1 | High street shop | 1991 | 1950 | 75 | 2 | – | – | 35 |
| Lange Delft 59 | High street shop | 1991 | 1850 | 198 | 1 | – | – | 59 |
| Middelharnis | ||||||||
| Westdijk 22-24 | High street shop | 1997 | 1990 | 325 | 1 | – | – | 66 |
| Nijmegen | ||||||||
| Broerstraat 26 / Scheidemakershof 37 | High street shop | 1993 | 1960 | 161 | 1 | 3 | – | 105 |
| Broerstraat 70 / Plein 1944 nr. 151 | High street shop | 1989 | 1951 1.033 | 1 | – | – | 320 | |
| Plein 1944 nr. 2 | High street shop | 1988 | 1957 | 164 | 1 | 7 | – | 59 |
| Oosterhout | ||||||||
| Arendshof 48-52 | Winkelcentrum | 2000 | 1963 | 349 | 1 | – | – | 114 |
| Arendstraat 9-11 | High street shop | 1994 | 1982 | 889 | 3 | – | – | 183 |
| Arendstraat 13 | High street shop | 1994 | 1989 | 440 | 2 | 1 | – | 180 |
| Oss | ||||||||
| Heschepad 49-51 / Molenstraat 21-25 | High street shop | 1986 | 1983 2.803 | 3 | – | – | 339 | |
| Purmerend | ||||||||
| Hoogstraat 19 / Zuidersteeg 16 | High street shop | 1993 | 1978 | 999 | 2 | 1 | – | 176 |
| Kaasmarkt 7 / Westersteeg 1 | High street shop | 1994 | 1920 | 135 | 1 | 1 | – | 58 |
| Renkum | ||||||||
| Dorpsstraat 21-23 | High street shop | 1997 | 1907 | 520 | 1 | – | – | 54 |
| Ridderkerk | ||||||||
| St. Jorisplein 30 | High street shop | 1994 | 1970 | 478 | 3 | – | – | 106 |
| Roermond | ||||||||
| Schoenmakersstraat 2 | High street shop | 1994 | 1900 | 140 | 1 | – | – | 80 |
| Steenweg 1 / Schoenmakersstraat 6-18 | High street shop | 1986 | 1980 2.283 | 6 | – | – | 305 | |
| Roosendaal | ||||||||
| Nieuwe Markt 51 | High street shop | 1994 | 1960 | 200 | 1 | – | – | 54 |
| Rotterdam | ||||||||
| Keizerswaard 73 | Winkelcentrum | 1996 | 1992 | 280 | 1 | – | – | 77 |
| Lijnbaan 35-43 | High street shop | 1987 | 1955 | 880 | 4 | – | – | 234 |
| Winkelcentrum Zuidplein Hoog | Winkelcentrum | 94/10 | 1972 1.315 | 7 | – | – | 653 | |
| Zwart Janstraat 4 | High street shop | 1988 | 1892 | 96 | 1 | 3 | – | 41 |
| Zwart Janstraat 8 | High street shop | 1988 | 1892 | 120 | 1 | 2 | – | 44 |
| Zwart Janstraat 24 | High street shop | 1988 | 1892 | 83 | – | 2 | – | 35 |
| Zwart Janstraat 34 | High street shop | 1991 | 1887 | 92 | 1 | 1 | – | 32 |
| Zwart Janstraat 36-38 | High street shop | 1994 | 1887 | 200 | 1 | 4 | – | 76 |
| Zwart Janstraat 55-59 | High street shop | 1987 | 1950 | 272 | 4 | 4 | – | 104 |
| Zwart Janstraat 58-60 | High street shop | 1992 | 1888 | 160 | 1 | 2 | – | 63 |
| Zwart Janstraat 63 | High street shop | 1990 | 1893 | 70 | 1 | 1 | – | 25 |
| Zwart Janstraat 71-73 | High street shop | 1994 | 1900 | 178 | 2 | 2 | – | 58 |
| Zwart Janstraat 72 | High street shop | 1991 | 1888 | 95 | – | 2 | – | 33 |
| Zwart Janstraat 84 | High street shop | 1994 | 1920 | 92 | 1 | 2 | – | 23 |
| Schiedam | ||||||||
| Winkelcentrum Hof van Spaland 1) | Winkelcentrum | 96/97 70/78 | 552 | 3 | – | – | 129 | |
| Sittard | ||||||||
| De Kemperkoul | Winkelcentrum | 1993 | 1987 1.771 | 8 | – | – | 345 | |
| Sneek | ||||||||
| Oosterdijk 58 | High street shop | 1996 | 1940 | 75 | 1 | – | – | 40 |
| Schaapmarktplein 4 | High street shop | 1994 | 1852 | 275 | 1 | – | – | 44 |
| Spijkenisse | ||||||||
| Nieuwstraat 118-232 | Winkelcentrum | 2010 | 1981 2.832 | 19 | – | – | 923 |
| Locatie Plaats and L |
Type | Jaar van aanschaf | Jaar bouw/renovatie | oppervlakte (m2) Verhuurbare |
Aantal huurders | appartementen Aantal |
parkeerplaatsen Aantal |
opbrengst (x € 1.000) Theoretische huur |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Middelburg | ||||||||
| Korte Delft 1 | High street shop | 1991 | 1950 | 75 | 2 | – | – | 35 |
| Lange Delft 59 Middelharnis |
High street shop | 1991 | 1850 | 198 | 1 | – | – | 59 |
| Westdijk 22-24 | High street shop | 1997 | 1990 | 325 | 1 | – | – | 66 |
| Nijmegen | ||||||||
| Broerstraat 26 / Scheidemakershof 37 | High street shop | 1993 | 1960 | 161 | 1 | 3 | – | 105 |
| Broerstraat 70 / Plein 1944 nr. 151 | High street shop | 1989 | 1951 1.033 | 1 | – | – | 320 | |
| Plein 1944 nr. 2 | High street shop | 1988 | 1957 | 164 | 1 | 7 | – | 59 |
| Oosterhout | ||||||||
| Arendshof 48-52 | Winkelcentrum | 2000 | 1963 | 349 | 1 | – | – | 114 |
| Arendstraat 9-11 | High street shop | 1994 | 1982 | 889 | 3 | – | – | 183 |
| Arendstraat 13 | High street shop | 1994 | 1989 | 440 | 2 | 1 | – | 180 |
| Oss | ||||||||
| Heschepad 49-51 / Molenstraat 21-25 | High street shop | 1986 | 1983 2.803 | 3 | – | – | 339 | |
| Purmerend | ||||||||
| Hoogstraat 19 / Zuidersteeg 16 | High street shop | 1993 | 1978 | 999 | 2 | 1 | – | 176 |
| Kaasmarkt 7 / Westersteeg 1 | High street shop | 1994 | 1920 | 135 | 1 | 1 | – | 58 |
| Renkum | ||||||||
| Dorpsstraat 21-23 | High street shop | 1997 | 1907 | 520 | 1 | – | – | 54 |
| Ridderkerk | ||||||||
| St. Jorisplein 30 | High street shop | 1994 | 1970 | 478 | 3 | – | – | 106 |
| Roermond | ||||||||
| Schoenmakersstraat 2 | High street shop | 1994 | 1900 | 140 | 1 | – | – | 80 |
| Steenweg 1 / Schoenmakersstraat 6-18 | High street shop | 1986 | 1980 2.283 | 6 | – | – | 305 | |
| Roosendaal | ||||||||
| Nieuwe Markt 51 | High street shop | 1994 | 1960 | 200 | 1 | – | – | 54 |
| Rotterdam | ||||||||
| Keizerswaard 73 | Winkelcentrum | 1996 | 1992 | 280 | 1 | – | – | 77 |
| Lijnbaan 35-43 | High street shop | 1987 | 1955 | 880 | 4 | – | – | 234 |
| Winkelcentrum Zuidplein Hoog | Winkelcentrum | 94/10 | 1972 1.315 | 7 | – | – | 653 | |
| Zwart Janstraat 4 | High street shop | 1988 | 1892 | 96 | 1 | 3 | – | 41 |
| Zwart Janstraat 8 | High street shop | 1988 | 1892 | 120 | 1 | 2 | – | 44 |
| Zwart Janstraat 24 | High street shop | 1988 | 1892 | 83 | – | 2 | – | 35 |
| Zwart Janstraat 34 | High street shop | 1991 | 1887 | 92 | 1 | 1 | – | 32 |
| Zwart Janstraat 36-38 | High street shop | 1994 | 1887 | 200 | 1 | 4 | – | 76 |
| Zwart Janstraat 55-59 | High street shop | 1987 | 1950 | 272 | 4 | 4 | – | 104 |
| Zwart Janstraat 58-60 | High street shop | 1992 | 1888 | 160 | 1 | 2 | – | 63 |
| Zwart Janstraat 63 | High street shop | 1990 | 1893 | 70 | 1 | 1 | – | 25 |
| Zwart Janstraat 71-73 | High street shop | 1994 | 1900 | 178 | 2 | 2 | – | 58 |
| Zwart Janstraat 72 | High street shop | 1991 | 1888 | 95 | – | 2 | – | 33 |
| Zwart Janstraat 84 | High street shop | 1994 | 1920 | 92 | 1 | 2 | – | 23 |
| Schiedam | ||||||||
| Winkelcentrum Hof van Spaland 1) | Winkelcentrum | 96/97 70/78 | 552 | 3 | – | – | 129 | |
| Sittard | ||||||||
| De Kemperkoul | Winkelcentrum | 1993 | 1987 1.771 | 8 | – | – | 345 | |
| Sneek | ||||||||
| Oosterdijk 58 | High street shop | 1996 | 1940 | 75 | 1 | – | – | 40 |
| Schaapmarktplein 4 | High street shop | 1994 | 1852 | 275 | 1 | – | – | 44 |
| Spijkenisse | ||||||||
| Nieuwstraat 118-232 | Winkelcentrum | 2010 | 1981 2.832 | 19 | – | – | 923 |
| Locatie Plaats and L |
Type | Jaar van aanschaf | Jaar bouw/renovatie | oppervlakte (m2) Verhuurbare |
Aantal huurders | appartementen Aantal |
parkeerplaatsen Aantal |
opbrengst (x € 1.000) Theoretische huur |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Zaandam | ||||||||
| Gedempte Gracht 37 / Rozengracht 90 | High street shop | 1993 | 1888 | 235 | 2 | – | – | 77 |
| Gedempte Gracht 80 / Vinkenstraat 41 Zeist |
High street shop | 1993 | 1920 | 55 | 1 | 1 | – | 32 |
| Slotlaan 194 / Huydecoperweg 9a | High street shop | 1999 | 1981 | 90 | 1 | 1 | – | 43 |
| Zoetermeer | ||||||||
| Lijnbaan 285-297 | Winkelcentrum | 1994 | 1988 2.476 | 8 | – | – | 453 | |
| Zutphen | ||||||||
| Beukerstraat 28 | High street shop | 1989 | 1800 | 296 | 1 | – | – | 51 |
| Beukerstraat 40 | High street shop | 1989 | 1838 | 335 | 1 | – | – | 44 |
| Zwijndrecht | ||||||||
| Winkelcentrum Walburg | Winkelcentrum | 2011 | 1975 14.174 | 30 | – | – 2.911 | ||
| Zwolle | ||||||||
| Broerenstraat 7 | High street shop | 1994 | 1930 | 66 | 1 | – | – | 16 |
| Diezerstraat 62 | High street shop | 1996 | 1910 | 95 | 1 | – | – | 66 |
| Diezerstraat 74 en 74a | High street shop | 2012 | 1800 | 315 | 1 | 1 | – | 219 |
| Diezerstraat 78 | High street shop | 1990 | 1832 | 140 | 1 | – | – | 69 |
| Kleine A 11-13 / Broerenkerkplein 2 - 6 | High street shop | 1989 | 1989 1.050 | 1 | 3 | – | 209 | |
| Luttekestraat 26 / Ossenmarkt 1a | High street shop | 1990 | 1930 | 78 | 1 | 1 | – | 34 |
| Roggenstraat 6 | High street shop | 1987 | 1900 | 106 | 1 | – | – | 46 |
| Totaal vastgoedbeleggingen in exploitatie Nederland | 241.098 | 659 | 233 1.183 51.210 | |||||
| Frankrijk | ||||||||
| Agen | ||||||||
| Boulevard de la République 36 Alençon |
High street shop | 2001 | 1950 | 700 | 1 | – | – | 99 |
| Rue de la Cave aux Boeufs 1-7 / Rue de Cygne 12 Amiens |
High street shop | 2001 | 1950 2.368 | 2 | – | – | 255 | |
| Rue des Trois Cailloux 7 - 9 | High street shop | 2000 | 1950 | 560 | 1 | – | – | 302 |
| Angers | ||||||||
| Rue d'Alsace 7 | High street shop | 2012 | 1950 | 114 | 1 | – | – | 14 |
| Rue d'Alsace 9 | High street shop | 2001 | 1950 | 67 | 1 | – | – | 56 |
| Rue Lenepveu 25-29 Annecy |
High street shop | 1998 | 1990 4.664 | 5 | – | – 1.026 | ||
| Rue de Vaugelas 22 | High street shop | 2001 | 1950 | 60 | 1 | – | – | 18 |
| Arras | ||||||||
| Rue Ernestale 31-35 | High street shop | 2006 | 1920 | 947 | 3 | – | – | 424 |
| Augny | ||||||||
| Rue du Bois d'Orly 23 | Retail warehouse | 2008 | 2005 1.570 | 2 | – | – | 197 | |
| Rue du Bois d'Orly 32 | Retail warehouse | 2007 | 1990 2.116 | 1 | – | – | 167 | |
| Aulnoye-Aymeries | ||||||||
| Anatole France 45 | High street shop | 2007 | 1945 | 137 | 1 | – | – | 14 |
| Rue Ampère 9 | Overig | 2007 | 1950 | – | – | 1 | – | 3 |
| Besançon | ||||||||
| Grande Rue 22 / Place Pasteur 3 | High street shop | 2001 | 1950 | 104 | 2 | – | – | 78 |
| Locatie Plaats and L |
Type | Jaar van aanschaf | Jaar bouw/renovatie | oppervlakte (m2) Verhuurbare |
Aantal huurders | appartementen Aantal |
parkeerplaatsen Aantal |
opbrengst (x € 1.000) Theoretische huur |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Stadskanaal | ||||||||
| Navolaan 12 | Retail warehouse | 1993 | 1968 2.080 | 7 | – | – | 121 | |
| Steenwijk Oosterstraat 22-26 |
High street shop | 1994 | 1900 | 285 | 1 | 1 | – | 61 |
| Tiel | ||||||||
| Waterstraat 29 / Kerkstraat 2b | High street shop | 1994 | 1850 | 70 | 1 | 1 | – | 46 |
| Waterstraat 51a | High street shop | 1994 | 1920 | 65 | 1 | – | – | 37 |
| Tilburg | ||||||||
| Heuvel 29-31 / J.v. Stolbergstraat 2-6 | High street shop | 1994 | 1920 | 298 | 3 | 3 | – | 167 |
| Winkelcentrum Westermarkt | Winkelcentrum | 93/08 61/63 7.614 | 10 | – | – 1.141 | |||
| Uden | ||||||||
| Marktstraat 32 | High street shop | 1994 | 1958 | 420 | 1 | 1 | – | 115 |
| Utrecht | ||||||||
| Achter Clarenburg 19 | High street shop | 1987 | 1975 | 91 | 1 | – | – | 49 |
| Choorstraat 13 | High street shop | 1987 | 1900 | 139 | 1 | 1 | – | 63 |
| Lange Elisabethstraat 6 | High street shop | 1987 | 1850 | 113 | 1 | – | – | 89 |
| Lange Elisabethstraat 36 | High street shop | 1993 | 1850 | 188 | 1 | – | – | 135 |
| Nachtegaalstraat 55 | High street shop | 1994 | 1904 2.116 | 2 | 2 | – | 302 | |
| Oudegracht 126-128 | High street shop | 1990 | 1930 | 209 | 2 | 1 | – | 69 |
| Oudegracht 134-136 / | ||||||||
| Vinkenburgstraat 8 en 12-14 | High street shop | 1987 | 1900 2.482 | 10 | 5 | – | 595 | |
| Oudegracht 153 | High street shop | 1997 | 1904 | 819 | 3 | – | – | 232 |
| Oudegracht 161 | High street shop | 1997 | 1900 1.963 | 4 | – | – | 573 | |
| Winkelcentrum Overvecht 1) | Winkelcentrum | 94/10 | 1970 5.374 | 16 | – | – 1.633 | ||
| Steenweg 9 / Choorstraat 9-9bis | High street shop | 1990 | 1900 | 578 | 2 | 3 | – | 161 |
| Vaassen | ||||||||
| Dorpsstraat 22 | High street shop | 1990 | 1981 | 550 | – | – | – | 39 |
| Veenendaal | ||||||||
| Hoofdstraat 25 | High street shop | 1990 | 1930 | 260 | 1 | – | – | 70 |
| Veghel | ||||||||
| Kalverstraat 8-16 | High street shop | 1993 | 1988 | 446 | 3 | 3 | – | 106 |
| Venlo | ||||||||
| Lomstraat 30-32 | High street shop | 1993 | 1960 | 465 | 1 | – | – | 131 |
| Lomstraat 33 | High street shop | 1994 | 1970 | 50 | 1 | – | – | 30 |
| Venray | ||||||||
| Grotestraat 2-4 / Grote Markt 2a-4 | High street shop | 1986 | 1946 1.166 | 4 | – | – | 164 | |
| Vriezenveen | ||||||||
| Westeinde 21-29 | High street shop | 1993 | 1938 2.611 | 9 | – | 80 | 301 | |
| Wassenaar | ||||||||
| Langstraat 188-190 | High street shop | 1990 | 1981 | 290 | 1 | – | – | 72 |
| Winschoten | ||||||||
| Langestraat 22 / Venne 109 | High street shop | 1994 | 1900 | 70 | 1 | – | – | 29 |
| Langestraat 24 | High street shop | 1991 | 1960 | 430 | 1 | – | – | 64 |
| Winterswijk | ||||||||
| Dingstraat 1-3 | Retail warehouse | 1998 | 1900 2.335 | 1 | – | 65 | 275 | |
| Misterstraat 8-10 / Torenstraat 5a en 5c | High street shop | 1996 | 1900 | 441 | 1 | 2 | 2 | 150 |
| Misterstraat 12 / Torenstraat 5b | High street shop | 1991 | 1939 | 135 | 1 | 1 | – | 54 |
| Misterstraat 14 | High street shop | 1991 | 1989 | 377 | 2 | – | – | 102 |
| Misterstraat 33 | High street shop | 1999 | 1900 | 550 | 1 | – | – | 81 |
| Weurden 2-4 | High street shop | 1998 | 1977 | 278 | 2 | 3 | – | 66 |
| Wooldstraat 26 | High street shop | 1999 | 1900 | 603 | 2 | – | – | 88 |
| 235 2 55 1 90 1 1988 2.476 8 296 1 335 1 1975 14.174 30 |
– 1 1 – – – – |
– – – – – – |
77 32 43 453 51 44 – 2.911 |
|---|---|---|---|
| 66 1 |
– | – | 16 |
| 95 1 |
– | – | 66 |
| 315 1 |
1 | – | 219 |
| 140 1 |
– | – | 69 |
| 1 | – | 209 | |
| 1 | – | 34 | |
| 1 | – | 46 | |
| 1989 1.050 78 106 |
3 1 – 241.098 659 |
233 1.183 51.210 |
| Agen | ||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Boulevard de la République 36 | High street shop | 2001 | 1950 | 700 | 1 | – | – | 99 |
| Alençon | ||||||||
| Rue de la Cave aux Boeufs 1-7 / Rue de Cygne 12 | High street shop | 2001 | 1950 2.368 | 2 | – | – | 255 | |
| Amiens | ||||||||
| Rue des Trois Cailloux 7 - 9 | High street shop | 2000 | 1950 | 560 | 1 | – | – | 302 |
| Angers | ||||||||
| Rue d'Alsace 7 | High street shop | 2012 | 1950 | 114 | 1 | – | – | 14 |
| Rue d'Alsace 9 | High street shop | 2001 | 1950 | 67 | 1 | – | – | 56 |
| Rue Lenepveu 25-29 | High street shop | 1998 | 1990 4.664 | 5 | – | – 1.026 | ||
| Annecy | ||||||||
| Rue de Vaugelas 22 | High street shop | 2001 | 1950 | 60 | 1 | – | – | 18 |
| Arras | ||||||||
| Rue Ernestale 31-35 | High street shop | 2006 | 1920 | 947 | 3 | – | – | 424 |
| Augny | ||||||||
| Rue du Bois d'Orly 23 | Retail warehouse | 2008 | 2005 1.570 | 2 | – | – | 197 | |
| Rue du Bois d'Orly 32 | Retail warehouse | 2007 | 1990 2.116 | 1 | – | – | 167 | |
| Aulnoye-Aymeries | ||||||||
| Anatole France 45 | High street shop | 2007 | 1945 | 137 | 1 | – | – | 14 |
| Rue Ampère 9 | Overig | 2007 | 1950 | – | – | 1 | – | 3 |
| Besançon | ||||||||
| Grande Rue 22 / Place Pasteur 3 | High street shop | 2001 | 1950 | 104 | 2 | – | – | 78 |
| Locatie Plaats and L |
Type | Jaar van aanschaf | Jaar bouw/renovatie | oppervlakte (m2) Verhuurbare |
Aantal huurders | appartementen Aantal |
parkeerplaatsen Aantal |
opbrengst (x € 1.000) Theoretische huur |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Bordeaux | ||||||||
| Allée de Tourny 50 | High street shop | 2011 | 1900 | 584 | 3 | 1 | – | 104 |
| Cours de l'Intendance 12 | High street shop | 2011 | 1900 | 948 | 3 | 3 | – | 195 |
| Cours de l'Intendance 47 | High street shop | 2011 | 1900 | 810 | 3 | 3 | – | 202 |
| Cours de l'Intendance 61 | High street shop | 2012 | 1900 | 720 | 1 | 2 | – | 249 |
| Cours Georges Clémenceau 12 | High street shop | 2011 | 1900 | 360 | 1 | 2 | – | 193 |
| Rue de la Porte Dijeaux 73 | High street shop | 2012 | 1950 | 139 | 1 | – | – | 71 |
| Rue Sainte Catherine 20 | High street shop | 2011 | 1900 | 591 | 1 | 14 | – | 212 |
| Rue Sainte Catherine 27-31 Rue Sainte Catherine 35-37 |
High street shop High street shop |
2011 2011 |
1900 1900 |
967 343 |
4 1 |
3 – |
– – |
508 232 |
| Rue Sainte Catherine 39 | High street shop | 2011 | 1900 | 335 | 1 | 1 | – | 128 |
| Rue Sainte Catherine 66 | High street shop | 2012 | 1950 | 158 | 1 | – | – | 130 |
| Rue Sainte Catherine 131 | High street shop | 2012 | 1900 | 567 | 1 | – | – | 58 |
| Boulogne sur Mer | ||||||||
| Rue Adolphe Thiers 29 | High street shop | 2001 | 1950 | 246 | 1 | – | – | 41 |
| Bourges | ||||||||
| Rue de Mirebeau 14 | High street shop | 2001 | 1950 | 50 | 1 | – | – | 25 |
| Rue de Mirebeau 16 | High street shop | 2001 | 1950 | 71 | 1 | – | – | 35 |
| Brest | ||||||||
| Rue de Siam 70 | High street shop | 2000 | 1950 | 818 | 1 | – | – | 101 |
| Cannes | ||||||||
| Rue d'Antibes 40 | High street shop | 2000 | 1950 | 948 | 1 | – | – | 351 |
| Carcassonne | ||||||||
| Place Carnot 16 | High street shop | 2001 | 1950 | 90 | 1 | – | – | 23 |
| Chambéry | ||||||||
| Place Saint-Léger 228 | High street shop | 2001 | 1950 | 40 | 1 | – | – | 56 |
| Charleville-Mézières | ||||||||
| Rue de la République 35-37 | High street shop | 2001 | 1950 | 105 | 1 | – | – | 51 |
| Chaumont | ||||||||
| Rue de la Victoire de la Marne 28-42 | High street shop | 2001 | 1950 1.370 | 3 | – | – | 186 | |
| Dax | ||||||||
| Rue des Carmes 7-9 | High street shop | 2001 | 1950 | 248 | 1 | – | – | 57 |
| Dieppe | ||||||||
| Grande Rue 84-86 | High street shop | 2001 | 1950 | 100 | 1 | – | – | 58 |
| Dijon | ||||||||
| Rue du Bourg 39 bis / Rue Jules Mercier 20 bis | High street shop | 2001 | 1950 | 40 | 1 | – | – | 38 |
| Douai Avenue Georges Clemenceau 21 |
High street shop | 2007 | 1900 | 318 | 1 | – | – | 10 |
| Duinkerken | ||||||||
| Centre Commercial Centre Marine 1) | Winkelcentrum | 2005 | 2000 10.263 | 19 | – | – 1.521 | ||
| Ferrière-la-Grande | ||||||||
| Avenue Georges Clemenceau 1 | Overig | 2007 | 1970 | – | – | 20 | – | 95 |
| Frouard | ||||||||
| Rue du Bois 12 | Retail warehouse | 2006 | 1996 1.155 | 1 | – | – | 118 | |
| Grenoble | ||||||||
| Grande Rue 11 | High street shop | 2001 | 1950 | 73 | 1 | – | – | 23 |
| Rue des Clercs 18 | High street shop | 2001 | 1950 | 75 | 1 | – | – | 25 |
| La Garde | ||||||||
| ZAC Quatre Chemins de la Pauline | Retail warehouse | 2007 | 2005 1.967 | 5 | – | 89 | 437 | |
| Laval | ||||||||
| Rue du Général de Gaulle 41 / Rue de Rennes 14 | High street shop | 2001 | 1950 | 450 | 1 | – | – | 58 |
| Locatie Plaats and L |
Type | Jaar van aanschaf | Jaar bouw/renovatie | oppervlakte (m2) Verhuurbare |
Aantal huurders | appartementen Aantal |
parkeerplaatsen Aantal |
opbrengst (x € 1.000) Theoretische huur |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Lille | ||||||||
| Avenue Lelièvre 364 | Overig | 2007 | 1890 | – | – | 1 | – | 2 |
| Boulevard de la Liberté 62 | High street shop | 2007 | 1945 | 79 | 1 | – | – | 19 |
| Parc Notre Dame 6 | Overig | 2007 | 1890 | – | – | 1 | – | 6 |
| Place de Béthune 13 | High street shop | 2007 | 1950 | 155 | 1 | – | – | 127 |
| Place de la Gare 8 | High street shop | 2007 | 1945 | 314 | 2 | – | – | 80 |
| Place des Patiniers 1 bis | High street shop | 2007 | 1900 | 112 | 1 | – | – | 50 |
| Place des Patiniers 2 | High street shop | 2007 | 1945 | 132 | 1 | – | – | 75 |
| Place des Reignaux 16 | High street shop | 2007 | 1950 | 290 | 1 | – | – | 32 |
| Place du Lion d'Or 9 | High street shop | 2007 | 1870 | 150 | 1 | – | – | 16 |
| Place Louise de Bettignies 15-17 | High street shop | 2007 | 1870 | 352 | 1 | – | – | 202 |
| Rue Basse 8 | High street shop | 2007 | 1930 | 148 | 1 | – | – | 42 |
| Rue de la Barre 8 | High street shop | 2007 | 1987 | 47 | 1 | – | – | 20 |
| Rue de la Grande Chaussée 25 | High street shop | 2007 | 1870 | 200 | 1 | – | – | 169 |
| Rue de la Grande Chaussée 29 | High street shop | 2007 | 1870 | 236 | 1 | 1 | – | 90 |
| Rue de la Grande Chaussée 33-35 Rue de la Monnaie 2 / |
High street shop | 2007 | 1870 | 429 | 1 | – | – | 229 |
| Place Louise de Bettignies 11-14 | High street shop | 2007 | 1870 | 240 | 1 | 4 | – | 305 |
| Rue de la Monnaie 4 | High street shop | 2007 | 1870 | 103 | 1 | – | – | 87 |
| Rue de la Monnaie 6 | High street shop | 2007 | 1870 | 126 | 1 | – | – | 69 |
| Rue de la Monnaie 6 bis | High street shop | 2007 | 1870 | 83 | 1 | – | – | 50 |
| Rue de la Monnaie 12 | High street shop | 2007 | 1870 | 168 | 1 | – | – | 44 |
| Rue de la Monnaie 13 | High street shop | 2007 | 1870 | 85 | 1 | – | – | 83 |
| Rue de Paris 20 | High street shop | 2007 | 1870 | 336 | – | – | – | 82 |
| Rue de Paris 38 | High street shop | 2007 | 1870 | 100 | 1 | – | – | 59 |
| Rue de Paris 42 | High street shop | 2007 | 1870 | 200 | 1 | – | – | 105 |
| Rue des Chats Bossus 13 | High street shop | 2007 | 1870 | 418 | 1 | – | – | 165 |
| Rue des Chats Bossus 21 | High street shop | 2007 | 1870 | 168 | 1 | – | – | 170 |
| Rue des Ponts de Comines 30 | High street shop | 2007 | 1945 | 197 | 1 | – | – | 67 |
| Rue des Ponts de Comines 31 | High street shop | 2007 | 1945 | 179 | 1 | – | – | 11 |
| Rue des Ponts de Comines 32 | High street shop | 2007 | 1945 | 267 | 1 | – | – | 179 |
| Rue Destailleurs 56 | Overig | 2007 | 1890 | – | – | 1 | – | 1 |
| Rue du Curé Saint-Etienne 6 | High street shop | 2007 | 1950 | 153 | 1 | – | – | 28 |
| Rue du Curé Saint-Etienne 17 | High street shop | 2007 | 1870 | 172 | 1 | – | – | 82 |
| Rue du Faisan 6 | High street shop | 2007 | 1950 | 105 | 1 | – | – | 19 |
| Rue du Général de Wett 1 | Overig | 2007 | 1960 | – | – | 2 | – | 12 |
| Rue du Sec Arembault 24 | High street shop | 2007 | 1945 | 78 | 1 | – | – | 57 |
| Rue Faidherbe 28-30 | High street shop | 2007 | 1945 | 102 | 1 | – | – | 79 |
| Rue Faidherbe 32-34 / | ||||||||
| Rue des Ponts de Comines 19 bis | High street shop | 2007 | 1945 | 676 | 1 | 4 | – | 456 |
| Rue Faidherbe 38 | High street shop | 2007 | 1945 | 59 | – | – | – | 35 |
| Rue Faidherbe 42 | High street shop | 2007 | 1945 | 86 | 1 | – | – | 5 |
| Rue Faidherbe 44 | High street shop | 2007 | 1945 | 142 | – | – | – | 65 |
| Rue Faidherbe 48 | High street shop | 2007 | 1945 | 135 | 1 | – | – | 87 |
| Rue Faidherbe 50 | High street shop | 2007 | 1945 | 308 | 1 | – | – | 92 |
| Rue Faidherbe 54 | High street shop | 2007 | 1945 | 176 | – | – | – | 53 |
| Rue Gay-Lussac 17-19 | Overig | 2007 | 1900 | – | – | 20 | – | 190 |
| Rue Léon Gambetta 32 | High street shop | 2007 | 1945 | 88 | – | – | – | 21 |
| Rue Léon Gambetta 163 | High street shop | 2007 | 1945 | 101 | 1 | – | – | 23 |
| Rue Léon Gambetta 236 | High street shop | 2007 | 1950 | 115 | 1 | – | – | 38 |
| Rue Léon Thiriez 98 | Overig | 2007 | 1890 | – | – | 1 | – | 4 |
| Square Dutilleul | Overig | 2007 | 2008 | – | – | – | 1 | 1 |
Rue de la Monnaie 2 / Rue Faidherbe 32-34 /
| Locatie Plaats and L |
Type | Jaar van aanschaf | Jaar bouw/renovatie | oppervlakte (m2) Verhuurbare |
Aantal huurders | appartementen Aantal |
parkeerplaatsen Aantal |
opbrengst (x € 1.000) Theoretische huur |
|
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Limoges | |||||||||
| Centre Commercial Beaubreuil | Winkelcentrum | 2001 | 1980 4.452 | 14 | – | – | 522 | ||
| Centre Commercial Limoges Corgnac Lyon |
Winkelcentrum | 2007 | 2006 5.407 | 12 | – | – 1.356 | |||
| Rue Victor Hugo 5 | High street shop | 2001 | 1950 | 90 | 1 | – | – | 73 | |
| Mâcon | |||||||||
| Rue Carnot 111 / Rue Rameau 39 | High street shop | 2001 | 1950 | 160 | 1 | – | – | 87 | |
| Rue Philibert Laguiche 11-13 / | |||||||||
| Place aux Herbes 53-56 | High street shop | 2001 | 1950 1.148 | 1 | – | – | 85 | ||
| Marseille | |||||||||
| Rue Saint Ferréol 29 | High street shop | 2006 | 1980 | 249 | 1 | – | – | 214 | |
| Nancy | |||||||||
| Rue Saint-Jean 44-45 Nice |
High street shop | 1998 | 1990 4.794 | 8 | – | – 1.748 | |||
| Avenue Jean Médecin 8 bis / | |||||||||
| Rue Gustave Deloye 5 | High street shop | 2001 | 1950 | 362 | 1 | – | – | 201 | |
| Route de Grenoble 604 | Retail warehouse | 1999 | 1990 2.067 | 1 | – | – | 597 | ||
| Parijs | |||||||||
| Rue d'Alésia 123 | High street shop | 2006 | 1956 | 420 | 1 | – | 1 | 319 | |
| Rue de Rivoli 102 | High street shop | 2012 | 1900 1.092 | 3 | – | – 1.314 | |||
| Rue de Rivoli 118-120 | High street shop | 1998 | 1997 3.341 | 7 | 8 | 5 3.501 | |||
| Rue Montmartre 17 Roanne |
High street shop | 2006 | 2003 | 270 | 1 | – | – | 180 | |
| Rue Bourgneuf 18 / Passage Bourgneuf 7 / | |||||||||
| Rue Charles de Gaulle 51-53 | High street shop | 2001 | 1950 1.642 | 3 | 3 | – | 172 | ||
| Roncq | |||||||||
| Avenue de l'Europe 20 | Retail warehouse | 2007 | 2000 2.700 | 1 | – | – | 172 | ||
| Roubaix | |||||||||
| Grande Rue 21 | High street shop | 2007 | 1900 1.059 | 1 | – | – | 118 | ||
| Grande Rue 56ter | High street shop | 2007 | 1900 | 40 | – | – | – | 6 | |
| Place de la Liberté 2 | High street shop | 2007 | 1900 | 52 | – | – | – | 4 | |
| Saint-Étienne | |||||||||
| Rue Saint-Jean 27 | High street shop | 2001 | 1950 | 60 | 1 | – | – | 11 | |
| Soissons | |||||||||
| Rue Saint-Martin 57 | High street shop | 2001 | 1950 | 400 | 1 | – | – | 60 | |
| Thoiry | |||||||||
| Centre Commercial Val Thoiry | Winkelcentrum | 1998 | 2000 14.825 | 61 | – | – 5.800 | |||
| Centre Commercial Val Thoiry 2 Thonon-les-bains |
Retail warehouse | 2009 | 2009 8.590 | 1 | – | – | 419 | ||
| Rue des Arts 16 | High street shop | 2001 | 1950 | 220 | 1 | – | – | 93 | |
| Toulon | |||||||||
| Rue Jean Jaurès 82 / Rue Racine 11 Tourcoing |
High street shop | 2000 | 1950 1.609 | 2 | – | – | 169 | ||
| Place de Charles et Albert Roussel 32-33 | High street shop | 2007 | 1950 | 126 | 1 | 9 | – | 60 | |
| Troyes | |||||||||
| Rue Emile Zola 113 | High street shop | 2006 | 2006 | 359 | 1 | – | – | 195 | |
| Rue Emile Zola 117 | High street shop | 2001 | 1950 | 360 | 1 | – | – | 176 | |
| Valence | |||||||||
| Avenue Victor Hugo 25 / Rue Pasteur 1-3 | High street shop | 2001 | 1950 | 200 | 1 | – | – | 64 |
| Locatie Plaats and L |
Type | Jaar van aanschaf | Jaar bouw/renovatie | oppervlakte (m2) Verhuurbare |
Aantal huurders | appartementen Aantal |
parkeerplaatsen Aantal |
opbrengst (x € 1.000) Theoretische huur |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Vichy Rue Georges Clemenceau 12 / Rue Ravy-Breton 2 High street shop |
2001 | 1950 1.437 | 2 | – | – | 183 | ||
| Totaal vastgoedbeleggingen in exploitatie Frankrijk | 103.697 | 253 | 105 | 96 30.126 | ||||
| België3) | ||||||||
| Aalst | ||||||||
| Albrechtlaan 56 1) | Retail warehouse | 2000 > 1980 1.000 | 1 | – | – | 76 | ||
| Brusselsesteenweg 41 | Retail warehouse | 2007 > 1980 | 770 | 1 | – | – | 90 | |
| Nieuwstraat 10 | High street shop | 1998 < 1950 | 151 | 1 | – | – | 75 | |
| Aartselaar | ||||||||
| Antwerpsesteenweg 13 / 4 | Retail warehouse | 2000 > 1980 1.334 | 1 | – | – | 120 | ||
| Ans Rue de Français 393 |
Retail warehouse | 1999 > 1980 3.980 | 8 | – | – | 406 | ||
| Antwerpen | ||||||||
| Abdijstraat 29 | High street shop | 1995 < 1950 | 198 | 1 | – | – | 38 | |
| Abdijstraat 82-84 | High street shop | 1995 < 1950 | 167 | 1 | 2 | – | 57 | |
| De Keyserlei 47 | High street shop | 2000 < 1950 | 62 | 1 | – | – | 51 | |
| De Keyserlei 49 | High street shop | 2000 < 1950 | 102 | 1 | – | – | 66 | |
| Frankrijklei 27 | High street shop | 1993 < 1950 | 654 | 1 | 1 | – | 90 | |
| Groendalstraat 11 | High street shop | 2000 < 1950 | 48 | 1 | – | – | 28 | |
| Huidevettersstraat 12 | High street shop | 1994 < 1950 | 721 | 1 | – | – | 304 | |
| Korte Gasthuisstraat 27 | High street shop | 2000 < 1950 | 145 | 1 | – | – | 128 | |
| Leysstraat 17 | High street shop | 2000 < 1950 | 325 | 1 | 2 | – | 190 | |
| Leysstraat 28-30 | High street shop | 1997 < 1950 1.705 | 2 | 5 | – | 866 | ||
| Meir 99 | High street shop | 1996 < 1950 | 583 | 1 | – | – | 478 | |
| Schuttershofstraat 24 / Kelderstraat 7 | High street shop | 2000 < 1950 | 106 | 1 | – | – | 100 | |
| Schuttershofstraat 30 | High street shop | 2000 < 1950 | 66 | 1 | – | – | 79 | |
| Schuttershofstraat 32 / Arme Duivelstraat 2 | High street shop | 2000 < 1950 | 54 | 1 | – | – | 66 | |
| Balen | ||||||||
| Molsesteenweg 56 | Retail warehouse | 1999 > 1980 1.871 | 2 | – | – | 115 | ||
| Bergen | ||||||||
| Grand Rue 19 | High street shop | 2000 < 1950 | 185 | 1 | – | – | 85 | |
| Rue de la Chaussée 31-33 | High street shop | 1998 < 1950 | 447 | 2 | 1 | – | 156 | |
| Boechout | ||||||||
| Hovesesteenweg 123-127 | Retail warehouse | 2002 > 1980 1.230 | 1 | – | – | 106 | ||
| Borgloon | ||||||||
| Sittardstraat 10 Bree |
Retail warehouse | 1999 > 1980 | 996 | 2 | – | – | 63 | |
| Toleikstraat 30 | Retail warehouse | 1999 > 1980 | 855 | 1 | – | – | 80 | |
| Brugge | ||||||||
| Maalsesteenweg 142 | Retail warehouse | 2007 > 1980 | 600 | 1 | – | – | 72 | |
| Steenstraat 80 | High street shop | 1998 < 1950 2.058 | 2 | – | – | 962 | ||
| Brussel | ||||||||
| Elsensesteenweg 16 | High street shop | 1996 < 1950 1.222 | 2 | – | – | 285 | ||
| Elsensesteenweg 41-43 | High street shop | 1998 < 1950 6.577 | 7 | – | – 1.741 | |||
| Louizalaan 7 | High street shop | 2000 < 1950 | 245 | 1 | – | – | 398 | |
| Nieuwstraat 98 | High street shop | 2001 < 1950 | 150 | 1 | – | – | 226 | |
| Locatie Plaats and L |
Type | Jaar van aanschaf | Jaar bouw/renovatie | oppervlakte (m2) Verhuurbare |
Aantal huurders | appartementen Aantal |
parkeerplaatsen Aantal |
opbrengst (x € 1.000) Theoretische huur |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Mechelen | ||||||||
| Bruul 39-41 | High street shop | 2000 < 1950 | 361 | 2 | – | – | 205 | |
| Bruul 42-44 | High street shop | 2001 < 1950 2.948 | 1 | – | – | 717 | ||
| Merksem | ||||||||
| Bredabaan 474-476 | High street shop | 1998 50/80 | 467 | 1 | – | – | 81 | |
| Moeskroen | ||||||||
| Petite Rue 18 | High street shop | 1998 < 1950 | 235 | 1 | – | – | 49 | |
| Montignies-sur-Sambre | ||||||||
| Rue de la Persévérance 14 | Retail warehouse | 2007 > 1980 | 750 | 1 | – | – | 69 | |
| Mortsel | ||||||||
| Statielei 71-73 | High street shop | 1998 50/80 | 430 | 2 | – | – | 151 | |
| Namen | ||||||||
| Place de l'Ange 42 | High street shop | 2011 50/80 2.331 | 12 | – | 25 | 762 | ||
| Overpelt | ||||||||
| Burgemeester Laenenstraat 3 | Retail warehouse | 2002 > 1980 | 877 | 2 | – | – | 91 | |
| Philippeville | ||||||||
| Rue de France | Retail warehouse | 1999 > 1980 3.689 | 6 | – | – | 355 | ||
| Schaarbeek | ||||||||
| Leuvensesteenweg 610-640 | Retail warehouse | 1999 > 1980 2.964 | 4 | – | – | 373 | ||
| Schelle | ||||||||
| Provinciale Steenweg 453-455 | Retail warehouse 99/02 > 1980 2.962 | 7 | – | – | 236 | |||
| Scherpenheuvel | ||||||||
| Mannenberg 26 Sint-Job-in-'t-Goor |
Retail warehouse | 1999 > 1980 | 600 | 1 | – | – | 82 | |
| Handelslei 10 | Retail warehouse | 2002 > 1980 | 600 | 1 | – | – | 72 | |
| Sint-Niklaas | ||||||||
| Kapelstraat 101 | Retail warehouse | 2007 > 1980 | 740 | 1 | – | – | 75 | |
| Sint-Pieters-Leeuw | ||||||||
| Bergensesteenweg 458 | Retail warehouse | 2007 > 1980 | 750 | 1 | – | – | 83 | |
| Tielt-Winge | ||||||||
| Retailpark Gouden Kruispunt | Retail warehouse 99/02 > 1980 18.861 | 22 | – | – 1.909 | ||||
| Tienen | ||||||||
| Slachthuisstraat 36 | Retail warehouse | 2002 > 1980 4.984 | 7 | – | – | 514 | ||
| Tongeren | ||||||||
| Winkelcentrum Julianus | Winkelcentrum | 2008 > 1980 8.459 | 18 | – | – | 832 | ||
| Turnhout | ||||||||
| Gasthuisstraat 5-7 | High street shop | 2001 < 1950 1.269 | 1 | – | – | 342 | ||
| Gasthuisstraat 32 | High street shop | 1996 < 1950 1.743 | 1 | – | – | 84 | ||
| Vilvoorde | ||||||||
| Leuvensestraat 43 | High street shop | 1998 < 1950 1.338 | 1 | – | – | 208 | ||
| Luchthavenlaan 5 | Retail warehouse | 1999 > 1980 6.345 | 3 | – | – | 576 | ||
| Mechelsesteenweg 48 | Retail warehouse | 1999 > 1980 7.936 | 11 | 1 | – | 772 | ||
| Waterloo | ||||||||
| Chaussée de Bruxelles 284 | Retail warehouse | 1993 50/80 1.198 | 1 | – | – | 128 | ||
| Waver | ||||||||
| Boulevard de l'Europe 41 | Retail warehouse | 2007 > 1980 | 860 | 1 | – | – | 145 | |
| Rue du Commerce 26 | High street shop | 1998 < 1950 | 242 | 1 | – | – | 60 | |
| Rue du Pont du Christ 46 / Rue Barbier 15 Westerlo |
High street shop | 1998 < 1950 | 319 | 2 | – | – | 130 | |
| Hotelstraat 2 A-B | Retail warehouse | 2007 > 1980 1.000 | 2 | – | – | 97 | ||
| Locatie Plaats and L |
Type | Jaar van aanschaf | Jaar bouw/renovatie | oppervlakte (m2) Verhuurbare |
Aantal huurders | appartementen Aantal |
parkeerplaatsen Aantal |
opbrengst (x € 1.000) Theoretische huur |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Chênée | ||||||||
| Rue de la Station 23 | Retail warehouse | 2002 50/80 2.933 | 3 | – | – | 261 | ||
| Diest | ||||||||
| Hasseltsestraat 15 | High street shop | 1998 < 1950 | 198 | 1 | – | – | 49 | |
| Dilsen Rijksweg 17 nr. 770 |
Retail warehouse | 1999 > 1980 | 992 | – | – | – | 60 | |
| Drogenbos | ||||||||
| Nieuwe Stallestraat 217 | Retail warehouse | 2007 > 1980 | 530 | 1 | – | – | 92 | |
| Flémalle | ||||||||
| Rue de la Fabrique 6 | Retail warehouse | 2002 > 1980 2.887 | 4 | – | – | 242 | ||
| Froyennes | ||||||||
| Rue des Roselières 6 | Retail warehouse | 2000 > 1980 | 950 | 1 | – | – | 109 | |
| Genk | ||||||||
| Guillaume Lambertlaan 115 | Retail warehouse | 1999 > 1980 3.109 | 6 | – | – | 237 | ||
| Hasseltweg 74 | Retail warehouse | 2002 > 1980 2.331 | 4 | – | – | 240 | ||
| Gent | ||||||||
| Veldstraat 81 / Zonnestraat 6-10 | High street shop | 1998 < 1950 2.966 | 5 | – | – | 599 | ||
| Volderstraat 15 | High street shop | 1993 < 1950 | 279 | 1 | – | – | 164 | |
| Grivegnée | ||||||||
| Boulevard de Froidmont 29 Rue Servais Malaise |
Retail warehouse Retail warehouse |
2007 > 1980 1.100 2002 > 1980 2.000 |
2 1 |
– – |
– – |
118 138 |
||
| Hasselt | ||||||||
| Genkersteenweg 76 | Retail warehouse | 1999 > 1980 | 996 | 2 | – | – | 102 | |
| Genkersteenweg 215-219 | Retail warehouse | 2007 > 1980 1.745 | 2 | – | – | 189 | ||
| Heusden-Zolder | ||||||||
| Inakker | Retail warehouse | 2002 > 1980 1.019 | 2 | – | – | 74 | ||
| Hoboken | ||||||||
| Zeelandstraat 6-8 | Retail warehouse | 2002 > 1980 2.490 | 2 | – | – | 241 | ||
| Huy | ||||||||
| Rue Joseph Wauters 3 1) | Retail warehouse | 2007 > 1980 1.000 | 2 | – | – | 93 | ||
| Jemappes | ||||||||
| Avenue Wilson 510 | Retail warehouse | 2007 > 1980 | 900 | 2 | – | – | 86 | |
| Kampenhout | ||||||||
| Mechelsesteenweg 38-42 | Retail warehouse | 1999 > 1980 3.322 | 3 | – | – | 227 | ||
| Korbeek-Lo Tiensesteenweg 378 1) |
Retail warehouse | 2007 > 1980 | 990 | 1 | – | – | 117 | |
| Kuurne | ||||||||
| Ringlaan 12 | Retail warehouse | 2007 > 1980 1.336 | 1 | – | – | 72 | ||
| La Louvière | ||||||||
| Avenue de la Wallonie 1 | Retail warehouse | 2007 > 1980 1.620 | 2 | – | – | 128 | ||
| Rue Albert 1er 84-86 | High street shop | 2000 < 1950 | 198 | 1 | – | – | 74 | |
| Leopoldsburg | ||||||||
| Lidostraat 7 | Retail warehouse | 1999 > 1980 1.850 | 1 | – | – | 136 | ||
| Leuven | ||||||||
| Bondgenotenlaan 69-73 | High street shop | 2001 < 1950 1.495 | 2 | – | – | 668 | ||
| Luik | ||||||||
| Rue Pont d'Ile 35 | High street shop | 1998 < 1950 | 80 | 1 | – | – | 83 | |
| Rue Pont d'Ile 45 | High street shop | 1998 < 1950 | 55 | 1 | – | – | 76 | |
| Rue Pont d'Ile 49 | High street shop | 1998 < 1950 | 375 | 1 | – | – | 234 | |
| Malmédy Avenue des Alliés 14b |
Retail warehouse | 1999 > 1980 | 813 | 1 | – | – | 65 | |
| Mechelen | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Bruul 39-41 | High street shop | 2000 < 1950 | 361 | 2 | – | – | 205 |
| Bruul 42-44 | High street shop | 2001 < 1950 2.948 | 1 | – | – | 717 | |
| Merksem | |||||||
| Bredabaan 474-476 | High street shop | 1998 50/80 | 467 | 1 | – | – | 81 |
| Moeskroen | |||||||
| Petite Rue 18 | High street shop | 1998 < 1950 | 235 | 1 | – | – | 49 |
| Montignies-sur-Sambre | |||||||
| Rue de la Persévérance 14 | Retail warehouse | 2007 > 1980 | 750 | 1 | – | – | 69 |
| Mortsel | |||||||
| Statielei 71-73 | High street shop | 1998 50/80 | 430 | 2 | – | – | 151 |
| Namen | |||||||
| Place de l'Ange 42 | High street shop | 2011 50/80 2.331 | 12 | – | 25 | 762 | |
| Overpelt | |||||||
| Burgemeester Laenenstraat 3 | Retail warehouse | 2002 > 1980 | 877 | 2 | – | – | 91 |
| Philippeville | |||||||
| Rue de France | Retail warehouse | 1999 > 1980 3.689 | 6 | – | – | 355 | |
| Schaarbeek | |||||||
| Leuvensesteenweg 610-640 | Retail warehouse | 1999 > 1980 2.964 | 4 | – | – | 373 | |
| Schelle | |||||||
| Provinciale Steenweg 453-455 | Retail warehouse 99/02 > 1980 2.962 | 7 | – | – | 236 | ||
| Scherpenheuvel | |||||||
| Mannenberg 26 | Retail warehouse | 1999 > 1980 | 600 | 1 | – | – | 82 |
| Sint-Job-in-'t-Goor | |||||||
| Handelslei 10 | Retail warehouse | 2002 > 1980 | 600 | 1 | – | – | 72 |
| Sint-Niklaas | |||||||
| Kapelstraat 101 | Retail warehouse | 2007 > 1980 | 740 | 1 | – | – | 75 |
| Sint-Pieters-Leeuw | |||||||
| Bergensesteenweg 458 | Retail warehouse | 2007 > 1980 | 750 | 1 | – | – | 83 |
| Tielt-Winge | |||||||
| Retailpark Gouden Kruispunt | Retail warehouse 99/02 > 1980 18.861 | 22 | – | – 1.909 | |||
| Tienen | |||||||
| Slachthuisstraat 36 | Retail warehouse | 2002 > 1980 4.984 | 7 | – | – | 514 | |
| Tongeren | |||||||
| Winkelcentrum Julianus | Winkelcentrum | 2008 > 1980 8.459 | 18 | – | – | 832 | |
| Turnhout | |||||||
| Gasthuisstraat 5-7 | High street shop | 2001 < 1950 1.269 | 1 | – | – | 342 | |
| Gasthuisstraat 32 | High street shop | 1996 < 1950 1.743 | 1 | – | – | 84 | |
| Vilvoorde | |||||||
| Leuvensestraat 43 | High street shop | 1998 < 1950 1.338 | 1 | – | – | 208 | |
| Luchthavenlaan 5 | Retail warehouse | 1999 > 1980 6.345 | 3 | – | – | 576 | |
| Mechelsesteenweg 48 | Retail warehouse | 1999 > 1980 7.936 | 11 | 1 | – | 772 | |
| Waterloo | |||||||
| Chaussée de Bruxelles 284 | Retail warehouse | 1993 50/80 1.198 | 1 | – | – | 128 | |
| Waver | |||||||
| Boulevard de l'Europe 41 | Retail warehouse | 2007 > 1980 | 860 | 1 | – | – | 145 |
| Rue du Commerce 26 | High street shop | 1998 < 1950 | 242 | 1 | – | – | 60 |
| Rue du Pont du Christ 46 / Rue Barbier 15 | High street shop | 1998 < 1950 | 319 | 2 | – | – | 130 |
| Westerlo | |||||||
| Hotelstraat 2 A-B | Retail warehouse | 2007 > 1980 1.000 | 2 | – | – | 97 |
| Locatie Plaats and L |
Type | Jaar van aanschaf | Jaar bouw/renovatie | oppervlakte (m2) Verhuurbare |
Aantal huurders | appartementen Aantal |
parkeerplaatsen Aantal |
opbrengst (x € 1.000) Theoretische huur |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Wilrijk | ||||||||
| Boomsesteenweg 643-645 | Retail warehouse | 2000 50/80 1.463 | 2 | – | – | 177 | ||
| Boomsesteenweg 666-672 | Retail warehouse | 2000 > 1980 4.884 | 4 | – | – | 539 | ||
| Totaal vastgoedbeleggingen in exploitatie België | 150.771 | 226 | 12 | 25 22.485 | ||||
| Spanje | ||||||||
| Alicante | ||||||||
| Parque Vistahermosa | Retail warehouse | 1999 | 2002 34.609 | 6 | – 1.387 3.994 | |||
| Badalona | ||||||||
| Centro Comercial Montigalá | Winkelcentrum | 1998 | 1991 11.396 | 52 | – 2.618 3.129 | |||
| Burgos | ||||||||
| Centro Comercial El Mirador Castellón de la Plana |
Winkelcentrum | 99/01 | 1997 9.832 | 40 | – 1.500 2.136 | |||
| Calle Grecia 4 | Retail warehouse | 2001 | 2003 5.109 | 1 | – | – | 750 | |
| Leon | ||||||||
| Avenida Ordoño II 18 | High street shop | 2001 < 1950 | 591 | 1 | – | – | 241 | |
| Madrid | ||||||||
| Calle de Fuencarral 23 | High street shop | 2006 < 1950 | 256 | 1 | – | – | 324 | |
| Calle de Fuencarral 25 | High street shop | 2006 < 1950 | 120 | 1 | – | – | 167 | |
| Calle Serrano 36 | High street shop | 1999 < 1950 | 615 | 1 | – | – 1.020 | ||
| Calle Tetuân 19 / Calle Carmen 3 | High street shop | 2002 < 1950 | 429 | 1 | – | – | 336 | |
| Centro Comercial Getafe III 1) | Winkelcentrum | 2006 | 2006 20.328 | 46 | – 1.446 3.117 | |||
| Centro Comercial Las Rosas | Winkelcentrum | 99/01 | 1998 8.254 | 88 | – 1.800 3.923 | |||
| Centro Comercial Madrid Sur | Winkelcentrum | 2003 | 1998 23.405 | 60 | – 2.500 4.723 | |||
| Málaga | ||||||||
| Centro Comercial La Rosaleda | Winkelcentrum | 1998 | 1993 15.336 | 67 | – 3.200 4.961 | |||
| Plaza de la Constitución 9 Murcia |
High street shop | 2010 < 1950 | 279 | 1 | – | – | 318 | |
| Centro Comercial Las Atalayas | Winkelcentrum | 99/01 | 1993 10.342 | 39 | – 2.222 2.623 | |||
| Totaal vastgoedbeleggingen in exploitatie Spanje | 140.901 | 405 | – 16.673 31.762 | |||||
| Turkije | ||||||||
| Istanbul | ||||||||
| Bahariye Caddesi 58 | High street shop | 2009 | 1985 | 400 | 1 | – | – | 214 |
| Bahariye Caddesi 66B | High street shop | 2009 | 2005 | 195 | 1 | – | – | 157 |
| Istasyon Caddesi 27 | High street shop | 2012 | 1983 2.000 | 1 | – | – | 974 | |
| Istiklal Caddesi 18 | High street shop | 2007 | 1980 1.170 | 1 | – | – | 548 | |
| Istiklal Caddesi 98 | High street shop | 2008 | 1920 | 530 | 1 | – | – | 340 |
| Istiklal Caddesi 119 | High street shop | 2009 | 1950 | 495 | 3 | – | – | 451 |
| Istiklal Caddesi 161 | High street shop | 2010 | 1980 3.010 | 1 | – | – 2.280 | ||
| Totaal vastgoedbeleggingen in exploitatie Turkije | 7.800 | 9 | – | – 4.964 |
| Locatie Plaats and L |
Type | Jaar van aanschaf | Jaar bouw/renovatie | oppervlakte (m2) Verhuurbare |
Aantal huurders | appartementen Aantal |
parkeerplaatsen Aantal |
opbrengst (x € 1.000) Theoretische huur |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Portug al |
||||||||
| Barcelos | ||||||||
| Rua Porta Nova 41 | High street shop | 2002 < 1950 | 128 | 1 | – | – | 30 | |
| Braga | ||||||||
| Avenida Central 78-80 | High street shop | 2002 < 1950 | 471 | 1 | – | – | 123 | |
| Lissabon | ||||||||
| Rua Damião de Góis 41-44d | High street shop | 2002 < 1950 | 150 | 1 | – | – | 56 | |
| Rua do Carmo 100-102 / | ||||||||
| Rua do Ouro 287 en 291-295 | High street shop | 2002 < 1950 1.139 | 5 | – | – | 415 | ||
| Rua Morais Soares 93 | High street shop | 2002 < 1950 | 257 | 1 | – | – | 76 | |
| Porto | ||||||||
| Praça Marquês Pombal 152 | High street shop | 2002 < 1950 | 437 | 1 | – | – | 81 | |
| Praça Mouzinho de Alburquerque 119-124 | High street shop | 2002 < 1950 | 148 | 1 | – | – | 50 | |
| Rua de Brito Capelo 160 | High street shop | 2002 < 1950 | 164 | 1 | – | – | 55 | |
| Rua Santa Caterina 325-329 | High street shop | 2002 < 1950 | 529 | 1 | – | – | 191 | |
| Totaal vastgoedbeleggingen in exploitatie Portugal | 3.423 | 13 | – | – 1.077 | ||||
| Totaal vastgoedbeleggingen in exploitatie | 647.690 1.565 | 350 17.977 141.624 |
| Barcelos | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Rua Porta Nova 41 | High street shop | 2002 < 1950 | 128 | 1 | – | – | 30 |
| Braga | |||||||
| Avenida Central 78-80 | High street shop | 2002 < 1950 | 471 | 1 | – | – | 123 |
| Lissabon | |||||||
| Rua Damião de Góis 41-44d | High street shop | 2002 < 1950 | 150 | 1 | – | – | 56 |
| Rua do Carmo 100-102 / | |||||||
| Rua do Ouro 287 en 291-295 | High street shop | 2002 < 1950 1.139 | 5 | – | – | 415 | |
| Rua Morais Soares 93 | High street shop | 2002 < 1950 | 257 | 1 | – | – | 76 |
| Porto | |||||||
| Praça Marquês Pombal 152 | High street shop | 2002 < 1950 | 437 | 1 | – | – | 81 |
| Praça Mouzinho de Alburquerque 119-124 | High street shop | 2002 < 1950 | 148 | 1 | – | – | 50 |
| Rua de Brito Capelo 160 | High street shop | 2002 < 1950 | 164 | 1 | – | – | 55 |
| Rua Santa Caterina 325-329 | High street shop | 2002 < 1950 | 529 | 1 | – | – | 191 |
1 Grond in erfpacht.
3 Alle Belgische bezittingen worden gehouden door Intervest Retail waarin VastNed Retail ultimo 2012 een belang van 65,5% heeft.
2 Vastned Retail heeft een middellijk belang van 50%.
De theoretische huuropbrengst per 31 december 2012 (inclusief omzethuren, mall income en overige) betreft de huur bij volledige bezetting.
In onzekere economische tijden neemt het aantal huurcontracten met afwijkende looptijden toe.
| Houten | ||||
|---|---|---|---|---|
| Achterom 1-5 / Spoorhaag 130-134 1) | Winkelcentrum | 2007 2.575 | 2,2 | – |
| Locatie Plaats Land |
Type | Jaar van aanschaf | oppervlakte (m2) Verhuurbare |
(x € 1 miljoen) Investering |
Nettoaanvangs rendement |
|---|---|---|---|---|---|
| VASTGOEDBELEGGINGEN IN PIJPLIJN | |||||
| NEDERLA ND |
|||||
| Houten Achterom 1-5 / Spoorhaag 130-134 1) |
Winkelcentrum | 2007 2.575 | 2,2 | – | |
| FRANKRIJK | |||||
| Arras Rue Ernestale 35 / rue de Collège 1) |
Overig | 2006 | – | 0,6 | – |
| TURKIJE | |||||
| Istanbul | |||||
| Abdi pekçi Caddesi 41 | High street shop | 2011 1.975 | 18,4 | 7,1% | |
| Istiklal Caddesi 85 | High street shop | 2010 3.300 | 28,3 | 7,6% |
1 Niet-gecommitteerd
Bezettingsgraad 100% minus de leegstandsgraad.
Contractueel overeengekomen huur voor een bepaalde ruim te, rekening houdend met de effecten van straight-lining van huurincentives.
De over een bepaalde periode verantwoorde brutohuur, na aftrek van de effecten van straight-lining van huurincentives.
Theoretische jaarhuur uitgedrukt in een percentage van de marktwaarde van het vastgoed.
Bestaat uit de Nettohuuropbrengsten verminderd met de net tofinancieringskosten (exclusief waardemutaties financiële derivaten), algemene kosten, de over de verslagperiode verschuldigde belastingen naar de winst en het aan minder heidsbelangen toekomende gedeelte van deze opbrengsten en lasten.
Periodieke resultaten uit operationele kernactiviteiten. In de praktijk wordt dit weergegeven in het direct beleggings resultaat.
Nettovermogenswaarde aangepast om vastgoed en overige beleggingsbelangen op te nemen met hun reële waarde en om bepaalde zaken uit te sluiten waarvan niet verwacht wordt dat deze vaste vorm zullen aannemen in een bedrijfsmodel voor langetermijnvastgoedbeleggingen.
EPRA NAV aangepast op de reële waarde op te nemen van (i) financiële instrumenten, (ii) schulden en (iii) belastingver plichtingen.
Huurinkomsten op jaarbasis, gebaseerd op de contante huur op de balansdatum, min de niet-recupereerbare vastgoed bedrijfskosten, gedeeld door de marktwaarde van het vast goed, vermeerderd met de (geschatte) aankoopkosten. Huurinkomsten op jaarbasis omvatten elke CPI-indexering en geschatte omzethuren of overige periodieke bedrijfsinkomsten maar omvat niet voorzieningen voor dubieuze debiteuren en verhuur- en marketinguitgaven.
Dit rendement wordt berekend aan de hand van een aanpas sing van de EPRA NIY voor het aflopen van huurvrije periodes (of overige nog lopende huurincentives zoals periodes met kortingen op de huurprijs en gefaseerde huur).
Geschatte markthuurwaarde (ERV) van leegstaande ruimte gedeeld door de ERV van de hele portefeuille.
Estimated Market Rental Value (ERV)/Market rent De huurwaarde die ingeschat is door externe taxateurs waar tegen een bepaalde ruimte te verhuren is op een bepaald moment door terzake goed geïnformeerde en tot transactie bereid zijnde partijen, die onafhankelijk zijn en waarbij par tijen voorzichtig en zonder dwang optreden.
Gemiddelde (financiële) bezettingsgraad 100% minus de gemiddelde (financiële) leegstandsgraad.
Gemiddelde (financiële) leegstandsgraad De over een bepaalde periode van toepassing zijnde markt huur van leegstaande ruimten uitgedrukt in een percentage van de over dezelfde periode van toepassing zijnde theoreti sche huuropbrengsten.
Enige vergoeding, tijdelijke huurreductie of uitgave ten gun ste van een huurder bij het afsluiten van een huurovereen komst of het vernieuwen daarvan.
Bestaat uit de waardemutaties en het nettoverkoopresultaat van de vastgoedbeleggingen, de mutaties in latent belasting vorderingen c.q. latent belastingverlichtingen en de waarde mutaties van financiële derivaten die niet kwalificeren als effectieve hedge verminderd met het aan de minderheids belangen toekomende gedeelte van deze posten.
De jaarlijkse markthuur van onverhuurde ruimten op een bepaald moment uitgedrukt in een percentage van de theoreti sche jaarhuur op hetzelfde moment.
Het geschatte bedrag waarvoor een vastgoedbelegging zou kunnen worden verhandeld tussen terzake goed geïnformeer de en tot een transactie bereid zijnde partijen, die onafhanke lijk zijn en waarbij partijen voorzichtig en zonder dwang optreden.
Nettohuuropbrengsten uitgedrukt in een percentage van de aankoopprijs (inclusief transactiekosten) van de betreffende vastgoedbelegging.
Brutohuuropbrengsten verminderd met de aan de betreffende periode toe te rekenen betaalde erfpachtcanons, niet door berekende servicekosten en exploitatiekosten, zoals onder houdskosten, beheerkosten, verzekeringen, verhuurkosten en lokale belastingen.
Theoretische nettohuuropbrengsten uitgedrukt in een percen tage van de marktwaarde van de betreffende vastgoedbeleg ging.
Vertegenwoordigt het vermogen dat toegekend kan worden aan de aandeelhouders van Vastned Retail zoals blijkt uit de geconsolideerde jaarrekeningen van Vastned Retail die zijn opgesteld in overeenstemming met de IFRS.
Het uitsmeren van de kosten van huurkortingen, huurvrije perioden en huurincentives over de contractduur van de huur overeenkomst.
De jaarlijkse brutohuur op een bepaald moment, exclusief de effecten van straight-lining van huurincentives, vermeerderd met de jaarlijkse markthuur van eventueel leegstaande ruim ten.
De aan een bepaalde periode toe te rekenen brutohuur, exclu sief de effecten van straight-lining van huurincentives, vermeer derd met de in diezelfde periode van toepassing zijnde markthuur van eventueel leegstaande ruimten.
Lichtenauerlaan 130 3062 ME Rotterdam Postbus 4444 3006 AK Rotterdam Telefoon +31 10 24 24 300 Fax +31 10 24 24 333 www.vastned.com [email protected]
Rue de Rivoli 118-120 F-75001 Parijs Telefoon +33 155 80 57 67
P ˚ de la Castellana, 141, Planta 22B 28046 Madrid Telefoon +34 913 60 07 92
Uitbreidingstraat 18 B-2600 Antwerpen-Berchem Telefoon +32 32 87 67 67 www.intervest.be [email protected]
Ust Zeren Sok. No: 28 1. Levent /Be ikta Istanbul Telefoon +90 21 22 70 41 92
Drs. W.J. Kolff, voorzitter Dr. P. M. Verboom, vice-voorzitter J.B.J. M. Hunfeld Mw. Mr. M. Bax MBA
Mr. T.T.J. de Groot MRE MRICS, CEO Mr. drs. T. M. de Witte RA, CFO Vastned Management B.V.
ISIN code: N L0000288918 Reuters: VASN.AS Bloomberg:VASTN.NA
Building tools?
Free accounts include 100 API calls/year for testing.
Have a question? We'll get back to you promptly.