belgacom ACTIVITEITENVERSLAG 2013

WIJ ZIJN ...

Wij zijn een telecommunicatiebedrijf dat actief is op de Belgische en internationale markt. De kwaliteit van onze geïnterconnecteerde vaste en mobiele netwerken maakt van ons de belangrijkste leverancier in België van telefonie-, internet- en televisiediensten. Ze stellen ons ook in staat altijd en overal toegang te verschaffen tot digitale gegevens en de beste multimediale inhoud. We ontwikkelen ook oplossingen om onze CO2 -uitstoot te verminderen, kwetsbare groepen te steunen en iedereen toegang te verlenen tot de digitale wereld. Op die manier dragen we bij tot de economische, sociale en ecologische ontwikkeling van de maatschappij waarin we geworteld zijn.

Waarde creëren en delen

Vereenvoudigen in het belang van de klant 20

>> Ontdek de online versie van het jaarverslag op http://jaarverslag.belgacom.com

GLOSSARIUM

3G – Mobiel netwerk van de derde generatie (UMTS – Universal Mobile Telecommunications System) voor zowel spraak- als datatransmissie met een hogere doorvoercapaciteit

4G – Mobiel netwerk van de vierde generatie als spraak- en datatransmissie met een zeer hogere doorvoercapaciteit

ARPU uit breedband – De totale opbrengsten uit ADSL gedeeld door het gemiddelde aantal ADSL-lijnen voor de betrokken periode, gedeeld door het aantal maanden in diezelfde periode

ARPU uit vaste spraak – Totale opbrengsten uit spraak, verminderd met de opbrengsten die verband houden met activeringen en betaaltelefoons, gedeeld door het gemiddelde aantal spraaktoegangskanalen voor de betrokken periode, gedeeld door het aantal maanden in diezelfde periode

ARPU voor Belgacom TV – Omvat enkel klantgerelateerde opbrengsten en houdt rekening met promotionele aanbiedingen, gedeeld door het aantal gezinnen dat Belgacom TV heeft

BIPT – Belgisch Instituut voor Postdiensten en Telecommunicatie

CBU – De Consumer Business Unit is verantwoordelijk voor onze residentiële klanten

Cloud computing – De term "computing" verwijst naar de technologie die helpt om de informatie beter te beheren en "cloud" verwijst naar het opslaan van de data op het internet. De computersystemen die vroeger in de onderneming waren geïnstalleerd, werken nu van buitenaf in externe datacenters. Dit betekent dat de ondernemingen enkel de diensten gebruiken die op deze computersystemen beschikbaar zijn, zonder dat ze zich moeten bekommeren om het onderhoud van de apparatuur zelf

CWS – Carrier and Wholesale Technologies

DSL – Digital Subscriber Line (DSL) duidt op een familie van technologieën voor digitale datatransmissie over de bedrading van een lokaal telefoonnetwerk

Dual Carrier – 3G feature welke de download snelheid van compatibele toestellen verdubbelt tot een maximale theoretische snelheid van 42 Mbps door het combineren van data verzonden over 2 frequenties

EBITDA – Earnings before interest, taxes, depreciation and amortization (winst vóór interesten, belastingen, afschrijvingen en waardeverminderingen)

EBU – De Enterprise Business Unit levert diensten aan onze professionele klanten

FSC – De Forest Stewardship Council is een NGO en certificatiesysteem dat voor bedrijven, organisaties en gemeenschappen die geïnteresseerd zijn in verantwoorde bosbouw wereldwijde standaarden voor bosbeheer opstelt, met daaraan gekoppeld een keurmerk en accrediteringsdiensten. Het FSCkeurmerk zorgt voor een geloofwaardige link tussen verantwoorde productie en consumptie van bosbouwproducten, die consumenten en bedrijven toelaat aankoopbeslissingen te nemen die de mensheid en het milieu ten goede komen en zorgen voor duurzame bedrijfswaarde

Mobiele churn – Het totale aantal simkaarten op jaarbasis die van het netwerk van Proximus worden ontkoppeld (inclusief het totale aantal "port-outs" als gevolg van de mobielenummeroverdraagbaarheid), gedurende de betrokken periode, gedeeld door het gemiddelde aantal klanten gedurende dezelfde periode

HD – Hoge definitie

HDTV – High-definitiontelevisie

HR – Human Resources

ICT – Informatie- en communicatietechnologie

IDTV – Interactieve Digitale Televisie

IP-netwerk – Een IP-netwerk is een informaticanetwerk dat bestaat uit toestellen die het Internet Protocol (IP) ondersteunen

IPTV – Internet Protocol-televisie is een systeem waarmee digitale televisiediensten worden verstrekt op basis van de architectuur en netwerkmethodes van de Internet Protocol Suite over een pakketgeschakelde netwerkinfrastructuur

ISO 14001 – Norm die de vereisten voor een milieubeheersysteem vastlegt

ISO 27001 – Security Management Standard: de basisdoelstelling van de norm is een efficiënt informatiebeheersysteem te helpen tot stand brengen en handhaven door middel van een aanpak van permanente verbetering

ISO 9001 – Norm die een reeks gestandaardiseerde vereisten voor een kwaliteitsbeheersysteem invoert

IT – Information Technology

LAN – Local Area Network

LTE – Long Term Evolution (evolutie op lange termijn)

M2M – Machine to Machine

Maandelijkse netto-ARPU – Gelijk aan de totale opbrengsten uit mobiele spraak en mobiele data, gedeeld door het gemiddelde aantal actieve mobiele klanten voor die periode. De ARPU wordt berekend op basis van de maandelijkse gemiddelden voor de gegeven periode

Mobiele actieve klanten – Omvat spraak- en datakaarten. Actieve klanten zijn klanten die de voorbije drie maanden ten minste één oproep hebben verstuurd of ontvangen of één sms hebben verstuurd of ontvangen. Prepaidklanten en MVNO-klanten worden volledig gesegmenteerd als CBU-klanten

MoU (Minutes of Use) – Duur van alle gesprekken van en naar Proximus, per actieve spraakklant per maand

MTN – MTN Group Limited is een multinationale telecomgroep die actief is in 21 landen in Afrika en het Midden-Oosten

MTR – Mobile Termination Rates (mobiele terminatietarieven)

MVO – Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen

NFC – Near Field Communication

NGO – Niet-gouvernementele organisatie: door natuurlijke of rechtspersonen wettelijk opgerichte niet-gouvernementele organisatie zonder deelneming of vertegenwoordiging van de overheid

PUE – Power Usage Effectiveness is een meeteenheid die wordt gebruikt om de energie-efficiëntie van een datacenter te bepalen. De PUE is het resultaat van de deling van de hoeveelheid energie die in een datacenter binnenkomt door de energie die wordt gebruikt om de computerinfrastructuur in het datacenter te laten draaien. De PUE wordt daarom uitgedrukt als een verhouding. Naarmate de quotiënt daalt naar één, verbetert de algemene efficiëntie

S&S – Staff and Support (S&S) groepeert alle horizontale functies die de activiteiten van de Groep ondersteunen

SAR – Specific Absorption Rate - specifieke absorptie ratio: eenheid voor het meten van de hoeveelheid elektromagnetische energie die wordt geabsorbeerd door het menselijk lichaam bij gebruik van een gsm. De maximaal toegelaten SAR bedraagt in Europa 2 W/kg in overeenstemming met de richtlijnen van het ICNIRP

SDE&W – Service Delivery Engine & Wholesale bundelt de netwerk- en IT-diensten en verstrekt diensten aan andere operatoren en leveranciers

SIP – Session Initiation Protocol

SME – Small and Medium Enterprises (kleine en middelgrote ondernemingen)

UoU (Units of Use) – Gebruikte spraakminuten + sms'en (waarbij één sms over-eenstemt met één minuut) per actieve klant per maand

USO – Universal Service Obligation (verplichting inzake universele dienstverlening)

VDSL & VDSL2 – Very High Rate Digital Subscriber Line is een technologie voor supersnelle internettoegang die gebruikmaakt van de bestaande koperdraadinfrastructuur. VDSL2 is de opvolger van VDSL

VOD – Video On Demand (video op aanvraag)

VoIP – Voice over Internet Protocol

WAN – Wide Area Network

WIFi – Lokaal draadloos netwerk

INHOUD

EEN COLLECTIEVE VERANTWOOR-DELIJKHEID

Belgacom is niet enkel een motor van economische groei, maar ook van vooruitgang voor de Belgische samenleving in haar geheel. De verschillende stakeholders van het bedrijf hebben terecht hoge verwachtingen, die vertaald moeten worden in een duurzame toekomstvisie en een groeigerichte bedrijfsstrategie. Voor Stefaan De Clerck, Voorzitter van de Raad van Bestuur, gaan de collectieve verantwoordelijkheid van het bedrijf en de belangen van zijn aandeelhouders hand in hand. Een gesprek over recente veranderingen en toekomstige uitdagingen.

"ALLE ELEMENTEN ZIJN VOORHANDEN VOOR TIEN NIEUWE, SUCCESVOLLE JAREN."

U bent Voorzitter van de Raad van Bestuur sinds september 2013. In die paar maanden is er veel veranderd ...

Belgacom maakt inderdaad een periode van grote veranderingen door. De technologische evolutie in de telecomsector gaat steeds sneller, zowel voor de mobiele als voor de vaste oplossingen. Om onze klanten de hoogste kwaliteit en de meest innovatieve producten te kunnen aanbieden, moeten we als bedrijf voortdurend de lat hoger leggen. Permanente ontwikkeling is een absolute noodzaak. Het is dan ook een prioriteit van onze nieuwe Gedelegeerd Bestuurder, die begin 2014 werd aangesteld. Daarnaast is er ook een vernieuwde Raad van Bestuur, met een stevige vrouwelijke vertegenwoordiging. Die vernieuwing creëert meteen een dynamiek die het goede bestuur van onze onderneming ten goede komt. Alle elementen zijn opnieuw voorhanden om Belgacom toe te laten een nieuwe langetermijnvisie te ontwikkelen en een nieuw succesvol decennium mogelijk te maken. Er staan ons boeiende maanden en jaren te wachten, ook in een Europese en internationale context. Het komt er nu op aan nieuwe bakens uit te zetten.

Waarom is dit zo'n cruciale periode?

Op een hyperdynamische en onophoudelijk innoverende markt is het voor Belgacom de uitdaging om het juiste evenwicht te vinden tussen investeringen en kostenbesparingen. Enerzijds mag Belgacom geen concessies doen op het gebied van de investeringen die noodzakelijk zijn om de toekomst voor te bereiden, anderzijds dwingt de concurrentieomgeving ons om op een zo effi ciënt mogelijke wijze te werken. Dat vereist een vereenvoudiging van processen, producten en diensten, die uiteindelijk ook de klantenervaring en –tevredenheid ten goede moet komen.

Hoe kunnen de verschillende stakeholders die succesvolle overgang helpen realiseren?

Ik ben een fervent voorstander van dialoog. Belgacom heeft laten zien dat ze erin slaagt om samen met haar belangrijkste stakeholder, het personeel, overleg en effi cientie met elkaar te doen rijmen. De onderneming kent al meerdere jaren een opmerkelijk klimaat van sociale vrede, in weerwil van de moeilijke marktomstandigheden. We hopen dat in 2014 deze cultuur van consensus opnieuw haar deugdelijkheid bewijst.

MARKET CONTEXT INTERVIEW

"BELGACOM HEEFT LATEN ZIEN DAT ZE ERIN SLAAGT OVERLEG EN EFFICIËNTIE MET ELKAAR TE DOEN RIJMEN."

Dezelfde redenering geldt ook voor de aandeelhouders, zowel de meerderheids- als de minderheidsaandeelhouders. Het zal er de komende maanden in de eerste plaats om gaan een positief klimaat van overleg tot stand te brengen met de nieuwe regering. Maar daarnaast willen we ook luisteren naar de minderheidsaandeelhouders. Investeringen op lange termijn moeten gedragen worden door iedereen. Onze strategie moet kunnen steunen op een stevige, zo breed mogelijke basis. De aandeelhouders kunnen zeker helpen om de komende jaren het belang van Belgacom aan te tonen, niet alleen als hefboom voor economische groei en innovatie, maar ook als een bedrijf dat de samenleving vooruithelpt, met nieuwe toepassingen, bijvoorbeeld op het vlak van dienstverlening aan de burger, gezondheidszorg en onderwijs. Dit kan enkel indien de onderneming competitief blijft en erin slaagt om opnieuw duurzaam te groeien.

STEFAAN DE CLERCK

VOORZITTER VAN DE RAAD VAN BESTUUR

Is het publieke aandeelhouderschap een garantie voor stabiliteit?

Het is ontzettend belangrijk dat de overheid erop toeziet dat de telecominfrastructuur en de bijhorende diensten beschikbaar zijn voor iedereen, zowel burgers als bedrijven. Dit is een collectieve verantwoordelijkheid. Elk bedrijf, van start-up tot multinational, moet kunnen rekenen op de best mogelijke infrastructuur om zijn activiteiten te ontwikkelen. Investeringen in de telecominfrastructuur zijn dus essentieel voor de economie in haar geheel. In dat opzicht moet de publieke aandeelhouder het kader creëren dat deze investeringen mogelijk maakt en ervoor zorgen dat ze ook daadwerkelijk plaatsvinden.

Hoe ziet u het bedrijf vandaag?

Je moet het bedrijf van binnenuit leren kennen om echt te zien hoe intens er gewerkt wordt en welke kwaliteit er geleverd wordt, terwijl de technologische sector en ook de regelgeving snel evolueren. Het gaat om een bedrijf dat permanent een 360°-beeld moet hebben van haar brede en snel wisselende omgeving. Ondanks de crisis en diverse grote mutaties slaagt Belgacom erin opmerkelijk gezond en dynamisch te blijven. Dat is te danken aan de zeer competente medewerkers, een sterke aandacht voor de consument en belangrijke langetermijninvesteringen. Dat zijn onze troeven voor morgen.

3 MARKET CONTEXT INTERVIEW

DUURZAAM GROEIEN DOOR VOORT TE BOUWEN OP ONZE TROEVEN

Belgacom heeft alle troeven in huis om verder te groeien op een voortdurend veranderende markt. Wij beschikken immers over een combinatie van performante connectiviteit, aangepaste oplossingen en aantrekkelijke content. Het is ons vak om onze diensten op alle schermen beschikbaar te maken en zo het leven van klanten en bedrijven te vergemakkelijken. Dit lijkt vandaag evident, maar het is wel dankzij 15.000 medewerkers die er dag na dag werk van maken om die evidentie waar te maken.

Wat is de voornaamste uitdaging voor Belgacom?

We zijn actief op een almaar competitievere markt. We beleven een vermenigvuldiging van toestellen en schermen, de verkoop van smartphones en tablets boomt, en toch groeit het totaal aantal klanten niet meer. De uitdaging is dus de inkomsten per klant te verhogen door innoverende diensten aan te bieden. We beschikken over grote troeven om als een winnaar uit deze scharnierperiode te komen.

Wat zijn die troeven?

Onze krachtige investeringen in 3G, 4G, vectoring en de vrijmaking van het lokale aansluitnet ('fiber to the home') geven ons een technologische voorsprong in de vaste en mobiele netwerken. We staan ook aan de top wat digitale televisie betreft. We hebben een zeer ruim contentaanbod ontwikkeld dat we blijven verbeteren. We maken deze content toegankelijk op alle schermen,

MARKET CONTEXT INTERVIEW

eender waar en wanneer. We stippen graag aan dat we de enige nationale operator zijn die in staat is geïntegreerde oplossingen aan te bieden aan bedrijven in alle gewesten van ons land. We vergemakkelijken hun werk met tal van innoverende diensten en een intelligente interconnectiviteit die beantwoordt aan hun specifieke behoeften. We hebben de juiste omvang en een gezonde financiële basis die andere operatoren missen of verloren zijn. Onze voornaamste troef is echter het talent en de motivatie van onze 15.000 medewerkers.

Wat worden de nieuwe groeivectoren?

Zowel de consumenten als de bedrijven vragen oplossingen die het dagelijks leven voor hen vereenvoudigen. Ze willen al hun schermen kunnen gebruiken om zich te ontspannen, om emoties met elkaar delen of om intelligenter te werken. De convergentie van onze vaste en mobiele netwerken wekt al die schermen tot leven. Op het vlak van content, applicaties en ontspanning hebben we nog lang niet het volledige potentieel benut. Er is ook steeds meer behoefte aan beveiliging, zowel privé (bescherming van persoonlijke data) als professioneel (IT-beveiliging, bescherming tegen hackers, enz.). Ook cloud computing is een fantastische bron van eenvoud en comfort. Het zal almaar gemakkelijker worden om opgeslagen documenten, video's en foto's in een universele ruimte veilig toegankelijk te maken en ze op diverse toestellen te delen, inclusief op tv. 6.000 klanten van Belgacom testen nu al deze dienst.

Welke innovaties beantwoordden in 2013 aan die nieuwe behoeften?

We hebben de kwaliteit en de snelheid van onze netwerken nog opgedreven. Wat het mobiele aanbod betreft, breidden we het 3G-netwerk en het bereik van 4G verder uit. 4G kun je als een formidabele snelweg beschouwen, maar zonder performante wagen heb je er niet veel aan. Het zijn in de eerste plaats de inhoud en de applicaties die de mobiele breedband interessant maken. De vooruitzichten zijn alvast veelbelovend. In de sector van de gezondheidszorg hebben we bijvoorbeeld een 4G-communicatiesysteem aan boord van een ziekenwagen uitgetest. We lanceerden ook innoverende applicaties voor digitale tv met TV Replay, en voor mobiele betalingen met de toekomstige Belgische standaard Sixdots. Tot slot bevestigt het succes van onze all-in-aanbiedingen voor consumenten en bedrijven dat we goed zitten met onze convergentiestrategie.

Wat zijn uw prioriteiten voor de komende maanden?

We zullen onze structuren nog vereenvoudigen en onze werkingskosten verminderen om te kunnen blijven investeren om in te spelen op de behoeften van de klanten. Ons merkimago en de tevredenheid van onze klanten zijn permanente aandachtspunten. Door onze krachten te bundelen kunnen we marktaandeel terugwinnen, vooral in Vlaanderen.

Bovendien is de commercialisering van al onze producten onder het Proximus merk, voorzien eind 2014, een belangrijke stap naar duidelijkheid in ons aanbod en in onze communicatie. Dit zou synoniem moeten zijn van een betere dienstverlening naar de klant en van een merk dat dicht bij de klanten staat en naar hen luistert.

Hoe worden die prioriteiten intern vertaald?

We hebben een aantal programma's opgezet om onze medewerkers naar een performantiecultuur te begeleiden. Het gaat erom beter samen te werken om al onze processen efficiënter te maken. Deze optimale samenwerking zal afstralen op de klantentevredenheid en moet bron van fierheid worden voor al onze medewerkers.

Op de voorgaande pagina's heeft onze Voorzitter het over de 'collectieve verantwoordelijkheid' van Belgacom. Wat is uw visie op de maatschappelijke rol van de onderneming?

Belgacom speelt inderdaad een belangrijke rol in de samenleving. Deze verantwoordelijkheid maakt deel uit van onze cultuur. Normen en waarden laten zich niet zo gemakkelijk in regels gieten. Je geeft ze beter onmiddellijk vorm in concrete acties waarin iedereen gelooft. Zelf vinden we het maar normaal dat we bijdragen tot de maatschappelijke ontwikkeling in domeinen die aanleunen bij onze kernactiviteiten, zoals het dichten van de digitale kloof en het promoten van krachtige energiezuinige oplossingen en veilig internet. We blijven ook een belangrijke sponsor van sport en cultuur.

Wat betekent duurzame groei voor Belgacom?

Een bedrijf dat niet groeit, heeft geen toekomst. Belgacom is een solide onderneming die wil blijven groeien. Duurzame groei betekent voor ons een billijk evenwicht tussen investeringen en beloning van de aandeelhouder, zonder onze maatschappelijke rol uit het oog te verliezen.

"DE MENSEN WILLEN AL HUN TOESTELLEN GEBRUIKEN OM ZICH TE ONTSPANNEN, OM EMOTIES MET ELKAAR DELEN OF OM INTELLIGENTER TE WERKEN. WIJ BIEDEN HUN DE CONNECTIVITEIT EN DE CONTENT OM AL DIE SCHERMEN TOT LEVEN TE WEKKEN."

MARKET CONTEXT

INTERVIEW

MARKANTE FEITEN 2013

MARKANTE FEITEN 2013

EEN NIEUWE TV-ERVARING

De Belgacom-teams die verantwoordelijk zijn voor de ontspanningsdiensten ontwikkelden met TV Replay een nieuwe manier om televisie te beleven. Met deze nieuwe dienst kan de kijker elk tv-programma uitgesteld bekijken tot 36 uur na uitzending.

EERSTE 4G OPERATOR

Dankzij de continue uitrol van 4G bereikten we eind 2013 een dekkingspercentage van 50%. Deze technologie maakt mobiel breedbandinternet mogelijk.

GROENE ENERGIE IN DE VERKOOP-PUNTEN

In 2013 kenden we het contract voor de elektriciteitslevering in onze Belgacom Centers toe aan Eneco. Onze verkooppunten worden voortaan voorzien van 100% hernieuwbare, in België geproduceerde windenergie.

VEREENVOUDIGING VAN ONZE NETWERKEN

Ons programma voor de vereenvoudiging van onze netwerken kwam in 2013 op kruissnelheid. We migreerden meer dan 600.000 analoge lijnen naar de nieuwe technologieën op een voor de klant volledig transparante manier.

MOBILE-OFFENSIEF

Op de residentiële markt zijn we erin geslaagd zowel mobiele als convergente klanten terug te winnen en aan ons te binden. Op de kmo-markt hebben we ons leiderschap verstevigd door het klantenverloop terug te schroeven tot op het niveau van vóór de prijzenoorlog. We slaagden er zelfs in marktaandeel terug te winnen.

VERSTERKTE

gen in België.

BANDEN MET BNP PARIBAS FORTIS We wonnen BNP Paribas Fortis terug voor mobiele telefonie en sloten met de bank een aantal bijkomende contracten. Samen lanceerden we ook de joint venture Sixdots, de toekomstige standaard voor mobiele betalin-

INTERNATIONALE PRIMEUR VOOR BICS

Ons internationale carrierfi liaal BICS boekte een sterke groei op de inkrimpende spraakmarkt. Voor het eerst brachten we een 4G-roamingconnectie (LTE) tot stand tussen Europa, Azië, Noord-Amerika en Afrika.

SCARLET, LAGE KOST REFERENTIE

Scarlet positioneert zich steeds meer als de low cost operator bij uitstek met een interessant aanbod voor de prijsbewuste consument. Na een volledige herziening van zijn mobiel gamma lanceerde Scarlet een gecombineerde aanbieding van internet, tv en vaste telefonie.

HISTORISCH CONTRACT VOOR TELINDUS LUXEMBOURG

Telindus Luxembourg sloot van het grootste contract uit zijn geschiedenis. In een partnership met IBM wordt Telindus Luxembourg als en opslaginfrastructuur een strategische leverancier van (IS4F), een voormalig fi liaal van de Dexia Group.

TANGO STAPT IN EEN NIEUW TIJDPERK

Tango stapt gezwind het entertainmenttijdperk binnen met een ongezien aanbod (sport, games en muziek) waarin onstpanning steeds belangrijker wordt.

FLEX, NIEUWE MANIER VAN WERKEN

We implementeerden het Flex-programma om flexibeler te werken , minder gebonden aan onze professionele omgeving. Samen kunnen we het verschil maken, in een sfeer van vertrouwen en responsabilisering.

MARKANTE FEITEN 2013

KERNCIJFERS 2013

MARKET CONTEXT KERNCIJFERS 2013

mobiele klanten 5.496.000

MOBIEL

50%

>> dekking 4G eind 2013

hotspots in België ± 800.000

-uitstoot -63%

in alle veiligheid opgeleid in het gebruik van internet en nieuwe media 12.456 kinderen

HET JUISTE EVENWICHT VINDEN IN EEN VERZADIGDE MARKT

Overal in Europa hebben telecomoperatoren te kampen met een markt die het verzadigingspunt bereikt. De stagnatie van de markt van vaste en mobiele spraak, internet en zelfs digitale tv en de grote erosie van de tarieven voor mobiele telefonie hebben de marges onder druk gezet. Het komt er nu voor de operatoren op aan deze negatieve druk op te vangen met nieuwe inkomstenbronnen.

Mobiele penetratiegraad Bron: Belgacom 111%

+72% Verkoop van tablets in 2013 Bron: GFK

Koers houden in een ongunstige conjunctuur

In 2013 kregen de operatoren af te rekenen met een reeks beperkingen van voornamelijk regelgevende aard (zie focus p.12). Ook het economisch klimaat speelde een belangrijke rol. Ook al trof de economische crisis België minder hard dan andere Europese landen, het is duidelijk dat de stagnerende economie weegt op het moreel van gezinnen en bedrijven, die geneigd zijn hun uitgaven te beperken in het algemeen, en zeker inzake telecom.

Rationaliseren voor de professionele klanten

Vele professionele klanten hebben kostenbesparingsprogramma's lopen en schuiven sommige investeringen in hun IT- en telecominfrastructuur op de lange baan. In een context van rationalisering zoeken bedrijven en overheidsdiensten één partner die alle IT- en telecomoplossingen levert.

Een goedkoop alternatief aanbieden op de residentiële markt

Mede door de crisis kregen lowcostformules succes. Snow (BASE) lanceerde een laag geprijsd basisaanbod met een bundel van vaste telefonie, internet en digitale tv. Belgacom deed hetzelfde via dochter Scarlet. Deze goedkope aanbiedingen zorgden overigens voor dynamiek in het segment van de digitale tv, dat stilaan het plafond bereikt qua aantal klanten.

Inspelen op de explosie van het dataverkeer

De telecomoperatoren hebben de voorbije jaren sterk geïnvesteerd in hun infrastructuur, of het nu gaat om breedbandinternet, wi-fi of mobiele netwerken van de vierde generatie (4G). 2013 kende bovendien een explosieve toename van het aantal geconnecteerde toestellen en applicaties die profiteren van almaar grotere bandbreedtes. Intensief multimediaal gebruik van sociale netwerken, de cloud, gaming, videoconferenties, … zijn maar enkele voorbeelden van nieuwe groeimotoren die nog lang niet op kruissnelheid zijn. Vandaag dringen zich nieuwe investeringen op om dit dataverkeer te ondersteunen.

Rendement halen uit netwerkinvesteringen

De Europese telecomoperatoren staan voor een dubbele uitdaging: enerzijds de daling van de inkomsten uit spraak en sms compenseren door inkomsten te halen uit mobiele data en anderzijds vermijden dat een vertraging van de netwerkinvesteringen de ervaring van de klant aantast.

Vandaag bestaat in Europa een onevenwicht tussen de spelers die de veralgemening van breedband en mobiel internet mogelijk hebben gemaakt en zij die van die groei profiteren. Er wordt hier verwezen naar de over-the-topspelers die de traditionele netwerken links laten liggen door communicatiediensten of content aan te bieden via internet, vaak gratis, maar gefinancierd door reclame, en die van breedband profiteren zonder hiervoor financieel bij te dragen.

MARKET CONTEXT OPERATIONELE CONTEXT

+15% Verkoop van smartphones Bron: GFK

REGIONALE VERSCHILLEN OP DE BELGISCHE MARKT

De penetratie van de kabeloperatoren, die in België bijzonder sterk is, volgt een strikt regionale logica en strategie en heeft een sterke impact op het concurrentielandschap. In Vlaanderen is kabeloperator Telenet, die de vaste markt domineert, de voornaamste concurrent van Belgacom. In Wallonië, waar Belgacom marktleider is, is Voo de belangrijkste concurrent. In een aantal Brusselse gemeenten en een klein deel van Henegouwen is Numericable actief. Als enige 'quadruple play'-operator op nationale schaal is Belgacom zich van die regionale verschillen bewust. In onze commerciële strategie houden we dan ook al jaren met die regionale verschillen rekening. FOCUS

MARKET CONTEXT OPERATIONELE CONTEXT

Profiteren van het momentum in België

Dankzij de spectaculaire stijging van de verkoop van smartphones (+15%) en tablets (+72%) in 2013 maakt België geleidelijk zijn achterstand op de buurlanden op het vlak van mobiel internet goed. 38% van de mobiele telefoons zijn smartphones en het verbruik van mobiele data op smartphones is tussen 2012 en 2013 meer dan verdubbeld tot gemiddeld 250 Mo.

Een goede mobiele ervaring is niet haalbaar zonder snelle en performante verbindingen. Daarom werd in 2013 het 4G-bereik uitgebreid. Met een dekking van 50% eind 2013 bewaart Belgacom haar voorsprong op de twee andere mobiele operatoren.

Tegelijk blijft ook het 3G-bereik zich uitbreiden. Eind 2013 leidde Belgacom het peloton met een 3G-bereik van 99,5% (bron: CommSquare) en een verbetering van de 3G-netwerkcapaciteit die snelheden tot 21 Mbits/s mogelijk maakt.

>> wi-fi hotspots in Belgïe ±800.000

FOCUS EEN REGLEMENTAIR KADER DAT DRUKT OP DE WINST

De telecomoperatoren hebben in hun strategieën rekening moeten houden met drie grote regelgevingsmaatregelen op Belgisch en Europees niveau.

>> Langdurige impact van de nieuwe telecomwet

De aanpassingen van de telecomwet van 2012, waardoor consumenten en kleine bedrijven gemakkelijker van operator kunnen veranderen en na zes maanden gratis hun contract kunnen opzeggen, blijven de onstandvastigheid van de markt aanwakkeren. De bescherming van de consument blijft een belangrijk aandachtspunt voor politici en regelgevers in België en Europa met maatregelen om aanbiedingen en tarieven transparanter te maken en de klanten de kans te geven minder uit te geven aan telecom.

>> Roaming

De roamingprijzen daalden in juli 2013 opnieuw als gevolg van de derde Europese verordening, die halfweg 2012 van kracht werd. In 2014 houden de Europese autoriteiten deze dienst strak in het vizier, aangezien ze streven naar de eenmaking van de Europese markt van de elektronische communicatie en op middellange termijn alle roamingtoeslagen willen afschaffen.

>> Openstelling van de kabel

De Belgische regelgevers keurden in 2013 de beslissingen goed in verband met de referentieaanbiedingen en de wholesaleprijzen die de kabeloperatoren moeten toepassen. Dit maakt tegen het tweede trimester van 2014 de effectieve uitvoering mogelijk van de verplichtingen waartoe ze in 2011 beslisten.

Tot op heden heeft enkel Mobistar interesse getoond voor het gebruik van het kabelplatform om een vast aanbod op de markt te brengen.

Het reglementaire en wetgevende kader wordt in detail besproken in het financieel verslag.

MARKET CONTEXT

OPERATIONELE CONTEXT

De concurrentiestrijd in de mobiele markt winnen

Als we van 2013 iets moeten onthouden dat alles zegt over de hardnekkige concurrentie in de mobiele telefonie, dan is het wel het ineenzakken van de tarieven voor onbeperkt bellen en sms'en van 80 à 90 EUR tot 32 à 65 EUR per maand in nauwelijks een jaar tijd.

Deze concurrentiestrijd is het belangrijkste gevolg van de nieuwe telecomwet die in oktober 2012 van kracht werd en het gemakkelijker maakt om van operator te veranderen (zie focus hiernaast over het reglementair kader), en van het gelijktijdige prijzenoffensief van de kabeloperatoren. Deze prijzenslag woedt op een moment dat de penetratie van de mobiele telefonie bijna compleet is (111% in Q4 2013), wat gelijkstaat met een zeer zwak groeipotentieel.

Het tumult op de mobiele markt bracht aan de ene kant een slag toe aan de markt van de prepaidkaarten omdat de postpaidaanbiedingen aantrekkelijker werden en leidde aan de andere kant tot een sterker klantenverloop, dat sinds het derde trimester van 2013 echter stagneert.

De markt van de vaste telefonie stabiliseren

De tripleplay- (vaste lijn, internet en digitale tv) en quadrupleplaybundels (triple play plus mobile), die ook interessante tarieven bieden om onbeperkt vast te bellen, hebben geholpen om de penetratie van de vaste telefonie te stabiliseren. De Belg blijft erg gehecht aan zijn vaste lijn, die hij waardeert om het comfort en de kwaliteit. Ongeveer 7/10 Belgische gezinnen hebben nog altijd een vaste lijn.

De penetratiesnelheid van digitale tv neemt logischerwijs af naarmate deze diensten bij de grote meerderheid van de consumenten ingang vinden. Door televisie een centrale plaats te geven in haar bundels slaagde Belgacom erin 2013 af te sluiten met een marktaandeel van 32% voor digitale tv en 27% voor tv in het algemeen.

38% van GSM-bezitters hebben een smartphone Bron: marktstudie Belgacom, tweede semester 2013 38%

CONCURRENTIËLE POSITIE (MARKTAANDEEL)

Alle kansen grijpen

Convergente aanbiedingen leiden tot trouwe klanten Om vat te krijgen op een almaar sneller veranderend klantenbestand, nemen operatoren hun toevlucht tot de techniek van koppelverkoop. Zoals het groeiende aandeel van packs in de globale verkoopcijfers aantoont, heeft de consument goed begrepen dat hij zijn convergentiebehoeften – vast en mobiel, spraak en data, communicatie en content – het best centraliseert bij een en dezelfde provider. Sinds 2007 vervult Belgacom met glans de rol van pionier en aanvoerder in deze convergentiestrategie, eerst met de verkoop van packs, daarna door de lancering van convergente diensten als TV Overal.

Clouddiensten maken het verschil

Cloudcomputing, of toegang op afstand tot applicaties en IT-diensten met niet meer dan een webbrowser en een breedbandverbinding, verschaft telecomoperatoren een enorm potentieel. Van virtuele opslagruimte waar de consument zijn gezinsfoto's kan bewaren tot ultraperformante datacenters, met all-in IT-oplossingen voor kmo's: elke klant doet er zijn voordeel mee. De cloud biedt de operatoren een unieke gelegenheid om met nieuwe flexibele, veilige diensten het verschil te maken.

MARKET CONTEXT

OPERATIONELE CONTEXT

KLAAR VOOR GROEI

STRATEGIE

In een hypergeconnecteerde wereld moet de consument kunnen interageren via de terminal van zijn keuze, waar en wanneer hij dat wenst, zonder zich vragen te stellen over de gebruikte technologie.

DE 29 NIEUWE BELGACOM EXPERIENCE STORES LATEN DE KLANTEN DE PRODUCTEN BETER BEGRIJPEN.

Voortbouwen op onze troeven

Belgacom beschikt over onmiskenbare troeven: haar vaste en mobiele netwerken, haar voorsprong op het vlak van cloudcomputing en digitale televisie, haar distributienetwerk dicht bij de klant en vooral ook haar medewerkers, want dankzij hun expertise en aanpassingsvermogen blijven we de moeilijke marktomstandigheden de baas.

De beste convergente netwerken

Belgacom blijft meer dan ooit investeren in haar convergentiestrategie om een duurzame groei te bereiken op een complexe markt. Deze uitgebreide convergentie van netwerken, content en applicaties kreeg in 2013 al concreet vorm in een dienstenaanbod dat almaar beter aangepast is aan de behoeften van hypergeconnecteerde klanten en beschikbaar is op tal van complementaire schermen.

Getalenteerde medewerkers

Belgacom kan rekenen op de inzet van 15.000 gemotiveerde medewerkers. We zijn een modelwerkgever die innovatie en mobiliteit hoog in het vaandel voert en de ontwikkeling van talent in de domeinen van de toekomst bevordert.

Onze eigen cloud en knowhow op het vlak van cyberveiligheid

Ons cloudplatform wordt door onze eigen datacenters beheerd en garandeert een optimaal beveiligingsniveau voor onze klanten. Bovendien ontwikkelt Belgacom haar competenties in cyberveiligheid rekening houdend met de actuele uitdagingen. Belgacom is voor veel bedrijven een referentie op dat vlak.

Een topplatform voor digitale tv

Belgacom is pionier in het aanbieden van digitale tv-diensten. We zijn de enige onderneming in België die de mogelijkheid biedt om op eender welk toestel, op het vaste of het mobiele netwerk, tv te kijken via de dienst TV Overal. We zijn ook de eerste operator die TV Replay aanbiedt om een programma tot 36 uur na de oorspronkelijke uitzending te bekijken.

Een distributienetwerk dicht bij de klant

De residentiële en professionele klanten hebben gemakkelijk toegang tot competente medewerkers van Belgacom. Ze beschikken over het uitgebreide verkoopnetwerk van de Belgacom Centers, indirecte verkooppartners, callcenters en klantenadviseurs voor de large accounts.

Onze voornaamste uitdaging is opnieuw duurzame groei tot stand te brengen door marktaandeel terug te winnen, zoals we eind 2013 met succes deden voor de mobiele abonnementen, en bij de klanten nog meer opbrengsten te genereren uit onze convergentieoplossingen. Daartoe zullen we blijven investeren in onze netwerken en platformen om ze in overeenstemming te brengen met de behoeften van morgen. Tegelijk zullen we versneld evolueren naar een slagvaardiger onderneming die het verschil maakt op de markt.

CONVERGENTIE BIJ BELGACOM

BELGACOM HEEFT ALTIJD EEN PIONIERSROL GESPEELD OP HET VLAK VAN CONVERGENTIE EN WIL LEIDER VAN DE CONVERGENTE DIENSTEN BLIJVEN. DOOR MIDDEL VAN PACKS, MAAR OOK DOOR GEBRUIKERS ALTIJD EN OVERAL OP EEN GEPERSONALISEERDE MANIER TOEGANG TE GEVEN TOT HUN CONTENT, APPLICATIES EN DIENSTEN.

STRATEGIE

ZOALS WE VOOR DIGITALE TV EN DE 3G EN 4G-NETWERKEN DEDEN, MOETEN WE OOK NU ANTICIPEREN OP DE TECHNOLOGISCHE MIGRATIES.

Ons leiderschap consolideren

Belgacom is de enige operator in België die al zijn telecom- en IT-diensten via eigen netwerken kan aanbieden. Wat mobile betreft, blijven we meer dan ooit investeren in de 3G-ervaring en de roll-out van 4G. Op breedbandvlak werken we verder aan de ontwikkeling van spitstechnologieën om nog beter te anticiperen op de groeiende behoefte aan bandbreedte en de VDSL2-ervaring nog te verbeteren.

Onze ambitie is nog meer te investeren in onze netwerken, systemen en diensten en onze vaste en mobiele netwerken almaar intelligenter en fl exibeler te maken. Dankzij de IP-technologie zijn ze onderling compatibel en zullen ze in staat zijn de gebruiker te herkennen en zijn toegang tot de diensten aan te passen aan zijn profi el. Op die manier zullen we ons aanbod beter kunnen personaliseren en sneller en eenvoudiger nieuwe convergente diensten kunnen ontwikkelen. Verder moeten we Belgacom verder omvormen zodat onze klanten ons in alle eenvoud kunnen contacteren via digitale en interactieve communicatiemiddelen.

Diepgaande verandering met de blik op de toekomst

De verzadiging van onze traditionele markten dwingt ons ons aan te passen en ons nog meer te concentreren op onze werkingskosten. Louter investeren volstaat niet meer om rendabeler te worden, we moeten ook werken aan onze kostenstructuur. Deze besparingen zijn noodzakelijk om onze investeringen in onze netwerken en oplossingen op te drijven, opnieuw aan te knopen met duurzame groei en onze aandeelhouders een duurzame vergoeding te bieden.

Belgacom baseert zich op 4 pijlers om slagvaardiger te worden en opnieuw aan te knopen met duurzame groei

De klantenervaring verbeteren

In een sector die op technologisch vlak steeds sneller evolueert investeert Belgacom in de diensten die consumenten en bedrijven een echte meerwaarde bieden via sterke en gedifferentieerde merken (Proximus en Scarlet). Het is niet alleen essentieel te investeren in veelbelovende innovaties, maar ook ze te ontplooien op het juiste moment, bij de geschikte klanten, en zo effi ciënt mogelijk te communiceren. Zo zullen we erin slagen rendabele marktaandelen (terug) te winnen. In die zin is de cloud een belangrijke groeivector voor zowel particulieren als bedrijven. We willen hun bevoorrechte en unieke partner worden voor hun telecom- en informaticabehoeften, met bijzondere aandacht voor veiligheid.

De tevredenheid van de klant rust op zijn algemene ervaring met onze merken. De rijkdom van onze convergente producten en diensten moet hem het leven gemakkelijker maken en de vrijheid schenken om via het toestel van zijn keuze, waar en wanneer hij wil interactief te communiceren, wars van de complexiteit van de onderliggende technologie.

Onze organisatie doeltreffender maken

Belgacom is een van de paradepaardjes van de BEL 20 en biedt rechtstreeks werk aan 15.000 medewerkers en onrechtstreeks aan nog eens 11.000 personen. Tijdens de volgende jaren moet Belgacom de pensionering van duizenden werknemers voorbereiden.

Belgacom wil de arbeidsprocedures vereenvoudigen en optimaliseren om te vermijden dat deze krachten moeten worden vervangen. De beschikbare competenties en expertise zullen moeten worden herverdeeld rekening houdend met de toekomstige behoeften van de onderneming. Deze transformatie zal toelaten de personeelskosten minstens de komende 5 jaar constant te houden.

BELGACOM BASEERT ZICH OP 4 PIJLERS OM SLAGVAARDIGER TE WORDEN EN OPNIEUW AAN TE KNOPEN MET DUURZAME GROEI

STRATEGIE

Vereenvoudigen op alle niveaus

Vereenvoudiging is een strategische prioriteit op alle niveaus. Ten eerste zal onze portefeuille van producten en oplossingen nog aanzienlijk worden gerationaliseerd. Bovendien heeft de migratie van een aantal verouderde systemen naar nieuwe IP-technologieën ons in 2013 in staat gesteld de vereenvoudiging van onze netwerken voor te bereiden. Er lopen ook programma's om onze interne informaticasystemen te rationaliseren en efficiënter te maken.

De vereenvoudiging laat ook toe de kosten te verminderen en de klantenervaring te verbeteren. Eenvoudiger aanbiedingen en systemen zijn ook goedkoper te beheren en de klant ervaart een betere kwaliteit.

Het verschil maken met duidelijk afgelijnde merken

Met de convergentie van vaste en mobiele technologieën en van telecom en informatica zijn onze klanten op zoek naar een unieke partner die al hun diensten kan leveren. In die context is de fusie van onze 2 commerciële merken Belgacom en Proximus een logische evolutie die beter overeenstemt met de realiteit van onze aanbiedingen en eenvoudiger is voor de klant. Ze vereenvoudigt bovendien het beheer van onze interne systemen en ons productaanbod.

Proximus, uithangbord van een uniek merk

Vanaf eind 2014 zal het merk Proximus niet alleen onze mobiele technologieën en oplossingen omvatten, maar ook al onze over de jaren opgebouwde expertise op het vlak van vaste telefonie, ICT, internet en digitale televisie. Met Proximus opteren we voor een merk dat nabijheid belichaamt: de nabijheid van klanten met hun universum en van het bedrijf met zijn klanten.

Naast Proximus blijft Scarlet zich in de eerste plaats op de meest prijsbewuste klanten richten.

Eén merk: Proximus. Eén bedrijf: Belgacom.

In de loop van de jaren heeft Belgacom zich ontwikkeld tot een vooraanstaand telecomspeler. Het is dus gerechtvaardigd dat het bedrijf zijn naam en zijn statuut als juridische entiteit, werkgever en beursgenoteerd bedrijf behoudt, niet alleen voor haar medewerkers, maar ook ten overstaan van haar diverse stakeholders.

Bouwen aan de cultuur van de toekomst: "From Good to Gold"

Belgacom wil dat alle personeelsleden zich achter dezelfde doelstellingen scharen en creërt daarom een aantal hefbomen om te evolueren naar een bedrijfscultuur die synoniem is met een betere dienstkwaliteit en betere resultaten. Zo zullen de leden van het management, ongeacht hun departement, vanaf 2014 allemaal dezelfde doelstelling krijgen op groepsniveau. De versterkte samenwerking tussen de departementen zal de besluitvorming verbeteren en versnellen. Het doel is een 'From Good to Gold'-cultuur te ontwikkelen die performantie, respect, feedback en transparante communicatie stimuleert.

Steeds meer eenvoud

De vereenvoudiging laat ons toe de kosten te verlagen en de klantenervaring te verbeteren

CONTENT OM TE BEKIJKEN, TE BELEVEN EN TE DELEN, ALTIJD EN OVERAL

In 2013 zette Belgacom haar contentstrategie kracht bij door zich tegelijk te profileren als verdeler, producent en coproducent. Haar programma-aanbod werd aangevuld met nieuwe functies die meer vrijheid en comfort bieden. De consumenten hebben voortaan toegang tot een waaier van ontspanning voor alle smaken, ongeacht het tijdstip, de plaats waar ze zich bevinden of hun type toestel.

Meer dan 10.000 titels beschikbaar via video on demand 10.000

Meer dan 70 zenders in het basisaanbod van Belgacom TV 70

Content creëert toegevoegde waarde

Sinds bijna tien jaar investeert Belgacom niet alleen in technologie, maar ook in haar contentaanbod. Haar doelstelling is de tv-ervaring onafgebroken te herdefiniëren. Als pionier in België en Europa heeft Belgacom begrepen dat digitale tv een natuurlijk verlengde is van haar activiteiten als telecomoperator en een bron van toegevoegde waarde voor haar klanten. Aanvankelijk hield deze toegevoegde waarde verband met de intrinsieke kwaliteiten van digitale televisie: beeldkwaliteit, toegang tot een steeds overvloediger aanbod van programma's, tv-kijken op verzoek, gemakkelijk opnemen, enz. In de loop der jaren hebben honderdduizenden Belgen digitale tv en de Belgacom TV-decoder een vaste plaats gegeven in hun woonkamer. Deze nieuwe manier van tv-kijken is een gewoonte geworden.

Convergentie met vier dimensies

Op het ritme van de technologische innovaties werd de consumptie van content almaar intuïtiever en persoonlijker. Ze gaf gestalte aan de convergentiestrategie die Belgacom zo dierbaar is: de abonnee bekijkt voortaan 'wat hij wil' (voor alle smaken, van de meest universele tot de meest lokale), 'eender waar' (op pc, tv, tablet of smartphone) en 'eender wanneer' (in real time of uitgesteld). Er hoeft enkel nog een vierde, steeds belangrijkere dimensie aan te worden toegevoegd: 'op eender welk platform'. Terwijl sommige contentproviders de voorkeur geven aan 'gesloten' systemen, biedt Belgacom dezelfde toegangskwaliteit op een

Exclusief op Belgacom TV

Belgacom TV biedt exclusieve passen voor kinderen en fans van filmklassiekers naast voetbal en basketbal op de Belgacom-kanalen 11, 11+ en 5.

MARKET CONTEXT

STRATEGIE

maximum aan eindtoestellen van uiteenlopende merken en kiest ze voor een multiplatformstrategie die openstaat voor alle besturingssystemen.

Een argument voor klantentrouw

Ons contentaanbod is strategisch. Het maakt onze technische expertise direct voelbaar voor de klant. Het is ook cruciaal: op een vluchtige markt is permanente toegang tot rijke en diverse inhoud een belangrijk middel om klantentrouw op te bouwen. Een consument die een unieke ervaring aangeboden krijgt door op zijn smartphone naar een voetbalmatch te kijken of met het hele gezin van de mogelijkheden van intelligente tv ('smart tv') te genieten, zal zich goed bewust zijn van onze toegevoegde waarde. De consument zal ook geen zin meer hebben om elders te gaan. Hij zal daarentegen zelfs geneigd zijn meer programma's te bekijken, wat onze gemiddelde inkomsten per klant ten goede komt. Deze contentstrategie zal een sterke emotionele band met de klant mogelijk maken.

Op elk moment en op elk type toestel

In 2013 lanceerde Belgacom bij 10.000 klanten een proefproject voor TV Replay. Met deze dienst is het mogelijk een programma tot 36 uur na de oorspronkelijke uitzending te bekijken op eender welk toestel, van tv tot smartphone. Deze nieuwe Belgische primeur werd ontwikkeld in nauwe samenwerking met de belangrijkste Belgische televisiemaatschappijen en beantwoordt in de eerste plaats aan de groeiende behoefte van de klanten om naar hun favoriete programma te kijken wanneer ze dat zelf willen.

Meer algemeen is de populariteit van het multischermkijken via het TV Overal-aanbod de laatste maanden sterk gestegen. Belgacom biedt voortaan de ruimste keuze met een 40-tal zenders die in een vingerknip op smartphone of tablet beschikbaar zijn. Het is trouwens frappant dat TV Overal vaak de grootste kijkerspieken haalt voor programma's die live worden uitgezonden, voetbalwedstrijden in het bijzonder.

Een ruimer aanbod voor alle smaken

Ons gamma van zenders en boeketten werd nog uitgebreid, met bijzondere aandacht voor het lokale aanbod. Zo bieden we onder meer de themazender Dobbit TV aan (voor doe-het-zelvers) en exclusief ook de zender Fashion One over trends en mode. In juli lanceerden we het Multi Boeket dat de bestaande boeketten Kids, Entertainment, Nature & Discovery, Nostalgie en Sport & Pleasure combineert en zo meer dan veertig themazenders aanbiedt in één boeket. Om de klant sneller wegwijs te maken in het uitvoerig aanbod van zenders en video on demand hebben we onze dienst om gepersonaliseerd te zoeken en aanbevelingen te krijgen nog verbeterd. Op die manier voldoen we aan de hoogste verwachtingen van de kijker.

Nieuw op voetbalvlak

Onze zender Belgacom 11+ verwelkomt de Britse League Cup. De UEFA Champions League (met zijn fameuze Multi Live) en de hoogtepunten uit de Spaanse en Portugese kampioenschappen blijven vaste waarden in ons gamma. Ons voetbalaanbod maakt ook het verschil met programma's die achter de schermen gaan bij Belgische clubs als RSCA TV, Club TV, Charleroi TV of grote internationale clubs via onze exclusieve partnerships met Barça TV, Real Madrid TV, Manchester United TV en Manchester City TV. In 2013 brachten we ook exclusieve content over de Rode Duivels, die al 20 jaar onze partners zijn: de documentaire Everyday Football over het samenleven in het nationale elftal en bij andere figuren van het Belgische voetbal, of de wedstrijden van de belofteploegen.

TV Replay

Deze in 2013 gelanceerde dienst maakt het mogelijk een programma tot 36 uur na uitzending te bekijken op eender welk scherm

MARKET CONTEXT

STRATEGIE

Bevoorrechte partnerships

Doordat we tegelijk verdeler en (co)producent zijn, kunnen we uitpakken met een uniek aanbod voor tv-kijkers en mobiele surfers. Als sponsor zijn we aanwezig in de wereld van de sport, muziek en cultuur en op allerlei evenementen, van nationale topevents tot kleinschalige lokale initiatieven. Zo maken we samen met het publiek onvergetelijke momenten mee en beschikken we over een aanbod dat we verdelen op onze verschillende platformen. Op sportief vlak valoriseert Belgacom haar bevoorrechte partnerships met het Belgische basket, voetbal en wielrennen. We zijn ook aanwezig op de grootste muziekfestivals, waarvan onze klanten via streaming kunnen meegenieten, op het Filmfestival Gent, in Bozar en op de Koningin Elisabethwedstrijd. En als coproducent van meer dan twintig Belgische (en Belgisch-Franse) films per jaar verbinden we onze naam aan meerdere grote avant-premières. We organiseerden zelfs vertoningen in avant-première thuis bij Belgacom TV-klanten, in aanwezigheid van acteurs uit de film (Brasserie Romantiek in Mechelen en Stars 80 in Hoei).

Permanent investeren

De komende maanden en jaren zal Belgacom blijven investeren in de uitbreiding van haar aanbod met zowel lokale programma's als internationale blockbusters. De meeste van die programma's zullen op aanvraag, rechtstreeks of via uitgesteld kijken op een maximaal aantal platformen beschikbaar zijn, zoals het de klant uitkomt. Deze unieke, convergente tv-ervaring is onlosmakelijk verbonden met ons vak van telecomoperator. De toegevoegde waarde van onze steeds intelligenter wordende netwerken wordt op die manier concreet gemaakt voor onze klanten.

VEREENVOUDIGEN IN HET BELANG VAN DE KLANT

In 2013 startte Belgacom een ambitieus vereenvoudigingsprogramma. Dit programma is één van de pijlers van de noodzakelijke transformatie van het bedrijf. Deze vereenvoudiging moet de klantenervaring verbeteren en de onderneming alerter en efficiënter maken. Deze doelstellingen helpen de operationele kosten te beperken en worden vertaald in structurele veranderingen die de rendabiliteit van Belgacom op middellange en lange termijn ten goede komen. Het vereenvoudigingsprogramma heeft betrekking op vier belangrijke domeinen.

600.000

In 2013 migreerde Belgacom meer dan 600.000 analoge lijnen naar de nieuwe standaarden

Vereenvoudigd en toekomstgericht gamma van producten en diensten

Onze klanten verwachten steeds eenvoudiger aanbiedingen. Daarom wil Belgacom haar commerciële aanbiedingen vereenvoudigen door het aantal opties voor mobiele abonnees te verminderen en convergente all-in packs aan te bieden die beantwoorden aan de behoeften van de meeste klanten.

Zo blijft het aantal klanten met abonnement op het globale Internet Overal/Bizz Pack-aanbod stijgen. Bovendien worden veel diensten die vroeger versnipperd waren nu gecombineerd en aan een vaste prijs aangeboden, wat de facturatie en administratieve opvolging voor zowel Belgacom als de klant gemakkelijker maakt.

In 2013 migreerde Belgacom een aantal oude oplossingen naar toekomstgerichte oplossingen. Belgacom zet de structurele vereenvoudiging van haar producten en diensten verder om de beheerskosten te verminderen en de klantenervaring te verbeteren.

VEREENVOUDIGING

Vereenvoudigd netwerk

Het parallelle beheer van netwerken van verschillende generaties is een dure uitdaging. In 2013 boekte Belgacom substantiële vooruitgang in de vereenvoudiging van haar netwerkinfrastructuur. In het kader van het Mantra-project voor de netwerkvereenvoudiging werden al meer dan 600.000 vaste lijnen van de oude generatie naar de nieuwe standaarden gemigreerd. Wat het backbonenetwerk betreft, werden ATM-lijnen vervangen door toekomstgerichte technologieën. Belgacom gaat verder met de afschaffi ng van verouderde technologieën om haar klanten nog meer diensten met toegevoegde waarde te kunnen voorstellen.

Vereenvoudigde informatica-architectuur

We lanceerden een grootschalig project om onze informaticasystemen te optimaliseren. De bedoeling is om nieuwe producten sneller op de markt te brengen en het beheer van de catalogus van bestaande producten en diensten te vereenvoudigen. In 2013 werd nieuwe software geïmplementeerd om afdelingen effi ciënter en sneller te laten werken in alle stadia van de interactie met de klant, van het opzoeken van informatie over onze oplossingen tot de betaling van facturen of het beheer van klantenbehoeften.

Rationalisering van het aantal leveranciers

Belgacom is erin geslaagd het aantal leveranciers en partners voor bepaalde marktsegmenten te verminderen. Aldus konden we de toeleveringsprocedure vereenvoudigen en verlichten, van offerteaanvraag, logistiek en levering tot factuurbeheer. Dit levert substantiële besparingen op. Door de keuze voor een kleiner aantal, maar meer strategische partners kunnen we gepriviligieerde banden met hen aanknopen. Deze inspanning zal in 2014 worden voortgezet.

Vereenvoudiging als manier van denken en als bedrijfscultuur

Door van vereenvoudiging een centrale prioriteit te maken heeft Belgacom een diepgaand veranderingsproces van haar bedrijfscultuur in gang gezet. Deze transformatie wordt ondersteund en begeleid door het hoogste niveau van de onderneming. Zoveel mogelijk werknemers warm maken voor dit project is een van de cruciale factoren voor het welslagen ervan.

DE OPTIMALISERING VAN ONZE INFORMATICASYSTEMEN ZORGT VOOR EEN BETERE KLANTENERVARING.

EEN BETERE KLANTENERVARING

Belgacom heeft proactief 80.000 decoders voor digitale tv vervangen door nieuwe toekomstgerichte modellen. De klanten kunnen daardoor genieten van een betere klantenervaring: televisie in HD (hoge defi nitie), meer opnamemogelijkheden en een verbeterde interface om sneller en comfortabeler te navigeren in de menu's. FOCUS

BELGACOM ACTIVITEITENVERSLAG 2013 VEREENVOUDIGING

>> In 2013 migreerde Belgacom 360.000 klanten 360.000

naar convergent Internet Overal en Bizz Packs

WAARDE CREËREN EN DELEN

Belgacom is al generaties lang een gevestigde waarde in België. Haar belang voor de nationale economie en de hele Belgische samenleving wordt, parallel met de beslissende opmars van de nieuwe technologieën in ons leven en in de bedrijven, alleen maar groter. Als leider en innovator is Belgacom zich ten volle bewust van haar verantwoordelijkheid ten overstaan van de samenleving. We zijn ervan overtuigd dat het succes van onze onderneming samenhangt met ons vermogen om een positieve bijdrage te leveren aan de vooruitgang op het vlak van economie, samenleving en leefmilieu. We willen waarde creëren en vooral die waarde via onze infrastructuur, diensten en medewerkers delen met iedereen.

EEN BELANGRIJKE ECONOMISCHE SPELER

Ondanks de complexe markt investeerden we in 2013 972 miljoen EUR voornamelijk om onze netwerken nog performanter te maken. Tegelijk bleven de prijzen van onze oplossingen dalen. Zo maakten we telecommunicatie nog beter toegankelijk voor zoveel mogelijk personen. Met bijna 15.000 medewerkers zijn we ook één van de belangrijkste werkgevers van het land. Die medewerkers vinden wij onze grootste troef. We investeren dan ook jaar na jaar in hun opleiding en ontwikkeling. In 2013 volgde iedere medewerker gemiddeld 23 uur opleiding!

Rechtstreekse bijdrage

In 2013 betaalden we 1,67 miljard EUR belastingen, sociale bijdragen en dividenden.

VERANTWOORDELIJKHEID STAAT CENTRAAL BIJ ALLES WAT WE DOEN

We erkennen de noodzaak van een verantwoordelijk en transparant beheer naar al onze stakeholders. Daarom beschouwen we maatschappelijk verantwoord ondernemen (MVO) als een strategisch beleidsinstrument en een hoeksteen van onze missie en bedrijfsstrategie.

Onze MVO-strategie wil bijdragen tot een inclusievere (digitale) maatschappij die veiliger en groener is en waarin we op een ethische en verantwoorde manier onze activiteiten uitoefenen.

DE SMARTCAFÉS WORDEN GEORGANISEERD IN 14 VERKOOPPUNTEN EN BIEDEN 13 OPLEIDINGEN ROND PRODUCTEN EN TELECOMDIENSTEN.

ONZE MVO-STRATEGIE

BIJDRAGEN

AANTAL HULPBEHOEVENDE PERSONEN IN BELGIË MET ICT OPLEIDING DOOR BELGACOM

23 BELGACOM ACTIVITEITENVERSLAG 2013 BIJDRAGEN

Communicatie toegankelijker maken

Onze enorme investeringen in de digitale infrastructuur in België verbeteren de toegang tot de technologie en basisdiensten. Zo bieden we mensen en bedrijven de mogelijkheid om interactief te communiceren en economisch voordeel te genereren.

We maken er een erezaak van de IT-kennis van de burger te verbeteren door zoveel mogelijk mensen te helpen om hun eerste stappen op internet te zetten en te profiteren van de voordelen van de digitale maatschappij. In september 2013 lanceerden we SmartCafé, een reeks van 13 opleidingen over onze producten en diensten. Deze opleidingen zijn voor iedereen toegankelijk en werden gegeven in 14 verkooppunten. Er namen al 500 mensen aan deel.

www.belgacom.be/opleiding

Web Experts: delen over generatiegrenzen heen Het initiatief Web Experts, dat jongeren stimuleert om hun kennis van internet te delen met senioren, werd vervolgd. We blijven steun bieden aan verschillende ICT-opleidingscentra. In totaal hielpen we meer dan 11.300 hulpbehoevende mensen hun digitale vaardigheden bij te spijkeren. >> www.webexperts.be

Aangepaste toestellen voor personen met een handicap

We bleven werken aan de ontwikkeling van een catalogus van toestellen en applicaties voor personen met een handicap. In onze algemene catalogus van mobiele telefoons en tablets creëerden we een filter waarmee klanten met specifieke behoeften snel het geschikte toestel vinden.

www.belgacom.be/handicap

http://bit.ly/GSMcatalogus

Aanzetten tot verantwoord productgebruik

Omdat telecommunicatie een almaar belangrijkere rol speelt in ons leven moedigen we een veilig en verantwoord gebruik van onze oplossingen aan. We leggen de nadruk op communicatie over elektromagnetische velden en gezondheid. We zijn ook nauw betrokken bij de bescherming van het kind op internet. Dit beleid komt ook ons merkimago ten goede en versterkt de positie van Belgacom als modelpartner. Op die manier brengen we een vertrouwensrelatie tot stand met onze stakeholders.

Samenwerking met Child Focus

In 2013 gaven onze medewerkers opleiding over veilig gebruik van internet en gsm's aan meer dan 12.000 kinderen in 185 lagere scholen. Dit initiatief is een samenwerking met Child Focus (Belgisch centrum voor veilig internet) en Microsoft.

Blootstelling aan elektromagnetische straling

We blijven ons mobiel netwerk uitbreiden op een maatschappelijk verantwoorde manier met respect voor de strikte regionale normen van blootstelling aan elektromagnetische velden.

Een koolstofarme maatschappij stimuleren

We zijn vastbesloten versneld te evolueren naar een koolstofarme maatschappij. Het is onze doelstelling onze CO2 -uitstoot tegen 2020 met 70% te verminderen (ten opzichte van 2007). Tegelijk zullen we onze klanten helpen om hun impact op het milieu te verkleinen.

Energieverbruik met 3% gedaald

Het eigen energieverbruik van Belgacom daalde voor het derde jaar op een rij met meer dan 3%. We slaagden erin onze ecologische voetafdruk met nog eens 2% te verkleinen. Onze transparantie op dat vlak en onze prestaties in de strijd tegen de opwarming van de aarde werden bekroond met twee CDP-awards (CDP is een internationale non-profit organisatie met een wereldwijd systeem om milieuinformatie te meten, delen en te beheren). We staan vanaf nu in de top 5 van Europese telecomoperatoren die het best scoren op dit vlak.

Recyclage van afval

83% van ons afval werd gerecycleerd en een groot deel van het niet-recycleerbaar afval werd gebruikt voor de opwekking van energie. In samenwerking met de vzw GoodPlanet Belgium lanceerden we een grootschalige sensibiliseringscampagne omtrent gsm-recyclage in scholen. Mobiele telefoons bevatten immers diverse kostbare metalen en materialen die een tweede leven kunnen leiden.

EVOLUTIE VAN ONZE CO2 -UITSTOOT

Sinds 2007 is onze CO2 -uitstoot met 63% gedaald

ICT-oplossingen goed voor het milieu

Onze ICT-oplossingen, zoals videoconferenties en de cloud, helpen onze klanten energie te besparen en dus hun CO2 -uitstoot te verminderen.

Ethisch en verantwoord ondernemen

We willen onze activiteiten beheren op een verantwoorde en ethische manier ten overstaan van onze medewerkers, leveranciers en de gemeenschappen waarin we aanwezig zijn. Op die manier kunnen we een vertrouwensrelatie met onze stakeholders creëren, ons imago beschermen, het engagement van onze medewerkers verhogen, bijdragen tot maatschappelijke integratie en nauwere banden smeden met onze leveranciers en de gemeenschappen.

Ons Corporate Governance Charter, onze Gedragscode, ons Compliance Office en onze policy's vormen de basis van onze aanpak inzake maatschappelijk verantwoord ondernemen.

BIJDRAGEN

De voornaamste krachtlijnen van onze ethische charters:

Een positieve werkcultuur

We geloven in de professionele ontwikkeling van onze medewerkers. We bestrijden elke vorm van discriminatie en bevorderen het evenwicht tussen werk en privéleven. We lanceerden in 2013 de eerste 2 fases van een project dat onze medewerkers de mogelijkheid biedt 2 dagen per week thuis te werken. Door de nadruk te leggen op een aangename werkomgeving dragen we al verschillende jaren het label van Top Employer (lees ook het hoofdstuk 'Een slagvaardige organisatie, elke dag meer').

Een verantwoord lijke bevoorradingsketen

We passen steeds striktere ethische criteria toe op onze volledige bevoorradingsketen, in nauwe samenwerking met onze leveranciers. Door de MVO-normen op te nemen in onze aankoopprocedures verbeteren we niet alleen ons merkimago, maar brengen we ook een positieve verandering teweeg in de gemeenschappen waarin onze leveranciers actief zijn.

Onze leveranciers moeten voldoen aan een geheel van welbepaalde maatschappelijke, ethische, veiligheids- en milieunormen. We controleren regelmatig de naleving van deze normen door middel van enquêtes en gesprekken met onze leveranciers.

In 2013 vulden 140 leveranciers onze zelfevaluatie met vragen over MVO in. 59 leveranciers met een gemiddeld tot hoog risico werden aangemaand om verbeteringsmaatregelen te nemen. Er werden tevens 38 onsiteaudits uitgevoerd en gedeeld onder de 'Joint Audit Cooperation' (JAC) leden. Belgacom voerde zelf vier van deze audits uit.

MVO is een vast onderdeel van de prestatieverslagen van onze leveranciers, contracten en offerteaanvragen. We reikten bovendien een 'sustainability award' uit aan een van onze lokale leveranciers.

www.belgacom.com/suppliers

Meer informatie op

www.belgacom.com/verantwoordelijkheid

Uw opmerkingen met betrekking tot ons MVOengagement en uw mening over dit verslag kunt u sturen naar [email protected].

12.456 kinderen getraind in veiligheid op het internet en nieuwe media 12.456

BIJDRAGEN

Onze gemeenschappen ondersteunen

De bijdrage van Belgacom aan de maatschappij krijgt concreet vorm op het terrein.

In 2013 investeerden we meer dan 1,8 miljoen EUR in sociale acties in de vorm van zowel financiële giften als de levering van diensten of vrijwilligerswerk door onze medewerkers.

We bleven bijvoorbeeld gratis breedbandinternet leveren aan Bednet en Take Off, die langdurig zieke kinderen helpen contact te houden met hun klas.

Begin 2013 boden we in één van onze gebouwen 2.500 overnachtingen aan voor daklozen. We zamelden ook meer dan 70.000 EUR in met onze sms-diensten.

Onze commerciële divisies geven onze klanten de mogelijkheid om de spaarpunten die ze via onze getrouwheidsplannen verdienen om te zetten in een gift aan Unicef en de Stichting tegen Kanker. In 2013 werd op die manier 80.000 EUR geschonken aan deze verenigingen.

De inspanningen van de laatste jaren om onze maatschappelijke verantwoordelijkheid een concrete invulling te geven kunnen op de erkenning rekenen van diverse onafhankelijke instellingen. Belgacom is dan ook opgenomen in diverse rangschikkingen van duurzame ondernemingen, zoals Ethibel Sustainability Index, ASPI, CDP en Triodos Sustainable Investment Universe.

NETWERKEN ALS RUGGENGRAAT VOOR NIEUWE DIENSTEN Een van de belangrijkste troeven van Belgacom zijn haar netwerken. In 2013 bouwden we gestaag verder aan de technologische ontwikkeling van zowel ons vast als ons mobiel netwerk en zetten we een grote stap vooruit in de vereenvoudiging ervan. Ook gaven we bijzondere aandacht aan een meer kwalitatieve dienstverlening

ONZE

en aan de ontwikkeling van nieuwe diensten.

klantentevredenheid over installering van onze diensten 82%

MARKET CONTEXT NETWERKEN

Een snel mobiel netwerk van superieure kwaliteit

In 2013 investeerde Belgacom opnieuw volop in de kwaliteit van haar netwerk.

Zo werd de gemiddelde snelheid op het 3G-netwerk met 60% verhoogd en kunnen klanten genieten van een gemiddelde downloadsnelheid van 6,2 Mbps met pieksnelheden tot 21 Mbps. Daarnaast verhoogden we de capaciteit van het 3G-netwerk met 70% om de bijzonder sterke groei in het gebruik van mobiele data te kunnen ondersteunen.

In een onafhankelijke studie van Test-Aankoop uitgevoerd in het eerste semester van 2013 werden we erkend als het mobiele netwerk met de beste kwaliteit in België.

Eerste Belgische operator met een 4G-dekking van 50% Eind 2013 bereikte het gloednieuwe 4G-netwerk van Belgacom 50% van de Belgische bevolking.

De nieuwe 4G-technologie maakt ultrasnel internet mogelijk met een gemiddelde downloadsnelheid van 19 Mbps met pieksnelheden tot zelfs 56 Mbps.

Ook werd een oplossing uitgewerkt om de uitrol van 4G mogelijk te maken in de 19 gemeenten van het Brussels Hoofdstedelijk Gewest. Begin 2014 lanceerde Belgacom dan ook als eerste operator 4G in Brussel op een eerste reeks sites.

ONS ENGAGEMENT AANGAANDE CYBERBEVEILIGING

De veiligheid van onze systemen en data is voor Belgacom een absolute prioriteit. Als marktleider hebben we een voorbeeldfunctie en een voortrekkersrol om te allen tijde de vertrouwelijkheid van de gegevens en de bescherming van de identiteit te waarborgen.

In 2013 werd Belgacom het slachtoffer van een hacking van haar interne systemen, een voorval met de nodige ruchtbaarheid in de pers, maar waarbij Belgacom in alle openheid communiceerde.

Cyberbeveiliging vereist een constante waakzaamheid en een continue investering om beveiligingssystemen te blijven optimaliseren. Enkele maanden na dit incident heeft Belgacom veel geleerd uit de manier waarop dit probleem werd opgespoord en opgelost, kennis die nu wordt gedeeld met de klanten en de bevoegde instanties.

Door dit incident werd het engagement van Belgacom aangaande een sterke cyberbeveiliging in al haar aspecten alleen maar sterker. Het nieuwe cyberdefensieplan voorziet in 2014 een brede waaier van acties over verschillende domeinen: een reeks structurele maatregelen en governance, het continu bewustmaken van onze medewerkers van het belang van cyberbeveiliging, optimale beveiliging van netwerken en IT-platformen alsook de oprichting van een Cyber Defense Unit. Deze Unit richt zich exclusief op het opsporen en oplossen van cyberincidenten. FOCUS

KIJKEN MET DE OGEN VAN DE KLANT >> DE VERHOGING VAN DE KLANTENTEVREDENHEID IS ONZE PRIORITEIT.

Engagement voor de verdere uitbouw van het 4G-bereik

Om zoveel mogelijk klanten te laten genieten van ultrasnel mobiel internet met de 4G-technologie blijft Belgacom investeren in mobiele dekking.

Daarom kochten we voor 120 miljoen EUR een van de drie licenties die door de telecomregulator BIPT werden geveild voor het gebruik van het 800 MHz-spectrum. De licentie is geldig voor een periode van 20 jaar en maakt een betere homogene dekking mogelijk in meer landelijke gebieden.

Een krachtig en steeds sneller vast netwerk

Belgacom ging in 2013 verder met de uitbouw van haar VDSL2-netwerk, dat ondertussen +/- 89% van de Belgische bevolking bereikt.

Dankzij de VDSL2-technologie kan een grote meerderheid van onze klanten genieten van een performante internetverbinding met een gemiddelde snelheid van 33 Mbps en van hogedefinitietelevisie.

Ook leent het VDSL2-netwerk zich uitermate goed voor nieuwe toepassingen zoals de opslag van documenten, foto's en video's in de cloud en gepersonaliseerde tv-oplossingen zoals TV Replay.

Snelheidsverhoging met Dynamic Line Management In 2013 schakelde Belgacom haar VDSL2-netwerk een versnelling hoger met behulp van de in eigen huis ontwikkelde technologie Dynamic Line Management.

Deze technologie monitort op continue basis de stabiliteit van een lijn en past op een dynamische manier de lijn aan aan de technisch hoogst haalbare snelheid voor die specifieke lijn. De gemiddelde snelheid van alle VDSL2-lijnen werd op die manier met 30% verhoogd terwijl één derde van alle VDSL2-lijnen snelheden tot 50 Mbps biedt.

Vectoring voor een nog performanter netwerk

Belgacom is een pionier op het vlak van vectoring, een ruisonderdrukkingstechnologie die de prestaties van een VDSL2-lijn sterk verbetert. Belgacom werkt voor de ontwikkeling van deze technologie nauw samen met Alcatel-Lucent en andere toonaangevende industriële partners.

In 2013 was Belgacom de eerste operator ter wereld die vectoring in reële omstandigheden met een duizendtal gebruikers testte op haar VDSL2-netwerk. Eind december slaagde Belgacom erin om de ontwikkelingsfase af te ronden en de vectoringtechnologie voor het eerst echt te activeren bij klanten die beschikten over onze gloednieuwe modem die deze vectoringsnelheden ondersteunt.

Begin 2014 is Belgacom begonnen met de uitrol van vectoring op haar netwerk om een meerderheid van klanten toe te laten te genieten van gewaarborgde snelheden tot 70 Mbps.

Overal internet dankzij een krachtig wi-finetwerk

Belgacom ging ook gestaag verder met de activatie van wi-fihotspots. Zo konden onze klanten eind 2013 gebruikmaken van ongeveer 800.000 hotspots in België en dankzij ons samenwerkingsverband met FON zelfs van 12.000.000 hotspots in landen over de hele wereld.

Een stap vooruit in de vereenvoudiging van onze netwerken

Het vereenvoudigen van onze netwerken heeft als doel om onze operationele kosten terug te dringen en op termijn een efficiënter en wendbaarder bedrijf te worden.

In een eerste fase beogen we de uitfasering van oude telefonieen data-apparatuur en het vrijmaken van 250.000 m² technische ruimte (i.e. één vierde van onze totale technische ruimte) door uitfasering van een 25-tal technische gebouwen.

Eind 2013 slaagden we erin om al 410.000 telefoonlijnen en 240.000 datalijnen te migreren naar nieuwe moderne platformen om deze uitfaseringen mogelijk te maken.

Ook brachten we de telecomregulator BIPT op de hoogte van 19 technische gebouwen die we de komende jaren wensen vrij te maken.

EEN KRACHTIG MOBIEL NETWERK OP BELANGRIJKE MOMENTEN

Op grote evenementen zoals Rock Werchter, Dour Festival, Tomorrowland, enz. bewees het mobiele netwerk van Belgacom eens te meer zijn kwaliteit. Ook de gekende piek van oproepen, sms'en en dataverkeer op oudejaarsavond ging rimpelloos voorbij. Het netwerk verwerkte die dag 30 miljoen sms'en, terwijl het mobiele dataverkeer verdubbelde in vergelijking met 2012. FOCUS

Een betere dienstverlening en een reeks nieuwe diensten voor onze klanten

Positief in 2013 was zonder twijfel de hogere klantentevredenheid die we realiseerden dankzij een betere dienstverlening en extra aandacht voor eenvoudigere en gebruiksvriendelijke nieuwe producten.

Stijgende tevredenheidsindicatoren

De klantentevredenheid voor aansluiting van onze producten klom in 2013 naar een recordhoogte van bijna 82%. De betrouwbaarheid en stabiliteit van onze netwerken en systemen steeg eveneens met 10% in vergelijking met 2012 en leverde op deze manier ook een bijdrage aan deze goede resultaten.

Door de vereenvoudiging van onze IT-systemen kon ook de efficiëntie van onze klantendienst verhoogd worden (meer informatie op p.20).

Een rijkere tv-ervaring

Om onze klanten een rijkere en meer gepersonaliseerde inhoud aan te bieden, lanceerde Belgacom in juni 2013 een nieuwe tv-decoder die sneller, reactiever en energiezuiniger is. Ook werd een wi-fibridgeoplossing uitgewerkt die toelaat om draadloos meerdere tv-kanalen van hoge kwaliteit te ontvangen op één of meer tv-toestellen.

We maakten ook onze TV Overal-app heel wat gebruiksvriendelijker. Het duurt voortaan nog maar enkele seconden om de app te starten en te genieten van Belgacom TV op smartphone of tablet.

Daarnaast verrijkten we Belgacom TV met de optie TV Replay, waarmee het mogelijk is om tv-programma's tot 36 uur in het verleden te herbekijken zonder ze te moeten opnemen. In een eerste fase wordt deze nieuwe optie getest door 10.000 klanten.

Een verdere evolutie van het cloudaanbod

Belgacom bouwt haar cloudinfrastructuur steeds verder uit om gelijke tred te houden met de groeiende vraag van particuliere en professionele klanten.

Het aanbod voor professionele klanten werd uitgebreid met het officepakket Office 365, een opslagoplossing, een back-upoplossing en een webshopoplossing.

ACTIVERING VAN EEN EERSTE TESTGEBRUIKER OP GLASVEZEL

In 2013 werd op het vlak van de aanleg van glasvezel een belangrijke stap gezet. Zo werd voor het eerst een glasvezelaansluiting ('Fiber To The Home' of FTTH) gerealiseerd bij een testgebruiker op basis van een nieuw uitgewerkte standaardmethodiek. Glasvezel biedt als voordeel dat het een veel hogere netwerksnelheid toelaat dan koperkabel. FOCUS

MARKET CONTEXT NETWERKEN

29 BELGACOM ACTIVITEITENVERSLAG 2013

MARKET CONTEXT NETWERKEN

Voor particuliere klanten lanceerde Belgacom een personalcloudoplossing. Hiermee kunnen klanten in alle vrijheid contacten, foto's, muziek of video's bewaren en beheren met hun smartphone, tablet, laptop en pc. Deze oplossing wordt in een eerste fase getest door 6.000 geïnteresseerde klanten.

Sterke fundamenten om te bouwen aan de toekomst

We werken continu aan het verbeteren van de kwaliteit van onze bestaande netwerken, we zetten maximaal in op de vereenvoudiging van onze netwerken en we schenken meer dan ooit extra aandacht aan de vereenvoudiging van onze producten en diensten voor de klanten.

Daarnaast kijkt Belgacom steeds lang vooruit om aan de behoeften van de klanten over 5 tot 10 jaar te voldoen. Dit betekent dat Belgacom vandaag al investeert in een toekomst met snellere en slimmere vaste en mobiele netwerken.

Ten slotte zet Belgacom zich volop in om met behulp van nieuwe IT de verkoop- en ondersteunende diensten verder te ondersteunen om zo in komende jaren een nog betere en efficiëntere dienstverlening te kunnen bieden aan onze klanten.

4G-dekking eind 2013 tot 56 Mbps downloadsnelheid

WHOLESALEACTIVITEITEN DIE KUNNEN TELLEN

Minder gekend is dat de unieke Belgacom-ervaring zich ook uitstrekt tot de wholesalemarkt. Via haar divisie Carrier & Wholesale Solutions levert Belgacom een hele reeks telecomoplossingen aan tal van operatoren in België: connectiviteitsdiensten, breedbandtoegang (DSL), enz.

De wholesaleactiviteit van Belgacom werd ontwikkeld als gevolg van de liberalisering van de telecommarkt. Om de vrije concurrentie te stimuleren werd de historische operator door de regelgever verplicht zijn netwerken open te stellen voor derden. In de loop der jaren werden steeds meer operatoren op de bedrijvenmarkt en op de residentiële markt klant van Belgacom. Een almaar groter deel van de akkoorden die tussen operatoren worden ondertekend houdt niet meer direct verband met de regelgeving, maar kadert in bredere commerciële partnerships.

>> Partnerships met derden gemakkelijker maken

Een van de prioriteiten van Belgacom als wholesaleprovider is een open model te creëren dat het gemakkelijker maakt om partnerships met andere operatoren aan te gaan. Dit betreft meer bepaald mobiele virtuele netwerkoperatoren (MVNO's), maar ook over-the-top-spelers die telecomdiensten aanbieden via internet zonder van de traditionele netwerken gebruik te maken. Deze partnerships helpen om de enorme investeringen in de netwerken en platformen sneller te doen renderen.

>> Lancering van SNOW

Een opvallende gebeurtenis in de consumentenmarkt in 2013 was de lancering van SNOW, een triple playaanbod (vaste telefonie, internet en televisie) van BASE dat volgt op een commercieel akkoord voor 5 jaar tussen de Nederlandse operator KPN en de wholesaledivisie van Belgacom.

3,4%

wholesaleactiviteiten zijn goed voor 3,4% van de omzet van de Groep

EEN SLAGVAARDIGE ORGANISATIE, ELKE DAG MEER

HUMAN RESOURCES

Belgacom heeft meer dan ooit gemotiveerde, performante medewerkers nodig om de uitdagingen van de hypercompetitieve markt aan te gaan. Onze structuren en werkwijzen moeten soepeler worden om te voldoen aan de toenemende verwachtingen van onze klanten. Gewoon goed zijn is niet meer genoeg. We moeten uitmunten. In 2013 is de onderneming blijven investeren in de opleiding van haar talenten, zodat samenwerking, vertrouwen, transparantie en slagvaardigheid een deel worden van haar DNA.

De medewerkers van Belgacom vormen haar belangrijkste kapitaal. Producten kun je kopiëren, een unieke knowhow en expertise niet. Vroeger gingen we ervan uit dat we vooral moesten werken aan het verhogen van het engagement van onze medewerkers. Algemeen werd aangenomen dat meer geëngageerde medewerkers automatisch beter zouden presteren. We hebben echter gemerkt dat dit niet helemaal klopt. Ook andere zaken, zoals het creëren van een werkomgeving die mensen toelaat performant te werken, blijken van cruciaal belang. Vandaar dat we met onze jaarlijkse personeelsenquête nu ook die zaken meten, en acties ter verbetering opzetten. Zo kunnen we een slagvaardig en performant bedrijf worden dat een doeltreffend antwoord biedt op de snelle veranderingen op de markt.

KIEZEN VOOR DIVERSITEIT

>> Tussen de generaties

Belgacom beschouwt diversiteit als een troef. In 2013 legden we vooral de nadruk op de diversiteit tussen de generaties. Bij de ontwikkeling van HR-projecten wordt voortaan in de eerste plaats rekening gehouden met de levensfasen van de medewerkers in plaats van leeftijdscategorieën.

>> Tussen mannen en vrouwen

De diversiteit tussen mannen en vrouwen staat centraal in onze HR-aanpak en werd verheven tot een aandachtspunt in alle traditioneel 'mannelijke' departementen. De departementen SDE (netwerken) en EBU (professionele klanten) organiseerden informatie- en sensibiliseringsacties over de diversiteit tussen mannen en vrouwen en het belang van genderevenwicht in leidinggevende functies. FOCUS

DE FLEXIBILITEIT VAN IEDEREEN IS EEN PRIORITEIT. HET FLEX-PROGRAMMA HELPT ONS ANDERS TE WERKEN.

Teamleaders als katalysatoren van verandering

Niemand heeft een grotere impact op de prestaties van medewerkers dan de directe leidinggevende. Een van de prioriteiten van Belgacom in 2013 was dan ook om de leiderscapaciteiten en het aanpassingsvermogen van onze managers en teamleaders aan te scherpen. Dit ambitieuze ontwikkelingsparcours wordt top-down doorgevoerd. Al onze leidinggevenden doorlopen het programma, van de leden van het Directiecomité tot de teamleaders van onze technici op het terrein.

Een nog sterkere responsabilisering en wederzijds vertrouwen

Belgacom heeft voor managers en leidinggevenden 4 pijlers bepaald voor de dagelijkse interactie met hun medewerkers: teamspirit (zowel successen als mislukkingen zijn het gevolg van een gezamenlijke inspanning), respect en erkenning, open en constructieve communicatie en het aanmoedigen van transparantie. Een dergelijke cultuurwijziging duurt verschillende jaren. In 2013 werd die transformatie gestimuleerd met twee programma's voor de opleiding en sensibilisering van managers en leidinggevenden:

Good to Gold

Dit programma heeft als doel om met een nieuwe cultuur te streven naar uitmuntendheid. De bedoeling is niet langer gewoon goed te zijn in wat we doen. Het is dan ook een van de uitdagingen van Belgacom om haar technische competenties, waarvan de intrinsieke kwaliteiten op algemene erkenning kunnen rekenen, beter in de praktijk te brengen. Het draait dus niet enkel om knowhow, maar ook om hoe de teams die knowhow dagelijks toepassen.

Aangezien voor een top-downaanpak werd gekozen, volgde het Directiecomité dit programma als eerste. Iets meer dan 600 leidinggevenden volgden de training in 2013. Een 1.100 anderen komen in 2014 aan de beurt. Het originele van deze opleiding is dat ze wordt gegeven door een twintigtal interne 'change facilitators': leidinggevenden of medewerkers met hoog potentieel die een specifieke opleiding kregen om te fungeren als schakel in het transformatieproces.

Lead 21

Lead 21, een programma dat in 2012 werd gelanceerd, werd uitgebreid tot alle teamleaders. Intussen hebben 865 medewerkers de vijfdaagse opleiding gevolgd. De bedoeling is te garanderen dat alle teamleaders naast hun technische bagage ook over de

MARKET CONTEXT HUMAN RESOURCES

nodige leidersvaardigheden beschikken. Verbeterde leiderscapaciteiten worden zo een bron van motivatie en tevredenheid op professioneel en persoonlijk vlak.

Initiatieven als Good to Gold en Lead 21 zijn een werk van lange adem. Om een blijvend effect te garanderen, zorgt Belgacom ervoor dat de principes van goed leiderschap uit de opleidingen daadwerkelijk in elke divisie in de praktijk worden gebracht, onder meer met de creatie van een 'network of culture and leadership champions' in het kader van Good to Gold. Elke teamleader levert op die manier een duurzame bijdrage tot de creatie van een stimulerender en motiverender werkomgeving.

Een specifiek departement voor de ondersteuning van teamleaders

Bovenop de eerder vermelde programma's heeft het departement human resources een Team Leader Solution Center opgericht voor de begeleiding en ondersteuning van de teamleaders. Daar kunnen zij terecht met vragen in verband met de goede werking van hun team. Dit specifieke departement organiseert ook coachingsessies op maat of in groep, informatiesessies en workshops. Het zijn immers de teamleaders die elke dag de mensen begeleiden en aansturen. Zij zijn dus de motor van de verandering die Belgacom verder wil doorvoeren.

Een flexibeler werkomgeving

Wat nieuwe werkmethodes betreft, maakt Belgacom er een punt van de oplossingen die ze verkoopt aan de klanten ook intern toe te passen. De flexibiliteit van ons bedrijf en dus van onze medewerkers is daarom een prioriteit. In 2013 werkten we aan de versnelde doorvoering van de 'Flex'-processen om onze werkmethodes flexibeler te maken. Dat betekent natuurlijk het promoten en omkaderen van telewerk en thuiswerk, maar ook het voorzien van de nodige middelen om te evolueren naar een digitale werkomgeving die niet meer gebonden is aan een stoel en een bureau. Om de overgang naar deze nieuwe werkomgeving zo harmonieus mogelijk te laten verlopen, kunnen onze teamleaders een opleiding in 'remote leadership' volgen. Doel: onze managers en leidinggevenden trainen in het gebruik van nieuwe middelen voor communicatie en begeleiding, coaching en leidinggeven op afstand.

Specifieke en concrete opleidingen

Naast programma's met een directe focus op leiderschap en aanpassingsvermogen, is Belgacom blijven investeren in concrete opleidingen voor een groot aantal specifieke medewerkers. We denken aan de 'Shop of the Future'-opleidingen die onze commerciële medewerkers helpen om de klanten in de shops beter te bedienen, en een reeks technische opleidingen van het hoogste niveau voor technici en ingenieurs. Innoveren deden we ook met een opleiding in verband met het gebruik van sociale media, of nog met een opleiding over het beheer van absenteïsme om de algemene efficiëntie van de teams te verhogen.

>> In 2013 werden 1.257 vacante betrekkingen ingevuld, 394 door externe kandidaten en 863 door interne functieverschuivingen 1.257

In 2013 investeerde Belgacom 30 miljoen EUR in opleiding, of 3% van de loonmassa 30 miljoen EUR

Een cultuur van dialoog

Om het engagement van de medewerkers en een open dialoog wars van hiërarchische lijnen te stimuleren, organiseert Belgacom sinds 10 jaar een tevredenheidsenquête voor het personeel. Sinds 2 jaar peilt deze enquête niet alleen meer naar het engagement van de medewerkers, maar ook de naar strategische alignering en de slagvaardigheid. Elk jaar worden mondt de enquête uit in concrete actieplannen die de nodige verbeteringen aanbrengen. Concreet ging dit in 2013 om interactieve chatsessies met de directieleden en de ontwikkeling van een opener en transparanter manier van communiceren.

MARKET CONTEXT HUMAN RESOURCES

MEDEWERKERS IN GOEDE GEZONDHEID

De gezondheid van een bedrijf gaat gelijk op met die van haar medewerkers. Ons Vitalityprogramma is gebaseerd op een intranetsite met initiatieven en praktische tips over lichaamsbeweging en gezonde voeding, een team van medewerkers die alle gezondheidsacties in het bedrijf promoten en een community waar medewerkers ideeën en suggesties kunnen uitwisselen. FOCUS

Broodnodige besparingen

Opleiding en ontwikkeling van personeel is en blijft een absolute prioriteit voor Belgacom. Het bedrijf moet echter ook rekening houden met de hypercompetitieve marktcontext. Om slinkende winstmarges en een verlies van concurrentiekracht te vermijden, moeten we onze personeelskosten binnen de perken houden. Die broodnodige besparingsmaatregelen steunen op twee actiepunten:

Vereenvoudigen om het werkvolume te verminderen We zullen verdergaan met het vereenvoudigen van onze productlijnen en interne procedures. Vereenvoudiging is een van onze vier strategische prioriteiten en zal ons toelaten het werkvolume en de systematische vervanging van medewerkers die het bedrijf verlaten af te bouwen.

Reorganiseren met behoud van de sociale vrede Een drastische vereenvoudiging van sommige van onze structuren valt niet te vermijden. Veel medewerkers zullen een flexibiliteitsinspanning moeten leveren, al zullen we zoveel mogelijk opteren voor zachte overgangen, zonder onze doelstellingen inzake de ontwikkeling van menselijk kapitaal in gevaar te brengen.

Net zoals we de voorbije jaren daarin geslaagd zijn, blijft het essentieel om de sociale vrede in stand te houden, ook al noopt de marktcontext tot het zoeken van nieuwe evenwichten. Alles zal gedaan worden om een constructieve dialoog in stand te houden met onze sociale partners, zoals meer bepaald ook bij de ondertekening van de collectieve arbeidsovereenkomst voor 2013-2014 het geval was.

Resultaten Speak Up-enquête 2013

Dit jaar namen 72% van onze medewerkers deel aan de Speak Up-enquête, die niet alleen het engagement van de medewerkers meet, maar ook de strategische alignering en de slagvaardigheid, 3 pijlers die een belangrijke impact hebben op het succes van onze onderneming. De scores voor deze 3 pijlers gingen erop vooruit in vergelijking met 2012, vooral voor het engagement en de strategische alignering, die opnieuw in lijn zijn met de telecombenchmark of deze ruim overtreffen.

Een positieve bedrijfscultuur

Ongeveer 8 op 10 medewerkers bevelen Belgacom aan als een bedrijf waar het goed werken is en zouden ook onze producten en diensten aanbevelen aan familie en vrienden. Dit illustreert duidelijk dat onze medewerkers echte bedrijfsambassadeurs zijn. Zo vinden steeds meer medewerkers dat erkenning deel uitmaakt van de bedrijfscultuur en dat ze meer feedback ontvangen die hen helpt om beter te presteren, 2 domeinen waarin we een verbetering met ongeveer 10% hebben vastgesteld ten opzichte van 2012.

Slagvaardigheid als factor van verandering

Tot slot stelden we ook een mooie vooruitgang vast voor de perceptie van ons reactievermogen ten overstaan van veranderingen. Onze medewerkers en de directie van Belgacom bevestigen dat we onze inspanningen in dit domein moeten verderzetten om onze structuren en werkmethodes nog slagvaardiger te maken om de onderneming voor te bereiden op de toekomst en te beantwoorden aan de toenemende behoeften van onze klanten. Slagvaardigheid blijft de komende jaren dus een centrale prioriteit.

ONZE PRIORITEITEN IN 2014

De continuïteit van onze strategie inzake personeelsbeheer blijft behouden. In plaats van onze prioriteiten om te gooien, proberen we nog efficiënter te worden. Onze grootste uitdaging zal erin bestaan de personeelskosten onder controle te houden en tegelijk de omvorming van onze bedrijfscultuur tot een goed einde te brengen. Het is onze ambitie van Belgacom een slagvaardige, efficiënte organisatie te maken die op die manier weer op een duurzame manier kan groeien. 2014

MARKET CONTEXT HUMAN RESOURCES

>> MARIO, PETER, NICOLAS-XAVIER, OLIVIER, LUC, BRUNO, MARC, WARD EN KOEN DANKZIJ ONZE NETWERKEN EN ONZE OPLOSSINGEN HEBBEN WE VELE BEDRIJVEN TERUG VOOR ONS KUNNEN WINNEN.

>> MICHAEL EN FREYA EEN NOG EFFICIËNTERE DIENSTVERLENING MET EEN NOG GROTERE GLIMLACH IN ONZE CALLCENTERS.

>> GILLES, NADIJE EN NATALINA DIT JAAR HEEFT BICS MEER DAN 1,9 MILJARD SMS BERICHTEN IN DE HELE WERELD AFGELEVERD.

>> LAURE-EMMANUELLE EN MAUREEN VANDAAG BRENGEN 29 WINKELS EEN NIEUWE KLANTENERVARING TOT LEVEN.

>> DIRK

CYCLOCROSS IN OOSTMALLE OF GROTE FESTIVALS, ONZE MOBIELE INSTALLATIES MOETEN ALTIJD BETROUWBAAR BLIJVEN.

>> ALEXANDRE EN GRÉGORY NIEUWE PARTNERSHIPS UITDENKEN VOOR "OVER-THE-TOP" ACTOREN. >> HILDE, PHILIPPE, WALTER EN NICOLAS. SPORT VOOROP OP BELGACOM 5,11 EN 11+.

>> JOHAN, PHILIPPE EN LARS EEN NOG PERFORMANTERE TECHNISCHE DIENSTVERLENING VOOR NOG MEER TEVREDEN KLANTEN.

>> RACHIDA, WESLEY, BART EN CARLY SCARLET, EENVOUDIGE EN BETAALBARE TELECOMOPLOSSINGEN VOOR PRIJSGEVOELIGE KLANTEN. >> ILSE, GEERT EN MURIEL BELGACOM, FAN VAN DE HELE CLAN;)

>> VÉRONIQUE, THIERRY EN KARL NOG EENVOUDIGER INFORMATICASYSTEMEN VOOR EEN BETERE KLANTENSERVICE.

>> MURIEL EN GÉRARD SUPPORTERS VAN DE RODE DUIVELS … AL 20 JAAR.

>> CHRISTOPHE EN JORAN STEEDS PERFORMANTERE KOPER- EN GLASVEZELNETWERKEN.

>> MARINA BIJ TANGO HEBBEN WE EEN RAPPORTERINGSSYSTEEM DAT ONS TOELAAT ONZE KLANTEN BETER TE KENNEN EN ONZE AANBIEDINGEN AAN HUN BEHOEFTEN AAN TE PASSEN.

>> DEBEN, EMMANUEL EN LUK KIJKEN MET DE OGEN VAN DE KLANT IS ZIJN CONTACTERVARING MET ONZE PRODUCTEN VERBETEREN.

>> SABINE, INGE, CORINNE, GEORGES EN RONALD NAAR EEN NIEUWE "FLEX"-WERKOMGEVING IN LIJN MET HET NUMERIEK TIJDPERK.

>> FILIP, SYLVIANE EN JEAN-CHRISTOPHE TV REPLAY, EEN NIEUWE MANIER VAN TELEVISIE BELEVEN.

EEN UNIEKE ERVARING VOOR ELKE RESIDENTIËLE KLANT

38MARKET CONTEXT

KLANTEN

Voor Belgacom is technologische vooruitgang geen doel op zich, maar een manier om een antwoord te bieden op de behoeften van ons divers residentieel cliënteel aan vrijheid, eenvoud en gebruiksgemak. We blijven investeren zowel in steeds performantere vaste en mobiele netwerken als in intuïtievere oplossingen voor de klant. In 2013 werkten we voort aan het optimaliseren van een dienstenaanbod waarin elke particuliere klant zijn gading vindt.

Belgacom is erin geslaagd op de telecommarkt, die zeker op het vlak van mobiele telefonie erg competitief is, de vruchten te plukken van haar convergentiestrategie. Deze strategie stelt haar in staat zich steviger te positioneren als unieke operator die toegang biedt tot een breed gamma van communicatieoplossingen en content via verschillende vaste en mobiele toestellen. Belgacom lanceerde diverse initiatieven die haar strategie om de schermen 'tot leven te laten komen', overal, altijd en in alle vrijheid, in de praktijk te brengen. Altijd met de bedoeling om het leven van haar klanten aangenamer te maken.

Het mobiel offensief

Belgacom heeft bewezen dat ze bliksemsnel kan reageren op de felle concurrentie. De operator heeft zijn aanbod vereenvoudigd en zijn tarieven aangepast in het voordeel van de consument. Door de kwaliteit van ons Proximus-netwerk in de verf te zetten is het ons tegelijkertijd gelukt het vertrek van klanten naar andere operatoren drastisch te doen dalen, tot op het niveau van vóór de verstoring van de mobiele markt. De herpositionering van ons lowcostmerk Scarlet met een gloednieuw, competitief mobiel postpaid- en prepaidaanbod bleek ook doeltreffend om prijsgevoelige klanten te behouden en aan te trekken.

Al die inspanningen hebben bijgedragen tot een aanzienlijke groei van onze (postpaid) mobieletelefoonabonnementen.

EVOLUTIE VAN OPGEZEGDE MOBILE ABONNEMENTEN (POSTPAID)

EÉN FACTUUR VOOR DE HELE CLAN >> SINDS APRIL KAN DE KLANT TOT 6 MOBIELE ABONNEMENTEN TOEVOEGEN AAN ZIJN PACK, MET EEN KORTING VAN 5 TOT 10 EUR PER MOBIEL TOESTEL.

Packs met meer waarde voor een aantrekkelijke prijs

Onze convergentiestrategie vindt een positieve weerklank bij de consument. Daarvan getuigt de stijgende verkoop van onze Internet Overal-packs. Onze Packs bieden vandaag meer waarde voor een aantrekkelijke all-inprijs. We zijn erin geslaagd de gemiddelde inkomsten per gezin te verhogen en bij steeds meer gezinnen onze positie van huis van vertrouwen voor telecom te consolideren. Voor de gezinnen bieden we ook extra voordelen: klanten kunnen tot 6 mobiele abonnementen combineren in één Pack en krijgen een maandelijkse korting van 5 tot 10 EUR voor elk mobieltoestel.

TV Overal, onze dienst waarmee de klant overal en op eender welk toestel digitaal tv kan kijken, is voortaan inbegrepen in alle Packs.

Met Scarlet Trio brengen we ook voor prijsbewuste klanten een convergente oplossing op de markt.

Merken voor ieders behoefte

In 2013 hebben onze marketingteams zich verenigd om de complementariteit van onze 3 merken te versterken: Proximus voor klanten die de beste mobiele ervaring wensen en Belgacom voor hen die op zoek zijn naar convergente oplossingen en een kwalitatieve dienstverlening. Eind 2014 zal onze onderneming alle oplossingen – mobiel, vast en IT – groeperen onder Proximus als uniek commercieel merk (zie p. 17). Wij zullen aldus de service en betrouwbaarheid van Belgacom blijven aanbieden, samen met de kwaliteit en innovatie van Proximus. Wat Scarlet betreft, zal dit merk onder eigen merk de eenvoudige en voor prijsbewuste klanten toegankelijke oplossingen aanbieden.

Blijven streven naar eenvoud

De woorden 'eenvoud' en 'vrijheid' zijn ook kenschetsend voor de evolutie van onze dienstverlening aan de klant. Onze ondersteuning via de contactcenters en Belgacom Centers wordt aangevuld met nieuwe mogelijkheden voor onlineondersteuning via onze website www.belgacom.be. Dankzij de e-Services en de rubriek 'Help en support' kan de klant zelf een antwoord zoeken op zijn vraag, op het tijdstip van zijn keuze. Hij moet zich zelfs niet verplaatsen. Onze website kende in 2013 trouwens een significante stijging van het aantal tevreden klanten.

Samen met de klant bouwen aan diensten

Belgacom wil het vertrouwen van haar klanten verdienen. Al onze innovaties worden dan ook uitvoerig getest met het oog op maximale betrouwbaarheid en gebruiksgemak.

We vinden de feedback van klanten belangrijk en lanceerden daarom in 2013 een aantal diensten in testfase. Voor TV Replay – het uitgesteld kijken naar programma's zonder ze op te nemen – startten we in november met een test met de drie grootste Vlaamse mediagroepen VMMa, VRT en SBS Belgium. Later volgde een uitbreiding naar de zenders van de RTL Groep en AB Groep.

MARKET CONTEXT KLANTEN

40 >> Aantal downloads van de Hello-applicatie in 2013 870.000

Met TV Replay kan je programma's bekijken tot 36 uur na uitzending zonder ze

SCARLET IN HET LOWCOSTSEGMENT >> IN 2013 VERSTERKTE BELGACOM DE COMPLEMENTARITEIT VAN SCARLET VOOR PRIJSBEWUSTE CONSUMENTEN MET DE REST VAN HAAR PORTFOLIO. SCARLET HEEFT OOK HAAR MOBIELE ABONNEMENTFORMULES HERBEKEKEN EN HET CONVERGENTE AANBOD SCARLET TRIO GELANCEERD.

Tegelijkertijd startten we ook een testfase met klanten voor Belgacom Cloud, de cloudoplossing van Belgacom voor residentiële klanten. Dankzij Belgacom Cloud kan de klant zijn favoriete foto's, video's, documenten en andere content, zoals muziek, centraal opslaan. Hij heeft altijd en overal toegang tot deze media en kan ze ook gemakkelijk delen met vrienden en familie met zijn smartphone, laptop, tablet en ook op Belgacom TV.

Vertrouwen, dat betekent ook de permanente garantie dat onze oplossingen veilig zijn. Daarom werken we voor Belgacom Cloud samen met F-Secure, een toonaangevende internationale aanbieder van IT-beveiliging.

Verkooppunten waar de ervaring van de klant centraal staat

Zodra de klant een Belgacom-verkooppunt binnenstapt moet hij zich goed omringd voelen en de oplossing vinden die het best aansluit bij zijn behoeften. We hebben ons netwerk van Experience Stores uitgebreid tot 29 verkooppunten. Het zijn moderne, aantrekkelijke shops die de klanten onderdompelen in het universum van mogelijkheden dat Belgacom biedt. De klant kan de producten gemakkelijk testen en hierbij advies krijgen van onze verkoopteams.

De klant wil niet langer wachten dan nodig. Daarom lanceerden we in de Belgacom Centers een nieuw bestelsysteem dat de tijd om een bestelling te verwerken vermindert en tegelijk het foutenrisico aanzienlijk verkleint.

Zorgen voor de veiligheid van personen en goederen

Soms vormt de veiligheid van goederen en personen zelfs de bestaansreden van onze producten: begin 2013 lanceerden we Belgacom Home Control, een nieuwe oplossing die de klant toelaat om altijd en overal te weten wat er thuis gebeurt, via zijn smartphone, tablet of pc dankzij een complete, eenvoudige en discrete installatie bestaande uit een centrale, een HD-camera, een rookmelder, bewegingsdetectoren en afstandsbedieningen. Sinds november 2013 is het zelfs mogelijk om Belgacom Home Control aan te sluiten op de telebewaking van Securitas.

Sterker Tango in Luxemburg

Het Luxemburgse Belgacom-filiaal Tango breidde zijn contentaanbod voor digitale televisie uit met nieuwe kanalen, een Duitstalige interface en een rijk aanbod voor de Portugese gemeenschap. Tango heeft zich op die manier ontpopt tot een belangrijke speler op de entertainmentmarkt. De convergentiestrategie van Belgacom laat zich voortaan ook voelen in het Groothertogdom, waar het tv-aanbod wordt geïntegreerd in een Tango Pack.

PARTNER VAN DE RODE DUIVELS >> BELGACOM IS ONAFSCHEIDELIJKE SPONSOR VAN DE RODE DUIVELS. TEGEN DE ACHTERGROND VAN DE MEMORABLE KWALIFICATIECAMPAGNE VOOR HET WK IN BRAZILIË VOERDEN WE SPECIFIEKE ACTIES OM HET MERK TE PROMOTEN.

2014ONZE PRIORITEITEN OP DE RESIDENTIËLE MARKT

>> Onze ambitie is om onze leiderschapspositie op de Belgische markt verder uit te bouwen. Hiervoor is het noodzakelijk om enerzijds groei te creëren door innovatieve oplossingen aan te bieden aan de klanten en anderzijds de kosten onder controle te houden. Op die manier kunnen we de broodnodige investeringen voor de toekomst veilig stellen en het marktaandeel verder versterken.

EEN UNIEKE PARTNER VOOR ONZE PROFESSIONELE KLANTEN

Bedrijven zijn vandaag op zoek naar een partner waarop ze kunnen vertrouwen. Ze zoeken een partner die innovatieve en complete oplossingen levert die hun de nodige gemoedsrust verschaffen. Bij Belgacom vinden ze een unieke partner die zijn expertise als telecomleverancier koppelt aan hoogstaande IT-competenties. Naast het behouden van onze leidinggevende positie in telecom werd 2013 dan ook gekenmerkt door een aantal mooie verwezenlijkingen op het vlak van Unified Collaboration, cloud computing en security.

MARKET CONTEXT KLANTEN

Belgacom, de referentie in telecom

Voor de professionele klant wordt het verschil tussen zijn telecom- en informaticabehoeften almaar vager. Nu cloud computing en mobiele applicaties een sterke opgang maken, verliest dit onderscheid aan relevantie. Zelfstandigen, kmo's en grote bedrijven geven de voorkeur aan een oplossing waarmee ze maximaal kunnen profiteren van de nieuwe technologieën. In deze context werpt de convergentiestrategie van Belgacom hoe langer hoe meer vruchten af: de service provider bleef in 2013 leider in zijn traditionele telecommarkt ondanks de flink dooreengeschudde mobiele markt. De acties voor het behoud van de professionele klanten deden hun werk.

Grote klanten keren terug

Belgacom is er bovendien in geslaagd om heel wat klanten terug te winnen. Grote bedrijven als BNP Paribas Fortis en bpost schonken ons terug hun vertrouwen en kozen Belgacom voor hun mobiele telefonie. De kwaliteit van ons netwerk en onze service was hier de doorslaggevende reden.

Mooie groei op de IT-markten

Tegelijk focust Belgacom, naast de telecommunicatie, ook op de tweede pijler van haar strategie, namelijk het aanbieden van IT-oplossingen die nauw aansluiten bij telecommunicatie. Het bedrijf groeide in een stagnerende markt dankzij een reeks mooie projecten die gericht zijn op het leveren van oplossingen in plaats van louter op het verkopen van technologieën.

Totaaloplossing voor het Agentschap Wegen en Verkeer

Een goed voorbeeld is het contract met het Agentschap Wegen en Verkeer voor een project rond automatische nummerplaatherkenning. Dit contract is een prachtig voorbeeld waar we de sterktes van Belgacom combineren. Samen met onze partners leveren we een totaaloplossing die de connectiviteit en de infrastructuur, zoals o.a. de camera's, vlekkeloos combineert met de nummer-

HISTORISCH CONTRACT VOOR TELINDUS LUXEMBOURG

>> Telindus Luxembourg heeft dit jaar samen met Belgacom afgesloten met de ondertekening van het belangrijkste project uit zijn bestaan.

Door met IBM als partner op te treden als onderaannemer voor telecommunicatie- en opslaginfrastructuur zal Telindus Luxembourg een strategische service- en technologieprovider worden voor Innovative Solutions for Finance (IS4F), dat voorheen deel uitmaakte van de Dexia Groep als ADTS, en fungeren als vehikel om diensten te verlenen aan onder meer Belfius Assurances, Belfius Bank, Banque International à Luxembourg (BIL), Dexia Crédit Local SA, Dexia nv en International Wealth Insurers (IWI). en Luxemburgse klanten van IS4F vlot worden bediend. FOCUS

Telindus Luxembourg beschikt over ruime ervaring op het vlak van outsourcing en was al geruime tijd partner van ADTS. Dankzij het partnerschap met Belgacom kunnen de Belgische

TELINDUS LUXEMBOURG SLOOT EEN PARTNERSHIP MET IBM ALS ONDERAANNEMER VOOR TELECOM-EN OPSLAGINFRASTRUCTUUR.

>> 701 miljoen EUR aan IT-inkomsten In 2013, (+1,3% vergeleken met 2012) 701miljoen

plaatherkenningssoftware. Ze helpt de verkeerspolitie ook met het uitvoeren van haar preventieve en repressieve opdrachten, en vergemakkelijkt zo de verkeersanalyse. De oplossing bevordert ook de uitwisseling van informatie op lokaal, regionaal en nationaal niveau. Dankzij de raamovereenkomst tussen Belgacom en het Agentschap Wegen en Verkeer kan de dienst worden uitgebreid naar alle Vlaamse steden en gemeenten. De gemeenten Brecht en Brasschaat zijn in elk geval pioniers.

Verdere opmars van de clouddiensten

Twee jaar geleden lanceerde Belgacom het Becloud-aanbod. Dit vormt de ruggengraat van onze Belgacom-strategie om eenvoudige en intuïtieve IT-oplossingen aan te bieden. 'IT as a Service' biedt talrijke voordelen, waaronder de voorspelbaarheid van de kosten. De klant betaalt enkel voor de diensten of de opslagruimte die hij daadwerkelijk gebruikt. Belgacom verruimde ook haar gamma van beschikbare infrastructuurdiensten (opslag, hosting, back-up) en softwareapplicaties (burotica, samenwerkingstools, enz.) op 'pay as you use'-basis. Deze diensten kennen een snelle groei. De investeringen in de cloud hebben al tot mooie groeicijfers geleid, zowel qua inkomsten als qua aantal klanten die gehost zijn in de cloud. Dit bewijst dat de vraag bij de bedrijven reëel is.

>> Evolutie van onze inkomsten uit cloud diensten voor 2013 +12%

Geschikte antwoorden voor de arbeidswereld

Technologie laat vandaag toe om te evolueren naar nieuwe werken samenwerkingsmethodes. Bedrijven willen oplossingen die meer flexibiliteit mogelijk maken en tegelijk veilig en betrouwbaar zijn. Belgacom kiest intern volop voor deze nieuwe manieren van werken die meer openheid en flexibiliteit bieden en kan de ervaring die ze hiermee opdoet delen met haar klanten. De uitbouw van het aanbod laat Belgacom ook toe een brede waaier van connectiviteits-, communicatie- en samenwerkingstools aan te bieden. Deze nieuwe manieren van werken, die steeds minder gebonden zijn aan een fysiek bureau, houden voor Belgacom interessante groeiopportuniteiten in.

FOCUS CONVERGENTE OPLOSSINGEN OP MAAT VAN KMO'S

Zelfstandigen en kmo's zijn bijzonder gevoelig voor de aantrekkingskracht van onze globale oplossingen die vaste telecom, mobiele telecom en IT-oplossingen combineren. In 2013 steeg het percentage van kmo's die voor een dergelijk aanbod opteerden met meer dan 10%. Eind augustus verkocht Belgacom haar vijftigduizendste Bizz Pack, een all-in aanbod met vaste en mobiele telecom, mobiel internet, samenwerkingstools en back-updiensten in de cloud.

>> De Doorgroeiers Met haar reclamecampagne 'De Doorgroeiers' profileert Belgacom zich als een aanbieder van oplossingen die kmo's helpen hun commerciële doelstellingen te halen. Technologische oplossingen waarmee ze tijd winnen, tijd die ze kunnen investeren in hun kernactiviteiten. In de eerste fase van de campagne werden 15 professionele uitdagingen van kleine bedrijven uit uiteenlopende sectoren op een aantrekkelijke manier in de schijnwerpers geplaatst. In de tweede fase, van november 2013 tot november 2014, lichten deze bedrijven toe hoe Belgacom hun daadwerkelijk helpt om hun uitdagingen tot een goed einde te brengen.

De feedback die Belgacom tijdens deze innovatieve campagne verzamelt zal haar helpen haar specifieke benadering van de behoeften van kmo's en zelfstandigen te verbeteren. De bedoeling is ook een aantal lessen en goede praktijken te delen met kmo's.

Het voorbeeld van Henri Essers

Een goed voorbeeld van deze nieuwe manier van werken vinden we bij de firma Henri Essers, opgericht in 1928 en ondertussen uitgegroeid tot een van de belangrijkste Europese spelers op het vlak van transport en logistiek voor onder meer de chemische en farmaceutische industrie. De voorbije 10 jaar kende de firma een snelle groei, onder andere dankzij enkele strategische internationale overnames. Belgacom zocht samen met Henri Essers naar oplossingen die de productiviteit verhogen en een vlottere samenwerking tussen werknemers op verschillende locaties stimuleren. Er werd gekozen voor een oplossing op basis van Microsoft Lync, in combinatie met de connectiviteit en functionaliteit van onder meer geïntegreerde video- en contactcentertoepassingen. "Het centrale beheer en de diepe integratie met andere Microsoft-toepassingen – zoals Office, SharePoint, Outlook, CRM en System Center – gaven de doorslag", besluit de klant.

Groeiende vraag naar beveiligingsproducten van topkwaliteit

De steeds hogere complexiteit van cyberaanvallen en inbraken in IT-systemen, zoals Belgacom zelf heeft ondervonden en waaruit het bedrijf ook de nodige lessen heeft getrokken (zie pag. 27), vereist almaar sterkere competenties op het vlak van beveiliging. Als telecom- en IT-speler heeft Belgacom het voordeel dat ze globale beveiligingsdiensten kan aanbieden. Ons Security Operations Center (SOC) monitort elke dag meer dan 400 miljoen veiligheidsincidenten en controleert de systemen van onze klanten de klok rond.

Bovendien doen steeds meer bedrijven een beroep op onze unieke expertise en vertrouwen ze hun beveiliging aan Belgacom toe. Zo hoeven ze geen dure investeringen te doen in eigen apparatuur of in het rekruteren van schaarse en zeer gegeerde veiligheidsexperts. Ze krijgen de garantie dat Belgacom waakt over al hun gegevens en applicaties, zowel binnen de bedrijfs muren als in de cloud.

Innovaties op het vlak van mobiel internet

Sixdots als maatstaf voor mobiele betalingen

Belgacom investeert sinds een aantal jaar in sectorspecifieke oplossingen, zoals voor de gezondheidszorg of de transportsector. Het doel is nieuwe opportuniteiten te creëren voor de professionele klanten en de consumenten tegelijk het leven te vergemakkelijken. In 2013 ging Belgacom in zee met BNP Paribas Fortis voor de lancering van een mobiele virtuele portefeuille, die o.a. betalingen in de handelssector gemakkelijker moet maken. De applicatie Sixdots, die intussen ook door andere grote banken wordt ondersteund, zal de consument de mogelijkheid geven om producten en diensten te betalen via zijn smartphone, virtuele kortingsbonnen in te wisselen of zijn klantenkaarten te centraliseren. Elke betaling is beveiligd met een zescijferige geheime code (vandaar de naam Sixdots). De commerciële lancering van Sixdots via de joint venture Belgian Mobile Wallet nv is gepland voor het voorjaar van 2014.

Probleemloos parkeren met Mobile-for

Mobile-for, het Belgacom-filiaal dat gespecialiseerd is in oplossingen voor mobiele betalingen en parkeertickets, liet in 2013 indrukwekkende groeicijfers optekenen. Mobile-for plukt de vruchten van een overeenkomst voor gsm-parkeren met 22 Belgische steden, een samenwerking met De Lijn voor de elektronische uitreiking van vervoerbewijzen, of nog, innoverende betaaloplossingen voor het opladen van elektrische voertuigen (al meer dan honderd laadpunten zijn compatibel met Mobile-for). In 2013 werden via Mobile-for meer dan 6 miljoen betalingen voor gsm-parkeren afgehandeld. Dit filiaal heeft de ambitie om nationaal en internationaal de partner bij uitstek te worden van mobiliteitsspelers in de breedste zin.

>> Stijging van onze inkomsten gegenereerd door onze veiligheidsoplossingen voor bedrijven in 2013 +43%

FOCUS EEN ENERGIEZUINIG DATACENTER

In april 2013 opende Belgacom in Brussel een nieuw datacenter dat een nieuwe maatstaf zet op het vlak van energiezuinigheid. Het nieuwe datacenter heeft een oppervlakte van 2.250 m². De totale oppervlakte van de datacenters van Belgacom (15.000 m²) wordt hiermee met 19% vergroot.

Het datacenter wordt op een milieuvriendelijke en energie-efficiënte manier beheerd. Het is gebouwd volgens de principes van gescheiden koude en warme luchtstromen, krachtige koelinstallaties en efficiënt energieverbruik. Hierdoor kunnen de bedrijfsklanten in het nieuwe datacenter servers/apparatuur onderbrengen met een hoog energieverbruik.

Net zoals de andere datacenters van Belgacom heeft het nieuwe datacenter de ISO 27001-classificatie Tier-III+. Dit betekent dat de datacenters een bedrijfszekerheid bieden van 99,99% dankzij een volledig ontdubbelde, door dynamische noodgeneratoren ondersteunde elektriciteitsvoorziening en een koelsysteem met capaciteitsbuffer.

INTERNATIONAAL GEWAARDEERDE EXPERTISE

Belgacom beschikt over internationaal erkende topcompetenties.Via de joint venture BICS levert Belgacom als wholesalecarrier een hele reeks telecomoplossingen aan meer dan 700 operatoren wereldwijd. BICS is een fel gewaardeerd leider voor zowel connectiviteitsdiensten voor spraak en mobiele data als voor vernieuwende oplossingen met toegevoegde waarde.

>> verwerkte minuten in 2013 (+ 3,4% vergeleken met 2012) 28 miljard

>> van de inkomsten van de Belgacom Groep 26%

Een wereldprimeur

In 2013 was BICS, een joint venture tussen Belgacom, Swisscom en MTN, goed voor een wereldprimeur: de lancering van LTEroaming (4G) tussen Europa, Azië, Noord-Amerika en Afrika. Over de hele wereld hebben al bijna 250 operatoren 4G gelanceerd. Ze willen hun klanten kwaliteitsvolle datatoegang tegen hoge snelheid leveren. Om over de hele wereld een gelijkwaardige ervaring aan te bieden is er nood aan connecties met alle andere 4G-netwerken en daar komt de expertise van BICS in het spel. De missie van BICS is elk type communicatie correct af te wikkelen over de verschillende netwerken op internationale schaal. De door BICS aangeboden diensten (voice, messaging, roaming, enz.) vormen in zekere zin de centrale schakel tussen verschillende honderden operatoren overal ter wereld.

BICS IS DE 'UNIEKE GESPREKSPARTNER' VAN VELE TRANSNATIONALE OPERATOREN.

RESULTATEN VAN HET BICS TEVREDENHEIDSONDERZOEK IN 2013

MARKET CONTEXT KLANTEN

Strategische akkoorden en overnames

Groei van het voiceverkeer op een

In weerwil van de mondiale inkrimping van de spraakmarkt is BICS erin geslaagd meer spraakcommunicatievolumes te transporteren. De globale erosie van de spraakmarkt is evenzeer een opportuniteit als een uitdaging. Dat sommige concurrenten in moeilijkheden hun activiteiten stopzetten laat meer veerkrachtige operatoren toe hun marktaandeel te vergroten. Gecombineerd met een permanente focus op en constante investeringen in de diversificatie van zijn portefeuille is het BICS gelukt om zich als unieke partner te profileren bij tal van transnationale operatoren. De onderneming fungeert op die manier als bevoorrechte 'hub', vooral in Europa, Afrika, het Midden-Oosten en Azië. BICS kan bovendien prat gaan op een hoge klantentevredenheid (zie hier-

krimpende markt

naast).

In oktober 2013 verwierf BICS het bedrijf Aervox, een softwareontwikkelaar in Madrid die gespecialiseerd is in roaming en messaging. De overname van Aervox kadert in een strategie om nieuwe functies en interoperabiliteitsoplossingen te ontwikkelen in het domein van de mobiele data.

Eind december kondigde BICS ook de integratie van de activiteiten voor internationale geldtransfers via gsm aan in een joint venture van Mastercard, eServGlobal en BICS. Dit nieuwe bedrijf zal gebruikers de mogelijkheid geven geld te sturen van en naar een mobiele rekening, betaalkaarten, bankrekeningen en wisselkantoren eender waar.

BICS volgt ook nauwgezet de markten die zijn ontstaan door de komst van nieuwe over-the-top-spelers (OTT-spelers) uit de internetwereld. Het Belgacom-filiaal dringt op die manier via vruchtbare partnerships verder door in de OTT-markt.

>> 1,666 miljard EUR aan inkomsten in 2013 (+1,3% vergeleken met 2012) 1,666miljard

>> 8%van de rendabiliteit (ebitda) van de Groep

Nieuwe diensten met toegevoegde waarde

Vandaag krijgen alle operatoren te maken met roaminginkomsten die onder druk staan Ook de klantentevredenheid is een cruciale uitdaging. In 2013 maakte BICS in dat opzicht het verschil met de lancering van SMART Webvision, een webapplicatie voor analyse en monitoring van het 'big data'-type die roamingoperatoren in 2G, 3G en 4G toelaat de communicatiestromen in real time op te volgen. De operatoren kunnen wanneer nodig aanpassingen aanbrengen om de ervaring van hun eigen roamingklanten te verbeteren en hun aanbiedingen op maat voorstellen.

Onze prioriteiten voor de toekomst

BICS evolueert op een erg competitieve wereldmarkt die een zeer sterke expertise vereist. BICS is dan ook voortdurend op zoek naar felbegeerde technische talenten die over specifieke competenties beschikken.

De kwaliteit van zijn teams en technologieën moet BICS toelaten een voorsprong te bewaren op de concurrentie en sneller nieuwe diensten met toegevoegde waarde te implementeren die complementair zijn aan zijn beproefd gamma van carrierdiensten.

EEN EFFICIËNTER FINANCIEEL BEHEER

In 2013 zette de volle impact van de verstoring van de mobiele markt de inkomsten en de algemene rentabiliteit nog meer onder druk. Hoewel Belgacom een treffend commercieel antwoord bood en zo de impact van de waardevernietiging in de mobiele markt wist te beperken, illustreert dit dat de vereenvoudiging en een goed beheer van onze kostenstructuur essentieel zijn om marktleider te blijven en onze groeistrategie uit te bouwen.

Belgacom voert sinds een paar jaar een grootschalig programma om de kosten te optimaliseren. Maar deze inspanning zullen in de toekomst zeker versterk woren. De prioriteit vandaag is deze transformatie verder te zetten en onze producten en processen nog sterker te vereenvoudigen (zie pag. 20). Op die manier evolueert de onderneming naar een cultuur van verandering en efficiëntie.

Het in 2011 gelanceerde Wings-programma focust op operationele efficiëntie of, eenvoudig gezegd, de optimalisering van elke bedrijfsuitgave. Dit grootschalig programma is nu stevig verankerd in de organisatie en is gebaseerd op 3 pijlers:

BELGACOM ACTIVITEITENVERSLAG 2013

FINANCIEEL BEHEER

+80

meer dan 80 maatregelen genomen op alle niveaus om ons productgamma te vereenvoudigen, onze manier van werken te veranderen en onze efficiëntie te verhogen

De efficiëntie verhogen

Er werden meer dan 80 maatregelen genomen op alle niveaus om ons productgamma te vereenvoudigen, onze manier van werken te veranderen en onze efficiëntie te verhogen. De meeste van deze maatregelen focussen de creatie van synergieën tussen departementen. Belgacom heeft de ambitie om de klant een rimpelloze ervaring van a tot z te bieden bij elk contact met het bedrijf. In dit opzicht spelen de teams die instaan voor human resources en de IT-systemen een cruciale rol als facilitatoren. Een meer op samenwerking gericht businessmodel impliceert immers een cultuur van performantie en verandering waar alle medewerkers achter staan, en goed geoliede, geïnterconnecteerde IT-systemen.

De efficiëntie werd gevoelig verhoogd door shared service centers op te richten die een aantal administratieve taken centraliseren, door de verkoopkanalen te optimaliseren, outsourcingcontracten voor de callcenters te hergroeperen en te heronderhandelen, door het teamwerk in bepaalde technische diensten te optimaliseren en het dienstwagenpark te rationaliseren en op de reële behoeften af te stemmen.

Beter aankopen

Belgacom realiseert een grootscheeps programma om haar aankoop- en sourcingprocedures te herzien. Ons principe: minder kopen, goedkoper kopen, beter kopen. Het gaat niet louter om prijsonderhandelingen voor individuele contracten, maar ook om het ontwikkelen van een toeleveringssysteem dat functioneert in partnership met de business en de financiële afdeling om zo meer waarde te creëren. Dit partnership speelt ook aan de vraagzijde: minder kopen om afval te vermijden, bijv. via nieuwe, gesofisticeerde voorspellingsmodellen. De vraagzijde beheren in partnership met de business zet ook aan om beter na te denken over het juiste evenwicht tussen waarde en het lastenboek. Het blijkt namelijk perfect mogelijk om sommige deliverables aan te passen aan de functionele of technische vereisten om lagere prijzen te bedingen, zonder dat dit een impact heeft op het serviceniveau voor de klant of eindgebruiker.

De ethische en ecologische normen en principes die in onze specificaties opgenomen zijn worden trouwens op geen enkel moment in vraag gesteld. Zoals toegelicht in het hoofdstuk over de bijdragen van Belgacom, wordt onze maatschappelijke verantwoordelijkheid ook weerspiegeld in onze aankooppolicy. Contracten met nieuwe leveranciers in lageloonlanden voldoen stuk voor stuk aan de intrinsieke ethische kwaliteitscriteria.

Focussen op waarde

Onze kennis van de klant verbeteren en de juiste maatregelen nemen tijdens het hele klantenproces zijn belangrijke manieren om het bedrijf vanuit een waardeperspectief te sturen. Een verfijnde segmentering stelt ons in staat onze klanten de juiste aanbieding te doen op het juiste moment, al naargelang de klant prijsbewust is of juist een zo compleet mogelijke service van de hoogste kwaliteit verlangt. Value management heeft ons geholpen om de financiële middelen te optimaliseren en zo te garanderen dat de kosten van werving, ontwikkeling en retentie gelinkt zijn met waardecreatie. Het gaat erom de aanpak van de voorbije jaren te veranderen, wanneer waardecreatie voornamelijk voortkwam uit een groeiend klantenbestand.

We herbekeken onze strategie van de verkoopkanalen om ze rendabeler te maken en de klant naar het meest geschikte kanaal te begeleiden. Voor kleinere aankopen of eenvoudige vragen stimuleren we de klanten om onze internet- en selfservicediensten te gebruiken. Voor een meer gepersonaliseerde service en transacties met een hogere waarde kunnen ze in de Belgacom-verkooppunten terecht.

Bij deze verschuiving naar een managementcultuur gebaseerd op waarde moeten alle teamleaders betrokken worden. Daarom organiseren we regelmatig sensibiliseringsacties om uit te leggen wat waardecreatie en value management inhouden en wat de bedoeling ervan is.

Vertrouwen in de toekomst ontwikkelen

Het grootschalige efficiencyprogramma dat Belgacom lanceerde werd nu geïntegreerd in de verschillende operationele afdelingen, die zo de rol spelen van voortrekker in het omvormingsproces. We zijn ervan overtuigd dat deze strategie in de toekomst vruchten zal afwerpen. Dankzij onze toegenomen efficiëntie zullen we kunnen blijven investeren in netwerken om onze klanten de best mogelijke service te bieden en duurzame groei te genereren.

WINGS AMBITIE: ONZE GROEISTRATEGIE ONDERSTEUNEN VIA EFFICIËNTIE

EFFICIËNTIE- VERBETERINGEN

WAARDECREATIE

BRONNEN VAN

goedkoper en beter kopen
schappelijke inspanningen van business units
resultaten (P&L)
Tools om waardecreatie te beheren
Op waarden gebaseerde beheersprincipes

Sinds maart 2004 is het Belgacom-aandeel genoteerd op Euronext Brussel met als tickersymbool BELG. Het aandeel van Belgacom is onder meer opgenomen in de volgende toonaangevende indexen: BEL20, STOXX Europe 600 Telecommunications index, STOXX Europe 600, Bloomberg Europe Telecommunications en FTSE Eurofirst 300 index.

Prestatie van het Belgacom-aandeel

2013 was een goed jaar voor de telecomsector in zijn geheel. In vergelijking met de globale markt (stijging van de SXXP-index met 17,4% op jaarbasis) deed de telecomsector het 14,7 procentpunt beter (stijging van de SXKP-index met 32,1% op jaarbasis). In 2013 sloot de BEL20 het jaar bovendien 18,1% hoger af dan in 2012. Een belangrijke factor voor deze sterke prestatie van de sector was het verbeterde sentiment rond regulatie en de verkoop door Vodafone van zijn belang in en aan Verizon, wat zorgde voor toegenomen consolidatiehoop in de hele sector. In vergelijking met de sterke prestatie van de sector kende het Belgacom-aandeel een moeilijker jaar. Dit was het gevolg van de mobieletarievenoorlog die eind 2012 losbarstte, maar in 2013 nog een impact had. Het Belgacom-aandeel sloot het jaar 2013 3,15% lager af tegenover eind 2012, met een slotkoers van 31 december 2013 op 21,55 EUR. In de tussentijd ging het gemiddelde verhandelde volume met 34,0% omhoog. Het aandeel bereikte in 2013 zijn hoogste slotkoers van 23,25 EUR op 9 januari en zijn laagste slotkoers van 16,32 EUR op 22 juli.

2013 kende een redelijk stabiele start van het jaar in afwachting van de start van het resultatenseizoen voor de telecomsector. Bij de bekendmaking van de resultaten voor 2012 reageerde de markt teleurgesteld op de verwachtingen van Belgacom voor 2013. De neerwaartse trend hield in maart aan doordat de lagere zichtbaarheid op de Belgische mobiele markt nog meer onzekerheid creëerde. Het aandeel van Belgacom ging op 23 april 2013 ex-dividend. De resultaten over het eerste kwartaal werden positief onthaald, hoewel de markt bevreesd bleef voor herprijzingsrisico's van de bestaande mobiele klanten. In afwachting van de resultaten van het tweede kwartaal bleek juni een stabiele maand. Deze kalme periode hield aan in juli, maar werd verstoord door een winstwaarschuwing en een opschorting van het dividend door één van Belgacoms sectorgenoten, wat de koers van het

NOTERING VAN HET AANDEEL

Name	Term
Beurs:	Eerste markt van Euronext Brussel
Ticker:	BELG
ISIN:	BE0003810273
Nationale SVM-code:	3810,27
Bloomberg-code:	BELG BB
Thomson-code:	BELG-BT
Reuters-code:	BCOM

MARKET CONTEXT BELGACOM-AANDEEL

SXKP herwogen

PRESTATIE VAN HET BELGACOM-AANDEEL IN 2013 IN VERGELIJKING MET DE EUROPESE SECTORGENOTEN (HISTORISCHE OPERATOREN)

Belgacom-aandeel mee naar beneden trok tot zijn laagste slotkoers van 2013. Het Belgacom-aandeel stelde de markt echter gerust door sterker dan verwachte resultaten over het tweede kwartaal aan te kondigen en won al snel terug terrein. Naast de tekenen van stabilisering op de Belgische mobiele markt was de belangrijkste factor voor het herstel van het aandeel het nieuws in september dat Vodafone zijn 45%-participatie in Verizon Wireless zou verkopen aan Verizon Communications Inc. Dit, in combinatie met de tekenen van Amerikaanse belangstelling in Europese telecombedrijven, versterkte verder het geloof dat de consolidering op de Europese telecommarkt eindelijk zou plaatsvinden. Dit herstel werd dan gefnuikt door de teleurstelling over het feit dat de derdekwartaalresultaten slechts in lijn waren met de verwachtingen en door de hernieuwde angst voor een nieuwe mobieletarievenoorlog in oktober. In november zette de stijging van de koers zich echter door en verkreeg Belgacom het 800 Mhzspectrum tegen de minimumprijs. Ten slotte ging het aandeel op 3 december ex-interim-dividend, maar dankzij goed onthaalde macro-economische nieuwsstromen werd dit verlies nog voor het jaareinde goedgemaakt. Aldus sloot het Belgacom-aandeel 2013 3,15% lager af dan het jaar voordien.

PRESTATIE VAN HET BELGACOM-AANDEEL

	2009	2010	2011	20124	2013
Informatie over het aandeel
Hoogste koers	28,65	29,11	27,64	24,60	23,25
Laagste koers	21,67	24,31	21,40	20,80	16,32
Slotkoers op 31 december	25,32	25,13	24,24	22,21	21,55
Jaarlijks verhandeld volume (aantal aandelen)	181.364.309	138.569.376	148.786.324	142.139.111	189.753.834
Gemiddeld verhandeld volume per dag (aantal aandelen)	708.454	532.959	578.935	555.231	744.133
Aantal uitstaande aandelen	320.614.683	321.482.641	317.648.821	318.321.665	318.759.360
Gewogen gemiddeld aantal uitstaande aandelen	320.475.553	321.138.048	319.963.423	318.011.049	318.987.711
Kerncijfers per aandeel zoals gerapporteerd
EBITDA1	6,14	7,56	5,93	5,55	5,33
Nettowinst (aandeel van de Groep)1	2,82	3,94	2,36	2,24	1,98
Gewoon dividend (bruto)	1,68	1,68	1,68	1,68	1,68
Interimdividend (bruto)	0,40	0,50	0,50	0,81	0,50
Bruto dividendrendement2	8,2%	8,7%	9,0%	11,2%	10,1%
Prijs/winst ratio op 31 december2	8,98	6,37	10,26	9,94	10,90
Kerncijfers per aandeel uitgezonderd niet-recurrente elementen
EBITDA1	6,10	6,18	5,97	5,61	5,37
Nettowinst (aandeel van de Groep)1	2,79	2,57	2,41	2,29	2,02
Prijs/winst ratio op 31 december2	9,09	9,79	10,06	9,68	10,65
Marktkapitalisatie op 31 december (in miljard EUR)3	8,12	8,08	7,70	7,07	6,87

1 Gebaseerd op het gewogen gemiddeld aantal uitstaande aandelen

2 Gebaseerd op de laatste koers van het respectievelijke jaar

3 Berekening gebaseerd op het aantal uitstaande aandelen & de laatste koers van het respectievelijke jaar 4 Kerncijfers per aandeel gebaseerd op de herziene cijfers van 2012

Onze aandeelhouders

Aandeelhoudersstructuur op 31 december 2013 De grootste aandeelhouder van Belgacom is de Belgische staat, die 53,5% van de Belgacom-aandelen bezit. Eind 2013 hield Belgacom 5,6% van haar eigen aandelen aan. De free float vertegenwoordigt 40,9%.

Retailinvesteerders bezitten iets minder dan een vierde van deze free float en de rest is hoofdzakelijk in handen van institutionele aandeelhouders. Belgacoms grootste institutionele aandeelhouders bevinden zich in de Verenigde Staten en het Verenigd Koninkrijk, gevolgd door België en Duitsland.

Eind 2013 had Belgacom 18.820.954 eigen aandelen in bezit, wat neerkomt op 5,6% van het totale aantal aandelen. In de loop van 2013 werden 219.935 eigen aandelen gebruikt in een Aandelenaankoopplan met korting voor de directie van Belgacom en werden 662.581 opties uitgeoefend.

Het stemrecht van de eigen aandelen is bij wet opgeschort. De dividendrechten van de eigen aandelen verworven in 2004 zijn eveneens opgeschort, terwijl de dividendrechten van aandelen verworven vanaf 2005 zijn geannuleerd.

De Belgische wet verbiedt een onderneming meer dan 20% van haar uitstaande aandelenkapitaal aan te houden.

INSTITUTIONELE AANDELEN PER LOCATIE

(Bron: aandeelhoudersanalyse september 2013)

SITUATIE OP 31 DECEMBER 2013

Aandeelhou dersstructuur	aandelen	% aantal aandelen	% aantal stemrechten	% dividend rechten
Belgische staat	180.887.569	53,5%	56,7%	55,9%
Belgacom eigen aandelen	18.820.954	5,6%	0,0%	1,3%
Free-float	138.316.612	40,9%	43,3%	42,8%
TOTAL	338.025.135	100,0%	100,0%	100,0%

EVOLUTIE EIGEN AANDELEN

Situatie op 31 december 2012	19.703.470
Opties uitgeoefend tijdens 2013	-662.581
Discount Purchase Plan werknemers	-219.935
Situatie op 31 december 2013	18.820.954

Transparantieverklaringen

Volgens de statuten van Belgacom moet een participatie worden bekendgemaakt bij het bereiken van de drempels van 3% en 7,5%, naast de wettelijke drempels van 5% en elk veelvoud van 5%.

Op 20 maart 2013 meldde BlackRock Inc. dat zijn participatie in Belgacom nv de drempel van 3% had overschreden. Met 10.321.814 Belgacom-aandelen in zijn bezit op 15 maart 2013 houdt BlackRock Inc. 3,05% van de aandelen met stemrecht uitgegeven door Belgacom nv aan.

Op 9 april 2013 informeerde BlackRock Inc. Belgacom nv dat haar participatie in het totale aantal van 338.025.135 door Belgacom nv uitgegeven aandelen met stemrecht sinds 4 april 2013 onder de drempel van 3% was gezakt.

Op 13 mei 2013 informeerde BlackRock Inc. Belgacom nv dat:

ingevolge een aankoop van aandelen met stemrecht op de beursdag van 6 mei 2013 zijn participatie in het totale aantal van 338.025.135 aandelen met stemrecht uitgegeven door Belgacom nv was gestegen tot 3,00% met 10.152.158 aandelen in zijn bezit, waardoor de participatie van BlackRock de drempel van 3% had bereikt;
een verkoop van aandelen met stemrecht op 7 mei 2013 maakte dat de participatie van BlackRock onder de drempel van 3% was teruggevallen.
Op 5 november 2013 informeerde BlackRock Inc. Belgacom nv dat:
ingevolge een aankoop van aandelen met stemrecht op de beursdag van 31 oktober 2013 zijn participatie in het totale aantal van 338.025.135 aandelen met stemrecht uitgegeven door Belgacom nv de drempel van 3% had bereikt.

BlackRock Inc. had op 31 oktober 2013 10.151.240 aandelen of 3,00% van het totale aantal Belgacom-aandelen in bezit.

Op 2 december 2013 informeerde BlackRock Inc. Belgacom nv dat:

ingevolge een aankoop van aandelen met stemrecht op 7 november 2013 de participatie van BlackRock onder de drempel van 3% was gezakt;

MARKET CONTEXT

BELGACOM-AANDEEL

ingevolge een aankoop van aandelen met stemrecht op de beursdag van 8 november 2013 zijn participatie in het totale aantal van 338.025.135 aandelen met stemrecht uitgegeven door Belgacom nv 3,01% had bereikt met 10.166.775 aandelen in zijn bezit, waardoor de participatie van BlackRock opnieuw boven de drempel van 3% was gestegen;
ingevolge een verkoop van aandelen met stemrecht op 26 november 2013 de participatie van BlackRock opnieuw onder de drempel van 3% was gezakt.

Op 11 december 2013 informeerde BlackRock Inc. Belgacom nv dat:

ingevolge een aankoop van aandelen met stemrecht op de beursdag van 6 december 2013 zijn participatie in het totale aantal van 338.025.135 aandelen met stemrecht uitgegeven door Belgacom nv 3,00% bereikte met 10.143.633 aandelen in zijn bezit, waardoor de participatie van BlackRock de drempel van 3% had bereikt.

Belgacom nv houdt 18.820.954 eigen aandelen aan, wat neerkomt op 5,6% van het totale aantal uitstaande aandelen. De Belgische staat is in het bezit van 180.887.569 aandelen, goed voor 53,5% van het totale aantal uitstaande aandelen.

Voor zover Belgacom weet, zijn er geen andere aandeelhouders die op 31 december 2013 3% of meer van de uitstaande Belgacom-aandelen in handen hadden.

Meldingen van belangrijke participaties die moeten worden bekendgemaakt volgens de wet van 2 mei 2007 of volgens de statuten van Belgacom, moeten worden gestuurd naar:

FSMA (de vroegere CBFA) op [email protected]
Belgacom op [email protected]

Investor Relations

Belgacom Investor Relations (IR) wil regelmatig en open communiceren met de Belgische en internationale investeringswereld. Via een transparante en rechtlijnige dialoog met investeerders en financiële analisten streeft de Groep naar een eerlijke aandeelwaarde, die gebaseerd is op kwaliteitsvolle financiële informatie.

Om de bestaande en potentiële aandeelhouders van Belgacom op de hoogte te houden, spreekt de directie van Belgacom regelmatig met de financiële gemeenschap. Na elke aankondiging van de kwartaalresultaten is er een conferentiegesprek of een presentatie aan de investeerders of de analisten, dat grotendeels bestaat uit een vraag-en-antwoordsessie. Tweemaal per jaar, naar aanleiding van de jaar- en halfjaarresultaten, organiseert Belgacom met het topmanagement een roadshow, die de grootste financiële centra van Europa en de Verenigde Staten aandoet. Daarnaast nam Belgacom deel aan diverse grote internationale investeringsconferenties. Tussen die evenementen worden er vergaderingen en conferentiegesprekken met het hoger management georganiseerd. Het Investor Relations-team (IR) staat de directie bij al deze activiteiten bij.

Het Belgacom IR-team biedt dagelijkse ondersteuning aan kleine en institutionele aandeelhouders, alsook aan 'sell-side'-analisten.

Er wordt een strikte 'stille periode' in acht genomen vier weken vóór de publicatie van elk kwartaalverslag en zes weken vóór de bekendmaking van de jaarresultaten.

Winstuitkering

Beleid inzake winstuitkering

Belgacom verbindt zich ertoe een aantrekkelijk beleid van winstuitkering te voeren, waarbij in principe het grootste deel van haar jaarlijkse vrije kasstroom (2) wordt uitgekeerd aan haar aandeelhouders. Het terugvloeien van de vrije kasstroom, hetzij via dividenden, hetzij via aandeleninkopen, zal jaarlijks worden herzien om strategische financiële flexibiliteit te behouden voor toekomstige organische groei of groei via selectieve M&A's, met een duidelijke focus op waardecreatie. Dit omvat tevens het bevestigen van geschikte niveaus voor uitkeerbare reserves.

Het beleid inzake winstuitkering is gebaseerd op een aantal veronderstellingen betreffende de toekomstige evolutie van de business en de markt, en kan onderhevig zijn aan wijzigingen in geval van onvoorziene risico's of gebeurtenissen waarover het bedrijf geen controle heeft.

Winstuitkering voor het financiële jaar 2013

In het kader van de bovenstaande verbintenis heeft de Raad van Bestuur in oktober 2013 de betaling goedgekeurd van een interim-dividend van 0,50 EUR bruto per aandeel.

Op 27 februari 2014 heeft de Raad van Bestuur beslist aan de Algemene vergadering van 16 april 2014 een gewoon dividend van 1,68 EUR per aandeel voor te stellen. Daarmee verwacht Belgacom een dividend van 2,18 EUR bruto per aandeel voor de jaarresultaten van 2013. Na goedkeuring door de Algemene vergadering zal het gewone dividend worden uitgekeerd op 25 april 2014, met als registratiedatum 24 april 2014 en als ex-dividenddatum 22 april 2014.

Dat brengt de totale winstuitkering in 2013 op 702 miljoen EUR, inclusief het interim-dividend.

Daarnaast wil de Raad van Bestuur van Belgacom de aandeelhouders van de onderneming met een aantrekkelijk en duurzaam dividend blijven belonen. Daarom neemt de Raad van Bestuur zich voor om de komende drie jaar een stabiel jaarlijks dividend van 1,50 EUR per aandeel (een interim-dividend van 0,50 EUR en een gewoon dividend van 1,00 EUR) uit te betalen, op voorwaarde dat de financiële prestaties van Belgacom in de lijn van haar verwachtingen liggen.

DIVIDEND PER AANDEEL (IN EUR)

1,93 1,38 0,55	1,52 1,52	1,89 1,60 0,29	2,18 1,68 0,50	2,18 1,68 0,50	2,08 1,68 0,40	2,18 1,68 0,50	2,18 1,68 0,50	2,49 1,68 0,50 0,31	2,18 1,68 0,50
04	05	06	07	08	09	10	11	12	13(1)
Interim dividend Buitengewoon dividend Normaal dividend

(1) Onder voorbehoud van goedkeuring door de

Algemene Vergadering van Aandeelhouders

FINANCIËLE KALENDER

16 april 2014	Algemene vergadering
22 april 2014	Ex-dividendnotering van het aandeel
25 april 2014	Betaling van het gewone dividend
9 mei 2014	Aankondiging van de resultaten voor het eerste kwartaal van 2014
1 augustus 2014	Aankondiging van de halfjaarresultaten van 2014
24 oktober 2014	Aankondiging van de resultaten voor het derde kwartaal van 2014

Opmerking: deze data kunnen nog worden gewijzigd

(2) Belgacom definieert vrije cash flow als de cash flow, die wordt gegenereerd door de operationele activiteiten, verminderd met de kapitaalinvesteringen en inclusief de investeringsactiviteiten, zoals acquisities en desinvesteringen

BELGACOM-AANDEEL

CORPORATE GOVERNANCE VERKLARING

Het doel van corporate governance (in het Nederlands 'deugdelijk bestuur') is een stel regels en gedragingen vast te leggen om ondernemingen behoorlijk te besturen en te controleren, met als uiteindelijk resultaat een verhoogde transparantie. Het is een systeem van controles en afwegingen tussen de aandeelhouders, de Raad van Bestuur en het management. Belgacom heeft zich ertoe verbonden de wettelijke en regelgevende bepalingen, alsook de 'best practices' na te leven.

Het bestuursmodel van Belgacom

De statuten van Belgacom zijn sterk beïnvloed door de specifieke juridische vorm van de onderneming. Als naamloze vennootschap van publiek recht is Belgacom in de eerste plaats onderworpen aan de wet van 21 maart 1991 betreffende de autonome overheidsbedrijven (de wet van 1991). Belgacom is onderworpen aan het Wetboek van Vennootschappen, voor zover de wet van 1991 er niet uitdrukkelijk van afwijkt. De belangrijkste kenmerken van het bestuursmodel van Belgacom zijn:

een Raad van Bestuur die het algemeen beleid en de algemene strategie van Belgacom vastlegt en toezicht houdt op het operationele management;
de oprichting door de Raad van Bestuur binnen zijn structuur van een Audit- en Toezichtscomité, een Benoemings- en Bezoldigingscomité en een Comité voor Strategie en Bedrijfsontwikkeling;
een Gedelegeerd Bestuurder, die de hoogste verantwoordelijkheid draagt voor het operationeel management (met inbegrip van, maar niet beperkt tot het dagelijkse bestuur);
een Management Committee, dat de Gedelegeerd Bestuurder bijstaat in de uitoefening van zijn bevoegdheden.

Aanduiding van de toepasselijke Corporate Governance Code

Belgacom duidt de Belgische Corporate Governance Code 2009 als toepasselijke Code aan.

Raad van Bestuur

Zoals voorzien in de wet van 1991 is de Raad van Bestuur samengesteld uit:

Bestuurders benoemd door de Belgische Staat naar rato van het aandelenbezit;
Bestuurders bij afzonderlijke stemming benoemd door de andere aandeelhouders voor de overige zetels. Minstens 3 van deze bestuurders moeten onafhankelijk zijn op grond van de criteria van artikel 526ter van het Belgische Wetboek van Vennootschappen en de criteria van de Belgische Corporate Governance Code. De Raad van Bestuur is samengesteld uit maximum 16 leden, met inbegrip van de persoon die als Gedelegeerd Bestuurder is benoemd.

Vandaag telt de Raad 14 leden.

Veranderingen in de samenstelling van de Raad van Bestuur

De mandaten van mevrouw Mimi Lamote, mevrouw Michèle Sioen en de heer Michel Moll liepen af op 23 december 2012. Overeenkomstig de statuten van de onderneming komt het aan de Belgische Staat toe om deze mandaten te verlengen of om de leden te vervangen. Intussen werden de mandaten, op basis van het continuïteitsprincipe, stilzwijgend verlengd. Op 20 september 2013 werd een einde gesteld aan het mandaat van de heer Michel Moll als voorzitter a.i. en op 27 september 2013 aan de mandaten als bestuurders van mevrouw Michèle Sioen, mevrouw Mimi Lamote en de heer Michel Moll.

De heer Stefaan De Clerck werd op 20 september 2013 benoemd als bestuurder en Voorzitter van de Raad van Bestuur.

Op 27 september 2013 werden mevrouw Isabelle Santens en de heer Laurent Levaux benoemd tot bestuurders.

Op 15 november 2013 heeft de Belgische Staat het mandaat van de heer Didier Bellens als Gedelegeerd Bestuurder beëindigd.

MARKET CONTEXT CORPORATE GOVERNANCE

Op 13 januari 2014 werd mevrouw Dominique Leroy benoemd als Gedelegeerd Bestuurder voor een hernieuwbare termijn van 6 jaar.

Werking van de Raad van Bestuur

De Raad van Bestuur vergadert telkens wanneer het belang van de onderneming dit vereist of wanneer minstens 2 bestuurders erom vragen. In principe komt de Raad van Bestuur vijfmaal per jaar op regelmatige tijdstippen samen.

Jaarlijks houdt de Raad van Bestuur ook een extra vergadering om het strategische langetermijnplan te evalueren.

De beslissingen van de Raad van Bestuur worden in principe genomen bij gewone meerderheid van de aanwezige of vertegenwoordigde bestuurders. Voor bepaalde kwesties is echter een gekwalificeerde meerderheid vereist.

De Raad van Bestuur heeft een charter van de Raad van Bestuur aangenomen dat, samen met de charters van de comités van de Raad van Bestuur, uiteenzet volgens welke principes de Raad van Bestuur en zijn comités werken.

Het charter van de Raad van Bestuur bepaalt onder meer dat belangrijke beslissingen brede steun moeten genieten, te begrijpen als een kwalitatief concept dat duidt op een effectieve besluitvorming binnen de Raad van Bestuur na een constructieve dialoog tussen de bestuurders. Permanente of ad-hoccomités van de Raad van Bestuur waarin een wezenlijk aantal niet-uitvoerende, onafhankelijke bestuurders in de zin van artikel 526ter van het Belgische Wetboek van Vennootschappen zetelen, dienen deze belangrijke beslissingen voor te bereiden.

Het Corporate Governance Charter en het Charter van de Raad van Bestuur werden in februari 2014 aangepast waarbij het onderwerp over het 'belangenconflict' een ruimere interpretatie kreeg.

LEDEN VAN DE RAAD VAN BESTUUR BENOEMD DOOR DE BELGISCHE STAAT

Naam	Leef tijd	Functie	Van tot
Stefaan De Clerck (1)	62		Voorzitter 2013 - 2019
Didier Bellens (2)	58	Gedelegeerd Bestuurder 2003 – 2013
Dominique Leroy (6)	49	Gedelegeerd Bestuurder 2014 - 2020
Theo Dilissen	59		Bestuurder 2004 - 2015
Martine Durez	62		Bestuurder 1994 – 2019
Laurent Levaux (4)	58		Bestuurder 2013 - 2019
Isabelle Santens (4)	54		Bestuurder 2013 – 2019
Paul Van de Perre	60		Bestuurder 1994 – 2019
Mimi Lamote (5)	48		Bestuurder 2006 – 2012
Michèle Sioen (5)	47		Bestuurder 2006 – 2012
Michel Moll (3/5)	65		Bestuurder 1994 – 2012

(1) Mandaat vanaf 20 september 2013

(2) Mandaat tot 15 november 2013

(3) Mandaat als Voorzitter a.i. tot 20 september 2013 (4) Mandaat vanaf 27 september 2013

(5) Mandaat tot 27 september 2013

(6) Benoemd op 13 januari 2014

LEDEN VAN DE RAAD VAN BESTUUR BENOEMD DOOR DE ALGEMENE VERGADERING

Naam	Leef- tijd	Functie	Van tot
Jozef Cornu	69	Onafhankelijk bestuurder	2009 - 2015
Pierre Demuelenaere	55	Onafhankelijk bestuurder	2011 - 2017
Guido J.M. Demuynck	63	Onafhankelijk bestuurder	2007 - 2019
Pierre-Alain De Smedt	70	Onafhankelijk bestuurder	2004 - 2016
Carine Doutrelepont	53	Onafhankelijk bestuurder	2004 - 2016
Oren G. Shaffer	71	Onafhankelijk bestuurder	2004 - 2014
Lutgart Van den Berghe	62	Onafhankelijk bestuurder	2004 - 2016

Comités van de Raad van Bestuur

Overeenkomstig de statuten beschikt Belgacom over een Audit- en Toezichtscomité, een Benoemings- en Bezoldigingscomité en een Comité voor Strategie en Bedrijfsontwikkeling.

Audit- en Toezichtscomité

Het Audit- en Toezichtscomité (Audit and Compliance Committee

– ACC) bestaat uit 5 niet-uitvoerende bestuurders, waarvan de meerderheid onafhankelijk moet zijn. Overeenkomstig zijn charter wordt het voorgezeten door een onafhankelijke bestuurder.

Het Audit- en Toezichtscomité heeft als taak de Raad van Bestuur bij te staan en te adviseren met betrekking tot:

het proces van financiële rapportering;
de efficiëntie van de systemen voor interne controle en risicobeheer van de onderneming;
de interne auditfunctie van de onderneming en de efficiëntie ervan;
de kwaliteit, de integriteit en de wettelijke controle van de statutaire en geconsolideerde jaarrekeningen en de financiële rekeningen van de onderneming, waaronder de opvolging van de vragen en de aanbevelingen geformuleerd door de commissarissen-revisoren;
de relatie met de commissarissen-revisoren van de onderneming en de evaluatie van en het toezicht op de onafhankelijkheid van de commissarissen-revisoren;
de conformiteit van de onderneming met de juridische en regelgevingsvereisten;
de conformiteit binnen de onderneming met de Gedragscode en de Dealing Code van de onderneming.

Het Audit- en Toezichtscomité vergadert minstens eenmaal per kwartaal. De heren Pierre-Alain De Smedt (Voorzitter), Michel Moll (tot 27 september 2013), Guido J.M. Demuynck, Oren G. Shaffer en Paul Van de Perre zijn de leden van het Audit- en Toezichtscomité.

Benoemings- en Bezoldigingscomité

Het Benoemings- en Bezoldigingscomité (Nomination and Remuneration Committee - NRC) bestaat uit 5 bestuurders, waarvan de meerderheid onafhankelijk moet zijn. Overeenkomstig zijn charter wordt dit Comité voorgezeten door de Voorzitter van de Raad van Bestuur, die ambtshalve lid is.

Het Benoemings- en Bezoldigingscomité heeft als taak de Raad van Bestuur bij te staan en te adviseren inzake:

het ter benoeming voordragen van kandidaten voor de Raad van Bestuur en de Comités van de Raad van Bestuur;
de benoeming van de Gedelegeerd Bestuurder en van de leden van het Management Committee op voordracht van de Gedelegeerd Bestuurder;
de benoeming van de Secretaris-generaal;
de bezoldiging van de leden van de Raad van Bestuur en de Comités van de Raad;
de bezoldiging van de Gedelegeerd Bestuurder en van de leden van het Management Committee;
de jaarlijkse herziening van de bezoldigingsfilosofie en -strategie voor alle werknemers, en in het bijzonder de bezoldigingspakketten van het topmanagement;
het toezicht op de beslissingen van de Gedelegeerd Bestuurder m.b.t. de benoeming, het ontslag en de bezoldiging van het management;
de opmaak van het bezoldigingsverslag en de presentatie van dat verslag op de Algemene Vergadering;
corporate governance kwesties.

Het Benoemings- en Bezoldigingscomité vergadert ten minste 4 keer per jaar.

LEDEN VAN DE RAAD VAN BESTUUR

1. DOMINIQUE LEROY

Gedelegeerd Bestuurder en lid van de Raad van Bestuur van Belgacom sinds 13 januari 2014. Voor meer info, zie p.60, Management Committee .

2. STEFAAN DE CLERCK

De heer Stefaan De Clerck is sinds 20 september 2013 Voorzitter van de Raad van Bestuur van Belgacom. Hij was van oktober 1990 tot oktober 2013 volksvertegenwoordiger. Van juni 1995 tot april 1998 en van december 2008 tot december 2011 was hij Belgisch minister van Justitie. Hij is burgemeester van Kortrijk (België) geweest van januari 2001 tot eind december 2012. De heer De Clerck behaalde een diploma rechten aan de Katholieke Universiteit Leuven.

3. JOZEF CORNU

De heer Jozef Cornu begon zijn loopbaan in 1970 bij het Brown Boveri Research Center (nu ABB) in Zwitserland. Van 1973 tot 1982 oefende hij diverse functies uit bij Bell Telephone Mfg Co, het Belgische fi liaal van de ITT Group. Van 1982 tot 1984 was hij CEO van Mietec, een start-up in de sector van halfgeleiders.

Van 1984 tot 1987 was hij directeur-generaal van Bell Telephone Mfg Co. Tussen 1988 en 1995 maakte hij deel uit van het directiecomité van Alcatel nv, om daarna van 1995 tot 1999 de functie van directeur-generaal van Alcatel Telecom op zich te nemen. Hij zetelde van 2000 tot 2008 in de raad van bestuur van Alcatel (en later Alcatel-Lucent) en was tot 2004 adviseur van de voorzitter. Van 2006 tot 2007 was hij voorzitter van ISTAG (Information Society Technologies Advisory Group) van de Europese Unie. Verder was hij van 2007 tot 2008 voorzitter van Medea+, het Europese Eurekaprogramma voor research in het domein van de micro-elektronica.

De heer Cornu was van december 2007 tot eind april 2010 CEO van Agfa-Gevaert en is nog steeds lid van de raad van bestuur van deze onderneming. Hij is ook niet-uitvoerend bestuurder bij KBC. Sinds 13 november 2013 is hij CEO van de NMBS (Belgische spoorwegen). Hij behaalde een diploma burgerlijk ingenieur elektrotechniek en werktuigkunde aan de Katholieke Universiteit Leuven en een PhD elektronica aan de Carleton University in Ottawa, Canada.

4. THEO DILISSEN

Sinds januari 2014 is de heer Dilissen voorzitter van de raad van bestuur van Swissport Belgium (Swissport is een internationaal afhandelingsbedrijf op luchthavens). Sinds januari 2011 is de heer Dilissen lid van de raad van bestuur van Eurostar.

De heer Dilissen was Voorzitter van de Raad van Bestuur van Belgacom van oktober 2004 tot maart 2012. Van juni 2010 tot maart 2012 was de heer Dilissen CEO van Arcadis Belgium. Van september 2005 tot eind maart 2009 was hij CEO en nadien voorzitter van Aviapartner. Daarvoor was hij CEO, managing director en vicevoorzitter van Real Software en van 1989 tot 2000 was hij COO en lid van de raad van bestuur van ISS (Deens beursgenoteerd bedrijf). Hij studeerde sociologie aan de U.I.A. en behaalde een MBA aan de Flanders Business School Antwerpen.

5. PIERRE DEMUELENAERE

De heer Pierre Demuelenaere is medeoprichter en Gedelegeerd Bestuurder van I.R.I.S. (Image Recognition Integrated Systems), een onderneming die in 1987 werd opgericht om de resultaten van zijn doctoraatsthesis te commercialiseren.

De heer Demuelenaere heeft meer dan 30 jaar ervaring met beeldverwerking en kunstmatige intelligentie. Hij heeft ruime ervaring met het beheer van technologische bedrijven, R&D-management en het aangaan van overeenkomsten met internationale partners in de VS en Azië (HP, Kodak, Adobe, Fujitsu, Samsung, Canon, ...).

Doorheen de jaren is hij nauw betrokken gebleven bij de defi nitie van de R&D-visie van I.R.I.S. en heeft hij bijgedragen tot de ontwikkeling van nieuwe technologieën en producten en de indiening van een aantal octrooien.

Pierre Demuelenaere werd in 2001 'Manager van het jaar' en I.R.I.S. werd in 2002 'Onderneming van het jaar'. In 2008 werd hij door DataNews uitgeroepen tot 'ICT personality of the year'. Hij is ook lid van de raad van bestuur van Pairi Daiza, BSB en Guberna.

In 2013 heeft Pierre Demuelenaere met succes onderhandeld over de overname van I.R.I.S. Group door Canon. Het bedrijf maakt nu deel uit van de Canon Group.

De heer Demuelenaere is burgerlijk ingenieur micro-elektronica (Université Catholique de Louvain - UCL) en werd in 1987 doctor in de toegepaste wetenschappen.

MARKET CONTEXT CORPORATE GOVERNANCE

6. GUIDO J.M. DEMUYNCK

Tot december 2010 was de heer Demuynck CEO van Liquavista. Daarvoor bekleedde hij van 1976 tot 2002 diverse functies bij Koninklijke Philips Electronics nv. Zo was hij onder meer vicevoorzitter van Marketing Audio in de VS, CEO van Philips in Zuid-Korea, general manager van Line of Business Portable Audio in Hongkong en CEO van Group Audio in Hongkong.

In 2000 werd hij CEO van de productdivisie 'Consumer Electronics' in Amsterdam en lid van het Group Management Committee van Philips. In 2003 stapte de heer Demuynck over naar Koninklijke KPN, waar hij toetrad tot het directiecomité en CEO werd van de mobiele divisie (KPN Mobile Nederland, Base België, E-Plus Duitsland).

Tot juli 2008 was hij CEO van Kroymans Corporation bv in Nederland. Sinds juni 2005 is de heer Demuynck ook lid van de raad van commissarissen van TomTom. In januari 2011 werd hij lid van de raad van commissarissen bij Apollo Vredestein bv en Xsens bv. Vanaf mei 2011 is hij ook lid van de raad van bestuur van Teleplan International nv. In januari 2012 werd hij ook bestuurder bij Divitel bv en Aito bv.

Hij is houder van een diploma toegepaste economie van de Universiteit Antwerpen (UFSIA) en een diploma marketing van de Universiteit Gent.

7. PIERRE-ALAIN DE SMEDT

De heer De Smedt is sinds maart 2011 voorzitter van het VBO (Verbond van Belgische Ondernemingen). Daarvoor was hij vanaf 2006 voorzitter van Febiac (Fédération belge de l'Automobile et du Cycle).

Van 1999 tot eind 2004 was hij Executive Vice President bij Renault. Hij was voorzitter van Autolatina, de joint venture van VAG en Ford in Latijns-Amerika. Hij was voorzitter van Volkswagen Brazilië en Argentinië alvorens hij tot voorzitter van Seat werd benoemd. De heer De Smedt is voorzitter van de raad van bestuur van de groep Deceuninck Plastics en lid van de raad van bestuur van Alcopa (groep Moorkens) en Recticel nv.

Hij studeerde af aan de Brusselse universiteit (ULB) als handelsingenieur en licentiaat in de economische en financiële wetenschappen.

8. CARINE DOUTRELEPONT

Mevrouw Doutrelepont is advocaat aan de balie van Brussel en lid van de balie van Parijs. Ze is stichtend partner van het Belgische advocatenkantoor Doutrelepont & Partners, dat gespecialiseerd is in informatie- en communicatietechnologie, intellectuele eigendom, mediarecht, mededingingszaken en Europese wetgeving.

Ze behaalde een diploma van doctor in Europees recht aan de ULB (Université Libre de Bruxelles). Ze doceert mediarecht, intellectueel eigendomsrecht en Europees recht aan de rechtsfaculteit van de ULB en het Instituut voor Europese Studies, en doceert ook aan universiteiten in het buitenland. Ze werkte jaren als expert voor de Europese Commissie, de Belgische Senaat en de Belgische mededingingsautoriteit.

Sinds 2008 is ze lid van de Koninklijke Belgische Academie (afdeling Technologie en Maatschappij). Ze is de auteur van verschillende boeken en publicaties. Mevrouw Doutrelepont is eveneens lid van de raad van bestuur van de Koning Boudewijnstichting en van Belfius Bank.

9. MARTINE DUREZ

Mevrouw Durez was Chief Financial and Accounting Officer bij bpost, tot ze daar in januari 2006 voorzitter van de raad van bestuur werd. Tot 2000 was ze ook professor financieel beheer en analyse aan de Université de Mons-Hainaut.

Ze heeft gewerkt als lid van de Hoge Raad van Bedrijfsauditoren, voor de Commissie voor Boekhoudkundige Normen en als speciaal gezant op het Kabinet voor Communicatie en Overheidsbedrijven. Ze is regent bij de Nationale Bank van België geweest. Mevrouw Durez studeerde af als handelsingenieur en behaalde een doctoraat in de toegepaste economische wetenschappen aan de ULB (Université Libre de Bruxelles).

10. LAURENT LEVAUX

De heer Laurent Levaux behaalde magna cum laude een diploma in de economie aan de UCL (Brussel). Op de leeftijd van 22 jaar begon hij zijn loopbaan aan het hoofd van een klein bedrijf in moeilijkheden in Luik, dat indertijd een honderdtal mensen tewerkstelde. Vier jaar later werd het bedrijf omgevormd, ontwikkeld en gefusioneerd met een grote internationale groep. Daarna behaalde hij een MBA aan de University of Chicago (1985), waarna hij gedurende een tiental jaar ging werken voor McKinsey & Co, waarvan hij de laatste vier als partner strategische en herstructureringsopdrachten uitvoerde in heel Europa.

In 1995 werd hij lid van het directiecomité van de Belgische staalgroep Cockerill-Sambre als hoofd van de niet-staalfilialen, in het bijzonder CMI, een verliesmakend bedrijf waarvan hij CEO was. Op het ogenblik dat hij CMI in februari 2003 verliet, was het een schuldenvrije en winstgevende engineeringen onderhoudsgroep in volle groei.

In maart 2003 werd Laurent Levaux CEO van ABX Logistics, een multinational in de sector van de logistieke dienstverlening met hoofdkwartier in België, een bedrijf dat sinds de oprichting ervan in 1998 flinke verliezen had geleden. Vanaf 2003 kenden de resultaten een permanente verbetering om uit te komen op het niveau van de beste van de sector. In oktober 2008 werd ABX Logistics gefusioneerd met de Deense groep DSV, die beursgenoteerd is in Kopenhagen.

Sinds oktober 2008 is Laurent Levaux voorzitter en CEO van Aviapartner.

Aviapartner is gevestigd in Brussel en is een toonaangevend bedrijf dat afhandelingsdiensten levert voor luchtvaartpassagiers in Europa.

11. ISABELLE SANTENS

Mevrouw Isabelle Santens is gedelegeerd besuurder van het Belgische modebedrijf Andres nv, dat de dameskledingmerken Xandres, Xandresxline en Hampton Bays ontwerpt, produceert en verdeelt.

Na haar studies aardrijkskunde en economie aan de Katholieke Universiteit van Leuven, ging ze in 1985 aan de slag bij Andres, waar ze Director of Design en in 2000 gedelegeerd bestuuder werd. Ze vormde het bedrijf om van een zuiver productiegeoriënteerde onderneming tot een verkoop- en distributiegerichte firma die focust op de uitbouw van sterke merken en het openen van 'pilotstores'. Ze is ook bestuurder in verschillende culturele instellingen.

12. OREN G. SHAFFER

De heer Shaffer was van 2002 tot 2007 vicevoorzitter en Chief Financial Officer van Qwest Communications en President en Chief Operating Officer van Sorrento Networks.

Van 1996 tot 2000 was hij reeds lid van de Raad van Bestuur van Belgacom. Momenteel is hij lid van de raad van bestuur van Demag Cranes AG (Duitsland), Intermec Incorporation (VS), Terex Corporation (VS) en XPO Logistics (VS).

Hij behaalde het diploma van Bachelor of Science in Business Administration aan de University of California in Berkeley en van Master of Science in Management aan het Massachusetts Institute of Technology.

13. LUTGART VAN DEN BERGHE

Mevrouw Lutgart Van den Berghe is uitvoerend bestuurder van GUBERNA (Belgisch Instituut voor Bestuurders) en buitengewoon hoogleraar aan de Universiteit Gent. Ze is partner van de Vlerick Business School, waar ze jarenlang voorzitter was van het Competence Center 'Entrepreneurship, Governance and Strategy'.

Ze is lid van de Belgische Commissie voor Corporate Governance en niet-uitvoerend bestuurslid in verschillende bedrijven zoals Electrabel (België) en Belfius (België). Bij de EcoDa (European Confederation of Directors' Associations) is ze lid van de raad van bestuur en voorzitster van het Policy Committee. Mevrouw Lutgart Van den Berghe behaalde een doctoraat in de economie aan de Universiteit Gent.

14. PAUL VAN DE PERRE

De heer Van de Perre is medeoprichter van GIMV (op Euronext genoteerde investeringsmaatschappij) en was voordien bestuurder van Sidmar (Arcelor-Mittal), Thomassen Drijver Verblifa Belgium, Sunparks (afdeling van Sunair) en andere bedrijven. Momenteel is hij bestuurder van Greenbridge Incubator (Universiteit Gent), Scientific Investment Board (Universiteit Brussel), voorzitter van de raad van bestuur van Thenergo (op Euronext genoteerd) en lid van het investeringscomité van het Participatiefonds Vlaanderen (PMV). De heer Van de Perre is CEO van Five Financial Solutions (bedrijfsfinanciering) en CEO van Caesar Real Estate Fund (vastgoedfinanciering). De heer Van de Perre behaalde een MBA in Economics aan de Vrije Universiteit Brussel (VUB) en is erkend accountant (IAB).

Op de eerste vergadering van elk jaar worden de prestaties, de budgetten voor de uitbetaling van de bonussen en de merits, en de langlopende en kortlopende stimuleringsplannen onder de loep genomen. Op die vergadering wordt er ook een jaarlijkse herziening van de bezoldigingsfilosofie en -strategie besproken. Op een tweede vergadering legt het Benoemings- en Bezoldigingscomité de targets vast in het kader van de prestatiemeting van de Gedelegeerd Bestuurder en de leden van het Management Committee aan de hand van Key Performance Indicators. Daarnaast organiseert het Comité een vergadering betreffende human resources en een vergadering betreffende corporate governance.

In 2013 waren de heer Stefaan De Clerck (lid en Voorzitter vanaf 20 september 2013), de heer Michel Moll (lid en voorzitter a.i. tot 20 september 2013), de heer Jozef Cornu, de heer Pierre-Alain De Smedt, mevrouw Martine Durez en mevrouw Lutgart Van den Berghe de leden van het Benoemings- en Bezoldigingscomité.

Comité voor Strategie en Bedrijfsontwikkeling

Het Comité voor Strategie en Bedrijfsontwikkeling (Strategic and Business Development Committee - SBDC) bestaat uit 6 bestuurders. Overeenkomstig zijn charter zijn de Gedelegeerd Bestuurder en de Voorzitter van de Raad van Bestuur ambtshalve lid, en wordt het Comité voorgezeten door de Voorzitter van de Raad van Bestuur. Een bijkomend lid wordt gekozen onder de bestuurders benoemd door de Belgische Staat. 3 leden moeten worden benoemd onder de onafhankelijke bestuurders benoemd door de Algemene Vergadering van aandeelhouders.

De taken van het Comité voor Strategie en Bedrijfsontwikkeling omvatten het evalueren van voorgenomen overnames, fusies en desinvesteringen van meer dan 100 miljoen EUR en het evalueren van ingrijpende bedrijfsherstructureringsprogramma's.

Indien aangewezen kan de Raad van Bestuur beslissen om een speciaal ad-hoccomité op te richten voor de behandeling van een specifiek dossier. Dat comité zou dan samengesteld zijn uit leden die over de vereiste ervaring voor dat dossier beschikken.

In 2013 waren de heer Stefaan De Clerck (Voorzitter vanaf 20 september 2013), de heer Michel Moll (Voorzitter a.i. tot 20 september 2013), de heer Didier Bellens (tot 15 november 2013), mevrouw Dominique Leroy (vanaf 13 januari 2014) en de heren Jozef Cornu, Theo Dilissen, Guido J. M. Demuynck en mevrouw Carine Doutrelepont de leden van het Comité voor Strategie en Bedrijfsontwikkeling.

Afwijking van de Belgische Corporate Governance Code 2009

Belgacom leeft de principes en bepalingen van de Belgische Corporate Governance Code 2009 na, met uitzondering van bepalingen 4.6 en 4.7. Hoewel bepaling 4.6 stipuleert dat de bestuurdersmandaten maximaal 4 jaar mogen bedragen, lopen de mandaten van de Belgacom bestuurders over 6 jaar, zoals voorgeschreven door artikel 18 van de Wet van 1991. Hoewel bepaling 4.7 bepaalt dat de Raad zijn Voorzitter benoemt, voorziet artikel 18 § 5 van de wet van 1991 dat de Voorzitter wordt benoemd door de Koning.

Transacties tussen de onderneming en haar bestuurders en executive managers

Binnen de onderneming is een algemene policy i.v.m. belangenconflicten van kracht. Ze verbiedt het aanhouden van financiële belangen die een impact zouden kunnen hebben op de eigen inschatting of op de professionele taken en daarbij de Belgacom Groep schade zouden kunnen toebrengen.

In overeenstemming met artikel 523 van het Belgische Wetboek van Vennootschappen heeft de Gedelegeerd Bestuurder, de heer D. Bellens, verklaard tijdens de Raad van Bestuur van 28 februari 2013, dat hij met betrekking tot het agendapunt 'stimuleringsplannen voor het personeel', van deze vergadering van de Raad van Bestuur, in een toestand van belangenconflict verkeerde.

In overeenstemming met artikel 523 van het Belgische Wetboek van Vennootschappen hebben mevrouw L. Van den Berghe en mevrouw C. Doutrelepont verklaard tijdens de Raad van Bestuur van 2 mei 2013, dat zij met betrekking tot het agendapunt 'Idar-project' van deze vergadering van de Raad van Bestuur, in een toestand van belangenconflict verkeerden.

In overeenstemming met artikel 523 van het Belgische Wetboek van Vennootschappen, heeft de Gedelegeerd Bestuurder, de heer D. Bellens verklaard tijdens de Raad van Bestuur van 25 juli 2013, dat hij met betrekking tot het agendapunt 'Stimuleringsplannen voor het personeel' van deze vergadering van de Raad van Bestuur, in een toestand van belangenconflict verkeerde.

In overeenstemming met artikel 523 van het Belgische Wetboek van Vennootschappen, hebben mevrouw M. Durez, mevrouw M. Lamote, mevrouw M. Sioen, de heer M. Moll en de heer P. Van de Perre verklaard tijdens de buitengewone Raad van Bestuur van 25 september 2013, dat zij met betrekking tot het agendapunt 'Benoeming van nieuwe bestuurders' van deze vergadering van de Raad van Bestuur, in een toestand van belangenconflict verkeerden.

De Raad heeft op 24 februari 2011 een nieuwe 'related party transactions policy' aangenomen, die alle transacties of andere contractuele verhoudingen tussen de onderneming en de leden van de Raad van Bestuur regelt.

Belgacom heeft contractuele relaties en levert eveneens telefonie-, internet- en/ of ICT-diensten aan diverse ondernemingen waarin de leden van de Raad van Bestuur een uitvoerend of niet-uitvoerend mandaat hebben. Deze transacties nemen plaats in het normale verloop van de business en gebeuren op marktconforme basis. Belgacom is ook een institutionele partner van Guberna, het Belgisch Instituut voor Bestuurders (verbonden met mevrouw Lutgart Van den Berghe, uitvoerend bestuurder van Guberna), waarvoor het in 2013 een vergoeding van 30.250 EUR heeft betaald.

Activiteitenverslag van de Raad en de Comités

In het jaar 2013 waren er 8 vergaderingen van de Raad van Bestuur, 8 van het Audit- en Toezichtscomité, 6 van het Benoemings- en Bezoldigingscomité en 3 van het Comité voor Strategie en Bedrijfsontwikkeling.

Een lijst met de individuele aanwezigheden van de leden is opgenomen in het Remuneratieverslag.

Toepassing van de maatregelen die door de onderneming werden genomen met het oog op de naleving van de wetgeving i.v.m. voorkennis en marktmanipulatie (misbruik van de markt)

Om de bestaande wetgeving i.v.m. voorkennis en marktmanipulatie na te leven, heeft Belgacom voorafgaand aan de beursgang een dealing code aangenomen. De bedoeling van deze code is de werknemers, leidinggevenden en bestuurders bewust te maken van mogelijk ongeoorloofd gedrag en van de eventuele sancties. Deze dealing code was het voorwerp van een grootschalige informatiecampagne en is beschikbaar voor alle werknemers. Er is een lijst met sleutelpersonen opgesteld, en alle bestuurders en sleutelmedewerkers hebben een verklaring ondertekend dat zij de dealing code hebben gelezen en begrepen en dat zij ze zullen naleven. Er zijn gesloten periodes (waaronder verboden periodes) vastgelegd, en elke transactie dient vóór de uitvoering ervan te worden meegedeeld aan en goedgekeurd door de verantwoordelijke van Compliance Services (zie hoofdstuk 'Toezicht' op pag. 61).

Evaluatie van de Raad van Bestuur

De Raad heeft in december 2012 een zelfevaluatie gemaakt, waarbij hij zijn omvang, samenstelling, prestaties, alsook de interactie met de directie tegen het licht heeft gehouden. Voor deze oefening werd de hulp ingeroepen van Spencer Stuart als extern expert. De leden werd verzocht een uitgebreide vragenlijst te beantwoorden en aansluitend had elk individueel lid een onderhoud met de externe expert. Vertrekkend van de conclusies en het actieplan dat werd goedgekeurd na de vorige evaluatie, werden de leden naar hun mening gevraagd over corporate governance bij Belgacom, de werking van de Raad, de verhoudingen van de Raad met andere stakeholders en de werking van de Comités. Op basis hiervan besliste de Raad in zijn vergadering van 28 februari 2013 op korte termijn de volgende acties door te voeren:

het opstellen van een jaarlijkse agenda voor de comités;
een tutorial organiseren m.b.t. de rol van de comités en risicobeheersystemen;
een jaarlijkse presentatie geven over de opvolgingplanning aan de Raad van Bestuur;
een rapporteringsysteem ontwikkelen dat de Raad van Bestuur toelaat om de 'key business drivers' van de vennootschap op te volgen;
een bijkomende vergadering inplannen van het strategisch comité.

Management

Gedelegeerd Bestuurder

De Gedelegeerd Bestuurder wordt benoemd door de Belgische Staat bij een in Ministerraad overlegd Koninklijk Besluit.

Zijn mandaat loopt over een periode van 6 jaar en is verlengbaar. Het mandaat kan slechts worden beëindigd bij een in Ministerraad overlegd Koninklijk Besluit. De Gedelegeerd Bestuurder is overeenkomstig de wet van 1991 en de statuten van de onderneming lid van de Raad van Bestuur. De Gedelegeerd Bestuurder en de Voorzitter van de Raad van Bestuur moeten van een verschillende taalrol zijn.

De Gedelegeerd Bestuurder is belast met het dagelijkse bestuur en rapporteert aan de Raad van Bestuur. Bovendien kan de Raad van Bestuur, overeenkomstig de wet van 1991 en de statuten van de onderneming, beslissend met een twee-derdemeerderheid van de aanwezige of vertegenwoordigde leden, zijn bevoegdheden geheel of gedeeltelijk delegeren aan de Gedelegeerd Bestuurder, met uitzondering van:

de goedkeuring van het beheerscontract met de Belgische Staat, alsook van elke wijziging ervan;
het opstellen van het ondernemingsplan en het algemene beleid van de onderneming;
het toezicht op de Gedelegeerd Bestuurder;
de andere bevoegdheden die door de wet uitdrukkelijk aan de Raad van Bestuur zijn toegewezen, waaronder het opstellen van de jaarrekening voor voorlegging aan de Algemene Vergadering van aandeelhouders en het voorbereiden van fusievoorstellen.

De Raad van Bestuur heeft ruime bevoegdheden gedelegeerd aan de Gedelegeerd Bestuurder.

De huidige Gedelegeerd Bestuurder is mevrouw Dominique Leroy. Haar contract voor een hernieuwbare termijn van 6 jaar is ingegaan op 13 januari 2014.

Management Committee

De leden van het Belgacom Management Committee (BMC) worden benoemd en ontslagen door de Raad van Bestuur op voordracht van de Gedelegeerd Bestuurder na raadpleging van het Benoemings- en Bezoldigingscomité.

De bevoegdheden van het Management Committee worden door de Gedelegeerd Bestuurder bepaald. Het Management Committee heeft als taak de Gedelegeerd Bestuurder bij te staan in de uitoefening van zijn taken.

Het Management Committee streeft ernaar om te beslissen bij consensus, maar in geval van onenigheid geeft de mening van de Gedelegeerd Bestuurder de doorslag.

Gewoonlijk vergadert het Management Committee wekelijks.

Het Management Committee is samengesteld uit de volgende leden, naast de Gedelegeerd Bestuurder (zie onderstaande tabel).

Naam	Leeftijd	Functie
Michel GEORGIS	61	Executive Vice President Group Human Resources
Dirk LYBAERT	53	Executive Vice President Corporate Affairs
Geert STANDAERT	44	Executive Vice President Service Delivery Engine & Wholesale
Ray STEWART	65	Executive Vice President Finance
Bart VAN DEN MEERSCHE	56	Executive Vice President Enterprise Business Unit
Phillip VANDERVOORT	52	Executive Vice President Consumer Business Unit

De heer Bruno Chauvat, Executive Vice President Strategy & Content, heeft de vennootschap verlaten op 24 januari 2014.

De heer Dirk Lybaert werd op 24 januari 2014 benoemd als Executive Vice President Corporate Affairs.

De heer Phillip Vandervoort werd vanaf 1 april 2014 benoemd als Executive Vice President Consumer Business Unit.

LEDEN VAN HET BELGACOM MANAGEMENT COMMITTEE

1. DOMINIQUE LEROY

Sinds 13 januari 2014 is Dominique Leroy Gedelegeerd Bestuurder van Belgacom. Ze kwam in oktober 2011 bij Belgacom als Vice President Sales voor de Consumer Business Unit en werd in juni 2012 aangesteld als Executive Vice President van de Consumer Business Unit van Belgacom.

Voorheen werkte mevrouw Leroy gedurende 24 jaar bij Unilever. Ze was managing director van Unilever Belux en lid van het directiecomité van Unilever Benelux. Daarvóór oefende ze diverse functies uit in de domeinen marketing, fi nance en customer development.

2. MICHEL GEORGIS

Van juni 2007 tot december 2011 was Michel Georgis Executive Vice President van de Consumer Business Unit van Belgacom. Sinds 1 januari 2012 is hij Executive Vice President Group Human Resources. Hij is voorzitter van de raad van bestuur van Tango Luxembourg, Scarlet nv Nederland en Wireless Technologies (The Phone House) en lid van de raad van bestuur van BICS en het Pensioenfonds. Van mei 2005 tot de integratie in januari 2010 was Michel Georgis CEO van Proximus (Belgacom Mobile). Eerder was hij sinds januari 2004 Chief Operations Offi cer van Proximus. Hij startte zijn loopbaan bij Proximus in januari 2000 als Executive Vice President Sales, Marketing & Customer Operations. Michel Georgis begon zijn carrière in 1977 bij Coca-Cola Belgium. In 1991 stapte hij over naar Interbrew, waar hij na verschillende functies te hebben uitgeoefend Sales & Marketing Director Central & Eastern Europe werd. De heer Georgis is in het bezit van een master toegepaste economie van de KU Leuven.

3. RAY STEWART

Ray Stewart is Executive Vice President Finance & CFO. Daarvoor was hij van 1994 tot 1997 Chief Financial Offi cer van Matav, de historische telefoonoperator in Hongarije. Van 1991 tot 1994 was hij Chief Financial Offi cer bij Ameritech International, de in Chicago gevestigde International Business Development-afdeling van Ameritech. De heer Stewart behaalde een diploma in Accounting en een MBA in Finance. Hij is ook erkend accountant. Sinds september 2007 is Ray Stewart ook lid van de raad van bestuur van Nyrstar.

4. BART VAN DEN MEERSCHE

Bart Van Den Meersche is Executive Vice President van de Enterprise Business Unit van Belgacom. De heer Van Den Meersche ging bij Belgacom aan de slag na 28 jaar ervaring in de ICT-sector met een professionele loopbaan bij IBM, waarvan 16 jaar in diverse managementfuncties, waaronder 8 jaar als Country General Manager van IBM Belgium/ Luxemburg. In zijn laatste jaar bij IBM was hij Vice President Industries & Business Development IBM South-West Europe en lid van het Executive Management Team van IBM South-West Europe. Bart Van Den Meersche behaalde een diploma wiskunde aan de KU Leuven. De heer Van Den Meersche was gedurende 6 jaar voorzitter van Agoria ICT en ook lid van de raad van bestuur van Agoria, VOKA en het VBO.

5. DIRK LYBAERT

Dirk Lybaert is Executive Vice President Corporate Affairs, met de volgende verantwoordelijkheden: Group Communications, Legal, Public Affairs, Regulatory, Security Governance & Investigations.

Hij is ook secretaris van de raad van bestuur van Tango Luxembourg en van het Pensioenfonds van Belgacom, en tevens lid van de raad van bestuur van Belgacom International Carrier Services (BICS) en van Belgacom Opal.

De heer Lybaert was sinds 2005 Secretaris-generaal van Belgacom. Van 1995 tot 2007 was hij assistent aan de rechtsfaculteit van de universiteit van Brussel voor de cursus 'Contracten op naam'. Van 2000 tot 2005 bekleedde hij verschillende functies in het departement Legal van Belgacom. Vooraleer hij bij Belgacom aan de slag ging, was hij offi cier bij de Federale Politie, waar hij opklom tot luitenant-kolonel, directeur van het antiterrorismeprogramma.

De heer Lybaert is in het bezit van een masterdiploma criminologie, rechten en ondernemingsrecht, alsook van diploma's in advanced management en sociale en militaire wetenschappen.

6. GEERT STANDAERT

Geert Standaert werd in maart 2012 in het Belgacom Management Committee opgenomen als Executive Vice President Service Delivery Engine & Wholesale. In deze functie is hij verantwoordelijk voor de globale ontwikkeling, service engineering, technische infrastructuur en operaties inzake IT voor de Groep, alsook voor de wholesaleactiviteiten.

De heer Standaert kwam in 1994 bij de Belgacom Groep en bekleedde diverse directeurfuncties in uiteenlopende disciplines, waaronder IT, Infrastructure Operations en Data Operations, alvorens in 2007 Vice President Customer Operations te worden.

De heer Standaert behaalde een master burgerlijk ingenieur aan de Universiteit Gent.

7. PHILIP VANDERVOORT

Phillip Vandervoort maakt sinds 1/4/2014 deel uit van de Belgacom Groep als Executive Vice President van de Consumer Business Unit. Voordien was hij in meerdere belangrijke bedrijven als Dupont de Nemours International, Union Minière, Interbrew/Inbev en, sinds 2007, Microsoft Corporation. De heer Vandervoort is industrieel ingenieur, gegradueerd in business administration.

MARKET CONTEXT CORPORATE GOVERNANCE

College van Commissarissen

Het College van Commissarissen van de onderneming is als volgt samengesteld:

Deloitte Bedrijfsrevisoren BV ovve CVBA, vertegenwoordigd door de heer Geert Verstraeten, eveneens Voorzitter van het College van Commissarissen
Romain Lesage, lid van het Rekenhof
Pierre Rion, lid van het Rekenhof
Luc Callaert BV ovve EBVBA, vertegenwoordigd door de heer Luc Callaert

Deloitte, vertegenwoordigd door de heren G. Verstraeten en N. Houthaeve, staat in voor de controle van de geconsolideerde jaarrekeningen van Belgacom en haar dochtervennootschappen.

De andere leden van het College van Commissarissen zijn, samen met Deloitte, belast met de controle van de niet-geconsolideerde jaarrekening van de moedervennootschap.

Het mandaat van de heer Lesage loopt af op 30 juni 2014. De mandaten van de heer Rion, Deloitte Bedrijfsrevisoren BV ovve CVBA en Luc Callaert BV ovve EBVBA lopen af op de Algemene Vergadering van aandeelhouders in 2016.

Bijkomende bezoldigingen betaald aan de commissarissen

Overeenkomstig de bepalingen van artikel 134, § 2 van het Belgische Wetboek van Vennootschappen vermeldt Belgacom de bijkomende bezoldigingen die ze tijdens het boekjaar 2013 heeft uitbetaald aan 2 bedrijfsrevisoren, leden van het College van Commissarissen: Deloitte Bedrijfsrevisoren BV ovve CVBA en Luc Callaert BV ovve EBVBA.

De Groep gaf gedurende 2013 een bedrag uit van 251.595 EUR aan honoraria buiten mandaat voor Deloitte Bedrijfsrevisoren BV ovve CVBA, de bedrijfsrevisor van de Groep. Dit bedrag kan als volgt worden opgesplitst:

(in EUR)	Commissaris	Netwerk van de commissaris
Andere verplichte controleopdrachten	10.690	25.250
Belastingadvies	13.420	1.270
Andere opdrachten	173.815	27.150
Totaal	197.925	53.670

De Groep gaf gedurende het jaar 2013 ook een bedrag van 1.627 EUR uit aan honoraria buiten mandaat voor Luc Callaert BV ovve EBVBA.

Dit bedrag kan als volgt worden opgesplitst:

(in EUR)	Commissaris
Andere verplichte controleopdrachten	1.627
Belastingadvies
Andere opdrachten
Totaal	1.627

Regeringscommissaris

Op 17 april 2012 werd de heer Michel Vanden Abeele aangesteld als regeringscommissaris om, in overeenstemming met de wet van 1991, administratief toezicht uit te oefenen op het beheer van Belgacom. De heer Amaury Caprasse werd aangesteld als plaatsvervangende Regeringscommissaris.

Toezicht (compliance)

Gezien de almaar complexere wet- en regelgevingsomgeving en de moeilijke economische toestand speelt compliance een belangrijke rol in de zakenwereld. Het Belgacom Group Compliance Office is verantwoordelijk voor de coördinatie van de complianceactiviteiten binnen de Belgacom Groep, de toelichting van de toepasselijke regels, de terbeschikkingstelling van de vereiste instrumenten om compliance aan te moedigen en de verwezenlijking van een consequente benadering van compliance binnen de Groep. Het complianceprogramma is een sleutelcomponent van onze Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen strategie (zie pag. 22).

Alle medewerkers worden geacht in het uitoefenen van hun dagelijkse activiteiten en hun zakelijke objectieven te streven naar de meest strikte ethische normen en principes, door toepassing van de bedrijfswaarden (Respect, Can do en Passion) als basisprincipe. De Code 'Onze manier van verantwoord ondernemen' zet de hogervermelde principes uiteen en wil elke medewerker ertoe aanzetten deze in zijn dagelijks gedrag na te leven. Ethisch gedrag is niet beperkt tot de tekst van de Code. Deze Code is een samenvatting van de belangrijkste principes en is niet limitatief. De principes en de regels in de Code worden verder uiteengezet in de diverse interne policies en procedures. De Code is beschikbaar op www.belgacom.com.

Organisatie van de complianceactiviteiten

Het Compliance Office wordt geleid door de Vice President Group Legal, die rechtstreeks aan de Voorzitter van het Audit- en Toezichtscomité (ACC) rapporteert. Het Charter van het ACC stipuleert dat het ACC verantwoordelijk is voor het bijstaan en adviseren van de Raad van Bestuur bij zijn toezicht op de naleving door Belgacom van de wettelijke en regelgevingsvereisten en de interne naleving van de 'Onze manier van verantwoord ondernemen'.

Het complianceprogramma

Ethisch gedrag en naleving van de waarden maken deel uit van de benadering van compliance binnen de Belgacom Groep.

In lijn met de tijdens de voorgaande jaren ondernomen acties werden in 2013 de hiernavermelde inspanningen geleverd met het oog op een grotere visibiliteit van de Gedragscode en haar policy's:

een bijzondere klemtoon werd gelegd op informatiebeveiliging. Een belangrijke informatiecampagne werd gelanceerd naar onze medewerkers toe via het intranet en via affiches in alle vergaderzalen. Deze campagne werd tevens ondersteund d.m.v. educatieve fims.
in mei 2013 opende Belgacom de sociale media voor al haar medewerkers. Om deze opening naar de medewerkers toe te ondersteunen en om de gebruikers bewust te maken inzake het verantwoord gebruik van deze nieuwe tools werden diverse initiatieven op touw gezet: een policy, opleidingen, een film, vragen en antwoorden,…
Belgacom publiceerde een nieuwe policy inzake de bestrijding van omkoping, die volledig in lijn is met de Gedragscode en die een beleid van nultolerantie oplegt voor elke vorm van omkoping. Deze policy bevat, in één enkel document, alle principes die in meerdere andere policy's werden ontwikkeld.

Voor 2013 werden de hiernavermelde compliancedomeinen als 'compliance focus areas' beschouwd:

1. Informatiebeveiliging;
1. Verantwoord gebruik van de sociale media;
1. De Dealing Code;
1. Naleving van de regelgeving;
1. Mededingingsrecht;
1. Chinese Walls;
1. Milieu;
1. Persoonlijke levenssfeer.

BEZOLDIGINGS- VERSLAG 2013

Belgacom hecht veel belang aan transparantie over de bezoldiging van haar bestuurders en topmanagers. Derhalve, conform de wet inzake deugdelijk bestuur van 6 april 2010 en Principe 7 van Code 2009 inzake deugdelijk bestuur verschaft het bedrijf zijn aandeelhouders en alle andere stakeholders de volgende informatie: een beschrijving van de verloning van de bestuurders en een algemene uiteenzetting van het verloningsbeleid van de Groep. Dit omvat ook een analyse van de verloning van het topmanagement en een overzicht van de belangrijkste bepalingen van de contractuele relaties.

ACTIVITEITENVERSLAG EN AANWEZIGHEID OP DE VERGADERINGEN VAN DE RAAD EN DE COMITÉS

Naam	Raad (totaal 8)	A&CC (totaal 8)	NRC (totaal 6)	SBDC (totaal 3)	Totale verloning (in EUR)
Stefaan DE CLERCK (1)	4/4		3/3	1/1	75.750
Didier BELLENS (2)	6/6			3/3	0
Jozef CORNU	8/8		6/6	3/3	89.500
Pierre DE MUELENAERE	8/8				67.000
Guido DEMUYNCK	8/8	8/8		3/3	94.500
Pierre-Alain DE SMEDT	7/8	7/8	6/6		112.000
Theo DILISSEN	6/8			3/3	64.500
Carine DOUTRELEPONT	8/8			2/3	72.000
Martine DUREZ	8/8		6/6		82.000
Laurent LEVAUX (4)	2/4				16.750
Isabelle SANTENS (4)	3/4				21.750
Oren G. SHAFFER	7/8	8/8			82.000
Lutgart VAN DEN BERGHE	8/8		6/6		82.000
Paul VAN DE PERRE	8/8	8/8			87.000
Mimi LAMOTE (5)	4/4				40.250
Michel MOLL (3/5)	4/4	3/3	3/3	2/2	113.000
Michèle SIOEN (5)	4/4				40.250

Totale verloning: telecomvoordeel inbegrepen

ACC: Audit and Compliance Committee; NRC: Nomination and Remuneration Committee; SBDC: Strategic and Business Development Committee

(1) Mandaat vanaf 20 september 2013

(2) Mandaat tot 15 november 2013

(3) Mandaat als Voorzitter a.i. tot 20 september 2013. (4) Mandaat vanaf 27 september 2013

(5) Mandaat tot 27 september 2013

Didier Bellens was tot november 2013 Gedelegeerd Bestuurder van Belgacom. In januari 2014 werd een nieuwe Gedelegeerd Bestuurder, Dominique Leroy, aangesteld. Bij deze benoeming werd in het verloningsbeleid van Belgacom een nieuw plafond voor haar topmanagers vastgesteld. Belgacom zal in haar verloningsbeleid voor de topmanagers verder rekening houden met dit plafond voor alle nieuwe leden in het Management Committee.

Gevolggevend aan de vraag gesteld op de Algemene Vergadering van Aandeelhouders van 2013, heeft de Raad van Bestuur ook de verloning van de bestuurders onderzocht en heeft deze vergeleken met verschillende benchmarks. Deze benchmarks tonen aan dat de vergoeding bij Belgacom marktconform is. De Raad van Bestuur heeft echter geoordeeld dat in deze periode, waar inspanningen worden gevraagd aan het management en aan de medewerkers, het belangrijk is om een duidelijk signaal te geven dat de bestuurders in deze inspanningen willen delen. Om die reden heeft de Raad van Bestuur besloten dat op de verloning van 2014 een aftrek van 10% van toepassing zal zijn, wat in lijn is met het voorstel van het Management Committee om vrijwillig het individuele gedeelte van de variabele verloning op korte termijn (bonus) van 10%, voor de prestaties 2013 voor de top 170 van het bedrijf, te verminderen.

Verloning van de bestuurders

Verloningsbeleid van de bestuurders

De verloning en de vergoeding van de bestuurders werd beslist door de Algemene Vergadering van 2004. De principes van deze vergoeding werden in 2013 niet gewijzigd: een jaarlijkse vaste vergoeding van 50.000 EUR is voorzien voor de Voorzitter van de Raad van Bestuur en van 25.000 EUR voor de andere leden van de Raad van Bestuur, met uitzondering van de Gedelegeerd Bestuurder. Alle leden van de Raad van Bestuur, met uitzondering van de Gedelegeerd Bestuurder, hebben recht op een zitpenning van 5.000 EUR per bijgewoonde vergadering van de Raad van Bestuur. Deze vergoeding wordt verdubbeld voor de Voorzitter.

Ten slotte zijn er zitpenningen van 2.500 EUR voorzien voor ieder lid, met uitzondering van de Gedelegeerd Bestuurder, per bijgewoonde vergadering van een adviserend Comité van de Raad van Bestuur. Voor de Voorzitter van het respectievelijke adviserende Comité worden deze zitpenningen verdubbeld. De leden ontvangen ook 2.000 EUR per jaar voor communicatiekosten. Voor de Voorzitter van de Raad van Bestuur worden de communicatiekosten eveneens verdubbeld.

De Voorzitter van de Raad van Bestuur is ook Voorzitter van het Paritair Comité en van het Pensioenfonds. Mevrouw Martine Durez en de heer Theo Dilissen zijn lid van de raad van bestuur van het Pensioenfonds. Zij ontvangen geen vergoeding voor hun aanwezigheden.

Voor het uitvoeren van hun bestuurdersmandaat ontvangen de leden van de Raad van Bestuur geen prestatiegebonden verloning, zoals bonussen of stimuleringsplannen op lange termijn. Zij ontvangen geen voordelen gekoppeld aan pensioenplannen.

Overzicht van de verloning van de bestuurders

De individuele verloning van de bestuurders voor het boekjaar 2013 op basis van hun activiteiten en hun deelname aan de vergaderingen van de Raad van Bestuur en de Comités, wordt weergegeven in de tabel hiernaast.

MARKET CONTEXT CORPORATE GOVERNANCE

Verloningsbeleid

Belgacom heeft een innovatief verloningsbeleid uitgewerkt dat regelmatig wordt geëvalueerd en geüpdatet in nauwe samenwerking met universiteiten en externe fora omtrent human resources. De policy's met betrekking tot de verloning van de Belgacom-werknemers komen tot stand in dialoog tussen de Raad van Bestuur en de sociale partners.

Gezien de geschiedenis van Belgacom als overheidsbedrijf zijn er in vergelijking met de privésector verschillen in dynamiek en structuur. Deze verschillen hebben een aanzienlijke invloed op de evolutie van het verloningsbeleid. Belgacom Human Resources heeft creatieve en aanpasbare programma's ontwikkeld om tegemoet te komen aan de verplichtingen van Belgacom in verband met de statutaire tewerkstellingsstatus van een deel van het personeel. Tevens werden nieuwe elementen ingevoerd om de policy's voor statutaire en contractuele werknemers op elkaar af te stemmen.

Globale verloningsprincipes van Belgacom

Om onze ondernemingsdoelstellingen te realiseren in de hoogst concurrentiële en snel evoluerende wereldwijde telecomsector hebben we gekwalificeerde, getalenteerde en betrokken medewerkers nodig die werken in een sterke prestatiegedreven cultuur. Om deze cultuur aan te moedigen, is het cruciaal om over een competitief globaal verloningsprogramma (Global Rewards Program) te beschikken.

De doelstellingen van het Belgacom Global Rewards Program zijn:
prestaties aanmoedigen die winstgroei op lange termijn genereren;
'empowerment' stimuleren om de businessstrategie en de gewenste cultuur te versterken;
een eerlijke en billijke verloning bieden voor zowel statutaire als contractuele werknemers, conform de marktpraktijken;
sterke prestaties erkennen en belonen;
de verloning linken aan zowel het individuele als het globale succes van Belgacom;
Belgacom in staat stellen op alle niveaus talenten op de markt aan te trekken en te behouden;
de behoeften en de verantwoordelijkheden van de werknemers en hun gezinnen verzoenen met die van de onderneming en de maatschappij als geheel.

Belgacom handhaaft en moderniseert ook krachtige instrumenten uit de overheidssector zoals voordelen voor een beter evenwicht tussen werk en privéleven (bv. de zorg voor een ziek kind, hospitalisatie e.d.) en sociale ondersteuning. Het Work-Life-departement van Belgacom heeft de taak om de behoeften en verantwoordelijkheden van de werknemers en hun gezinnen te verzoenen met die van de onderneming en de samenleving. Door de jaren heen heeft Belgacom diverse prijzen gewonnen voor haar aanhoudende inspanningen om een evenwichtige werkomgeving te creëren voor haar personeel. Het Global Rewards Program houdt dit doel en deze missie voor ogen en ondersteunt ze.

Verloning van het topmanagement

Doelstellingen en principes van het verloningsbeleid van Belgacom voor het topmanagement

Belgacom heeft voor haar topmanagers een evenwichtig verloningsbeleid uitgewerkt dat aantrekkelijke, marktcompetitieve vergoedingen voorziet en de belangen van het management en van de aandeelhouders op elkaar afstemt. De onderneming wil performante topmanagers aantrekken en behouden voor haar Management Committee en haar senior management. De onderneming beloont rolmodellen die zich engageren om sterk te presteren en die de bedrijfswaarden uitdragen.

De topmanagers kunnen rekenen op specifieke verloningsprogramma's die focussen op de principes van de Belgacom-strategie om goede prestaties van individuen en van de onderneming consequent te belonen. Om zichzelf van andere werkgevers te onderscheiden, wil Belgacom een uitstekend totaalpakket bieden, dat niet alleen bestaat uit cash, maar ook uit talrijke andere voordelen. Een fundamenteel principe van haar verloningsbeleid ligt in een zekere mate van vrijheid, waarbij topmanagers voor een deel kunnen kiezen hoe zij vergoed worden.

Verlonings- element	Beschrijving	Strategische rol
Basisloon	Bestaat uit een vaste vergoeding in cash. Gericht op de mediaan van de sectorgroep op de arbeidsmarkt.	Aantrekking. Verloont prestaties van de dagelijkse activiteiten.
Variabele verloning op korte termijn	Gebaseerd op het bereiken van de jaar lijkse doelstellingen, waarvan 30% bepaald is door de prestatie van de Belgacom Groep; 40% door de prestatie van de businessunit en 30% door individuele leiderschapsprestaties.	Stimuleert en beloont de jaar lijkse prestatie van Belgacom. Stimuleert en beloont sterke strategische en bedrijfsbeslis singen voor de lange termijn van Belgacom. Stemt de belangen van de directie en de aandeelhou ders op elkaar af.
Stimule ringsplannen op lange termijn	Het Prestatiewaarde plan is gebaseerd op het totale aandeelhou- dersrendement van Belgacom in vergelij king met een vooraf gedefinieerde korf van Europese telecomope- ratoren.	Stimuleert de prestaties van het senior management voor de lange termijn en stemt ze af op de verwachtingen van de aandeelhouders. Waarborgt dat de juiste beslissingen wordt geno men voor het succes van Belgacom. Stimuleert het aantrekken en behouden van talent.

Vaststelling van het niveau van de verloning

Het Benoemings- en Bezoldigingscomité legt het verloningsbeleid voor het topmanagement vast en beslist over de individuele loonpakketten voor de Gedelegeerd Bestuurder en de leden van het Management Committee. De samenstelling van deze pakketten wordt regelmatig vergeleken met de loonpakketten in BEL 20-bedrijven (exclusief financiële sector) en andere bedrijven uit de Europese telecommunicatie- en ICT-sector.

Het huidige verloningsbeleid voorziet geen specifieke contractuele terugvorderingsbepaling ten gunste van de onderneming voor de variabele verloning toegekend aan topmanagers op basis van onjuiste financiële informatie, onverminderd de verschillende wettelijke bepalingen die van toepassing zijn tussen de betrokken personen en de onderneming (bv. wetten van 7 juli 1978, 12 april 1965 en 10 februari 2003 betreffende de terugvorderingsmogelijkheden tegenover werknemers in geval van fraude, zware fout en herhaalde lichte fouten, burgerlijke aansprakelijkheid, enz.).

Beleid inzake de verloning van het topmanagement

De relatie tussen de verschillende verloningscomponenten van de leden van het Belgacom Management Committee en de vorige Gedelegeerd Bestuurder wordt geïllustreerd in de onderstaande figuren. De cijfers tonen het effectieve en het relatieve belang van de verschillende verloningscomponenten die in 2013 werden uitbetaald.

FIGUUR 1: RELATIEF BELANG VAN DE VERSCHILLENDE REMUNERATIE-ELEMENTEN (KPI'S 100% BEREIKT)

VORIGE GEDELEGEERD BESTUURDER *

BELGACOM MANAGEMENT COMMITTEE

* De variabele verloning op lange termijn van de vorige Gedelegeerd Bestuurder is verbeurd ingevolge de beëindiging van de arbeidsovereenkomst in 2013

Overzicht van de verloning van het topmanagement

Het verloningsbeleid voor topmanagers bestaat uit een aantal vaste componenten, namelijk het basisloon, pensioenvoordelen, voordelen na uitdiensttreding en andere voordelen, en een aantal variabele prestatiegebonden componenten, namelijk de variabele verloning op korte termijn en de variabele verloning op lange termijn.

De jaarlijkse variabele verloning wordt berekend aan de hand van de prestaties t.o.v. de Key Performance Indicators, zoals vastgelegd door de Raad van Bestuur op advies van het Benoemings- en Bezoldigingscomité. Voor 2013 omvatten deze prestatie-indicatoren zowel financiële als niet-financiële indicatoren op het niveau van de Groep en de businessunits. De realisatie van deze KPI's wordt op regelmatige basis opgevolgd en gecommuniceerd. De resultaten zijn gebaseerd op gecontroleerde financiële cijfers en niet-financiële indicatoren die worden gemeten door interne en externe bureaus gespecialiseerd in markt- en klantenonderzoek, waarvan de processen regelmatig worden doorgelicht.

Key Performance Indicators op het niveau van de Groep

De belangrijkste financiële indicator die wordt gebruikt is de operationele cashflow.
Belangrijke niet-financiële indicatoren zijn onder meer Simplicity en Customer Experience, die meten welke vooruitgang is geboekt in het vereenvoudigen en optimaliseren van de processen en de gebruikerservaring van de klant, alsook Cost Transformation, die de efficiëntieverbeteringen in het kostenbeheer meet.
Een andere operationele indicator is de 'employee engagement index', die elk jaar het engagement t.o.v. de organisatie, de betrokkenheid in de job, de strategische alignering en de reactiviteit van de Belgacom-medewerkers meet.

Key Performance Indicators op het niveau van de businessunit

De Key Performance Indicators hebben onder meer betrekking op convergentie, waardebeheer, oplossingsgerichtheid, de transformatie van het vaste en mobiele netwerk en het aantal nieuwe klanten in de voice-, fix-, internet- en tv-activiteiten.

Basisverloning

De basisverloning van de leden van het Management Committee wordt elk jaar door het Benoemings- en Bezoldigingscomité herzien op basis van een grondige evaluatie van de prestaties en het potentieel aangegeven door de Gedelegeerd Bestuurder, alsook op basis van externe benchmarkinggegevens. De onderneming wil de verloning van topmanagers afstemmen op de mediaan van de markt.

De basisverloning omvat het basisloon dat wordt verdiend in de functie van Gedelegeerd Bestuurder of lid van het Management Committee voor het gerapporteerde jaar. De vorige Gedelegeerd Bestuurder, Didier Bellens, was ook onbezoldigd lid van de Raad van Bestuur. In 2013 hebben de leden van het Management Committee geen meriteverhoging gekregen. Wijzigingen in de cijfers zijn voornamelijk het gevolg van de wettelijke indexering in januari 2013 en wijzigingen in de samenstelling van het Management Committee.

BASISVERLONING (IN DUIZENDEN EUR) VOOR WERKGEVERSBIJDRAGEN SOCIALE ZEKERHEID

VORIGE GEDELEGEERD BESTUURDER * MANAGEMENT COMMITTEE **

* Het verschil tussen 2012 en 2013 is te verklaren door de index en de uitbetaling over 11 maanden in plaats van 12, maar het vakantiegeld voor 2014 diende te worden uitbetaald bij vertrek
** Het verschil tussen 2012 en 2013 is te verklaren door wijzigingen in het Belgacom Management Committee

MARKET CONTEXT CORPORATE GOVERNANCE

BELGACOM ACTIVITEITENVERSLAG 2013

Variabele verloning op korte termijn

De onderneming wil de variabele verloning op korte termijn van topmagers vastleggen voor het bereiken van 100% van de targets. In geval van aanhoudend uitstekende prestaties op het niveau van de onderneming, de businessunit en het individuele niveau kan de variabele verloning op korte termijn boven de 100% gaan, met een plafond van 200%.

Het systeem voor variabele verloning dat in de Belgacom Groep wordt gebruikt, weerspiegelt de waarden van de Groep, benadrukt de troeven van de businessunits en vormt een incentive voor de individuele prestaties van de medewerkers.

FIGUUR 2: DE POLICY VOOR HET MANAGEMENT COMMITTEE VAN BELGACOM HOUDT REKENING MET DE PRESTATIES VAN DE GROEP, DE BUSINESSUNITS EN HET INDIVIDU

De variabele verloning op korte termijn omvat de feitelijke bonus die werd uitbetaald in het rapporteringsjaar 2013 voor de prestaties in het jaar 2012. Een lineaire uitbetalingscurve met een onder- en bovengrens werd gedefinieerd voor elk van de onderdelen van de variabele verloning op korte termijn.

Deze curve bepaalt de variabele verloning op korte termijn die wordt toegekend aan de leden van het Management Committee, op basis van het effectieve resultaat van elke KPI. Voor de vorige Gedelegeerd Bestuurder in 2013 geldt voor deze verloning een plafond van 150%.

Het resultaat wordt immers berekend op basis van een vooraf gedefinieerde formule die rekening houdt met de verschillende KPI's bij vooraf gedefinieerde gewichten. Voor de variabele verloning op korte termijn 2013, gekoppeld aan het prestatiejaar 2012, werden de volgende groeps-KPI's gedefinieerd:

vrije kasstroom;
kost transformatie;
vereenvoudiging en klantenervaring;
'employee Engagement Index'.

Naast de resultaten van de onderneming en de businessunit weegt de individuele prestatie voor 30% door in het totale uitbetalingsniveau voor de korte termijn. De individuele prestatie wordt geëvalueerd t.o.v. vooraf gedefinieerde meetbare doelstellingen. VORIGE GEDELEGEERD BESTUURDER

Hoewel de parameters die in aanmerking werden genomen voor de formule die de variabele verloning op korte termijn van de Gedelegeerd Bestuurder en de leden van het Management Committee bepaalt, ongewijzigd blijven, werd hun gewicht vanaf het prestatiejaar 2013 aangepast, zodat de impact van de groeps-KPI zwaarder weegt dan de individuele en de BU-KPI's.

De variabele verloning op korte termijn wordt uitbetaald via één van de opties van het 'Kortlopende Stimuleringsplan' (bonusplan). De Gedelegeerd Bestuurder en de leden van het Management Committee kunnen naar keuze hun variabele verloning op korte termijn ontvangen als een cash bonus of in het kader van het 'Aandelenaankoopplan met korting'.

Het Aandelenaankoopplan met korting geeft het recht om een toegewezen aantal aandelen te kopen met een korting van 16,66%. De waarde van deze 16,66% korting komt overeen met de brutowaarde van het resultaat van de incentives op korte termijn. Het topkaderlid zelf financiert 83,34% van de totale prijs van de aandelenaankoop, wat een aanzienlijke persoonlijke investering vertegenwoordigt. De aandelen zijn eigen aandelen die worden geblokkeerd voor een periode van 2 jaar.

De vorige Gedelegeerd Bestuurder heeft ervoor gekozen zijn variabele verloning op korte termijn te ontvangen via een Aandelenaankoopplan met korting. De meeste leden van het Management Committee hebben geopteerd voor een bonus in cash.

De variabele verloning op korte termijn van de vorige Gedelegeerd Bestuurder steeg in lijn met zijn prestatie in 2012, terwijl ze voor de leden van het Management Committee daalde in vergelijking met het jaar voordien. De daling voor de leden van het Management Committee is vooral het gevolg van wijzigingen in de samenstelling van het Management Committee.

VARIABELE VERLONING OP KORTE TERMIJN (IN DUIZENDEN EUR) VOOR WERKGEVERSBIJDRAGEN SOCIALE ZEKERHEID

Variabele verloning op lange termijn

In 2013 lanceerde Belgacom een nieuw stimuleringsplan op lange termijn voor haar topmanagement, het 'Prestatiewaardeplan op lange termijn', ter vervanging van het Aandelenoptieplan. Dit nieuwe plan werd uitgewerkt om het verloningsbeleid voor de topmanagers evenwichtig en aantrekkelijk te houden, alsook in overeenstemming met de verwachtingen van de aandeelhouders.

Het Prestatiewaardeplan van Belgacom wil volledig prestatiegericht en transparant zijn, in lijn met de beste marktpraktijken, en is geïnspireerd op stimuleringsplannen op lange termijn van andere Europese telecombedrijven.

Daarom werd het totale aandeelhoudersrendement gekozen als prestatiecriterium om de prestatie van onze topmanagers op lange termijn te stimuleren en om ze in overeenstemming te brengen met de belangen van onze aandeelhouders.

Het totale aandeelhoudersrendement van Belgacom zal worden gemeten t.o.v. de respectieve totale aandeelhoudersrendementen van een korf van twaalf andere Europese telecomoperatoren, dit voor het eerst op het einde van een driejarige prestatiecyclus.

In het kader van dit Prestatiewaardeplan op lange termijn worden de toekenningen geblokkeerd voor een periode van 3 jaar, waarna de Prestatiewaarde vast wordt verworven. Na deze periode hangen de eventuele uitoefeningsrechten af van de prestatie van het totale aandeelhoudersrendement van Belgacom vergeleken met dat van een groep ondernemingen uit dezelfde sector.

DE ONDERNEMINGEN IN DE KORF ZIJN:

	Deutsche Telekom	Vodafone
	Telekom Austria Group	BT
	Telefonica	Telecom Italia
	KPN	TDC
	Portugal Telecom	Swisscom
	TeliaSonera	France Telecom

PRESTATIEWAARDEPLAN OP LANGE TERMIJN (IN KEUR) VOOR WERKGEVERSBIJDRAGEN SOCIALE ZEKERHEID

* De rechten zijn verloren door de beëindiging van de arbeidsovereenkomst van de Gedelegeerd Bestuurder

Uitbetalingsniveau

Het uitbetalingsniveau werd vastgesteld in lijn met het principe van verloning volgens prestatie en hangt af van de variabele verloning op korte termijn en van de prestatie van Belgacom. Het concept van het Prestatiewaardeplan op lange termijn waarborgt dat topmanagers worden beloond voor rendementen boven de mediaan, terwijl er een beperkte of geen verloning is voor rendementen onder de mediaan.

Uitbetalingsopties

De leden van het Management Committee kunnen kiezen uit 3 verschillende uitbetalingsopties, nl. cash, Aandelenaankoopplan met korting en Belgacom-aandelen. Deze opties kunnen niet worden gecombineerd en de geprefereerde uitbetalingsoptie dient op de datum van toekenning te worden bepaald en is onomkeerbaar. In 2013 hebben alle leden van het Management Committee gekozen voor cash als uitbetalingsoptie. Dit houdt in dat rekening wordt gehouden met de werkgeversbijdragen voor de sociale zekerheid.

Een overzicht op jaarbasis van de evolutie van het Prestatiewaardeplan op lange termijn kan niet worden verstrekt, gezien de wijziging in het concept van het Langlopende Stimuleringsplan.

Van 2004 tot 2012 werden aandelenopties toegekend aan de vorige Gedelegeerd Bestuurder en aan de leden van het Management Committee. Hieronder volgt een overzicht van het resterende aandelenoptieplan van de vorige Gedelegeerd Bestuurder en van andere leden van het Management Committee.

OVERZICHT VAN DE VORIGE VARIABELE VERLONING OP LANGE TERMIJN (IN EUR)

		Didier Bellens	Bruno Chauvat	Michel Georgis	Dominique Leroy	Geert Standaert	Ray Stewart	Bart Van Den Meersche
Op 1 januari 2013, resterende aandelenopties van voorbije jaren:		585.774	0	258.503	12.665	33.443	297.278	70.000
Aandelenopties uit	Aantal	107.686	-	47.486	0	4.148	51.453	0
geoefend gedurende het gerapporteerde jaar	Toekenningsjaar van uitgeoefende opties	2009	-	2006 & 2009	-	2009	2009	-
Aandelenopties vervallen	Aantal
gedurende het gerap- porteerde jaar	Toekenningsjaar van vervallen opties
Aandelenopties verloren	Aantal	478.088
gedurende het gerap porteerde jaar	Toekenningsjaar van verloren opties	2007-8, 2010-11-12
TOTAAL		0	0	211.017	12.665	29.295	245.825	70.000

OVERZICHT VAN HET BASISLOON EN DE VARIABELE VERLONING VAN DE VORIGE GEDELEGEERD BESTUURDER EN DE ANDERE LEDEN VAN HET MANAGEMENT COMMITTEE (IN EUR)

Verloning	Vorige Gedelegeerd Bestuurder		Andere leden van het Management Committee
	2012	2013	2012	2013
Basisloon	963.096	1.026.727	2.760.207	2.751.044
Variabele verloning op korte termijn	513.715	581.115	1.393.093	1.190.971
Op aandelen gebaseerde variabele verloning op lange termijn	534.614	0	692.913	0
Variabele verloning op lange termijn gebaseerd op de Prestatiewaarde	0	0	0	1.188.272
Pensioenvoordelen en voordelen na uitdiensttreding	113.032	97.804	538.377	755.028
Andere voordelen	14.773	11.607	154.819	120.204
TOTAAL (excl. sociale werkgeversbijdrage)	2.139.230	1.717.253	5.539.409	6.005.519
Sociale werknemersbijdrage	344.906	365.967	1.349.802	1.673.311
TOTAAL (incl. sociale werkgeversbijdrage)	2.484.136	2.083.220	6.889.211	7.678.830

Pensioenvoordelen en voordelen na uitdiensttreding

De vorige Gedelegeerd Bestuurder nam deel aan een aanvullend pensioenplan, dat een jaarlijkse dotatie van 73.495,42 EUR, met jaarlijkse indexering, voorzag. De huidige leden van het Management Committee hebben een 'Defined Benefit Plan' (toegezegde pensioenregeling).

Andere voordelen

De Belgacom Groep wil zijn topmanagers stimuleren door middel van een portefeuille van vergoedingen en voordelen die competitief zijn op de markt. De Gedelegeerd Bestuurder en de andere leden van het Management Committee ontvangen bovenop hun loon voordelen zoals een hospitalisatieverzekering, een wagen en andere voordelen in natura.

Overzicht

De tabel hierboven geeft een overzicht van de verloning en de andere vergoedingen die door Belgacom of een andere onderneming van de Belgacom Groep rechtstreeks of onrechtstreeks aan de leden van het Management Committee werden uitbetaald in 2013 (vergoedingen gebaseerd op de bruto- of nettoverloning, afhankelijk van het type vergoeding).

De evolutie van de cijfers op jaarbasis is vooral het gevolg van:

wijzigingen in de samenstelling van het managementteam;
de wettelijke indexering van de lonen (januari 2013);
de beperkte mate waarin op het aandelenoptieplan 2012 werd ingetekend;
het nieuwe concept van het Prestatiewaardeplan op lange termijn.

Belangrijkste bepalingen van de contractuele relatie

Contractuele overeenkomst van de vorige Gedelegeerd Bestuurder

In maart 2009 begon Didier Bellens aan het eerste jaar van zijn nieuwe zesjarige mandaat als Gedelegeerd Bestuurder. Hij had een contract als zelfstandig manager. Niettemin was hij onderworpen aan de werknemersbijdragen voor sociale zekerheid, overeenkomstig artikel 11 § 1 van het Koninklijk Besluit van 28 november 1969.

Dit artikel bepaalt het volgende: 'De toepassing van de wet betreffende het socialezekerheidssysteem wordt verruimd tot de instellingen van openbaar nut en de autonome overheidsbedrijven, alsmede tot de personen die, in hoedanigheid van lasthebber en tegen loon, hun voornaamste activiteit wijden aan het dagelijks beheer of de dagelijkse leiding van die instellingen en bedrijven, voor zover op die personen geen statutaire pensioenregeling van toepassing is'. De arbeidsovereenkomst van de vorige Gedelegeerd Bestuurder liep af in november 2013. Er werd geen ontslagvergoeding uitbetaald.

Clausules

De vorige Gedelegeerd Bestuurder was gebonden door een niet-concurrentiebeding dat hem gedurende 12 maanden na het verlaten van de Belgacom Groep verbiedt te werken voor een concurrent van de Belgacom Groep in België en in landen waar de Belgacom Groep ten minste 5% van zijn geconsolideerde inkomsten genereert. Indien Belgacom deze clausule had geactiveerd, had hij een bedrag ontvangen dat overeenkomt met 1 jaar loon als schadevergoeding. Deze clausule werd niet geactiveerd bij het vertrek van de vorige Gedelegeerd Bestuurder.

De leden van het Management Committee die gebonden zijn door een niet-concurrentiebeding dat hun gedurende 12 maanden na het verlaten van de Groep verbiedt te werken voor een andere mobiele of vaste operator met een licentie die actief is op de Belgische markt, zullen ter compensatie een bedrag ontvangen dat gelijk is aan 6 maanden loon.

Dominique Leroy, Bruno Chauvat, Geert Standaert, Ray Stewart en Bart Van Den Meersche hebben een contractuele verbrekingsclausule met een vergoeding van 1 jaar loon.

Michel Georgis heeft een contractuele verbrekingsclausule met een vergoeding van één jaar loon plus 1 maand loon per jaar verworven anciënniteit, met een maximumvergoeding van 2 jaar loon na twaalf jaar dienst

MARKET CONTEXT CORPORATE GOVERNANCE

ALGEMENE INFORMATIE

Bijkomende informatie

Het autonome overheidsbedrijf Belgacom is een naamloze vennootschap van publiek recht, zoals vastgelegd in de wet van 21 maart 1991 betreffende de hervorming van sommige economische overheidsbedrijven, georganiseerd naar Belgisch recht.

De vennootschap is onderworpen aan de wettelijke en reglementaire handelsrechtelijke bepalingen die van toepassing zijn op de naamloze vennootschappen voor al wat niet uitdrukkelijk is vastgelegd door (of krachtens) de wet van 21 maart 1991 of een andere specifieke wet.

Maatschappelijke zetel

Belgacom NV van publiek recht Koning Albert II-laan 27 B - 1030 Brussel BTW BE 0202.239.951, RPR Brussel

Raadpleging van de documenten van de emittent De openbare documenten betreffende de emittent kunnen worden geraadpleegd in de hoofdzetel.

Oprichtingsdatum

De vennootschap werd opgericht als een autonoom overheidsbedrijf, geregeld bij de wet van 19 juli 1930 tot oprichting van de Belgische Regie van Telegraaf en Telefoon (RTT).

De omvorming van Belgacom in een naamloze vennootschap van publiek recht werd uitgevoerd bij Koninklijk Besluit van 16 december 1994, dat werd gepubliceerd in het Belgisch Staatsblad op 22 december 1994 en diezelfde dag in werking trad.

Maatschappelijk doel

Zoals beschreven in artikel 3 van de statuten bestaan de doelstellingen van de vennootschap in:

1. de ontwikkeling van diensten op het vlak van de telecommunicatie, in binnen- of buitenland;
1. de uitvoering van alle handelingen met de bedoeling om, rechtstreeks of onrechtstreeks, haar activiteiten te bevorderen of een optimaal gebruik van haar infrastructuur mogelijk te maken;
1. de participatie in bestaande of nog op te richten openbare of private, Belgische, buitenlandse of internationale instellingen, vennootschappen of verenigingen, waarmee rechtstreeks of onrechtstreeks kan worden bijgedragen tot het bereiken van haar maatschappelijk doel;
1. de levering van radio- en televisiediensten.

Disclaimer

Deze mededeling bevat toekomstgerichte verklaringen, met inbegrip van verklaringen i.v.m. de uitgangspunten en verwachtingen van de Vennootschap. Deze verklaringen zijn gebaseerd op de huidige plannen, ramingen en verwachtingen van de Vennootschap, alsook op verwachtingen van externe omstandigheden en gebeurtenissen. De toekomstgerichte verkla-ringen bevatten inherente risico's en onzekerheden en gelden enkel op de datum waarop ze worden afgelegd. De Vennootschap gaat geen verbintenissen aan m.b.t. een of meer van deze verklaringen en zal ze niet noodzakelijk aanpassen in het licht van nieuwe informatie of toekomstige gebeurtenissen, uitgezonderd in zoverre dit door de Belgische wet is vereist. De Vennootschap waarschuwt beleggers dat een aantal belangrijke factoren ervoor kunnen zorgen dat de werkelijke resultaten aanzienlijk kunnen verschillen van die welke in de toekomstgerichte verklaringen zijn opgenomen.

Voor nadere inlichtingen:

Dirk Lybaert Executive Vice President Corporate Affairs Koning Albert II-laan 27 B - 1030 Brussel Tel: +32 2 202 16 48 E-Mail: [email protected]

Voor MVO inlichtingen:

Xavier Dekeuleneer Head of Corporate Social Responsibility Koning Albert II-laan 27 B - 1030 Brussel Tel: +32 2 202 93 67 E-Mail: [email protected]

Voor financiële informatie:

Nancy Goossens Vice President Investor Relations Koning Albert II-laan 27 B - 1030 Brussel Tel: +32 2 202 82 41 Fax: +32 2 201 54 94 E-Mail: [email protected]

Ons verslag is gedrukt op Satimat Green-papier (60% gerecycleerde vezels en 40% FSC-vezels). We hebben gebruikgemaakt van plantaardige inkten en lijmen zonder solventen. Versleten drukplaten en lege inktpatronen worden gerecycleerd. Papierafval wordt verzameld en door erkende organisaties samengeperst en gerecycleerd. De drukker is FSCen PEFC-gecertificeerd.

Verantwoordelijke uitgever: Dirk Lybaert Executive Vice President Corporate Affairs Koning Albert II-laan 27 B - 1030 Brussel Concept, inhoud en coördinatie: Anne-Françoise Streel Corporate Communication Project Manager Design en prepress: Chris Communications www.chriscom.be Druk: Snel Bronvermelding foto's: Jean-Michel Byl, Getty images, Istock en Belgacom

Bezoek de website van Belgacom: www.belgacom.com Het jaarverslag van Belgacom verschijnt eveneens in het Frans en in het Engels.

belgacom FINANCIEEL VERSLAG 2013

FINANCIËLE KERNCIJFERS

Resultatenrekening (in miljoen EUR)	2004	2005	2006	2007	2008	2009	2010	2011	2012 Herwerkt (4)	2013
Totale opbrengsten	5.540	5.458	6.100	6.065	5.978	5.990	6.603	6.406	6.462	6.318
vóór niet-recurrente items Niet-recurrente opbrengsten	0	238	0	0	8	74	436	11	0	0
Totale opbrengsten	5.540	5.696	6.100	6.065	5.986	6.065	7.040	6.417	6.462	6.318
Niet-recurrente kosten	-41	-355	0	-46	-93	-62	8	-26	-15	-14
EBITDA (1) voor niet-recurrente items	2.394	2.214	2.149	2.077	1.990	1.955	1.984	1.912	1.801	1.713
EBITDA (1)	2.353	2.098	2.149	2.031	1.905	1.967	2.428	1.897	1.786	1.699
Afschrijvingen	-742	-726	-802	-774	-743	-706	-809	-756	-748	-782
Bedrijfswinst (EBIT)	1.611	1.372	1.347	1.256	1.161	1.261	1.619	1.141	1.038	917
Netto financiële opbrengsten / (kosten)	-27	64	104	1	-109	-117	-102	-106	-131	-96
Winst vóór belastingen	1.584	1.436	1.451	1.258	1.053	1.144	1.517	1.035	907	822
Belastingen	-508	-339	-358	-300	-254	-241	-233	-262	-177	-170
Minderheidsbelangen	152	139	121	0	-1	-1	17	17	19	22
Netto winst (aandeel van de groep)	922	959	973	958	800	904	1.266	756	712	630
Kasstroom en investeringen (in miljoen EUR)	2004	2005	2006	2007	2008	2009	2010	2011	2012 Herwerkt (4)	2013
Kasstroom uit operationele activiteiten	1.899	1.883	1.643	1.581	1.552	1.406	1.666	1.551	1.480	1.319
Geldmiddelen betaald voor aanschaffing van immateriële en materiële vaste activa	-556	-696	-676	-625	-764	-597	-734	-757	-773	-852
Netto kasstroom gegenereerd uit / (besteed in) andere investerings activiteiten	78	389	-2.279	255	-380	-12	48	-7	-16	38
Vrije kasstroom (2)	1.421	1.575	-1.313	1.210	409	797	980	788	691	505
Netto kasstroom gegenereerd uit / (besteed in) financieringsactiviteiten	-1.658	-1.102	751	-720	-570	-1.030	-728	-1.051	-809	-353
Netto toename / (afname) van kas en kasequivalenten	-237	473	-562	490	-161	-233	252	-264	-118	152
Balans (in miljoen EUR) Per 31 december 2013	2004	2005	2006	2007	2008	2009	2010	2011	2012 Herwerkt (4)	2013
Totaal balans	5.368	5.831	7.300	7.325	7.782	7.450	8.511	8.312	8.243	8.417
Vaste activa	3.963	3.808	5.504	5.072	5.564	5.505	6.185	6.217	6.192	6.254
Beleggingen, kas en kasequivalenten	406	884	327	785	618	408	627	356	285	415
Eigen vermogen (aandeel van de groep)	2.223	2.221	2.391	2.520	2.271	2.521	3.108	3.078	2.881	2.846
Minderheidsbelangen	407	370	8	6	5	7	235	225	211	196
Schulden voor pensioenen, andere vergoedingen na uitdiensttreding en beëindigingsvoordelen	760	1.010	886	831	777	677	565	479	570	473
Netto financiële positie	110	534	-1.636	-1.167	-1.835	-1.716	-1.451	-1.479	-1.601	-1.815
Belgacom aandeel - kerncijfers	2004	2005	2006	2007	2008	2009	2010	2011	2012 Herwerkt (4)	2013
Gewone winst per aandeel (in EUR) vóór niet-recurrente items	2,65	2,76	2,87	2,96	2,71	2,79	2,57	2,40	2,27	2,02
Gewone winst per aandeel (in EUR)	2,57	2,78	2,87	2,87	2,45	2,82	3,94	2,36	2,24	1,98
Verwaterde winst per aandeel (in EUR)	2,57	2,77	2,87	2,87	2,45	2,82	3,94	2,36	2,23	1,98
Dividend per aandeel, bruto (in EUR) Interim/bijzonder dividend	1,38 0,55	1,52 0,00	1,60 0,29	1,68 0,50	1,68 0,50	1,68 0,40	1,68 0,50	1,68 0,50	1,68 0,81	1,68 0,50
per aandeel, bruto (in EUR) Gewogen gemiddeld aantal	358.612.854	345.406.186	338.621.113	334.017.553	326.179.820	320.475.553	321.138.048	319.963.423	318.011.049	318.759.360
gewone aandelen (3) Aandeleninkoop (in miljoen EUR)	0	300	200	78	352	0	0	100	0	0
Gegevens over het personeel	2004	2005	2006	2007	2008	2009	2010	2011	2012	2013
Personeelsbestand	16.933	16.335	18.180	17.942	17.371	16.804	16.308	15.788	Herwerkt (4) 15.859	15.699
(aantal voltijdse equivalenten) Gemiddeld personeelsbestand over de periode	17.108	16.388	18.163	17.995	17.465	16.878	16.270	15.699	15.952	15.753
Totale opbrengsten voor niet recurrente elementen per werknemer	323.847	333.034	335.869	337.031	342.291	354.917	405.859	408.046	405.084	401.080
(in EUR) Totale opbrengsten per werknemer (in EUR)	323.847	347.577	335.869	337.031	342.746	359.322	432.685	408.760	405.084	401.080
EBITDA (1) voor niet-recurrente elementen per werknemer (in EUR)	139.945	135.103	118.294	115.400	113.934	115.849	121.953	121.764	112.924	108.735
EBITDA (1) per werknemer (in EUR)	137.549	128.010	118.294	112.847	109.058	116.551	149.247	120.834	111.973	107.851
Ratios	2004	2005	2006	2007	2008	2009	2010	2011	2012 Herwerkt (4)	2013
Return on Equity	42,2%	43,1%	40,7%	38,8%	37,5%	35,6%	30,9%	24,9%	25,0%	22,5%
Bruto marge	73,6%	71,5%	67,1%	66,8%	67,0%	65,2%	60,0%	60,7%	59,6%	59,5%
Netto financiële positie / EBITDA voor niet-recurrente items	0,0	-0,2	0,8	0,6	0,9	0,9	0,7	0,8	0,9	1,1

(1) Earnings Before Interests, Taxes, Depreciation and Amortization

(2) Kasstroom voor financieringsactiviteiten (3) i.e. uitgezonderd eigen aandelen

(4) De herziene IAS 19 norm werd initieel toegepast in 2013. Omwille van de retroactieve toepassing werd de nieuwe grondslag voor financiële verslaggeving verwerkt in de cijfers van 2012

GECONSOLIDEERD JAARVERSLAG

MANAGEMENTCOMMENTAAR OVER DE FINANCIËLE RESULTATEN

Belgacom Groep

Groepsopbrengsten van 6.318 miljoen EUR; 2,2% lager dan in 2012
Groepsebitda¹ van 1 713 miljoen EUR, meer bepaald 4,9% lager dan in 2012
Ebitdamarge over het hele jaar van 27,1%
Belgacom genereerde een vrije kasstroom van 505 miljoen EUR in 2013

Opbrengsten

Opbrengsten (in mio €)

De Belgacom Groep sloot het jaar 2013 af met totale opbrengsten van 6.318miljoen EUR of 2,2% lager dan in 2012. Meerwaarden² en andere eenmalige³ impacten uitgezonderd, bedroegen de opbrengsten van de Belgacom Groep 2,9% of 186 miljoen EUR minder dan vorig jaar. Net als bij haar Europese sectorgenoten werden de opbrengsten van Belgacom onder druk gezet door regelgevingsmaatregelen⁴ , met inbegrip van lokale en Europese opgelegde prijsverminderingen. Dit veroorzaakte een opbrengstenverlies van 85 miljoen EUR voor de Belgacom Groep, meer bepaald met – 1,3%. Bovendien genereerde Belgacom door de verkoop van een aantal van haar The Phone House-winkels⁵ minder opbrengsten uit dit verkoopkanaal.

Er was een beduidende impact op de opbrengsten van Belgacom sinds oktober 2012 door de moeilijke mobiele markt ten gevolge van de nieuwe Belgische telecomwet en de agressievere prijsconcurrentie op de Belgische mobiele mark

1 EBITDA voor niet-recurrente items

4 Tariefdalingen door de regelgeving voor roaming en mobiele terminatie.

² In 2013 realiseerde de Belgacom Groep 31 miljoen EUR meerwaarde op de verkoop van technische gebouwen in het kader van zijn netwerkvereenvoudigingsprogramma.

³ Eenmalige bedragen die een impact hebben op het verschil op jaarbasis, met inbegrip van boekhoudkundige aanpassingen en terugnemingen van voorzieningen.

⁵ In het kader van de overeenkomst met de Raad voor de Mededinging verkocht Belgacom een aantal The Phone House-winkels in november 2012.

Vooral de mobiele opbrengsten van Belgacom vertoonden een daling door het verlies van mobiele prepaid- en postpaidklanten en door lagere opbrengsten per gebruiker na de invoering van nieuwe aantrekkelijke mobiele tarieven. Hoewel Belgacom een daling van de mobiele tarieven toepaste en succesvolle retentieacties voerde waardoor het churnniveau van de klanten vrij snel hersteld kon worden en het mobiele postpaidklantenbestand weer ging groeien, was het financiële effect aanzienlijk, zowel voor het Consumer- als het Enterprisesegment.

De druk op de Mobile opbrengsten werd enigermate gecompenseerd door de stevige financiële prestatie voor Fixed, met groeiende opbrengsten voor vast internet en tv-diensten. Belgacom zag haar klantenbestand voor beide diensten groeien in 2013 en haar opbrengsten per klant gingen er lichtjes op vooruit ten gevolge van een prijsindexering.

Het International Carrier-segment van Belgacom, BICS, was ook goed voor een positieve inbreng in de opbrengsten vergeleken met vorig jaar, dit dankzij een flinke stijging van de mobiele opbrengsten.

Operating expenses

De totale bedrijfskosten van de Belgacom Groep voor 2013 bedroegen 4.605 miljoen EUR voor niet-terugkerende elementen, 1,2% lager dus in vergelijking met vorig jaar.

De Belgacom Groep sloot het jaar 2013 af met 2.561 miljoen EUR verkoopkosten, dit is 1,9% lager dan vorig jaar. Eenmalige elementen⁶ uitgezonderd, lagen de verkoopkosten van Belgacom 0,9% lager. Naast de positieve impact van de inspanningen van Belgacom om de kosten te drukken door waardebeheer was de gunstige evolutie ook te danken aan lagere kosten voor The Phone House, waarvan een aantal winkels werden verkocht, en aan een positieve impact van de lagere mobieleterminatietarieven. De lagere kosten voor de klantensegmenten werden deels tenietgedaan door de hogere kosten voor BICS.

De HR-uitgaven ten belope van 1.142 miljoen EUR in 2013 lagen 1,4% hoger dan in 2012. Deze stijging was vooral te wijten aan de inflatiegebonden loonindexering in januari 2013, die grotendeels werd gecompenseerd door de personeelsinkrimping op jaarbasis tot 15.699 full time equivalents (- 160 fte's) en een hogere kapitalisatie van de werkkrachten dankzij de vereenvoudigingsprojecten voor het Belgacom-netwerk en IT in 2013. Begin 2013 verliet de laatste golf werknemers die ingetekend hadden op het herstructureringsprogramma 'Peterschap' Belgacom, maar het effect hiervan werd gedeeltelijk tenietgedaan door een aantal bedrijfskritieke aanwervingen.

De niet-HR-uitgaven van de Belgacom Groep daalden met 2,3% en bedroegen in totaal 903 miljoen EUR, een gunstig resultaat dankzij de permanente inspanningen om de kosten te drukken in het hele bedrijf en de lagere kosten verbonden aan The Phone House. Dit compenseerde grotendeels de impact in 2013 van noodzakelijke resources voor de vereenvoudigingsprojecten van Belgacom in het segment Service Delivery Engine.

6 Boekhoudkundige aanpassingen geboekt in het tweede trimester van 2012 naar aanleiding van de goedkeuring van de nieuwe telecomwet en van een boekhoudkundige hertoewijzing in het derde trimester 2013.

EBITDA

De Belgacom Groep rapporteerde 1 713 miljoen EUR ebitda⁷ voor 2013, of 4,9% minder dan in 2012. Meerwaarden⁸ en andere impact van eenmalige elementen⁹ uitgezonderd, bedroeg de ebitda van de Belgacom Groep 8,7% of 160 miljoen EUR minder dan vorig jaar.

De regelgevende maatregelen hadden een negatieve impact van in totaal 48 miljoen EUR, of - 2,7%. De daling van de ebitda is voor de rest vooral het gevolg van een lagere directe marge in de beide klantensegmenten.

Uitgaven voor belastingen

De effectieve aanslagvoet bedroeg 20,7% in 2013. Dit is iets hoger dan de effectieve aanslagvoet van 19,5% voor 2012 waarin een versneld gebruik van fiscale verliezen is opgenomen. De aanslagvoet voor 2013 is het resultaat van de toepassing van de algemene principes van de Belgische en internationale fiscale wetgeving.

* Genormaliseerde effectieve aanslagvoet, exclusief de niet-terugkerende niet-belastbare meerwaarde van 436 miljoen EUR

7 Voor niet-terugkerende elementen

⁸ In 2013 realiseerde de Belgacom Groep 31 miljoen EUR meerwaarde op de verkoop van technische gebouwen in het kader van haar netwerkvereenvoudigingsprogramma.

⁹ Eenmalige bedragen die een impact hebben op het verschil op jaarbasis, met inbegrip van boekhoudkundige aanpassingen en terugnemingen van voorzieningen

CAPEX

De Belgacom Groep investeerde in totaal over het hele jaar 2013 852 miljoen EUR of 13,5% van de groepsopbrengsten. Dat is 972 miljoen EUR met inbegrip van de 800 MHz-spectrumlicentie die Belgacom verwierf tegen de minimumprijs van 120 miljoen EUR. Aangezien de netwerkkwaliteit een belangrijke differentiator vormt in een intensere Belgische concurrentiemarkt, vertegenwoordigen de investeringen in de vaste en mobiele netwerken het merendeel van de geïnvesteerde bedragen. Naast de lopende basisnetwerkinvesteringen in hernieuwing en uitbreiding van de capaciteit heeft Belgacom geïnvesteerd in de verhoging van haar downloadsnelheden op het breedbandnetwerk via de implementatie van Dynamic Line Management, een intern ontwikkelde technologie, en is ze gestart met de voorbereiding van het netwerk op de vectoringuitrol in 2014. Bovendien verhoogde Belgacom in het mobiele domein de mobiele datasnelheid tot gemiddeld 6 Mbps voor 3G, heeft ze Dual Carrier uitgerold en de 4G-technologie verder uitgebouwd tot een bereik buitenshuis van meer dan 50% eind 2013, met 4G-beschikbaarheid in meer dan 260 Belgische steden. De divisie SDE&W implementeert ook een netwerkvereenvoudigingsprogramma en een IT-veranderingsplan op bedrijfsschaal.

Vrije kasstroom*

Vrije kasstroom (in mio €)

Belgacom sloot het jaar 2013 af met een vrije kasstroom van 505 miljoen EUR, of 186 miljoen EUR minder dan in dezelfde periode in 2012, dit hoofdzakelijk door de hogere inkomstenbelastingen, de hogere cash betaald voor capex, en de lagere ebitda, hetgeen gedeeltelijk werd gecompenseerd door een positieve evolutie van het bedrijfskapitaal.

De aanschaffing van de licentie voor de 800 Mhz frequentieband betaald over de periode van 20 jaar (EUR 120 miljoen) is niet opgenomen in de vrije kasstroom. Verwerving en financiering zijn behandeld als niet-cash transactie. De terugbetaling in 2013 van 6 miljoen EUR is opgenomen in de financieringsactiviteiten in het kasstroomoverzicht.

* Kasstroom voor financieringsactiviteiten

Netto financiële posititie

Vergeleken met eind 2012 steeg de netto financiële schuld met 214 miljoen EUR tot 1.815 miljoen EUR eind 2013 aangezien de cash die naar de aandeelhouders terugvloeide in de vorm van dividenden in 2013 hoger lag dan de vrije kasstroom.

De uitstaande brutolangetermijns financiële schuld (geherwaardeerd naar reële waarde) bedroeg op dezelfde datum 1,9 miljard EUR. Het uitstaande bedrag van 114 miljoen EUR uit de uitgestelde betalingsovereenkomst voor de 800 MHz-licentie is niet begrepen in de netto financiële schuld.

Consumer Business Unit - CBU

Het Consumersegment genereerde 2.226 miljoen EUR opbrengsten in 2013, 4,1% minder dan in 2012
De verstoring van de mobiele markt zorgde voor een zware inkrimping van de mobiele opbrengsten
De opbrengstengroei uit de solide vaste activiteiten bracht enig soelaas
Goede klantengroei in 2013 voor tv, internet en mobile postpaid
De resultaten van het segment over het hele jaar bedragen 971 miljoen EUR, meer bepaald een daling van 2% in vergelijking met 2012

Opbrensten CBU

Voor het hele jaar 2013 rapporteerde CBU 2.226 miljoen opbrengsten of 4,1% minder dan in 2012, meer bepaald - 4,4% op vergelijkbare basis¹⁰ . De daling op jaarbasis is te wijten aan de impact van de verstoring van de mobiele markt in België. De hardere concurrentieslag gecombineerd met de nieuwe telecomwet sinds oktober 2012 heeft een ongeziene volatiliteit van de mobiele markt veroorzaakt. Hoewel Belgacom het churnniveau begin 2013 kon terugdringen, resulteerden het eerdere verlies van postpaidklanten, de verdere daling van het prepaidklantenbestand en de tariefherschikking voor bestaande klanten in een aanzienlijk verlies van mobiele opbrengsten. Dit werd gedeeltelijk gecompenseerd door een stevig resultaat voor de vaste producten, met een gezonde opbrengstengroei, zowel voor tv als internet.

De regelgevingsmaatregelen leidden bovendien tot een inkrimping van de opbrengsten voor 2013 met 27 miljoen EUR (- 1,2%). Dit omvat het effect van een verdere daling van de tarieven voor spraakroaming, de verlaagde mobiele terminatietarieven en de daaruit voortvloeiende daling van de vast-naar-mobieltarieven, alsook de gereguleerde tariefplafonds voor mobiele dataroaming.

¹⁰ Uitgezonderd eenmalige boekhoudkundige aanpassingen in 2012 en 2013

Belgacom genereerde 410 miljoen EUR uit vaste spraak of 3,4% minder vergeleken met 2012. De druk op de opbrengsten is vooral te wijten aan een gestage en onafgebroken erosie van de vaste lijnen. In 2013 daalde het klantenbestand van vaste spraakgebruikers met 84.000 lijnen. Het gevolg is dat het Consumersegment 2013 afsloot met een totaal van 1.643.000 lijnen, 4,9% minder dan het jaar ervoor. De ARPU echter steeg licht tot 20,2 EUR (+ 1,5%), een positieve impact door tariefwijzigingen in 2013.

De opbrengsten uit vast internet vertoonden een groei van 4,5% tot 354 miljoen EUR in 2013. Dit was het resultaat van een combinatie van een groeiend klantenbestand en een aantal tariefwijzigingen in 2013. Gestimuleerd door de succesvolle Packs kon het Consumersegment in 2013 42.000 nieuwe internetklanten aan zijn bestand toevoegen waardoor het klantenbestand steeg met 3,6% tot 1.235.000. De ARPU steeg in 2013 met 0,4% tot 26,6 EUR aangezien de klantentarieven werden opgetrokken in ruil voor meer volume en snelheid.

Belgacom kon de groei van haar tv-opbrengsten bestendigen en bereikte 267 miljoen EUR in 2013. Deze opbrengstengroei van 13% in vergelijking met 2012 is het resultaat van de succesvolle verkoop van convergente Packs door Belgacom, waarbij 62.000 nieuwe gezinnen intekenden op Belgacom TV. Tegen eind 2013 telde het klantenbestand van Belgacom TV 1.218.000 gezinnen, of 1.479.000 met inbegrip van de multiple settopboxen.

Een ander element dat de opbrengstengroei stimuleerde, was de ARPU, die gestuwd werd door een tariefverhoging voor verhuurde settopboxen sinds februari 2013. De ARPU 2013 steeg vergeleken met het vorige jaar met 4,4% tot 18,7 EUR.

een hersegmenteringsoefening tussen de businessunits.

De opbrengsten gegenereerd door het Consumersegment van Belgacom uit mobiele diensten (meer bepaald de combinatie van de opbrengsten uit mobiele spraak, mobiele data en sms) zakte aanzienlijk in 2013 ten gevolge van de regelgevende maatregelen¹¹ en de verstoring van de mobiele markt. Deze evolutie werd midden 2012 ingezet en bereikte haar hoogtepunt met de goedkeuring van de nieuwe telecomwet op 1 oktober 2012. In 2013 daalden de opbrengsten van het Consumersegment uit mobiele diensten met 119 miljoen EUR of 13% tegenover vorig jaar. Dit was het gevolg van een verlies van postpaidklanten in 2012, een dalend prepaidklantenbestand en het effect van klanten die intekenden op de nieuwe aantrekkelijkere mobiele tariefaanbiedingen van Belgacom. Gesteund door haar superieure mobiele netwerk, aantrekkelijke mobiele aanbiedingen en convergente Packs kon Belgacom de verhouding 'port-in/port-out' vrij snel herstellen, wat tot een nettogroei leidde van 208.000 mobiele postpaid spraaken datakaarten. Dit bracht de het totale postpaidbestand op 1.928.000 mobiele kaarten tegen eind 2013. De prepaidkaarten bleven echter een dalende tendens vertonen. Het Consumersegment verloor 283.000 prepaidkaarten, wat resulteerde in een totaal van 1.640.000 kaarten tegen eind 2013. Aangezien de mobiele tarieven aantrekkelijker werden, deed er zich een erosie voor van de gemengde mobiele ARPU tot 18,5 EUR, 8,9% lager in vergelijking met 2012.

Bedrijfskosten CBU

De totale uitgaven van het Consumersegment bedroegen 1.255 miljoen EUR of 5,6% lager dan het jaar voordien.

De verkoopkosten 2013 daalden met 8,3% tot 611 miljoen EUR. Dit resultaat is het gevolg van een combinatie van positieve regelgevingseffecten, de verkoop van een deel van The Phone House-winkels evenals de winst uit een waardebeheersbenadering.

De HR-kosten van het Consumersegment bedroegen 349 miljoen EUR of 1,3% minder dan vorig jaar. De impact van de inflatiegebonden loonindexeringen van januari 2013 werd ruimschoots gecompenseerd door de positieve impact van de verkoop van een aantal The Phone House-winkels.

Die verkoop had ook een positieve impact op de niet-HRkosten, met een totaal van 294 miljoen EUR of een daling met 4,9% tegenover 2012. Bovendien werden de kosten gedrukt door permanente kostenoptimalisatieinspanningen.

¹¹Lagere gereguleerde tarieven voor mobiele terminatie, spraak en dataroaming

Segmentresultaat (in mio €) en marge

Het segmentresultaat van CBU voor het volledige jaar kwam uit op 971 miljoen EUR, een daling met 20 miljoen EUR of 2% onder dat van 2012. Het verschil op jaarbasis werd beïnvloed door een eenmalige boekhoudkundige aanpassing¹² , voorzieningen voor geschillen en een verlies op verkoop. Gecorrigeerd voor deze elementen is het segmentresultaat gedaald met 5,4% vergeleken met 2012. Naast de negatieve impact van de regelgeving van 8 miljoen EUR was de daling van het segment vooral het gevolg van de druk op de directe marge, die gedeeltelijk werd gecompenseerd door een lagere kostenbasis. De contributiemarge¹³ voor het volledige jaar 2013 bedroeg 43,6%.

Filialen Tango en Scarlet

Belgacoms Luxemburgse mobiele operator Tango bleef het voor het volledige jaar 2013 goed doen en rapporteerde 127 miljoen EUR opbrengsten, een stijging met 11,2% in vergelijking met 2012. Deze groei is het resultaat van de positieve trend van de smartphoneverkoop met Tango's baanbrekende 4G-abonnementen in Luxemburg en een groeiend klantenbestand voor quadruple play, met inbegrip van tv. Bovendien kreeg Tango er in 2013 9 000 klanten bij.

Bij Scarlet begon Belgacoms multibrandstrategie op de nationale markt, vruchten af te werpen en lag het verlies van opbrengsten voor het volledige jaar beduidend lager tegenover de vorige jaren. In het laatste kwartaal van 2013 deed er zich een ommekeer voor in de evolutie op jaarbasis van Scarlet en viel er een vooruitgang waar te nemen naar een lichte groei.

¹² In het tweede kwartaal van 2012 werd een boekhoudkundige aanpassing geboekt van 26 miljoen EUR als gevolg van de nieuwe telecomwet.

¹³Belgacom past geen volledige kostentoerekening toe. De netwerk- en IT-kosten zijn daarom vooral gecentraliseerd bij SDE&W.

Enterprise Business Unit - EBU

Overloopeffect mobiele disruptie naar de businessmarkt met een impact op de opbrengsten en de directe marge
Stevige groei van de mobiele klanten basis
Afremming van de ICT-groei door de slabakkende economie
Beduidende impact van regelgevende prijsverlagingen op de opbrengsten en het segmentresultaat
Totaal segmentresultaat in 2013 van 1.023 miljoen EUR

Opbrengsten EBU

In 2013 genereerde het professioneleklantensegment van Belgacom 2.198 miljoen opbrengsten, m.a.w. 4,2% minder dan in 2012. Deze daling werd gedeeltelijk veroorzaakt door de regelgevende¹⁴ maatregelen, die de opbrengsten van EBU in 2013 met 54 miljoen EUR of - 2,3% drukten. Verder was de daling vooral het gevolg van de verstoring van de Belgische mobiele markt, die een beduidend overloopeffect had op de businessmarkt. De invoering van meer omvattende aanbiedingen, met inbegrip van hogere volumes gratis minuten en sms'en, evenals hogere datavolumes, veroorzaakte een aanzienlijke druk op de mobiele opbrengsten. Dit kon niet volledig worden gecompenseerd door de hogere opbrengsten uit ICT, met een groei die afgezwakt werd door de zwakke economie.

¹⁴ Tariefdalingen door de regelgeving voor roaming, mobiele terminatie en de doorvloeing van Vast-naar-Mobiel tarieven

de businessunits.

Doordat vele bedrijven een rationalisering van hun vaste lijnen doorvoerden, bleef de daling van de vastespraakactiviteiten van EBU zich voortzetten in 2013. De vaste spraak genereerde over het volledige jaar 2013 463 miljoen EUR of 3,8% minder dan in 2012. Dit is gedeeltelijk te wijten aan de daling van de vast-naar-mobieltarieven en ook gedeeltelijk door de verdere erosie van de vastespraaklijnen. In 2013 verloor EBU 64.000 vastespraaklijnen, wat het totaal op 1.292.000 bracht. De prijsaanpassingen in 2013 brachten wat verlichting voor de ARPU¹⁵ voor vaste spraak 2013, die lichtjes steeg tot 28,6 EUR.

Voor het volledige jaar 2013 rapporteerde EBU 380 miljoen EUR vastedataopbrengsten, 2,1% minder dan in 2012. Dit omvat opbrengsten uit vast internet en dataconnectiviteit. De daling is gedeeltelijk het gevolg van een voortgezette migratie van oudere technologieën naar het Belgacom Explore-platform, waarvan de tarifering voordeliger uitvalt voor de klanten. Bovendien sloot EBU het jaar 2013 af met een lichtjes verminderd klantenbestand van 441.000 klanten (- 0,5% op jaarbasis), hetgeen gedeeltelijk werd gecompenseerd door een stijging met 0,5% van de ARPU tot EUR 39.3, voornamelijk gedreven door prijswijzigingen. Dit werd gecompenseerd door de impact op de ARPU van SOHO en SME-klanten, die steeds meer kiezen voor voordelige convergente

ICT-opbrengsten (in mio €)

EBU rapporteerde EUR 701 miljoen ICT opberngensten in 2013. Dit is EUR 9 miljoen of 1,3% meer dan in 2012, ondanks het defavorabele economische klimaat, met klanten die hun IT projecten uitstellen of opteren voor private Cloudgebaseerde oplossingen, die een shift van eenmalige opbrengsten naar een maandelijkse bijdrage veroorzaken.

¹⁵ Gemiddelde opbrengsten per gebruiker op maandbasis

De opbrengsten uit mobiele diensten, meer bepaald de gecombineerde opbrengsten uit mobiele spraak, mobiele data en sms, voor het Enterprisesegment daalden van 626 miljoen EUR in 2012 naar 555 miljoen EUR in 2013 of – 11,4%. De regelgevende¹⁶ prijsdalingen hadden een aanzienlijke daling van de mobiele opbrengsten tot gevolg, waarbij vooral de mobiele data werden beïnvloed door de invoering van een plafond voor retaildataroamingtarieven sinds juli 2012, die nog meer beperkt werden op 1 juli 2013. Daarnaast werden de opbrengsten uit mobiele diensten van EBU beïnvloed door een overloopeffect op businessklanten door de herziene mobiele tarieven ten gevolge van de nieuwe telecomwet. De nieuwe mobiele tarifering van EBU, onderbouwd door de erkende superieure kwaliteit van het mobiele network, resulteerde in een snelle herstelling van de verhouding 'port-in/port-out' sinds midden 2013. Met een geannualiseerde mobiele churn van 11,9% voor 2013 zakte de churn zelfs onder de 12,7% van 2012. De mobiele kaarten verkocht in een mulltiplaypack deden het heel goed in 2013 en dreven de mobiele verkoop op tot een sterke groei van 147.000 mobiele kaarten, met inbegrip van mobiele spraak, mobiele data en machine-to-machinekaarten. Dit bracht het mobiele klantenbestand van EBU tegen eind 2013 op 1.633.000 kaarten, 10% meer op jaarbasis.

Doordat de mobiele tarieven onder zware druk kwamen en door het stijgend aantal machine-to-machinekaarten tegen een lage ARPU daalde de gemengde mobiele ARPU met 17,6% in vergelijking met het jaar ervoor tot 29,9 EUR. De grootste druk op de ARPU werd echter veroorzaakt door het succes van meer omvattende tariefplannen, met inbegrip van meer gratis spraakgebruik.

Bedrijfskosten EBU

Totale uitgaven (in mio €)

De totale bedrijfsuitgaven van de Enterprise Business Unit voor 2013 bedroegen in totaal 1.175 miljoen EUR, 0,5% minder dan het jaar voordien. Dit is het resultaat van de lagere verkoopkosten en andere bedrijfskosten, die gedeeltelijk werden tenietgedaan door hogere HR-kosten.

Voor 2013 rapporteerde EBU 603 miljoen verkoopkosten, of 2,6% minder dan voor 2012. Dit resultaat omvat een positief effect van lagere mobiele terminatietarieven, die de volumegerelateerde commissies en sms-interconnectiekosten ruimschoots compenseerden.

Op jaarbasis stegen de HR-kosten met 3,9% tot 418 miljoen EUR, voornamelijk door het toegenomen personeelsbestand tegenover het jaar ervoor om de toenemende diensten aan businessklanten en de migratie van 'oude' naar 'nieuwe' technologieën te ondersteunen en door de inflatiegebonden loonindexering in januari 2013.

¹⁶ Laatste verlaging van de mobieleterminatietarieven (1 januari 2013) en de verminderde spraak- en dataroamingtarieven

Segmentresultaat en contributiemarge EBU

Het totale segmentresultaat van EBU voor het volledige jaar 2013 bedraagt 1.023 miljoen EUR, 8,1% lager dan in 2012 of 8,8% lager op vergelijkbare¹⁷ basis. Dit omvat een negatieve impact door de regelgeving van 37 miljoen EUR (-3,3%). De verdere daling was vooral te wijten aan een lagere directe marge die voortvloeide uit de druk op de opbrengsten van mobiele diensten en vaste spraak.

De contributiemarge¹⁸ is gedaald tot 46,5% in 2013.

Service Delivery Engine & Wholesale – SDE&W

Totale uitgaven (in mio €)

Opbrengsten SDE&W

De opbrengsten binnen het SDE&W-segment hebben vooral betrekking op de wholesaleactiviteiten van Belgacom. Voor het volledige jaar 2013 bedroegen de opbrengsten van SDE&W 294 miljoen EUR, 3,4% minder dan in 2012. Daarin zit het negatieve effect van een aantal regelgevende¹⁹ maatregelen, die de opbrengsten van SDE&W met 4 miljoen EUR hebben verlaagd (- 1,2%) in 2013. Voor de rest is de daling te wijten door de lagere breedbandvolumes, wat slechts ten dele werd geneutraliseerd door het commerciële wholesaleaanbod aan Base en de groei van de roamingvolumes die zowel de gereguleerde als commerciële tariefdalingen compenseerden.

Bedrijfskosten SDE&W

Voor het volledige jaar bedroegen de totale HR-kosten van EBU 172 miljoen EUR, een lichte daling t.o.v. het voorgaande jaar. De loonindexeringen van januari 2013 werden ruimschoots tenietgedaan door de impact van de lagere headcount en de hogere kapitalizatie van de werkkrachten door hogere netwerkinvesteringen en ITontwikkelingen in 2013.

De totale niet-HR-kosten voor het volledige jaar 2013 beliepen 204 miljoen EUR. Behoudens de eenmalige terugname van een voorziening in het derde kwartaal 2012 stegen de kosten op jaarbasis door de resources die nodig waren voor de vereenvoudigingsprojecten van Belgacom.

¹⁷ Gecorrigeerd met een boekhoudkundige aanpassing van 8,1 miljoen EUR in het tweede kwartaal van 2012, na de goedkeuring van de nieuwe telecomwet.

¹⁸ Belgacom past geen volledige kostentoerekening toe. De netwerk- en IT-kosten zijn daarom vooral gecentraliseerd bij SDE&W.

¹⁹ Impact van de regelgeving door de mobiele terminatietarieven en de lagere tarieven voor de ontbundeling van het lokale net en bitstream

Staff & Support – S&S

Opbrengsten S&S

De opbrengsten van Staff & Support bedroegen voor het volledige jaar 2013 in totaal 60 miljoen EUR, waarvan 31 miljoen EUR voortvloeide uit meerwaarden geboekt in het eerste en laatste kwartaal van 2013. Deze meerwaarden vloeiden voort uit de verkoop van technische gebouwen in het kader van het netwerkvereenvoudigingsplan.

Bedrijfskosten S&S

De niet-HR-kosten voor het volledige jaar 2013 daalden met 7,7% vergeleken met de hoge cijfers van het vorige jaar. Dit kwam vooral ten gevolge van een aantal ongunstige eenmalige elementen geboekt in 2012 (waardevermindering, provisie voor om milieuredenen uit te voeren grondwerken) evenals de financiering van het kostenefficiëntieproject gelanceerd in 2012. De HR-kosten stegen met 3% door de inflatiegebonden loonindexeringen in januari 2013, die voor een deel werden gecompenseerd door de lagere headcount in vergelijking met eind 2012.

International Carrier Services – BICS

Stijging van de opbrengsten met 1,3% tegenover 2012
Gunstige bestemmingenmix, grotendeels tenietgedaan door verlaging van mobiele terminatietarieven op Europees niveau en dollareffect
Voortgezette sterke groei van mobiele data
Brutomarge in 2013 3,9% hoger dan in 2012

Opbrengsten ICS

Over het hele jaar 2013 genereerde BICS 1.666 miljoen EUR opbrengsten, een stijging met 22 miljoen EUR of 1,3% t.o.v. 2012 ten gevolge van de niet-spraakactiviteiten van BICS. De opbrengsten uit de spraakactiviteiten waren eerder stabiel vergeleken met het jaar voordien doordat de betere bestemmingenmix geneutraliseerd werd door het negatieve effect van de dalingen van de Europese mobieleterminatietarieven en het negatieve dollareffect.

Brutomarge ICS

Brutomarge (in mio €)

Ebitda en marge ICS

Segmentresultaat (in mio €) en marge

De brutomarge van BICS voor het volledige jaar 2013 bedroeg 254 miljoen EUR, goed voor een stijging met 3,9% op jaarbasis. Terwijl de spraakopbrengsten stabiel bleven, evolueerde de spraakbrutomarge positief met 8,2% door het verkeer naar Azië met hoge marge, terwijl het effect van de mobieleterminatietarieven en de dollar beperkt bleven voor de brutomarge. Anderzijds stegen de nietspraakopbrengsten met 12,9%, terwijl de brutomarge daalde met 0,9% door de harde prijsconcurrentie.

Dankzij de groei van de directe marge en de licht lagere uitgaven rapporteerde BICS voor het volledige jaar 2013 een segmentresultaat van 140 miljoen EUR, een stijging met 8,6% tegenover 2012, en een segmentmarge van 8,4%.

Volumes ICS

Volumes (in mio €)

De spraakvolumes daalden lichtjes tegenover 2012 terwijl de niet-spraakvolumes sterk bleven groeien in 2013, een toename met 26% vergeleken met het jaar voordien.

KWARTAALRESULTATEN ZOALS GERAPPORTEERD

Groep – Financiële resultaten

(in miljoen EUR)	Q112	Q212	Q312	Q412	2012	Q113	Q213	Q313	Q413	2013
			Herwerkt
Totale opbrengsten van de Groep (1)	1.588	1.611	1.620	1.644	6.462	1.586	1.583	1.568	1.582	6.318
Consumer Business Unit Enterprise business unit Service Delivery engine & Wholesale Staff&Support International Carrier Services Intersegment eliminaties	577 579 78 9 382 -37	575 576 76 7 409 -34	587 560 75 7 424 -33	581 579 76 11 430 -33	2.321 2.294 304 34 1.645 -137	553 554 75 18 417 -31	567 554 74 7 413 -32	549 533 73 10 437 -34	556 557 72 25 401 -30	2.226 2.198 294 60 1.666 -127
Kosten van aan omzetgerelateerde materialen en diensten	-614	-667	-649	-680	-2.611	-637	-645	-636	-643	-2.561
Personeelskosten en pensioenen	-278	-281	-290	-278	-1.126	-290	-283	-288	-282	-1.142
Andere bedrijfskosten	-226	-224	-217	-256	-924	-218	-225	-216	-244	-903
EBITDA (1)	470	438	464	429	1.801	441	430	428	413	1.713
EBITDA marge (1)	29,6%	27,2%	28,6%	26,1%	27,9%	27,8%	27,2%	27,3%	26,1%	27,1%
Niet-recurrente elementen	0	-10	- 1	- 4	-15	0	0	1	-15	-14
Ebitda na niet-recurrente elementen	470	428	463	425	1.786	441	430	430	398	1.699

(1) Voor niet-recurrente elementen

Van gerapporteerd naar onderliggend voor de Groep

	Q112 Herwerkt		Q113 Var in %	Q212 Herwerkt		Q213 Var in %	Q312 Herwerkt		Q313 Var in %	Q412 Herwerkt		Q413 Var in %	2012 Herwerkt		2013 Var in %

GROEP - OPBRENGST
Gerapporteerd	1.588	1.586	-0,1%	1.611	1.583	-1,7%	1.620	1.568	-3,2%	1.644	1.582	-3,8%	6.462	6.318	-2,2%
Eenmalige elementen	0	-11		12	0		0	1		0	-20		12	-30
Like-for-like	1.588	1.575	-0,8%	1.623	1.583	-2,5%	1.620	1.569	-3,1%	1.644	1.561	-5,0%	6.474	6.288	-2,9%
Regelgeving		24			30			16			15			85
Onderliggend	1.588	1.599	0,7%	1.623	1.612	-0,6%	1.620	1.585	-2,1%	1.644	1.576	-4,1%	6.474	6.373	-1,6%
GROEP - EBITDA
Gerapporteerd	470	441	-6,1%	438	430	-1,9%	464	428	-7,7%	429	413	-3,7%	1.801	1.713	-4,9%
Eenmalige elementen	0	-11		34	0		- 2	- 8		4	-16		36	-35
Like-for-like	470	430	-8,4%	472	430	-9,0%	462	421	-9,0%	433	397	-8,3%	1.838	1.678	-8,7%
Regelgeving		15			20			7			5			48
Onderliggend	470	446	-5,2%	472	450	-4,7%	462	428	-7,4%	433	402	-7,1%	1.838	1.726	-6,1%

Eenmalige elementen: netto impact van provisies, de boekhoudkundige aanpassingen door de nieuwe Telecom wet in Q2'12, gerealiseerde meerwaarde op de verkoop van technische gebouwen, de boekhoudkundige herclassificatie in Q3'13 (deze laatste is EBITDA-neutraal) en het verlies op een verkoop

Regulation: bevat de impact van de lagere Mobile Termination en Roaming rates, en andere regelgevende impacten

Evolutie van de opbrengsten in percentages

		Q112	Q212	Q312	Q412	2012	Q113	Q213	Q313	Q413	2013
GROEP
	Gerapporteerde variatie op jaarbasis	0,3%	-0,1%	1,5%	1,7%	0,9%	-0,1%	-1,7%	-3,2%	-3,8%	-2,2%
	Like-for-like variatie op jaarbasis	0,1%	0,8%	0,4%	0,7%	0,5%	-0,8%	-2,5%	-3,1%	-5,0%	-2,9%
	Onderliggende variatie op jaarbasis	1,0%	1,8%	2,7%	2,1%	1,9%	0,7%	-0,6%	-2,1%	-4,1%	-1,6%
CBU
	Gerapporteerde variatie op jaarbasis	2,1%	-0,7%	2,8%	1,5%	1,4%	-4,2%	-1,5%	-6,5%	-4,2%	-4,1%
	Like-for-like variatie op jaarbasis	0,5%	-0,8%	0,3%	-1,0%	-0,3%	-4,2%	-3,1%	-5,9%	-4,2%	-4,4%
	Onderliggende variatie op jaarbasis	1,7%	0,7%	2,8%	0,7%	1,5%	-3,1%	-1,8%	-4,7%	-3,2%	-3,2%
EBU
	Gerapporteerde variatie op jaarbasis	-2,2%	-2,9%	-2,2%	-2,1%	-2,3%	-4,4%	-3,8%	-4,7%	-3,8%	-4,2%
	Like-for-like variatie op jaarbasis	-1,0%	-0,3%	-2,5%	-2,4%	-1,5%	-4,4%	-4,2%	-4,7%	-3,8%	-4,3%
	Onderliggende variatie op jaarbasis	0,1%	0,8%	1,3%	-0,3%	0,4%	-1,5%	-0,7%	-3,1%	-2,4%	-1,9%
SDE&W
	Gerapporteerde variatie op jaarbasis	-4,3%	-4,9%	-3,2%	-5,0%	-4,4%	-3,0%	-3,4%	-2,4%	-4,7%	-3,4%
	Like-for-like variatie op jaarbasis	-5,1%	-6,1%	-4,5%	-6,3%	-5,5%	-3,0%	-3,4%	-2,4%	-4,7%	-3,4%
	Onderliggende variatie op jaarbasis	-4,3%	-4,9%	-3,3%	-5,0%	-4,4%	-1,8%	-1,7%	-1,9%	-3,2%	-2,1%

BICS	Variatie op jaarbasis	2,6%	5,5%	5,7%	7,3%	5,3%	9,1%	0,9%	3,0%	-6,8%	1,3%

Like-for-like: i.e. zonder impact van fusies & overnames, de hersegmentering, de boekhoudkundige aanpassingen door de nieuwe Telecom wet, de gerealiseerde meerwaarde op de verkoop van een technisch gebouwen, boekhoudkundige herclassificatie en schikking van een geschil in Q3'13

Onderliggende i.e. like-for-like zonder de impact van de regelgeving

Groep – Capex

(in miljoen EUR)	Q112	Q212	Q312	Q412	2012	Q113	Q213	Q313	Q413	2013
Capex van de Groep	186	174	160	234	753	193	177	176	426	972
Consumer Business Unit Enterprise business unit Service Delivery Engine & Wholesale Staff&Support International Carrier Services	61 4 116 5 1	33 4 126 8 3	30 3 114 8 5	40 5 158 19 12	164 15 514 40 20	48 3 134 2 6	30 3 137 5 2	26 2 139 7 3	61 5 315 18 26	164 13 725 33 37

CBU – Financiële resultaten

(in miljoen EUR)	Q112	Q212	Q312	Q412	2012	Q113	Q213	Q313	Q413	2013
			Herwerkt
Totale opbrengsten	577	575	587	581	2.321	553	567	549	556	2.226
Van Vast	274	270	274	277	1.096	279	281	282	283	1.124
Spraak	110	105	105	105	425	104	103	102	101	410
Data	85	84	85	85	339	87	89	90	89	354
T V	55	57	61	62	235	64	66	67	69	267
Toestellen (excl. TV)	6	6	7	7	25	6	6	6	5	23
Scarlet	19	18	17	18	71	17	17	17	18	69
Van Mobiel	281	282	292	278	1.133	255	262	250	252	1.019
Spraak	130	123	133	120	505	100	107	99	94	399
Data	97	102	98	100	398	97	98	95	96	386
Toestellen	27	29	32	28	116	29	25	25	29	109
Tango	27	28	28	30	114	29	32	32	33	127
Andere	22	23	22	25	92	19	24	17	22	82
Kosten van aan omzetgerelateerde materialen en diensten	-162	-182	-157	-166	-666	-149	-165	-139	-159	-611
Personeelskosten en pensioenen	-89	-87	-91	-87	-354	-88	-86	-88	-87	-349
Andere bedrijfskosten	-74	-73	-77	-86	-309	-68	-74	-65	-88	-294
Segment resultaat	252	234	263	243	991	248	243	258	223	971
Marge segment bijdrage	43,7%	40,6%	44,7%	41,8%	42,7%	44,9%	42,8%	46,9%	40,0%	43,6%

CBU – Operationele resultaten

	Q112	Q212	Q312	Q412	2012	Q113	Q213	Q313	Q413	2013
VAN VAST
Aantal toegangskanalen (in duizenden)	2.938	2.926	2.918	2.912	2.912	2.895	2.883	2.872	2.870	2.870
Spraak	1.780	1.758	1.737	1.718	1.718	1.693	1.673	1.653	1.634	1.634
Breedband	1.159	1.169	1.181	1.193	1.193	1.203	1.210	1.219	1.235	1.235
Verkeer (in miljoen minuten)	1.086	1.027	965	1.060	4.138	1.086	988	901	971	3.945
Nationaal	828	754	703	768	3.053	787	696	639	689	2.810
Vast naar Mobiel	164	179	170	187	701	190	184	164	174	712
Internationaal	94	93	92	104	383	110	108	98	108	423
TV (in duizenden)	1.254	1.301	1.340	1.386	1.386	1.412	1.428	1.447	1.479	1.479
waarvan gezinnen	1.057	1.093	1.125	1.156	1.156	1.170	1.184	1.198	1.218	1.218
waarvan 'multiple settop boxes'	196	209	216	230	230	242	245	249	260	260
ARPU (in EUR)
ARPU Spraak	20,2	19,7	19,7	20,0	19,9	20,1	20,2	20,3	20,3	20,2
ARPU Breedband	26,9	26,4	26,5	26,1	26,5	26,3	26,7	26,9	26,4	26,6
ARPU Belgacom TV	17,6	17,6	18,1	18,2	17,9	18,3	18,6	18,7	19,0	18,7
VAN MOBIEL
Aantal actieve klanten (in duizenden)	3.805	3.811	3.748	3.643	3.643	3.561	3.572	3.560	3.568	3.568
Prepaid	2.116	2.071	1.992	1.923	1.923	1.815	1.733	1.684	1.640	1.640
Postpaid	1.690	1.739	1.756	1.720	1.720	1.746	1.838	1.876	1.928	1.928
Geannualiseerde churn rate (gemengd - variatie in p.p.)	20,4%	19,9%	25,8%	36,0%	25,9%	33,3%	26,5%	26,1%	26,5%	28,0%
Netto ARPU (in EUR)
Prepaid	14,0	14,2	13,6	14,4	14,0	13,3	14,0	12,6	12,5	13,1
Postpaid	27,9	27,3	28,9	26,6	27,7	24,1	24,4	23,5	22,8	23,7
Gemengd	20,1	20,1	20,8	20,1	20,3	18,5	19,2	18,3	18,0	18,5
Gemengd Spraak	11,6	11,1	12,0	11,1	11,5	9,5	10,2	9,5	9,0	9,5
Gemengd Data	8,5	9,0	8,7	9,0	8,8	9,0	9,1	8,8	9,0	9,0
UoU (eenheden)	377,9	391,7	357,5	389,9	379,1	375,3	384,4	348,6	373,3	370,7
MoU (min)	101,5	104,7	100,5	101,7	102,1	102,2	109,4	108,1	110,4	107,6
SMS (eenheden)	279,8	291,3	262,1	294,2	281,7	279,8	283,0	249,2	272,3	271,4

EBU – Financiële resultaten

(in miljoen EUR)	Q112	Q212	Q312 Herwerkt	Q412	2012	Q113	Q213	Q313	Q413	2013
Totale opbrengsten	579	576	560	579	2.294	554	554	533	557	2.198
Van Vast	408	409	398	418	1.633	406	406	391	412	1.615
Spraak Data Toestellen ICT	124 99 18 167	120 99 18 172	118 96 18 167	119 95 18 186	481 388 72 692	118 96 18 174	117 96 18 175	114 94 17 166	114 95 17 186	463 380 71 701
Van Mobiel	166	162	158	155	640	143	144	137	141	565
Spraak Data Toestellen	106 56 3	102 58 3	100 55 3	96 54 5	403 223 14	88 53 2	88 53 2	83 52 2	83 54 4	343 212 10
Andere	5	5	4	6	21	5	5	5	5	19
Kosten van aan omzetgerelateerde materialen en diensten	-149	-157	-150	-163	-619	-148	-149	-146	-159	-603
Personeelskosten en pensioenen	-99	-102	-102	-100	-402	-107	-105	-104	-102	-418
Andere bedrijfskosten	-40	-39	-39	-41	-160	-38	-37	-38	-41	-155
Segment resultaat	291	278	268	276	1.113	260	263	245	255	1.023
Marge segment bijdrage	50,2%	48,3%	48,0%	47,6%	48,5%	47,0%	47,5%	45,9%	45,7%	46,5%
Mobiele Data - detail	56	58	55	54	223	53	53	52	54	212
			Aangepast*
SMS Geavanceerde data	26 31	26 32	25 30	26 28	103 120	25 28	24 29	23 29	24 30	96 117

*De opsplitsing tussen sms en geavanceerde mobiele data werd gecorrigeerd als gevolg van een verfijning in de toerekening van de databundels van EBU. De resultaten van

2012 werden op basis hiervan gecorrigeerd om een correcte vergelijkbare basis te behouden.

EBU – Operationele resultaten

	Q112	Q212	Q312	Q412	2012	Q113	Q213	Q313	Q413	2013
VAN VAST
Aantal toegangskanalen (in duizenden)	1.841	1.824	1.815	1.799	1.799	1.781	1.760	1.746	1.732	1.732
Spraak	1.394	1.379	1.370	1.356	1.356	1.338	1.318	1.305	1.292	1.292
Breedband	446	445	444	443	443	444	442	441	441	441
Verkeer (in miljoen minuten)	754	699	636	686	2.775	695	654	592	630	2.571
Nationaal	502	459	416	451	1.828	457	422	382	410	1.672
Vast naar Mobiel	167	161	147	160	635	161	156	140	151	607
Internationaal	84	79	73	75	311	77	76	69	70	292
ARPU (in EUR)
ARPU Spraak	28,9	28,4	27,9	28,6	28,5	28,7	28,8	28,3	28,7	28,6
ARPU Breedband	39,5	39,0	39,1	38,8	39,1	39,0	39,3	39,5	39,2	39,3
VAN MOBIEL
Aantal actieve klanten (in duizenden)	1.413	1.449	1.470	1.486	1.486	1.516	1.549	1.589	1.633	1.633
Postpaid	1.413	1.449	1.470	1.486	1.486	1.516	1.549	1.589	1.633	1.633
Geannualiseerde churn rate (gemengd - variatie in p.p.)	11,7%	11,0%	10,8%	16,8%	12,7%	14,2%	13,6%	10,0%	10,4%	11,9%
Net ARPU (EUR)
Postpaid	38,7	37,2	35,5	33,9	36,3	31,5	30,8	28,8	28,4	29,9
Postpaid spraak	25,3	23,7	22,9	21,6	23,3	19,7	19,2	17,8	17,2	18,4
Postpaid data	13,5	13,5	12,6	12,2	12,9	11,8	11,6	11,1	11,2	11,4
UoU (eenheden)	375,8	377,0	339,9	366,8	364,7	360,2	363,9	337,4	361,4	355,7
MoU (min)	327,8	326,6	293,3	314,3	315,4	310,2	315,8	290,9	311,1	306,8
SMS (eenheden)	106,6	111,7	104,7	118,1	110,3	117,7	118,9	113,1	125,3	119,0

SDE&W – Financiële resultaten

(in miljoen EUR)	Q112	Q212	Q312 Herwerkt	Q412	2012	Q113	Q213	Q313	Q413	2013
Totale opbrengsten	78	76	75	76	304	75	74	73	72	294
Kosten van aan omzetgerelateerde materialen en diensten	- 9	- 9	- 9	-10	-37	-11	-10	-10	-10	-40
Personeelskosten en pensioenen	-43	-43	-46	-43	-174	-45	-42	-44	-41	-172
Andere bedrijfskosten	-48	-50	-41	-48	-187	-50	-52	-51	-50	-204
Segment resultaat	-23	-26	-21	-25	-94	-30	-31	-32	-30	-122

SDE&W – Operationele resultaten voor retail en MVNO-klanten

	Q112	Q212	Q312	Q412	2012	Q113	Q213	Q313	Q413	2013
VAN VAST Aantal toegangskanalen (in duizenden) Spraak (1) Breedband (1)	12 1	11 1	11 1	11 1	11 1	10 1	10 1	10 1	10 1	10 1
VAN MOBIEL Aantal actieve Mobiele klanten (in duizenden) Retail (1) MVNO	8 5	9 7	8 8	8 8	8 8	8 5	7 7	9 7	9 6	9 6

(1) i.e. Belgacom retail producten verkocht via SDE&W (OLOs eigen gebruik en doorverkoop)

S&S – Financiële resultaten

(in miljoen EUR)	Q112	Q212	Q312 Herwerkt	Q412	2012	Q113	Q213	Q313	Q413	2013
Totale opbrengsten	9	7	7	11	34	18	7	10	25	60
Kosten van aan omzetgerelateerde materialen en diensten	1	- 1	0	- 2	- 2	0	0	0	0	0
Personeelskosten en pensioenen	-37	-38	-40	-38	-153	-40	-38	-40	-40	-157
Andere bedrijfskosten	-50	-50	-49	-67	-217	-50	-50	-50	-50	-201
Segment resultaat	-78	-82	-81	-96	-338	-71	-82	-80	-65	-298

ICS – Financiële resultaten

(in miljoen EUR)	Q112	Q212	Q312	Q412	2012	Q113	Q213	Q313	Q413	2013
Totale opbrengsten	382	409	424	430	1.645	417	413	437	401	1.666
Kosten van aan omzetgerelateerde materialen en diensten	-326	-347	-361	-367	-1.400	-355	-347	-370	-340	-1.412
Personeelskosten en pensioenen	-10	-10	-11	-11	-43	-11	-11	-12	-12	-45
Andere bedrijfskosten	-18	-17	-17	-20	-73	-16	-18	-17	-18	-69
Segment resultaat	28	34	35	32	129	35	37	38	31	140
Segment EBITDA marge	7,3%	8,4%	8,3%	7,3%	7,8%	8,3%	8,9%	8,6%	7,7%	8,4%

ICS – Operationele resultaten

Volumes (in miljoen)	Q112	Q212	Q312	Q412	2012	Q113	Q213	Q313	Q413	2013
Spraak	6.907	6.984	6.934	7.556	28.382	7.267	6.701	7.287	6.872	28.127
Niet-spraak (SMS/MMS)	323	361	428	445	1.557	451	461	540	512	1.964

RISICOMANAGEMENT

Deze sectie geeft een overzicht van de Groep's Risicobeheersystemen inclusief een beschrijving van de belangrijkste risico's en onzekerheden en de belangrijkste maatregelen om ze te beheersen.

Risico's nemen is inherent aan bedrijfsvoeren en succesvol omgaan met risico's levert een return op voor de stakeholders van Belgacom. Belgacom gelooft dat risicobeheer cruciaal is voor deugdelijk bestuur en voor het uitbouwen van een duurzame business. De Groep hanteert een risicofilosofie die gericht is op het maximaliseren van het commerciële succes en de aandeelhouderswaarde door risico en beloning op effectieve wijze af te wegen. Het doel van risicobeheer is niet enkel de activa en de financiële slagkracht van de Groep te beschermen, maar ook de reputatie van Belgacom te vrijwaren. De doelstellingen en policy's in het kader van het financieel risicobeheer worden beschreven in toelichting 33 van de geconsolideerde jaarrekening, die is gepubliceerd op de website van Belgacom. De risico's in verband met belangrijke lopende vorderingen en rechtsprocedures worden beschreve n in toelichting 35 van deze jaarrekening. De ondernemingsrisico's en de risico's m.b.t. de financiële rapportering worden hieronder in detail beschreven, evenals de risicobeheersings- en controlemaatregelen die erop betrekking hebben. Merk op dat dit niet bedoeld is als een exhaustieve analyse van alle potentiële risico's waarmee Belgacom te maken kan krijgen.

1. Ondernemingsrisico's

Enterprise Risk Management (ERM) van de Groep behandelt het spectrum van risico's ('potentieel schadelijke gebeurtenissen') en onzekerheden waarmee Belgacom kan worden geconfronteerd. Belgacom ERM vormt een gestructureerd en consistent kader voor het evalueren van, het reageren op en het rapporteren van risico's die een impact kunnen hebben op het bereiken van de strategische ontwikkelingsdoelstellingen van Belgacom. Het streeft ernaar de waarde voor de aandeelhouders te maximaliseren door het risicobeheer af te stemmen op de bedrijfsstrategie, het aankomende risico van de regelgeving, de nieuwe technologieën of de markt in te schatten en door strategieën voor risicotolerantie en -beperking te ontwikkelen. Belgacom ERM wordt sinds 2006 elk jaar geëvalueerd en bijgestuurd. Deze risico-inschatting en -beoordeling maken integraal deel uit van de jaarlijkse strategische planning cyclus van Belgacom. Het eruit voortvloeiende rapport van de belangrijkste risico's en onzekerheden wordt dan geëvalueerd door het Belgacom Management Committee, de Gedelegeerd Bestuurder en het Audit & Toezichtscomité. Onder de risico's die in het kader van de oefening van 2013 werden geïdentificeerd, werd aan de volgende risicocategorieën de hoogste prioriteit toegekend: flexibiliteit inzake menselijke middelen, dynamiek van de concurrentiële markt, druk van de regelgeving en afhankelijkheid van apparatuur en technologieën.

Belangrijkste risico's	Beschrijving	Beheersmaatregelen

Flexibiliteit inzake menselijke middelen (HR)	Door de specifieke HR context, de strikte HR regels en de onderhandelingen die hierover steeds met alle vakorganisaties moeten gevoerd worden, zou Belgacom de nodige flexibiliteit kunnen ontberen om haar arbeidskosten fors te verlagen en aldus de EBITDA op peil te houden	Het HR-departement van Belgacom onderhandelt momenteel met de vakorganisaties om meer flexibiliteit van het personeel te bekomen. Intussen heeft Belgacom een vereenvoudigingsprogramma uitgewerkt dat de onderneming wendbaarder en flexibeler moet maken, de structurele nood aan personeel moet verminderen en de klantendienst moet verbeteren.
Dynamiek van de concurrentiële markt	Een nieuwkomer op de markt of een radicale prijzenslag zou het marktaandeel van Belgacom verder onder druk kunnen zetten en Belgacom ertoe dwingen haar tarieven nog te verlagen, wat een negatieve impact zou hebben op de opbrengst en de winst. Het gedrag van de concurrenten zou Belgacom ervan kunnen weerhouden om in nieuwe technologieën te investeren.	Belgacom past een strakke prijzenstrategie toe, waarbij ze erover waakt om geen verdere marktwaarde te vernietigen. Ze hanteert een multimerkenstrategie om het prijsgevoelige segment gericht aan te pakken. Belgacom beschikt over andere hefbomen dan de prijs dankzij haar convergentiestrategie en investeringen in een superieur mobiel netwerk, die haar een concurrentieel voordeel opleveren.

Druk van de regelgeving	De resultaten van Belgacom zouden aanzienlijk negatief kunnen worden beïnvloed door wijzigingen in het regelgevingsbeleid of door acties van Europese of nationale regelgevende instanties.	Belgacom communiceert en onderhandelt met de Belgische en EU-regulatoren om hen ervan te overtuigen (i) geen ongunstige voorwaarden op te leggen en (ii) een billijk en evenwichtig regelgevend kader te implementeren.
	Belgacom heeft nog altijd af te rekenen met een regelgevingsveld dat sterk verschilt van dat van de kabeloperatoren in België.
Afhankelijkheid van apparatuur en technologieën	De netwerksystemen kunnen mogelijk de impact ondervinden van beschadiging, computervirussen, natuurrampen en ongeoorloofde toegang, wat kan leiden tot verlies van activiteiten en aansprakelijkheidsvorderingen. Een deel van Belgacoms nationale vaste toegangsnetwerk is sinds lang in gebruik. Door de veroudering van de koperkabels zou het storingspercentage kunnen toenemen en de performantie verminderen.	Momenteel wordt een cyberveiligheidsplan over meerdere jaren geïmplementeerd en een speciale Cyber Defence Unit gecreëerd. Om de veroudering van de koperkabels aan te pakken wordt Belgacom's strategie i.v.m. de vernieuwing van de vaste toegang in lijn gebracht met de toekomstige bestemming van haar netwerk. De klassieke systemen worden vervangen door geïntegreerde systemen. Er wordt strikt toegezien op service- en licentieovereenkomsten met leveranciers en verkopers.

1.1. Flexibiliteit inzake menselijke middelen

Aangezien de opbrengsten van Belgacom de voorbije jaren onder druk stonden, moeten de kosten van de onderneming beduidend worden verlaagd om de EBITDA op peil te houden. Een belangrijk deel van de kosten van Belgacom heeft betrekking op het personeel, zowel intern als in onderaanneming, waarvoor de onderneming met een globale stijging wordt geconfronteerd die niet houdbaar is voor de toekomst.

Door de specifieke HR context, de strikte HR regels en de onderhandelingen die hierover steeds met alle vakorganisaties moeten gevoerd worden, zou Belgacom de nodige flexibiliteit kunnen ontberen. Met name wanneer de complexiteit van de business toeneemt, wat het nodig maakt om de competenties te upgraden en aan upstaffing te doen in functies met rechtstreeks klantencontact. Bovendien past België automatisch inflatiegebonden loonindexeringen toe, die niet enkel leiden tot een hogere kostprijs van het eigen personeel van Belgacom, maar ook van de medewerkers in onderaanneming, doordat ook de outsourcingbedrijven onder de indexeringen vallen.

Op het niveau van de Belgacom Groep is zowat een op drie werknemers statutair, met een veel betere bescherming tegen ontslag dan de contractuele werknemers. Dit kan het vermogen van Belgacom beperken om de efficiëntie te verbeteren en de flexibiliteit te verhogen tot niveaus die vergelijkbaar zijn met die van haar concurrenten.

Om de broodnodige structurele maatregelen door te voeren voert het HR-departement van Belgacom momenteel onderhandelingen met de vakorganisaties. Deze onderhandelingen zijn erop gericht om meer flexibiliteit te bekomen om de medewerkers doorheen de organisatie te laten evolueren, het personeelskader sneller aan de reële werklast aan te passen en de verloningselementen op de gangbare marktpraktijken af te stemmen. Belgacom heeft een omvangrijk vereenvoudigingsprogramma opgezet dat de onderneming wendbaarder en flexibeler moet maken, de structurele nood aan personeel moet verminderen en de klantendienst moet verbeteren. Het vereenvoudigingsproject zal de onderneming voorbereiden op de golf van toenemende pensioneringen die eraan komt (tijdsbestek 2018-2023). De noodzaak om personeel te vervangen zal tot het minimum worden beperkt door het ontwikkelen van een strategische workforce planning, door een vlotte mobiliteit en door de producten en diensten, processen, systemen en organisatie van Belgacom drastisch te vereenvoudigen en/of te automatiseren.

1.2. Dynamiek van de concurrentiële markt

Belgacom focust voor haar business hoofdzakelijk op België, een klein land met slechts enkele grote telecomspelers, van wie Belgacom de historische speler is. Belgacom is actief in mature, volgens sommigen zelfs vrijwel gesatureerde markten. In deze omstandigheden is de marktwaarde kwetsbaar voor marktverstorend gedrag van de concurrentie. Bovendien zijn de belangrijkste concurrenten van Belgacom, Mobistar, BASE en Telenet, dochterondernemingen van grote internationale operatoren, respectievelijk France Telecom, KPN en Liberty Global. Wat tv-diensten betreft, vervult Belgacom de rol van uitdager, waarbij ze forse concurrentie van de kabel ondervindt.

Een nieuwkomer op de markt of een radicale prijzenslag met de concurrentie zou Belgacom marktaandeel kunnen kosten en haar opbrengsten en winst onder druk kunnen zetten. Zo heeft de nieuwe Belgische telecomwet, aangemerkt als een van de belangrijkste risico's in het Risk Management-hoofdstuk van het jaarverslag van 2012, bijvoorbeeld sinds 1 oktober 2012 geleid tot een sterke stijging van het klantenverloop voor mobiele producten. In combinatie met de agressieve mobiele tarieven van de concurrentie (zowel voor retail als wholesale) heeft dit Belgacom ertoe gedwongen haar aanbod van mobiele tarieven eind 2012 en in april 2013 aan te passen, wat de waarde voor klanten van gelijkaardige maandelijkse tariefverbintenissen aanzienlijk verhoogde. Met churnniveaus die in 2013 opnieuw normaal werden en de netto aangroei van mobiele klanten die opnieuw positief werd, hanteert Belgacom een strakke prijszettingsstrategie en waakt erover om geen verdere marktwaarde te vernietigen. In geval van verlies van marktaandeel door een verdere forse verlaging van de prijzen van de concurrenten zou Belgacom er echter toe gedwongen kunnen worden haar mobiele tariefplannen op basis hiervan aan te passen, wat zou kunnen leiden tot bijkomende druk op de mobiele opbrengsten. Dankzij haar langetermijnstrategie en haar volgehouden netwerkinvesteringen heeft Belgacom voor zichzelf echter een voordelige concurrentiepositie gecreëerd, waardoor ze nu over nog andere hefbomen dan alleen de prijs beschikt. Belgacom biedt mobiele diensten op een superieur mobiel netwerk en haar convergentiestrategie biedt de onderneming een stevige basis om te concurreren, aantrekkelijke multiplayaanbiedingen voor te stellen en tegelijk de churn te verminderen.

Een andere onderscheidende factor voor Belgacom is het feit dat ze de leiding inzake mobiele innovatie heeft genomen. Zo lanceerde ze als eerste 4G in België en werd 2013 afgesloten met 258 steden en gemeenten met 4G-bereik, goed voor 50 % van de bevolking van België. Belgacom wil een degelijke return op haar investeringen door de introductie van de notitie snelheid in haar mobiele prijspakketten. Dit vertaalt zich in het beschikbaar stellen van de volledige snelheidsmogelijkheden van de 4G technologie enkel aan haar high-end mobiele prijspakketten. Abonnees op de mid- en low-end mobiele aanbiedingen met een een 4G toestel zullen ook van hogere snelheid genieten maar deze zal beperkt worden tot 20 Mbps. De rendabiliteit van 4G zou echter uitdagender worden indien de concurrentie zou beslissen de volledige 4G-mogelijkheden gratis aan alle klanten aan te bieden. Aldus loopt Belgacom het risico om niet te kunnen profiteren van de dure investeringen die ze doet.

Op de fixed markt heeft Belgacom af te rekenen met sterke concurrentie van de kabeloperatoren. Een mogelijke consolidering tussen kabeloperatoren of tussen kabeloperatoren en mobiele netwerkoperatoren, alsook de openstelling van het kabelnetwerk voor nieuwe spelers, zou de posities van de concurrenten verder kunnen versterken. De vervanging van vaste lijn diensten (bv. door apps en sociale media zoals Skype, Facebook e.d.), alsook tv-inhoud (zoals Bhaalu, Stievie en Netflix in de toekomst) kunnen de opbrengsten en de marges mogelijk verder onder druk zetten. Belgacom reageert op deze dreigingen via een convergente en gebundelde benadering en door nieuwe diensten aan te bieden (bv. TV Replay, Belgacom Cloud, Smart en Safe Living).

Om haar vaste en mobiele premiummerken te kunnen behouden, volgt Belgacom een multimerkenstrategie, waarbij ze het prijsgevoelige segment bespeelt via haar filiaal Scarlet, dat aantrekkelijk geprijsde mobiele en tripleplayproducten aanbiedt.

Op de KMO-markt ondervinden we, naast de concurrentie van spelers die ook actief zijn op de consumentenmarkt, concurrentie van nichespelers op de verschillende productenmarkten. Belgacom blijft een referentie op deze markt dankzij haar convergente aanbiedingen, die vast en mobiel, alsook telecom en IT combineren. Wat de grotere ondernemingen betreft, ondervindt Belgacom concurrentie van internationaal georiënteerde operatoren zoals Orange Business Services, Colt, Verizon Business en BT Belgium, en ook van integratoren zoals Dimension Data, Getronics, Cegeka en RealDolmen. Het versplinterde concurrentielandschap verscherpt de prijsconcurrentie en kan mogelijk een verdere impact hebben op de opbrengsten en de marges.

Op de markt van de internationale carrierdiensten zijn de marges per minuut voor spraak de voorbije jaren zwaar onder druk gekomen als gevolg van prijsconcurrentie, consolidering van de concurrenten en het gemak waarmee klanten van provider kunnen veranderen. Als de druk op de marges voor spraak zou aanhouden en/of indien de Groep de prijsverlagingen niet compenseert door hogere volumes, kunnen het groeipercentage, de bedrijfsopbrengsten en de nettowinst van International Carrier Services de weerslag daarvan ondervinden. Bovendien kan de druk op de mobiele datamarkt nog verhogen en daardoor een impact hebben op het groeiprofiel van ICS.

1.3. Druk van de regelgeving

Belgacom is actief op sterk gereguleerde markten, wat een rem zet op haar flexibiliteit om de business te beheren. De resultaten van Belgacom kunnen mogelijk sterk te lijden hebben onder wijzigingen in het regelgevingsbeleid of onder acties van Europese of nationale regelgevende instanties.

De opbrengsten en de winst van de Groep zouden onder meer de impact kunnen ondervinden van een verhoging van de belastingen en van bijkomende regelgeving op het vlak van roaming, consumenten en wholesale. De huidige wholesaletarieven weerspiegelen de economische waarde van de onderliggende netwerkactiva niet. Dit zou een negatieve impact kunnen hebben op de rendabiliteit van de vernieuwing van de activa (herinvesteringen) en investeringen in 'next-generation'-netwerken. Belgacom kijkt nog altijd aan tegen een speelveld dat sterk afwijkt van dat van haar belangrijkste concurrenten voor fixed diensten: de regionale kabeloperatoren. Dit geeft hen een concurrentievoordeel dat de eerlijke concurrentie verstoort en dat het vermogen van Belgacom om te strijden om marktaandeel mogelijk negatief kan beïnvloeden.

Belgacom communiceert en onderhandelt met de Belgische en Europese regelgevers, persoonlijk of via handelsassociaties zoals ETNO en GSMA, om te trachten deze instanties te overtuigen (i) geen ongunstige voorwaarden op te leggen en (ii) een eerlijk en evenwichtig regelgevend kader te voorzien dat investeringen aanmoedigt en een vlak speelveld met de kabeloperatoren creëert. In het kader van de regelgeving ontwikkelt Belgacom ook gedegen kostenmodellen om haar tarieven tegenover de regelgevers te rechtvaardigen. Ten slotte vecht Belgacom ook ongunstige en oneerlijke beslissingen voor de rechtbank aan.

1.4. Afhankelijkheid van apparatuur en technologieën

De business van Belgacom is sterk afhankelijk van de technische infrastructuur, zoals telecomapparatuur en IT-platformen. Belgacom is alleen in staat om diensten te leveren voor zover ze haar netwerksystemen kan beschermen tegen schade van telecommunicatiestoringen, computervirussen, natuurrampen en ongeoorloofde toegang. Een systeemfout, incident of veiligheidsinbreuk die een onderbreking van (een deel van) de operaties van Belgacom tot gevolg heeft, zou haar vermogen kunnen aantasten om diensten te leveren aan (een deel van) haar klanten en kan potentieel financiële gevolgen en een impact op het imago hebben.

Om de risico's op incidenten met een impact op de technische gebouwen (bv. brand) te beperken, heeft Belgacom haar technologieën verspreid over verschillende locaties en gebouwen (bv. drie datacenters, opsplitsen van ICT-diensten voor grote klanten en particulieren), tien knooppunten voor netwerkdiensten en honderden lokale centrales.

Om de veiligheid van haar IT- en telecomsystemen te waarborgen, wordt momenteel een nieuw meerjarig cyberveiligheidsplan geïmplementeerd om het detecteren en verhelpen van cyberaanvallen te vergemakkelijken. Dit nieuwe cyberveiligheidsplan omvat een breed scala van acties, die bestaan uit:

best-in-class beveiliging van IT-platformen en netwerken voor een verbeterde preventie;
de oprichting van een Cyber Defence Unit die exclusief is toegespitst op het detecteren en verhelpen van cyberincidenten;
organisatorische maatregelen en governance en de ontwikkeling van een meer op cyberveiligheid gerichte cultuur en bewustzijn voor de interne organisatie, alsook voor partners, verkopers en leveranciers.

De dienstenportefeuille van Belgacom wordt almaar meer afhankelijk van verschillende IT-platformen. Om de kwaliteit van de service aan haar klanten op peil te houden dient Belgacom waarborgen te bieden op het vlak van stabiliteit, behandelingstijd en reactiviteit. Verstoringen van of inbreuken op de veiligheid die resulteren in verlies of beschadiging van data of applicaties van klanten of die leiden tot het ongepast openbaar maken van vertrouwelijke informatie, kunnen ertoe leiden dat Belgacom aansprakelijk wordt gesteld. Bovendien kan de Groep mogelijk bijkomende kosten dienen te maken om de schade te herstellen die het gevolg is van deze verstoringen of inbreuken. Belgacom is in het bezit van een foutenverzekering ('errors and omissions'), een verzekering tegen onderbreking van de activiteiten en een verzekering die er specifiek op gericht is om te beschermen tegen bepaalde verliezen onder meer te wijten aan computervirussen en veiligheidsinbreuken.

Voor kritieke IT-applicaties werd in 2013 een omvangrijk resiliëntieplan doorgevoerd dat volledige segregatie mogelijk maakt, alsook merkelijk betere herstelcapaciteit na rampen. Om problemen in de toeleveringsketen te voorkomen, ziet Belgacom bovendien nauwlettend toe op haar service- en licentieovereenkomsten met leveranciers en verkopers.

Belgacom beschikt over een nationaal vast toegangsnetwerk, waarvan een deel al sinds lange tijd in gebruik is: het klassieke kopernetwerk. Door de veroudering van de koperkabels zouden de storingspercentages kunnen oplopen en zou de performantie kunnen verminderen, wat tot een bijkomende vervanging van koperkabels zou kunnen nopen. Met het oog hierop brengt Belgacom haar vernieuwingsstrategie in lijn met de toekomstige bestemming van haar netwerk. Het mobiele netwerk zal mogelijk af te rekenen krijgen met technische storingen, die een impact op de kwaliteit van de dienst kunnen hebben of tijdelijke dienstonderbrekingen kunnen veroorzaken, wat tot ontevredenheid bij de klanten kan leiden. Er werden doorgedreven netwerkresiliëntieprogramma's opgezet om het vermogen om het netwerk in geval van problemen operationeel te houden, te vergroten.

Belgacom blijft investeren in stabiliteitsverbeteringen voor zowel haar vaste als haar mobiele netwerk door nieuwe technologieën en architecturen in gebruik te nemen die een hogere redundantie mogelijk maken (4G, vectoring, enz.). Belgacom focust ook op het vereenvoudigen van haar klassieke netwerk d.m.v. een omvangrijk netwerktransformatieprogramma, waarvan de implementatie mogelijk vertraging kan oplopen, wat de besparingen door het uitfaseren van technische gebouwen zou kunnen uitstellen.

Dit neemt niet weg dat, in geval van netwerk- of IT-storingen, Belgacom diverse maatregelen heeft geïmplementeerd om problemen zo spoedig mogelijk te verhelpen. Enerzijds heeft Belgacom een geavanceerd controlecentrum, dat toelaat om alle eventuele problemen die de goede werking van de operaties in gevaar brengen, heel snel te detecteren en te identificeren. Daarnaast heeft Belgacom uitgebreide en beproefde procedures ingevoerd om incidenten met een grote impact zo snel mogelijk het hoofd te bieden door middel van Emergency Response Teams, die de beste experts in hun domein omvatten en alle dagen en de klok rond paraat staan.

2. Risico's m.b.t. de financiële rapportering

In het domein van de financiële rapportering zijn de belangrijkste risico's, naast de algemene ondernemingsrisico's die ook een impact hebben op de financiële rapportering (bv. personeel), onder meer: nieuwe transacties en evoluerende boekhoudnormen, wijzigingen in de fiscale wet- en regelgeving en de procedure voor het afsluiten van de financiële staten.

2.1. Nieuwe transacties en evoluerende boekhoudnormen

Nieuwe transacties zouden een significante impact kunnen hebben op de financiële staten, zowel rechtstreeks op de resultatenrekening als op de toelichtingen. Een onjuiste boekhoudkundige verwerking zou kunnen resulteren in financiële staten die niet langer een waarheidsgetrouw beeld geven. Wijzigingen in de wetgeving (bv. pensioenleeftijd, bescherming van de klanten) kunnen ook een significante impact op de gerapporteerde financiële cijfers hebben. Nieuwe boekhoudnormen kunnen het vergaren van nieuwe informatie en het aanpassen van complexe (facturatie)systemen vereisen. Indien hier niet tijdig en adequaat op wordt geanticipeerd, kan de tijdige afhandeling en de betrouwbaarheid van de financiële rapportering in gevaar komen.

Het is de verantwoordelijkheid van het Corporate Accounting-departement om de evolutie op het vlak van de veranderende normen, zowel lokale General Accepted Accounting Principles (GAAP) als International Financial Reporting Standards (IFRS), te volgen. De veranderingen worden in kaart gebracht en de impact op de financiële rapportering van Belgacom wordt proactief geanalyseerd.

Voor elk nieuw type van transactie (bv. een nieuw product, nieuw werknemersvoordeel, businesscombinatie) wordt een grondige analyse gemaakt vanuit het oogpunt van financiële rapportering, risicobeheer, thesaurie en belastingen. Bovendien worden de ontwikkelingsvereisten voor de financiële systemen tijdig gedefinieerd en wordt de conformiteit met de interne en externe normen systematisch nagegaan. De nadruk ligt op het uitwerken van preventieve controles en het opzetten van rapporteringstools die controles achteraf mogelijk maken.

Het Audit and Compliance Comittee (A&CC) en het Directiecomité worden regelmatig geïnformeerd over nieuwe aankomende normen voor financiële rapportering en de potentiële impact ervan op de financiële cijfers van de Belgacom.

2.2. Wijzigingen in de fiscale wet- en regelgeving

Wijzigingen in de fiscale wet- en regelgeving (vennootschapsbelasting, B.T.W. e.d.) of in de toepassing ervan door de fiscus kan een significante impact hebben op de financiële staten. Om de conformiteit ervan te verzekeren, moeten vaak op korte termijn bijkomende administratieve procedures worden opgezet om relevante informatie te verzamelen of moeten updates van bestaande IT-systemen worden doorgevoerd (bv. facturatiesystemen).

Het departement Tax volgt mogelijke veranderingen in de fiscale wet- en regelgeving, alsook interpretaties van bestaande fiscale wetten door de fiscus, voortdurend op. Op basis van wetgeving, doctrine, rechtspraak, politieke verklaringen, beschikbare wetsontwerpen, enz. wordt een financiële en operationele impactanalyse uitgevoerd.

2.3. Procedure voor het afsluiten van financiële staten

De voorlegging van tijdige en betrouwbare financiële informatie blijft afhankelijk van een procedure voor het adequaat afsluiten van financiële staten.

Voor de procedure m.b.t. het afsluiten van de financiële staten van Belgacom werden duidelijke taken en verantwoordelijkheden vastgelegd. Tijdens de procedures voor de maandelijkse, driemaandelijkse, halfjaarlijkse en jaarlijkse afsluiting van de rekeningen worden de verschillende stappen voortdurend gemonitord. Daarnaast worden nog verschillende controles uitgevoerd om te waken over de kwaliteit en de conformiteit met de interne en externe vereisten en richtlijnen.

Voor Belgacom en haar belangrijkste filialen wordt een heel gedetailleerde kalender voor de afsluitingen opgemaakt, met een gedetailleerd overzicht van de divisieoverschrijdende voorbereidende vergaderingen, de deadlines voor het afsluiten van specifieke procedures, de exacte datum en het uur wanneer IT-subsystemen worden vergrendeld, valideringsvergaderingen en de vereiste elementen voor de rapportering.

Voor elke procedure en subprocedure worden verschillende controles uitgevoerd, zoals preventieve controles, waarbij de informatie wordt getest vooraleer ze wordt verwerkt. Daarnaast zijn er ook opsporende controles, waarbij het resultaat van de verwerking wordt geanalyseerd en bevestigd. Er gaat specifieke aandacht naar redelijkheidstests, waarbij financiële informatie wordt geanalyseerd door meer onderliggende operationele drivers en coherentietests, waarbij financiële informatie van verschillende domeinen wordt samengevoegd om resultaten, trends e.d. te bevestigen. Voor belangrijke of niet-terugkerende transacties worden tests op de individuele opnames in de boekhouding gedaan; voor de andere transacties gebeurt dit steekproefsgewijs. De combinatie van al deze tests biedt voldoende zekerheid over de betrouwbaarheid van de financiële cijfers.

INTERNE CONTROLE

De Belgacom Raad van Bestuur is verantwoordelijk voor de evaluatie van de doeltreffendheid van de interne controle en van de systemen voor risicobeheer.

Belgacom heeft zijn systeem van interne controle gebaseerd op het COSO model van 1992, d.i. een geïntegreerd referentiekader voor interne controle en ondernemingsrisicobeheersing zoals opgesteld door het Committee of Sponsoring Organisation of the Treadway Commission ("COSO") in 1992. Dit COSO referentiekader is opgesteld rond 5 componenten: de controleomgeving, de risicoanalyse, de controleactiviteiten, de informatie en communicatie en tot slot de monitoring.

Het systeem van interne controle van Belgacom wordt gekenmerkt door een organisatie met duidelijk gedefinieerde verantwoordelijkheden, naast voldoende middelen en kennis, alsook aangepaste informatiesystemen, procedures en praktijken. Uiteraard kan Belgacom niet garanderen dat dit interne controle systeem afdoende zal zijn onder alle omstandigheden. Misbruik van activa en vergissingen kunnen immers nooit volledig worden uitgesloten. Belgacom organiseert wel een doorlopend nazicht en opvolging van al de componenten van zijn systemen van interne controle en risicobeheer, teneinde zich ervan te vergewissen dat ze adequaat blijven.

Belgacom beschouwt het tijdig verstrekken van volledige, betrouwbare en relevante financiële informatie in overeenstemming met IFRS en met andere Belgische verslaggevingsvereisten aan al zijn interne en externe belanghebbenden als een essentieel element van beleid en deugdelijk bestuur. Daarom heeft Belgacom zijn interne controle en risicobeheerssystemen over zijn financiële verslaggeving zodanig georganiseerd dat hieraan wordt voldaan.

1. De controleomgeving

1.1. De organisatie van de interne controle:

Overeenkomstig de statuten beschikt Belgacom over een A&CC, dat bestaat uit vijf niet-uitvoerende bestuurders, waarvan de meerderheid onafhankelijk moet zijn. Overeenkomstig haar charter wordt het voorgezeten door een onafhankelijke bestuurder.

Alle leden van het A&CC hebben voldoende ervaring in financiële zaken om hun functies waar te nemen. De voorzitter, de Heer Pierre-Alain De Smedt, is onderlegd op vlak van accounting en auditing. Hij is houder van een licentiaatsdiploma in commerciële en financiële wetenschappen. Gedurende zijn loopbaan heeft hij verschillende functies van CEO, CFO en COO waargenomen. In zijn niet uitvoerende functies is hij lid van het Auditcomité van Avis Europe.

Het A&CC heeft als taak de Raad van Bestuur bij te staan en te adviseren met betrekking tot (i) het proces van financiële rapportering, (ii) de efficiëntie van de systemen voor interne controle en risicobeheer van Belgacom, (iii) de interneauditfunctie van Belgacom en de efficiëntie ervan, (iv) de kwaliteit, de integriteit en de wettelijke controle van de statutaire en geconsolideerde jaarrekeningen van de onderneming, waaronder de opvolging van de vragen en de aanbevelingen geformuleerd door de commissarissen, (v) de relatie met de commissarissen van de Groep en de evaluatie van en het toezicht op de onafhankelijkheid van de commissarissen, (vi) de conformiteit van Belgacom met de juridische en regelgevingsvereisten, (vii) en de conformiteit binnen de organisatie met de Gedragscode en de Dealing Code van Belgacom.

Het A&CC vergadert minstens eenmaal per kwartaal.

1.2. Integriteit en ethiek:

De Raad van Bestuur heeft een Handvest van Deugdelijk Bestuur en een Gedragscode "Onze manier van verantwoord ondernemen" goedgekeurd. Alle werknemers moeten hun dagelijkse activiteiten en hun zakelijke objectieven volgens de meest strikte ethische standaarden en principes uitvoeren, met daarbij de Groepswaarden (Respect, Can do en Passion) als leidinggevende principes in het achterhoofd.

De Code "Onze manier van verantwoord ondernemen", beschikbaar op www.belgacom.com, legt de bovenvermelde principes uit en heeft als bedoeling iedere werknemer te inspireren in zijn of haar dagelijks gedrag en houdingen. Het ethisch gedrag is niet beperkt tot de tekst van de Code. De Code is een samenvatting van de hoofdprincipes en is dus niet exhaustief.

Bovendien hecht Belgacom in het algemeen en de Finance divisie in het bijzonder veel belang aan het zich strikt houden aan een tijdige en kwalitatieve rapportering.

1.3. Reglementen en procedures:

De principes en de regels in de Code "Onze manier van verantwoord ondernemen" zijn in verschillende interne reglementen en procedures verder uitgewerkt. Deze groepsreglementen en -procedures zijn op de Belgacom intranetsites beschikbaar. Ieder reglement heeft een verantwoordelijke, die deze op regelmatige basis opnieuw bekijkt en updates doet indien nodig. Op regelmatige tijdstippen en wanneer er updates gebeurd zijn wordt een gepaste communicatie hieromtrent georganiseerd.

Op het vlak van de financiële verslaggeving zijn de algemene en meer gedetailleerde boekhoudprincipes, richtlijnen en instructies samengebracht in de boekhoudhandleidingen, alsook in andere referentiedocumenten, die alle beschikbaar zijn op de Belgacom intranet website. Bovendien organiseert het departement Corporate Accounting regelmatig boekhoudseminaries teneinde medewerkers uit financiële en niet financiële departementen up to date te houden met betrekking tot boekhoudreglementen en procedures.

1.4. Bevoegdheden en verantwoordelijkheden:

Het interne controlesysteem van Belgacom doet haar voordeel met het feit dat in de hele Belgacom organisatie de bevoegdheden en verantwoordelijkheden duidelijk bepaald zijn. Iedere business eenheid, divisie en departement heeft zijn visie, missie en verantwoordelijkheden. Op individueel vlak heeft iedere werknemer een duidelijke taakomschrijving en objectieven.

De voornaamste rol van de Finance divisie bestaat erin de divisies en filialen te steunen door hen accurate, betrouwbare en tijdige financiële informatie te bezorgen. Deze moet hen toelaten de juiste bedrijfsbeslissingen te nemen, de rendabiliteit op te volgen en op een efficiënte manier de financiële diensten te beheren. Het opstellen van de externe financiële verslaggeving behoort tot de verantwoordelijkheid van het departement Corporate Accounting.

De accounting teams van het Corporate Accounting departement nemen de boekhoudkundige verantwoordelijkheid waar voor de moederonderneming Belgacom en voor de grote Belgische dochterondernemingen. Zij verlenen eveneens ondersteuning aan de andere dochterondernemingen. Voor deze gecentraliseerde ondersteuning is de organisatie opgesplitst volgens de belangrijkste (financiële) processen. Deze processen omvatten investeringen en activa, voorraden, werken in uitvoering en omzeterkenning, financieel boekhouden, bedrijfsuitgaven, voorzieningen en geschillen, personeelskosten, voordelen na actieve dienst en belastingen. Deze gecentraliseerde ondersteuning laat toe een diepgaande kennis en ervaring op te bouwen en draagt op die manier bij tot de naleving van de richtlijnen van de Groep.

De consolidatie van de verschillende legale entiteiten in de geconsolideerde financiële rapporteringen van de Belgacom Group wordt centraal gerealiseerd. Het consolidatiedepartement bepaalt en verdeelt de informatie m.b.t. de implementatie van boekhoudstandaarden, procedures, principes en regels. Het volgt de regelgeving op teneinde ervoor te waken dat de financiële verslaggeving conform blijft met IFRS zoals die werden aangenomen door de Europese Unie. De maandelijkse consolidatie-instructies bepalen niet alleen de financiële informatie nodig voor de externe rapportering, maar bevat eveneens gedetailleerde deadlines en aandachtspunten, zoals complexe zaken en nieuwe interne richtlijnen.

1.5. Bekwaamheden en ervaring:

Belgacom ziet nauwgezet toe op een gepaste personeelsbezetting. Dit vereist niet alleen voldoende personeel, maar tevens de gepaste bekwaamheden en ervaringen. Met deze vereisten wordt al rekening gehouden tijdens het aanwervingsproces, maar ook nadien in de coaching en opleidingsactiviteiten, die begeleid worden door de Belgacom Corporate University.

Op het vlak van de financiële verslaggeving werd er een specifieke opleidingscyclus uitgewerkt, waaraan junior en senior personeelsleden verplicht dienen deel te nemen. Deze seminaries, intern en extern georganiseerd, bestrijken niet alleen het domein van IFRS, maar eveneens de lokale wetgeving en normen op het gebied van boekhouding, belastingen en vennootschapswetgeving. Daarenboven wordt de kennis en ervaring up to date gehouden en uitgebreid in meer specifieke domeinen (revenue assurance, pensioenadministratie, financiële producten, enz.) door het bijwonen van seminaries en zelfstudie. Bovendien nemen de werknemers ook deel aan algemene opleidingen en informatiesessies m.b.t. de nieuwe producten en diensten van Belgacom.

2. Risicoanalyse

De risicoanalyse werd uitvoerig besproken onder de sectie "Risicomanagement".

3. Risicobeperkende factoren en controlemaatregelen

De risico beperkende factoren en controlemaatregelen werden uitvoerig besproken onder de sectie "Risicomanagment".

4. Informatie en communicatie

4.1. Financiële IT-rapporteringssystemen:

De boekhouding van Belgacom en van de meeste van haar dochterondernemingen wordt gehouden op grote geïntegreerde IT-systemen. Operationele processen zijn vaak geïntegreerd in hetzelfde systeem (vb. toeleveringsproces, salarisadministratie). Voor de facturatiesystemen, die niet geïntegreerd zijn, zijn er doeltreffende interfaces en opvolgingstools ontwikkeld. Voor het financiële consolidatieproces wordt gebruik gemaakt van een specifieke consolidatietool.

De organisatorische opzet en het toegangsbeheer van deze systemen zijn opgebouwd om een adequate functiescheiding te ondersteunen, en om niet-geautoriseerde toegang tot gevoelige informatie en niet geautoriseerde verandering van gegevens te voorkomen. De opzet van het systeem is regelmatig het onderwerp van een nazicht door de interne alsook de externe audit.

4.2. Effectieve interne communicatie:

Momenteel worden de meeste boekhoudregistraties zowel volgens IFRS als lokale regelgeving gedaan. In het algemeen wordt financiële informatie die aan het management geleverd wordt en gebruikt wordt voor budgettering, vooruitzichten en controleactiviteiten, opgemaakt volgens IFRS. Een uniforme financiële taal, gebruikt doorheen de organisatie, draagt positief bij tot de effectiviteit en de efficiëntie van de communicatie.

4.3. Rapportering en validering van de financiële resultaten:

De financiële resultaten worden intern gerapporteerd en op verschillende niveaus gevalideerd. Op het niveau van de processen zijn er validatievergaderingen met de business procesverantwoordelijken. Op het niveau van de belangrijkste filialen wordt een validatievergadering georganiseerd met de verantwoordelijke voor de boekhouding en voor controlling. Op Belgacom Groep niveau worden de geconsolideerde resultaten gesplitst per segment. Voor elk segment bevat de analyse en validatie gewoonlijk een vergelijking met historische cijfers alsook een analyse van de vergelijking budgetwerkelijk en vooruitzicht-werkelijk. Validering vereist de analyse en afdoende verklaring van (de afwezigheid van) afwijkingen.

Daarna wordt de financiële informatie gerapporteerd en verklaard aan het Belgacom managementcomité (maandelijks) en voorgesteld aan het A&CC (per kwartaal).

5. Toezicht en monitoring van de interne controle

De effectiviteit en efficiëntie van de interne controle worden regelmatig op verschillende manieren en door verschillende partijen geëvalueerd:

Elke verantwoordelijke van een business activiteit is verantwoordelijk om deze op regelmatige basis te herzien en te verbeteren. Dit omvat o.a. de documentatie van het proces, rapportering over indicatoren en de bijsturing hiervan.
Teneinde een objectieve overweging en evaluatie van de activiteiten van elk organisationeel departement te hebben, voert Belgacom's Interne Audit departement regelmatig audits uit over gans de groep. De onafhankelijkheid van de Interne Audit is verzekerd door haar directe rapporteringslijn naar de Voorzitter van het A&CC. Uitgevoerde auditopdrachten kunnen een specifiek financieel proces betreffen maar zullen ook de effectiviteit en de efficiëntie van de operaties en de naleving van de wetten en regels die van toepassing zijn, evalueren.
Het A&CC kijkt de tussentijdse kwartaalrapportering en de specifieke boekhoudmethodes na. De belangrijkste geschillen en risico's waarmee de Groep geconfronteerd wordt, worden overwogen, de aanbevelingen van de Interne Audit worden opgevolgd, de naleving binnen de Groep van de Gedragscode en Dealing Code wordt regelmatig besproken.
Alle legale entiteiten van Belgacom Groep, met uitzondering van enkele kleine buitenlandse filialen, zijn het voorwerp van een externe audit. In het algemeen omvat deze audit een evaluatie van de interne controle en leidt tot een opinie over de statutaire jaarrekeningen en over de (halfjaarlijkse en jaarlijkse) cijfers die voor de consolidatie aan Belgacom gerapporteerd worden. Indien de externe audit een zwakte aan het licht brengt of een mogelijkheid identificeert voor de verdere verbetering van de interne controle, dan worden aanbevelingen gemaakt aan het management. Deze aanbevelingen, het gerelateerde actieplan en de implementatiestatus worden minstens jaarlijks gerapporteerd aan het A&CC.

ANDERE INLICHTINGEN

Rechten, verbintenissen en voorwaardelijke verplichtingen per 31 december 2013

Toelichtingen bij rechten, verbintenissen en voorwaardelijke verplichtingen zijn opgenomen in toelichting 35 van de geconsolideerde jaarrekening.

Het gebruik van financiële instrumenten

Toelichting bij het gebruik van financiële instrumenten is opgenomen in toelichting 33 van de geconsolideerde jaarrekening.

Gebeurtenissen welke een belangrijke impact kunnen hebben op de ontwikkeling van de Groep

Gebeurtenissen welke een belangrijke impact kunnen hebben op de ontwikkeling van de Groep worden opgenomen onder de secties Risicomanagement en Interne Controle van dit jaarverslag.

Activiteiten op het gebied van onderzoek en ontwikkeling:

De activiteiten van onderzoek en ontwikkeling omvatten in het algemeen 4 belangrijke stappen in de cyclus van de aanvaarding van een technologie of van een dienst gebaseerd op technologie:

Studie betreffende het potentieel van de technologie: bepalen van de commerciële en technische mogelijkheden van de technologie en de positionering in een technisch portfolio;
Introductie van de technologie: eens de technologie geselecteerd is, is de engineering van de oplossing nodig opdat deze zou kunnen ontwikkeld, geëxploiteerd en van dag tot dag beheerd worden;
Evolutie van de technologie: eens ontwikkelt, zal deze technologie verder evolueren volgens haar potentieel en de marktvraag;
Voorbereiding van de introductie van nieuwe diensten.

De activiteiten van onderzoek en ontwikkeling concentreerden zich in 2013 op de volgende punten:

Studie betreffende het potentieel van nieuwe technologieën:

o Verdere gedetailleerde studies rond mogelijke oplossingen voor het uitfaseren van traditionele technologieën en om te migreren naar een volledig IP gebaseerd netwerk. Meer bepaald werden oplossingen voor het vervangen van PSTN en ISDN (Acces Gateway, ISDN Access Devices en alternatieven) verder onderzocht op hun technische, economische en operationele mogelijkheden.
o Studie voor het bepalen van de toekomstige architectuur van het transport netwerk en de ondersteunende technologieën, met als doel een oplossing te bieden voor de disruptieve groei van het verkeer, een hogere betrouwbaarheid en een vereenvoudiging van het backbone netwerk te realiseren.
o Bijkomende studies naar de introductie van IPv6 in de data netwerken.
o Fibre To The Home (FTTH): verdere technische en economische studies werden uitgevoerd en voorbereidingen werden voortgezet om FTTH uit te rollen in nieuwe verkavelingen. In de gemeente Brecht werd een eerste pilootproject gerealiseerd voor het aansluiten op basis van glasvezel in een nieuwe verkaveling.
o Een nieuwe studie werd opgestart naar het potentieel van het uitrollen van glasvezel tot dicht bij de woningen, met hergebruik van de laatste meters van het bestaande koperpaar voor het realiseren van de aansluiting (oplossing gebaseerd op de G.Fast standaard).
o Onderzoek naar haalbare oplossingen voor het optimaliseren van dataverkeer op het vaste en mobiele netwerk, met als doel een optimale dienstkwaliteit voor datadiensten.
o Belgacom startte een analyse naar de mogelijkheden van de laatste nieuwe video coderings technieken (HEVC / H265 video coding).
o Tevens werd er gekeken naar het potentieel van integratie van WiFi met het mobiele data-netwerk om op deze wijze altijd de best mogelijke klant-ervaring te kunnen aanbieden.

o Belgacom blijft een continue focus behouden op het "Groen" aspect. Met "Groene ICT" en "ICT voor Groen" werkt Belgacom actief aan het verminderen van haar eigen ecologische voetafdruk, alsook die van anderen. Er wordt hierbij gekeken naar verschillende domeinen (e-voorschrift, smart grids…).

Introductie van nieuwe technologieën:

o Belgacom heeft in haar mobiel netwerk de nieuwste evolutie in 3G geïntroduceerd (HSPA+ of "3G+"). Dit biedt de mogelijkheid om de gemiddelde download snelheid te verdubbelen en de upload datasnelheid substantieel te verhogen voor toestellen die deze evolutie ondersteunen.
o Belgacom en Alcatel-Lucent hebben binnen een samenwerkingsovereenkomst verder gewerkt aan een volgende stap in de VDSL2 technologie ('Vectoring'). Met deze oplossing wordt interferentie in de telefoonkabel opgeheven, waardoor substantieel hogere datasnelheden kunnen worden aangeboden. Er werd een nieuwe modem ("Bbox3"), die deze Vectoring oplossing ondersteunt, ontwikkeld en gelanceerd.

Evolutie van de technologie met verbetering en uitbreiding van de bestaande diensten:

o Belgacom heeft zijn aanbod voor Cloud-gebaseerde diensten verder verbeterd en uitgebreid met een Cloud oplossing specifiek gericht op de residentiële markt (bewaren en delen van inhoud).
o Tevens werd de portfolio van diensten rond "internet-of-things" uitgebreid met de introductie van Home Control & View: alarmen en interactie met meerdere detectoren in de woning.
o Belgacom TV diensten werden verder uitgebreid. Een nieuwe decoder en een snellere toepassing voor TV Overal werden ontwikkeld. Een nieuwe dienst (TV-Replay) werd geïntroduceerd. Deze geeft gebruikers de mogelijkheid om TV programma's later te bekijken op een tijdstip dat hen het beste schikt.
o Door de verdere verbetering van DLM (Dynamic Line Management), een technologie die volledig intern werd ontwikkeld, werd de download snelheid van een VDSL2 verbinding verder verhoogd (tot maximaal 50 Mbps).

De voorbereiding van de introductie van nieuwe diensten:

o Belgacom was een van de belangrijke deelnemers in het piloot project met glasvezelnetwerk in Kortrijk, waarin testgebruikers beschikken over een toegang met hoge snelheid. Deze proeftuin stelt ontwikkelaars van toepassingen in staat om hun toepassingen te testen in een reële omgeving met een representatief aantal testgebruikers. Belgacom heeft in dit kader ook een aantal geavanceerde diensten uitgetest.

Belgacom werkt samen met de universiteiten, industriële partners en verschillende instituten, zoals iMinds (onafhankelijk onderzoeksinstituut opgericht door de Vlaamse Overheid), I.W.T. (Agentschap voor Innovatie door Wetenschap en Technologie). In dit verband heeft Belgacom deelgenomen aan verschillende R&D programma's in verscheidene domeinen. Belgacom zetelt ook in verschillende gebruikerscommissies voor strategisch onderzoek.

Eigen aandelen

Toelichtingen bij eigen aandelen zijn opgenomen als toelichting 17 van de geconsolideerde jaarrekening.

Beheer van kapitaal

Het doel van de Groep inzake het beheer van het kapitaal bestaat erin om een gezonde financiële positie, en een gezond eigen vermogen te bewaren, die de Groep op elk moment een gemakkelijke toegang verleent tot de financiële markten, teneinde in staat te zijn strategische projecten te financieren, en om een aantrekkelijke vergoeding aan de aandeelhouders te bieden. Het beleid inzake de winstuitkering werd laatst herzien door de Belgacom Raad van Bestuur van 25 februari 2010 en sinds dan heeft Belgacom zich ertoe verbonden, in principe, het merendeel van haar jaarlijkse geconsolideerde kasstroom vóór financieringsactiviteiten (of 'vrije kasstroom') te laten terugvloeien naar haar aandeelhouders. De uitkering van dergelijke vrije kasstroom, hetzij via dividenden, hetzij via aandeleninkoop, wordt echter jaarlijks bekeken teneinde voldoende strategische financiële flexibiliteit te behouden voor toekomstige organische groei of groei via selectieve fusies en acquisities, met een duidelijke focus op waardecreatie. Dit houdt tevens bevestiging in van adequate niveaus van uitkeerbare reserves.

Over de twee voorgestelde jaren, heeft de Groep geen nieuwe aandelen of andere verwaterende instrumenten uitgegeven.

Gebeurtenissen na balansdatum

Toelichting bij de gebeurtenissen na balansdatum is opgenomen in toelichting 40 van de geconsolideerde jaarrekening.

Namens de Raad van Bestuur,

Brussel, 27 februari 2014.

Dominique Leroy Stefaan De Clerck

Gedelegeerd Bestuurder Voorzitter van de Raad van Bestuur

Geconsolideerde balans 32
Geconsolideerde resultatenrekening 33
Geconsolideerde staat van gerealiseerde en niet-gerealiseerde resultaten 34
Geconsolideerd kasstroomoverzicht 35
Mutatieoverzicht van het geconsolideerd eigen vermogen 36
Toelichting bij de geconsolideerde jaarrekening 37
Toelichting 1. Informatie betreffende de onderneming 37
Toelichting 2. Belangrijkste opname- en waarderingsregels 37
Toelichting 3. Goodwill 49
Toelichting 4. Immateriële vaste activa met bepaalde gebruiksduur 50
Toelichting 5. Materiële vaste active 51
Toelichting 6. Deelnemingen in dochterondernemingen, joint ventures en geassocieerde ondernemingen 52
Toelichting 7. Andere deelnemingen55
Toelichting 8. Winstbelasting55
Toelichting 9. Activa en schulden voor pensioenen, andere vergoedingen na uitdiensttreding en
beëindigingsvoordelen 57
Toelichting 10. Andere vaste activa 61
Toelichting 11. Voorraden 62
Toelichting 12. Handelsvorderingen 62
Toelichting 13. Andere vlottende activa 62
Toelichting 14. Beleggingen62
Toelichting 15. Geldmiddelen en kasequivalenten 63
Toelichting 16. Activa opgenomen als aangehouden voor verkoop 63
Toelichting 17. Vermogen64
Toelichting 18. Rentedragende schulden 65
Toelichting 19. Voorzieningen 66
Toelichting 20. Andere langetermijnschulden67
Toelichting 21. Andere kortetermijnschulden67
Toelichting 22. Netto omzet68
Toelichting 23. Andere bedrijfsopbrengsten 68
Toelichting 24. Niet-recurrente opbrengsten68
Toelichting 25. Kosten van aan omzet gerelateerde materialen en diensten 68
Toelichting 26. Personeelskosten en pensioenen 68
Toelichting 27. Andere bedrijfskosten 69
Toelichting 28. Niet-recurrente kosten69
Toelichting 29. Afschrijvingen 69
Toelichting 30. Netto financiële opbrengsten/(kosten) 70
Toelichting 31. Winst per aandeel70
Toelichting 32. Betaalde en voorgestelde dividenden 71
Toelichting 33. Bijkomende toelichtingen inzake financiële instrumenten 71
Toelichting 34. Informatie over verbonden partijen79
Toelichting 35. Rechten, verbintenissen en voorwaardelijke verplichtingen 81
Toelichting 36. Op aandelen gebaseerde betalingen 84
Toelichting 37. Relatie met de commissaris 86
Toelichting 38. Segmentinformatie86
Toelichting 39. Recent gepubliceerde IFRS-normen88
Toelichting 40. Gebeurtenissen na balansdatum 88
Verslag van de Commissaris 89

GECONSOLIDEERDE BALANS

GECONSOLIDEERDE BALANS			Per 31 d ecemb er
(i n mi ljo en EUR)	To eli chti n g	01/01/2012 herwerkt	2012 herwerkt	2013
ACTIVA
VASTE ACTIVA		6 .238	6 .19 2	6 .25 4
Goodwill	3	2.323	2.339	2.320
Immateriële vaste activa met beperkte levensduur	4	1.155	1.097	1.185
Materiële vaste activa	5	2.401	2.467	2.558
Geassocieerde ondernemingen	6	3	1	6
Andere deelnemingen	7	3 1	7	6
Uitgestelde belastingvorderingen	8	144	147	105
Andere vaste activa	10	180	134	74
VLOTTEND E ACTIVA		2.09 5	2.05 1	2.16 3
Voorraden	11	116	133	163
Handelsvorderingen	12	1.328	1.341	1.289
Terug te vorderen belastingen	8	143	151	137
Andere vlottende activa	13	152	141	148
Beleggingen	14	3 6	8 3	6 0
Geldmiddelen en kasequivalenten	15	320	202	355
Activa geclassificeerd als aangehouden voor verkoop	16	0	0	11
TOTAAL ACTIVA		8 .332	8 .243	8 .417
PASSIVA
EIGEN VERMOGEN	17	3.227	3.09 3	3.042
Ei g en vermo g en (a a n d eel va n d e g ro ep )	17	3.003	2.8 8 1	2.8 46
Geplaatst kapitaal		1.000	1.000	1.000
Eigen aandelen		-570	-551	-527
Wettelijke reserves		100	100	100
Herwaarderingsreserve		0	-60	-51
Vergoedingen in aandelen		13	14	13
Overgedragen winsten		2.458	2.377	2.310
Omrekeningsverschillen		2	1	1
Mi n d erhei d s b ela n g en	17	224	211	19 6
LANGETERMIJNSCHULD EN		2.8 45	2.6 78	2.8 6 5
Rentedragende schulden	18	1.931	1.761	1.950
Schulden voor pensioenen, andere vergoedingen na uitdiensttreding en
beëindigingsvoordelen	9	576	570	473
Voorzieningen	19	180	203	204
Uitgestelde belastingschulden	8	156	143	128
Andere langetermijnschulden	20	2	1	111
KORTETERMIJNSCHULD EN		2.26 0	2.472	2.5 11
Rentedragende schulden	18	41	215	316
Handelsschulden		1.343	1.310	1.320
Belastingschulden	8	229	236	132
Andere kortetermijnschulden	21	647	711	731
Schulden met betrekking tot activa geclassificeerd als aangehouden voor verkoop	16	0	0	13

GECONSOLIDEERDE RESULTATENREKENING B o ekja a r a fg es lo ten o p 31 d ecemb er

		B o ekja a r a fg es lo ten o p 31 d ecemb er
(i n mi ljo en EUR)	To eli chti n g	2012 herwerkt	2013
Netto omzet	22	6.415	6.239
Andere bedrijfsopbrengsten	23	47	79
To ta le o p b ren g s ten		6 .46 2	6 .318
Kosten van aan omzetgerelateerde materialen en diensten	25	-2.611	-2.561
Personeelskosten en pensioenen	26	-1.126	-1.142
Andere bedrijfskosten	27	-924	-903
Niet-recurrente kosten	28	-15	-14
To ta le b ed ri jfs ko s ten vó ó r a fs chri jvi n g en		-4.6 76	-4.6 19
B ed ri jfs wi n s t vó ó r a fs chri jvi n g en		1.786	1.6 9 9
Afschrijvingen	29	-748	-782
B ed ri jfs wi n s t		1.038	9 17
Financiële opbrengsten		16	17
Financiële kosten		-146	-113
Netto financiële kosten	3 0	-131	-96
Wi n s t vó ó r b ela s ti n g en		9 07	822
Belastingen	8	-177	-170
Netto wi n s t		730	6 5 2
Minderheidsbelangen	17	19	22
Nettowinst ( aandeel van de groep)		712	630
Gewone winst per aandeel (in EUR)	3 1	2,24 EUR	1,98 EUR
Verwaterde winst per aandeel (in EUR)	3 1	2,23 EUR	1,98 EUR
Gewogen gemiddeld aantal gewone uitstaande aandelen	3 1	318.011.049	318.759.360
Gewogen gemiddeld aantal gewone uitstaande aandelen voor verwaterde winst
per aandeel	3 1	318.688.078	318.987.711

GECONSOLIDEERDE STAAT VAN GEREALISEERDE EN NIET-GEREALISEERDE RESULTATEN B o ekja a r a fg es lo ten o p 31 d ecemb er

RESULTATEN
B o ekja a r a	fg es lo ten o p 31 d	ecemb er
(i n mi ljo en EUR)	2012 herwerkt	2013
Netto wi n s t	730	6 5 2
Ni et-g erea li s eerd e res u lta ten :
Items d i e zu llen g erecla s s i fi ceerd wo rd en n a a r wi n s t en verli es
Kasstroomafdekkingsinstrumenten:
Winst/(verlies) onmiddellijk opgenomen in het eigen vermogen	1	-5
Overdracht naar resultaten rekening voor de periode	0	1
Wisselkoersverschillen uit omrekening van buitenlandse activiteiten	-1	-1
To ta a l vo o r g erela teerd e b ela s ti n g s effecten	- 1	- 5
B ela s ti n g en o p n i et-g erea li s eerd e res u lta ten Kasstroomafdekkingsinstrumenten
Winst/(verlies) onmiddellijk opgenomen in het eigen vermogen	0	2
Wi n s tb ela s ti n g m.b .t. i tems d i e zu llen g erecla s s i fi ceerd wo rd en	0	1
Items d i e zu llen g erecla s s i fi ceerd wo rd en n a a r wi n s t en verli es - n a a ftrek va n b ela s ti n g s effecten	- 1	- 3
Items d i e n i et zu llen g erecla s s i fi ceerd wo rd en
Herwaardering van toegezegdpensioenregelingen	-71	18
To ta a l vo o r g erela teerd e b ela s ti n g s effecten	-71	1 8
B ela s ti n g en o p n i et-g erea li s eerd e res u lta ten
Herwaardering van toegezegdpensioenregelingen	11	-6
Wi n s tb ela s ti n g m.b .t. i tems d i e n i et zu llen g erecla s s i fi ceerd wo rd en	1 1	- 6
Items d i e n i et zu llen g erecla s s i fi ceerd wo rd en n a a ftrek va n wi n s tb ela s ti n g	-6 1	1 2
To ta a l va n g erea li s eerd e en n i et-g erea li s eerd e res u lta ten	669	661
Toe te rekenen aan:
Aandeelhouders van de moedermaatschappij	650	639
Minderheidsbelangen	18	22

GECONSOLIDEERD KASSTROOMOVERZICHT B o ekja a r a fg es lo ten o p 31 d ecemb er

		B o ekja a r a fg es lo ten o p 31 d ecemb	er
(i n mi ljo en EUR)	To eli chti n g	2012 herwerkt	2013
Ka s s tro o m u i t o p era ti o n ele a cti vi tei ten
Nettowinst ( aandeel van de groep)		712	630
Aanpassingen voor:
Minderheidsbelangen Afschrijvingen op immateriële en materiële vaste activa	17 4&5	19 748	22 782
Stijging van bijzondere waardeverminderingen op goodwill, immateriële en materiële
vaste activa	3/4/5	4	23
Stijging van voorzieningen		40
Uitgestelde belastinglasten	8	-6	23
Stijging van bijzondere waardeverminderingen op deelnemingen		27	1
Herwaardering naar de reële waarde van financiële instrumenten	3 0	-6	-11
Afschrijving van de achtergestelde obligatieleningen Winst uit verkoop van geassocieerde ondernemingen	3 0	5 -1	4 0
Winst uit de verkoop van materiële vaste activa		-5	-32
Andere niet-kasbewegingen		9	5
Ka s s tro o m u i t o p era ti o n ele a cti vi tei ten vó ó r wi jzi g i n g en i n het b ed ri jfs	ka p i ta a l	1.5 47	1.447
Toename van voorraden		-10	-30
Daling / (toename) van handelsvorderingen		-3	45
Daling van belastingsvorderingen		2	2
Daling / (toename) van andere vlottende activa		11	-9
Toename / (daling) van handelsschulden		-31	17
Toename / (daling) van belastingschulden		7	-104
Toename van andere korte termijnschulden		5 5	3 0
Daling van nettoschuld voor pensioenen, andere vergoedingen na uitdiensttreding
en beëindigingsvoordelen Daling van andere lange termijnschulden en voorzieningen	9	-78 -19	-79 0
To en a me va n het b ed ri jfs ka p i ta a l, n etto va n a a n s cha ffi n g en en verko p	en va n fi li a len	-6 7	-128
Netto ka s s tro o m u i t o p era ti o n ele a cti vi tei ten (1)		1.48 0	1.319

Ka s s tro o m u i t i n ves teri n g s a cti vi tei ten
Geldmiddelen betaald voor aanschaffing van immateriële en materiële vaste activa	4&5	-773	-852
Kasstroom voor het verwerven van andere deelnemingen en joint ventures Geldmiddelen betaald voor aanschaffing van dochterondernemingen, na aftrek van		-4	-6
verworven geldmiddelen	6	-23	0
Geldmiddelen uit de verkoop van immateriële en materiële vaste activa		7	3 8
Geldmiddelen uit de verkoop andere vaste activa		3	5
Netto ka s s tro o m b es teed i n i n ves teri n g s a cti vi tei ten		-78 9	-8 14
Ka s s tro o m vó ó r fi n a n ci eri n g s a cti vi tei ten		6 9 1	5 05

Ka s s tro o m u i t fi n a n ci eri n g s a cti vi tei ten
Dividenden uitgekeerd aan aandeelhouders Dividenden uitgekeerd aan minderheidsbelangen	3 2 17	-798 -31	-701 -38
Netto verkoop van eigen aandelen		19	25
Netto (aankoop) / verkoop van geldbeleggingen		-42	23
Wijziging in het eigen vermogen		-3	-6
Terugbetaling van leverancierskrediet		0	-7
Uitgifte van langetermijnschulden		0	249
Aflossing van langetermijnschulden		-4	-128
Uitgave van kortetermijnschuld		5 0	230
Netto ka s s tro o m b es teed i n fi n a n ci eri n g s a cti vi tei ten		-8 09	-35 3
Netto to en a me/(a fn a me) va n g eld mi d d elen en ka s eq u i va len ten		-118	15 2
Geldmiddelen en kasequivalenten op 1 januari		320	202
Geldmiddelen en kasequivalenten op 31 december	15	202	355


(1) Nettokasstroom uit operationele activiteiten bevat de volgende kasbewegingen :
Betaalde intresten Ontvangen intresten		-81 3	-83 2

MUTATIEOVERZICHT VAN HET GECONSOLIDEERD EIGEN VERMOGEN (i n mi ljo en EUR) Gep la a ts t Ei g en Wetteli jke Herwa a r-Verg o ed i n - Overg e-To ta a l

(i n mi ljo en EUR)	Gep la a ts t ka p i ta a l	Ei g en a a n d elen	Wetteli jke res erves	Herwa a r d eri n g s - res erve	Omreken i n g s - vers chi l len	Verg o ed i n - g en i n a a n d elen	Overg e d ra g en res u lta a t	To ta a l ei g en vermo g en (a a n d eel va n d e g ro ep )	Mi n d er hei d s - b ela n g en	To ta a l ei g en vermo - g en
Sa ld o o p 1 ja n u a ri 2012	1.000	-5 70	100	0	2	1 3	2.5 32	3.078	225	3.303
Herwaardering van toegezegdpensionregelingen	0	0	0	0	0	0	-75	-75	-1	-75
B a la n s p er 1 Ja n u a ri 2012 (herwerkt)	1000	-5 70	100	0	2	1 3	245 7	3003	224	3.227
Herwaardering van toegezegdpensionregelingen	0	0	0	-60	0	0	0	-60	0	-6 1
Niet-gerealiseerde resultaten	0	0	0	-60	-1	0	0	-61	0	-6 2
Nettowinst	0	0	0	0	0	0	712	712	19	730
To ta a l va n g erea li s eerd e en n i et-g erea li s eerd e res u lta ten	0	0	0	-6 0	- 1	0	712	6 5 0	1 8	669
Dividenden aan aandeelhouders (m.b.t. 2011)	0	0	0	0	0	0	-534	-534	0	-5 34
Interim dividenden aan aandeelhouders (m.b.t. 2012)	0	0	0	0	0	0	-258	-258	0	-25 8
Dividenden van dochterondernemingen aan
minderheidsbelangen	0	0	0	0	0	0	0	0	-31	-31
Eigen aandelen (EA)
Uitoefening van opties op aandelen	0	13	0	0	0	0	0	13	0	1 3
Verkoop van aandelen in het kader van een aankoopplan van aandelen met korting	0	6	0	0	0	0	-1	4	0	4
Opties op aandelen
Toegekende en aanvaarde opties op aandelen	0	0	0	0	0	1	0	1	0	1
Uitgestelde vergoedingen in aandelen	0	0	0	0	0	-1	0	-1	0	- 1
In resultaatname van uitgestelde vergoedingen in
aandelen	0	0	0	0	0	2	0	2	0	2
Uitoefening van opties op aandelen	0	0	0	0	0	-1	1	0	0	0
To ta a l tra n s a cti es met a a n d eelho u d ers en
mi n d erhei d s b ela n g en Sa ld o o p 31 d ecemb er 2012 (herwerkt)	0 1.000	1 9 -5 5 1	0 100	0 -6 0	0 1	1 1 4	-79 2 2.377	-772 2.8 8 1	-31 211	-8 04
										3.09 3
Kasstroomafdekking - winst/(verlies) opgenomen in het
eigen vermogen	0	0	0	-3	0	0	0	-3	0	3 -
Wisselkoersverschillen	0	0	0	0	-1	0	0	-1	0	1 -
Herwaardering van toegezegdpensionregelingen	0	0	0	12	0	0	0	12	0	1 2 9
Niet-gerealiseerde resultaten Nettowinst	0 0	0 0	0 0	9 0	-1 0	0 0	0 630	9 630	0 22	6 5 2
To ta a l va n g erea li s eerd e en n i et-g erea li s eerd e
res u lta ten	0	0	0	9	- 1	0	6 30	6 39	2 2	661
Dividenden aan aandeelhouders (m.b.t. 2012)	0	0	0	0	0	0	-535	-535	0	-5 35
Interimdividenden aan aandeelhouders (m.b.t. 2013) Dividenden van dochterondernemingen aan minderheidsbelangen	0	0	0	0	0	0	-160	-160	0	-16 0
Eigen aandelen (EA)
Uitoefening van opties op aandelen	0	19	0	0	0	0	-3	15	0	1 5
Verkoop van aandelen in het kader van een
aankoopplan van aandelen met korting	0	6	0	0	0	0	-2	4	0	4
Opties op aandelen
In resultaatname van uitgestelde vergoedingen in
aandelen	0 0	0 0	0 0	0 0	0 0	1 -3	0 3	1 0	0 0	1 0
Uitoefening van opties op aandelen To ta a l tra n s a cti es met a a n d eelho u d ers en
mi n d erhei d s b ela n g en	0	2 5	0	0	0	- 1	-6 9 8	-6 74	-38	-712

TOELICHTING BIJ DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING

Toelichting 1. Informatie betreffende de onderneming

De geconsolideerde jaarrekening per 31 december 2013 werd goedgekeurd voor publicatie door de Raad van Bestuur van 27 februari 2014. Ze omvat de jaarrekening van Belgacom NV, haar dochterondernemingen en joint ventures (hierna "de Groep" genoemd), evenals het aandeel van de Groep in de resultaten van geassocieerde ondernemingen opgenomen volgens de "equity"methode.

Belgacom NV is een Naamloze Vennootschap van Publiek Recht die in België is geregistreerd. De omvorming van Belgacom van een Autonoom Overheidsbedrijf naar een Naamloze Vennootschap van Publiek Recht werd doorgevoerd bij koninklijk besluit van 16 december 1994. De zetel van Belgacom NV is gevestigd in de Koning Albert-II-laan 27 te 1030 Brussel, België.

Met ingang van 1 januari 2008 sturen de Raad van Bestuur, de Chief Executive Officer en het Belgacom Management Committee de activiteiten van de Belgacom Groep aan volgens de klantgeoriënteerde organisatie die gestructureerd is rond de volgende vijf rapporteerbare bedrijfssegmenten:

De Consumer Business Unit (CBU) verkoopt spraakproducten en -diensten, internet en televisie, zowel op vaste als mobiele netwerken, aan residentiële klanten, vooral op de Belgische markt;
De Enterprise Business Unit (EBU) verkoopt ICT-diensten en -producten aan professionele klanten, hetzij zelfstandigen, kleine firma's of grote ondernemingen. Deze ICT-oplossingen, waaronder telefoondiensten, worden vooral gecommercialiseerd onder de merknamen Belgacom, Proximus en Telindus, zowel op de Belgische als de internationale markten;
De Service Delivery Engine & Wholesale (SDE&W) centraliseert alle netwerk- en IT-diensten en kosten (uitgezonderd kosten verbonden aan de klantenactiviteiten en aan de levering van ICT-oplossingen), levert diensten aan CBU en EBU en verkoopt deze diensten aan andere telecom- en kabeloperatoren;
International Carrier Services (ICS) is verantwoordelijk voor de internationale carrieractiviteiten;
Staff and Support (S&S) groepeert alle horizontale functies (human resources, finance, legal, strategy and corporate communication), internal services en real estate, die de activiteiten van de Groep ondersteunen.

Verdere informatie in verband met de operationele segmenten is te vinden in toelichting 38.

Het aantal medewerkers van de Groep (in voltijdse equivalenten) bedroeg 15.699 op 31 december 2013, tegenover 15.859 op 31 december 2012. Voor 2013 bestond het gemiddelde aantal personeelsleden van de Groep uit 149 kaderpersoneel, 14.047 bedienden en 1.557 arbeiders. Voor 2012 bestond het gemiddelde aantal personeelsleden van de Groep uit 151 kaderpersoneel, 14.176 bedienden en 1.625 arbeiders.

Toelichting 2. Belangrijkste opname- en waarderingsregels

Voorbereidingsbasis

De bijgevoegde geconsolideerde jaarrekening per 31 december 2013 werd opgesteld in overeenstemming met de International Financial Reporting Standards ("IFRS") zoals goedgekeurd voor toepassing binnen de Europese Unie. De Groep opteerde niet voor een vervroegde toepassing van enige IASB-normen of interpretaties.

De geconsolideerde jaarrekening wordt opgesteld op basis van de historische kostprijsmethode, behalve voor de waardering tegen reële waarde van derivaten en 'voor verkoop beschikbare' financiële activa. De boekwaarden van de activa en passiva die ingedekt zijn d.m.v. reële-waardehedges ("fair-value hedges") worden aangepast teneinde de wijziging in reële waarde op te nemen die toewijsbaar is aan de afgedekte risico's.

Wijzigingen in opname- en waarderingsregels

De Groep anticipeert niet op de toepassing van normen en interpretaties. De toegepaste opname- en waarderingsregels zijn consistent met deze van vorige boekjaren behalve voor wat betreft de toepassing door de Groep van de nieuwe of herziene IFRS-normen of interpretaties zoals goedgekeurd voor toepassing door de Europese Unie en die verplicht zijn vanaf 1 januari 2013, met name:

Verbeteringen aan IFRS (2009-2011):
Aanpassingen aan normen:
o Aanpassing van IAS 1 Presentatie van de andere elementen van het totaalresultaat (verduidelijking van de vereiste over vergelijkbare informatie).
o Aanpassing van IFRS 7- Financiële Instrumenten: Informatieverschaffing ("Saldering van financiële activa en verplichtingen)
o Aanpassing van IAS12- Winstbelastingen (Uitgestelde belastingen: realisatie van onderliggende activa)
Nieuw gepubliceerde normen:
o IFRS 13 ("Waardering tegen reële waarde"):
Herziene normen:
o IAS 19 ("Personeelsbeloningen"): De herziening betreft voornamelijk de vergoedingen na uitdiensttreding (zie toelichtingen 9.2 en 9.3). De voornaamste wijzigingen betreffen de erkenning van actuariële winsten en verliezen via gerealiseerde en niet-gerealiseerde resultaten (eigen vermogen) en het afstemmen van het verwachte rendement op fondsbeleggingen op de verdisconteringsvoet. Bij het toepassen van de herziening heeft Belgacom beslist om de netto pensioenkost van de periode, voor de respectievelijke componenten, op te nemen als bedrijfs- en financiële activiteiten. Het implementeren van de herziene IAS 19 in 2013 vereist een retrospectieve toepassing, wat inhoudt dat het jaar 2012 (inclusief de openingsbalans van 2012) wordt herwerkt.

Het implementeren van deze nieuwe normen en interpretaties heeft beperkte impact op de jaarrekening van de Groep, met uitzondering van de implementatie van de herziene IAS 19 standard betreffende personeelsbeloningen, waarvan de impact hieronder is gedetailleerd: (i n mi ljo en EUR) Per 1 ja n u a ry 2012 IAS 19 Per 1 ja n u a ri 2012

met uitzondering van de implementatie van de herziene IAS 19 standard betreffende personeelsbeloningen, waarvan de impact hieronder is gedetailleerd:
(i n mi ljo en EUR)	Per 1 ja n u a ry 2012 zo a ls vo o rheen g era p p o rteerd	IAS 19 a a n p a s s i n g	Per 1 ja n u a ri 2012 herzi en
Pensioenen en soortgelijke verplichtingen	479	9 7	576
Beleggingsfondsen	-2	2	0
Uitgestelde belastingen (netto)	3 5	-24	12
Imp a ct o p het ei g en vermo g en - d a li n g		-75
Eigen vermogen (aandeel van de groep)	3.078	-75	3.003
Minderheidsbelangen	225	-1	224

(i n mi ljo en EUR)	Per 31 d ecemb er 2012 zo a ls	IAS 19 a a n p a s s i n g	Per 31 d ecemb er 2012 (zo a ls

Eigen vermogen (aandeel van de groep)	3.078	-75	3.003
Minderheidsbelangen	225	-1	224

(i n mi ljo en EUR)	Per 31 d ecemb er 2012 zo a ls vo o rheen g era p p o rteerd	IAS 19 a a n p a s s i n g	Per 31 d ecemb er 2012 (zo a ls herzi en )
Pensioenen en soortgelijke verplichtingen	402	168	570
Beleggingsfondsen	-2	2	0
Uitgestelde belastingen (netto)	3 2	-35	-569
Imp a ct o p het ei g en vermo g en - d a li n g		-135
Eigen vermogen (aandeel van de groep)	3.016	-134	2.881
Minderheidsbelangen	212	-1	211

De gecumuleerde impact per 31 december 2013 op activa, schulden en eigen vermogen door de toepassing van de gewijzigde IAS 19 zoals herzien in 2011, wordt hieronder samengevat :
(i n mi ljo en EUR)	IAS19 herzi en
Stijging in pensioen- en soortgelijke verplichtingen	152
Uitgestelde belastingsschulden	-29
Imp a ct o p het ei g en vermo g en - d a li ng	-123
Eigen vermogen (aandeel van de groep)	-123
Minderheidsbelangen	0

(i n mi ljo en EUR)	2012	2013
	herwerkt

Imp a ct o p het to ta a l res u lta a t va n het ja a r wa a ri n IAS19 (a ls herzi en i n 2011) werd to eg ep a s t
Stijging/ (daling) van de herwaardering van de toegezegdepensioneverplichtingen en de
erkende actuariële winsten en verliezen	71	-18
Stijging/ (daling) van de uitgestelde belastingen	-11	6
(Sti jg i n g )/ d a li n g va n het ei g en vermo g en	-6 0	1 2
Eigen vermogen (aandeel van de groep)	-59	12
Minderheidsbelangen	0	0
Imp a ct o p d e res u lta ten reken i n g
Bedrijfswinst voor afschrijvingen	17	19
Niet-recurrente kosten	3	0
Netto financiëlekosten	-19	-13
Imp a ct o p d e wi n s t vo o r b ela s ti n g en	1	5
(Stijging)/ daling van de uitgestelde belastingen	0	-1
Imp a ct o p d e n etto wi n s t va n het ja a r	1	4
Aandeel van de groep	1	4
Minderheidsbelangen	0	0

Consolidatiebasis

In toelichting 6 is de lijst opgenomen van de dochterondernemingen, joint ventures en geassocieerde ondernemingen.

Dochterondernemingen zijn entiteiten waarover de Groep zeggenschap heeft. Er bestaat zeggenschap wanneer Belgacom de macht heeft om het financiële en operationele beleid van een onderneming te sturen teneinde voordelen uit haar activiteiten te verwerven. De deelnemingen in dochterondernemingen worden geconsolideerd vanaf de dag waarop zeggenschap wordt overgedragen aan de Groep en worden niet meer geconsolideerd vanaf de dag waarop zeggenschap door de Groep wordt overgedragen. Intragroepsbalansen en –verrichtingen en bijhorende nietgerealiseerde winsten of verliezen tussen ondernemingen van de Groep worden geëlimineerd. Indien nodig worden de opname- en waarderingsregels van de dochterondernemingen aangepast om ervoor te zorgen dat de geconsolideerde jaarrekening opgemaakt wordt volgens uniforme grondslagen.

Ondernemingen waarover gezamenlijk zeggenschap wordt uitgeoefend (gedefinieerd als de entiteiten waarover de Groep gezamenlijke zeggenschap heeft via een contractuele overeenkomst waarbij een unanieme toestemming van de partijen die zeggenschap delen vereist is) zijn opgenomen op basis van de vermogensmutatiemethode, vanaf de datum waarop gezamenlijke zeggenschap uitgeoefend wordt tot de datum waarop de Groep stopt gezamenlijke zeggenschap uit te oefenen.

Geassocieerde ondernemingen waarop de Groep een invloed van betekenis heeft, meer bepaald ondernemingen waarin Belgacom de macht heeft om deel te nemen (geen zeggenschap) aan de financiële en operationele beleidsbeslissingen van de deelneming, worden ook opgenomen volgens de vermogensmutatiemethode. Volgens die methode worden de investeringen in geassocieerde deelnemingen aanvankelijk opgenomen tegen kostprijs en wordt de boekwaarde vervolgens aangepast om het aandeel van de Groep in de winst of het verlies van de geassocieerde deelneming op te nemen, en dit vanaf de aanschaffingsdatum. Deze investeringen en het vermogensaandeel van de resultaten voor de periode zijn respectievelijk weergegeven in de balans en de resultatenrekening als deelnemingen in geassocieerde ondernemingen en joint ventures en als aandeel in de resultaten van geassocieerde ondernemingen en joint ventures.

Dochterondernemingen en joint-ventures gekocht en aangehouden enkel en alleen om ze binnen de twaalf maanden af te stoten worden geconsolideerd en gepresenteerd in de balans als activa en passiva aangehouden voor verkoop.

Bedrijfscombinaties

Verwerving van bedrijven wordt verwerkt volgens de overnamemethode. De overgedragen vergoeding wordt gewaardeerd tegen reële waarde, die berekend wordt als de som van de reële waarden van de overgedragen activa op overnamedatum, de aangegane verplichtingen jegens voormalige eigenaars van de overgenomen partij en de door de overnemende partij uitgegeven aandelenbelangen in ruil voor zeggenschap over de overgenomen partij. De aan de overname gerelateerde kosten worden erkend in de resultatenrekening wanneer ze zich voordoen.

Op overnamedatum worden de verworven identificeerbare activa en overgenomen verplichtingen gewaardeerd aan hun reële waarde op die datum, en dit inclusief de reële waardering van de niet-erkende activa en verplichtingen in de balans van de overgenomen partij welke hoofdzakelijk klantenbestanden en merknamen omvatten.

De minderheidsbelangen kunnen initieel gewaardeerd worden tegen reële waarde of tegen het evenredige deel in de identificeerbare netto-activa van de overgenomen partij. De keuze van het waarderingsprincipe wordt transactie per transactie bepaald.

Beoordelingen en schattingen

Bij de opmaak van de geconsolideerde jaarrekening dient het management beoordelingen en schattingen te maken die een effect hebben op de in de jaarrekening opgenomen bedragen. Beoordelingen en schattingen die gemaakt worden op elke rapporteringsdatum weerspiegelen de omstandigheden die bestonden op die datum (zoals marktprijs, intrestvoeten en wisselkoersen). Hoewel management deze schattingen baseert op haar beste kennis van de huidige gebeurtenissen en van de acties die de Groep zou kunnen ondernemen, kunnen werkelijke resultaten afwijken van deze schattingen.

Belangrijkste beoordelingen en schattingen zijn vooral gedaan in volgende domeinen:

Claims en voorwaardelijke verplichtingen

Voor claims en voorwaardelijke verplichtingen is beoordeling vereist ten aanzien van het bestaan van een verplichting die het gevolg is van een gebeurtenis uit het verleden, het bepalen van de waarschijnlijkheid van een economische uitstroom, en van het kwantificeren van deze waarschijnlijke uitstroom van economische middelen. Deze inschatting wordt herzien wanneer nieuwe informatie beschikbaar is en met behulp van advies van externe experten.

Realiseerbare waarde van kasstroomgenererende eenheden met goodwill

In toelichting 3 worden de belangrijkste veronderstellingen besproken die gebruikt zijn, bij het testen op bijzondere waardeverminderingen, voor het bepalen van de realiseerbare waarde van de kasstroomgenererende eenheden met goodwill.

Actuariële veronderstellingen betreffende de waardering van de verplichtingen voor personeelsbeloningen en fondsbeleggingen

De Groep heeft verschillende personeelsbeloningsplannen zoals pensioenplannen, andere plannen na uitdiensttreding en beëindigingsvoordelen.

In toelichting 9 (Activa en schulden voor pensioenen, andere vergoedingen na uitdiensttreding en beëindigingsvoordelen) worden de belangrijkste veronderstellingen besproken die gebruikt zijn bij de waardering van de verplichting, de fondsbeleggingen en de nettokost over de periode.

Verwerving van zeggenschap over BICS op 1 januari 2010

De aandeelhoudersoverkomst van BICS voorziet in nieuwe besluitvormingsregels en een "deadlock" procedure die van kracht zijn vanaf 1 januari 2010 en die de Groep doen besluiten dat zij zeggenschap heeft over BICS vanaf die datum. Als gevolg hiervan en de toepassing van de herziene IFRS 3 wordt BICS via de integrale methode geconsolideerd vanaf 1 januari 2010.

Omrekening van vreemde valuta

Transacties in vreemde valuta

De presentatievaluta voor de Groep is de euro. Transacties in vreemde valuta worden bij initiële opname omgerekend aan de wisselkoers die geldt op de transactiedatum. Monetaire activa en passiva uitgedrukt in vreemde munt worden op balansdatum in de functionele valuta van de entiteit omgerekend aan de slotkoers van die dag. Netto wisselkoersverschillen bij de omrekening van monetaire activa en passiva worden in het resultaat opgenomen onder "andere bedrijfskosten" in de periode waarin ze zich voordoen.

Buitenlandse activiteiten

Sommige buitenlandse dochterondernemingen en joint ventures werkzaam in niet euro landen worden beschouwd als buitenlandse activiteiten die integraal deel uitmaken van de activiteiten van de rapporterende onderneming. Hierbij worden de monetaire activa en passiva op balansdatum omgerekend tegen de slotkoers; niet-monetaire activa en passiva worden omgerekend tegen de historische koers, uitgezonderd niet-monetaire activa die in de lokale munt aan reële waarde gewaardeerd zijn. Deze laatste worden omgerekend aan de wisselkoers op het moment dat de reële waarde bepaald werd. De opbrengsten en kosten van deze entiteiten worden omgerekend tegen de gemiddelde koers. De resulterende wisselkoersverschillen worden in het resultaat opgenomen onder "andere bedrijfskosten" in de periode waarin ze zich voordoen.

Voor andere buitenlandse dochterondernemingen en joint-ventures werkzaam in niet euro-landen, worden de activa en de passiva op balansdatum omgerekend tegen de slotkoers. De opbrengsten en kosten van deze entiteiten worden omgerekend tegen de gemiddelde koers. De resulterende wisselkoersverschillen worden rechtstreeks in een afzonderlijke component van het eigen vermogen geboekt. Bij de verkoop van dergelijke entiteit wordt het cumulatieve bedrag dat in het eigen vermogen genomen werd en betrekking heeft op deze specifieke buitenlandse operatie in resultaat genomen.

Alle wisselkoersverschillen die voortvloeien uit een monetair element dat deel uitmaakt van de netto investering van de Groep in dergelijke entiteit worden eveneens in dezelfde afzonderlijke component van het eigen vermogen opgenomen.

Goodwill

Goodwill vertegenwoordigt het bedrag waarmee de som van de overgedragen vergoeding, het bedrag van enig minderheidsbelang, en de reële waarde van het voorheen aangehouden aandelenbelang, indien toepasselijk, de netto reële waarde van de identificeerbare activa, verplichtingen en voorwaardelijke verplichtingen verworven via bedrijfscombinaties overschrijdt. Wanneer de Groep zeggenschap verwerft, wordt enig voorheen aangehouden belang in de overgenomen partij geherwaardeerd naar reële waarde via de resultatenrekening.

Wanneer de netto reële waarde, na herbeoordeling van de identificeerbare activa, verplichtingen en voorwaardelijke verplichtingen verworven in een bedrijfscombinatie, de som van de overgedragen vergoeding, het bedrag van enig minderheidsbelang, en de reële waarde van het voorheen aangehouden aandelenbelang overtreft, wordt deze meerwaarde onmiddellijk erkend in de resultatenrekening als winst uit een 'voordelige koop'.

Veranderingen in de voorwaardelijke vergoeding die deel uitmaakt van de overgedragen vergoeding worden aangepast ten opzichte van goodwill, indien deze zich voordoen tijdens de voorwaardelijke aankoopprijstoewijzingsperiode en indien ze verband houden met feiten en omstandigheden die bestonden op datum van overname. In de andere gevallen, afhankelijk van het al dan niet classificeren van de voorwaardelijke vergoeding als eigen vermogen of niet, worden de aanpassingen via eigen vermogen of via de resultatenrekening opgenomen.

Aankoopkosten worden in kosten opgenomen en minderheidsbelangen worden berekend op overnamedatum, ofwel aan hun reële waarde, ofwel aan hun proportioneel deel in de identificeerbare activa en schulden van de overgenomen partij, en dit op een transactie-per-transactie basis.

Goodwill wordt gewaardeerd tegen kostprijs en wordt niet afgeschreven maar jaarlijks getest op bijzondere waardeverminderingen op het niveau van de kasstroomgenererende eenheid alsook telkens wanneer er een aanwijzing is dat de kasstroomgenererende eenheid aan dewelke de goodwill werd toegewezen een bijzondere waardevermindering zou kunnen hebben ondergaan. Een erkend bijzonder waardeverminderingverlies op goodwill wordt nooit teruggenomen in de volgende periodes, zelfs indien er aanwijzingen zijn dat de bijzondere waardevermindering niet langer bestaat of verminderd zou kunnen zijn.

Immateriële vaste activa met bepaalde gebruiksduur

De immateriële vaste activa bestaan hoofdzakelijk uit de Global System for Mobile Communications ("GSM")-licentie, de Universal Mobile Telecommunications Systems ("UMTS")-licentie, 4G-licenties, merknamen en klantenbestanden verworven via bedrijfscombinaties, intern ontwikkelde software en andere immateriële vaste activa zoals voetbalrechten, uitzendrechten en extern ontwikkelde software.

De Groep activeert bepaalde uitgaven gemaakt met betrekking tot de ontwikkeling of de aankoop van software voor intern gebruik indien zij identificeerbaar zijn, indien de Groep zeggenschap heeft over de activa en indien de toekomstige economische voordelen waarschijnlijk zijn. De geactiveerde kosten voor software zijn opgenomen als intern gegenereerde en andere immateriële vaste activa en worden afgeschreven over drie tot vijf jaar.

Immateriële vaste activa met een bepaalde gebruiksduur die afzonderlijk zijn verworven worden bij de eerste opname gewaardeerd tegen kostprijs. De kostprijs van immateriële vaste activa verworven bij een bedrijfscombinatie is de reële waarde op overnamedatum.

Immateriële vaste activa met een bepaalde gebruiksduur worden gewaardeerd tegen kostprijs verminderd met gecumuleerde afschrijvingen en bijzondere waardeverminderingen. De restwaarde van zulke immateriële vaste activa wordt verondersteld nul te zijn. Merknamen en klantenbestanden verworven in bedrijfscombinaties worden lineair afgeschreven over hun geraamde gebruiksduur (3 tot 20 jaar). Uitgezonderd wanneer het gebruik van een actief beperkt is in tijd, om contractuele redenen of gegeven het verwachte gebruik door het management, wordt de gebruiksduur bepaald op aanschaffingsdatum, op individuele basis per actief, zodanig dat de verwachte gecumuleerde geactualiseerde kasstromen die door het actief in kwestie gegenereerd worden gedurende zijn gebruiksduur, ongeveer 90% vertegenwoordigen van de totaal verwachte gecumuleerde geactualiseerde kasstromen.

GSM-, UMTS- en 4 G licenties, andere immateriële vaste activa en intern gegeneerde activa met beperkte gebruiksduur worden lineair afgeschreven over hun geraamde gebruiksduur. De afschrijving begint zodra het immaterieel vast actief beschikbaar is voor beoogd gebruik. De gebruiksduur van licenties zijn vastgelegd bij Koninklijk Besluit en variëren van 5 tot 20 jaar. De gebruiksduur werd als volgt bepaald:

Gebruiksduur (jaren)

GSM, UMTS, 4G en andere netwerklicenties	volgens licentieduur
 Verlengde GSM (2G) licentie (2010)	5
 UMTS (3G)	16
 LTE (4G)	15
 800 MHz (4G)	20
Verworven merknamen en klantenbestanden	3 tot 20
Software	5
Gebruiksrechten, voetbal- en uitzendrechten	Contractduur
	(als regel van 2 tot 5)

De 800 MHz-spectrum licentie (verworven in 2013) zal worden betaald in jaarlijkse schijven over de perode van twintig jaar. Aangezien de financiering gebeurt door de verkoper over de duur van de licentie, en de periode tussen aanschaffing en financiering significant is, werden beide beschouwd als niet cash-transactie in het kasstroomoverzicht. De jaarlijkse terugbetalingen aan de verkoper om de uitstaande schuld te verminderen worden in de kasstroomoverzicht beschouwd als een financieringsactiviteit.

De afschrijvingsperiode en de afschrijvingsmethode voor immateriële vaste activa met een bepaalde gebruiksduur worden minstens aan het einde van elke boekjaar herzien. Veranderingen in de voorziene gebruiksduur of in het voorziene patroon van toekomstige economische voordelen die het actief in zich bergt, worden verrekend door de afschrijvingsperiode en afschrijvingsmethode te veranderen. Deze worden behandeld als wijzigingen van de boekhoudkundige schattingen.

Materiële vaste activa

De materiële vaste activa, welke ook aan derden verhuurde activa bevatten, worden gepresenteerd volgens hun aard en worden gewaardeerd tegen kostprijs verminderd met de gecumuleerde afschrijvingen en bijzondere waardeverminderingen. De kosten voor de uitbreidingen of substantiële verbeteringen van de materiële vaste activa worden geactiveerd. De onderhouds- en herstellingskosten voor materiële vaste activa worden opgenomen in de bedrijfskosten indien ze de gebruiksduur van het actief niet verlengen of wanneer het toekomstig economische nut niet beduidend verhoogd wordt. De kostprijs van materiële vaste activa bevat de kosten voor hun ontmanteling, verwijdering en herstelling, wanneer de Groep daarvoor een verplichting heeft ten gevolge van de installatie van het actief.

Een element dat tot de materiële vaste activa hoort wordt niet langer op de balans opgenomen na vervreemding dan wel indien er geen economische voordelen meer te verwachten zijn van het gebruik of de vervreemding van het actief. Een eventuele winst of verlies voortvloeiend uit het niet meer opnemen van het actief (berekend als het verschil tussen de geschatte netto opbrengst en de boekwaarde van het actief) wordt opgenomen in de resultatenrekening van het jaar waarin het actief niet meer opgenomen wordt.

De afschrijving van een actief start zodra het klaar is voor zijn beoogd gebruik. De afschrijvingen worden lineair berekend over de geraamde gebruiksduur van het actief. De gebruiksduur wordt als volgt bepaald:

	Terreinen en gebouwen	Gebruiksduur (jaren)
	Terreinen	onbeperkt
	Gebouwen en uitrustingen in gebouwen	22 tot 33
	Faciliteiten in gebouwen	3 tot 10
	Werken in gehuurde gebouwen en reclameuitrustingen	3 tot 10
	Technische en netwerkuitrustingen
	Kabels en buizen	15 tot 20
	Centrales	8 tot 10
	Transmissie	6 tot 8
	Radio toegang netwerk	6 tot 7
	Mobiele sites en uitrusting voor faciliteiten in sites	5 tot 10
	Uitrustingen geïnstalleerd in de gebouwen van de klant	2 tot 8
	Data en andere netwerkuitrustingen	2 tot 15
	Meubilair en voertuigen
	Meubilair en kantooruitrusting	3 tot 10

Voertuigen 5 tot 10

De restwaarden, gebruiksduur en afschrijvingsmethoden van activa worden aan het eind van elk boekjaar herzien en aangepast indien nodig.

Kosten van verkochte materialen, personeelskosten en andere bedrijfskosten worden weergegeven in de resultatenrekening na aftrek van de werkzaamheden uitgevoerd en geactiveerd door de onderneming voor de uitbouw van materiële vaste activa.

Financieringskosten worden geactiveerd indien zij rechtstreeks toe te rekenen zijn aan de verwerving, bouw of productie van een in aanmerking komend actief.

Bijzondere waardeverminderingen van niet-financiële activa

De Groep onderzoekt op iedere balansdatum of de niet-financiële activa geen tekenen van bijzondere waardevermindering vertonen.

De Groep vergelijkt minstens één keer per jaar de boekwaarde met de geschatte realiseerbare waarde van immateriële vaste activa in aanbouw en kasstroomgenererende eenheden die goodwill omvatten. De Groep voert deze jaarlijkse bijzondere waardeverminderingstest uit tijdens het vierde kwartaal van het jaar.

Er wordt een bijzondere waardevermindering erkend wanneer de boekwaarde van een actief of kasstroomgenererende eenheid de geraamde realiseerbare waarde overschrijdt. De realiseerbare waarde van een actief is de hoogste waarde van de reële waarde van een actief of een kasstroomgenererende eenheid na aftrek van de verkoopskosten en de bedrijfswaarde voor de Groep.

Bij de bepaling van de bedrijfswaarde worden de geschatte toekomstige kasstromen geactualiseerd, waarbij een disconteringsvoet vóór belasting wordt toegepast die rekening houdt met de huidige marktbeoordelingen van de tijdwaarde van geld en de specifieke risico's van het actief of de kasstroomgenererende eenheid.

Bijzondere waardeverminderingen op goodwill, immateriële vaste activa en materiële vaste activa worden opgenomen in de bedrijfskosten. Op iedere balansdatum wordt beoordeeld of er aanwijzingen zijn dat een voorheen opgenomen bijzondere waardevermindering niet langer bestaat of is afgenomen. Indien een dergelijke aanwijzing bestaat, wordt de realiseerbare waarde geschat. Een voorheen erkende bijzondere waardevermindering wordt slechts teruggenomen indien er een wijziging is opgetreden in de schattingen die worden gebruikt ter bepaling van de realiseerbare waarde van het actief sinds de laatste bijzondere waardevermindering werd erkend. Indien dit het geval is worden de bijzondere waardeverminderingen op activa andere dan goodwill teruggenomen teneinde de boekwaarde van het actief te verhogen naar de realiseerbare waarde. Dit verhoogde bedrag kan niet hoger zijn dan de boekwaarde die zou zijn bekomen (na aftrek van afschrijvingen) indien in voorgaande jaren geen bijzondere waardevermindering voor het actief zou zijn opgenomen. Deze terugname wordt erkend als bedrijfskosten in de resultatenrekening.

Uitgestelde belastingen

Uitgestelde belastingen worden geboekt voor de tijdelijke verschillen tussen de boekwaarde van activa en passiva in de geconsolideerde balans en hun respectievelijke belastbare basis.

Uitgestelde belastingvorderingen verbonden aan verrekenbare tijdelijke verschillen en niet-gebruikte overgedragen belastingverliezen worden opgenomen in zoverre het waarschijnlijk is dat er voldoende belastbare winst beschikbaar zal zijn waarmee het verrekenbare tijdelijke verschil of de niet-gebruikte belastingverliezen kunnen worden verrekend.

De boekwaarde van de uitgestelde belastingvorderingen wordt bij iedere balansdatum opnieuw beoordeeld en wordt verminderd in die mate dat het niet waarschijnlijk is dat toekomstige belastbare winst zal toelaten de belastingvordering geheel of gedeeltelijk te realiseren. Niet erkende belastingvorderingen worden op iedere balansdatum herschat en worden erkend in die mate dat het waarschijnlijk geworden is dat de toekomstige belastbare winst de realisatie van de belastingvordering mogelijk zal maken.

Uitgestelde belastingvorderingen en –schulden worden berekend tegen de aanslagvoeten die naar verwachting zullen worden toegepast in de periode waarin het actief zal worden gerealiseerd of het passief zal worden afgewikkeld; op basis van de aanslagvoeten (en belastingwetgeving) waarvan het wetgevingsproces materieel is afgesloten op balansdatum.

Wijzigingen in uitgestelde belastingvorderingen en –verplichtingen worden erkend in de resultatenrekening tenzij ze betrekking hebben op elementen die rechtstreeks erkend worden in het eigen vermogen; in dit geval zal de belastingsimpact ook rechtstreeks erkend worden in het eigen vermogen.

Uitgestelde belastingsverplichtingen voor tijdelijke verschillen die verband houden met investeringen in dochterondernemingen worden erkend, uitgezonderd wanneer de moedermaatschappij het tijdstip kan bepalen waarop het tijdelijk verschil wordt afgewikkeld en het niet waarschijnlijk is dat het verschil zal worden afgewikkeld in de nabije toekomst.

Pensioenen, andere vergoedingen na uitdiensttreding en beëindigingsvoordelen

De Groep beheert verschillende toegezegdepensioenregelingen waarvoor bijdragen worden gestort in afzonderlijk beheerde fondsen. De Groep is eveneens overeengekomen om bijkomende vergoedingen na uitdiensttreding uit te keren aan bepaalde personeelsleden. De kost voor het verstrekken van de beloningen voorzien in de plannen wordt voor elk plan afzonderlijk bepaald gebruikmakend van de actuariële 'Projected Unit Credit'-waarderingsmethode. De actuariële winsten en verliezen worden opgenomen via gerealiseerde en niet-gerealiseerde resultaten (eigen vermogen). Pensioenkosten van verstreken diensttijd en winst of verlies op regelingen worden erkend in de resultatenrekening wanneer ze zich voordoen..

De Groep beheert ook verschillende toegezegdebijdragenregelingen. Bijdragen worden in de resultatenrekening opgenomen in de periode voor dewelke ze worden bijgedragen.

De Groep voert sommige herstructureringsprogramma's uit die beëindigingsvoordelen en andere vormen van bijkomende vergoedingen inhouden. De actuariële winsten en verliezen op deze schulden worden in de resultatenrekening opgenomen wanneer ze zich voordoen. Bij het toepassen van de herziene IAS 19 norm heeft de Groep beslist om de periodieke kost te presenteren als operationele en financiële activiteit voor hun respectievelijke componenten.

Korte- en langetermijnvoordelen voor personeelsleden

De kost van alle korte- en langetermijnvoordelen voor personeelsleden, zoals lonen en salarissen, betaald verlof, bonussen, medische interventies en andere worden opgenomen gedurende de periode waarin het personeelslid de desbetreffende dienst verleent. De Groep neemt deze kosten enkel op indien zij wettelijk of feitelijk verplicht is om een dergelijke betaling uit te voeren en indien er een betrouwbare raming van de schuld kan worden gemaakt.

Financiële instrumenten

Reële waarde van de financiële instrumenten

De volgende methodes en principes worden toegepast om de reële waarde van de financiële instrumenten te ramen:

Voor investeringen in genoteerde bedrijven en wederzijdse fondsen is de reële waarde gelijk aan hun beurskoers;
Voor investeringen in niet-genoteerde ondernemingen wordt de reële waarde geraamd aan de hand van recente verkooptransacties op de aandelen van deze niet-genoteerde ondernemingen of, bij gebrek aan zulke transacties, door middel van verschillende waarderingstechnieken zoals toekomstige verdisconteerde kasstroommodellen en "multiples"- methodes;
Voor investeringen in niet-genoteerde ondernemingen waarvoor geen betrouwbare reële waarde kan worden bepaald, wordt de reële waarde gebaseerd op de historische aanschaffingskosten, gecorrigeerd met de eventuele bijzondere waardeverminderingen;
Voor langetermijnschulden die onderhevig zijn aan variabele rentevoeten wordt de afgeschreven kost geacht de reële waarde te benaderen;
Voor langetermijnschulden die onderhevig zijn aan een vaste rentevoet wordt de reële waarde bepaald op basis van de marktwaarde indien aanwezig, of anders op basis van de toekomstige verdisconteerde kasstromen;
Voor handelsvorderingen, handelsschulden, andere kortlopende activa en passiva worden de boekwaarden in de balans bij benadering opgenomen tegen een reële waarde rekening houdend met hun korte looptijd;
Voor geldmiddelen en kasequivalenten vormen de boekwaarden opgenomen in de balans een benadering van hun reële waarde rekening houdend met hun korte looptijd;
Voor derivaten worden de reële waarden geraamd rekening houdend met hun genoteerde prijs op een actieve markt, en indien niet beschikbaar, gebruikmakend van verschillende waarderingstechnieken, in het bijzonder de verdiscontering van de toekomstige kasstromen.

Criteria voor de initiële opname en het niet meer opnemen van financiële activa en passiva

De financiële instrumenten worden initieel opgenomen wanneer de Groep de contractuele bepalingen van de instrumenten onderschrijft. Gewone aankopen en verkopen van financiële activa worden geboekt op de afwikkelingsdatum.

Financiële activa (of een gedeelte ervan) worden niet meer opgenomen wanneer de Groep de rechten op de vergoedingen, bepaald in het contract, te gelde maakt, of de rechten vervallen of de Groep er afstand van doet of nog indien de Groep de controle verliest over de contractuele rechten die betrekking hebben op het financiële actief. Financiële passiva (of een gedeelte ervan) worden niet meer opgenomen indien de verplichting bepaald in het contract vervalt, ingetrokken of geannuleerd wordt.

Criteria voor de saldering van financiële activa en passiva

Indien er een wettelijk afdwingbaar compensatierecht bestaat voor opgenomen financiële activa en passiva en de intentie aanwezig is om het passief af te wikkelen en het actief tegelijk te gelde te maken of op nettobasis af te wikkelen, worden alle financiële gevolgen gecompenseerd.

Criteria voor classificering van de financiële instrumenten als "tot einde looptijd aangehouden"

Sommige financiële instrumenten worden als "behouden tot vervaldatum" geclassificeerd op basis van de mogelijkheid en de intentie van de Groep om deze instrumenten tot hun vervaldatum te behouden. De Groep heeft reeds een ruime ervaring in het naleven van deze regel. Dit wordt versterkt door het feit dat de financiële instrumenten die als "behouden tot vervaldatum" geclassificeerd zijn, een looptijd hebben van korte- tot middellange termijn.

Criteria voor het classificeren van de financiële instrumenten als "voor verkoop beschikbaar"

De financiële activa die geen derivaten zijn, waarbij de Groep niet van plan is deze tot het einde van hun looptijd te behouden, die niet als "leningen en vorderingen" geclassificeerd zijn en die door de Groep bij aanvang niet als gewaardeerde activa tegen hun reële waarde via de resultatenrekening geclassificeerd zijn, worden als "aangehouden tot verkoop" geclassificeerd.

Aandelen in het eigen vermogen van niet-geconsolideerde ondernemingen worden gewoonlijk als "aangehouden tot verkoop" geclassificeerd. Aandelen in wederzijdse of in soortgelijke fondsen worden geclassificeerd als "aangehouden tot verkoop" als ze bij aanvang tegen hun reële waarde via de resultatenrekening geclassificeerd zijn.

Andere deelnemingen

Andere deelnemingen bevatten de aandelen gehouden in entiteiten die geen dochterondernemingen, joint-venture of geassocieerde ondernemingen zijn.

Deze deelnemingen worden initieel opgenomen tegen kostprijs, zijnde tegen de reële waarde van de verstrekte vergoeding met inbegrip van de aanschaffingskosten verbonden aan de investering. Deze deelnemingen worden op de balans geclassificeerd onder de 'voor verkoop beschikbare financiële activa'.

Na de initiële opname,

Beleggingen in eigenvermogeninstrumenten waarvoor geen genoteerde marktprijs bestaat en de reële waarde niet op een betrouwbare wijze kan worden bepaald worden gewaardeerd tegen kostprijs verminderd met een eventuele bijzondere waardevermindering;
Alle andere deelnemingen worden gewaardeerd tegen de reële waarde waarbij de wijzigingen in de reële waarde rechtstreeks worden opgenomen in het eigen vermogen tot het financieel actief verkocht, geïncasseerd of van de hand gedaan wordt, waarna de voorheen in het eigen vermogen toegerekende gecumuleerde winsten of verliezen worden opgenomen in de resultatenrekening onder netto financiële kosten.

Andere financiële vaste activa

De andere financiële vaste activa omvatten derivaten (zie verder), rentedragende vorderingen op lange termijn zoals leningen aan joint ventures, personeel en kasgaranties, en beleggingen op lange termijn zoals 'notes' en gekochte obligaties. Langetermijnvorderingen worden geboekt als leningen en vorderingen uitgegeven door het bedrijf en worden gewaardeerd tegen afgeschreven kostprijs. Langetermijninvesteringen worden geclassificeerd als tot het eind van de looptijd aangehouden en worden gewaardeerd tegen afgeschreven kostprijs.

Handelsvorderingen en andere vlottende activa

Handelsvorderingen en andere vlottende activa worden in de balans opgenomen tegen nominale waarde (gewoonlijk het oorspronkelijke factuurbedrag) met aftrek van de waardeverminderingen voor dubieuze debiteuren.

Beleggingen

De beleggingen omvatten aandelen in fondsen en wederzijdse fondsen, vastrentende effecten en deposito's met een looptijd van meer dan drie maanden maar minder dan één jaar.

Aandelen worden initieel opgenomen tegen kostprijs, meer bepaald de reële waarde van de verstrekte vergoeding met inbegrip van de aanschaffingskosten verbonden aan de investering. Na de initiële opname worden aandelen behandeld als beschikbaar voor verkoop, met een herwaardering tot de reële waarde die rechtstreeks in het eigen vermogen wordt geboekt, tot de investering wordt verkocht, geïncasseerd of van de hand gedaan. De gecumuleerde winsten of verliezen die voorheen in het eigen vermogen werden geboekt, worden daarna in de resultatenrekening opgenomen.

Vastrentende effecten worden initieel opgenomen tegen kostprijs, meer bepaald de reële waarde van de verstrekte vergoeding met inbegrip van de aanschaffingskosten verbonden aan de investering. Na de initiële opname worden de vastrentende effecten die geclassificeerd zijn als beschikbaar voor verkoop gewaardeerd aan reële waarde, waarbij de winsten en verliezen uit herwaardering in het eigen vermogen worden opgenomen tot de investering is verkocht, geïncasseerd of van de hand gedaan. Bijzondere waardeverminderingen worden geboekt in de resultatenrekening. De vastrentende effecten die bestemd zijn om tot vervaldag te worden gehouden, worden gewaardeerd tegen de afgeschreven kostprijs, gebruikmakend van de methode van de effectieve rentevoet.

Deposito's worden gewaardeerd tegen de afgeschreven kostprijs.

Geldmiddelen en kasequivalenten

Geldmiddelen en kasequivalenten omvatten liquide middelen, lopende bankrekeningen en beleggingen met een initiële looptijd van minder dan drie maanden en die zeer liquide zijn.

Geldmiddelen en kasequivalenten worden geboekt tegen de afgeschreven kostprijs.

Bijzondere waardeverminderingen van financiële activa

De Groep onderzoekt op iedere balansdatum of financiële activa of het geheel van financiële activa objectieve indicaties van bijzondere waardevermindering vertonen. Als de boekhoudkundige waarde van de financiële activa hoger is dan de geschatte realiseerbare waarde, wordt een bijzondere waardevermindering geboekt.

Er wordt altijd een specifieke rekening gebruikt om de bijzondere waardeverminderingen te boeken, ongeacht of deze door een kredietverlies veroorzaakt werden of niet.

De provisies en waardeverminderingen op financiële activa worden als andere bedrijfskosten geboekt wanneer de activa betrekking hebben op operationele activiteiten. Voor andere deelnemingen, geassocieerde ondernemingen en activa met betrekking tot financieringsactiviteiten worden de provisies en waardeverminderingen geboekt als financiële kosten.

De waardeverminderingen op vorderingen worden geboekt wanneer het waarschijnlijk is dat de Groep niet in staat zal zijn alle verschuldigde bedragen te innen, op basis van geïndividualiseerde criteria of op basis van statistieken en de analyse van de ouderdomsbalans.

In geval van waardeverminderingen die te wijten zijn aan kredietverliezen, wordt de waardevermindering teruggenomen wanneer het waarschijnlijk is dat de Groep in staat zal zijn de financiële activa te innen, op basis van verschillende indicaties zoals de oplevering van waarborgen, een succesvolle kapitaalverhoging bij de schuldenaar, enz.

De waardevermindering wordt ook teruggenomen wanneer het actief definitief verkocht, ontvangen of daarentegen niet terugvorderbaar is. Op dat moment worden de definitieve opbrengsten/(kosten) geboekt in de resultatenrekening.

De waardeverminderingen op 'voor verkoop beschikbare' eigen vermogeninstrumenten worden erkend in resultaat in geval van een significante (30%) of langdurige (meer dan 12 maanden achtereenvolgend) daling van de reële waarde beneden kostprijs. Deze waardeverminderingen worden niet teruggenomen in de resultatenrekening. Indien een

waardevermindering teruggenomen moet worden, zal een terugneming in het eigen vermogen geboekt worden, als een herwaardering tot de reële waarde.

Rentedragende schulden

Alle kredieten en leningen worden initieel opgenomen tegen kostprijs, meer bepaald de reële waarde van de ontvangen vergoeding na aftrek van de uitgiftekosten verbonden aan de leningen.

Na de initiële opname worden de niet-afgedekte schulden gewaardeerd tegen afgeschreven kostprijs op basis van de effectieve intrestvoetmethode met afschrijving van verdisconteringen of premies in de resultatenrekening.

Derivaten

De Groep maakt gebruik van derivaten zoals IRS, IRCS, rentetermijncontracten en valutaopties om haar risico's verbonden aan schommelingen van de rentevoet en vreemde valuta te beperken op onderliggende activa, passiva en geanticipeerde transacties. De derivaten worden tegen reële waarde geboekt in de posten andere activa (lange en korte termijn), rentedragende schulden (lange en korte termijn) en andere schulden (lange en korte termijn).

De Groep gebruikt IRS en IRCS om zijn risico van schommelingen van de rentevoet en vreemde valuta op langetermijnschulden in te perken. Deze economische afdekkingen worden niet beschouwd als boekhoudkundige afdekkingen.

De Groep heeft geen derivaten (en geeft er ook geen uit) voor handelsdoeleinden, maar sommige van haar derivatencontracten beantwoorden niet aan de criteria bepaald in IAS 39 om als afdekkingen te worden beschouwd en worden daarom behandeld als derivaten aangehouden voor verhandeling, met wijzigingen in de reële waarde geboekt in de resultatenrekening.

De Groep maakt gebruik van valutaopties en termijnwisselcontracten om haar risico's op vreemde valuta uit operationele contracten te beperken. Indien de afstemming van deze instrumenten op het onderliggende risico voldoende effectief is en deze effectiviteit gemakkelijk kan worden aangetoond, wordt kasstroomafdekking toegepast. Dit houdt in dat het effectieve deel van de winsten of verliezen op de afdekkingsinstrumenten wordt erkend via gerealiseerde en nietgerealiseerde resultaten tot het afgedekte feit plaats vindt; het niet-effectieve deel wordt erkend in de resultatenrekening. De andere rentetermijncontracten worden niet geboekt als afdekkingen, maar wel tegen de reële waarde, waarbij de wijzigingen in die reële waarde worden opgenomen in de resultatenrekening.

Sommige schulden geplaatst door de Groep omvatten in het contract besloten derivaten. Dergelijke derivaten worden afgescheiden van hun basiscontracten en geboekt tegen de marktwaarde waarbij wijzigingen in de reële waarde in de resultatenrekening opgenomen worden. Het "mark-to-market" effect op de in het contract besloten derivaten wordt geneutraliseerd door deze op andere derivaten.

Sinds september 2011 is de Groep gestart met het afsluiten van derivaten voor het indekken van een deel van de risico's op commodityprijsschommelingen van zeer waarschijnlijke verwachte toekomstige transacties. De Groep verwerkt de kasstroomafdekking administratief als volgt: het deel van de winst of het verlies op het afdekkingsinstrument waarvan is vastgesteld dat het een effectieve afdekking is, wordt in niet gerealiseerde resultaten genomen tot het afgedekte feit zich voordoet. Indien de afgedekte transactie leidt tot de erkenning van een actief, wordt de waarde van het actief bij de initiële erkenning aangepast met het bedrag dat voorheen was opgenomen in de niet-gerealiseerde resultaten. Het "nieteffectieve" gedeelte van een "cash flow hedge" wordt altijd erkend in de resultatenrekening.

Netto winsten / (verliezen) op financiële instrumenten

Dividenden, renteopbrengsten en rentekosten worden door de Groep van de nettowinsten en -verliezen op financiële instrumenten afgehouden. Dividenden, renteopbrengsten en rentekosten die uit financiële instrumenten voortvloeien, worden als financiële opbrengsten/(kosten) geboekt.

Netto winsten / (verliezen) die uit de verkoop of de aanzuivering van financiële instrumenten voortvloeien, worden als financiële opbrengsten/(kosten) geboekt wanneer deze instrumenten betrekking hebben op financieringsactiviteiten. Wanneer financiële instrumenten op operationele of investeringsactiviteiten betrekking hebben, worden de netto winsten / (verliezen) die uit de verkoop of de aanzuivering van deze financiële instrumenten voortvloeien als operationele opbrengsten/(kosten) geboekt.

Netto winsten / (verliezen) die uit de herwaardering naar de reële waarde van derivaten voortvloeien en die gebruikt worden om het wisselrisico uit operationele activiteiten te beheren maar die niet als dekkingsinstrumenten volgens IAS 39 beschouwd worden, worden als operationele opbrengsten/(kosten) geboekt.

Netto winsten / (verliezen) die uit de herwaardering naar de reële waarde van derivaten voortvloeien die gebruikt worden om het renterisico uit financiële activiteiten te beheren, worden als financiële opbrengsten/(kosten) geboekt.

Voorraden

De voorraden worden gewaardeerd tegen kostprijs of tegen netto realiseerbare waarde indien deze lager is.

De kostprijs wordt bepaald volgens de gewogen-gemiddelde-kostprijsmethode behalve voor IT-uitrusting (FIFO methode) en aangekochte goederen voor de wederverkoop in het kader van specifieke onderhanden projecten in opdracht van derden (individuele aankoopprijs).

Voor onderhanden projecten in opdracht van derden, wordt de methode van winstneming toegepast. De methode van winstneming wordt bepaald op basis van de kost van het uitgevoerde werk op balansdatum in verhouding tot de geraamde totale kost voor het project. De projectkosten omvatten alle directe kosten die betrekking hebben op het

specifieke project en een toewijzing van vaste en variabele kosten opgelopen met betrekking tot projectactiviteiten, gebaseerd op normale bedrijfscapaciteit.

Lease-overeenkomsten

Lease-overeenkomsten m.b.t. activa waarbij nagenoeg alle risico's en voordelen uit het bezit van het actief worden overgedragen aan de Groep worden geclassificeerd als financiële leases. Financiële leases worden erkend als activa en schulden (rentedragende schulden) ten bedrage van de reële waarde van de geleasde activa of de huidige waarde van de minimale leasingbetalingen bij aanvang van de lease, indien deze lager is. De afschrijving en test voor bijzondere waarderverminderingen voor afschrijfbare geleasde activa zijn dezelfde als voor afschrijfbare activa in eigendom. Leasebetalingen worden opgesplitst tussen openstaande schulden en financiële lasten om zo tot een constante intrestvoet per periode te komen op het resterende saldo van de schuld.

Lease-overeenkomsten waarbij alle risico's en voordelen uit het bezit van het actief nagenoeg behouden worden door de verhuurder, worden geclassificeerd als operationele leases. De betalingen onder operationele leases worden lineair over de leasingtermijn als kosten opgenomen in de resultatenrekening.

Voorzieningen

Voorzieningen worden opgenomen indien de Groep een bestaande wettelijke of feitelijke verplichting heeft die voortvloeit uit gebeurtenissen uit het verleden waarvoor waarschijnlijk een uitstroom van middelen die economische voordelen inhouden, vereist zal zijn om de verplichting af te wikkelen en het bedrag van deze verplichting op betrouwbare wijze kan worden geschat. Een gebeurtenis uit het verleden wordt geacht aanleiding te geven tot een bestaande verplichting indien, rekening houdend met de beschikbare bewijsstukken, het meer dan waarschijnlijk is dat er een bestaande verplichting is op de balansdatum. Het bedrag dat als voorziening wordt opgenomen is de beste schatting van de vereiste kost om de bestaande verplichting op het einde van het boekjaar af te wikkelen. Voorzieningen worden geactualiseerd wanneer het effect van de tijdwaarde van geld belangrijk is. De afwikkeling wordt opgenomen in de financiële kosten.

Bepaalde activa en inrichtingen die zich op eigendom van derden situeren, dienen uiteindelijk ontmanteld te worden en de eigendom dient in de oorspronkelijke staat hersteld te worden. De totale geraamde kosten vereist voor de ontmanteling en de herstelling worden opgenomen als materiële vaste activa en afgeschreven over de volledige gebruiksduur van het actief. De totale geraamde kosten vereist voor de ontmanteling en de herstelling, verdisconteerd tot de huidige waarde ervan, worden geboekt als voorzieningen. In het geval van verdiscontering, wordt de toename in de voorziening wegens het verstrijken van de tijd geclassificeerd als financieringskosten.

Vaste activa en bijhorende schulden aangehouden voor verkoop

De groep classificeert vaste activa (of groepen activa die worden afgestoten) als aangehouden voor verkoop indien hun boekwaarde hoofdzakelijk zal worden gerealiseerd in een verkooptransactie en niet door het voortgezette gebruik ervan. De voorwaarde is vervuld wanneer de activa (of groepen activa die worden afgestoten) onmiddellijk beschikbaar zijn voor verkoop in hun huidige toestand en de verkoop zeer waarschijnlijk is en verwacht wordt binnen het jaar plaats te vinden. Vaste activa en bijhorende schulden aangehouden voor verkoop (of groepen activa die worden afgestoten) worden opgenomen tegen de laagste waarde van hun boekwaarde en hun reële waarde verminderd met de verkoopkosten, en worden geclassificeerd onder de vlottende activa.

Op aandelen gebaseerde betaling

In eigen-vermogensinstrumenten en in geldmiddelen afgewikkelde, op aandelen gebaseerde betalingstransacties worden opgenomen aan de reële waarde op de toekenningsdatum, rekening houdend met de karakteristieken en voorwaarden waartegen de rechten toegekend worden, en gebruik makend van een waarderingstechniek die overeenkomt met algemeen aanvaarde waarderingsmethodes voor de prijsbepaling van financiële instrumenten, en die rekening houdt met alle factoren en veronderstellingen die normale deelnemers met kennis van zaken bij hun prijszetting in overweging zouden nemen.

Voor in eigen-vermogensinstrumenten afgewikkelde overeenkomsten wordt de reële waarde als personeelskost erkend over de wachtperiode, samen met een verhoging van de rubriek "vergoedingen in aandelen" in het eigen vermogen, voor wat betreft het vermogensdeel, en een erkenning van een dividendschuld voor het dividenddeel.

De reële waarde van dit recht wordt regelmatig geherwaardeerd wanneer de aandelenopties recht geven op dividenden uitgekeerd na de toewijzing van de opties.

Voor in geldmiddelen afgewikkelde overeenkomsten wordt de reële waarde als personeelskost geboekt over de wachtperiode, samen met een verhoging van de schulden. Schulden worden regelmatig geherwaardeerd om de evolutie van de reële waarden te weerspiegelen.

Opbrengsten en bedrijfskosten

De opbrengsten worden opgenomen voor zover de economische voordelen naar alle waarschijnlijkheid naar de Groep zullen vloeien en de opbrengsten getrouw kunnen worden gewaardeerd. De specifieke opbrengstenstromen en de eraan verbonden criteria voor erkenning zijn de volgende:

De opbrengsten van het vastelijn-, mobiele- en carrierverkeer worden opgenomen op basis van het gebruik;
De opbrengsten uit de aansluitings- en installatiekosten worden opgenomen op het ogenblik van de aansluiting of installatie;
De opbrengsten uit de verkoop van communicatie-uitrusting worden opgenomen bij de levering aan de externe verdeler of bij de levering door de eigen Belgacom winkels aan de finale klant;
De opbrengsten uit de maandelijkse huur- of toegangskosten die betrekking hebben op vastelijn- en mobiele opbrengsten worden opgenomen in de periode waarin de diensten zijn verstrekt;
De abonnementsgelden worden opgenomen als opbrengsten pro-rata over de abonnementsperiode;
Voorafbetaalde opbrengsten zoals opbrengsten uit voorafbetaalde vaste- of mobilofoniekaarten worden uitgesteld en opgenomen op basis van het gebruik van de kaarten;
Onderhoudsopbrengsten worden opgenomen als opbrengsten pro-rata over de onderhoudsperiode geboekt;
Ontvangen commissies worden opgenomen wanneer de Groep optreedt als agent, d.w.z. wanneer de Groep de voorraad- en kredietrisico's niet draagt, de prijzen niet bepaalt, geen deel van de diensten verandert of uitvoert, en wanneer de Groep geen vrijheid heeft om de leveranciers te selecteren;
De opbrengsten uit de verkoopscontracten die meerdere componenten bevatten, worden pro-rata toegewezen aan deze verschillende componenten op basis van hun relatieve reële waarde, zijnde het bedrag waaraan elke component afzonderlijk zou kunnen verkocht worden. Indien echter een bedrag, toegewezen aan een geleverde component, afhankelijk is van de levering van bijkomende componenten of van het bereiken van gespecifieerde performantievoorwaarden, wordt het bedrag dat wordt toegewezen aan die geleverde component beperkt tot het niet-voorwaardelijke bedrag.

Netto omzet is gedefinieerd als de bruto-instroom van economische voordelen die tijdens de periode ontstaan bij de uitvoering van de normale bedrijfsactiviteiten en rekening houdend met elke handels- en volumekorting toegekend door de Groep. Spaarpunten (loyaliteitsprogramma's) worden geboekt als een afzonderlijke component van de verkooptransactie en opgenomen in mindering van de initiële verkoop in netto omzet. De aan spaarpunten toegerekende vergoeding wordt in opbrengsten geboekt wanneer de spaarpunten worden ingewisseld.

Uitgaven voor research worden opgenomen in de resultatenrekening als kosten wanneer ze zich voordoen.

De geconsolideerde resultatenrekening van de Groep wordt voorgesteld volgens aard van de kosten. Bedrijfskosten worden voorgesteld na aftrek van werk dat door de onderneming werd geleverd en geactiveerd.

De kosten van de verkochte materialen en diensten omvatten de kosten voor de aankoop van het materiaal en de diensten die rechtstreeks verbonden zijn aan de opbrengsten.

De reclamekosten en andere marketingkosten worden opgenomen wanneer ze zich voordoen.

Als gevolg van de nieuwe Belgische Telecomwet die sinds 1 oktober 2012 van kracht is, worden alle dealer commissies in resultaat genomen wanneer ze zich voordoen. De gecumuleerde overgedragen dealer commissies werden als "kosten van aan omzet gerelateerde materialen en diensten" in resultaat genomen.

Niet-recurrente opbrengsten en kosten omvatten winsten en verliezen resulterend uit de verkoop van geconsolideerde ondernemingen die elk afzonderlijk meer dan 5 miljoen EUR vertegenwoordigen, boetes en straffen opgelegd door de mededingingsautoriteiten of de regulator die 5 miljoen EUR overschrijden, kosten voor herstructureringsprogramma's en de gevolgen van afwikkelingen van plannen voor vergoeding na uitdiensttreding.

Toelichting 3. Goodwill

Toelichting 3. Goodwill
(i n mi ljo en EUR)	Go o d wi ll
Op 1 ja n u a ri 2012	2.323
Verwerving van Wireless Technologies BVBA	15
Op 31 d ecemb er 2012	2.339
Geclassificeed als aangehouden voor verkoop	-1
Bijzondere waardeverminderingen	-18
Op 31 d ecemb er 2013	2.320

In 2012 resulteerde de overname van Wireless Technologies BVBA in een stijging van de goodwill van 15 miljoen EUR (zie toelichting 6.4)

In 2013 werd de goodwill van twee groepen activa die werden afgestoten, geherclassificeerd als aangehouden voor verkoop met erkenning van een bijzondere waardevermindering ten bedrage van 18 miljoen EUR (zie toelichting 16).

Goodwill werd op operationeel segmentniveau getest op bijzondere waardeverminderingen omdat deze de kasstroomgenererende eenheden van de Groep zijn; de performantie, de financiële positie (inclusief goodwill) en de kapitaalsuitgaven binnen de Groep worden op operationeel segmentniveau beheerd.

In het kader van het onderzoek naar bijzondere waardeverminderingen wordt de goodwill die verworven is in een bedrijfscombinatie op de overnamedatum toegerekend aan elk van de operationele segmenten van de Groep die naar verwachting voordeel zullen halen uit de bedrijfscombinatie. Daarom is deze toewijzing gebaseerd op de aard van de verworven klanten en activiteiten. Per 31 december 2013 werden alle verworven bedrijven volledig toegewezen aan één enkel operationeel segment, met uitzondering van de goodwill als gevolg van de verwerving van een minderheidsbelang in 2007 in Belgacom Mobile, welk werd toegewezen aan de Consumer Business Unit en Enterprise Business Unit op basis van hun relatieve bedrijfswaarde voor de Groep per 31 december 2007. Per 31 d ecemb er

van hun relatieve bedrijfswaarde voor de Groep per 31 december 2007.
De boekwaarde van de goodwill is als volgt aan de operationele segmenten toegewezen:
	Per 31 d	ecemb er
(i n mi ljo en EUR)	2012	2013
Consumer Business Unit	1.014	996
Enterprise Business Unit	1.073	1.073
Internationale Carrierdiensten	252	252
To ta a l	2.339	2.320

De realiseerbare waarde op segmentniveau (inclusief goodwill) werd gebaseerd op de bedrijfswaarde bepaald aan de hand van een verdisconteerd kasstroommodel. De belangrijke veronderstellingen bij het bepalen van de gebruikswaarde zijn:

de bedrijfswinst vóór afschrijvingen (met uitzondering van het Internationaal Carrier Segment waarvoor de directe marge belangrijker is)
de investeringen
de langetermijngroeivoet
de gemiddelde gewogen vermogenskost na belastingen.
de marge op Staff en Support diensten bij een volledige marktconforme doorfacturatie tussen segmenten binnen de Belgacom Groep
het verwacht rendement op het in SDE geïnvesteerd kapitaal, bij de berekening van de SDE netwerkgerelateerde kosten voor een volledige en marktconforme doorfacturatie aan andere segmenten.

De bedrijfswinst vóór afschrijvingen van CBU en EBU is zeer gevoelig voor volgende operationele parameters: aantal klanten per type van dienst (TV, vast …), verkeer (indien van toepassing) en de netto ARPU per klant voor elk type van dienst. De waarde verbonden aan elk van deze operationele parameters is het resultaat van een intern proces dat in elk segment en op groepsniveau wordt gevoerd, door het samenbrengen van gegevens van de markt, marktvooruitzichten, en de strategieën die Belgacom van plan is te implementeren om zo adequaat mogelijk voorbereid te zijn op toekomstige uitdagingen.

Voor de jaren 2014 tot 2018 zijn de vrije kasstromen van de segmenten gebaseerd op het Vijfjarenplan zoals voorgelegd door het management aan de Raad van Bestuur. De volgende jaren werden geëxtrapoleerd op basis van een groeiratio die varieert tussen 0,0% en 1,0% per jaar (CBU: 0,5%, EBU: 1,0% en ICS: 0,5%), welke de managementvisie reflecteert over de langtermijnevolutie van de markt en gebaseerd is op historische data.

De vrije kasstromen die in aanmerking werden genomen voor de berekening van de gebruikswaarde zijn geschat voor de activa in hun huidige toestand en omvatten niet de kasinstromen en uitstromen die verband houden met eventuele toekomstige reorganisaties waartoe de Group zich nog niet heeft verbonden en deze die de prestaties van activa verbeteren of verhogen.

Vrije kasstromen voor elk van de segmenten werden verdisconteerd tegen de gewogen gemiddelde vermogenskost na belastingen van de Groep van 6,4%, met uitzondering van het ICS segment, waarvoor een specifieke gewogen gemiddelde vermogenskost na belastingen van 9,0% werd gebruikt, en dit gezien haar activiteiten voldoende verschillend werden geacht ten opzichte van de rest van de Groep, om een specifieke berekening te rechtvaardigen. De gemiddelde vermogenskost vóór belastingen, die uit de gewogen gemiddelde vermogenskost na belastingen via iteraties afgeleid werd, ligt tussen 8,40% en 11,1%.

De berekende gewogen gemiddelde vermogenskost op groepsniveau en voor het ICS segment is gebaseerd op hun relatieve kapitaalstructuurcomponenten en omvatten een risicopremie die specifiek is voor het inherente risico van het segment.

Geen enkele goodwill had per 31 december 2013 een bijzondere waardevermindering ondergaan. Sensitiviteitsanalyse voor alle segmenten toont aan dat bij een redelijke wijziging in een belangrijke assumptie de bedrijfswaarde de netto boekwaarde van de kasstroomgenererende eenheden (de segmenten) nog steeds overschrijdt.

Toelichting 4. Immateriële vaste activa met bepaalde gebruiksduur

(i n mi ljo en EUR)	GSM en UMTS li cen ti e	In tern g ep ro d u - ceerd e va s te a cti va	Verwo rven kla n ten - b es ta n d en en merk n a men	TV rechten	Overi g e i mma - teri ë le va s te a cti va	To ta a l
Aa n s cha ffi n g s wa a rd e
Op 1 ja n u a ri 2012	470	5 20	79 7	15 6	831	2.773
Aanschaffingen	0	76	0	5 3	77	207
Aanschaffingen van dochterondernemingen	0	0	5	0	4	9
Verkopen	0	0	0	-33	-16	-49
Overboekingen	0	0	0	0	1	1
Op 31 d ecemb er 2012	470	597	802	176	89 7	2.9 41
Aanschaffingen	120	8 4	0	71	108	383
Verkopen	0	0	0	-65	-5	-70
Geclassificeed als aangehouden voor verkoop	0	-3	-8	0	-2	-14
Op 31 d ecemb er 2013	590	6 77	79 3	181	999	3.241
Gecu mu leerd e a fs chri jvi n g en en wa a rd evermi n d eri	n g en
Op 1 ja n u a ri 2012	-29 5	-318	-16 9	-136	-6 78	-1.5 9 6
Afschrijvingen van het jaar	-25	-59	-61	-52	-77	-274
Verkopen	0	0	0	3 3	16	49
Overboekingen	0	0	0	0	-1	-1
Op 31 d ecemb er 2012	-344	-437	-29 1	-9 6	-6 76	-1.844
Afschrijvingen van het jaar	-26	-59	-61	-59	-87	-292
Waardeverminderingen	0	0	-2	0	0	-3
Verkopen	0	0	0	6 5	4	6 9
Geclassificeed als aangehouden voor verkoop	0	3	8	0	2	13

Overboekingen 0 0 0 0 1 1 Op 31 d ecemb er 2013 -370 -49 2 -346 -9 0 -75 7 -2.05 6 Netto b o ekwa a rd e p er 31 d ecemb er 2012 ¹²⁶ 16 0 5 11 7 9 ²²¹ 1.09 7 Netto b o ekwa a rd e p er 31 d ecemb er 2013 ²²⁰ ¹⁸⁵ ⁴⁴⁷ 9 1 ²⁴² 1.185

De aanschafwaarden van de GSM en UMTS licenties omvatten kosten met betrekking tot het Global System for Mobile Communications ("GSM") en het Universal Mobile Telecommunications System ("UMTS"). In 1994 heeft de Groep een GSMlicentie in België verworven (voor het gebruik van het 900 MHz spectrum) ten bedrage van 226 miljoen EUR. De afschrijving werd gestart in 1995 over de initiële gebruiksduur van de licentie (15 jaar). Sinds 6 april 2008 is de GSM licentie kosteloos verlengd tot 8 april 2015. Op 15 maart 2010 heeft de Belgische Staat een wet goedgekeurd die een bijkomende vergoeding van 74 miljoen EUR oplegt voor het verlengen van de 2G-licenties tot 2015 (voor 12 MHz duplex), afgeschreven over 5 jaar. Belgacom heeft gekozen voor jaarlijkse betalingen. Op 18 augustus 2010 heeft Belgacom een procedure tot nietigverklaring ingediend voor het Grondwettelijk Hof tegen de wet van 15 maart 2010, welke het Hof heeft verworpen op 17 oktober 2013.

In maart 2001 heeft de Groep een UMTS-licentie in België verworven ten bedrage van 150 miljoen EUR. De afschrijving van deze licentie startte in juni 2004 over de initiële gebruiksduur van de licentie, die gepland is te eindigen in 2021.

In 2011 heeft de Groep een 4G licentie in de 2,6 GHz frequentieband verworven ten bedrage van 20 miljoen EUR, die werd betaald in 2012. De licentie is geldig voor 15 jaar vanaf 1 juli 2012 en de afschrijving is gestart vanaf juli 2012.

In december 2013 heeft de Groep een licentie verworven voor de 800 Mhz frequentieband ten bedrage van 120 miljoen EUR, welke Belgacom heeft beslist te betalen door jaarlijkse aflossingen. Het betreffende openstaand bedrag dat dient te worden voldaan binnen een termijn groter dan 12 maanden, is opgenomen in de andere lange termijnschulden (Toelichting 20). De afschrijving is gestart vanaf december 2013.

De verworven klantenbestanden en merknamen bevatten immateriële vaste activa erkend in het kader van bedrijfscombinaties voornamelijk tengevolge van de toewijzing van de overgedragen vergoeding bij het verwerven van zeggenschap over BICS.

TV-rechten omvatten de aangekochte voetbalrechten en uitzendrechten. Sommige van deze rechten werden aangeworven met een uitgesteld betalingsplan. De hierbij gepaard gaande schuld werd geclassificeerd als leveranciersschulden en bestaat voor 29 miljoen EUR uit schulden op meer dan 12 maanden.

Intern geproduceerde vaste activa betreffen vooral intern ontwikkelde software (voornamelijk i.v.m. facturatie en ordering). Het totaal bedrag in 2013 in resultaat genomen voor onderzoeksuitgaven voor deze intern ontwikkelde software bedraagt 23 miljoen EUR.

Andere immateriële vaste activa omvatten hoofdzakelijk aangekochte software (vooral voor het netwerk) en gebruiksrechten voor kabels.

Toelichting 5. Materiële vaste active

Toelichting 5. Materiële vaste active (i n mi ljo en EUR)	Terrei n en en g eb o u wen	Techn i s che en n etwerk u i tru s ti n g	An d ere ma teri ë le va s te a cti va	Acti va i n a a n b o u w	To ta a l
Aa n s cha ffi n g s wa a rd e
Op 1 ja n u a ri 2012	831	10.45 1	39 2	6	11.6 80
Aanschaffingen	16	506	19	5	546
Aanschaffingen van dochterondernemingen	0	0	3	0	3
Verkopen	-11	-281	-24	0	-316
Overboekingen	10	4	-7	-7	-1
Op 31 d ecemb er 2012	845	10.6 80	382	5	11.9 12
Aanschaffingen	11	552	19	7	589
Verkopen	-40	-157	-20	-1	-217
Geclassificeed als aangehouden voor verkoop	0	-8	-2	0	-10
Overboekingen	1	8	-2	-7	0
Op 31 d ecemb er 2013	817	11.075	377	4	12.273
Gecu mu leerd e a fs chri jvi n g en en wa a rd evermi n d eri n g	en
Op 1 ja n u a ri 2012	-371	-8.6 27	-281	0	-9 .279
Afschrijvingen van het jaar	-37	-405	-32	0	-475
Aanschaffingen van dochterondernemingen	-2	-1	0	0	-4
Verkopen	9	280	23	0	313
Overboekingen	17	0	-17	0	1
Op 31 d ecemb er 2012	-385	-8.75 3	-307	0	-9 .445
Afschrijvingen van het jaar	-35	-424	-31	0	-490
Waardeverminderingen	0	0	-1	0	-1
Verkopen	3 5	157	19	0	212
Filiaal aangehouden voor verkoop	0	7	2	0	9
Overboekingen	0	-3	2	0	0
Op 31 d ecemb er 2013	-384	-9 .015	-316	0	-9 .715

Netto b o ekwa a rd e p er 31 d ecemb er 2012	46 1	1.9 27	7 5	5	2.46 7

Als gevolg van de geleidelijke evolutie naar het huidige huurmodel voor internet modems, worden de nieuwe Belgacom modems, die verhuurd worden aan de klanten, sinds 1 januari 2012 geactiveerd. Dit resulteerde in een positieve impact op de kosten gerelateerd aan verkopen met daartegenover een stijging van het niveau van investeringen (28 miljoen EUR).

In 2013 werd de gebruiksduur van modems en decoders met 1 jaar verhoogd van 24 naar 36 maanden.

Toelichting 6. Deelnemingen in dochterondernemingen, joint ventures en geassocieerde ondernemingen

Toelichting 6.1. Deelnemingen in dochterondernemingen

De geconsolideerde jaarrekening omvat de jaarrekeningen van Belgacom NV en haar dochterondernemingen
opgenomen in de volgende tabel. Na a m	Ma a ts cha p p eli jke zetel	La n d		Aa n d eel va	n d e Gro ep
				2012	2013
Belgacom NV van Publiek Recht	Koning Albert-II-laan 27 1030 Brussel	België			Moedermaatschappij
Belgacom Finance SA	BTW BE 0202.239.951 Rue de Merl 74	Luxemburg		100%	100%
Belgacom Group International Services NV	2146 Luxemburg Koning Albert-II-laan 27 1030 Brussel	België		100%	100%
Belgacom Re	BTW BE 0466.917.220 Rue de Merl 74 2146 Luxemburg	Luxemburg		100%	100%
Connectimmo NV	Koning Albert-II-laan 27 1030 Brussel BTW BE 0477.931.965	België		100%	100%
Belgacom Skynet NV	Koning Albert-II-laan 27 1030 Brussel BTW BE 0460.102.672	België		100%	100%
Skynet iMotion Activities NV	Carlistraat 2 1140 Evere	België		100%	100%
Tango SA	BTW BE 0875.092.626 Rue de Luxembourg 177 8077 Bertrange	Luxemburg		100%	100%
Telindus - ISIT BV	Krommewetering 7 3544 AP Utrecht	Nederland		100%	100%
Telindus SA	Route d'Arlon 81– 83 8009 Strassen	Luxemburg	(1)	65%	65%
Telectronics SA	2 Rue des Mines 4244 Esch sur Alzette	Luxemburg	(1)	65%	65%
Beim Weissenkreuz SA	Route d'Arlon 81– 83 8009 Strassen	Luxemburg	(1)	64%	64%
Telindus LTD	Centurion - Riverside Way - Watchmoor Park Camberley - Surrey -GU15 3 YL	Verenigd Koninkrijk	(1)	100%	100%
Telindus France SA	ZA de Courtaboeuf- 12, avenue de l'Oceanie 91940 Les Ulis	Frankrijk	(1)	100%	100%
Groupe Telindus France SA	ZA de Courtaboeuf- 12, avenue de l'Oceanie 91940 Les Ulis	Frankrijk	(1)	100%	100%
Telindus Morocco SAS	Bâtiment shore 1, 6ème étage, Casablanca Nearshore Park, 1100 Bd. Al Qods, Sidi Maârouf Casablanca	Maroc	(1) (3)	100%	100%
Belgacom Bridging ICT NV	Koning Albert II laan 27 1030 Brussels BTW BE 0826.942.915	België		100%	100%
Belgacom ICT - Expert Community CVBA	Ambachtenlaan 34 3001 Heverlee BTW BE 0841.396.905	België		88%	84%
Belgacom OPAL NV	Koning Albert-II-laan 27 1030 Brussel	België		100%	100%
Beldiscom NV	BTW BE 0861.583.672 Bld d'Avroy 240 4000 Liege	België	(10)	100%	-
Mobile-For NV	BTW BE 0440.935.769 Koning Albert-II-laan 27 1030 Brussel	België		100%	100%
Scarlet NV	BTW BE 0881.959.533 Ketelmeerstraat 182 8226JX Lelystad	Nederland	(2)(8)	100%	100%
Scarlet Business NV	Carlistraat 2 1140 Evere	België	(2)	100%	100%
Scarlet Luxembourg SARL	BTW BE 0463.079.780 Rue de Bonnevoie 5 1260 Luxembourg	Luxemburg	(2)	100%	100%
Scarlet Belgium NV	Carlistraat 2 1140 Evere	België	(2)	100%	100%
MBS TELECOM NV	BTW BE 0447.976.484 Carlistraat 2 1140 Evere	België	(2) (3)	100%	100%
Sahara Net LLC	BE 0882.760.574 Al-Dabal Commercial Tower (ACT) 2nd Floor, Prince Mohammad Quarter, Prince Mohammad Street (First Street) P.O. Box 5480 Zip Code 31422 - Damman	Saoëdi-Arabië	(9)	70%	70%
Wireless Technologies NV	Stationstraat 34 Groot Bijgaarden	België	(5)	100%	100%
Belgacom International Carrier Services Mauritius Ltd	BTW BE 0464.030.479 Chancery House 5th floor , Lislet, Geoffroy Street Port Louis 1112-07	Mauritius	(4), (6)	58%	58%
Belgacom International Carrier Services NV	Rue Lebeau 4 1000 Brussel BTW BE 0866.977.981	België	(4)	58%	58%
Belgacom International Carrier Services Deutschland G.M.B.H.	Mendelssohnstrasse 87 60325 Frankfurt	Duitsland	(4)	58%	58%

Na a m	Ma a ts cha p p eli jke zetel	La n d		Aa n d eel va	n d e Gro ep
				2012	2013
Belgacom International Carrier Services UK Ltd	Great Bridgewater Street 70 M1 5ES Manchester	Verenigd Koninkrijk	(4)	58%	58%
Belgacom International Carrier Services Nederland BV	Wilhelminakade 91 3072 AP Rotterdam	Nederland	(4)	58%	58%
Belgacom International Carrier Services North America Inc	Corporation trust center - 1209 Orange street USA - 19801 Willington Delaware	Verenigde Staten van Amerika (4)		58%	58%
Belgacom International Carrier Services Asia Pte Ltd	80, Robinson Road # 02-00, Singapore 066898	Singapore	(4)	58%	58%
Belgacom International Carrier Services (Portugal) SA	Avenida da Republica, 50, 10de verdieping 1069-211 Lisbon	Portugal	(4)	58%	58%
Belgacom International Carrier Services Italia Srl	Via della Moscova 3 20121 Milano	Italië	(4)	58%	58%
Belgacom International Carrier Services Spain SL	Avenida de Aragon, 330 Edificio 5,3° 28022 Madrid	Spanje	(4)	58%	58%
Belgacom International Carrier Services Switzerland AG	Papiermülhestrasse 14 3014 Bern	Zwitserland	(4)	58%	58%
Belgacom International Carrier Services Austria GMBH	Wildpretmarkt 2-4 1010 Wien	Oostenrijk	(4)	58%	58%
Belgacom International Carrier Services Sweden AB	Drottninggatan 30 41114 Goteborg	Zweden	(4)	58%	58%
Belgacom International Carrier Services JAPAN KK	#409 Raffine Higashi Ginza, 4-14 Tsukiji 4 - Chome - Chuo-ku Tokyo 104-00	Japan	(4)	58%	58%
Belgacom International Carrier Services China Ltd	Three Pacific Place - Level 28 1, Queen's road East Hong Kong	China	(4)	58%	58%
Belgacom International Carrier Ghana Ltd	Box GP 821 Accra	Ghana	(4)	58%	58%
Belgacom International Carrier Services Dubai FZ-LLC	P.O. Box 502307 Dubai	Verenigde Arabische Emiraten (4) (7)		-	58%
Belgacom International Carrier Services South Africa Proprietary Ltd	Central Park n°5 - 257 Jean Avenue, Centurion Gauteng 0157	Zuid Afrika	(4)(7)	-	58%
Belgacom International Carrier Services Kenya Ltd	LR-N° 204861, 1st Floor Block A Nairobi Business Park Ngong	Kenia	(4)(7)	-	58%
Belgacom International Carrier Services France SAS	Rue du Colonel Moll 3 75017 Paris	Frankrijk	(4)	58%	58%

(1) Dochteronderneming van de Telindus Groep (2) Entiteit van de Scarlet Groep (3) Entiteit onrechtstreeks gecontroleerd door de Groep (4)Entiteit van de B ICS Groep (5) Entiteit verworven in 2012 (6) Entiteit in 2012 opgericht (7) Entiteit in 2013 opgericht (8) Entiteit in vereffening (9) Entiteit aangehouden voor verkoop

(10) Entiteit vereffend in 2013

Het financieel jaareinde van Telindus-ISIT BV is 30 juni. Voor consolidatiedoeleinden wordt een bijkomende jaarrekening opgemaakt op 31 december.

Toelichting 6.2. Deelnemingen in joint ventures

De Groep heeft volgende deelnemingen in joint ventures.
Na a m	Ma a ts cha p p eli jke zetel	La n d		Aa n d eel va 2012	n d e Gro ep 2013
Belgacom Mobile Wallet SA/NV	Koning Albert II-laan 27 1030 Schaarbeek VAT BE 541.659.084	Belgium	(1)		50%
Allo Bottin SA	101/109, rue Jean-Jurès 92300 Levalloi-Perret	France	(2)	50%	50%
E-Port Communications Systems SA	Slijkensesteenweg 2 8400 Oostende VAT BE 0864.818.940	Belgium		50%	50%
(1) Enititeit opgericht in 2013

(2) In liquidatie

In november 2013 hebben Belgacom NV en BNP Paribas Fortis "Belgacom Mobile Wallet NV" opgericht, een 50-50 joint venture om online en mobiele handel in België te ondersteunen. De onderneming zal commercieel gelanceerd worden onder de merknaam "Sixdots".

Toelichting 6.3. Deelnemingen in geassocieerde ondernemingen

Toelichting 6.3. Deelnemingen in geassocieerde ondernemingen
De Groep heeft een invloed van betekenis in de volgende ondernemingen.
Na a m	Ma a ts cha p p eli jke zetel	La nd	Aa nd eel va 2012	n d e Gro ep 2013
ClearMedia NV	Zagerijstraat 11 2960 Brecht VAT BE 0831.425.897	Belgium	40%	40%

Toelichting 6.4. Aanschaffingen en verkopen van dochterondernemingen, joint ventures en geassocieerde ondernemingen

Verwervingen in 2012

Op 2 januari 2012 heeft de groep Wireless Technologies BVBA verworven voor een bedrag van 23 miljoen (netto van ontvangen geldmiddelen). D e reële waarde van d e identificeerbare activa e n passiva van deze aanschaffingen o p datum van d e overname e n d e corresponderende

(i n mi ljo en EUR)	Reë le wa a rd e erken d o p verwervi n g s d a tu m	B o ekwa a rd e
Materiële vaste activa	11	6
Voorraden	8	8
Handelsvorderingen	10	9
Andere vlottende activa	9	9
Beleggingen en geldmiddelen en kasequivalenten	1	1
TOTAAL ACTIVA	3 8	3 4
Uitgestelde belastingschulden	-2	0
Handelsschulden	-18	-16
Andere kortetermijnschulden	-9	-8
To ta a l mi n d erhei d s b ela n g en en s chu ld en	-30	-24
Netto verwo rven a cti va	9	1 0
Goodwill ontstaan bij verwerving	15
Verg o ed i n g	2 4
D e verg o ed i n g i s a ls vo lg t s a men g es teld :
Cash betaald aan aandeelhouders	25
Cash te ontvangen van aandeelhouders	-1
Verg o ed i n g	2 4
D e n etto ka s u i ts tro o m b i j verwervi n g i s a ls vo lg t:
Betaalde vergoeding	24
Ontvangen geldmiddelen en kasequivalenten	-1
Netto ka s u i ts tro o m	2 3

Toelichting 7. Andere deelnemingen

Toelichting 7. Andere deelnemingen
De netto boekwaarden van de andere deelnemingen zijn gewijzigd als volgt:
	Per 31 d	ecemb er
(i n mi ljo en EUR)	2012	2013
Netto b o ekwa a rd e o p 1 ja n u a ri	3 1	7
Aanschaffingen	4	1
Deelnemingen: opgeslorpt of ontbonden	0	-6
Terugneming van een bijzonder waardeverminderingsverlies	0	5
Bijzondere waardeverminderingsverlies	-27	-1
To ta a l	7	6

	Per 31 d	ecemb er
(i n mi ljo en EUR)	2012	2013

Bijzondere waardeverminderingsverlies	-27	-1


	Per 31 d	ecemb er
(i n mi ljo en EUR)	2012	2013
Aanschaffingswaarde	41	3 6
Gecumuleerde bijzondere waardeverminderingen	-34	-30
Netto b o ekwa a rd e	7	6

In 2012 erkende de Groep een bijzondere waardevermindering van 27 miljoen EUR voornamelijk op de deelneming in Onlive. In 2013 werd een bijkomende uitzonderlijke waardevermindering erkend van 1 miljoen EUR op andere deelnemingen.

Per 31 december 2012 en 2013 omvatten de andere deelnemingen bijna enkel aandelen in het eigen vermogen van nietgeconsolideerde en niet-genoteerde ondernemingen voor dewelke de reële waarde niet op betrouwbare wijze kan worden bepaald. Het is niet de bedoeling van de Groep om deze deelnemingen op korte termijn te verkopen.

De reële waarde van deze deelnemingen kan niet betrouwbaar worden bepaald omdat het start-up ondernemingen betreft waarvoor de normaal gebruikte waarderingstechnieken niet kunnen toegepast worden. De waarderingstechniek die normaal gebruikt wordt binnen de Belgacom Groep om de reële waarde te bepalen van een deelneming in een onderneming, is haar deel in de huidige waarde van de geschatte toekomstige kasstromen. In geval van start-up ondernemingen kunnen de geschatte toekomstige kasstromen echter niet betrouwbaar berekend worden aangezien hun business modellen te volatiel zijn. Daarenboven is het gebruik van andere methodes (zoals recente marktconforme transacties, waardering van vergelijkbare ondernemingen, …) niet mogelijk wegens het ontbreken van de nodige gegevens.

Toelichting 8. Winstbelasting

De bruto uitgestelde belastingvorderingen / (schulden) betreffen:
	Per 31 d	ecemb er
(i n mi ljo en EUR)	2012 res ta ted	2013
Uitgestelde belastingschulden
Versnelde afschrijvingen voor fiscale doeleinden	-7	-5
Reële waarde aanpassingen met betrekking tot acquisities	-142	-125
Statutaire voorzieningen, niet weerhouden onder IFRS	-1
Uitgestelde belastingen op de verkopen van materiële vaste activa	-5	-8
Andere	-6	-10
B ru to u i tg es teld e b ela s ti n g s chu ld en	-16 1	-15
Uitgestelde belastingvorderingen
Reële waardeaanpassingen van materiële vaste activa	43	3
Herwaardering van financiële instrumenten naar de reële waarde	7
Schuld voor vergoedingen na uitdiensttreding en beëindigingsvoordelen	9 0	6
Overdraagbare fiscale verliezen	2
Kapitaalverlies op investeringen in dochterondernemingen	1
Andere	22	20
B ru to u i tg es teld e b ela s ti n g vo rd eri n g en	16 5	127
De netto uitgestelde belastingvorderingen/(schulden), gegroepeerd per wettelijke entiteit, zijn als volgt :
Netto u i tg es teld e b ela s ti n g s chu ld en	-143	-128
Netto u i tg es teld e b ela s ti n g vo rd eri n g en	147	105

De uitgestelde belastingsschulden zijn gedaald in 2013, voornamelijk ten gevolge van de afschrijving van de activa erkend bij de aankoopprijstoewijzing van BICS in 2010 wanneer de groep zeggenschap verworf.

De uitgestelde belastingvorderingen zijn gedaald in 2013 als gevolg van de uitbetaling van vergoedingen na uitdiensttreding.

Uitgestelde belastingvorderingen werden niet erkend voor de verliezen van dochterondernemingen die reeds verschillende jaren verlieslatend zijn. De gecumuleerde overdraagbare fiscale verliezen en belastingskredieten beschikbaar voor deze ondernemingen bedroegen 283 miljoen EUR op 31 december 2013 (EUR 257 miljoen in 2012) waarvan 205 miljoen EUR geen vervaldag hebben, 18 miljoen EUR en 24 miljoen EUR vervallen respectievelijk in 2014 en 2015 en 36 miljoen EUR heeft een latere vervaldatum.

Het aandeel van Belgacom in de niet-uitgekeerde beschikbare reserves van dochterondernemingen bedraagt 4.524 miljoen EUR op 31 december 2013 (4.938 miljoen EUR in 2012) en is bij winstuitkering aan de moedermaatschappij belastbaar tegen een effectief belastingpercentage van 1,7%.

Er wordt geen uitgestelde belastingschuld erkend voor tijdelijke verschillen bij deelnemingen in dochterondernemingen behalve wanneer de moedermaatschappij het terugnemen van het tijdelijk verschil controleert en het waarschijnlijk is dat het verschil zal worden teruggenomen in de nabije toekomst. B o ekja a r a fg es lo ten o p 31 d ecemb er

behalve wanneer de moedermaatschappij het terugnemen van het tijdelijk verschil controleert en het waarschijnlijk is dat het verschil zal worden teruggenomen in de nabije toekomst.
De uitgestelde belastingopbrengsten/(kosten) in de resultatenrekening betreffen:
	B o ekja a r a fg es lo ten	o p 31 d ecemb er
(i n mi ljo en EUR)	2012 herwerkt	2013
M.b.t. de uitgestelde belastingschulden
Versnelde afschrijvingen voor fiscale doeleinden	1	2
Reële waarde aanpassingen met betrekking tot acquisities	16	16
Statutaire voorzieningen, niet weerhouden onder IFRS	-1	-1
Uitgestelde belastingen op de verkopen van materiële vaste activa	0	-3
Andere	18	-3
M.b.t. de uitgestelde belastingvorderingen
Reële waardeaanpassingen van materiële vaste activa	0	-5
Herwaardering van financiële instrumenten naar de reële waarde	-2	-4
Schuld voor vergoedingen na uitdiensttreding en beëindigingsvoordelen	-31	-21
Overdraagbare fiscale verliezen	-7	0
Andere	10	-4
Ui tg es teld e b ela s ti n g s la s ten va n het ja a r	6	-23
De geconsolideerde resultatenrekening omvat de volgende belastinglasten:
	Per 31 d ecemb	er
(i n mi ljo en EUR)	2012 herwerkt	2013

Andere	10	-4

De geconsolideerde resultatenrekening omvat de volgende belastinglasten:
	Per 31 d	ecemb er
(i n mi ljo en EUR)	2012 herwerkt	2013
Courante winstbelastingen
Courante winstbelastingen van het jaar	-179	-159
Aanpassingen van courante winstbelastingen m.b.t. vorige jaren	-4	12
Uitgestelde belastingen
Last ten gevolge van wijzigingen in tijdelijke verschillen	13	-22
Last ten gevolge van gebruik van overdraagbare fiscale verliezen en tax crediet	-7	0
Wi n s tb ela s ti n g en g eb o ekt i n d e g eco n s o li d eerd e res u lta ten reken i n g	-177	-170
De aansluiting tussen de belastinglast op de winst vóór belastingen tegen de wettelijke aanslagvoet en de belastingen op de winst tegen de reële aanslagvoet van de Groep voor elk van de twee jaren eindigend op 31 december is als volgt:
	Per 31 d	ecemb er
(i n mi ljo en EUR)	2012 herwerkt	2013

De aansluiting tussen de belastinglast op de winst vóór belastingen tegen de wettelijke aanslagvoet en de belastingen op de winst tegen de reële aanslagvoet van de Groep voor elk van de twee jaren eindigend op 31 december is als volgt:
	Per 31 d	ecemb er
(i n mi ljo en EUR)	2012 herwerkt	2013
Wi n s t vó ó r b ela s ti n g en	9 07	822
Tegen de Belgische wettelijke aanslagvoet van 33,99%	308	279
Lagere inkomstenbelastingspercentage van andere landen	-1	-1
Belastingeffect van de kapitaalverliezen uit investeringen in dochterondernemingen	-25	0
Niet-belastbare winst uit dochterondernemingen en notionele interestaftrek	-131	-133
Fiscaal niet-aftrekbare uitgaven	47	3 5
Andere	-21	-10
B ela s ti n g ko s t	177	170
Reë le a a n s la g vo et	19 ,49 %	20,6 5 %
In 2013 bedroeg de effectieve belastingvoet 20,7%. Dit is iets hoger dan de effectieve belastingvoet van 19,5% in 2012

In 2013 bedroeg de effectieve belastingvoet 20,7%. Dit is iets hoger dan de effectieve belastingvoet van 19,5% in 2012 welke een versneld gebruik van fiscale verliezen omvat. De belastingvoet van 2013 is het gevolg van de toepassing van de algemene principes van de Belgische fiscale wetgeving. .

De niet-belastbare winst uit dochterondernemingen en notionale intrestaftrek resulteert voornamelijk uit de toepassing van de algemene principes van de fiscale wetgeving in België.

De fiscaal niet-aftrekbare uitgaven omvatten voornamelijk diverse uitgaven die niet aftrekbaar zijn voor fiscale doeleinden en niet-erkende overgedragen fiscale verliezen.

Toelichting 9. Activa en schulden voor pensioenen, andere vergoedingen na uitdiensttreding en beëindigingsvoordelen

Belgacom past de in 2011 herziene IAS 19 norm welke van kracht is vanaf 1 januari 2013 retrospectief toe. Dit betekent dat de openingsbalans van 2012 en het jaar 2012 werden herwerkt. De voornaamste wijzigingen betreffen de erkenning van actuariële winsten en verliezen en het afstemmen van het verwacht rendement van fondsbeleggingen op de disconteringsvoet.

actuariële winsten en verliezen en het afstemmen van het verwacht rendement van fondsbeleggingen op de disconteringsvoet.
De Groep heeft verschillende plannen waarvan hieronder een overzicht wordt weergegeven:
	Per 1 ja n u a ri	Per 31 d	ecemb er
(i n mi ljo en EUR)	2012 herwerkt	2012 herwerkt	2013
Beëindigingsvoordelen en bijkomende vergoedingen in verband met herstructureringsprogramma's	257	179	104
Aanvullende pensioenplannen (nettoschuld)	46	6 1	3 9
Andere vergoedingen na uitdiensttreding andere dan pensioenen	256	315	314
Andere schulden	16	16	15
Netto s chu ld o p g en o men i n d e b a la n s	5 76	5 70	473

De berekening van de netto schulden is gebaseerd op de veronderstellingen die werden vastgelegd op de balansdatum. De veronderstellingen voor de verschillende plannen werden bepaald op basis van macro-economische gegevens en de specifieke voorwaarden inzake duur en begunstigde populatie van elk plan, met als doel de meest relevante inschatting te maken van de verwachte kasuitstromen.

De disconteringsvoet die gebruikt wordt voor de waardering van de Belgacom beëindigingsplannen is gebaseerd op het rendement van hoogwaardige ondernemingsobligaties uit de Eurozone met een looptijd die overeenkomt met de looptijd van dergelijke plannen. Publiek beschikbare rendementscurven voor dergelijke type plannen zijn meestal beperkt tot een horizon van 10 jaar.

Voor langere looptijden, zoals voor de aanvullende pensioenplannen en andere vergoedingen na uitdiensttreding, en ondanks het ontbreken van direct beschikbare rendementscurven, is de diepte van de markt voldoende om een disconteringsvoet te bepalen voor IAS 19 doeleinden. Belgacom raamt de gepaste disconteringsvoet op basis van beschikbare marktgegevens.

Verkregen schattingen door onafhankelijke derden worden gebruikt voor validatiedoeleinden. Hun schattingen zijn grotendeels gebaseerd op twee verschillende methodes en de weerhouden disconteringsvoet valt binnen het interval bekomen op basis van de resultaten van deze methodes. De eerste methode bestaat uit het opstellen van een synthetische rendementscurve gebaseerd op bestaande hoogwaardige ondernemingsobligaties. De tweede methode bestaat uit het combineren van de risicovrije rentevoeten voor de looptijd met een kredietrisicopremie om rekening te houden met de 'spread' van hoogwaardige ondernemingsobligaties ten opzichte van de risicovrije rentevoeten.

Toelichting 9.1. Beëindigingsvoordelen en bijkomende vergoedingen in verband met herstructureringsprogramma's

Beëindigingvoordelen en bijkomende vergoedingen in deze toelichting hebben betrekking op werknemersherstructureringsprogramma's. Er worden geen fondsbeleggingen opgebouwd voor deze voordelen.

In 2005 heeft de Groep een afvloeiingsplan en een eindeloopbaanoplossing (peterschap) geïmplementeerd. Volgens de voorwaarden van het programma, zal de Groep vergoedingen betalen tot het jaar 2015.

In 2007 heeft de Groep een vrijwillig programma van externe mobiliteit naar de Belgische Staat geïmplementeerd voor haar statutaire werknemers en een programma voor werknemers die medisch ongeschikt zijn. Volgens de bepalingen van dit plan zal de Groep vergoedingen betalen tot aan pensioendatum van de deelnemer.

In 2012 is de schuld gestegen met 15 miljoen EUR via niet-recurrente kosten (zie toelichting 28) als gevolg van een wijziging van de wettelijke pensioenleeftijd en nieuw toegetreden leden tot het plan.

Elke herwaardering van de schuld voor beëindigingvoordelen en bijkomende vergoedingen wordt onmiddellijk in de resultatenrekening erkend.
De financieringstoestand van de plannen voor beëindigingsvoordelen en bijkomende vergoedingen is als volgt :
	Per 1 ja nua ri	Per 31 d	ecemb er
(i n mi ljo en EUR)	2012	2012	2013
	res ta ted	res ta ted
Bruto pensioenschuld	257	179	104
Schuld d i e d e fo nd s b eleg g i ng en o vers chri jd t	25 7	179	104

De beweging van de nettoschuld werd als volgt opgenomen in de balans:
	Per 31 d	ecemb er
(i n mi ljo en EUR)	2012 herwerkt	2013

In het begin van het jaar Totale kosten van de periode	257 22	179 2

Reële werkgeversbijdrage	-100	-77
Op het ei nd e va n het ja a r	179	104
De schuld voor beëindigingsvoordelen en bijkomende vergoedingen werd bepaald op basis van de volgende veronderstellingen:
	Per 31 d ecemb	er
	2012	2013
	herwerkt

Discontovoet	0,00% - 1,00%	0,00% - 1,00%
Toekomstige prijsinflatie	2,00%	2,00%

Sensitiviteitsanalyse

Een verhoging of verlaging van 0,5% van de werkelijke disconteringsvoet resulteert in een schuldvariatie van ongeveer 1 miljoen EUR.

De Groep voorziet dat een bedrag van 51 miljoen EUR zal betaald worden als beëindigingvoordelen en bijkomende vergoedingen in 2014.

Toelichting 9.2. Toegezegdebijdragenregelingen en toegezegdepensioenregelingen voor aanvullendepensioenen.

9.2.1. Toegezegdebijdragenregelingen

De Groep heeft sommige regelingen gebaseerd op bijdragen voor in aanmerking komende personeelsleden. Voor de meeste plannen welke beheerd worden door buitenlandse filialen, geeft de groep geen garantie van minimum rendement op de bijdragen. Deze plannen zijn niet materiel voor de groep.

9.2.2. Toegezegdepensioenregelingen

Belgacom NV en sommige Belgische dochterondernemingen beheren een gemeenschappelijk aanvullende toegezegdepensioenregeling voor hun personeelsleden. Dit plan verstrekt pensioenvoordelen voor diensten geleverd vanaf 1 januari 1997. Het verschaft voordelen gebaseerd op salaris en dienstjaren. Het wordt gefinancierd via het Belgacom pensioenfonds, een aparte juridische entiteit die voor dat doel werd opgericht in 1998.

De financieringsmethode heeft tot doel de huidige waarde van de toekomstige pensioenverplichtingen (toegezegdepensioenverplichting) te financieren voor de voorbije dienstjaren binnen het bedrijf en rekening houdend met toekomstige loonverhogingen. De financieringsmethode is afgeleid van berekeningen volgens de IAS 19 norm voor de herziening van 2011. De jaarlijkse bijdrage is gelijk aan de som van de aan het dienstjaar toegerekende pensioenkosten, de netto financiële kost (intrestkost op de toegezegdeepensioenverplichtingen verminderd met het verwachte rendement op fondsbeleggingen) en de afschrijving van actuariële winsten en verliezen boven de 10% corridor.

Per 31 december 2012 en in 2013 overtreffen de activa van het pensioenfonds het door de pensioenregulator vereiste minimum, zijnde de technische provisie. De technische provisie vertegenwoordigt het bedrag dat nodig is om het korte- en lange-termijnevenwicht van het pensioenfonds te garanderen. Ze is samengesteld uit de verworven rechten verhoogd met een bijkomend bufferbedrag teneinde de lange-termijnbestendigheid van de pensioenfinanciering te garanderen. De verworven rechten vertegenwoordigen de huidige waarde van de gecumuleerde voordelen die betrekking hebben op de reeds geleverde dienstjaren binnen de onderneming en is gebaseerd op huidige salarissen. Ze worden berekend in overeenstemming met de pensioenregelgeving en de van toepassing zijnde wettelijke actuariële bepalingen.

Zoals voor de meeste toegezegdepensioenregelingen kan de pensioenkost beïnvloed worden (zowel positief als negatief) door parameters als interestvoeten, toekomstige salarisverhogingen, inflatie en rendement of activa. Deze risico's zijn niet ongewoon voor toegezegdepensioenregelingen.

De beleggingsstrategie van het pensioenfonds is bepaald met het oog op het bekomen van het beste rendement op de beleggingen, binnen de strikte limieten van risicocontrole en rekening houdend met het profiel van de pensioenverplichtingen. De relatief lange looptijd van de pensioenverplichtingen (17 jaar) laat toe om een redelijk deel van de portefeuille toe te wijzen aan eigenvermogeninstrumenten.

Telindus BV, een dochteronderneming gevestigd in Nederland, heeft een aanvullend toegezegdepensioenregeling voor zijn personeelsleden welke vanaf 2014 is omgezet van een eindloon- in een middelloonregeling en wordt gefinancierd via een verzekeringsmaatschappij. Het plan is niet van materiel belang voor de Groep.

Op 31 december werd voor alle plannen de actuariële waardering uitgevoerd door onafhankelijke externe actuarissen. De huidige waarde en de aan het dienstjaar toegerekende pensioenkosten en pensioenkosten voor verstreken diensttijd worden berekend met gebruik van de 'projected unit credit' methode.

De financieringstoestand van de pensioenplannen is als volgt:

De financieringstoestand van de pensioenplannen is als volgt:
	Per 1 ja nua ri	Per 31 d	ecemb er
(i n mi ljo en EUR)	2012	2012	2013
	res ta ted	res ta ted
Bruto pensioenschuld	277	353	383
Fondsbeleggingen tegen reële waarde	-231	-292	-344
Teko rt / (s urp lus )	4 6	6 1	3 9

Fondsbeleggingen tegen reële waarde	-231	-292	-344



De elementen opgenomen in de resultatenrekening en de staat van het totaalresultaat zijn als volgt
(i n mi ljo en EUR)	Ja a r ei n	d i g en d o p 31 d 2012 herwerkt	ecemb er 2013

Servicekost - werkgever Netto Intrestkost		3 4 1	3 5 2
Servicekost van vroegere dienstjaren		0	-1
Op g en o men i n d e res u lta ten reken i n g		3 5	3 5
Herwaarderingen
Actuariële winsten en verliezen t.g.v. de financiële assumpties;		3 1	-9
Actuariële winsten en verliezen t.g.v. ervaringsaanpassingen		4	-1
Rendement van fondsbeleggingen zonder intresten		-22	-9
Op g en o men i n d e s ta a t va n het to ta a lres u lta a t		1 3	-19
To ta a l		4 8	1 6
De beweging van de nettoschuld werd als volgt opgenomen in de balans:
	Ja a r ei	nd i g end o p 31 d	ecemb er
(i n mi ljo en EUR)		2012 herwerkt	2013

De beweging van de nettoschuld werd als volgt opgenomen in de balans:

De beweging van de nettoschuld werd als volgt opgenomen in de balans:
	Ja a r ei nd i g end o p 31 d	ecemb er
(i n mi ljo en EUR)	2012 herwerkt	2013
In het begin van het jaar	46	6 1
Kost van de periode opgenomen in de resultatenrekening	3 5	3 5
Herwaardering opgenomen in de staat van het totaal resultaat	13	-19
Reële werkgeversbijdrage	-34	-38
Netto teko rt	6 1	3 9
Wijzigingen in fondsbeleggingen
	Per 31 d	ecemb er
(i n mi ljo en EUR)	2012 herwerkt	2013

Wijzigingen in fondsbeleggingen

Reële werkgeversbijdrage	-34	-38

Wijzigingen in fondsbeleggingen
	Per 31 d	ecemb er
(i n mi ljo en EUR)	2012 herwerkt	2013
In het begin van het jaar	231	292
Interesten	12	12
Rendement van fondsbeleggingen exclusief intresten	22	9
Reële werkgeversbijdrage	3 4	3 8
Uitkeringen aan begunstigden en kosten	-7	-6
Op het ei n d e va n het ja a r	29 2	344

Uitkeringen aan begunstigden en kosten	-7	-6

Wijziging in de bruto schuld:
	Per 31 d	ecemb er
(i n mi ljo en EUR)	2012 herwerkt	2013
In het begin van het jaar	277	353
Servicekost	3 4	3 5
Intrestkost	14	14
Uitkeringen aan begunstigden en kosten	-7	-6
Actuariële (winsten)/verliezen	3 4	-11
Op het ei n d e va n het ja a r	35 3	383
De pensioenschuld werd bepaald op basis van de volgende assumpties:
	Per 31 d	ecemb er
(i n mi ljo en EUR)	2012 herwerkt	2013

De pensioenschuld werd bepaald op basis van de volgende assumpties:
	Per 31 d	ecemb er
(i n mi ljo en EUR)	2012 herwerkt	2013
Discontovoet	4,00%	4,00%
Toekomstige prijsinflatie	2,00%	2,00%
Nominaal toekomstige loonsverhoging	2.00% - 4.50%	2.00% - 4.50%
Nominaal toekomstige barema-stijging	3.00% - 3.95%	3.00% - 3.95%

Sensitiviteitsanalyse

De meest significante actuariële veronderstellingen voor het bepalen van de toegezegdepensioenregelingen zijn de disconteringvoet, de inflatie en de reële salarisverhogingen. De sensitiviteitsanalye is gebaseerd op aanvaardbare mogelijke wijzigingen van de respectievelijke veronderstellingen waarbij de andere veronderstellingen constant worden gehouden.

Indien de disconteringsvoet wijzigt met 1% zou de geschatte impact op de toegezegdepensioenverplichting een stijging of daling betekenen van ongeveer 15%.

Indien de inflatie wijzigt met 0,25% zou de toegezegdepensioenverplichting stijgen of dalen met ongeveer 4%. Bij wijziging van de reële salarisverhoging met 0,25% zou de toegezegdepensioenverplichting stijgen of dalen met ongeveer 10%.

	De activa van de pensioenenplannen zijn als volgt:

De activa van de pensioenenplannen zijn als volgt:
	Per 31 d	ecemb er
(i n mi ljo en EUR)	2012 herwerkt	2013
Eigenvermogeninstrumenten	43,10%	46,10%
Schuldinstrumenten	40,30%	36,50%
Converteerbare leningen	9,70%	9,60%
Anderen (infrastructuur, private investeringsfondsen, verzekeringsdeposito's)	6,90%	7,80%

Nagenoeg alle beleggingen werden gedaan via gemeenschappelijke beleggingsfondsen of verzekeringsdeposito's. Directe investeringen bedragen minder dan 1% van de activa. Vrijwel alle eigenvermogeninstrumenten, schuldinstrumenten en converteerbare leningen hebben genoteerde prijzen op een actieve markt. Het pensioenfonds investeert niet rechtstreeks in Belgacom aandelen of –obligaties maar het is niet uitgesloten dat er enige Belgacom aandelen of – obligaties opgenomen zijn in de gemeenschappelijke beleggingsfondsen waarin wordt belegd.

De Groep verwacht in 2014, 36 miljoen EUR bij te dragen aan deze pensioenplannen.

Toelichting 9.3. Andere vergoedingen na uitdiensttreding

Historisch kent de Groep haar gepensioneerden naast pensioenen andere voordelen toe onder de vorm van een socioculturele premie en andere sociale voordelen zoals hospitalisatie. Er worden geen activa opgebouwd voor dergelijke voordelen.

voordelen.
Het hospitalisatieplan is gebaseerd op een geïndexeerd vast bedrag per begunstigde.
De financieringstoestand van de plannen is als volgt:
	Per 1 ja nua ri	Per 31 d ecemb	er
(i n mi ljo en EUR)	2012	2012	2013
	res ta ted	res ta ted
Bruto pensioenschuld	256	315	314
Fondsbeleggingen tegen reële waarde	0	0	0
Netto s chuld o p g eno men i n d e b a la ns	25 6	315	314
De elementen opgenomen in de resultatenrekening en de staat van het totaalresultaat zijn als volgt
	Ja a r ei n	d i g en d o p 31 d	ecemb er
(i n mi ljo en EUR)		2012	2013

De elementen opgenomen in de resultatenrekening en de staat van het totaalresultaat zijn als volgt
	Ja a r ei n d i g en d o p	31 d ecemb er
(i n mi ljo en EUR)	2012 herwerkt	2013
Aan het dienstjaar toegekende kost		2	3
Intrestkost		12	11
Op g en o men i n d e res u lta ten reken i n g		1 4	1 4
Herwa a rd eri n g en
Actuariële winsten en verliezen t.g.v. de financiële veronderstellingen	5	3	0
Impact van ervaringsaanpassingen		6	1
Op g en o men i n d e s ta a t va n het to ta a lres u lta a t	5	9	1
To ta a l	7	3	1 5

De beweging van de nettoschuld werd als volgt opgenomen in de balans:
	Per 31 d ecemb	er
(i n mi ljo en EUR)	2012 herwerkt	2013
In het begin van het jaar	256	315
Kost van de periode opgenomen in de resultatenrekening	14	14
Herwaardering opgenomen in de staat van het totaal resultaat	5 9	1
Reële werkgeversbijdrage	-14	-15
Op het ei nd e va n het ja a r	315	314
Wijziging in de bruto schuld:
	Per 31 d ecemb	er
(i n mi ljo en EUR)	2012	2013

Wijziging in de bruto schuld:
	Per 31 d	ecemb er
(i n mi ljo en EUR)	2012	2013
	herwerkt
In het begin van het jaar	256	315
Aan het dienstjaar toegerekende kosten	2	3
Intrestkost	12	11
Uitkeringen aan begunstigden	-14	-15
Actuariële (winsten)/verliezen	5 9	1
Op het ei n d e va n het ja a r	315	314

De schuld voor andere vergoedingen na uitdiensttreding werd bepaald op basis van de volgende veronderstellingen:

De schuld voor andere vergoedingen na uitdiensttreding werd bepaald op basis van de volgende veronderstellingen:
	Per 31 d	ecemb er
	2012	2013
	herwerkt
Disconteringsvoet	3,50%	3,50%
Toekomstige evolutie van de kosten (index inbegrepen)	2,00%	2,00%
Sterfte	MR/FR -2	MR/FR -2

De schuld voor de andere vergoedingen na uitdiensttreding werd bepaald op basis van de beste schatting door het bedrijf van de financiële en demografische hypotheses, welke elk jaar worden herbekeken.

De gemiddelde looptijd van de schuld bedraagt 13 jaar.

Sensitiviteitsanalyse

De belangrijke actuariële veronderstellingen voor het bepalen van de toegezegdepensioenregelingen zijn de disconteringsvoet, de inflatie en reële salarisverhogingen. De sensitiviteitsanalyse is gebaseerd op aanvaardbare mogelijke wijzigingen van de respectievelijke veronderstellingen, terwijl de andere veronderstellingen constant worden gehouden.

Indien de disconteringsvoet wijzigt met 1% zou de toegezegdepensioenverplichting dalen of stijgen met ongeveer 12%.

Indien de toekomstige kosttrend wijzigt met 1% zou de toegezegdepensioenverplichting (exclusief medische kosten) dalen of stijgen met ongeveer 7%.

Indien de toekomstige trend van de medische kosten wijzigt met 1% zou de gerelateerde toegezegdepensioenverplichting dalen of stijgen met ongeveer 5%.

Indien de mortaliteitscorrectieleeftijd (MR/FR -2) wijzigt met 1 jaar (MR/FR -3), zou de toegezegdpensioenverplichting stijgen met ongeveer 3%.

De Groep verwacht in 2014 een bedrag van 16 miljoen EUR aan deze plannen bij te dragen.

Toelichting 9.4. Overige verplichtingen

De Groep heeft een wettelijke verplichting om kinderbijslagen uit te betalen aan een beperkt aantal statutaire gepensioneerden en aan de begunstigden van werknemersherstructureringsprogramma's.

Telindus Frankrijk heeft een wettelijke verplichting, in overeenstemming met de lokale wetgeving in Frankrijk, om éénmalig een vergoeding na uitdiensttreding uit te betalen.

Deze bedragen worden rechtstreeks door de Groep uitbetaald en daardoor worden er geen activa opgebouwd voor dergelijke voordelen. Herwaarderingen van de schuld worden onmiddellijk opgenomen in de resultatenrekening. Per 31 d ecemb er

Deze bedragen worden rechtstreeks door de Groep uitbetaald en daardoor worden er geen activa opgebouwd voor
dergelijke voordelen. Herwaarderingen van de schuld worden onmiddellijk opgenomen in de resultatenrekening.
De financieringstoestand is als volgt:
	Per 31 d	ecemb er
(i n mi ljo en EUR)	2012 herwerkt	2013
Bruto pensioenschuld	16	15
Fondsbeleggingen tegen reële waarde	0	0
Netto s chuld o p g eno men i n d e b a la ns	1 6	1 5
De schuld werd bepaald op basis van de volgende veronderstellingen:
	Per 31 d	ecemb er
(i n mi ljo en EUR)	2012	2013
	herwerkt

Disconterinsgsvoet	3,00%	2.30%-3.00%
Toekomstige prijsinflatie	2,00%	2,00%

Toelichting 10. Andere vaste activa

Toelichting 10. Andere vaste activa
		Per 31 d ecemb	er
(i n mi ljo en EUR)	To eli chti ng	2012	2013
Andere derivaten	33.1	9 0	3 5
Andere financiële activa
Andere activa		44	3 8
To ta a l		134	7 4

Toelichting 11. Voorraden

Toelichting 11. Voorraden
	Per 31 d ecemb	er
(i n mi ljo en EUR)	2012	2013
Grondstoffen, hulpstoffen en reserveonderdelen	3 7	41
Werken in uitvoering en afgewerkte producten	24	27
Handelsgoederen	72	9 6
To ta a l	133	16 3

Voorraad is gewaardeerd aan netto waarde na aftrek van waardeverminderingen.

Toelichting 12. Handelsvorderingen

De meeste handelsvorderingen zijn niet rentedragend en hebben meestal een looptijd van 30 tot 90 dagen. De looptijd van de handelsvorderingen van het segment International Carrier Services is echter langer aangezien de meeste vorderingen op andere telecom operatoren worden betaald op basis van netting akkoorden. Wa a rd evermi n d eri n g en Ni et verva llen en n i et

van de handelsvorderingen van het segment International Carrier Services is echter langer aangezien de meeste vorderingen op andere telecom operatoren worden betaald op basis van netting akkoorden.
				De analyse van de vervallen handelsvorderingen waarop geen waardevermindering werd geboekt, stelt zich voor als volgt:
Wa a rd evermi n d eri n g en Ni et verva llen en n i et Per 31 B ru to Netto Verva llen ma a r n i et o n d erwo rp en a a n wa a rd evermi n d eri n g vo o r d u b i eu ze o n d erwo rp en a a n d ecemb er vo rd eri n g en b o ekwa a rd e vo rd eri n g en wa a rd evermi n d eri n g
(i n mi ljo en	EUR)				< 30 d a g	en 30-6 0 d a g en 6	0-9 0 d a g en 9	0-180 d a g	en 180-36 0 d a g	en > 36 0 d a g en
2011	1.472	-144	1.328	933	9 7	5 3	3 3	6 6	5 8	8 7
2012	1.491	-150	1.341	929	128	5 8	3 4	6 3	5 7	72
2013	1.428	-138	1.289	960	120	26	28	48	5 0	5 8

Op 31 december 2012, en 2013, waren respectievelijk 69% en 74% van het totaal van de handelsvorderingen niet vervallen en zonder waardevermindering.

Voor de twee voorgestelde jaren werden geen handelsvorderingen in onderpand als zekerheid gegeven. In 2013 heeft Belgacom Groep bankwaarborgen en waarborgen van moederondernemingen gekregen voor een bedrag van 9 miljoen EUR (7 miljoen EUR in 2012) als onderpand voor openstaande facturen.

Belgacom Groep bankwaarborgen en waarborgen van moederondernemingen gekregen voor een bedrag van 9 miljoen EUR (7 miljoen EUR in 2012) als onderpand voor openstaande facturen.
De evolutie van de waardeverminderingen voor dubieuze vorderingen is als volgt:
(i n mi ljo en EUR)	To eli chti n g	2012	2013
Op 1 ja n u a ri		-144	-15 0
Toename / (daling) erkend in resultatenrekening	27	-9	8
Variantie ten gevolge van een filiaal geclassificeerd als aangehouden voor verkoop		0	1
Andere bewegingen		3	2
Per 31 d ecemb er		-15 0	-138

Toelichting 13. Andere vlottende activa

Per 31 d ecemb	er
ng 2012	2013
	40
	1
	9 1
12	15
	148
	chti 3 0 33.1 0 9 9 141

Toelichting 14. Beleggingen

Toelichting 14. Beleggingen
		Per 31 d ecemb	er
(i n mi ljo en EUR)	Toelichting	2012	2013
Deposito's	33.4	7	5
Schatkistcertficaten	33.4	5 0	3 8
Aandelen in fondsen	33.4	26	16
To ta a l		8 3	6 0
Beleggingen omvatten aandelen in fondsen en wederzijdse fondsen, schatkistcertificaten en deposito's met een

Beleggingen omvatten aandelen in fondsen en wederzijdse fondsen, schatkistcertificaten en deposito's met een oorspronkelijke looptijd langer dan 3 maanden maar korter dan 1 jaar.
	Per 31 d	ecemb er
(i n mi ljo en EUR)	2012	2013
Aanschaffingswaarde	8 3		6 0
Netto b o ekwa a rd e	8 3		6 0

Toelichting 15. Geldmiddelen en kasequivalenten

Toelichting 15. Geldmiddelen en kasequivalenten
		er
	2012	2013
		100
33.4	12	169
33.4	140	8 6
	202	35 5
	33.4	Per 31 d ecemb 5 0

De Groep investeert een deel van haar beschikbare liquiditeiten in schatkistcertificaten. Deze worden tot het einde van de looptijd aangehouden. De kortetermijndeposito's worden belegd voor periodes die variëren van één tot drie maanden afhankelijk van de onmiddellijke cashbehoeften van de Groep en brengen intrest op volgens de respectieve rentevoeten van de korte termijndeposito's. De banktegoeden brengen intrest op tegen variabele rentevoeten op basis van de dagelijkse bankdepositorente.

Toelichting 16. Activa opgenomen als aangehouden voor verkoop

In december 2013 heeft de Groep een overeenkomst afgesloten voor de verkoop van Sahara Network Company Limited, geregistreerd in Damman (Saoedi-Arabië), en actief in telecommunicatie- en informatietechnologiebusiness.

Verder werd in december 2013 een overeenkomst bereikt voor het afstoten van de business van Scarlet NV in het kader van de liquidatie van de onderneming. Scarlet NV is een leverancier van telecomdiensten in Nederland.

Op 31 december zijn voor beide entiteiten de voorwaarden vervuld om als aangehouden voor verkoop te worden opgenomen met de erkenning van een bijzonder waardeverminderingsverlies van 22 miljoen EUR (waarvan 17 miljoen EUR via niet-recurrente kosten) aangezien de opbrengsten voor beide transacties lager zullen zijn dan de boekwaarde van de betreffende activa en bijhorende schulden.

Verwacht wordt dat beide transacties zullen afgerond zijn in het eerste halfjaar van 2014, na het vervullen van de opschortende voorwaarden, waarna het zeggenschap over de activiteiten zal overgaan naar de overnemers.

Op het einde van het boekjaar zijn de voornaamste componenten van activa en passiva van de betreffende entiteiten als volgt :
	Per 31 d ecemb er
(i n mi ljo en EUR)	2013
Goodwill	1
Materiële vaste activa	2
Handelsvorderingen	6
Andere vorderingen op korte termijn	2
Acti va va n een g ro ep a cti va d i e wo rd t a fg es to ten	1 1
Langlopende schulden	-2
Korte termijnschulden	-11
Verp li chti n g en g erela teerd met een g ro ep va n a cti va d i e wo rd t a fg es to ten	-13
Netto verp li chti n g en va n een g ro ep a cti va g ecla s s i fi ceerd a ls a a n g eho u d en vo o r verko o p	- 2

Toelichting 17. Vermogen

Toelichting 17.1. Eigen vermogen

Per 31 december 2013 bedroeg het kapitaal van Belgacom NV 1 miljard EUR (volledig volstort), vertegenwoordigd door 338.025.135 aandelen zonder nominale waarde en allen met dezelfde rechten voor zover deze rechten niet geschorst of vernietigd werden in geval het eigen aandelen betrof. De Raad van Bestuur van Belgacom NV is bevoegd om het kapitaal te verhogen met een maximum bedrag van 200 miljoen EUR.

De vennootschap mag haar eigen aandelen verkrijgen en deze vervreemden in overeenstemming met de bepalingen van het Wetboek van vennootschappen. De Raad van Bestuur is door artikel 13 van de statuten gemachtigd om het wettelijk toegestaan maximum aantal eigen aandelen te verkrijgen. De betaalde prijs mag niet hoger zijn dan vijf procent boven de hoogste slotkoers in de dertig beursdagen voor de verrichting en mag niet lager zijn dan tien procent onder de laagste slotkoers in de dertig beursdagen voor de verrichting. Deze machtiging wordt verleend voor een periode van vijf jaar beginnend op 8 april 2009.

De uitkering van overgedragen winsten van Belgacom NV, de moedermaatschappij, wordt beperkt door een wettelijke reserve, die tijdens de vorige jaren werd opgebouwd in overeenstemming met de Belgische vennootschappenwet, tot 10% van het geplaatste kapitaal van Belgacom.

Belgacom NV heeft de statutaire verplichting om 5% van de winst vóór belastingen van de moedermaatschappij uit te keren aan haar werknemers. In de bijgaande geconsolideerde jaarrekening wordt deze winstverdeling geboekt als personeelskosten.

Op 31 december 2013 had de Groep 18.820.954 eigen aandelen, waarvan 4.148.478 met dividendrechten en 14.672.476 zonder dividendrechten. De dividenden toegekend aan eigen aandelen met dividendrechten, worden geboekt onder de rubriek "Onbeschikbare reserve voor verdeling" in de enkelvoudige jaarrekening van Belgacom NV.

In 2012 en 2013 verkocht de Groep respectievelijk 208.433 en 219.935 eigen aandelen aan haar senior management voor 3 miljoen EUR onder een aandelenaankoopplan met korting van 16,70% (zie toelichting 36).

De personeelsleden oefenden in 2012 en 2013 respectievelijk 464.411 en 662.581 opties op aandelen uit. Om deze uitoefening van aandelenopties te verwezenlijken, gebruikte de Groep eigen aandelen (zie toelichting 36).

In 2013 kende de Groep geen opties op aandelen toe aan het top management en aan het senior management. In 2012 kende de Groep 840.732 opties op aandelen toe aan het top management en het senior management, met een uitoefenprijs van 22,275 EUR (zie toelichting 36).

Aantal aandelen (inclusief eigen aandelen):	2012	2013
Op 1 ja n u a ri	338.025 .135	338.025 .135
Per 31 d ecemb er	338.025 .135	338.025 .135

Aantal eigen aandelen:	2012	2013
Op 1 ja n u a ri	20.376 .314	19 .703.470
Verkoop onder een aandelenaankoopplan met korting	-208.433	-219.935
Uitoefening van opties op aandelen	-464.411	-662.581
	19 .703.470	18.820.9 5 4

Toelichting 17.2. Minderheidsbelangen

Minderheidsbelangen omvatten voornamelijk

het aandeel van 42,4% van de minderheidsaandeelhouders (Swisscom en MTN Dubai) in BICS, vanaf 1 januari 2010;
het aandeel van 30% van de minderheidsaandeelhouder in het vermogen en netto resultaat van Sahara Net LCC;
het aandeel van 35,30% van de minderheidsaandeelhouder Arcelor Mittal in het eigen vermogen en netto resultaat van Telindus SA (gevestigd in Luxemburg) en dochterondernemingen (zie toelichting 6).

Toelichting 18. Rentedragende schulden

Toelichting 18.1. Rentedragende schulden op lange termijn

Toelichting 18.1. Rentedragende schulden op lange termijn
		Per 31 d ecemb	er
(i n mi ljo en EUR)	To eli chti ng	2012	2013
Niet-achtergestelde obligatieleningen		1.672	1.919
Leasings en soortgelijke schulden		2	2
Andere derivaten	33.1	8 7	28
To ta a l		1.76 1	1.9 5 0
Alle langetermijnschulden zijn zonder waarborgen. Tijdens 2012 en 2013 zijn er geen wanbetalingen of schendingen m.b.t.

Alle langetermijnschulden zijn zonder waarborgen. Tijdens 2012 en 2013 zijn er geen wanbetalingen of schendingen m.b.t. aangegane leningen.

In de twee voorgestelde jaren werden renteswaps (IRS) en rente- en valutaswaps (IRCS) gebruikt om de rentevoet- en wisselkoersrisico's op de niet-achtergestelde obligatieleningen in JPY te beheren. Deze swaps geven de Groep de mogelijkheid om de rentevoet om te zetten van een vaste rentevoet naar een vlottende rentevoet of omgekeerd.

De niet-achtergestelde obligatieleningen in EUR en JPY worden door Belgacom NV uitgegeven. De nominale waarde van deze schulden is volledig terugbetaalbaar op hun vervaldatum.

In maart 2013 heeft de Groep een niet-achtergestelde obligatielening op 15 jaar uitgegeven van 150 miljoen EUR onder het Euro Medium Term Note programma en in mei 2013 een niet-achtergestelde obligatielening op 10 jaar van 100 miljoen EUR; dit compenseerde gedeeltelijk de aflossing van een lening die verviel in december 2013 voor een nominaal bedrag van 125 miljoen EUR.

De rentedragende langetermijnleningen per 31 december 2013 zijn als volgt:	B o ekwa a rd e	No mi n a le wa a rd e	Wa a rd eri n g vo lg en s IAS 39	Verva ld a tu m	In teres t b eta li n g en /	B eta a ld e ren tevo et	Reë le ren tevo et
	(i n mi ljo en EUR)	(i n mi ljo en EUR)			herp ri js b a a r	(b )
La n g etermi jn ren ted ra g en d e s chu ld en
Ni et-a chterg es teld e o b li g a ti elen i n g en
Leningen met vlottende interestvoet
JPY (a)	8 2	73	Afgeschreven kost	Dec-26	Halfjaarlijks	0,20%	0,20%
Leningen tegen vaste interestvoet
EUR	748	750	Afgeschreven kost	Nov-16	Jaarlijks	4,38%	4,50%
EUR	186	200	Afgeschreven kost	Nov-16	Jaarlijks	4,38%	7,16%
EUR	497	500	Afgeschreven kost	feb-18	Jaarlijks	3,88%	4,05%
EUR	150	150	Afgeschreven kost	Mar-28	Jaarlijks	3,19%	3,22%
EUR	100	100	Afgeschreven kost	Mei-23	Jaarlijks	2,26%	2,29%
	1.6 80	1.700
JPY (a)	77	73	Afgeschreven kost	Nov-15	Jaarlijks	6,18%	6,18%
JPY (a)	8 0	72	Afgeschreven kost	Dec-15	Jaarlijks	6,21%	6,21%
	15 7	145
le n chterg teld b li elen To i ti i ta et-a es e o g a n g en	1.9 19	1.9 17
Lea s i n g s en s o o rtg eli jke s chu ld en
EUR	2	2	Afgeschreven kost	2017	Kwartaal	4,88%	4,88%
	2	2
To le fi ci ë le la e termi jn chu ld (u i d erd d eri ) ta tg ten n a n n g s en ezo n va	1.9 21	1.9 19
D eri va ten
Derivaten aangehouden voor trading doeleinden (c)	28	0	Reële waarde
To ta a l	1.9 5 0	1.9 19
Ko rte termi jn d eel va n ren ted ra g en d e s chu ld en > 1 ja a r
Leasings en soortgelijke schulden
Leningen tegen vaste interestvoet
EUR	2	2	Afgeschreven kost	2017	Kwartaal	4,88%	4,88%
To ta a l	2	2

De rentedragende langetermijnleningen per 31 december 2012 zijn als volgt:
	B oekwaarde	Nominale waarde	Waardering	Vervaldatum	Interest	B etaalde	Reële
			volgens IAS 39		betalingen/	rentevoet	rentevoet
					herprijsbaar
	(in miljoen EUR)	(in miljoen EUR)				(b)
Langetermijn rentedragende schulden
Niet-achtergestelde obligatieleningen
Leningen met vlottende interestvoet
JPY (a)	8 3	73	Afgeschreven kost	Dec-26	Halfjaarlijks	0,14%	0,14%

Leningen tegen vaste interestvoet EUR	747	750	Afgeschreven kost	Nov-16	Jaarlijks	4,38%	4,50%
EUR	182	200	Afgeschreven kost	Nov-16	Jaarlijks	4,38%	7,16%
EUR	496	500	Afgeschreven kost	Feb-18	Jaarlijks	3,88%	4,05%
	1.425	1.450

JPY (a)	8 0	73	Afgeschreven kost	Nov-15	Jaarlijks	6,18%	6,18%
JPY (a)	8 4 164	72 145	Afgeschreven kost	Dec-15	Jaarlijks	6,21%	6,21%

Totale niet-achtergestelde obligatieleningen	1.672	1.667
Leasings en soortgelijke schulden
EUR	2	2	Afgeschreven kost	2016	Kwartaal	4,72%	4,72%
	2	2
Totale financiële lange termijnschulden (uitgezonderd derivaten)	1.674	1.670

Derivaten Derivaten aangehouden voor trading doeleinden (c)	8 7	0	Reële waarde
Totaal	1.761	1.670

Korte termijn deel van rentedragende schulden > 1 year
Niet-achtergestelde obligatieleningen
Leningen tegen vaste interestvoet
EUR	125	125	Afgeschreven kost	Dec-13	Jaarlijks	6,00%	6,11%
Leasings en soortgelijke schulden
Leningen tegen vaste interestvoet
EUR	2	2	Afgeschreven kost	2016	Kwartaal	4,72%	4,72%

Kredietinstellingen Leningen tegen vaste interestvoet
EUR	4	4	Afgeschreven kost	Nov-13	Halfjaarlijks	3,78%	3,78%
Totaal	131	131

(a) omgezet in een lening in EUR via rente- en valutaswaps (b) voor vlottendekoers leningen, de rentevoet van de laatste herprijzingsdatum voor 31 December 2012

Toelichting 18.2. Rentedragende schulden op korte termijn

Toelichting 18.2. Rentedragende schulden op korte termijn
	Per 31 d	ecemb er
(i n mi ljo en EUR)	2012	2013
Korte termijn deel van andere schulden > 1 jaar
Niet-achtergestelde obligatieleningen	125	0
Leasings en soortgelijke schulden	2
Kredietinstellingen	4	0
Andere financiële schulden
Andere leningen	8 5	314
To ta a l	215	316

Toelichting 19. Voorzieningen

(i n mi ljo en EUR)	Arb ei d s - o n g eva llen	Ges chi llen	Zi ekted a g en	An d ere verp li chti n g en	To ta a l
Op 1 ja n u a ri 2012	4 1	6 6	3 0	4 3	180
Toevoegingen	0	15	11	16	4 1
Aanwendingen	-4	-2	-8	-4	-19
Terugnemingen	0	-2	0	-2	- 3
Afwikkeling en wijziging van
disconteringsvoet	2	0	2	1	4
Op 31 d ecemb er 2012	3 8	7 7	3 4	5 4	203
Toevoegingen	0	16	2	6	2 3
Aanwendingen	-3	-9	0	-7	-19
Terugnemingen	0	-6	0	-1	- 7
Afwikkeling	2	0	1	2	4
Op 31 d ecemb er 2013	3 7	7 7	3 6	5 3	204

De voorziening voor arbeidsongevallen betreft de vergoedingen die Belgacom NV desgevallend zou kunnen betalen aan personeelsleden die gewond geraakt zijn (met inbegrip van beroepsziekten) tijdens de uitoefening van hun functie en op de weg van en naar het werk. Tot 31 december 2002 werd de vergoeding volgens de wet van 1967 (openbare sector) op de arbeidsongevallen, gedekt en rechtstreeks uitbetaald door Belgacom. Deze voorziening (gedeelte annuïteiten) is gebaseerd op actuariële gegevens met inbegrip van de sterftetafels, vergoedingspercentages, rentevoeten en andere

factoren bepaald door de wet van 1967 en berekend met de hulp van een professioneel verzekeraar. Rekening houdend met de sterftetafel wordt ervan uitgegaan dat het grootste gedeelte van deze kosten zal worden uitbetaald tot 2053.

Sinds 1 januari 2003 zijn de contractuele personeelsleden onderworpen aan de wet van 1971 (privé-sector) en blijven de statutaire personeelsleden onder de toepassing van de wet van 1967 (openbare sector). Zowel voor de contractuele als de statutaire personeelsleden is Belgacom sinds 1 januari 2003 gedekt door verzekeringspolissen voor arbeidsongevallen en zal zij dus geen rechtstreekse betalingen meer uitvoeren aan de personeelsleden.

De voorziening voor geschillen geeft de beste raming van het management weer voor waarschijnlijke verliezen ten gevolge van hangende geschillen waarvoor de Groep door een derde partij wordt vervolgd of waarvoor zij betrokken is in een juridisch of een belastinggeschil. De verwachte timing van de bijbehorende uitstroom van kasmiddelen hangt af van de vooruitgang en de duur van de onderliggende gerechtelijke procedures.

De voorziening voor ziektedagen is de beste raming van het management van de waarschijnlijke kosten ingevolge de toekenning door Belgacom aan haar statutaire personeelsleden van een recht op cumulatie van niet opgenomen ziektedagen. De voorziening werd bepaald op basis van statistische gegevens.

De voorziening voor andere verplichtingen omvat hoofdzakelijk de geraamde kosten voor de ontmanteling en herstelling van de mobiele antennesites en de sites waar betaaltelefoons zijn geïnstalleerd, de voorziening voor milieurisico's en de overige risico's. Er wordt verwacht dat de meeste van deze kosten zullen worden betaald tijdens de periode 2014-2044. De voorziening voor ontmanteling en herstelling wordt geraamd tegen actuele prijzen en verdisconteerd tegen een disconteringsvoet tussen 0% en 4%, afhankelijk van de verwachte timing om aan de verplichtingen te voldoen.

Toelichting 20. Andere langetermijnschulden

disconteringsvoet tussen 0% en 4%, afhankelijk van de verwachte timing om aan de verplichtingen te voldoen.
Toelichting 20. Andere langetermijnschulden
		Per 31 d	ecemb er
(i n mi ljo en EUR)	No te	2012	2013
Andere derivaten	33.4	0	3
Andere schulden		1	108
To ta a l		1	111
In december 2013 heeft Belgacom een licentie voor het 800 Mhz spectrum verworven ten bedrage van 120 miljoen EUR,

In december 2013 heeft Belgacom een licentie voor het 800 Mhz spectrum verworven ten bedrage van 120 miljoen EUR, betaalbaar via jaarlijkse betalingen gedurende 20 jaar. Het betreffende bedrag te betalen op langer dan 12 maanden (107 miljoen EUR) is opgenomen onder andere langetermijnschulden. De reële waarde van dit bedrag benadert de nominale waarde.

Toelichting 21. Andere kortetermijnschulden

Toelichting 21. Andere kortetermijnschulden
		Per 31 d	ecemb er
(i n mi ljo en EUR)	To eli chti n g	2012	2013
Te betalen B.T.W.		46	5 5
Schulden aan werknemers		129	127
Voorziening voor vakantiegeld		8 5	9 6
Voorziening voor sociale zekerheidsbijdrage		5 6	5 7
Voorschot ontvangen op contracten		3 1	27
Andere belastingen		111	112
Over te dragen opbrengsten		200	201
Andere derivaten	33.4	1	4
Toe te rekenen kosten		3 6	3 2
Andere schulden		15	19
To ta a l		711	731

Over te dragen opbrengsten omvatten hoofdzakelijk voorafbetaalde telecommunicatie en ICT diensten.

Andere schulden betreffen hoofdzakelijk geïncasseerde bedragen ten voordele van derden en de jaarlijkse betaling voor de 800 Mhz licentie die zal worden betaald in 2014 (6 miljoen EUR).

Toelichting 22. Netto omzet

Toelichting 22. Netto omzet
	B o ekja a r a fg es lo ten o	p 31 d ecemb er
(i n mi ljo en EUR)	2012	2013
Verkopen van goederen	626	643
Leveren van diensten	5.789	5.596
To ta a l	6 .415	6 .239

Als gevolg van de nieuwe Belgische Telecomwet, van kracht sinds 1 oktober 2012, wordt niet langer voldaan aan de criteria welke toelaten de kortingen op Proximus Mobile contracten te spreiden in tijd. Daarom werden de gecumuleerde uitgestelde kortingen (12 miljoen EUR) teruggenomen in mindering van de omzet in 2012.

Toelichting 23. Andere bedrijfsopbrengsten

uitgestelde kortingen (12 miljoen EUR) teruggenomen in mindering van de omzet in 2012.

	p 31 d ecemb er
2012	2013
	3 3
3 8	43
	46
	7 9
	B o ekja a r a fg es lo ten o 5 42 4 7

Andere opbrengsten omvatten hoofdzakelijk compensaties voor netwerkschade, bijdragen van het personeel en derden voor diverse diensten en winsten op verkopen van technische gebouwen in het kader van het netwerkvereenvoudigingsprogramma.

Toelichting 24. Niet-recurrente opbrengsten

Meerwaarden op de verkoop van dochterondernemingen en joint ventures worden weergegeven als niet-recurrente opbrengsten indien zij individueel 5 miljoen EUR overschrijden. In 2012 en 2013 waren er geen niet-recurrente opbrengsten.

Toelichting 25. Kosten van aan omzet gerelateerde materialen en diensten

opbrengsten indien zij individueel 5 miljoen EUR overschrijden. In 2012 en 2013 waren er geen niet-recurrente opbrengsten.
Toelichting 25. Kosten van aan omzet gerelateerde materialen en diensten
	B o ekja a r a fg es lo ten o	p 31 d ecemb er
(i n mi ljo en EUR)	2012	2013
Aankopen van materialen	438	441
Aankopen van diensten	2.173	2.120
To ta a l	2.6 11	2.5 6 1

De aankopen van materialen worden weergegeven na aftrek van het werk uitgevoerd door de onderneming, dat werd geactiveerd ten bedrage van 83 miljoen EUR in 2013 en 103 miljoen in 2012.

Als gevolg van de nieuwe Belgische Telecomwet, van kracht sinds 1 oktober 2012, wordt niet langer voldaan aan de criteria die toelaten verkoopcommissies op Proximus Mobile contracten te spreiden in tijd. Daarom werden de gecumuleerde uitgestelde commissies (22 miljoen EUR) teruggenomen in "Kosten van aan omzet gerelateerde materialen en diensten" in 2012.

Toelichting 26. Personeelskosten en pensioenen

Toelichting 26. Personeelskosten en pensioenen
	B o ekja a r a fg es lo ten o	p 31 d ecemb er
(i n mi ljo en EUR)	2012 herwerkt	2013
Wedden en lonen	831	836
Sociale zekerheidsbijdragen	210	216
Pensioenkosten	3 1	3 4
Vergoedingen na uitdiensttreding (andere dan pensioenen) en beëindiginsvoordelen	2	8
Andere personeelskosten	5 2	48
To ta a l	1.126	1.142

De wedden en lonen en de sociale zekerheidsbijdragen worden weergegeven na aftrek van het werk uitgevoerd door de onderneming dat geactiveerd werd ten bedrage van 89 miljoen EUR in 2013 en 78 miljoen in 2012.

Toelichting 27. Andere bedrijfskosten

	B o ekja a r a fg es lo ten o	p 31 d ecemb er
(i n mi ljo en EUR)	2012	2013
Huurkosten	120	115
Onderhoud en nutsvoorzieningen	196	198
Publiciteit en public relations	8 3	77
Consultancy	163	159
Administratie en opleiding	6 4	6 5
Kosten voor telecommunicatie, post en kantooruitrusting	42	44
Uitbestedingen	146	147
Waardeverminderingen en verliezen voor dubieuze vorderingen	9	-8
Verlies op realisatie van handelsvorderingen	27	3 5
Waardeverminderingen op immateriële	4	1
Andere belastingen dan winstbelastingen	23	3 4
Andere bedrijfskosten (1)	47	3 4
To ta a l	9 24	9 03

De andere bedrijfskosten worden weergegeven na aftrek van het werk uitgevoerd door de onderneming, dat geactiveerd werd ten bedrage van 174 miljoen EUR in 2013 en 155 miljoen EUR in 2012.

Toelichting 28. Niet-recurrente kosten

Toelichting 28. Niet-recurrente kosten
	B o ekja a r a fg es lo	ten o p 31 d ecemb	er
(i n mi ljo en EUR)	2012 herwerkt	2013
Bijzonder waardeverminderingsverlies of groep activa geclassificeerd als aangehouden voor verkoop	0		17
Beëindigingsvoordelen en bijkomende vergoedingen	15		-2
Afwikkeling van toegezegdpensionvergoedingen	0		-1
To ta a l	1 5		1 4

Verliezen op de verkoop van geconsolideerde ondernemingen die elk afzonderlijk meer dan 5 miljoen EUR vertegenwoordigen, kosten voor herstructureringsprogramma's en de gevolgen van afwikkelingen van plannen voor vergoeding na uitdiensttreding, worden opgenomen als niet-recurrente kosten. In 2012 en 2013 heeft de Groep de schatting herzien van de schuld voor beëindigingsvoordelen, wat resulteerde in een niet-recurrente kost van respectievelijk 15 miljoen EUR in 2012 en -2 miljoen EUR in 2013 (zie toelichting 9.1).

In 2013 heeft de Groep een bijzondere waardevermindering erkend van 17 miljoen EUR op de herclassificatie van een af te stoten groep activa aangehouden voor verkoop.

Toelichting 29. Afschrijvingen

stoten groep activa aangehouden voor verkoop.
Toelichting 29. Afschrijvingen
	B o ekja a r a fg es lo ten o	p 31 d ecemb er
(i n mi ljo en EUR)	2012	2013
Afschrijvingen op licenties en andere immateriële vaste activa	274	292
Afschrijvingen op materiële vaste activa	475	490
To ta a l	748	782

In 2013 werd de gebruiksduur van modems en decoders verhoogd van 24 naar 36 maanden. Dit had een positieve impact op afschrijvingen van 9 miljoen EUR.

Toelichting 30. Netto financiële opbrengsten/(kosten)

	B o ekja a r a fg es lo ten o p 31 d ecemb er
(i n mi ljo en EUR)	2012 herwerkt	2013
Financiële opbrengsten
Interest opbrengsten op financiële instrumenten
Aan afgeschreven kostprijs	2	2
Aan reële waarde via de resultatenrekening	2	0
Interest opbrengsten op activa
Op vorderingen	2	2
Meerwaarde op verkoop van
Geassocieerde ondernemingen	1	0
Waardering aan de reële waarde van financiële instrumenten
Niet in een afdekkingsrelatie	7	11
Andere financiële inkomsten	2	2
Financiële kosten
Intresten en kosten van leningen op financiële instrumenten
Aan afgeschreven kostprijs	-76	-80
Aan reële waarde via de resultatenrekening	-11	-9
Van voorzieningen	-4	-4
Van beëindigingsvoordelen	-22	-14
Van lange termijnschulden	-1	-1
Waardeverminderingen
Op andere deelnemingen	-27	-1
Waardering aan de reële waarde van financiële instrumenten
Niet in een afdekkingsrelatie	-1	0
Andere financiële kosten	-4	-4
To ta a l	-131	-9 6

Toelichting 31. Winst per aandeel

De gewone winst per aandeel wordt berekend door de netto winst van het jaar die kan toegekend worden aan de gewone aandeelhouders, te delen door het gewogen gemiddelde van het aantal gewone uitstaande aandelen tijdens het jaar.

De verwaterde winst per aandeel wordt berekend door de netto winst van het jaar die toegekend wordt aan de gewone aandeelhouders, te delen door het gewogen gemiddelde van het aantal gewone uitstaande aandelen, beiden gecorrigeerd voor de effecten van alle potentiële gewone aandelen die tot verwatering zullen leiden.

Hierna worden d e resultaten- e n aandelengegevens weergegeven die worden gebruikt bij d e berekening van d e gewone e n verwaterde winst per aandeel:

per aandeel:
	B o ekja a r a fg es lo	ten o p 31 d ecemb er
(i n mi ljo en , b eha lve d e ci jfers met b etrekki n g to t d e a a n d elen )	2012 herwerkt	2013
Nettowinst toe te rekenen aan gewone aandeelhouders (in miljoen EUR)	712	630
Aangepaste nettowinst voor de berekening van de verwaterde winst per aandeel (in miljoen EUR)	712	630
Gewogen gemiddeld aantal gewone uitstaande aandelen	318.011.049	318.759.360
Correctie voor aandelenopties	677.029	228.352
Gewogen gemiddeld aantal gewone uitstaande aandelen voor verwaterde winst per aandeel	318.688.078	318.987.711
Gewone winst per aandeel (EUR)	2,24	1,98
Verwaterde winst per aandeel (EUR)	2,23	1,98

De aandelenopties toegekend in 2004, 2007, 2008, 2010, 2011 en 2012 zijn niet verwaterend en daarom niet inbegrepen in de berekening van de verwaterde winst per aandeel, terwijl de andere toegekende opties een verwaterend effect hebben

Toelichting 32. Betaalde en voorgestelde dividenden

(in miljoen, behalve de cijfers met betrekking tot de aandelen) 2012	2013
Dividenden op gewone aandelen:
Voorgestelde dividenden (in miljoen EUR) 535	536
Aantal uitstaande aandelen met dividendrechten 318.321.665	319.204.181
Dividend per aandeel (EUR) 1,68	1,68
Interim dividend betaald aan de aandeelhouders (in miljoen EUR) 258	160
Interim dividend per aandeel (EUR) 0,81	0,50

De voorgestelde dividenden voor 2012 werden effectief uitbetaald in april 2013.

Het interimdividend van 2012 is een combinatie van een normaal interim dividend (0,50 EUR bruto per aandeel) en een éénmalig extra interim dividend (van 0,31 EUR per aandeel) gezien Belgacom opteerde voor een extra dividend in plaats van de uitstaande 100 miljoen EUR uit te keren in de vorm van een aandeleninkoop.

Het interimdividend van 2013 werd betaald in december 2013.

Een bedrag van 6 Miljoen EUR werd betaald in 2013 bij de uitoefening van de stock opties en komt overeen met de gecumuleerd dividend verbonden aan de stock opties sinds hun toekenning.

Toelichting 33. Bijkomende toelichtingen inzake financiële instrumenten

Toelichting 33.1. Derivaten

De Groep maakt gebruik van derivaten zoals renteswaps (IRS), rente- en valutaswaps (IRCS), termijnwisselcontracten en valuta opties.
		B o ekja a r a fg es lo ten	o p 31 d ecemb er
(i n mi ljo en EUR)	To eli chti n g	2012	2013
Vaste activa
Andere derivaten - interestgerelateerd	10	9 0	3 5
Vlottende activa
Andere derivaten	13	0	1
TOTAAL ACTIVA		9 1	3 7
Langetermijnschulden
Andere derivaten - interestgerelateerd	18	8 7	28
Derivaten aangehouden voor afdekking - niet-rentegevende schulden	20	0	3
Kortetermijnschulden
Derivaten aangehouden voor afdekking - niet-rentegevende schulden		0	2
Andere derivaten	33.4	1	2
TOTAAL SCHULD EN		8 8	3 5

Op 31 d ecemb er 2013	Reë le wa a rd e No ti o n eel b ed ra g (1)
(i n mi ljo en EUR)	Acti va	Pa s s i va	B i n n en 2 ma a n d	3 - 12 ma a n d	1 - 5 ja a r	meer d a n 5 ja a r	To ta a l
Commodity swap	1	-5	-4	-17	-19	0	-40
D eri va ten d i e kwa li fi ceren vo o r ka s s tro o m a fd ekki n g	1	- 5	- 4	-17	-19	0	-40
Renteswaps	0	-15	0 0	0 0	144 -144	0 0	144 -144
Rente- en valutaswaps	27	0	0	0	145	73	217
Rente - en valutagerelateerd - anderen derivaten	8	-13	0 0	0 0	-145 0	-73 0	-217 0
Termijnwisselcontracten	1	-2	19 44	16 26	0 1	0 0	3 5 72
D eri va ten d i e n i et kwa li fi ceren vo o r a fd ekki n g (1)	3 6	-30	6 3	4 3	1	0	107
To ta a l	3 7	-35	5 9	2 6	-18	0	6 7

(1) Het "+" teken verwijst naar te incasseren notionele bedragen en het "-" teken verwijst naar te betalen notionele bedragen

Op 31 d ecemb er 2012	Reë le wa	a rd e No ti o n eel b ed ra g (1)
(i n mi ljo en EUR)	Acti va	Pa s s i va	B i n n en 2 ma a n d	3 - 12 ma a n d	1 - 5 ja a r	meer d a n 5 ja a r	To ta a l
Commodity swap	0	0	-3	-7	-1	0	-11
D eri va ten d i e kwa li fi ceren vo o r ka s s tro o m a fd ekki n g	0	0	- 3	- 7	- 1	0	-11
Renteswaps	0	-24	0 0	0 0	144 -144	0 0	144 -144
Rente- en valutaswaps	9 0	0	0	0	144	73	217
Rente - en valutagerelateerd - anderen derivaten	0	-63	0 0	0 0	-144 0	-73 0	-217 0
Termijnwisselcontracten	0	-1	19 -61	6 -47	0 0	0 0	25 -108
D eri va ten d i e n i et kwa li fi ceren vo o r a fd ekki n g (1)	9 0	-88	-42	-41	0	0	-83
To ta a l	9 1	-88	-44	-48	- 1	0	-9 3
(1) Het "+" teken verwijst naar te incasseren notionele bedragen en het "-" teken verwijst naar te betalen notionele bedragen

Toelichting 33.2. Financieel risicobeheer: objectieven en beleid

De belangrijkste financiële instrumenten van de Groep bestaan uit niet-achtergestelde obligaties, handelsvorderingen en handelsschulden. De belangrijkste risico's verbonden met deze financiële instrumenten zijn het rentevoetrisico, het wisselkoersrisico, het liquiditeitsrisico en het kredietrisico. De Groep is ook blootgesteld aan het financieel risico dat met toekomstige transacties verbonden is.

Het principe van risicominimalisatie wordt op alle financiële transacties toegepast. Om dit te bereiken wordt het beheer met betrekking tot de financiering, wisselkoers, rentevoet en kredietrisico gecentraliseerd bij het Groep Treasury department. Simulaties worden uitgevoerd gebruikmakend van verschillende scenario's ("worst case" scenario inbegrepen) om hun impact in verschillende marktomgevingen in te schatten. Alle financiële transacties en financiële risico's worden beheerd en opgevolgd in een centraal treasury management systeem.

Het Groep Treasury departement voert zijn operaties uit in het kader van de regels en richtlijnen die door de Raad van Bestuur goedgekeurd werden. Het Groep Treasury departement is verantwoordelijk voor de toepassing van deze regels en richtlijnen. Volgens deze regels, worden de derivaten gebruikt om het rentevoetrisico en het wisselkoersrisico af te dekken. Derivaten worden enkel gebruikt als dekkingsinstrument, en kunnen niet gebruikt worden voor handels- of speculatieve doeleinden. De belangrijkste gebruikte derivaten zijn de valutaswaps, de renteswaps en de rente- en valutaswaps en toekomstige koersovereenkomsten.

De interne Audit afdeling van de Groep controleert regelmatig de interne controleomgeving binnen het Groep Treasury departement.

Gedurende de periode 2012 – 2013 vond in de Groep geen belangrijke verandering plaats in de aard van de financiële risico's noch in de door de Groep opgestelde regels en richtlijnen voor het beheer van financiële risico's.

Rentevoetrisico

De blootstelling van de Groep aan de veranderende marktrentevoeten betreft voornamelijk zijn langetermijn financiële schulden. Het Groep Treasury departement beheert de blootstelling van de Groep aan wijzigingen van de rentevoeten en de financieringskost, door een mix van vaste en vlottende rentedragende schulden te gebruiken, in lijn met de door de Groep opgestelde regels voor financieel risicobeheer. Deze regels streven naar het bereiken van een optimaal evenwicht tussen de totale financieringskost, de risicobeperking en het vermijden van de volatiliteit van de financiële resultaten, rekening houdend met zowel de marktcondities en opportuniteiten als met de globale handelsstrategie van de Groep.

Als gevolg daarvan heeft Belgacom op verschillende renteswaps (IRS) en rente- en valutaswaps (IRCS) ingetekend om het renterisico op bepaalde financiële verplichtingen om te zetten van een vaste rentevoet naar een vlottende rentevoet mechanisme of omgekeerd.

Deze IRS en IRCS derivaten zijn economische indekkingen en komen niet in aanmerking voor hedge accounting.

De onderliggende tabellen tonen de rentedragende langetermijnschulden (exclusief leasing- en soortgelijke schulden), de renteswaps (IRS), de rente- en valutaswaps (IRCS) en de netto verplichtingen van de Groep, op 31 december 2012 en 2013. Op 31 d ecemb er 2013

						Op 31 d	ecemb er 2013
	D	i recte len i n g		IRCS o	vereen ko ms	ten	IRS o	vereen ko ms ten		Netto wi s	s el verp li chti	n g en
	Notioneel bedrag	Gewogen gemiddelde interestvoet (1)	Gemiddeld e looptijd tot vervaldag	Te betalen (terug te vorderen) bedrag	Gewogen gemiddelde interestvoet (1)	Gemiddeld e looptijd tot vervaldag	Te betalen (terug te vorderen) bedrag	Gewogen gemiddelde interestvoet (1)	Gemiddeld e looptijd tot vervaldag	Te betalen (terug te vorderen) bedrag	Gewogen gemiddelde interestvoet (1)	Gemiddeld e looptijd tot vervaldag
	(i n mi ljo en EUR)		(i n ja ren )	(i n mi ljo en EUR)		(i n ja ren )	(i n mi ljo en EUR)		(i n ja ren )	(i n mi ljo en EUR)		(i n ja ren )
EUR
Vast	1.700	4,00%	5				144	6,20%	2	1.844	4,17%	4
Variabel				217	0,23%	6	-144	-0,35%	2	73	1,38%	13
JPY
Vast	217	4,99%	6	-217	-4,99%	6				0
To ta a l	1.9 17	4,11%	5	0			0			1.9 17	4,06 %	5

JPY
Vast	217	4,99%	6	-217	-4,99%	6				0

				(1) Gewogen gemiddelde interestvoet rekening houdend met de recentste rentevoeten voor variabele rentedragende leningen.
						Op 31 d	ecemb er 2012
	D i	recte len i n g		IRCS o	vereen ko ms	ten	IRS o	vereen ko ms ten		Netto wi	s s el verp li chti	n g en
	Notioneel bedrag	Gewogen gemiddelde interestvoet (1)	Gemiddeld e looptijd tot vervaldag	Te betalen (terug te vorderen) bedrag	Gewogen gemiddelde interestvoet (1)	Gemiddeld e looptijd tot vervaldag	Te betalen (terug te vorderen) bedrag	Gewogen gemiddelde interestvoet (1)	Gemiddeld e looptijd tot vervaldag	Te betalen (terug te vorderen) bedrag	Gewogen gemiddelde interestvoet (1)	Gemiddeld e looptijd tot vervaldag
	(i n mi ljo en EUR)		(i n ja ren )	(i n mi ljo en EUR)		(i n ja ren )	(i n mi ljo en EUR)		(i n ja ren )	(i n mi ljo en EUR)		(i n ja ren )
EUR Vast	1.579	4,34%	4				144	6,20%	3	1.723	4,50%	4
Variabel				217	0,22%	7	-144	0,36%	3	73	-0,04%	14
JPY
Vast	217	4,99%	7	-217	-4,99%	7				0
To ta a l	1.79 6	4,42%	4	0			0			1.79 6	4,31%	4
				(1) Gewogen gemiddelde interestvoet rekening houdend met de recentste rentevoeten voor variabele rentedragende leningen.

De Groep verwacht immateriële impacten in 2014 op de resultatenrekening door te betalen intresten op leningen met vlottende rentevoet enerzijds, en anderzijds door de herwaardering aan marktwaarde van bepaalde IRS-derivaten die niet als indekking kwalificeren.

Wisselkoersrisico's

De operationele activiteiten zijn de belangrijkste bron van wisselrisico voor de Groep. Dit risico komt voor bij aankopen of verkopen die door de operationele afdelingen in een andere valuta dan hun functionele valuta worden uitgevoerd. Dergelijke transacties komen voornamelijk voor in het segment International Carrier Services ("ICS"). De internationale activiteiten van dit segment genereren betalingen in verschillende valuta's van en naar andere telecommunicatie operatoren, evenals in sommige dochterondernemingen van de subgroep Telindus die activiteiten in US Dollar voeren en tenslotte, in de internationale activiteiten (roaming, investeringen en operationele uitgaven) van de Groep.

De wisselkoersrisico's worden ingedekt voor zover ze de kasstromen van de Groep beïnvloeden. De wisselkoersrisico's die de kasstromen van de Groep niet beïnvloeden (bijvoorbeeld risico's die voortvloeien uit de omzetting van activa en schulden van de buitenlandse operaties naar de functionele valuta) worden gewoonlijk niet ingedekt. Niettemin zou de Groep kunnen overwegen om deze zogenaamde omrekeningsverschillen in te dekken indien hun mogelijke impact belangrijk zou worden voor de geconsolideerde jaarrekening.

De typische instrumenten die gebruikt worden om het wisselkoersrisico in te dekken zijn de termijnwisselcontracten en valutaopties.

In 2012 en 2013 was de Groep enkel voor zijn operationele activiteiten aan het wisselkoersrisico blootgesteld. De herwaardering naar de reële waarde van de openstaande posities in vreemde munten wordt normaal gezien via de resultatenrekening geboekt en wordt gereduceerd of gecompenseerd door de herwaardering van de derivaten die gebruikt werden om dit risico in te dekken. Echter in een beperkt aantal gevallen wordt hedge accounting toegepast, waarbij de herwaarderingsresultaten tijdelijk op de balans worden opgenomen in afwachting van de finale afwikkeling van de onderliggende zogenaamde "hedge effective" blootstelling, om uiteindelijk als wisselkoersresultaten opgenomen te worden in de resultatenrekening.

De Groep voerde voor de jaren 2012 en 2013 een sensitiviteitsanalyse uit op de wisselkoersen EUR/USD, EUR/SDR¹²⁰ EUR/GBP en EUR/CHF, de vier munten waarin de Groep typisch een risico heeft in zijn operationele activiteiten. Voor 2012 en 2013, was er geen belangrijke impact op de resultatenrekening van de Groep. Voor 2014, verwacht de Groep ook geen materiële impact van koersschommelingen op zijn financiële prestaties. Dit komt door het tijdig en doeltreffend indekken van zulke wisselrisico's wanneer zij opduiken gedurende de operaties.

¹ SDR: Speciale Trekkingsrechten: korf van munten, vaak gebruikt in netting overeenkomsten tussen telecom operatoren.

Kredietrisico en belangrijke concentraties van kredietrisico

De Groep is blootgesteld aan kredietrisico's door zijn operationele en financiële activiteiten (financiële beleggingen voor het beheer van de liquide middelen van de Groep). Kredietrisico betreft alle soorten risico's op tegenpartijen, bijvoorbeeld wanneer de tegenpartij haar verplichtingen tegenover Belgacom niet nakomt in het kader van leningen, dekkingen, uitbetalingen en andere financiële activiteiten.

De maximale blootstelling van de Groep aan het kredietrisico (zonder rekening te houden met de waarde van alle zakelijke of andere zekerheden), wanneer de tegenpartij haar verplichtingen tegenover elke categorie van erkende financiële activa (waaronder derivaten) niet nakomt, is gelijk aan de boekwaarde van deze activa in de balans en verleende bankgaranties.

Om het kredietrisico te beperken dat met de financieringsactiviteiten en het beheer van de liquide middelen van de Groep verbonden is, worden dergelijke transacties als regel enkel met financiële instellingen van eerste rang afgesloten, waarvan de langetermijn rating minimaal A- (S&P) bedraagt.

Het kredietrisico dat uit operationele activiteiten met grote klanten voortvloeit, wordt op individuele basis beheerd en gecontroleerd. Bijkomende garanties kunnen geëist worden. Deze grote klanten zijn niet materieel voor de Groep, aangezien de portfolio van Belgacom vooral uit een massa kleinere klanten bestaat. Het kredietrisico en de concentratie van het kredietrisico verbonden met handelsvorderingen is dus beperkt. Wat de handelsvorderingen op andere telecommunicatieondernemingen betreft, is de concentratie van het kredietrisico ook beperkt ten gevolge van de nettingovereenkomsten met de handelsschulden van die ondernemingen, de verplichtingen tot vooruitbetaling, bankgaranties, de waarborgen uitgegeven door moederondernemingen en kredietlimieten toegestaan door kredietverzekeraars.

De Groep is blootgesteld aan kredietverliezen ingeval de tegenpartij haar verplichtingen op derivaten niet nakomt (zie toelichting 33.1) De Groep verwacht echter niet dat deze tegenpartijen slecht zullen presteren, gezien het om financiële instellingen met de beste kredietwaardigheid gaat. Bovendien is de Groep aan kredietrisico blootgesteld door het occasioneel uitgeven van financiële zekerheden. Op 31 december 2013 had de Groep bankgaranties uitgegeven voor een bedrag van 46 miljoen EUR (en 43 miljoen EUR in 2012).

Liquiditeitsrisico

In overeenstemming met het Treasurybeleid, beheert het Groep Treasury departement de financieringskost door een mix van schulden met vaste rentevoet en schulden met vlottende rentevoet.

Een liquiditeitsreserve onder de vorm van kredietfaciliteiten of cash, wordt gehouden met het doel de liquiditeit en de financiële flexibiliteit van de Groep steeds te handhaven. Daartoe is Belgacom NV bilaterale kredieten met verschillende looptijden en twee aparte gesyndiceerde kredietfaciliteiten aangegaan. Voor de middellange tot langetermijnfinanciering, gebruikt de Groep obligaties en leningen op middellange termijn. De looptijd van de schulden is gespreid over meerdere jaren. Het Groep Treasury departement analyseert regelmatig zijn financieringsbehoefte, rekening houdend met zijn eigen rating en de bestaande condities op de markt.

De onderstaande tabel vat de looptijd van rentedragende schulden van de Groep, zoals weergegeven in toelichting 18 (uitgezonderd leasing en derivaten), samen voor elk boekjaar. Dit profiel is gebaseerd op de niet geactualiseerde contractuele interestbetalingen en op de kapitaalsaflossingen. De impact van de derivaten op de kasstromen die gebruikt worden om een vaste rentevoet naar een vlottende rentevoet of omgekeerd om te zetten, werd in acht genomen. Voor de schulden met vlottende rentevoet zijn de rentevoeten die gebruikt werden om de kasstromen te bepalen, diegenen van de laatste herprijzing voor de afsluiting van het boekjaar (respectievelijk op 31 december 2012 en 2013). (i n mi ljo en EUR) ²⁰¹³ ²⁰¹⁴ ²⁰¹⁵ ²⁰¹⁶ ²⁰¹⁷ 2018-2027

				de laatste herprijzing voor de afsluiting van het boekjaar (respectievelijk op 31 december 2012 en 2013).

Op 31 d ecemb er 2012
Kapitaal	129	0	145	950	0	573
Interesten	78	70	70	6 2	21	3 0
Totaal	207	7 0	215	1.012	2 1	603
Op 31 d ecemb er 2013
Kapitaal		0	145	950	0	823
Interesten		79	79	72	3 0	118
Totaal		7 9	223	1.022	3 0	941

Bankkredietfaciliteiten op 31 december 2013

Behalve de rentedragende schulden op lange termijn zoals weergegeven in toelichting 18.1 en 18.2, kan de Groep beroep doen op langetermijnkredietfaciliteiten ten belope van 550 miljoen EUR en kortetermijnkredietfaciliteiten ten belope van 310 miljoen EUR. Deze faciliteiten worden verstrekt door een gediversifieerde groep van banken. Op 31 december 2013 was er geen enkel uitstaand saldo onder deze faciliteiten. Een totaal van 860 miljoen EUR is daarom beschikbaar voor opname op 31 december 2013.

De Groep heeft ook Euro Medium Term Note ("EMTN")-programma uitgewerkt van 2,5 miljard EUR en een Commercial Paper ("CP")-programma van 1 miljard EUR. Op 31 december 2013 was er een uitstaand bedrag onder het EMTNprogramma van 1.700 miljoen EUR, en 313 miljoen EUR onder het CP-programma.

Toelichting 33.3. Netto financiële positie van de Groep en beheer van kapitaal

De Groep definieert zijn netto financiële positie als het netto bedrag van de beleggingen, geldmiddelen en kasequivalenten, verminderd met alle rentedragende schulden en bijbehorende derivaten (met inbegrip van de herwaardering naar de reële waarde). De netto financiële positie omvat geen financiering van leveranciers. Het uitstaande bedrag van de uitgestelde betalingsovereenkomst voor de 800 Mhz licentie opgenomen onder korte en langetermijn schulden, bedraagt 114 miljoen EUR per eind 2013.

bedrag van de uitgestelde betalingsovereenkomst voor de 800 Mhz licentie opgenomen onder korte en langetermijn schulden, bedraagt 114 miljoen EUR per eind 2013.

(i n mi ljo en EUR)	To eli chti n g	2012	2013
ACTIVA
Kortetermijn beleggingen (1)	14	8 3	6 0
Geldmiddelen en kasequivalenten (1)	15	202	355
Langetermijn derivaten	10	9 0	3 5
SCHULD EN
Langetermijn rentedragende schulden (1)	18	-1.761	-1.950
Kortetermijn rentedragende schulden (1)	18	-215	-316
Netto fi n a n ci ë le p o s i ti e		-1.6 01	-1.815
(1) na herwaardering aan de reële waarde, indien van toepassing.

De rentedragende schulden op lange termijn omvatten lange termijn derivaten tegen reële waarde die 87 miljoen EUR in 2012 en 28 miljoen EUR in 2013 vertegenwoordigen (zie toelichting 18.1).

Het doel van de Groep in zake het beheer van het eigen vermogen bestaat erin om een gezonde financiële positie evenals een gezonde schuldenlast te bewaren, om op elk moment een gemakkelijke toegang tot de financiële markten te bewaren, om in staat te zijn strategische projecten te financieren, en om een aantrekkelijke vergoeding aan de aandeelhouders te bieden. Het beleid in zake de winstuitkering werd herzien door de Belgacom Raad van Bestuur van 25 februari 2010 en Belgacom verbindt zich door, in principe, het merendeel van haar jaarlijkse kasstroom voor financieringsactiviteiten (vrije kasstroom) te laten terugvloeien naar haar aandeelhouders. De uitkering uit de vrije kasstroom, hetzij via dividenden, hetzij via aandeleninkoop, zal jaarlijks opnieuw worden bekeken teneinde voldoende strategische financiële flexibiliteit te behouden voor toekomstige organische groei of groei via selectieve acquisities, met een klare focus op waardecreatie. Dit houdt tevens bevestiging in van adequate niveaus van uitkeerbare reserves.

Over de twee voorgestelde jaren, heeft de Groep geen nieuwe aandelen of andere verwaterende instrumenten uitgegeven.

Toelichting 33.4. Categorieën van financiële instrumenten

De Groep gebruikt rente- en valutaswaps (IRCS) om de risico's verbonden aan wijzigingen in rentevoeten en wisselkoersen op de rentedragende langetermijnschulden te beheersen (zie toelichting 32.2).

De volgende tabellen stellen de financiële instrumenten van de Groep voor, per categorie zoals gedefinieerd door IAS 39, evenals de winsten en verliezen uit de herwaardering aan reële waarde.

Aan de per 31 december 2013 geldende marktvoorwaarden overschrijdt de reële waarde van de niet achtergestelde obligatieleningen gewaardeerd tegen geamortiseerde kostprijs de boekwaarde met 179 miljoen EUR; of 9% van de boekwaarde. De groep heeft niet de intentie deze leningen voor vervaldag terug te betalen.

De reële waarde, berekend voor elke obligatie afzonderlijk, werd bekomen door de gecumuleerde kasuitstroom van elke obligatielening te verdisconteren aan de rentevoet waartegen de Groep per 31 december 2013 gelijkaardige obligatieleningen met de zelfde looptijden zou kunnen aangaan. Op 31 d ecemb er 2013 (i n mi ljo en EUR) B i jla g e Ca te-g o ri e B o ek-B ed ra g en erken d i n d e b a la n s vo lg en s IAS 39

(i n mi ljo en EUR)	B i jla g e	Ca te-g	o ri e B o ek IAS wa a rd e	B ed ra	g en erken d i n d	e b a la n s vo lg en s	IAS 39
		vo lg en s 39 (1)		Afg es chreven ko s tp ri js	Aa n wervi n g s - ko s t, n a mo g eli jke wa a rd evermi n - d eri n g en	Aa n p a s s i n g a a n d e reë le wa a rd e vi a het ei g en vermo g en	Aa n p a s s i n g a a n d e reë le wa a rd e vi a d e res u lta ten - reken i n g
ACTIVA
VASTE ACTIVA
Andere deelnemingen	7	AFS	6		6	0
Andere vaste activa
Andere derivaten	33.1	FVTPL	3 5				3 5
Andere financiële activa	10	LaR	3 8	3 8

VLOTTEND E ACTIVA
Handelsvorderingen	12	LaR	1.289	1.289
Andere vlottende activa Terug te vorderen BTW en andere vorderingen	13	N/A	5 5	5 5
Andere derivaten	33.1	FVTPL	1				1
Beleggingen	14	AFS	16		16	0
Beleggingen	14	HTM	44	44
Geldmiddelen en kasequivalenten
Vastrentende effecten	14	HTM	100	100
Kortetermijndeposito's	14	LaR	255	255
SCHULD EN
LANGETERMIJNSCHULD EN
Rentedragende schulden
Niet-achtergestelde obligatieleningen niet in een afdekkingsrelatie	18	OFL	1.919	1.919
Leasings en soortgelijke schulden	18	OFL	2	2
Andere derivaten	33.1	FVTPL	28				28
Niet-rentedragende schulden
Derivaten aangehouden voor afdekking	33.1	HeAc	3			3
Andere langetermijnschulden	20	OFL	108	108
KORTETERMIJNSCHULD EN
Rentedragende schulden, korte termijn deel
Leasings en soortgelijke schulden	18	OFL	2	2
Rentedragende schulden
Andere leningen	18	OFL	314	314
Handelsschulden		OFL	1.320	1.320
Andere kortetermijnschulden
Derivaten aangehouden voor afdekking	33.1	HeAc	2			2	0
Andere derivaten	33.1	FVTPL	2				2
Te betalen BTW en andere schulden	21	N/A	376	376
(1) De categoriëen volgens IAS 39 zijn de volgende :

AFS: Voor verkoop beschikbare financiële activa

HTM: Financiële activa aangehouden tot vervaldatum

LaR: Leningen en vorderingen

FVTPL: Financiële activa/schulden herwaardeerd aan de reële waarde via de resultaten- rekening

OLF: Andere financiële schulden

Afdekkingsactiviteit

HeAc: Boekhoudkundige afdekking

		Belgacom Jaarverslag 2013



Op 31 d ecemb er 2012
(i n mi ljo en EUR)	B i jla g e	Ca teg o ri e	B o ek	B ed ra	g en erken d i n d	e b a la n s vo lg en s	IAS 39
		vo lg en s IAS 39 (1)	wa a rd e	Afg es chreven ko s tp ri js	Aa n wervi n g s - ko s t, n a mo g eli jke wa a rd evermi n - d eri n g en	Aa n p a s s i n g a a n d e reë le wa a rd e vi a het ei g en vermo g en	Aa n p a s s i n g a a n d e reë le wa a rd e vi a d e res u lta ten - reken i n g
ACTIVA
VASTE ACTIVA
Andere deelnemingen	7	AFS	7		7	0
Andere vaste activa
Andere derivaten	33.1	FVTPL	9 0				9 0
Andere financiële activa	10	LaR	44	44

VLOTTEND E ACTIVA
Handelsvorderingen	12	LaR	1.341	1.341
Andere vlottende activa
Terug te vorderen BTW en andere vorderingen	13	N/A	42	42
Beleggingen	14	AFS	26		26	0
Beleggingen	14	HTM	5 7	5 7
Geldmiddelen en kasequivalenten Vastrentende effecten	15	HTM	5 0	5 0
Kortetermijndeposito's	15	LaR	152	152

SCHULD EN
LANGETERMIJNSCHULD EN
Rentedragende schulden
Niet-achtergestelde obligatieleningen niet in een afdekkingsrelatie	18	OFL	1.672	1.672
Leasings en soortgelijke schulden	18	OFL	2	2
Andere derivaten	33.1	FVTPL	8 7				8 7
Niet-rentedragende schulden
Andere langetermijnschulden	20	OFL	1	1
KORTETERMIJNSCHULD EN
Rentedragende schulden, korte termijn deel
Niet-achtergestelde obligatieleningen niet in een afdekkingsrelatie	18	OFL	125	125
Leasings en soortgelijke schulden	18	OFL	2	2
Kredietinstellingen	18	OFL	4	4
Rentedragende schulden
Andere leningen	18	OFL	8 5	8 5
Handelsschulden		OFL	1.310	1.310
Andere kortetermijnschulden
Andere derivaten	33.1	FVTPL	1				1
Te betalen BTW en andere schulden	21	N/A	363	363
(1) De categoriëen volgens IAS 39 zijn de volgende :
AFS: Voor verkoop beschikbare financiële activa

HTM: Financiële activa aangehouden tot vervaldatum

LaR: Leningen en vorderingen

FVTPL: Financiële activa/schulden herwaardeerd aan de reële waarde via de resultaten- rekening

OLF: Andere financiële schulden Afdekkingsactiviteit

HeAc: Boekhoudkundige afdekking

Toelichting 33.5. Activa en passiva aan reële waarde

De Group houdt op 31 december 2013 financiële instrumenten aan die gewaardeerd zijn aan reële waarde.

Deze instrumenten worden in de onderstaande tabel getoond volgens de gebruikte waarderingstechniek. De hiërarchie tussen de technieken geeft het belang weer van de gebruikte inputs om de waardering te doen.

Niveau 1 : (Niet gecorrigeerde) prijsnotering in actieve markten voor identieke activa of passiva;
Niveau 2 : Waarderingstechnieken voor dewelke alle inputs die een belangrijk effect hebben op de geboekte reële waarde, gebaseerd zijn op direct of indirect waarneembare gegevens voor activa of passiva;
Niveau 3 : Waarderingstechnieken voor dewelke alle inputs die een belangrijk effect hebben op de geboekte reële waarde, niet gebaseerd zijn op waarneembare marktgegevens.

De Groep houdt alleen financiële instrumenten aan van niveau 1 en 2.

De waarderingstechnieken voor de reële waardeberekening van de financiële instrumenten van niveau 2 zijn :

Andere derivaten van niveau 2

Andere derivaten omvatten hoofdzakelijk renteswaps (IRS) en rente- en valutaswaps (IRCS) om de risico's van de Groep aan schommelingen van de rentevoet en vreemde valuta te beperken op sommige van haar langetermijnschulden. De reële waarden van deze instrumenten worden bepaald door het verdisconteren van de verwachte contractuele kasstromen gebruik makend van rentegrafieken in de betreffende valuta's en wisselkoersen, en waarneembaar op actieve markten.

Niet achtergestelde oblibatieleningen

De niet achtergestelde obligatieleningen die niet gehedged zijn, worden opgenomen aan afgeschreven kost. De reële waarden, voor elke obligatielening apart berekend, worden bekomen door het verdisconteren van de rentevoeten aan dewelke de Groep zou kunnen lenen op 31 december 2013 voor gelijkaardige obligaties met dezelfde resterende looptijden.

	Belgacom Jaarverslag 2013


(i n mi ljo en EUR)		Ca teg o ri e	Sa ld o o p 31	Geb ru i kte wa a rd eri n g s metho d e o p het ei n d e va n het b o ekja a r:
	To eli chti n g	vo lg en s IAS 39 (1)	d ecemb er 2013	La a g 1	La a g 2	La a g 3
ACTIVA
VASTE ACTIVA Andere vaste activa
Andere derivaten	33.1	FVTPL	3 5		3 5
VLOTTEND E ACTIVA Andere vlottende activa
Andere derivaten	33.1	FVTPL	1	1
Beleggingen	14	AFS	16	16
SCHULD EN
LANGETERMIJNSCHULD EN Rentedragende schulden
Niet-achtergestelde obligatieleningen niet in een afdekkingsrelatie (2)	33.1	OFL	1.919		2.093
Andere derivaten	33.1	FVTPL	28		28
Niet-rentedragende schulden
Derivaten aangehouden voor afdekking (3)	33.1	HeAc	3	3
KORTETERMIJNSCHULD EN
Niet-rentedragende schulden
Derivaten aangehouden voor afdekking (3)	33.1	HeAc	2	2
Andere derivaten	33.1	FVTPL	2	2

(1) De categoriëen volgens IAS 39 zijn de volgende :

AFS: Voor verkoop beschikbare financiële activa (Available-for-sale financial assets)

FVTPL: Financiële activa/schulden herwaardeerd aan de reële waarde via de resultaten- rekening

(2) De reële waarde van leningen is bepaald na aftrek van de reële waarde van de in een contract besloten

derivaten welke vervat zijn in andere langetermijnderivaten.

(3) HeAc: Boekhoudkundige afdekking

(i n mi ljo en EUR) Geb ru i kte wa a rd eri n g s metho d e o p het ei n d e va n het b o ekja a r: Ca teg o ri e Sa ld o o p 31 vo lg en s IAS d ecemb er 39 (1) 2012 La a g 1 La a g 2 La a g 3 To eli chti n g ACTIVA VASTE ACTIVA Andere vaste activa Andere derivaten 33.1 FVTPL 9 0 9 0 VLOTTEND E ACTIVA Andere vlottende activa Beleggingen 14 AFS 26 26 SCHULD EN LANGETERMIJNSCHULD EN Rentedragende schulden Niet-achtergestelde obligatieleningen niet in een afdekkingsrelatie (2) 33.1 OFL 1.672 1.869 Andere derivaten 33.1 FVTPL 8 7 8 7 KORTETERMIJNSCHULD EN Rentedragende schulden Niet-achtergestelde obligatieleningen niet in een afdekkingsrelatie 33.1 OFL 125 132 Kredietinstellingen 33.1 OFL 4 4



















	Niet-rentedragende schulden
Andere derivaten 33.1 FVTPL 1 1

(1) De categoriëen volgens IAS 39 zijn de volgende :

AFS: Voor verkoop beschikbare financiële activa (Available-for-sale financial assets)

FVTPL: Financiële activa/schulden herwaardeerd aan de reële waarde via de resultaten- rekening

(2) De reële waarde van leningen is bepaald na aftrek van de reële waarde van de in een contract besloten

derivaten welke vervat zijn in andere langetermijnderivaten.

Toelichting 34. Informatie over verbonden partijen

Toelichting 34.1. Geconsolideerde ondernemingen

De dochterondernemingen, joint ventures en geassocieerde ondernemingen zijn opgenomen in toelichting 6.

Leveringen van goederen en diensten tussen ondernemingen van de Groep gebeuren aan commerciële voorwaarden en marktprijzen.

De transacties tussen Belgacom NV en haar dochterondernemingen, als verbonden partijen, worden geëlimineerd voor de opmaak van de geconsolideerde jaarrekening. De transacties tussen Belgacom NV en haar dochterondernemingen zijn als volgt :

opmaak van de geconsolideerde jaarrekening. De transacties tussen Belgacom NV en haar dochterondernemingen zijn als volgt :
Tra n s a cti es tu s s en B elg a co m SA en ha a r d o chtero n d ern emi n g en	B o ekja a r a fg es	lo ten o p 31
(i n mi ljo en EUR)	2012	2013
Opbrengsten	104	106
Kosten van aan omzetgerelateerde materialen en diensten	-111	-101
Netto financiële kosten	-327	-324
Dividenden ontvangen	43	5 1

Netto financiële kosten	-327	-324


B a la n s va n d e tra n s a cti es tu s s en B elg a co m SA en ha a r d o chtero n d ern emi n g en	Per 31 d	ecemb er
(i n mi ljo en EUR)	2012	2013
Handelsvorderingen	116	118
Handelsschulden	-57	-46
Rentedragende vorderingen/schulden	-10.260	-10.532
Andere vorderingen/schulden	-46	-47

Geassocieerde ondernemingen

ClearMedia NV

In 2010 heeft de groep 40% verworven van ClearMedia NV. Er zijn geen significante transacties tussen de Groep en deze minderheidsparticipatie in 2012 en 2013.

Joint ventures

Belgacom Mobile Wallet NV

In november 2013 hebben Belgacom NV en BNP Paribas Fortis "Belgacom Mobile Wallet NV" opgericht, een 50-50 joint venture die online en mobiele handel in België zal ondersteunen. Verwacht wordt dat de onderneming haar activiteiten zal opstarten in 2014.

Toelichting 34.2. Relaties met aandeelhouders

De Belgische Staat is de meerderheidsaandeelhouder van de Groep met een deelneming van 53,51 %. De Groep houdt eigen aandelen aan voor 5,83%. De resterende 40,66 % worden verhandeld op de Eerste Markt van Euronext Brussels.

Relatie met de Belgische Staat

De Groep levert telecomdiensten aan de Belgische Staat en met de Staat verbonden entiteiten. Met de Staat verbonden ondernemingen zijn diegene waarover de Staat zeggenschap heeft, gezamenlijk zeggenschap heeft of een invloed uitoefent. Al deze transacties verlopen op basis van normale klant/leverancier-relaties en aan voorwaarden die niet voordeliger zijn dan die waarop andere klanten en leveranciers een beroep kunnen doen. De diensten aan de Staat verbonden ondernemingen vormen geen belangrijk deel van de netto omzet van de Groep, namelijk minder dan 5%.

Toelichting 34.3. Relaties met top management personeel

De bezoldiging en vergoeding van de bestuurders is vastgelegd in de algemene vergadering van 2004. De berekening van de vergoeding is niet veranderd in 2013: een jaarlijkse vaste vergoeding van 50.000 EUR voor de Voorzitter van de Raad van Bestuur en van 25.000 EUR voor de andere leden van de Raad van Bestuur, met uitzondering van de Gedelegeerd-Bestuurder. Alle leden van de Raad van Bestuur, met uitzondering van de Gedelegeerd-Bestuurder, hebben recht op een zitpenning van 5.000 EUR per bijgewoonde vergadering van de Raad van Bestuur. Voor de Voorzitter wordt het bedrag van de zitpenningen verdubbeld.

Een zitpenning van 2.500 EUR per vergadering is voorzien voor ieder lid van een adviserend Comité van de Raad van Bestuur, met uitzondering van de Gedelegeerd-Bestuurder. Voor de Voorzitter van de respectivelijk adviserende Comités wordt het bedrag van de zitpenningen verdubbeld.

De leden ontvangen ook een vergoeding van 2.000 EUR per jaar voor communicatiekosten. Voor de Voorzitter van de Raad van bestuur wordt dit bedrag verdubbeld.

Voor het uitvoeren van hun bestuurdersmandaat ontvangen de bestuurders geen prestatiegebonden bezoldiging zoals bonussen of langlopende incentive plannen, alsook geen voordelen verbonden aan pensioenplannen.

De totale bezoldiging voor de bestuurders bedroeg EUR 1.140.250 voor 2013 en EUR 1.118.000 voor 2012. De bestuurders hebben noch leningen noch voorschotten ontvangen van de Groep.

Het aantal vergaderingen van de Raad van Bestuur en van de Comités van de Raad van Bestuur is hieronder gedetailleerd.

	2012	2013
Raad van Bestuur	8	8
Audit-en Toezichtscomité	5	8
Benoemings-en Bezoldigingscomité	7	6
Comité voor Strategie en Bedrijfsontwikkeling	2	3

In zijn vergadering van 24 februari 2011 heeft de Raad van Bestuur een 'policy inzake transacties met verbonden partijen' aangenomen, die alle transacties of andere contractuele verhoudingen tussen de onderneming en de leden van de Raad van Bestuur regelt. Belgacom heeft contractuele relaties en levert eveneens telefonie-, internet- en/of ICT-diensten aan diverse ondernemingen waarin de leden van de Raad een uitvoerend of niet-uitvoerend mandaat hebben. Belgacom is ook Partner van Guberna, het Belgisch Instituut voor Bestuurders (verbonden met Lutgart Van den Berghe, Uitvoerend Bestuurder van Guberna), waarvoor ze in 2013 een vergoeding van 30.250 € heeft betaald.

Voor het jaar eindigend op 31 december 2012 werd een totaal bedrag van 9.373.347 EUR (inclusief sociale lasten en op aandelen gebaseerde betalingen) betaald of toegekend aan de leden van het "Belgacom Management Committee" (BMC), de Gedelegeerd-Bestuurder inbegrepen. In 2012 waren de leden van het Belgacom Management Committee: D. Bellens, S. Alcott (6 maanden), B. Chauvat, M. Georgis, D. Leroy (7 maanden), G. Standaert (10 maanden), R. Stewart en B. Van Den Meersche.

Voor het jaar eindigend op 31 december 2013 werd een totaal bedrag van 9.762.050 EUR (inclusief sociale lasten en op aandelen gebaseerde betalingen) betaald of toegekend aan de leden van het "Belgacom Management Committee" (BMC), de Gedelegeerd-Bestuurder inbegrepen. In 2013 waren de leden van het Belgacom Management Committee: D. Bellens (10,5 maanden) B. Chauvat (12 maanden), M. Georgis, D. Leroy , G. Standaert, R. Stewart en B. Van Den Meersche.

Dit totale bedrag van vergoedingen van het top management omvat de volgende elementen:

Korte termijn vergoedingen: omvat zowel jaarsalaris (basis en variabel) als andere korte termijn vergoedingen zoals groepsverzekering, privé gebruik van directiewagens, maaltijdcheques, en inclusief de betaalde sociale zekerheidsbijdragen op deze voordelen;
Vergoedingen na uitdiensttreding: verzekeringspremies betaald door de Groep in naam van de leden van het BMC. De premies dekken hoofdzakelijk een bijkomend pensioenplan;
Op aandelen gebaseerde betalingen:
kost van de korting van 16,66% vergeleken met de marktprijs in het Aandelenaankoopplan met korting en de reële waarde van de aandelenopties (die wordt erkend over de verwervingsperiode volgens de graduele verwervingsmethode);
Op performantiewaarde gebaseerde betalingen (lange termijn): een bruto bedrag toegekend als performatiewaarde, dat mogelijk aanleiding geeft tot uitoefeningsrechten vanaf mei 2016, afhankelijk van het voldoen van marktgerelateerde voorwaarden gebaseerd op op het Belgacom "Totaal rendement voor de aandeelhouders'" (TSR) welke vergeleken wordt met een voorafbepaalde groep van Europese telecom operatoren. Een mogelijke uitoefening zal in geldmiddelen gebeuren, waardoor sociale bijdragen in rekening werden genomen. Enkel vanaf 2013 gezien dit het vroegere Stock Optie plan vervangt;
Beëindigingvoordelen: betaald of voorzien.

operatoren. Een mogelijke uitoefening zal in geldmiddelen gebeuren, waardoor sociale bijdragen in rekening werden genomen. Enkel vanaf 2013 gezien dit het vroegere Stock Optie plan vervangt;
 Beëindigingvoordelen: betaald of voorzien.
	B o ekja a r a fg es lo ten	o p 31 d ecemb er
EUR	2012	2013
Korte termijn vergoedingen	6.921.826	6.700.283
Vergoedingen na uitdiensttreding	710.540	928.392
Op aandelen gebaseerde betalingen	1.740.981	2.133.375
To ta a l	9 .373.347	9 .76 2.05 0

	B o ekja a r a fg es lo ten	o p 31 d ecemb er
	2012	2013

	2012	2013
Aandelen (aandelen aankoopplan met korting)	138.211	219.935
Opties (Stock Optie Plan)	310.924	0

Toelichting 34.4. Regelgeving

De telecommunicatiesector wordt gereguleerd door wetten goedgekeurd door het Belgische parlement via een reeks Koninklijke en Ministeriële Besluiten en ook via beslissingen van het Belgisch Instituut voor Postdiensten en Telecommunicatie, gewoonlijk "BIPT" genoemd. Het Belgische licentiestelsel voorziet individuele licenties voor de levering van diensten van vaste openbare telefonie, openbare netwerkinfrastructuur en mobiele telecommunicatie.

Bepaalde voorzieningen en principes in de wet op de overheidsbedrijven bepalen dat Belgacom gehouden is publieke en gereglementeerde diensten te leveren.

Toelichting 35. Rechten, verbintenissen en voorwaardelijke verplichtingen

Operationele leaseverbintenissen

De Groep huurt locaties voor haar telecominfrastructuur en huurt gebouwen, technische en netwerkapparatuur, meubilair en voertuigen binnen het kader van operationele leasing met looptijden van één jaar of meer. Huurkosten met betrekking tot de operationele leases bedroegen 124 miljoen EUR in 2013 en 127 miljoen EUR in 2012.

en voertuigen binnen het kader van operationele leasing met looptijden van één jaar of meer. Huurkosten met betrekking tot de operationele leases bedroegen 124 miljoen EUR in 2013 en 127 miljoen EUR in 2012.
De toekomstige minimaal te betalen huur voor de niet-opzegbare operationele leases bedraagt per 31 december 2013:
(i n mi ljo en EUR)	B i n n en het ja a r	1 - 3 ja a r	3 - 5 ja a r	Meer d a n 5 ja a r	To ta a l
Gebouwen	22	3 0	13	4	6 9
Locaties	21	40	3 8	72	172
Technische en netwerk uitrusting	10	1	1	0	12
Voertuigen	29	3 5	9	0	73
Andere materiaal	0	0	0	0	0
To ta a l	8 3	106	6 2	7 6	326

De toekomstige minimaal te betalen huur voor de niet-opzegbare operationele leases bedraagt per 31 december 2012:
(EUR mi lli o n )	B i n n en het ja a r	1 - 3 ja a r	3 - 5 ja a r	Meer d a n 5 ja a r	To ta a l
Gebouwen	24	27	11	3	6 5
Locaties	21	3 9	3 6	6 8	163
Technische en netwerk uitrusting	16	5	2	1	24
Voertuigen	29	28	7	0	6 5
Andere materiaal	0	0	0	0	1
To ta l	9 0	9 9	5 7	7 2	318

In het kader van zijn normale activiteiten huurt de Groep de uitrusting voor eigen gebruik en noden. De Groep is daarom niet betrokken in belangrijke sub-lease contracten met klanten. De huurcontracten omvatten geen eventuele voorwaardelijke huurschulden of andere speciale modaliteiten of beperkingen.

Claims en gerechtelijke procedures

Op geregelde tijdstippen is de Groep het voorwerp geweest van juridische, regulatoire en fiscale procedures en vorderingen tijdens de gewone bedrijfsvoering. De Groep is thans betrokken in verschillende gerechtelijke en regulatoire procedures, met inbegrip van deze waarvoor een provisie werd aangelegd en deze, hieronder beschreven, waarvoor geen of slechts een beperkte provisie werd aangelegd, in rechtsgebieden waarin de Groep actief is en voor zaken die verband houden met zijn bedrijfsvoering. Deze procedures omvatten ook procedures voor het Belgisch Instituut voor Postdiensten en Telecommunicatie ("BIPT"), beroepen tegen beslissingen genomen door het BIPT en procedures met de Belgische fiscale administraties rond belastingen op onroerend goed en vennootschapsbelasting.

Na de lancering op 1 juni 2005 door Belgacom van de Happy Time tarieven, heeft Tele2 een klacht ingediend bij de Belgische Mededingingsautoriteit, waarin Tele2 i) beweerde dat de genoemde tarieven een misbruik van machtspositie uitmaken (27 juni 2005) en ii) verzocht om voorlopige maatregelen op te leggen, m.n. de schorsing van het Happy Time aanbod, gedurende de procedure (5 juli 2005).

Op 1 september 2006 werd Tele2's verzoek om voorlopige maatregelen eerst verworpen door de Voorzitter van de Raad voor de Mededinging. Ingevolge een hoger beroep van Tele2, heeft het Hof van Beroep vervolgens op 18 december 2007 voormelde beslissing ongedaan gemaakt, daarbij onder meer de gebrekkige motivering aanvoerend.

Desalniettemin heeft Tele2 niet gevraagd aan de Voorzitter om een nieuwe beslissing te nemen over zijn verzoek om voorlopige maatregelen, maar heeft Tele2 (i) op 18 april 2008 een verzoek tot schadevergoeding ingediend bij de Rechtbank van Koophandel, welke steunde op een vermeend misbruik van machtspositie (het Happy Time tariefplan) (vordering van 1 EUR provisioneel en verzoek om een gerechtelijk deskundige aan te duiden om de precieze schade te begroten) en (ii) vroeg dat de zaak ten gronde zou worden behandeld voor de Mededingingsautoriteit.

Hierbij dient nog opgemerkt dat, gelet op verschillende herschikkingen binnen de KPN Groep, KPN Belgium de eiser werd in de voormelde zaak.

Op 29 november 2012 werden twee beslissingen genomen inzake het Happy Time-aanbod van Belgacom.

Via een beslissing ten gronde besloot de Raad voor de Mededinging dat er geen grond was om op te treden tegen Belgacom wegens haar Happy Time-aanbod. Deze beslissing volgt op de klacht die in 2005 door Tele2 werd ingediend omdat dit tarief een wurgprijs (price/margin squeeze) zou betekenen. Na vier verschillende wurgprijstests (margin squeeze) te hebben uitgevoerd voor de periode 2005- 2008, besliste de Raad voor de Mededinging de Mededeling van punten van bezwaar, die het Auditoraat in september 2009 had opgesteld, niet te volgen. Het besluit van deze Mededeling luidde dat Belgacom misbruik had gemaakt en nog steeds maakte van haar machtspositie. De Raad voor de Mededinging heeft er nu op gewezen dat geen van de tests die hij heeft uitgevoerd tot de conclusie heeft geleid dat er sprake was of is geweest van marge-uitholling. De Raad voor de Mededinging heeft de zaak daarom gesloten. Op 4 februari 2013 heeft KPN een procedure voor het Hof van Beroep opgestart.
In de zaak van de schadevordering voor de Rechtbank van Koophandel, op basis van vermeend misbruik van machtspositie, heeft de Rechtbank een voorlopig vonnis geveld, waarin hij heeft verklaard geen bewijs te zien van een inbreuk, maar heeft hij niettemin een expert aangesteld om verder onderzoek te doen naar wurg- en roofprijzen. Intussen heeft deze expert de taak die hem door de Rechtbank van Koophandel was toevertrouwd, geweigerd en moet een nieuwe expert worden aangesteld.
1. Tussen 12 en 14 oktober 2010, heeft de Belgische Algemene Directie Mededinging een huiszoeking uitgevoerd in de kantoren van Belgacom te Brussel. Het onderzoek kadert in de aantijgingen van Mobistar en KPN betreffende de wholesalediensten voor DSL, waarvoor Belgacom obstructiepraktijken zou hebben gehanteerd. Met deze maatregel wordt geen enkele uitspraak gedaan over het eindresultaat van het volledige onderzoek. Volgend op de huiszoeking, moet de Algemene Directie Mededinging nu alle relevante elementen van de zaak onderzoeken. Uiteindelijk kan het Auditoraat een voorstel van beslissing voorleggen aan de Raad voor de Mededinging. Tijdens deze procedure zal Belgacom de gelegenheid krijgen om zijn standpunten kenbaar te maken (deze procedure kan meerdere jaren in beslag nemen).

Tijdens het onderzoek van oktober 2010 werd een groot aantal documenten in beslag genomen (elektronische data zoals een volledige kopie van mailboxen en archieven, evenals andere bestanden). Belgacom en de auditeur van de Mededingingsautoriteiten wisselden uitgebreid van mening inzake de wijze waarop de inbeslaggenomen data behandeld werden. Belgacom wou zekerheid hebben dat het legal privilege (LPP) van de advocaten en de vertrouwelijkheid van adviezen van de bedrijfsjuristen gewaarborgd bleven. Bovendien trachtte Belgacom te verhinderen dat de Mededingingsautoriteiten toegang kregen tot (gevoelige) data die buiten het toepassingsgebied van het onderzoek vielen. Door het feit dat Belgacom de auditeur niet van haar standpunt kon overtuigen, spande Belgacom twee procedures aan, waarvan één vóór het Hof van Beroep van Brussel en één vóór de Voorzitter van de Raad voor de Mededinging, dit met het oog op de opschorting van de mededeling aan de onderzoeksteams van de LPP data en van data die buiten het toepassingsgebied van het onderzoek vielen. Op 5 maart 2013 sprak het Hof van Beroep in deze beroepsprocedure een positief vonnis uit waarin werd beslist dat de onderzoekers niet gemachtigd waren tot inbeslagname van documenten waarin adviezen van bedrijfsjuristen waren opgenomen en van documenten die buiten het toepassingsgebied vielen en dat de betreffende documenten dienden te worden verwijderd/vernield. Hierbij dient te worden opgemerkt dat het hier een beslissing op de procedure zelf betreft en niet op de op de grond van de zaak. Op 14 oktober 2013 diende de Raad voor de Mededinging een verzoek tot cassatie in tegen de beslissing. Belgacom sloot zich bij deze cassatieprocedure aan.

In juni 2003 eiste KPN Group Belgium (onder de merknaam Base) een schadevordering van Belgacom (het vroegere Belgacom Mobile - onder de merknaam Proximus) voor de Rechtbank van Koophandel van Brussel, waarbij Mobistar zich in maart 2004 aansloot met een eigen vordering. KPN en Mobistar beweerden dat Belgacom haar machtspositie had misbruikt door ongehoord lage prijzen te hanteren voor on-netoproepen (oproepen van Proximus naar Proximus). KPN stelde ook dat Belgacom te hoge mobiele terminatietarieven (MTR's) had toegepast. Beide operatoren eisten een schadevergoeding.

In een voorlopig vonnis van 29 mei 2007 besloot de Rechtbank van Koophandel van Brussel dat Belgacom tussen 1999 en 2004 een machtspositie had, verwierp ze verschillende eisen, maar stelde hij ook twee experts aan om vragen te onderzoeken rond de aantijgingen van wurgprijzen en concurrentiebeperkende netwerkeffecten en om te oordelen of er schade berokkend werd en, zo ja, om te pogen die schade te ramen. Op 2 oktober 2009 legden deze experts een (eerste) voorlopig verslag neer, waarvan de conclusie luidde dat de vermeende inbreuken op de mededingingswetgeving wel degelijk hadden bestaan, en meer bepaald dat er op basis van een nieuwe en prospectieve methode van kon worden uitgegaan dat de vermeende impact van de on-nettarieven van Proximus tijdens de jaren 1999-2004 op Mobistar en KPN Group Belgium 1.182 miljoen EUR bedroeg. Op 10 december 2010 legden de twee experts nog een (tweede) voorlopig verslag neer.

Niettegenstaande de gedetailleerde kritische opmerkingen die Belgacom in verband met alle aspecten van hun eerste verslag aan de experts had voorgelegd, herhaalde dit tweede verslag eigenlijk de bevindingen van het eerste verslag, maar werd de vermeende impact op 1.840 miljoen EUR geraamd. Volgens Belgacom leverde dit tweede verslag geen bewijs van de vermeende inbreuken op de mededingingsregels. Belgacom merkte ook op dat het overgrote deel van haar opmerkingen onbeantwoord bleef en dat de verslagen van haar eigen experts bovendien grotendeels waren genegeerd. Om deze en een aantal andere redenen diende Belgacom op 21 januari 2011 bij de Rechtbank van

Koophandel een motie in met de vraag het panel van experts te wraken/vervangen. Nadat de Rechtbank van Koophandel op 17 maart 2011 de motie van Belgacom had verworpen, spande deze laatste een beroepsprocedure aan. Het Hof van Beroep besliste op 6 maart 2012 dat de experts inderdaad verschillende fouten hadden begaan, systematisch hadden nagelaten om passend op de opmerkingen van Belgacom te antwoorden, en aldus de rechten van de verdediging hadden geschonden, en verschillende andere principes die gelden in rechtszaken waarbij experts betrokken zijn, niet hadden gerespecteerd. Het Hof besliste dientengevolge dat de experts moesten worden vervangen en dat de gerechtelijke expertise moest worden overgedaan met nieuwe experts.

Op gezamenlijk voorstel van de partijen stelde het Hof van Beroep van Brussel op 1 oktober 2012 nieuwe experts aan. Zowel Mobistar als KPN Group Belgium blijven de vervanging van de vorige door de rechtbank aangestelde experts aanvechten via zaken voor het Hof van Cassatie. Ook de vorige experts hebben een procedure (derdenverzet) aangespannen tegen het arrest van 6 maart 2012 dat voorzag in hun vervanging. Op 31 december 2012 brachten de nieuw aangestelde experts het Hof van Beroep en de Rechtbank van Koophandel op de hoogte van hun beslissing om de opdracht om diverse redenen niet voort te zetten.

Op 14 oktober 2013 werd het beroep van Mobistar en van KPN Group Belgium door het Hof van Cassatie verworpen. Naar aanleiding van deze uitspraak hervatten Mobistar en KPN Group Belgium de aanwijzingsprocedure, wat leidde tot een gezamenlijk voorstel van alle partijen om twee nieuwe experts aan te stellen. Laatstgenoemden dienen echter nog te bevestigen of ze hun opdracht aanvaarden.

Intussen had Belgacom beroep aangetekend tegen het oorspronkelijke vonnis van 29 mei 2007 van de Rechtbank van Koophandel, waarna zowel door KPN als Mobistar incidenteel beroep werd ingesteld tegen het voornoemde vonnis. Het Hof zal uiteindelijk moeten beslissen (i) of er sprake is geweest van concurrentiebeperkende praktijken en of de MTR's van Belgacom indruisten tegen de regelgevende verplichtingen, (ii) of Belgacom voor dergelijke praktijken aansprakelijk is, en (iii) of er een schadevergoeding moet worden betaald en, zo ja, hoeveel de eventuele schadevergoeding moet bedragen. Belgacom zal op de vereiste ogenblikken gedurende het proces haar gedetailleerde opmerkingen en kritiek omtrent alle aspecten van de aanhangige zaak verder voorleggen. Deze zaak houdt immers niet alleen een debat in over de mogelijke schade die zou zijn veroorzaakt: in de eerste plaats moet het bestaan van de vermeende inbreuken worden aangetoond. Belgacom blijft de eisen van zowel KPN Group Belgium als Mobistar aanvechten.

In oktober 2009 hebben zeven partijen (Telenet, KPN Group Belgium (voorheen Base), KPN Belgium Business (voorheen Tele 2 Belgium), KPN BV (voorheen Sympac), BT, Verizon, Colt Telecom) een vordering ingesteld tegen Belgacom bij de Rechtbank van Koophandel te Brussel en hebben daarbij aantijgingen geformuleerd die sterk lijken op deze vermeld in voornoemde zaak (met inbegrip van de Proximus-naar-Proximus tarieven die een misbruik van machtspositie op de Belgische markt zouden uitmaken), maar voor telkens andere periodes afhankelijk van de betrokken partij, zij het tussen 1999 tot op heden (vordering van 1 EUR provisioneel en verzoek om een gerechtelijk deskundige aan te duiden die de precieze schade moet berekenen). In november 2009 heeft Mobistar opnieuw een gelijkaardige vordering ingesteld voor de periode vanaf 2004. Deze zaken zijn voor onbepaalde tijd uitgesteld.

In de procedure volgend op een klacht van KPN Group Belgium in 2005 bij de Belgische Mededingingsautoriteiten, heeft deze laatste op 26 mei 2009 één van de vijf misbruiken van machtspositie bevestigd die het Auditoraat op 22 april 2008 ten laste had gelegd, m.n. wurgprijzen in 2004-2005 op de professionele markt. De Belgische Mededingingsautoriteiten oordeelden dat de tarieven voor gesprekken tussen Proximus-klanten ("on-net tarieven") lager waren dan de tarieven die werden aangerekend aan concurrenten voor de routering van gesprekken van hun eigen netwerk naar dat van Proximus ("afgiftetarieven"), verhoogd met een aantal andere relevant geachte kosten. Alle andere tenlasteleggingen van het Auditoraat werden verworpen. De Mededingingsautoriteiten hebben daarbij aan Belgacom ook een boete opgelegd van 66,3 miljoen EUR wegens misbruik van een machtspositie tijdens de jaren 2004 en 2005. Belgacom was verplicht deze boete te betalen voor 30 juni 2009 en heeft deze (net van bestaande provisies) geboekt als een niet weerkerende uitgave in de resultatenrekening voor het tweede kwartaal van 2009.

Belgacom heeft bij het Hof van Beroep te Brussel hoger beroep ingesteld tegen de beslissing van de Mededingingsautoriteiten. Zij betwist daarbij een groot aantal elementen van de beslissing, o.m. het feit dat de impact op de markt niet was onderzocht. Ook KPN Group Belgium en Mobistar hebben tegen de genoemde beslissing hoger beroep ingesteld. De partijen wisselen nu conclusies uit om toegang tot het dossier te organiseren.

In 2007 heeft de Belgische belastingadministratie een buitenlandse dochteronderneming van de Groep beschouwd als een Belgische ingezetene eerder dan een Luxemburgse ingezetene en dus onderworpen aan de Belgische vennootschapsbelasting voor het jaar 2004. In 2008 handhaafde de Belgische belastingadministratie haar positie voor het jaar 2004 en heeft zij bovendien de Belgische vennootschapsbelasting ingekohierd voor de daaropvolgende jaren 2005 en 2006. Belgacom heeft sterke argumenten om de aanslagen voor deze jaren, ten belope van 69 miljoen EUR, exclusief interesten (voor de jaren 2004, 2005 en 2006, samen genomen), af te wijzen en heeft een actie voor de rechtbank ingediend.

Sinds 2003 beschouwt Belgacom sommige aanslagen in de onroerende voorheffing op telecomuitrustingen als niet verschuldigd. Bijgevolg heeft Belgacom een vordering geboekt ten aanzien van de belastingadministratie in de post 'Terug te vorderen belastingen' ten belope van 120 miljoen EUR voor het boekjaar eindigend op 31 december 2013 (waartegenover een schuld staat van 28 miljoen EUR ).

Investeringsverplichtingen

Op 31 december 2013 had de Groep verbintenissen aangegaan ter waarde van 77 miljoen EUR, voornamelijk voor de aanschaffing van immateriële vaste activa en technische en netwerkapparatuur.

Andere rechten en verbintenissen

Op 31 december 2013 had de Groep de volgende andere rechten en verbintenissen:

De Groep heeft garanties ontvangen van haar klanten voor een bedrag van 9 miljoen EUR om de betaling van haar handelsvorderingen te garanderen, en van haar leveranciers voor een bedrag van 9 miljoen EUR om het goede verloop van de door de Groep bestelde werken of contracten te garanderen;
De Groep heeft garanties aan haar klanten en andere derde partijen verleend om onder meer de voltooiing te garanderen van de contracten en werken, die werden besteld door haar klanten, en om de betaling van huurkosten voor gebouwen en sites voor antenne installaties te garanderen voor een bedrag van 52 miljoen EUR (inbegrepen de bankgaranties vermeld in toelichting 33.2);
Belgacom heeft een recht, ingesteld door de Belgische wetgeving aangaande de Universele Diensten, om compensatie te ontvangen vanaf 1 juli 2005 voor het aanbieden van Sociale Tarieven. Dit recht werd aangevochten door sommige operatoren en de Europese Commissie heeft België voor het Europees Hof gedaagd voor deze Belgische wetgeving. Begin oktober 2010 heeft het Europees Hof uitspraak gedaan en in januari 2011 heeft het Grondwettelijk Hof diverse bepalingen van de Belgische wetgeving vernietigd. Op 29 juni 2012 werd een nieuwe wet gestemd om te voldoen aan de Europese wetgeving. Van de uitvoering van deze nieuwe wet zijn nog geen resultaten gekend op 31 december 2013. Op 29 december 2013 heeft het Grondwettelijk Hof de mogelijkheid tot retroactiviteit van de financiering sinds 2005 bevestigd. Het BIPT moet echter nog altijd per operator vaststellen of er een netto kost en een ondragelijke last is.

Toelichting 36. Op aandelen gebaseerde betalingen

Aandelenaankoopplannen met korting

In 2012 en 2013 heeft de Groep aandelen aankoopplannen met korting gelanceerd.

Onder de 2012 en 2013 plannen verkocht Belgacom respectievelijk 208.433 en 219.935 aandelen aan het senior management van de Groep met een korting van 16,66% in vergelijking met de marktprijs (prijs na korting van respectievelijk 18,56 EUR en 14,51 EUR per aandeel). De kost van deze kortingen bedroeg 0,6 miljoen EUR in 2012 en 0,7 miljoen EUR in 2013 en is opgenomen onder de rubriek "personeelskosten" ( zie toelichting 26).

Performantiewaardeplan

In 2013 lanceerde Belgacom een nieuw "performantiewaardeplan" voor zijn senior management. Onder dit langlopend performantiewaardeplan zijn de toegekende beloningen verbonden aan voorwaarden, namelijk een dienstverband van 3 jaar waarna de performantiewaarde is verworven. De mogelijke uitoefening van de rechten is afhankelijk van het voldoen van marktgerelateerde voorwaarden gebaseerd op het "Totaal rendement voor de aandeelhouders'" (TSR), welke vergeleken wordt met een groep van soortgelijke ondernemingen.

Na de verwervingsperiode kunnen de rechten gedurende 4 jaar worden uitgeoefend. De afwikkelingsmethode in eigenvermogeninstrumenten of cash is belist op toekenningsdatum. In geval van vrijwillig vertrek gedurende de verwervingsperiode vervallen alle niet-verworven rechten en verworven maar niet uitgeoefende rechten. In geval van onvrijwillig vertrek of pensioen, behalve bij zware fout, blijven de rechten verder 'vesten' gedurende de normale 3 jaar durende verwervingsperiode.

De groep bepaalt de reële waarde van de overeenkomst op de toekenningsdatum en spreidt de kost lineair over de verwervingsperiode met daarbijhorende stijging van het eigen vermogen voor de aandelenafwikkeling en van de schulden voor in geldmiddelen afgewikkelde betalingstransacties. Voor in geldmiddelen afgewikkelde betalingstransacties wordt de schuld regelmatig herberekend. De initiële reële waarde bedraagt 5,9 miljoen EUR voor de 2013 schijf.

De berekening van het gesimuleerde totale rendement voor de aandeelhouders onder het Monte Carlo model voor de overblijvende prestatieperiode voor beloningen met marktvoorwaarden, omvatten volgende veronderstellingen per 30 april en per 31 december 2013.

		Per
	30 a p ri l	31 d ecemb er
	2013	2013
Gewogen gemiddelde risicovrije rentevoet	0,47%	0,60%
Verwachte volatiliteit - onderneming	23%	24%
Verwachte volatiliteit - sectorgenoten	15% - 62%	15% - 58%
Gewogen gemiddelde resterende duur van de waarderingsperiode	3,0	2,5

Aandelenoptieplannen

In 2012 bracht Belgacom een laatste jaarlijkse tranche van haar langlopend incentive plan (aandelenoptieplan) uit waarbij 840.732 aandelenopties werden toegekend aan het top management en aan het senior management van de Groep.

Begin 2011 werden de regels van het plan aangepast overeenkomstig de Belgische wetgeving. Daarom bracht de Groep vanaf 2011 twee verschillende reeksen uit: één voor het "Belgacom Management Committee" (BMC), de Gedelegeerd-Bestuurder inbegrepen (298.259 aandelenopties in de 2012 tranche), en één voor het andere top management en het senior management (542.473 aandelenopties in de 2012 tranche).

Zoals voorgeschreven in IFRS 2 ("Aandelengebaseerde betalingen"), erkent de Groep de reële waarde van het eigenvermogengedeelte van de opties op de toekenningsdatum over de periode totdat de genieter de optie onvoorwaardelijk verwerft volgens de graduele verwervingsmethode; en het schuldengedeelte van deze opties wordt regelmatig geherwaardeerd. Black&Scholes wordt gebruikt als waarderingsmodel voor de Opties. Deze reële waarde bedraagt 2,5 miljoen EUR voor de 2012 tranche. De jaarlijkse kost van de graduele verwerving, wordt geregistreerd in de personeelskosten, evenals de herwaardering van het schuldengedeelte van deze opties, en bedraagt 8,7 miljoen in 2012 en 4,5 miljoen in 2013..

Bij uitoefening zal de werknemer de uitoefenprijs van 22,275 EUR per aandeel betalen in het kader van de 2012-tranche, in ruil voor de fysieke levering van het aandeel. De aandelenopties zijn ten laatste uitoefenbaar tot en met 13 mei 2019 voor de 2012-tranche.

De tranches toegekend in 2004, 2005, 2006, 2007, 2008, 2009, 2010 en 2011 zijn nog steeds open. Alle tranches, behalve de 2004-tranche, geven de begunstigden recht op de dividenden goedgekeurd na toekenning van de opties. De dividendschuld bedroeg 17 miljoen EUR per 31 december 2012 en 11 miljoen EUR per 31 december 2013 en is opgenomen onder de rubriek "Andere kortetermijnschulden". Het recht op dividenden dat werd toegekend aan de begunstigden van de tranches 2005-2012 is niet beperkt in tijd en komt overeen met de contractuele duur van de tranches.

In 2009 gaf de Groep aan zijn optiehouders de gelegenheid om vrijwillig de uitoefenperiode van alle tranches met 5 jaar te verlengen (met uitzondering van de 2009 tranche) en dit binnen de wettelijke richtlijnen.

Voor alle plannen, met uitzondering van het 2004-tranche en de BMC reeksen van de 2011 en 2012 tranches zoals hieronder beschreven:

in geval van vrijwillig vertrek van de werknemer, vervallen alle niet verworven opties, behalve indien deze beëindiging gedurende het eerste jaar plaatsvindt waarvoor het eerste derde van de opties onmiddellijk wordt verworven en dient te worden uitgeoefend binnen de twee jaar na de einddatum van het contract, zoals voor alle verworven opties.
Ingeval van onvrijwillig vertrek van de werknemer behalve bij zware fout, worden alle toegekende opties onmiddellijk verworven en dienen zij te worden uitgeoefend binnen de twee jaar na datum van het beëindigen van het contract of de vervaldag van de aandelenopties, als die eerst is, zoals voor alle verworven opties.
Ingeval van onvrijwillig vertrek van de werknemer bij zware fout, vervallen alle opties onmiddellijk.

Voor de BMC reeks van de 2011 en 2012 tranches:

In geval van vrijwillig vertrek van een BMC lid tijdens een periode van 3 jaar na toekenning, vervallen 50% van de opties onmiddellijk. Indien het vrijwillig vertrek na deze periode gebeurt, worden de opties verworven volgens het plan en de normale verwervingskalender. De uitoefening kan enkel gebeuren ten vroegste op de eerste werkdag na de derde verjaardag van de aanbiedingsdatum. De uitoefening moet gebeuren voor de vijfde verjaardag volgende op het beëindigen van het contract en de vervaldag van de aandelenopties, als die eerst is; anders vervallen de opties.
In geval van onvrijwillig vertrek van een BMC lid, behalve bij zware fout, worden de opties verworven volgens de planregels en normale verwervingskalender. De uitoefening kan ten vroegste gebeuren op de eerste werkdag volgend op de derde verjaardag na de aanbiedingsdatum. De uitoefening moet gebeuren voor de vijfde verjaardag volgende op het beëindigen van het contract of de vervaldag van de aandelenopties, indien deze eerst komt; anders vervallen de opties.
Ingeval van onvrijwillig vertrek van een BMC lid bij zware fout, vervallen alle opties onmiddellijk.

De evolutie van het aandelenoptieplannen is als volgt:				Aa n ta l a	a n d elen o p	ti es
	2004	2005	2006	2007	2008	2009	2010	2011	2012
In o mlo o p o p 31 d ecemb er 2012	17.35 9	5 4.130	9 5 .9 6 0	339 .9 38	6 28.9 6 4	85 4.200	9 9 5 .116	1.002.019	840.732
Ui to efen b a a r o p 31 d ecemb er 2012	17.35 9	5 4.130	9 5 .9 6 0	339 .9 38	6 28.9 6 4	85 4.200	729 .29 8	244.879	5 .000
Bewegingen gedurende het jaar 2013
Toegekend									0
Verbeurd	0	0	-1.332	-48.257	-98.723	-23.030	-116.051	-116.582	-135.414
Uitgeoefend	0	-12.812	-50.616	0	-15.257	-577.963	-1.650	-2.257	-2.026
Vervallen	0	0	0	0	0	0	0	0	0
Totaal	0	-12.812	-51.948	-48.257	-113.980	-600.993	-117.701	-118.839	-137.440
In o mlo o p o p 31 d ecemb er 2013	17.35 9	41.318	44.012	29 1.6 81	5 14.9 84	25 3.207	877.415	883.180	703.29 2
Ui to efen b a a r o p 31 d ecemb er 2013	17.35 9	41.318	44.012	29 1.6 81	5 14.9 84	25 3.207	877.415	449 .9 84	19 2.802
Ui to efen p ri js	24,5 0	29 ,9 2	25 ,9 4	32,71	29 ,14	22,71	26 ,44	25 ,02	22,28

De volatiliteit werd geraamd op basis van de reële transactiestatistieken van het aandeel en rekening houdend met een alignering met peers met een gelijkaardig risicoprofiel (volatiliteit: 28%)

Toelichting 37. Relatie met de commissaris

De kosten van de Groep als honorarium voor de jaarlijkse audit voor 2013 bedroegen 1.266.590 EUR en voor andere opdrachten 251.595 EUR.
Dit laatste bedrag kan als volgt gedetailleerd worden:
EUR	Co mmi s s a ri s	Netwerk va n d e co mmi s s a ri s
Andere verplichte controleopdrachten	35.940	0
Belastingadviesopdrachten	0	13.420
Andere opdrachten	87.042	115.193
To ta a l	122.9 82	128.6 13

Toelichting 38. Segmentinformatie

Met ingang van 1 januari 2008 sturen de Raad van Bestuur, de Chief Executive Officer en het Belgacom Mangagement Committee de activiteiten van de Belgacom Groep aan volgens de nieuwe klantgeoriënteerde organisatie die gestructureerd is rond de volgende vijf rapporteerbare bedrijfssegmenten:

De Consumer Business Unit (CBU) verkoopt spraakproducten en –diensten, internet en televisie, zowel op vaste als mobiele netwerken, aan residentiële klanten, voor de Belgische markt;
De Enterprise Business Unit (EBU) verkoopt ICT-diensten en –producten aan professionele klanten, hetzij zelfstandigen, kleine firma's of grote ondernemingen. Deze ICT-oplossingen, waaronder telefoondiensten, worden vooral gecommercialiseerd onder de merknamen Belgacom, Proximus en Telindus, zowel op de Belgische als de internationale markten;
De Service Delivery Engine & Wholesale (SDE&W) centraliseert alle netwerk- en IT-diensten en –kosten (uitgezonderd kosten verbonden aan de klantenactiviteiten en aan de levering van ICT-oplossingen), levert diensten aan CBU en EBU en verkoopt deze diensten aan andere telecom- en kabeloperatoren;
International Carrier Services (ICS) is verantwoordelijk voor de internationale carrieractiviteiten;
Staff and Support (S&S) groepeert alle horizontale functies (human resources, finance, Legal, strategy and corporate communication), internal services en real estate, die de activiteiten van de Groep ondersteunen.

Er werden geen bedrijfssegmenten samengevoegd om tot de bovengenoemde rapporteerbare bedrijfssegmenten te komen.

De Groep houdt de bedrijfsresultaten van zijn rapporteerbare bedrijfssegmenten afzonderlijk bij, zodat hij de gepaste beslissingen kan nemen voor het toewijzen van middelen en het evalueren van de prestaties. De segmentprestaties worden geëvalueerd op basis van de volgende parameters:

Het bedrijfsresultaat vóór afschrijvingen en vóór niet-recurrente opbrengsten en uitgaven; en
De kapitaaluitgaven.

De financiering van de Groep (inclusief financiële kosten en financiële opbrengsten) en de winstbelasting worden op het niveau van de Groep beheerd en worden niet aan de bedrijfssegmenten toegewezen.

De grondslagen voor financiële verslaggeving van de bedrijfssegmenten zijn dezelfde als de voornaamste grondslagen van de Groep. De segmentresultaten worden daarom gemeten op een gelijkaardige basis als het bedrijfsresultaat in de geconsolideerde jaarrekening. B o ekja a r a fg es lo ten o p 31 d ecemb er 2013

Transacties tussen de juridische entiteiten van de Groep worden gefactureerd tegen marktconforme voorwaarden.
(i n mi ljo en EUR)	Co n s u mer B u s i n es s Un i t	B En terp ri s e B u s i n es s Un i t	o ekja a r a fg es Servi ce D eli very En g i n e & Who les a le	lo ten o p 31 d Sta ff & Su p p o rt	ecemb er 2013 In tern a ti o n a l Ca rri er Servi ces	In ter s eg men t eli mi n a ti es	To ta a l
Netto omzet	2.201	2.184	223	7	1.623	0	6.239
Andere bedrijfsopbrengsten	21	8	5	44	1	0	79
Inter-segment opbrengsten	3	6	6 6	9	42	-127	0
TOTAAL SEGMENT OPB RENGSTEN	2.226	2.19 8	29 4	6 0	1.6 6 6	-127	6 .318
Kosten van aan omzetgerelateerde materialen en diensten	-611	-603	-40	0	-1.412	106	-2.561
Personeelskosten en pensioenen	-349	-418	-172	-157	-45	0	-1.142
Andere bedrijfskosten	-294	-155	-204	-201	-69	20	-903
TOTAAL B ED RIJFSKOSTEN vo o r a fs chri jvi n g en	-1.25 5	-1.175	-417	-35 8	-1.5 26	126	-4.6 05
To ta a l s eg men t res u lta a t (1)	9 71	1.023	-122	-29 8	140	- 1	1.713
Niet-recurrente kosten	-17	1	0	2	0	0	-14
B ED RIJFSWINST / (VERLIES) vo o r a fs chri jvi n g en	954	1.024	-122	-29 6	140	- 1	1.6 9 9
Afschrijvingen	-155	-14	-464	-69	-80	1	-782
B ED RIJFSWINST / (VERLIES)	79 9	1.010	-5 86	-36 5	6 0	0	9 17
Netto financiële kosten							-96
Wi n s t vó ó r b ela s ti n g en							822
Belastingen							-170
Netto wi n s t							6 5 2
Minderheidsbelangen							22
Nettowinst ( aandeel van de groep)							6 30
(1) Bedrijfswinst voor afschrijvingen en niet-recurrente kosten en opbrengsten
		B	o ekja a r a fg es	lo ten o p 31 d	ecemb er 2013
(i n mi ljo en EUR)	Co ns umer B us i nes s Uni t	Enterp ri s e B us i nes s	Servi ce D eli very	Sta ff & Sup p o rt	Interna ti o na l Ca rri er	Inter s eg ment	To ta a l

Minderheidsbelangen							22

(1) Bedrijfswinst voor afschrijvingen en niet-recurrente kosten en opbrengsten

(i n mi ljo en EUR)	Co ns umer B us i nes s Uni t	Enterp ri s e B us i nes s Uni t	Servi ce D eli very Eng i ne & Who les a le	Sta ff & Sup p o rt	Interna ti o na l Ca rri er Servi ces	Inter s eg ment eli mi na ti es	To ta a l
Inves teri ng en	16 4	1 3	725	3 3	3 7	0	9 72

		B o ekja	a r a fg es lo ten	o p 31 d ecemb	er 2012 - herwerkt
(i n mi ljo en EUR)	Co n s u mer B u s i n es s Un i t	En terp ri s e B u s i n es s Un i t	Servi ce D eli very En g i n e & Who les a le	Sta ff & Su p p o rt	In tern a ti o n a l Ca rri er Servi ces	In ter s eg men t eli mi n a ti es	To ta a l
Netto omzet	2.298	2.278	240	7	1.592	0	6.415
Andere bedrijfsopbrengsten	19	9	3	16	1	0	47
Inter-segment opbrengsten	5	8	6 2	11	5 1	-137	0
TOTAAL SEGMENT OPB RENGSTEN	2.321	2.29 4	304	3 4	1.6 45	-137	6 .46 2
Kosten van aan omzetgerelateerde materialen en diensten	-666	-619	-37	-2	-1.400	114	-2.611
Personeelskosten en pensioenen	-354	-402	-174	-153	-43	0	-1.126
Andere bedrijfskosten	-309	-160	-187	-217	-73	22	-924
TOTAAL B ED RIJFSKOSTEN vo o r a fs chri jvi n g en	-1.330	-1.181	-39 8	-372	-1.5 16	136	-4.6 6 1
To ta a l s eg men t res u lta a t (1)	991	1.113	-9 4	-338	129	- 1	1.801
Niet-recurrente kosten	0	0	0	-15	0	0	-15
B ED RIJFSWINST / (VERLIES) vo o r a fs chri jvi n g en	991	1.113	-9 4	-35 3	129	- 1	1.786
Afschrijvingen	-139	-16	-440	-74	-80	1	-748
B ED RIJFSWINST / (VERLIES)	85 2	1.09 7	-5 34	-427	4 9	0	1.038
Netto financiële kosten							-131
Wi n s t vó ó r b ela s ti n g en							9 07
Belastingen							-177
Netto wi n s t							730
Minderheidsbelangen							19
Nettowinst ( aandeel van de groep)							712
(1) Bedrijfswinst voor afschrijvingen en niet-recurrente kosten en opbrengsten
			B o ekja a r a fg es	lo ten o p 31 d	ecemb er 2012
(i n mi ljo en EUR)	Co n s u mer	En terp ri s e	Servi ce	Sta ff &	In tern a ti o n a l	In ter	To ta a l

Minderheidsbelangen							19
Nettowinst ( aandeel van de groep)							712
(1) Bedrijfswinst voor afschrijvingen en niet-recurrente kosten en opbrengsten

	B o ekja a r a fg es lo ten o p 31 d ecemb er 2012
(i n mi ljo en EUR)	Co n s u mer	En terp ri s e	Servi ce	Sta ff &	In tern a ti o n a l	In ter	To ta a l
	B u s i n es s Un i t	B u s i n es s	D eli very	Su p p o rt	Ca rri er	s eg men t
		Un i t	En g i n e &		Servi ces	eli mi n a ti es
			Who les a le



In ves teri n g en	16 4	1 5	5 14	4 0	2 0	0	75 3

Wat betreft de geografische indeling, heeft de Groep in België een netto opbrengst gerealiseerd van 4.236 miljoen EUR in 2012 en 4.011 miljoen EUR in 2013, en dit gebaseerd op het land van de klant. De netto opbrengst in andere landen bedroeg 2.179 miljoen EUR in 2012 en 2.227 miljoen EUR in 2013. Meer dan 90% van de segmentactiva zijn in België gevestigd.

Toelichting 39. Recent gepubliceerde IFRS-normen

De Groep past geen normen en interpretaties toe die niet van kracht zijn op 31 december 2013.

Dat betekent dat de Groep de volgende normen en interpretaties niet heeft toegepast welke van toepassing zijn voor de Groep vanaf 1 januari 2014 of later:

Jaarlijkse verbeteringen aan IFRS normen (2010-2012 cyclus en 2011-2013 cyclus);
Wijzigingen aan standaarden:
o Aanpassing van IAS 27 (Enkelvoudige jaarrekening) en IAS 28 (Investeringen in geassocieerde deelnemingen en joint ventures);
o Aanpassing van aan IAS 32 ("Saldering van financiële activa en verplichtingen")
o Aanpassing van IAS39 (" Novatie van derivaten en voortzetting van hedge accounting")
o Aanpassing van IAS 19 Personeelsbeloningen Werknemersbijdragen
o Aanpassing van IAS 36 Bijzondere waardevermindering van activa Informatieverschaffing over de realiseerbare waarde van niet-financiële activa
Nieuw gepubliceerde normen:
o IFRS 9 (Financiële Instrumenten);
o IFRS 10 (De geconsolideerde jaarrekening) welke gedeeltelijk IAS 27 (Enkelvoudige jaarrekening) en SIC-12 (Consolidatie – Voor een bijzonder doel opgerichte entiteiten) vervangt;
o IFRS 11 (Gezamenlijke overeenkomsten) welke gedeeltelijk IAS31 (Belangen in joint ventures) en SIC 13 (Entiteiten waarover gezamenlijk de zeggenschap wordt uitgeoefend- Niet-monetaire bijdragen door deelnemers in een joint venture) vervangt;
o IFRS 12 (Informatieverschaffing over belangen in andere entiteiten);
o IFRIC Interpretatie 21 Heffingen

De Groep zal het mogelijke effect van de toepassing van deze nieuwe normen en interpretaties op de jaarrekening van de Groep onderzoeken in de loop van 2014.

De groep anticipeert niet op materiële effecten door de initiële toepassing van IFRS 10-11. De toepassing van IFRS 12 zal resulteren in meer uitgebreide toelichtingen bij de geconsolideerde jaarrekening en is van toepassing op deelnemingen in dochterondernemingen, gezamelijke overeenkomsten en geassocieerde ondernemingen.

Toelichting 40. Gebeurtenissen na balansdatum

Belgacom is exclusieve onderhandelingen aangegaan met Vivendi met vertrekking tot de verkoop van haar 100% dochteronderneming 'Groupe Telindus France'.

De afronding van de transactie is onderworpen aan de vervulling van bepaalde opschortende voorwaarden waaronder de goedkeuring door de Franse mededingingsautoriteit.

VERSLAG VAN DE COMMISSARIS

REGELGEVEND KADER

Mobile terminatietarieven (Mobile termination rates - MTR)

In uitvoering van het besluit van het BIPT van 29 juni 2010 werden de mobiele terminatietarieven in België voor de drie mobiele operatoren op 1 januari 2013 vastgelegd op 1,18 eurocent/min. (incl. inflatie). De laatste stap van dit in 2010 opgelegde 'glide path' heeft uiteindelijk een volledige symmetrie van de mobiele terminatietarieven in België tot stand gebracht.

Besluit van het BIPT van 29 juni 2010 i.v.m. de MTR
€ct	Vroeger*	1 aug. 2010*	1 jan. 2011*	1 jan. 2012*	1 jan. 2013*
Proximus	7,20	4,62	3,94	2,62	1,18
Mobistar	9,02	5,05	4,29	2,79	1,18
Base	11,43	5,81	4,90	3,11	1,18

*inflatie begrepen

Het BIPT werkt momenteel aan een nieuw kostenmodel om de MTR-tarieven voor de periode 2014-2017 vast te leggen. Op 21 november 2013 deelde het BIPT de voorbereidende versie van zijn kostenmodel mee aan de mobiele operatoren.

Op 14 juli 2010 tekenden Mobistar en KPN /BASE los van elkaar beroep aan voor het Brusselse Hof van Beroep tegen het besluit van het BIPT van juni. Na de verwerping van het verzoek om opschorting op 15 februari 2011 verwierp het Hof van Beroep op 16 mei 2012 ook de substantiële argumenten in de zaak ten gronde. Wel ging het Hof akkoord met het argument dat het BIPT had nagelaten de regionale regelgevers ter zake te raadplegen. In afwachting van een andere uitspraak van het Hof van Beroep of een herziening van het besluit door het BIPT blijven de huidige mobiele terminatietarieven onverkort van toepassing.

Op 16 januari 2014 maakte de Luxemburgse regelgever, het ILR, zijn besluit bekend betreffende zijn herziening van de MTR-marktanalyse. De drie mobiele operatoren (EPT, Tango en Orange) worden beschouwd als operatoren met aanmerkelijke marktmacht. Het is de bedoeling van het ILR de MTR's te bepalen op basis van een zuiver bottom-up longrun incremental cost (LRIC) kostenmodel. In afwachting van het definitieve model stelt het ILR de symmetrische MTR's vanaf 1 februari vast op 0,98 eurocent/min. Voorheen bedroegen de MTR's 8,2 eurocent voor EPT en Tango, en 10,5 eurocent voor Orange. Tango zal tegen deze beslissing in beroep gaan.

Roaming international

De eerste roamingverordening (Roaming I) van 2007 introduceerde maximumtarieven voor voiceroaming (retail en wholesale). In juli 2009 keurden de Europese overheden een herziening van de regels goed (Roaming II-verordening) die leidde tot een verdere daling van de roamingtarieven voor spraak, sms en wholesaledataroaming in 2010 en 2011.

Op 1 juli 2012 werd de Roaming III-verordening van kracht, die twee zogenoemde 'structurele maatregelen' invoert om de concurrentie aan te wakkeren: (i) wholesaletoegang voor MVNO's vanaf 1 juli 2012 en (ii) loskoppeling, d.w.z. afzonderlijke verkoop van roamingdiensten en binnenlandse mobiele diensten, vanaf 1 juli 2014. De verordening legt ook regels vast om de tarieftransparantie en de communicatie in verband met de kosten aan roamingklanten te verbeteren.

In afwachting dat de structurele maatregelen hun volledig effect zullen ressorteren, legt de verordening een verdere daling op van de bestaande gereguleerde maximumtarieven voor retail en wholesale (voor uitgaande retailoproepen van 35 eurocent op 30 juni 2012 naar 19 eurocent tegen 1 juli 2014, en van 11 eurocent naar 6 eurocent voor retail-sms'en). Vanaf juli 2012 werd deze roamingverordening ook van toepassing op retaildata die van 70 eurocent op 1 juli 2012 zullen dalen tot 20 eurocent vanaf 1 juli 2014.

De Roaming III-verordening vervalt in principe op 30 juni 2022. Intussen heeft de Europese Commissie in haar maatregelenpakket om de fragmentatie van de Europese telecomsector, 'Connected Continent' genoemd, aan te pakken, evenwel voorgesteld om bijkomende maatregelen op te leggen om roaming in de komende jaren af te schaffen.

Spectrum

Een wet van 25 maart 2010 verplicht de mobiele operatoren te betalen voor de stilzwijgende verlenging van hun 2Glicenties tot 2015. Het bedrag van 74 miljoen EUR dat Belgacom voor deze verlenging moet betalen komt overeen met de oorspronkelijke 2G-licentievergoeding, in verhouding tot de spectrumkwantiteit en de duur. De mobiele operatoren tekenden tegen deze wet beroep aan bij het Grondwettelijk Hof. In juni 2011 legde het Hof een aantal vragen voor aan het Europees Hof van Justitie om zich er van te vergewissen dat de Belgische wet in overeenstemming was met de Europese richtlijnen. In een arrest van 21 maart 2013 oordeelde het Europees Hof van Justitie dat het heffen van een vergoeding voor de hernieuwing van een licentie in overeenstemming is met de Europese richtlijnen. Op basis van deze uitspraak verwierp het Grondwettelijk Hof op 17 oktober 2013 uiteindelijk de door Belgacom, Mobistar en KPN/BASE aangetekende beroepen. Deze beslissingen hadden geen impact op Belgacom, dat hoe dan ook had beslist te betalen. Naast deze procedure tot nietigverklaring spande Belgacom op 7 oktober 2010 een zaak aan tegen de Belgische Staat en het BIPT om de mogelijkheid open te houden de niet-verschuldigde licentievergoedingen terug te krijgen. Op 22 december 2010 werden de 2G-licenties ook verlengd tot 15 maart 2021. Ook zal een bijkomende betaling voor de periode 2015-2021 verschuldigd zijn. De eenmalige vergoeding voor dit spectrum is opgenomen in de telecomwet en is ongewijzigd gebleven.

Met de aankoop van 2100 MHz-spectrum in 2011 verkreeg Telenet Tecteo Bidco rechten op 900/1800 MHz-spectrum. Daartoe zouden bestaande operatoren tegen november 2015 24 kanalen in de 900 MHz-band en 18 kanalen in de 1800 MHz-band hebben moeten teruggeven. Op 12 december 2013 liet Telenet Tecteo Bidco het BIPT echter weten van haar rechten op de 900/1800 MHz-band af te zien. Als gevolg daarvan is het vrijgegeven spectrum opnieuw ter beschikking. Het ontwerp van Koninklijk Besluit dat de modaliteiten voor de herverkoop van dit spectrum bepaalt, werd in februari 2014 in eerste lezing goedgekeurd door de ministerraad. Het ontwerp bepaalt dat de operatoren zullen kunnen kiezen hoeveel kanalen ze willen, met een maximum van één derde (elk acht kanalen in de 900 MHz-band). Indien een operator minder spectrum wil, zal de resterende hoeveelheid worden verdeeld over de twee andere, die dan over meer dan acht kanalen kunnen beschikken. Op die bijkomende kanalen zullen in overeenstemming met de telecomwet concessierechten moeten worden betaald. Het Koninklijk Besluit voorziet in de mogelijkheid dat er meer dan drie kandidaten zijn. In dat geval zou een veiling worden gehouden van drie loten van acht kanalen. Het Koninklijk Besluit erkent echter dat het onwaarschijnlijk is dat er meer dan drie kandidaten zullen zijn (gezien het beperkte spectrum en de korte duur van de licentie). De toekenning van het spectrum wordt verwacht tegen eind 2014. Het hertoewijzingsproces zou tegen november 2015 voltooid moeten zijn. Mogelijk wordt na de herverdeling een volledige herinrichting van het spectrum aangevraagd. De operatoren zullen voor 27 november 2015 de mogelijkheid krijgen hun 1800 MHz-spectrum uit te breiden tot een maximum van 124 kanalen (Belgacom heeft er momenteel 104). De gebruiksrechten op het volledige spectrum die tegen het einde van deze procedure zijn verkregen, blijven geldig tot 15 maart 2021.

Op 12 november 2013 heeft het BIPT het 800 MHz-spectrum (voortvloeiend uit het digitale dividend) geveild. Deze veiling werd na twee rondes afgesloten en de drie blokken werden verkocht voor de minimumprijs van 120 miljoen EUR elk. Elk lot impliceert verplichtingen betreffende nationaal bereik (met een minimumsnelheid van 3 Mbps): 30% na twee jaar, 70% na vier jaar en 98% na zes jaar. Belgacom kocht lot 2, dat het voordeel biedt de coördinatie met buitenlandse operatoren aan de nationale grenzen te vergemakkelijken. Lot 3, dat door Mobistar werd gekocht, omvat bijkomende verplichtingen voor het bereik in landelijke gebieden (zestig gemeenten, voornamelijk in Wallonië), die binnen drie jaar moeten worden nagekomen. KPN Group Belgium kocht het derde lot. Op 30 november 2013 werd Belgacom formeel in kennis gesteld van de goedkeuring. De licentie is geldig tot 29 november 2033. Belgacom heeft besloten de concessierechten in jaarlijkse schijven te betalen.

De norm voor elektromagnetische velden is in België gewestelijke materie. Deze normen verschillen per gewest. In het Brussels Hoofdstedelijk Gewest geldt een norm van 3V/m, die door alle operatoren en technologieën moet worden gedeeld. Deze norm werd door de mobiele operatoren herhaaldelijk aan de kaak gesteld. Ze is de strengste ter wereld, verplicht hen bijkomende sites te implementeren en vormt een zware belemmering voor de uitrol van nieuwe mobiele technologieën in Brussel als 4G LTE, naast 2G en 3G. Eind oktober 2013 werd uiteindelijk een politiek akkoord bereikt om het bestaande milieukader te herzien. Het akkoord voorziet in een globale norm van 6 V/m (vier keer meer dan de 3 V/m vandaag) en 25% van de globale norm per operator. Uitzonderlijk zal 33% en zelfs 50% worden toegestaan voor periodes van achttien maanden. De aanpassing van de ordonnantie werd op 24 januari 2014 goedgekeurd en de goedkeuring van de uitvoeringsbesluiten volgt normaal in maart.

In december 2013 besliste de Waalse regering vanaf 2014 een belasting op mobiele telecominfrastructuur van 8000 EUR per site te heffen. Belgacom neemt zich voor deze beslissing aan te vechten.

Netwerken

Het besluit van het BIPT in verband met de marktanalyse van wholesalebreedband van 1 juli 2011 verplicht Belgacom een multicastfunctie te leveren in het bitstreamaanbod (te gebruiken voor omroep). De multicastfunctie werd geïmplementeerd in april 2013.

Op 11 september 2013 heeft de Europese Commissie haar Aanbeveling aangenomen inzake 'consistente verplichtingen tot non-discriminatie en kostenmethodologieën om de concurrentie te bevorderen en investeringen in breedband aantrekkelijker te maken'. Deze Aanbeveling verstrekt naast guidelines betreffende de kostprijsberekening van kopertoegang en de omstandigheden waaronder prijsregulering op nieuwe netwerkinvesteringen kan worden opgeheven, ook guidelines om non-discriminatie te garanderen. De prijzen van Belgacom voor ontbundelde lijnen bevinden zich in de lagere vork van de nieuwe Europese aanbeveling.

Op 28 februari 2014 bekrachtigden de Europese Raad en het Europese Parlement nieuwe regels om de kostprijs van de ontplooiing van nieuwe breedbandnetwerken te verminderen. De tekst beoogt hiertoe maatregelen als het bevorderen van het delen van infrastructuur, gemakkelijkere toegang tot burgerlijke bouwwerken, betere coördinatie, enz. Burgerlijke bouwwerken zoals wegenwerken om vezel te leggen kunnen tot 80% van de kosten voor de uitrol van hogesnelheidsnetwerken vertegenwoordigen. De Commissie beweert dat haar maatregelen tot 30% besparingen kunnen opleveren in de uitrol van een vezelnetwerk. De tekst moet in april nog formeel worden goedgekeurd door het Europese Parlement en door de Raad in juni. De lidstaten zullen vervolgens de goedgekeurde teksten tegen 1 januari 2016 in nationale wetgeving moeten omzetten om aan de richtlijn te voldoen en worden geacht de nieuwe maatregelen tegen 1 juli 2016 toe te passen. Aangezien de richtlijn slechts minimumvereisten stelt; mogen de lidstaten bijkomende maatregelen in dit domein goedkeuren.

In december 2013 publiceerde het BIPT een besluit betreffende operationele aspecten van de ontbundeling en bitstream, dat onder meer een reeks wijzigingen omvat om de leesbaarheid en transparantie van de referentieaanbiedingen van Belgacom te verbeteren, en de doelstellingen en vergoedingen van een aantal SLA's (vooral betreffende repair) opnieuw evalueert en strikter maakt dan voordien.

Met zijn besluit van 19 februari 2014 laat het BIPT Belgacom toe de vectoringtechnologie vanaf februari 2014 te implementeren in haar VDSL2 netwerk [vectoring is een technologie die toelaat de downloadsnelheid te verhogen door de interferentie tussen koperlussen in dezelfde bundel te beperken].

De 'fiber to the home'- en 'fiber to the building'-technologieën (respectievelijk FTTH en FTTB) zijn op dit ogenblik nog geen voorwerp van de Belgische regelgeving. Het BIPT zal het vraagstuk in verband met de regulatoire behandeling van FTTH opnemen in de context van de herziening van de marktanalyse voor breedband, voorzien voor 2014.

Bescherming van de consument

De minister van Telecommunicatie heeft sinds 2012 verschillende aspecten in de Belgische wetgeving ter bescherming van de consument versterkt.

In 2013 werden diverse besluiten uitgevaardigd met het oog op de uitvoering van de wet van 10 juli 2012, waaronder (i) het Koninklijk Besluit tot uitvoering van nummeroverdraagbaarheid in één dag, dat op 1 oktober 2013 van kracht werd, (ii) het Koninklijk Besluit tot bepaling van de modaliteiten voor het gratis verwittigen van de consument bij abnormaal of excessief verbruik om buitensporige facturen te vermijden, van kracht sinds 1 februari 2014, (iii) het Koninklijk Besluit tot vaststelling van de inhoud van de gestandaardiseerde informatiefiches die de operatoren voor elk prijsplan zullen moeten opstellen om een vergelijking tussen de aanbiedingen mogelijk te maken, dat op 1 juli 2014 van kracht wordt.

Daarbij zijn de operatoren sinds 28 oktober 2013 verplicht de nodige informatie voor personen met een handicap ter beschikking te stellen, en sinds 1 juli 2013 moeten alle vaste breedbandoperatoren nieuwe klanten informeren over de internetsnelheid (download- en uploadsnelheid) die ze kunnen verwachten.

In december 2013 lanceerde de minister een 'Switch & Save'-campagne om mobiele gebruikers aan te moedigen een goedkoper tariefplan te zoeken. Van Proximus, Mobistar, KPN/BASE, Telenet en Voo wordt verwacht dat ze tegen 30 september 2014 90% van hun klanten met tariefplannen ouder dan twee jaar, gecontacteerd zullen hebben. Het BIPT zal controleren of de operatoren dit engagement zijn nagekomen.

Het BIPT ziet erop toe dat de wet door de operatoren wordt uitgevoerd en legde in februari 2013 een boete van 30.000 EUR op aan Telenet en Mobistar, en een boete van 10.000 EUR aan Scarlet voor het verstrekken van onvolledige informatie op de klantenfacturen.

Universele dienstverlening

Belgacom is sinds 1998 onderworpen aan een brede verplichting tot universele dienstverlening, de meest uitgebreide in Europa.

De wet van juli 2012 ter implementatie van het Europese kader van 2009 heeft geopteerd voor een nieuwe organisatie van de verplichting tot universele dienstverlening, door te voorzien dat het BIPT of de regering kan beslissen of adviseren om bepaalde verplichtingen af te schaffen, afhankelijk van de omstandigheden van het marktaanbod. Het BIPT besliste op 6 mei 2013 de verplichting tot universele dienstverlening voor betaaltelefoons met onmiddellijke ingang af te schaffen voor Belgacom of eender welke andere leverancier. Ook besliste de regering op advies van het BIPT en bij Koninklijk Besluit van 15 december 2013 dat geen nieuwe verplichtingen mogen worden opgelegd met betrekking tot de inlichtingendienst en de gedrukte en elektronische telefoongidsen. Het BIPT zal moeten toezien op de kwaliteit en de (financiële) beschikbaarheid van deze diensten, waarvan de levering zal worden voortgezet op commerciële basis. Indien een negatieve impact op de bescherming van de consument wordt vastgesteld, kunnen desgevallend nieuwe verplichtingen worden opgelegd.

De notie van functionele internettoegang werd uitgebreid met het aanbieden van breedband en een Koninklijk Besluit zal moeten bepalen op welke minimumsnelheden de Belgische burger recht heeft. Op 5 december 2013 legde het BIPT een voorstel voor om deze minimumsnelheid permanent, op hoogstens één uur/dag na, vast te leggen op 1 Mbps (100% dekking voor redelijke verzoeken). Zodra de minimumsnelheid formeel is vastgelegd, zal de levering van internettoegang met deze minimumsnelheid voor iedereen moeten gegarandeerd worden. Het BIPT stelt een open procedure voor en zal ervoor zorgen dat de procedure kan worden toegepast door consortiums van operatoren die verschillende technologieën gebruiken. Belgacom mag een aanvraag indienen of, indien een succesvolle open procedure uitblijft, mag het BIPT beslissen Belgacom of gelijk welke andere operator aan te duiden als standaardleverancier van breedband onder de universele dienstverplichting.

Tot dusver heeft Belgacom voor het verlenen van de universele diensten nooit enige vergoeding ontvangen. Het oude financieringssysteem van 2005 werd opgedoekt nadat concurrenten beroep aantekenden bij de Belgische en Europese hoven. De wet van 10 juli 2012 heeft het financieringssysteem van de sociale tarieven gewijzigd en schrijft een berekening voor van de nettokosten en een potentiële financiering vanaf midden 2005. Belgacom hernieuwde haar aanvraag tot compensatie onmiddellijk na het in voege treden van deze wet. Mobistar en KPN/BASE dienden voor het Belgisch Grondwettelijk Hof samen een vordering tot nietigverklaring in van de nieuwe wettelijke maatregelen aangaande de opname van de sociale tarieven voor mobiele spraak en internetabonnementen in het compensatiesysteem van de universele dienstverplichting, en de retroactiviteit van het recht om compensatie te vragen voor de nettokosten gelinkt aan het sociale tariefaanbod. Op 19 december 2013 verwierp het Grondwettelijk Hof het beroep en bekrachtigde het de mogelijkheid van retroactieve financiering vanaf 2005. Het Hof besliste ook een prejudiciële vraag te stellen aan het Europees Hof van Justitie betreffende de verenigbaarheid met de Universeledienstrichtlijn van sociale tarieven inzake internet en mobiele spraak.

Netneutraliteit

"Netneutraliteit", of het principe dat alle data op internet gelijk moeten worden behandeld, ongeacht hun bron of bestemming, staat al enige tijd op de Europese en Belgische agenda.

Over netneutraliteit werd gedebatteerd in de context van het pakket dat op 12 september 2013 door de Europese Commissie werd gepresenteerd om de fragmentatie van de telecomsector in de Europese Unie aan te pakken. De Europese Commissie heeft voorgesteld om het dossier van de netneutraliteit aan te pakken via een verbod op het blokkeren of vertragen ('throttling') van concurrerende diensten. Daarbovenop zouden operatoren meer transparantie aan de dag moeten leggen met betrekking tot de werkelijke breedbandsnelheden. Ze zouden echter nog het recht hebben om tegen een hogere prijs hogere of gegarandeerde snelheden aan te bieden aan klanten die een premiumdienst verlangen. Het Europese Parlement streeft op zijn beurt naar striktere regels omtrent netneutraliteit. Dit zogenoemde 'Connected Continent'-pakket zal niet meer tijdens deze termijn van het Europese Parlement worden goedgekeurd, maar wellicht na de installatie van het nieuwe Europese Parlement na de verkiezingen van mei 2014.

In België bevat de wet van 2005, zoals herzien door de wet van juli 2012, transparantieverplichtingen betreffende het beheer van de verkeersstroom ('traffic management') en de impact op de dienstkwaliteit. De wet geeft het BIPT ook de mogelijkheid minimumvereisten voor de dienstkwaliteit op te leggen om te vermijden dat de dienstverlening verslechtert en het verkeer over netwerken wordt gehinderd of vertraagd. In 2011 werden wetsvoorstellen gedaan om een specifieke wet inzake netneutraliteit te ontwerpen of zelfs om het principe van de netneutraliteit in de Belgische Grondwet op te nemen. In januari 2014 werd de Belgische wet opgeschort in afwachting van de bepaling van de nieuwe netneutraliteitsregels op Europees niveau in de context van het voornoemde 'Connected Continent'-pakket.

Regelgeving inzake de kabel

Op 1 juli 2011 beslisten de Belgische regelgevers (BIPT, VRM, CSA en Medienrat) om de dominante kabelmaatschappijen in hun respectieve dekkingsgebieden te reguleren en ze te verplichten tot de doorverkoop van analoge televisie en breedband en tot de openstelling van hun digitale tv-platform. Belgacom kon enkel toegang krijgen tot analoge tv.

In 2013 voltooiden de Belgische regelgevers het kader voor de openstelling van de kabel op basis van hun besluiten van juli 2011. Op 29 oktober publiceerden ze de referentieaanbiedingen van Telenet, Tecteo, Brutélé en Coditel (Numéricable), en op 12 december hun besluiten inzake de gereguleerde wholesaletarieven die op deze operatoren van toepassing zijn. Deze tariferingsbesluiten bepalen (i) de niet-weerkerende eenmalige vergoedingen en de vergoedingen per lijn die moeten worden betaald wanneer een klant van een kabeloperator overstapt naar een alternatieve operator (2 EUR tot 5 EUR) en (ii) de maandelijkse abonnementsgelden op 'retail minus'-basis (minus 20 tot 30%, afhankelijk van het geval). De implementatieperiode van zes maanden werd ingezet met de indiening van een aanvraag door Mobistar bij Telenet en Tecteo op 17 januari 2014. Intussen heeft Belgacom de mogelijkheid om analoge tv door te verkopen naast zich neergelegd omdat deze technologie voorbijgestreefd is.

BELANGRIJKSTE FINANCIËLE GEBEURTENISSEN

2013

Significante impact van het regelgevend kader en de mobiele prijsverlaging
Investeringen in de 800 MHz licentie, in technologische ontwikkelingen van onze vaste en mobiele netwerken en hun vereenvoudiging

2011

Overname van Eudasys door Telindus France
Verkoop van Telindus Spain
Aankoop door Belgacom van een 4G-licentie
Belgacom geeft ongedekte institutionele obligaties op zeven jaar uit ter waarde van 500 miljoen EUR
Geslaagde vervroegde inkoop van obligaties, gevolgd door terugbetaling in cash van het resterende deel van de in november 2011 vervallende obligatielening van 775 miljoen EUR

2009

BICS en MTN bundelen hun internationale carrierdiensten >> Verkoop van de activiteiten van WIN SA

2007

Overblijvend aandeel in Mobistar (overgenomen via een transactie van Telindus Group) verkocht
Overname van de Nederlandse opslagspecialist ISIT

2005

Lancering Belgacom TV
Exclusieve uitzendrechten voor het Belgisch voetbal
Verkoop aandelen in Eutelsat
Belgacom ICS gaat een joint venture aan met Swisscom ICS, dat evenredig geconsolideerd wordt
Belgacom verkoopt Belgacom Directory Services en Expercom en ontbindt Infosources

2012 >> Overname van de winkelketen van The Phone House

34 million EUR op EBITDA-niveau door het inwerking treden van de nieuwe telecom wet

2010

Integratie van Belgacom en een aantal van haar filialen in één juridische entiteit - impact op de segmenten, maar neutraal op groepsniveau

Verwerving van de controle in BICS, gevolgd door de volledige consolidering ervan, op 1 januari 2010

Belgacom gaat een strategisch partnerschap aan met OnLive (gaming), Jinni (zoekmotor) en In3Dept Systems (3D-gebarenherkenning)

2008

Verkoop van alle niet-corevestigingen van Telindus International

Overname van Scarlet, Tango en Mobile-for >> Exclusieve uitzendrechten voor het Belgisch voetbal

2006

Overname van Telindus >> Verkoop aandeel in Neuf Cégétel >> Uitgifte van obligaties ter waarde van 1,65 miljard EUR >> Overname van Vodafones aandeel van 25% in Proximus >> Outsourcingovereenkomst tussen ICS en MTN

2004

Beursgang van Belgacom >> Uitgebreide lancering Broadway-project (optische vezel en VDSL) Maatschappelijke zetel Belgacom NV van publiek recht Koning Albert II-laan 27 B - 1030 Brussel BTW BE 0202.239.951, RPR Brussel

Disclaimer

Voor nadere inlichtingen:

Dirk Lybaert Executive Vice President Corporate Affairs Koning Albert II-laan 27 B - 1030 Brussel Tel: +32 2 202 16 48 E-Mail: [email protected]

Voor financiële informatie:

Nancy Goossens Vice President Investor Relations Koning Albert II-laan 27 B - 1030 Brussel Tel: +32 2 202 82 41 Fax: +32 2 201 54 94 E-Mail: [email protected]

AI assistant

Proximus SA — Annual Report 2013

3989_10-k_2014-04-02_28c72fed-59f4-4395-b1a0-2aa2e581318c.pdf

belgacom ACTIVITEITENVERSLAG 2013

WIJ ZIJN ...

GLOSSARIUM

INHOUD

EEN COLLECTIEVE VERANTWOOR-DELIJKHEID

U bent Voorzitter van de Raad van Bestuur sinds september 2013. In die paar maanden is er veel veranderd ...

Waarom is dit zo'n cruciale periode?

Hoe kunnen de verschillende stakeholders die succesvolle overgang helpen realiseren?

Is het publieke aandeelhouderschap een garantie voor stabiliteit?

Hoe ziet u het bedrijf vandaag?

DUURZAAM GROEIEN DOOR VOORT TE BOUWEN OP ONZE TROEVEN

Wat is de voornaamste uitdaging voor Belgacom?

Wat zijn die troeven?

Wat worden de nieuwe groeivectoren?

Welke innovaties beantwoordden in 2013 aan die nieuwe behoeften?

Wat zijn uw prioriteiten voor de komende maanden?

Hoe worden die prioriteiten intern vertaald?

Op de voorgaande pagina's heeft onze Voorzitter het over de 'collectieve verantwoordelijkheid' van Belgacom. Wat is uw visie op de maatschappelijke rol van de onderneming?

Wat betekent duurzame groei voor Belgacom?

MARKANTE FEITEN 2013

EEN NIEUWE TV-ERVARING

EERSTE 4G OPERATOR

GROENE ENERGIE IN DE VERKOOP-PUNTEN

VEREENVOUDIGING VAN ONZE NETWERKEN

MOBILE-OFFENSIEF

INTERNATIONALE PRIMEUR VOOR BICS

SCARLET, LAGE KOST REFERENTIE

HISTORISCH CONTRACT VOOR TELINDUS LUXEMBOURG

TANGO STAPT IN EEN NIEUW TIJDPERK

FLEX, NIEUWE MANIER VAN WERKEN

KERNCIJFERS 2013

>> dekking 4G eind 2013

HET JUISTE EVENWICHT VINDEN IN EEN VERZADIGDE MARKT

Koers houden in een ongunstige conjunctuur

Rationaliseren voor de professionele klanten

Een goedkoop alternatief aanbieden op de residentiële markt

Inspelen op de explosie van het dataverkeer

Rendement halen uit netwerkinvesteringen

REGIONALE VERSCHILLEN OP DE BELGISCHE MARKT

Profiteren van het momentum in België

>> wi-fi hotspots in Belgïe ±800.000

FOCUS EEN REGLEMENTAIR KADER DAT DRUKT OP DE WINST

>> Langdurige impact van de nieuwe telecomwet

>> Roaming

>> Openstelling van de kabel

De concurrentiestrijd in de mobiele markt winnen

De markt van de vaste telefonie stabiliseren

CONCURRENTIËLE POSITIE (MARKTAANDEEL)

Alle kansen grijpen

Clouddiensten maken het verschil

KLAAR VOOR GROEI

Voortbouwen op onze troeven

De beste convergente netwerken

Getalenteerde medewerkers

Onze eigen cloud en knowhow op het vlak van cyberveiligheid

Een topplatform voor digitale tv

Een distributienetwerk dicht bij de klant

CONVERGENTIE BIJ BELGACOM

Ons leiderschap consolideren

Diepgaande verandering met de blik op de toekomst

Belgacom baseert zich op 4 pijlers om slagvaardiger te worden en opnieuw aan te knopen met duurzame groei

De klantenervaring verbeteren

Onze organisatie doeltreffender maken

BELGACOM BASEERT ZICH OP 4 PIJLERS OM SLAGVAARDIGER TE WORDEN EN OPNIEUW AAN TE KNOPEN MET DUURZAME GROEI

Vereenvoudigen op alle niveaus

Het verschil maken met duidelijk afgelijnde merken

Proximus, uithangbord van een uniek merk

Eén merk: Proximus. Eén bedrijf: Belgacom.

Bouwen aan de cultuur van de toekomst: "From Good to Gold"

Steeds meer eenvoud

CONTENT OM TE BEKIJKEN, TE BELEVEN EN TE DELEN, ALTIJD EN OVERAL

Content creëert toegevoegde waarde

Convergentie met vier dimensies

Exclusief op Belgacom TV

Een argument voor klantentrouw

Op elk moment en op elk type toestel

Een ruimer aanbod voor alle smaken

Proximus SA Annual Report 2013