PJP Makrum S.A. — Annual Report 2020

Apr 1, 2021

SSF2020_PJP_MARKUM_31.03.2021.docx
259400ICV5B4DJQK8377 2018-12-31 ifrs-full:EquityAttributableToOwnersOfParentMember 259400ICV5B4DJQK8377 2018-12-31 ifrs-full:RetainedEarningsMember 259400ICV5B4DJQK8377 2018-12-31 ifrs-full:OtherReservesMember 259400ICV5B4DJQK8377 2018-12-31 pjp:SupplementaryCapital 259400ICV5B4DJQK8377 2018-12-31 ifrs-full:ReserveOfExchangeDifferencesOnTranslationMember 259400ICV5B4DJQK8377 2018-12-31 ifrs-full:SharePremiumMember 259400ICV5B4DJQK8377 2018-12-31 ifrs-full:IssuedCapitalMember 259400ICV5B4DJQK8377 2018-12-31 259400ICV5B4DJQK8377 2020-12-31 ifrs-full:EquityAttributableToOwnersOfParentMember 259400ICV5B4DJQK8377 2020-12-31 ifrs-full:RetainedEarningsMember 259400ICV5B4DJQK8377 2020-12-31 ifrs-full:OtherReservesMember 259400ICV5B4DJQK8377 2020-12-31 pjp:SupplementaryCapital 259400ICV5B4DJQK8377 2020-12-31 ifrs-full:ReserveOfExchangeDifferencesOnTranslationMember 259400ICV5B4DJQK8377 2020-12-31 ifrs-full:SharePremiumMember 259400ICV5B4DJQK8377 2020-12-31 ifrs-full:IssuedCapitalMember 259400ICV5B4DJQK8377 2020-01-01 2020-12-31 ifrs-full:EquityAttributableToOwnersOfParentMember 259400ICV5B4DJQK8377 2020-01-01 2020-12-31 ifrs-full:RetainedEarningsMember 259400ICV5B4DJQK8377 2020-01-01 2020-12-31 ifrs-full:OtherReservesMember 259400ICV5B4DJQK8377 2020-01-01 2020-12-31 pjp:SupplementaryCapital 259400ICV5B4DJQK8377 2020-01-01 2020-12-31 ifrs-full:ReserveOfExchangeDifferencesOnTranslationMember 259400ICV5B4DJQK8377 2020-01-01 2020-12-31 ifrs-full:SharePremiumMember 259400ICV5B4DJQK8377 2020-01-01 2020-12-31 ifrs-full:IssuedCapitalMember 259400ICV5B4DJQK8377 2020-12-31 259400ICV5B4DJQK8377 2020-01-01 2020-12-31 259400ICV5B4DJQK8377 2019-01-01 2019-12-31 ifrs-full:EquityAttributableToOwnersOfParentMember 259400ICV5B4DJQK8377 2019-01-01 2019-12-31 ifrs-full:RetainedEarningsMember 259400ICV5B4DJQK8377 2019-01-01 2019-12-31 ifrs-full:OtherReservesMember 259400ICV5B4DJQK8377 2019-01-01 2019-12-31 pjp:SupplementaryCapital 259400ICV5B4DJQK8377 2019-01-01 2019-12-31 ifrs-full:ReserveOfExchangeDifferencesOnTranslationMember 259400ICV5B4DJQK8377 2019-01-01 2019-12-31 ifrs-full:SharePremiumMember 259400ICV5B4DJQK8377 2019-01-01 2019-12-31 ifrs-full:IssuedCapitalMember 259400ICV5B4DJQK8377 2019-12-31 ifrs-full:EquityAttributableToOwnersOfParentMember 259400ICV5B4DJQK8377 2019-12-31 ifrs-full:RetainedEarningsMember 259400ICV5B4DJQK8377 2019-12-31 ifrs-full:OtherReservesMember 259400ICV5B4DJQK8377 2019-12-31 pjp:SupplementaryCapital 259400ICV5B4DJQK8377 2019-12-31 ifrs-full:ReserveOfExchangeDifferencesOnTranslationMember 259400ICV5B4DJQK8377 2019-12-31 ifrs-full:SharePremiumMember 259400ICV5B4DJQK8377 2019-12-31 ifrs-full:IssuedCapitalMember 259400ICV5B4DJQK8377 2019-12-31 259400ICV5B4DJQK8377 2019-01-01 2019-12-31 iso4217:PLN xbrli:shares iso4217:PLN SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE ZA ROK ZAKOŃCZONY DNIA 31 GRUDNIA 2020 ROKU BYDGOSZCZ, DNIA 31 MARCA 2021 ROKU ≣ SPIS TREŚCI WYBRANE SKONSOLIDOWANE DANE FINANSOWE SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE Z CAŁKOWITYCH DOCHODÓW SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE Z SYTUACJI FINANSOWEJ SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE Z PRZEPŁYWÓW PIENIĘŻNYCH SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE ZE ZMIAN W KAPITALE WŁASNYM Informacje ogólne Skład Grupy Kapitałowej PJP MAKRUM S.A. Skład Zarządu i Rady Nadzorczej Zatwierdzenie sprawozdania finansowego Istotne wartości oparte na profesjonalnym osądzie i szacunkach Profesjonalny osąd Aktywa zaklasyfikowane jako przeznaczone do sprzedaży Leasing (Grupa jako leasingobiorca) Odpisy na oczekiwane straty kredytowe Utrata wartości Goodwill – wartość firmy oraz znaku towarowego Utrata wartości aktywów trwałych i obrotowych Wartość godziwa instrumentów finansowych Przychody z umów z klientami Niepewność szacunków i założeń Wycena rezerw z tytułu świadczeń pracowniczych Utrata wartości rzeczowych aktywów trwałych i aktywów niematerialnych (w tym wartości firmy) Wycena nieruchomości inwestycyjnych Składnik aktywów z tytułu podatku odroczonego Utrata wartości pożyczek i należności od jednostek powiązanych Odpisy aktualizujące zapasy Stawki amortyzacyjne Pomiar stopnia całkowitego spełnienia zobowiązania do wykonania świadczenia Niepewność związana z utworzonymi rezerwami Niepewność związana z rozliczeniami podatkowymi Podstawa sporządzenia skonsolidowanego sprawozdania finansowego Oświadczenie o zgodności Waluta funkcjonalna i waluta sprawozdań finansowych Zmiana polityki rachunkowości i porównywalność danych Istotne zasady rachunkowości Zasady konsolidacji Połączenia przedsięwzięć Wycena do wartości godziwej Przeliczanie pozycji wyrażonych w walucie obcej Rzeczowe aktywa trwałe Nieruchomości inwestycyjne Aktywa niematerialne Wartość firmy ( Goodwill ) Leasing Leasing Grupa jako leasingobiorca Utrata wartości niefinansowych aktywów trwałych Koszty finansowania zewnętrznego Aktywa finansowe Klasyfikacja aktywów finansowych Wycena na moment początkowego ujęcia Zaprzestanie ujmowania Wycena po początkowym ujęciu Instrumenty dłużne – aktywa finansowe wyceniane w zamortyzowanym koszcie Instrumenty dłużne – aktywa finansowe wyceniane w wartości godziwej przez inne całkowite dochody Instrumenty kapitałowe – aktywa finansowe wyceniane w wartości godziwej przez inne całkowite dochody Aktywa finansowe wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy Utrata wartości aktywów finansowych Pochodne instrumenty finansowe Zapasy Należności z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe należności Środki pieniężne i ekwiwalenty środków pieniężnych Oprocentowane kredyty bankowe, pożyczki i papiery dłużne Zobowiązania z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe zobowiązania Rezerwy Świadczenia pracownicze Płatności w formie akcji Przychody z umów z klientami Identyfikacja zobowiązań do wykonania świadczenia Ustalenie ceny transakcyjnej Wynagrodzenie zmienne Przypisanie ceny transakcyjnej do zobowiązań do wykonania świadczenia Spełnianie zobowiązań do wykonania świadczenia Wynagrodzenie zleceniodawcy a wynagrodzenie pośrednika Wynagrodzenie zmienne Wynagrodzenie niepieniężne Gwarancje Aktywowane koszty doprowadzenia do zawarcia umowy Aktywa z tytułu umowy Należności Aktywa z tytułu prawa do zwrotu Zobowiązanie do zwrotu wynagrodzenia Podatki Ocena niepewności co do rozliczeń podatkowych Zysk netto na akcję Zmiany stosowanych zasad rachunkowości Zmiany do MSSF 3: Definicja przedsięwzięcia Zmiany do MSSF 7, MSSF 9 i MSR 39: Reforma wskaźników referencyjnych stóp procentowych Zmiany do MSR 1 i MSR 8: Definicja pojęcia „istotne” Założenia koncepcyjne sprawozdawczości finansowej z dnia 29 marca 2018 roku Zmiana do MSSF 16 Leasing: Ustępstwa czynszowe związane z Covid-19 z dnia 28 maja 2020 roku – mająca retrospektywne zastosowanie dla okresów rocznych rozpoczynających się dnia 1 stycznia 2020 roku lub później. Nowe standardy i interpretacje, które zostały opublikowane, a nie weszły jeszcze w życie MSSF 14 Regulacyjne rozliczenia międzyokresowe (opublikowano dnia 30 stycznia 2014 roku) Zmiany do MSSF 10 i MSR 28: Transakcje sprzedaży lub wniesienia aktywów pomiędzy inwestorem a jego jednostką stowarzyszoną lub wspólnym przedsięwzięciem (opublikowano dnia 11 września 2014 roku) MSSF 17 Umowy ubezpieczeniowe (opublikowano dnia 18 maja 2017 roku) w tym Zmiany do MSSF 17 (opublikowano 25 czerwca 2020) Zmiany do MSR 1: Prezentacja sprawozdań finansowych– Podział zobowiązań na krótkoterminowe i długoterminowe oraz Podział zobowiązań na krótkoterminowe i długoterminowe – odroczenie daty wejścia w życie (opublikowano odpowiednio dnia 23 stycznia 2020 roku oraz 15 lipca 2020 roku) Zmiany do MSSF 3 Zmiany do odniesień do Założeń Koncepcyjnych (opublikowano dnia 14 maja 2020 roku) Zmiany do MSR 16 Rzeczowe aktywa trwałe: przychody osiągnięte przed oddaniem do użytkowania (opublikowano dnia 14 maja 2020 roku) Zmiany do MSR 37 Umowy rodzące obciążenia – koszty wypełnienia obowiązków umownych (opublikowano dnia 14 maja 2020 roku) Zmiany wynikające z przeglądu MSSF 2018-2020 (opublikowano dnia 14 maja 2020 roku) Zmiany do MSSF 4 Umowy ubezpieczeniowe– odroczenie MSSF 9 (opublikowano dnia 25 czerwca 2020 roku) Zmiany do MSSF 9, MSR 39, MSSF 7, MSSF 4 i MSSF 16: Reforma wskaźników referencyjnych stóp procentowych – Faza 2 (opublikowano dnia 27 sierpnia 2020 roku) Zmiany do MSR 1 i Stanowiska Praktycznego 2: Ujawnianie informacji dotyczących zasad (polityki) rachunkowości (opublikowano dnia 12 lutego 2021 roku) Zmiany do MSR 8: Definicja wartości szacunkowych (opublikowano dnia 12 lutego 2021 roku) Wdrożenie pozostałych standardów i interpretacji Segmenty operacyjne Za okres od 01-01 do 31-12-2020 Za okres od 01-01 do 31-12-2019 (przekształcone) Przychody i koszty Przychody ze sprzedaży Koszt własny sprzedaży Koszty według rodzajów Pozostałe przychody operacyjne Pozostałe koszty operacyjne Przychody finansowe Koszty finansowe Podatek dochodowy Uzgodnienie efektywnej stawki podatkowej Odroczony podatek dochodowy Nierozliczone straty podatkowe Majątek socjalny oraz zobowiązania ZFŚS Zysk przypadający na jedną akcję Rozwodnienie liczby akcji Dywidendy wypłacone i zaproponowane do wypłaty Rzeczowe aktywa trwałe Zmiany wartości w omawianym okresie Rzeczowe aktywa trwałe stanowiące zabezpieczenie zobowiązań Leasing Aktywa z tytułu prawa do użytkowania Nieruchomości inwestycyjne Aktywa trwałe zaklasyfikowane jako przeznaczone do sprzedaży Aktywa niematerialne Wartość firmy Test na utratę wartości Test na utratę wartości obejmuje wartość firmy oraz znak towarowy. Analiza wrażliwości szacującej wartość ośrodka generującego przepływy pieniężne Pozostałe aktywa finansowe Zestawienie obligacji na dzień 31 grudnia 2020 roku Zestawienie obligacji na dzień 31 grudnia 2019 roku Pożyczki Zestawienie pożyczek na dzień 31 grudnia 2020 r. Zestawienie pożyczek na dzień 31 grudnia 2019 r. Rezerwy na świadczenia pracownicze Programy akcji pracowniczych Rezerwy na świadczenia pracownicze Zapasy Należności z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe należności Bieżące i zaległe krótkoterminowe należności finansowe Aktywa i zobowiązania z tytułu umów Środki pieniężne i ich ekwiwalenty Wyjaśnienia do pozycji rachunek przepływów pieniężnych Kapitał podstawowy i kapitały zapasowe/ rezerwowe Kapitał podstawowy Wartość nominalna akcji Prawa akcjonariuszy Akcjonariusze o znaczącym udziale Pozostałe kapitały Kapitał zapasowy ze sprzedaży akcji powyżej ich wartości nominalnej Pozostałe kapitały Niepodzielony zysk/(strata) oraz ograniczenia w wypłacie dywidendy Kredyty i pożyczki Zmiany w porównaniu do stanu na dzień 31 grudnia 2019 roku W okresie od 1 stycznia do 31 grudnia 2020 roku: Wykaz zabezpieczeń ustanowionych na majątku: Uzgodnienie zobowiązań wynikających z działalności finansowej Pozostałe rezerwy Rezerwa na naprawy gwarancyjne Zobowiązania z tytułu dostaw i usług, pozostałe zobowiązania i rozliczenia międzyokresowe Zobowiązania z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe zobowiązania finansowe Pozostałe zobowiązania niefinansowe Rozliczenia międzyokresowe Zobowiązania inwestycyjne Zobowiązania i należności warunkowe Sprawy sądowe Sprawa restrukturyzacyjna Dom M4 Sp. z o.o. Sprawa Projprzem Budownictwo Sp. z o.o. Rozliczenia podatkowe Połączenia jednostek Nabycie jednostek zależnych Zbycie jednostek zależnych Informacje o podmiotach powiązanych Jednostka stowarzyszona Wspólne przedsięwzięcie, w którym jednostka dominująca jest wspólnikiem Warunki transakcji z podmiotami powiązanymi Pożyczka udzielona członkowi Zarządu Inne transakcje z udziałem członków Zarządu Wynagrodzenie wyższej kadry kierowniczej Grupy Informacje o wynagrodzeniu biegłego rewidenta lub firmy audytorskiej Cele i zasady zarządzania ryzykiem finansowym, COVID-19 Ryzyko stopy procentowej Ryzyko walutowe Ryzyko cen towarów Ryzyko kredytowe Ryzyko związane z płynnością Instrumenty finansowe Wartości godziwe poszczególnych klas instrumentów finansowych Zabezpieczenia Zarządzanie kapitałem Struktura zatrudnienia Zdarzenia następujące po dniu bilansowym WYBRANE SKONSOLIDOWANE DANE FINANSOWE od 01-01 do 31-12-2020 od 01-01 do 31-12-2019 od 01-01 do 31-12-2020 od 01-01 do 31-12-2019 tys. PLN tys. PLN tys. EUR tys. EUR Sprawozdanie z całkowitych dochodów Przychody ze sprzedaży 341 881 271 995 76 697 63 231 Zysk (strata) z działalności operacyjnej 21 872 7 969 4 907 1 853 Zysk (strata) przed opodatkowaniem 20 237 8 365 4 540 1 945 Zysk (strata) netto 14 871 5 556 3 336 1 292 Zysk (strata) netto przypadający akcjonariuszom podmiotu dominującego 14 871 5 556 3 336 1 292 Zysk na akcję (PLN) 2,49 0,93 0,56 0,22 Rozwodniony zysk (strata) na akcję (PLN) 2,49 0,93 0,56 0,22 Średni kurs PLN / EUR w okresie X X 4,4576 4,3016 Sprawozdanie z przepływów pieniężnych Środki pieniężne netto z działalności operacyjnej 27 045 12 317 6 067 2 863 Środki pieniężne netto z działalności inwestycyjnej -26 438 -15 054 -5 931 -3 500 Środki pieniężne netto z działalności finansowej -3 270 2 824 -734 656 Zmiana netto stanu środków pieniężnych i ich ekwiwalentów -2 644 85 -593 20 Średni kurs PLN / EUR w okresie X X 4,4576 4,3016 Sprawozdanie z sytuacji finansowej Aktywa 243 862 236 877 52 843 55 625 Zobowiązania długoterminowe 24 246 20 108 5 254 4 722 Zobowiązania krótkoterminowe 99 820 109 032 21 630 25 603 Kapitał własny 119 795 107 737 25 959 25 299 Kapitał własny przypadający akcjonariuszom jednostki dominującej 119 795 107 737 25 959 25 299 Kurs PLN / EUR na koniec okresu X X 4,6148 4,2585 SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE Z CAŁKOWITYCH DOCHODÓW Nota od 01-01 do 31-12-2020 od 01-01 do 31-12-2019 (przekształcone) Przychody ze sprzedaży 12.1 341 881 271 995 Koszt własny sprzedaży 12.2 271 556 218 023 Zysk (strata) brutto ze sprzedaży 70 325 53 972 Koszty sprzedaży 12.3 29 074 29 552 Koszty ogólnego zarządu 12.3 17 255 15 595 Pozostałe przychody operacyjne 12.4 2 511 2 552 Pozostałe koszty operacyjne 12.5 1 569 1 269 Strata z tytułu oczekiwanych strat kredytowych 28 3 066 2 139 Zysk (strata) z działalności operacyjnej 21 872 7 969 Przychody finansowe 12.6 2 307 2 120 -odsetki od obligacji i pożyczek 2 203 1 076 Koszty finansowe 12.7 3 942 1 725 Zysk (strata) przed opodatkowaniem 20 237 8 364 Podatek dochodowy 13 5 366 2 808 Zysk (strata) netto z działalności kontynuowanej 14 871 5 556 Zysk (strata) netto 14 871 5 556 Inne całkowite dochody Pozycje, które mogą podlegać przeklasyfikowaniu do zysku/ (straty) w kolejnych okresach sprawozdawczych: 777 264 Różnice kursowe z tytułu wyceny jednostek działających za granicą 777 264 Inne całkowite dochody przed opodatkowaniem 777 264 Inne całkowite dochody po opodatkowaniu 777 264 Całkowite dochody za okres 15 648 5 820 Zysk (strata) netto, z tego przypadający: - akcjonariuszom podmiotu dominującego 14 871 5 556 Łączne całkowite dochody przypadające: - akcjonariuszom podmiotu dominującego 15 648 5 820 Zysk przypadający na jedną akcję Zysk (strata) netto na jedną akcję zwykłą PLN/akcje PLN/akcje Podstawowy zysk na akcje: 2,49 0,93 - z działalności kontynuowanej 2,49 0,93 - z działalności zaniechanej 0 0 Rozwodniony zysk na akcje przypadający: 2,49 0,93 - z działalności kontynuowanej 2,49 0,93 - z działalności zaniechanej 0 0 SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE Z SYTUACJI FINANSOWEJ Nota 31-12-2020 31-12-2019 (przekształcone) 01-01-2019 (przekształcone) Aktywa trwałe Wartość firmy 23 31 070 31 070 31 070 Aktywa niematerialne 22 3 901 4 520 4 696 Aktywa z tytułu prawa do użytkowania 19 11 168 9 650 11 251 Rzeczowe aktywa trwałe 17 30 139 20 849 14 265 Nieruchomości inwestycyjne 20 18 228 15 283 16 572 Pozostałe należności 28.1 2 932 3 016 2 550 Pożyczki 25 8 680 4 930 11 Pozostałe długoterminowe aktywa finansowe 24 8 000 8 000 0 Aktywa z tytułu odroczonego podatku dochodowego 13 1 941 1 506 1 287 Aktywa trwałe 116 059 98 824 81 702 Aktywa obrotowe Zapasy 27 32 170 38 799 37 479 Aktywa z tytułu umowy 28.2 8 687 9 757 11 684 Należności z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe należności 28.1 49 332 61 640 41 989 Należności z tytułu podatku dochodowego 0 0 9 Pożyczki 25 27 160 4 343 5 971 Pozostałe krótkoterminowe aktywa finansowe 24 5 6 955 5 Krótkoterminowe rozliczenia międzyokresowe 280 243 155 Środki pieniężne i ich ekwiwalenty 29 9 811 12 455 12 501 Aktywa obrotowe 127 445 134 192 109 793 Aktywa trwałe zaklasyfikowane jako przeznaczone do sprzedaży 21 358 3 861 2 206 Aktywa razem 243 862 236 877 193 701 Pasywa Kapitał podstawowy 31.1 5 983 5 983 5 983 Kapitał ze sprzedaży akcji powyżej ich wartości nominalnej 32.1 52 991 52 991 52 991 Różnice kursowe z przeliczenia 979 202 - 62 Kapitał zapasowy 6 846 6 846 3 898 Pozostałe kapitały rezerwowe 32.2 36 036 31 414 26 414 Zyski zatrzymane 16 961 10 301 16 283 - zysk (strata) z lat ubiegłych 2 090 4 745 5 236 - zysk (strata) netto przypadający akcjonariuszom jednostki dominującej 14 871 5 556 11 047 Kapitał własny przypadający akcjonariuszom jednostki dominującej 119 796 107 737 105 507 Udziały niedające kontroli 0 0 0 Kapitał własny 119 796 107 737 105 507 Zobowiązania długoterminowe Kredyty i pożyczki 33 7 210 6 780 0 Pozostałe zobowiązania 36 4 973 3 081 2 234 Leasing 18 6 831 6 020 3 901 Rezerwa z tytułu odroczonego podatku dochodowego 13 2 213 2 369 2 195 Rezerwy z tytułu świadczeń pracowniczych 26 378 360 328 Pozostałe rezerwy długoterminowe 35 2 642 1 498 671 Zobowiązania długoterminowe 24 247 20 108 9 329 Zobowiązania krótkoterminowe Zobowiązania z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe zobowiązania 36 53 039 66 189 45 874 Zobowiązania z tytułu umów 28.2 8 999 13 854 7 632 Zobowiązania z tytułu bieżącego podatku dochodowego 3 596 450 0 Kredyty i pożyczki 33 26 103 22 324 17 900 Leasing 18 3 673 2 467 3 422 Pozostałe rezerwy krótkoterminowe 35 4 409 3 748 4 037 Zobowiązania krótkoterminowe 99 819 109 032 78 865 Zobowiązania razem 124 066 129 140 88 194 Pasywa razem 243 862 236 877 193 701 SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE Z PRZEPŁYWÓW PIENIĘŻNYCH Nota od 01-01 do 31-12-2020 od 01-01 do 31-12-2019 (przekształcone) Przepływy środków pieniężnych z działalności operacyjnej Przepływy pieniężne z działalności (wykorzystane w działalności) 30 630 15 407 Zysk (strata) przed opodatkowaniem 20 237 8 364 Korekty: 10 393 7 043 Korekty z tytułu umorzenia i amortyzacji 17,19,22 4 708 4 035 Odpisy aktualizujące z tytułu utraty wartości aktywów 17,19,22 1 016 817 Zmiana wartości godziwej nieruchomości inwestycyjnych (-) 1 567 1 043 Zmiana wartości godziwej aktywów (zobowiązań) finansowych wycenianych przez rachunek zysków i strat 0 - 653 Zysk (strata) ze sprzedaży aktywów trwałych 428 - 22 Zyski (straty) z tytułu różnic kursowych 2 468 272 Koszty odsetek 12.7 1 068 1 254 Zmiana stanu zapasów 30 6 584 - 1 320 Zmiana stanu należności z tytułu dostaw i usług 30 772 - 16 850 Zmiana stanu innych należności związanych z działalnością operacyjną 30 7 455 - 10 347 Zmiana stanu zobowiązań 30 - 13 591 22 408 Zmiana stanu aktywów i zobowiązań z tytułu umów 28.2 - 3 784 8 148 Zmiana stanu rezerw 35 4 536 572 Inne korekty 300 - 228 Przychody z odsetek i dywidend 16 0 - 921 Zapłacone odsetki z działalności operacyjnej (-) 0 15 Otrzymane odsetki z działalności operacyjnej - 77 0 Wpływy (wydatki) z rozliczenia instrumentów pochodnych - 697 238 Zapłacony podatek dochodowy (-) 2 811 2 392 Środki pieniężne netto z działalności operacyjnej 27 045 12 317 Przepływy środków pieniężnych z działalności inwestycyjnej Wydatki na nabycie aktywów niematerialnych (-) 22 0 374 Wydatki na nabycie rzeczowych aktywów trwałych (-) 17 12 613 8 170 Wpływy ze sprzedaży rzeczowych aktywów trwałych 17 994 127 Wydatki na nabycie nieruchomości inwestycyjnych (-) 1 379 775 Wydatki na nabycie pozostałych aktywów finansowych (-) 0 14 000 Wpływy ze sprzedaży innych aktywów trwałych 19 13 051 8 359 Wydatki netto na nabycie jednostek zależnych (-) 39 2 0 Wpływy netto ze sprzedaży jednostek zależnych 0 631 Otrzymane spłaty pożyczek udzielonych 25 5 998 5 301 Pożyczki udzielone (-) 25 34 106 6 482 Otrzymane odsetki 1 619 329 Środki pieniężne netto z działalności inwestycyjnej - 26 438 - 15 054 Przepływy środków pieniężnych z działalności finansowej Wpływy z tytułu zaciągnięcia kredytów i pożyczek 33 19 404 20 718 Spłaty kredytów i pożyczek (-) 33 15 288 9 457 Spłata zobowiązań z tytułu leasingu (-) 18 2 821 3 826 Odsetki zapłacone (-) 975 1 022 Dywidendy wypłacone (-) 16 3 590 3 590 Środki pieniężne netto z działalności finansowej - 3 270 2 823 Zmiana netto stanu środków pieniężnych i ich ekwiwalentów (przed zmianami z tytułu różnic kursowych) - 2 663 86 Zmiana stanu z tytułu różnic kursowych 19 - 132 Zmiana netto stanu środków pieniężnych i ich ekwiwalentów - 2 644 - 46 Środki pieniężne i ich ekwiwalenty na początek okresu 12 455 12 501 Środki pieniężne i ich ekwiwalenty na koniec okresu 9 811 12 455 SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE ZE ZMIAN W KAPITALE WŁASNYM Przypadający akcjonariuszom jednostki dominującej Kapitał podstawowy Kapitał zapasowy ze sprzedaży akcji powyżej ich wartości nominalnej różnice kursowe z przeliczenia Kapitał zapasowy Pozostałe kapitały rezerwowe Zyski zatrzymane Razem Kapitał własny ogółem Na dzień 1 stycznia 2020 roku 5 983 52 991 202 6 846 31 414 10 301 107 737 107 737 Zmiany w kapitale 0 0 777 0 4 621 6 660 12 058 12 058 Przekazanie wyniku finansowego na kapitał 0 0 0 0 4 621 - 4 621 0 0 Wypłata dywidendy 0 0 0 0 0 3 590 3 590 3 590 Całkowite dochody 0 0 777 0 0 14 871 15 648 15 648 Zysk/(strata) netto za rok 0 0 0 0 0 14 871 14 871 14 871 Inne całkowite dochody netto za rok 0 0 777 0 0 0 777 777 Na dzień 31 grudnia 2020 roku 5 983 52 991 979 6 846 36 036 16 960 119 796 119 796 Przypadający akcjonariuszom jednostki dominującej Kapitał podstawowy Kapitał zapasowy ze sprzedaży akcji powyżej ich wartości nominalnej różnice kursowe z przeliczenia Kapitał zapasowy Pozostałe kapitały rezerwowe Zyski zatrzymane Razem Kapitał własny ogółem Na dzień 1 stycznia 2019 roku 5 983 52 991 - 62 3 898 26 414 16 283 105 507 105 507 Zmiany w kapitale 0 0 264 2 948 5 000 - 5 982 2 230 2 230 Przekazanie wyniku finansowego na kapitał 0 0 0 7 948 0 - 7 948 0 0 Wypłata dywidendy 0 0 0 0 0 3 590 3 590 3 590 Przekazanie kapitału zapasowego na kapitał rezerwowy na nabycie akcji własnych 0 0 0 - 5 000 5 000 0 0 0 Całkowite dochody 0 0 264 0 0 5 556 5 820 5 820 Zysk/(strata) netto za rok 0 0 0 0 0 5 556 5 556 5 556 Inne całkowite dochody netto za rok 0 0 264 0 0 0 264 264 Na dzień 31 grudnia 2019 roku 5 983 52 991 202 6 846 31 414 10 301 107 737 107 737 ZASADY (POLITYKI) RACHUNKOWOŚCI ORAZ DODATKOWE NOTY OBJAŚNIAJĄCE Informacje ogólne Grupa Kapitałowa PJP MAKRUM S.A. („Grupa”) składa się z PJP MAKRUM S.A . (daw. PROJPRZEM MAKRUM S.A.) z siedzibą w Bydgoszczy przy ulicy Plac Kościeleckich 3 („Jednostka dominująca”, „Spółka”, „Emitent”) i jej spółek zależnych (nota 2). Państwem rejestracji Jednostki dominującej jest Polska . Skonsolidowane sprawozdanie finansowe Grupy obejmuje rok zakończony dnia 31 grudnia 2020 roku oraz zawiera dane porównawcze za rok zakończony 31 grudnia 2019 roku. W dniu 28 lipca 2020 roku raportem bieżącym numer 18/2020 poinformowano, iż powzięto informację o dokonaniu w dniu 27 lipca 2020 roku wpisu w KRS dotyczącego zmian w statucie jednostki dominującej polegającego na zmianie brzmienia firmy jednostki dominującej. Nowa nazwa jednostki dominującej brzmi PJP MARKUM Spółka Akcyjna (nazwa przed zmianą: PROJPRZEM MAKRUM S.A.) . Jednostka dominująca jest wpisana do rejestru przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego prowadzonego przez Sąd Rejonowy, XIII Wydział Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego, pod numerem KRS 0000024679. Jednostce dominującej nadano numer statystyczny REGON 002524300. Biuro Jednostki dominującej zostało zarejestrowane pod adresem: Bydgoszcz, ul. Plac Kościeleckich 3 . Czas trwania jednostki dominującej oraz jednostek wchodzących w skład Grupy Kapitałowej jest nieoznaczony. Podstawowym przedmiotem działania Grupy jest: - produkcja konstrukcji metalowych PKD 2511.Z, - produkcja konstrukcji metalowych PKD 2511.Z, - roboty związane ze wnoszeniem budynków mieszkalnych i niemieszkalnych PKD 4120.Z, - roboty związane z budową pozostałych obiektów inżynierii lądowej i wodnej PKD 4299.Z, - wykonywanie wodno-kanalizacyjnych, cieplnych, gazowych i klimatyzacyjnych PKD 4322Z, - realizacja projektów budowlanych związanych ze wnoszeniem budynków PKD 4110.Z. Podstawowe miejsce prowadzenia działalności to Bydgoszcz . Niniejsze skonsolidowane sprawozdanie finansowe zawiera informacje z jednostkowego sprawozdania finansowego Spółki zależnej PROMStahl GmbH z siedzibą w Gehrden, Niemcy i może być (po spełnieniu dodatkowych wymogów określonych w niemieckich regulacjach prawnych) podstawą do zwolnienia z obowiązku badania jednostkowego sprawozdania finansowego PROMStahl GmbH z siedzibą w Gehrden, Niemcy. Niniejsze skonsolidowane sprawozdanie finansowe zawiera także informacje z jednostkowego sprawozdania finansowego Spółki zależnej PROMStahl Ltd. z siedzibą w Lutterworth, Wielka Brytania i może być (po spełnieniu dodatkowych wymogów określonych w brytyjskich regulacjach prawnych) podstawą do zwolnienia z obowiązku badania jednostkowego sprawozdania finansowego PROMStahl Ltd. z siedzibą w Lutterworth, Wielka Brytania Podmiotem bezpośrednio dominującym Spółki PJP MAKRUM S.A . jest Grupa Kapitałowa Immobile S.A . Podmiotem dominującym najwyższego szczebla Spółki PJP MAKRUM S.A. jest Grupa Kapitałowa Immobile S.A . Skład Grupy Kapitałowej PJP MAKRUM S.A. W skład Grupy wchodzi PJP MAKRUM S.A oraz następujące spółki zależne: Jednostka Siedziba Zakres działalności Procentowy udział Grupy w kapitale 31 grudnia 2020 Procentowy udział Grupy w kapitale 31 grudnia 2019 PROMStahl GmbH Gehrden k. Hannoveru, Niemcy Sprzedaż wyrobów techniki przeładunkowej na terenie Niemiec i innych krajów niemieckojęzycznych 100 % 100% PROMStahl Polska Sp. z o.o Koronowo Sprzedaż wyrobów techniki przeładunkowej na terenie Polski 100 % 100 % PROJPRZEM Budownictwo Sp. z o.o. Bydgoszcz Wykonawstwo w zakresie budownictwa przemysłowego 100 % 100 % Modulo Parking Sp. z o.o. Bydgoszcz Produkcja nowoczesnych systemów parkingowych 100 % poprzez PROMStahl Polska Sp. z o.o. 100 % poprzez PROMStahl Polska Sp. z o.o Promlift Sp. z o.o. Bydgoszcz Logistyka magazynowa (sprzedaż, serwis, wynajem wózków widłowych) 100% 0% PROMStahl Ltd. Lutterworth, Wielka Brytania Sprzedaż w segmencie systemów przeładunkowych na terenie Wielkiej Brytanii i Irlandii 100% 0% * Udział w głosach jest równy udziałowi w kapitale ** Spółka konsolidowana od dnia nabycia, tj. od 20 lutego 2020 roku. Nadzwyczajne Zgromadzenie Wspólników Jednostki Dominującej podjęło uchwałę w sprawie zmiany umowy Spółki – spółka prowadzi działalność pod firmą PROMLIFT Sp. z.o.o. (w miejsce dotychczasowej DPS Serwis Sp. z o.o.). W dniu 22 kwietnia 2020 roku zmiana została wpisana do KRS. *Spółka została założona 04 marca 2020 roku i od tego momentu podlega konsolidacji. Działalność operacyjną prowadzi od 01 czerwca 2020 roku. Sprzedaż realizowana jest w segmencie systemów przeładunkowych na terenie Wielkiej Brytanii i Irlandii. W okresie 12 miesięcy zakończonych 31 grudnia 2020 roku miały miejsca następujące zmiany w składzie Grupy: W dniu 4 marca 2020 roku została powołana i zarejestrowana nowa spółka zależna PROMSTAHL Limited z siedzibą w Wielkiej Brytanii. Spółka została utworzona z myślą o intensyfikacji sprzedaży w segmencie systemów przeładunkowych bezpośrednio na rynku Wielkiej Brytanii i ościennych. Od czerwca 2020 roku spółka rozpoczęła działalność operacyjną. Spółka jest konsolidowana od 04 marca 2020 roku. Jednostka dominująca objęła 100% udziałów w funkcjonującej na rynku spółce PROMLIFT Sp. z o.o. z siedzibą w Bydgoszczy. Spółka jest konsolidowana od dnia nabycia, tj. od 20 lutego 2020 roku. Rozliczenie nabycia zostało opisane w nocie 39.1. Po dniu bilansowym nie wystąpiły zmiany w składzie Grupy Kapitałowej. Skład Zarządu i Rady Nadzorczej Na dzień 31 grudnia 2020 roku oraz na dzień 31 grudnia 2019 roku skład Zarządu PJP MAKRUM S.A. przedstawiał się następująco: Piotr Szczeblewski Prezes Zarządu Dariusz Szczechowski Wiceprezes Zarządu Skład Rady Nadzorczej Spółki na dzień 31 grudnia 2019 roku przedstawiał się następująco: Dariusz Skrocki Przewodniczący Rady Nadzorczej Sławomir Kamiński Wiceprzewodniczący Rady Nadzorczej Piotr Fortuna Sekretarz Rady Nadzorczej Rafał Jerzy Członek Rady Nadzorczej Sławomir Winiecki Członek Rady Nadzorczej Marcin Marczuk Członek Rady Nadzorczej W dniu 25 września 2019 roku Pan Sławomir Kamiński poinformował o rezygnacji z pełnionej funkcji członkostwa w Radzie Nadzorczej z dniem odbycia najbliższego Walnego Zgromadzenia Jednostki dominującej. W dniu 29 czerwca 2020 roku Zwyczajne Walne Zgromadzenie PJP MAKRUM S.A. podjęło uchwałę w sprawie powołania z dniem 30 czerwca 2020 roku nowego członka Rady Nadzorczej, Pana Rafała Płókarza. Skład Rady Nadzorczej Spółki na dzień 31 grudnia 2020 roku przedstawiał się następująco: Dariusz Skrocki Przewodniczący Rady Nadzorczej Piotr Fortuna Sekretarz Rady Nadzorczej Rafał Jerzy Członek Rady Nadzorczej Sławomir Winiecki Członek Rady Nadzorczej Marcin Marczuk Członek Rady Nadzorczej Rafał Płókarz Członek Rady Nadzorczej Zatwierdzenie sprawozdania finansowego Niniejsze skonsolidowane sprawozdanie finansowe zostało zatwierdzone do publikacji przez Zarząd w dniu 31 marca 2021 roku. Istotne wartości oparte na profesjonalnym osądzie i szacunkach Profesjonalny osąd Sporządzenie sprawozdania finansowego wymaga od Zarządu Emitenta osądów, szacunków oraz założeń, które mają wpływ na prezentowane przychody, koszty, aktywa i zobowiązania i powiązane z nimi noty oraz ujawnienia dotyczące zobowiązań warunkowych. Niepewność co do tych założeń i szacunków może spowodować istotne korekty wartości bilansowych aktywów i zobowiązań w przyszłości. W procesie stosowania zasad (polityki) rachunkowości Zarząd dokonał następujących osądów, które mają największy wpływ na przedstawiane wartości bilansowej aktywów i zobowiązań. Aktywa zaklasyfikowane jako przeznaczone do sprzedaży Dokonując reklasyfikacji aktywów do kategorii aktywów trwałych przeznaczonych do sprzedaży Grupa ocenia stopień prawdopodobieństwa sprzedaży tych składników w okresie jednego roku od dnia reklasyfikacji. Reklasyfikacji dokonuje się jedynie w przypadkach, gdy sprzedaż jest wysoce prawdopodobna. Grupa sporządza plany sprzedaży własnego majątku nieoperacyjnego. Szczegóły dotyczące aktywów zaklasyfikowanych jako przeznaczone do sprzedaży zostały przedstawione w nocie 21. Leasing (Grupa jako leasingobiorca) Zgodnie z MSSF 16 par. 47, Grupa prezentuje w skonsolidowanym sprawozdaniu z sytuacji finansowej aktywa z tytułu prawa do użytkowania oraz zobowiązania z tytułu leasingu jako odrębne pozycje aktywów i zobowiązań. Grupa przyjmuje następujące założenia dotyczące leasingów: przyjęta stopa procentowa to 4,5 p.p. umowy leasingu samochodów i PWUG są każdorazowo analizowane pod kątem istnienia opcji wykupu/przedłużenia i ich wpływu na okres leasingu. okres racjonalnie pewny dla umów najmu i dzierżawy powierzchni biurowych i hal na czas nieokreślony analizowany indywidulanie pod względem występujących zachęt w umowach, opłat na rynku w podobnych lokalizacjach, strategii Grupy dla danego segmentu, a także kondycji finansowej podmiotu wynajmującego. Grupa uwzględnia okres przedłużenia jako część okresu leasingu dla leasingu maszyn i urządzeń ze względu na znaczenie tych aktywów dla działalności. Te umowy leasingu mają krótki, nieodwoływalny okres (tj. maksymalnie do 5 lat) i może wystąpić znaczący negatywny wpływ na produkcję, jeżeli zastąpienie tych aktywów nie będzie łatwo dostępne. Opcje przedłużenia umowy leasingu samochodów nie zostały uwzględnione w ramach okresu leasingu, ponieważ polityka Grupy w zakresie leasingu tych aktywów przewiduje maksymalny okres użyteczności nie dłuższy niż pięć lat, a zatem Grupa nie korzysta z opcji przedłużenia. Odpisy na oczekiwane straty kredytowe W odniesieniu do instrumentów finansowych, dla których odpisy szacuje się dla całego życia instrumentu, Grupa nie jest narażona na ryzyko kredytowe w związku z pojedynczą znaczącą transakcją. W konsekwencji szacunki odpisów na oczekiwane starty kredytowe są dokonywane na zasadzie zbiorowej, a należności zostały pogrupowane według okresu przeterminowania. Grupa zbudowała model służący do szacowania oczekiwanych strat z portfela należności. Szacunek odpisu jest oparty przede wszystkim o historycznie kształtujące się przeterminowania i powiązanie zalegania z faktyczną spłacalnością z ostatnich 3 lat. Grupa dokonuje analizy ryzyka kredytowego związanego z pożyczkami i pozostałymi aktywami finansowymi od jednostek powiązanych zgodnie z przyjęta polityką rachunkowości. Dla tych pożyczek i aktywów na dzień 31 grudnia 2020 roku, w porównaniu do dnia w którym pożyczki zostały udzielone, nie zmieniła się ocena ryzyka ich utraty wartości, która jest oceniana jako niska. Szczegóły dotyczące dokonanych odpisów aktualizujących jak również przyjętych założeń zostały przedstawione w nocie 28. Utrata wartości Goodwill – wartość firmy oraz znaku towarowego Grupa dokonuje oceny przesłanek utraty wartości firmy (Goodwill) oraz znaku towarowego MAKRUM o nieokreślonym okresie użytkowania, które powstały w związku z nabyciem i późniejszym połączeniem ze Spółką MAKRUM Project Management Sp. z o.o., w oparciu o własny osąd i przeprowadzony obowiązkowych test na utratę wartości, który zgodnie z MSR 36 jest przeprowadzany co najmniej raz w roku. W przypadku zidentyfikowania przez Zarząd Spółki przesłanek utraty wartości aktywów, test wykonywany jest na każdy dzień sprawozdawczy, na który zostały zidentyfikowane przesłanki utraty wartości. Podstawą testu są prognozy zdyskontowanych przyszłych przepływów finansowych dla ośrodka generującego przepływy pieniężne, do którego została przypisana wartość firmy (segment konstrukcji stalowych). Informacje o wynikach przeprowadzonych przez Grupę analiz zostały zaprezentowane w nocie 23. Wycena wartości nieruchomości inwestycyjnych Grupa dokonuje wyceny nieruchomości inwestycyjnych do wartości godziwej w oparciu o posiadane wyceny niezależnych rzeczoznawców majątkowych oraz własny osąd zmiany warunków rynkowych i innych parametrów istotnie wpływających na wartość, zgodnie z przyjętą polityką wyceny nieruchomości inwestycyjnych. Szczegółowe dane dotyczące wyceny nieruchomości inwestycyjnych znajdują się w nocie 20. Utrata wartości aktywów trwałych i obrotowych Grupa dokonuje oceny przesłanek utraty wartości składników majątku trwałego. W momencie zidentyfikowania przesłanek utraty wartości Grupa robi test i ustala wartość odzyskiwalną. W przypadku aktywów obrotowych Grupa ocenia utratę wartości m. in. w oparciu o aktualną strukturę wiekową, indywidualną analizę realizacji aktywa. Grupa dokonuje oceny przesłanek utraty wartości aktywów trwałych w oparciu o posiadane wyceny niezależnych rzeczoznawców majątkowych oraz własny osąd zmiany warunków rynkowych i innych parametrów istotnie wypływających na wartość. W przypadku zaistnienia przesłanki utraty wartości w stosunku do wcześniejszych wycen lub kosztu nabycia dokonywane są odpisy aktualizujące wartość tych aktywów. Wartość godziwa instrumentów finansowych Wartość godziwą instrumentów finansowych, dla których nie istnieje aktywny rynek ustala się wykorzystując odpowiednie techniki wyceny. Przy wyborze odpowiednich metod i założeń Grupa kieruje się profesjonalnym osądem. Przychody z umów z klientami Zastosowana w MSSF 15 metoda pięciu kroków wymaga od Grupy zastosowania szeregu subiektywnych ocen wpływających na wielkość ujawnionych przychodów. Oceny te dotyczą zarówno terminu spełnienia zobowiązania do wykonania świadczenia jak i ceny transakcyjnej. W przypadku zobowiązań do wykonania świadczenia, które Grupa spełnia w miarę upływu czasu (segment konstrukcje stalowe oraz budownictwo przemysłowe) stosuje się metodę opartą na ponoszonych nakładach. Przychody w tym przypadku rozpatrywane są proporcjonalnie do ponoszonych nakładów, a Grupa dokonuje oceny zgodności poniesionych nakładów z przyjętym budżetem związanym z danym zobowiązaniem do wykonania świadczenia oraz ocenę prawdopodobieństwa osiągnięcia planowanego przychodu. Podstawą przyjęcia metody opartej na ponoszonych nakładach jest przeświadczenie Grupy, iż ta metoda najlepiej obrazuje przekazanie odbiorcom dóbr i usług z uwagi, iż prawo do dochodzenie wynagrodzenia za świadczone zobowiązanie i jego wysokości jest nierozerwalnie związana z udokumentowanymi nakładami. Jednocześnie odbiorca dóbr i usług otrzymuje korzyść związaną z poniesionymi nakładami. Wykonywane przez Grupę produkty i usługi w ramach segmentów konstrukcje stalowe i budownictwo przemysłowe powstają na bazie indywidualnych projektów i nie mają alternatywnego zastosowania tzn. nie mogą być zaoferowane i sprzedane innym klientom. W ocenie Grupy, na bazie warunków umownych i ogólnych warunków współpracy spółki Grupy posiadają prawo do uzyskania wynagrodzenia za wykonane prace w proporcji w jakiej zostały wykonane. W przypadku zobowiązań do wykonania świadczenia spełnianych przez Grupę w określonym momencie (segment systemy przeładunkowe oraz pozostałe), przy ocenie momentu uzyskania przez klienta kontroli nad przyrzeczonymi dobrami i usługami kieruje się zarówno faktem fizycznego przekazania dobra lub wyświadczenia usługi jak i uwarunkowaniami prawnymi (np. momentem ustalenia prawa do zapłaty lub przejścia tytułu prawnego na nabywcę). Przy określeniu ceny transakcyjnej Grupa opiera się przed wszystkim na zapisach umów (umów indywidualnych, ogólnych warunków zamówienia itp.) z klientami i ich analizie ekonomiczno-prawnej, oceniając czynniki wpływające na ewentualną zmienność wynagrodzenia, prawo do wynagrodzenie dodatkowego lub uwzględnienie innych czynników jak zmianę wartości pieniądza w czasie itp. Podział możliwej do uzyskania ceny transakcyjnej na poszczególne zobowiązania do wykonania świadczenia (jeżeli występuje więcej niż jedno zobowiązanie) dokonywany jest w oparciu o analizę cen rynkowych na podobne dobra i usługi, a w przypadku trudności w dokonaniu takiej oceny na podstawie poniesionych nakładów. To samo dotyczy także elementów wynagrodzenia zmiennego (np. upustów). Niepewność szacunków i założeń Poniżej omówiono podstawowe założenia dotyczące przyszłości i inne kluczowe źródła niepewności występujące na dzień bilansowy, z którymi związane jest istotne ryzyko znaczącej korekty wartości bilansowych aktywów i zobowiązań w następnym roku finansowym. Grupa przyjęła założenia i szacunki na temat przyszłości na podstawie wiedzy posiadanej podczas sporządzania skonsolidowanego sprawozdania finansowego. Występujące założenia i szacunki mogą ulec zmianie na skutek wydarzeń w przyszłości wynikających ze zmian rynkowych lub zmian nie będących pod kontrolą Grupy. Takie zmiany są odzwierciedlane w szacunkach lub założeniach w chwili wystąpienia. Wycena rezerw z tytułu świadczeń pracowniczych Rezerwy z tytułu świadczeń pracowniczych zostały oszacowane za pomocą metod aktuarialnych. Założenia przyjęte do ustalenia wysokości rezerw z tytułu świadczeń pracowniczych zostały przedstawione w nocie 26. Utrata wartości rzeczowych aktywów trwałych i aktywów niematerialnych (w tym wartości firmy) Na każdy dzień bilansowy Grupa dokonuje oceny przesłanek utraty wartości rzeczowych składników trwałych i wartości aktywów niematerialnych. Poprzez przesłanki utraty wartości rozumie się zdarzenia wskazujące, iż mogło nastąpić obniżenie możliwych przyszłych oczekiwanych przepływów pieniężnych ze składnika aktywów trwałych. W przypadku zidentyfikowania przesłanek utraty wartości ustalana jest wartość odzyskiwalna. Na dzień bilansowy wartość rynkowa aktywów (kapitalizacja) była niższa od wartości księgowej aktywów netto. Zarząd Jednostki dominującej dokonał analizy wyników finansowych poszczególnych segmentów za rok sprawozdawczy oraz planowane wyniki segmentów w kolejnych okresach, a także planowane przyszłe przepływy pieniężne. Na podstawie przeprowadzonej analizy nie stwierdził utraty wartości rzeczowych aktywów trwałych oraz aktywów niematerialnych. Kurs akcji Jednostki dominującej na rynku regulowanym w dniu 31 grudnia 2020 roku wynosił 16,10 PLN za jedną akcję, co odpowiada kapitalizacji jednostki dominującej na poziomie 96,3 mln PLN (80% aktywów netto Grupy Kapitałowej PJP MAKRUM S.A. i 97,4% aktywów netto Jednostki dominującej). Warto nadmienić, że w marcu 2021 roku kurs akcji Jednostki dominującej wzrósł do poziomów 18,0-18,5 PLN za akcję. Zarząd jednostki dominującej uważa, iż kapitalizacja rynkowa nie przesądza o utracie wartości aktywów jednostki z uwagi na: w subiektywnej ocenie Zarządu niską efektywność polskiego rynku kapitałowego, niską wartość obrotów akcjami Jednostki dominującej na GPW w Warszawie – całkowita wartość obrotu akcjami jednostki na GPW w 2020 roku wyniosła 2 168 tys. PLN (średni wolumen to 653 sztuki akcji na sesję), stabilną sytuacja rynkową Jednostki dominującej oraz Grupy Przemysłowej popartymi pozytywnymi wynikami za lata 2017-2020. W związku z powyższym Zarząd Jednostki dominującej uważa, że nie ma przesłanek utraty wartości. Grupa przeprowadziła ponadto obowiązkowe testy na utratę wartości aktywów niematerialnych (wartość firmy, znak towarowy o nieokreślonym okresie użytkowania). Wymagało to oszacowania wartości użytkowej ośrodka wypracowującego środki pieniężne, do którego należą te aktywa niematerialne (segment konstrukcji stalowych). Oszacowanie wartości użytkowej polega na ustaleniu przyszłych przepływów pieniężnych generowanych przez ośrodek wypracowujący środki pieniężne i wymaga ustalenia stopy dyskontowej do zastosowania w celu obliczenia bieżącej wartości tych przepływów. Przyjęte w tym celu założenia zostały przedstawione w nocie 23. Wycena nieruchomości inwestycyjnych Grupa dokonuje wyceny nieruchomości inwestycyjnych w oparciu o posiadane wyceny niezależnych rzeczoznawców majątkowych, własny osąd, który podlega niepewności ze względu na zmiany parametrów rynkowych głównie takich jak możliwe do uzyskania stawki najmu, wartości rynkowe nieruchomości o zbliżonym potencjale i/lub stóp kapitalizacji. Szczegóły znajdują się w nocie 20. Składnik aktywów z tytułu podatku odroczonego Grupa rozpoznaje składnik aktywów z tytułu podatku odroczonego bazując na założeniu, że w przyszłości zostanie osiągnięty zysk podatkowy pozwalający na jego wykorzystanie. Pogorszenie uzyskiwanych wyników podatkowych w przyszłości mogłoby spowodować, że założenie to stałoby się nieuzasadnione. Utrata wartości pożyczek i należności od jednostek powiązanych Grupa dokonuje analizy ryzyka kredytowego związanego z pożyczkami i należnościami z jednostkami powiązanymi zgodnie z przyjęta polityką rachunkowości. Dla tych pożyczek i należności na dzień 31 grudnia 2019 roku Grupa nie rozpoznała podwyższonego ryzyka kredytowego od momentu początkowego ujęcia, w związku z czym nie rozpoznała odpisów z tyt. oczekiwanych strat kredytowych. Odpisy aktualizujące zapasy Na dzień bilansowy Grupa ustala, czy nie nastąpiła utrata wartości zapasów wskutek niemożliwości wykorzystania w procesie produkcji lub sprzedaży po cenie przewyższającej wartość księgową. W takich przypadkach Zarząd Jednostki dominującej w oparciu o indywidualną analizę dokonuje kwantyfikacji odpisu aktualizującego mającego na celu doprowadzenie wyceny zapasów do wartości możliwej do uzyskania ze sprzedaży. Zarząd Jednostki dominującej ponadto weryfikuje zapasy, które nie zostały wykorzystane w procesie produkcji przez okres dłuższy niż 12 miesięcy. W takim przypadku nierotujące zapasy również podlegają aktualizacji do momentu ich ewentualnego zużycia w procesie produkcji. Odpisy aktualizujące zostały przedstawione w nocie 27. Stawki amortyzacyjne Wysokość stawek amortyzacyjnych ustalana jest na podstawie przewidywanego okresu ekonomicznej użyteczności składników rzeczowego majątku trwałego oraz aktywów niematerialnych. Grupa corocznie dokonuje weryfikacji przyjętych okresów ekonomicznej użyteczności na podstawie bieżących szacunków. Amortyzację wylicza się dla wszystkich środków trwałych z pominięciem gruntów oraz środków trwałych w budowie, przez oszacowany okres ekonomicznej przydatności tych środków, używając metody liniowej, z uwzględnieniem wartości rezydualnych, przy zastosowaniu następujących rocznych stawek amortyzacji: budynki i budowle 2,5-10,0%, maszyny i urządzenia 4,5-30,0% środki transportu oraz pozostałe 4,5-30,0%. O ile Grupa nie ma wystarczającej pewności, że na koniec okresu leasingu uzyska tytuł własności przedmiotu leasingu, ujęte aktywa z tytułu prawa do użytkowania są amortyzowane metodą liniową przez krótszy z dwóch okresów: szacowany okres użytkowania lub okres leasingu. PWUG 1,4%, - pozostały okres ekonomicznej użyteczności wynosi 71 lat; budynki i budowle 2,5-10,0%, maszyny i urządzenia i pozostałe 10-40%, środki transportu 20-50%. Pomiar stopnia całkowitego spełnienia zobowiązania do wykonania świadczenia Grupa stosuje metodę opartą na ponoszonych nakładach przy zobowiązań do wykonania świadczenia, które Grupa spełnia w miarę upływu czasu. Stosowanie tej metody wymaga od Grupy szacowania proporcji dotychczas wykonanych prac do całości usług do wykonania. Gdyby szacunek łącznych kosztów realizacji tych umów wzrósł o 10%, w stosunku do oszacowania Grupy, kwota przychodu zostałaby zmniejszona o 303 tys. PLN. Niepewność związana z utworzonymi rezerwami Grupa tworzy rezerwy na prawdopodobne zobowiązania, które jest w stanie w sposób wiarygodny oszacować w tym w szczególności rezerwy na naprawy gwarancyjne, które są tworzone w następstwie oszacowania spodziewanych i możliwych do oszacowania kosztów napraw, prac i robót gwarancyjnych związanych ze sprzedanymi wyrobami i świadczonymi usługami. Informacje na temat utworzonych rezerw zostały zaprezentowane w nocie 35. Niepewność związana z rozliczeniami podatkowymi Regulacje dotyczące podatku od towarów i usług, podatku dochodowego od osób prawnych oraz obciążeń związanych z ubezpieczeniami społecznymi podlegają częstym zmianom. Te częste zmiany powodują brak odpowiednich punktów odniesienia, niespójne interpretacje oraz nieliczne ustanowione precedensy, które mogłyby mieć zastosowanie. Obowiązujące przepisy zawierają również niejasności, które powodują różnice w opiniach, co do interpretacji prawnej przepisów podatkowych, zarówno pomiędzy organami państwowymi jak i organami państwowymi i przedsiębiorstwami. Rozliczenia podatkowe oraz inne obszary działalności (na przykład kwestie celne czy dewizowe) mogą być przedmiotem kontroli organów, które uprawnione są do nakładania wysokich kar i grzywien, a wszelkie dodatkowe zobowiązania podatkowe, wynikające z kontroli, muszą zostać zapłacone wraz z wysokimi odsetkami. Te warunki powodują, że ryzyko podatkowe w Polsce jest większe niż w krajach o bardziej dojrzałym systemie podatkowym. W konsekwencji, kwoty prezentowane i ujawniane w sprawozdaniach finansowych mogą się zmienić w przyszłości w wyniku ostatecznej decyzji organu kontroli podatkowej. Z dniem 15 lipca 2016 r. do Ordynacji Podatkowej zostały wprowadzone zmiany w celu uwzględnienia postanowień Ogólnej Klauzuli Zapobiegającej Nadużyciom (GAAR). GAAR ma zapobiegać powstawaniu i wykorzystywaniu sztucznych struktur prawnych tworzonych w celu uniknięcia zapłaty podatku w Polsce. GAAR definiuje unikanie opodatkowania jako czynność dokonaną przede wszystkim w celu osiągnięcia korzyści podatkowej, sprzecznej w danych okolicznościach z przedmiotem i celem przepisów ustawy podatkowej. Zgodnie z GAAR taka czynność nie skutkuje osiągnięciem korzyści podatkowej, jeżeli sposób działania był sztuczny. Wszelkie występowanie (i) nieuzasadnionego dzielenia operacji, (ii) angażowania podmiotów pośredniczących mimo braku uzasadnienia ekonomicznego lub gospodarczego, (iii) elementów wzajemnie się znoszących lub kompensujących oraz (iv) inne działania o podobnym działaniu do wcześniej wspomnianych, mogą być potraktowane jako przesłanka istnienia sztucznych czynności podlegających przepisom GAAR. Nowe regulacje będą wymagać znacznie większego osądu przy ocenie skutków podatkowych poszczególnych transakcji. Klauzulę GAAR należy stosować w odniesieniu do transakcji dokonanych po jej wejściu w życie oraz do transakcji, które zostały przeprowadzone przed wejściem w życie klauzuli GAAR, ale dla których po dacie wejścia klauzuli w życie korzyści były lub są nadal osiągane. Wdrożenie powyższych przepisów umożliwi polskim organom kontroli podatkowej kwestionowanie realizowanych przez podatników prawnych ustaleń i porozumień, takich jak restrukturyzacja i reorganizacja Grupy. Grupa ujmuje i wycenia aktywa lub zobowiązania z tytułu bieżącego i odroczonego podatku dochodowego przy zastosowaniu wymogów MSR 12 Podatek dochodowy w oparciu o zysk (stratę podatkową), podstawę opodatkowania, nierozliczone straty podatkowe, niewykorzystane ulgi podatkowe i stawki podatkowe, uwzględniając ocenę niepewności związanych z rozliczeniami podatkowymi. Gdy istnieje niepewność co do tego, czy i w jakim zakresie organ podatkowy będzie akceptował poszczególne rozliczenia podatkowe transakcji, Grupa ujmuje te rozliczenia uwzględniając ocenę niepewności. Podstawa sporządzenia skonsolidowanego sprawozdania finansowego Niniejsze skonsolidowane sprawozdanie finansowe zostało sporządzone zgodnie z zasadą kosztu historycznego, za wyjątkiem wyceny niektórych aktywów trwałych (nieruchomości inwestycyjnych) oraz instrumentów pochodnych i innych instrumentów finansowych, które są wyceniane w wartości godziwej, jeśli występują w Grupie. Niniejsze skonsolidowane sprawozdanie finansowe zostało sporządzone przy założeniu kontynuowania działalności gospodarczej przez spółki Grupy w dającej się przewidzieć przyszłości. Na dzień zatwierdzenia niniejszego sprawozdania finansowego nie stwierdza się istnienia okoliczności wskazujących na zagrożenie kontynuowania działalności przez spółki Grupy. W roku 2020 pojawiło się ryzyko pogorszenia koniunktury w następstwie rozprzestrzeniającej się pandemii koronawirusa wywołującej chorobę COVID-19 w Polsce oraz Europie. Utrzymujące się zagrożenie w przypadku splotu niekorzystnych okoliczności, których nie jesteśmy w stanie ocenić na dzień publikacji niniejszego skonsolidowanego sprawozdania finansowego, może spowodować ograniczenie zakresu prowadzonej przez spółki z Grupy działalności. Może spowodować pogorszenie przyszłych przepływów pieniężnych, co w konsekwencji może mieć wpływ na przyjęte założenie kontynuacji działania. Ponadto w związku z ryzkiem przesunięcia terminów realizacji zawartych już kontraktów lub opóźnieniem planów dotyczących zawierania kolejnych kontraktów na 2021 rok, a także możliwym wstrzymaniem prowadzenia działalności w wybranych segmentach Grupy, Zarząd Jednostki dominującej przeanalizował (w oparciu o doświadczenia z roku 2020) negatywne scenariusze mogące mieć wpływ na kontynuację w dającej się przewidzieć przyszłości. W związku z wystąpieniem pandemii koronawirusa zidentyfikowane zostały najważniejsze dla Grupy ryzyka związane z obecnym i sygnalizowanym stanem pandemii, otoczeniem prawnym i rynkowym: odstąpienie lub czasowe wstrzymanie realizacji zadania przez inwestora, brak płatności od inwestora z uwagi na zachwianą płynność, utratę finansowania bankowego i/lub korporacyjnego, • niemożność terminowej realizacji zawartych umów z uwagi na: braki w zaopatrzeniu w surowce i materiały oraz podzespoły, brak dostatecznej ilości podwykonawców i/lub wstrzymanie pracy przez podwykonawców z uwagi na braki w jego kadrze spowodowane pandemią, utrata płynności finansowej przez dostawców i związane z tym żądanie wysokich przedpłat lub dostawy po zapłacie itp., ryzyko obowiązkowej kwarantanny w zakładach lub budowach Grupy, ryzyka spowodowane paraliżem administracji lokalnej i centralnej (nadzór budowlany, straż pożarna, sanepid itp.), ryzyka obostrzeń sanitarnych w krajach, do których eksportowane są produkty Grupy. Mając na uwadze powyższe zidentyfikowane okoliczności wskazujące na istnienie ryzyk, które na dzień zatwierdzenia niniejszego skonsolidowanego sprawozdania finansowego do publikacji nie realizują się, a także braku zauważalnego wpływu pandemii na bieżącą płynność spółek z Grupy oraz na podstawie analizy przyszłych przepływów pieniężnych, w tym analizy negatywnych scenariuszy, Zarząd Jednostki dominującej ocenił, iż przyjęte przy jego sporządzeniu założenie kontynuowania działalności przez Grupę oraz spółki z Grupy jest właściwe. Ponadto określenie prawdopodobnego wpływu powyższych ryzyk na przychody i wyniki operacyjne Grupy PJP MAKRUM S.A. w perspektywie najbliższych kwartałów nie jest na dzień dzisiejszy możliwe, z uwagi na bardzo dużo zmiennych oraz bardzo dynamiczną sytuację epidemiczną, rynkową oraz prawną. Aktualny umiarkowany wpływ pandemii na działalność Grupy może ulec diametralnej zmianie w zależności od rozwoju epidemii, a w szczególności działań rządu polskiego oraz rządów innych krajów w zakresie: drastycznych obostrzeń sanitarnych, ograniczeń w poruszaniu się obywateli jak i przemieszczaniu towarów i materiałów, ograniczeń nakładanych na przedsiębiorców, w tym ewentualny zakaz funkcjonowania zakładów produkcyjnych czy też prowadzenia budów (maksymalna ilość jednorazowo zatrudnionych, ograniczenia branżowe itp.), zamknięcia granic dla przepływu towarów i materiałów, ograniczenia w dostępie do mediów. Równocześnie Zarząd Jednostki dominującej informuje, iż wdrożony został w zakładach produkcyjnych Jednostki oraz w spółkach zależnych, w tym na budowach, szereg dodatkowych procedur sanitarnych jak i organizacyjnych (praca zdalna części pracowników czy podział załogi na zmiany), a zakłady zostały wyposażone w dodatkowe środki dezynfekcyjne oraz środki ochrony osobistej. Zarząd Jednostki dominującej na bieżąco monitoruje sytuację związaną z zagrożeniem epidemicznym w kraju oraz działania osłonowe rządu i samorządów. Zarząd będzie reagował adekwatnie do sytuacji w celu zapewnienia możliwie najlepszych wyników finansowych Grupy, jednocześnie mając na uwadze bezpieczeństwo i zdrowie klientów oraz pracowników Grupy. Oświadczenie o zgodności Skonsolidowane sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej sporządzone zostało zgodnie z Międzynarodowymi Standardami Sprawozdawczości Finansowej (dalej „MSSF”), zatwierdzonymi przez Unię Europejską, obowiązującymi dla okresów rocznych rozpoczynających się 1 stycznia 2020 roku. Niektóre jednostki Grupy prowadzą swoje księgi rachunkowe zgodnie z polityką (zasadami) rachunkowości określoną przez Ustawę z dnia 29 września 1994 roku o rachunkowości („Ustawa”) z późniejszymi zmianami i wydanymi na jej podstawie przepisami („polskie standardy rachunkowości”) lub zgodnie z lokalną polityką (zasadami) rachunkowości państwa, w którym znajduje się siedziba danej jednostki (w przypadku Spółki PROMStahl GmbH i PROMStahl Ltd.). Skonsolidowane sprawozdanie finansowe zawiera korekty nie zawarte w księgach rachunkowych jednostek Grupy, wprowadzone w celu doprowadzenia sprawozdań finansowych tych jednostek do zgodności z MSSF. Waluta funkcjonalna i waluta sprawozdań finansowych Skonsolidowane sprawozdania finansowe Grupy zostały przedstawione w PLN, które są również walutą funkcjonalną jednostki dominującej. Dla każdej z jednostek zależnych ustalana jest waluta funkcjonalna i aktywa oraz zobowiązania danej jednostki są mierzone w tej walucie funkcjonalnej. Grupa stosuje metodę konsolidacji bezpośredniej i wybrała sposób rozliczania zysków lub strat z przeliczenia, który jest zgodny z tą metodą. Zmiana polityki rachunkowości i porównywalność danych W niniejszym skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym dokonano zmian zasad polityki rachunkowości, które nie miały wpływu na wyniki finansowe prezentowane za porównywalne okresy, co zostało opisane poniżej. Pozycje 0d 01-01 do 31-12-2019 opublikowane korekta 0d 01-01 do 31-12-2019 przekształcone Koszty sprzedaży 21 498 8 054 29 552 Koszty ogólnego zarządu 23 649 -8 054 15 595 W celu lepszego odzwierciedlenia charakteru ponoszonych kosztów dotyczących działalności Grupy, Zarząd zdecydował o zmianie alokacji kosztów działów odpowiedzialnych za sprzedaż produktów i usług. Zmiana polega na przesunięciu wartości tych kosztów z pozycji koszty zarządu na koszty sprzedaży. Zmiana została dokonana ze skutkiem od 01.01.2020 r. Dane za 2019 r. zostały sprowadzone do porównywalności. Wpływ tej korekty na dane porównawcze to +/- 8.054 tys. PLN. Poza wskazanymi powyżej Grupa dokonała zmian prezentacyjnych w sprawozdania z sytuacji finansowej: Dotychczas prezentowane razem pożyczki i należności w części długoterminowych aktywów zostały rozdzielone na odrębne pozycję, Pochodne instrumenty finansowe zostały połączone z pozycją pozostałych krótkoterminowych aktywów, Z pozycji danej zobowiązań i rezerw z tytułu świadczeń pracowniczych zostały wyodrębnione zobowiązania pracownicze i przeniesione do pozycji zobowiązań z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe zobowiązania, Aktywa z tytułu odroczonego podatku dochodowego rozpoznane na poziomie niektórych spółek zostały pokazane oddzielnie od rezerw z tytułu odroczonego podatku dochodowego rozpoznanych przez inne spółki w Grupie. Aktywa 31-12-2019 zmiany prezentacyjne 31-12-2019 (przekształcony) Aktywa trwałe Należności i pożyczki 7 946 -7 946 - Pozostałe należności - 3 016 3 016 Pożyczki - 4 930 4 930 Aktywa z tytułu odroczonego podatku dochodowego - 1 506 1 506 Aktywa obrotowe Pochodne instrumenty finansowe 357 -357 - Pozostałe krótkoterminowe aktywa finansowe 6 597 357 6 954 Pasywa 31-12-2019 zmiany prezentacyjne 31-12-2019 (przekształcony) Zobowiązania krótkoterminowe Zobowiązania z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe zobowiązania 57 363 8 825 66 189 Rezerwy z tytułu świadczeń pracowniczych 8 825 -8 825 - Rezerwa z tytułu odroczonego podatku dochodowego 863 1 506 2 369 Aktywa 01-01-2019 zmiany prezentacyjne 01-01-2019 (przekształcony) Aktywa trwałe Należności i pożyczki 2 561 -2 561 - Pozostałe należności - 2 550 2 550 Pożyczki - 11 11 Aktywa z tytułu odroczonego podatku dochodowego - 1 287 1 287 Pasywa 01-01-2019 zmiany prezentacyjne 01-01-2019 (przekształcony) Zobowiązania krótkoterminowe Zobowiązania z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe zobowiązania 38 259 7 616 45 875 Rezerwy z tytułu świadczeń pracowniczych 7 616 -7 616 - Rezerwa z tytułu odroczonego podatku dochodowego 908 1 287 2 195 Istotne zasady rachunkowości Zasady konsolidacji Niniejsze skonsolidowane sprawozdanie finansowe obejmuje sprawozdanie finansowe PJP MAKRUM S.A. oraz sprawozdania finansowe jednostek przez nią kontrolowanych (zależnych) sporządzone każdorazowo za rok zakończony 31 grudnia 2020 roku. Sprawozdania finansowe jednostek zależnych sporządzane są za ten sam okres sprawozdawczy co sprawozdanie jednostki dominującej, przy wykorzystaniu spójnych zasad rachunkowości, w oparciu o jednolite zasady rachunkowości zastosowane dla transakcji i zdarzeń gospodarczych o podobnym charakterze. W celu eliminacji jakichkolwiek rozbieżności w stosowanych zasadach rachunkowości wprowadza się korekty. Wszystkie znaczące salda i transakcje pomiędzy jednostkami Grupy, w tym niezrealizowane zyski wynikające z transakcji w ramach Grupy, zostały w całości wyeliminowane. Niezrealizowane straty są eliminowane chyba, że dowodzą wystąpienia utraty wartości. Jednostki zależne podlegają konsolidacji w okresie od dnia objęcia nad nimi kontroli przez Grupę, a przestają być konsolidowane od dnia ustania kontroli. Sprawowanie kontroli przez jednostkę dominująca ma miejsce wtedy, gdy: posiada władzę nad danym podmiotem, podlega ekspozycji na zmienne zwroty lub posiada prawa do zmiennych zwrotów z tytułu swojego zaangażowania w danej jednostce, ma możliwość wykorzystania władzy w celu kształtowania poziomu generowanych zwrotów. Grupa weryfikuje fakt sprawowania kontroli nad innymi jednostkami, jeżeli wystąpiła sytuacja wskazująca na zmianę jednego lub kilku z wyżej wymienionych warunków sprawowania kontroli. W sytuacji, gdy Grupa posiada mniej niż większość praw głosów w danej jednostce, ale posiadane prawa głosu są wystarczające do jednostronnego kierowania istotnymi działaniami tej jednostki, oznacza to, że sprawuje nad nią władzę. W momencie oceny, czy prawa głosu w danej jednostce są wystarczające dla zapewnienia władzy, Grupa analizuje wszystkie istotne okoliczności, w tym: wielkość posiadanego pakietu praw głosu w porównaniu do rozmiaru udziałów i stopnia rozproszenia praw głosu posiadanych przez innych udziałowców; potencjalne prawa głosu posiadane przez Grupę, innych udziałowców lub inne strony; prawa wynikające z innych ustaleń umownych; a także dodatkowe okoliczności, które mogą dowodzić, że Grupa posiada lub nie posiada możliwości kierowania istotnymi działaniami w momencie podejmowania decyzji, w tym schematy głosowania zaobserwowane na poprzednich zgromadzeniach udziałowców. Zmiany w udziale własnościowym jednostki dominującej, które nie skutkują utratą kontroli nad jednostką zależną są ujmowane jako transakcje kapitałowe. W takich przypadkach w celu odzwierciedlenia zmian we względnych udziałach w jednostce zależnej Grupa dokonuje korekty wartości bilansowej udziałów kontrolujących oraz udziałów niekontrolujących. Wszelkie różnice pomiędzy kwotą korekty udziałów niekontrolujących a wartością godziwą kwoty zapłaconej lub otrzymanej odnoszone są na kapitał własny i przypisywane do właścicieli jednostki dominującej. Połączenia przedsięwzięć Transakcje połączenia przedsięwzięć, wchodzące w zakres MSSF 3, rozliczane są metodą przejęcia. Na dzień objęcia kontroli aktywa i pasywa jednostki przejmowanej są wyceniane zasadniczo według wartości godziwej oraz zgodnie z MSSF 3 identyfikowane są aktywa i zobowiązania, bez względu na to czy były one ujawniane w sprawozdaniu finansowym przejmowanej jednostki przed przejęciem. Zapłata przekazana w zamian za kontrolę obejmuje wydane aktywa, zaciągnięte zobowiązania oraz wyemitowane instrumenty kapitałowe, wycenione w wartości godziwej na dzień przejęcia. Elementem zapłaty jest również warunkowa zapłata, wyceniana w wartości godziwej na dzień przejęcia. Koszty powiązane z przejęciem (doradztwo, wyceny itp.) nie stanowią zapłaty za przejęcie, lecz ujmowane są w dacie poniesienia jako koszt. Wartość firmy (zysk) kalkulowana jest jako różnica dwóch wartości: suma zapłaty przekazanej za kontrolę, udziałów niedających kontroli (wycenionych w proporcji do przejętych aktywów netto) oraz wartości godziwej pakietów udziałów (akcji) posiadanych w jednostce przejmowanej przed datą przejęcia oraz wartość godziwa możliwych do zidentyfikowania przejętych aktywów netto jednostki. Nadwyżka sumy skalkulowanej w sposób wskazany powyżej ponad wartość godziwą możliwych do zidentyfikowania przejętych aktywów netto jednostki jest ujmowana w aktywach skonsolidowanego sprawozdania z sytuacji finansowej jako wartość firmy. Wartość firmy odpowiada płatności dokonanej przez przejmującego w oczekiwaniu na przyszłe korzyści ekonomiczne z tytułu aktywów, których nie można pojedynczo zidentyfikować ani osobno ująć. Po początkowym ujęciu wartość firmy zostaje wyceniona według ceny nabycia pomniejszonej o łączne odpisy z tytułu utraty wartości. W przypadku gdy w/w suma jest niższa od wartości godziwej możliwych do zidentyfikowania przejętych aktywów netto jednostki, różnica ujmowana jest niezwłocznie w wyniku. Grupa ujmuje zysk z przejęcia w pozycji pozostałych przychodów operacyjnych. Wycena do wartości godziwej Nieruchomości inwestycyjne, akcje spółek, udziały, niektóre aktywa i pasywa jednostki wyceniane są w wartości godziwej. W wycenie wartości godziwej aktywów lub zobowiązań, jednostka wykorzystuje dane rynkowe obserwowalne w zakresie w jakim jest to jest możliwe. W przypadku gdy zastosowanie "Poziomu 1" do wyceny nie jest możliwe, Grupa angażuje zewnętrznych wykwalifikowanych rzeczoznawców do przeprowadzenia wyceny. Grupa ściśle współpracuje z niezależnymi rzeczoznawcami w celu ustalenia odpowiednich technik wyceny i danych wsadowych do modelu. Do wyceny w wartości godziwej jednostka wybiera technikę adekwatną do sytuacji, w jakiej się znajduje, wykorzystując w maksymalnym stopniu obserwowalne (mierzalne, obiektywne itd.) dane wejściowe (np. informacje pochodzące z aktywnych rynków - z rynku walutowego lub towarowego), a w stopniu minimalnym - dane nieobserwowalne (subiektywne, niepochodzące z aktywnego rynku) - § 61 MSSF 13. MSSF 13 wprowadza hierarchię ustalania wartości godziwej, opartą na trzech poziomach pozyskania informacji wejściowych. Poziom 1 - zawiera dane wejściowe pochodzące z aktywnego rynku i jest traktowany jako źródło najbardziej wiarygodnych danych. Dane z tego poziomu są stosowane zawsze, gdy tylko jest to możliwe. Poziom 2 - zawiera dane wejściowe inne niż pochodzące z aktywnego rynku, które jednak są obserwowalne (pośrednio lub bezpośrednio). Ten poziom obejmuje następujące możliwe źródła informacji i dane: notowania dla podobnych aktywów i pasywów pochodzące z aktywnego rynku; notowania dla takich samych albo podobnych aktywów i pasywów z rynków, które nie są aktywne; rynki inne niż rynki notowane, będące jednak rynkami obserwowalnymi (stopy procentowe, spready kredytowe itp.); inne rynkowo potwierdzone informacje. Poziom 3 - zawiera dane o charakterze nieobserwowalnym, stosowane wówczas, gdy nie można uzyskać informacji z pierwszych dwóch poziomów wyceny. Informacje na temat technik wyceny i danych wsadowych wykorzystanych do wyceny wartości godziwej poszczególnych aktywów i pasywów są ujawnione w nocie 43.1. Przeliczanie pozycji wyrażonych w walucie obcej Transakcje wyrażone w walutach innych niż PLN są przeliczane na złote polskie przy zastosowaniu kursu obowiązującego w dniu zawarcia transakcji. Na dzień bilansowy aktywa i zobowiązania pieniężne wyrażone w walutach innych niż PLN są przeliczane na złote polskie przy zastosowaniu odpowiednio obowiązującego na koniec okresu sprawozdawczego średniego kursu ustalonego dla danej waluty przez Narodowy Bank Polski. Powstałe z przeliczenia różnice kursowe ujmowane są odpowiednio w pozycji przychodów (kosztów) finansowych lub w przypadkach określonych zasadami (polityką) rachunkowości, kapitalizowane w wartości aktywów. Aktywa i zobowiązania niepieniężne ujmowane według kosztu historycznego wyrażonego w walucie obcej są wykazywane po kursie historycznym z dnia transakcji. Aktywa i zobowiązania niepieniężne ujmowane według wartości godziwej wyrażonej w walucie obcej są przeliczane po kursie z dnia dokonania wyceny do wartości godziwej. Zyski lub straty wynikające z przeliczenia aktywów i zobowiązań niepieniężnych ujmowanych w wartości godziwej są ujmowane zgodnie z ujęciem zysku lub straty z tytułu zmiany wartości godziwej (czyli odpowiednio w innych całkowitych dochodach lub w zysku lub stracie w zależności od tego, gdzie ujmowana jest zmiana wartości godziwej). Następujące kursy zostały przyjęte dla potrzeb wyceny bilansowej: 31-12-2020 31-12-2019 EUR 4,6148 4,2585 GBP 5,1327 4,9971 Walutą funkcjonalną zagranicznych jednostek zależnych jest euro i funt brytyjski. Na dzień bilansowy aktywa i zobowiązania tych zagranicznych jednostek zależnych są przeliczane na walutę prezentacji Grupy po kursie obowiązującym na dzień bilansowy, a ich sprawozdania z całkowitych dochodów są przeliczane po średnim ważonym kursie wymiany za dany okres obrotowy. Różnice kursowe powstałe w wyniku takiego przeliczenia są ujmowane w innych całkowitych dochodach i akumulowane w oddzielnej pozycji kapitału własnego. W momencie zbycia podmiotu zagranicznego, różnice kursowe zakumulowane w kapitale własnym, dotyczące danego podmiotu zagranicznego, są ujmowane w zysku lub stracie. Wartość firmy powstała na nabyciu podmiotu zagranicznego oraz wszelkie korekty z tytułu wyceny do wartości godziwej aktywów i zobowiązań na takim nabyciu są traktowane jako aktywa lub zobowiązania takiego podmiotu zagranicznego i przeliczane po średnim kursie ustalonym dla danej waluty przez Narodowy Bank Polski obowiązującym na dzień bilansowy. Średnie ważone kursy wymiany za poszczególne okresy obrotowe kształtowały się następująco: rok zakończony 31-12-2020 rok zakończony 31-12-2019 EUR 4,4576 4,3016 GBP 5,0220 4,9106 Rzeczowe aktywa trwałe Rzeczowe aktywa trwałe wykazywane są według ceny nabycia/ kosztu wytworzenia pomniejszonych o umorzenie oraz odpisy aktualizujące z tytułu utraty wartości. Wartość początkowa środków trwałych obejmuje ich cenę nabycia powiększoną o wszystkie koszty bezpośrednio związane z zakupem i przystosowaniem składnika majątku do stanu zdatnego do używania. W skład kosztu wchodzi również koszt wymiany części składowych maszyn i urządzeń w momencie poniesienia, jeśli spełnione są kryteria rozpoznania. Koszty poniesione po dacie oddania środka trwałego do używania, takie jak koszty konserwacji i napraw, obciążają zysk lub stratę w momencie ich poniesienia. Cena nabycia rzeczowych aktywów trwałych przekazanych przez klientów jest ustalana w wysokości ich wartości godziwej na dzień objęcia kontroli. W dacie przyjęcia aktywa do używania Grupa Kapitałowa PJP MAKRUM S.A. wycenia rzeczowy majątek trwały w cenach nabycia lub kosztach wytworzenia. Jako wycenę następującą po początkowym ujęciu przyjmuje się kosztowy model wyceny środków trwałych – MSR 16.30. Środki trwałe w budowie powstające dla celów produkcyjnych, wynajmu lub administracyjnych, prezentowane są w bilansie wg kosztu wytworzenia pomniejszonego o odpisy z tytułu utraty wartości. Koszt wytworzenia zwiększany jest o opłaty oraz dla określonych aktywów o koszty finansowania zewnętrznego skapitalizowane zgodnie z zasadami określonymi w zasadach rachunkowości Grupy. Amortyzacja dotycząca środków trwałych rozpoczyna się w momencie rozpoczęcia ich użytkowania. Amortyzację wylicza się dla wszystkich środków trwałych, z pominięciem gruntów oraz środków trwałych w budowie, przez oszacowany okres ekonomicznej przydatności tych środków, używając metody liniowej, z uwzględnieniem wartości rezydualnych, przy zastosowaniu następujących rocznych stawek amortyzacji: budynki i budowle 2,5-10,0%, maszyny i urządzenia, środki transportu oraz pozostałe 4,5-30,0%, środki transportu oraz pozostałe 4,5-30,0%. Zyski lub straty wynikłe ze sprzedaży/likwidacji lub zaprzestania użytkowania środków trwałych są określane jako różnica pomiędzy przychodami ze sprzedaży, a wartością netto tych środków trwałych i są ujmowane w rachunku zysków i strat. Nieruchomości inwestycyjne Nieruchomości inwestycyjne początkowo wycenia się według ceny nabycia lub kosztu wytworzenia z uwzględnieniem kosztów przeprowadzenia transakcji. Po początkowym ujęciu nieruchomości inwestycyjne są wyceniane według wartości godziwej. Zyski lub straty wynikające ze zmian wartości godziwej nieruchomości inwestycyjnych są ujmowane w rachunku zysków i strat w okresie, w którym powstały. Wartość godziwa nieruchomości inwestycyjnej odzwierciedla warunki rynkowe na dzień bilansowy. Przy przeniesieniu nieruchomości zajmowanej przez właściciela do nieruchomości inwestycyjnych wykazywanych w wartości godziwej Grupa stosuje MSR 16 aż do dnia zmiany sposobu użytkowania tej nieruchomości. Ustaloną na ten dzień różnicę między wartością bilansową nieruchomości a jej wartością godziwą Grupa traktuje w taki sam sposób jak przeszacowanie zgodnie z MSR 16 Środki trwałe. Par. 62 lit. B. MSR 40 nakazuje zwiększenie dotychczasowej wartości bilansowej nieruchomości odnieść bezpośrednio w kapitał z aktualizacji wyceny. Przy późniejszym zbyciu nieruchomości inwestycyjnej kapitał z aktualizacji wyceny zawarty w kapitale własnym przenosi się do zysków zatrzymanych. W przypadku przeniesienia nieruchomości z zapasów do nieruchomości inwestycyjnych, które będą wykazywane w wartości godziwej, różnicę między wartością godziwą nieruchomości ustaloną na dzień przeniesienia, a jej poprzednią wartością bilansową, ujmuje się w zysku lub stracie. W przypadku przeniesienia nieruchomości inwestycyjnej do aktywów wykorzystywanych przez właściciela lub do zapasów, domniemany koszt takiego składnika aktywów, który zostanie przyjęty dla celów jego ujęcia w innej kategorii jest równy wartości godziwej nieruchomości ustalonej na dzień zmiany jej sposobu użytkowania. Aktywa niematerialne W dacie przyjęcia aktywa do używania Grupa Kapitałowa PJP MAKRUM S.A. ujmuje aktywa niematerialne w ewidencji według cen nabycia lub kosztów wytworzenia. Jako wycenę następującą po początkowym ujęciu przyjmuje się kosztowy model wyceny aktywów niematerialnych – MSR 38.74. Nakłady poniesione na prace rozwojowe wykonane w ramach danego przedsięwzięcia są przenoszone na kolejny okres, jeżeli można uznać, że zostaną one w przyszłości odzyskane. Po początkowym ujęciu nakładów na prace rozwojowe, stosuje się model kosztu historycznego, zgodnie z którym składniki aktywów są ujmowane według cen nabycia pomniejszonych o skumulowaną amortyzację i skumulowane odpisy aktualizujące z tytułu utraty wartości. Wszelkie nakłady przeniesione na kolejny okres są amortyzowane przez przewidywany okres uzyskiwania przychodów ze sprzedaży z danego przedsięwzięcia. Koszty prac rozwojowych są poddawane ocenie pod kątem ewentualnej utraty wartości corocznie – jeśli składnik aktywów nie został jeszcze oddany do użytkowania, lub częściej – gdy w ciągu okresu sprawozdawczego pojawi się przesłanka utraty wartości wskazująca na to, że ich wartość bilansowa może nie być możliwa do odzyskania. Grupa dokonuje odpisów amortyzacyjnych metodą liniową następująco: licencje na oprogramowanie komputerów – od 2 do 4 lat, koszty zakończonych prac rozwojowych – w ciągu 5 lat, know – how – 10 lat. Wartość firmy ( Goodwill ) Wartość firmy z tytułu przejęcia jednostki jest początkowo ujmowana według ceny nabycia stanowiącej kwotę nadwyżki sumy: przekazanej zapłaty, kwoty wszelkich niekontrolujących udziałów w jednostce przejmowanej oraz w przypadku połączenia jednostek realizowanego etapami wartości godziwej na dzień przejęcia udziału w kapitale jednostki przejmowanej, należącego poprzednio do jednostki przejmującej. nad wartością godziwą netto ustaloną na dzień przejęcia wartości możliwych do zidentyfikowania nabytych aktywów i przejętych zobowiązań. Po początkowym ujęciu, wartość firmy jest wykazywana według ceny nabycia pomniejszonej o wszelkie skumulowane odpisy aktualizujące z tytułu utraty wartości. Test na utratę wartości przeprowadza się raz na rok lub częściej, jeśli wystąpią ku temu przesłanki. Wartość firmy nie podlega amortyzacji. Na dzień przejęcia nabyta wartość firmy jest alokowana do każdego z ośrodków wypracowujących środki pieniężne, które mogą skorzystać z synergii połączenia. Każdy ośrodek, lub zespół ośrodków, do którego została przypisana wartość firmy: odpowiada najniższemu poziomowi w Grupie, na którym wartość firmy jest monitorowana na wewnętrzne potrzeby zarządcze oraz jest nie większy niż jeden segment operacyjny określony zgodnie z MSSF 8 Segmenty operacyjne. Odpis z tytułu utraty wartości ustalany jest poprzez oszacowanie odzyskiwalnej wartości ośrodka wypracowującego środki pieniężne, do którego została alokowana dana wartość firmy. W przypadku, gdy odzyskiwalna wartość ośrodka wypracowującego środki pieniężne jest niższa niż wartość bilansowa, ujęty zostaje odpis z tytułu utraty wartości. W przypadku, gdy wartość firmy stanowi część ośrodka wypracowującego środki pieniężne i dokonana zostanie sprzedaż części działalności w ramach tego ośrodka, przy ustalaniu zysków lub strat ze sprzedaży takiej działalności wartość firmy związana ze sprzedaną działalnością zostaje włączona do jej wartości bilansowej. W takich okolicznościach sprzedana wartość firmy jest ustalana na podstawie względnej wartości sprzedanej działalności i wartości zachowanej części ośrodka wypracowującego środki pieniężne. Leasing Leasing Grupa jako leasingobiorca Dla każdej umowy Grupa podejmuje decyzję, czy umowa jest lub zawiera leasing. Leasing został zdefiniowany jako umowa lub część umowy, która przekazuje prawo do kontroli użytkowania zidentyfikowanego składnika aktywów (bazowy składnik aktywów) na dany okres w zamian za wynagrodzenie. W tym celu analizuje się trzy podstawowe aspekty: czy umowa dotyczy zidentyfikowanego składnika aktywów, który albo jest wyraźnie określony w umowie lub też w sposób dorozumiany w momencie udostępnienia składnika aktywów Grupie, czy Grupa ma prawo do uzyskania zasadniczo wszystkich korzyści ekonomicznych z użytkowania składnika aktywów przez cały okres użytkowania w zakresie określonym umową, czy Grupa ma prawo do kierowania użytkowaniem zidentyfikowanego składnika aktywów przez cały okres użytkowania. W dacie rozpoczęcia Grupa ujmuje składnik aktywów z tytułu prawa do użytkowania i zobowiązanie z tytułu leasingu. Prawo do użytkowania jest pierwotnie wyceniane w cenie nabycia składającej się z wartości początkowej zobowiązania z tytułu leasingu, początkowych kosztów bezpośrednich, szacunku kosztów przewidywanych w związku z demontażem bazowego składnika aktywów i opłat leasingowych zapłaconych w dacie rozpoczęcia lub przed nią, pomniejszonych o zachęty leasingowe. Grupa amortyzuje prawa do użytkowania metodą liniową od daty rozpoczęcia do końca okresu użytkowania prawa do użytkowania (według stawek stosowanych jak dla własnych środków trwałych) lub do końca okresu leasingu, w zależności od tego, która z tych dat jest wcześniejsza. Jeśli występują ku temu przesłanki, prawa do użytkowania poddaje się testom na utratę wartości zgodnie z MSR 36. Na dzień rozpoczęcia Grupa wycenia zobowiązanie z tytułu leasing w wartości bieżącej opłat leasingowych pozostających do zapłaty z wykorzystaniem stopy procentowej leasingu, jeśli można ją łatwo ustalić. W przeciwnym wypadku stosuje się krańcową stopę procentową leasingobiorcy. Po dacie rozpoczęcia kwota zobowiązań z tytułu leasingu zostaje zwiększona w celu odzwierciedlenia odsetek i zmniejszona o dokonane płatności leasingowe. Ponadto wartość bilansowa zobowiązań z tytułu leasingu podlega ponownej wycenie w przypadku zmiany okresu leasingu, zmiany zasadniczo stałych opłat leasingowych lub zmiany osądu odnośnie zakupu aktywów bazowych. Opłaty leasingowe uwzględniane w wartości zobowiązania z tytułu leasingu składają się ze stałych opłat leasingowych, zmiennych opłat leasingowych zależnych od indeksu lub stawki, kwot oczekiwanych do zapłaty jako gwarantowana wartość końcowa oraz płatności z tytułu opcji wykonania kupna, jeśli ich wykonanie jest racjonalnie pewne. W kolejnych okresach zobowiązanie z tytułu leasingu jest pomniejszane o dokonane spłaty i powiększane o naliczone odsetki. Wycena zobowiązania z tytułu leasingu jest aktualizowana w celu odzwierciedlenia zmian umowy oraz ponownej oceny okresu leasingu, wykonania opcji kupna, gwarantowanej wartości końcowej lub opłat leasingowych zależnych od indeksu lub stawki. Co do zasady aktualizacja wartości zobowiązania jest ujmowana jako korekta składnika aktywów z tytułu prawa do użytkowania. Grupa stosuje dopuszczone standardem praktyczne rozwiązania dotyczące leasingów krótkoterminowych oraz leasingów, w których bazowy składnik aktywów jest niskiej wartości. W odniesieniu do takich umów zamiast ujmować aktywa z tytułu prawa do użytkowania i zobowiązania z tytułu leasingu, opłaty leasingowe ujmuje się w wyniku metodą liniową w trakcie okresu leasingu. Prawo użytkowania wieczystego gruntów jest przez Grupę oceniane jako leasing zgodnie z MSSF 16 i jako taki zostało potraktowane. Okres leasingu dla takich praw jest oceniany na ogólnych zasadach, przy czym ewentualny plan sprzedaży prawa użytkowania wieczystego nie jest traktowany jako zakończenie umowy leasingowej. Jest prezentowane w sprawozdaniu z sytuacji finansowej w pozycji aktywa z tytułu prawa do użytkowania. Warunkowe opłaty leasingowe są ujmowane jako koszt w okresie, w którym stają się należne. Utrata wartości niefinansowych aktywów trwałych Na każdy dzień bilansowy Grupa dokonuje przeglądu wartości bilansowych posiadanego majątku trwałego i aktywów niematerialnych w celu stwierdzenia, czy nie występują przesłanki wskazujące na utratę ich wartości. Jeżeli stwierdzono istnienie takich przesłanek, szacowana jest wartość odzyskiwalna danego składnika aktywów w celu ustalenia potencjalnego odpisu z tego tytułu. W sytuacji, gdy składnik aktywów nie generuje przepływów pieniężnych, które są w znacznym stopniu niezależne od przepływów generowanych przez inne aktywa, analizę przeprowadza się dla grupy aktywów generujących przepływy pieniężne, do której należy dany składnik aktywów. Jeśli możliwe jest wskazanie wiarygodnej i jednolitej podstawy alokacji, składniki majątku trwałego Grupy są alokowane do poszczególnych jednostek generujących przepływy pieniężne lub do najmniejszych grup jednostek generujących takie przepływy, przy czym za najmniejszą jednostkę generującą takie przepływy uważa się segment operacyjny. Wartość odzyskiwalna jest ustalana jako wyższa spośród dwóch wartości: wartość godziwa pomniejszona o koszty sprzedaży lub wartość użytkowa. Ta ostatnia wartość odpowiada wartości bieżącej szacunku przyszłych przepływów pieniężnych zdyskontowanych przy użyciu stopy dyskonta przed opodatkowaniem uwzględniającej aktualną rynkową wartość pieniądza w czasie oraz ryzyko specyficzne dla danego składnika aktywów. Jeżeli wartość odzyskiwana jest niższa od wartości bilansowej aktywów lub jednostki generującej przepływy pieniężne, wartość bilansową tego składnika lub jednostki pomniejsza się do wartości odzyskiwalnej. Stratę z tytułu utraty wartości ujmuje się niezwłocznie jako koszt okresu. Jeżeli strata z tytułu utraty wartości ulega odwróceniu, wartość netto składnika aktywów lub jednostki generującej przepływy pieniężne jest zwiększana do nowej oszacowanej wartości odzyskiwanej, nie przekraczającej jednak wartości bilansowej tego składnika aktywów jaka byłaby ustalona, gdyby w poprzednich latach nie ujęto straty z tytułu utraty wartości składnika aktywów lub jednostki generującej przepływy pieniężne. Odwrócenie straty z tytułu utraty wartości ujmuje się niezwłocznie w rachunku zysków i strat. Koszty finansowania zewnętrznego Koszty finansowania zewnętrznego bezpośrednio związanego z nabyciem lub wytworzeniem dostosowywanych składników majątku, są doliczane do kosztów wytworzenia takich środków trwałych, aż do momentu oddania tych środków trwałych do użytkowania. Koszty te są pomniejszane o przychody uzyskane z tymczasowego inwestowania środków pozyskanych na wytworzenie danego składnika aktywów. Wszelkie pozostałe koszty finansowania zewnętrznego są odnoszone bezpośrednio w ciężar rachunku zysków i strat w okresie, w którym zostały poniesione. Aktywa finansowe Klasyfikacja aktywów finansowych Aktywa finansowe klasyfikowane są do następujących kategorii wyceny: wyceniane według zamortyzowanego kosztu, wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy, wyceniane w wartości godziwej przez inne całkowite dochody. Grupa klasyfikuje składnik aktywów finansowych na podstawie modelu biznesowego jednostki w zakresie zarządzania aktywami finansowymi oraz charakterystyki wynikających z umowy przepływów pieniężnych dla składnika aktywów finansowych (tzw. „kryterium SPPI”). Grupa dokonuje reklasyfikacji inwestycji w instrumenty dłużne wtedy i tylko wtedy, gdy zmianie ulega model zarządzania tymi aktywami. Wycena na moment początkowego ujęcia Z wyjątkiem niektórych należności z tytułu dostaw i usług, w momencie początkowego ujęcia Grupa wycenia składnik aktywów finansowych w jego wartości godziwej, którą w przypadku aktywów finansowych niewycenianych w wartości godziwej przez wynik finansowy powiększa się o koszty transakcyjne, które można bezpośrednio przypisać do nabycia tych aktywów finansowych. Zaprzestanie ujmowania Aktywa finansowe wyłącza się z ksiąg rachunkowych, w sytuacji gdy: prawa do uzyskania przepływów pieniężnych z aktywów finansowych wygasły, lub prawa do uzyskania przepływów pieniężnych z aktywów finansowych zostały przeniesione a Grupa dokonała przeniesienia zasadniczo całego ryzyka i wszystkich pożytków z tytułu ich własności. Wycena po początkowym ujęciu Dla celów wyceny po początkowym ujęciu, aktywa finansowe klasyfikowane są do jednej z czterech kategorii: instrumenty dłużne wyceniane w zamortyzowanym koszcie, instrumenty dłużne wyceniane w wartości godziwej przez inne całkowite dochody, instrumenty kapitałowe wyceniane w wartości godziwej przez inne całkowite dochody, aktywa finansowe wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy. Instrumenty dłużne – aktywa finansowe wyceniane w zamortyzowanym koszcie Składnik aktywów finansowych wycenia się w zamortyzowanym koszcie, jeśli spełnione są oba poniższe warunki: składnik aktywów finansowych jest utrzymywany zgodnie z modelem biznesowym, którego celem jest utrzymywanie aktywów finansowych dla uzyskiwania przepływów pieniężnych wynikających z umowy, oraz warunki umowy dotyczącej składnika aktywów finansowych powodują powstawanie w określonych terminach przepływów pieniężnych, które są jedynie spłatą kwoty głównej i odsetek od kwoty głównej pozostałej do spłaty. Do kategorii aktywów finansowych wycenianych zamortyzowanym kosztem Grupa klasyfikuje: należności z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe należności, pożyczki spełniające test klasyfikacyjny SPPI, które zgodnie z modelem biznesowym wykazywane są jako utrzymywane w celu uzyskania przepływów pieniężnych, środki pieniężne i ekwiwalenty. Przychody z tytułu odsetek oblicza się przy zastosowaniu metody efektywnej stopy procentowej i wykazuje się w sprawozdaniu z całkowitych dochodów w pozycji „Przychody finansowe” . Instrumenty dłużne – aktywa finansowe wyceniane w wartości godziwej przez inne całkowite dochody Składnik aktywów finansowych wycenia się w wartości godziwej przez inne całkowite dochody, jeśli spełnione są oba poniższe warunki: składnik aktywów finansowych jest utrzymywany zgodnie z modelem biznesowym, którego celem jest zarówno otrzymywanie przepływów pieniężnych wynikających z umowy, jak i sprzedaż składników aktywów finansowych; oraz warunki umowy dotyczącej składnika aktywów finansowych powodują powstawanie w określonych terminach przepływów pieniężnych, które są jedynie spłatą kwoty głównej i odsetek od kwoty głównej pozostałej do spłaty. Przychody z tytułu odsetek, różnice kursowe oraz zyski i straty z tytułu utraty wartości ujmowane są w wyniku finansowym i obliczane w taki sam sposób jak w przypadku aktywów finansowych wycenianych zamortyzowanym kosztem. Pozostałe zmiany wartości godziwej ujmowane są w przez inne całkowite dochody. W momencie zaprzestania ujmowania składnika aktywów finansowych łączny zysk lub strata uprzednio rozpoznana w innych całkowitych dochodach zostają przeklasyfikowane z pozycji kapitału własnego do wyniku finansowego. Przychody z tytułu odsetek oblicza się przy zastosowaniu metody efektywnej stopy procentowej i wykazuje się w sprawozdaniu z całkowitych dochodów w pozycji „Przychody finansowe”. Grupa nie posiada takich tytułów aktywów na dzień 31 grudnia 2020 roku zakwalifikowanych do kategorii instrumentów dłużnych wycenianych do wartości godziwej przez inne całkowite dochody. Instrumenty kapitałowe – aktywa finansowe wyceniane w wartości godziwej przez inne całkowite dochody W momencie początkowego ujęcia Grupa może dokonać nieodwołalnego wyboru dotyczącego ujmowania w innych całkowitych dochodach późniejszych zmian wartości godziwej inwestycji w instrument kapitałowy, który nie jest przeznaczony do obrotu ani nie jest warunkową zapłatą ujętą przez jednostkę przejmującą w ramach połączenia jednostek, do którego ma zastosowanie MSSF 3. Wybór taki dokonywany jest oddzielnie dla każdego instrumentu kapitałowego. Skumulowane zyski lub straty poprzednio ujęte w innych całkowitych dochodach nie podlegają przeklasyfikowaniu do wyniku finansowego. Dywidendy ujmowane są w sprawozdaniu z całkowitych dochodów wtedy, gdy powstaje uprawnienie jednostki do otrzymania dywidendy, chyba że dywidendy te w oczywisty sposób stanowią odzyskanie części kosztów inwestycji. Grupa nie posiada takich tytułów aktywów na dzień 31 grudnia 2020 roku zakwalifikowanych do kategorii instrumentów kapitałowych wycenianych do wartości godziwej przez inne całkowite dochody. Aktywa finansowe wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy Składnik aktywów finansowych, które nie spełniają kryteriów wyceny według zamortyzowanego kosztu lub w wartości godziwej przez pozostałe całkowite dochody, wycenia się w wartości godziwej przez wynik finansowy. Zysk lub stratę z wyceny inwestycji dłużnych do wartości godziwej ujmuje się w wyniku finansowym. Dywidendy ujmowane są w sprawozdaniu z całkowitych dochodów wtedy, gdy powstaje uprawnienie jednostki do otrzymania dywidendy. Do kategorii instrumentów kapitałowych wycenianych do wartości godziwej przez wynik finansowy Grupa klasyfikuje: pochodne instrumenty finansowe. W sytuacji, gdy Grupa: posiada ważny tytuł prawny do dokonania kompensaty ujętych kwot oraz zamierza rozliczyć się w kwocie netto albo jednocześnie zrealizować składnik aktywów i wykonać zobowiązanie składnik aktywów finansowych i zobowiązanie finansowe kompensuje się i wykazuje w sprawozdaniu z sytuacji finansowej w kwocie netto. Porozumienie ramowe opisane w MSR 32.50 nie stanowi podstawy do kompensaty, jeżeli nie zostaną spełnione obydwa kryteria opisane powyżej. Utrata wartości aktywów finansowych Grupa dokonuje oceny oczekiwanych strat kredytowych (ang. expected credit losses, „ECL”) związanych z instrumentami dłużnymi wycenianymi według zamortyzowanego kosztu i wartości godziwej przez pozostałe całkowite dochody, niezależnie od tego, czy wystąpiły przesłanki utraty wartości. W przypadku należności z tytułu dostaw i usług oraz aktywa z tytułu umów, Grupa stosuje uproszczone podejście i wycenia odpis na oczekiwane straty kredytowe w kwocie równej oczekiwanym stratom kredytowym w całym okresie życia przy użyciu macierzy rezerw. Grupa wykorzystuje swoje dane historyczne dotyczące strat kredytowych, skorygowane w stosownych przypadkach o wpływ informacji dotyczących przyszłości. W przypadku pozostałych aktywów finansowych, Grupa wycenia odpis na oczekiwane straty kredytowe w kwocie równej 12-miesięcznym oczekiwanym stratom kredytowym. Jeżeli ryzyko kredytowe związane z danym instrumentem finansowym znacznie wzrosło od momentu początkowego ujęcia, Grupa wycenia odpis na oczekiwane straty kredytowe z tytułu instrumentu finansowego w kwocie równej oczekiwanym stratom kredytowym w całym okresie życia. Grupa ocenia, że ryzyko kredytowe związane z danym instrumentem finansowym znacznie wzrosło od dnia jego początkowego ujęcia w przypadku, gdy: nastąpi opóźnienie w spłacie przekraczające 180 dni - jednostki powiązane, nastąpi opóźnienie w spłacie przekraczające 30 dni – jednostki niepowiązane, nastąpi pogorszenie sytuacji płynnościowej kontrahentów, dla których Grupa udzieliła poręczenia. Jednocześnie, Grupa ocenia, że niewykonanie zobowiązania przez dłużnika następuje w przypadku gdy: nastąpi opóźnienie w spłacie przekraczające 365 dni - jednostki powiązane, nastąpi opóźnienie w spłacie przekraczające 90 dni – jednostki niepowiązane, nastąpi stwierdzenie braku płynności kontrahentów, dla których Grupa udzieliła poręczenia. Pochodne instrumenty finansowe Instrumenty pochodne, z których korzysta Grupa w celu zabezpieczenia się przed ryzykiem związanym ze zmianami stóp procentowych i kursów wymiany walut, to przede wszystkim kontrakty walutowe typu forward oraz kontrakty na zamianę stóp procentowych. Tego rodzaju pochodne instrumenty finansowe są wyceniane do wartości godziwej. Instrumenty pochodne wykazuje się jako aktywa, gdy ich wartość jest dodatnia, i jako zobowiązania – gdy ich wartość jest ujemna. Zyski i straty z tytułu zmian wartości godziwej instrumentów pochodnych, które nie spełniają zasad rachunkowości zabezpieczeń są bezpośrednio odnoszone do zysku lub straty netto roku obrotowego. Wartość godziwa walutowych kontraktów forward jest ustalana poprzez odniesienie do bieżących kursów terminowych (forward) występujących przy kontraktach o podobnym terminie zapadalności. Wartość godziwa kontraktów na zamianę stóp procentowych jest ustalana na podstawie modelu wyceny uwzględniającego obserwowalne dane rynkowe, w tym w szczególności bieżące terminowe stopy procentowe. Zapasy Zapasy są wykazywane według ceny zakupu lub kosztów wytworzenia nie wyższych, niż cena sprzedaży netto. Grupa PJP MAKRUM S.A. wycenia materiały w cenach nabycia. Tak więc wycena zapasów nie obejmuje kosztów takich jak koszty transportu, załadunku i wyładunku, cięcia. Koszty te są odnoszone w koszty okresu. Zapasy przeznaczone do sprzedaży w toku zwykłej działalności gospodarczej oraz produkcja niezakończona są wyceniane w cenie nabycia lub koszcie wytworzenia, jednak nie wyższej niż spodziewana wartość netto możliwa do uzyskania. Na koszty wytworzenia składają się koszty materiałów bezpośrednich oraz w stosownych przypadkach koszty wynagrodzeń bezpośrednich oraz uzasadniona część kosztów pośrednich. Zapasy materiałów są wyceniane przy wykorzystaniu metody średniej ważonej, natomiast zapasy przeznaczone do konkretnych przedsięwzięć według metody szczegółowej identyfikacji cen nabycia. Cena sprzedaży netto odpowiada oszacowanej cenie sprzedaży pomniejszonej o wszelkie koszty konieczne do zakończenia produkcji oraz koszty doprowadzenia zapasów do sprzedaży lub znalezienia nabywcy (tj. koszty sprzedaży, marketingu itp.). Na dzień bilansowy ustala się, czy nie nastąpiła utrata wartości zapasów na skutek utraty nad nimi kontroli (w wyniku kradzieży, bankructwa) lub w przypadku zmniejszenia lub nawet utraty spodziewanych korzyści na skutek utraty wartości handlowej lub użytkowej (w wyniku zepsucia, uszkodzenia, zniszczenia, przeterminowania, braku zbytu, wahań koniunktury, rosnącego postępu technicznego). Odpis z tytułu trwałej utraty wartości zapasów dokonywany jest, w przypadku stwierdzenia ich zniszczenia, zepsucia, uszkodzenia, przeterminowania, nieprzydatności lub braku możliwości zbytu, nie później niż na dzień bilansowy. Dokonanie odpisu aktualizującego doprowadza wartości księgowe zapasów do ich cen sprzedaży netto. W przypadku ustania przyczyny, dla której dokonano odpisu aktualizującego wartość zapasów dokonuje się odpisu odwrotnego przywracając tym samym ich pierwotną wartość. Należności z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe należności Należności z tytułu dostaw i usług są ujmowane i wykazywane według kwot pierwotnie zafakturowanych, z uwzględnieniem odpisu na oczekiwane straty kredytowe w całym okresie życia. W przypadku, gdy wpływ wartości pieniądza w czasie jest istotny, wartość należności jest ustalana poprzez zdyskontowanie prognozowanych przyszłych przepływów pieniężnych do wartości bieżącej, przy zastosowaniu stopy dyskontowej odzwierciedlającej aktualne oceny rynkowe wartości pieniądza w czasie. Jeżeli zastosowana została metoda polegająca na dyskontowaniu, zwiększenie należności w związku z upływem czasu jest ujmowane jako przychody finansowe. Należności z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe należności w części niefinansowej obejmuje w szczególności zaliczki przekazane z tytułu przyszłych zakupów rzeczowych aktywów trwałych, aktywów niematerialnych oraz zapasów. Należności budżetowe prezentowane są w ramach należności z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe należności w części niefinansowej, z wyjątkiem należności z tytułu podatku dochodowego od osób prawnych, które stanowią w bilansie odrębną pozycję. Środki pieniężne i ekwiwalenty środków pieniężnych Środki pieniężne i lokaty krótkoterminowe wykazane w bilansie obejmują środki pieniężne w banku i w kasie oraz lokaty krótkoterminowe o pierwotnym okresie zapadalności nieprzekraczającym trzech miesięcy. Saldo środków pieniężnych i ich ekwiwalentów wykazane w skonsolidowanym sprawozdaniu z przepływów pieniężnych składa się z określonych powyżej środków pieniężnych i ich ekwiwalentów. Oprocentowane kredyty bankowe, pożyczki i papiery dłużne Oprocentowane kredyty bankowe ujmowane są według ceny nabycia odpowiadającej wartości godziwej uzyskanych środków pieniężnych, pomniejszonych o koszty bezpośrednie związane z uzyskaniem kredytu. W następnych okresach kredyty są wyceniane według zamortyzowanej ceny nabycia, przy zastosowaniu efektywnej stopy procentowej. Zobowiązania z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe zobowiązania Po początkowym ujęciu wszystkie zobowiązania, z wyjątkiem zobowiązań wycenianych wg wartości godziwej na podstawie rachunku zysków i strat wycenia się, co do zasady, w zamortyzowanej cenie nabycia, stosując metodę efektywnej stopy procentowej. Jednakże w przypadku zobowiązań o terminie wymagalności nie dłuższym niż 12 miesięcy od dnia bilansowego, analizowane są przesłanki mające wpływ na wartość wyceny takich zobowiązań w skorygowanej cenie nabycia (zmiany stopy procentowej, ewentualne dodatkowe przepływy pieniężne i inne). Na podstawie wyników przeprowadzonej analizy zobowiązania wycenia się w kwocie wymaganej zapłaty wówczas, gdy różnica pomiędzy wartością w skorygowanej cenie nabycia i wartością w kwocie wymaganej zapłaty nie wywiera istotnego wpływu na cechy jakościowe sprawozdania finansowego. W przypadku zobowiązań o terminie zapadalności dłuższym niż 12 miesięcy od dnia bilansowego dokonuje się wyceny takich zobowiązań w skorygowanej cenie nabycia (dyskontuje się przy wykorzystaniu rentowności 2-, 5- lub 10-letnich krajowych obligacji skarbowych dla należności krajowych oraz rentowności 2-, 5- lub 10-letnich niemieckich obligacji skarbowych dla należności w walucie euro) oraz uwzględniając własne ryzyko kredytowe. Zobowiązania krótkoterminowe z tytułu dostaw i usług wykazywane są w kwocie wymagającej zapłaty. Zobowiązania finansowe wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy obejmują zobowiązania finansowe przeznaczone do obrotu oraz zobowiązania finansowe pierwotnie zakwalifikowane do kategorii wycenianych do wartości godziwej przez wynik finansowy. Zobowiązania finansowe są klasyfikowane jako przeznaczone do obrotu, jeżeli zostały nabyte dla celów sprzedaży w niedalekiej przyszłości. Instrumenty pochodne, włączając wydzielone instrumenty wbudowane, są również klasyfikowane jako przeznaczone do obrotu chyba, że są uznane za efektywne instrumenty zabezpieczające. Zobowiązania finansowe mogą być przy pierwotnym ujęciu zakwalifikowane do kategorii wycenianych w wartości godziwej przez wynik finansowy, jeżeli poniższe kryteria są spełnione:(i)taka kwalifikacja eliminuje lub znacząco obniżanie spójność traktowania, gdyż zarówno wycena jak i zasady rozpoznawania strat lub zysków podlegają innym regulacjom; lub (ii) zobowiązania są częścią grupy zobowiązań finansowych, które są zarządzane i oceniane w oparciu o wartość godziwą, zgodnie z udokumentowaną strategią zarządzania ryzykiem; lub (iii) zobowiązania finansowe zawierają wbudowane instrumenty pochodne, które powinny być oddzielnie ujmowane. Rezerwy Rezerwy tworzone są wówczas, gdy na Grupie ciąży istniejący obowiązek (prawny lub zwyczajowy) wynikający ze zdarzeń przeszłych i gdy prawdopodobne jest, że wypełnienie tego obowiązku spowoduje konieczność wypływu środków oraz można dokonać wiarygodnego szacunku kwoty tego zobowiązania. Świadczenia pracownicze Zobowiązania z tytułu świadczeń pracowniczych obejmują: niewykorzystane urlopy, program określonych świadczeń, Podstawą do wyliczenia zobowiązań z tytułu niewykorzystanych urlopów jest zestawienie niewykorzystanych dni urlopu na dany dzień bilansowy w podziale na poszczególnych pracowników oraz ich dzienne wynagrodzenie brutto powiększone o narzuty ZUS Pracodawcy. Zobowiązanie liczy się jako sumę iloczynu tych dwu wielkości dla każdego pracownika. Zobowiązania z tytułu niewykorzystanych urlopów jest liczone dla wszystkich pracowników Grupy Kapitałowej na koniec każdego kwartału. Wynikające z regulaminów wynagradzania jednostek wchodzących w skład Grupy prawo do otrzymania odprawy emerytalnej uznaje się – zgodnie z MSR 19 – za program określonych świadczeń, którego zobowiązania należy wycenić i ujawnić w sprawozdaniu finansowym. Wyceny dokonuje się metodami aktuarialnymi. Jednostka dominująca szacuje i ujawnia rezerwy na odprawy emerytalne aktualizując je koniec danego półrocza oraz na koniec danego roku obrotowego. Płatności w formie akcji Pracownicy (w tym członkowie Zarządu) Grupy nie otrzymują nagród w formie akcji. Przychody z umów z klientami Podstawową zasadą MSSF 15 jest ujmowanie przychodów w momencie transferu dóbr i usług do klienta, w wartości odzwierciedlającej cenę oczekiwaną przez jednostkę, w zamian za przekazanie tych dóbr i usług. Zasady te są stosowane przy wykorzystaniu modelu pięciu kroków: zidentyfikowano umowę z klientem, zidentyfikowano zobowiązania do wykonania świadczenia w ramach umowy z klientem, określono cenę transakcji, dokonano alokacji ceny transakcji do poszczególnych zobowiązań do wykonania świadczenia, ujęto przychody w momencie realizacji zobowiązania wynikającego z umowy. Identyfikacja umowy z klientem Grupa ujmuje umowę z klientem tylko wówczas, gdy spełnione są wszystkie następujące kryteria: strony umowy zawarły umowę (w formie pisemnej, ustnej lub zgodnie z innymi zwyczajowymi praktykami handlowymi) i są zobowiązane do wykonania swoich obowiązków; Grupa jest w stanie zidentyfikować prawa każdej ze stron dotyczące dóbr lub usług, które mają zostać przekazane; Grupa jest w stanie zidentyfikować warunki płatności za dobra lub usługi, które mają zostać przekazane; umowa ma treść ekonomiczną (tzn. można oczekiwać, że w wyniku umowy ulegnie zmianie ryzyko, rozkład w czasie lub kwota przyszłych przepływów pieniężnych jednostki); oraz jest prawdopodobne, że Grupa otrzyma wynagrodzenie, które będzie jej przysługiwało w zamian za dobra lub usługi, które zostaną przekazane klientowi. Oceniając, czy otrzymanie kwoty wynagrodzenia jest prawdopodobne, Grupa uwzględnia jedynie zdolność i zamiar zapłaty kwoty wynagrodzenia przez klienta w odpowiednim terminie. Kwota wynagrodzenia, które będzie przysługiwało Grupie, może być niższa niż cena określona w umowie, jeśli wynagrodzenie jest zmienne, ponieważ jednostka może zaoferować klientowi ulgę cenową. Identyfikacja zobowiązań do wykonania świadczenia W momencie zawarcia umowy Grupa dokonuje oceny dóbr lub usług przyrzeczonych w umowie z klientem i identyfikuje jako zobowiązanie do wykonania świadczenia każde przyrzeczenie do przekazania na rzecz klienta dobra lub usługi (lub pakietu dóbr lub usług), które można wyodrębnić lub grupy odrębnych dóbr lub usług, które są zasadniczo takie same i w przypadku których przekazanie na rzecz klienta ma taki sam charakter. Dobro lub usługa przyrzeczone klientowi są odrębne, jeżeli spełnione są obydwa następujące warunki: klient może odnosić korzyści z dobra lub usługi albo bezpośrednio, albo poprzez powiązanie z innymi zasobami, które są dla niego łatwo dostępne, oraz zobowiązanie Grupy do przekazania dobra lub usługi na rzecz klienta można zidentyfikować jako odrębne w stosunku do innych zobowiązań określonych w umowie. Ustalenie ceny transakcyjnej W celu ustalenia ceny transakcyjnej Grupa uwzględnia warunki umowy oraz stosowane przez nią zwyczajowe praktyki handlowe. Cena transakcyjna to kwota wynagrodzenia, które – zgodnie z oczekiwaniem Grupy – będzie jej przysługiwać w zamian za przekazanie przyrzeczonych dóbr lub usług na rzecz klienta, z wyłączeniem kwot pobranych w imieniu osób trzecich (na przykład niektórych podatków od sprzedaży). Wynagrodzenie określone w umowie z klientem może obejmować kwoty stałe, kwoty zmienne lub oba te rodzaje kwot. Wynagrodzenie zmienne Jeśli wynagrodzenie określone w umowie obejmuje kwotę zmienną, Grupa oszacowuje kwotę wynagrodzenia, do którego będzie uprawniona w zamian za przekazanie przyrzeczonych dóbr lub usług na rzecz klienta. Grupa szacuje kwotę wynagrodzenia zmiennego, stosując jedną z następujących metod w zależności od tego, która z nich pozwoli Grupie dokładniej przewidzieć kwotę wynagrodzenia, do którego jest uprawniona: wartość oczekiwana – wartość oczekiwana to suma iloczynów możliwych kwot wynagrodzenia i odpowiadających im prawdopodobieństw wystąpienia. Wartość oczekiwana może być właściwym szacunkiem kwoty wynagrodzenia zmiennego, jeśli Grupa zawiera dużą liczbę podobnych umów. wartość najbardziej prawdopodobna – wartość najbardziej prawdopodobna to pojedyncza, najbardziej prawdopodobna kwota z przedziału możliwych kwot wynagrodzenia (tj. pojedynczy najbardziej prawdopodobny wynik umowy). Wartość najbardziej prawdopodobna może być właściwym szacunkiem kwoty wynagrodzenia zmiennego, jeśli umowa ma tylko dwa możliwe wyniki (na przykład Grupa albo uzyskuje premię za wyniki, albo nie). Grupa zalicza do ceny transakcyjnej część lub całość kwoty wynagrodzenia zmiennego wyłącznie w takim zakresie, w jakim istnieje wysokie prawdopodobieństwo, że nie nastąpi odwrócenie znaczącej części kwoty wcześniej ujętych skumulowanych przychodów w momencie, kiedy ustanie niepewność co do wysokości wynagrodzenia zmiennego. Przypisanie ceny transakcyjnej do zobowiązań do wykonania świadczenia Grupa przypisuje cenę transakcyjną do każdego zobowiązania do wykonania świadczenia (lub do odrębnego dobra lub odrębnej usługi) w kwocie, która odzwierciedla kwotę wynagrodzenia, które – zgodnie z oczekiwaniem Grupa – przysługuje jej w zamian za przekazanie przyrzeczonych dóbr lub usług klientowi. Spełnianie zobowiązań do wykonania świadczenia Grupa ujmuje przychody w momencie spełnienia (lub w trakcie spełniania) zobowiązania do wykonania świadczenia poprzez przekazanie przyrzeczonego dobra lub usługi klientowi. W odniesieniu do umów dotyczących usług ciągłych, na podstawie których Grupa ma prawo do otrzymania od klienta wynagrodzenia w kwocie, która odpowiada bezpośrednio wartości, jaką dla klienta ma świadczenie dotychczas wykonane, Grupa ujmuje przychód w kwocie, którą ma prawo zafakturować. W przypadku zobowiązań do wykonania świadczenia, które Grupa spełnia w miarę upływu czasu stosuje metodę opartą na ponoszonych nakładach. Przychody w tym przypadku rozpatrywane są proporcjonalnie do ponoszonych nakładów, a Grupa dokonuje oceny zgodności poniesionych nakładów z przyjętym budżetem związanym z danym zobowiązaniem do wykonania świadczenia oraz ocenę prawdopodobieństwa osiągnięcia planowanego przychodu. Podstawą przyjęcia metody opartej na ponoszonych nakładach jest przeświadczenie Grupy, iż ta metoda najlepiej obrazuje przekazanie odbiorcom dóbr i usług z uwagi, iż prawo do dochodzenie wynagrodzenia za świadczone zobowiązanie i jego wysokości jest nierozerwalnie związana z udokumentowanymi nakładami. Jednocześnie odbiorca dóbr i usług otrzymuje korzyść związaną z poniesionymi nakładami. Wynagrodzenie zleceniodawcy a wynagrodzenie pośrednika W przypadku, gdy w dostarczanie dóbr lub usług klientowi zaangażowany jest inny podmiot, Grupa określa czy charakter przyrzeczenia Grupy stanowi zobowiązanie do wykonania świadczenia polegającego na dostarczeniu określonych dóbr lub usług (w tym przypadku Grupa jest zleceniodawcą) czy też na zleceniu innemu podmiotowi dostarczenia tych dóbr lub usług (w tym przypadku Grupa jest pośrednikiem). Grupa jest zleceniodawcą, jeśli sprawuje kontrolę nad przyrzeczonym dobrem lub usługą przed ich przekazaniem klientowi. Jednostka nie musi jednak działać jako zleceniodawca, jeśli uzyskuje tytuł prawny do produktu tylko chwilowo, zanim zostanie on przeniesiony na klienta. Jednostka występująca w umowie jako zleceniodawca może sama wypełnić zobowiązanie do wykonania świadczenia lub może powierzyć wypełnienie tego zobowiązania lub jego części innemu podmiotowi (np. podwykonawcy) w jej imieniu. W takiej sytuacji Grupa ujmuje przychody w kwocie wynagrodzenia brutto, do którego – zgodnie z jej oczekiwaniem – będzie uprawniona w zamian za przekazane dobra lub usługi. Grupa działa jako pośrednik, jeśli jej zobowiązanie do wykonania świadczenia polega na zapewnieniu dostarczenia dóbr lub usług przez inny podmiot. W taki przypadku Grupa ujmuje przychody w kwocie jakiejkolwiek opłaty lub prowizji, do której – zgodnie z jej oczekiwaniem – będzie uprawniona w zamian za zapewnienie dostarczenia dóbr lub usług przez inny podmiot. Wynagrodzenie zmienne Niektóre umowy z klientami zawierają kwoty zmienne wynagrodzenia w związku z nakładaniem kar. Jeśli wynagrodzenie określone w umowie obejmuje kwotę zmienną, jednostka oszacowuje kwotę wynagrodzenia, do którego będzie uprawniona w zamian za przekazanie przyrzeczonych dóbr lub usług na rzecz klienta i zalicza do ceny transakcyjnej część lub całość kwoty wynagrodzenia zmiennego wyłącznie w takim zakresie, w jakim istnieje wysokie prawdopodobieństwo, że nie nastąpi odwrócenie znaczącej części kwoty wcześniej ujętych skumulowanych przychodów w momencie, kiedy ustanie niepewność co do wysokości wynagrodzenia zmiennego. Grupa szacuje kwotę wynagrodzenia zmiennego stosując metodę wartości najbardziej prawdopodobnej. Wynagrodzenie niepieniężne W przypadku umów, w których klient zobowiązał się do zapłaty wynagrodzenia w formie innej niż pieniężna, Grupa w celu ustalenia ceny transakcyjnej wycenia wynagrodzenie niepieniężne (lub przyrzeczenie zapłaty wynagrodzenia niepieniężnego) w wartości godziwej. W sytuacji, gdy Grupa nie może racjonalnie oszacować wartości godziwej wynagrodzenia niepieniężnego, wycenia je pośrednio przez odniesienie do indywidualnej ceny sprzedaży dóbr lub usług przyrzeczonych klientowi (lub klasie klientów) w zamian za wynagrodzenie. Gwarancje Grupa udziela gwarancji na sprzedane produkty, które stanowi zapewnienie klienta, że dany produkt jest zgodny z ustaloną przez strony specyfikacją. Grupa ujmuje takie gwarancje zgodnie z MSR 37 Rezerwy, zobowiązania warunkowe i aktywa warunkowe. Aktywowane koszty doprowadzenia do zawarcia umowy Grupa ujmuje dodatkowe koszty doprowadzenia do zawarcia umowy z klientem jako składnik aktywów, jeżeli spodziewa się, że koszty te odzyska. W ramach prowadzonej działalności przez Grupę koszty doprowadzenia do zawarcia umowy są marginalne. Aktywa z tytułu umowy W ramach aktywów z tytułu umowy Grupa ujmuje prawa do wynagrodzenia w zamian za dobra lub usługi, które przekazała klientowi, jeżeli prawo to jest uzależnione od warunku innego niż upływ czasu (na przykład od przyszłych świadczeń jednostki). Grupa ocenia, czy nie nastąpiła utrata wartości składnika aktywów z tytułu umowy na takiej samej zasadzie jak w przypadku składnika aktywów finansowych zgodnie z MSSF 9 (nota 42.4). Należności W ramach należności Grupa ujmuje prawa do wynagrodzenia w zamian za dobra lub usługi, które przekazała klientowi, jeżeli prawo to jest bezwarunkowe (jedynym warunkiem wymagalności wynagrodzenia jest upływ określonego czasu). Grupa ujmuje należność zgodnie z MSSF 9 (nota 42.4). W momencie początkowego ujęcia należności z tytułu umowy wszelkie różnice pomiędzy wyceną należności zgodnie z MSSF 9 a odpowiadającą jej wcześniej ujętą kwotą przychodów Grupa ujmuje jako koszt (strata z tytułu utraty wartości). Zobowiązania z tytułu umowy W ramach zobowiązań z tytułu umowy Grupa ujmuje otrzymane lub należne od klienta wynagrodzenie, z którym wiąże się obowiązek przekazania klientowi dóbr lub usług. Aktywa z tytułu prawa do zwrotu W ramach aktywów z tytułu prawa do zwrotu Grupa ujmuje prawo do odzyskania produktów od klientów po wywiązaniu się ze zobowiązania do zwrotu zapłaty. Zobowiązanie do zwrotu wynagrodzenia Grupa ujmuje zobowiązanie do zwrotu wynagrodzenia, jeżeli po jego otrzymaniu oczekuje, że zwróci jego część lub całość klientowi. Zobowiązanie do zwrotu wynagrodzenia wycenia się w kwocie otrzymanego wynagrodzenia (lub należności), do którego – zgodnie z oczekiwaniem jednostki – nie jest ona uprawniona (tj. w wysokości kwot nieujętych w cenie transakcyjnej). Zobowiązanie do zwrotu wynagrodzenia (oraz odpowiednia zmiana ceny transakcyjnej oraz wynikająca z niej zmiana zobowiązania z tytułu umowy) jest aktualizowane na koniec każdego okresu sprawozdawczego w związku ze zmianami okoliczności. Podatki Na obowiązkowe obciążenia wyniku finansowego składają się: podatek bieżący oraz podatek odroczony. Bieżące obciążenie podatkowe jest obliczane na podstawie wyniku podatkowego (podstawy opodatkowania) danego roku obrotowego. Zysk (strata) podatkowa różni się od księgowego zysku (straty) netto w związku z wyłączeniem przychodów podlegających opodatkowaniu i kosztów stanowiących koszty uzyskania przychodów w latach następnych oraz pozycji kosztów i przychodów, które nigdy nie będą podlegały opodatkowaniu. Obciążenia podatkowe są wyliczane w oparciu o stawki podatkowe obowiązujące w danym roku obrotowym. Podatek odroczony jest wyliczany metodą bilansową jako podatek podlegający zapłaceniu lub zwrotowi w przyszłości na różnicach pomiędzy wartościami bilansowymi aktywów i pasywów a odpowiadającymi im wartościami podatkowymi wykorzystywanymi do wyliczenia podstawy opodatkowania. Rezerwa na podatek odroczony jest tworzona od wszystkich dodatnich różnic przejściowych podlegających opodatkowaniu, natomiast składnik aktywów z tytułu podatku odroczonego jest rozpoznawany do wysokości w jakiej jest prawdopodobne, że będzie można pomniejszyć przyszłe zyski podatkowe o rozpoznane ujemne różnice przejściowe. Pozycja aktywów lub zobowiązanie podatkowe nie powstaje, jeśli różnica przejściowa powstaje z tytułu wartości firmy lub z tytułu pierwotnego ujęcia innego składnika aktywów lub zobowiązania w transakcji, która nie ma wpływu ani na wynik podatkowy ani na wynik księgowy. Wartość składnika aktywów z tytułu podatku odroczonego podlega analizie na każdy dzień bilansowy, a w przypadku, gdy spodziewane przyszłe zyski podatkowe nie będą wystarczające dla realizacji składnika aktywów lub jego części, następuje jego odpis. Podatek odroczony jest wyliczany przy użyciu stawek podatkowych, które będą obowiązywać w momencie, gdy pozycja aktywów zostanie zrealizowana lub zobowiązanie stanie się wymagalne. Podatek odroczony jest ujmowany w rachunku zysków i strat, poza przypadkiem, gdy dotyczy on pozycji ujętych bezpośrednio w dochodach całkowitych. W tym ostatnim wypadku podatek odroczony jest również rozliczany bezpośrednio w dochodach całkowitych. Skalkulowane aktywa i rezerwy na podatek odroczony prezentowane są w bilansie w wartości netto. Ocena niepewności co do rozliczeń podatkowych Jeżeli w ocenie Grupy jest prawdopodobne, że podejście do kwestii podatkowej lub grupy kwestii podatkowych będzie zaakceptowane przez organ podatkowy, Grupa określa dochód do opodatkowania (stratę podatkową), podstawę opodatkowania, niewykorzystane straty podatkowe, niewykorzystane ulgi podatkowe i stawki podatkowe z uwzględnieniem podejścia do opodatkowania planowanego lub zastosowanego w swoim zeznaniu podatkowym. Jeżeli Grupa stwierdzi, że nie jest prawdopodobne, że organ podatkowy zaakceptuje podejście Grupy do kwestii podatkowej lub grupy kwestii podatkowych, wówczas Grupa odzwierciedla wpływ niepewności przy ustalaniu dochodu do opodatkowania (straty podatkowej), niewykorzystanych strat podatkowych, niewykorzystanych ulg podatkowych lub stawek podatkowych. Grupa ujmuje zobowiązanie z tytułu podatku dochodowego z wykorzystaniem jednej z dwóch niżej wymienionych metod, w zależności od tego, która z nich lepiej odzwierciedla sposób, w jaki niepewność może się zmaterializować: Grupa określa najbardziej prawdopodobny scenariusz – jest to pojedyncza kwota spośród możliwych wyników lub Grupa ujmuje wartość oczekiwaną - jest to suma kwot ważonych prawdopodobieństwem spośród możliwych wyników. Skalkulowane aktywa i rezerwy na podatek odroczony prezentowane są w bilansie w wartości netto. Zysk netto na akcję Zysk netto na akcję dla każdego okresu jest obliczony poprzez podzielenie zysku netto za dany okres przez średnią ważoną liczbę akcji w danym okresie sprawozdawczym. Z uwagi na brak występowania akcji uprzywilejowanych przy wyliczeniu zarówno podstawowego, jak i rozwodnionego zysku (straty) na akcję Grupy stosuje w liczniku kwotę zysku (straty) netto przypadającego akcjonariuszom Grupy, tzn. nie występuje efekt rozwadniający, wpływający na wartość zysku (straty). Zmiany stosowanych zasad rachunkowości Zasady (polityki) rachunkowości zastosowane do sporządzenia niniejszego skonsolidowanego sprawozdania finansowego są spójne z tymi, które zastosowano przy sporządzaniu skonsolidowanego sprawozdania finansowego Grupy za rok zakończony 31 grudnia 2019 roku, z wyjątkiem zastosowania nowych lub zmienionych standardów oraz interpretacji obowiązujących dla okresów rocznych rozpoczynających się od 1 stycznia 2020 roku i później. Zmiany do MSSF 3: Definicja przedsięwzięcia Zmiany do MSSF 3 precyzują, że aby zostać uznanym za przedsięwzięcie, zintegrowany zespół działań i aktywów musi obejmować co najmniej jeden wkład i jeden znaczący proces, które łącznie znacząco przyczyniają się do zdolności do tworzenia produktu. Zmiany te wyjaśniają również, że przedsięwzięcie może istnieć bez wszystkich wkładów i procesów niezbędnych do wytworzenia produktów. Zmiany nie mają istotnego wpływu na skonsolidowane sprawozdanie finansowe Grupy. Zmiany do MSSF 7, MSSF 9 i MSR 39: Reforma wskaźników referencyjnych stóp procentowych Zmiany do MSSF 9 i MSR 39 wprowadzają szereg odstępstw w odniesieniu do wszystkich powiązań zabezpieczających, na które reforma IBOR wywiera bezpośredni wpływ. Reforma IBOR wywiera wpływ na powiązanie zabezpieczające, jeżeli prowadzi do powstania niepewności co do harmonogramu i/ lub kwoty przepływów pieniężnych opartych na wskaźniku referencyjnym stopy procentowej wynikających z pozycji zabezpieczanej lub instrumentu zabezpieczającego opartych na wskaźniku referencyjnym stopy procentowej. W związku z tym, że Grupa nie stosuje rachunkowości zabezpieczeń, niepewność związana z instrumentami pochodnymi opartymi na stopach procentowych nie ma istotnego wpływu na jej sprawozdania finansowe. Zmiany do MSR 1 i MSR 8: Definicja pojęcia „istotne” Zmiany do MSR 1 i MSR 8 wprowadzają nową definicję pojęcia „istotne”, która stanowi, że „informacje są istotne, jeżeli w racjonalny sposób można oczekiwać, że ich pominięcie, zniekształcenie lub ich nieprzejrzystość może wpływać na decyzje głównych użytkowników sprawozdania finansowego ogólnego przeznaczenia podejmowane na podstawie takiego sprawozdania, zawierającego informacje finansowe dotyczące konkretnej jednostki sprawozdawczej”. Zmiany wyjaśniają, że istotność będzie zależeć od charakteru lub wielkości informacji, indywidualnie lub w połączeniu z innymi informacjami, w kontekście całości sprawozdania finansowego. Zmiany nie mają istotnego wpływu na skonsolidowane sprawozdanie finansowe Grupy, ponieważ dotychczas dokonywane osądy w zakresie istotności były zbieżne z tymi, jakie byłyby dokonywane przy zastosowaniu nowej definicji. Założenia koncepcyjne sprawozdawczości finansowej z dnia 29 marca 2018 roku Założenia koncepcyjne nie stanowią odrębnego standardu i żadne z zaprezentowanych w nich pojęć nie zastępuje i nie uchyla pojęć przedstawionych w jakimkolwiek standardzie, ani wymogów żadnego ze standardów. Celem Założeń koncepcyjnych jest wspieranie RMSR w tworzeniu standardów, pomoc osobom sporządzającym sprawozdania finansowe w opracowaniu spójnych zasad (polityki) rachunkowości tam, gdzie brak stosownego standardu, a także wspieranie wszystkich stron sprawozdawczości finansowej w rozumieniu i stosowaniu standardów. Zaktualizowane założenia koncepcyjne obejmują pewne nowe pojęcia, zawierają aktualizację definicji i kryteriów ujmowania składników aktywów i zobowiązań, a także doprecyzowują pewne ważne koncepcje. Zmiany nie mają istotnego wpływu na skonsolidowane sprawozdanie finansowe Grupy. Zmiana do MSSF 16 Leasing: Ustępstwa czynszowe związane z Covid-19 z dnia 28 maja 2020 roku – mająca retrospektywne zastosowanie dla okresów rocznych rozpoczynających się dnia 1 stycznia 2020 roku lub później. Jako praktyczne rozwiązanie leasingobiorca może zdecydować o nieprzeprowadzaniu oceny, czy ulga w czynszu przyznawana bezpośrednio w związku pandemią Covid-19, która spełnia określone warunki, stanowi zmianę leasingu. Leasingobiorca, który podejmuje taką decyzję, ujmuje wszelkie zmiany opłat leasingowych wynikające z ulgi w czynszu w taki sam sposób, w jaki ująłby zmianę przy zastosowaniu MSSF 16, gdyby zmiana ta nie stanowiła zmiany leasingu. Zmiany nie mają istotnego wpływu na skonsolidowane sprawozdanie finansowe Grupy. Grupa nie zdecydowała się na wcześniejsze zastosowanie żadnego standardu, interpretacji lub zmiany, która została opublikowana, lecz nie weszła dotychczas w życie w świetle przepisów Unii Europejskiej. Nowe standardy i interpretacje, które zostały opublikowane, a nie weszły jeszcze w życie Następujące standardy i interpretacje zostały opublikowane przez Radę Międzynarodowych Standardów Rachunkowości, jednak nie weszły jeszcze w życie: Do dnia sporządzenia niniejszego skonsolidowanego sprawozdania finansowego zostały opublikowane nowe lub znowelizowane standardy i interpretacje, obowiązujące dla okresów rocznych następujących po 2020 roku. Lista obejmuje również zmiany, standardy i interpretacje opublikowane ale niezaakceptowane jeszcze przez Unię Europejską. MSSF 14 Regulacyjne rozliczenia międzyokresowe (opublikowano dnia 30 stycznia 2014 roku) Zgodnie z decyzją Komisji Europejskiej proces zatwierdzania standardu w wersji wstępnej nie zostanie zainicjowany przed ukazaniem się standardu w wersji ostatecznej - do dnia zatwierdzenia niniejszego sprawozdania finansowego niezatwierdzony przez UE – mający zastosowanie dla okresów rocznych rozpoczynających się dnia 1 stycznia 2016 roku lub później; Grupa szacuje, że zmiana nie będzie miała istotnego wpływu na jej sprawozdania finansowe. Zmiany do MSSF 10 i MSR 28: Transakcje sprzedaży lub wniesienia aktywów pomiędzy inwestorem a jego jednostką stowarzyszoną lub wspólnym przedsięwzięciem (opublikowano dnia 11 września 2014 roku) Prace prowadzące do zatwierdzenia niniejszego skonsolidowanego zmian zostały przez UE odłożone bezterminowo - termin wejścia w życie został odroczony przez RMSR na czas nieokreślony. Grupa szacuje, że zmiana nie będzie miała istotnego wpływu na jej sprawozdania finansowe. MSSF 17 Umowy ubezpieczeniowe (opublikowano dnia 18 maja 2017 roku) w tym Zmiany do MSSF 17 (opublikowano 25 czerwca 2020) Do dnia zatwierdzenia niniejszego skonsolidowanego sprawozdania finansowego niezatwierdzony przez UE - mające zastosowanie dla okresów rocznych rozpoczynających się dnia 1 stycznia 2023 roku lub później. Nowy standard nie wpłynie nas sprawozdanie finansowe Grupy, ponieważ nie prowadzi ona działalności ubezpieczeniowej. Zmiany do MSR 1: Prezentacja sprawozdań finansowych– Podział zobowiązań na krótkoterminowe i długoterminowe oraz Podział zobowiązań na krótkoterminowe i długoterminowe – odroczenie daty wejścia w życie (opublikowano odpowiednio dnia 23 stycznia 2020 roku oraz 15 lipca 2020 roku) Do dnia zatwierdzenia niniejszego skonsolidowanego sprawozdania finansowego niezatwierdzone przez UE – mające zastosowanie dla okresów rocznych rozpoczynających się dnia 1 stycznia 2023 roku lub później. W związku z tym, że Grupa stosuje już zasady spójne ze zmienionym standardem, zmiany nie będą miały wpływu na jej sprawozdania finansowe. Zmiany do MSSF 3 Zmiany do odniesień do Założeń Koncepcyjnych (opublikowano dnia 14 maja 2020 roku) Do dnia zatwierdzenia niniejszego skonsolidowanego sprawozdania finansowego niezatwierdzone przez UE – mające zastosowanie dla okresów rocznych rozpoczynających się dnia 1 stycznia 2022 roku lub później. Grupa szacuje, że zmiana nie będzie miała istotnego wpływu na jej sprawozdania finansowe. Zmiany do MSR 16 Rzeczowe aktywa trwałe: przychody osiągnięte przed oddaniem do użytkowania (opublikowano dnia 14 maja 2020 roku) Do dnia zatwierdzenia niniejszego skonsolidowanego sprawozdania finansowego niezatwierdzone przez UE – mające zastosowanie dla okresów rocznych rozpoczynających się dnia 1 stycznia 2022 roku lub później. Grupa szacuje, że zmiana nie będzie miała istotnego wpływu na jej sprawozdania finansowe. Zmiany do MSR 37 Umowy rodzące obciążenia – koszty wypełnienia obowiązków umownych (opublikowano dnia 14 maja 2020 roku) Do dnia zatwierdzenia niniejszego sprawozdania finansowego niezatwierdzone przez UE – mające zastosowanie dla okresów rocznych rozpoczynających się dnia 1 stycznia 2022 roku lub później. Grupa szacuje, że zmiana nie będzie miała istotnego wpływu na jej sprawozdania finansowe. Zmiany wynikające z przeglądu MSSF 2018-2020 (opublikowano dnia 14 maja 2020 roku) Do dnia zatwierdzenia niniejszego skonsolidowanego sprawozdania finansowego niezatwierdzone przez UE – mające zastosowanie dla okresów rocznych rozpoczynających się dnia 1 stycznia 2022 roku lub później. Grupa szacuje, że zmiana nie będzie miała istotnego wpływu na jej sprawozdania finansowe. Zmiany do MSSF 4 Umowy ubezpieczeniowe– odroczenie MSSF 9 (opublikowano dnia 25 czerwca 2020 roku) Zmiany mają zastosowanie dla okresów rocznych rozpoczynających się dnia 1 stycznia 2021 roku lub później; Grupa szacuje, że zmiana nie będzie miała istotnego wpływu na jej sprawozdania finansowe. Zmiany do MSSF 9, MSR 39, MSSF 7, MSSF 4 i MSSF 16: Reforma wskaźników referencyjnych stóp procentowych – Faza 2 (opublikowano dnia 27 sierpnia 2020 roku) Mają zastosowanie dla okresów rocznych rozpoczynających się dnia 1 stycznia 2021 roku lub później. Grupa szacuje, że zmiana nie będzie miała istotnego wpływu na jej sprawozdania finansowe. Zmiany do MSR 1 i Stanowiska Praktycznego 2: Ujawnianie informacji dotyczących zasad (polityki) rachunkowości (opublikowano dnia 12 lutego 2021 roku) Do dnia zatwierdzenia niniejszego skonsolidowanego sprawozdania finansowego niezatwierdzone przez UE – mające zastosowanie dla okresów rocznych rozpoczynających się dnia 1 stycznia 2023 roku lub później Grupa szacuje, że zmiana nie będzie miała istotnego wpływu na jej sprawozdania finansowe. Zmiany do MSR 8: Definicja wartości szacunkowych (opublikowano dnia 12 lutego 2021 roku) Do dnia zatwierdzenia niniejszego skonsolidowanego sprawozdania finansowego niezatwierdzone przez UE – mające zastosowanie dla okresów rocznych rozpoczynających się dnia 1 stycznia 2023 roku lub później. Grupa szacuje, że zmiana nie będzie miała istotnego wpływu na jej sprawozdania finansowe. Daty wejścia w życie są datami wynikającymi z treści standardów ogłoszonych przez Radę ds. Międzynarodowej Sprawozdawczości Finansowej. Daty stosowania standardów w Unii Europejskiej mogą różnić się od dat stosowania wynikających z treści standardów i są ogłaszane w momencie zatwierdzenia do stosowania przez Unię Europejską. Grupa nie zdecydowała się na wcześniejsze zastosowanie żadnego standardu, interpretacji lub zmiany, która została opublikowana, lecz nie weszła dotychczas w życie w świetle przepisów Unii Europejskiej. Wdrożenie pozostałych standardów i interpretacji Na dzień zatwierdzenia niniejszego skonsolidowanego sprawozdania finansowego do publikacji Zarząd nie zakończył jeszcze prac nad oceną wpływu wprowadzenia pozostałych standardów oraz interpretacji na stosowane przez Grupę zasady (politykę) rachunkowości w odniesieniu do działalności Grupy lub jej wyników finansowych. Segmenty operacyjne W oparciu o charakter wytwarzanych produktów i świadczonych usług Grupa została podzielona na następujące sprawozdawcze segmenty operacyjne: segment systemów przeładunkowych, segment konstrukcji stalowych, który obejmuje systemy parkingowe, segment budownictwa przemysłowego, segment pozostałe i niealokowane, który obejmuje m.in. wynajem i dzierżawę nieruchomości, inwestycje długoterminowe, aktywa na odroczony podatek dochodowy, inne należności niż z tytułu dostaw i usług, inwestycje krótkoterminowe, rozliczenia międzyokresowe oraz aktywa trwałe zaklasyfikowane jako przeznaczone do sprzedaży w części dotyczącej rzeczowych aktywów trwałych. W związku z brakiem w 2020 roku odnotowanych przychodów w dotychczasowym segmencie „pozostałe” i faktem iż w połowie 2019 roku zaprzestano wynajmu aktywów/nieruchomości, podjęto decyzję o zmianie sposobu prezentacji i połączniu segmentów w pozostałe i niealokowane. Dane za 2019 rok zostały sprowadzone do porównywalności. Zmiany opisane w nocie 7 dotyczące prezentacji kosztów sprzedaży i ogólnego zarządu zostały odpowiednio ujęte w poszczególnych segmentach operacyjnych bez wpływu na ich wyniki. Wprowadzona zmiana spowodowała, że prezentacja kosztów poszczególnych segmentów w sprawozdaniu finansowym jest spójna z podejściem Zarządu co do ich analizy. Jednostka dominująca prowadzi działalność produkcyjno-handlową w segmencie systemów przeładunkowych oraz segmencie konstrukcji stalowych. Spółka zależna Projprzem Budownictwo Sp. z o.o. prowadzi działalność w segmencie budownictwa przemysłowego. Pozostałe spółki zależne prowadzą działalność handlową w segmencie systemów przeładunkowych i konstrukcji stalowych. Zasady rachunkowości zastosowane w segmentach sprawozdawczych są takie same jak polityka rachunkowości Grupy. Zysk segmentów to zysk wygenerowany przez poszczególne segmenty bez alokacji pozostałych przychodów i kosztów operacyjnych, przychodów i kosztów finansowych oraz kosztów z tytułu podatku dochodowego. Zarząd jednostki dominującej monitoruje oddzielnie wyniki operacyjne segmentów w celu podejmowania decyzji dotyczących alokacji zasobów, oceny skutków tej alokacji oraz wyników działalności. Podstawą oceny wyników działalności jest zysk lub strata na działalności operacyjnej. Finansowanie Grupy (łącznie z kosztami i przychodami finansowymi) oraz podatek dochodowy są monitorowane na poziomie Grupy i nie ma miejsca ich alokacja do segmentów. Zysk operacyjny segmentów nie obejmuje: pozostałych przychodów operacyjnych, pozostałych kosztów operacyjnych, wyników na sprzedaży jednostek zależnych, przychodów finansowych, kosztów finansowych, zysków (strat) z tytułu oczekiwanych strat kredytowych. Aktywa alokowane do segmentów nie obejmują: aktywów trwałych zaklasyfikowanych jako przeznaczone do sprzedaży- w części dotyczącej rzeczowych aktywów trwałych, aktywów z tytułu odroczonego podatku dochodowego, udzielonych pożyczek, środków pieniężnych i ich ekwiwalentów, pozostałych aktywów finansowych (akcje i obligacje notowane na giełdzie). Osoby decyzyjne nie analizują informacji na temat zobowiązań poszczególnych segmentów. Informacje wskazane w poniższej tabeli są sporządzane dla osób decydujących o przydziale zasobów i oceniających wyniki finansowe segmentów. Segmenty operacyjne System przeładunkowy Konstrukcje stalowe Budownictwo przemysłowe Pozostałe i niealokowane Ogółem za okres od 01-01 do 31-12-2020 Przychody Przychody od klientów zewnętrznych 130 884 27 508 183 489 - 341 881 Sprzedaż między segmentami 1 894 - 6 683 - 8 577 Przychody ogółem 132 779 27 508 190 172 - 350 458 Wynik segmentu /zysk brutto ze sprzedaży/ 37 307 3 833 29 184 - 70 324 Koszty sprzedaży 21 766 1 643 5 664 - 29 073 Koszty ogólnego zarządu 9 029 1 520 6 706 - 17 255 Wynik segmentu /zysk (strata) ze sprzedaży/ 6 513 670 16 814 - 23 996 Amortyzacja 2 651 1 855 201 - 4 708 Aktywa segmentu sprawozdawczego 87 731 49 333 27 551 79 246 243 861 Segmenty operacyjne System przeładunkowy Konstrukcje stalowe Budownictwo przemysłowe Pozostałe i niealokowane Ogółem za okres od 01-01 do 31-12-2019 (przekształcone) Przychody Przychody od klientów zewnętrznych 146 353 30 914 94 389 339 271 995 Sprzedaż między segmentami 1 025 - 6 672 - 7 697 Przychody ogółem 147 378 30 914 101 061 339 279 692 Wynik segmentu /zysk brutto ze sprzedaży/ 42 698 3 591 7 544 138 53 971 Koszty sprzedaży 23 185 1 795 4 572 - 29 552 Koszty ogólnego zarządu 8 784 1 809 4 956 46 15 595 Wynik segmentu /zysk (strata) ze sprzedaży/ 10 729 -13 -1 984 92 8 824 Amortyzacja 2 477 1 336 222 - 4 035 Aktywa segmentu sprawozdawczego 91 154 48 626 33 045 64 052 236 877 Uzgodnienie wyników segmentów operacyjnych z wynikiem jednostki przed opodatkowaniem od 01-01 do 31-12-2020 od 01-01 do 31-12-2019 (przekształcone) Wynik operacyjny segmentów * 23 996 8 824 Pozostałe przychody nie przypisane do segmentów 2 511 2 552 Pozostałe koszty nie przypisane do segmentów (-) -1 569 -1 269 Zyski (Straty) z tytuły ryzyka kredytowego -3 066 -2 139 Pozostałe przychody i koszy razem -2 124 -855 Zysk/(strata) z działalności operacyjnej 21 872 7 968 Przychody finansowe 2 307 2 121 Koszty finansowe (-) -3 942 -1 725 Zysk/(strata) przed opodatkowaniem 20 237 8 365 * zysk brutto na sprzedaży pomniejszony o koszty sprzedaży oraz koszty ogólnego zarządu Przychody Grupy w podziale na regiony geograficzne oraz linie produktowe, wraz z uzgodnieniem do przychodów poszczególnych segmentów prezentuje poniższa tabela: Za okres od 01-01 do 31-12-2020 Segmenty przeładunki konstrukcje budownictwo Razem Region Kraj 20 993 23 320 183 489 227 802 Eksport, w tym kluczowe kraje: 109 891 4 188 - 114 079 Niemcy 49 929 2 782 - 52 711 Francja 25 786 - - 25 786 Niderlandy 5 398 - - 5 398 Dania 3 783 - - 3 783 Razem 130 884 27 508 183 489 341 881 Linia produktu pomosty przeładunkowe 83 780 - - 83 780 parkingi - 16 807 - 16 807 uszczelnienia 9 909 - - 9 909 termośluzy 3 639 - - 3 639 maszyny i kruszarki Makrum - 10 701 - 10 701 budownictwo przemysłowe - - 183 489 183 489 części, akcesoria i materiały 33 557 - - 33 557 Razem 130 884 27 508 183 489 341 881 Segmenty przeładunki konstrukcje budownictwo Razem Termin przekazania dóbr i usług w określonym momencie 130 884 - - 130 884 w miarę upływu czasu - 27 508 183 489 210 997 Razem 130 884 27 508 183 489 341 881 Za okres od 01-01 do 31-12-2019 (przekształcone) Segmenty przeładunki konstrukcje budownictwo pozostałe Razem Region Kraj 13 225 26 764 94 389 339 134 717 Eksport, w tym kluczowe kraje: 133 128 4 149 - - 137 278 Niemcy 68 510 1 040 - - 69 550 Francja 18 043 - - - 18 043 Niderlandy 9 319 - - - 9 319 Dania 4 325 107 - - 4 433 Razem 146 353 30 914 94 389 339 271 995 Linia produktu pomosty przeładunkowe 97 676 - - - 97 676 parkingi - 14 788 - - 14 788 uszczelnienia 15 828 - - - 15 828 termośluzy 7 566 - - - 7 566 maszyny i kruszarki Makrum - 16 125 - - 16 125 budownictwo przemysłowe - - 94 389 - 94 389 części, akcesoria i materiały 19 376 - - - 19 376 pozostałe 5 907 - - 339 6 246 Razem 146 353 30 914 94 389 339 271 995 Segmenty przeładunki konstrukcje budownictwo pozostałe Razem Termin przekazania dóbr i usług w określonym momencie 146 353 339 146 692 w miarę upływu czasu 30 914 94 389 125 303 Razem 146 353 30 914 94 389 339 271 995 Przychody Grupy w segmencie systemów przeładunkowych oraz pozostałe rozpoznawane są w momencie czasu. Przychody w segmencie konstrukcji stalowych oraz budownictwa przemysłowego rozpoznawane są w miarę upływu czasu proporcjonalnie do stopnia całkowitego spełnienia zobowiązania do wykonania świadczenia związanego z danym kontraktem i korzyści przekazywanych klientowi. Przychody z umów z klientami w kwocie 341 881 tys. PLN (271 995 tys. PLN za 2019 rok) są prezentowane w segmentach przeładunki, konstrukcje stalowe, budownictwo przemysłowe oraz w części w segmencie pozostałe. Kwota 339 tys. PLN ujęta w segmencie pozostałe w 2019 roku stanowi zgodnie z MSSF 16 przychód z wynajmu nieruchomości. W drugiej połowie 2019 roku Grupa zaprzestała wynajmu aktywów/nieruchomości. W 2020 roku jedynym odbiorcą, który przekroczył 10% udział w sprzedaży Grupy PJP MAKRUM była spółka Bridgestone Europe NV/SA, oddział w Polsce z siedzibą w Warszawie. Wartość prac budowlanych zrealizowanych przez Projprzem Budownictwo w 2020 r. wyniosła 55 800 tys. PLN co stanowi 16,3% udziału w sprzedaży całkowitej Grupy. Przychody i koszty Przychody ze sprzedaży od 01-01 do 31-12-2020 od 01-01 do 31-12-2019 Przychody ze sprzedaży produktów i usług 341 181 270 916 Przychody ze sprzedaży towarów i materiałów 700 1 079 Przychody ze sprzedaży ogółem 341 881 271 995 Koszt własny sprzedaży od 01-01 do 31-12-2020 od 01-01 do 31-12-2019 Koszt sprzedanych produktów 270 547 216 912 Koszt sprzedanych towarów i materiałów 1 009 1 111 Koszt własny sprzedaży ogółem 271 556 218 023 Koszty według rodzajów od 01-01 do 31-12-2020 od 01-01 do 31-12-2019 Amortyzacja rzeczowych aktywów trwałych oraz aktywów niematerialnych 4 708 4 035 Zużycie materiałów i energii 110 369 111 223 Usługi obce 145 741 100 522 Podatki i opłaty 912 857 Koszty świadczeń pracowniczych 51 346 42 617 Pozostałe koszty rodzajowe 1 700 1 925 Wartość sprzedanych towarów i materiałów 1 009 1 111 Koszty według rodzajów ogółem, w tym: Pozycje ujęte w koszcie własnym sprzedaży 271 556 218 023 Pozycje ujęte w kosztach sprzedaży 29 073 21 498 Pozycje ujęte w kosztach ogólnego zarządu 17 255 23 649 Zmiana stanu produktów 2 101 1 062 Koszt wytworzenia świadczeń na własne potrzeby - 8 Pozostałe przychody operacyjne od 01-01 do 31-12-2020 od 01-01 do 31-12-2019 Zysk ze zbycia niefinansowych aktywów trwałych 53 - Wycena nieruchomości inwestycyjnych do wartości godziwej 1 567 1 043 Rozwiązanie niewykorzystanych rezerw 306 264 Otrzymane kary i odszkodowania 317 352 Odpisanie przedawnionych zobowiązań - 669 Pozostałe przychody operacyjne 268 224 Pozostałe przychody operacyjne razem 2 511 2 552 Pozostałe koszty operacyjne od 01-01 do 31-12-2020 od 01-01 do 31-12-2019 Strata ze zbycia niefinansowych aktywów trwałych - 763 Odpisy z tytułu utraty wartości aktywów trwałych przeznaczonych do sprzedaży - 208 Odpis aktualizujący wartość środków trwałych w budowie 1 016 - Darowizny 180 60 Sprzedaż wierzytelności - 88 Odpis z tytułu utraty wartości wartości firmy 346 - Inne koszty 28 150 Pozostałe koszty operacyjne razem 1 569 1 269 Przychody finansowe od 01-01 do 31-12-2020 od 01-01 do 31-12-2019 Odsetki od pożyczek udzielonych 1 492 484 Wycena instrumentów pochodnych per saldo - 653 Odsetki od obligacji 711 592 Różnice kursowe - 354 Dyskonto należności i zobowiązań 104 37 Przychody finansowe ogółem 2 307 2 121 Koszty finansowe od 01-01 do 31-12-2020 od 01-01 do 31-12-2019 Odsetki od kredytów bankowych 700 738 Odsetki od innych zobowiązań - 15 Odsetki od leasingu 562 284 Prowizje bankowe 562 514 Poręczenie 599 173 Strata z wyceny i realizacji instrumentów finansowych per saldo 697 - Różnice kursowe per saldo 823 - Koszty finansowe ogółem 3 942 1 725 Podatek dochodowy Uzgodnienie efektywnej stawki podatkowej Uzgodnienie podatku dochodowego od zysku/ (straty) brutto przed opodatkowaniem według ustawowej stawki podatkowej, z podatkiem dochodowym liczonym według efektywnej stawki podatkowej Grupy za rok zakończony 31 grudnia 2020 roku i 31 grudnia 2019 roku przedstawia się następująco: od 01-01 do 31-12-2020 od 01-01 do 31-12-2019 Wynik przed opodatkowaniem 20 237 8 365 Stawka podatku stosowana przez Jednostkę dominującą 19% 19% Podatek dochodowy wg stawki podatkowej 19% 3 845 1 589 Uzgodnienie podatku dochodowego z tytułu: Stosowania innej stawki podatkowej w spółkach Grupy (+/-) 294 220 Przychodów nie podlegających opodatkowaniu (-) -18 -58 Kosztów trwale nie stanowiących kosztów uzyskania przychodów (+) 986 845 Nierozpoznanego aktywa na podatek odroczony od strat podatkowych (+) 259 212 Podatek dochodowy 5 366 2 808 Zastosowana średnia stawka podatkowa 27% 34% Odroczony podatek dochodowy Odroczony podatek dochodowy wynika z następujących pozycji: Rezerwa z tytułu odroczonego podatku dochodowego Saldo na początek okresu Zmiana stanu: rachunek zysków i strat Saldo na koniec okresu Stan na 31-12-2020 Aktywa: Różnica między wartością bilansową i podatkową aktywów niematerialnych 352 45 397 Różnica między wartością bilansową i podatkową rzeczowych aktywów trwałych 1 422 82 1 505 Nieruchomości inwestycyjne 1 299 273 1 572 Inne aktywa 104 -97 7 Zobowiązania: Pochodne instrumenty finansowe 68 -68 - Wycena bilansowa kredytów i pożyczek 51 7 57 Wycena bilansowa obligacji 113 -113 - Leasing majątku 367 43 410 Ulga na złe długi - przychody - 297 297 Razem 3 776 470 4 246 Aktywa z tytułu odroczonego podatku dochodowego Saldo na początek okresu Zmiana stanu: rachunek zysków i strat Saldo na koniec okresu Stan na 31-12-2020 Aktywa: Odpis na zapasy 777 -187 590 Odpis aktualizujący wartość należności 377 671 1 048 Kontrakty budowlane 61 -19 42 Aktywo z tytułu strat z zysków kapitałowych 14 -7 7 Rezerwy na świadczenia pracownicze 1 089 386 1 475 Zmiana stanu rezerw 369 -140 228 Pochodne instrumenty finansowe - 29 29 Wycena bilansowa zobowiązań 71 94 165 Inne zobowiązania 155 -29 126 Pozostałe - 265 265 Inne: Aktywo na stratę podatkową z 2014 i 2016 roku 607 259 866 Odpis na stratę podatkową -607 -259 -866 Razem 2 913 1 062 3 975 W ramach Grupy straty podatkowe ponosi Modulo, i Promlift. Grupa dokonuje odpisu w całości aktywów z tytułu strat podatkowych. Nierozliczone straty podatkowe Nierozliczone straty podatkowe - data wygaśnięcia przypadająca w okresie: do 1 roku 346 od 1 do 2 lat 1 046 od 2 do 3 lat 697 od 3 do 4 lat 1 104 od 4 do 5 lat 1 365 Nierozliczone straty podatkowe razem 4 558 Majątek socjalny oraz zobowiązania ZFŚS Ustawa z dnia 4 marca 1994 roku o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych z późniejszymi zmianami stanowi, że Zakładowy Fundusz Świadczeń Socjalnych tworzą pracodawcy zatrudniający powyżej 50 pracowników na pełne etaty. Grupa odstąpiła od tworzenia funduszu i zaprzestała dokonywania okresowych odpisów. Obecnie Fundusz dotyczy rozliczenia pożyczek udzielonych jej pracownikom w latach ubiegłych. Tabela poniżej przedstawia analitykę aktywów, zobowiązań oraz kosztów Funduszu. 31-12-2020 31-12-2019 Odpisy na ZFŚS 2 174 2 174 Pożyczki udzielone pracownikom -19 -20 Środki pieniężne 182 182 Zobowiązania z tytułu Funduszu -1 706 -1 706 Saldo po skompensowaniu 267 266 Grupa odstąpiła od tworzenia Zakładowego Funduszu Świadczeń Socjalnych. Zysk przypadający na jedną akcję Zysk netto na akcję dla każdego okresu jest obliczony poprzez podzielenie zysku netto za dany okres przez średnią ważoną liczbę akcji w danym okresie sprawozdawczym. Z uwagi na brak występowania akcji uprzywilejowanych przy wyliczeniu zarówno podstawowego, jak i rozwodnionego zysku (straty) na akcję Grupa stosuje w liczniku kwotę zysku (straty) netto przypadającego akcjonariuszom Jednostki Dominującej, tzn. nie występuje efekt rozwadniający, wpływający na wartość zysku (straty). Poniżej przedstawione zostały dane dotyczące zysku oraz akcji, które posłużyły do wyliczenia podstawowego i rozwodnionego zysku na jedną akcję: od 01-01 do 31-12-2020 od 01-01 do 31-12-2019 Liczba akcji stosowana jako mianownik wzoru Średnia ważona liczba akcji zwykłych 5 982 716 5 982 716 Rozwadniający wpływ opcji zamiennych na akcje - - Średnia ważona rozwodniona liczba akcji zwykłych 5 982 716 5 982 716 Działalność kontynuowana Zysk (strata) netto z działalności kontynuowanej 14 870 928 5 556 344 Podstawowy zysk (strata) na akcję (PLN) 2,49 0,93 Rozwodniony zysk (strata) na akcję (PLN) 2,49 0,93 Rozwodnienie liczby akcji Grupa w okresie od 1 stycznia 2020 roku do 31 grudnia 2020 roku oraz od 1 stycznia 2019 do 31 grudnia 2019 roku nie realizowała programu motywacyjnego. Nie wystąpiły też inne potencjalne akcje rozwadniające. Dywidendy wypłacone i zaproponowane do wypłaty W dniu 29 czerwca 2020 roku Zwyczajne Walne Zgromadzenie PJP MAKRUM S.A. uchwaliło wypłatę dywidendy w wysokości 3 589 629,60 PLN (to jest 0,60 PLN na jedną akcję). Dzień nabycia prawa do dywidendy został ustalony na 29 września 2020 roku, natomiast termin jej wypłaty został ustalony na 13 października 2020 roku. W/w informacje zostały opublikowane w raporcie bieżącym nr 12 z dnia 29 czerwca 2020 roku. Dywidenda została wypłacona w terminie. Dywidenda wypłacona w 2019 roku wyniosła również 3 589 629,60 PLN (to jest 0,60 PLN na jedną akcję). Dzień nabycia prawa do dywidendy został ustalony na 12 września 2019 roku, natomiast termin jej wypłaty został ustalony na 26 września 2019 roku. Zarząd Jednostki dominującej rekomenduje Walnemu Zgromadzeniu i Radzie Nadzorczej wypłatę dywidendy z osiągniętego w 2020 roku zysku w kwocie nieprzekraczającej 50% jego wartości. Rzeczowe aktywa trwałe Budynki i budowle Maszyny i urządzenia Środki transportu Pozostałe środki trwałe Rzeczowe aktywa trwałe w trakcie wytwarzania Ogółem Stan na 31-12-2020 Wartość bilansowa brutto 26 070 6 886 443 2 630 9 856 45 884 Skumulowane umorzenie i odpisy aktualizujące -6 565 -6 313 -215 -1 636 -1 016 -15 745 Wartość bilansowa netto 19 505 572 228 994 8 841 30 139 Stan na 31-12-2019 Wartość bilansowa brutto 14 418 5 940 281 1 610 8 462 30 711 Skumulowane umorzenie i odpisy aktualizujące -2 603 -5 474 -180 -1 605 - -9 862 Wartość bilansowa netto 11 815 466 100 5 8 462 20 849 Budynki i budowle Maszyny i urządzenia Środki transportu Pozostałe środki trwałe Rzeczowe aktywa trwałe w trakcie wytwarzania Ogółem za okres od 01-01 do 31-12-2020 Wartość bilansowa netto na dzień 01-01-2020 11 815 466 100 5 8 462 20 849 Zwiększenia (nabycie, wytworzenie) 8 264 1 305 287 1 517 1 394 12 767 Zmniejszenia (zbycie, likwidacja) (-) -5 -767 -68 -243 - -1 082 Amortyzacja (-) -570 -434 -93 -301 - -1 398 Odpisy aktualizujące z tytułu utraty wartości (-) - - - - -1 016 -1 016 Różnice kursowe netto z przeliczenia (+/-) - 2 2 15 - 19 Wartość bilansowa netto na dzień 31-12-2020 roku 19 505 572 228 994 8 841 30 139 za okres od 01-01 do 31-12-2019 Wartość bilansowa netto na dzień 01-01-2019 12 532 634 123 8 967 14 265 Zwiększenia (nabycie, wytworzenie) 11 163 118 268 7 569 8 128 Zmniejszenia (zbycie, likwidacja) (-) - -66 -55 - - -121 Inne zmiany (reklasyfikacje, przemieszczenia itp.) - - - - -74 -74 Amortyzacja (-) -728 -265 -87 -271 - -1 351 Różnice kursowe netto z przeliczenia (+/-) - - 1 1 - 2 Wartość bilansowa netto na dzień 01-01-2019 11 815 466 100 5 8 462 20 849 Zmiany wartości w omawianym okresie Nakłady na rzeczowe aktywa trwałe w trakcie wytwarzania dotyczą rozbudowy zakładu produkcyjnego w Koronowie należącego do Spółki PJP Makrum. Inwestycja polega na rozbudowie części produkcyjnej, magazynowej oraz infrastruktury maszyn i urządzeń do transportu. Realizacja inwestycji finansowana jest ze środków własnych oraz z otrzymanego na ten cel kredytu inwestycyjnego. Wartość poniesionych nakładów finansowana ze środków własnych wynosiła 2 478 tys. PLN oraz 9 850 tys. PLN z przyznanego kredytu inwestycyjnego. Na dzień 31 grudnia 2020 roku wartość zobowiązań z tytułu realizowanej inwestycji wynosiła 1 086 tys. PLN. Skapitalizowane koszty finansowania zewnętrznego na dzień 31 grudnia 2020 roku wyniosły 294 tys. PLN. W 2020 roku nakłady na rozbudowę zakładu produkcyjnego w Koronowie wyniosły 11 365 tys. PLN. W prezentowanym okresie Grupa dokonała przyjęcia m. in hali montażu i wentylacji do hali. Ponadto na dzień bilansowy zakończony 31 grudnia 2020 roku Zarząd podjął decyzję o zaniechaniu kontynuacji inwestycji polegającej na zakupie i montażu parkingu 25-stanowiskowego (segment konstrukcji stalowych). Decyzja ta została podjęta w związku z utrzymującym się stanem epidemiologicznym na obszarze Rzeczpospolitej Polskiej wirusa SARS-COV-2. Przedmiotowy parking miał służyć pracownikom oraz kontrahentom odwiedzającym Zakład Produkcyjny w Koronowie. W wyniku tej decyzji Grupa dokonała odpisu aktualizującego na zaniechana inwestycję w kwocie 1.016 tys. PLN (segment konstrukcji stalowych). Rzeczowe aktywa trwałe stanowiące zabezpieczenie zobowiązań Hipoteka umowna ustanowiona na nieruchomości położonej w Bydgoszczy objętej KW nr BY1B/00093244/7 stanowiąca zabezpieczenie umowy kredytu w rachunku bieżącym nr 15/077/11/Z/VU z dnia 17.11.2011 r., zabezpieczenie umowy na linię na gwarancje nr 15/076/11/Z/GX z dnia 04.11.2011 r. oraz zabezpieczenie umowy kredytu odnawialnego nr 15/057/19/Z/LI z dnia 18.11.2019 r. zawartych pomiędzy PJP MAKRUM S.A. a mBank S.A., a także umowy na linię na gwarancje nr 15/039/19/Z/GX z dnia 10.10.2018r. zawartej pomiędzy PROJPRZEM Budownictwo Sp. z o.o. a mBank S.A. Hipoteka umowna łączna ustanowiona na nieruchomości położonej w Koronowie objętej KW nr BY1B/00060014/6 stanowiąca zabezpieczenie umowy Multilinii nr K00465/17 z dnia 22.06.2017 r. zawartych pomiędzy PJP MAKRUM S.A., Projprzem Budownictwo, MODULO Parking Sp. z o.o., podmiotem powiązanym z Grupą Kapitałową IMMOBILE a Santander Bank Polska S.A. oraz zabezpieczenie umowy kredytu inwestycyjnego nr K00805/19 z dnia 09.08.2019 r. zawartych pomiędzy PJP MAKRUM S.A. a Santander Bank Polska S.A. Zastaw rejestrowy na rzeczach oznaczonych co do tożsamości tj. nożycach gilotynowych LVD MVS TS 20/40 stanowiący zabezpieczenie umowy kredytu w rachunku bieżącym nr 15/077/11/Z/VU z dnia 17.11.2011 r. Zastaw rejestrowy na zapasach do kwoty 5.000 tys. PLN stanowiący zabezpieczenie umowy kredytu w rachunku bieżącym nr 15/077/11/Z/VU z dnia 17.11.2011 r. Leasing Umowy leasingu dotyczą: - samochodów osobowych oraz maszyn i urządzeń, które zostały zawarte na okres do 60 miesięcy, - budynków i budowli, które zostały zawarte na okres do 10 lat, oraz - prawa wieczystego użytkowania gruntów, z okresem trwania do 99 lat. Na zakończenie umowy jednostki Grupy mają możliwość wykupienia przedmiotów leasingu (samochodów osobowych, maszyn i urządzeń) po ustalonej wartości odkupu. Poniżej przedstawiono wartości bilansowe zobowiązań z tytułu leasingu oraz ich zmiany w okresie sprawozdawczym. Od 01-01-2020 do 31-12-2020 Od 01-01-2019 do 31-12-2019 Na dzień 1 stycznia 8 487 7 323 Zwiększenia (nowe leasingi) 4 609 5 015 Zmniejszenia (zbycie, likwidacja) -551 -15 Różnice kursowe 229 -10 Płatności leasingowe -2 271 -3 826 Na dzień 31 grudnia 10 504 8 487 krótkoterminowe 3 673 2 467 długoterminowe 6 831 6 020 Waluta Oprocentowanie Okres leasingu Wartość bilansowa w walucie Wartość bilansowa PLN Zobowiązanie krótkoterminowe Zobowiązanie długoterminowe Stan na 31-12-2020 Umowy leasingu do roku EUR zmienne 1 rok 48 222 222 - Umowy leasingu do 3 lat PLN stałe 3 lata - 631 549 82 Umowy leasingu do 3 lat PLN zmienne 3 lata - 472 133 339 Umowy leasingu do 3 lat PLN stałe 3 lata - 285 81 203 Umowy leasingu do 3 lat EUR stałe 1 - 3 lata 122 564 375 189 Umowy leasingu do 3 lat PLN stałe 3 lata - 675 312 363 Umowa leasingu do 5 lat PLN zmienne 3-4 lata - 889 562 327 Umowa leasingu do 5 lat PLN zmienne 4 lata - 176 49 127 Umowa leasingu do 5 lat PLN zmienne 4 lata - 176 49 127 Umowa leasingu do 5 lat PLN zmienne 4 lata - 1 723 770 953 Umowa leasingu do 5 lat EUR zmienne 4 lata 231 1 067 188 879 Umowa leasingu do 5 lat PLN zmienne 4 lata - 334 79 255 Umowa leasingu do 5 lat EUR zmienne 4 lata 10 46 11 35 Umowy leasingu do 5 lat EUR stałe 4 lat 16 72 72 - Umowy leasingu do 10 lat EUR stałe 10 lat 378 1 745 217 1 528 Umowy leasingu do 99 lat PLN stałe 71 lat - 1 428 3 1 424 Leasing na dzień 31-12-2020 805 10 504 3 673 6 831 Stan na 31-12-2019 Umowy leasingu do roku PLN zmienne 1 rok - 14 14 - Umowy leasingu do 3 lat PLN zmienne 3 lata - 563 97 466 Umowy leasingu do 3 lat PLN stałe 3 lata - 709 538 171 Umowy leasingu do 3 lat PLN stałe 3 lata - 728 288 440 Umowy leasingu do 3 lat PLN stałe 3 lata - 182 102 80 Umowy leasingu do 3 lat EUR stałe 1 - 3 lata 166 707 438 268 Umowa leasingu do 5 lat PLN zmienne 3-4 lata - 874 237 637 Umowa leasingu do 5 lat EUR zmienne 4 lata 100 446 230 216 Umowa leasingu do 5 lat PLN zmienne 4 lata - 741 207 534 Umowa leasingu do 5 lat EUR zmienne 4 lata 11 58 11 47 Umowy leasingu do 5 lat EUR stałe 4 lat 64 271 149 122 Umowy leasingu do 10 lat EUR stałe 10 lat 414 1 763 152 1 610 Umowy leasingu do 99 lat PLN stałe 71 lat - 1 431 3 1 428 Leasing na dzień 31-12-2019 755 8 487 2 467 6 020 Do najistotniejszych umów leasingu należą: umowa leasingu zawarta w grudniu 2016; przedmiot – Robot Spawalniczy; wartość na dzień zawarcia umowy leasingu 348 tys. EUR, okres leasingowy 60 miesięcy, zabezpieczenie weksel in blanco wraz z deklaracja wekslową; oprocentowanie zmienne w oparciu o EURIBOR 1M; wartość bilansowa przedmiotu leasingu na dzień 31.12.2020 r.: 48 tys. EUR, umowa leasingu zawarta w marcu 2019; przedmiot – suwnice; wartość na dzień zawarcia umowy leasingu 1.814 tys. PLN; okres leasingu – 59 miesięcy; zabezpieczenie: weksel in blanco z deklaracją wekslową; oprocentowanie zmienne w oparciu o WIBOR 1M; wartość bilansowa przedmiotu leasingu na dzień 31.12.2020 r.: 1.723 tys. PLN, umowa leasingu zawarta w czerwcu 2019; przedmiot – nożyce uniwersalne; okres leasingu – 60 miesięcy; zabezpieczenie: weksel in blanco z deklaracją wekslową; oprocentowanie zmienne w oparciu o WIBOR 1M; wartość bilansowa przedmiotu leasingu na dzień 31.12.2020 r.: 46 tys. PLN, umowa leasingu zawarta w czerwcu 2019; przedmiot – prasy krawędziowe; okres leasingu – 60 miesięcy; zabezpieczenie: weksel in blanco z deklaracją wekslową; oprocentowanie zmienne w oparciu o WIBOR 1M; wartość bilansowa przedmiotu leasingu na dzień 31.12.2020 r.: 1.070 tys. PLN, umowa leasingu zawarta w październiku 2019; przedmiot – wycinarka plazmowa CNC; wartość na dzień zawarcia umowy leasingu 410 tys. PLN; okres leasingu – 60 miesięcy; zabezpieczenie: weksel in blanco z deklaracją wekslową; oprocentowanie zmienne w oparciu o WIBOR 1M; wartość bilansowa przedmiotu leasingu na dzień 31.12.2020 r.: 334 tys. PLN, umowa leasingu zawarta w grudniu 2019; przedmiot – zrobotyzowane stanowisko spawalnicze; wartość na dzień zawarcia umowy leasingu 362 tys. EUR; okres leasingu – 59 miesięcy; zabezpieczenie: weksel in blanco z deklaracją wekslową; oprocentowanie zmienne w oparciu o EURIBOR 1M; wartość bilansowa przedmiotu leasingu na dzień 31.12.2020 r.: 267 tys. EUR, umowa generalna leasingu zawarta w listopadzie 2012; przedmiot – flota samochodowa; okres trwania 48 miesięcy na poszcz. auta; wartość bilansowa floty leasingowanej na 31.12.2020 roku 889 PLN; oprocentowanie zmienne. W prezentowanym okresie Grupa podpisała umowę leasingu na zakup linii lakierniczej (wartość netto 2 517 tys. PLN), która będzie wykorzystywana w zmodernizowanym zakładzie produkcyjnym w Koronowie. Na dzień 31 grudnia 2020 roku linia ta nie została jeszcze oddana do użytkowania. Na dzień 31 grudnia 2020 roku oraz na dzień 31 grudnia 2019 roku przyszłe minimalne opłaty leasingowe z tytułu tych umów oraz wartość bieżąca minimalnych opłat leasingowych netto przedstawiają się następująco: Opłaty z tytułu umów leasingu płatne w okresie: do 1 roku od 1 roku do 5 lat powyżej 5 lat razem Stan na 31-12-2020 Przyszłe opłaty leasingowe 4 073 5 278 5 093 14 444 Koszty finansowe (-) -401 -720 -2 820 -3 940 Wartość bieżąca 3 673 4 558 2 273 10 504 Stan na 31-12-2019 Przyszłe opłaty leasingowe 2 772 4 360 5 244 12 375 Koszty finansowe (-) -305 -615 -2 969 -3 888 Wartość bieżąca 2 467 3 745 2 275 8 487 Poniżej przedstawiono kwoty przychodów, kosztów, zysków i strat wynikających z leasingu ujęte w skonsolidowanym sprawozdaniu z całkowitych dochodów: od 01-01 do 31-12-2020 Koszt amortyzacji aktywów z tytułu prawa do użytkowania -2 675 Koszty odsetek od zobowiązań z tytułu leasingu -562 Łączna kwota ujęta w skonsolidowanym sprawozdaniu z całkowitych dochodów -3 237 Aktywa z tytułu prawa do użytkowania Wyszczególnienie Grunty Budynki i budowle Maszyny i urządzenia Środki transportu Pozostałe środki trwałe Razem za okres od 01-01 do 31-12-2020 Wartość bilansowa netto na dzień 01-01-2020 1 797 2 674 2 163 2 991 25 9 650 Zwiększenia - 572 3 393 644 - 4 609 Zmniejszenia (zbycie, likwidacja) (-) - -135 -76 -321 -19 -551 Amortyzacja (-) -26 -948 -548 -1 148 -6 -2 675 Różnice kursowe netto z przeliczenia (+/-) - 126 - 10 - 136 Wartość bilansowa netto na dzień 31-12-2020 roku 1 772 2 290 4 932 2 175 - 11 168 Wyszczególnienie Grunty Budynki i budowle Maszyny i urządzenia Środki transportu Pozostałe środki trwałe Razem za okres od 01-01 do 31-12-2019 Wartość bilansowa netto na dzień 01-01-2019 1 823 1 000 6 659 1 739 31 11 251 Zwiększenia - 2 322 844 2 048 - 5 215 Zmniejszenia (zbycie, likwidacja) (-) - - - -42 - -42 Reklasyfikacja do aktywów trwałych zaklasyfikowanych jako przeznaczone do sprzedaży - - -4 705 - - -4 705 Amortyzacja (-) -26 -643 -635 -749 -6 -2 059 Różnice kursowe netto z przeliczenia (+/-) - -5 - -5 - -10 Wartość bilansowa netto na dzień 31 grudnia 2019 roku 1 797 2 674 2 163 2 991 25 9 650 Zwiększenia aktywów z tytułu prawa do użytkowania w kwocie 4 609 tys. PLN wynikały między innymi z: wydłużeniem umowy z Syndykiem na wynajem hali produkcyjnej, w wyniku której zwiększono wartość aktywa o kwotę 493 tys. PLN, odbiorem kolejnych 4 suwnic w ramach realizacji umowy leasingowej do modernizowanego Zakładu w Koronowie w kwocie 1.035 tys. PLN, podpisaniem umowy na wynajem wózków widłowych w kwocie 343 tys. PLN, podpisaniem przez umowy leasingu tokarki oraz centrum pionowego w łącznej kwocie 398 tys. PLN, przyjęciem dwóch pras krawędziowych w kwocie 1.203 tys. PLN, przyjęciem wycinarki plazmowej w kwocie 415 tys. PLN, podpisaniem umowy na wynajem samochodów w kwocie 644 tys. PLN, Nieruchomości inwestycyjne Grupa kwalifikuje posiadane nieruchomości inwestycyjne do kategorii inwestycyjnych ze względu na przyrosty ich wartości i/lub korzyści otrzymane z tytułu przychodów z najmu/dzierżawy. 31-12-2020 31-12-2019 Bilans otwarcia na dzień 1 stycznia 15 283 16 571 Zmiany stanu: - aktywowane nakłady 506 775 - przeszacowanie do wartości godziwej 1 567 822 - reklasyfikacja do aktywów trwałych zaklasyfikowanych jako przeznaczone do sprzedaży - -2 886 - reklasyfikacja z aktywów trwałych zaklasyfikowanych jako przeznaczone do sprzedaży 874 - Bilans zamknięcia na dzień 31 grudnia 18 228 15 283 Wartość nieruchomości inwestycyjnych na dzień 31 grudnia 2020 roku wynosiła 18 228 tys. PLN (wzrost wartości o 2 946 tys. PLN względem 2019 roku). Wzrost wartości nieruchomości inwestycyjnych w stosunku do wartości prezentowanej na dzień 31 grudnia 2019 roku wynika z poniesionych w 2020 roku nakładów w kwocie 506 tys. PLN na drogę wewnętrzną podnoszącą atrakcyjność nieruchomości oraz niżej wspomnianej wyceny nieruchomości przez niezależnego rzeczoznawcę w kwocie 1 567 tys. PLN. Zarząd monitoruje zmiany uwarunkowań rynkowych w zakresie rynkowej/godziwej wartości posiadanych przez Grupę nieruchomości. W prezentowanym okresie Grupa dokonała wyceny posiadanych nieruchomości inwestycyjnych ze względu na występujące w ocenie Zarządu zmiany uwarunkowań prawnych lub możliwe zmiany innych istotnych czynników, które miałyby wpływ na istotną zmianę wartości posiadanych nieruchomości. Przeznaczeniem nieruchomości gruntowych jest osiągnięcie przyszłych korzyści ekonomicznych związanych ze wzrostem wartości tych aktywów przeznaczonych do sprzedaży. Dokonana na dzień 31 grudnia 2020 roku wycena polegała na analizie porównywalności cen transakcyjnych gruntów o podobnej lokalizacji i potencjale. Przy wycenie do wartości godziwej wg metody porównawczej uwzględnia się takie cechy jak: położenie i ekspozycja, sąsiedztwo, infrastruktura techniczna, dostęp komunikacyjny, wielkość, kształt i status planistyczny i nadaje się im odpowiednie wagi. W wyniku wyceny wartość nieruchomości zgodnie z otrzymanym operatem szacunkowym wzrosła o 1 567 tys. PLN. Ponadto Grupa dokonała zmiany prezentacji części gruntów z aktywów dostępnych do sprzedaży do nieruchomości inwestycyjnych. Wartość gruntów wynosiła 874 tys. PLN i składała się z trzech działek wraz z udziałem w drodze. Sprzedaż działek będzie się odbywała etapami w ramach inwestycji realizowanych przez spółki z Grupy. Opis metod wyceny oraz kluczowych danych wejściowych użytych do wyceny nieruchomości inwestycyjnych do wartości godziwej: Nieruchomości inwestycyjne na dzień 31-12-2020 roku wartość w PLN Metoda wyceny Istotne nieobserwowalne dane wejściowe Przedział (średnia ważona) Bydgoszcz, ul. Bydgoskich Olimpijczyków, 38 186 m2 18 228 Podejście porównawcze, metoda porównywania parami Ceny transakcyjne nieruchomości o podobnej lokalizacji i potencjale od 239 PLN/m2 do 514,09 PLN/m2 Razem 18 228 Nieruchomości inwestycyjne na dzień 31-12-2019 roku wartość w PLN Metoda wyceny Istotne nieobserwowalne dane wejściowe Przedział (średnia ważona) Bydgoszcz, ul. Bydgoskich Olimpijczyków, 32 458 m2 15 283 Podejście porównawcze, metoda porównywania parami Ceny transakcyjne nieruchomości o podobnej lokalizacji i potencjale od 239 PLN/m2 do 470 PLN/m2 Razem 15 283 Aktywa trwałe zaklasyfikowane jako przeznaczone do sprzedaży Na dzień 31 grudnia 2020 roku wystąpiły aktywa zaklasyfikowane jako przeznaczone do sprzedaży. Zmiany w aktywach zaklasyfikowanych jako przeznaczone do sprzedaży: Aktywa trwałe zaklasyfikowane jako przeznaczone do sprzedaży od 01-01 do 31-12-2020 od 01-01 do 31-12-2019 Wartość na początek okresu 3 861 2 206 Rzeczowe aktywa trwałe sprzedane w okresie -2 900 -1 231 Nieruchomości inwestycyjne zaklasyfikowane w okresie - 2 886 Aktywa z tytułu prawa do użytkowania zaklasyfikowane w okresie 270 3 887 Reklasyfikacja do nieruchomości inwestycyjnych -874 - Aktywa z tytułu prawa do użytkowania sprzedane w okresie - -3 887 Aktywa trwałe zaklasyfikowane jako przeznaczone do sprzedaży 357 3 861 Na aktywa trwałe zaklasyfikowanie jako przeznaczone do sprzedaży na dzień bilansowy składają się: od 01-01 do 31-12-2020 od 01-01 do 31-12-2019 Maszyny i urządzenia 357 87 Działki (trzy) - 3 774 Suma 357 3 861 W prezentowanym okresie Grupa dokonała sprzedaży aktywów zaklasyfikowanych jako przeznaczone do sprzedaży podmiotowi powiązanemu. Sprzedaży dotyczyła działek wraz z drogami przynależnymi do nieruchomości, cena sprzedaży wynosiła 3 164 tys. PLN. W wyniku tej transakcji Grupa osiągnęła dodatni wynik na sprzedaży aktywów trwałych zaklasyfikowanych jako przeznaczone do sprzedaży, w kwocie 262 tys. PLN. Natomiast bilansowa zmiana w związku ze sprzedażą wyniosła 2 900 tys. PLN (w tym zmiana bilansowa działek gruntu 2 886 tys. PLN, działek drogowych 15 tys. PLN). Na saldo 357 tys. PLN aktywów trwałych zaklasyfikowanych jako przeznaczone do sprzedaży składają maszyny i urządzenia, które zgodnie z decyzją Zarządu nie służą już działalności operacyjnej Grupy. Na dzień bilansowy zakończony 31 grudnia 2020 roku Zarząd podjął decyzję o przeniesieniu urządzenia monitorującego w kwocie 270 tys. PLN, które ma zostać sprzedane firmie chroniącej obiekty produkcyjne Grupy. Wartość 874 tys. PLN dotyczy trzech działek wraz z udziałem w drodze, które zostały na dzień 31 grudnia 2020 roku przeniesione do nieruchomości inwestycyjnych. Aktywa niematerialne Znaki towarowe Know-how Oprogramowanie komputerowe Pozostałe aktywa niematerialne Aktywa niematerialne w trakcie wytwarzania Razem Stan na 31-12-2020 Wartość bilansowa brutto 1 705 3 747 2 823 115 1 8 392 Skumulowane umorzenie i odpisy aktualizujące - -1 699 -2 713 -79 - -4 491 Wartość bilansowa netto 1 705 2 048 110 36 1 3 901 Stan na 31-12-2019 Wartość bilansowa brutto 1 705 3 314 2 807 - 38 7 863 Skumulowane umorzenie i odpisy aktualizujące - -674 -2 669 - - -3 343 Wartość bilansowa netto 1 705 2 639 138 - 38 4 520 Wyszczególnienie Znaki towarowe Know-how Oprogramowanie komputerowe Pozostałe aktywa niematerialne Aktywa niematerialne w trakcie wytwarzania Razem za okres od 01-01 do 31-12-2020 Wartość bilansowa netto na dzień 01-01-2020 1 705 2 639 138 - 38 4 520 Zwiększenia (nabycie, wytworzenie, leasing) - - - 40 -40 - Inne zmiany (reklasyfikacje, przemieszczenia itp.) - - - - 3 3 Amortyzacja (-) - -591 -40 -4 - -634 Różnice kursowe netto z przeliczenia (+/-) - - 12 - - 12 Wartość bilansowa netto na dzień 31-12-2020 roku 1 705 2 048 110 36 1 3 901 za okres od 01-01 do 31-12-2019 Wartość bilansowa netto na dzień 01-01-2019 1 705 2 113 220 - 659 4 696 Zwiększenia (nabycie, wytworzenie, leasing) - 955 40 - -621 374 Inne zmiany (reklasyfikacje, przemieszczenia itp.) - - 74 - - 74 Amortyzacja (-) - -429 -196 - - -625 Wartość bilansowa netto na dzień 31-12-2019 roku 1 705 2 639 138 - 38 4 520 Dla znaku towarowego ,,MAKRUM” Grupa przeprowadziła test na utratę wartości, którego założenia zostały przedstawione w nocie 23. Na wchodzącą w skład aktywów niematerialnych pozycje know-how składają się głównie nabyte, przed włączeniem do Grupy, przez MAKRUM Project Management Sp. z o.o. dokumentacja techniczna, opisy technologii, bazy dostawców i kontrahentów itp. dotycząca konstrukcji maszyn i urządzeń sprzedawanych pod marką MAKRUM, a w roku 2019 wytworzona przez Grupę dokumentacja techniczna ulepszeń i rozwoju produktów marki MODULO. Wartość firmy Na dzień 31 grudnia 2020 roku wartość firmy wynosi 31 070 tys. PLN i nie uległa zmianie w stosunku do 31 grudnia 2019 roku. Grupa, w związku z nabyciem w dniu 23 marca 2017 roku 100% udziałów w Spółce MAKRUM Project Management Sp. z o.o. oraz dokonanym w dniu 01 grudnia 2017 roku połączeniem w trybie art. 492 § 1 pkt1) ksh, art. 515 § 1ksh w związku z art. 516 § ksh poprzez przeniesienie całego majątku przejmowanej Spółki MAKRUM Project Management Sp. z o.o. rozpoznała wartość firmy w wysokości 31 070 tys. PLN. Prezentowana wartość firmy wynika z prognozowanych synergii wynikających z połączenia MAKRUM Project Management Sp. z o.o. z Jednostką dominującą oraz stanowi nadwyżkę kosztu przejęcia nad wartością godziwa możliwych do zidentyfikowania aktywów netto (środków trwałych i aktywów niematerialnych i prawnych, aktywów obrotowych oraz przejętych zobowiązań) przejętej jednostki. Wartość firmy została alokowana do ośrodka generującego przepływy pieniężne i jest przypisana do segmentu konstrukcje stalowe. Test na utratę wartości Podstawą testu są przygotowane przez Grupę prognozy na lata 2021-2025 zdyskontowanych przyszłych przepływów finansowych związanych z nabytym przedsiębiorstwem oparte na profesjonalnym osądzie Zarządu oraz analizie potencjalnego popytu na oferowane produkty, aktualnego portfela zamówień, zmienności warunków rynkowych oraz trendów koniunkturalnych związanych z produkowanymi urządzeniami. Prognozy obejmują przepływy z działalności kontynuowanej przejętego podmiotu oferowane pod marką MAKRUM oraz przepływy związane z automatycznymi systemami parkingowymi oferowanymi pod marką MODULO. Przy tych założeniach dokonano dodatkowej analizy, która wykazała, iż wzrost średniego ważonego kosztu kapitału WACC poniżej 1,1 p.p. nie powoduje konieczności dokonania odpisu. W teście założono średnioroczną stopę wzrostu CAGR (Compound Annual Growth Rate) na poziomie 10,82%, na co składa się głównie prognozowany wzrost przychodów z parkingów automatycznych wsparty efektem niskiej bazy. Prognoza została wsparta analizą potencjalnego popytu na oferowane produkty w wybranych segmentach odbiorców, analizą podmiotów konkurencyjnych oraz dynamicznie rosnącym portfelem zamówień. Test na utratę wartości obejmuje wartość firmy oraz znak towarowy. Dla testu przyjęto następujące założenia - w nawiasach zaprezentowano założenia przyjęte w roku poprzednim: Zastosowano model zdyskontowanych przepływów pieniężnych oparty na szczegółowej prognozie na lata 2021-2025 przepływów pieniężnych związanych z nabytym przedsiębiorstwem opracowanej przez Grupę, Dla oszacowania wartości rezydualnej biznesu nabytego przedsiębiorstwa założono 2.1% stopę wzrostu po okresie szczegółowej prognozy (1,9%), Stopa dyskontowa została oszacowana na podstawie średnioważonego kosztu kapitału i jest zgodna z modelem WACC (Weighted Average Cost of Capital), Koszt kapitału własnego został wyznaczony na podstawie oczekiwanej stopy zwrotu portfela zgodnie z modelem CAPM (Capital Assets Pricing Model) przy założeniu: Stopę wolna od ryzyka przyjęto na poziomie 1,20% (2,11%), co odpowiada rentowności 10 letnich obligacji skarbowych, Premię za ryzyko rynkowe w całym okresie prognozy przyjęto na poziomie 7,25% (6,50%), a wskaźnik beta na poziomie 0,74 (1,17) bazując w obu przypadkach na publikacjach A. Damodorana, Premię za niską kapitalizację na poziomie 3,00% (1,60%) Premię za ryzyko specyficzne związane epidemią koronawirusa 2,00% Koszt kapitału obcego przyjęto na poziomie stopy wolnej od ryzyka powiększonej o marżę 1,95% (1,6%), Dla powyższych założeń średni ważony koszt kapitału WACC wynosi 10,87% (11,16%) Analiza wrażliwości szacującej wartość ośrodka generującego przepływy pieniężne Zmiana stopy wzrostu FCF po okresie szczegółowej prognozy Zmiana WACC -1.00% -0.50% 0.00% 0.50% 1.00% -1.00% 38 549 40 347 42 376 44 684 47 333 -0.50% 36 330 37 905 39 671 41 663 43 930 0.00% 34 340 35 729 37 275 39 009 40 966 0.50% 32 545 33 776 35 140 36 659 38 362 1.00% 30 918 32 015 33 224 34 564 36 057 Na podstawie uzyskanych wyników testu Grupa uznała, iż szacowana wartość użytkowa nabytego przedsiębiorstwa MAKRUM Project Management Sp. z o.o. przewyższa sumę zaangażowanych aktywów o wartość ponad 33 237 tys. PLN, obejmujących wartość firmy, znak towarowy, aktywa trwałe oraz aktywa obrotowe netto. Pozostałe aktywa finansowe 31-12-2020 31-12-2019 Pozostałe długoterminowe aktywa finansowe 8 000 8 000 Dłużne papiery wartościowe komercyjne (obligacje) 8 000 8 000 Pozostałe krótkoterminowe aktywa finansowe 5 6 597 Dłużne papiery wartościowe komercyjne (obligacje) - 6 592 Inne krótkoterminowe (akcje spółek notowanych na giełdzie) 5 5 Razem 8 005 14 597 W 2019 roku jednostka dominująca dokonała zakupu obligacji wyemitowanych przez Spółkę Grupa Kapitałowa Immobile S.A. w kwocie 14 000 tys. PLN. Wartość tych obligacji wg zamortyzowanego kosztu, pomniejszonych o wartość obligacji wykupionych w 2020 roku, na dzień 31 grudnia 2020 roku wynosi 8 000 tys. PLN. Ponadto na dzień 31 grudnia 2020 roku Grupa posiada akcje spółek notowanych na giełdzie w kwocie 5 tys. PLN. Zestawienie obligacji na dzień 31 grudnia 2020 roku Nazwa obligacji Oprocentowanie Wartość bilansowa Termin wykupu Obligacje Serii H WIBOR 1R + 4% 4 000 30.11.2022 Obligacje Serii I WIBOR 1R + 4% 4 000 30.11.2023 Razem 8 000 Długoterminowe PLN 8 000 Krótkoterminowe PLN - Zestawienie obligacji na dzień 31 grudnia 2019 roku Nazwa obligacji Oprocentowanie Wartość bilansowa Termin wykupu Obligacje Serii F WIBOR 1R + 4% 3 127 20.06.2020 Obligacje Serii G WIBOR 1R + 4% 3 127 30.11.2020 Obligacje Serii H WIBOR 1R + 4% 4 169 30.11.2022 Obligacje Serii I WIBOR 1R + 4% 4 169 30.11.2023 Razem 14 592 Długoterminowe PLN 8 000 Krótkoterminowe PLN 6 592 w dniu 3 marca 2020 roku Jednostka Dominująca dokonała zapłaty należnych na dzień 31 grudnia 2019 roku odsetek od obligacji w kwocie 592 tys. PLN, w dniu 20 czerwca 2020 roku Emitent obligacji Grupa Kapitałowa Immobile S.A. wykupiła od Spółki obligacje serii F w kwocie 3 000 tys. PLN wraz z należnymi odsetkami w kwocie 82 tys. PLN, w dniu 26 i 27 listopada 2020 roku Emitent obligacji Grupa Kapitałowa Immobile S.A. wykupiła od Spółki obligacje serii G w kwocie 3 000 tys. PLN wraz z należnymi odsetkami w kwocie 161 tys. PLN, w dniu 30 grudnia 2020 roku Emitent obligacji Grupa Kapitałowa Immobile S.A. dokonał zapłaty należnych odsetek serii H i I w kwocie 468 tys. PLN. Zarząd Grupy przeprowadził analizę utraty wartości obligacji zakupionych od akcjonariusza większościowego (Grupa Kapitałowa Immobile S.A.) na podstawie oceny ryzyka kredytowego nie stwierdzono konieczności dokonywania odpisów aktualizujących wartość tych obligacji. Pożyczki Zestawienie pożyczek na dzień 31 grudnia 2020 r. Oprocentowanie Waluta Wartość bilansowa brutto Odpis Wartość bilansowa Termin spłaty w tys. PLN w tys. PLN w tys. PLN WIBOR1M+6p.p. PLN 2 038 - 2 038 03/2021 WIBOR1M+6p.p. PLN 25 074 - 25 074 12/2021 WIBOR1M+6p.p. PLN 8 679 - 8 679 12/2022 WIBOR1M+3p.p. PLN 48 - 48 12/2021 Razem 35 839 - 35 839 Długoterminowe PLN 8 679 8 679 Krótkoterminowe PLN 27 160 27 160 Zestawienie pożyczek na dzień 31 grudnia 2019 r. Oprocentowanie Waluta Wartość bilansowa brutto Odpis Wartość bilansowa Termin spłaty w tys. PLN w tys. PLN w tys. PLN WIBOR1M+6p.p. PLN 4 277 - 4 277 12/2020 WIBOR1M+6p.p. PLN 4 930 - 4 930 12/2021 WIBOR1M+3p.p. PLN 46 - 46 12/2020 5% PLN 20 - 20 12/2020 Razem PLN 9 273 - 9 273 Długoterminowe PLN 4 930 4 930 Krótkoterminowe PLN 4 343 4 343 W 2020 roku Spółki PJP S.A., PROMSTAHL POLSKA Sp. z o.o. oraz PROJPRZEM BUDOWNICTWO Sp. z o.o. udzieliły podmiotom powiązanym nieobjętym konsolidacją pożyczek ze zmiennym oprocentowaniem WIBOR 1M + 6p.p z terminami spłaty do dnia 31 grudnia 2021 oraz do 31 grudnia 2022. Wszystkie pożyczki zostały udzielone w oparciu o bieżące warunki rynkowe przy zawieraniu tego typu transakcji. Rezerwy na świadczenia pracownicze Programy akcji pracowniczych Na dzień 31 grudnia 2020 roku oraz na 31 grudnia 2019 roku Grupa nie posiadała programu akcji pracowniczych. Rezerwy na świadczenia pracownicze Krótkoterminowe Długoterminowe 31-12-2020 31-12-2019 31-12-2020 31-12-2019 Rezerwy na odprawy emerytalne - - 378 360 Rezerwy z tytułu świadczeń pracowniczych razem - - 378 360 Rezerwy na odprawy emerytalne Stan na 1 stycznia 2020 roku 360 Zmiany ujęte w rachunku zysków i strat: Koszty bieżącego i przeszłego zatrudnienia 5 Zyski (-) lub straty (+) aktuarialne 13 Wartość bieżąca rezerw na dzień 31-12-2020 roku 378 Zobowiązania z tytułu świadczeń pracowniczych netto krótkoterminowe - Zobowiązania z tytułu świadczeń pracowniczych netto długoterminowe 378 Rezerwy na odprawy emerytalne Stan na 1 stycznia 2019 roku 328 Zmiany ujęte w rachunku zysków i strat: Koszty bieżącego i przeszłego zatrudnienia 42 Zyski (-) lub straty (+) aktuarialne -10 Wartość bieżąca rezerw na dzień 31-12-2019 roku 360 Zobowiązania z tytułu świadczeń pracowniczych netto krótkoterminowe - Zobowiązania z tytułu świadczeń pracowniczych netto długoterminowe 360 Główne założenia przyjęte do wyceny świadczeń pracowniczych na dzień sprawozdawczy są następujące: 31-12-2020 31-12-2019 Stopa dyskontowa 1,52% 2,37% Przewidywana stopa wzrostu wynagrodzeń 2,00% 2,00% Zapasy 31-12-2020 31-12-2019 Materiały 12 768 15 032 Produkcja w toku 9 261 9 273 Produkty gotowe 9 698 11 786 Towary 444 2 707 Zapasy ogółem 32 170 38 799 Odpisy aktualizujące zapasy 31-12-2020 31-12-2019 Stan na początek okresu 2 373 2 413 Odpisy ujęte jako koszt w okresie 145 20 Odpisy odwrócone w okresie (-) -105 -59 Stan na koniec okresu 2 413 2 373 W dniu 14 września 2017 roku Jednostka dominująca podpisała aneks do umowy kredytu w rachunku bieżącym zmieniający zabezpieczenie Banku. Jednostka dominująca w tym dniu m.in. ustanowiła zastaw rejestrowy na zapasach materiałów zlokalizowanych w Zakładzie Produkcyjnym w Koronowie o wartości 5 000 tys. PLN. Na dzień 31 grudnia 2020 roku zabezpieczenie to nie uległo zmianie. Należności z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe należności 31-12-2020 31-12-2019 (przekształcone) Aktywa finansowe: Należności z tytułu dostaw i usług 64 599 72 641 Odpis z tytułu oczekiwanych strat kredytowych (-) -20 850 -18 580 Należności z tytułu dostaw i usług netto 43 749 54 061 Należności ze sprzedaży aktywów trwałych (rzeczowych aktywów trwałych, nieruchomości inwestycyjnych) Kwoty zatrzymane (kaucje) 2 482 3 824 Inne należności - 685 Należności finansowe 46 231 58 570 Aktywa niefinansowe: Należności z tytułu podatków i innych świadczeń (głównie VAT) 2 685 3 063 Przedpłaty (zaliczki na zapasy, środki trwałe, WNIP) 76 - Pozostałe należności niefinansowe 341 7 Należności niefinansowe 3 102 3 070 Należności krótkoterminowe razem 49 332 61 640 31-12-2020 31-12-2019 (przekształcone) Kwoty zatrzymane (kaucje) z tytułu umów o usługę budowlaną 2 884 2 807 Pozostałe należności- zaliczki 47 209 Należności długoterminowe 2 932 3 016 Należności z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe należności na 31 grudnia 2020 roku wyniosły 49 332 tys. PLN. W przeważającej części składają się z należności w tytułu dostaw i usług (43 749 tys. PLN). Inne istotne pozycje to kaucje związane z świadczonymi usługami budowlanymi (2 482 tys. PLN). Należności z tytułu dostaw i usług nie są oprocentowane i mają zazwyczaj termin płatności w przedziale od 14 do 45 dni. Wyjątek stanowią wpłacone kaucje z tytułu gwarancji wykonania robót, których okres spłaty w niektórych przypadkach przekracza 12 miesięcy od dnia bilansowego. Kaucje są dyskontowane przy wykorzystaniu rentowności 2-, 5- lub 10-letnich krajowych obligacji skarbowych dla należności krajowych oraz rentowności 2-, 5- lub 10-letnich niemieckich obligacji skarbowych dla należności w walucie euro oraz uwzględniając ryzyko kredytowe klienta.6 Grupa dokonała oceny należności ze względu na utratę ich wartości zgodnie ze stosowaną polityką rachunkowości. Zmiany dokonane w ciągu roku na odpisach aktualizujących należności oraz pożyczki są ujmowane w sprawozdaniu z całkowitych dochodów w pozycji: straty (zyski) z tytułu oczekiwanych strat kredytowych. 31-12-2020 31-12-2019 Stan na początek okresu 18 580 17 483 Odpisy ujęte jako koszt w okresie 3 951 2 219 Odpisy odwrócone ujęte jako przychód w okresie (-) -885 -194 Odpisy wykorzystane (-) -993 -926 Inne zmiany (różnice kursowe netto z przeliczenia) 197 -2 Stan na koniec okresu 20 850 18 580 Poniżej przedstawiono analizę należności z tytułu dostaw i usług, które na dzień 31 grudnia 2020 roku i 31 grudnia 2019 roku były przeterminowane, ale nie uznano ich za nieściągalne i nie objęto odpisem. 31-12-2020 31-12-2020 31-12-2019 31-12-2019 Należności z tytułu dostaw i usług Pozostałe należności finansowe Należności z tytułu dostaw i usług Pozostałe należności finansowe Należności krótkoterminowe zaległe: do 1 miesiąca 3 552 - 2 700 - od 1 do 6 miesięcy 811 4 2 780 - od 6 do 12 miesięcy 706 - 392 - powyżej roku - - - - Zaległe należności finansowe 5 069 4 5 871 - Bieżące i zaległe krótkoterminowe należności finansowe 31-12-2020 31-12-2020 31-12-2019 31-12-2019 Bieżące Zaległe Bieżące Zaległe Należności krótkoterminowe: Należności z tytułu dostaw i usług 38 679 25 920 48 190 24 451 Odpisy aktualizujące wartość należności z tytułu dostaw i usług (-) - -20 850 - -18 580 Należności z tytułu dostaw i usług netto 38 679 5 069 48 190 5 871 Pozostałe należności finansowe 2 482 4 4 509 - Odpisy aktualizujące wartość pozostałych należności (-) - - - - Pozostałe należności finansowe netto 2 482 4 4 509 - Należności finansowe 41 161 5 073 52 699 5 871 Aktywa i zobowiązania z tytułu umów Zaprezentowane w skonsolidowanym sprawozdaniu z sytuacji finansowej aktywa z tytułu umowy dotyczą przekazanych klientowi dóbr lub usług, przed dokonaniem przez klienta zapłaty wynagrodzenia lub przed terminem wymagalności. Stany aktywów i zobowiązań z tytułu umowy na koniec okresu sprawozdawczego przedstawia poniższa tabela: Stan na 31-12-2020 Stan na 31-12-2019 Aktywa z tytułu umowy brutto 8 731 9 822 Odpisy aktualizujące wartość aktywów z tytułu umowy (-) -43 -65 Aktywa z tytułu umowy 8 687 9 757 Zobowiązania z tytułu umowy 8 999 13 854 w tym zaliczki: 7 111 11 769 Utworzone w 2020 roku odpisy aktualizujące aktywa z tytułu umowy w kwocie 43 tys. PLN (2019 rok: 65 tys. PLN) Grupa ujęła w wyniku w pozycji „Straty z tytułu oczekiwanych strat kredytowych” (patrz nota 28). Najważniejsze przyczyny zmian aktywów i zobowiązań z tytułu umowy w okresie sprawozdawczym przedstawiają poniższe tabele: Stan na 31-12-2020 Stan na 31-12-2019 Aktywa z tytułu umowy: Aktywa z tytułu umowy na początek okresu 9 757 11 684 Przychody odniesione w okresie sprawozdawczym na aktywa z tytułu umowy 8 731 9 822 Zmiany odpisów aktualizujących aktywa z tytułu umowy -22 -65 Przeklasyfikowanie do należności z tytułu dostaw i usług (-) -9 779 -11 684 Aktywa z tytułu umowy na koniec okresu 8 688 9 757 Zobowiązania z tytułu umowy: Zobowiązania z tytułu umowy na początek okresu 13 854 7 632 Zobowiązania do wykonania świadczenia ujęte w okresie sprawozdawczym jako zobowiązania z tytułu umowy 8 999 13 854 Rozpoznanie przychodu ujętego w saldzie zobowiązań z tytułu umowy na początek okresu (-) -13 854 -7 632 Zobowiązania z tytułu umowy na koniec okresu 8 999 13 854 W 2020 roku Grupa ujęła przychody w kwocie 13 854 tys. PLN, które uwzględnione były w saldzie zobowiązań z tytułu umowy na początek okresu. Ponadto Grupa ujęła w 2020 roku przychody w kwocie 9 779 tys. PLN (2019 rok: 11 684 tys. PLN) dotyczące zobowiązań do wykonania świadczenia spełnionych (lub częściowo spełnionych) w poprzednich okresach. Łączne korekty przychodów odniesione na aktywa i zobowiązania z tytułu umowy w przeważającej mierze wynikały ze zmian sposobu pomiaru stopnia spełnienia zobowiązania do wykonania świadczenia/zmian wartości szacunkowej ceny transakcyjnej/zmian umowy. Łączna kwota ceny transakcyjnej przypisanej do zobowiązań do wykonania świadczenia, które pozostały niespełnione (lub częściowo niespełnione), na dzień 31 grudnia 2020 roku wyniosła 180 042 tys. PLN (2019 rok: 126 680 tys. PLN), z czego kwotę 76 540 tys. PLN Grupa spodziewa się ująć jako przychód w 2021 roku, a pozostałą część w kolejnych okresach. Środki pieniężne i ich ekwiwalenty Na dzień 31 grudnia 2020 roku i 31 grudnia 2019 roku suma środków pieniężnych zgromadzonych przez Jednostki Grupy Kapitałowej wynosiła odpowiednio 9 811 tys. PLN i 12 455 tys. PLN. Suma środków pieniężnych denominowanych w EUR, posiadanych przez krajowe jednostki wchodzące w skład Grupy Kapitałowej, wyniosła na 31 grudnia 2020 roku 1 399 tys. PLN (na koniec 2019 roku 875 tys. PLN). Na dzień bilansowy środki pieniężne w walucie zostały przeliczone po kursie średnim ogłaszanym przez NBP na ostatni dzień roku kalendarzowego. Saldo środków pieniężnych i ich ekwiwalentów wykazane w skonsolidowanym sprawozdaniu z przepływów pieniężnych składało się z następujących pozycji: 31-12-2020 31-12-2019 Środki pieniężne na rachunkach bankowych prowadzonych w PLN 6 481 6 152 Środki pieniężne na rachunkach bankowych walutowych 1 456 3 843 Środki pieniężne w kasie 59 40 Depozyty krótkoterminowe 496 285 Środki pieniężne znajdujące się na rachunkach VAT 1 303 2 120 Inne 15 15 Środki pieniężne i ich ekwiwalenty razem 9 811 12 455 Zgodnie z osądem Zarządu Jednostki dominującej, ograniczenia w dysponowaniu środkami zgromadzonymi na rachunku VAT, wynikające z przepisów podatkowych dotyczących mechanizmu podzielonej płatności, nie wpływają na ich klasyfikację jako środki pieniężne i ich ekwiwalenty, ponieważ Grupa wykorzystuje je na bieżąco do regulowania zobowiązań krótkoterminowych. Zarówno na dzień 31 grudnia 2020 roku jak i na dzień 31 grudnia 2019 roku nie występują środki pieniężne o ograniczonej możliwości dysponowania. Wyjaśnienia do pozycji rachunek przepływów pieniężnych Zapasy (w tys. PLN) od 01-01 do 31-12-2020 Bilansowa zmiana stanu zapasów 6 629 Wartość zapasu nabytych spółek na moment nabycia -45 Zmiana stanu zapasów w rachunku przepływów pieniężnych 6 584 Należności z tyt. dostaw i usług ( w tys. PLN) od 01-01 do 31-12-2020 Bilansowa zmiana stanu należności 12 354 Otrzymanie należności z tytułu sprzedaży rzeczowych aktywów trwałych -3 887 Wartość należności nabytych spółek na moment nabycia -240 Zmiana stanu należności w rachunku przepływów pieniężnych 8 228 Zobowiązania ( w tys. PLN) od 01-01 do 31-12-2020 Bilansowa zmiana stanu zobowiązań -13 970 Zmiana stanu zobowiązań z tytułu nabycia rzeczowych aktywów trwałych -154 Wartość zobowiązań nabytych spółek na moment nabycia 533 Zmiana stanu zobowiązań w rachunku przepływów pieniężnych -13 591 Kapitał podstawowy i kapitały zapasowe/ rezerwowe Kapitał podstawowy Informacje o kapitale podstawowym zostały zaprezentowane w poniższej tabeli: 31-12-2020 31-12-2019 Liczba akcji 5 982 716 5 982 716 Wartość nominalna akcji (PLN) 1 1 Kapitał podstawowy 5 982 716 5 982 716 W ciągu roku obrotowego nie dokonano zmian w kapitale zakładowym Grupy. 31-12-2020 31-12-2019 Akcje wyemitowane i w pełni opłacone: Liczba akcji na początek okresu 5 982 716 5 982 716 Liczba akcji na koniec okresu 5 982 716 5 982 716 Na dzień 31 grudnia 2020 roku Grupa posiadała 5.982.716 sztuk akcji. W kwietniu 2020 roku struktura posiadanych akcji uległa zmianie w wyniku konwersji akcji imiennych na akcje na okaziciela. W dniu 22 kwietnia 2020 roku Zarząd GPW w Warszawie S.A. podjął uchwałę, że do obrotu giełdowego na rynku podstawowym dopuszczonych jest 541.750 akcji zwykłych na okaziciela, więcej opisano w raporcie bieżącym nr 3/2020. W dniu 28 kwietnia 2020 roku Krajowy Depozyt Papierów Wartościowych S.A. poinformował, że w dniu 30 kwietnia 2020 roku dokona asymilacji 541.750 akcji zwykłych na okaziciela w wyniku konwersji akcji imiennych Grupy z serii A z pozostałymi akcjami zwykłymi na okaziciela. Konwersja została dokonana w związku z wnioskami akcjonariuszy. Akcje imienne uprawniały do wykonywania 1 głosu z każdej akcji na Walnym Zgromadzeniu Grupy. Po konwersji na akcje na okaziciela, akcje nadal uprawniają do wykonywania jednego głosu z każdej akcji na Walnym Zgromadzeniu Grupy. W wyniku konwersji nie istnieją już akcje imienne. Wysokość kapitału zakładowego Grupy nie uległa zmianie i wynosi nadal 5.982.716 PLN. Ogólna liczba głosów na Walnym Zgromadzeniu Grupy w wyniku konwersji także nie uległa zmianie i wynosi nadal 5.982.716. Akcje wszystkich serii nie są w żaden sposób uprzywilejowane. Jedynym Akcjonariuszem posiadającym na dzień publikacji skonsolidowanego sprawozdania finansowego ponad 5% w ogólnej liczbie głosów jest Grupa Kapitałowa IMMOBILE S.A, która wraz z podmiotami zależnymi posiada 3 932 370 sztuk akcji stanowiących 65,73% kapitału akcyjnego i dających 65,73% głosów w ogólnej liczbie głosów na Walnym Zgromadzeniu. Wartość nominalna akcji Wszystkie wyemitowane akcje posiadają wartość nominalną wynoszącą 1PLN i zostały w pełni opłacone. Prawa akcjonariuszy Na dzień bilansowy wszystkie wyemitowane akcje mają takie same prawa co do głosu, a liczba akcji równa się liczbie głosów i wynosi 5.985.716 głosów. Akcje wszystkich serii nie są w żaden sposób uprzywilejowane. Akcjonariusze o znaczącym udziale Liczba akcji zwykłych Ilość głosów % głosów na WZ Stan na 31-12-2020 Grupa Kapitałowa Immobile S.A. wraz z podmiotami zależnymi 3 932 370 3 932 370 65,73% Pozostali akcjonariusze 2 050 346 2 050 346 34,27% Razem 5 982 716 5 982 716 100% Stan na 31-12-2019 Grupa Kapitałowa Immobile S.A. wraz z podmiotami zależnymi 3 932 370 3 932 370 65,73% Pozostali akcjonariusze 2 050 346 2 050 346 34,27% Razem 5 982 716 5 982 716 100% Grupa Kapitałowa IMMOBILE S.A. (wraz z podmiotami zależnymi) 31-12-2020 31-12-2019 - udział w kapitale 65,73% 65,73% - udział w głosach 65,73% 65,73% Pozostałe kapitały Kapitał zapasowy ze sprzedaży akcji powyżej ich wartości nominalnej Kapitał zapasowy został utworzony z nadwyżki wartości emisyjnej nad nominalną w kwocie 52 991 tys. PLN. Pozostałe kapitały 31-12-2020 31-12-2019 Kapitał z aktualizacji wyceny nieruchomości 1 220 1 220 Kapitał rezerwowy 29 815 25 193 Kapitał rezerwowy – skup akcji własnych 5 000 5 000 Kapitał zapasowy 6 846 6 846 Różnice kursowe z konsolidacji (z przeliczenia sprawozdań zagranicznych jednostek zależnych) 979 202 Razem pozostałe kapitały na koniec okresu 43 861 38 462 W dniu 12 czerwca 2019 roku Zwyczajne Walne Zgromadzenie Spółki podjęło uchwałę o utworzeniu kapitału rezerwowego z przeznaczeniem na realizację skupu przez Emitenta akcji własnych. Wartość kapitału rezerwowego przeznaczonego na ten cel powstała z przesunięcia 5 000 tys. PLN z kapitału zapasowego Spółki. Niepodzielony zysk/(strata) oraz ograniczenia w wypłacie dywidendy Zysk niepodzielony obejmuje również kwoty, które nie podlegają podziałowi, to znaczy nie mogą zostać wypłacone w formie dywidendy. Statutowe sprawozdanie finansowe Jednostki dominującej jest przygotowywane zgodnie z MSSF. Dywidenda może być wypłacona w oparciu o zysk ustalony w jednostkowym rocznym sprawozdaniu finansowym przygotowanym dla celów statutowych. Zgodnie z wymogami Kodeksu Spółek Handlowych, Grupa jest zobowiązana utworzyć kapitał zapasowy na pokrycie straty. Do tej kategorii kapitału przelewa się co najmniej 8% zysku za dany rok obrotowy wykazanego w jednostkowym sprawozdaniu Jednostki dominującej, dopóki kapitał ten nie osiągnie co najmniej jednej trzeciej kapitału podstawowego Spółki. O użyciu kapitału zapasowego i rezerwowego rozstrzyga Walne Zgromadzenie; jednakże części kapitału zapasowego w wysokości jednej trzeciej kapitału zakładowego można użyć jedynie na pokrycie straty wykazanej w jednostkowym sprawozdaniu finansowym Spółki PJP MAKRUM S.A. i nie podlega ona podziałowi na inne cele. Na dzień 31 grudnia 2020 roku nie istnieją inne ograniczenia dotyczące wypłaty dywidendy. Kredyty i pożyczki Wartość nominalna 33 204 SCN 108 Razem 33 313 Część krótkoterminowa 26 103 Część długoterminowa 7 210 Zmiany w porównaniu do stanu na dzień 31 grudnia 2019 roku W okresie od 1 stycznia do 31 grudnia 2020 roku: W dniu 16 marca 2020 roku spółki PJP MAKRUM S.A., PROJPRZEM Budownictwo Sp. z o.o., MODULO Parking Sp. z o.o. oraz ATREM S.A. zawarły z Santander Bank Polska S.A. aneks do umowy o multilinię podwyższający limit na gwarancje do łącznej kwoty 25 000 tys. PLN (tj. zwiększenie multilinii do kwoty 30 000 tys. PLN). W dniu 18 czerwca 2020 roku ww. spółki zawarły techniczny aneks wydłużający termin ostatecznej spłaty multilinii do dnia 21 lipca 2020 roku. W dniu 21 lipca 2020 roku został zawarty aneks wydłużający termin ostatecznej spłaty multilinii do dnia 21 czerwca 2021 roku. W dniu 22 lipca 2020 roku PJP MAKRUM S.A. zawarła z mBank S.A. aneksy: do umowy kredytu w rachunku bieżącym podwyższający limit o 1 200 tys. PLN, tj. do kwoty 6 500 tys. PLN oraz wydłużający termin ostatecznej spłaty kredytu do dnia 30 lipca 2021 roku, do umowy ramowej na gwarancje wydłużający okres wykorzystania limitu gwarancyjnego do dnia 30 lipca 2021 roku. W dniu 22 lipca 2020 roku PROJPRZEM Budownictwo Sp. z o.o. zawarła z mBank S.A. aneks do umowy ramowej na gwarancje podwyższający limit na gwarancje o 4 000 tys. PLN, tj. do kwoty 7 400 tys. PLN oraz wydłużający okres wykorzystania limitu gwarancyjnego do dnia 30 lipca 2021 roku. W dniu 10 listopada 2020 roku PJP MAKRUM S.A. zawarła z mBank S.A. aneks do umowy o kredyt odnawialny wydłużający okres wykorzystania kredytu do dnia 12 listopada 2021 roku oraz zmieniający ostateczny dzień spłaty na 9 sierpnia 2022 roku. PJP MAKRUM S.A. zawarła z PKO Bankiem Polskim S.A. aneksy do umowy limitu kredytowego wielocelowego: w dniu 21 września 2020 roku aneks podwyższający poziom dopuszczalnego wskaźnika finansowego zadłużenia finansowego netto do EBITDA, w dniu 1 grudnia 2020 roku aneks zmniejszający sublimit na kredyt w rachunku bieżącym o 3 500 tys. PLN, tj. do kwoty 5 000 tys. PLN oraz zwiększający zabezpieczenia Banku o poręczenie spłaty zobowiązań PJP MAKRUM S.A. udzielone przez PROJPRZEM Budownictwo Sp. z o.o. W dniu 4 grudnia 2020 roku PJP MAKRUM S.A. zawarła z Haitong Bank S.A. umowę ramową, na podstawie której Bank do dnia 15 września 2021 r. udostępni Spółce limit gwarancyjny do kwoty 20 000 tys. PLN. Zgodnie z umową, na zlecenie Spółki będą mogły być wystawiane gwarancje bankowe za zobowiązania Spółki oraz spółek: PROMStahl Polska Sp. z o.o., Projprzem Budownictwo Sp. z o.o., PROMLift Sp. z o.o., PROMStahl Limited, PROMStahl GmBH, Modulo Parking Sp. z o.o., ATREM S.A. Wykorzystanie limitu wstrzymane jest do czasu ustanowienia hipoteki na nieruchomościach o łącznej wartości rynkowej co najmniej 6 000 tys. PLN. Grupa nie dotrzymała 2 z 4 warunków umowy kredytowej zawartej z mBank i dotyczącej kredytu w rachunku bieżącym (prezentowany w części krótkoterminowej zobowiązań) - zgodnie z umową niedotrzymanie tych warunków może wpłynąć na wzrost marży, ale nie wpływa na wymagalność kredytu. Wykaz zabezpieczeń ustanowionych na majątku: Właściciel aktywa Kredytobiorca Kredytodawca Rodzaj transakcji Data zakończenia Zabezpieczenia (rodzaj, wartość) PJP MAKRUM PJP MAKRUM mBank S.A. Kredyt w rachunku bieżącym 30.07.2021 Hipoteka umowna do kwoty 19 800 tys. PLN PJP MAKRUM PJP MAKRUM mBank S.A. Kredyt w rachunku bieżącym 30.07.2021 Zastaw rejestrowy na zapasach do kwoty 5 000 tys. PLN PJP MAKRUM PJP MAKRUM mBank S.A. Linia na gwarancje 30.07.2021 Hipoteka umowna do kwoty 19 800 tys. PLN PJP MAKRUM PJP MAKRUM Santander Bank Polska S.A. Multilinia 21.06.2021 Hipoteka umowna łączna do kwoty 51 300 tys. PLN PJP MAKRUM PJP MAKRUM mBank S.A. Kredyt w rachunku bieżącym 30.07.2021 Zastaw rejestrowy na rzeczach oznaczonych co do tożsamości, tj. nożycach gilotynowych LVD MVS - TS 20/40 PJP MAKRUM PJP MAKRUM mBank S.A. Kredyt odnawialny 09.08.2022 Hipoteka umowna do kwoty 19 800 tys. PLN PJP MAKRUM PJP MAKRUM Santander Bank Polska S.A. Kredyt inwestycyjny 28.09.2024 Hipoteka umowna łączna do kwoty 51 300 tys. PLN PJP MAKRUM PROJPRZEM Budownictwo mBank S.A. Linia na gwarancje 30.07.2021 Hipoteka umowna do kwoty 8 880 tys. PLN Uzgodnienie zobowiązań wynikających z działalności finansowej Przepływy Zmiany niebędące przepływem Stan na 31-12-2019 Spłata Zaciągnięcie Spłaty odsetek Zawarcie Zmiana kursów walut Reklasyfikacja Stan na 31-12-2020 Długoterminowe Kredyty, pożyczki, inne instrumenty dłużne 6 780 - 17 818 - - - -17 388 7 210 Zobowiązania z tytułu leasingu 6 020 - - - 4 609 172 -3 970 6 831 Krótkoterminowe Kredyty, pożyczki, inne instrumenty dłużne 22 324 -15 288 1 586 -700 - - 17 388 26 009 Zobowiązania z tytułu leasingu 2 467 -2 821 - -275 - 57 3 970 3 673 Razem 37 591 -18 110 19 404 -974 4 609 229 - 43 723 Przepływy Zmiany niebędące przepływem Stan na 31-12-2018 Spłata Zaciągnięcie Spłaty odsetek Zawarcie Zmiana kursów walut Reklasyfikacja Stan na 31-12-2019 Długoterminowe Kredyty, pożyczki, inne instrumenty dłużne - - 20 718 - - - -13 938 6 780 Zobowiązania z tytułu leasingu 3 901 - - - 5 000 -10 -2 871 6 020 Krótkoterminowe Kredyty, pożyczki, inne instrumenty dłużne 17 900 -9 457 - -738 - -58 13 938 22 324 Zobowiązania z tytułu leasingu 3 421 -3 826 - -284 - - 2 871 2 467 Razem 25 223 -13 282 20 718 -1 022 5 000 -68 - 37 591 Pozostałe rezerwy Rezerwy na naprawy gwarancyjne Premie dla pośredników sprzedaży Inne rezerwy razem za okres od 01-01 do 31-12-2020 Stan na początek okresu 2 953 2 014 279 5 247 Zwiększenie rezerw ujęte jako koszt w okresie 2 061 1 321 149 3 530 Rozwiązanie rezerw ujęte jako przychód w okresie (-) -76 -71 -75 -221 Wykorzystanie rezerw (-) -179 -1 454 -128 -1 761 Pozostałe zmiany (różnice kursowe netto z przeliczenia) 44 179 32 256 Stan rezerw na dzień 31-12-2020 roku 4 804 1 989 258 7 051 za okres od 01-01 do 31-12-2019 Stan na początek okresu 2 678 1 600 427 4 706 Zwiększenie rezerw ujęte jako koszt w okresie 1 115 1 411 304 2 830 Rozwiązanie rezerw ujęte jako przychód w okresie (-) - - -310 -310 Wykorzystanie rezerw (-) -841 -1 002 -143 -1 986 Pozostałe zmiany (różnice kursowe netto z przeliczenia) 1 5 1 7 Stan rezerw na dzień 31-12-2019 roku 2 953 2 014 279 5 247 Rezerwy krótkoterminowe Rezerwy krótkoterminowe Rezerwy długoterminowe Rezerwy długoterminowe 31-12-2020 31-12-2019 31-12-2020 31-12-2019 Rezerwy na naprawy gwarancyjne 2 162 1 490 2 642 1 463 Premie dla pośredników sprzedaży 1 989 2 014 - - Inne rezerwy 258 244 - 35 Pozostałe rezerwy razem 4 409 3 748 2 642 1 498 Rezerwa na naprawy gwarancyjne Grupa tworzy rezerwę na koszty przewidywanych napraw gwarancyjnych produktów sprzedanych w ciągu ostatnich lat obrotowych w oparciu o poziom napraw gwarancyjnych zrealizowanych w latach ubiegłych. Przewiduje się, że większość tych kosztów zostanie poniesiona w następnym roku obrotowym, a ich całość w ciągu 2-5 lat od dnia bilansowego. Założenia zastosowane do obliczenia rezerwy na naprawy gwarancyjne oparte zostały na bieżących poziomach sprzedaży, historycznych oraz aktualnych dostępnych informacjach na temat zgłoszonych reklamacji w 2-5- letnim okresie gwarancyjnym na wszystkie sprzedane produkty. Wartość rezerwy na koniec 2020 roku wynosi 4 804 tys. PLN. Zobowiązania z tytułu dostaw i usług, pozostałe zobowiązania i rozliczenia międzyokresowe Zobowiązania z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe zobowiązania finansowe 31-12-2020 31-12-2019 (przekształcone) Zobowiązania z tytułu dostaw i usług 37 791 52 464 Zobowiązania z tytułu zakupu aktywów trwałych 154 39 Kaucje 3 078 3 423 Zobowiązania z tytułu wynagrodzeń 4 659 4 776 Zobowiązania pracownicze z tytułu urlopów wypoczynkowych 1 616 1 288 Inne zobowiązania finansowe 522 25 Zobowiązania finansowe krótkoterminowe 47 820 62 016 31-12-2020 31-12-2019 Kaucje otrzymane 4 973 3 081 Zobowiązania finansowe długoterminowe 4 973 3 081 Zobowiązania z tytułu dostaw i usług nie są oprocentowane i mają zazwyczaj termin płatności w przedziale od 14 do 45 dni. Wyjątek stanowią wpłacone kaucje z tytułu gwarancji wykonania robót, których okres spłaty w niektórych przypadkach przekracza 12 miesięcy od dnia bilansowego. Kaucje są dyskontowane za pomocą stopy średniej rentowności 2-, 5- lub 10-letnich krajowych obligacji skarbowych w przypadku zobowiązań krajowych oraz 2-, 5- lub 10-letnich niemieckich obligacji skarbowych dla zobowiązań zagranicznych z uwzględnieniem własnego ryzyka kredytowego. Pozostałe zobowiązania niefinansowe 31-12-2020 31-12-2019 (przekształcone) Zobowiązania z tytułu podatków i innych świadczeń 5 190 4 163 Inne zobowiązania niefinansowe 31 10 Zobowiązania niefinansowe krótkoterminowe 5 221 4 173 Rozliczenia międzyokresowe 31-12-2020 31-12-2019 Ubezpieczenia 163 90 Inne 118 153 Krótkoterminowe rozliczenia międzyokresowe razem 280 243 Zobowiązania inwestycyjne Na dzień 31 grudnia 2020 roku jak i na dzień 31 grudnia 2019 roku nie wystąpiły umowne zobowiązania do poniesienia nakładów inwestycyjnych w przyszłości. Zobowiązania i należności warunkowe W ramach prowadzonej działalności gospodarczej Grupa Kapitałowa zawiera umowy o udzielenie gwarancji ubezpieczeniowych lub bankowych. Obejmują one w przeważającej mierze gwarancje dobrego wykonania kontraktu lub usunięcia wad i usterek i mają charakter typowy dla działalności budowlanej. Poniżej przedstawiono zestawienie gwarancji zakwalifikowanych w Grupie jako zobowiązania warunkowe, obowiązujących na dzień 31 grudnia 2020 roku oraz 31 grudnia 2019 roku: 31-12-2020 31-12-2019 Należności warunkowe Wobec pozostałych jednostek: Gwarancje otrzymane 5 143 3 512 Pozostałe jednostki razem 5 143 3 512 Należności warunkowe razem 5 143 3 512 Zobowiązania warunkowe Wobec pozostałych jednostek: Poręczenie spłaty zobowiązań 12 550 12 200 Gwarancje udzielone 39 323 36 601 Pozostałe jednostki razem 51 873 48 801 Zobowiązania warunkowe razem 51 873 48 801 Sprawy sądowe Sprawa restrukturyzacyjna Dom M4 Sp. z o.o. Sprawa restrukturyzacyjna dłużnika PJP Makrum S.A tj. Dom M - 4 Sp. z o.o. (dalej Dłużnik), która zgłosiła wniosek o otwarcie postępowania restrukturyzacyjnego w trybie przyspieszonym. PJP Makrum S.A. (dalej jednostka dominująca) ma zgłoszoną wierzytelność w wysokości 2 315 tys. PLN. Propozycja układowa dłużnika w postępowaniu w stosunku do grupy wierzycieli, w której znajduje się jednostka dominująca jest redukcja należności głównej o 25% i wszystkich odsetek oraz kosztów procesu kosztów postępowania egzekucyjnego od dnia otwarcia postępowania restrukturyzacyjnego. W wyniku głosowania wierzycieli nad propozycją układu Sąd Rejonowy Bydgoszczy wydał postanowienie zatwierdzające przyjęcie układu. W wyniku egzekucji poręczyciela hipotecznego dłużnika jednostka dominująca na poczet w/w wierzytelności otrzymała kwotę 343 tys. PLN. Zgodnie ze sprostowanym postanowieniem zatwierdzającym układ zredukowana należność miała być uregulowana do dnia 31 marca 2019 roku. W związku z upływem terminu jaki miał Dłużnik na uregulowanie należności jednostki dominującej, jednostka dominująca wniosła o uchylenie układu. Sąd oddalił wniosek jednostki dominującej i poinformował o złożeniu przez Dłużnika nowych propozycji układowych, ostatecznie zakładających wydłużenie terminu na spłatę wierzycieli z grupy wierzycieli obejmującej jednostkę dominującą do dnia 30 kwietnia 2020 roku. jednocześnie proponując redukcję zadłużenia głównego o 25% i wszystkich odsetek, kosztów procesu i kosztów postępowania egzekucyjnego, a nadto zaproponował możliwość zaspokojenia wierzycieli z grupy obejmującej jednostkę dominującą poprzez ustanowienie na ich rzecz lokali mieszkalnych w cenie 5 350 PLN brutto/mkw. Zgromadzenia Wierzycieli w głosowaniu w dniu 20 stycznia 2020 roku przyjęło propozycje układowe. Jednostka dominująca głosowała przeciw propozycji układu i złożyła zastrzeżenia do układu. Sąd wydał postanowienie odmawiające zatwierdzenia nowego układu. Dłużnik złożył zażalenie na to postanowienie. Sprawa w toku. Jednostka Dominująca wniosła o uchylenie poprzednio zatwierdzonego układu. Sąd postanowił o uchyleniu układu – na dzień sprawozdania postanowienie nie jest prawomocne Sprawa Projprzem Budownictwo Sp. z o.o. W dniu 18 marca 2020 roku spółka zależna Projprzem Budownictwo Sp. z. o.o. (dalej spółka zależna) otrzymała notę obciążeniową od firmy Flextronics International Poland Sp. z o.o. z siedzibą w Tczewie (dalej Zamawiający) na kwotę 1 907 tys. PLN tytułem kary umownej dotyczącej umowy o wykonanie prac budowlanych - rozbudowa hali magazynowej B3 wraz z niezbędna infrastrukturą techniczną z dnia 18 kwietnia 2019 roku. Kwota wynikająca z noty obciążeniowej została potrącona przez Zamawiającego z należnym spółce zależnej wynagrodzeniem. Zarząd spółki zależnej kategorycznie zaprzecza jakoby spółka zależna ponosiła odpowiedzialność za opóźnienie w realizacji kontraktu i w konsekwencji uznaje obciążenie karą umowna tytułem 21 dni spóźnienie za całkowicie bezzasadną, a otrzymaną notę za bezpodstawną. w dniu 22 czerwca 2020 roku Projprzem Budownictwo Sp. z o.o. w związku z opóźnieniem płatności złożyło pozew sądowy o zapłatę w postępowaniu upominawczym przeciwko Flextronics International Poland, w dniu 29 czerwca 2020 roku Sąd Okręgowy w Gdańsku wydał nakaz zapłaty; w dniu 14 lipca 2020 roku Flextronics International Poland wniósł sprzeciw od nakazu zapłaty wnosząc o oddalenie powództwa w całości; w dniu 29 lipca 2020 roku sąd zobowiązał powoda do złożenia pisma procesowego i ustosunkowania się do sprzeciwu od nakazu zapały jednoczenie sąd skierował strony sporu do mediacji na okres 3 miesięcy. Spółka zależna ustosunkowała się do twierdzeń i zarzutów Zamawiającego podtrzymując stanowisko z pozwu. Przeprowadzone działania mediacyjne nie spowodowały istotnych postępów w sprawie. Na dzień publikacji niniejszego rocznego sprawozdania finansowego sprawa jest w toku. Mając jednak na względzie potencjalny upływ czasu niezbędny do rozstrzygnięcia sporu, a przede wszystkim przyjętą politykę rachunkowości, Zarząd jednostki dominującej zdecydował o dokonaniu odpisu należności w kwocie 1 000 tys. PLN. Rozliczenia podatkowe Rozliczenia podatkowe oraz inne obszary działalności podlegające regulacjom (na przykład sprawy celne czy dewizowe) mogą być przedmiotem kontroli organów administracyjnych, które uprawnione są do nakładania wysokich kar i sankcji. Brak odniesienia do utrwalonych regulacji prawnych w Polsce powoduje występowanie w obowiązujących przepisach niejasności i niespójności. Często występujące różnice w opiniach, co do interpretacji prawnej przepisów podatkowych zarówno wewnątrz organów państwowych, jak i pomiędzy organami państwowymi i przedsiębiorstwami, powodują powstawanie obszarów niepewności i konfliktów. Zjawiska te powodują, że ryzyko podatkowe w Polsce jest znacząco wyższe niż istniejące zwykle w krajach o bardziej rozwiniętym systemie podatkowym. Połączenia jednostek Nabycie jednostek zależnych W dniu 20 lutego 2020 roku jednostka dominująca nabyła 100 sztuk udziałów PROMFILT Sp. z o.o. Łączna ilość udziałów stanowi 100% głosów na Walnym Zgromadzeniu Wspólników. Cena nabycia udziałów została ustalona w wysokości 10 tys. PLN. Skutki transakcji nabycia udziałów PROMLIFT Sp. z o.o. przez Jednostkę Dominującą zostały rozliczone i ujęte w skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym zgodnie z zasadami przewidzianymi w MSSF 3 dla połączeń biznesowych. Zdaniem Zarządu Jednostki Dominującej, takie ujęcie najlepiej odzwierciedla rzeczywisty wpływ tej transakcji na skonsolidowane sprawozdanie finansowe Jednostki Dominującej. Przyjęte wielkości przejmowanego majątku ujęte w celu rozliczenia nabycia na dzień 20 lutego 2020 roku: Aktywa Wartość godziwa na dzień nabycia (w tysiącach PLN) Aktywa długoterminowe Aktywa krótkoterminowe Zapasy 45 Należności z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe należności 240 Środki pieniężne i ich ekwiwalenty 8 Aktywa razem 293 Zobowiązania Wartość godziwa na dzień nabycia (w tysiącach PLN) Zobowiązania długoterminowe Zobowiązania krótkoterminowe Kredyty, pożyczki, inne instrumenty dłużne 96 Zobowiązania z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe zobowiązania 533 Zobowiązania razem 628 Możliwe do zidentyfikowania aktywa netto w wartości godziwej -336 Wartość firmy 346 Wydatki netto na nabycie jednostki zależnej Cena uregulowana za nabyte udziały spółki PROMLIFT Sp. z o.o. -10 Środki pieniężne w posiadaniu spółki PROMLIFT Sp. z o.o. na moment nabycia 8 Wydatki netto na nabycie jednostek zależnych w przepływach pieniężnych -2 Przychody spółki PROMLIFT Sp. z o.o. od dnia przejęcie, uwzględnione w skonsolidowanych sprawozdaniu z całkowitych dochodów Grupy za 2020 roku, wyniosły 2 304 tys. PLN. Starta spółki zależnej za ten sam okres uwzględniona w skonsolidowanych sprawozdaniu z całkowitych dochodów Grupy za 2020 roku wyniosła -516 tys. PLN. Przychody spółki PROMLIFT Sp. z o.o. za cały 2020 roku wyniosły 2 436 tys. PLN, a strata za cały rok wyniosła -893 tys. PLN. W 2020 roku Grupa dokonała całkowitego odpisu wartości wartości firmy, tj. 346 tys. PLN w pozostałe koszty operacyjne. Zbycie jednostek zależnych W okresie od 1 stycznia do 31 grudnia 2020 roku oraz w okresie porównawczym od 1 stycznia do 31 grudnia 2019 roku nie wystąpiły zbycia jednostek. Informacje o podmiotach powiązanych Grupa Kapitałowa PJP MAKRUM S.A. posiada podmioty powiązane. Grupa od dnia 29 listopada 2016 roku funkcjonuje w ramach Grupy Kapitałowej Immobile S.A. Następująca tabela przedstawia łączne kwoty transakcji zawartych z podmiotami powiązanymi: Sprzedaż i należności Przychody z działalności operacyjnej od 01-01-2020 do 31-12-2020 Należności na dzień 31-12-2020 Przychody z działalności operacyjnej od 01-01-2019 do 31-12-2019 Należności na dzień 31-12-2019 Jednostka dominująca - 36 3 967 4 824 Inne podmioty powiązane 6 503 1 133 3 320 3 102 Usługi budowlane 269 1 025 1 299 2 655 6 503 1 169 7 286 7 926 Zakupy i zobowiązania Zakup (koszty, aktywa) od 01-01-2020 do 31-12-2020 Zobowiązania na dzień 31-12-2020 Zakup (koszty, aktywa) od 01-01-2019 do 31-12-2019 Zobowiązania na dzień 31-12-2019 Jednostka dominująca 4 441 53 3 246 216 Inne podmioty powiązane 1 029 454 749 399 5 471 507 3 996 616 Działalność finansowa Przychody finansowe od 01-01-2020 do 31-12-2020 Koszty finansowe od 01-01-2020 do 31-12-2020 Przychody finansowe od 01-01-2019 do 31-12-2019 Koszty finansowe od 01-01-2019 do 31-12-2019 Jednostka dominująca 2 087 96 1 083 90 Inne podmioty powiązane 114 581 150 164 2 201 677 1 232 255 Pożyczki Udzielone 31-12-2020 Otrzymane 31-12-2020 Udzielone 31-12-2019 Otrzymane 31-12-2019 Jednostka dominująca 7 502 - 7 989 - Inne podmioty powiązane 28 337 - 1 285 759 35 839 - 9 273 759 Obligacje Zakupione 31-12-2020 Wyemitowane 31-12-2020 Zakupione 31-12-2019 Wyemitowane 31-12-2019 Jednostka dominująca 8 000 - 14 592 - 8 000 - 14 592 - Jednostka stowarzyszona Na dzień 31 grudnia 2020 roku oraz 31 grudnia 2019 roku Grupa nie posiadała udziałów w jednostce stowarzyszonej.. Wspólne przedsięwzięcie, w którym jednostka dominująca jest wspólnikiem Na dzień 31 grudnia 2020 roku oraz 31 grudnia 2019 roku Grupa nie była wspólnikiem we wspólnym przedsięwzięciu. Warunki transakcji z podmiotami powiązanymi Warunki transakcji przeprowadzonych z podmiotami powiązanymi nie odbiegają od transakcji przeprowadzonych na zasadach rynkowych. Pożyczka udzielona członkowi Zarządu W okresie objętym sprawozdaniem Grupa nie udzieliła żadnemu członkowi Zarządu pożyczki. Inne transakcje z udziałem członków Zarządu Zgodnie z MSR 24.9 Grupa wykazuje transakcje z członkami Zarządu PJP MAKRUM S.A.. Wynagrodzenie wypłacone lub należne członkom Zarządu Grupy oraz członkom Rady Nadzorczej Grupy zostały wykazane w nocie 40.6. Inne transakcje nie wystąpiły. Wynagrodzenie wyższej kadry kierowniczej Grupy Wynagrodzenia członków Zarządu Jednostki dominującej w Spółce dominującej Razem Okres od 01-01-2020 do 31-12-2020 Wynagrodzenie Szczeblewski Piotr - Prezes Zarządu 537 537 Szczechowski Dariusz - Wiceprezes Zarządu 417 417 Razem 954 954 Okres od 01-01-2019 do 31-12-2019 Szczeblewski Piotr - Prezes Zarządu 575 575 Szczechowski Dariusz - Wiceprezes Zarządu 455 455 Goławski Andrzej - Wiceprezes Zarządu do 27.05.2019 195 195 Razem 1 225 1 225 Wynagrodzenia członków Rady Nadzorczej Jednostki dominującej w Spółce dominującej Razem Okres od 01-01-2020 do 31-12-2020 Wynagrodzenie Jerzy Rafał 60 60 Winiecki Sławomir 60 60 Marczuk Marcin 61 61 Kamiński Sławomir do 29-06-2020 39 39 Skrocki Dariusz 90 90 Fortuna Piotr 78 78 Płókarz Rafał od 30-06-2020 30 30 Razem 418 418 Okres od 01-01-2019 do 31-12-2019 Jerzy Rafał 60 60 Winiecki Sławomir 60 60 Marczuk Marcin 60 60 Kamiński Sławomir 78 78 Skrocki Dariusz 90 90 Fortuna Piotr 78 78 Razem 426 426 Informacje o wynagrodzeniu biegłego rewidenta lub firmy audytorskiej Poniższa tabela przedstawia wynagrodzenie firmy audytorskiej wypłacone lub należne za rok zakończony 31 grudnia 2020 roku i 31 grudnia 2019 roku w podziale na rodzaje usług: Rodzaj usługi od 01-01 do 31-12-2020 od 01-01 do 31-12-2019 Obowiązkowe badanie jednostkowego i skonsolidowanego sprawozdania finansowego PJP Makrum S.A. 240 240 Przegląd jednostkowego i skonsolidowanego skróconego sprawozdania finansowego PJP Makrum S.A. 70 70 Razem 310 310 * odnosi się do Spółki Ernst & Young Audyt Polska Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością sp. k. Cele i zasady zarządzania ryzykiem finansowym, COVID-19 Poza instrumentami pochodnymi, do głównych instrumentów finansowych, z których korzysta Grupa, należą środki pieniężne, lokaty krótkoterminowe, pożyczki udzielone, kredyty bankowe, leasingi oraz obligacje. Głównym celem tych instrumentów finansowych jest pozyskanie środków finansowych na działalność Grupy. Grupa posiada też inne instrumenty finansowe, takie jak należności i zobowiązania z tytułu dostaw i usług, które powstają bezpośrednio w toku prowadzonej przez nią działalności. Grupa zawiera również transakcje z udziałem instrumentów pochodnych, przede wszystkim walutowe kontrakty terminowe typu forward. Celem tych transakcji jest zarządzanie ryzykiem walutowym powstającym w toku działalności Grupy. Zasadą stosowaną przez Grupę obecnie i przez cały okres objęty sprawozdaniem jest nieprowadzenie obrotu instrumentami finansowymi. Główne rodzaje ryzyka wynikającego z instrumentów finansowych Grupy obejmują ryzyko stopy procentowej, ryzyko związane z płynnością, ryzyko walutowe oraz ryzyko kredytowe. Zarząd weryfikuje i uzgadnia zasady zarządzania każdym z tych rodzajów ryzyka – zasady te zostały w skrócie omówione poniżej. Grupa monitoruje również ryzyko cen rynkowych dotyczące wszystkich posiadanych przez nią instrumentów finansowych. Zasady rachunkowości Grupy dotyczące instrumentów pochodnych zostały omówione w nocie 8. W prezentowanym okresie sprawozdawczym nie nastąpiły zmiany celów i zasad zarządzania ryzykiem, a stanowisko Zarządu w zakresie ryzyk nie odbiega od tego, które zostało zaprezentowane w Skonsolidowanym Sprawozdaniu Finansowym za rok zakończony 31 grudnia 2019 roku (opublikowane w dniu 31 marca 2020 roku). Pojawiły się natomiast zmiany wywołane przez ogłoszony w marcu stan pandemii (COVID-19). Zarząd jednostki dominującej z uwagą analizuje wpływ pandemii koronawirusa na działalność operacyjną i sytuację finansową Grupy i stara się temu aktywnie przeciwdziałać. Na dzień publikacji nie zaobserwowano znaczącego wpływu pandemii na prowadzoną działalność, za wyjątkiem: decyzji administracyjnych poszczególnych państw Unii Europejskiej (ograniczenie transportu transgranicznego) powodujących przesunięcie w czasie części dostaw, istotny wzrost kursów walut w stosunku do kursów na dzień 31 grudnia 2019 roku. Wzrost kursów walut odzwierciedlił się w ujemnej wartości przeliczonych otwartych pozycji walutowych tj.: kontraktów walutowych - Grupa posiadała kontrakty walutowe typu forward o wartości 1 600 tys. EUR oraz typu SWAP o wartości 675 tys. PLN. Wycena dokonana na dzień bilansowy wykazała zobowiązanie z tytułu pochodnych instrumentów finansowych w kwocie 93 tys. PLN, ujemny wynik z rozliczenia kontraktów per saldo wyniósł na dzień bilansowy 697 tys. PLN, pożyczki otrzymanej w walucie EUR, rozrachunki walutowe, zobowiązania leasingowe w walucie EUR. Ryzyko stopy procentowej Narażenie Grupy na ryzyko wywołane zmianami stóp procentowych dotyczy przede wszystkim długoterminowych zobowiązań finansowych. Jednakże, z uwagi na stosunkowo niskie długoterminowe zobowiązania finansowe Grupy ryzyko to jest znikome. Zarządzanie ryzykiem stopy procentowej koncentruje się na zminimalizowaniu wahań przepływów odsetkowych z tytułu aktywów oraz zobowiązań finansowych oprocentowanych zmienną stopą procentową. Grupa jest narażona na ryzyko stopy procentowej w związku z następującymi kategoriami aktywów oraz zobowiązań finansowych: pożyczki, dłużne papiery wartościowe (pozostałe aktywa finansowe), kredyty i pożyczki leasing Poniżej przedstawiono analizę wrażliwości wyniku finansowego w odniesieniu do potencjalnego wahania stopy procentowej w górę oraz w dół o 1 p.p. Wahania stopy Wpływ na wynik finansowy: od 01-01 do 31-12-2020 Wpływ na wynik finansowy: od 01-01 do 31-12-2019 Wzrost stopy procentowej 1% 99 -131 Spadek stopy procentowej -1% -99 131 Oprocentowanie instrumentów finansowych o zmiennym oprocentowaniu jest aktualizowane w okresach poniżej jednego roku. Odsetki od instrumentów finansowych o stałym oprocentowaniu są stałe przez cały okres do upływu terminu zapadalności/ wymagalności tych instrumentów. Pozostałe instrumenty finansowe Grupy, które nie zostały ujęte w powyższych tabelach, nie są oprocentowane i w związku z tym nie podlegają ryzyku stopy procentowej. Ryzyko walutowe Znaczący udział sprzedaży w walucie euro w strukturze przychodów Grupy sprawia, że istotny wpływ na wyniki finansowe oraz na poziom rentowności kontraktów wywiera kształtowanie się kursu złotego względem tej waluty. Grupa w celu ograniczenia ryzyka walutowego stosuje instrumenty dostępne na rynku finansowym i korzysta przede wszystkim z terminowych instrumentów finansowych (typu forward lub opcji). Aktywa oraz zobowiązania finansowe Grupy, inne niż instrumenty pochodne wyrażone w walutach EURO na dzień bilansowy przedstawiają się następująco: 31-12-2020 31-12-2019 EUR EUR Pożyczki - 401 Należności handlowe 635 1 199 Środki pieniężne 302 205 Zobowiązania handlowe -1 189 -1 992 Kredyty -1 579 -765 Leasing -326 -100 Ekspozycja brutto -2 156 -1 052 Poniższa tabela przedstawia wrażliwość zysku (straty) brutto (w związku ze zmianą wartości godziwej aktywów i zobowiązań pieniężnych) na racjonalnie możliwe wahania kursu euro przy założeniu niezmienności innych czynników. Wahania kursu EUR Wpływ na wynik finansowy: Wpływ na wynik finansowy: PLN razem Stan na 31-12-2020 Wzrost kursu walutowego 10% -995 -995 Spadek kursu walutowego -10% 995 995 Stan na 31-12-2019 Wzrost kursu walutowego 10% -448 -448 Spadek kursu walutowego -10% 448 448 Na dzień 31 grudnia 2020 roku, Grupa posiadała kontrakty terminowe typu forward o wartości 1 600 tys. EUR. Wycena dokonana na dzień bilansowy wyniosła 93 tys. PLN. Na dzień 31 grudnia 2019 roku, Grupa posiadała kontrakty terminowe typu forward o wartości 3 400 tys. EUR. Wycena dokonana na dzień bilansowy wyniosła 357 tys. PLN. Ryzyko cen towarów W Grupie nie występują istotne koncentracje ryzyka cen towarów. Ryzyko kredytowe Ryzyko to jest związane z tym, że kontrahent nie dopełni umownych zobowiązań, w wyniku czego Grupa poniesie straty finansowe. Pozycją narażoną na ryzyko kredytowe są należności z tytułu dostaw i usług. Grupa stosuje zasadę dokonywania transakcji przede wszystkim z kontrahentami o sprawdzonej wiarygodności kredytowej. Korzysta przy tym z dotychczasowego doświadczenia i współpracy z danym klientem oraz z informacji finansowych uzyskiwanych od firm zajmujących się obrotem informacji gospodarczych (wywiadowni gospodarczych). Narażenie Grupy na ryzyko wiarygodności kredytowej kontrahentów jest stale monitorowane, co dotyczy w szczególności odbiorców i branż powodujących występowanie koncentracji ryzyka. W przypadku wystąpienia należności przeterminowanych bądź zagrożonych następuje ograniczenie bądź wstrzymanie sprzedaży zgodnie z obowiązującymi procedurami, a następnie Grupa rozpoczyna procedurę uruchomienia windykacji należności. W odniesieniu do innych aktywów finansowych Grupy, takich jak środki pieniężne i ich ekwiwalenty oraz niektóre instrumenty pochodne, ryzyko kredytowe Grupy powstaje w wyniku niemożności dokonania zapłaty przez drugą stronę umowy, a maksymalna ekspozycja na to ryzyko równa jest wartości bilansowej tych instrumentów. W Grupie nie występują istotne koncentracje ryzyka kredytowego. Grupa stosuje model uproszczony kalkulacji odpisów z tytułu utraty wartości dla należności z tytułu dostaw i usług i aktywów z tytułu umów (bez względu na termin zapadalności). Oczekiwana strata kredytowa jest kalkulowana w momencie ujęcia należności w sprawozdaniu z sytuacji finansowej oraz jest aktualizowana na każdy kolejny dzień kończący okres sprawozdawczy, w zależności od ilości dni przeterminowania danej należności. Dla celów oszacowania oczekiwanej straty kredytowej dla należności od odbiorców Grupa wykorzystuje macierz rezerw oszacowaną w oparciu o historyczne poziomy spłacalności należności od kontrahentów. W ramach należności z tytułu dostaw i usług, stanowiących najbardziej istotną klasę aktywów narażonych na ryzyko kredytowe, a także w przypadku aktywów z tytułu umowy, Grupa nie jest narażona na ryzyko kredytowe w związku z pojedynczym znaczącym kontrahentem. W konsekwencji szacunki odpisów są dokonywane na zasadzie zbiorowej, a należności zostały pogrupowane według okresu przeterminowania oraz lokalizacji geograficznej dłużnika. Szacunek odpisu jest oparty przede wszystkim o historycznie kształtujące się przeterminowania i powiązanie zalegania z faktyczną spłacalnością z ostatnich 3 lat. Ponadto Grupa przeprowadziła analizę odpisów z tyt. oczekiwanych straty kredytowych w oparciu o historyczne dane nt. ściągalności należności oraz z uwzględnieniem ewentualnego wpływu pandemii koronawirusa na ściągalność należności w przyszłości. Szczegóły dotyczące dokonanych odpisów na oczekiwane straty kredytowe zostały przedstawione w nocie 28.1. Zarządzanie ryzykiem kredytowym związanym ze środkami pieniężnymi Grupa realizuje poprzez dywersyfikację banków, w których lokowane są nadwyżki środków pieniężnych. Wszystkie podmioty, z którymi Grupa zawiera transakcje depozytowe, działają w sektorze finansowym. Są to banki posiadające rating na wysokim poziomie, a także dysponujące odpowiednim kapitałem własnym oraz silną i ustabilizowaną pozycją rynkową. Ryzyko związane z płynnością Grupa monitoruje ryzyko braku funduszy przy pomocy narzędzia okresowego planowania płynności. Narzędzie to uwzględnia terminy wymagalności/ zapadalności zarówno inwestycji, jak i aktywów finansowych (np. konta należności, pozostałych aktywów finansowych) oraz prognozowane przepływy pieniężne z działalności operacyjnej. Celem Grupy jest utrzymanie równowagi pomiędzy ciągłością, a elastycznością finansowania poprzez korzystanie z rozmaitych źródeł finansowania takich jak: kredyty w rachunku bieżącym, kredyty bankowe, obligacje, akcje uprzywilejowane, umowy leasingu. Tabela poniżej przedstawia zobowiązania finansowe Grupy na dzień 31 grudnia 2020 roku według daty zapadalności na podstawie umownych niezdyskontowanych płatności. do 6 m-cy 6 do 12 m-cy 1 do 3 lat 3 do 5 lat powyżej 5 lat Razem Stan na 31-12-2020 Kredyty w rachunku kredytowym 9 269 1 664 5 684 1 971 - 18 587 Kredyty w rachunku bieżącym 8 994 6 607 - - - 15 600 Leasing 2 037 2 037 2 639 2 639 5 093 14 444 Zobowiązania z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe zobowiązania finansowe 47 820 - 4 973 - - 52 792 Ekspozycja na ryzyko płynności razem 68 119 10 307 13 295 4 609 5 093 101 424 do 6 m-cy 6 do 12 m-cy 1 do 3 lat 3 do 5 lat powyżej 5 lat Razem Stan na 31-12-2019 Kredyty w rachunku kredytowym 2 031 2 006 5 374 2 016 - 11 427 Kredyty w rachunku bieżącym 13 339 5 058 - - - 18 397 Pożyczki - 794 - - - 794 Leasing 1 386 1 386 2 180 2 180 5 244 12 375 Zobowiązania z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe zobowiązania finansowe 55 951 - 3 081 - - 59 032 Ekspozycja na ryzyko płynności razem 72 207 9 244 10 635 4 196 5 244 102 026 Instrumenty finansowe Wartości godziwe poszczególnych klas instrumentów finansowych Według oceny Grupy wartość godziwa instrumentów finansowych wycenianych według zamortyzowanego kosztu nie odbiega od wartości bilansowych głównie ze względu na krótki termin zapadalności, a w przypadku długoterminowych aktywów i zobowiązań finansowych - z uwagi na rynkowość ich warunków. Poniższa tabela przedstawia porównanie wartości bilansowych i wartości godziwych wszystkich instrumentów finansowych Grupy, w podziale na poszczególne klasy i kategorie aktywów i zobowiązań. Klasa instrumentu finansowego od 01-01 do 31-12-2020 od 01-01 do 31-12-2020 od 01-01 do 31-12-2019 od 01-01 do 31-12-2019 Wartość godziwa Wartość bilansowa Wartość godziwa Wartość bilansowa Aktywa finansowe wyceniane wg zamortyzowanego kosztu: Pożyczki 35 839 35 839 9 273 9 273 Należności z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe 49 162 49 162 61 586 61 586 Papiery dłużne 8 000 8 000 14 592 14 592 Pozostałe klasy pozostałych aktywów finansowych 5 5 5 5 Środki pieniężne i ich ekwiwalenty 9 811 9 811 12 455 12 455 Aktywa finansowe wyceniane wg wartości godziwej przez wynik: Pochodne instrumenty finansowe - - 357 357 Zobowiązania finansowe wyceniane wg zamortyzowanego kosztu: Kredyty w rachunku kredytowym 17 914 17 914 3 491 3 491 Kredyty w rachunku bieżącym 15 399 15 399 18 074 18 074 Pożyczki - - 759 759 Leasing 10 504 10 504 8 487 8 487 Zobowiązania z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe 52 792 52 792 59 032 59 032 Wartość godziwa definiowana jest jako kwota, za jaką na warunkach rynkowych dany składnik aktywów mógłby zostać wymieniony, a zobowiązanie wykonane, pomiędzy dobrze poinformowanymi, zainteresowanymi i niepowiązanymi stronami. W przypadku instrumentów finansowych, dla których istnieje aktywny rynek, ich wartość godziwą ustala się na podstawie parametrów pochodzących z aktywnego rynku (ceny sprzedaży i zakupu). W przypadku instrumentów finansowych, dla których nie istnieje aktywny rynek, wartość godziwa ustalana jest na podstawie technik wyceny, przy czym jako dane wejściowe modelu w maksymalnym stopniu wykorzystywane są zmienne pochodzące z aktywnych rynków (kursy walutowe, stopy procentowe itd.). Zabezpieczenia W Grupie nie stosowano rachunkowości zabezpieczeń. Zarządzanie kapitałem Głównym celem zarządzania kapitałem Grupy jest utrzymanie dobrego ratingu kredytowego i bezpiecznych wskaźników kapitałowych, które wspierałyby działalność operacyjną Grupy i zwiększały wartość dla jej akcjonariuszy. Grupa zarządza strukturą kapitałową i w wyniku zmian warunków ekonomicznych wprowadza do niej zmiany. W celu utrzymania lub skorygowania struktury kapitałowej, Grupa może zmienić wypłatę dywidendy dla akcjonariuszy, zwrócić kapitał akcjonariuszom lub wyemitować nowe akcje. W roku zakończonym dnia 31 grudnia 2020 roku i 31 grudnia 2019 roku nie wprowadzono żadnych zmian do celów, zasad i procesów obowiązujących w tym obszarze. 31-12-2020 31-12-2019 Kapitał: Kapitał własny 119 795 107 737 Kapitał 119 795 107 737 Źródła finansowania ogółem: Kapitał własny 119 795 107 737 Kredyty, pożyczki, inne instrumenty dłużne 33 313 29 104 Leasing 10 504 8 487 Źródła finansowania ogółem 163 611 145 327 Wskaźnik kapitału do źródeł finansowania ogółem 0,73 0,83 EBITDA Zysk (strata) z działalności operacyjnej 21 872 7 969 Amortyzacja 4 708 4 035 EBITDA 26 580 12 004 Dług: Kredyty, pożyczki, inne instrumenty dłużne 33 313 29 104 Leasing 10 504 8 487 Dług 43 816 37 591 Wskaźnik długu do EBITDA * 1,65 3,13 EBITDA to wynik z działalności przedsiębiorstwa, który jest osiągany przy wykorzystaniu kapitałów własnych, jak i finansowania zewnętrznego w postaci długu (pożyczki, kredyty) czy kredytu kupieckiego (zobowiązania handlowe o przedłużonym terminie płatności). Struktura zatrudnienia Przeciętne zatrudnienie w Grupie w roku zakończonym dnia 31 grudnia 2020 roku i 31 grudnia 2019 roku kształtowało się następująco: od 01-01 do 31-12-2020 od 01-01 do 31-12-2019 Pracownicy umysłowi 265 226 Pracownicy fizyczni 210 185 Razem 475 411 Zdarzenia następujące po dniu bilansowym W dniu 25 lutego 2021 roku spółka zależna Projprzem Budownictwo Sp. z o.o. poinformowała, iż zawarta została umowa kredytu obrotowego w rachunku kredytowych (odnawialnym) do kwoty 14,5 mln PLN z Bankiem Ochrony Środowiska S.A. z siedzibą w Warszawie. Celem kredytu jest finansowanie bieżących potrzeb związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą, w szczególności na finansowanie/refinansowanie kosztów realizacji zadania inwestycyjnego polegającego na rozbudowie tłoczni gazu Odolanów, na zlecenie spółki Operator Gazociągów Przesyłowych GAZ-SYSTEM S.A Szczegółową informację przekazano raportem bieżącym nr 2/202. Bydgoszcz, dn. 31 marca 2021 roku Podpisy Zarządu: Wiceprezes Zarządu Prezes Zarządu Dariusz Szczechowski Piotr Szczeblewski Osoba, której powierzono sporządzenie Skonsolidowanego Sprawozdania Finansowego: Grant Thornton Frąckowiak sp. z o.o. sp. k.