PGE Polska Grupa Energetyczna S.A.

Annual Report • Mar 13, 2019

PGE Polska Grupa Energetyczna S.A. Jednostkowe sprawozdanie finansowe za rok 2018

zakończony dnia 31 grudnia 2018 roku zgodne z MSSF UE (w milionach złotych)

	SPRAWOZDANIE Z CAŁKOWITYCH DOCHODÓW 4
	SPRAWOZDANIE Z SYTUACJI FINANSOWEJ 5
	SPRAWOZDANIE ZE ZMIAN W KAPITAŁACH WŁASNYCH 6
	SPRAWOZDANIE Z PRZEPŁYWÓW PIENIĘŻNYCH 7
	INFORMACJE OGÓLNE, PODSTAWY SPORZĄDZENIA SPRAWOZDANIA FINANSOWEGO I INNE INFORMACJE OBJAŚNIAJĄCE 8
1.	Informacje ogólne 8
1.1	Działalność Spółki8
1.2	Struktura własnościowa Spółki 8
1.3	Skład Zarządu Spółki9
2.	Podstawa sporządzenia sprawozdania finansowego 9
2.1	Oświadczenie o zgodności9
2.2 2.3	Waluta prezentacji i waluta funkcjonalna9 Nowe standardy i interpretacje, które zostały opublikowane, a nie weszły jeszcze w życie 10
2.4	Profesjonalny osąd kierownictwa oraz szacunki 11
3.	Zmiana zasad rachunkowości i prezentacji danych 13
	NOTY OBJASNIAJĄCE DO SPRAWOZDANIA FINANSOWEGO 15
	NOTY OBJAŚNIAJĄCE DO SPRAWOZDANIA Z CAŁKOWITYCH DOCHODÓW 15
4.	Przychody i koszty 15
4.1	Przychody ze sprzedaży 15
4.2	Koszty w układzie rodzajowym i kalkulacyjnym 17
4.3	Przychody i koszty finansowe 19
5.	Podatek dochodowy 20
5.1	Podatek w sprawozdaniu z całkowitych dochodów 20
5.2 5.3	Efektywna stawka podatkowa 21 Podatek odroczony w sprawozdaniu z sytuacji finansowej 21
	NOTY OBJAŚNIAJĄCE DO SPRAWOZDANIA Z SYTUACJI FINANSOWEJ 22
6.	Rzeczowe aktywa trwałe 22
7.	Wartości niematerialne 23
8.	Udziały i akcje w jednostkach zależnych 23
8.1	Analiza wartości finansowego majątku trwałego 25
8.2	Udziały i akcje w jednostkach stowarzyszonych i współkontrolowanych 28
9.	Udział we wspólnym przedsięwzięciu 28
10.	Zapasy 28
11.	Pozostałe aktywa krótkoterminowe 28
12.	Środki pieniężne i ich ekwiwalenty 29
13.	Kapitały własne 29
13.1	Kapitał podstawowy 30
13.2	Kapitał zapasowy 30
13.3	Kapitał z wyceny instrumentów finansowych 31
13.4 13.5	Niepodzielony wynik finansowy oraz ograniczenia w wypłacie dywidendy 31 Zysk przypadający na jedną akcję 31
13.6	Dywidendy wypłacone i zaproponowane do zapłaty 32
14.	Rezerwy 32
15.	Świadczenia pracownicze po okresie zatrudnienia 33
16.	Pozostałe zobowiązania niefinansowe 33
	NOTY OBJAŚNIAJĄCE DO INSTRUMENTÓW FINANSOWYCH 34
17.	INSTRUMENTY FINANSOWE 34
17.1	Opis istotnych pozycji w ramach poszczególnych kategorii instrumentów finansowych 35
17.2	Wartość godziwa instrumentów finansowych 41
17.3 17.4	Hierarchia wartości godziwej 41 Zabezpieczenia spłaty wierzytelności i zobowiązań 42
17.5	Sprawozdanie z całkowitych dochodów 42
18.	Cele i zasady zarządzania ryzykiem finansowym 42
18.1	Ryzyko rynkowe 43
18.2	Ryzyko płynności 46
18.3	Ryzyko kredytowe 47
18.4 18.5	Ryzyko rynkowe (finansowe) – analiza wrażliwości 49 Rachunkowość zabezpieczeń 52

	NOTY OBJAŚNIAJĄCE DO SPRAWOZDANIA Z PRZEPŁYWÓW PIENIĘŻNYCH 52
19. 19.1 19.2 19.3	Sprawozdanie z przepływów pieniężnych 52 Przepływy środków pieniężnych z działalności operacyjnej 52 Przepływy środków pieniężnych z działalności inwestycyjnej 53 Przepływy środków pieniężnych z działalności finansowej 53
	POZOSTAŁE NOTY OBJAŚNIAJĄCE 54
20. 20.1 20.2 20.3	Zobowiązania i należności warunkowe. Sprawy sądowe 54 Zobowiązania warunkowe 54 Pozostałe istotne kwestie związane ze zobowiązaniami warunkowymi 54 Inne sprawy sądowe i sporne 54
21. 21.1 21.2	Leasing 55 Zobowiązania z tytułu leasingu operacyjnego – Spółka jako leasingobiorca 55 Należności z tytułu leasingu operacyjnego – Spółka jako leasingodawca 55
22.	Rozliczenia podatkowe 55
23. 23.1 23.2 23.3	Informacja o podmiotach powiązanych 56 Transakcje Spółki z podmiotami powiązanymi 56 Stan rozrachunków Spółki z podmiotami powiązanymi 57 Wynagrodzenie kadry kierowniczej 58
24.	Wynagrodzenie podmiotu uprawnionego do badania sprawozdań finansowych 58
25. 25.1 25.2	Ujawnienia wynikające z art. 44 ustawy Prawo Energetyczne w zakresie poszczególnych rodzajów działalności 59 Zasady alokacji do poszczególnych rodzajów działalności 59 Podział na poszczególne rodzaje działalności 60
26. 26.1	Istotne zdarzenia w okresie sprawozdawczym oraz zdarzenia po zakończeniu okresu sprawozdawczego 63 Zdarzenia po dniu sprawozdawczym 63
27.	Zatwierdzenie sprawozdania finansowego 63

SPRAWOZDANIE Z CAŁKOWITYCH DOCHODÓW

	Nota	Rok zakończony	Rok zakończony
RACHUNEK ZYSKÓW I STRAT		31 grudnia 2018	31 grudnia 2017
PRZYCHODY ZE SPRZEDAŻY	4.1	11.450	9.185
Koszt własny sprzedaży	4.2	(10.634)	(8.436)
ZYSK BRUTTO ZE SPRZEDAŻY		816	749
Koszty sprzedaży i dystrybucji	4.2	(17)	(17)
Koszty ogólnego zarządu	4.2	(222)	(154)
Pozostałe przychody/(koszty) operacyjne		(28)	(37)
ZYSK Z DZIAŁALNOŚCI OPERACYJNEJ		549	541
Przychody/(Koszty) finansowe	4.3	(698)	4.008
ZYSK/(STRATA) BRUTTO		(149)	4.549
Bieżący podatek dochodowy	5.1	(60)	(16)
Odroczony podatek dochodowy	5.1	6	11
ZYSK/(STRATA)NETTO ZA OKRES SPRAWOZDAWCZY		(203)	4.544
INNE CAŁKOWITE DOCHODY
Pozycje, które mogą w przyszłości zostać rozliczone z wynikiem:
Wyceny instrumentów zabezpieczających	13.3	(138)	(48)
Podatek odroczony	5.1	26	9
Pozycje, które nie będą mogły w przyszłości zostać rozliczone z wynikiem:
Zyski i straty aktuarialne z wyceny rezerw na świadczenia pracownicze		6	-
Podatek odroczony		(1)	-
INNE DOCHODY ZA OKRES SPRAWOZDAWCZY, NETTO		(107)	(39)
RAZEM CAŁKOWITE DOCHODY		(310)	4.505
ZYSK/(STRATA)NETTO I ROZWODNIONY ZYSK/(STRATA)NETTO NA JEDNĄ AKCJĘ (W ZŁOTYCH)	13.5	(0,11)	2,43

SPRAWOZDANIE Z SYTUACJI FINANSOWEJ

	Nota	Stan na dzień 31 grudnia 2018	Stan na dzień 31 grudnia 2017
			dane przekształcone
AKTYWA TRWAŁE
Rzeczowe aktywa trwałe	6	167	176
Wartości niematerialne	7	1	3
Należności finansowe	17.1.1	12.756	11.840
Instrumenty pochodne i inne aktywa wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy	17.1.2	115	216
Udziały i akcje w jednostkach zależnych	8	32.024	32.568
Udziały i akcje w jednostkach stowarzyszonych i współkontrolowanych	8.2	101	84
Aktywa z tytułu odroczonego podatku dochodowego	5.3.1	19	-
		45.183	44.887
AKTYWA OBROTOWE
Zapasy	10	4	2
Należności z tytułu podatku dochodowego		57	-
Należności z tytułu dostaw i usług i pozostałe należności	17.1.1	5.550	2.636
Instrumenty pochodne	17.1.2	231	54
Pozostałe aktywa krótkoterminowe	11	51	220
Środki pieniężne i ich ekwiwalenty	12	235	1.832
		6.128	4.744
SUMA AKTYWÓW		51.311	49.631
KAPITAŁ WŁASNY
Kapitał podstawowy	13.1	19.165	19.165
Kapitał zapasowy	13.2	19.872	15.328
Kapitał z wyceny instrumentów finansowych	13.3	(2)	110
Zyski zatrzymane	13.4	(201)	4.541
		38.834	39.144
ZOBOWIĄZANIA DŁUGOTERMINOWE
Rezerwy długoterminowe	14,15	16	20
Kredyty, pożyczki, obligacje	17.1.3	5.628	7.714
Instrumenty pochodne	17.1.2	24	5
Zobowiązania z tytułu odroczonego podatku dochodowego	5.3.2	-	13
Pozostałe zobowiązania	17.1	21	23
		5.689	7.775
ZOBOWIĄZANIA KRÓTKOTERMINOWE
Rezerwy krótkoterminowe	14,15	9	2
Kredyty, pożyczki, obligacje, cash pooling	17.1.3	5.544	1.764
Instrumenty pochodne	17.1.2	164	27
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług i pozostałe zobowiązania	17.1.4	840	682
Zobowiązania z tytułu podatku dochodowego		-	176
Pozostałe zobowiązania niefinansowe	16	231	61
		6.788	2.712
RAZEM ZOBOWIĄZANIA		12.477	10.487
SUMA KAPITAŁÓW I ZOBOWIĄZAŃ		51.311	49.631

* przekształcenie danych porównawczych zostało opisane w nocie 3 niniejszego sprawozdania finansowego

SPRAWOZDANIE ZE ZMIAN W KAPITAŁACH WŁASNYCH

		Kapitał podstawowy	Kapitał zapasowy	Kapitał z wyceny instrumentów finansowych	Zyski zatrzymane	Razem kapitał własny
	Nota	13.1	13.2	13.3	13.4
NA DZIEŃ 1 STYCZNIA 2017 ROKU		19.165	13.730	149	1.594	34.638
Zysk netto za okres sprawozdawczy		-	-	-	4.544	4.544
Inne całkowite dochody		-	-	(39)	-	(39)
CAŁKOWITE DOCHODY ZA OKRES		-	-	(39)	4.544	4.505
Podział zysków lat ubiegłych		-	1.598	-	(1.598)	-
Pozostałe zmiany		-	-	-	1	1
NA DZIEŃ 31 GRUDNIA 2017 ROKU		19.165	15.328	110	4.541	39.144
Strata netto za okres sprawozdawczy		-	-	-	(203)	(203)
Inne całkowite dochody		-	-	(112)	5	(107)
CAŁKOWITE DOCHODY ZA OKRES		-	-	(112)	(198)	(310)
Podział zysków lat ubiegłych		-	4.544	-	(4.544)	-
Pozostałe zmiany		-	-	-	-	-
NA DZIEŃ 31 GRUDNIA 2018 ROKU		19.165	19.872	(2)	(201)	38.834

SPRAWOZDANIE Z PRZEPŁYWÓW PIENIĘŻNYCH

	Nota	Rok zakończony 31 grudnia 2018	Rok zakończony 31 grudnia 2017 dane przekształcone
PRZEPŁYWY ŚRODKÓW PIENIĘŻNYCH Z DZIAŁALNOŚCI OPERACYJNEJ
Zysk/(Strata) brutto		(149)	4.549
Podatek dochodowy zapłacony		16	(105)
Korekty o pozycje:
Amortyzacja i odpisy aktualizujące		13	14
Odsetki i dywidendy, netto	19.1	(133)	(2.869)
Zysk/ strata na działalności inwestycyjnej	19.1	849	(1.144)
Zmiana stanu należności	19.1	(228)	(233)
Zmiana stanu zapasów		(2)	74
Zmiana stanu zobowiązań z wyjątkiem kredytów i pożyczek	19.1	175	466
Zmiana stanu pozostałych aktywów niefinansowych	19.1	7	17
Zmiana stanu rezerw		11	31
Pozostałe		(1)	1
ŚRODKI PIENIĘŻNE NETTO Z DZIAŁALNOŚCI OPERACYJNEJ		558	801
PRZEPŁYWY ŚRODKÓW PIENIĘŻNYCH Z DZIAŁALNOŚCI INWESTYCYJNEJ
Nabycie rzeczowych aktywów trwałych i wartości niematerialnych		(1)	(3)
(Nabycie)/wykup obligacji emitowanych przez spółki Grupy PGE	19.2	(2.101)	(2.142)
Sprzedaż pozostałych aktywów finansowych		1	368
Wydatki na nabycie spółek zależnych	19.2	(284)	(4.351)
Nabycie pozostałych aktywów finansowych		(30)	(87)
Dywidendy otrzymane	19.2	46	2.872
Założenie lokat o okresie zapadalności powyżej 3 m-cy		-	(50)
Rozwiązanie lokat powyżej 3 m-cy	19.2	-	2.340
Udzielenie/(spłaty) pożyczek w ramach usługi cash poolingu	19.2	(202)	597
Udzielenie pożyczek		(612)	(366)
Odsetki otrzymane		360	66
Spłata udzielonych pożyczek		260	174
Pozostałe		-	-
ŚRODKI PIENIĘŻNE NETTO Z DZIAŁALNOŚCI INWESTYCYJNEJ		(2.563)	(582)
PRZEPŁYWY ŚRODKÓW PIENIĘŻNYCH Z DZIAŁALNOŚCI FINANSOWEJ
Wpływy z tytułu zaciągnięcia pożyczek, kredytów i emisji obligacji	19.3	2.438	-
Spłata kredytu, wykup obligacji	19.3	(1.700)	(17)
Dywidendy wypłacone akcjonariuszom		-	-
Odsetki zapłacone		(315)	(298)
Pozostałe		(16)	(3)
ŚRODKI PIENIĘŻNE NETTO Z DZIAŁALNOŚCI FINANSOWEJ		407	(318)
ZMIANA NETTO STANU ŚRODKÓW PIENIĘŻNYCH I ICH EKWIWALENTÓW		(1.598)	(99)
Różnice kursowe netto		-	-
ŚRODKI PIENIĘŻNE NA POCZĄTEK OKRESU	12	1.831	1.930
ŚRODKI PIENIĘŻNE NA KONIEC OKRESU	12	233	1.831

* przekształcenie danych porównawczych zostało opisane w nocie 3 niniejszego sprawozdania finansowego

INFORMACJE OGÓLNE, PODSTAWY SPORZĄDZENIA SPRAWOZDANIA FINANSOWEGO I INNE INFORMACJE OBJAŚNIAJĄCE

1. Informacje ogólne

1.1 Działalność Spółki

PGE Polska Grupa Energetyczna S.A. ("Spółka", "PGE S.A.") została utworzona aktem notarialnym z dnia 2 sierpnia 1990 roku izarejestrowana w Sądzie Rejonowym w Warszawie, XVI Wydział Gospodarczy, 28 września 1990 roku. Spółka została wpisana do Krajowego Rejestru Sądowego prowadzonego przez Sąd Rejonowy dla miasta st. Warszawy XII, Wydział Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego, pod numerem KRS 0000059307. Siedziba Spółki znajduje się w Warszawie przy ulicy Mysiej 2.

PGE S.A. jest jednostką dominującą Grupy Kapitałowej PGE Polska Grupa Energetyczna S.A. ("Grupa Kapitałowa PGE", "Grupa PGE", "Grupa", "GK PGE") isporządza jednostkowe i skonsolidowane sprawozdanie finansowe zgodnie z Międzynarodowymi Standardami Sprawozdawczości Finansowej zatwierdzonymi przez Unię Europejską ("MSSF UE").

Dominującym akcjonariuszem Spółki jest Skarb Państwa.

Podstawowym przedmiotem działania Spółki jest prowadzenie działalności obejmującej:

• obrót energią elektryczną i innymi produktami rynku energetycznego,
• nadzór nad działalnością firm centralnych i holdingów,
• świadczenie usług finansowych dla spółek Grupy Kapitałowej PGE,
• świadczenie innych usług związanych z realizacją zadań, o których mowa powyżej.

PGE S.A. prowadzi działalność na podstawie odpowiednich koncesji, w tym przede wszystkim na podstawie koncesji na obrót energią elektryczną, przyznawanej przez Urząd Regulacji Energetyki. Koncesja ważna jest do 2025 roku. Do koncesji nie są przypisane istotne aktywa czy zobowiązania. W związku z posiadaną koncesją ponoszone są roczne opłaty zależne od poziomu obrotów. Zarówno w 2018 roku jak i w 2017 roku koszty Spółki z tytułu koncesji wyniosły 1 mln PLN.

Przychody ze sprzedaży energii elektrycznej i innych produktów rynku energii stanowią jedyną istotną pozycję przychodów operacyjnych. Przychody te są uzyskiwane na rynku krajowym. Zarząd Spółki nie dokonuje analizy działalności spółki w oparciu o segmenty w związku z powyższym Spółka nie wyodrębnia w swojej działalności segmentów operacyjnych ani geograficznych.

Księgi rachunkowe PGE S.A. są prowadzone przez jednostkę zależną PGE Synergia sp. z o.o.(dawniej PGE Obsługa Księgowo-Kadrowa sp.z o.o.)

Kontynuacja działalności

Niniejsze sprawozdanie finansowe zostało sporządzone przy założeniu kontynuowania działalności gospodarczej Spółki przez okres co najmniej 12 miesięcy od dnia sprawozdawczego. Na dzień zatwierdzenia do publikacji niniejszego sprawozdania finansowego nie stwierdza się istnienia okoliczności wskazujących na zagrożenie kontynuowania działalności Spółki.

Niniejsze sprawozdanie finansowe obejmuje okres od 1 stycznia 2018 roku do 31 grudnia 2018 roku ("sprawozdanie finansowe") orazzawiera dane porównawcze za okres od 1 stycznia 2017 roku do 31 grudnia 2017 roku.

1.2 Struktura własnościowa Spółki

	Skarb Państwa	Pozostali akcjonariusze	Razem
Stan na dzień 1 stycznia 2018 roku	57,39%	42,61%	100,00%
Stan na dzień 31 grudnia 2018 roku	57,39%	42,61%	100,00%

Struktura własnościowa na poszczególne dni sprawozdawcze została zaprezentowana na podstawie informacji dostępnych Spółce.

Według informacji dostępnych w Spółce na dzień publikacji niniejszego sprawozdania finansowego jedynym akcjonariuszem posiadającym co najmniej 5% ogólnej liczby głosów na Walnym Zgromadzeniu PGE S.A. był Skarb Państwa.

1.3 Skład Zarządu Spółki

W ciągu roku zakończonego dnia 31 grudnia 2018 roku oraz na dzień publikacji niniejszego sprawozdania finansowego skład Zarządu Spółki był następujący:

• Henryk Baranowski Prezes Zarządu,
• Wojciech Kowalczyk Wiceprezes Zarządu,
• Marek Pastuszko Wiceprezes Zarządu,
• Paweł Śliwa Wiceprezes Zarządu,
• Ryszard Wasiłek Wiceprezes Zarządu,
• Emil Wojtowicz Wiceprezes Zarządu.

2. Podstawa sporządzenia sprawozdania finansowego

2.1 Oświadczenie o zgodności

Niniejsze sprawozdanie finansowe zostało sporządzone zgodnie z MSSF UE. MSSF obejmują standardy i interpretacje zaakceptowane przez Radę Międzynarodowych Standardów Rachunkowości ("RMSR") oraz Komitet ds. Interpretacji Międzynarodowej Sprawozdawczości Finansowej ("KIMSF").

Niniejsze sprawozdanie finansowe w nocie 24 zawiera informację finansową, o której mowa w art. 44 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1997 roku Prawo energetyczne (Dz. U. z 2012 r. poz. 1059 z późniejszymi zmianami).

Sprawozdanie finansowe zostało przygotowane zgodnie z zasadą kosztu historycznego, która została zmodyfikowana w odniesieniu do:

• Rzeczowych aktywów trwałych i wartości niematerialnych rzeczowe aktywa trwałe i wartości niematerialne, których właścicielem była Spółka w dniu przejścia na stosowanie MSSF zostały wycenione do zakładanego kosztu na ten dzień. Dodatkowo w odniesieniu do niektórych rzeczowych aktywów trwałych i wartości niematerialnych ujęto odpisy aktualizujące z tytułu utraty wartości.
• Instrumentów finansowych wybrane kategorie instrumentów finansowych są wyceniane i prezentowane w sprawozdaniu z sytuacji finansowej w wartości godziwej. Szczegóły dotyczące wyceny poszczególnych kategorii instrumentów finansowych zaprezentowano w opisie stosowanych zasad rachunkowości.
• Aktywów, dla których stwierdzono utratę wartości zaprezentowano w wartości kosztu historycznego skorygowanego o odpisy z tytułu utraty wartości.

Zasady rachunkowości zastosowane do sporządzenia niniejszego sprawozdania finansowego zostały opisane w poszczególnych notach szczegółowych i stosowane były przez Spółkę w sposób ciągły dla wszystkich prezentowanych okresów, jeżeli nie wskazano inaczej.

2.2 Waluta prezentacji i waluta funkcjonalna

Walutą funkcjonalną Spółki i walutą prezentacji niniejszego sprawozdania finansowego jest polski złoty ("PLN"). Wszystkie wartości liczbowe zostały przedstawione w milionach złotych ("mln PLN"), o ile nie zaznaczono inaczej.

Następujące kursy zostały przyjęte dla potrzeb wyceny pozycji wyrażonych w walutach innych niż PLN na dzień sprawozdawczy:

	31 grudnia 2018	31 grudnia 2017
USD	3,7597	3,4813
EUR	4,3000	4,1709

2.3 Nowe standardy i interpretacje, które zostały opublikowane, a nie weszły jeszcze w życie

Następujące standardy, zmiany w obowiązujących standardach oraz interpretacje nie zostały przyjęte przez Unię Europejską lub nie są obowiązujące na dzień 1 stycznia 2018 roku:

Standard	Opis zmian	Data obowiązywania
MSSF 14 Regulacyjne pozycje odroczone	Zasady rachunkowości i ujawnień dla regulacyjnych pozycji odroczonych.	Standard w obecnej wersji nie będzie obowiązywał w UE
Zmiany do MSSF 10 i MSR 28	Zawiera wytyczne dotyczące sprzedaży lub wniesienia aktywów przez inwestora do spółki stowarzyszonej lub wspólnego przedsięwzięcia.	Prace nad zatwierdzeniem zostały odłożone bezterminowo
MSSF 16 Leasing	Standard znosi rozróżnienie na leasing operacyjny i leasing finansowy dla leasingobiorcy. Wszystkie umowy spełniające definicje leasingu będą ujmowane co do zasady jak obecny leasing finansowy.	1 stycznia 2019
Zmiany do MSSF 9	Zmiany dotyczą prawa wcześniejszej spłaty z negatywnym wynagrodzeniem	1 stycznia 2019
MSSF 17 Umowy ubezpieczeniowe	Definiuje nowe podejście do rozpoznawania przychodów oraz zysku/ strat w okresie świadczenia usług ubezpieczeniowych	1 stycznia 2021
KIMSF 23 Interpretacja dotycząca niepewności w zakresie sposobów ujmowania podatku dochodowego	Interpretacja jest stosowana do ustalenia dochodu do opodatkowania, podstawy opodatkowania, nierozliczonych strat podatkowych, niewykorzystanych ulg podatkowych i stawek podatkowych.	1 stycznia 2019
Zmiany do MSR 28	Zmiana dotyczy wyceny inwestycji długoterminowych w jednostkach stowarzyszonych	1 stycznia 2019
Doroczne poprawki do MSSF (cykl 2015-2017)	Zestaw poprawek dotyczących: MSSF 3 –wycena posiadanego wcześniej udziału we wspólnych operacjach; MSSF 11 – brak wyceny posiadanego wcześniej udziału we wspólnych operacjach; MSSF 12 – konsekwencje podatkowe w związku z wypłatą dywidendy; MSR 23 – koszty finansowania w przypadku gdy składnik aktywa został przekazany do użytkowania.	1 stycznia 2019
Zmiany do MSR 19	Zmiany dotyczą programu określonych świadczeń.	1 stycznia 2019
Zmiany do Założeń koncepcyjnych	Zmiany dotyczą ujednolicenia Założeń Koncepcyjnych	1 stycznia 2020
Zmiany do MSSF 3	Zmiany dotyczą doprecyzowania definicji działalności gospodarczej	1 stycznia 2020
Zmiany do MSR 1 i MSR 8	Zmiany dotyczą definicji terminu "istotny"	1 stycznia 2020

Spółka zamierza przyjąć wymienione powyżej nowe standardy oraz zmiany standardów i interpretacji MSSF opublikowane przez Radę Międzynarodowych Standardów Rachunkowości, lecz nieobowiązujące na dzień sprawozdawczy,zgodnie z datą ich wejścia w życie.

Wpływ nowych regulacji na przyszłe sprawozdania Spółki

MSSF 16 Leasing

Nowy standard zmienia zasady ujmowania umów, spełniających definicję leasingu. Główną zmianą jest odejście od podziału na leasing finansowy i operacyjny dla leasingobiorcy. Wszystkie umowy spełniające definicję leasingu będą ujmowane co do zasady jak obecny leasing finansowy. Wdrożenie standardu będzie miało następujący efekt:

• w sprawozdaniu z sytuacji finansowej: wzrost wartości niefinansowych aktywów trwałych oraz zobowiązań finansowych,
• w sprawozdaniu z całkowitych dochodów: zmniejszenie kosztów operacyjnych (innych niż amortyzacja), wzrost kosztów amortyzacji oraz kosztów finansowych,
• wzrost długu netto oraz relacji długu netto do EBITDA z uwagi na proporcjonalnie wyższy wzrost zobowiązań finansowych od zmniejszenia kosztów operacyjnych innych niż amortyzacja.

Spółka dokonała analizy wpływu zastosowania MSSF 16 na przyszłe sprawozdania finansowe. Spółka przeprowadziła inwentaryzacje posiadanych umów pod kątem identyfikacji tych, które zawierają leasing lub komponent leasingowy zgodnie z MSSF 16.

Zidentyfikowano następujące obszary, na które MSSF 16 ma wpływ:

• prawo wieczystego użytkowania gruntu;
• umowy najmu, dzierżawy.

W wyniku przeprowadzonej analizy Spółka stwierdziła, iż prawo wieczystego użytkowania gruntów spełnia definicję leasingu zawartą w MSSF 16. Umowy najmu i dzierżawy spełniają definicję leasingu, ale w ich przypadku spółka skorzysta z rozwiązania praktycznego, o którym mowa w paragrafie C8 dla leasingów, których okres leasingu kończy się przed upływem 12 miesięcy od dnia pierwszego zastosowania, tj. 1 stycznia 2019 roku i ujmie te leasingi jako leasingi krótkoterminowe.

Spółka wdroży nowy standard MSSF 16 począwszy od sprawozdań finansowych sporządzanych za okresy rozpoczynające się po 1 stycznia 2019 roku. Spółka wybrała opcję wdrożenia standardu określoną w paragrafie C5.b) MSSF 16, tj. retrospektywnie z łącznym efektem pierwszego zastosowania niniejszego standardu ujętym na dzień 1 stycznia 2019 roku jako korekta bilansu otwarcia zysków zatrzymanych.

Zgodnie z wybraną opcją wdrożenia Spółka nie dokona przekształcenia danych porównawczych. Na moment wdrożenia MSSF 16 ujmie składnik aktywów z tytułu prawa do użytkowania w przypadku leasingów wcześniej sklasyfikowanych jako leasingi operacyjne zgodnie z MSR 17 w kwocie równej zobowiązaniu z tytułu leasingu skorygowanej o kwoty wszelkich przedpłat lub naliczonych opłat leasingowych odnoszących się do tego leasingu, ujętych w sprawozdaniu z sytuacji finansowej bezpośrednio sprzed dnia pierwszego zastosowania, zgodnie z paragrafem C8.b.ii).

Rozpoznanie aktywa z tytułu prawa do użytkowania w przypadku prawa wieczystego użytkowania gruntu spowoduje szacunkowo wzrost aktywów z tytułu użytkowania oraz zobowiązań z tytułu leasingu na 1 stycznia 2019 roku o około 20 mln PLN. Wpływ na wynik finansowy netto za 2019 rok będzie nieistotny.

Do wyceny zastosowano krańcową stopę procentową leasingobiorcy oraz przyjęto, że zobowiązanie będzie rozliczane przez okres, na jaki prawo zostało przyznane.

Przedstawione powyżej wnioski i szacunki wpływu na przyszłe sprawozdania finansowe mogą ulec zmianie.

Pozostałe standardy

Pozostałe standardy oraz ich zmiany nie powinny mieć istotnego wpływu na przyszłe sprawozdania finansowe Spółki.

2.4 Profesjonalny osąd kierownictwa orazszacunki

W procesie stosowania polityki rachunkowości wobec zagadnień podanych poniżej, największe znaczenie, oprócz szacunków księgowych, miał profesjonalny osąd kierownictwa, który wpływa na wielkości wykazywane w sprawozdaniu finansowym, w tym w dodatkowych notach objaśniających. Założenia tych szacunków opierają się na najlepszej wiedzy Zarządu odnośnie bieżących i przyszłych działań i zdarzeń w poszczególnych obszarach. Szczegółowe informacje na temat przyjętych założeń zostały przedstawione poniżej lub w odpowiednich notach objaśniających.

Wartość odzyskiwalna aktywów

Rynek energii elektrycznej jest podstawowym obszarem działalności Spółki oraz podmiotów Grupy Kapitałowej PGE. Zmiany zachodzące na tym rynku mogą mieć istotny wpływ na ocenę wartości odzyskiwalnej majątku produkcyjnego poszczególnych jednostek zależnych od Spółki. W razie zidentyfikowania przesłanek spełniających zapisy MSR 36 Utrata wartości aktywów Spółka dokonuje szacunków wartości odzyskiwalnej posiadanych udziałów i akcji.

Dokonywana przez Spółkę analiza utraty wartości ośrodków wypracowujących przepływy pieniężne opiera się na szeregu istotnych założeń, których część jest poza kontrolą Spółki. Istotne zmiany tych założeń wpłyną na wyniki testów na utratę wartości i w konsekwencji mogą doprowadzić do istotnych zmian sytuacji finansowej oraz wyników finansowych Spółki.

W 2018 roku Spółka przeprowadziła test na utratę wartości akcji spółek PGE Obrót S.A., PGE Górnictwo i Energetyka Konwencjonalna S.A., PGE Energia Ciepła S.A. i PGE Energia Odnawialna S.A. Testy zostały opisane w nocie 8.1 niniejszego sprawozdania finansowego. Ponadto spółka okresowo analizuje kwestię utraty wartości swoich długoterminowych aktywów finansowych zgodnie z MSSF 9 Instrumenty finansowe.

Rezerwy

Jak opisano w nocie 14 tworzenie rezerw wymaga dokonania szacunków prawdopodobieństwa wypływu korzyści ekonomicznych oraz określenia wysokości stanowiącej najbardziej właściwy szacunek nakładów niezbędnych do wypełnienia obowiązku obecnego na koniec okresu sprawozdawczego. Najistotniejsze wartości dotyczą rezerw na świadczenia po okresie zatrudnienia. Rezerwy na świadczenia pracownicze zostały oszacowane z wykorzystaniem metod aktuarialnych.

Główne założenia przyjęte przez aktuariusza na dzień sprawozdawczy do wyliczenia kwoty zobowiązania są następujące:

	Stan na dzień 31 grudnia 2018	Stan na dzień 31 grudnia 2017
Przewidywany wskaźnik inflacji (%)	2,3%-2,5%	1,8%
Stopa dyskontowa (%)	3,0%	3,4%
Średni zakładany roczny wzrost podstaw (%)	2,5%	1,8%
Wskaźnik rotacji pracowników (%)	5,1%-8,4%	9,57%
Przewidywana stopa wzrostu wartości usług medycznych (%)	2,3%-2,5%	1,8%
Przewidywana stopa wzrostu wartości odpisu na ZFŚS (%)	3,6%	3,4%-5,0%

• Prawdopodobieństwo odejść pracowników przyjęto na podstawie danych historycznych dotyczących rotacji zatrudnienia w Spółce oraz danych statystycznych dotyczących odejść pracowniczych w branży
• Umieralność i prawdopodobieństwo dożycia przyjęto zgodnie z Tablicami Trwania Życia, publikowanymi przez Główny Urząd Statystyczny, przyjmując, że populacja zatrudnionych w Spółce odpowiada średniej dla Polski pod względem umieralności.
• Przyjęto normalny tryb przechodzenia pracowników na emeryturę według szczegółowych zasad zawartych w ustawie emerytalnej, z wyjątkiem tych zatrudnionych, którzy spełniają warunki wymagane do przejścia na wcześniejszą emeryturę.
• Do dyskontowania przyszłych wypłat świadczeń przyjęto stopę dyskontową w wysokości 3,0% (31 grudnia 2017: 3,4%), tj. na poziomie zbliżonym do rentowności długoterminowych papierów wartościowych emitowanych przez Skarb Państwa, notowanych na polskim rynku kapitałowym.

Zobowiązania warunkowe

W zakresie rozpoznawania i wyceny rezerw oraz zobowiązań warunkowych Spółka dokonuje oceny prawdopodobieństwa potencjalnych zobowiązań. Jeżeli wystąpienie niekorzystnego zdarzenia jest prawdopodobne, Spółka ujmuje rezerwę w odpowiedniej wysokości. Jeżeli wystąpienie niekorzystnego zdarzenia w ocenie Spółki jest możliwe, lecz nie jest prawdopodobne, ujmowane jest zobowiązanie warunkowe. Zobowiązania warunkowe zostały opisane w nocie 20.1 niniejszego sprawozdania finansowego.

Odpisy aktualizujące wartość należności

Na każdy dzień sprawozdawczy Spółka wycenia odpis na oczekiwane straty kredytowe w kwocie równej oczekiwanym stratom kredytowym w całym okresie życia instrumentu.

Spółka stosuje następujące zasady szacowania i ujmowania odpisów z tytułu utraty wartości należności finansowych:

• dla należności od istotnych klientów, którzy objęci są procedurą oceny ryzyka kredytowego, Spółka szacuje oczekiwane straty kredytowe w oparciu o model służący do oceny tego ryzyka bazujący na ratingach przypisanych poszczególnym kontrahentom; ratingom przypisywane jest prawdopodobieństwo upadłości, które jest korygowane o wpływ czynników makroekonomicznych;
• dla należności od klientów masowych lub nieobjętych procedurą oceny ryzyka kredytowego Spółka szacuje oczekiwane straty kredytowe w oparciu o analizę prawdopodobieństwa poniesienia strat kredytowych w poszczególnych przedziałach wiekowania;
• w uzasadnionych przypadkach Spółka może oszacować wartość odpisu indywidualnie.

Aktualizacja odpisów na oczekiwane straty kredytowe dotyczące należności z tytułu dostaw i usług oraz pozostałych należności została przedstawiona w nocie 18.3.1 niniejszego sprawozdania finansowego.

Niepewność związana z rozliczeniami podatkowymi

Regulacje dotyczące podatku od towarów i usług, podatku dochodowego od osób prawnych oraz obciążeń związanych z ubezpieczeniami społecznymi podlegają częstym zmianom. Te częste zmiany powodują brak odpowiednich punktów odniesienia, niespójne interpretacje oraz nieliczne ustanowione precedensy, które mogłyby mieć zastosowanie. Obowiązujące przepisy zawierają również niejasności, które powodują różnice w opiniach, co do interpretacji prawnej przepisów podatkowych, zarówno pomiędzy organami państwowymi jak i organami państwowymi i przedsiębiorstwami.

Rozliczenia podatkowe oraz inne obszary działalności (na przykład kwestie celne czy dewizowe) mogą być przedmiotem kontroli organów, które uprawnione są do nakładania wysokich kar i grzywien, a wszelkie dodatkowe zobowiązania podatkowe, wynikające z kontroli, muszą zostać zapłacone wraz z wysokimi odsetkami. Te warunki powodują, że ryzyko podatkowe w Polsce jest większe niż w krajach o bardziej stabilnym systemie podatkowym.

W konsekwencji, kwoty prezentowane i ujawniane w sprawozdaniach finansowych mogą się zmienić w przyszłości w wyniku ostatecznej decyzji organu kontroli podatkowej.

Od 2016 roku w Polsce obowiązują postanowienia Ogólnej Klauzuli Zapobiegającej Nadużyciom (GAAR). GAAR ma zapobiegać powstawaniu i wykorzystywaniu sztucznych struktur prawnych tworzonych w celu uniknięcia zapłaty podatku w Polsce. GAAR definiuje unikanie opodatkowania jako czynność dokonaną przede wszystkim w celu osiągnięcia korzyści podatkowej, sprzecznej w danych okolicznościach z przedmiotem i celem przepisy ustawy podatkowej. Zgodnie z GAAR taka czynność nie skutkuje osiągnięciem korzyści podatkowej, jeżeli sposób działania był sztuczny. Wszelkie występowanie nieuzasadnionego dzielenia operacji, angażowania podmiotów pośredniczących mimo braku uzasadnienia ekonomicznego lub gospodarczego, elementów wzajemnie się znoszących lub kompensujących oraz inne działania o podobnym działaniu do wcześniej wspomnianych, mogą być potraktowane jako przesłanka istnienia sztucznych czynności podlegających przepisom GAAR. Nowe regulacje będą wymagać znacznie większego osądu przy ocenie skutków podatkowych poszczególnych transakcji.

Spółka ujmuje i wycenia aktywa lub zobowiązania z tytułu bieżącego i odroczonego podatku dochodowego przy zastosowaniu wymogów MSR 12 Podatek dochodowy w oparciu o zysk (stratę podatkową), podstawę opodatkowania, nierozliczone straty podatkowe, niewykorzystane ulgi podatkowe i stawki podatkowe, uwzględniając ocenę niepewności związanych z rozliczeniami podatkowymi. Gdy istnieje niepewność co do tego, czy i w jakim zakresie organ podatkowy będzie akceptował poszczególne rozliczenia podatkowe transakcji, Spółka ujmuje te rozliczenia uwzględniając ocenę niepewności.

3. Zmiana zasad rachunkowości i prezentacji danych

Nowe standardy i interpretacje, które weszły w życie 1 stycznia 2018 roku

Zasady (polityki) rachunkowości zastosowane do sporządzenia niniejszego sprawozdania finansowego są spójne z tymi, które zastosowano przy sporządzaniu jednostkowego sprawozdania finansowego za 2017 rok, za wyjątkiem przedstawionych poniżej. Poniższe zmiany do MSSF, zostały zastosowane w niniejszym sprawozdaniu finansowym zgodnie z ich datą wejścia w życie. Zmiany związane z wejście w życie MSSF 9 i MSSF 15 zostały opisane poniżej. Pozostałe zmiany nie miały istotnego wpływu na zaprezentowane i ujawnione informacje finansowe lub nie miały zastosowania do transakcji zawieranych przez Spółkę;

• Zmiany do MSSF 2 Klasyfikacja i wycena transakcji płatności na bazie akcji;
• Zmiany do MSSF 4 Stosowanie MSSF 9 Instrumenty finansowe łącznie z MSSF 4 Umowy ubezpieczeniowe;
• Zmiany wynikające z przeglądu MSSF cykl 2014-2016 zmiany do MSSF 1, MSR 28;
• Zmiany do MSR 40 kwalifikacja nieruchomości tj. przenoszenie z nieruchomości inwestycyjnych do innych grup aktywów;
• Zmiany do KIMSF 22 zmiana dotyczy sposobu określania daty transakcji, a zatem kursu wymiany SPOT, którego należy użyć w sytuacji kiedy dokonywana lub otrzymywana jest płatność zaliczkowa w walucie obcej.

Spółka nie zdecydowała się na wcześniejsze zastosowanie żadnego standardu, interpretacji lub zmiany, która została opublikowana, lecz nie weszła dotychczas w życie w świetle przepisów Unii Europejskiej.

MSSF 9 Instrumenty finansowe

MSSF 9 zastąpił MSR 39 Instrumenty finansowe: ujmowanie i wycena i obowiązuje dla okresów rocznych rozpoczynających się dnia 1 stycznia 2018 roku lub później. MSSF 9 adresuje trzy obszary związane zinstrumentami finansowymi: klasyfikację i wycenę, utratę wartości oraz rachunkowość zabezpieczeń.

Po przeprowadzonej analizie Spóła postanowiła nie skorzystać z możliwości wdrożenia zmian wynikających z MSSF 9 w zakresie rachunkowości zabezpieczeń od 1 stycznia 2018 roku.

Spółka zastosowała MSSF 9 od 1 stycznia 2018 roku, bez przekształcania danych porównawczych.

Spółka dokonała oceny modelu biznesowego na dzień pierwszego zastosowania MSSF 9, tj. 1 stycznia 2018 roku, a następnie zastosowała retrospektywnie niezależnie od tego, jaki był model biznesowy w poprzednich okresach sprawozdawczych do tych aktywów finansowych, dla których nie zaprzestano ujmowania przed dniem 1 stycznia 2018 roku. W oparciu o fakty i okoliczności występujące w momencie początkowego ujęcia składnika aktywów finansowych Spółka dokonała oceny czy przepływy pieniężne wynikające z umowy, dotyczące danego instrumentu, obejmują wyłącznie spłatę kwoty głównej i odsetek od kwoty głównej pozostałej do zapłaty – test SPPI (Solely Payments of Principal and Interest).

Gdyby Spółka zastosowała MSSF 9 w sprawozdaniu za rok 2017, odpisy aktualizujące na aktywa finansowe dokonane na dzień 31 grudnia 2017 roku byłyby o około 4 mln PLN wyższe. Kapitał własny na dzień 31 grudnia 2017 roku uległby zmniejszeniu o około 4 mln PLN brutto (bez wpływu podatku odroczonego).

Ze względu na nieistotny wpływ nowego standardu skutków jego zastosowania nie odniesiono w zyski zatrzymane na dzień 1 stycznia 2018 roku. Począwszy od 1 stycznia 2018 roku Spółka rozpoznaje oczekiwane straty kredytowe zgodnie z wymogami MSSF 9.

Zmiany w klasyfikacji instrumentów finansowych spowodowały zmiany nazw kilku pozycji sprawozdania z sytuacji finansowej, ale żadne wartości nie były reklasyfikowane pomiędzy pozycjami.

Instrumenty finansowe	Klasyfikacja instrumentów wg MSR 39	Klasyfikacja instrumentów wg MSSF 9
AKTYWA
Należności z tytułu dostaw i usług i pozostałe należności finansowe	Pożyczki i należności	Wyceniane wg zamortyzowanego kosztu
Środki pieniężne i ich ekwiwalenty	Środki pieniężne i ich ekwiwalenty	Wyceniane wg zamortyzowanego kosztu
Instrumenty pochodne i inne należności wyceniane w wartości godziwej przez wynik	Aktywa finansowe wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy	Wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy
finansowy
Pochodne instrumenty finansowe	Instrumenty pochodne zabezpieczające	Instrumenty pochodne zabezpieczające
PASYWA
Kredyty bankowe, pożyczki, obligacje i leasing	Zobowiązania finansowe wyceniane	Zobowiązania finansowe wyceniane
	wg zamortyzowanego kosztu	wg zamortyzowanego kosztu
Zobowiązania z tytułu dostaw i pozostałe	Zobowiązania finansowe wyceniane wg	Zobowiązania finansowe wyceniane
zobowiązania finansowe	zamortyzowanego kosztu	wg zamortyzowanego kosztu
Pochodne instrumenty finansowe	Zobowiązania finansowe wyceniane	Wyceniane w wartości godziwej przez wynik
	w wartości godziwej przez wynik finansowy	finansowy
Pochodne instrumenty finansowe	Instrumenty pochodne zabezpieczające	Instrumenty pochodne zabezpieczające

MSSF 15 Przychody z umów z klientami

MSSF 15 uchyla MSR 11 Umowy o usługę budowlaną, MSR 18 Przychody i związane z nimi interpretacje i ma zastosowanie do wszystkich umów z klientami, z wyjątkiem tych, które wchodzą w zakres innych standardów. Nowy standard ustanawia tzw. "Model Pięciu Kroków" rozpoznawania przychodów wynikających z umów z klientami. Zgodnie z MSSF 15 przychody ujmuje się w kwocie wynagrodzenia, które – zgodnie z oczekiwaniem jednostki – przysługuje jej w zamian za przekazanie przyrzeczonych dóbr lub usług klientowi.

Spółka dokonała analizy największych umów z klientami w celu identyfikacji tych, których zapisy potencjalnie mogłyby mieć wpływ na moment rozpoznania przychodów oraz ich wysokość w danym okresie sprawozdawczym, w szczególności w odniesieniu do: umów na sprzedaż energii elektrycznej oraz paliwa gazowego, umów wieloelementowych, umów wzajemnie powiązanych oraz umów zawierających przyrzeczenie jednostki do dostarczenia dóbr lub usług klientowi przez inny podmiot (pośrednik vs. zleceniodawca), wynagrodzenia zmiennego, bonusów handlowych czy stosowanych w umowach kar lub premii.

W wyniku przeprowadzonych analiz Spółka zidentyfikowała, że jest pośrednikiem dla usługi przesyłu paliwa gazowego. Wykazywanie przychodów i kosztów z tytułu ww. usługi w sprawozdaniu finansowym za 2018 rok, spowodowałoby zmniejszenie przychodów i kosztów operacyjnych o kwotę poniżej 2mln PLN.

Na podstawie przeprowadzonych analiz Spółka ocenia, że w okresach rozpoczynających się 1 stycznia 2018 roku, MSSF 15 nie będzie miał istotnego wpływu na moment ujęcia przychodów oraz ich wartości rozpoznanych w sprawozdaniu finansowym Spółki.

Spółka nie zdecydowała się na wcześniejsze zastosowanie żadnego innego standardu, interpretacji lub zmiany, które zostały opublikowane, lecz dotychczas nie weszły w życie.

Zmiany stosowanych zasad rachunkowości

Zmiana prezentacji świadczeń pracowniczych z tytułu zaległych urlopów i premii

W bieżącym okresie Spółka zdecydowała o zmianie prezentacji świadczeń pracowniczych z tytułu zaległych urlopów, premii i podobnych z pozycji "rezerwy" do pozycji "pozostałe zobowiązania niefinansowe".

Spółka przekształciła dane porównawcze prezentowane w sprawozdaniach z sytuacji finansowej. Przekształcenie zostało przedstawione w poniższej tabeli.

	Stan na dzień 31 grudnia 2017 Zmiana prezentacji dane publikowane		Stan na dzień 31 grudnia 2017 dane przekształcone
PRZEPŁYWY ŚRODKÓW PIENIĘŻNYCH Z DZIAŁALNOŚCI OPERACYJNEJ Korekty o pozycje, w tym:
Zmiana stanu zobowiązań z wyjątkiem kredytów i pożyczek	496	(30)	466
Zmiana stanu rezerw	1	30	31
ŚRODKI PIENIĘŻNE NETTO Z DZIAŁALNOŚCI OPERACYJNEJ	497	-	497

	Stan na dzień 31 grudnia 2017 dane publikowane	Zmiana prezentacji	Stan na dzień 31 grudnia 2017 dane przekształcone
ZOBOWIĄZANIA KRÓTKOTERMINOWE, w tym:
Rezerwy krótkoterminowe	33	(31)	2
Pozostałe zobowiązania niefinansowe	30	31	61
ZOBOWIĄZANIA KTÓTKOTERMINOWE ŁĄCZNIE	2.712	-	2.712
SUMA KAPITAŁÓW I ZOBOWIĄZAŃ	49.631	-	49.631

NOTY OBJASNIAJĄCE DO SPRAWOZDANIA FINANSOWEGO NOTY OBJAŚNIAJĄCE DO SPRAWOZDANIA Z CAŁKOWITYCH DOCHODÓW

4. Przychody i koszty

4.1 Przychody ze sprzedaży

ZASADY RACHUNKOWOŚCI

Przychody z umów z klientami – polityka rachunkowości stosowana począwszy od 1 stycznia 2018 roku

Przychody są ujmowane w taki sposób, aby odzwierciedlić przekazanie przyrzeczonych dóbr lub usług na rzecz klienta w kwocie, która odzwierciedla wynagrodzenie, do którego – zgodnie z oczekiwaniem jednostki – będzie ona uprawniona w zamian za te dobra lub usługi.

Przychody są ujmowane w momencie spełnienia zobowiązania do wykonania świadczenia poprzez przekazanie przyrzeczonego dobra (produktu) klientowi. Przekazanie dobra następuje w momencie, gdy klient uzyskuje kontrolę nad tym dobrem.

• Jednostka ujmuje przychód z umowy z klientem tylko wówczas, gdy spełnione są wszystkie następujące kryteria:
• strony umowy zawarły umowę (w formie pisemnej, ustnej lub zgodnie z innymi zwyczajowymi praktykami handlowymi) i są zobowiązane do wykonania swoich obowiązków;
• jednostka jest w stanie zidentyfikować prawa każdej ze stron dotyczące dóbr lub usług, które mają zostać przekazane;
• jednostka jest w stanie zidentyfikować warunki płatności za dobra lub usługi, które mają zostać przekazane;
• umowa ma treść ekonomiczną;
• jest prawdopodobne, że jednostka otrzyma wynagrodzenie, które będzie jej przysługiwało w zamian za dobra lub usługi, które zostaną przekazane klientowi.

W momencie zawarcia umowy jednostka dokonuje oceny dóbr lub usług przyrzeczonych w umowie z klientem i identyfikuje jako zobowiązanie do wykonania świadczenia każde przyrzeczenie do przekazania na rzecz klienta:

• dobra lub usługi (lub pakietu dóbr lub usług), które można wyodrębnić; lub
• grupy odrębnych dóbr lub usług, które są zasadniczo takie same i w przypadku których przekazanie na rzecz klienta ma taki sam charakter.

Spółka ujmuje przychody w momencie spełnienia (lub w trakcie spełniania) zobowiązania do wykonania świadczenia poprzez przekazanie przyrzeczonego dobra lub usługi (tj. składnika aktywów) klientowi. Przekazanie składnika aktywów następuje w momencie, gdy klient uzyskuje kontrolę nad tym składnikiem aktywów, czyli uzyskania zdolności do bezpośredniego rozporządzania tym składnikiem aktywów i możliwości uzyskiwania z niego zasadniczo wszystkich pozostałych korzyści.

Spółka przenosi kontrolę nad dobrem lub usługą w miarę upływu czasu i tym samym spełnia zobowiązanie do wykonania świadczenia oraz ujmuje przychody w miarę upływu czasu, jeżeli spełniony jest jeden z następujących warunków:

• klient jednocześnie otrzymuje i czerpie korzyści płynące ze świadczenia Spółki, w miarę wykonywania przez Spółkę tego świadczenia;
• w wyniku wykonania świadczenia przez Spółkę powstaje lub zostaje ulepszony składnik aktywów (np. produkcja w toku), a kontrolę nad tym składnikiem aktywów – w miarę jego powstawania lub ulepszania – sprawuje klient; lub
• w wyniku wykonania świadczenia przez Spółkę nie powstaje składnik aktywów o alternatywnym zastosowaniu dla Spółki, a Spółce przysługuje egzekwowalne prawo do zapłaty za dotychczas wykonane świadczenie.

Dla każdego zobowiązania do wykonania świadczenia spełnianego w miarę upływu czasu jednostka ujmuje przychody w miarę upływu czasu, mierząc stopień całkowitego spełnienia tego zobowiązania do wykonania świadczenia. Celem pomiaru jest określenie postępu w spełnianiu zobowiązania jednostki do przeniesienia kontroli nad dobrami lub usługami przyrzeczonymi klientowi (tj. stopnia spełnienia zobowiązania do wykonania świadczenia).

Po spełnieniu (lub w trakcie spełniania) zobowiązania do wykonania świadczenia jednostka ujmuje jako przychód kwotę równą cenie transakcyjnej, która została przypisana do tego zobowiązania do wykonania świadczenia. Cena transakcyjna uwzględnia część lub całość kwoty szacowanego wynagrodzenia zmiennego wyłącznie w takim zakresie, w jakim istnieje wysokie prawdopodobieństwo, że nie nastąpi odwrócenie znaczącej części kwoty wcześniej ujętych skumulowanych przychodów w momencie, kiedy ustanie niepewność co do wysokości wynagrodzenia zmiennego.

W celu ustalenia ceny transakcyjnej jednostka uwzględnia warunki umowy oraz stosowane przez nią zwyczajowe praktyki handlowe. Cena transakcyjna to kwota wynagrodzenia, które -zgodnie z oczekiwaniem jednostki - będzie jej przysługiwać w zamian za przekazanie przyrzeczonych dóbr lub usług na rzecz klienta, z wyłączeniem kwot pobranych w imieniu osób trzecich.

W przypadku, gdy w dostarczanie dóbr lub usług klientowi zaangażowany jest inny podmiot, jednostka określa, czy charakter przyrzeczenia jednostki stanowi zobowiązanie do wykonania świadczenia polegającego na dostarczeniu określonych dóbr lub usług samodzielnie (w tym przypadku jednostka jest zleceniodawcą) czy też na zleceniu by te dobra lub usługi zostały dostarczone przez inny podmiot (w tym przypadku jednostka jest pośrednikiem).

Jednostka określa, czy jest zleceniodawcą czy pośrednikiem dla każdego określonego dobra lub usługi, które zostały przyrzeczone klientowi. Określone dobro lub usługa jest odrębnym dobrem lub usługą (lub grupą odrębnych dóbr lub usług), które mają zostać dostarczone klientowi. Jeśli umowa z klientem zawiera więcej niż jedno określone dobro lub usługę, jednostka może być zleceniodawcą dla jednych określonych dóbr lub usług, a dla innych pośrednikiem.

Jednostka jest zleceniodawcą, jeśli sprawuje kontrolę nad określonym dobrem lub usługą przed ich przekazaniem klientowi.

Jeśli jednostka będąca zleceniodawcą wypełnia zobowiązanie do wykonania świadczenia, ujmuje przychody w kwocie wynagrodzenia brutto, do którego – zgodnie z oczekiwaniem jednostki – będzie uprawniona w zamian za przekazanie określonych dóbr lub usług.

Jednostka działa jako pośrednik, jeśli jej zobowiązanie do wykonania świadczenia polega na zapewnieniu dostarczenia określonego dobra lub usługi przez inny podmiot. Jednostka będąca pośrednikiem nie kontroluje określonego dobra lub usługi świadczonej przez inny podmiot, zanim ta zostanie przekazana klientowi. Jeśli jednostka będąca pośrednikiem wypełnia zobowiązanie do wykonania świadczenia, ujmuje przychody w kwocie opłaty lub prowizji, do której – zgodnie z oczekiwaniem jednostki – będzie uprawniona w zamian za zapewnienie, by określone dobra lub usługi zostały dostarczone przez inny podmiot. Opłata lub prowizja należna jednostce może być kwotą wynagrodzenia netto, które jednostka zachowuje po zapłaceniu innemu podmiotowi wynagrodzenia w zamian za dobra lub usługi dostarczane przez ten podmiot.

Przychody ze sprzedaży– polityka rachunkowości stosowana do dnia 31 grudnia 2017 roku

Wysokość przychodów ustalana była w wartości godziwej zapłaty otrzymanej bądź należnej. Przychody były rozpoznawane po pomniejszeniu o podatek od towarów i usług (VAT), podatek akcyzowy, inne podatki od sprzedaży lub opłaty oraz rabaty i upusty. Przy ujmowaniu przychodów obowiązywały również kryteria przedstawione poniżej.

Przychody ze sprzedaży towarów i produktów

Przychody były ujmowane, jeżeli znaczące ryzyko i korzyści wynikające z prawa własności do towarów i produktów zostały przekazane nabywcy oraz gdy kwotę przychodów można było wycenić w wiarygodny sposób a koszty poniesione można wiarygodnie oszacować. W szczególności przychody ze sprzedaży energii elektrycznej rozpoznaje się w momencie jej dostarczenia.

Do przychodów ze sprzedaży towarów i produktów zaliczane były przede wszystkim:

• kwoty należne za sprzedane: energię elektryczną do odbiorców hurtowych i detalicznych, ciepło, gaz, węgiel, świadectwa pochodzenia energii elektrycznej wytworzonej w źródłach odnawialnych, świadectwa wytworzenia energii elektrycznej w kogeneracji, uprawnienia do emisji gazów cieplarnianych, usługi dystrybucyjne i przesyłowe oraz pozostałe usługi działalności podstawowej,
• kwoty należne za sprzedane materiały i towary nie wymienione powyżej.

Przychody ze sprzedaży usług

Przychody z tytułu świadczonych usług rozpoznawane były w momencie wykonania danej usługi. Przychody z wykonania niezakończonej usługi długoterminowej w okresie od dnia zawarcia umowy do dnia sprawozdawczego – po odliczeniu przychodów, które wpłynęły na wynik finansowy w ubiegłych okresach sprawozdawczych – ustalano proporcjonalnie do stopnia jej realizacji, jeżeli stopień ten można było ustalić w sposób wiarygodny.

Jeżeli wyniku kontraktu nie można było wiarygodnie oszacować, wówczas przychody ujmowane były tylko do wysokości poniesionych kosztów, które Spółka spodziewała się odzyskać.

Przychody z tytułu umów z klientami w podziale na kategorie, które odzwierciedlają sposób, w jaki czynniki ekonomiczne wpływają na charakter, kwotę, termin płatności oraz niepewność przychodów i przepływów pieniężnych zostały zaprezentowane w poniższej tabeli.

Rodzaj dobra lub usługi	I kwartał niebadane	II kwartał niebadane	III kwartał niebadane	IV kwartał niebadane	Rok zakończony 31 grudnia 2018
PRZYCHODY Z UMÓW Z KLIENTAMI, RAZEM
Przychody ze sprzedaży towarów, w tym:	2.507	2.273	2.550	3.253	10.583
Sprzedaż energii elektrycznej	2.185	2.134	2.229	2.287	8.835
Sprzedaż gazu	253	84	87	107	531
Pozostała sprzedaż towarów i materiałów	69	55	234	859	1.217
Przychody ze sprzedaży usług	210	189	230	238	867
RAZEM PRZYCHODY ZE SPRZEDAŻY*	2.717	2.462	2.780	3.491	11.450

*W łącznej kwocie przychodów ze sprzedaży Spółka ujęła około 2 mln PLN z tytułu transakcji sprzedaży, dla których wartość nie została ostatecznie ustalona na koniec okresu sprawozdawczego

Termin przekazania dóbr lub usług	I kwartał niebadane	II kwartał niebadane	III kwartał niebadane	IV kwartał niebadane	Rok zakończony 31 grudnia 2018
PRZYCHODY Z UMÓW Z KLIENTAMI, RAZEM
Przychody ze sprzedaży towarów oraz usług przekazywanych klientowi w miarę upływu czasu:	2.648	2.407	2.546	2.632	10.233
Przychody ze sprzedaży towarów oraz usług przekazywanych klientowi w określonym momencie	69	55	234	859	1.217
RAZEM PRZYCHODY ZE SPRZEDAŻY	2.717	2.462	2.780	3.491	11.450

Działalność Spółki w przeważającym zakresie prowadzona jest na terenie Polski. Sprzedaż na rzecz klientów zagranicznych w roku zakończonym 2018 oraz w 2017 wyniosła odpowiednio 204 mln PLN oraz 230 mln PLN i dotyczyła przede wszystkim energii elektrycznej oraz gazu.

W 2018 roku Spółka rozpoznała przychody z tytułu świadczeń spełnionych w poprzednich okresach wynikające z korekt wartości sprzedaży energii elektrycznej na rynku bilansującym dokonanej w latach poprzednich. Łączna wartość przychodów z tytułu tych korekt wyniosła 1,6 mln PLN.

	I kwartał	II kwartał	III kwartał	IV kwartał	Rok zakończony
Rodzaj dobra lub usługi	niebadane	niebadane	niebadane	niebadane	31 grudnia 2017*
PRZYCHODY ZE SPRZEDAŻY
Przychody ze sprzedaży towarów, w tym:	2.230	2.047	2.057	2.220	8.554
Sprzedaż energii elektrycznej	2.003	1.748	1.910	1.961	7.622
Sprzedaż praw majątkowych pochodzenia energii	10	-	19	20	49
Sprzedaż gazu	157	139	88	215	599
Pozostała sprzedaż towarów i materiałów	60	160	40	24	284
Przychody ze sprzedaży usług	170	144	156	161	631
RAZEM PRZYCHODY ZE SPRZEDAŻY	2.400	2.191	2.213	2.381	9.185

*Spółka zastosowała MSSF 15 po raz pierwszy w 2018 roku. Zgodnie z przyjętą metodą wdrożenia standardu Spółka nie przekształciła danych porównawczych

Wzrost przychodów ze sprzedaży energii elektrycznej w 2018 roku w porównaniu do analogicznego okresu roku poprzedniego jest efektem zwiększenia wolumenu obrotu oraz wzrostu cen sprzedaży, głównie w transakcjach ze spółką PGE Obrót S.A. Sprzedaż do spółki PGE Obrót S.A. realizowana jest w celu zabezpieczenia zapotrzebowania klientów detalicznych na dostawy energii elektrycznej.

Spadek przychodów ze sprzedaży gazu ziemnego w 2018 roku jest efektem spadku wolumenu sprzedaży gazu na giełdzie oraz do podmiotów spoza Grupy Kapitałowej PGE.

Wzrost przychodów z pozostałej sprzedaży towarów i materiałów w 2018 roku jest wynikiem wzrostu sprzedaży uprawnień do emisji CO2 , realizowanych do spółek GK PGE. Wzrost przychodów ze sprzedaży uprawnień do emisji CO2 jest efektem zarówno wzrostu cen sprzedaży oraz wolumenu sprzedaży.

Przychody ze sprzedaży usług dotyczą głównie usług realizowanych na rzecz podmiotów zależnych w Grupie Kapitałowej PGE i obejmują między innymi handel i dostawy energii elektrycznej, dostawy paliw, licencje oraz tzw. usługi wsparcia.

Informacje dotyczące głównych klientów

Głównymi kontrahentami Spółki są podmioty zależne w Grupie Kapitałowej PGE. W 2018 roku sprzedaż do PGE Obrót S.A. stanowiła 68% przychodów ze sprzedaży, a do PGE Górnictwo i Energetyka Konwencjonalna S.A. stanowiła 16% przychodów ze sprzedaży. W 2017 roku sprzedaż do tych spółek wynosiła odpowiednio 71% oraz 9%.

4.2 Koszty w układzie rodzajowym i kalkulacyjnym

ZASADY RACHUNKOWOŚCI

Koszt własny sprzedaży

Do kosztu własnego sprzedaży zalicza się wartość sprzedanej energii elektrycznej, świadectw pochodzenia energii, gazu oraz pozostałych towarów i materiałów według cen nabycia.

Koszty, które można bezpośrednio przyporządkować przychodom osiągniętym przez Spółkę, wpływają na wynik finansowy za ten okres sprawozdawczy, w którym przychody te wystąpiły.

Koszty, które można jedynie w sposób pośredni przyporządkować przychodom lub innym korzyściom osiąganym przez Spółkę, wpływają na wynik finansowy w części, w której dotyczą danego okresu sprawozdawczego, zapewniając zgodność z zasadą memoriału z uwzględnieniem zasad wyceny środków trwałych oraz zapasów

	I kwartał niebadane	II kwartał niebadane	III kwartał niebadane	IV kwartał niebadane	Rok zakończony 31 grudnia 2018
KOSZTY W UKŁADZIE RODZAJOWYM
Amortyzacja	3	4	3	3	13
Usługi obce	13	14	15	20	62
Koszty świadczeń pracowniczych	30	28	31	38	127
Pozostałe koszty rodzajowe	16	23	20	24	83
RAZEM KOSZTY WEDŁUG RODZAJU	62	69	69	85	285
Koszty sprzedaży i dystrybucji	(5)	(4)	(5)	(3)	(17)
Koszty ogólnego zarządu	(49)	(55)	(51)	(67)	(222)
Wartość sprzedanych towarów i materiałów	2.504	2.269	2.547	3.268	10.588
KOSZT WŁASNY SPRZEDAŻY	2.512	2.279	2.560	3.283	10.634

	I kwartał niebadane	II kwartał niebadane	III kwartał niebadane	IV kwartał niebadane	Rok zakończony 31 grudnia 2017
KOSZTY W UKŁADZIE RODZAJOWYM
Amortyzacja	4	3	4	3	14
Usługi obce	13	17	15	13	58
Koszty świadczeń pracowniczych	27	28	25	32	112
Pozostałe koszty rodzajowe	16	14	18	25	73
RAZEM KOSZTY WEDŁUG RODZAJU	60	62	62	73	257
Koszty sprzedaży i dystrybucji	(5)	(5)	(3)	(4)	(17)
Koszty ogólnego zarządu	(35)	(37)	(37)	(45)	(154)
Wartość sprzedanych towarów i materiałów	2.175	1.997	2.009	2.169	8.350
KOSZT WŁASNY SPRZEDAŻY	2.195	2.017	2.031	2.193	8.436

Wzrost wartości sprzedanych towarów i materiałów w 2018 roku w porównaniu do 2017 roku jest w głównej mierze wynikiem wzrostu przychodów ze sprzedaży opisanym powyżej i wyższych cen na rynku hurtowym.

4.2.1 Koszty amortyzacji oraz odpisy aktualizujące

	Amortyzacja
		Rok zakończony 31 grudnia 2018			Rok zakończony 31 grudnia 2017
	Rzeczowe aktywa trwałe	Wartości niematerialne	RAZEM	Rzeczowe aktywa trwałe	Wartości niematerialne	RAZEM
Koszt własny sprzedaży	4	1	5	4	2	6
Koszty sprzedaży i dystrybucji	-	-	-	-	1	1
Koszty ogólnego zarządu	7	1	8	6	1	7
RAZEM	11	2	13	10	4	14

4.2.2 Usługi obce

	Rok zakończony 31 grudnia 2018	Rok zakończony 31 grudnia 2017
Prowizje handlowe	13	10
Usługi informatyczne	24	20
Usługi doradcze	13	16
Usługi przesyłowe	2	3
Pozostałe	10	9
RAZEM KOSZTY USŁUG OBCYCH	62	58

4.2.3 Koszty świadczeń pracowniczych oraz struktura zatrudnienia

	Rok zakończony 31 grudnia 2018	Rok zakończony 31 grudnia 2017
Wynagrodzenia	96	86
Koszty ubezpieczeń społecznych	14	13
Zmiana wartości rezerw pracowniczych	5	(1)
Pozostałe koszty świadczeń pracowniczych	12	14
RAZEM KOSZTY ŚWIADCZEŃ PRACOWNICZYCH, W TYM:	127	112
Pozycje ujęte w koszcie własnym sprzedaży	22	25
Pozycje ujęte w kosztach sprzedaży i dystrybucji	7	6
Pozycje ujęte w kosztach ogólnego zarządu	98	81

Zatrudnienie (w etatach) w Spółce na dzień 31 grudnia 2018 roku wyniosło 614 a na dzień 31 grudnia 2017 roku 525.

4.2.4 Pozostałe koszty rodzajowe

	Rok zakończony 31 grudnia 2018	Rok zakończony 31 grudnia 2017
Sponsoring i reklama	58	51
Wynagrodzenia kadry menadżerskiej	8	7
Podatki i opłaty	4	4
Pozostałe	13	11
RAZEM KOSZTY USŁUG OBCYCH	83	73

4.3 Przychody i koszty finansowe

ZASADY RACHUNKOWOŚCI

Przychody i koszty finansowe

Przychody i koszty z tytułu odsetek są ujmowane sukcesywnie w miarę ich narastania z uwzględnieniem metody efektywnej stopy procentowej w stosunku do wartości netto na dzień sprawozdawczy danego instrumentu finansowego.

Dywidendy są ujmowane w momencie ustalenia praw akcjonariuszy lub udziałowców do ich otrzymania.

	Rok zakończony 31 grudnia 2018	Rok zakończony 31 grudnia 2017
PRZYCHODY/(KOSZTY) FINANSOWE Z TYTUŁU INSTRUMENTÓW FINANSOWYCHNETTO
Dywidendy	46	2.872
Odsetki	100	42
Aktualizacja wartości instrumentów finansowych w tym:	(43)	63
Uprawnienia do emisji CO2	(40)	31
Pozostałe instrumenty pochodne	(3)	32
Rozwiązanie/(Utworzenie) odpisów	(799)	1.036
Różnice kursowe	-	(4)
Zysk na zbyciu inwestycji	1	-
RAZEM PRZYCHODY/(KOSZTY) FINANSOWE Z TYTUŁUINSTRUMENTÓW FINANSOWYCHNETTO	(695)	4.009
POZOSTAŁE PRZYCHODY/(KOSZTY) FINANSOWE NETTO
Koszty odsetkowe, w tym efektzwijania dyskonta	(1)	(1)
Pozostałe	(2)	-
RAZEM POZOSTAŁE PRZYCHODY/(KOSZTY) FINANSOWENETTO	(3)	(1)
RAZEM PRZYCHODY/(KOSZTY) FINANSOWE NETTO	(698)	4.008

W 2018 roku Spółka wykazuje przychody z tytułu dywidend głównie od PGE Obrót S.A. w wysokość 28 mln PLN, a w okresie porównawczym 2.019 mln PLN od PGE Górnictwo i Energetyka Konwencjonalna S.A. oraz 808 mln PLN od PGE Dystrybucja S.A.

W wartości pozycji rozwiązanie/(utworzenie) odpisów Spółka prezentuje w głównej mierze utworzenie w bieżącym okresie sprawozdawczym odpisów na oczekiwane straty kredytowe dotyczące akcji PGE Obrót S.A. i PGE Sweden AB oraz rozwiązanie odpisów na oczekiwane straty kredytowe dotyczące akcji PGE Obrót S.A. w porównawczym okresie sprawozdawczym., co zostało szerzej opisane w nocie 8.1 niniejszego sprawozdania finansowego.

Spółka wykazuje przychody z tytułu odsetek głównie od obligacji wyemitowanych przez spółki zależne oraz od lokowania środków pieniężnych.

W pozycji aktualizacja wartości instrumentów finansowych Spółka prezentuje wyceny transakcji zabezpieczających w części uznanej za nieefektywną część zabezpieczenia dla instrumentów desygnowanych jako instrumenty zabezpieczające w rachunkowości zabezpieczeń przepływów pieniężnych oraz w całości w odniesieniu do pozostałych instrumentów.

Koszty odsetek dotyczą głównie wyemitowanych obligacji oraz zaciągniętych kredytów i pożyczek, opisanych w nocie 17.1.3 niniejszego sprawozdania finansowego.

4.3.1 Wycena transakcji związanych z uprawnieniami do emisji CO²

Jak opisano w nocie 4.3 niniejszego sprawozdania finansowego w pozycji Aktualizacja wartości instrumentów finansowych w przychodach i kosztach finansowych Spółka ujmuje wynik na transakcjach związanych z prawami do emisji dwutlenku węgla na tzw. portfelu handlowym.

Poniżej przedstawiono wpływ poszczególnych pozycji związanych z uprawnieniami do emisji CO2 na przychody i koszty finansowe.

	Rok zakończony 31 grudnia 2018	Rok zakończony 31 grudnia 2017
Przychody
Wycena forward towarowy	-	46
Wycena futures	147	-
Zysk na sprzedaży uprawnień do emisji CO2 poza GK PGE	8	-
Aktualizacja wartości posiadanych uprawnień do emisji	-	8
PRZYCHODY Z TYTUŁU CO2, RAZEM	155	54
Koszty
Wycena forward towarowy	(170)	-
Wycena forward walutowy	(25)	(20)
Strata na sprzedaży uprawnień do emisji CO2 poza GK PGE	-	(3)
KOSZTY Z TYTUŁU CO2, RAZEM	(195)	(23)
Przychody/(Koszty) finansowe z tytułu aktualizacji wartości instrumentów finansowych związanych z handlem uprawnieniami do emisji CO2	(40)	31

5. Podatek dochodowy

ZASADY RACHUNKOWOŚCI

Podatki

Podatek dochodowy wykazany w wyniku finansowym obejmuje podatek bieżący oraz odroczony. Ujmowane jest rzeczywiste obciążenie podatkowe za dany okres sprawozdawczy, ustalone przez Spółkę zgodnie z obowiązującymi przepisami ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, oraz zmiana stanu aktywa oraz rezerwy z tytułu podatku odroczonego nie rozliczane z kapitałem własnym.

W związku z przejściowymi różnicami między wykazywaną w księgach rachunkowych wartością aktywów i pasywów a ich wartością podatkową oraz stratą podatkową możliwą do odliczenia w przyszłości, Spółka ustala zobowiązania i aktywa z tytułu odroczonego podatku dochodowego.

Wartość składnika aktywów i zobowiązań z tytułu odroczonego podatku dochodowego w sprawozdaniu z sytuacji finansowej weryfikuje się na każdy dzień sprawozdawczy. Aktywa i zobowiązania z tytułu odroczonego podatku dochodowego traktowane są w całości jako długoterminowe. Spółka dokonuje kompensaty aktywów i zobowiązań z tytułu podatku odroczonego.

Spółka obniża wartość składnika aktywów z tytułu odroczonego podatku dochodowego w zakresie, w jakim nie jest prawdopodobne osiągnięcie dochodu do opodatkowania wystarczającego do częściowego lub całkowitego zrealizowania składnika aktywów z tytułu odroczonego podatku dochodowego.

5.1 Podatek w sprawozdaniu z całkowitych dochodów

Główne składniki obciążenia podatkowego za lata zakończone dnia 31 grudnia 2018 roku oraz dnia 31 grudnia 2017 roku przedstawiają się następująco:

	Rok zakończony	Rok zakończony
	31 grudnia 2018	31 grudnia 2017
PODATEK DOCHODOWY WYKAZYWANY W RACHUNKU ZYSKÓW I STRAT
Bieżący podatek dochodowy PGE S.A.	125	19
Korzyść z bieżącego rozliczenia podatkowej grupy kapitałowej	(65)	(7)
Korekty dotyczące rozliczenia bieżącego podatku dochodowego z lat ubiegłych	-	4
Razem bieżący podatek dochodowy	60	16
Odroczony podatek dochodowy	(6)	(11)
OBCIĄŻENIA PODATKOWE WYKAZYWANE W RACHUNKU ZYSKÓW I STRAT	54	5
PODATEK DOCHODOWY WYKAZYWANY W INNYCH CAŁKOWITYCH DOCHODACH
Od wyceny instrumentów zabezpieczających	(26)	(9)
Od zysków z strat aktuarialnych z wyceny rezerw na świadczenia pracownicze	1	-
OBCIĄŻENIE PODATKOWE UJĘTE W INNYCH CAŁKOWITYCH DOCHODACH (KAPITALE	(25)	(9)
WŁASNYM)

Zasady rozliczeń pomiędzy spółkami tworzącymi podatkową grupę kapitałową PGE PGK zostały opisane w nocie 22. niniejszego sprawozdania finansowego.

Korekty dotyczące rozliczenia bieżącego podatku dochodowego z lat ubiegłych dotyczą końcowego rozliczenia podatkowej grupy kapitałowej za poprzedni rok. Różnice wynikają z zafakturowania sprzedaży energii elektrycznej za rok poprzedni w pierwszym kwartale roku bieżącego, ujętej wcześniej na podstawie szacunków.

5.2 Efektywna stawka podatkowa

Uzgodnienie podatku dochodowego od wyniku finansowego brutto przed opodatkowaniem według ustawowej stawki podatkowej, z podatkiem dochodowym liczonym według efektywnej stawki podatkowej Spółki przedstawia się następująco:

	Rok zakończony 31 grudnia 2018	Rok zakończony 31 grudnia 2017
ZYSK/(STRATA) PRZED OPODATKOWANIEM	(149)	4.549
Podatek według ustawowej stawki podatkowej obowiązującej w Polsce, wynoszącej 19%	(28)	864
POZYCJE KORYGUJĄCE PODATEK DOCHODOWY
Korekty dotyczące rozliczenia bieżącego podatku dochodowego z lat ubiegłych	-	4
Korekty dotyczące odroczonego podatku z lat ubiegłych	(1)
Straty podatkowe spółek wchodzących w skład podatkowej grupy kapitałowej	(65)	(7)
Przychody nie będące podstawą do opodatkowania	(9)	(841)
Koszty nie stanowiące kosztów uzyskania przychodów	156	26
Pozostałe	1	(41)
PODATEK WEDŁUG EFEKTYWNEJ STAWKI PODATKOWEJ	54	5
(Podatek dochodowy (obciążenie) w sprawozdaniu) EFEKTYWNA STAWKA	(36,2%)	0,1%

Zgodnie z zawartymi w ramach PGK umowami, gdy spółka należąca do podatkowej grupy kapitałowej poniesie stratę podatkową to korzyść podatkowa z tego tytułu przypada spółce reprezentującej, czyli PGE S.A.

W pozycji Przychody nie będące podstawą do opodatkowania Spółka ujmuje głównie przychody z tytułu dywidend, które nie są uwzględniane w kalkulacji podstawy podatku dochodowego (wartość podatku: 9 mln PLN w 2018 i 546 mln PLN w 2017 roku) oraz odwrócenie odpisu wartości akcji PGE Obrót S.A.(wartość podatku 245 mln PLN).

W pozycji Koszty nie stanowiące kosztów uzyskania przychodów Spółka ujęła odpis wartości akcji PGE Obrót S.A oraz PGE Sweden AB (wartość podatku 153 mln PLN).

5.3 Podatek odroczony w sprawozdaniu z sytuacji finansowej

5.3.1 Aktywa z tytułu podatku odroczonego

	Stan na dzień 31 grudnia 2018	Stan na dzień 31 grudnia 2017
Różnica pomiędzy podatkową a bieżącą wartością księgową zobowiązań finansowych	28	20
Różnica pomiędzy podatkową a bieżącą wartością księgową aktywów finansowych	59	21
Rezerwy na świadczenia pracownicze	9	10
Pozostałe	5	-
AKTYWA Z TYTUŁU ODROCZONEGO PODATKU DOCHODOWEGO	101	51

Spółka nie tworzy aktywów na podatek odroczony od różnicy pomiędzy wartością podatkową a wartością księgową posiadanych udziałów i akcji w jednostkach zależnych. Ujemne różnice przejściowe związane z ujęciem odpisów aktualizujących wartość udziałów i akcji w spółkach zależnych wynosiłyby 4.605 mln PLN co stanowiłoby 875mln wpływu na podatek.

5.3.2 Zobowiązania z tytułu podatku odroczonego

	Stan na dzień 31 grudnia 2018	Stan na dzień 31 grudnia 2017
Różnica pomiędzy podatkową a bieżącą wartością księgową rzeczowych aktywów trwałych	19	20
Różnica pomiędzy podatkową a bieżącą wartością księgową pozostałych aktywów finansowych	63	41
Pozostałe	-	3
ZOBOWIĄZANIA Z TYTUŁU PODATKU ODROCZONEGO	82	64
PO SKOMPENSOWANIU SALD PODATEK ODROCZONY SPÓŁKI PREZENTOWANY JEST JAKO:
Aktywa z tytułu podatku dochodowego	19	-
Zobowiązania z tytułu podatku dochodowego	-	13

NOTY OBJAŚNIAJĄCE DO SPRAWOZDANIA Z SYTUACJI FINANSOWEJ

6. Rzeczowe aktywa trwałe

ZASADY RACHUNKOWOŚCI

Rzeczowe aktywa trwałe

Przez rzeczowe aktywa trwałe rozumie się aktywa:

• które są utrzymywane w celu wykorzystania ich w procesie produkcyjnym lub przy dostawach towarów i świadczeniu usług, w celu oddania do używania innym podmiotom na podstawie umowy najmu lub w celach administracyjnych, oraz
• którym towarzyszy oczekiwanie, iż będą wykorzystywane przez czas dłuższy niż jeden rok.

Rzeczowe aktywa trwałe wyceniane są według wartości netto tzn. wartości początkowej (lub po koszcie zakładanym dla środków trwałych używanych przed dniem przejścia na MSSF) pomniejszonej o umorzenie oraz odpisy aktualizujące z tytułu utraty wartości. Wartość początkowa rzeczowych aktywów trwałych obejmuje ich cenę zakupu powiększoną o wszystkie koszty bezpośrednio związane z zakupem i przystosowaniem składnika majątku do stanu zdatnego do używania. W skład kosztu wchodzi również przewidywany koszt demontażu rzeczowych aktywów trwałych, usunięcia i przywrócenia do stanu pierwotnego miejsca, w którym dany składnik aktywów się znajduje, których obowiązek poniesienia powstaje w chwili instalacji składnika aktywów lub jego używania dla celów innych niż produkcja zapasów.

Podstawę naliczania odpisów amortyzacyjnych stanowi cena nabycia/koszt wytworzenia składnika rzeczowych aktywów trwałych pomniejszona o jego wartość rezydualną. Rozpoczęcie amortyzacji następuje, gdy składnik jest dostępny do użytkowania. Amortyzacja rzeczowych aktywów trwałych następuje na podstawie planu amortyzacji określającego przewidywany okres użytkowania składnika rzeczowych aktywów trwałych. Zastosowana metoda amortyzacji odzwierciedla tryb konsumowania przez jednostkę gospodarczą korzyści ekonomicznych ze składnika aktywów.

Dla poszczególnych grup rzeczowych aktywów trwałych przyjęto okresy użytkowania w następujących przedziałach:

Grupa rodzajowa	Średni pozostały okres amortyzacji w latach	Stosowane całkowite okresy amortyzacji w latach
Budynki, lokale i obiekty inżynierii lądowej i wodnej	18	2-31
Maszyny i urządzenia techniczne	6	1-39
Środki transportu	2	1-10
Inne rzeczowe aktywa trwałe	2	1-15

	Stan na dzień 31 grudnia 2018	Stan na dzień 31 grudnia 2017
Budynki	156	163
Pozostałe aktywa trwałe	11	13
WARTOŚĆ NETTO RZECZOWYCH AKTYWÓW TRWAŁYCH	167	176

W bieżącym i porównawczym okresie sprawozdawczym Spółka nie dokonała istotnych transakcji nabycia lub sprzedaży rzeczowych aktywów trwałych.

7. Wartości niematerialne

ZASADY RACHUNKOWOŚCI

Wartości niematerialne

Do wartości niematerialnych Spółka zalicza możliwe do zidentyfikowania niepieniężne składniki aktywów, nie posiadające postaci fizycznej, takie jak:

• nabyte, zaliczane do aktywów trwałych, prawa majątkowe nadające się do gospodarczego wykorzystania, o przewidywanym okresie ekonomicznej użyteczności dłuższym niż rok, przeznaczone do używania na potrzeby Spółki,
• koszty prac rozwojowych,
• wartość firmy z wyłączeniem wartości firmy wytworzonej przez jednostkę we własnym zakresie,
• zakupione prawo wieczystego użytkowania gruntów (PWUG).

Na dzień początkowego ujęcia składnik wartości niematerialnych wycenia się w cenie nabycia lub koszcie wytworzenia w przypadku prac rozwojowych. Po ujęciu początkowym wartości niematerialne są wykazywane w cenie nabycia lub koszcie wytworzenia po pomniejszeniu o umorzenie i odpisy aktualizujące z tytułu utraty wartości. Nakłady poniesione na wartości niematerialne wytworzone we własnym zakresie, z wyjątkiem aktywowanych nakładów poniesionych na prace rozwojowe, nie są aktywowane i są ujmowane w kosztach okresu, w którym zostały poniesione.

Spółka ocenia, czy okres użytkowania składnika wartości niematerialnych jest określony czy nieokreślony, oraz, jeśli jest określony, oszacowuje długość tego okresu lub wielkość produkcji lub inną miarę będącą podstawą do określenia okresu użytkowania. Okres użytkowania składnika wartości niematerialnych jest oceniany jako nieokreślony, jeśli opierając się na analizie odpowiednich czynników nie istnieje przewidywalna długość okresu, w którym aktywo to będzie generowało przepływy pieniężne dla Spółki.

Wartość podlegająca amortyzacji jest amortyzowana w okresie odpowiadającym szacowanemu okresowi ekonomicznej użyteczności danego składnika wartości niematerialnych. Amortyzację rozpoczyna się, gdy składnik aktywów jest gotowy do użycia.

Okresy amortyzacji wartości niematerialnych wynoszą:

Grupa rodzajowa	Średni pozostały okres amortyzacji w latach	Stosowane całkowite okresy amortyzacji w latach
Patenty i licencje	1	1-11

Wartości niematerialne obejmują głównie oprogramowanie oraz licencje. Na dzień 31 grudnia 2018 roku nie zostało stwierdzone ryzyko utraty wartości tych aktywów.

8. Udziały i akcje w jednostkach zależnych

ZASADY RACHUNKOWOŚCI

Udziały i akcje w jednostkach zależnych, współkontrolowanych i stowarzyszonych

Za jednostki zależne uznaje się te jednostki, w odniesieniu do których Spółka ma zdolność kierowania ich polityką finansową i operacyjną w celu uzyskania korzyści z ich działalności. Wiąże się to z posiadaniem większości ogólnej liczby głosów w organach stanowiących tych jednostek. Przy dokonywaniu oceny, czy Spółka kontroluje daną jednostkę, uwzględnia się istnienie oraz wpływ potencjalnych praw głosu, które w danej chwili można zrealizować lub zamienić.

Jednostka współkontrolowana to jednostka, w której określony w umowie podział kontroli nad działalnością gospodarczą wymaga jednomyślności stron sprawujących kontrolę w zakresie strategicznych decyzji finansowych i operacyjnych.

Jednostka stowarzyszona to jednostka gospodarcza, w tym jednostka osobowa taka jak spółka cywilna, na którą inwestor wywiera znaczący wpływ i która nie jest jednostką zależną lub współkontrolowaną. MSR 28 definiuje "znaczący wpływ" jako prawo do uczestniczenia w podejmowaniu decyzji w zakresie polityki operacyjnej i finansowej jednostki, w którą dokonano inwestycji, nie polegające jednak na sprawowaniu kontroli lub współkontroli nad tą jednostką.

Posiadane przez jednostkę udziały i akcje w spółkach zależnych, współkontrolowanych i stowarzyszonych wyceniane są zgodnie z MSR 27 Jednostkowe sprawozdanie finansowe według historycznego kosztu nabycia. Jeśli istnieje obiektywny dowód utraty wartości tych aktywów, kwota utraty wartości jest mierzona jako różnica między bieżącą wartością księgową aktywa i szacowaną wartością odzyskiwalną.

Udziały i akcje w podmiotach zależnych są ujmowane w cenie nabycia, pomniejszonej o odpisy z tytułu utraty wartości.
----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------	--	--	--

	Siedziba	Udział na dzień 31 grudnia 2018	Stan na dzień 31 grudnia 2018	Udział na dzień 31 grudnia 2017	Stan na dzień 31 grudnia 2017
SPÓŁKI NALEŻĄCE DO PGK PGE 2015
PGE Górnictwo i Energetyka Konwencjonalna S.A.	Bełchatów	100,00%	15.437	100,00%	15.437
PGE Dystrybucja S.A.	Lublin	100,00%	10.595	100,00%	10.611
PGE Obrót S.A.	Rzeszów	100,00%	1.647	100,00%	2.406
PGE Energia Odnawialna S.A.	Warszawa	100,00%	1.349	100,00%	1.349
PGE Systemy S.A.	Warszawa	100,00%	131	100,00%	140
ELBEST sp. z o.o.	Bełchatów	100,00%	101	100,00%	101
PGE Dom Maklerski S.A.	Warszawa	100,00%	97	100,00%	97
PGE Ventures sp. z o.o	Warszawa	100,00%	68	100,00%	21
BETRANS sp. z o.o.	Bełchatów	100,00%	35	100,00%	35
ELMEN sp. z o.o.	Rogowiec	100,00%	23	100,00%	23
PGE Nowa Energia sp. z o.o	Warszawa	100,00%	15	100,00%	15
PGE Centrum sp. z o.o.	Warszawa	100,00%	14	100,00%	8
BESTGUM sp. z o.o.	Rogowiec	100,00%	12	100,00%	13
MEGAZEC sp. z o.o.	Bydgoszcz	100,00%	10	100,00%	10
PGE Inwest 5 sp.z o.o. (obecnie PGE Baltica sp. z
o.o.)	Warszawa	100,00%	9	100,00%	<1
ELBIS sp. z o.o.	Rogowiec	100,00%	8	100,00%	8
Ramb sp. z o.o.	Piaski	100,00%	7	100,00%	7
MegaSerwis sp. z o.o.	Bogatynia	100,00%	7	100,00%	7
PGE Synergia sp. z o.o. (dawniej PGE Obsługa	Warszawa	100,00%	6	100,00%	6
Księgowo-Kadrowa sp. z o.o.)
ELTUR SERWIS sp. z o.o.	Bogatynia	100,00%	5	100,00%	-
PGE Inwest 13 S.A.	Warszawa	100,00%	1	100,00%	1
ELBEST Security sp. z o.o.	Warszawa	100,00%	<1	100,00%	<1
7 spółek z o.o. o nazwach PGE Inwest 2;8 do 12;14	Warszawa	100,00%	<1	100,00%	<1
TOP Serwis sp. z o.o.	Bogatynia	-	-	100,00%	5
SPÓŁKI NIENALEŻĄCE DO PGK PGE 2015
PGE Energia Ciepła S.A.	Warszawa	100,00%	2.005	99,52%	1.992
PGE EJ 1 sp. z o.o.	Warszawa	70,00%	155	70,00%	113
PGE Sweden AB (publ)	Sztokholm	100,00%	72	100,00%	112
PGE Towarzystwo Funduszy Inwestycyjnych S.A.	Warszawa	100,00%	24	100,00%	24
PGE Trading GmbH	Berlin	100,00%	23	100,00%	23
Elektrownia Wiatrowa Baltica 1 sp. z o.o.	Warszawa	100,00%	17	-	-
Elektrownia Wiatrowa Baltica 2 sp. z o.o.	Warszawa	100,00%	65	-	-
Elektrownia Wiatrowa Baltica 3 sp. z o.o.	Warszawa	100,00%	85	-	-
Energopomiar sp. z o.o.*	Gliwice	-	-	22,73%	3
PGE Inwest 16 sp. o.o.	Warszawa	100,00%	1	100,00%	1
3 spółki z o.o o nazwach PGE Inwest 17, 18,19	Warszawa	100,00%	<1	100,00%	<1
RAZEM			32.024		32.568

*W 2017 roku Energopomiar sp. z o.o. był spółką zależną w GK PGE, gdyż łączny udział PGE S.A. oraz innych spółek GK PGE przekraczał 50%. W trakcie 2018 roku nastąpiła częściowa sprzedaż udziałów i spółka Energopomiar stała się jednostka stowarzyszoną i nie jest już prezentowana w powyższej tabeli.

W 2018 roku miały miejsce następujące istotne zmiany w strukturze spółek zależnych:

• 26 lutego 2018 roku została podjęta uchwała w sprawie połączenia Przedsiębiorstwa Usługowo-Produkcyjnego ELTUR SERWIS sp. z o. o. (spółka przejmująca) z Przedsiębiorstwem Usługowo-Produkcyjnym TOP-SERWIS sp. z o. o. (spółka przejęta). Połączenie zostało zarejestrowane w KRS w dniu 12 kwietnia 2018 roku,
• 7 marca 2018 roku i 7 maja 2018 roku PGE S.A. nabyła odpowiednio 3 285 i 2 970 akcji PGE Energia Ciepła S.A., w procedurze przymusowego odkupu, zgodnie z art. 418¹ Kodeksu spółek handlowych. 18 maja 2018 roku PGE S.A. nabyła 336.473 akcje PGE Energia Ciepła S.A., w procedurze przymusowego wykupu, zgodnie z art. 418 Kodeksu spółek handlowych. W wyniku powyższych transakcji PGE S.A. posiada obecnie akcje stanowiące 100% udziału w kapitale zakładowym PGE Energia Ciepła S.A. Cena zapłacona za akcje wyniosła 13 mln PLN,
• 31 sierpnia 2018 roku zawarta została umowa na podstawie której PGE Polska Grupa Energetyczna S.A. kupiła od PGE Energia Odnawialna S.A. wszystkie udziały w spółkach Elektrownia Wiatrowa Baltica-1 sp. z o.o., Elektrownia Wiatrowa Baltica-2 sp.z o.o. oraz Elektrownia Wiatrowa Baltica-3 sp. z o.o. Przeniesienie własności udziałów nastąpiło 3 września 2018 roku.

Dodatkowo w dniu 18 października 2018 roku Nadzwyczajne Walne Zgromadzenie spółek PGE Górnictwo i Energetyka Konwencjonalna S.A. oraz PGE Energia Ciepła S.A. podjęły uchwały w sprawie podziału PGE Górnictwo i Energetyka Konwencjonalna S.A. (spółka dzielona) poprzez wydzielenie z PGE Górnictwo i Energetyka Konwencjonalna S.A. do PGE Energia Ciepła S.A. następujących oddziałów PGE Górnictwo i Energetyka Konwencjonalna:

• Elektrociepłownia Kielce,
• Elektrociepłownia Gorzów,
• Elektrociepłownia Rzeszów,
• Elektrociepłownia Lublin Wrotków,
• Elektrociepłownia Zgierz,
• Zespół Elektrociepłowni Bydgoszcz.

Podział został zarejestrowany w KRS w dniu 2 stycznia 2019 roku.

8.1 Analiza wartości finansowego majątku trwałego

W poprzednim okresie sprawozdawczym Spółka objęła udziały PGE EJ1 sp. z o.o. odpisem aktualizującym w wysokości 105 mln PLN. Przesłanką utworzenia odpisu była istotna różnica pomiędzy wartością księgową udziałów PGE EJ1 sp. z o.o. w księgach PGE S.A. a wartością kapitałów własnych tej spółki.

W poprzednim okresie sprawozdawczym Spółka objęła odpisem aktualizującym udziały spółki zależnej ELTUR SERWIS sp. z o.o. o wartości 23 mln PLN, z uwagi na jej sytuację ekonomiczno-finansową.

W poprzednich okresach sprawozdawczych Spółka objęła odpisem aktualizującym udziały w spółce AWSA Holland II BV w wysokości 115 mln PLN.

Ponadto PGE S.A. posiada obligacje wyemitowane przez spółkę Autostrada Wielkopolska S.A., które zostały objęte 100% odpisem aktualizującym z tytułu utraty wartości.

Analiza utraty wartości akcji spółek PGE Energia Odnawialna S.A. PGE Górnictwo i Energetyka Konwencjonalna S.A. oraz PGE Energia Ciepła S.A.

W 2018 roku Spółka dokonała analizy przesłanek i zidentyfikowała czynniki, które w istotny sposób mogły przyczynić się do zmiany wartości posiadanych aktywów wytwórczych i w konsekwencji wpłynąć na wartość posiadanych przez PGE S.A. akcji w spółkach PGE Energia Odnawialna S.A.,PGE Górnictwo i Energetyka Konwencjonalna S.A. i PGE Energia Ciepła S.A. Do najważniejszych zmian w otoczeniu regulacyjnym należą:

• wejście w życie ustawy z dnia 14 grudnia 2018 roku o promowaniu energii elektrycznej z wysokosprawnej kogeneracji. W stosunku do założeń przyjętych w 2017 roku zakłada się ograniczenie wysokości wsparcia dla jednostek wytwórczych opalanych gazem ziemnym dla okresu po roku 2018 oraz wyłączenie ze wsparcia jednostek wytwórczych opalanych węglem kamiennym,
• pozytywne zmiany regulacyjne dotyczące kosztów utrzymania farm wiatrowych w segmencie Energetyki Odnawialnej ze względu na zmiany legislacyjne w zakresie ustawy z dnia 20 maja 2016 roku o inwestycjach w elektrownie wiatrowe ("Ustawa") wynikające z wejścia w życie ustawy z dnia 7 czerwca 2018 roku o zmianie ustawy o odnawialnych źródłach energii oraz niektórych innych ustaw ("Ustawa OZE"). W szczególności Ustawa OZE wprowadziła zmianę definicji elektrowni wiatrowej poprzez przywrócenie brzmienia definicji zawartej w ustawie z dnia 7 lipca 1994 roku – prawo budowlane. Zgodnie z uzasadnieniem Ustawy OZE miało to rozwiać wątpliwości interpretacyjne w zakresie podstawy opodatkowania elektrowni wiatrowych podatkiem od nieruchomości, które pojawiły się po 1 stycznia 2017 roku. W związku ze zmianą Ustawy we wskazanym powyżej zakresie, elektrownie wiatrowe nie są już w całości uznawane za budowlę, co przełożyło się na zmniejszenie obciążenia podatkiem od nieruchomości. Zmiana podstawy opodatkowania obowiązuje retroaktywnie, od 1 stycznia 2018 roku,
• zawarcie na przełomie 18 i 19 grudnia 2018 roku porozumienia przedstawicieli krajów członkowskich UE oraz Parlamentu Europejskiego w sprawie regulacji dotyczących Rynku Mocy, a następnie zatwierdzenie porozumienia 18 stycznia 2019 roku przez ambasadorów państw Unii Europejskiej. W stosunku do poprzednich założeń, najistotniejszą zmianą przewidywaną przez nowe regulacje, jest wykluczenie z Rynku Mocy od 1 lipca 2025 roku jednostek niespełniających kryterium emisyjności 550g CO2/kWh wyprodukowanej energii elektrycznej (z wyjątkiem kontraktów wieloletnich zawartych w ramach aukcji głównych dla lat 2021-2024), co w praktyce wyklucza z udziału w Rynku Mocy po roku 2024 jednostki węglowe.

W związku z powyższym PGE S.A. przeprowadziła testy utraty wartości posiadanych akcji PGE Energia Odnawialna S.A. oraz PGE Górnictwo i Energetyka Konwencjonalna S.A. i PGE Energia Ciepła S.A. Testy zostały przeprowadzone w odniesieniu do ośrodków wypracowujących środki pieniężne ("CGU") poprzez ustalenie ich wartości odzyskiwalnej. Wartość odzyskiwalna analizowanych aktywów została ustalona w oparciu o oszacowanie ich wartości użytkowej metodą zdyskontowanych przepływów pieniężnych netto na podstawie projekcji finansowych przygotowanych na zakładany czas użytkowania danego CGU. Zdaniem Spółki przyjęcie projekcji finansowych dłuższych niż pięcioletnie jest zasadne ze względu na fakt, iż rzeczowe aktywa trwałe wykorzystywane przez testowane podmioty mają istotnie dłuższy okres ekonomicznej użyteczności oraz ze względu na istotny i długoterminowy wpływ szacowanych zmian w otoczeniu regulacyjnym.

Założenia makroekonomiczne

Główne założenia cenowe tj. ceny energii elektrycznej, uprawnień do emisji CO² , węgla kamiennego, gazu oraz założenia dotyczące produkcji z większości instalacji Grupy pochodziły z opracowania przygotowanego przez niezależnego eksperta, z uwzględnieniem szacunków własnych, na bazie aktualnej sytuacji rynkowej dla pierwszych 3 lat prognozy.

Prognozy cen energii elektrycznej zakładają skokowy wzrost cen w 2019 roku w odniesieniu do cen z 2018 roku, następnie stabilny poziom w okresie do 2022 roku, oraz kilkuprocentowe wzrosty w kolejnych latach.

Prognozy cen uprawnień do emisji CO² zakładają dynamiczny wzrost ceny rynkowej w kolejnych latach prognozy.

Prognozy cen węgla kamiennego zakładają wysoki wzrost cen w 2019 roku w odniesieniu do cen z 2018 roku, następnie stabilny poziom w okresie do 2022 roku, oraz kilkuprocentowe wzrosty w kolejnych latach.

Prognozy cen gazu zakładają średnioroczny wzrost w okresie do 2022 roku na poziomie około 7% i utrzymanie się wzrostów cen gazu o około 4% rocznie w kolejnych latach.

Prognoza cen praw majątkowych pochodzenia energii opracowana została przez zespół ekspertów wewnętrznych PGE S.A. na podstawie założeń dotyczących bilansu popytowo-podażowego oraz spodziewanych zmian regulacyjnych w obszarze PM OZE. Założono, iż dominującym mechanizmem wsparcia będą aukcje. Prognozy cen praw majątkowych pochodzenia energii ze źródeł odnawialnych zakładają trend spadkowy, wynikający z ograniczenia potencjalnego nadmiernego wsparcia, w sytuacji dynamicznie rosnących cen energii elektrycznej dla jednostek pozostających w systemie zielonych certyfikatów. Dla produkcji pokrytej kontraktami przyjęto ceny i warunki rozliczeń wynikające z tych kontraktów.

Prognoza przychodów z rynku mocy dla lat 2021-2023 opiera się na wynikach rozstrzygniętych aukcji głównych dla tych okresów dostaw z uwzględnieniem mechanizmów umowy o realokację przychodów w ramach spółek Grupy Kapitałowej PGE. Prognoza od 2024 roku została opracowana przez zespół ekspertów PGE S.A., na podstawie założeń dotyczących szacowanych przyszłych przepływów dla jednostek wytwórczych bazujących m.in. na wynikach już rozstrzygniętych aukcji. Od 1 lipca 2025 roku z Rynku Mocy zostają wykluczone jednostki niespełniające kryterium emisyjności 550 g CO2/kWh wyprodukowanej energii elektrycznej, z wyjątkiem jednostek objętych kontraktami wieloletnimi zawartymi w aukcjach głównych dla lat 2021-2024.

Przychody z regulacyjnych usług systemowych zostały opracowane w oparciu o istniejące umowy dwustronne zawarte z PSE S.A.

Dyspozycyjność jednostek została oszacowana w oparciu o plany remontów z uwzględnieniem statystycznej awaryjności.

Założenia szczegółowe dotyczące testowanych spółek

Poniżej przedstawiono kluczowe założenia wpływające na oszacowanie wartości użytkowej PGE Górnictwo i Energetyka Konwencjonalna S.A. i PGE Energia Ciepła S.A.:

• przyjęcie ilości otrzymanych nieodpłatnie uprawnień do emisji CO² dla potrzeb produkcji energii elektrycznej na lata 2019 2020 dla poszczególnych CGU zgodnie z Wnioskiem Polski o przejściowy przydział bezpłatnych uprawnień do emisji na modernizację wytwarzania energii elektrycznej na podstawie art. 10c ust. 5 dyrektywy 2003/87/WE Parlamentu Europejskiego i Rady Europy (tzw. wnioskiem derogacyjnym), który spełnia wymogi Decyzji Komisji Europejskiej z 13 lipca 2012 roku. W zakresie produkcji ciepła uwzględniono darmowe uprawnienia zgodnie z wykazem wielkości przydziałów uprawnień do emisji CO2 na ciepło na lata 2013 - 2020 opublikowanych przez Ministerstwo Środowiska,
• uwzględnienie przydziału darmowych uprawnień do emisji CO² w okresie 2021-2030 tylko dla ciepłownictwa systemowego i wysokosprawnej kogeneracji, bazując na poziomie roku 2020 z założeniem rocznej redukcji,
• przyjęcie założenia dla elektrowni konwencjonalnych, iż w okresie rezydualnym istnieje wsparcie z rynku mocy lub jego ekwiwalent, tylko dla jednostek spełniającym kryterium emisyjności 550 g CO2/kWh wyprodukowanej energii elektrycznej.
• uwzględnienie systemu wsparcia dla wysokosprawnej kogeneracji, dla jednostek gazowych, w całym horyzoncie prognoz oraz w okresie rezydualnym,
• uwzględnienie optymalizacji kosztów pracy, wynikającej m.in. z aktualnych planów etatyzacji,
• utrzymanie zdolności produkcyjnych w wyniku prowadzenia inwestycji o charakterze odtworzeniowym,
• uwzględnienie inwestycji rozwojowych, dla których rozpoczęto prace budowlane,
• przyjęcie średniego ważonego kosztu kapitału po opodatkowaniu (WACC) w okresie projekcji na poziomie 7,29%.

Poniżej przedstawiono kluczowe założenia wpływające na oszacowanie wartości użytkowej PGE Energia Odnawialna S.A.:

• produkcja energii elektrycznej i praw majątkowych została założona na podstawie danych historycznych oraz oszacowań eksperckich wykonanych na potrzeby inwestycyjne, skorygowanych o dyspozycyjność poszczególnych jednostek;
• rozpoznanie przepływów pieniężnych z tytułu kar umownych oraz odszkodowań w związku ze sporami z Enea S.A. oraz Energa Obrót S.A, w wysokości wynikającej z kontraktu bądź wyliczonych jako różnica pomiędzy cenami kontraktowymi praw majątkowych a cenami rynkowymi;
• spadek obciążenia z tytułu podatku od nieruchomości w 2018 roku. Zgodnie z założeniami przyjmowanymi do przeprowadzenia testów ujętych na dzień 31 grudnia 2017 roku, niższa podstawa opodatkowania podatkiem od nieruchomości przyjęta została począwszy od 2019 roku.
• utrzymanie zdolności produkcyjnych w wyniku prowadzenia inwestycji o charakterze odtworzeniowym;
• przyjęcie średniego ważonego kosztu kapitału po opodatkowaniu (WACC) w okresie projekcji na poziomie 7,29%.

Przeprowadzone testy nie wykazały konieczności dokonania odpisu aktualizującego akcji spółek PGE Energia Odnawialna S.A., PGE Energia Ciepła S.A. oraz PGE Górnictwo i Energetyka Konwencjonalna S.A. Wartość odzyskiwalna posiadanych akcji przewyższa ich wartość księgową wykazaną w niniejszym sprawozdaniu finansowym.

Test na utratę wartości akcji PGE Obrót S.A.

W 2018 roku odnotowano znaczny wzrost zmienności cen energii elektrycznej na rynku hurtowym. Ceny te nadal nie osiągnęły jeszcze stabilizacji. Wskutek takiej sytuacji przewiduje się, iż spółka PGE Obrót S.A. będzie w dającej się przewidzieć przyszłości realizować niższy poziom marż względem poprzednich planów.

Ponadto w dniu 28 grudnia 2018 roku została uchwalona ustawa o zmianie ustawy o podatku akcyzowym oraz niektórych innych ustaw ("Ustawa"). Ustawa ta ma na celu ustabilizowanie cen sprzedaży energii elektrycznej do odbiorcy końcowego w 2019 roku. Zgodnie z nowymi przepisami podatek akcyzowy na energię elektryczną zostaje obniżony z 20 zł do 5 zł za MWh. Obniżona zostaje również o 95 proc. opłata przejściowa, płacona co miesiąc przez odbiorców energii elektrycznej.

W dniu 21 lutego 2019 roku Sejmu uchwalił znowelizowaną wersję Ustawy. Ustawa po nowelizacji wskazuje, że ceny za energię elektryczną dla odbiorcy końcowego w 2019 roku mają odpowiadać cenom stosowanym w dniu 31 grudnia 2018 roku ustalonym w taryfie zatwierdzonej przez Prezesa URE. Natomiast w przypadku, gdy ceny za energię elektryczną zostały na 2019 rok ustalone w sposób inny niż taryfa, w tym w formie umów wynegocjowanych indywidualnie lub w trybie postępowań przetargowych, to ceny w 2019 roku nie mogą być wyższe niż stosowane w dniu 30 czerwca 2018 roku. Ustawa została w dniu 26 lutego 2019 roku uchwalona przez Senat a 1 marca 2019 roku została podpisana przez Prezydenta.

Powyżej opisane zmiany ustawowe są odpowiedzią i próbą złagodzenia skutków dynamicznego wzrostu cen energii elektrycznej na rynku hurtowym w efekcie głównie wzrostu cen uprawnień do emisji CO² . Wzrost cen na rynku hurtowym przekłada się w kolejnych okresach na wzrost cen sprzedaży do odbiorcy końcowego.

Jednocześnie zakłada się, iż zapisy Ustawy będą neutralne z punktu widzenia spółek obrotu. Spółki sprzedające energię elektryczną do odbiorców finalnych będą miały możliwość ubiegania się o zwrot utraconych przychodów w postaci rekompensat. Na dzień sporządzenia niniejszego sprawozdania finansowego brak jest jednak szczegółowych informacji, na jakich zasadach PGE Obrót S.A będzie otrzymywało przedmiotowe rekompensaty, gdyż nie zostały jeszcze opublikowane rozporządzenia wykonawcze do Ustawy.

Z uwagi na utrzymującą się kapitalizację Spółki poniżej wartości księgowej, rosnące ceny energii elektrycznej na rynku hurtowym oraz zmiany regulacyjne, Spółka przeprowadziła test na utratę wartości udziałów i akcji. Test został przeprowadzony zgodnie z MSR 36 metodą zdyskontowanych przepływów pieniężnych. Opracowując projekcje bazowano na pięcioletnim modelu przepływów finansowych spółki PGE Obrót S.A. Kluczowe założenia przyjęte do wyceny były następujące:

• wzrost całkowitego wolumenu sprzedaży w roku 2023 o około 3,9% w porównaniu do 2018 roku,
• założenia cenowe dot. cen energii elektrycznej pochodziły z opracowania niezależnego eksperta, z uwzględnieniem szacunków własnych, na bazie aktualnej sytuacji rynkowej dla pierwszych 3 lat prognozy,
• niższa prognozowana realizacja marż na energii elektrycznej w latach 2019-2020 w związku ze wzrostem kosztów zakupu energii elektrycznej,
• zmiana marży po 2020 roku kalkulowana w oparciu o dane historyczne z uwzględnieniem trendu malejącego w latach 2021- 2023,
• korelacja cen energii elektrycznej w latach 2021-2023 przy sprzedaży energii do odbiorców detalicznych z cenami energii na rynku hurtowym oraz wpływ na ich poziom wynikający ze zmiany obowiązku umorzenia praw majątkowych jak i zmiany cen praw majątkowych,
• pokrycie z rekompensat całości utraconego przychodu w związku z obniżką cen energii elektrycznej dla odbiorców końcowych w 2019 roku,
• przyjęcie średniego ważonego kosztu kapitału po opodatkowaniu (WACC) w okresie projekcji na poziomie 7,29%.

Wzrost wolumenu sprzedaży oraz poziomy marż na lata 2021-2023 przyjęte do testów oszacowane zostały przy założeniu umacniającej się pozycji PGE Obrót S.A. na rynku sprzedaży energii elektrycznej. W 2018 roku, w wyniku istotnej zmienności cen na rynku hurtowym, wiele spółek zajmujących się obrotem energii elektrycznej zaprzestało prowadzenia działalności i wypowiedziało umowy sprzedażowe swoim klientów.

Wartości księgowa akcji PGE Obrót S.A. ujęta w księgach Spółki wynosiła 2.406 mln PLN. W wyniku przeprowadzonego testu wartość akcji PGE Obrót S.A. została oszacowana na 1.647 mln PLN, w związku z czym PGE S.A. ujęła odpis aktualizujący w wysokości 759 mln PLN. Konieczność dokonania odpisu podyktowana jest przede wszystkim rosnącymi cenami energii elektrycznej na rynku hurtowym od 2018 roku, co przekłada się na niższą prognozowaną realizację marż dla lat 2019-2020.

Analiza wrażliwości

Wyniki analizy wrażliwości wykazały, że największy wpływ na wartość wycenianych akcji mają przede wszystkim zmiany założeń dotyczących średnioważonego kosztu kapitału oraz marż jednostkowych. Poniżej przedstawiono szacowany wpływ zmiany kluczowych założeń na zmianę odpisu aktualizującego wartość akcji PGE Obrót S.A. na dzień 31 grudnia 2018 roku.

		Wpływ na odpis aktualizujący
Parametr	Zmiana	Zwiększenie odpisu	Zmniejszenie odpisu
	1%	-	99
Zmiana marży jednostkowej	-1%	99	-
	+ 0,5 p.p.	214	-
Zmiana WACC	-0,5 p.p.	-	262

8.2 Udziały i akcje w jednostkach stowarzyszonych i współkontrolowanych

	Stan na dzień	Stan na dzień
	31 grudnia 2018	31 grudnia 2017
Polimex Mostostal S.A.	81	81
ElectroMobility Poland S.A.	18	3
Energopomiar Sp. z o.o.	2	-
RAZEM	101	84

9. Udział we wspólnym przedsięwzięciu

W 2018 roku oraz 2017 roku Spółka nie uczestniczyła we wspólnych przedsięwzięciach.

10.Zapasy

ZASADY RACHUNKOWOŚCI

Zapasy

Zapasy są to aktywa przeznaczone do sprzedaży w toku zwykłej działalności gospodarczej, będące w trakcie produkcji w celu sprzedaży, lub mające postać materiałów lub surowców zużywanych w procesie produkcyjnym lub w trakcie świadczenia usług.

Do zapasów zalicza się:

• prawa pochodzenia energii zakupione prawa majątkowe pochodzenia energii wytworzonej w odnawialnych źródłach energii, prawa majątkowe pochodzenia energii wytworzonej w kogeneracji oraz prawa majątkowe do świadectw efektywności energetycznej,
• towary (w szczególności przeznaczone do dalszej odsprzedaży uprawnienia do emisji CO2).

Zapasy są wyceniane według niższej z dwóch wartości: ceny nabycia lub kosztu wytworzenia i możliwej do uzyskania ceny netto. Uprawnienia nabyte w celu realizacji zysków z tytułu wahań cen rynkowych, są ujmowane w wartości godziwej pomniejszonej o koszty sprzedaży.

	Stan na dzień 31 grudnia 2018		Stan na dzień 31 grudnia 2017
	Koszt	Aktualizacja	Wartość	Koszt	Aktualizacja	Wartość
	historyczny	wartości	netto	historyczny	wartości	netto
Pozostałe uprawnienia do emisji CO2	4	-	4	2	-	2
RAZEM ZAPASY	4	-	4	2	-	2

	Rok zakończony 31 grudnia 2018	Rok zakończony 31 grudnia 2017
AKTUALIZACJA WARTOŚCI ZAPASÓW NA DZIEŃ 1 STYCZNIA	-	(8)
Wycena do wartości godziwej uprawnień do emisji CO2	-	8
AKTUALIZACJA WARTOŚCI ZAPASÓW NA DZIEŃ 31 GRUDNIA	-	-

11. Pozostałe aktywa krótkoterminowe

ZASADY RACHUNKOWOŚCI

Pozostałe aktywa (w tym rozliczenia międzyokresowe kosztów)

Spółka ujmuje aktywa jako rozliczenia międzyokresowe kosztów czynne, jeżeli spełnione są następujące warunki:

• wynikają z przeszłych zdarzeń poniesienie wydatku na cel operacyjny jednostki,
• ich wysokość można wiarygodnie określić,
• dotyczą przyszłych okresów sprawozdawczych.

Rozliczenia międzyokresowe ustalane są w wysokości poniesionych, wiarygodnie ustalonych wydatków, jakie dotyczą przyszłych okresów isą związane z wpływem korzyści ekonomicznych w przyszłości.

Do pozostałych aktywów zaliczane są w szczególności należności z tytułu rozliczeń publiczno-prawnych, zaliczki na dostawy i usługi oraz należności z tytułu dywidend.

	Stan na dzień 31 grudnia 2018	Stan na dzień 31 grudnia 2017
Należności z tytułu PGK	8	170
Przekazane zaliczki	37	32
Należności z tytułu naliczonego VAT	-	13
Pozostałe	6	5
RAZEM	51	220

PGE S.A. jest jednostką reprezentującą w podatkowej grupie kapitałowej, obejmującej Spółkę oraz część jej jednostek zależnych. Zasady funkcjonowania oraz rozliczeń pomiędzy spółkami opisano w nocie 22 niniejszego sprawozdania finansowego.

Na wartość zaliczek składają się przede wszystkim środki przekazane do spółki zależnej PGE Dom Maklerski S.A. na zakup energii elektrycznej i gazu w kwocie 37 mln PLN w bieżącym okresie sprawozdawczym i 32 mln PLN w okresie porównawczym.

12.Środki pieniężne i ich ekwiwalenty

ZASADY RACHUNKOWOŚCI

Środki pieniężne i ekwiwalenty środków pieniężnych

Środki pieniężne składają się z gotówki w kasie oraz depozytów płatnych na żądanie.

Ekwiwalenty środków pieniężnych są krótkoterminowymi inwestycjami o dużej płynności łatwo wymienialnymi na określone kwoty środków pieniężnych oraz narażonymi na nieznaczne ryzyko zmiany wartości.

Lokaty krótkoterminowe są dokonywane na różne okresy, od jednego dnia do jednego miesiąca, w zależności od aktualnego zapotrzebowania Spółki na środki pieniężne i są oprocentowane według ustalonych dla nich stóp procentowych.

Środki pieniężne w banku są oprocentowane według zmiennych stóp procentowych, których wysokość zależy od stopy oprocentowania jednodniowych lokat bankowych

Saldo środków pieniężnych i ich ekwiwalentów składa się z następujących pozycji:

	Stan na dzień 31 grudnia 2018	Stan na dzień 31 grudnia 2017
Środki pieniężne w banku i kasie	211	732
Lokaty typu overnight	-	1
Lokaty krótkoterminowe	-	1.099
Środki na rachunkach VAT	24	-
RAZEM	235	1.832
Różnice kursowe od środków pieniężnych w walutach	(2)	(1)
Saldo środków pieniężnych i ekwiwalentów wykazanych w rachunku przepływów	233	1.831
Pozostające do dyspozycji limity kredytowe na dzień 31 grudnia	7.290	4.360
w tym limity kredytowe w rachunku bieżącym	932	2.000

W wartości środków pieniężnych zawarte są środki pieniężne o ograniczonej możliwości dysponowania w kwocie 24 mln PLN stanowiące środki na rachunkach VAT oraz 3 mln PLN z tytułu otrzymanych kaucji i wadiów.

Szczegółowy opis zawartych umów kredytowych został zawarty w nocie 17.1.3 niniejszego sprawozdania finansowego.

13. Kapitały własne

ZASADY RACHUNKOWOŚCI

Kapitał własny

Kapitał własny wykazywany jest według wartości nominalnej z podziałem na jego rodzaje i według zasad określonych przepisami prawa i postanowieniami statutu.

Kapitał podstawowy w sprawozdaniu finansowym wykazuje się w wysokości określonej w statucie i wpisanej w rejestrze sądowym. Zadeklarowane, lecz nie wniesione wkłady kapitałowe ujmuje się jako należne wkłady na poczet kapitału w wielkości ujemnej.

Celem zarządzania kapitałem jest zapewnienie bezpiecznej i efektywnej struktury finansowania, uwzględniającej ryzyko operacyjne, nakłady inwestycyjne oraz interes akcjonariuszy i inwestorów dłużnych. Zarządzanie kapitałem odbywa się na poziomie Grupy Kapitałowej PGE.

Zgodnie z powszechnie stosowaną praktyką, Spółka monitoruje wskaźnik długu netto do EBITDA na poziomie Grupy Kapitałowej PGE co zostało opisane w nocie 20 skonsolidowanego sprawozdania finansowego. Dług netto rozumiany jest jako krótko- i długoterminowe zadłużenie finansowe (oprocentowane kredyty i pożyczki, wyemitowane obligacje i inne papiery dłużne, a także zobowiązania z tytułu leasingu finansowego), pomniejszone o środki pieniężne i ekwiwalenty, oraz krótkoterminowe lokaty i depozyty. Środki pieniężne o ograniczonej możliwości dysponowania nie są uwzględniane w obliczaniu długu netto.

Celem Spółki jest utrzymanie ratingów kredytowych na poziomie inwestycyjnym. Jednak w związku z realizowanym programem inwestycyjnym w najbliższych latach planowane jest zwiększanie dźwigni finansowej. Relacja długu netto do EBITDA jest centralnym elementem sporządzanych przez Spółkę prognoz i planów finansowych.

13.1 Kapitał podstawowy

	Stan na dzień	Stan na dzień
	31 grudnia 2018	31 grudnia 2017
1.470.576.500 akcji zwykłych serii A o wartości nominalnej 10,25 złotych każda	15.073	15.073
259.513.500 akcji zwykłych serii B o wartości nominalnej 10,25 złotych każda	2.660	2.660
73.228.888 akcji zwykłych serii C o wartości nominalnej 10,25 złotych każda	751	751
66.441.941 akcji zwykłych serii D o wartości nominalnej 10,25 złotych każda	681	681
RAZEM KAPITAŁ PODSTAWOWY	19.165	19.165

Wszystkie akcje Spółki zostały opłacone.

Po dniu sprawozdawczym do dnia sporządzenia niniejszego sprawozdania finansowego nie wystąpiły zmiany w wysokości kapitału podstawowego Spółki.

Prawa akcjonariuszy - Uprawnienia Skarbu Państwa dotyczące działalności Spółki

Spółka wchodzi w skład Grupy Kapitałowej PGE Polska Grupa Energetyczna S.A., w stosunku do której Skarb Państwa posiada szczególne uprawnienia, dopóki pozostaje jej akcjonariuszem.

Szczególne uprawnienia Skarbu Państwa, które mogą mieć zastosowanie do spółek z Grupy Kapitałowej PGE, przewiduje ustawa z dnia 18 marca 2010 roku o szczególnych uprawnieniach ministra właściwego do spraw energii oraz ich wykonywaniu w niektórych spółkach kapitałowych lub grupach kapitałowych prowadzących działalność w sektorach energii elektrycznej, ropy naftowej oraz paliw gazowych (tj. Dz. U. z 2016 r., poz. 2012). Ustawa określa szczególne uprawnienia przysługujące ministrowi właściwemu do spraw energii w spółkach kapitałowych lub grupach kapitałowych, prowadzących działalność w sektorach energii elektrycznej, ropy naftowej oraz paliw gazowych, których mienie zostało ujawnione w jednolitym wykazie obiektów, instalacji, urządzeń i usług wchodzących w skład infrastruktury krytycznej.

Na podstawie przedmiotowych przepisów minister właściwy do spraw energii, może wyrazić sprzeciw wobec podjętej przez Zarząd uchwały lub innej dokonanej przez Zarząd czynności prawnej, której przedmiotem jest rozporządzenie składnikiem mienia stanowiące zagrożenie dla funkcjonowania, ciągłości działania oraz integralności infrastruktury krytycznej.

Sprzeciwem mogą być objęte również uchwały organu spółki dotyczące:

• Rozwiązania Spółki,
• Zmiany przeznaczenia lub zaniechania eksploatacji składnika mienia wchodzącego w skład infrastruktury krytycznej,
• Zmiany przedmiotu przedsiębiorstwa Spółki,
• Zbycia albo wydzierżawienia przedsiębiorstwa lub jego zorganizowanej części oraz ustanowienia na nich ograniczonego prawa rzeczowego,
• Przyjęcia planu rzeczowo-finansowego, planu działalności inwestycyjnej lub wieloletniego planu strategicznego,
• Przeniesienia siedziby Spółki za granicę,

jeżeli wykonanie takiej uchwały stanowiłoby rzeczywiste zagrożenie dla funkcjonowania, ciągłości działania oraz integralności infrastruktury krytycznej. Sprzeciw wyrażany jest w formie decyzji administracyjnej.

13.2 Kapitał zapasowy

Kapitał zapasowy powstał głównie z ustawowych odpisów z zysków generowanych w poprzednich latach obrotowych, z nadwyżek z podziału zysku ponad wymagany ustawowo odpis oraz z połączeń PGE S.A. z podmiotami zależnymi.

Zgodnie z wymogami Kodeksu Spółek Handlowych, podmioty mające status spółek akcyjnych są obowiązane utworzyć kapitał zapasowy na pokrycie straty. Do tej kategorii kapitału przelewa się co najmniej 8% zysku za dany rok obrotowy wykazanego w jednostkowym sprawozdaniu Spółki, dopóki kapitał ten nie osiągnie co najmniej jednej trzeciej kapitału podstawowego jednostki. Kapitał zapasowy w wysokości odpowiadającej jednej trzeciej kapitału podstawowego można użyć jedynie na pokrycie straty wykazanej w jednostkowym sprawozdaniu finansowymi i nie podlega on podziałowi na inne cele. O użyciu kapitału zapasowego i rezerwowego rozstrzyga Walne Zgromadzenie.

Kapitał zapasowy podlegający podziałowi pomiędzy akcjonariuszy na dzień 31 grudnia 2018 roku wynosi 13.484 mln PLN, a na dzień 31 grudnia 2017 roku 8.940 mln PLN.

13.3 Kapitał z wyceny instrumentów finansowych

Zmiana stanu kapitału z aktualizacji wyceny z tytułu wdrożonej rachunkowości zabezpieczeń przepływów pieniężnych:

	Rok zakończony 31 grudnia 2018	Rok zakończony 31 grudnia 2017
NA DZIEŃ 1 STYCZNIA	110	149
Zmiana kapitału z wyceny instrumentów finansowych, w tym:	(138)	(48)
Odroczenie zmian wartości godziwej zabezpieczających instrumentów finansowych w części uznanej za skuteczne zabezpieczenie	(44)	(218)
Naliczone odsetki na instrumencie pochodnym przeniesione z kapitału z aktualizacji wyceny i ujęte w kosztach odsetkowych	(10)	4
Rewaluacja walutowa transakcji CCIRS przeniesiona z kapitału i ujęta w wyniku z różnic kursowych	(84)	166
Nieefektywna część zmiany wyceny do wartości godziwej transakcji zabezpieczających zaprezentowana w rachunku zysków i strat	-	-
Podatek odroczony	26	9
KAPITAŁ Z WYCENY INSTRUMENTÓW FINANSOWYCH PO UWZGLĘDNIENIU PODATKU ODROCZONEGO	(2)	110

13.4 Niepodzielony wynik finansowy oraz ograniczenia w wypłacie dywidendy

Zyski zatrzymane niepodlegające podziałowi to kwoty, które nie mogą zostać wypłacone w formie dywidendy.

	Stan na dzień 31 grudnia 2018	Stan na dzień 31 grudnia 2017
Zyski zatrzymane niepodlegające podziałowi - wysokość zysków/strat ujętych poprzez pozycję innych całkowitych dochodów	2	(3)
Zyski zatrzymane, podlegające podziałowi	-	4.544
Strata netto	(203)	-
ŁĄCZNIE ZYSKI ZATRZYMANE WYKAZYWANE W SPRAWOZDANIU Z SYTUACJI FINANSOWEJ	(201)	4.541

Spółka planuje, iż strata netto za rok zakończony 31 grudnia 2018 w wysokości 203 mln PLN zostanie pokryta z zysku osiągniętego w latach przyszłych.

Ograniczenia w wypłacie dywidendy z kapitału zapasowego zostały opisane w nocie 13.2 niniejszego sprawozdania finansowego. Na dzień 31 grudnia 2018 roku nie istnieją inne ograniczenia dotyczące wypłaty dywidendy.

13.5 Zysk przypadający na jedną akcję

ZASADY RACHUNKOWOŚCI

Zysk netto na akcję

Zysk netto na akcję dla każdego okresu jest obliczony poprzez podzielenie zysku netto przypadającego dla akcjonariuszy Spółki za dany okres przez średnią ważoną liczbę akcji w danym okresie sprawozdawczym.

Zysk rozwodniony przypadający na jedną akcję oblicza się poprzez podzielenie zysku netto za okres przypadającego na zwykłych akcjonariuszy (po potrąceniu odsetek od umarzalnych akcji uprzywilejowanych zamiennych na akcje zwykłe) przez średnią ważoną liczbę wyemitowanych akcji zwykłych występujących w ciągu okresu (skorygowaną o wpływ opcji rozwadniających oraz rozwadniających umarzalnych akcji uprzywilejowanych zamiennych na akcje zwykłe).

W bieżącym i porównawczym okresie sprawozdawczym, nie wystąpił efekt rozwodnienia zysku na jedną akcję.

	Rok zakończony 31 grudnia 2018	Rok zakończony 31 grudnia 2017
ZYSK/(STRATA)NETTO	(203)	4.544
ZYSK/(STRATA)NETTO PRZYPADAJĄCY NA ZWYKŁYCH AKCJONARIUSZY SPÓŁKI, ZASTOSOWANY DO OBLICZENIA ZYSKU NA JEDNĄ AKCJĘ	(203)	4.544
Liczba akcji zwykłych na początek okresu sprawozdawczego	1.869.760.829	1.869.760.829
Liczba akcji zwykłych na koniec okresu sprawozdawczego	1.869.760.829	1.869.760.829
ŚREDNIOWAŻONA LICZBA WYEMITOWANYCH AKCJI ZWYKŁYCH ZASTOSOWANA DO OBLICZENIA ZYSKU NA JEDNĄ AKCJĘ	1.869.760.829	1.869.760.829
ZYSK/(STRATA)NETTO I ROZWODNIONY ZYSK NETTO NA JEDNĄ AKCJĘ (W ZŁOTYCH)	(0,11)	2,43

13.6 Dywidendy wypłacone i zaproponowane do zapłaty

11 maja 2017 roku Zarząd Spółki podjął decyzję o zmianie polityki dywidendy. Wobec konieczności finansowania ambitnego programu rozwoju, mając na względzie ograniczenie wzrostu poziomu zadłużenia, Zarząd Spółki rekomendował zawieszenie wypłaty dywidendy zzysków za lata 2016, 2017 i 2018.

Po tym okresie Zarząd Spółki zamierza rekomendować Walnemu Zgromadzeniu Spółki wypłatę dywidendy dla akcjonariuszy na poziomie 40-50% skonsolidowanego zysku netto przypadającego dla akcjonariuszy jednostki dominującej, korygowanego o wielkość odpisów aktualizujących wartość rzeczowych aktywów trwałych oraz wartości niematerialnych.

14. Rezerwy

ZASADY RACHUNKOWOŚCI

Rezerwy

Spółka tworzy rezerwy wówczas, gdy na Spółce ciąży istniejący obowiązek (prawny lub zwyczajowo oczekiwany) wynikający ze zdarzeń przeszłych, i gdy prawdopodobne jest, że wypełnienie tego obowiązku spowoduje konieczność wypływu korzyści ekonomicznych oraz można dokonać wiarygodnego oszacowania kwoty tego zobowiązania. Jeżeli skutek zmiany wartości pieniądza w czasie jest istotny, kwota rezerwy odpowiada bieżącej wartości nakładów, które jak się oczekuje będą niezbędne do wypełnienia tego obowiązku. Stopę dyskontową ustala się przed opodatkowaniem, czyli odzwierciedla ona bieżącą ocenę rynku odnośnie wartości pieniądza w czasie oraz ryzyko związane konkretnie z danym składnikiem zobowiązań. Stopy dyskontowej nie obciąża ryzyko, o które skorygowano szacunki przyszłych przepływów pieniężnych.

Rezerwa na świadczenia po okresie zatrudnienia

Pracownicy Spółki mają prawo do następujących świadczeń po okresie zatrudnienia:

• odpraw emerytalno-rentowych wypłacanych jednorazowo, w momencie przejścia na emeryturę lub rentę,
• odpraw pośmiertnych,
• ekwiwalentu pieniężnego wynikającego z taryfy pracowniczej dla pracowników przemysłu energetycznego,
• świadczeń z Zakładowego Funduszu Świadczeń Socjalnych,
• opieki medycznej.

Do 31 grudnia 2017 roku pracownicy Spółki byli również uprawnieni do nagród jubileuszowych, które były wypłacane po przepracowaniu określonej liczby lat. Wysokość nagród jubileuszowych uzależniona była od stażu pracy oraz średniego wynagrodzenia pracownika.

Spółka tworzy rezerwę na przyszłe zobowiązania ztytułu świadczeń po okresie zatrudnienia w celu przyporządkowania kosztów do okresów, których dotyczą. Rezerwa tworzona jest w ciężar kosztów operacyjnych w kwotach odpowiadających nabywaniu przyszłych praw przez obecnych pracowników. Wartość bieżąca tych zobowiązań jest obliczana przez niezależnego aktuariusza.

Zyski i straty aktuarialne wynikające ze zmiany założeń aktuarialnych (w tym z tytułu zmiany stopy dyskonta) i korekt aktuarialnych ex post ujmuje się w inne całkowite dochody.

Bieżąca wartość księgowa rezerw przedstawia się następująco:

	Stan na dzień 31 grudnia 2018		Stan na dzień 31 grudnia 2017
	Długoterminowe Krótkoterminowe		Długoterminowe	Krótkoterminowe
Świadczenia po okresie zatrudnienia	16	1	20	2
Pozostałe	-	8	-	-
RAZEM REZERWY	16	9	20	2

Zmiany stanu rezerw

Rok zakończony 31 grudnia 2018 roku	Świadczenia po okresie zatrudnienia	Pozostałe
NA DZIEŃ 1 STYCZNIA 2018	22	-
Koszty bieżącego zatrudnienia	1	-
Korekta stopy dyskontowej i innych założeń	(7)	-
Pozostałe zmiany	1	8
NA DZIEŃ 31 GRUDNIA 2018	17	8

W 2018 roku Spółka utworzyła rezerwę dotyczącą ryzyka poniesienia dodatkowych kosztów związanych z programami finansowania dłużnego w Grupie Kapitałowej PGE.

Rok zakończony 31 grudnia 2017 roku	Świadczenia po okresie zatrudnienia	Nagrody jubileuszowe	Razem
NA DZIEŃ 1 STYCZNIA 2017	22	2	24
Wypłacone świadczenia / Wykorzystane rezerwy	-	(2)	(2)
NA DZIEŃ 31 GRUDNIA 2017	22	-	22

Na podstawie danych otrzymanych od aktuariusza Spółka szacuje, że wpływ zmiany założeń na wysokość rezerw po okresie zatrudnienia byłby następujący:

• przyjęcie stopy dyskonta wyższej o 1 punkt procentowy (p.p.) spowodowałoby zmniejszenie wysokości rezerw o 2 mln PLN, a przyjęcie stopy niższej o 1 p.p. spowodowałoby zwiększenie wysokości tych rezerw o 3 mln PLN.
• przyjęcie planowanych wzrostów podstaw wyższych o 1 p.p. spowodowałoby zwiększenie wysokości rezerw o 3 mln PLN, a przyjęcie stopy niższej o 1 p.p. spowodowałoby zmniejszenie wysokości tych rezerw o 2 mln PLN.

15. Świadczenia pracownicze po okresie zatrudnienia

Wartość rezerw na świadczenia pracownicze po okresie zatrudnienia wykazywana w sprawozdaniu finansowym pochodzi z wyceny przygotowanej przez niezależnego aktuariusza.

Bieżąca wartość księgowa rezerw na świadczenia pracownicze:

	Stan na dzień 31 grudnia 2018		Stan na dzień 31 grudnia 2017
	Długoterminowe Krótkoterminowe		Długoterminowe	Krótkoterminowe
Odprawy emerytalno-rentowe i pośmiertne	2	-	1	1
Taryfa energetyczna	9	1	8	1
Zakładowy Fundusz Świadczeń Socjalnych	1	-	7	-
Opieka medyczna	4	-	4	-
RAZEM ŚWIADCZENIA PRACOWNICZE	16	1	20	2

16. Pozostałe zobowiązania niefinansowe

Główne składniki pozostałych zobowiązań niefinansowych na poszczególne dni sprawozdawcze przedstawiają się następująco:

	Stan na dzień	Stan na dzień
	31 grudnia 2018	31 grudnia 2017
Zobowiązania z tytułu rozliczeń w podatkowej grupie kapitałowej	174	25
Zobowiązania z tytułu należnego VAT	13	-
Premie dla pracowników (premia roczna, kwartalna)	18	18
Niewykorzystane urlopy	4	4
Nagrody dla Zarządu	11	8
Szacunki na zobowiązania z tyt. innych świadczeń pracowniczych	5	1
Inne	6	5
POZOSTAŁE ZOBOWIĄZANIA, RAZEM	231	61

PGE S.A. jest jednostką reprezentującą w podatkowej grupie kapitałowej, obejmującej Spółkę oraz większość jej jednostek zależnych. Zasady funkcjonowania oraz rozliczeń pomiędzy spółkami opisano w nocie 22 niniejszego sprawozdania finansowego.

NOTY OBJAŚNIAJĄCE DO INSTRUMENTÓW FINANSOWYCH

17. Instrumenty finansowe

ZASADY RACHUNKOWOŚCI

Klasyfikacja i wycena

Aktywa finansowe podlegają kwalifikacji do następujących kategorii instrumentów finansowych:

• wyceniane według zamortyzowanego kosztu;
• wyceniane w wartości godziwej przez inne całkowite dochody, dalej "WGPCD";
• wyceniane w wartości godziwej przez wynik, dalej "WGWF".

Klasyfikacja aktywów finansowych opiera się na modelu biznesowym oraz charakterystyce przepływów pieniężnych.

Dany instrument dłużny jest wyceniany według zamortyzowanego kosztu, jeżeli spełnione są oba poniższe warunki:

• przyjęty model biznesowy zakłada utrzymanie składnika aktywów w celu gromadzenia przepływów pieniężnych wynikających z umowy;
• przepływy pieniężne wynikające z umowy dotyczące danego instrumentu obejmują wyłącznie spłatę kwoty głównej i odsetek od kwoty głównej pozostałej do zapłaty (test SPPI).

Dany instrument dłużny jest wyceniany w wartości godziwej przez inne całkowite dochody jeżeli spełnione są oba poniższe warunki:

• przyjęty model biznesowy zakłada utrzymanie składnika aktywów w celu gromadzenia przepływów pieniężnych wynikających z umowy jak i sprzedaż składników aktywów finansowych;
• przepływy pieniężne wynikające z umowy dotyczące danego instrumentu obejmują wyłącznie spłatę kwoty głównej i odsetek od kwoty głównej pozostałej do zapłaty (test SPPI).

Instrumenty dłużne, które nie spełniają powyższych warunków wyceniane są w wartości godziwej przez wynik finansowy.

Inwestycje w instrumenty kapitałowe są zawsze wyceniane w wartości godziwej. Spółka może podjąć nieodwołalną decyzję o ujmowaniu zmian wartości godziwej w innych całkowitych dochodach, o ile instrument nie jest przeznaczony do obrotu. W przypadku instrumentów kapitałowych przeznaczonych do obrotu, zmiany wartości godziwej ujmowane są w wyniku finansowym.

Wszystkie standardowe transakcje zakupu i sprzedaży aktywów finansowych są ujmowane w dniu zawarcia transakcji, tj. w dniu, w którym jednostka zobowiązała się do nabycia danego składnika aktywów. Standardowe transakcje zakupu lub sprzedaży aktywów finansowych to transakcje zakupu lub sprzedaży, w których termin dostarczenia aktywów drugiej stronie jest zasadniczo ustalony przez przepisy bądź zwyczaje obowiązujące na danym rynku.

Model utraty wartości oparty jest na oczekiwanych stratach kredytowych i obejmuje swym zakresem:

• aktywa finansowe wyceniane w zamortyzowanym koszcie;
• aktywa finansowe wyceniane w WGPCD;
• zobowiązania do udzielenia kredytu, jeżeli obecnie występuje zobowiązanie do jego uruchomienia;
• umowy gwarancyjne wchodzące w zakres MSSF 9;
• należności z tytułu umów leasingowych wchodzące w zakres MSR 17;
• aktywa umowne wchodzące w zakres MSSF 15.

Spółka kwalifikuje zobowiązania finansowe do jednej z poniższych kategorii:

• wyceniane według zamortyzowanego kosztu,
• wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy.

Instrumenty finansowe - polityka rachunkowości stosowana do dnia 31 grudnia 2017 roku

Zgodnie z MSR 39 aktywa finansowe dzielone były na następujące kategorie:

• Inwestycje utrzymywane do terminu wymagalności (HTM),
• Aktywa finansowe wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy (FVP),
• Pożyczki udzielone i należności,
• Aktywa dostępne do sprzedaży (AFS).

Aktywa finansowe wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy

Składnikiem aktywów finansowych wycenianym w wartości godziwej przez wynik finansowy był składnik spełniający jeden z warunków:

• był kwalifikowany jako przeznaczony do obrotu. Składniki aktywów finansowych kwalifikowały się jako przeznaczone do obrotu, jeśli były:
• nabyte głównie w celu sprzedaży w krótkim terminie,
• częścią portfela określonych instrumentów finansowych zarządzanych razem i co do których istnieje prawdopodobieństwo uzyskania zysku w krótkim terminie, lub
• instrumentami pochodnymi, z wyłączeniem instrumentów pochodnych będących elementem rachunkowości zabezpieczeń.
• Został zakwalifikowany do tej kategorii w momencie nabycia. Każde aktywo finansowe, do którego odnosi się MSR 39, mogło zostać w momencie nabycia zaklasyfikowane do portfela wycenianego według wartości godziwej ze zmianami odnoszonymi do wyniku finansowego za wyjątkiem instrumentów kapitałowych, które nie miał cen kwotowanych na aktywnym rynku, a ich wartość godziwa nie mogła być wiarygodnie wyznaczona.

Instrumenty te były wyceniane w wartości godziwej na dzień sprawozdawczy. Zysk lub strata na aktywach finansowych zaklasyfikowanych do portfela FVP była rozpoznawane w wyniku finansowym i nie była pomniejszane o kwoty naliczonych odsetek.

Pożyczki udzielone i należności

Pożyczki udzielone i należności to nie zaliczane do instrumentów pochodnych aktywa finansowe o ustalonych lub możliwych do ustalenia płatnościach, nienotowane na aktywnym rynku. Zaliczane były do aktywów obrotowych, o ile termin ich wymagalności nie przekraczał 12 miesięcy od dnia sprawozdawczego. Pożyczki udzielone i należności o terminie wymagalności przekraczającym 12 miesięcy od dnia sprawozdawczego zaliczane były do aktywów trwałych. Pożyczki i należności ujmowane były według zamortyzowanego kosztu.

Należności z tytułu dostaw i usług wyceniane były nie rzadziej niż na dzień sprawozdawczy w kwocie wymagalnej, tj. w wartości nominalnej należności powiększonej o ewentualne, należne jednostkom Grupy na dzień wyceny odsetki z tytułu zwłoki, zzachowaniem zasady ostrożności, tj. po ewentualnym pomniejszeniu o odpisy aktualizujące ich wartość. Odpisy aktualizujące wartość należności zaliczane były odpowiednio do pozostałych kosztów operacyjnych lub do kosztów finansowych. Należności długoterminowe były wykazywane w wartości bieżącej (zdyskontowanej).

Aktywa dostępne do sprzedaży

Wszystkie pozostałe aktywa finansowe były aktywami dostępnymi do sprzedaży. Aktywa dostępne do sprzedaży były ujmowane według wartości godziwej na każdy dzień sprawozdawczy. Wartość godziwa inwestycji, dla których nie miała notowanej ceny rynkowej, była ustalana w odniesieniu do aktualnej wartości rynkowej innego instrumentu posiadającego zasadniczo takie same cechy lub w oparciu o przewidywane przepływy pieniężne z tytułu składnika aktywów stanowiącego przedmiot inwestycji (wycena metodą zdyskontowanych przepływów pieniężnych).

Dodatnią i ujemną różnicę pomiędzy wartością godziwą aktywów dostępnych do sprzedaży (jeśli istniała cena rynkowa ustalona na aktywnym rynku regulowanym albo których wartość godziwa mogła być ustalona w inny wiarygodny sposób) a ich ceną nabycia, po pomniejszeniu o podatek odroczony, ujmowana była w innych całkowitych dochodach, za wyjątkiem:

• strat z tytułu utraty wartości,
• zysków i strat z tytułu różnic kursowych, które powstają dla aktywów pieniężnych,
• odsetek wyliczonych przy pomocy efektywnej stopy procentowej.

Dywidendy z instrumentów kapitałowych w portfelu AFS były rozpoznane w wyniku finansowym w momencie, kiedy prawo jednostki do otrzymania płatności było ustalone.

17.1 Opis istotnych pozycji w ramach poszczególnych kategorii instrumentów finansowych

17.1.1 Należności z tytułu dostaw i usług i pozostałe należności finansowe

ZASADY RACHUNKOWOŚCI

Należności finansowe

Należności finansowe wycenia się nie rzadziej niż na dzień sprawozdawczy w kwocie wymagalnej, tj. w wartości nominalnej należności powiększonej o ewentualne, należne Spółce na dzień wyceny odsetki z tytułu zwłoki, zzachowaniem zasady ostrożności, tj. po ewentualnym pomniejszeniu o odpisy aktualizujące ich wartość. Odpisy aktualizujące wartość należności zalicza się odpowiednio do pozostałych kosztów operacyjnych lub do kosztów finansowych. Należności długoterminowe są wykazywane w wartości bieżącej (zdyskontowanej).

Dla należności z tytułu dostaw i usług Spółka wycenia odpis na oczekiwane straty kredytowe w kwocie równej oczekiwanym stratom kredytowym w całym okresie życia instrumentu.

Spółka wycenia aktywa finansowe według zamortyzowanego kosztu, zgodnie z przyjętym modelem biznesowym.

		Stan na dzień 31 grudnia 2018	Stan na dzień 31 grudnia 2017
	Długoterminowe Krótkoterminowe		Długoterminowe	Krótkoterminowe
Należności z tytułu dostaw i usług	-	844	-	758
Nabyte obligacje	12.582	571	10.912	130
Należności z tytułu cash poolingu	-	1.204	-	134
Pożyczki udzielone	174	2.790	928	1.614
Pozostałe należności finansowe	-	141	-	-
RAZEM NALEŻNOŚCI FINANSOWE	12.756	5.550	11.840	2.636

Należności z tytułu dostaw i usług (należności handlowe)

Należności z tytułu dostaw i usług w kwocie 844 mln PLN dotyczą głównie sprzedaży energii elektrycznej i usług do spółek zależnych w Grupie Kapitałowej PGE. Na dzień 31 grudnia 2018 roku saldo trzech największych odbiorców, tj.: PGE Obrót S.A., PGE Górnictwo i Energetyka Konwencjonalna S.A. oraz PGE Dom Maklerski S.A., stanowiło 85% salda należności z tytułu dostaw i usług.

Dodatkowe informacje dotyczące należności handlowych zostały zaprezentowane w nocie 18.3.1 niniejszego sprawozdania finansowego.

Nabyte obligacje

	Stan na dzień 31 grudnia 2018		Stan na dzień 31 grudnia 2017
	Długoterminowe Krótkoterminowe		Długoterminowe	Krótkoterminowe
NABYTE OBLIGACJE - EMITENT
PGE Górnictwo i Energetyka Konwencjonalna S.A.	11.525	365	9.685	94
PGE EnergiaOdnawialna S.A	1.057	206	1.227	36
RAZEM NABYTE OBLIGACJE	12.582	571	10.912	130

PGE S.A. nabywa obligacje emitowane przez spółki Grupy Kapitałowej PGE. Środki uzyskane z emisji obligacji są wykorzystywane na finansowanie inwestycji, refinansowanie zobowiązań finansowych oraz na finansowanie bieżącej działalności.

Od 1 stycznia 2018 roku wszystkie transakcje dokonywane są na warunkach rynkowych.

Obligacje o terminie wymagalności nie przekraczającym 12 miesięcy od dnia sprawozdawczego zaliczane są do aktywów obrotowych, a obligacje o terminie wymagalności przekraczającym 12 miesięcy od dnia sprawozdawczego do aktywów trwałych, przy czym o klasyfikacji decyduje nie tylko termin wykupu, ale również intencja Spółki odnośnie rolowania.

Obligacje wewnętrzne o terminie wykupu poniżej jednego roku, wobec których planowane jest rolowanie, klasyfikowane są jako instrumenty długoterminowe. Taka klasyfikacja odzwierciedla charakter zarządzania środkami pieniężnymi w horyzoncie średnio i długoterminowym.

Ostateczny termin wykupu obligacji został ustalony na 2025 rok dla PGE Górnictwo i Energetyka Konwencjonalna S.A. oraz 2020 rok dla PGE Energia Odnawialna S.A.

Należności z tytułu cash poolingu

W celu centralizacji zarządzania płynnością w Grupie Kapitałowej PGE w 2014 roku zostały podpisane umowy dotyczące usługi cash poolingu rzeczywistego pomiędzy 16 spółkami Grupy Kapitałowej PGE i każdym z banków z osobna, tj. z bankiem Powszechna Kasa Oszczędności Bank Polski S.A. i Bankiem Polska Kasa Opieki S.A. PGE S.A. pełni rolę koordynującego usługę cash poolingu w Grupie Kapitałowej PGE. Oznacza to między innymi, że poszczególne podmioty rozliczają swoje pozycje ze Spółką, a Spółka rozlicza się z bankami. W związku z powyższym w należnościach i zobowiązaniach finansowych PGE S.A. wykazywany jest stan rozrachunków z podmiotami powiązanymi uczestniczącymi w cash poolingu.

Pożyczki udzielone

	Stan na dzień 31 grudnia 2018		Stan na dzień 31 grudnia 2017
	Długoterminowe	Krótkoterminowe	Długoterminowe	Krótkoterminowe
POŻYCZKI UDZIELONE - POŻYCZKOBIORCA
PGE Energia Ciepła S.A.	-	2.771	542	1.614
PGE Dystrybucja S.A.	-	-	243	-
PGE Systemy S.A.	110	6	106	-
PGE EJ 1 sp. z o.o.	56	-	21	-
PGE Trading GmbH	-	13	12	-
Bestgum sp. z o.o.	5	-	4	-
Betrans sp. z o.o.	3	-	-	-
RAZEM POŻYCZKI UDZIELONE	174	2.790	928	1.614

Ostateczny termin spłaty pożyczek został ustalony na lata 2019 -2022.

17.1.2 Instrumenty pochodne i inne należności wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy

ZASADY RACHUNKOWOŚCI

Pochodne instrumenty finansowe i zabezpieczenia

Instrumenty pochodne, z których korzysta Spółka w celu zabezpieczenia się przed ryzykiem związanym ze zmianami stóp procentowych i kursów wymiany walut, to przede wszystkim kontrakty walutowe typu forward, futures oraz kontrakty na zamianę stóp procentowych IRS (Interest Rate Swap) oraz transakcje CCIRS zabezpieczające kurs walutowy oraz stopę procentową. Tego rodzaju pochodne instrumenty finansowe są wyceniane do wartości godziwej. Instrumenty pochodne wykazuje się jako aktywa, gdy ich wartość jest dodatnia, i jako zobowiązania gdy ich wartość jest ujemna.

Zyski i straty z tytułu zmian wartości godziwej instrumentów pochodnych, które nie spełniają warunków rachunkowości zabezpieczeń są bezpośrednio odnoszone w wynik finansowy roku obrotowego.

Wartość godziwa walutowych kontraktów forward jest ustalana poprzez odniesienie do bieżących kursów terminowych (forward) występujących przy kontraktach o podobnym terminie zapadalności. Wartość godziwa kontraktów na zamianę stóp procentowych jest ustalana poprzez odniesienie do wartości rynkowej podobnych instrumentów.

Wszystkie pochodne instrumenty finansowe Spółka wykazuje w sprawozdaniu finansowym wycenione w wartości godziwej.

	Stan na dzień 31 grudnia 2018
	Odniesiono w wynik finansowy	Odniesiono w inne całkowite dochody	Aktywa	Zobowiązania
INSTRUMENTY POCHODNE WYCENIANE W WARTOŚCI GODZIWEJ PRZEZ WYNIK FINANSOWY
Forward towarowy	(162)	-	-	116
Futures	147	-	147	-
Forward walutowy	(25)	-	4	48
Transakcje zabezpieczające IRS	8	-	-	-
Opcja	(12)	-	12	-
INSTRUMENTY POCHODNE ZABEZPIECZAJĄCE
Transakcje zabezpieczające CCIRS	98	(29)	113	-
Transakcje zabezpieczające IRS	(4)	(109)	4	24
POZOSTAŁE AKTYWA WYCENIANE W WARTOŚCI GODZIWEJ PRZEZ WYNIK FINANSOWY
Jednostki uczestnictwa w funduszu inwestycyjnym	1	-	66	-
RAZEM INSTRUMENTY POCHODNE I INNE NALEŻNOŚCI
WYCENIANE W WARTOŚCI GODZIWEJ PRZEZ WYNIK	51	(138)	346	188
FINANSOWY
część długoterminowa			115	24
część krótkoterminowa			231	164

	Stan na dzień 31 grudnia 2017
	Odniesiono w wynik finansowy	Odniesiono w pozostałe całkowite dochody	Aktywa	Zobowiązania
INSTRUMENTY POCHODNE WYCENIANE W WARTOŚCI GODZIWEJ PRZEZ WYNIK FINANSOWY
Forward walutowy	46	-	54	-
Forward towarowy	(20)	-	-	19
Transakcje IRS	15	-	-	8
Opcja	17	-	24	-
INSTRUMENTY POCHODNE ZABEZPIECZAJĄCE
Transakcje zabezpieczające CCIRS	(168)	(19)	44	-
Transakcje zabezpieczające IRS	(3)	(29)	98	5
POZOSTAŁE AKTYWA WYCENIANE W WARTOŚCI GODZIWEJ PRZEZ WYNIK FINANSOWY
Jednostki uczestnictwa w funduszu inwestycyjnym	-	-	50	-
RAZEM INSTRUMENTY POCHODNE I INNE NALEŻNOŚCI
WYCENIANE W WARTOŚCI GODZIWEJ PRZEZ WYNIK	(113)	(48)	270	32
FINANSOWY
część długoterminowa			216	5
część krótkoterminowa			54	27

Forwardy towarowe i walutowe

Transakcje terminowe towarowe i walutowe związane są przede wszystkim z handlem uprawnieniami do emisji CO² .

Transakcje IRS

W poprzednich okresach sprawozdawczym Spółka zawarła transakcje IRS zabezpieczające stopę procentową od zaciągniętych kredytów o łącznej wartości nominalnej 5.130 mln PLN. Dla ujęcia powyższych transakcji IRS Spółka stosuje rachunkowość zabezpieczeń. Wpływ rachunkowości zabezpieczeń na kapitał został przedstawiony w nocie 13.3 niniejszego sprawozdania finansowego.

W 2014 roku PGE S.A. zawarła transakcje IRS zabezpieczające stopę procentową od wyemitowanych obligacji o wartości nominalnej 1.000 mln PLN. Płatności wynikające z transakcji IRS są skorelowane z płatnościami odsetek od obligacji. Zmiana wartości godziwej transakcji IRS jest ujmowana w całości w wyniku finansowym.

W bieżącym okresie nastąpił wykup obligacji przez spółkę a transakcja zabezpieczająca IRS została ostatecznie rozliczona.

Transakcje zabezpieczające CCIRS

W związku z zawarciem pożyczek ze spółką zależną PGE Sweden AB (publ) opisanych w nocie 17.1.3 niniejszego sprawozdania finansowego, w czerwcu i sierpniu 2014 roku PGE S.A. zawarła transakcje CCIRS zabezpieczające kurs walutowy oraz stopę procentową. W transakcjach tych banki-kontrahenci płacą PGE odsetki oparte na stopie stałej w EUR, a PGE S.A. płaci odsetki oparte na stopie stałej w PLN. Nominał, płatności odsetek oraz spłata nominału w transakcji CCIRS są skorelowane z odpowiednimi warunkami wynikającymi z umów pożyczek.

Dla ujęcia powyższej transakcji CCIRS Spółka stosuje rachunkowość zabezpieczeń. Wpływ rachunkowości zabezpieczeń na kapitał został przedstawiony w nocie 13.3 niniejszego sprawozdania finansowego.

Opcje

20 stycznia 2017 roku PGE S.A. nabyła od Towarzystwa Finansowego Silesia Sp. z o.o. opcję Call na zakup akcji Polimex-Mostostal S.A. Opcja została wyceniona z wykorzystaniem metody Blacka-Scholesa. Terminy realizacji opcji ustalono na: 30 lipca 2020 roku, 30 lipca 2021 roku i 30 lipca 2022 roku.

Jednostki uczestnictwa w funduszu inwestycyjnym

W 2018 roku Spółka nabyła od Funduszu Inwestycyjnego Zamkniętego Aktywów Niepublicznych PGE Ventures certyfikaty inwestycyjne. Wartość certyfikatów na dzień sprawozdawczy wynosi 15 mln PLN. W 2017 roku Spółka nabyła jednostki uczestnictwa od PGE Towarzystwie Funduszy Inwestycyjnych S.A. w trzech subfunduszach. Wartość jednostek na dzień sprawozdawczy wynosi 51 mln PLN.

Poniżej przedstawiono warunki poszczególnych instrumentów pochodnych i innych aktywów wycenianych do wartości godziwej przez wynik finansowy.

	Stan na dzień 31 grudnia 2018		Stan na dzień 31 grudnia 2017
	Wartość w sprawozdaniu finansowym w PLN	Nominał instrumentu w walucie oryginalnej	Wartość w sprawozdaniu finansowym w PLN	Nominał instrumentu w walucie oryginalnej	Zapadalność wg stanu na dzień 31 grudnia 2018
Forward walutowy - EUR	4	203	-	-	do grudnia 2021
Forward towarowy sprzedaż EUA - EUR		-		763
Forward towarowy zakup EUA - EUR	-	-	54	194
Futures zakup EUA – EUR		144	-	-	do grudnia 2020
Futures sprzedaż EUA – EUR	147	5	-	-	do grudnia 2020
		514		514	do czerwca 2019
CCIRS - EUR na PLN	113	144	44	144	do lipca 2029
IRS - stopa % PLN	4	- 1.000	98	3.630 1.000	do grudnia 2027
Opcja	12	6	24	6	do lipca 2022
Jednostki uczestnictwa	66	65	50	50	n/a
AKTYWA FINANSOWE	346	-	270	-
Forward walutowy - EUR	48	1.222	19	193	do marca 2020
Forward towarowy sprzedaż EUA – PLN		5.762	-	-	do grudnia 2022
Forward towarowy zakup EUA – EUR		1.164	-	-	do grudnia 2020
Forward towarowy sprzedaż EUA – EUR	116	19	-	-	do marca 2020
Forward towarowy zakup EUA – PLN		63	-	-	do marca 2019
		500	13	500	do grudnia 2027
IRS - stopa % PLN	24	3.630	23	1.000	do czerwca 2018
ZOBOWIĄZANIA FINANSOWE	188	-	32	-

17.1.3 Kredyty, pożyczki, obligacje, cash pooling

	Stan na dzień 31 grudnia 2018		Stan na dzień 31 grudnia 2017
	Długoterminowe	Krótkoterminowe	Długoterminowe	Krótkoterminowe
Zobowiązanie z tytułu zaciągniętych kredytów	5.022	1.866	5.019	129
Otrzymane pożyczki	606	2.232	2.695	59
Wyemitowane obligacje	-	-	-	1.000
Zobowiązania z tytułu cash poolingu	-	1.446	-	576
RAZEM KREDYTY BANKOWE, POŻYCZKI, OBLIGACJE I CASH POOLING	5.628	5.544	7.714	1.764

Kredyty bankowe

Kredytodawca	Rodzaj finansowania	Data zawarcia	Data zapadalności	Limit w walucie	Waluta	Stopa procentowa	Zobowiązanie na 31.12.2018	Zobowiązanie na 31.12.2017
Bank Gospodarstwa	kredyt na cele
Krajowego	ogólne	2014-12-17	2027-12-31	1.000	PLN	Zmienna	1.001	1.001
Bank Gospodarstwa	kredyt na cele
Krajowego	ogólne	2015-12-04	2028-12-31	500	PLN	Zmienna	500	500
	kredyt na cele
Konsorcjum banków	ogólne	2015-09-07	2023-09-30	3.630	PLN	Zmienna	3.648	3.647
	kredyt na cele
Konsorcjum banków	ogólne	2015-09-07	2019-04-30	1.870	PLN	Zmienna	1.171	-
Europejski Bank	kredyt na
Inwestycyjny	modernizację sieci	2015-10-27	2032-10-26	1.500	PLN	Zmienna	-	-
Europejski Bank	kredyt na budowę
Inwestycyjny	elektrociepłowni	2015-10-27	2032-10-26	490	PLN	Zmienna	-	-
Europejski Bank	finansowanie
Odbudowy i	wybranych zadań
Rozwoju	inwestycyjnych	2017-06-07	2028-06-06	500	PLN	Zmienna	-	-
Kredyt	kredyt na cele
Rewolwingowy	ogólne	2018-09-17	2023-12-17	4.100	PLN	Zmienna	-	-
	kredyt w rachunku
Bank Pekao S.A.	bieżącym	2018-07-05	2021-07-03	500	PLN	Zmienna	148	-
	kredyt w rachunku
PKO BP S.A.	bieżącym	2018-04-30	2020-04-29	500	PLN	Zmienna	-	-
Bank Gospodarstwa	kredyt w rachunku
Krajowego	bieżącym	2018-06-01	2021-05-31	500	PLN	Zmienna	420	-
RAZEM KREDYTY BANKOWE							6.888	5.148

Wartość pozostających do dyspozycji Spółki limitów kredytowych w rachunku bieżącym wyniosła 932 mln PLN na dzień 31 grudnia 2018 roku i 2.000 mln na dzień 31 grudnia 2017 roku. Powyższe limity linii kredytowych w rachunkach bieżących są dostępne do lipca 2021 roku.

W 2018 roku ani po dniu sprawozdawczym nie wystąpiły przypadki niewywiązania się ze spłat lub naruszenia innych warunków umów kredytowych.

Otrzymane pożyczki

Kredytodawca	Rodzaj finansowania	Data zawarcia	Data zapadalności	Limit w walucie	Waluta	Stopa procentowa	Zobowiązanie na 31.12.2018	Zobowiązanie na 31.12.2017
	pożyczka na cele
PGE Sweden AB	ogólne	2014-06-10	2019-06-05	210	EUR	Stała	904	877
	pożyczka na cele
PGE Sweden AB	ogólne	2014-06-10	2019-06-05	300	EUR	Stała	1.292	1.253
	pożyczka na cele
PGE Sweden AB	ogólne	2014-06-10	2019-06-05	4	EUR	Stała	17	17
	pożyczka na cele
PGE Sweden AB	ogólne	2014-08-27	2029-07-31	43	EUR	Stała	189	184
	pożyczka na cele
PGE Sweden AB	ogólne	2014-08-27	2029-07-31	100	EUR	Stała	436	423
RAZEM OTRZYMANE POŻYCZKI							2.838	2.754

Spółka wykazuje pożyczki o wartości 660 mln EUR (2.838 mln PLN) zaciągnięte u spółki zależnej PGE Sweden AB (publ).

W 2014 roku PGE S.A. oraz PGE Sweden AB (publ) ustanowiły Program Emisji Euroobligacji Średnioterminowych, w ramach którego PGE Sweden AB (publ) może emitować euroobligacje do kwoty 2 mld EUR o minimalnym terminie zapadalności 1 roku. W 2014 roku PGE Sweden AB (publ) wyemitowała euroobligacje w łącznej kwocie 638 mln EUR. Środki pozyskane w ramach emisji euroobligacji spółka zależna przeznaczyła na pożyczki udzielone jednostce dominującej.

Emisja obligacji na rynku krajowym

W ciągu okresu sprawozdawczego Spółka posiadała możliwość finansowania swojej działalności poprzez dwa programy emisji obligacji:

• Program emisji obligacji na kwotę 5 mld PLN kierowany do inwestorów z polskiego rynku kapitałowego. W 2013 roku została przeprowadzona pierwsza niepubliczna emisja 5–letnich, kuponowych obligacji na okaziciela o zmiennym oprocentowaniu w ramach niniejszego programu. Wartość nominalna emisji wyniosła 1 mld PLN, a termin zapadalności wyemitowanych obligacji to 27 czerwca 2018 roku. W dniu 29 sierpnia 2013 roku obligacje zostały wprowadzone do obrotu w Alternatywnym Systemie Obrotu organizowanym przez BondSpot S.A. oraz Giełdę Papierów Wartościowych w Warszawie S.A. Spółka wykupiła obligacje w terminie,
• Program emisji obligacji na kwotę 5 mld PLN kierowany do podmiotów w ramach Grupy Kapitałowej PGE.

Zobowiązania z tytułu cash poolingu

Kwestia uruchomienia usługi cash poolingu rzeczywistego została opisana w nocie 17.1.1 niniejszego sprawozdania finansowego.

Pozycja walutowa i oprocentowanie

Stan na dzień 31 grudnia 2018 roku

Waluta	Stopa referencyjna	Wartość w walucie	Wartość w PLN	Ostateczny termin spłaty
	Zmienna	1.171	1.171	kwiecień 2019 roku
	Zmienna	1.001	1.001	grudzień 2027 roku
	Zmienna	500	500	grudzień 2028 roku
PLN	Zmienna	3.648	3.648	wrzesień 2023 roku
	Zmienna	1.446	1.446	program pięcioletni
	Zmienna	568	568	lipiec 2021 roku
RAZEM PLN		8.334	8.334
	Stała	517	2.213	czerwiec 2019 roku
EUR	Stała	145	625	lipiec 2029 roku
RAZEM EUR		662	2.838
	RAZEM KREDYTY, POŻYCZKI, OBLIGACJE, CASH POOLING		11.172

Stan na dzień 31 grudnia 2017 roku

Waluta	Stopa referencyjna	Wartość w walucie	Wartość w PLN	Ostateczny termin spłaty
	Zmienna	3.647	3.647	wrzesień 2023 roku
	Zmienna	1.001	1.001	grudzień 2027 roku
PLN	Zmienna	1.000	1.000	program bezterminowy, data zapadalności wyemitowanej transzy czerwiec 2018 roku
	Zmienna	500	500	grudzień 2028 roku
	Zmienna	576	576	program pięcioletni
	Stała	-	-
RAZEM PLN		6.724	6.724
	Zmienna	-	-
EUR	Stała	515	2.147	czerwiec 2019 roku
	Stała	145	607	lipiec 2029 roku
RAZEM EUR		660	2.754
	RAZEM KREDYTY, POŻYCZKI, OBLIGACJE, CASH POOLING		9.478

Poniżej zaprezentowano zmianę stanu zadłużenia odsetkowego w latach zakończonych dnia 31 grudnia 2018 oraz 2017 roku:

	Rok zakończony 31 grudnia 2018	Rok zakończony 31 grudnia 2017
NA DZIEŃ 1 STYCZNIA	9.478	9.558
ZMIANA STANU KREDYTU W RACHUNKU BIEŻĄCYM	568	-
ZMIANA STANU ZOBOWIĄZAŃ Z TYTUŁU CASH POOLINGU	870	103
ZMIANA STANU POZOSTAŁYCH KREDYTÓW, POŻYCZEK I OBLIGACJI, w tym z tytułu:	256	(183)
Zaciągnięcia kredytów, pożyczek / emisje obligacji	1.870	-
Naliczenia odsetek	213	215
Spłaty kredytów, pożyczek / wykup obligacji	(1.700)	(17)
Spłaty odsetek	(212)	(215)
Różnice kursowe	85	(166)
NA DZIEŃ 31 GRUDNIA	11.172	9.478

17.1.4 Pozostałe zobowiązania finansowe wyceniane według zamortyzowanego kosztu

ZASADY RACHUNKOWOŚCI

Zobowiązania

Zobowiązania stanowią obecny, wynikający ze zdarzeń przeszłych obowiązek Spółki, którego wypełnienie, według oczekiwań, spowoduje wypływ ze Spółki środków zawierających w sobie korzyści ekonomiczne.

Spółka dzieli zobowiązania na następujące kategorie:

• zobowiązania finansowe wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy,
• pozostałe zobowiązania finansowe, wyceniane na kolejne dni sprawozdawcze wg zamortyzowanego kosztu,
• zobowiązania niefinansowe.

Gdy skutek zmiany wartości pieniądza w czasie jest istotny, zobowiązania prezentowane są w wartości zdyskontowanej.

	Stan na dzień 31 grudnia 2018		Stan na dzień 31 grudnia 2017
	Długoterminowe	Krótkoterminowe	Długoterminowe	Krótkoterminowe
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług	-	689	-	673
Pozostałe	21	151	23	9
RAZEM POZOSTAŁE ZOBOWIĄZANIA FINANSOWE	21	840	23	682

Zobowiązania z tytułu dostaw i usług

Zobowiązania z tytułu dostaw i usług dotyczą głównie transakcji zakupu energii elektrycznej i gazu.

Pozostałe zobowiązania finansowe

W pozycji Pozostałe Spółka wykazuje głównie rozrachunki z giełdami, związane przede wszystkim z zakupem uprawnień do emisji CO² oraz przyszłe wpłaty na rzecz Polskiej Fundacji Narodowej.

17.2 Wartość godziwa instrumentów finansowych

Wartość księgowa należności oraz zobowiązań finansowych wycenianych według zamortyzowanego kosztu, za wyjątkiem pożyczek otrzymanych od spółki PGE Sweden AB (publ), stanowi racjonalne przybliżenie ich wartości godziwych.

W przypadku pożyczek otrzymanych od spółki PGE Sweden AB (publ), PGE S.A. szacuje ich wartość godziwą na 2.915 mln PLN (względem 2.838 mln PLN wartości księgowej). Wartość godziwa została określona z wykorzystaniem szacowanego ryzyka kredytowego PGE S.A. Wskaźniki przyjęte do wyceny należą do Poziomu 2 hierarchii wartości godziwej.

17.3 Hierarchia wartości godziwej

Instrumenty pochodne

Spółka wycenia instrumenty pochodne w wartości godziwej przy zastosowaniu modeli wyceny instrumentów finansowych, wykorzystując ogólnie dostępne kursy walutowe, stopy procentowe, krzywe dyskontowe w poszczególnych walutach (obowiązujące również dla towarów, których ceny wyrażone są w tych walutach) pochodzące z aktywnych rynków. Wartość godziwa instrumentów pochodnych ustalana jest w oparciu o zdyskontowane przyszłe przepływy z tytułu zawartych transakcji kalkulowane w oparciu o różnicę między ceną terminową a transakcyjną. Terminowych kursów wymiany walut nie modeluje się jako osobnego czynnika ryzyka, ale wyprowadza z kursu spot i odpowiedniej terminowej stopy procentowej dla waluty obcej w stosunku do PLN.

W kategorii aktywów i zobowiązań finansowych wycenianych w wartości godziwej przez wynik Spółka wykazuje instrumenty finansowe związane z handlem prawami do emisji gazów cieplarnianych – forward walutowy i towarowy oraz transakcje zabezpieczające IRS zamieniające zmienną stopę w PLN na stałą stopę w PLN (Poziom 2).

Dodatkowo Spółka prezentuje instrument pochodny zabezpieczający kurs walutowy oraz stopę procentową CCIRS (Poziom 2).

HIERARCHIA WARTOŚCI GODZIWEJ	Stan na dzień 31 grudnia 2018		Stan na dzień 31 grudnia 2017
	Poziom 1	Poziom 2	Poziom 1	Poziom 2
Forward walutowy	-	4	-	-
Forward towarowy	-	-	-	54
Wycena transakcji CCIRS	-	113	-	44
Futures	-	147	-	-
Wycena transakcji IRS	-	4	-	98
Opcja	-	12	-	24
Jednostki uczestnictwa	-	66	-	50
Aktywa finansowe	-	346	-	270
Forward walutowy	-	48	-	19
Forward towarowy	-	116	-	-
Wycena transakcji IRS	-	24	-	13
Zobowiązania finansowe	-	188	-	32

W okresie sprawozdawczym i w okresie porównawczym nie wystąpiły przesunięcia instrumentów finansowych pomiędzy pierwszym i drugim poziomem hierarchii wartości godziwej.

Instrumenty nienotowane na aktywnych rynkach, dla których wiarygodne ustalenie wartości godziwej nie jest możliwe

PGE S.A. posiada istotne wartości udziałów i akcji w spółkach nienotowanych na aktywnych rynkach. Dla udziałów nienotowanych na giełdzie nie istnieje aktywny rynek, ani też nie ma możliwości zastosowania w ich przypadku technik wyceny dających wiarygodne wartości, w związku z tym Spółka nie jest w stanie precyzyjnie ustalić ich wartości rynkowej. Aktywa te wyceniane są według ceny nabycia pomniejszonej o odpisy ztytułu utraty wartości.

17.4 Zabezpieczenia spłaty wierzytelności i zobowiązań

Jako zabezpieczenia spłaty pożyczek Spółka stosuje wiele rodzajów zabezpieczeń oraz ich kombinacje. Do najczęstszych należą oświadczenia o poddaniu się egzekucji. Dodatkowo Spółka wykorzystuje pełnomocnictwa do rachunków bankowych i cesje wierzytelności. Co do zasady wierzytelności jednostek powiązanych wobec PGE S.A. nie są zabezpieczane.

Na dzień 31 grudnia 2018 roku i 31 grudnia 2017 roku aktywa Spółki nie stanowiły zabezpieczenia spłaty zobowiązań lub zobowiązań warunkowych.

17.5 Sprawozdanie z całkowitych dochodów

Poniżej przedstawiono łączny wpływ poszczególnych kategorii instrumentów finansowych na przychody i koszty finansowe.

ROK ZAKOŃCZONY 31 GRUDNIA 2018	Instrumenty pochodne zabezpieczające	Instrumenty pochodne wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy	Środki pieniężne	Udziały i akcje oraz pozostałe instrumenty kapitałowe w GK	Udziały i akcje oraz pozostałe instrumenty kapitałowe - poza GK	Pozostałe aktywa finansowe	Zobowiązania finansowe wyceniane wg zamortyzowan ego kosztu	RAZEM
Dywidendy	-	-	-	45	1	-	-	46
Przychody/ (Koszty) z tytułu odsetek	9	-	14	-	-	414	(337)	100
Różnice kursowe	85	-	(2)	-	-	1	(84)	-
Aktualizacja instrumentów finansowych / Rozwiązanie odpisów na oczekiwane straty kredytowe	-	161	-	-	-	-	-	161
Aktualizacja instrumentów finansowych / Utworzenie odpisów na oczekiwane straty kredytowe	(1)	(203)	-	(799)	-	-	-	(1.003)
Zysk ze zbycia inwestycji	-	-	-	-	1	-	-	1
OGÓŁEM ZYSK/ (STRATA)	93	(42)	12	(754)	2	415	(421)	(695)

ROK ZAKOŃCZONY 31 GRUDNIA 2017	Instrumenty pochodne zabezpieczające	Instrumenty pochodne wyceniane wwartości godziwej przez wynik finansowy	Środki pieniężne	Udziały i akcje wjednostkach zależnych	Pożyczki i należności	Zobowiązania finansowe wyceniane wg zamortyzowaneg o kosztu	RAZEM
Dywidendy	-	-	-	2.872	-	-	2.872
Przychody/ (Koszty) z tytułu odsetek	(4)	-	62	-	306	(322)	42
Różnice kursowe	(166)	-	(4)	-	(2)	168	(4)
Aktualizacja instrumentów finansowych / Rozwiązanie odpisów na oczekiwane straty kredytowe	-	63	-	1.289	-	-	1.352
Aktualizacja instrumentów finansowych / Utworzenie odpisów na oczekiwane straty kredytowe	(1)	-	-	(164)	(88)	-	(253)
OGÓŁEM ZYSK/ (STRATA)	(171)	63	58	3.997	216	(154)	4.009

Utworzenie i rozwiązanie odpisów na oczekiwane straty kredytowe dotyczące Udziałów i akcji w bieżącym i porównawczym okresie sprawozdawczym zostało opisane w notach 4.3 oraz 8.1 niniejszego sprawozdania finansowego.

18.Cele i zasady zarządzania ryzykiem finansowym

Celem nadrzędnym zarządzania ryzykiem finansowym w Spółce jest wsparcie procesu tworzenia wartości Grupy dla akcjonariuszy oraz wsparcie realizacji strategii biznesowej Grupy poprzez ograniczenie i kontrolę ryzyka finansowego do poziomu akceptowanego przez kierownictwo Spółki. Odpowiedzialność za zarządzanie ryzykiem finansowym spoczywa na Zarządzie PGE S.A. Zarząd określa apetyt na ryzyko, który jest rozumiany jako akceptowalny poziom pogorszenia wyniku finansowego Grupy Kapitałowej PGE mając na uwadze jej aktualną i planowaną sytuację ekonomiczno-finansową. Zarząd decyduje także o alokacji apetytu na ryzyko do poszczególnych obszarów działalności.

Organizacja funkcji zarządzania ryzykiem finansowym jest oparta o zasadę niezależności organizacyjnej jednostki odpowiedzialnej za pomiar i kontrolę ryzyka (Departament Ryzyka) od jednostek biznesowych będących właścicielami ryzyk. Raporty ryzyk przekazywane są bezpośrednio do Komitetu Ryzyka, Komitetu Audytu i Zarządu PGE S.A.

W Spółce funkcjonuje Komitet Ryzyka, sprawujący nadzór nad procesem zarządzania ryzykiem finansowym i korporacyjnym w Grupie Kapitałowej PGE. Komitet Ryzyka monitoruje poziom ekspozycji, ustala limity w zakresie istotnych ryzyk finansowych, akceptuje stosowane metodyki w obszarze ryzyka finansowego wynikającego z działalności handlowej i finansowej, zezwala na rozszerzenie działalności w nowych obszarach biznesowych, a także podejmuje pozostałe kluczowe decyzje w obszarze zarządzania ryzykiem.

Zarządzanie ryzykiem finansowym odbywa się z perspektywy Grupy Kapitałowej PGE jako całości przy wiodącej roli Spółki, która jest centrum kompetencji w tym obszarze i zarządza tym procesem w sposób zintegrowany. Ekspozycje na ryzyko poszczególnych obszarów biznesowych są rozpatrywane w sposób kompleksowy, uwzględniający występujące zależności pomiędzy ekspozycjami, możliwości wykorzystania efektów hedgingu naturalnego oraz ich łączny wpływ na profil ryzyka i sytuację finansową całej Grupy Kapitałowej PGE.

Model zarządzania ryzykiem finansowym obejmuje:

• gromadzenie i analizowanie danych rynkowych i danych o ekspozycjach w podziale na poszczególne kategorie ryzyka finansowego;
• kalkulację miar ryzyka finansowego Value-at-Risk i Profit-at-Risk dla poszczególnych czynników ryzyka i łącznie wszystkich czynników ryzyka;
• zarządzanie skonsolidowaną ekspozycją Grupy Kapitałowej PGE w odniesieniu do kapitału narażonego na ryzyko oraz ustalonych na jego podstawie limitów ryzyka (m.in. poprzez określenie i realizację strategii zabezpieczających).

W kluczowych obszarach występowania ryzyk finansowych Spółka wdrożyła wewnętrzne regulacje określające zasady zarządzania tymi ryzykami.

Spółka narażona jest na różne typy ryzyk finansowych:

• ryzyko rynkowe (ryzyko towarowe, ryzyko stopy procentowej, ryzyko walutowe);
• ryzyko płynności;
• ryzyko kredytowe.

Ekspozycja Spółki z tytułu poszczególnych ryzyk finansowych zależy od zakresu prowadzonej działalności na rynkach towarowych i finansowych.

18.1 Ryzyko rynkowe

Ryzyko rynkowe obejmuje ryzyko towarowe, ryzyko stopy procentowej i ryzyko walutowe.

Głównym celem zarządzania ryzykiem rynkowym jest utrzymanie poziomu ryzyka wynikającego z działalności handlowej i finansowej na akceptowanym poziomie oraz wsparcie realizacji strategii biznesowej i maksymalizacji wartości Grupy dla akcjonariuszy.

Wdrożone w Spółce procedury zarządzania poszczególnymi kategoriami ryzyka rynkowego w zakresie działalności handlowej i finansowej określają m.in.:

• cel, zakres i zasady zarządzania ryzykiem;
• odpowiedzialność za zarządzanie ryzykiem;
• procesy zarządcze i operacyjne w ramach zarządzania ryzykiem w działalności handlowej na rynkach energii elektrycznej i produktów powiązanych oraz w zakresie działalności finansowej;
• sposoby identyfikacji źródeł ekspozycji na ryzyko;
• metody pomiaru i monitorowania ekspozycji na ryzyko;

Zasady zarządzania ryzykiem rynkowym wdrożone w Spółce określają ponadto sposób ustalania apetytu na ryzyko rynkowe, limitowania ekspozycji na ryzyko rynkowe w oparciu o miary Profit-at-Risk i Value-at-Risk oraz mechanizmów zabezpieczenia ryzyka w sytuacji przekroczenia limitów.

18.1.1 Ryzyko towarowe

Ryzyko towarowe jest związane z możliwością pogorszenia wyniku finansowego wskutek zmian cen towarów.

Ekspozycja Spółki z tytułu ryzyka towarowego dotyczy przede wszystkim następujących rynków towarowych:

• energii elektrycznej;
• uprawnień do emisji CO² ;
• gazu ziemnego.

Spółka realizuje strategię zabezpieczania kluczowych ekspozycji w obszarze obrotu energią elektryczną i towarami powiązanymi w horyzoncie do 5 lat. Poziom zabezpieczenia pozycji otwartej ustalany jest z uwzględnieniem apetytu na ryzyko, wyników pomiaru ryzyka cen energii elektrycznej i towarów powiązanych, płynności poszczególnych rynków, sytuacji finansowej Spółki i Grupy oraz celów wynikających ze strategii Grupy.

18.1.2 Ryzyko stopy procentowej

Ryzyko stopy procentowej jest związane z możliwością pogorszenia wyniku finansowego wskutek zmian stóp procentowych.

Ekspozycja Spółki z tytułu ryzyka stopy procentowej wynika głównie z faktu, że Spółka finansuje działalność operacyjną i inwestycyjną pozyskując finansowanie oparte na zmiennej stopie procentowej, przede wszystkim w formie kredytów, pożyczek i wyemitowanych obligacji w walucie krajowej i obcej oraz z tytułu inwestycji w aktywa finansowe oprocentowane według zmiennej stopy procentowej.

Spółka kontroluje ryzyko stopy procentowej poprzez system limitów odnoszących się do maksymalnej potencjalnej straty z tytułu zmian stóp procentowych. Miara ryzyka stopy procentowej oparta jest na metodologii wartości zagrożonej (Value at Risk).

Ponadto Spółka określa strategie zabezpieczenia ekspozycji na ryzyko stopy procentowej, poprzez współczynniki zabezpieczeń podlegające akceptacji Komitetu Ryzyka i Zarządu PGE SA. Realizacja strategii zabezpieczenia oraz poziom ryzyka stopy procentowej podlegają monitorowaniu i są regularnie raportowane do Komitetu Ryzyka.

Spółka zawiera transakcje pochodne w zakresie instrumentów opartych o stopę procentową wyłącznie w celu zabezpieczenia zidentyfikowanej ekspozycji na ryzyko. Regulacje obowiązujące w Grupie Kapitałowej PGE nie pozwalają w zakresie transakcji pochodnych opartych o stopę procentową na zawieranie transakcji spekulacyjnych, czyli takich, które miałyby na celu generowanie dodatkowych zysków wynikających ze zmian poziomu stóp procentowych, jednocześnie narażając Spółkę na ryzyko poniesienia ewentualnej straty z tego tytułu.

Obligacje rynkowe wyemitowane w kwocie 1 mld PLN w ramach Programu emisji obligacji na kwotę 5 mld PLN, który został opisany w nocie 17.1.3 niniejszego sprawozdania finansowego, są obligacjami oprocentowanymi według zmiennej stopy procentowej w PLN. Płatności z tytułu tych obligacji są zabezpieczone za pomocą instrumentów zabezpieczających IRS, opisanych w nocie 17.1.2.

Pożyczki otrzymane od spółki zależnej PGE Sweden AB (publ) są pożyczkami oprocentowanymi według stałej stopy procentowej w EUR. Płatności z tytułu tych pożyczek są zabezpieczone za pomocą instrumentów zabezpieczających CCIRS, opisanych w nocie 17.1.2.

Spółka posiada również zaciągnięte finansowanie w formie kredytu długoterminowego w wysokości 1,5 mld PLN w ramach Umów Kredytowych zawartych odpowiednio w dniu 17 grudnia 2014 roku oraz 4 grudnia 2015 roku z Bankiem Gospodarstwa Krajowego oraz kredytu konsorcjalnego (transza terminowa) w wysokości 3,63 mld PLN w ramach Umowy Kredytowej z dnia 7 września 2015 roku, powyżej opisane kredyty są instrumentami oprocentowanymi według zmiennej stopy procentowej w PLN. Płatności z tytułu zaciągniętych kredytów są zabezpieczone za pomocą instrumentów zabezpieczających IRS, opisanych w nocie 17.1.2. Ekspozycja Spółki na ryzyko stopy procentowej, oraz koncentrację tego ryzyka w podziale na waluty:

		Rodzaj oprocentowania	Stan na dzień 31 grudnia 2018	Stan na dzień 31 grudnia 2017
		Stałe	-	-
Instrumenty pochodne – aktywa,	PLN	Zmienne	16	122
narażone na ryzyko stopy procentowej		Stałe	-	-
	EUR	Zmienne	264	98
		Stałe	15.989	15.185
Udzielone pożyczki, nabyte obligacje	PLN	Zmienne	1.381	311
i środki pieniężne narażone na ryzyko stopy procentowej		Stałe	185	55
	EUR	Zmienne	-	-
		Stałe	-	-
Instrumenty pochodne – zobowiązania,	PLN	Zmienne	(24)	(13)
narażone na ryzyko stopy procentowej		Stałe	-	-
	EUR	Zmienne	(164)	(19)
		Stałe	-	-
Otrzymane pożyczki i wyemitowane	PLN	Zmienne	(8.334)	(6.724)
obligacje narażone na ryzyko stopy procentowej		Stałe	(2.838)	(2.753)
	EUR	Zmienne	-	-
		Stałe	15.989	15.185
	PLN	Zmienne	(6.961)	(6.304)
Ekspozycja netto		Stałe	(2.653)	(2.698)
	EUR	Zmienne	100	79

Oprocentowanie instrumentów finansowych o zmiennym oprocentowaniu jest aktualizowane w okresach krótszych niż jeden rok. Odsetki od instrumentów finansowych o stałym oprocentowaniu są stałe przez cały okres do upływu terminu zapadalności/wymagalności tych instrumentów.

18.1.3 Ryzyko walutowe

Ryzyko walutowe jest związane z możliwością pogorszenia wyniku finansowego wskutek zmian kursów walutowych.

Poniżej przedstawiono główne źródła ekspozycji na ryzyko walutowe Spółki:

• zadłużenie denominowane w walutach obcych;
• sprzedaż energii elektrycznej w eksporcie denominowana w walutach obcych;
• transakcje zakupu i sprzedaży uprawnień do emisji CO² denominowane w walutach obcych;
• aktywa finansowe o charakterze lokacyjnym denominowane w walutach obcych;
• zagraniczne spółki zależne,
• pozostałe operacyjne przepływy denominowane lub indeksowane do walut obcych

Spółka kontroluje ryzyko walutowe poprzez system limitów odnoszących się do maksymalnej potencjalnej straty z tytułu zmian kursów walutowych. Miara ryzyka walutowego oparta jest na metodologii wartości zagrożonej (Value at Risk).

Ponadto Spółka określa strategie zabezpieczenia poprzez współczynniki zabezpieczeń podlegające akceptacji Komitetu Ryzyka i Zarządu Spółki. Realizacja strategii zabezpieczenia oraz poziom ryzyka walutowego podlegają monitorowaniu i są regularnie raportowane do Komitetu Ryzyka.

Spółka zawiera transakcje pochodne w zakresie instrumentów opartych o walutę wyłącznie w celu zabezpieczenia zidentyfikowanej ekspozycji na ryzyko. Regulacje obowiązujące w Grupie Kapitałowej PGE nie pozwalają w zakresie transakcji pochodnych opartych o walutę na zawieranie transakcji spekulacyjnych, czyli takich, które miałyby na celu generowanie dodatkowych zysków wynikających ze zmiany kursów walutowych, jednocześnie narażając spółkę na ryzyko poniesienia ewentualnej straty z tego tytułu.

Ekspozycja Spółki na ryzyko walutowe w podziale na poszczególne klasy instrumentów finansowych:

	Łączna wartość w	POZYCJA WALUTOWA NA DZIEŃ 31 GRUDNIA 2018
	sprawozdaniu w PLN	EUR	PLN
AKTYWA FINANSOWE
Należności z tytułu dostaw i usług i pozostałe należności	18.305	47	203
finansowe, w tym:
Należności z tytułu dostaw i usług	844	11	49
Pożyczki udzielone	174	3	13
Pozostałe należności finansowe	141	33	141
Środki pieniężne i ich ekwiwalenty	235	40	172
Instrumenty pochodne, w tym:	346	868	3.732
Wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy	151	169	726
Instrumenty zabezpieczające CCIRS	113	699	3.006
ZOBOWIĄZANIA FINANSOWE
Kredyty bankowe, pożyczki, obligacje, w tym:	(11.172)	(660)	(2.838)
Otrzymane pożyczki	(2.838)	(660)	(2.838)
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe	(861)	(34)	(145)
zobowiązania finansowe, w tym:
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług	(689)	(1)	(4)
Pozostałe zobowiązania finansowe	(172)	(33)	(141)
Instrumenty pochodne wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy	(188)	(77)	(331)
POZYCJA WALUTOWA NETTO		184	793

Wartość księgową instrumentów pochodnych stanowi wycena do wartości godziwej. Wartość ekspozycji na ryzyko walutowe dla instrumentów pochodnych (forward) stanowi ich wartość nominalna w walucie. Wartość ekspozycji na ryzyko walutowe dla instrumentów pochodnych CCIRS stanowi wartość w walucie zdyskontowanych przepływów pieniężnych nogi walutowej.

	Łączna wartość w	POZYCJA WALUTOWA NA DZIEŃ 31 GRUDNIA 2017
	sprawozdaniu w PLN	EUR	PLN
AKTYWAFINANSOWE
Należności z tytułu dostaw i usług i pozostałe należności finansowe, w tym:	14.476	4	15
Należności z tytułu dostaw i usług	758	1	3
Pożyczki udzielone	928	3	12
Środki pieniężne i ich ekwiwalenty	1.832	10	41
Instrumenty pochodne, w tym:	270	724	3.020
Wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy	54	13	54
Instrumenty zabezpieczające CCIRS	44	711	2.966
ZOBOWIĄZANIA FINANSOWE
Kredyty bankowe, pożyczki, obligacje, w tym:	(9.478)	(660)	(2.754)
Otrzymane pożyczki	(2.754)	(660)	(2.754)
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe zobowiązania finansowe, w tym:	(705)	(1)	(2)
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług	(673)	(1)	(2)
Instrumenty pochodne wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy	(32)	(193)	(805)
POZYCJA WALUTOWA NETTO		(116)	(485)

Wartość księgową instrumentów pochodnych stanowi wycena do wartości godziwej. Wartość ekspozycji na ryzyko walutowe dla instrumentów pochodnych (forward) stanowi ich wartość nominalna w walucie. Wartość ekspozycji na ryzyko walutowe dla instrumentów pochodnych CCIRS stanowi wartość w walucie zdyskontowanych przepływów pieniężnych nogi walutowej.

18.2 Ryzyko płynności

Ryzyko płynności dotyczy finansowej sytuacji, w której spółka nie może wykonać swoich zobowiązań (krótko- lub długoterminowych) płatniczych w dacie ich wymagalności.

Głównym celem zarządzania płynnością finansową w Grupie Kapitałowej PGE jest zapewnienie i utrzymanie zdolności spółek do wywiązywania się zarówno z bieżących, jak i przyszłych zobowiązań finansowych, z uwzględnieniem kosztów pozyskania płynności. Zarządzanie ryzykiem płynności Grupy Kapitałowej PGE polega m.in. na planowaniu i monitorowaniu przepływów pieniężnych w krótkim i długim okresie w zakresie prowadzonej działalności operacyjnej, inwestycyjnej i finansowej oraz na podejmowaniu działań mających na celu zapewnienie środków na prowadzenie działalności PGE S.A. oraz spółek zależnych przy jednoczesnym minimalizowaniu kosztów tych działań.

Okresowe planowanie i monitorowanie płynności pozwala zabezpieczyć środki na pokrycie ewentualnej luki płynnościowej, zarówno poprzez alokację środków pomiędzy spółkami z Grupy Kapitałowej PGE (mechanizm cash pooling), jak również z wykorzystaniem finansowania zewnętrznego, w tym kredytów w rachunkach bieżących.

Zarządzanie ryzykiem płynności w długim horyzoncie czasowym pozwala na określenie zdolności Grupy Kapitałowej PGE do zadłużania się i wspiera decyzje dotyczące finansowania długoterminowych inwestycji.

W Grupie Kapitałowej PGE obowiązuje centralny model finansowania, zgodnie z którym co do zasady umowy finansowania zewnętrznego zawierane są przez PGE S.A. Spółki zależne w Grupie Kapitałowej PGE korzystają z różnych źródeł finansowania wewnątrzgrupowego takich jak: pożyczki, obligacje czy umowy konsolidacji rachunków bankowych oraz umowy zarządzania środkami pieniężnymi w grupie rachunków (cash pooling rzeczywisty).

Spółka prowadzi aktywną politykę inwestowania wolnych środków pieniężnych. Spółka monitoruje stan nadwyżek finansowych oraz dokonuje prognoz przyszłych przepływów pieniężnych i na ich podstawie realizuje strategię inwestycyjną względem wolnych środków pieniężnych.

W przypadku niedoborów środków pieniężnych, Spółka korzysta z dostępnych źródeł finansowania:

• udzielonych przez banki kredytów w rachunku bieżącym i kredytów terminowych, obrotowych;
• umów zarządzania środkami pieniężnymi w grupie rachunków (cash-pooling rzeczywisty);
• emisji obligacji kierowanych do nabywców zewnętrznych;
• emisji obligacji obejmowanych przez spółki zależne w Grupie Kapitałowej PGE.

Wymagalność zobowiązań finansowych Spółki według daty wymagalności na podstawie umownych niezdyskontowanych płatności:

STAN NA 31 GRUDNIA 2018	Wartość w sprawozdaniu	Razem płatności	Poniżej 3 miesięcy	Od 3 do 12 miesięcy	Od 1 roku do 5 lat	Powyżej 5 lat
Zobowiązania z tytułu kredytów	6.888	7.456	1.783	87	4.717	869
Otrzymane pożyczki	2.838	3.061	10	2.241	77	733
Zobowiązania z tytułu cash poolingu	1.446	1.446	1.446	-	-	-
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe zobowiązania finansowe wyceniane według zamortyzowanego kosztu	861	861	691	149	21	-
Instrumenty pochodne wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy	188	188	5	10	173	-
RAZEM	12.221	13.012	3.935	2.487	4.988	1.602

STAN NA 31 GRUDNIA 2017	Wartość w sprawozdaniu	Razem płatności	Poniżej 3 miesięcy	Od 3 do 12 miesięcy	Od 1 roku do 5 lat	Powyżej 5 lat
Zobowiązania z tytułu kredytów	5.148	5.849	43	87	3.157	2.562
Otrzymane pożyczki	2.754	3.027	9	50	2.239	729
Wyemitowane obligacje	1.000	1.013	-	1.013	-	-
Zobowiązania z tytułu cash poolingu	576	576	576	-	-	-
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe zobowiązania finansowe wyceniane według zamortyzowanego kosztu	705	710	678	-	32	-
Instrumenty pochodne wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy	32	32	1	13	22	(4)
RAZEM	10.215	11.207	1.307	1.163	5.450	3.287

18.3 Ryzyko kredytowe

Ryzyko kredytowe jest związane z potencjalnym zdarzeniem kredytowym, które może mieć formę niewypłacalności kontrahenta, częściowej spłaty należności, istotnego opóźnienia w spłacie należności lub innego odstępstwa od warunków kontraktowych (w tym w szczególności braku realizacji dostawy i odbioru uzgodnionego towaru zgodnie z zawartą umową i ewentualnego braku płatności odszkodowań i kar umownych).

Spółka narażona jest na ryzyko kredytowe powstające w obszarze:

• Podstawowej działalności źródłem ryzyka kredytowego są m.in. transakcje zakupu i sprzedaży energii elektrycznej, praw majątkowych do świadectw pochodzenia energii elektrycznej, gazu, węgla kamiennego oraz uprawnień do emisji CO² . Dotyczy to również możliwości wystąpienia sytuacji braku realizacji zobowiązań drugiej strony transakcji w stosunku do Spółki, jeżeli wartość godziwa transakcji jest dodatnia z punktu widzenia Spółki;
• Lokowania wolnych środków pieniężnych ryzyko kredytowe powstaje na skutek lokowania wolnych środków pieniężnych przez PGE S.A. w instrumenty finansowe obarczone ryzykiem kredytowym tj. inne instrumenty finansowe niż emitowane przez Skarb Państwa.

Maksymalna ekspozycja na ryzyko kredytowe wynikająca z aktywów finansowych jest równa wartościom księgowym tych pozycji.

	Rok zakończony 31 grudnia 2018	Rok zakończony 31 grudnia 2017
Należności z tytułu dostaw i usług	844	758
Pozostałe aktywa finansowe	17.462	13.718
Środki pieniężne i ich ekwiwalenty	235	1.832
Instrumenty pochodne - aktywa	346	270
MAKSYMALNA EKSPOZYCJA NA RYZYKO KREDYTOWE	18.887	16.578

Dodatkowo, zgodnie z MSSF 9, wartość narażoną na ryzyko kredytowe stanowią poręczenia do bankowej gwarancji zapłaty wystawione dla PGE Górnictwo i Energetyka Konwencjonalna S.A. Łączna wartość poręczeń na dzień sprawozdawczy wynosi 218 mln PLN (391 mln PLN w okresie porównawczym).

18.3.1 Należności z tytułu dostaw i usług i pozostałe należności finansowe

Należności z tytułu dostaw i usług mają zazwyczaj 2-3 tygodniowe terminy płatności. W 2018 roku Spółka oczekiwała średnio na spłatę należności 26 dni. Należności z tytułu dostaw i usług dotyczą głównie należności z tytułu sprzedanej energii. Poprzez bieżącą kontrolę należności z tytułu dostaw i usług zdaniem kierownictwa nie istnieje dodatkowe istotne ryzyko kredytowe, ponad poziom określony odpisem na oczekiwane straty kredytowe.

Spółka ogranicza i kontroluje ryzyko kredytowe związane z transakcjami handlowymi. W przypadku transakcji handlowych, które ze względu na wysoką wartość mogą generować znaczące straty w wyniku niewywiązania się kontrahenta z umowy, przed zawarciem transakcji przeprowadzana jest ocena kontrahenta uwzględniająca analizę finansową, historię kredytową kontrahenta i inne czynniki. Na podstawie oceny nadawany jest wewnętrzny rating lub Spółka korzysta z ratingu nadanego przez niezależną renomowaną agencję. Na podstawie ratingu wyznaczany jest limit dla kontrahenta. Zawieranie kontraktów, które powodowałyby wzrost ekspozycji powyżej limitów, co do zasady wymaga ustanowienia zabezpieczenia zgodnego z przyjętymi zasadami zarządzania ryzykiem kredytowym. Poziom wykorzystania limitów jest regularnie monitorowany, a w przypadku pojawienia się istotnych przekroczeń, jednostki odpowiedzialne za zarządzanie ryzykiem kontrahenta zobowiązane są do podjęcia działań zmierzających do ich zlikwidowania. Spółka na bieżąco monitoruje płatność należności oraz stosuje wczesną windykację. Współpracuje także z wywiadowniami gospodarczymi.

W ujęciu geograficznym ryzyko kredytowe dotyczące należności z tytułu dostaw i usług prezentuje poniższa tabela:

	31 grudnia 2018 roku		31 grudnia 2017 roku
	Saldo należności	Udział %	Saldo należności	Udział %
Polska	795	94,2%	688	90,8%
Holandia	-	-	59	7,8%
Niemcy	-	-	3	0,4%
Wielka Brytania	49	5,8%	3	0,4%
Pozostałe	-	-	5	0,6%
RAZEM	844	100,0%	758	100%

Większość transakcji sprzedaży oraz salda należności handlowych dotyczy podmiotów powiązanych w Grupie Kapitałowej PGE oraz dużych podmiotów polskiego rynku energii elektrycznej. Informacja o transakcjach z jednostkami powiązanymi została przedstawiona w nocie 24 niniejszego sprawozdania finansowego.

Wiekowanie należności i odpisy na oczekiwane straty kredytowe

Na dzień 31 grudnia 2018 roku część aktywów finansowych było objęte odpisami na przyszłe straty kredytowe.

Zmiana stanu odpisów aktualizujących dla tych klas instrumentów finansowych została zaprezentowana w poniższej tabeli:

2018 rok	Należności ztytułu dostaw i usług	Pożyczki udzielone	Należności z tytułu cash poolingu	Nabyte obligacje	Pozostałe należności finansowe
Odpis na oczekiwane straty kredytowe na dzień 1 stycznia	(3)	-	-	(386)	(25)
Utworzenie odpisów	(18)	-	-	-	-
Odpis na oczekiwane straty kredytowe na dzień 31 grudnia	(21)	-	-	(386)	(25)
Wartość pozycji przed uwzględnieniem odpisu	865	2.964	1.204	13.539	166
Wartość pozycji netto (wartość księgowa)	844	2.964	1.204	13.153	141

2017 rok	Należności ztytułu dostaw i usług	Pożyczki udzielone	Należności z tytułu cash poolingu	Nabyte obligacje	Pozostałe należności finansowe
Odpis na oczekiwane straty kredytowe na dzień 1 stycznia	(3)	-	-	(297)	(25)
Utworzenie odpisów	-	-	-	(89)	-
Odpis na oczekiwane straty kredytowe na dzień 31 grudnia	(3)	-	-	(386)	(25)
Wartość pozycji przed uwzględnieniem odpisu	761	2.542	134	11.428	25
Wartość pozycji netto (wartość księgowa)	758	2.542	134	11.042	-

NALEŻNOŚCI Z TYTUŁU DOSTAW I USŁUG ORAZ POZOSTAŁE AKTYWA FINANSOWE

	31 grudnia 2018 roku			31 grudnia 2017 roku
	Wartość brutto	Odpisy	Wartość księgowa netto	Wartość brutto	Odpisy	Wartość księgowa netto
Należności nieprzeterminowane	18.648	(389)	18.259	14.844	(389)	14.445
Przeterminowane <30 dni	58	(12)	46	21	-	21
Przeterminowane 30-90 dni	6	(6)	-	-	-	-
Przeterminowane 90-180 dni	1	-	1	-	-	-
Przeterminowane 180-360 dni	-	-	-	-	-	-
Przeterminowane >360 dni	26	(26)	-	25	(25)	-
NALEŻNOŚCI PRZETERMINOWANE, RAZEM	91	(44)	47	46	(25)	21
RAZEM AKTYWA FINANSOWE	18.739	(433)	18.306	14.890	(414)	14.476

18.3.2 Lokaty, depozyty, środki pieniężne i ich ekwiwalenty

Spółka zarządza ryzykiem kredytowym związanym ze środkami pieniężnymi poprzez dywersyfikację banków, w których lokowane są nadwyżki środków pieniężnych. Wszystkie podmioty, z którymi Spółka zawiera transakcje depozytowe działają w sektorze finansowym. Są to wyłącznie banki zarejestrowane w Polsce bądź działające w Polsce w formie oddziałów banków zagranicznych, posiadających rating na poziomie co najmniej inwestycyjnym, a także dysponujące odpowiednim wskaźnikiem wypłacalności i kapitałem własnym oraz silną i ustabilizowaną pozycją rynkową.

18.3.3 Instrumenty pochodne

Wszystkie podmioty, z którymi Spółka zawiera transakcje pochodne działają w sektorze finansowym. Są to banki posiadające rating inwestycyjny, a także dysponujące odpowiednią wysokością kapitału własnego oraz silną i ustabilizowaną pozycją rynkową. Na dzień sprawozdawczy Spółka posiadała zawarte transakcje pochodne, szczegółowo opisane w nocie 17.1.2 niniejszego sprawozdania finansowego.

18.3.4 Udzielone gwarancje i poręczenia

Gwarancje i poręczenia udzielone przez Spółkę zostały przedstawione w nocie 20 niniejszego sprawozdania finansowego.

18.4 Ryzyko rynkowe (finansowe) – analiza wrażliwości

Spółka identyfikuje następujące główne rodzaje ryzyka finansowego, na które jest narażona:

• ryzyko stopy procentowej,
• ryzyko walutowe.

Obecnie Spółka narażona jest głównie na ryzyko zmian kursów walutowych EUR/PLN. Ponadto Spółka narażona jest na ryzyko zmian referencyjnych stóp procentowych PLN. Na potrzeby analizy wrażliwości na zmiany czynników ryzyka rynkowego Spółka wykorzystuje metodę analizy scenariuszowej. Spółka wykorzystuje scenariusze eksperckie odzwierciedlające subiektywną ocenę Spółki odnośnie kształtowania się pojedynczych czynników ryzyka rynkowego w przyszłości.

Prezentowane w niniejszym punkcie analizy scenariuszowe mają na celu analizę wpływu zmian czynników ryzyka rynkowego na wyniki finansowe Spółki. W zakresie ryzyka stopy procentowej i ryzyka walutowego przedmiotem analizy są objęte wyłącznie te pozycje, które spełniają definicję instrumentów finansowych.

W analizie wrażliwości na ryzyko stopy procentowej Spółka stosuje równoległe przesunięcie krzywej stóp procentowych o potencjalną możliwą zmianę referencyjnych stóp procentowych w trakcie najbliższego roku.

W przypadku analizy wrażliwości na zmiany stóp procentowych efekt zmian czynników ryzyka zostałby odniesiony w sprawozdaniu z całkowitych dochodów do pozycji przychodów/kosztów lub do pozycji aktualizacja wartości instrumentów finansowych wycenianych do wartości godziwej.

Poniżej przedstawiono analizę wrażliwości dla każdego rodzaju ryzyka rynkowego, na które Spółka jest narażona na dzień sprawozdawczy, pokazując jaki wpływ na wynik finansowy brutto miałyby potencjalnie możliwe zmiany poszczególnych czynników ryzyka według klas aktywów i zobowiązań finansowych.

Analiza wrażliwości na ryzyko walutowe

Poniższa tabela przedstawia wrażliwość wyniku finansowego brutto i kapitałów na racjonalnie możliwe do zaistnienia zmiany kursów walutowych, przy założeniu niezmienności innych czynników ryzyka dla tych klas instrumentów finansowych, które są narażone na ryzyko kursów walutowych.

KLASY INSTRUMENTÓW FINANSOWYCH	Wartość w sprawozdaniu Wartość narażona w PLN na ryzyko w PLN		ANALIZA WRAŻLIWOŚCI NA RYZYKO WALUTOWE NA 31 GRUDNIA 2018 ROKU	EUR/PLN Wpływ na wynik finansowy/ Kapitał
			+10%	-10%
Należności z tytułu dostaw i usług i pozostałe należności finansowe	18.306	203	20	(20)
Środki pieniężne i ich ekwiwalenty	235	172	17	(17)
Instrumenty pochodne - aktywa	151	726	72	(72)
Instrumenty pochodne zabezpieczające CCIRS	113	3.006	283	(283)
Kredyty bankowe, pożyczki, obligacje	(11.172)	(2.838)	(284)	284
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe zobowiązania finansowe	(861)	(145)	(15)	15
Instrumenty pochodne - zobowiązania	(188)	(331)	(33)	33
WPŁYW NA WYNIK FINANSOWY			60	(60)
Instrumenty pochodne zabezpieczające CCIRS	113	3.006	18	(18)
WPŁYW NA KAPITAŁ Z AKTUALIZACJI WYCENY			18	(18)

	Wartość w	ANALIZA WRAŻLIWOŚCI NA RYZYKO WALUTOWE NA 31 GRUDNIA 2017 ROKU
KLASY INSTRUMENTÓW FINANSOWYCH	sprawozdaniu w PLN	Wartość narażona na ryzyko w PLN	EUR/PLN Wpływ na wynik finansowy/ Kapitał
Należności z tytułu dostaw i usług i pozostałe			+10%	-10%
należności finansowe	14.476	15	2	(2)
Środki pieniężne i ich ekwiwalenty	1.832	41	4	(4)
Instrumenty pochodne - aktywa	54	54	5	(5)
Instrumenty pochodne zabezpieczające CCIRS	44	2.966	274	(274)
Kredyty bankowe, pożyczki, obligacje	(9.478)	(2.753)	(275)	275
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe zobowiązania finansowe	(705)	(2)	-	-
Instrumenty pochodne - zobowiązania	(32)	(805)	(81)	81
WPŁYW NA WYNIK FINANSOWY			(71)	71
Instrumenty pochodne zabezpieczające CCIRS	44	2.966	22	(22)
WPŁYW NA KAPITAŁ Z AKTUALIZACJI WYCENY			22	(22)

Analiza wrażliwości na ryzyko stopy procentowej

Poniższa tabela przedstawia wrażliwość wyniku finansowego brutto i kapitałów na racjonalnie możliwe do zaistnienia zmiany stóp procentowych, przy założeniu niezmienności innych czynników ryzyka dla tych klas instrumentów finansowych, które są narażone na ryzyko stopy procentowej:

ANALIZA WRAŻLIWOŚCI NA RYZYKO STOPY PROCENTOWEJ NA 31 GRUDNIA 2018ROKU
AKTYWA I ZOBOWIĄZANIA FINANSOWE	Wartość w sprawozdaniu	Wartość narażona na ryzyko	WIBOR Wpływ na wynik finansowy/ Kapitał		EURIBOR Wpływ na wynik finansowy/ Kapitał
	w PLN	w PLN	+50pb	–50pb	+25pb	–25pb
Należności z tytułu dostaw i usług i pozostałe należności	18.306	1.381	7	(7)	-	-
Instrumenty pochodne - aktywa	346	163	1	(1)	-	-
Kredyty, pożyczki, obligacje, cash pooling	(11.172)	(8.334)	(42)	42	-	-
Instrumenty pochodne – zobowiązania	(188)	(48)	-	-	-	-
WPŁYW NA WYNIK FINANSOWY			(34)	34	-	-
Instrumenty pochodne zabezpieczające CCIRS	113	113	35	(36)	(20)	21
Instrumenty pochodne zabezpieczające IRS – aktywa	4	4	24	(24)	-	-
Instrumenty pochodne zabezpieczające IRS – zobowiązania	(24)	(24)	82	(82)	-	-
WPŁYW NA KAPITAŁ Z AKTUALIZACJI WYCENY			141	(142)	(20)	21

Dla instrumentów pochodnych wartość narażoną na ryzyko stopy procentowej stanowi wartość godziwa tych instrumentów (wartość księgowa). Analiza wrażliwości dla instrumentów pochodnych CCIRS i IRS została przeprowadzona z wykorzystaniem zmiany wyceny przy przesuniętych krzywych stóp procentowych w danej walucie.

ANALIZA WRAŻLIWOŚCI NA RYZYKO STOPY PROCENTOWEJ NA 31 GRUDNIA 2017ROKU
AKTYWA I ZOBOWIĄZANIA FINANSOWE	Wartość w sprawozdaniu	Wartość narażona na ryzyko	WIBOR Wpływ na wynik finansowy/ Kapitał		EURIBOR Wpływ na wynik finansowy/ Kapitał
	w PLN	w PLN	+50pb	–50pb	+25pb	–25pb
Należności z tytułu dostaw i usług i pozostałe należności	14.476	311	2	(2)	-	-
Instrumenty pochodne - aktywa	270	78	-	-	-	-
Kredyty, pożyczki, obligacje, cash pooling	(9.478)	(6.724)	(34)	34	-	-
Instrumenty pochodne – zobowiązania	(32)	(27)	-	-	-	-
WPŁYW NA WYNIK FINANSOWY			(32)	32	-	-
Instrumenty pochodne zabezpieczające CCIRS	44	44	46	(48)	(27)	27
Instrumenty pochodne zabezpieczające IRS – aktywa	98	98	109	(113)	-	-
Instrumenty pochodne zabezpieczające IRS – zobowiązania	(5)	(5)	(12)	16	-	-
WPŁYW NA KAPITAŁ Z AKTUALIZACJI WYCENY			143	(145)	(27)	27

Dla instrumentów pochodnych wartość narażoną na ryzyko stopy procentowej stanowi wartość godziwa tych instrumentów (wartość księgowa) . Analiza wrażliwości dla instrumentów pochodnych CCIRS i IRS została przeprowadzona z wykorzystaniem zmiany wyceny przy przesuniętych krzywych stóp procentowych w danej walucie.

18.5 Rachunkowość zabezpieczeń

ZASADY RACHUNKOWOŚCI

Rachunkowość zabezpieczeń

Zmiany w wycenie do wartości godziwej pochodnych instrumentów finansowych wyznaczonych jako instrumenty zabezpieczające przepływy pieniężne CCIRS (Cross Currency Interest Rate Swap) oraz IRS (Interest Rate Swap) odnoszone są do kapitału z aktualizacji wyceny w części stanowiącej efektywne zabezpieczenie, natomiast nieefektywna część zabezpieczenia odnoszona jest do rachunku zysków i strat.

Kwoty skumulowanej zmiany wyceny do wartości godziwej instrumentu zabezpieczającego, ujęte uprzednio w kapitale z aktualizacji wyceny, przenoszone są do rachunku zysków i strat w okresie lub okresach, w którym pozycja zabezpieczana wywiera wpływ na rachunek zysków i strat. Alternatywnie, w przypadku gdy zabezpieczenie planowanej transakcji skutkuje ujęciem składnika aktywów niefinansowych lub zobowiązań niefinansowych, Spółka wyłącza kwotę z kapitałów i włącza ją do początkowego kosztu nabycia lub innej wartości księgowej składnika aktywów lub zobowiązań niefinansowych.

W związku z zawarciem pożyczek ze spółką PGE Sweden AB w czerwcu i sierpniu 2014 roku PGE S.A. zawarła transakcje CCIRS, zabezpieczające kurs walutowy. W transakcjach tych banki-kontrahenci płacą PGE S.A. odsetki oparte na stopie stałej w EUR, a PGE S.A. płaci odsetki oparte na stopie stałej w PLN. Nominał, płatności odsetek oraz spłata nominału w transakcji CCIRS są skorelowane z odpowiednimi warunkami wynikającymi z umów pożyczek. Do transakcji tych Spółka stosuje rachunkowość zabezpieczeń.

PGE S.A. stosuje również rachunkowość zabezpieczeń do transakcji IRS, zabezpieczających stopę procentową w związku z zaciągniętymi zobowiązaniami finansowymi w ramach umów kredytowych takich jak Umowa Kredytowa z konsorcjum banków zawarta w dniu 7 września 2015 roku oraz Umowa Kredytowa z Bankiem Gospodarstwa Krajowego zawarta w dniu 17 grudnia 2014 roku. W ramach zawartych transakcji IRS banki – kontrahenci płacą PGE S.A. odsetki oparte na stopie zmiennej w PLN, a PGE S.A. płaci odsetki na stopie stałej w PLN.

Wpływ rachunkowości zabezpieczeń na kapitał z aktualizacji wyceny został przedstawiony w nocie 13.3 niniejszego sprawozdania finansowego.

NOTY OBJAŚNIAJĄCE DO SPRAWOZDANIA Z PRZEPŁYWÓW PIENIĘŻNYCH

19. Sprawozdanie z przepływów pieniężnych

ZASADY RACHUNKOWOŚCI

Sprawozdanie z przepływów pieniężnych

Sprawozdanie z przepływów pieniężnych sporządzane jest metoda pośrednią

Poniżej przedstawiono analizę najbardziej istotnych pozycji sprawozdania z przepływów pieniężnych.

19.1 Przepływy środków pieniężnych z działalności operacyjnej

Odsetki i dywidendy

	Rok zakończony	Rok zakończony
	31 grudnia 2018	31 grudnia 2017
Dywidendy należne	(46)	(2.872)
Odsetki od zakupionych obligacji	(325)	(283)
Odsetki od wyemitowanych obligacji	12	25
Odsetki od pożyczek otrzymanych	61	60
Odsetki i prowizje od kredytów	141	137
Pozostałe	24	64
RAZEM ODSETKI I DYWIDENDY	(133)	(2.869)

(Zysk)/ strata na działalności inwestycyjnej

	Rok zakończony	Rok zakończony
	31 grudnia 2018	31 grudnia 2017
Wycena memoriałowa instrumentów pochodnych	52	(114)
Utworzenie i rozwiązanie odpisów aktualizujących aktywa finansowe	799	(1.036)
Pozostałe	(2)	6
RAZEM (ZYSK)/ STRATA NA DZIAŁALNOŚCI INWESTYCYJNEJ	849	(1.144)

Zmiana stanu należności

	Rok zakończony 31 grudnia 2018	Rok zakończony 31 grudnia 2017
Zmiana stanu należności z tytułu dostaw i usług i pozostałych należności	(3.830)	(2.876)
Korekta o zmianę stanu pożyczek udzielonych (w tym cash pooling)	1.492	1.950
Korekta o zmianę stanu zakupionych obligacji	2.110	2.992
Korekta o zmianę stanu lokat i depozytów powyżej 3 m-cy	-	(2.299)
Pozostałe	-	-
RAZEM ZMIANA STANU POŻYCZEK I NALEŻNOŚCI	(228)	(233)

Zmiana stanu zobowiązań z wyjątkiem kredytów i pożyczek

	Rok zakończony 31 grudnia 2018	Rok zakończony 31 grudnia 2017
Zmiana stanu zobowiązań z tytułu dostaw i usług i pozostałych zobowiązań finansowych	16	489
Zmiana stanu pozostałych zobowiązań niefinansowych	167	(153)
Zmiana zobowiązań finansowych wycenianych w wartości godziwej przez wynik finansowy	-	27
Zmiana stanu pozostałych zobowiązań finansowych	143	-
Korekta o zmianę stanu zobowiązań z tytułu podatku z tytułu podwyższenia kapitału podstawowego	-	110
Korekta o zmianę stanu rozliczeń w podatkowej grupie kapitałowej	(148)	(7)
Pozostałe	(3)	-
RAZEM ZMIANA STANU ZOBOWIĄZAŃ Z WYJĄTKIEM KREDYTÓW I POŻYCZEK	175	466

Zmiana stanu pozostałych aktywów niefinansowych

	Rok zakończony	Rok zakończony
	31 grudnia 2018	31 grudnia 2017
Zmiana stanu pozostałych aktywów krótkoterminowych	169	(140)
Korekta o zmianę stanu rozliczeń w podatkowej grupie kapitałowej	(161)	158
Pozostałe	(1)	(1)
RAZEM ZMIANA STANU POZOSTAŁYCH AKTYWÓW NIEFINANSOWYCH	7	17

19.2 Przepływy środków pieniężnych z działalności inwestycyjnej

Nabycie i wykup obligacji emitowanych przez spółki Grupy PGE

PGE S.A. nabywa obligacje emitowane przez spółki Grupy Kapitałowej PGE. Środki uzyskane z emisji obligacji są wykorzystywane na finansowanie inwestycji, refinansowanie zobowiązań finansowych oraz na finansowanie bieżącej działalności. Szczegółowy opis zawiera nota 17.1.1.

Sprzedaż pozostałych aktywów finansowych

W 2017 roku Spółka zawarła umowę sprzedaży 100% akcji Exatel S.A. za kwotę 368 mln PLN.

Wydatki na nabycie spółek zależnych

W 2017 roku Spółka nabyła głównie aktywa EDF za łączna kwotę 4.227 mln PLN.

Rozwiązanie lokat powyżej 3 miesięcy

W 2017 roku Spółka rozwiązała lokaty powyżej trzech miesięcy na łączną wartość 2.340 mln PLN.

Dywidendy otrzymane

Na łączną kwotę otrzymanych dywidend składają się głównie dywidendy od PGE Obrót S.A. w wysokość 28 mln PLN, a w okresie porównawczym 2.019 mln PLN od PGE GiEK S.A. oraz 808 mln PLN od PGE Dystrybucja S.

Przepływy w ramach usługi cash poolingu

Jak opisano w nocie 17.1.1 PGE S.A. pełni rolę koordynującego usługę cash poolingu w Grupie Kapitałowej PGE. Oznacza to między innymi, że poszczególne podmioty rozliczają swoje pozycje ze Spółką, a Spółka rozlicza się z bankami. W związku z powyższym Spółka wykazuje udzielone pożyczki oraz wpływy z tytułu cash poolingu od podmiotów uczestniczących w cash poolingu.

19.3 Przepływy środków pieniężnych z działalności finansowej

Wpływy z tytułu zaciągniętych kredytów

W bieżącym okresie sprawozdawczym Spółka zaciągnęła kredyty w łącznej wysokości 2.438 mln.

Spłaty kredytów, wykup obligacji

W bieżącym okresie sprawozdawczym Spółka wykupiła obligacje o wartości 1.000 mln PLN oraz spłaciła kredyt obrotowy w wysokości 700 mln PLN.

POZOSTAŁE NOTY OBJAŚNIAJĄCE

20. Zobowiązania i należności warunkowe. Sprawy sądowe

20.1 Zobowiązania warunkowe

	Stan na dzień	Stan na dzień
	31 grudnia 2018	31 grudnia 2017
Zobowiązania z tytułu gwarancji bankowych	12.408	11.052
Inne zobowiązania warunkowe	1	33
ZOBOWIĄZANIA WARUNKOWE, RAZEM	12.409	11.085

Gwarancja za zobowiązania PGE Sweden AB (publ)

W związku z ustanowieniem w 2014 roku programu euroobligacji została zawarta umowa na udzielenie gwarancji przez PGE S.A. za zobowiązania PGE Sweden AB (publ). Gwarancja została udzielona do kwoty 2.500 mln EUR (10.750 mln PLN) i obowiązuje do 31 grudnia 2041 roku. Wysokość zobowiązań PGE Sweden AB (publ) z tytułu wyemitowanych obligacji na dzień 31 grudnia 2018 roku wynosi 642 mln EUR (2.761mln PLN) a na dzień 31 grudnia 2017 roku 642 mln EUR (2.682 mln PLN).

Poręczenie za zobowiązania PGE Górnictwo i Energetyka Konwencjonalna S.A.

W styczniu 2014 roku Spółka udzieliła 3 poręczeń do bankowej gwarancji zapłaty wystawionej dla PGE Górnictwo i Energetyka Konwencjonalna S.A. Łączna wartość poręczeń na dzień sprawozdawczy wynosi 218 mln PLN (391 mln PLN w okresie porównawczym). Udzielenie poręczeń związane jest z prowadzoną przez PGE Górnictwo i Energetyka Konwencjonalna S.A. inwestycją budowy nowych bloków energetycznych w Elektrowni Opole.

20.2 Pozostałe istotne kwestie związane ze zobowiązaniami warunkowymi

Promesa dotycząca zapewnienia finansowania nowych inwestycji w spółkach Grupy Kapitałowej PGE

W związku z planowanymi inwestycjami strategicznymi w Grupie Kapitałowej PGE, Spółka udzieliła kilku promes swoim spółkom zależnym, w których zobowiązała się do zapewnienia finansowania planowanych inwestycji. Promesy dotyczą ściśle określonych postępowań inwestycyjnych i mogą być wykorzystywane tylko w tych celach. Na dzień sprawozdawczy przybliżona wartość przyszłych zobowiązań inwestycyjnych dotycząca tych projektów wynosi około 2,6 mld PLN. Szacunkowa wartość promes na dzień 31 grudnia 2018 roku oraz na dzień 31 grudnia 2017 roku wynosi około 15 mld PLN.

Inne sprawy sądowe i sporne

20.3 Kwestia odszkodowania dotyczącego konwersji akcji

Byli akcjonariusze PGE Górnictwo i Energetyka S.A. występowali do sądów z wnioskami o zawezwanie PGE S.A. do prób ugodowych o zapłatę odszkodowania z tytułu nieprawidłowego ich zdaniem ustalenia parytetu wymiany akcji spółki PGE Górnictwo i Energetyka S.A. na akcje PGE S.A. w procesie konsolidacji, jaki miał miejsce w 2010 roku. Łączna wartość dotychczasowych roszczeń wynikających z zawezwań do prób ugodowych skierowanych przez byłych akcjonariuszy PGE Górnictwo i Energetyka S.A. wynosi ponad 10 mln PLN.

Niezależnie od powyższego 12 listopada 2014 roku spółka Socrates Investment S.A. (nabywca wierzytelności od byłych akcjonariuszy PGE Górnictwo i Energetyka S.A.) złożyła pozew sądowy o zasądzenie odszkodowania w łącznej kwocie ponad 493 mln PLN (plus odsetki) za szkodę poniesioną w związku z nieprawidłowym (jej zdaniem) ustaleniem parytetu wymiany akcji w procesie połączenia spółki PGE Górnictwo i Energetyka S.A. z PGE S.A. Spółka złożyła odpowiedź na pozew i obecnie toczy się postępowanie sądowe w pierwszej instancji. 20 listopada 2018 roku odbyła się rozprawa dotycząca tematu powołania biegłego. Brak wyznaczonego terminu następnego posiedzenia sądu.

Ponadto z podobnym roszczeniem wystąpiła spółka Pozwy sp. z o.o., nabywca wierzytelności byłych akcjonariuszy spółki PGE Elektrownia Opole S.A.. Spółka Pozwy sp. z o.o. pozwem wniesionym do Sądu Okręgowego w Warszawie przeciwko PGE GiEK S.A., PGE S.A. oraz PwC Polska sp. z o.o. (dalej jako Pozwani) wniosła o zasądzenie od Pozwanych na zasadzie in solidum, ewentualnie solidarnie na rzecz Pozwy sp. z o.o. odszkodowania w łącznej kwocie ponad 260 mln PLN wraz z odsetkami z tytułu rzekomo nieprawidłowego (jej zdaniem) ustalenia stosunku wymiany akcji PGE Elektrownia Opole S.A. na akcje PGE GiEK S.A. w procesie łączenia tych spółek. Pozew ten został do PGE S.A. doręczony 9 marca 2017 roku, zaś termin na złożenie odpowiedzi na pozew został wyznaczony przez sąd do 9 lipca 2017 roku. Spółki: PGE S.A. i PGE GiEK S.A. 8 lipca 2017 roku złożyły odpowiedź na pozew. Sąd Okręgowy w Warszawie w dniu 28 września 2018 roku ogłosił wyrok w pierwszej instancji - pozew spółki Pozwy sp. z o.o. skierowany przeciwko PGE S.A., PGE GiEK S.A. oraz PWC Polska sp. z o.o. został oddalony. Spółka Pozwy sp. z o.o. zaskarżyła wyrok Sądu Okręgowego apelacją.

Spółki z Grupy PGE nie uznają żądań Socrates Investment S.A., Pozwy sp. z o.o. oraz pozostałych akcjonariuszy występujących z zawezwaniami do prób ugodowych. Zdaniem PGE S.A. roszczenia te są bezzasadne, a cały proces konsolidacji był przeprowadzony rzetelnie i prawidłowo. Sama wartość akcji spółek podlegających połączeniu została określona przez niezależną spółkę PwC Polska sp. z o.o. Dodatkowo plany połączenia ww. spółek, w tym parytety wymiany akcji, były badane w zakresie poprawności i rzetelności przez wyznaczonego przez sąd rejestrowy biegłego, który nie stwierdził żadnych nieprawidłowości. Następnie sąd zarejestrował połączenia ww. spółek.

Na zgłoszone roszczenie Spółka nie utworzyła rezerwy.

Pozwy o stwierdzenie nieważności uchwał Walnych Zgromadzeń

15 marca 2017 roku do PGE S.A. wpłynął odpis pozwu wniesionego przez jednego z akcjonariuszy do Sądu Okręgowego w Warszawie. Akcjonariusz w pozwie wnosi o uchylenie uchwały nr 4 Nadzwyczajnego Walnego Zgromadzenia Spółki z 5 września 2016 roku. Spółka złożyła odpowiedź na pozew.

W dniu 11 października 2017 roku Sąd Okręgowy w Warszawie, po rozpatrzeniu w dniu 11 października 2017 roku na posiedzeniu niejawnym sprawy z powództwa akcjonariusza wydał postanowienie o skierowaniu stron do mediacji.

PGE S.A. podjęła decyzję o nie przystąpieniu do mediacji. Sąd Okręgowy w Warszawie w dniu 15 marca 2018 roku wydał wyrok oddalający w całości powództwo akcjonariusza. Wyrok jest prawomocny.

29 stycznia 2019 roku do PGE S.A. wpłynął odpis pozwu wniesionego przez jednego z akcjonariuszy do Sądu Okręgowego w Warszawie. Akcjonariusz w pozwie wnosi o uchylenie uchwał nr 7, 9 oraz 20 Zwyczajnego Walnego Zgromadzenia Spółki podjętych w dniu 19 lipca 2018 roku. 28 lutego 2019 roku została przez Spółkę złożona odpowiedź na pozew.

21.Leasing

21.1 Zobowiązania z tytułu leasingu operacyjnego – Spółka jako leasingobiorca

Spółka zawiera umowy najmu i dzierżawy, które zgodnie z MSR 17 Leasing spełniają definicję umów leasingu operacyjnego. Spółka użytkuje również prawo wieczystego użytkowania gruntu. Przyszłe minimalne opłaty leasingowe z tytułu nieodwoływalnego leasingu operacyjnego wynoszą według stanu na dzień 31 grudnia 2018 roku 67 mln PLN zaś opłaty leasingowe ujęte jako koszty w 2018 roku wyniosły 2 mln PLN.

21.2 Należności z tytułu leasingu operacyjnego – Spółka jako leasingodawca

Spółka zawiera umowy najmu, głównie powierzchni biurowej, które zgodnie z MSR 17 Leasing spełniają definicję umów leasingu operacyjnego. Przyszłe minimalne opłaty leasingowe z tytułu nieodwoływalnego leasingu operacyjnego wynoszą według stanu na dzień 31 grudnia 2018 roku 5 mln PLN zaś opłaty leasingowe ujęte jako przychód w 2018 roku wyniosły 5 mln PLN.

22.Rozliczenia podatkowe

Obowiązki i uprawnienia podatkowe są określone w Konstytucji, ustawach podatkowych oraz ratyfikowanych umowach międzynarodowych. Zgodnie z ordynacją podatkową podatek definiuje się jako publicznoprawne, nieodpłatne przymusowe oraz bezzwrotne świadczenie pieniężne na rzecz Skarbu Państwa, województwa, powiatu lub gminy, wynikające z ustawy podatkowej. Uwzględniając kryterium przedmiotowe, obowiązujące w Polsce podatki można uszeregować w pięciu grupach: opodatkowanie dochodów, opodatkowanie obrotu, opodatkowanie majątku, opodatkowanie czynności, oraz inne opłaty, nie zaklasyfikowane gdzie indziej.

Z punktu widzenia działalności podmiotów gospodarczych zasadnicze znaczenie ma opodatkowanie dochodów (podatek dochodowy od osób prawnych), opodatkowanie obrotów (podatek od towarów i usług VAT, podatek akcyzowy) oraz opodatkowanie majątku (podatek od nieruchomości i od środków transportowych). Nie można pominąć innych opłat i wpłat, które zaklasyfikować można jako quasi – podatki. Wśród nich wymienić należy między innymi składki na ubezpieczenia społeczne.

Podstawowe stawki podatkowe kształtowały się następująco: w 2018 roku stawka podatku dochodowego od osób prawnych – 19%, dla małych przedsiębiorców możliwa jest stawka 15%, podstawowa stawka podatku VAT - 23%, obniżone: 8%, 5%, 0%, ponadto, niektóre towary i usługi są objęte zwolnieniem z podatku VAT.

System podatkowy w Polsce charakteryzuje duża zmienność przepisów podatkowych, wysoki stopień ich skomplikowania, wysokie potencjalne kary przewidziane w razie popełnienia przestępstwa lub wykroczenia skarbowego. Rozliczenia podatkowe oraz inne obszary działalności, podlegające regulacjom (kontroli celnej, czy dewizowej) mogą być przedmiotem kontroli odpowiednich władz, które uprawnione są do nakładania kar i sankcji wraz z odsetkami karnymi. Kontrolą mogą być objęte rozliczenia podatkowe przez okres 5 lat od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku.

Podatkowa Grupa Kapitałowa

18 września 2014 roku została zawarta na okres 25 lat umowa podatkowej grupy kapitałowej pod nazwą "PGK PGE 2015", dla której PGE S.A. jest spółką reprezentującą.

Spółki tworzące podatkową grupę kapitałową muszą spełnić szereg wymogów, obejmujących między innymi: odpowiedni poziom kapitałów, udział spółki dominującej w kapitałach spółek tworzących PGK na poziomie minimum 75%, brak powiązań kapitałowych między spółkami zależnymi, brak zaległości podatkowych, osiągnięcie udziału dochodu w przychodach na poziomie przynajmniej 2% (liczonego dla całej PGK) oraz zawieranie transakcji z podmiotami spoza PGK wyłącznie na warunkach rynkowych. Naruszenie powyższych wymogów będzie oznaczać rozwiązanie podatkowej grupy kapitałowej i utratę przez nią statusu podatnika. Od momentu rozwiązania każda ze spółek wchodzących w skład podatkowej grupy kapitałowej staje się samodzielnym podatnikiem dla podatku CIT.

Zmiany w podatku CIT obowiązujące od 1 stycznia 2018 roku

W wyniku zmian przepisów począwszy od 2018 roku przychody podatników zostały rozdzielone na dwa źródła: z działalności gospodarczej (operacyjnej) i z zysków kapitałowych. Oznacza to, że każde źródło przychodów jest rozliczane oddzielnie i spółki nie mogą kompensować strat poniesionych na jednym źródle z dochodami realizowanymi na źródle drugim. Do źródła "zyski kapitałowe" zalicza się między innymi: dywidendy, przychody uzyskane w wyniku łączenia lub podziału spółek, wniesienia aportu, zbycia udziałów (akcji), zbycia nabytych wierzytelności, przychody z praw majątkowych (praw autorskich, licencji) oraz przychody z papierów wartościowych. Wprowadzenie dwóch źródeł przychodów nie wpłynęło na obciążenia podatkowe Spółkiza rok 2018.

Mechanizm podzielonej płatności w VAT

Począwszy od 1 lipca 2018 roku został wprowadzony tzw. mechanizm podzielonej płatności podatku VAT. Rozwiązanie to ma uszczelnić system podatkowy poprzez wydzielenie kwot VAT z przelewów realizowanych przez nabywców towarów i usług i lokowanie ich na dedykowanych rachunkach VAT sprzedawcy. Środki zgromadzone na rachunku VAT mogą być wykorzystane tylko do płatności podatku VAT z otrzymanych faktur oraz rozliczenia podatku VAT z urzędem skarbowym. Korzystanie z podzielonej płatności VAT jest uprawnieniem nabywcy, ale nie jego obowiązkiem.

PGE S.A. wykorzystuje środki otrzymywane od kontrahentów na rachunkach VAT do płatności swoich zobowiązań zawierających podatek VAT. Wysokość środków na rachunkach VAT w danym dniu zależy w głównej mierze od tego, jak wielu kontrahentów Spółki skorzysta z mechanizmu oraz relacji między terminami płatności należności i zobowiązań. Wykonane przez Spółkę szacunki wskazują, iż średnie saldo środków pieniężnych na rachunkach VAT może kształtować się w przedziale od 10 do 40 mln PLN. Według stanu na dzień 31 grudnia 2018 roku saldo środków pieniężnych na rachunkach VAT wynosiło 24 mln PLN.

23.Informacja o podmiotach powiązanych

Dominującym właścicielem Grupy Kapitałowej PGE jest Skarb Państwa, w związku z tym spółki Skarbu Państwa są traktowane jako podmioty powiązane. Spółka identyfikuje szczegółowo transakcje z najważniejszymi podmiotami zależnymi od Skarbu Państwa. Łączna wartość transakcji z powyższymi jednostkami została przedstawiona w poniższych tabelach w pozycji "pozostałe podmioty powiązane".

Transakcje z jednostkami powiązanymi są dokonywane w oparciu o ceny rynkowe dostarczanych towarów, produktów i usług lub oparte są o koszt ich wytworzenia. Wyjątkiem od tej reguły były:

• obligacje emitowane przez podmioty zależne, należące do podatkowej grupy kapitałowej, oprocentowane poniżej stawek rynkowych, opisane w nocie 17.1.3 niniejszego sprawozdania finansowego. Od 1 stycznia 2018 roku wszystkie transakcje dokonywane są na warunkach rynkowych,
• rozliczenia strat podatkowych w ramach podatkowej grupy kapitałowej, opisanej w notach 5.2 oraz 22 niniejszego sprawozdania finansowego.

23.1 Transakcje Spółki z podmiotami powiązanymi

Rok zakończony 31 grudnia 2018 roku

	Podmioty zależne od Spółki	Inne podmioty powiązane w ramach GK PGE	Pozostałe podmioty powiązane	Podmioty niepowiązane	RAZEM
SPRAWOZDANIE Z CAŁKOWITYCH DOCHODÓW
Przychody ze sprzedaży	10.558	-	131	761	11.450
Pozostałe przychody /(koszty)operacyjne	7	-	-	(35)	(28)
Przychody/(koszty) finansowe	(419)	1		(280)	(698)
Koszty działalności operacyjnej	8.245	-	255	2.373	10.873

Rok zakończony 31 grudnia 2017 roku

	Podmioty zależne od Spółki	Inne podmioty powiązane w ramach GK PGE	Pozostałe podmioty powiązane	Podmioty niepowiązane	RAZEM
SPRAWOZDANIE Z CAŁKOWITYCH DOCHODÓW
Przychody ze sprzedaży	7.975	-	339	871	9.185
Pozostałe przychody/(koszty) operacyjne	3	(2)	(34)	(4)	(37)
Przychody/(koszty) finansowe	4.236	(89)	-	(139)	4.008
Koszty działalności operacyjnej	7.156	-	295	1.156	8.607

Spółka ujmuje przychody ze sprzedaży do jednostek zależnych w Grupie Kapitałowej PGE głównie z tytułu sprzedaży energii elektrycznej, gazu, praw majątkowych oraz uprawnień do emisji CO² .

Przychody finansowe dotyczą głównie dywidend oraz odsetek od obligacji.

Koszty działalności operacyjnej dotyczą wartości sprzedanych towarów i materiałów.

Spółka dokonuje istotnych transakcji na rynku energii za pośrednictwem Towarowej Giełdy Energii S.A. Z uwagi na fakt, iżjednostka ta zajmuje się jedynie organizacją obrotu giełdowego, zakup i sprzedaż za jej pośrednictwem nie jest traktowany jako transakcja z podmiotem powiązanym.

23.2 Stan rozrachunków Spółki z podmiotami powiązanymi

Stan na dzień 31 grudnia 2018 roku

AKTYWA	Podmioty zależne od Spółki	Inne podmioty powiązane w ramach GK PGE	Pozostałe podmioty powiązane	Podmioty niepowiązane	RAZEM
Aktywa finansowe:	18.262	-	10	34	18.306
Nabyte obligacje	13.153	-	-		13.153
Należności z tytułu dostaw i usług	800	-	10	34	844
Pozostałe pożyczki i aktywa finansowe	4.309	-	-	-	4.309
Udziały i akcje w podmiotach zależnych	32.024	-	-	-	32.024
Udziały i akcje w jednostkach stowarzyszonych i współkontrolowanych	-	101	-	-	101
Instrumenty pochodne – aktywa	-	-	-	346	346
Pozostałe aktywa krótkoterminowe	45	-	-	6	51

Stan na dzień 31 grudnia 2017 roku

AKTYWA	Podmioty zależne od Spółki	Inne podmioty powiązane w ramach GK PGE	Pozostałe podmioty powiązane	Podmioty niepowiązane	RAZEM
Pożyczki i należności:	14.348	-	24	104	14.476
Nabyte obligacje	11.042	-	-	-	11.042
Należności z tytułu dostaw i usług	630	-	24	104	758
Pozostałe pożyczki i należności finansowe	2.676	-	-	-	2.676
Udziały i akcje w podmiotach zależnych	32.568	-	-	-	32.568
Udziały i akcje w jednostkach stowarzyszonych i współkontrolowanych	-	84	-	-	84
Instrumenty pochodne – aktywa	-	-		270	270
Pozostałe aktywa krótkoterminowe	202	-	-	18	220

Stan na dzień 31 grudnia 2018 roku

	Podmioty zależne od Spółki	Pozostałe podmioty powiązane	Podmioty niepowiązane	RAZEM
ZOBOWIĄZANIA
Instrumenty pochodne –pasywa	-	-	188	188
Zobowiązania finansowe wyceniane według zamortyzowanego kosztu:	4.918	29	7.086	12.033
Oprocentowane kredyty i pożyczki	2.838	-	6.888	9.726
Zobowiązania z tyt. cash poolingu	1.446	-	-	1.446
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług	634	29	26	689
Pozostałe zobowiązania finansowe	-	-	172	172

Stan na dzień 31 grudnia 2017 roku

	Podmioty zależne od Spółki	Pozostałe podmioty powiązane	Podmioty niepowiązane	RAZEM
ZOBOWIĄZANIA
Instrumenty pochodne - pasywa	-	-	32	32
Zobowiązania finansowe wyceniane według zamortyzowanego kosztu:	3.902	35	6.246	10.183
Wyemitowane obligacje	-	-	1.000	1.000
Oprocentowane kredyty i pożyczki	2.753	-	5.149	7.902
Zobowiązania z tyt. cash poolingu	576	-	-	576
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług	543	35	95	673
Pozostałe zobowiązania finansowe	30	-	2	32

Kwestie promes i poręczeń udzielonych jednostkom zależnym od PGE S.A. zostały opisanie w nocie 20 niniejszego sprawozdania finansowego.

23.3 Wynagrodzenie kadry kierowniczej

Jako kadrę kierowniczą Spółka identyfikuje Zarząd i Radę Nadzorczą.

	Rok zakończony	Rok zakończony
Tys. PLN	31 grudnia 2018	31 grudnia 2017
Krótkoterminowe świadczenia pracownicze (wynagrodzenia i narzuty)	8.543	8.046
Świadczenia po okresie zatrudnienia oraz z tytułu rozwiązania stosunku pracy	-	168
ŁĄCZNA KWOTA WYNAGRODZENIA KADRY KIEROWNICZEJ	8.543	8.214

Tys. PLN	Rok zakończony 31 grudnia 2018	Rok zakończony 31 grudnia 2017
Zarząd Spółki	7.858	7.454
Rada Nadzorcza Spółki	685	760
ŁĄCZNA KWOTA WYNAGRODZENIA KADRY KIEROWNICZEJ	8.543	8.214

Członkowie Zarządu Spółki zatrudnieni są na podstawie umów cywilno-prawnych o zarządzanie (tzw. Kontrakty menadżerskie). W nocie 4.2 Koszty w układzie rodzajowym i kalkulacyjnym wynagrodzenia z tego tytułu są prezentowane w pozycji pozostałych kosztów rodzajowych.

24.Wynagrodzenie podmiotu uprawnionego do badania sprawozdań finansowych

Podmiotem uprawnionym do badania jednostkowego sprawozdania finansowego PGE S.A. za rok 2018 i 2017 oraz skonsolidowanego sprawozdania finansowego GK PGE za rok 2018 i 2017 jest spółka Ernst & Young Audyt Polska sp. z o.o. sp. k. na podstawie umowy zawartej 17 lipca 2017 roku.

Podmiotem świadczącym usługę przeglądu półrocznego jednostkowego i półrocznego skonsolidowanego sprawozdania finansowego w roku 2017 była spółka KPMG Audyt sp. z o.o. sp. k. na podstawie umowy zawartej 4 listopada 2014 roku.

	Rok zakończony	Rok zakończony
Tys. PLN	31 grudnia 2018	31 grudnia 2017
Badanie rocznego jednostkowego sprawozdania finansowego i rocznego skonsolidowanego sprawozdania finansowego GK PGE	381	390
Inne usługi poświadczające, w tym za przegląd półrocznych sprawozdań finansowych	142	79
Łączna kwota wynagrodzenia	523	469

25.Ujawnienia wynikające z art. 44 ustawy Prawo Energetyczne w zakresie poszczególnych rodzajów działalności

Artykuł 44 ustawy Prawo Energetyczne zobowiązuje przedsiębiorstwa energetyczne do sporządzenia regulacyjnego sprawozdania finansowego zawierającego bilans (sprawozdanie z sytuacji finansowej) oraz rachunek zysków i strat za okresy sprawozdawcze, odrębnie dla poszczególnych rodzajów wykonywanej działalności gospodarczej w zakresie:

• dostarczania paliw gazowych lub energii, w tym kosztów stałych, kosztów zmiennych i przychodów, odrębnie dla wytwarzania, przesyłania, dystrybucji i obrotu paliwami gazowymi lub energią, magazynowania paliw gazowych i skraplania gazu ziemnego lub regazyfikacji skroplonego gazu ziemnego, a także w odniesieniu do grup odbiorców określonych w taryfie;
• niezwiązanym z działalnością wymienioną powyżej.

25.1 Zasady alokacji do poszczególnych rodzajów działalności

Poniżej przedstawiono wyodrębnione w Spółce rodzaje działalności, o których mowa w art. 44 ustawy Prawo Energetyczne, a także zasady alokacji przychodów, kosztów, aktywów i zobowiązań do tych rodzajów działalności.

25.1.1 Opis wyodrębnionych rodzajów działalności

Spółka zidentyfikowała następujące rodzaje działalności zgodnie z art. 44 pkt 1 ustawy:

• obrót energią elektryczną,
• obrót paliwami gazowymi,
• pozostała działalność.

25.1.2 Zasady alokacji przychodów, kosztów, aktywów i zobowiązań

Wybrane pozycje sprawozdania z całkowitych dochodów i sprawozdania z sytuacji finansowej Spółka przyporządkowuje do poszczególnych rodzajów działalności na podstawie ewidencji księgowej:

• przychody ze sprzedaży,
• koszt własny sprzedaży,
• koszty sprzedaży,
• koszty ogólnego zarządu,
• przychody i koszty finansowe,
• należności z tytułu dostaw i usług,
• zobowiązania z tytułu dostaw i usług,
• instrumenty pochodne,
• zapasy,
• rezerwy, z wyjątkiem rezerw na świadczenia pracownicze.

Wybrane pozycje sprawozdania z sytuacji finansowej Spółka przyporządkowuje do poszczególnych rodzajów działalności zzastosowaniem kluczy podziałowych:

• rzeczowe aktywa trwałe i wartości niematerialne w proporcji do kosztów amortyzacji,
• rezerwy na świadczenia pracownicze oraz zobowiązania z tytułu wynagrodzeń, PIT i ZUS w proporcji do kosztów świadczeń pracowniczych,
• zobowiązania z tytułu VAT w proporcji do przychodów ze sprzedaży.

Wybrane pozycje sprawozdania z całkowitych dochodów oraz sprawozdania z sytuacji finansowej nie podlegają przypisaniu do określonych rodzajów działalności z uwagi na fakt, iż odnoszą się one do całości działalności jednostki. Główne pozycje nieprzypisane obejmują:

• aktywa i zobowiązania z tytułu podatku odroczonego,
• pożyczki i należności inne niż należności handlowe,
• oprocentowane kredyty bankowe, pożyczki, obligacje,
• udziały i akcje w jednostkach zależnych oraz aktywa finansowe dostępne do sprzedaży,
• należności i zobowiązania z tytułu podatku dochodowego,
• środki pieniężne i ich ekwiwalenty,
• kapitał własny, z wyjątkiem zysku za okres sprawozdawczy,
• podatek dochodowy w rachunku zysków i strat.

Pozycje nieprzypisane wykazywane są łącznie z działalnością pozostałą.

25.2 Podział na poszczególne rodzaje działalności

RACHUNEK ZYSKÓW I STRAT ZA ROK ZAKOŃCZONY 31 GRUDNIA 2018 ROKU

	Obrót energią elektryczną	Obrót gazem	Działalność pozostała i pozycje nieprzypisane	Razem
PRZYCHODY ZE SPRZEDAŻY	9.073	533	1.844	11.450
Koszt własny sprzedaży	(8.843)	(540)	(1.251)	(10.634)
ZYSK BRUTTO ZE SPRZEDAŻY	230	(7)	593	816
Koszty sprzedaży i dystrybucji	(13)	(4)	-	(17)
Koszty ogólnego zarządu	(62)	-	(160)	(222)
Pozostałe przychody/(koszty) operacyjne	-	-	(28)	(28)
ZYSK Z DZIAŁALNOŚCI OPERACYJNEJ	155	(11)	405	549
Przychody/(koszty) finansowe	-	-	(698)	(698)
STRATABRUTTO	155	(11)	(293)	(149)
Podatek dochodowy	-	-	(54)	(54)
STRATANETTO ZA OKRES SPRAWOZDAWCZY	155	(11)	(347)	(203)

W nocie 4.1 Przychody ze sprzedaży poszczególnych rodzajów działalności są prezentowane w pozycji Przychody ze sprzedaży towarów oraz Przychody ze sprzedaży usług.

SPRAWOZDANIE Z SYTUACJI FINANSOWEJ NA DZIEŃ 31 GRUDNIA 2018 ROKU

	Obrót energią elektryczną	Obrót gazem	Działalność pozostała i pozycje nieprzypisane	Razem
AKTYWA TRWAŁE
Rzeczowe aktywa trwałe	6	1	160	167
Wartości niematerialne	-	-	1	1
Należności finansowe	-	-	12.756	12.756
Instrumenty pochodne i inne aktywa wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy	-	-	115	115
Udziały i akcje w jednostkach zależnych	-	-	32.024	32.024
Udziały i akcje w innych jednostkach powiązanych	-	-	101	101
Aktywa z tytułu podatku odroczonego	-	-	19	19
	6	1	45.176	45.183
AKTYWA OBROTOWE
Zapasy	-	-	4	4
Należności z tytułu podatku dochodowego	-	-	57	57
Instrumenty pochodne	-	-	231	231
Należności z tytułu dostaw i usług i pozostałe należności	648	47	4.855	5.550
Pozostałe aktywa krótkoterminowe	23	13	15	51
Środki pieniężne i ich ekwiwalenty	-	-	235	235
	671	60	5.397	6.128
SUMA AKTYWÓW	677	61	50.573	51.311

SPRAWOZDANIE Z SYTUACJI FINANSOWEJ NA DZIEŃ 31 GRUDNIA 2018 ROKU

	Obrót energią elektryczną	Obrót gazem	Działalność pozostała i pozycje nieprzypisane	Razem
Strata netto za okres sprawozdawczy	155	(11)	(347)	(203)
Pozostałe kapitały	-	-	39.037	39.037
RAZEM KAPITAŁ WŁASNY	155	(11)	38.690	38.834
ZOBOWIĄZANIA DŁUGOTERMINOWE
Rezerwy długoterminowe	1	-	15	16
Kredyty, pożyczki, obligacje, cash pooling	-	-	5.628	5.628
Instrumenty pochodne	-	-	24	24
Pozostałe zobowiązania finansowe	-	-	21	21
	1	-	5.688	5.689
ZOBOWIĄZANIA KRÓTKOTERMINOWE
Rezerwy krótkoterminowe	-	-	9	9
Kredyty, pożyczki, obligacje, cash pooling	-		5.544	5.544
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług i pozostałe zobowiązania	628	18	194	840
Instrumenty pochodne	-	-	164	164
Pozostałe zobowiązania niefinansowe	2	-	229	231
	630	18	6.140	6.788
RAZEM ZOBOWIĄZANIA	631	18	11.828	12.477
SUMA KAPITAŁÓW I ZOBOWIĄZAŃ	786	7	50.518	51.311

RACHUNEK ZYSKÓW I STRAT ZA ROK ZAKOŃCZONY 31 GRUDNIA 2017 ROKU

	Obrót energią elektryczną	Obrót gazem	Działalność pozostała i pozycje nieprzypisane	Razem
PRZYCHODY ZE SPRZEDAŻY	7.622	605	958	9.185
Koszt własny sprzedaży	(7.423)	(595)	(418)	(8.436)
ZYSK BRUTTO ZE SPRZEDAŻY	199	10	540	749
Koszty sprzedaży i dystrybucji	(12)	(5)	-	(17)
Koszty ogólnego zarządu	(39)	(1)	(114)	(154)
Pozostałe przychody/(koszty) operacyjne	-	-	(37)	(37)
ZYSK Z DZIAŁALNOŚCI OPERACYJNEJ	148	4	389	541
Przychody/(koszty) finansowe	-	-	4.008	4.008
ZYSK BRUTTO	148	4	4.397	4.549
Podatek dochodowy	-	-	(5)	(5)
ZYSK NETTO ZA OKRES SPRAWOZDAWCZY	148	4	4.392	4.544

SPRAWOZDANIE Z SYTUACJI FINANSOWEJ NA DZIEŃ 31 GRUDNIA 2017 ROKU

	Obrót energią elektryczną	Obrót gazem	Działalność pozostała i pozycje nieprzypisane	Razem
AKTYWA TRWAŁE
Rzeczowe aktywa trwałe	31	2	143	176
Wartości niematerialne	1	-	2	3
Należności finansowe	-	-	11.840	11.840
Instrumenty pochodne i inne aktywa wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy	-	-	216	216
Udziały i akcje w jednostkach zależnych	-	-	32.568	32.568
Udziały i akcje w innych jednostkach powiązanych	-	-	84	84
	32	2	44.853	44.887
AKTYWA OBROTOWE
Zapasy	-	-	2	2
Instrumenty pochodne	-	-	54	54
Należności z tytułu dostaw i usług i pozostałe należności	560	99	1.977	2.636
Pozostałe aktywa krótkoterminowe	15	17	188	220
Środki pieniężne i ich ekwiwalenty	-	-	1.832	1.832
	575	116	4.053	4.744
SUMA AKTYWÓW	607	118	48.906	49.631

SPRAWOZDANIE Z SYTUACJI FINANSOWEJ NA DZIEŃ 31 GRUDNIA 2017 ROKU

	Obrót energią elektryczną	Obrót gazem	Działalność pozostała i pozycje nieprzypisane	Razem
Zysk netto za okres sprawozdawczy	148	4	4.392	4.544
Pozostałe kapitały	-	-	34.600	34.600
RAZEM KAPITAŁ WŁASNY	148	4	38.992	39.144
ZOBOWIĄZANIA DŁUGOTERMINOWE
Rezerwy długoterminowe	5	-	15	20
Kredyty, pożyczki, obligacje, cash pooling	-	-	7.714	7.714
Instrumenty pochodne	-	-	5	5
Zobowiązania z tytułu odroczonego podatku dochodowego	-	-	13	13
Pozostałe zobowiązania finansowe			23	23
	5	-	7.770	7.775
ZOBOWIĄZANIA KRÓTKOTERMINOWE
Rezerwy krótkoterminowe	8	-	25	33
Kredyty, pożyczki, obligacje, cash pooling	-	-	1.764	1.764
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług i pozostałe zobowiązania	546	95	41	682
Instrumenty pochodne			27	27
Zobowiązania z tytułu podatku dochodowego	-	-	176	176
Pozostałe zobowiązania niefinansowe	-	-	30	30
	554	95	2.063	2.712
RAZEM ZOBOWIĄZANIA	559	95	9.833	10.487
SUMA KAPITAŁÓW I ZOBOWIĄZAŃ	707	99	48.825	49.631

26. Istotne zdarzenia w okresie sprawozdawczym oraz zdarzenia po zakończeniu okresu sprawozdawczego

26.1 Zdarzenia po dniu sprawozdawczym

Na dzień zatwierdzenia do publikacji niniejszego sprawozdania finansowego nie wystąpiły istotne zdarzenia po dniu sprawozdawczym, których wpływ bądź ujawnienie nie zostały uwzględnione w niniejszym sprawozdaniu.

27.Zatwierdzenie sprawozdania finansowego

Niniejsze sprawozdanie finansowe zostało zatwierdzone do udostępnienia przez Zarząd dnia 8 marca 2019 roku.

Warszawa, 8 marca 2019 roku

Podpisy Członków Zarządu PGE Polska Grupa Energetyczna S.A.

Prezes Zarządu	Henryk Baranowski
Wiceprezes Zarządu	Wojciech Kowalczyk
Wiceprezes Zarządu	Marek Pastuszko
Wiceprezes Zarządu	Paweł Śliwa
Wiceprezes Zarządu	Ryszard Wasiłek
Wiceprezes Zarządu	Emil Wojtowicz
Podpis osoby odpowiedzialnej za sporządzenie sprawozdania finansowego	Michał Skiba Dyrektor Departamentu Sprawozdawczości i Podatków

08:16