SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE GRUPY KAPITAŁOWEJ P.A. NOVA z siedzibą w Gliwicach przy ul. Górnych Wałów 42 ZA 2020 ROK

Gliwice, kwiecień 2021

SPIS TREŚCI

Skonsolidowane sprawozdanie z sytuacji finansowej Grupy Kapitałowej P.A. NOVA na dzień 31 grudnia 2020 roku. 4
Skonsolidowane sprawozdanie z całkowitych dochodów Grupy Kapitałowej P.A. NOVA za okres od 1 stycznia 2020 do 31 grudnia 2020 roku. 6
Skonsolidowane sprawozdanie ze zmian w kapitale własnym Grupy Kapitałowej P.A. NOVA za okres od 1 stycznia 2020 do 31 grudnia 2020 roku. 7
Skonsolidowane sprawozdanie z przepływów pieniężnych Grupy Kapitałowej P.A. NOVA za okres od 1 stycznia 2020 do 31 grudnia 2020 roku. 8
Dodatkowe informacje i objaśnienia do Skonsolidowanego Sprawozdania Finansowego sporządzonego na dzień 31 grudnia 2020 roku. 9

INFORMACJE OGÓLNE

OKRESY PREZENTOWANE

ZAŁOŻENIE KONTYNUACJI DZIAŁALNOŚCI

SKŁAD ORGANÓW SPÓŁKI NA DZIEŃ 31.12.2020 R.

INFORMACJA O KONSOLIDACJI

PRZYJĘTE ZASADY RACHUNKOWOŚCI

Oświadczenie o zgodności

Podstawa sporządzenia

Podstawa konsolidacji

Połączenia jednostek gospodarczych.

Wartość firmy.

Wartość godziwa.

Wycena aktywów i pasywów..

Podatki

Przychody z umów z klientami

Ujęcie przychodów i kosztów oraz zasady ustalenia wyniku finansowego.

Zysk netto na akcję.

Nowe standardy i interpretacje, które zostały opublikowane i weszły w życie od 01 stycznia 2020 r.

Standardy i interpretacje, jakie zostały już opublikowane, ale jeszcze nie weszły w życie.

PODSTAWOWE OSĄDY RACHUNKOWE I PODSTAWY SZACOWANIA NIEPEWNOŚCI

Szacowanie utraty wartości nieruchomości inwestycyjnych oraz ich wartości końcowych .

Szacowanie utraty wartości udziałów w spółkach zależnych.

Szacowanie rezerw na naprawy gwarancyjne.

33# NOTY OBJAŚNIAJĄCE DO SPRAWOZDANIA FINANSOWEGO

Kluczowe zasady rachunkowości

33 Szacowanie wartości firmy.

34 Szacowanie przychodów i kosztów kontraktów długoterminowych.

34 Szacowanie rezerw na świadczenia pracownicze.

34 Składnik aktywów z tytułu podatku odroczonego.

35 Wartość godziwa instrumentów finansowych.

35 Stawki amortyzacyjne.

35 Niepewność związana z rozliczeniami podatkowymi

35 Rezerwy na sprawy sporne.

SEGMENTY DZIAŁALNOŚCI

36 Podział na segmenty.

36 Informacje o transakcjach z ważniejszymi klientami zewnętrznymi

NOTY OBJAŚNIAJĄCE DO SPRAWOZDANIA FINANSOWEGO..

1. Aktywa trwałe.

1.1. Rzeczowe aktywa trwałe.

Zmiany rzeczowych aktywów trwałych.

1.2. Nieruchomości inwestycyjne.

1.3. Wartość firmy.

1.4. Wartości niematerialne.

Zmiany wartości niematerialnych.

1.5. Długoterminowe aktywa finansowe.

1.6. Aktywa z tytułu odroczonego podatku dochodowego.

1.7. Długoterminowe należności

2. Aktywa obrotowe.

2.1. Aktywa obrotowe inne niż aktywa sklasyfikowane jako przeznaczone do sprzedaży.

2.1.1. Zapasy.

2.1.2. Należności krótkoterminowe.

2.1.3. Aktywa z tytułu umów (wycena kontraktów)

2.1.4. Należności z tytułu podatku dochodowego.

2.1.5. Krótkoterminowe aktywa finansowe.

2.1.6. Środki pieniężne i ich ekwiwalenty.

2.2. Aktywa sklasyfikowane jako przeznaczone do sprzedaży.

3. Kapitały własne.

Akcje własne (wielkość ujemna)

Nadwyżka ceny emisyjnej nad wartością nominalną.

4. Zobowiązania.

4.1. Zobowiązania długoterminowe.

4.1.1. Długoterminowe rezerwy.

4.1.1.A. Rezerwy na świadczenia emerytalne i podobne.

4.1.2. Zobowiązania z tytułu odroczonego podatku dochodowego.

4.1.3. Długoterminowe kredyty bankowe i pożyczki

4.1.4. Długoterminowe zobowiązania z tytułu leasingu.

4.1.5. Pozostałe długoterminowe zobowiązania finansowe.

4.1.6. Inne długoterminowe zobowiązania.

4.2.Zobowiązania krótkoterminowe.

4.2.1. Zobowiązania krótkoterminowe inne niż zobowiązania wchodzące w skład grup przeznaczonych do sprzedaży

4.2.1.1. Krótkoterminowe rezerwy.

# 4.2.1.1.A. Krótkoterminowe rezerwy na świadczenia emerytalne i podobne.

4.2.1.2. Krótkoterminowe kredyty bankowe i pożyczki

4.2.1.3. Krótkoterminowe zobowiązania z tytułu leasingu.

4.2.1.4. Pozostałe krótkoterminowe zobowiązania finansowe.

4.2.1.5. Krótkoterminowe zobowiązania.

4.2.1.6. Zobowiązania z tytułu umów (wycena kontraktów)

4.2.1.7. Zobowiązania z tytułu podatku dochodowego.

4.2.2. Zobowiązania dotyczące aktywów klasyfikowanych jako przeznaczone do sprzedaży.

5. Przychody ze sprzedaży, koszt własny sprzedaży.

Analiza przychodów według rodzajów i działów organizacyjnych.

Analiza kosztu własnego.

6. Pozostałe przychody i koszty operacyjne.

7. Przychody i koszty finansowe.

8. Podatek dochodowy i inne obciążenia wyniku finansowego.

9. Rezerwy z tytułu świadczeń pracowniczych.

Klasyfikacja instrumentów finansowych.

Ryzyka.

Ryzyko zmiany kursu walut - rachunkowość zabezpieczeń

Ryzyko zmiany kursu walut - pozostałe ujawnienia

Ryzyko rynkowe.

Ryzyko płynności

Ryzyko kredytowe

AKTYWA I ZOBOWIĄZANIA WARUNKOWE..

INNE INFORMACJE..

Informacje o zatrudnieniu.

Informacje o transakcjach Grupy z jednostkami powiązanymi (nieobjętymi konsolidacją)

Informacje o zmianach zasad rachunkowości w roku obrotowym...

Informacje o postępowaniach toczących się przed sądem, organem właściwym dla postepowania arbitrażowego lub organem administracji publicznej

Informacja o wynagrodzeniu firmy audytorskiej, która przeprowadziła badanie Skonsolidowanego Sprawozdania Finansowego.

Informacje o wynagrodzeniach Zarządu i Rady Nadzorczej

ZDARZENIA PO DACIE BILANSU..

ZATWIERDZENIE SPRAWOZDANIA FINANSOWEGO..

Skonsolidowane sprawozdanie z sytuacji finansowej Grupy Kapitałowej P.A. NOVA na dzień 31 grudnia 2020 roku

AKTYWA

	31.12.2020	31.12.2019
1. Aktywa trwałe (długoterminowe)	702 997	735 454
1.1. Rzeczowe aktywa trwałe	14 446	16 166
1.2. Nieruchomości inwestycyjne	670 094	680 522
1.3. Wartość firmy	3 082	3 082
1.4. Wartości niematerialne	6 208
1.5. Długoterminowe aktywa finansowe	1 561	9 597
1.6. Aktywa z tytułu odroczonego podatku dochodowego	13 214	24 442
1.7. Długoterminowe należności	594	1 437
2. Aktywa obrotowe	125 029	163 815
2.1. Aktywa obrotowe inne niż aktywa sklasyfikowane jako przeznaczone do sprzedaży	95 100	156 443
2.1.1. Zapasy	10 449	20 096
2.1.2. Krótkoterminowe należności, w tym:	27 193	29 569
- krótkoterminowe należności z tytułu dostaw i usług	19 809	23 197
- pozostałe krótkoterminowe należności	5 237	5 240
- krótkoterminowe rozliczenia międzyokresowe	2 147	1 132
2.1.3. Aktywa z tytułu umów (wycena kontraktów)	12 687	67 735
2.1.4. Należności z tytułu podatku dochodowego	840	141
2.1.5. Krótkoterminowe aktywa finansowe	0	0
2.1.6. Środki pieniężne i ich ekwiwalenty	43 931	38 902
2.2. Aktywa sklasyfikowane jako przeznaczone do sprzedaży	29 929	7 372
Aktywa razem	828 026	899 269

KAPITAŁ WŁASNY I ZOBOWIĄZANIA

	31.12.2020	31.12.2019
3. Kapitał własny razem	394 766	394 010
3.1. Kapitał własny właścicieli jednostki dominującej	394 307	393 218
3.1.1. Kapitał podstawowy	10 000	10 000
3.1.2. Udziały (akcje) własne	(577)	(577)
3.1.3. Kapitał z aktualizacji wyceny	(20 525)	(4 881)
3.1.4. Nadwyżka ceny emisyjnej nad wartością nominalną	142 797	142 797
3.1.5. Zysk/ straty zatrzymane	262 612	245 879
3.2. Kapitał własny przypadający na udziały niekontrolujące	459	792
4. Zobowiązania	433 260	505 259
4.1. Zobowiązania długoterminowe	349 620	341 121
4.1.1. Długoterminowe rezerwy	1 461	1 588
4.1.2. Zobowiązania z tytułu odroczonego podatku dochodowego	25 162	39 111
4.1.3. Długoterminowe kredyty bankowe i pożyczki	305 641	279 731
4.1.4. Długoterminowe zobowiązania z tytułu leasingu	11 917	16 361
4.1.5. Pozostałe długoterminowe zobowiązania finansowe	676	554
4.1.6. Inne długoterminowe zobowiązania	4 763	3 776
4.2. Zobowiązania krótkoterminowe	83 640	164 138
4.2.1. Zobowiązania krótkoterminowe inne niż zobowiązania wchodzące w skład grup przeznaczonych do sprzedaży	83 640	164 138
4.2.1.1. Krótkoterminowe rezerwy	6 320	6 368
4.2.1.2. Krótkoterminowe kredyty bankowe i pożyczki	41 015	71 453
4.2.1.3. Krótkoterminowe zobowiązania z tytułu leasingu	711	644
4.2.1.4. Pozostałe krótkoterminowe zobowiązania finansowe	131	20
4.2.1.5. Krótkoterminowe zobowiązania, w tym:	34 649	63 987
- krótkoterminowe zobowiązania z tytułu dostaw i usług	28 159	44 861
- pozostałe krótkoterminowe zobowiązania	4 195	6 645
- krótkoterminowe rozliczenia międzyokresowe	2 295	12 481
4.2.1.6. Zobowiązania z tytułu umów (wycena kontraktów)	800	120
4.2.1.7. Zobowiązania z tytułu podatku dochodowego	14	1 358
4.2.2 Zobowiązania dotyczące aktywów sklasyfikowanych jako przeznaczone do sprzedaży	0	0
Kapitał własny i zobowiązania razem	828 026	899 269

Skonsolidowane sprawozdanie z całkowitych dochodów Grupy Kapitałowej P.A. NOVA za okres od 1 stycznia 2020 do 31 grudnia 2020 roku

Działalność kontynuowana

	Rok 2020 (01.01.2020 - 31.12.2020)	Rok 2019 (01.01.2019- 31.12.2019)
TPLN	TPLN	TPLN
5. Przychody netto ze sprzedaży produktów, towarów i materiałów	161 677	284 036
5. Koszty sprzedanych produktów, towarów i materiałów	122 565	227 927
Zysk (strata) brutto na sprzedaży	39 112	56 109
5. Koszty sprzedaży	491	644
5. Koszty ogólnego zarządu	6 407	7 823
6. Pozostałe przychody	2 480	3 733
6. Pozostałe koszty	2 588	5 342
Zysk (strata) z działalności operacyjnej	32 106	46 033
7. Przychody finansowe	1 075	18 627
7. Koszty finansowe	13 361	16 375
Zysk (strata) brutto	19 820	48 285
8. Podatek dochodowy	4 146	11 433
Zysk (strata) netto	15 674	36 852
Zysk (strata) netto przypadający na udziały niekontrolujące	(551)	802
Zysk (strata) netto przynależny akcjonariuszom jednostki	16 225	36 050
Inne całkowite dochody, w tym:	(14 593)	1 958
podlegające przekwalifikowaniu do rachunku zysków i strat	(14 593)	1 958
niepodlegające przekwalifikowaniu do rachunku zysków i strat	0	0
Razem całkowite dochody netto (zysk/strata netto skorygowany o inne dochody)	1 081	38 810

Skonsolidowane sprawozdanie ze zmian w kapitale własnym Grupy Kapitałowej P.A. NOVA za okres od 1 stycznia 2020 do 31 grudnia 2020 roku

	Przypadający na akcjonariuszy / udziałowców jednostki	Udziały mniejszości	Kapitał własny ogółem	Kapitał podstawowy	Nadwyżka ze sprzedaży akcji powyżej ich wartości nominalnej	Akcje własne	Kapitał z aktualizacji wyceny	Zyski / straty zatrzymane	Razem
Saldo na dzień 01.01.2020 roku	393 218	792	394 010	10 000	142 797	(577)	(4 881)	245 879	394 010
Zmiany zasad polityki rachunkowości	0	0	0	0	0	0	0	0	0
Korekta błędów podstawowych	0	0	0	0	0	0	0	0	0
Saldo na dzień 01.01.2020 roku po korektach (po przekształceniu)	393 218	792	394 010	10 000	142 797	(577)	(4 881)	245 879	394 010
Zmiany w kapitale własnym	0	0	0	0	0	0	(15 644)	16 733	1 089
Zysk/ strata za rok obrotowy	16 225	(551)	15 674	0	0	0	0	16 225	16 225
Inne całkowite dochody netto	(14 593)	0	(14 593)	0	0	0	(14 593)	0	(14 593)
Całkowite dochody netto	1 632	(551)	1 081	0	0	0	(14 593)	16 225	1 081
Zmiany wynikające ze zmian udziałów własnościowych w jednostkach zależnych, które nie prowadzą do utraty kontroli	0	0	0	0	0	0	0	0	0
Wypłata dywidendy	0	0	0	0	0	0	0	0	0
Pozostałe	(543)	218	(325)	0	0	0	(1 051)	508	(325)
Saldo na dzień 31.12.2020 roku	394 307	459	394 766	10 000	142 797	(577)	(20 525)	262 612	394 766

	Przypadający na akcjonariuszy/udziałowców spółki	Udziały mniejszości	Kapitał własny ogółem	Kapitał podstawowy	Nadwyżka ze sprzedaży akcji powyżej ich wartości nominalnej	Akcje własne	Kapitał z aktualizacji wyceny	Zyski / straty zatrzymane	Razem
Saldo na dzień 01.01.2019 roku	355 979	(24)	355 955	10 000	142 797	(577)	(6 839)	210 598	355 955
Zmiany zasad polityki rachunkowości	0	0	0	0	0	0	0	0	0
Korekta błędów podstawowych	0	0	0	0	0	0	0	0	0
Saldo na dzień 01.01.2019 roku po korektach (po przekształceniu)	355 979	(24)	355 955	10 000	142 797	(577)	(6 839)	210 598	355 955
Zmiany w kapitale własnym	37 239	816	38 055	0	0	0	1 958	35 281	38 055
Zysk/ strata za rok obrotowy	36 050	802	36 852	0	0	0	0	36 050	36 050
Inne całkowite dochody netto	1 958	0	1 958	0	0	0	1 958	0	1 958
Całkowite dochody netto	38 008	802	38 810	0	0	0	1 958	36 050	38 810
Zmiany wynikające ze# Skonsolidowane sprawozdanie z przepływów pieniężnych Grupy Kapitałowej P.A. NOVA za okres od 1 stycznia 2020 do 31 grudnia 2020 roku

	Rok 2020 (01.01.2020-31.12.2020)	Rok 2019 (01.01.2019-31.12.2019)
	TPLN	TPLN
Przepływy środków pieniężnych z działalności operacyjnej
Zysk (strata) netto	15 674	36 852
Korekty razem	72 455	(19 131)
Amortyzacja	5 224	7 007
Zyski (straty) z tytułu różnic kursowych	6 608	1 209
Korekty z tytułu kosztów finansowych	11 181	16 007
Korekty z tytułu przychodów finansowych	(2 922)	(11 539)
Zysk (strata) z działalności inwestycyjnej	5 403	(8 966)
Zmiana stanu rezerw	(175)	197
Zmiana stanu zapasów	9 648	(8 771)
Zmiana stanu należności, w tym rozliczeń międzyokresowych	(3 835)	9 994
Zmiana stanu zobowiązań, w tym rozliczeń międzyokresowych	(8 260)	(2 667)
Zmiana stanu aktywów i zobowiązań z tytułu umów	45 211	(38 885)
Korekty wynikające z obciążeń z tytułu podatku dochodowego	4 387	12 451
Inne korekty z działalności operacyjnej	(15)	4 832
Przepływy pieniężne z działalności (wykorzystane w działalności)	88 129	17 721
Zapłacony podatek dochodowy (zwrot), zaliczony do działalności operacyjnej	(4 676)	(6 670)
Przepływy pieniężne netto z działalności operacyjnej	83 453	11 051
Przepływy środków pieniężnych z działalności inwestycyjnej
Wpływy z tyt. odsetek otrzymanych	916	969
Wpływy z tyt. dywidend otrzymanych	132	6 323
Wpływy ze sprzedaży aktywów finansowych	0	19 927
Wpływy ze sprzedaży aktywów trwałych, wartości niematerialnych i nieruchomości inwestycyjnych	5 229	22 515
Wpływy ze spłaty udzielonych pożyczek	6 250	12 323
Wydatki z tytułu nabycia aktywów finansowych	(5)	(10)
Wydatki z tytułu nabycia rzeczowych aktywów trwałych, wartości niematerialnych i nieruchomości inwestycyjnych	(29 185)	(19 389)
Wydatki z tyt. udzielonych pożyczek	(197)	(5 342)
Pozostałe wpływy i wydatki inwestycyjne	0	0
Przepływy pieniężne netto z działalności inwestycyjnej	(16 860)	37 316
Przepływy środków pieniężnych z działalności finansowej
Wpływy z emisji akcji zwykłych	10	0
Wpływ z emisji dłużnych papierów wartościowych	0	0
Wpływy z tytułu otrzymanych kredytów i pożyczek	69 299	64 931
Wydatki z tytułu spłaty kredytów i pożyczek	(94 996)	(92 459)
Wydatki z tytułu wypłaconej dywidendy	(559)	(5 900)
Wydatki z tyt. spłaty zobowiązań dotyczących leasingu finansowego	(873)	(977)
Wydatki z tyt. spłaty odsetek od kredytów, pożyczek, zobowiązań finansowych, dłużnych papierów wartościowych	(28 605)	(11 274)
Pozostałe wpływy i wydatki z działalności finansowej	(5 886)	(638)
Przepływy pieniężne netto z działalności finansowej	(61 610)	(46 317)
Przepływy pieniężne netto, razem	4 983	2 050
zmiana stanu środków pieniężnych z tytułu różnic kursowych	46	(33)
Zmiana stanu środków pieniężnych i ekwiwalentów środków pieniężnych po uwzględnieniu różnic kursowych	5 029	2 017
Środki pieniężne na początek okresu	38 902	36 885
Środki pieniężne na koniec okresu (F+/- D), w tym:	43 931	38 902
o ograniczonej możliwości dysponowania	1 298	1 325

Dodatkowe informacje i objaśnienia do Skonsolidowanego Sprawozdania Finansowego sporządzonego na dzień 31 grudnia 2020 roku

INFORMACJE OGÓLNE

Jednostką dominującą Grupy Kapitałowej P.A. NOVA („Grupa”, „Grupa Kapitałowa”) jest P.A. NOVA SA („Spółka”, „Emitent”, „P.A. NOVA”) z siedzibą w Gliwicach. Spółka jest notowana na Giełdzie Papierów Wartościowych w Warszawie od 20.07.2007 r. Jednostką dominującą najwyższego szczebla Grupy Kapitałowej jest P.A. NOVA S.A. P.A. NOVA SA powstała z przekształcenia P.A. NOVA Sp. z o.o., które nastąpiło w trybie art. 551 Kodeksu spółek handlowych na podstawie uchwały Nadzwyczajnego Zgromadzenia Wspólników z dnia 04.12.2006 r. w sprawie przekształcenia P.A. NOVA spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w spółkę akcyjną P.A. NOVA. W dniu 25.01.2007 r. P.A. NOVA SA została wpisana do Krajowego Rejestru Sądowego pod numerem 0000272669. Legitymuje się nr REGON 003529385. Krajem rejestracji Emitenta jest Rzeczpospolita Polska.

Podstawowym przedmiotem działalności Grupy Kapitałowej Emitenta jest:

kompleksowa realizacja inwestycji w zakresie generalnego wykonawstwa obiektów budownictwa ogólnego i przemysłowego. Grupa ma ponad trzydziestoletnie doświadczenie w budowie obiektów handlowych, usługowych i przemysłowych;
usługi projektowe, świadczone zarówno na rzecz Grupy, jak i podmiotów zewnętrznych;
działalność deweloperska;
zarządzanie portfelem nieruchomości, realizowanych na własny rachunek;
dostawa i wdrażanie kompleksowych systemów komputerowych CAD/PDM/GIS opartych na środowisku oprogramowania firmy Autodesk wraz z szkoleniem inżynierów i projektantów.

Siedzibą jednostki dominującej są Gliwice, siedziba mieści się przy ul. Górnych Wałów 42. Biuro jednostki dominującej znajduje się w Gliwicach przy ul. Górnych Wałów 42. Biuro jest podstawowym miejscem prowadzenia działalności gospodarczej.

Grupa Kapitałowa objęta konsolidacją pełną składa się z następujących jednostek:

P.A. NOVA S.A. z siedzibą w Gliwicach, ul. Górnych Wałów 42 – jednostka dominująca;
San Development Sp. z o.o. z siedzibą w Gliwicach , ul. Górnych Wałów 42 – jednostka zależna, w której P.A. NOVA S.A. posiada 100% udziałów;
Park Handlowy Chorzów Sp. z o.o. z siedzibą w Gliwicach, ul. Górnych Wałów 42 – jednostka zależna , w której P.A. NOVA S.A. posiada 100% udziałów;
Odrzańskie Ogrody Sp. z o.o. z siedzibą w Gliwicach, ul. Górnych Wałów 42 – jednostka zależna , w której P.A. NOVA S.A. posiada 100% udziałów;
Galeria Galena Sp. z o.o. z siedzibą w Gliwicach , ul. Górnych Wałów 42 - jednostka zależna , w której P.A. NOVA S.A. posiada 100 % udziałów;
Galeria Kluczbork Sp. z o.o. z siedzibą w Gliwicach, ul. Górnych Wałów 42 – jednostka zależna , w której P.A. NOVA S.A. posiada 100% udziałów;
P.A. NOVA Invest 1 Sp. z o.o. z siedzibą w Gliwicach, ul. Górnych Wałów 42 – jednostka zależna , w której P.A. NOVA S.A. posiada 100% udziałów;
P.A. NOVA Invest 2 Sp. z o.o. z siedzibą w Gliwicach, ul. Górnych Wałów 42 – jednostka zależna , w której P.A. NOVA S.A. posiada 100% udziałów;
P.A. NOVA Invest Racibórz Sp. z o.o. z siedzibą w Gliwicach, ul. Górnych Wałów 42 – jednostka zależna , w której P.A. NOVA S.A. posiada 100% udziałów;
P.A. NOVA Invest Zielona Góra Sp. z o.o. z siedzibą w Gliwicach, ul. Górnych Wałów 42 – jednostka zależna , w której P.A. NOVA S.A. posiada 100% udziałów;
P.A. NOVA Invest Częstochowa Sp. z o.o. z siedzibą w Gliwicach, ul. Górnych Wałów 42 – jednostka zależna , w której P.A. NOVA S.A. posiada 100% udziałów;
Galeria Zamoyska Sp. z o.o . z siedzibą w Gliwicach, ul. Górnych Wałów 42 – jednostka zależna, w której P.A. NOVA S.A. posiada 100% udziałów;
Centrum Handlowe ZET Sp. z o.o. z siedzibą w Gliwicach, ul. Górnych Wałów 42 – jednostka zależna, w której P.A. NOVA S.A. posiada 100% udziałów;
P.A. NOVA Invest Kłodzko Sp. z o.o. z siedzibą w Gliwicach, ul. Górnych Wałów 42 – jednostka zależna, w której P.A. NOVA S.A. posiada 100% udziałów;
P.A. NOVA Invest Zaczernie Sp. z o.o. z siedzibą w Gliwicach, ul. Górnych Wałów 42 – jednostka zależna, w której P.A. NOVA S.A. posiada 100% udziałów;
P.A. NOVA BT GmbH z siedzibą w Sonnefeld (Niemcy) – jednostka zależna, w której P.A. NOVA S.A. posiada 98% udziałów;
P.A. NOVA Invest Wilkowice 2 Sp. z o.o. z siedzibą w Gliwicach, ul. Górnych Wałów 42 – jednostka zależna, w której P.A. NOVA S.A. posiada 100% udziałów;

Poza wyżej wymienionymi spółkami objętymi konsolidacją, P.A. NOVA S.A. jest jednostką dominującą w stosunku do następujących podmiotów:

Supernova Sp. z o.o. z siedzibą w Gliwicach, ul. Górnych Wałów 42 – jednostka zależna, w której P.A. NOVA S.A. posiada 100% udziałów;
P.A. NOVA Management Sp. z o.o. z siedzibą w Gliwicach, ul. Górnych Wałów 42 – jednostka zależna, w której P.A. NOVA S.A. posiada 100% udziałów;
PAL Sp. z o.o. z siedzibą we Wrocławiu, ul. Długosza 42-46 – jednostka zależna, w której P.A. NOVA S.A. posiada 50,1% udziałów;
P.A. NOVA Inwestycje Sp. z o.o. z siedzibą w Gliwicach, ul. Górnych Wałów 42 – jednostka zależna, w której P.A. NOVA S.A. posiada 100% udziałów;
PAL 1 Sp. z o.o. z siedzibą we Wrocławiu, ul. Długosza 42-46 – jednostka zależna, w której P.A. NOVA S.A. posiada 50,1% udziałów;
PAL 2 Sp. z o.o. z siedzibą we Wrocławiu, ul. Długosza 42-46 – jednostka zależna, w której P.A. NOVA S.A. posiada 50,1% udziałów;
P.A. NOVA Invest Ząbkowice Sp. z o.o. (poprzednio P.A. NOVA Invest Sanocka 6 Sp. z o.o.) z siedzibą w Gliwicach, ul. Górnych Wałów 42 – jednostka zależna, w której P.A. NOVA S.A. posiada 100% udziałów;

Spółki: Supernova Sp. z o.o., P.A. NOVA Management Sp. z o.o., PAL Sp. z o.o., P.A. NOVA Inwestycje Sp. z o.o., PAL 1 Sp. z o.o., PAL 2 Sp. z o.o. oraz P.A. NOVA Invest Ząbkowice Sp. z o.o. nie zostały objęte konsolidacją z uwagi na kryterium istotności. Udziały w wyżej wymienionych spółkach zostały w niniejszym sprawozdaniu wycenione zgodnie z MSSF 9, dla instrumentów kapitałowych tj. według ceny nabycia instrumentów kapitałowych.

Podmioty powiązane z Grupą Kapitałową:

Budoprojekt Sp. z o.o. z siedzibą w Gliwicach, ul. Górnych Wałów 42 – znaczący inwestor (posiada 24,36% udziałów w kapitale i 34,31% głosów na Walnym Zgromadzeniu Akcjonariuszy P.A. NOVA S.A.).

Skonsolidowane sprawozdanie finansowe zostało przedstawione w tysiącach złotych polskich , jako że złoty polski jest podstawową walutą, w której denominowane są transakcje (operacje gospodarcze) Grupy. Poszczególne pozycje aktywów i kapitałów własnych i zobowiązań sprawozdania z sytuacji finansowej przeliczono według kursów ogłoszonych przez Narodowy Bank Polski dla euro obowiązujących na ostatni dzień okresu.# Sprawozdanie finansowe za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2020 r.

Informacje ogólne

Dane jednostki

Firma: (pełna nazwa Emitenta)
Siedziba: (adres siedziby Emitenta)
Organ rejestrowy: (nazwa sądu rejestrowego)
Numer rejestrowy: (numer KRS)
Data zatwierdzenia sprawozdania: (data zatwierdzenia)
Okres sprawozdawczy: 01.01.2020-31.12.2020
Kurs na ostatni dzień okresu: 4,6148
Okres sprawozdawczy: 01.01.2019-31.12.2019
Kurs na ostatni dzień okresu: 4,2585

Wyjaśnienie zmian w nazwie jednostki sprawozdawczej lub innych danych identyfikacyjnych, które to zmiany nastąpiły od zakończenia poprzedniego okresu sprawozdawczego

Nie wystąpiły.

OKRESY PREZENTOWANE

Sprawozdanie finansowe zostało sporządzone na dzień 31.12.2020 roku i obejmuje okres 12 miesięcy, tj. od dnia 01.01.2020 roku do dnia 31.12.2020 roku. Dla danych prezentowanych w sprawozdaniu z sytuacji finansowej oraz pozycjach pozabilansowych zaprezentowano porównywalne dane finansowe na dzień 31.12.2019 roku. Dla danych prezentowanych w sprawozdaniu z całkowitych dochodów, sprawozdaniu ze zmian w kapitale własnym oraz w sprawozdaniu z przepływów pieniężnych zaprezentowano porównywalne dane finansowe za okres od 01.01.2019 roku do 31.12.2019 roku.

Emitenci, których papiery wartościowe zostały dopuszczone do obrotu na rynku regulowanym na terytorium Unii Europejskiej, mają obowiązek sporządzania raportów rocznych w jednolitym europejskim formacie raportowania (ESEF) za lata obrotowe rozpoczynające się 1 stycznia 2020 roku lub później. Dyrektywa 2004/109/WE (Transparency) w art. 4 ust. 7 nałożyła na Europejski Urząd Nadzoru Giełd i Papierów Wartościowych (ESMA) obowiązek opracowania projektu standardów regulacyjnych w celu określenia elektronicznego formatu sprawozdawczości. 29 maja 2019 roku w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej opublikowano Rozporządzenie nr 2019/815 z dnia 17 grudnia 2018 r. uzupełniające dyrektywę 2004/109/WE Parlamentu Europejskiego i Rady w odniesieniu do regulacyjnych standardów technicznych dotyczących specyfikacji jednolitego elektronicznego formatu raportowania. W związku z powyższym, realizując obowiązki wynikające z dyrektywy Emitent dokonał odpowiednich modyfikacji w swoim sprawozdaniu. Wprowadzono zmiany nazw niektórych pozycji Sprawozdań oraz w uzasadnionych przypadkach zostały wprowadzone inne grupowania. Dane porównawcze na dzień 31 grudnia 2019 roku oraz za okres od 1 stycznia 2019 roku do 31 grudnia 2019 roku zostały również odpowiednio przekształcone. Wprowadzone zmiany nie mają wpływu na dane finansowe. Zmiany w Sprawozdaniu z przepływów pieniężnych oraz Zestawieniu zmian w Kapitałach Własnych są wynikiem zmian wprowadzonych w Sprawozdaniu z sytuacji finansowej.

Zmiana prezentacji w Sprawozdaniu z sytuacji finansowej

Okres zakończony 31.12.2019	TPLN	Okres zakończony 31.12.2019	TPLN
Nr noty	A K T Y W A	Nr noty	A K T Y W A
1. Aktywa trwałe (długoterminowe)	735 454	1. Aktywa trwałe (długoterminowe)	735 454
1.1. Rzeczowe aktywa trwałe	16 166	1.1. Rzeczowe aktywa trwałe	16 166
1.2., 1.2.1. Nieruchomości inwestycyjne	680 522	1.2. Nieruchomości inwestycyjne	680 522
Wartość firmy	3 082	1.3. Wartość firmy	3 082
1.3. Wartości niematerialne	208	1.4. Wartości niematerialne	208
1.4. Inwestycje w jednostkach wycenianych metodą praw własności	-	1.5. Długoterminowe aktywa finansowe, w tym:	9 597
w jednostkach powiązanych	8 814	w jednostkach powiązanych	8 814
w pozostałych jednostkach	783	w pozostałych jednostkach	783
1.6. Aktywa z tytułu odroczonego podatku dochodowego	24 442	1.6. Aktywa z tytułu odroczonego podatku dochodowego	24 442
1.7. Długoterminowe należności, w tym:	868	Pozycja 1.7. to suma dotychczasowych pozycji 1.7 oraz 1.8.
od jednostek powiązanych	-	1.7. Długoterminowe należności	1 437
od pozostałych jednostek	868	od jednostek powiązanych	-
1.8. Długoterminowe rozliczenia międzyokresowe	569	od pozostałych jednostek	868
2. Aktywa obrotowe (krótkoterminowe)	156 443	2. Aktywa obrotowe (krótkoterminowe)	163 815
wprowadzenie sumy aktywów obrotowych nie przeznaczonych do sprzedaży
2.1. Aktywa obrotowe inne niż aktywa sklasyfikowane jako przeznaczone do sprzedaży	155 443	2.1. Zapasy	20 096
2.1.1. Zapasy	20 096	2.1.1. Zapasy	20 096
2.2. Należności krótkoterminowe, w tym:	28 437	Ujęcie łączne w poz. 2.1.2. dotychczasowych pozycji 2.2. oraz 2.3 (w części).
z tytułu dostaw i usług	23 197	2.1.2. Należności krótkoterminowe, w tym:	29 569
od jednostek powiązanych	72	z tytułu dostaw i usług	23 197
od pozostałych jednostek	23 125	od jednostek powiązanych	72
krótkoterminowe rozliczenia międzyokresowe	1 132	od pozostałych jednostek	23 125
pozostałe należności	5 240	pozostałe należności	5 240
2.3. Krótkoterminowe rozliczenia międzyokresowe	68 867	wyodrębnienie pozycji 2.1.3. z dotychczasowej pozycji 2.3.
2.1.3. Aktywa z tytułu umów (wycena kontraktów)	67 735
2.4. Należności z tytułu podatku dochodowego	141	2.1.4. Należności z tytułu podatku dochodowego	141
2.5. Krótkoterminowe aktywa finansowe, w tym:	-	2.1.5. Krótkoterminowe aktywa finansowe	-
w jednostkach powiązanych	-	w jednostkach powiązanych	-
w pozostałych jednostkach	-	w pozostałych jednostkach	-
2.6. Środki pieniężne i ich ekwiwalenty	38 902	2.1.6. Środki pieniężne i ich ekwiwalenty	38 902
3. Aktywa klasyfikowane jako przeznaczone do sprzedaży	7 372	pozycja 2.2. ujęta jako podsuma pozycji 2.
2.2. Aktywa sklasyfikowane jako przeznaczone do sprzedaży	7 372
Aktywa razem	899 269	Aktywa razem	899 269

Okres zakończony 31.12.2019	TPLN	Okres zakończony 31.12.2019	PLN
Nr noty	K A P I T A Ł W Ł A S N Y I Z O B O W I Ą Z A N I A	Nr noty	K A P I T A Ł W Ł A S N Y I Z O B O W I Ą Z A N I A
4. Kapitał własny	394 010	3. Kapitał własny razem	394 010
wprowadzenie podziału na kapitał jednostki dominującej i udziały niekontrolujące
Kapitał własny właścicieli jednostki dominującej	393 218	Kapitał (fundusz) podstawowy	10 000
Kapitał podstawowy	10 000	Należne wpłaty na kapitał zakładowy (wielkość ujemna)	-
Należne wpłaty na kapitał zakładowy (wielkość ujemna)	-	Udziały (akcje) własne (wielkość ujemna)	(577)
Udziały (akcje) własne (wielkość ujemna)	(577)	Kapitał z aktualizacji wyceny	(4 881)
Kapitał z aktualizacji wyceny	(4 881)	Kapitał zapasowy	213 394
Kapitał zapasowy	213 394	Nadwyżka ceny emisyjnej nad wartością nominalną	142 797
Nadwyżka ceny emisyjnej nad wartością nominalną	142 797	Kapitał rezerwowy	7 365
Kapitał rezerwowy	7 365	suma pozycji: kapitał zapasowy, rezerwowy oraz zysk/strata z lat ubiegłych i roku bieżącego
Zyski / straty zatrzymane	245 879	Zysk/strata z lat ubiegłych i roku bieżącego, w tym:	25 120
Kapitał mniejszości	805	zysk/strata z lat ubiegłych	(10 930)
Różnice kursowe z przeliczenia jednostki zagranicznej	(13)	zysk/strata okresu bieżącego	36 050
wprowadzenie podziału na kapitał jednostki dominującej i udziały niekontrolujące		pozycja to suma dotychczasowych pozycji: kapitał mniejszości i różnice kursowe z przeliczenia jednostki zagranicznej
Kapitał własny przypadający na udziały niekontrolujące	792	suma dotychczasowych pozycji 5, 6 i 7
5. Zobowiązania	505 259	4. Zobowiązania	505 259
4.1. Zobowiązania długoterminowe	341 121	5.1., 5.1.1. Długoterminowe rezerwy	1 588
4.1.1. Długoterminowe rezerwy	1 588	5.2. Zobowiązania z tytułu odroczonego podatku dochodowego	39 111
4.1.2. Zobowiązania z tytułu odroczonego podatku dochodowego	39 111	5.3. Długoterminowe kredyty bankowe i pożyczki, w tym:	279 731
4.1.3. Długoterminowe kredyty bankowe i pożyczki	279 731	kredyty	279 731
kredyty	279 731	pożyczki	-
pożyczki	-	4.1.4. Długoterminowe zobowiązania z tytułu leasingu	16 361
5.4. Pozostałe długoterminowe zobowiązania finansowe	16 915	pozycja 4.1.5. wyodrębniona z dotychczasowej 5.4.
4.1.5. Pozostałe długoterminowe zobowiązania finansowe	554
5.5. Długoterminowe zobowiązania	2 609	4.1.6. Inne długoterminowe zobowiązania	3 776
5.6. Długoterminowe rozliczenia międzyokresowe	1 167	pozycja 4.1.6. to suma dotychczasowych 5.5. oraz 5.6.
6. Zobowiązania krótkoterminowe	164 138	4.2. Zobowiązania krótkoterminowe	164 138
wprowadzenie sumy zobowiązań dotyczących aktywów nie przeznaczonych do sprzedaży
4.2.1 Zobowiązania krótkoterminowe inne niż zobowiązania wchodzące w skład grup przeznaczonych do sprzedaży	164 138	4.2.1.1. Krótkoterminowe rezerwy	6 368
6.1., 6.1.1. Krótkoterminowe rezerwy	6 368
6.2. Krótkoterminowe kredyty bankowe i pożyczki, w tym:	71 453	4.2.1.2. Krótkoterminowe kredyty bankowe i pożyczki	71 453
kredyty	70 176	kredyty	70 176
pożyczki	1 277	pożyczki	1 277
pozycja 4.2.1.3. wyodrębniona z pozycji 6.3.		4.2.1.3. Krótkoterminowe zobowiązania z tytułu leasingu	644
6.3. Pozostałe krótkoterminowe zobowiązania finansowe	20 852	4.2.1.4. Pozostałe krótkoterminowe zobowiązania finansowe	20 208
Ujęcie łączne w poz. 4.2.1.5. dotychczasowych pozycji 6.4. oraz 6.5. (w części).		4.2.1.5. Krótkoterminowe zobowiązania, w tym:	63 987
6.4. Krótkoterminowe zobowiązania, w tym:	51 506	z tytułu dostaw i usług	44 861
z tytułu dostaw i usług	44 861	od jednostek powiązanych	688
od jednostek powiązanych	688	od pozostałych jednostek	44 173
od pozostałych jednostek	44 173	krótkoterminowe rozliczenia międzyokresowe	12 481
krótkoterminowe rozliczenia międzyokresowe	12 481
pozostałe zobowiązania	6 645
od jednostek powiązanych	11
od pozostałych jednostek	6 634
6.5. Krótkoterminowe rozliczenia międzyokresowe	12 601	wyodrębnienie pozycji 4.2.1.6. z dotychczasowej pozycji 6.5.
4.2.1.6. Zobowiązania z tytułu umów (wycena kontraktów)	120
6.6. Zobowiązania z tytułu podatku dochodowego	1 358	4.2.1.7. Zobowiązania z tytułu podatku dochodowego	1 358
7. Zobowiązania dotyczące aktywów klasyfikowanych jako przeznaczone do sprzedaży	-	pozycja 4.2.2. ujęta jako podsuma pozycji 4.2.
4.2.2. Zobowiązania dotyczące aktywów sklasyfikowanych jako przeznaczone do sprzedaży	-
Kapitał własny i zobowiązania razem	899 269	Kapitał własny i zobowiązania razem	899 269

ZAŁOŻENIE KONTYNUACJI DZIAŁALNOŚCI

Sprawozdanie zostało sporządzone przy założeniu kontynuacji działalności gospodarczej w dającej się przewidzieć przyszłości. Na dzień zatwierdzenia niniejszego sprawozdania finansowego do publikacji, w ocenie kierownictwa jednostki dominującej, istnieje jednak niepewność, która może powodować wątpliwości co do zdolności Grupy Kapitałowej do kontynuowania działalności. Wskazana wątpliwość została opisana poniżej. Zgodnie z kolejnymi rozporządzeniami Rady Ministrów, w roku 2020 oraz 2021 ustanawiane były w obiektach handlowych o powierzchni sprzedaży pow. 2000 m2 czasowe ograniczenie handlu detalicznego. Regulacje te dotknęły bezpośrednio obiekty handlowe będące w posiadaniu spółek Grupy Kapitałowej P.A. NOVA. Mają one bezpośredni wpływ na bieżącą sytuację finansową ze względu na istotne obniżenie poziomu wpływów z tytułu czynszu najmu.Kierownictwo spółek będących właścicielami obiektów handlowych ocenia, że sytuacja, w której będą obowiązywały ograniczenia w handlu detalicznym potrwa do końca kwietnia br. Prognozowany spadek wpływów czynszowych w tym okresie w obiektach o ograniczonej działalności wyniesie ok. 80%. Wynika to z faktu, iż tylko część najemców może prowadzić działalność handlową zgodnie z rozporządzeniem, a wartość czynszu z lokali tych najemców stanowi średnio ok. 20% łącznej sumy czynszów w obiekcie handlowym. Przyjęte regulacje wskazują na prawo pozostałych najemców do zaprzestania regulowania opłat czynszowych. W konsekwencji takiego stanu rzeczy istotnemu pogorszeniu ulec może sytuacja płynnościowa spółek będących właścicielami obiektów handlowych. Spadek przychodów o ok. 80% uniemożliwia realizację spłaty rat kredytowych kredytów inwestycyjnych zgodnie z harmonogramami umownymi o ile spółka nie posiada zakumulowanych rezerw gotówki. W prowadzonej analizie uwzględniono uzgodnione z bankami zawieszenie płatności rat kredytowych w zakresie kapitału jak i odsetek, do końca marca i kwietnia 2021 r. W konsekwencji takiego zawieszenia spłat, przesunięciu ulegnie ostateczny termin spłaty kredytów inwestycyjnych lub kwota raty balonowej oraz utrzymana zostanie zdolność spółek do regulowania bieżących zobowiązań wynikających z kosztów utrzymania obiektów. W zakresie tych kosztów, opłaty otrzymywane od najemców mogą je pokryć w całości, ew. deficyt z racji swojej skali może być pokryty środkami własnymi spółek zależnych. Sytuacja istotnego ograniczenia możliwości prowadzenia sprzedaży przez większość najemców oznacza też zwiększone ryzyko pogorszenia ich sytuacji finansowej i zachwiania płynności. Z tego też powodu spółki przyjęły strategię ograniczania obciążeń nakładanych na najemców w okresie, w którym nie mogą prowadzić normalnej działalności operacyjnej. Analiza wpływu bieżącej sytuacji na działalność i wyniki finansowe Grupy Kapitałowej P.A. NOVA w 2021 r. oparte są na następujących założeniach:

Obiekty handlowe generują przychody z tyt. czynszu i opłaty serwisowej w pełnej wysokości w miesiącach II oraz V-XII 2021 r. (założono, że po okresie ograniczenia handlu detalicznego przychody z najmu wrócą do poziomu z przed okresu pandemii).
Wpływy w okresie 2,5 miesiąca (I, III-IV) przyjęte są przy założeniu obowiązywania w tym okresie rozporządzenia MZ i zakładają funkcjonowanie jedynie części sklepów, zgodnie z ww. rozporządzeniem.
Sklepy, które prowadzą działalność w tym okresie, płacą 100% czynszu i opłaty serwisowej zgodnie z obowiązującymi umowami najmu. Dla potrzeb analizy nie są założone żadne wpływy czynszowe z zamkniętych lokali.
W odniesieniu do spłaty kredytów przyjęte zostały uzgodnione z bankami założenia zawieszenia spłaty rat kapitałowych i odsetkowych w części obiektów w okresie II-IV.
W prognozie nie zostały ujęte żadne ew. ulgi w daninach publiczno-prawnych.

Po przyjęciu powyższych założeń, kierownictwo Grupy Kapitałowej P.A. NOVA szacuje, iż łączny spadek przychodów z tytułu najmu nieruchomości w sprawozdaniu skonsolidowanym za rok 2021 wynikający z epidemii koronawirusa wyniesie ok. 12,0 mln PLN. Skonsolidowany wynik na sprzedaży ulegnie z tego tytułu pogorszeniu o ok. 10,3 mln PLN, a saldo przepływów pieniężnych spadnie o ok. 2,7 mln PLN. Znaczące wahania kursu EUR nie stanowią istotnego ryzyka dla Grupy, gdyż zaciągnięte kredyty jak i czynsz w umowach najmu wyrażone są w tej walucie, następuje więc naturalny hedging obu tych strumieni pieniężnych. W przypadku faktycznej realizacji założeń wskazanych w opisanym powyżej scenariuszu, w ocenie kierownictwa jednostki dominującej założenie kontynuacji działalności jest niezagrożone. W sytuacji gdyby jednak któreś z kluczowych założeń przyjętych do analizy się nie zrealizowało w istotnym zakresie, istnieje ryzyko braku możliwości kontynuacji działalności przez Grupę Kapitałową spowodowane koniecznością pokrycia przez jednostkę dominującą zobowiązań finansowych spółek zależnych. Jako kluczowe założenia Grupa identyfikuje:

Wydłużenie okresu czasowego ograniczenia handlu detalicznego powyżej 3 miesięcy,
Brak zawarcia przez Spółki zależne aneksów w zakresie czasowego zawieszenia płatności rat kredytowych,
Znaczące pogorszenie się sytuacji finansowej kluczowych najemców powodujące istotne obniżenie przychodów z najmu w okresie po pandemii.

Kierownictwo będzie nadal monitorować potencjalny wpływ powyższych ryzyk i podejmie wszelkie możliwe kroki, aby złagodzić wszelkie negatywne skutki dla Grupy.

SKŁAD ORGANÓW SPÓŁKI NA DZIEŃ 31.12.2020 R.

Skład organów Grupy oraz zmiany w trakcie roku obrotowego zostały opisane w pkt. 1.5. Sprawozdania z działalności Spółki i Grupy Kapitałowej.

INFORMACJA O KONSOLIDACJI

P.A. NOVA S.A. jest Jednostką dominującą w Grupie Kapitałowej, która sporządza skonsolidowane sprawozdanie finansowe. Niniejsze sprawozdanie finansowe zostało zatwierdzone do publikacji przez Zarząd jednostki dominującej w dniu 22.04.2021 roku.

PRZYJĘTE ZASADY RACHUNKOWOŚCI

Zgodnie z MSR 1.119 podejmując decyzję o ujawnieniu konkretnej zasady (polityki) rachunkowości, kierownictwo bierze pod uwagę to, czy informacja taka pomogłaby użytkownikom w zrozumieniu sposobu, w jaki transakcje, inne zdarzenia i warunki wpływają na wyniki finansowe i sytuację finansową jednostki. Każda jednostka bierze pod uwagę charakter swojej działalności oraz zasady (politykę) rachunkowości, jakich ujawnienia użytkownicy jej sprawozdań finansowych oczekiwaliby od tego rodzaju jednostki. Ujawnienie konkretnych zasad (polityki) rachunkowości jest szczególnie przydatne dla użytkowników, gdy zasady te są wybrane spośród alternatyw dopuszczonych w MSSF.

Oświadczenie o zgodności

Zarząd Spółki dominującej oświadcza, że wedle swojej najlepszej wiedzy, niniejsze skonsolidowane sprawozdanie finansowe i dane porównywalne sporządzone zostały zgodnie z obowiązującymi w Grupie zasadami rachunkowości oraz że odzwierciedlają w sposób prawdziwy, rzetelny i jasny sytuację majątkową i finansową Grupy, jak również jej wynik finansowy. Niniejsze skonsolidowane sprawozdanie finansowe zostało sporządzone zgodnie z Międzynarodowymi Standardami Sprawozdawczości Finansowej („MSSF”) zatwierdzonymi przez UE („MSSF UE”). Na dzień zatwierdzenia niniejszego sprawozdania do publikacji, biorąc pod uwagę toczący się w UE proces wprowadzania MSSF, MSSF mające zastosowanie do tego sprawozdania finansowego nie różnią się od MSSF UE. MSSF UE obejmują standardy i interpretacje zaakceptowane przez Radę Międzynarodowych Standardów Rachunkowości („RMSR”), a w zakresie nieuregulowanym powyższymi standardami zgodnie z wymogami ustawy z dnia 29 września 1994 roku o rachunkowości (Dz. U. z 2021 poz. 217) i wydanych na jej podstawie przepisów wykonawczych oraz w zakresie wymaganym przez rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 29 marca 2018 roku w sprawie informacji bieżących i okresowych przekazywanych przez emitentów papierów wartościowych oraz warunków uznawania za równoważne informacji wymaganych przepisami prawa państwa niebędącego państwem członkowskim (Dz. U. z 2018 r. poz. 757).

Ponadto Zarząd P.A. NOVA S.A. oświadcza, że firma audytorska uprawniona do badania sprawozdań finansowych, dokonująca badania rocznego jednostkowego i skonsolidowanego sprawozdania finansowego, została wybrana zgodnie z przepisami prawa oraz że podmiot ten oraz biegli rewidenci, dokonujący badania tych sprawozdań, spełniali warunki do wyrażenia bezstronnej i niezależnej opinii o badanym rocznym jednostkowym i skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym, zgodnie z obowiązującymi przepisami i normami zawodowymi.

Podstawa sporządzenia

Niniejsze skonsolidowane sprawozdanie finansowe zostało sporządzone zgodnie z zasadą kosztu historycznego i jest przedstawione w złotych („PLN”), a wszystkie wartości, o ile nie wskazano inaczej, podane są w tysiącach PLN. Skonsolidowane sprawozdanie finansowe jest sprawozdaniem finansowym sporządzanym zgodnie z Międzynarodowymi Standardami Sprawozdawczości Finansowej. Niniejsze skonsolidowane sprawozdanie finansowe zostało sporządzone przy założeniu kontynuowania działalności gospodarczej przez Grupę w dającej się przewidzieć przyszłości. Na dzień zatwierdzenia niniejszego sprawozdania finansowego do publikacji, za wyjątkiem wpływu pandemii na działalność Grupy Kapitałowej, który został opisany w sekcji „Założenie kontynuacji działalności” nie stwierdza się istnienia okoliczności wskazujących na zagrożenie kontynuowania działalności przez Grupę.

Podstawa konsolidacji

Skonsolidowane Sprawozdanie Finansowe zawiera sprawozdanie finansowe jednostki dominującej oraz sprawozdania jednostek kontrolowanych przez jednostkę dominującą (czyli jej jednostek zależnych, co obejmuje także jednostki specjalnego przeznaczenia). Uznaje się, że kontrola występuje wówczas, gdy jednostka dominująca ma możliwość wpływania na politykę finansową i operacyjną podległej jednostki w celu osiągnięcia korzyści z jej działalności. Sprawozdania finansowe jednostek zależnych sporządzane są za ten sam okres sprawozdawczy co sprawozdanie jednostki dominującej, przy wykorzystaniu spójnych zasad rachunkowości, w oparciu o jednolite zasady rachunkowości zastosowane dla transakcji i zdarzeń gospodarczych o podobnym charakterze. W celu eliminacji jakichkolwiek rozbieżności w stosowanych zasadach rachunkowości wprowadza się korekty. Wszystkie znaczące salda i transakcje pomiędzy jednostkami Grupy, w tym niezrealizowane zyski wynikające z transakcji w ramach Grupy, zostały w całości wyeliminowane. Niezrealizowane straty są eliminowane, chyba że dowodzą wystąpienia utraty wartości. Jednostki zależne podlegają konsolidacji w okresie od dnia objęcia nad nimi kontroli przez Grupę, a przestają być konsolidowane od dnia ustania kontroli.# Sprawowanie kontroli przez jednostkę dominującą
Sprawowanie kontroli przez jednostkę dominująca ma miejsce wtedy, gdy:
* posiada władzę nad danym podmiotem,
* podlega ekspozycji na zmienne zwroty lub posiada prawa do zmiennych zwrotów z tytułu swojego zaangażowania w danej jednostce,
* ma możliwość wykorzystania władzy w celu kształtowania poziomu generowanych zwrotów.

Grupa weryfikuje fakt sprawowania kontroli nad innymi jednostkami, jeżeli wystąpiła sytuacja wskazująca na zmianę jednego lub kilku z wyżej wymienionych warunków sprawowania kontroli.

W sytuacji, gdy Grupa posiada mniej niż większość praw głosów w danej jednostce, ale posiadane prawa głosu są wystarczające do jednostronnego kierowania istotnymi działaniami tej jednostki, oznacza to, że sprawuje nad nią władzę. W momencie oceny, czy prawa głosu w danej jednostce są wystarczające dla zapewnienia władzy, Grupa analizuje wszystkie istotne okoliczności, w tym:
* wielkość posiadanego pakietu praw głosu w porównaniu do rozmiaru udziałów i stopnia rozproszenia praw głosu posiadanych przez innych udziałowców;
* potencjalne prawa głosu posiadane przez Grupę, innych udziałowców lub inne strony;
* prawa wynikające z innych ustaleń umownych;
a także
* dodatkowe okoliczności, które mogą dowodzić, że Grupa posiada lub nie posiada możliwości kierowania istotnymi działaniami w momencie podejmowania decyzji, w tym schematy głosowania zaobserwowane na poprzednich zgromadzeniach udziałowców.

Zmiany w udziale własnościowym jednostki dominującej, które nie skutkują utratą kontroli nad jednostką zależną są ujmowane jako transakcje kapitałowe. W takich przypadkach w celu odzwierciedlenia zmian we względnych udziałach w jednostce zależnej Grupa dokonuje korekty wartości bilansowej udziałów kontrolujących oraz udziałów niekontrolujących. Wszelkie różnice pomiędzy kwotą korekty udziałów niekontrolujących a wartością godziwą kwoty zapłaconej lub otrzymanej odnoszone są na kapitał własny i przypisywane do właścicieli jednostki dominującej.

W stosownych przypadkach w sprawozdaniach finansowych jednostek zależnych bądź stowarzyszonych dokonuje się korekt mających na celu ujednolicenie zasad rachunkowości stosowanych przez daną jednostkę z zasadami stosowanymi przez pozostałe jednostki Grupy. Wszelkie transakcje, salda, przychody i koszty zachodzące między podmiotami powiązanymi objętymi konsolidacją podlegają pełnej eliminacji konsolidacyjnej. Udziały mniejszości w aktywach netto (z wyłączeniem wartości firmy) konsolidowanych podmiotów zależnych prezentowane są odrębnie od kapitału własnego Grupy.

Połączenia jednostek gospodarczych

Na mocy postanowienia Sądu Rejonowego w Gliwicach, X Wydział Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego w dniu 7 lipca 2020 r. dokonany został wpis połączenia P.A NOVA S.A (spółki przejmującej) z P.A NOVA Parki Handlowe BIS sp. z o.o. (spółką przejmowaną). Połączenie Spółek nastąpiło w trybie art. 492 § 1 pkt 1) Kodeksu spółek handlowych („KSH”), tj. w drodze przejęcia, czyli przeniesienia całego majątku Spółki Przejmowanej na Spółkę Przejmującą bez zmiany statutu Spółki Przejmującej oraz bez podwyższania kapitału zakładowego Spółki Przejmującej, w związku z faktem, iż Spółka Przejmująca posiadała wszystkie udziały Spółki Przejmowanej.

Wobec powyższego, na podstawie art. 494 § 1 KSH z dniem połączenia P.A NOVA S.A stała się następcą prawnym i z mocy prawa wstąpiła we wszystkie prawa i obowiązki P.A NOVA Parki Handlowe BIS Sp. z o.o. P.A NOVA S.A posiadała 100% udziałów w kapitale zakładowym P.A NOVA Parki Handlowe BIS Sp. z o.o.

Spółki Uczestniczące dokonały połączenia w celu optymalizacji i uproszczenia struktury właścicielskiej, w tym ograniczenia kosztów działalności wynikających z funkcjonowania odrębnych struktur. Plan połączenia został sporządzony na podstawie art. 499 Kodeksu spółek handlowych (zwanego dalej KSH). Połączenie odbyło się w trybie połączenia przez przejęcie uregulowanego w art. 492 § 1 pkt 1) KSH oraz art. 515 § 1 KSH, tj. poprzez przeniesienie całego majątku Spółki Przejmowanej – P.A NOVA Parki Handlowe BIS Sp. z o.o. – na Spółkę Przejmującą – P.A. NOVA S.A., poprzez przejęcie bez podwyższenia kapitału zakładowego Spółki Przejmującej.

Wartość firmy

Wartość firmy powstająca przy przejęciu, wynika z wystąpienia na dzień przejęcia nadwyżki kosztu przejęcia jednostki nad udziałem Grupy w wartości godziwej netto dających się zidentyfikować aktywów, zobowiązań i zobowiązań warunkowych jednostki zależnej, stowarzyszonej lub wspólnego przedsięwzięcia ujmowanych na dzień przejęcia. Za przejęcie przyjmuje się również objęcie kontroli nad jednostką wykazywaną w sprawozdaniu finansowym jako jednostka zależna.

Wartość firmy ujmuje się początkowo jako składnik aktywów po koszcie, a następnie wycenia według kosztu pomniejszonego o skumulowaną stratę z tytułu utraty wartości. Dla celów testowania utraty wartości, wartość firmy alokuje się na poszczególne jednostki Grupy generujące przepływy pieniężne, które powinny odnieść korzyści z synergii będących efektem połączenia. Jednostki generujące przepływy pieniężne, do których alokuje się wartość firmy, testuje się pod względem utraty wartości raz w roku lub częściej, jeśli można wiarygodnie przypuszczać, że utrata wartości wystąpiła.

Jeśli wartość odzyskiwalna jednostki generującej przepływy pieniężne jest mniejsza od jej wartości bilansowej, stratę z tytułu utraty wartości alokuje się najpierw w celu redukcji kwoty bilansowej wartości firmy alokowanej do tej jednostki, a następnie do pozostałych aktywów tej jednostki proporcjonalnie do wartości bilansowej poszczególnych składników aktywów tej jednostki. Strata z tytułu utraty wartości ujęta dla wartości firmy nie podlega odwróceniu w następnym okresie.

Wartość godziwa

Wartość godziwa instrumentów finansowych wycenianych według zamortyzowanego kosztu wycenianych według kosztu historycznego zostały ujawnione w nocie Klasyfikacja instrumentów finansowych.

Wartość godziwa jest rozumiana jako cena, która byłaby otrzymana ze sprzedaży składnika aktywów, bądź zapłacona w celu przeniesienia zobowiązania w transakcji przeprowadzonej na zwykłych warunkach zbycia składnika aktywów między uczestnikami rynku na dzień wyceny w aktualnych warunkach rynkowych. Wycena wartości godziwej opiera się na założeniu, że transakcja sprzedaży składnika aktywów lub przeniesienia zobowiązania odbywa się albo:
* na głównym rynku dla danego składnika aktywów bądź zobowiązania,
* w przypadku braku głównego rynku, na najkorzystniejszym rynku dla danego składnika aktywów lub zobowiązania.

Zarówno główny, jak i najbardziej korzystny rynek muszą być dostępne dla Grupy. Wartość godziwa składnika aktywów lub zobowiązania jest mierzona przy założeniu, że uczestnicy rynku przy ustalaniu ceny składnika aktywów lub zobowiązania działają w swoim najlepszym interesie gospodarczym. Wycena wartości godziwej składnika aktywów niefinansowych uwzględnia zdolność uczestnika rynku do wytworzenia korzyści ekonomicznych poprzez jak największe i najlepsze wykorzystanie składnika aktywów lub jego zbycie innemu uczestnikowi rynku, który zapewniłby jak największe i jak najlepsze wykorzystanie tego składnika aktywów.

Grupa stosuje techniki wyceny, które są odpowiednie do okoliczności i w przypadku których są dostępne dostateczne dane do wyceny wartości godziwej, przy maksymalnym wykorzystaniu odpowiednich obserwowalnych danych wejściowych i minimalnym wykorzystaniu nieobserwowalnych danych wejściowych.

Wszystkie aktywa oraz zobowiązania, które są wyceniane do wartości godziwej lub ich wartość godziwa jest ujawniana w sprawozdaniu finansowym są klasyfikowane w hierarchii wartości godziwej w sposób opisany poniżej na podstawie najniższego poziomu danych wejściowych który jest istotny dla wyceny do wartości godziwej traktowanej jako całość:
* Poziom 1 – Notowane (nieskorygowane) ceny rynkowe na aktywnym rynku dla identycznych aktywów lub zobowiązań,
* Poziom 2 – Techniki wyceny, dla których najniższy poziom danych wejściowych, który jest istotny dla wyceny do wartości godziwej jako całości jest bezpośrednio bądź pośrednio obserwowalny,
* Poziom 3 - Techniki wyceny, dla których najniższy poziom danych wejściowych, który jest istotny dla wyceny do wartości godziwej jako całości jest nieobserwowalny.

Na każdą datę bilansową, w przypadku aktywów i zobowiązań występujących na poszczególne daty bilansowe w sprawozdaniu finansowym Grupa ocenia, czy miały miejsce transfery między poziomami hierarchii poprzez ponowną ocenę klasyfikacji do poszczególnych poziomów, kierując się istotnością danych wejściowych z najniższego poziomu, który jest istotny dla wyceny do wartości godziwej traktowanej jako całość.

Kierownictwo Spółki dominującej określa zasady i procedury dotyczące zarówno systematycznego wyceniania do wartości godziwej np. nieruchomości inwestycyjnych oraz nienotowanych aktywów finansowych, jak i wycen jednorazowych np. w przypadku aktywów przeznaczonych do sprzedaży w działalności zaniechanej. Niezależni rzeczoznawcy (na potrzeby sprzedaży, zabezpieczenia finansowania) są angażowani do przeprowadzenia wyceny znaczących aktywów takich jak nieruchomości, czy aktywa dostępne do sprzedaży.

Na potrzeby ujawnienia wyników wyceny do wartości godziwej Grupa ustaliła klasy aktywów i zobowiązań na podstawie rodzaju, cech i ryzyka związanego z poszczególnymi składnikami aktywów i zobowiązań oraz poziom w hierarchii wartości godziwej, jak opisano powyżej.

Wycena aktywów i pasywów

Aktywa niematerialne wyceniane są według cen nabycia lub kosztów pozyskania po pomniejszeniu o odpisy amortyzacyjne oraz odpisy z tytułu trwałej utraty wartości. Odpisów amortyzacyjnych dokonuje drogą systematycznego, planowego rozłożenia ich wartości początkowej na ustalony okres amortyzacji. Rozpoczęcie dokonywania odpisów amortyzacyjnych następuje w miesiącu następnym po miesiącu, w którym nastąpiło przyjęcie wartości niematerialnych i prawnych do użytkowania, zaś zakończenie - nie później niż z chwilą zrównania wartości odpisów amortyzacyjnych z wartością początkową.# Stawki, okres i metody amortyzacji ustala się na dzień przyjęcia wartości niematerialnej i prawnej do użytkowania, uwzględniając między innymi tempo postępu techniczno–ekonomicznego, prawne i inne ograniczenia czasu użytkowania wartości niematerialnych i prawnych. Ustalona metoda amortyzacji pozostaje niezmienna przez cały okres użytkowania wartości niematerialnej i prawnej. Wartość firmy stanowiąca nadwyżkę ceny nabycia nad wartością netto nabytych aktywów poddawana jest corocznie testowi na utratę wartości. Rzeczowe składniki majątku trwałego wyceniane są w cenach nabycia lub kosztach wytworzenia, pomniejszonych o skumulowane odpisy amortyzacyjne oraz dokonane odpisy aktualizujące ich wartość, tj. według modelu historycznego. Wartość rzeczowych składników majątku trwałego powiększa się o koszty kredytów bezpośrednio związanych z finansowaniem poszczególnych składników majątku trwałego. Nieruchomości , które stanowiły rzeczowe składniki majątku trwałego w dniu „przejścia na MSR/MSSF” zostały przeszacowane do wartości godziwej. Przeszacowania dokonano w oparciu o wyceny sporządzone przez rzeczoznawcę majątkowego. Środki trwałe umarzane są według metody liniowej, począwszy od miesiąca następnego po miesiącu przyjęcia do eksploatacji w okresie odpowiadającym szacowanemu okresowi ich ekonomicznej użyteczności. Wartość końcową, okres użytkowania oraz metodę amortyzacji składników aktywów weryfikuje się corocznie, i w razie konieczności – koryguje z efektem od początku roku sprawozdawczego. Dana pozycja rzeczowych aktywów trwałych może zostać usunięta z bilansu po dokonaniu jej zbycia lub w przypadku, gdy nie są spodziewane żadne ekonomiczne korzyści wynikające z dalszego użytkowania takiego składnika aktywów. Wszelkie zyski lub straty wynikające z usunięcia danego składnika aktywów z bilansu (obliczone, jako różnica pomiędzy ewentualnymi wpływami ze sprzedaży netto a wartością bilansową danej pozycji) są ujmowane w zysku lub stracie okresu, w którym dokonano takiego usunięcia. Inwestycje rozpoczęte dotyczą środków trwałych będących w toku budowy lub montażu i są wykazywane według cen nabycia lub kosztu wytworzenia, pomniejszonych o ewentualne odpisy z tytułu utraty wartości. Środki trwałe w budowie nie podlegają amortyzacji do czasu zakończenia budowy i przekazania środka trwałego do używania. Środki trwałe w budowie wycenia się w wysokości ogółu kosztów pozostających w bezpośrednim związku z ich nabyciem lub wytworzeniem, pomniejszonych o odpisy z tytułu trwałej utraty wartości. W uzasadnionych przypadkach do ceny nabycia lub kosztu wytworzenia środków trwałych w budowie zalicza się różnice kursowe z wyceny należności i zobowiązań powstałe na dzień bilansowy oraz odsetki od zobowiązań finansujących wytworzenie lub nabycie środków trwałych. Należności długoterminowe wycenia się według wartości nominalnej. W pozycji tej Grupa wykazuje depozyty złożone na rachunkach bankowych, stanowiące zabezpieczenie wydanych gwarancji bankowych, które na okres zabezpieczenia stanowią własność banków. Zasada wyceny w wartości nominalnej, nieuwzględniającej zmiany wartości pieniądza w czasie wynika z faktu, że z tytułu lokowania depozytów w bankach, Grupa systematycznie otrzymuje odsetki od tych należności.

Nieruchomości inwestycyjne

W Grupie P.A. NOVA S.A. występują następujące rodzaje (Segmenty) nieruchomości inwestycyjnych:
1. Nieruchomości zabudowane obiektami handlowymi lub przemysłowymi, oddane do użytkowania i wynajmowane, z których czerpane są pożytki w postaci czynszów,
2. Nieruchomości (grunty) nabyte w celu wybudowania na nich obiektów handlowych lub przemysłowych w celu ich przyszłego wynajmu i czerpania pożytków w postaci czynszów,
3. Nieruchomości (grunty), które nabywane są w związku z ich atrakcyjną lokalizacją, ceną lub wstępnym zainteresowaniem potencjalnego nabywcy zainteresowanego realizacją na tej nieruchomości inwestycji (obiekt handlowy, przemysłowy itp.).

Nieruchomości opisane w poz. 1 w Sprawozdaniu z Sytuacji Finansowej wykazywane są w pozycji Nieruchomości Inwestycyjne, z uwagi na definicję Nieruchomości Inwestycyjnych w MSR 40 punkt 5, to jest:
a) Właściciel traktuje je jako źródło przychodów z czynszów,
b) Właściciel utrzymuje je w posiadaniu ze względu na przyrost ich wartości,
c) Względnie właściciel uzyskuje obie wyżej wymienione korzyści,
d) Nieruchomość nie jest wykorzystywana przy produkcji, dostawach dóbr, świadczeniu usług lub czynnościach administracyjnych,
e) Nieruchomość nie jest przeznaczona na sprzedaż w ramach zwykłej działalności jednostki.

Nieruchomości opisane w poz. 2 w Sprawozdaniu z Sytuacji Finansowej wykazywane są w pozycji Nieruchomości Inwestycyjne, z uwagi na definicję Nieruchomości Inwestycyjnych w MSR 40 punkty 8a oraz 8e to jest:
a) Co do punktu 8a – w związku z planowaną przyszłą realizacją inwestycji na tych nieruchomościach Grupa oczekuje długoterminowego wzrostu wartości tych nieruchomości, a ponadto grunty te nie są przeznaczone do odsprzedaży,
b) Co do punktu 8e – po nabyciu gruntu trwa proces dostosowywania go (proces formalno –prawny oraz proces budowlany) do przyszłego użytkowania w sposób właściwy dla Nieruchomości Inwestycyjnych opisanych w poz. 2.

Nieruchomości opisane w poz. 3 w Sprawozdaniu z Sytuacji Finansowej wykazywane są w pozycji Nieruchomości Inwestycyjne, z uwagi na definicję Nieruchomości Inwestycyjnych w MSR 40 punkty 8a oraz 8b to jest:
a) Co do punktu 8a - jak wskazano powyżej nabycie nieruchomości następuje w związku z atrakcyjną ceną bądź lokalizacją, co daje podstawy do oczekiwania przyszłego długoterminowego wzrostu jej wartości,
b) Co do punktu 8b - do czasu zawarcia wiążących umów na sprzedaż nieruchomości ich przeznaczenie jest nieokreślone. W momencie zawarcia wiążącej umowy na sprzedaż nieruchomości (niezabudowanej bądź też zabudowanej na zlecenie przyszłego nabywcy obiektem realizowanym na jego zlecenie) nieruchomości takie przestają być Nieruchomościami Inwestycyjnymi i ich wartość wykazywana jest w Sprawozdaniu z Całkowitych dochodów jako koszt kontraktu.

Nieruchomości inwestycyjne wyceniane są w cenach nabycia lub kosztach wytworzenia, pomniejszonych o ewentualne odpisy aktualizujące ich wartość, tj. według modelu historycznego. Nieruchomości inwestycyjne, które stanowiły składniki majątku Grupy w dniu „przejścia na MSR/MSSF” zostały przeszacowane do wartości godziwej. Przeszacowania dokonano w oparciu o wyceny sporządzone przez rzeczoznawcę majątkowego.

Aktywa finansowe

Aktywa finansowe klasyfikowane są do następujących kategorii wyceny:
* wyceniane według zamortyzowanego kosztu,
* wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy,
* wyceniane w wartości godziwej przez inne całkowite dochody.

Jednostka klasyfikuje składnik aktywów finansowych na podstawie modelu biznesowego jednostki w zakresie zarządzania aktywami finansowymi oraz charakterystyki wynikających z umowy przepływów pieniężnych dla składnika aktywów finansowych (tzw. „kryterium SPPI”). Jednostka dokonuje reklasyfikacji inwestycji w instrumenty dłużne wtedy i tylko wtedy, gdy zmianie ulega model zarządzania tymi aktywami.

Wycena na moment początkowego ujęcia

Z wyjątkiem niektórych należności z tytułu dostaw i usług, w momencie początkowego ujęcia jednostka wycenia składnik aktywów finansowych w jego wartości godziwej, którą w przypadku aktywów finansowych niewycenianych w wartości godziwej przez wynik finansowy powiększa się o koszty transakcyjne, które można bezpośrednio przypisać do nabycia tych aktywów finansowych.

Zaprzestanie ujmowania

Aktywa finansowe wyłącza się z ksiąg rachunkowych, w sytuacji, gdy:
* Prawa do uzyskania przepływów pieniężnych z aktywów finansowych wygasły, lub
* Prawa do uzyskania przepływów pieniężnych z aktywów finansowych zostały przeniesione a Grupa dokonała przeniesienia zasadniczo całego ryzyka i wszystkich pożytków z tytułu ich własności.

Wycena po początkowym ujęciu

Dla celów wyceny po początkowym ujęciu, aktywa finansowe klasyfikowane są do jednej z czterech kategorii:
* Instrumenty dłużne wyceniane w zamortyzowanym koszcie,
* Instrumenty dłużne wyceniane w wartości godziwej przez inne całkowite dochody,
* Instrumenty kapitałowe wyceniane w wartości godziwej przez inne całkowite dochody,
* Aktywa finansowe wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy.

Instrumenty dłużne – aktywa finansowe wyceniane w zamortyzowanym koszcie

Składnik aktywów finansowych wycenia się w zamortyzowanym koszcie, jeśli spełnione są oba poniższe warunki:
* Składnik aktywów finansowych jest utrzymywany zgodnie z modelem biznesowym, którego celem jest utrzymywanie aktywów finansowych dla uzyskiwania przepływów pieniężnych wynikających z umowy, oraz
* Warunki umowy dotyczącej składnika aktywów finansowych powodują powstawanie w określonych terminach przepływów pieniężnych, które są jedynie spłatą kwoty głównej i odsetek od kwoty głównej pozostałej do spłaty.

Do kategorii aktywów finansowych wycenianych zamortyzowanym kosztem Grupa klasyfikuje:
* Należności handlowe,
* Pożyczki spełniające test klasyfikacyjny SPPI, które zgodnie z modelem biznesowym wykazywane są jako utrzymywane w celu uzyskania przepływów pieniężnych,

Przychody z tytułu odsetek oblicza się przy zastosowaniu metody efektywnej stopy procentowej i wykazuje się w sprawozdaniu z całkowitych dochodów w pozycji „Przychody z tytułu odsetek”.

Instrumenty dłużne – aktywa finansowe wyceniane w wartości godziwej przez inne całkowite dochody

Składnik aktywów finansowych wycenia się w wartości godziwej przez inne całkowite dochody, jeśli spełnione są oba poniższe warunki:
* Składnik aktywów finansowych jest utrzymywany zgodnie z modelem biznesowym, którego celem jest zarówno otrzymywanie przepływów pieniężnych wynikających z umowy, jak i sprzedaż składników aktywów finansowych; oraz
* Warunki umowy dotyczącej składnika aktywów finansowych powodują powstawanie w określonych terminach przepływów pieniężnych, które są jedynie spłatą kwoty głównej i odsetek od kwoty głównej pozostałej do spłaty.Przychody z tytułu odsetek, różnice kursowe oraz zyski i straty z tytułu utraty wartości ujmowane są w wyniku finansowym i obliczane w taki sam sposób jak w przypadku aktywów finansowych wycenianych zamortyzowanym kosztem. Pozostałe zmiany wartości godziwej ujmowane są w przez inne całkowite dochody. W momencie zaprzestania ujmowania składnika aktywów finansowych łączny zysk lub strata uprzednio rozpoznana w innych całkowitych dochodach zostają przeklasyfikowane z pozycji kapitału własnego do wyniku finansowego. Przychody z tytułu odsetek oblicza się przy zastosowaniu metody efektywnej stopy procentowej i wykazuje się w sprawozdaniu z całkowitych dochodów w pozycji „Przychody z tytułu odsetek”.

Instrumenty kapitałowe – aktywa finansowe wyceniane w wartości godziwej przez inne całkowite dochody

W momencie początkowego ujęcia Grupa może dokonać nieodwołalnego wyboru dotyczącego ujmowania w innych całkowitych dochodach późniejszych zmian wartości godziwej inwestycji w instrument kapitałowy, który nie jest przeznaczony do obrotu ani nie jest warunkową zapłatą ujętą przez jednostkę przejmującą w ramach połączenia jednostek, do którego ma zastosowanie MSSF 3. Wybór taki dokonywany jest oddzielnie dla każdego instrumentu kapitałowego. Skumulowane zyski lub straty poprzednio ujęte w innych całkowitych dochodach nie podlegają przeklasyfikowaniu do wyniku finansowego. Dywidendy ujmowane są w sprawozdaniu z całkowitych dochodów wtedy, gdy powstaje uprawnienie jednostki do otrzymania dywidendy, chyba że dywidendy te w oczywisty sposób stanowią odzyskanie części kosztów inwestycji.

Aktywa finansowe wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy

Składnik aktywów finansowych, które nie spełniają kryteriów wyceny według zamortyzowanego kosztu lub w wartości godziwej przez pozostałe całkowite dochody, wycenia się w wartości godziwej przez wynik finansowy. Zysk lub stratę z wyceny inwestycji dłużnych do wartości godziwej ujmuje się w wyniku finansowym. Dywidendy ujmowane są w sprawozdaniu z całkowitych dochodów wtedy, gdy powstaje uprawnienie jednostki do otrzymania dywidendy.

W sytuacji, gdy Grupa:
* Posiada ważny tytuł prawny do dokonania kompensaty ujętych kwot oraz
* Zamierza rozliczyć się w kwocie netto albo jednocześnie zrealizować składnik aktywów i wykonać zobowiązanie

Składnik aktywów finansowych i zobowiązanie finansowe kompensuje się i wykazuje w sprawozdaniu z sytuacji finansowej w kwocie netto. Porozumienie ramowe opisane w MSR 32.50 nie stanowi podstawy do kompensaty, jeżeli nie zostaną spełnione obydwa kryteria opisane powyżej.

Utrata wartości aktywów finansowych

Grupa dokonuje oceny oczekiwanych strat kredytowych (ang. expected credit losses, „ECL” ) związanych z instrumentami dłużnymi wycenianymi według zamortyzowanego kosztu i wartości godziwej przez pozostałe całkowite dochody, niezależnie od tego, czy wystąpiły przesłanki utraty wartości.

W przypadku należności z tytułu dostaw i usług, Grupa stosuje uproszczone podejście i wycenia odpis na oczekiwane straty kredytowe w kwocie równej oczekiwanym stratom kredytowym w całym okresie życia przy użyciu macierzy rezerw. Grupa wykorzystuje swoje dane historyczne dotyczące strat kredytowych, skorygowane w stosownych przypadkach o wpływ informacji dotyczących przyszłości.

W przypadku pozostałych aktywów finansowych, Grupa wycenia odpis na oczekiwane straty kredytowe w kwocie równej 12-miesięcznym oczekiwanym stratom kredytowym. Jeżeli ryzyko kredytowe związane z danym instrumentem finansowym znacznie wzrosło od momentu początkowego ujęcia, Grupa wycenia odpis na oczekiwane straty kredytowe z tytułu instrumentu finansowego w kwocie równej oczekiwanym stratom kredytowym w całym okresie życia. Grupa ocenia, że ryzyko kredytowe związane z danym instrumentem finansowym znacznie wzrosło od dnia jego początkowego ujęcia w przypadku, gdy opóźnienie w spłacie przekroczy 30 dni. Jednocześnie, Grupa ocenia, że niewykonanie zobowiązania przez dłużnika (ang. default ) następuje w przypadku, gdy opóźnienie w spłacie przekroczy 180 dni.

Długoterminowe aktywa finansowe w jednostkach powiązanych, które nie podlegają konsolidacji wycenia się zgodnie z MSSF 9 – według ceny nabycia.

Utrata wartości niefinansowych aktywów trwałych

Na każdy dzień bilansowy Grupa ocenia, czy istnieją jakiekolwiek przesłanki wskazujące na to, że mogła nastąpić utrata wartości któregoś ze składników niefinansowych aktywów trwałych. W razie stwierdzenia, że przesłanki takie zachodzą, lub w razie konieczności przeprowadzenia corocznego testu sprawdzającego, czy nastąpiła utrata wartości, Grupa dokonuje oszacowania wartości odzyskiwalnej danego składnika aktywów lub ośrodka wypracowującego środki pieniężne, do którego dany składnik aktywów należy.

Wartość odzyskiwalna składnika aktywów lub ośrodka wypracowującego środki pieniężne odpowiada wartości godziwej pomniejszonej o koszty doprowadzenia do sprzedaży tego składnika aktywów lub odpowiednio ośrodka wypracowującego środki pieniężne, lub jego wartości użytkowej, zależnie od tego, która z nich jest wyższa. Wartość odzyskiwalną ustala się dla poszczególnych aktywów, chyba że dany składnik aktywów nie generuje samodzielnie wpływów pieniężnych, które są w większości niezależne od generowanych przez inne aktywa lub grupy aktywów. Jeśli wartość bilansowa składnika aktywów jest wyższa niż jego wartość odzyskiwalna, ma miejsce utrata wartości i dokonuje się wówczas odpisu do ustalonej wartości odzyskiwalnej.

Przy szacowaniu wartości użytkowej prognozowane przepływy pieniężne są dyskontowane do ich wartości bieżącej przy zastosowaniu stopy dyskontowej przed uwzględnieniem skutków opodatkowania odzwierciedlającej bieżące rynkowe oszacowanie wartości pieniądza w czasie oraz ryzyko typowe dla danego składnika aktywów.

Odpisy aktualizujące z tytułu utraty wartości składników majątkowych używanych w działalności kontynuowanej ujmuje się w sprawozdaniu z całkowitych dochodów, w pozostałej działalności operacyjnej.

Na każdy dzień bilansowy Grupa ocenia, czy występują przesłanki wskazujące na to, że odpis aktualizujący z tytułu utraty wartości, który był ujęty w okresach poprzednich w odniesieniu do danego składnika aktywów jest zbędny, lub czy powinien zostać zmniejszony. Jeżeli takie przesłanki występują, Grupa szacuje wartość odzyskiwalną tego składnika aktywów. Poprzednio ujęty odpis aktualizujący z tytułu utraty wartości ulega odwróceniu wtedy i tylko wtedy, gdy od momentu ujęcia ostatniego odpisu aktualizującego nastąpiła zmiana wartości szacunkowych stosowanych do ustalenia wartości odzyskiwalnej danego składnika aktywów. W takim przypadku, podwyższa się wartość bilansową składnika aktywów do wysokości jego wartości odzyskiwalnej. Podwyższona kwota nie może przekroczyć wartości bilansowej składnika aktywów, jaka zostałaby ustalona (po uwzględnieniu umorzenia), gdyby w ubiegłych latach nie ujęto odpisu aktualizującego z tytułu utraty wartości w odniesieniu do tego składnika aktywów. Odwrócenie odpisu aktualizującego z tytułu utraty wartości składnika aktywów ujmuje się niezwłocznie jako przychód. Po odwróceniu odpisu aktualizującego, w kolejnych okresach odpis amortyzacyjny dotyczący danego składnika jest korygowany w sposób, który pozwala w ciągu pozostałego okresu użytkowania tego składnika aktywów dokonywać systematycznego odpisania jego zweryfikowanej wartości bilansowej pomniejszonej o wartość końcową.

Rzeczowe składniki aktywów obrotowych

Rzeczowe składniki aktywów obrotowych wycenia się według cen nabycia lub kosztów wytworzenia nie wyższych od ich cen sprzedaży netto na dzień bilansowy. Zapasy są wyceniane według niższej z dwóch wartości: ceny nabycia/ kosztu wytworzenia i możliwej do uzyskania ceny sprzedaży netto. Cena nabycia lub koszt wytworzenia każdego składnika zapasów uwzględnia wszystkie koszty zakupu, koszty przetworzenia oraz inne koszty poniesione w trakcie doprowadzania zapasów do ich aktualnego miejsca i stanu – zarówno w odniesieniu do bieżącego, jak i poprzedniego roku. Ceną sprzedaży netto możliwą do uzyskania jest szacowana cena sprzedaży dokonywanej w toku zwykłej działalności gospodarczej, pomniejszona o koszty wykończenia i szacowane koszty niezbędne do doprowadzenia sprzedaży do skutku.

Należności

Należności wycenia się w kwotach wymaganej zapłaty. W zależności od terminu wymagalności należności wykazywane są jako krótkoterminowe (do 12 miesięcy od dnia bilansowego) lub długoterminowe (powyżej 12 miesięcy od dnia bilansowego). W celu urealnienia wartości należności pomniejszone są o odpisy aktualizujące wartość należności wątpliwych z zachowaniem zasady ostrożnej wyceny (po pomniejszeniu o odpisy aktualizujące). Należności długoterminowe z tytułu pożyczek wykazywane są w wartości godziwej uwzględniającej zmianę wartości pieniądza w czasie, a wycena tych należności odnoszona jest w wynik bieżącego okresu.

Należności wyrażone w walutach obcych wycenia się na dzień bilansowy według średniego kursu ustalonego dla danej waluty przez Narodowy Bank Polski na ten dzień. Różnice kursowe od należności wyrażonych w walutach obcych powstałe na dzień wyceny i przy zapłacie zalicza się odpowiednio: ujemne do kosztów finansowych, dodatnie do przychodów finansowych.

Należności z tytułu dostaw i usług o terminie wymagalności powyżej 12 miesięcy od dnia bilansowego, to część z należności za wykonane usługi zatrzymana przez odbiorców na okresy gwarancyjne. Termin płatności powyżej 12 miesięcy od dnia bilansowego jest terminem wynikającym z zawieranych umów, ponieważ w praktyce należności z tytułu zatrzymywanych kaucji są po pewnym czasie zastępowane przez gwarancje bankowe lub ubezpieczeniowe Grupa nie stosuje zasady wykazywania tych należności w wartości godziwej uwzględniającej zmianę wartości pieniądza w czasie. Wobec powyższego należności z tytułu dostaw i usług są w całości wykazywane jako aktywa krótkoterminowe.

Pozostałe należności obejmują w szczególności zaliczki przekazane z tytułu przyszłych zakupów rzeczowych aktywów trwałych, aktywów niematerialnych oraz zapasów.Jako aktywa niepieniężne zaliczki nie podlegają dyskontowaniu. Należności budżetowe prezentowane są w ramach pozostałych aktywów niefinansowych, z wyjątkiem należności z tytułu podatku dochodowego od osób prawnych, które stanowią w bilansie odrębną pozycję. Środki pieniężne wykazuje się w wartości nominalnej. Wyrażone w walutach obcych wycenia się na dzień bilansowy według średniego kursu ustalonego dla danej waluty przez Narodowy Bank Polski na ten dzień. Rozliczenia międzyokresowe czynne to przede wszystkim rozliczenia międzyokresowe powstałe w związku z wyceną kontraktów długoterminowych (budowlanych i prac projektowych). Rozliczenia okresowe czynne oraz przychód z tytułu kontraktów wyceniane są zgodnie z MSSF 15. Podstawową zasadą MSSF 15 jest ujmowanie przychodów w momencie transferu dóbr i usług do klienta, w wartości odzwierciedlającej cenę oczekiwaną przez jednostkę, w zamian za przekazanie tych dóbr i usług. Zasady te są stosowane przy wykorzystaniu modelu pięciu kroków: · zidentyfikowano umowę z klientem, · zidentyfikowano zobowiązania do wykonania świadczenia w ramach umowy z klientem, · określono cenę transakcji, · dokonano alokacji ceny transakcji do poszczególnych zobowiązań do wykonania świadczenia, · ujęto przychody w momencie realizacji zobowiązania wynikającego z umowy. Do wyceny kontraktów budowlanych i prac projektowych jednostka dominująca stosuje metodę pomiaru stopnia zaawansowania polegającą na udziale kosztów poniesionych od dnia zawarcia umowy do dnia ustalenia przychodu w całkowitych kosztach wykonania usługi (metoda udziału kosztów). Na równi z kontraktami budowlanymi traktowane są kontrakty obejmujące w ramach zlecenia również pozyskanie nieruchomości gruntowej (kontrakty deweloperskie), jeżeli są one realizowane na konkretne zlecenie i pod stałym nadzorem inwestora. Rozliczenia międzyokresowe kosztów są dokonywane, jeżeli istotne koszty poniesione dotyczą przyszłych okresów sprawozdawczych.

Aktywa trwałe przeznaczone do zbycia

Aktywa trwałe i grupy do zbycia klasyfikuje się jako przeznaczone do sprzedaży, jeśli ich wartość bilansowa zostanie odzyskana raczej w wyniku transakcji sprzedaży niż w wyniku ich dalszego użytkowania. Warunek ten uznaje się za spełniony wyłącznie wówczas, gdy wystąpienie transakcji sprzedaży jest bardzo prawdopodobne, a składnik aktywów (lub grupa do zbycia) jest dostępny do natychmiastowej sprzedaży w swoim obecnym stanie. Klasyfikacja składnika aktywów jako przeznaczonego do zbycia zakłada zamiar Grupy do dokonania transakcji sprzedaży w ciągu roku od momentu zmiany klasyfikacji. Aktywa trwałe (i grupy do zbycia) sklasyfikowane jako przeznaczone do sprzedaży, wycenia się po niższej spośród dwóch wartości: pierwotnej wartości bilansowej lub wartości godziwej, pomniejszonej o koszty związane ze sprzedażą.

Kapitały

Kapitał podstawowy wykazywany jest w wysokości nominalnej, wynikającej ze Statutu, zgodnej z wpisem do Krajowego Rejestru Sądowego. Pozostałe kapitały to: 1) Akcje własne wykazywane w cenie nabycia, 2) Kapitał stanowiący nadwyżkę ceny emisyjnej nad ceną nominalną akcji serii D oraz E, 3) Zyski zatrzymane, na które składają się przede wszystkim niepodzielone zyski z lat ubiegłych przeznaczane na kapitały zapasowy i rezerwowy decyzjami akcjonariuszy (udziałowców), kapitał powstały wskutek przejścia na MSR/MSSF z dniem 1 stycznia 2006 r. oraz późniejsze korekty wyników finansowych za lata 2006 i 2007. Ponadto w zyskach zatrzymanych wykazuje się całkowite dochody okresu sprawozdawczego. Rezerwy tworzy się na pewne lub o dużym stopniu prawdopodobieństwa przyszłe zobowiązania i wycenia się je na dzień bilansowy w wiarygodnie oszacowanej wartości. Rezerwy zalicza się odpowiednio do kosztów operacyjnych, pozostałych kosztów operacyjnych, kosztów finansowych, zależnie od okoliczności, z którymi przyszłe zobowiązania się wiążą. Rezerwy tworzone są na poniższe tytuły: odroczonego podatku dochodowego, rezerwy na naprawy gwarancyjne, rezerwy na świadczenia emerytalne i inne koszty związane z zarachowanymi już przychodami. Rezerwy na naprawy gwarancyjne tworzone są na podstawie szacunków opartych na najlepszej wiedzy Zarządu i osób bezpośrednio odpowiedzialnych za realizację kontraktów budowlanych. Rezerwy na naprawy gwarancyjne zalicza się do kosztu wytworzenia sprzedanych produktów.

Zobowiązania z tytułu zaciągniętych kredytów wyceniane są w kwocie wymagającej zapłaty. Koszty finansowania zewnętrznego (prowizje, odsetki, różnice kursowe) zaciągniętego w związku ze współfinansowaniem nakładów na realizację majątku trwałego, do czasu oddania danego składnika majątkowego do użytkowania, są kapitalizowane i odnoszone na wartość tych składników majątku trwałego. Grupa przyjęła zasadę, że kredyty przeznaczone na współfinansowanie celowych przedsięwzięć jakimi są realizacje obiektów handlowych – zaciągane są w walutach takich samych w jakich zawierana jest większość umów najmu dla poszczególnych obiektów. Działanie takie ma na celu zabezpieczenie wysokości przyszłych wpływów (zapewnienie zgodności waluty wpływów z walutą spłaty kredytu). Zobowiązania w walutach obcych wycenia się według średniego kursu ustalonego na dzień wyceny danej waluty przez NBP oraz po uwzględnieniu odpisów z tytułu aktualizacji wyceny. Różnice kursowe ustalone w trakcie roku lub na moment bilansowy odnosi się w ciężar kosztów finansowych lub na dobro przychodów finansowych. W przypadku instrumentów finansowych, co do których Grupa stosuje politykę zabezpieczeń (w szczególności kredyty) powstałe różnice kursowe odnoszone są na kapitał z aktualizacji wyceny instrumentów finansowych pod warunkiem spełnienia kryterium efektywności. Zobowiązania z tytułu dostaw i usług o terminie wymagalności powyżej 12 miesięcy od dnia bilansowego to część zobowiązań za otrzymane usługi zatrzymana na okresy gwarancyjne. Termin płatności powyżej 12 miesięcy od dnia bilansowego jest terminem wynikającym z zawieranych umów, ponieważ w praktyce zobowiązania z tytułu zatrzymywanych kaucji są po pewnym czasie zastępowane przez gwarancje bankowe / ubezpieczeniowe przedkładane przez dostawców / podwykonawców, Grupa nie stosuje zasady wykazywania tych zobowiązań w wartości godziwej uwzględniającej zmianę wartości pieniądza w czasie. Wobec powyższego zobowiązania z tytułu dostaw i usług są w całości wykazywane jako krótkoterminowe.

Zobowiązania finansowe wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy obejmują zobowiązania finansowe przeznaczone do obrotu oraz zobowiązania finansowe pierwotnie zakwalifikowane do kategorii wycenianych do wartości godziwej przez wynik finansowy. Zobowiązania finansowe są klasyfikowane jako przeznaczone do obrotu, jeżeli zostały nabyte dla celów sprzedaży w niedalekiej przyszłości. Instrumenty pochodne, włączając wydzielone instrumenty wbudowane, są również klasyfikowane jako przeznaczone do obrotu chyba, że są uznane za efektywne instrumenty zabezpieczające. Na dzień 31 grudnia 2020 roku żadne zobowiązania finansowe nie zostały zakwalifikowanie do kategorii wycenianych w wartości godziwej przez wynik finansowy. Zobowiązania finansowe wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy są wyceniane w wartości godziwej, uwzględniając ich wartość rynkową na dzień bilansowy bez uwzględnienia kosztów transakcji sprzedaży. Zmiany w wartości godziwej tych instrumentów są ujmowane w zysku lub stracie jako koszty lub przychody finansowe, za wyjątkiem zmian z tytułu własnego ryzyka kredytowego dla zobowiązań finansowych pierwotnie zakwalifikowanych do kategorii wycenianych w wartości godziwej przez wynik finansowy, które od 1 stycznia 2018 roku ujmuje się w pozostałych całkowitych dochodach. Inne zobowiązania finansowe niebędące instrumentami finansowymi wycenianymi w wartości godziwej przez wynik finansowy, są wyceniane według zamortyzowanego kosztu przy użyciu metody efektywnej stopy procentowej. Grupa wyłącza ze swojego bilansu zobowiązanie finansowe, gdy zobowiązanie wygasło – to znaczy, kiedy obowiązek określony w umowie został wypełniony, umorzony lub wygasł. Zastąpienie dotychczasowego instrumentu dłużnego przez instrument o zasadniczo różnych warunkach dokonywane pomiędzy tymi samymi podmiotami Grupa ujmuje jako wygaśniecie pierwotnego zobowiązania finansowego i ujęcie nowego zobowiązania finansowego. Przed 1 stycznia 2018 roku znaczące modyfikacje warunków umowy dotyczącej istniejącego zobowiązania finansowego Grupa ujmowała jako wygaśniecie pierwotnego i ujęcie nowego zobowiązania finansowego. Powstająca z tytułu zamiany różnica odnośnych wartości bilansowych wykazywana była w zysku lub stracie. Od 1 stycznia 2018 roku w przypadku modyfikacji warunków umownych zobowiązania finansowego, która nie powoduje zaprzestania ujmowania istniejącego zobowiązania, zysk lub stratę ujmuje się niezwłocznie w wyniku finansowym. Zysk lub stratę oblicza się jako różnicę pomiędzy wartością bieżącą zmodyfikowanych i oryginalnych przepływów pieniężnych, zdyskontowanych z zastosowaniem oryginalnej efektywnej stopy procentowej zobowiązania.

Leasing

Umowy leasingu finansowego, które przenoszą na Grupę zasadniczo całe ryzyko i korzyści wynikające z posiadania przedmiotu leasingu, są ujmowane w sprawozdaniu z sytuacji finansowej na dzień rozpoczęcia leasingu według niższej z następujących dwóch wartości: wartości godziwej środka trwałego stanowiącego przedmiot leasingu lub wartości bieżącej minimalnych opłat leasingowych. Opłaty leasingowe są rozdzielane pomiędzy koszty finansowe i zmniejszenie salda zobowiązania z tytułu leasingu, w sposób umożliwiający uzyskanie stałej stopy odsetek od pozostałego do spłaty zobowiązania. Koszty finansowe są ujmowane w zysku lub stracie, chyba że spełnione są wymogi kapitalizacji. Zasady amortyzacji środków trwałych użytkowanych na mocy leasingu finansowego powinny być spójne z zasadami stosowanymi przy amortyzacji własnych aktywów jednostki podlegających amortyzacji.## Przy braku wystarczającej pewności, że leasingobiorca uzyska tytuł własności przed końcem okresu leasingu, środki trwałe użytkowane na mocy umów leasingu finansowego są amortyzowane przez krótszy z dwóch okresów: szacowany okres użytkowania środka trwałego lub okres leasingu. Umowy leasingowe, zgodnie, z którymi leasingodawca zachowuje zasadniczo całe ryzyko i wszystkie pożytki wynikające z posiadania przedmiotu leasingu, zaliczane są do umów leasingu operacyjnego. Opłaty leasingowe z tytułu leasingu operacyjnego oraz późniejsze raty leasingowe ujmowane są jako koszty operacyjne w zysku lub stracie metodą liniową przez okres trwania leasingu. Warunkowe opłaty leasingowe są ujmowane jako koszt w okresie, w którym stają się należne. Pozostałe zobowiązania niefinansowe obejmują w szczególności zobowiązania wobec urzędu skarbowego z tytułu podatku od towarów i usług oraz zobowiązania z tytułu otrzymanych zaliczek, które będą rozliczone poprzez dostawę towarów, usług lub środków trwałych. Pozostałe zobowiązania niefinansowe ujmowane są w kwocie wymagającej zapłaty. Do rozliczeń międzyokresowych (pasywnych) zalicza się:
* otrzymane płatności z tytułu realizacji kontraktów długoterminowych niestanowiące przychodów faktycznie zrealizowanych,
* rozliczane w czasie dotacje (dotacje rozliczane są systematycznie w czasie użytkowania dotowanych środków trwałych jako przychody wykazywane w sprawozdaniu z całkowitych dochodów).

Podatki

Podatek bieżący

Zobowiązania i należności z tytułu bieżącego podatku za okres bieżący i okresy poprzednie wycenia się w wysokości kwot przewidywanej zapłaty na rzecz organów podatkowych (podlegających zwrotowi od organów podatkowych) z zastosowaniem stawek podatkowych i przepisów podatkowych, które prawnie lub faktycznie już obowiązywały na dzień bilansowy.

Podatek odroczony

Na potrzeby sprawozdawczości finansowej, podatek odroczony jest obliczany metodą zobowiązań bilansowych w stosunku do różnic przejściowych występujących na dzień bilansowy między wartością podatkową aktywów i zobowiązań a ich wartością bilansową wykazaną w sprawozdaniu finansowym.
Rezerwa na podatek odroczony ujmowana jest w odniesieniu do wszystkich dodatnich różnic przejściowych
* Z wyjątkiem sytuacji, gdy rezerwa na podatek odroczony powstaje w wyniku początkowego ujęcia wartości firmy lub początkowego ujęcia składnika aktywów bądź zobowiązania przy transakcji nie stanowiącej połączenia jednostek i w chwili jej zawierania nie mającej wpływu ani na zysk lub stratę brutto, ani na dochód do opodatkowania czy stratę podatkową, oraz
* W przypadku dodatnich różnic przejściowych wynikających z inwestycji w jednostkach zależnych lub stowarzyszonych i udziałów we wspólnych przedsięwzięciach – z wyjątkiem sytuacji, gdy terminy odwracania się różnic przejściowych podlegają kontroli inwestora i gdy prawdopodobne jest, iż w dającej się przewidzieć przyszłości różnice przejściowe nie ulegną odwróceniu.

Aktywa z tytułu podatku odroczonego ujmowane są w odniesieniu do wszystkich ujemnych różnic przejściowych, jak również niewykorzystanych ulg podatkowych i niewykorzystanych strat podatkowych przeniesionych na następne lata, w takiej wysokości, w jakiej jest prawdopodobne, że zostanie osiągnięty dochód do opodatkowania, który pozwoli wykorzystać ww. różnice, aktywa i straty
* Z wyjątkiem sytuacji, gdy aktywa z tytułu odroczonego podatku dotyczące ujemnych różnic przejściowych powstają w wyniku początkowego ujęcia składnika aktywów bądź zobowiązania przy transakcji nie stanowiącej połączenia jednostek i w chwili jej zawierania nie mają wpływu ani na zysk lub stratę brutto, ani na dochód do opodatkowania czy stratę podatkową, oraz
* W przypadku ujemnych różnic przejściowych z tytułu inwestycji w jednostkach zależnych lub stowarzyszonych oraz udziałów we wspólnych przedsięwzięciach, składnik aktywów z tytułu odroczonego podatku jest ujmowany w bilansie jedynie w takiej wysokości, w jakiej jest prawdopodobne, iż w dającej się przewidzieć przyszłości ww. różnice przejściowe ulegną odwróceniu i osiągnięty zostanie dochód do opodatkowania, który pozwoli na potrącenie ujemnych różnic przejściowych.

Wartość bilansowa składnika aktywów z tytułu odroczonego podatku jest weryfikowana na każdy dzień bilansowy i ulega stosownemu obniżeniu o tyle, o ile przestało być prawdopodobne osiągnięcie dochodu do opodatkowania wystarczającego do częściowego lub całkowitego zrealizowania składnika aktywów z tytułu odroczonego podatku dochodowego. Nieujęty składnik aktywów z tytułu odroczonego podatku dochodowego podlega ponownej ocenie na każdy dzień bilansowy i jest ujmowany do wysokości odzwierciedlającej prawdopodobieństwo osiągnięcia w przyszłości dochodów do opodatkowania, które pozwolą na odzyskanie tego składnika aktywów.

Aktywa z tytułu odroczonego podatku dochodowego oraz rezerwy na podatek odroczony wyceniane są z zastosowaniem stawek podatkowych, które według przewidywań będą obowiązywać w okresie, gdy składnik aktywów zostanie zrealizowany lub rezerwa rozwiązana, przyjmując za podstawę stawki podatkowe (i przepisy podatkowe) obowiązujące na dzień bilansowy lub takie, których obowiązywanie w przyszłości jest pewne na dzień bilansowy.

Podatek dochodowy dotyczący pozycji ujmowanych poza zyskiem lub stratą jest ujmowany poza zyskiem lub stratą: w innych całkowitych dochodach dotyczący pozycji ujętych w innych całkowitych dochodach lub bezpośrednio w kapitale własnym dotyczący pozycji ujętych bezpośrednio w kapitale własnym.

Grupa kompensuje ze sobą aktywa z tytułu odroczonego podatku dochodowego z rezerwami z tytułu odroczonego podatku dochodowego wtedy i tylko wtedy, gdy posiada możliwy do wyegzekwowania tytuł prawny do przeprowadzenia kompensat należności ze zobowiązaniami z tytułu bieżącego podatku i odroczony podatek dochodowy ma związek z tym samym podatnikiem i tym samym organem podatkowym.

Podatek od towarów usług

Przychody, koszty, aktywa i zobowiązania są ujmowane po pomniejszeniu o wartość podatku od towarów i usług, z wyjątkiem:
* Gdy podatek od towarów i usług zapłacony przy zakupie aktywów lub usług nie jest możliwy do odzyskania od organów podatkowych; wtedy jest on ujmowany odpowiednio jako część ceny nabycia składnika aktywów lub jako część pozycji kosztowej oraz
* Należności i zobowiązań, które są wykazywane z uwzględnieniem kwoty podatku od towarów i usług.

Kwota netto podatku od towarów i usług możliwa do odzyskania lub należna do zapłaty na rzecz organów podatkowych jest ujęta w sprawozdaniu z sytuacji finansowej jako część należności lub zobowiązań.

Ocena niepewności co do rozliczeń podatkowych

Jeżeli w ocenie Grupy jest prawdopodobne, że podejście do kwestii podatkowej lub grupy kwestii podatkowych będzie zaakceptowane przez organ podatkowy, Grupa określa dochód do opodatkowania (stratę podatkową), podstawę opodatkowania, niewykorzystane straty podatkowe, niewykorzystane ulgi podatkowe i stawki podatkowe z uwzględnieniem podejścia do opodatkowania planowanego lub zastosowanego w swoim zeznaniu podatkowym.
Jeżeli Grupa stwierdzi, że nie jest prawdopodobne, że organ podatkowy zaakceptuje podejście Grupy do kwestii podatkowej lub grupy kwestii podatkowych, wówczas Grupa odzwierciedla wpływ niepewności przy ustalaniu dochodu do opodatkowania (straty podatkowej), niewykorzystanych strat podatkowych, niewykorzystanych ulg podatkowych lub stawek podatkowych.
Grupa odzwierciedla ten efekt za pomocą następującej metody:
* Grupa określa najbardziej prawdopodobny scenariusz – jest to pojedyncza kwota spośród możliwych wyników

Przychody z umów z klientami

Grupa stosuje MSSF 15 Przychody z umów z klientami do wszystkich umów z klientami, z wyjątkiem umów leasingowych objętych zakresem MSSF 16 Leasing, instrumentów finansowych i innych praw lub zobowiązań umownych objętych zakresem MSSF 9 Instrumenty finansowe, MSSF 10 Skonsolidowane sprawozdania finansowe, MSSF 11 Wspólne ustalenia umowne, MSR 27 Jednostkowe sprawozdania finansowe i MSR 28 Inwestycje w jednostkach stowarzyszonych i wspólnych przedsięwzięciach.
Podstawową zasadą MSSF 15 jest ujmowanie przychodów w momencie transferu dóbr i usług do klienta, w wartości odzwierciedlającej cenę oczekiwaną przez jednostkę, w zamian za przekazanie tych dóbr i usług. Zasady te są stosowane przy wykorzystaniu modelu pięciu kroków:
* Zidentyfikowano umowę z klientem,
* Zidentyfikowano zobowiązania do wykonania świadczenia w ramach umowy z klientem,
* Określono cenę transakcji,
* Dokonano alokacji ceny transakcji do poszczególnych zobowiązań do wykonania świadczenia,
* Ujęto przychody w momencie realizacji zobowiązania wynikającego z umowy.

Identyfikacja umowy z klientem

Grupa ujmuje umowę z klientem tylko wówczas, gdy spełnione są wszystkie następujące kryteria:
* Strony umowy zawarły umowę (w formie pisemnej, ustnej lub zgodnie z innymi zwyczajowymi praktykami handlowymi) i są zobowiązane do wykonania swoich obowiązków;
* Grupa jest w stanie zidentyfikować prawa każdej ze stron dotyczące dóbr lub usług, które mają zostać przekazane;
* Grupa jest w stanie zidentyfikować warunki płatności za dobra lub usługi, które mają zostać przekazane;
* Umowa ma treść ekonomiczną (tzn. można oczekiwać, że w wyniku umowy ulegnie zmianie ryzyko, rozkład w czasie lub kwota przyszłych przepływów pieniężnych jednostki); oraz
* Jest prawdopodobne, że Grupa otrzyma wynagrodzenie, które będzie jej przysługiwało w zamian za dobra lub usługi, które zostaną przekazane klientowi.

Oceniając, czy otrzymanie kwoty wynagrodzenia jest prawdopodobne, Grupa uwzględnia jedynie zdolność i zamiar zapłaty kwoty wynagrodzenia przez klienta w odpowiednim terminie. Kwota wynagrodzenia, które będzie przysługiwało Spółce, może być niższa niż cena określona w umowie, jeśli wynagrodzenie jest zmienne, ponieważ jednostka może zaoferować klientowi ulgę cenową.# Identyfikacja zobowiązań do wykonania świadczenia
W momencie zawarcia umowy Grupa dokonuje oceny dóbr lub usług przyrzeczonych w umowie z klientem i identyfikuje jako zobowiązanie do wykonania świadczenia każde przyrzeczenie do przekazania na rzecz klienta dobra lub usługi (lub pakietu dóbr lub usług), które można wyodrębnić lub grupy odrębnych dóbr lub usług, które są zasadniczo takie same i w przypadku których przekazanie na rzecz klienta ma taki sam charakter. Dobro lub usługa przyrzeczone klientowi są odrębne, jeżeli spełnione są obydwa następujące warunki:
* Klient może odnosić korzyści z dobra lub usługi albo bezpośrednio, albo poprzez powiązanie z innymi zasobami, które są dla niego łatwo dostępne, oraz
* Zobowiązanie Grupy do przekazania dobra lub usługi na rzecz klienta można zidentyfikować jako odrębne w stosunku do innych zobowiązań określonych w umowie.

Ustalenie ceny transakcyjnej

W celu ustalenia ceny transakcyjnej Grupa uwzględnia warunki umowy oraz stosowane przez nią zwyczajowe praktyki handlowe. Cena transakcyjna to kwota wynagrodzenia, które – zgodnie z oczekiwaniem Grupy – będzie jej przysługiwać w zamian za przekazanie przyrzeczonych dóbr lub usług na rzecz klienta, z wyłączeniem kwot pobranych w imieniu osób trzecich (na przykład niektórych podatków od sprzedaży). Wynagrodzenie określone w umowie z klientem może obejmować kwoty stałe, kwoty zmienne lub oba te rodzaje kwot.

Wynagrodzenie zmienne

Jeśli wynagrodzenie określone w umowie obejmuje kwotę zmienną, Grupa oszacowuje kwotę wynagrodzenia, do którego będzie uprawniona w zamian za przekazanie przyrzeczonych dóbr lub usług na rzecz klienta. Grupa szacuje kwotę wynagrodzenia zmiennego, stosując jedną z następujących metod w zależności od tego, która z nich pozwoli Spółce dokładniej przewidzieć kwotę wynagrodzenia, do którego jest uprawniona:
* Wartość oczekiwana – wartość oczekiwana to suma iloczynów możliwych kwot wynagrodzenia i odpowiadających im prawdopodobieństw wystąpienia. Wartość oczekiwana może być właściwym szacunkiem kwoty wynagrodzenia zmiennego, jeśli Grupa zawiera dużą liczbę podobnych umów.
* Wartość najbardziej prawdopodobna – wartość najbardziej prawdopodobna to pojedyncza, najbardziej prawdopodobna kwota z przedziału możliwych kwot wynagrodzenia (tj. pojedynczy najbardziej prawdopodobny wynik umowy). Wartość najbardziej prawdopodobna może być właściwym szacunkiem kwoty wynagrodzenia zmiennego, jeśli umowa ma tylko dwa możliwe wyniki (na przykład Grupa albo uzyskuje premię za wyniki, albo nie).

Grupa zalicza do ceny transakcyjnej część lub całość kwoty wynagrodzenia zmiennego wyłącznie w takim zakresie, w jakim istnieje wysokie prawdopodobieństwo, że nie nastąpi odwrócenie znaczącej części kwoty wcześniej ujętych skumulowanych przychodów w momencie, kiedy ustanie niepewność co do wysokości wynagrodzenia zmiennego.

Przypisanie ceny transakcyjnej do zobowiązań do wykonania świadczenia

Grupa przypisuje cenę transakcyjną do każdego zobowiązania do wykonania świadczenia (lub do odrębnego dobra lub odrębnej usługi) w kwocie, która odzwierciedla kwotę wynagrodzenia, które – zgodnie z oczekiwaniem Grupy – przysługuje jej w zamian za przekazanie przyrzeczonych dóbr lub usług klientowi.

Spełnianie zobowiązań do wykonania świadczenia

Grupa ujmuje przychody w momencie spełnienia (lub w trakcie spełniania) zobowiązania do wykonania świadczenia poprzez przekazanie przyrzeczonego dobra lub usługi klientowi. W odniesieniu do umów dotyczących usług ciągłych, na podstawie których Grupa ma prawo do otrzymania od klienta wynagrodzenia w kwocie, która odpowiada bezpośrednio wartości, jaką dla klienta ma świadczenie dotychczas wykonane, Grupa ujmuje przychód w kwocie, którą ma prawo zafakturować.

Wynagrodzenie zleceniodawcy a wynagrodzenie pośrednika

W przypadku, gdy w dostarczanie dóbr lub usług klientowi zaangażowany jest inny podmiot, Grupa określa czy charakter przyrzeczenia Grupy stanowi zobowiązanie do wykonania świadczenia polegającego na dostarczeniu określonych dóbr lub usług (w tym przypadku Grupa jest zleceniodawcą) czy też na zleceniu innemu podmiotowi dostarczenia tych dóbr lub usług (w tym przypadku Grupa jest pośrednikiem). Grupa jest zleceniodawcą, jeśli sprawuje kontrolę nad przyrzeczonym dobrem lub usługą przed ich przekazaniem klientowi. Jednostka nie musi jednak działać jako zleceniodawca, jeśli uzyskuje tytuł prawny do produktu tylko chwilowo, zanim zostanie on przeniesiony na klienta. Jednostka występująca w umowie jako zleceniodawca może sama wypełnić zobowiązanie do wykonania świadczenia lub może powierzyć wypełnienie tego zobowiązania lub jego części innemu podmiotowi (np. podwykonawcy) w jej imieniu. W takiej sytuacji Grupa ujmuje przychody w kwocie wynagrodzenia brutto, do którego – zgodnie z jej oczekiwaniem – będzie uprawniona w zamian za przekazane dobra lub usługi. Grupa działa jako pośrednik, jeśli jej zobowiązanie do wykonania świadczenia polega na zapewnieniu dostarczenia dóbr lub usług przez inny podmiot. W taki przypadku Grupa ujmuje przychody w kwocie jakiejkolwiek opłaty lub prowizji, do której – zgodnie z jej oczekiwaniem – będzie uprawniona w zamian za zapewnienie dostarczenia dóbr lub usług przez inny podmiot.

Wynagrodzenie zmienne

Niektóre umowy z klientami zawierają kwoty zmienne wynagrodzenia w związku z [udzielaniem upustów, rabatów, zwrotu wynagrodzenia, optymalizacją materiałową kredytów, ustępstw cenowych, dodatków, premii za wyniki, nakładaniem kar]. Jeśli wynagrodzenie określone w umowie obejmuje kwotę zmienną, jednostka oszacowuje kwotę wynagrodzenia, do którego będzie uprawniona w zamian za przekazanie przyrzeczonych dóbr lub usług na rzecz klienta i zalicza do ceny transakcyjnej część lub całość kwoty wynagrodzenia zmiennego wyłącznie w takim zakresie, w jakim istnieje wysokie prawdopodobieństwo, że nie nastąpi odwrócenie znaczącej części kwoty wcześniej ujętych skumulowanych przychodów w momencie, kiedy ustanie niepewność co do wysokości wynagrodzenia zmiennego. Jednostka szacuje kwotę wynagrodzenia zmiennego stosując metodę wartości najbardziej prawdopodobnej.

Istotny komponent finansowania

W przypadku umów z klientami, dla których okres pomiędzy przekazaniem przyrzeczonego dobra lub usługi klientowi a momentem zapłaty za dobro lub usługę przekracza jeden rok Grupa oceniła, że umowy zawierają istotny element finansowania ze względu na trudność w realizacji umowy. W celu ustalenia ceny transakcyjnej, Grupa koryguje przyrzeczoną kwotę wynagrodzenia o istotny komponent finansowania stosując stopę dyskontową, która zostałaby zastosowana w przypadku zawarcia oddzielnej transakcji finansowania pomiędzy jednostką a jej klientem w momencie zawarcia umowy. Grupa zdecydowała się nie korygować przyrzeczonej kwoty wynagrodzenia o wpływ istotnego elementu finansowania, jeżeli w momencie zawarcia umowy oczekuje, że okres od momentu przekazania przyrzeczonego dobra lub usługi klientowi do momentu zapłaty za dobro lub usługę przez klienta wyniesie nie więcej niż jeden rok. Dlatego też, dla krótkoterminowych zaliczek Grupa nie wydzieliła istotnego elementu finansowania.

Wynagrodzenie niepieniężne

W przypadku umów, w których klient zobowiązał się do zapłaty wynagrodzenia w formie innej niż pieniężna, Grupa w celu ustalenia ceny transakcyjnej wycenia wynagrodzenie niepieniężne (lub przyrzeczenie zapłaty wynagrodzenia niepieniężnego) w wartości godziwej. W sytuacji, gdy Grupa nie może racjonalnie oszacować wartości godziwej wynagrodzenia niepieniężnego, wycenia je pośrednio przez odniesienie do indywidualnej ceny sprzedaży dóbr lub usług przyrzeczonych klientowi (lub klasie klientów) w zamian za wynagrodzenie.

Gwarancje

Grupa udziela gwarancji na sprzedane produkty, które stanowi zapewnienie klienta, że dany produkt jest zgodny z ustaloną przez strony specyfikacją. Grupa ujmuje takie gwarancje zgodnie z MSR 37 Rezerwy, zobowiązania warunkowe i aktywa warunkowe. Niektóre niestandardowe umowy z klientami zawierają gwarancje rozszerzone. Gwarancje takie stanowią oddzielną usługę – ujmowaną jako zobowiązanie do wykonania świadczenia, do której przypisuje się część ceny transakcyjnej.

Aktywowane koszty doprowadzenia do zawarcia umowy

Grupa ujmuje dodatkowe koszty doprowadzenia do zawarcia umowy z klientem jako składnik aktywów, jeżeli spodziewa się, że koszty te odzyska. Dodatkowe koszty doprowadzenia do zawarcia umowy to koszty ponoszone przez jednostkę w celu doprowadzenia do zawarcia umowy z klientem, których jednostka nie poniosłaby, jeżeli umowa nie zostałaby zawarta. Dodatkowe koszty doprowadzenia do zawarcia umowy obejmują np. prowizja od sprzedaży. Koszty doprowadzenia do zawarcia umowy ponoszone bez względu na to, czy umowa została zawarta, ujmuje się jako koszty w momencie ich poniesienia, chyba że koszty te wyraźnie obciążają klienta bez względu na to, czy umowa zostanie zawarta. Grupa ujmuje dodatkowe koszty doprowadzenia do zawarcia umowy jako koszty w momencie ich poniesienia.

Aktywa z tytułu umowy

W ramach aktywów z tytułu umowy Grupa ujmuje prawa do wynagrodzenia w zamian za dobra lub usługi, które przekazała klientowi, jeżeli prawo to jest uzależnione od warunku innego niż upływ czasu (na przykład od przyszłych świadczeń jednostki). Grupa ocenia, czy nie nastąpiła utrata wartości składnika aktywów z tytułu umowy na takiej samej zasadzie jak w przypadku składnika aktywów finansowych zgodnie z MSSF 9.

Należności

W ramach należności Grupa ujmuje prawa do wynagrodzenia w zamian za dobra lub usługi, które przekazała klientowi, jeżeli prawo to jest bezwarunkowe (jedynym warunkiem wymagalności wynagrodzenia jest upływ określonego czasu). Grupa ujmuje należność zgodnie z MSSF 9. W momencie początkowego ujęcia należności z tytułu umowy wszelkie różnice pomiędzy wyceną należności zgodnie z MSSF 9 a odpowiadającą jej wcześniej ujętą kwotą przychodów Grupa ujmuje jako koszt (strata z tytułu utraty wartości).# Zobowiązania z tytułu umowy

W ramach zobowiązań z tytułu umowy Grupa ujmuje otrzymane lub należne od klienta wynagrodzenie, z którym wiąże się obowiązek przekazania klientowi dóbr lub usług.

Aktywa z tytułu prawa do zwrotu

W ramach aktywów z tytułu prawa do zwrotu Grupa ujmuje prawo do odzyskania produktów od klientów po wywiązaniu się ze zobowiązania do zwrotu zapłaty.

Zobowiązanie do zwrotu wynagrodzenia

Grupa ujmuje zobowiązanie do zwrotu wynagrodzenia, jeżeli po jego otrzymaniu oczekuje, że zwróci jego część lub całość klientowi. Zobowiązanie do zwrotu wynagrodzenia wycenia się w kwocie otrzymanego wynagrodzenia (lub należności), do którego – zgodnie z oczekiwaniem jednostki – nie jest ona uprawniona (tj. w wysokości kwot nieujętych w cenie transakcyjnej). Zobowiązanie do zwrotu wynagrodzenia (oraz odpowiednia zmiana ceny transakcyjnej oraz wynikająca z niej zmiana zobowiązania z tytułu umowy) jest aktualizowane na koniec każdego okresu sprawozdawczego w związku ze zmianami okoliczności.

Ujęcie przychodów i kosztów oraz zasady ustalenia wyniku finansowego

Przychody ze sprzedaży produktów oraz usług wykazywane są w wartościach netto (bez podatku od towarów i usług) wynikających z transakcji sprzedaży, z uwzględnieniem upustów i rabatów. W przypadku realizacji kontraktów długoterminowych, przychody ustalane są metodą pomiaru stopnia zaawansowania mierzonego za pomocą udziału kosztów poniesionych od dnia zawarcia umowy do dnia ustalenia przychodu w całkowitych kosztach wykonania usługi. Koszty sprzedanych produktów i usług ujmowane są współmiernie do przychodów ze sprzedaży i obejmują wartość sprzedanych produktów, towarów i innych składników wycenionych po koszcie wytworzenia lub w cenach nabycia. Do kosztów tych zalicza się bezpośrednie koszty realizacji kontraktów, jak również koszty ogólne funkcjonowania komórek produkcyjnych i pomocniczych bezpośrednio biorących udział w wytwarzaniu produktów. Koszty sprzedaży obejmują koszty sprzedaży działu informatycznego. Ponieważ nie jest możliwe bezpośrednie przypisanie poszczególnych kosztów kosztom sprzedaży przyjęto zasadę, według której 50% kosztów funkcjonowania działu kwalifikuje się jako koszty sprzedaży. Koszty ogólnego zarządu stanowią koszty ogólne funkcjonowania Grupy, a w szczególności: koszty zarządu oraz koszty działów pracujących na potrzeby całej Grupy. Pozostałe przychody i koszty operacyjne obejmują przychody i koszty niezwiązane bezpośrednio ze zwykłą działalnością jednostki i stanowią głównie: wynik na sprzedaży rzeczowych aktywów trwałych, darowizny, skutki aktualizacji wartości aktywów niefinansowych. Przychody finansowe obejmują głównie przypadające na okres sprawozdawczy odsetki, różnice kursowe. Koszty finansowe obejmują głównie przypadające na bieżący okres koszty z tytułu: zapłaconych odsetek, odsetek od kredytów, różnic kursowych, obniżenia wartości aktywów finansowych. Koszty finansowe poniesione w okresie realizacji inwestycji zaliczane są do aktywów. Podatek dochodowy i pozostałe obowiązkowe zmniejszenia zysku stanowią podatek dochodowy od osób prawnych będący zobowiązaniem wobec budżetu (część bieżąca) oraz rezerwy lub aktywa z tytułu odroczonego podatku dochodowego, spowodowane przejściowymi różnicami między wykazywaną wartością aktywów i pasywów a ich wartością podatkową (część odroczona). Podatek bieżący obliczany jest według zasad określonych odrębnymi przepisami (Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych), tj. przy naliczaniu podatku dochodowego nie mają zastosowania przepisy, na podstawie których sporządzane jest niniejsze skonsolidowane sprawozdanie finansowe.

Zysk netto na akcję

Zysk netto na akcję dla każdego okresu jest obliczony poprzez podzielenie zysku netto za dany okres przez średnią ważoną liczbę akcji w danym okresie sprawozdawczym.

Nowe standardy i interpretacje, które zostały opublikowane i weszły w życie od 01 stycznia 2020 r.

Następujące zmiany do istniejących standardów opublikowanych przez Radę Międzynarodowych Standardów Rachunkowości („RMSR”) oraz zatwierdzone przez UE, które weszły w życie w roku 2020:

Zmiany w zakresie referencji do Założeń Koncepcyjnych w MSSF (obowiązująca w odniesieniu do okresów rocznych rozpoczynających się 1 stycznia 2020 roku lub po tej dacie);
Zmiana do MSSF 3 „Połączenia przedsięwzięć” definicja przedsięwzięcia (obowiązująca w odniesieniu do połączeń, w przypadku których data przyjęcia przypada na początek pierwszego okresu rocznego rozpoczynającego się 1 stycznia 2020 r. lub później oraz w odniesieniu do nabycia aktywów, które nastąpiło w dniu rozpoczęcia w/w okresu rocznego lub później);
Zmiany do MSR 1 „Prezentacja sprawozdań finansowych” i MSR 8 „Zasady (polityka) rachunkowości, zmiany wartości szacunkowych i korygowanie błędów” – definicja terminu „istotny” (obowiązują w odniesieniu do okresów rocznych rozpoczynających się 1 stycznia 2020 roku lub po tej dacie);
Wskaźniki referencyjne stóp procentowych – zmiany do MSSF 9, MSR 39 i MSSF 7 (obowiązują w odniesieniu do okresów rocznych rozpoczynających się 1 stycznia 2020 roku lub po tej dacie).

Standardy i interpretacje, jakie zostały już opublikowane, ale jeszcze nie weszły w życie

Następujące standardy i interpretacje zostały wydane przez Radę Międzynarodowych Standardów Rachunkowości lub Komitet ds. Interpretacji Międzynarodowej Sprawozdawczości Finansowej, a nie weszły jeszcze w życie:

Zmiany do MSR 1 Prezentacja sprawozdań finansowych - Podział zobowiązań na krótkoterminowe i długoterminowe (opublikowano dnia 23 stycznia 2020 roku) - do dnia zatwierdzenia niniejszego sprawozdania finansowego niezatwierdzone przez UE – mający zastosowanie dla okresów rocznych rozpoczynających się dnia 1 stycznia 2023 roku lub później;
Zmiany do MSR 16 Rzeczowe aktywa trwałe – Przychody osiągnięte przed oddaniem do użytkowania - do dnia zatwierdzenia niniejszego sprawozdania finansowego niezatwierdzone przez UE – mający zastosowanie dla okresów rocznych rozpoczynających się dnia 1 stycznia 2022 roku lub później;
Zmiany do MSR 37 Rezerwy, zobowiązania warunkowe i aktywa warunkowe – Umowy rodzące obciążenia – koszty wypełnienia obowiązków umownych - do dnia zatwierdzenia niniejszego sprawozdania finansowego niezatwierdzone przez UE – mający zastosowanie dla okresów rocznych rozpoczynających się dnia 1 stycznia 2022 roku lub później;
Zmiany do MSR 39 Instrumenty finansowe: ujmowanie i wycena - reforma wskaźników referencyjnych stóp procentowych Faza 2 - do dnia zatwierdzenia niniejszego sprawozdania finansowego niezatwierdzone przez UE – mająca zastosowanie dla okresów rocznych rozpoczynających się dnia 1 stycznia 2021 roku lub później;
Zmiany do MSSF 1 Zastosowanie MSSF po raz pierwszy, MSSF 3 Połączenia jednostek, MSSF 9 Instrumenty finansowe, MSR 41 Rolnictwo - Zmiany wynikające z przeglądu MSSF 2018-2020 (opublikowano 14 maja 2020 roku) - do dnia zatwierdzenia niniejszego sprawozdania finansowego niezatwierdzone przez UE - mający zastosowanie dla okresów rocznych rozpoczynających się dnia 1 stycznia 2022 roku lub później;
Zmiany do MSSF 4 Umowy ubezpieczeniowe (opublikowano 25 czerwca 2020) - do dnia zatwierdzenia niniejszego sprawozdania finansowego niezatwierdzone przez UE - mający zastosowanie dla okresów rocznych rozpoczynających się dnia 1 stycznia 2021 roku lub później;
Zmiany do MSSF 7 Instrumenty finansowe: ujawnienie informacji - do dnia zatwierdzenia niniejszego sprawozdania finansowego niezatwierdzone przez UE - mający zastosowanie dla okresów rocznych rozpoczynających się dnia 1 stycznia 2021 roku lub później;
Zmiany do MSSF 9 Instrumenty finansowe - reforma wskaźników referencyjnych stóp procentowych Faza 2 - do dnia zatwierdzenia niniejszego sprawozdania finansowego niezatwierdzone przez UE - mający zastosowanie dla okresów rocznych rozpoczynających się dnia 1 stycznia 2021 roku lub później;
Zmiany do MSSF 16 Leasing - Ustępstwa czynszowe związane z Covid-19 (opublikowano dnia 28 maja 2020) - do dnia zatwierdzenia niniejszego sprawozdania finansowego niezatwierdzone przez UE – mająca zastosowanie dla okresów rocznych rozpoczynających się dnia 1 czerwca 2020 roku lub później; oraz reforma wskaźników referencyjnych stóp procentowych Faza 2- do dnia zatwierdzenia niniejszego sprawozdania finansowego niezatwierdzone przez UE – mająca zastosowanie dla okresów rocznych rozpoczynających się dnia 1 stycznia 2021 roku lub później;
MSSF 17 Umowy ubezpieczeniowe (opublikowano dnia 18 maja 2017 roku) - do dnia zatwierdzenia niniejszego sprawozdania finansowego niezatwierdzony przez UE - mający zastosowanie dla okresów rocznych rozpoczynających się dnia 1 stycznia 2023 roku lub później;
Zmiany do MSSF 10 i MSR 28: Transakcje sprzedaży lub wniesienia aktywów pomiędzy inwestorem a jego jednostką stowarzyszoną lub wspólnym przedsięwzięciem (opublikowano dnia 11 września 2014 roku) – prace prowadzące do zatwierdzenia niniejszych zmian zostały przez UE odłożone bezterminowo - termin wejścia w życie został odroczony przez RMSR na czas nieokreślony.

Daty wejścia w życie są datami wynikającymi z treści standardów ogłoszonych przez Radę ds. Międzynarodowej Sprawozdawczości Finansowej. Daty stosowania standardów w Unii Europejskiej mogą różnić się od dat stosowania wynikających z treści standardów i są ogłaszane w momencie zatwierdzenia do stosowania przez Unię Europejską.

Grupa jest w trakcie oceny wpływu powyższych standardów i interpretacji na zastosowane zasady (politykę) rachunkowości. Grupa nie podjęła decyzji o wcześniejszym zastosowaniu żadnego standardu i interpretacji wraz ze zmianami, które zostały opublikowane, ale nie weszły w życie.

PODSTAWOWE OSĄDY RACHUNKOWE I PODSTAWY SZACOWANIA NIEPEWNOŚCI

Stosując zasady rachunkowości obowiązujące w Grupie, Zarząd zobowiązany jest do dokonywania szacunków, osądów i założeń dotyczących kwot bilansowych aktywów i zobowiązań, których nie da się określić wykorzystując inne źródła.Szacunki i związane z nimi założenia opierają się na doświadczeniach historycznych i innych czynnikach uznawanych za istotne. Rzeczywiste wyniki mogą odbiegać od przyjętych wartości szacunkowych. Szacunki i leżące u ich podstaw założenia podlegają bieżącej weryfikacji. Zmianę wielkości szacunkowych ujmuje się w okresie, w którym nastąpiła weryfikacja, jeśli dotyczy ona wyłącznie tego okresu, lub w okresie bieżącym i okresach przyszłych, jeśli zmiana dotyczy ich na równi z okresem bieżącym. Podstawowymi wielkościami podlegającymi oszacowaniu przez Zarząd są rezerwy na naprawy gwarancyjne oraz wartość firmy. Za szacowanie można również przyjąć ustalanie wyników finansowych (przychodów, kosztów) z realizacji długoterminowych kontraktów budowlanych i prac projektowych.

Szacowanie utraty wartości nieruchomości inwestycyjnych oraz ich wartości końcowych

Grupa wycenia nieruchomości inwestycyjne zgodnie z modelem ceny nabycia lub kosztu wytworzenia z uwzględniam wartości końcowej. Wartość końcowa nieruchomości inwestycyjnych określana jest przez Zarząd na podstawie oszacowanego przez momentu planowanego zbycia nieruchomości inwestycyjnej w oparciu o operaty szacunkowe przegotowane przez firmę zewnętrzną z uwzględnieniem odpowiednich założeń. Dodatkowo na każdy dzień bilansowy, Grupa dokonuje weryfikacji wartości nieruchomości inwestycyjnych wykazanych w sprawozdaniu z sytuacji finansowej na ten dzień z szacowaną wartością przyszłych zdyskontowanych przepływów pieniężnych, celem identyfikacji ewentualnych przesłanek do utraty wartości tych aktywów. Jako przyszłe przepływy pieniężne Grupa przyjmuje szacowane przychody z tytułu umów najmu oraz ewentualnego planowanego zbycia nieruchomości inwestycyjnej.

Szacowanie utraty wartości udziałów w spółkach zależnych

Grupa wycenia udziały w spółkach zależnych w cenie nabycia. Zgodnie z zapisami MSR 36, Grupa jest zobowiązana do corocznej identyfikacji wystąpienia ewentualnych przesłanek do utraty wartości w zakresie udziałów w jednostkach zależnych. Grupa identyfikuję przesłankę do przeprowadzenia testu na utratę wartości w przypadku, gdy wartość księgowa aktywów netto spółki zależnej jest niższa niż wartość udziałów w aktywach sprawozdania z sytuacji finansowej Grupy. W przypadku zaistnienia takiej przesłanki, Grupa dokonuje testu na utratę wartości polegającego na określeniu wartości odzyskiwanej jako sumy szacowanych zdyskontowanych przyszłych przepływów pieniężnych które według osądu Zarządu Spółki dominującej wygeneruje spółka zależna. W przypadku, w którym wartość odzyskiwana jest niższa od wartości bilansowej, zgodnie z zapisami MSR 36 Grupa dokonuje odpisu aktualizującego.

Szacowanie rezerw na naprawy gwarancyjne

Specyfika działalności Spółki dominującej wymaga udzielania gwarancji usunięcia wad i usterek (gwarancja i rękojmia) z tytułu wykonywanych robót budowlanych. Równocześnie zleceniodawcy wymagają złożenia odpowiednich zabezpieczeń na wypadek nie wykonania zobowiązań gwarancyjnych. Zabezpieczenia ustalane są na poziomie określanym umownie w wysokości 1% wartości wykonanych prac. Doświadczenie Zarządu pokazuje, że faktyczna wartość kosztów ponoszonych przy usuwaniu wad i usterek w okresie gwarancyjnym kształtuje się na zupełnie innym (niższym) poziomie. Toteż rezerwy na naprawy gwarancyjne wykazywane są w wysokości oszacowanej przez Zarząd przy udziale osób bezpośrednio odpowiedzialnych za realizację poszczególnych zleceń (kierownicy budów).

Szacowanie wartości firmy

W skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym występuje wartość firmy, która powstała na skutek nabycia udziałów w jednostce zależnej za cenę wyższą od obecnej wartości aktywów netto przypadającej na jednostkę dominującą. Nabycie nastąpiło w dwóch etapach:

27 czerwca 2008 r. – P.A. NOVA S.A. objęła kontrolę nad spółką San Development Sp. z o.o. w wyniku pozyskania 47,7% udziałów, co dało łącznie udział w kapitale spółki zależnej równy 81%;
26 czerwca 2009 r. – P.A. NOVA S.A. nabyła kolejne 19% udziałów, osiągając jednocześnie 100% udziałów w kapitale spółki San Development Sp. z o.o.

Wartość aktywów netto na podstawie, której ustalono wartość firmy została ustalona dwukrotnie, w datach nabywania kolejnych pakietów udziałów w następujący sposób: Głównym aktywem San Development Sp. z o.o. jest nieruchomość komercyjna położona w Przemyślu, na której w momencie nabycia planowano realizację centrum handlowego (obiekt oddano do użytkowania w 2010r.). Wartość tej nieruchomości została określona poprzez oszacowanie przez rzeczoznawcę w dniu 11.07.2008r. Wycena została sporządzona przed rozpoczęciem prac budowlanych bezpośrednio związanych z realizacją inwestycji. Wycenę tę zastosowano zarówno do określenia aktywów netto na dzień 27 czerwca 2008 r. jak i na dzień 26 czerwca 2009 r. W celu ustalenia wartości aktywów netto od wartości rynkowej nieruchomości odjęto koszty przystosowania nieruchomości do realizacji inwestycji mające wpływ na wielkość wyceny; ujemne kapitały własne San Development; koszty finansowania odpowiednio do 27 czerwca 2008 r. oraz przy drugim oszacowaniu do 26 czerwca 2009 r. Do ustalania wartości aktywów netto na dzień 26 czerwca 2009 r. nie brano pod uwagę nakładów inwestycyjnych na realizację obiektu budowlanego, przyjmując założenie, że nakłady te są równe ich wartości rynkowej. Co do ustalonych w powyższy sposób wartości na potrzeby rocznych sprawozdań finansowych wykonuje się testy na utratę wartości firmy.

Szacowanie przychodów i kosztów kontraktów długoterminowych

W przypadku realizacji kontraktów długoterminowych, zgodnie z metodą zaawansowania, przychody z umowy są ujmowane w rachunku zysków i strat, jako przychody w tym okresie, w którym wykonane zostały odpowiednie prace wynikające z umowy o usługę budowlaną. Koszty umowy ujmowane są w rachunku zysków i strat tego okresu, w którym wykonane zostały prace, do których koszty te się odnoszą. Wybrana przez Grupę metoda udziału kosztów określa na dzień bilansowy stopień zaawansowania prac w takim procencie, jaki stanowi udział poniesionych od dnia rozpoczęcia umowy do dnia bilansowego kosztów umowy w całkowitej kwocie kosztów wykonania umowy, obejmującej koszty już poniesione oraz wynikające z aktualnego budżetu kosztów, koszty wymagające jeszcze poniesienia dla pełnego wykonania kontraktu. Budżety poszczególnych kontraktów podlegają aktualizacji nie rzadziej niż raz na kwartał. W przypadku przewidywania, iż kontrakt wygeneruje stratę, jest ona ujmowana bieżącą i wpływa bezpośrednio na wynik finansowy danego okresu.

Szacowanie rezerw na świadczenia pracownicze

Rezerwy na świadczenia emerytalne dokonywane są na podstawie przeciętnych wynagrodzeń w gospodarce i oszacowania zarządu na jakim poziomie w stosunku do przeciętnych wynagrodzeń w gospodarce będą się kształtować wynagrodzenia poszczególnych pracowników w momencie osiągnięcia wieku emerytalnego. Przyjęte w tym celu założenia zostały przedstawione w nocie 12.

Składnik aktywów z tytułu podatku odroczonego

Grupa rozpoznaje składnik aktywów z tytułu podatku odroczonego bazując na założeniu, że w przyszłości zostanie osiągnięty zysk podatkowy pozwalający na jego wykorzystanie. Pogorszenie uzyskiwanych wyników podatkowych w przyszłości mogłoby spowodować, że założenie to stałoby się nieuzasadnione.

Wartość godziwa instrumentów finansowych

Wartość godziwą instrumentów finansowych, dla których nie istnieje aktywny rynek ustala się wykorzystując odpowiednie techniki wyceny. Przy wyborze odpowiednich metod i założeń Grupa kieruje się profesjonalnym osądem. Sposób ustalenia wartości godziwej poszczególnych instrumentów finansowych został przedstawiony w nocie Klasyfikacja instrumentów finansowych.

Stawki amortyzacyjne

Wysokość stawek amortyzacyjnych ustalana jest na podstawie przewidywanego okresu ekonomicznej użyteczności składników rzeczowego majątku trwałego oraz aktywów niematerialnych. Grupa corocznie dokonuje weryfikacji przyjętych okresów ekonomicznej użyteczności na podstawie bieżących szacunków.

Niepewność związana z rozliczeniami podatkowymi

Regulacje dotyczące podatku od towarów i usług, podatku dochodowego od osób prawnych oraz obciążeń związanych z ubezpieczeniami społecznymi podlegają częstym zmianom. Te częste zmiany powodują brak odpowiednich punktów odniesienia, niespójne interpretacje oraz nieliczne ustanowione precedensy, które mogłyby mieć zastosowanie. Obowiązujące przepisy zawierają również niejasności, które powodują różnice w opiniach, co do interpretacji prawnej przepisów podatkowych, zarówno pomiędzy organami państwowymi jak i organami państwowymi i przedsiębiorstwami. Rozliczenia podatkowe oraz inne obszary działalności (na przykład kwestie celne czy dewizowe) mogą być przedmiotem kontroli organów, które uprawnione są do nakładania wysokich kar i grzywien, a wszelkie dodatkowe zobowiązania podatkowe, wynikające z kontroli, muszą zostać zapłacone wraz z wysokimi odsetkami. Te warunki powodują, że ryzyko podatkowe w Polsce jest większe niż w krajach o bardziej dojrzałym systemie podatkowym. W konsekwencji, kwoty prezentowane i ujawniane w sprawozdaniach finansowych mogą się zmienić w przyszłości w wyniku ostatecznej decyzji organu kontroli podatkowej. Z dniem 15 lipca 2016 roku do Ordynacji Podatkowej zostały wprowadzone zmiany w celu uwzględnienia postanowień Ogólnej Klauzuli Zapobiegającej Nadużyciom (GAAR). GAAR ma zapobiegać powstawaniu i wykorzystywaniu sztucznych struktur prawnych tworzonych w celu uniknięcia zapłaty podatku w Polsce. GAAR definiuje unikanie opodatkowania jako czynność dokonaną przede wszystkim w celu osiągnięcia korzyści podatkowej, sprzecznej w danych okolicznościach z przedmiotem i celem przepisy ustawy podatkowej. Zgodnie z GAAR taka czynność nie skutkuje osiągnięciem korzyści podatkowej, jeżeli sposób działania był sztuczny.# NOTY OBJAŚNIAJĄCE DO SPRAWOZDANIA FINANSOWEGO

Wszelkie występowanie (i) nieuzasadnionego dzielenia operacji, (ii) angażowania podmiotów pośredniczących mimo braku uzasadnienia ekonomicznego lub gospodarczego, (iii) elementów wzajemnie się znoszących lub kompensujących oraz (iv) inne działania o podobnym działaniu do wcześniej wspomnianych, mogą być potraktowane jako przesłanka istnienia sztucznych czynności podlegających przepisom GAAR. Nowe regulacje będą wymagać znacznie większego osądu przy ocenie skutków podatkowych poszczególnych transakcji. Klauzulę GAAR należy stosować w odniesieniu do transakcji dokonanych po jej wejściu w życie oraz do transakcji, które zostały przeprowadzone przed wejściem w życie klauzuli GAAR, ale dla których po dacie wejścia klauzuli w życie korzyści były lub są nadal osiągane. Wdrożenie powyższych przepisów umożliwi polskim organom kontroli podatkowej kwestionowanie realizowanych przez podatników prawnych ustaleń i porozumień, takich jak restrukturyzacja i reorganizacja grupy. Grupa ujmuje i wycenia aktywa lub zobowiązania z tytułu bieżącego i odroczonego podatku dochodowego przy zastosowaniu wymogów MSR 12 Podatek dochodowy w oparciu o zysk (stratę podatkową), podstawę opodatkowania, nierozliczone straty podatkowe, niewykorzystane ulgi podatkowe i stawki podatkowe, uwzględniając ocenę niepewności związanych z rozliczeniami podatkowymi. Gdy istnieje niepewność co do tego, czy i w jakim zakresie organ podatkowy będzie akceptował poszczególne rozliczenia podatkowe transakcji, Grupa ujmuje te rozliczenia uwzględniając ocenę niepewności.

Rezerwy na sprawy sporne

W związku z prowadzoną działalnością Grupa jest stroną postępowań sądowych. Grupa prowadzi analizę potencjalnych ryzyk związanych z prowadzonymi sprawami i na tej podstawie podejmuje decyzje o konieczności ujęcia skutków tych postępowań w księgach rachunkowych oraz wysokości ewentualnych rezerw.

SEGMENTY DZIAŁALNOŚCI

Podział na segmenty

Podział na segmenty działalności (MSSF 8) przedstawiono w poniższej tabeli. Obecnie Grupa prowadzi działalność na rynku krajowym. Nadto Grupa sklasyfikowała swoją działalność według jej rodzajów. Niektóre z aktywów i zobowiązań nie mogą być przypisane do konkretnych segmentów, ponieważ dotyczą całej działalności Grupy – w takim przypadku zostały one wykazane w ostatniej kolumnie poniższej tabeli.

	obiekty komercyjne na własny rachunek (do wynajmu)	obiekty własne planowane / realizowane	obiekty budowlane do sprzedaży na zewnątrz	działalność projektowa	działalność informatyczna	działalność badawczo-rozwojowa	ogólne / nie przyporządkowane do żadnego segmentu	Razem
Aktywa niematerialne i wartość firmy	3 082	-	-	-	-	-	6	3 088
Rzeczowe aktywa trwałe	76 320	1 051	155 43	3 552	9 249	14 446
Długoterminowe należności	148	-	-	-	-	-	446	594
Nieruchomości inwestycyjne	638 657	10 755	20 682	-	-	-	670 094
Długoterminowe aktywa finansowe	768	-	53	-	-	-	740	1 561
Aktywa przeznaczone do sprzedaży	29 929	-	-	-	-	-		29 929
Razem nakłady inwestycyjne (Aktywa trwałe + Aktywa dostępne do sprzedaży - Aktywa z tytułu odroczonego podatku dochodowego)	672 612	11 075	21 786	155 43	3 552	9 995	719 218
Zapasy i należności krótkoterminowe (z wyłączeniem krótkoterminowych rozliczeń międzyokresowych)	7 271	3 067	21 748	867	799	1 743	35 495
Inwestycje krótkoterminowe	40 125	1 184	-	-	-	3 621	43 931
Zadłużenie z tytułu kredytów i pożyczek	(335 312)	-	-	-	-	(11 344)	(346 656)
Aktywa własne	384 696	14 143	43 718	1 022	842	3 552	4 015 451 988
Przychody ze sprzedaży	62 904	-	84 744	5 679	8 258	-	92 161 677
Struktura % przychodów ze sprzedaży	39%	0%	52%	4%	5%	0%	0%	100%
Koszt własny sprzedaży powiększony o koszty sprzedaży	29 422	-	77 961	5 226	7 570	2 127	750 123 056
Koszty finansowe	11 531	-	1 677	-	-	153	13 361
Wynik segmentu	21 951	-	5 106	453	688	(2 127)	(811) 25 260

Grupa monitoruje oddzielnie wyniki operacyjne segmentów w celu podejmowania decyzji dotyczących alokacji zasobów, oceny skutków tej alokacji oraz wyników działalności. Podstawą oceny wyników działalności jest zysk lub strata na działalności operacyjnej z uwzględnieniem poniesionych kosztów finansowych. Koszty ogólnego zarządu, pozostałe koszty operacyjne, przychody finansowe oraz podatek dochodowy nie są alokowane do segmentów. Ceny transakcyjne stosowane przy transakcjach pomiędzy segmentami operacyjnymi są ustalane na zasadach rynkowych podobnie jak przy transakcjach ze stronami niepowiązanymi. Przychody z tytułu transakcji pomiędzy segmentami są eliminowane przy konsolidacji.

Informacje o transakcjach z ważniejszymi klientami zewnętrznymi

O transakcjach z ważniejszymi klientami zewnętrznymi informowano Raportami bieżącymi. Ponadto zestawienie tych transakcji zaprezentowano w sprawozdaniu z działalności Spółki i Grupy Kapitałowej.

NOTY OBJAŚNIAJĄCE DO SPRAWOZDANIA FINANSOWEGO

1. Aktywa trwałe

1.1. Rzeczowe aktywa trwałe

	31.12.2020	31.12.2019
Rzeczowe aktywa trwałe
a) środki trwałe (w tym)	14 120	15 855
- grunty (w tym prawo użytkowania wieczystego gruntu)	592	597
- budynki, lokale i obiekty inżynierii lądowej i wodnej	10 618	10 955
- urządzenia techniczne i maszyny	485	977
- środki transportu	2 056	2 787
- inne środki trwałe	369	539
- inwestycje w obcych środkach trwałych	-	-
b) środki trwałe w budowie	326	311
c) zaliczki na środki trwałe w budowie	-	-
Rzeczowe aktywa trwałe razem	14 446	16 166

	31.12.2020	31.12.2019
Rzeczowe aktywa trwałe (struktura własnościowa)
a) własne	12 722	13 545
b) używane na podstawie umowy najmu, dzierżawy lub innej umowy, w tym umowy leasingu, w tym:	1 724	2 621
- leasingu	1 724	2 621
Rzeczowe aktywa trwałe bilansowe razem	14 446	16 166

Zmiany rzeczowych aktywów trwałych

Zmiany rzeczowych aktywów trwałych (wg grup rodzajowych) w okresie od 01.01.2020 r. do 31.12.2020 r.

Wyszczególnienie	grunty (w tym prawo użytkowania wieczystego gruntu)	budynki, lokale i obiekty inżynierii lądowej i wodnej	urządzenia techniczne i maszyny	środki transportu	inne środki trwałe	inwestycje w obce środki trwałe	Razem środki trwałe
a) wartość brutto środków trwałych na początek okresu	629	14 898	5 218	7 471	2 810	2 121	33 147
b) zwiększenia (z tytułu)	-	-	11 149	40	-	200	-
- nabycia	-	-	11	-	40	-	-
- przesunięcia wewnętrzne między grupami	-	-	-	-	-	-	-
- przejęcia z inwestycji (rozliczenie środków w budowie)	-	-	-	-	-	-	-
- przejęcia z inwestycji (rozliczenie nieruchomości inwestycyjnych)	-	-	-	-	-	-	-
- przejętych z leasingu	-	-	-	149	-	149	-
c) zmniejszenia (z tytułu)	-	-	(565)	(169)	(36)	-	(770)
- likwidacji	-	-	-	-	-	-	-
- sprzedaży	-	-	-	(169)	-	-	(169)
- przemieszczenia wewnętrznego	-	-	-	-	-	-	-
- inne (likwidacja, wycofanie z ewidencji w wyniku inwentaryzacji)	-	-	(565)	-	(36)	-	(601)
- inne	-	-	-	-	-	-	-
d) wartość brutto środków trwałych na koniec okresu	629	14 898	4 664	7 451	2 814	2 121	32 577
e) skumulowana amortyzacja (umorzenie) na początek okresu	32	3 943	4 241	4 684	2 272	2 121	17 293
f) amortyzacja za okres (z tytułu)	5 337	(62)	711	173	-	1 164	-
- amortyzacja bieżąca	5 337	485	872	207	-	1 906	-
- korekty lat ubiegłych	-	-	-	-	-	-	-
- przesunięcia wewnętrzne między grupami	-	-	-	-	-	-	-
- amortyzacja sprzedanych środków trwałych	-	-	-	(161)	-	-	(161)
- amortyzacja zlikwidowanych środków trwałych	-	-	(547)	-	(34)	-	(581)
- inne	-	-	-	-	-	-	-
g) skumulowana amortyzacja (umorzenie) na koniec okresu	37	4 280	4 179	5 395	2 445	2 121	18 457
h) odpisy z tytułu trwałej utraty wartości na początek okresu	-	-	-	-	-	-	-
- zwiększenia	-	-	-	-	-	-	-
- zmniejszenia	-	-	-	-	-	-	-
i) odpisy z tytułu trwałej utraty wartości na koniec okresu	-	-	-	-	-	-	-
j) wartość netto środków trwałych na koniec okresu	592	10 618	485	2 056	369	-	14 120

Zmiany rzeczowych aktywów trwałych (wg grup rodzajowych) w okresie od 01.01.2019 r. do 31.12.2019 r.

Wyszczególnienie	grunty (w tym prawo użytkowania wieczystego gruntu)	budynki, lokale i obiekty inżynierii lądowej i wodnej	urządzenia techniczne i maszyny	środki transportu	inne środki trwałe	inwestycje w obce środki trwałe	Razem środki trwałe
a) wartość brutto środków trwałych na początek okresu	543	14 898	5 168	9 012	3 388	2 121	35 130
b) zwiększenia (z tytułu)	86	-	103	323	219	-	731
- nabycia	-	-	103	-	219	-	322
- przesunięcia wewnętrzne między grupami	-	-	-	-	-	-	-
- przejętych z leasingu	86	-	-	323	-	-	409
c) zmniejszenia (z tytułu)	-	-	(53)	(1 864)	(242)	-	(2 159)
- likwidacji	-	-	-	-	-	-	-
- sprzedaży	-	-	(53)	(1 864)	-	-	(1 917)
- przemieszczenia wewnętrznego	-	-	-	-	-	-	-
- inne (likwidacja, wycofanie z ewidencji w wyniku inwentaryzacji)	-	-	-	-	(242)	-	(242)
- inne	-	-	-	-	-	-	-
d) wartość brutto środków trwałych na koniec okresu	629	14 898	5 218	7 471	3 365	2 121	33 702
e) skumulowana amortyzacja (umorzenie) na początek okresu	26	3 602	3 790	5 590	2 697	1 909	17 614
f) amortyzacja za okres (z tytułu)	6	341	451	(906)	129	233	-
- amortyzacja bieżąca	6	341	451	958	367	212	2 388
- korekty lat ubiegłych	-	-	-	-	-	-	-
- przesunięcia wewnętrzne między grupami	-	-	-	-	-	-	-
- amortyzacja sprzedanych środków trwałych	-	-	(53)	(1 864)	-	-	(1 917)
- amortyzacja zlikwidowanych środków trwałych	-	-	-	-	(238)	-	(238)
- inne	-	-	-	-	-	-	-
g) skumulowana amortyzacja (umorzenie) na koniec okresu	32	3 943	4 241	4 684	2 826	2 121	17 847
h) odpisy z tytułu trwałej utraty wartości na początek okresu	-	-	-	-	-	-	-
- zwiększenia	-	-	-	-	-	-	-
- zmniejszenia	-	-	-	-	-	-	-
i) odpisy z tytułu trwałej utraty wartości na koniec okresu	-	-	-	-	-	-	-
j) wartość netto środków trwałych na koniec okresu	597	10 955	977	2 787	539	-	15 855

1.2.# Nieruchomości inwestycyjne

	31.12.2020	31.12.2019
Nieruchomości użytkowane (wynajmowane)	638 380 500	136
Pozostałe nieruchomości inwestycyjne	31 714 180	386

Zmiany stanu nieruchomości inwestycyjnych

	31.12.2020	31.12.2019
a) stan na początek okresu	680 522 649	102
b) zwiększenie (z tytułu)	29 904 67 023	-
- przekwalifikowane	- 3 986	-
- nabycie / wytworzenie	29 131 8 361	-
- przekwalifikowanie ze środków trwałych w budowie w związku z oddaniem do użytkowania	- 6 220	-
- objęcie konsolidacją	- -	-
- aktywa trwałe klasyfikowane jako przeznaczone do sprzedaży	- 33 373	-
- prawo wieczystego użytkowania gruntów	768 15 083	-
- nieruchomości inwestycyjne w budowie	5	-
c) zmniejszenia (z tytułu)	40 332 35 603	-
- sprzedaży	363 15 263	-
- przekwalifikowanie do rzeczowych aktywów trwałych (w ramach jednostki dominującej oraz w związku ze sprzedażą do spółek objętych konsolidacją)	- 2 872	-
- likwidacja nakładów inwestycyjnych / koszty zamiany nieruchomości	- -	-
- wydanie na potrzeby realizacji kontraktu deweloperskiego	4 719 5 845	-
- korekta wartości wydania na potrzeby realizacji kontraktu deweloperskiego	- -	-
- aktywa trwałe klasyfikowane jako przeznaczone do sprzedaży	29 906 7 372	-
- amortyzacja rezydualna/amortyzacja prawa wieczystego użytkowania gruntu	3 235 4 251	-
- przejęcie z mocy prawa na własność gminy	49	-
- prawo wieczystego użytkowania gruntów - sprzedaż	1 959	-
- umorzenie wartości nieruchomości	101	-
- przekwalifikowanie z rzeczowych aktywów trwałych	- -	-
d) stan na koniec okresu	670 094 680 522	-

Grupa kapitałowa wycenia nieruchomości inwestycyjne zgodnie z modelem ceny nabycia lub kosztu wytworzenia z uwzględniam wartości końcowej. Wartość końcowa nieruchomości inwestycyjnych określana jest przez Zarząd Jednostki dominującej na podstawie oszacowanego przez momentu planowanego zbycia nieruchomości inwestycyjnej w oparciu o operaty szacunkowe przegotowane przez firmę zewnętrzną z uwzględnieniem odpowiednich założeń.

Kluczowe założenia przyjęte przez Zarząd do wyceny wartości końcowej nieruchomości inwestycyjnych:
1) data na którą określono wartości końcowe: 31.12.2025
2) wskaźnik na podstawie którego dokonano kalkulacji wartości końcowej: NOI (net operating income)
3) kurs EUR przyjęty do wyceny: 4,5909 PLN
4) zakres przyjętej stopy kapitalizacji: 6,75 - 8,50 % (w zależności od rodzaju obiektu)

Grupa kapitałowa dodatkowo dokonała weryfikacji wartości nieruchomości inwestycyjnych wykazanych w sprawozdaniu z sytuacji finansowej, celem identyfikacji ewentualnych przesłanek do utraty wartości tych aktywów. Na dzień 31.12.2020 nie zidentyfikowała utraty wartość tego składnika majątku.

1.3. Wartość firmy

Wartość firmy jednostek podporządkowanych w kwocie 3 082 tys. zł wynika z nadwyżki ceny nabycia udziałów w firmie San Development Sp. z o.o. nad wartością aktywów netto tej jednostki ustaloną na:
1) Dzień objęcia kontroli, tj. na 27 czerwca 2008 r. na kwotę 2 269 tys. zł,
2) Dzień objęcia kolejnego pakietu udziałów, tj. na dzień 26 czerwca 2009 r. na kwotę 813 tys. zł.

1.4. Wartości niematerialne

Wartości niematerialne (struktura własnościowa)	31.12.2020	31.12.2019
a) własne	6 208	-
b) używane na podstawie umowy najmu, dzierżawy lub innej umowy, w tym leasingu	-	-
Wartości niematerialne razem:	6 208	-

Zmiany wartości niematerialnych

Zmiany wartości niematerialnych (wg grup rodzajowych) w okresie od 01.01.2020 r. do 31.12.2020 r.

Wyszczególnienie	Koszty zakończonych prac rozwojowych	Wartość firmy	Oprogramowanie komputerowe	Inne aktywa niematerialne	Zaliczki na aktywa niematerialne	Aktywa niematerialne razem
a) wartość brutto aktywów niematerialnych na początek okresu	-	-	2 233	28	-	2 261
b) zwiększenia (z tytułu)	-	-	11	-	-	11
- nabycia	-	-	11	-	-	11
- wytworzenia	-	-	-	-	-	-
- aktywa trwałe klasyfikowane jako przeznaczone do sprzedaży	-	-	-	-	-	-
c) zmniejszenia (z tytułu)	-	-	(1 137)	-	-	(1 137)
- sprzedaży	-	-	-	-	-	(2)
- likwidacji	-	-	(1 137)	-	-	(1 137)
- aktywa trwałe klasyfikowane jako przeznaczone do sprzedaży	-	-	-	-	-	-
d) wartość brutto aktywów niematerialnych na koniec okresu	-	-	1 107	28	-	1 135
e) skumulowana amortyzacja (umorzenie) na początek okresu	-	-	2 025	28	-	2 053
f) amortyzacja za okres (z tytułu)	-	-	(924)	-	-	(924)
- amortyzacja bieżąca	-	-	213	-	-	213
- amortyzacja zlikwidowanych wartości niematerialnych i prawnych	-	-	(1 137)	-	-	(1 137)
g) skumulowana amortyzacja (umorzenie) na koniec okresu	-	-	1 101	28	-	1 129
h) odpisy z tytułu trwałej utraty wartości na początek okresu	-	-	-	-	-	-
- zwiększenia	-	-	-	-	-	-
- zmniejszenia	-	-	-	-	-	-
i) odpisy z tytułu trwałej utraty wartości na koniec okresu	-	-	-	-	-	-
j) wartość netto aktywów niematerialnych na koniec okresu	-	-	6	-	-	6

Zmiany wartości niematerialnych (wg grup rodzajowych) w okresie od 01.01.2019 r. do 31.12.2019 r.

Wyszczególnienie	Koszty zakończonych prac rozwojowych	Wartość firmy	Oprogramowanie komputerowe	Inne aktywa niematerialne	Zaliczki na aktywa niematerialne	Aktywa niematerialne razem
a) wartość brutto aktywów niematerialnych na początek okresu	-	-	2 233	28	-	2 261
b) zwiększenia (z tytułu)	-	-	-	-	-	-
- nabycia	-	-	-	-	-	-
- wytworzenia	-	-	-	-	-	-
- aktywa trwałe klasyfikowane jako przeznaczone do sprzedaży	-	-	-	-	-	-
c) zmniejszenia (z tytułu)	-	-	-	-	-	-
- sprzedaży	-	-	-	-	-	2 261
- likwidacji	-	-	-	-	-	-
- aktywa trwałe klasyfikowane jako przeznaczone do sprzedaży	-	-	-	-	-	-
d) wartość brutto aktywów niematerialnych na koniec okresu	-	-	2 233	28	-	2 261
e) skumulowana amortyzacja (umorzenie) na początek okresu	-	-	1 656	28	-	1 684
f) amortyzacja za okres (z tytułu)	-	-	369	-	-	369
- amortyzacja bieżąca	-	-	369	-	-	369
g) skumulowana amortyzacja (umorzenie) na koniec okresu	-	-	2 025	28	-	2 053
h) odpisy z tytułu trwałej utraty wartości na początek okresu	-	-	-	-	-	-
- zwiększenia	-	-	-	-	-	-
- zmniejszenia	-	-	-	-	-	-
i) odpisy z tytułu trwałej utraty wartości na koniec okresu	-	-	-	-	-	-
j) wartość netto aktywów niematerialnych na koniec okresu	-	-	208	-	-	208

1.5. Długoterminowe aktywa finansowe

Długoterminowe aktywa finansowe	31.12.2020	31.12.2019
a) w jednostkach zależnych, w tym:	706 8 791	-
- udziały lub akcje	96	129
- dłużne papiery wartościowe	-	-
- inne papiery wartościowe (wg rodzaju)	-	-
- udzielone pożyczki	582	7 131
- odsetki od udzielonych pożyczek (naliczone)	28	1 531
- inne długoterminowe aktywa finansowe (wg rodzaju)	-	-
b) w jednostkach współzależnych, w tym:	-	-
- udziały lub akcje	-	-
- dłużne papiery wartościowe	-	-
- inne papiery wartościowe (wg rodzaju)	-	-
- udzielone pożyczki	-	-
- odsetki od udzielonych pożyczek (naliczone)	-	-
- inne długoterminowe aktywa finansowe (wg rodzaju)	-	-
c) w jednostkach stowarzyszonych, w tym:	-	-
- udziały lub akcje	-	-
- dłużne papiery wartościowe	-	-
- inne papiery wartościowe (wg rodzaju)	-	-
- udzielone pożyczki	-	-
- odsetki od udzielonych pożyczek (naliczone)	-	-
- inne długoterminowe aktywa finansowe (wg rodzaju)	-	-
d) w znaczącym inwestorze, w tym:	-	-
- udziały lub akcje	-	-
- dłużne papiery wartościowe	-	-
- inne papiery wartościowe (wg rodzaju)	-	-
- udzielone pożyczki	-	-
- odsetki od udzielonych pożyczek (naliczone)	-	-
- inne długoterminowe aktywa finansowe (wg rodzaju)	-	-
e) w jednostce dominującej, w tym:	-	-
- udziały lub akcje	-	-
- dłużne papiery wartościowe	-	-
- inne papiery wartościowe (wg rodzaju)	-	-
- udzielone pożyczki	-	-
- odsetki od udzielonych pożyczek (naliczone)	-	-
- inne długoterminowe aktywa finansowe (wg rodzaju)	-	-
f) w innych jednostkach powiązanych, w tym:	- 23	-
- udziały lub akcje	-	-
- dłużne papiery wartościowe	-	-
- inne papiery wartościowe (wg rodzaju)	-	-
- udzielone pożyczki	- 5	-
- odsetki od udzielonych pożyczek (naliczone)	- 18	-
- inne długoterminowe aktywa finansowe (wg rodzaju)	-	-
g) pozostałych jednostkach, w tym:	855	783
- udziały lub akcje	60	36
- dłużne papiery wartościowe	-	-
- inne papiery wartościowe (wg rodzaju)	-	-
- udzielone pożyczki	-	-
- odsetki od udzielonych pożyczek (naliczone)	-	-
- inne długoterminowe aktywa finansowe ( wg rodzaju)	795	747
Długoterminowe aktywa finansowe, razem	1 561	9 597

Zmiana stanu długoterminowych aktywów finansowych

	31.12.2020	31.12.2019
a) stan na początek okresu	9 597	3 715
b) zwiększenia (z tytułu)	3 555	17 735
- nabycie/objęcie udziałów	5	36
- udzielenie pożyczek / objęcie obligacji	97	6 231
- naliczenie odsetek od pożyczki / objętych obligacji	71	621
- wycena udziałów / akcji / pożyczek	24	148
- przekwalifikowanie w długoterminowe	-	-
- wycena transakcji pochodnych	3 358	3 515
- przeznaczone do sprzedaży	-	7 184
c) zmniejszenia (z tytułu)	11 591	11 853
- przekwalifikowanie w krótkoterminowe	-	-
- spłata pożyczek	6 250	5 028
- spłata odsetek	930	570
- odpisy aktualizujące	948	2 680
- wycena udziałów / akcji / pożyczek	153	231
- przeznaczenie do sprzedaży	-	-
- wycena transakcji pochodnych	3 310	3 344
- objęcie konsolidacją	-	-
d) stan na koniec okresu	1 561	9 597

Zmiana stanu odpisów aktualizujących długoterminowych aktywów finansowych

	31.12.2020	31.12.2019
a) stan na początek okresu	6 058	3 378
b) zwiększenie (z tytułu)	102	2 698
- odpisów aktualizujących	102	2 698
c) zmniejszenia (z tytułu)	-	18
- rozwiązania odpisów aktualizujących	-	18
d) stan na koniec okresu	6 160	6 058

1.6.# Aktywa z tytułu odroczonego podatku dochodowego

Zmiana stanu aktywów z tytułu odroczonego podatku dochodowego

	31.12.2020	31.12.2019
a) Stan aktywów z tytułu odroczonego podatku dochodowego na początek okresu, w tym:	24 442	18 103
odniesionych na wynik finansowy	23 132	16 336
odniesionych na kapitał własny	1 310	1 767
odniesionych na wartość firmy lub ujemną wartość firmy	-	-
b) Zwiększenia	5 162	12 013
odniesione na wynik finansowy okresu w związku z ujemnymi różnicami przejściowymi (z tytułu):	415	11 762
- odpisu aktualizującego	53	400
- wyceny pozycji w walutach obcych	6	39
- rezerw na naprawy gwarancyjne	-	2
- rezerw pozostałych	181	58
- kwot opodatkowanych, a nieujętych w rachunku zysków i strat dotyczących rozliczeń kontraktów budowlanych i deweloperskich	175	8 989
- kosztów podlegających odliczeniu od dochodu podatkowego w momencie ich zapłaty	-	-
- rezerw na koszty kontraktu	-	190
- niezapłaconych odsetek z tytułu kredytu	-	-
- niezapłaconych odsetek z tytułu pożyczek	-	-
- koszt poręczenia kredytu	-	-
- opodatkowania transakcji sprzedaży nieruchomości / usług przez jednostkę dominującą do spółek zależnych / współzależnych do wysokości kwoty nieuwzględnionej wyniku skonsolidowanym	-	-
- innych różnic przejściowych	-	837
- strat podatkowych podlegających odliczeniu od podstawy opodatkowania w przyszłych okresach	-	1 247
- wycena pożyczek	-	-
odniesione na kapitał własny w związku z ujemnymi różnicami przejściowymi (z tytułu):	4 747	251
wycena instrumentów finansowych odniesiona w inne całkowite dochody	4 582	44
wycena pożyczek	-	-
wycena transakcji pochodnych	165	207
odniesione na kapitał własny:	-	-
w związku ze stratą podatkową	-	-
odniesione na wartość firmy lub ujemną wartość firmy w związku z ujemnymi różnicami przejściowymi (z tytułu)	-	-
c) Zmniejszenia	16 390	5 674
odniesione na wynik finansowy okresu w związku z ujemnymi różnicami przejściowymi (z tytułu)	14 528	4 966
- rozwiązania odpisu aktualizującego	9	8
- storna wyceny pozycji w walutach obcych	12	24
- rozwiązania rezerw na naprawy gwarancyjne	21	-
- rozwiązania pozostałych rezerw	194	291
- zapłaty odsetek z tytułu kredytu	1	6
- zapłaty odsetek z tytułu pożyczki	17	-
- ujęcia w rachunku zysków i strat z rozliczeń kontraktów budowlanych i deweloperskich opodatkowanych w poprzednich okresach	7 788	-
- zapłaty kosztów podlegających zaliczeniu w KUP w momencie zapłaty	-	-
- zapłaty nieopłaconych kwot na ZFŚS	-	-
- rozliczenia na wynik dotacji zaliczonej do przychodów podatkowych w momencie otrzymania	-	-
- innych różnic przejściowych	-	-
- odliczenia strat podatkowych	4 549	-
- korekt i kompensat konsolidacyjnych aktywów i rezerw na odroczony podatek dochodowy utworzonych w związku z transakcjami pomiędzy jednostką dominującą, a jednostkami zależnymi	1 937	457
- zmniejszenia różnicy pomiędzy wartością podatkową a wartością bilansową w związku z objęciem konsolidacją pełną	-	-
odniesione na wynik finansowy okresu w związku ze stratą podatkową (z tytułu)	-	4 180
wycena pożyczek	-	-
odniesione na kapitał własny w związku z ujemnymi różnicami przejściowymi (z tytułu):	1 862	562
wycena instrumentów finansowych odniesiona w inne całkowite dochody	1 720	367
wycena pożyczek	-	-
wycena transakcji pochodnych	142	195
odniesione na kapitał własny w związku:	-	146
strata podatkowa	-	146
odniesione na wartość firmy lub ujemną wartość firmy w związku z ujemnymi różnicami przejściowymi (z tytułu)	-	-
d) Stan aktywów z tytułu odroczonego podatku dochodowego na koniec okresu, razem, w tym:	13 214	24 442
odniesionych na wynik finansowy	9 019	23 132
odniesionych na kapitał własny	4 195	1 310
odniesionych na wartość firmy lub ujemną wartość firmy	-	-

1.7. Długoterminowe należności

Długoterminowe należności

	31.12.2020	31.12.2019
a) od jednostek powiązanych, w tym:	-	-
- wynagrodzenie z tytułu poręczenia kredytu	-	-
- czynne rozliczenia międzyokresowe kosztów, w tym:	-	-
- koszty uruchomionych produktów bankowych / ubezpieczeniowych	-	-
- ubezpieczenia	-	-
- koszty pozyskania najemców	-	-
- podatki lokalne i opłaty za wieczyste użytkowanie rozliczane w czasie	-	-
- opłaty administracyjne	-	-
- koszty wykonania prac poza terenem obiektu handlowego, nie zaliczone do wartości nieruchomości inwestycyjnych rozliczane w czasie	-	-
b) od pozostałych jednostek, w tym:	594	1 437
- depozyty pieniężne zabezpieczające wydane gwarancje bankowe	-	460
- depozyt zabezpieczający spłaty kredytu	100	100
- wynagrodzenie z tytułu poręczenia kredytu	-	308
- czynne rozliczenia międzyokresowe kosztów, w tym:	494	569
- koszty uruchomionych produktów bankowych / ubezpieczeniowych	279	265
- ubezpieczenia	-	-
- koszty pozyskania najemców	48	72
- podatki lokalne i opłaty za wieczyste użytkowanie rozliczane w czasie	-	-
- opłaty administracyjne	167	232
- koszty wykonania prac poza terenem obiektu handlowego, nie zaliczone do wartości nieruchomości inwestycyjnych rozliczane w czasie	-	-
c) odpisy aktualizujące wartości należności	-	-
Długoterminowe należności brutto:	594	1 437

Zmiana stanu odpisów aktualizujących długoterminowych należności (wg tytułów)

	31.12.2020	31.12.2019
a) stan na początek okresu	-	-
b) zwiększenie (z tytułu)	-	-
c) zmniejszenia (z tytułu)	-	-
d) stan na koniec okresu	-	-

Długoterminowe należności (struktura walutowa)

	31.12.2020	31.12.2019
a) w walucie polskiej (w zł)	594	1 437
b) w walutach obcych	-	-
- należności długoterminowe w EURO po przeliczeniu na zł	-	-

2. Aktywa obrotowe

2.1. Aktywa obrotowe inne niż aktywa sklasyfikowane jako przeznaczone do sprzedaży

2.1.1. Zapasy

Zapasy

	31.12.2020	31.12.2019
materiały	32	3
półprodukty i produkty w toku	-	-
produkty gotowe	10 290	19 552
towary	127 541	-
Zapasy, razem	10 449	20 096

2.1.2. Należności krótkoterminowe

Należności krótkoterminowe

	31.12.2020	31.12.2019
od jednostek powiązanych, w tym:	170	72
z tytułu dostaw i usług, o okresie spłaty:	170	72
- do 12 miesięcy	170	72
- powyżej 12 miesięcy	-	-
inne	-	-
dochodzone na drodze sądowej	-	-
czynne rozliczenia międzyokresowe kosztów, w tym:	-	-
- ubezpieczenia majątkowe	-	-
- podatki lokalne i opłaty za wieczyste użytkowanie rozliczane w czasie	-	-
- opłaty administracyjne	-	-
- koszty finansowe rozliczane w czasie	-	-
- koszty wykonania prac poza terenem obiektu handlowego, nie zaliczone do wartości nieruchomości inwestycyjnych rozliczane w czasie	-	-
- koszty pozyskania najemców	-	-
- inne koszty rozliczane w czasie	-	-
od pozostałych jednostek, w tym:	27 023	29 497
z tytułu dostaw i usług, o okresie spłaty:	19 639	23 125
- do 12 miesięcy	14 674	18 527
- powyżej 12 miesięcy	4 965	4 598
z tytułu podatków, dotacji, ceł, ubezpieczeń społecznych i zdrowotnych oraz innych świadczeń	1 727	3 212
inne	3 510	2 028
dochodzone na drodze sądowej	-	-
czynne rozliczenia międzyokresowe kosztów, w tym:	2 147	1 132
- ubezpieczenia majątkowe	764	645
- podatki lokalne i opłaty za wieczyste użytkowanie rozliczane w czasie	-	17
- opłaty administracyjne	1 155	1
- koszty finansowe rozliczane w czasie	151	143
- koszty wykonania prac poza terenem obiektu handlowego, nie zaliczone do wartości nieruchomości inwestycyjnych rozliczane w czasie	-	-
- koszty pozyskania najemców	24	287
- inne koszty rozliczane w czasie	53	39
Należności krótkoterminowe netto, razem	27 193	29 569
odpisy aktualizujące wartość należności	5 547	4 690
Należności krótkoterminowe brutto, razem	32 740	34 259

Należności krótkoterminowe od jednostek powiązanych

	31.12.2020	31.12.2019
z tytułu dostaw i usług, w tym:	170	72
od jednostek zależnych	115	9
od jednostek współzależnych	-	-
od jednostek stowarzyszonych	-	-
od znaczącego inwestora	-	-
od jednostki dominującej	-	-
od innych jednostek powiązanych	55	63
inne, w tym:	-	-
od jednostek zależnych	-	-
od jednostek współzależnych	-	-
od jednostek stowarzyszonych	-	-
od znaczącego inwestora	-	-
od jednostki dominującej	-	-
od innych jednostek powiązanych	-	-
dochodzone na drodze sądowej, w tym:	-	-
od jednostek zależnych	-	-
od jednostek współzależnych	-	-
od jednostek stowarzyszonych	-	-
od znaczącego inwestora	-	-
od jednostki dominującej	-	-
od innych jednostek powiązanych	-	-
czynne rozliczenia międzyokresowe kosztów, w tym:	-	-
od jednostek zależnych	-	-
od jednostek współzależnych	-	-
od jednostek stowarzyszonych	-	-
od znaczącego inwestora	-	-
od jednostki dominującej	-	-
od innych jednostek powiązanych	-	-
Należności krótkoterminowe od jednostek powiązanych netto, razem	170	72
odpisy aktualizujące wartość należności od jednostek powiązanych	-	-
Należności krótkoterminowe od jednostek powiązanych brutto, razem	170	72

Zmiana stanu odpisów aktualizujących wartość należności krótkoterminowych

	31.12.2020	31.12.2019
a) Stan na początek okresu	4 690	4 439
b) zwiększenia (z tytułu)	1 454	1 255
- utworzenie odpisów	1 454	1 255
c) zmniejszenia (z tytułu)	597	1 004
- wykorzystanie	144	138
- rozwiązanie	453	866
d) Stan odpisów aktualizujących wartość należności krótkoterminowych na koniec okresu	5 547	4 690

Należności od pozostałych jednostek z tytułu dostaw i usług (brutto) – o pozostałym od dnia bilansowego okresie spłaty:

	31.12.2020	31.12.2019
do 1 miesiąca	11 005	5 458
powyżej 1 miesiąca do 3 miesięcy	69	9 823
powyżej 3 miesięcy do 6 miesięcy	24 200	-
powyżej 6 miesięcy do 1 roku	230	200
powyżej 1 roku	4 966	4 190
należności przeterminowane (brutto)	8 388	7 277
Należności z tytułu dostaw i usług, razem (brutto)	24 682	27 148
odpisy aktualizujące wartość należności z tytułu dostaw i usług	5 043	4 023
Należności z tytułu dostaw i usług, razem (netto)	19 639	23 125

Należności od pozostałych jednostek z tytułu dostaw i usług, przeterminowane (brutto)- z podziałem na okres przeterminowania

	31.12.2020	31.12.2019
do 1 miesiąca	1 574	2 305
powyżej 1 miesiąca do 3 miesięcy	1 234	559
powyżej 3 miesięcy do 6 miesięcy	925	283
powyżej 6 miesięcy do 1 roku	191	369
powyżej 1 roku	4 464	3 761
Należności z tytułu dostaw i usług, przeterminowane, razem (brutto)	8 388	7 277
odpisy aktualizujące wartość należności z tytułu dostaw i usług, przeterminowane	5 043	4 023
Należności z

2.1.1. Rzeczowe aktywa trwałe

Rzeczowe aktywa trwałe, razem

31.12.2020	31.12.2019
3 345	3 254

2.1.3. Aktywa z tytułu umów (wycena kontraktów)

Aktywa z tytułu umów (wycena kontraktów)

	31.12.2020	31.12.2019
- wycena kontraktów długoterminowych	12 687	67 735
Aktywa z tytułu umów (wycena kontraktów), razem	12 687	67 735

2.1.4. Należności z tytułu podatku dochodowego

Należności z tytułu podatku dochodowego

	31.12.2020	31.12.2019
w kraju	840	141
za granicą	-	-
Należności z tytułu podatku dochodowego, razem:	840	141

2.1.5. Krótkoterminowe aktywa finansowe

Krótkoterminowe aktywa finansowe

	31.12.2020	31.12.2019
a) w jednostkach zależnych, w tym:	-	-
- udziały lub akcje	-	-
- należności z tytułu dywidend i innych udziałów w zyskach	-	-
- dłużne papiery wartościowe	-	-
- inne papiery wartościowe (wg rodzaju)	-	-
- udzielone pożyczki	-	-
- inne krótkoterminowe aktywa finansowe (wg rodzaju)	-	-
- odpisy aktualizujące wartość krótkoterminowych aktywów finansowych	-	-
b) w jednostkach współzależnych, w tym:	-	-
- udziały lub akcje	-	-
- należności z tytułu dywidend i innych udziałów w zyskach	-	-
- dłużne papiery wartościowe	-	-
- inne papiery wartościowe (wg rodzaju)	-	-
- udzielone pożyczki	-	-
- inne krótkoterminowe aktywa finansowe (wg rodzaju)	-	-
- odpisy aktualizujące wartość krótkoterminowych aktywów finansowych	-	-
c) w jednostkach stowarzyszonych, w tym:	-	-
- udziały lub akcje	-	-
- należności z tytułu dywidend i innych udziałów w zyskach	-	-
- dłużne papiery wartościowe	-	-
- inne papiery wartościowe (wg rodzaju)	-	-
- udzielone pożyczki	-	-
- inne krótkoterminowe aktywa finansowe (wg rodzaju)	-	-
- odpisy aktualizujące wartość krótkoterminowych aktywów finansowych	-	-
d) w znaczącym inwestorze, w tym:	-	-
- udziały lub akcje	-	-
- należności z tytułu dywidend i innych udziałów w zyskach	-	-
- dłużne papiery wartościowe	-	-
- inne papiery wartościowe (wg rodzaju)	-	-
- udzielone pożyczki	-	-
- inne krótkoterminowe aktywa finansowe (wg rodzaju)	-	-
- odpisy aktualizujące wartość krótkoterminowych aktywów finansowych	-	-
e) w jednostce dominującej, w tym:	-	-
- udziały lub akcje	-	-
- należności z tytułu dywidend i innych udziałów w zyskach	-	-
- dłużne papiery wartościowe	-	-
- inne papiery wartościowe (wg rodzaju)	-	-
- udzielone pożyczki	-	-
- inne krótkoterminowe aktywa finansowe (wg rodzaju)	-	-
- odpisy aktualizujące wartość krótkoterminowych aktywów finansowych	-	-
f) w innych jednostkach powiązanych, w tym:	-	-
- udziały lub akcje	-	-
- należności z tytułu dywidend i innych udziałów w zyskach	-	-
- dłużne papiery wartościowe	-	-
- inne papiery wartościowe (wg rodzaju)	-	-
- udzielone pożyczki	-	-
- inne krótkoterminowe aktywa finansowe (wg rodzaju)	-	-
- odpisy aktualizujące wartość krótkoterminowych aktywów finansowych	-	-
g) w pozostałych jednostkach, w tym:	-	-
- udziały lub akcje	-	-
- należności z tytułu dywidend i innych udziałów w zyskach	-	-
- dłużne papiery wartościowe	-	-
- inne papiery wartościowe (wg rodzaju)	-	-
- udzielone pożyczki	288	288
inne krótkoterminowe aktywa finansowe (wg rodzaju)	-	-
odpisy aktualizujące wartość krótkoterminowych aktywów finansowych	(288)	(288)
Krótkoterminowe aktywa finansowe, razem	-	-

2.1.6. Środki pieniężne i ich ekwiwalenty

Środki pieniężne i ich ekwiwalenty, w tym:

	31.12.2020	31.12.2019
a) środki pieniężne i inne aktywa pieniężne, w tym:	43 931	38 902
środki pieniężne w kasie i na rachunkach	42 872	38 789
środki na rachunkach VAT Split Payment	1 059	113
inne środki pieniężne	-	-
b) inne aktywa pieniężne	-	-
Środki pieniężne i inne aktywa pieniężne, razem	43 931	38 902

Środki pieniężne i ich ekwiwalenty - struktura walutowa

	31.12.2020	31.12.2019
a) w walucie polskiej	37 508	28 440
b) w walutach obcych	6 423	10 462
euro (EUR)	6 423	10 462
korona czeska (CZK)	-	-
dolar amerykański (USD)	-	-
Środki pieniężne i inne aktywa pieniężne, razem	43 931	38 902

2.2. Aktywa sklasyfikowane jako przeznaczone do sprzedaży

Aktywa sklasyfikowane jako przeznaczone do sprzedaży

	31.12.2020	31.12.2019
Razem:	29 929	7 372

3. Kapitały własne

Kapitał zakładowy w Skonsolidowanym Sprawozdaniu Finansowym wykazany jest w wysokości kapitału zakładowego jednostki dominującej P.A. NOVA S.A.

Kapitał zakładowy (struktura) (w PLN)

Seria / emisja	Rodzaj akcji	Rodzaj uprzywilejowania akcji	Rodzaj ograniczenia praw do akcji	Liczba akcji	Wartość serii/ emisji wg wartości nominalnej	Sposób pokrycia kapitału	Data rejestracji	Prawo do dywidendy (od daty)
Seria A	Imienne uprzywilejowane	Co do głosu- 1 akcja uprawnia do dwóch głosów	Ograniczenie zbywalności zgodnie ze Statutem	500 000	500 000	Akcje powstały w związku z przekształceniem spółki z o.o. w spółkę akcyjną. 400.000 akcji zostało pokryte ze środków spółki	2007.01.25	2007.01.25
Seria B	Imienne uprzywilejowane	Co do głosu- 1 akcja uprawnia do dwóch głosów	Ograniczenie zbywalności zgodnie ze Statutem	3 700 000	3 700 0000	Ze środków spółki (z kapitału zapasowego)	2007.04.19	2007.01.25
Seria C	Na okaziciela	Bez uprzywilejowania	brak	1 300 000	1 300 000	gotówką	2007.04.19	2007.01.25
Seria D	Na okaziciela	Bez uprzywilejowania	brak	2 500 000	2 500 000	gotówką	2007.08.08	2007.01.25
Seria E	Na okaziciela	Bez uprzywilejowania	brak	2 000 000	2 000 000	gotówką	2011.01.21	2011.01.21
Kapitał zakładowy, razem					10 000 000

Wartość nominalna jednej akcji (w zł): 1,00

Akcje własne (wielkość ujemna)

Udziały (akcje) własne

	31.12.2020	31.12.2019
Udziały (akcje) własne nabyte w ramach programu skupu udziałów (akcji) własnych	(577)	(577)

Nadwyżka ceny emisyjnej nad wartością nominalną

	31.12.2020	31.12.2019
Nadwyżka ceny emisyjnej nad wartością nominalną	142 797	142 797

4. Zobowiązania

4.1. Zobowiązania długoterminowe

4.1.1. Długoterminowe rezerwy

Zmiana stanu pozostałych rezerw długoterminowych (wg tytułów)

	31.12.2020	31.12.2019
a) stan na początek okresu	1 588	1 528
b) zwiększenia (z tytułu)	340	314
- utworzenie rezerw na naprawy gwarancyjne w związku z oddaniem do użytkowania obiektów budowlanych	340	264
- utworzenie rezerw na świadczenia emerytalne i podobne	-	50
c) zmniejszenia (z tytułu)	467	254
- wykorzystanie	450	254
- rozwiązanie	-	-
- przekwalifikowanie do krótkoterminowych	-	-
- aktualizacja rezerwy na świadczenia emerytalne i podobne	17	-
d) stan na koniec okresu	1 461	1 588

4.1.1.A. Rezerwy na świadczenia emerytalne i podobne

Zmiana stanu rezerw na świadczenia emerytalne i podobne

	31.12.2020	31.12.2019
a) stan na początek okresu	289	238
b) zwiększenia (z tytułu)	-	51
- aktualizacja naliczeń	-	51
c) zmniejszenia (z tytułu)	17	-
- aktualizacja naliczeń	17	-
d) stan na koniec okresu	272	289

4.1.2. Zobowiązania z tytułu odroczonego podatku dochodowego

Zmiana stanu zobowiązania z tytułu odroczonego podatku dochodowego

	31.12.2020	31.12.2019
Stan zobowiązania z tytułu odroczonego podatku dochodowego na początek okresu, w tym:	39 111	26 774
odniesionego na wynik finansowy	36 821	24 726
odniesionego na kapitał własny	1 293	1 051
odniesionego na wartość firmy lub ujemną wartość firmy	997	997
Zwiększenia:	3 825	17 916
odniesione na wynik finansowy okresu z tytułu dodatnich różnic przejściowych, w tym:	3 187	15 799
- amortyzacja podatkowa	2 918	2 833
- nieotrzymane odsetki od pożyczek	24	-
- wycena inwestycji	77	11 818
- wycena pożyczek	-	-
- wycena należności / zobowiązań	69	-
- wycena rachunku w EUR	83	2
- naliczenie poręczenia kredytów	-	-
- nieotrzymane odsetki od depozytu	-	-
- różnice kursowe	1	-
- wycena transakcji pochodnych	-	-
- różnice kursowe z przeliczenia jednostki zagranicznej	15	-
- korekt i kompensat konsolidacyjnych aktywów i rezerw na odroczony podatek dochodowy utworzonych w związku z transakcjami pomiędzy jednostką dominującą, a jednostkami zależnymi	-	1 146
odniesione na kapitał własny w związku z dodatnimi różnicami przejściowymi (z tytułu):	638	2 117
- wycena instrumentów finansowych odniesiona w inne całkowite dochody	-	1 449
- wycena transakcji pochodnych	638	668
- wycena pożyczek	-	-
odniesione na wartość firmy lub ujemną wartość firmy w związku z dodatnimi różnicami przejściowymi (z tytułu):	-	-
Zmniejszenia:	17 774	5 579
odniesione na wynik finansowy okresu w związku z dodatnimi różnicami przejściowymi, w tym:	16 591	3 704
- amortyzacja podatkowa	-	-
- nieotrzymane odsetki od pożyczek	-	-
- wycena rachunku w EUR	40	5
- otrzymane odsetki od depozytu	-	-
- wycena pożyczek	-	-
- wycena transakcji pochodnych	-	-
- wycena inwestycji	12 563	3 699
- wycena rozrachunków	-	-
- różnice kursowe z przeliczenia jednostki zagranicznej	-	-
- przekwalifikowanie do zobowiązań dotyczących aktywów przeznaczonych do sprzedaży	788	-
- korekt i kompensat konsolidacyjnych aktywów i rezerw na odroczony podatek dochodowy utworzonych w związku z transakcjami pomiędzy jednostką dominującą, a jednostkami zależnymi	3 200	-
odniesione na kapitał własny w związku z dodatnimi różnicami przejściowymi (z tytułu):	1 183	1 875
- wycena instrumentów finansowych odniesiona w inne całkowite dochody	547	1 233
- wycena transakcji pochodnych	629	635
- wycena pożyczek	7	7
odniesione na wartość firmy lub ujemną wartość firmy w związku z dodatnimi różnicami przejściowymi (z tytułu):	-	-
Stan zobowiązania z tytułu odroczonego podatku dochodowego na koniec okresu, razem	25 162	39 111
odniesionego na wynik finansowy	23 417	36 821
odniesionego na kapitał własny	748	1 293
odniesionego na wartość firmy lub ujemną wartość firmy	997	997

4.1.3.# Długoterminowe kredyty bankowe i pożyczki

	31.12.2020	31.12.2019
Kredyty
wobec powiązanych jednostek	-	-
wobec jednostek współzależnych	-	-
wobec jednostek zależnych	-	-
wobec jednostek stowarzyszonych	-	-
wobec znaczącego inwestora	-	-
wobec jednostki dominującej	-	-
wobec innych jednostek powiązanych	-	-
wobec pozostałych jednostek	305 641	279 731
Pożyczki
wobec powiązanych jednostek	-	-
wobec jednostek współzależnych	-	-
wobec jednostek zależnych	-	-
wobec jednostek stowarzyszonych	-	-
wobec znaczącego inwestora	-	-
wobec jednostki dominującej	-	-
wobec innych jednostek powiązanych	-	-
wobec pozostałych jednostek	-	-
Długoterminowe kredyty bankowe i pożyczki, razem	305 641	279 731

Zmiana stanu długoterminowych kredytów

	31.12.2020	31.12.2019
a) stan na początek okresu	279 731	289 464
- kapitał	279 731	289 464
- odsetki	-	-
b) zwiększenia (z tytułu)	191 368	43 845
- przekwalifikowanie do długoterminowych	7 750	13 415
- otrzymanie kredytu	124 406	6 264
- naliczenie odsetek	-	-
- różnice kursowe	3 360	483
- wycena kredytu	55 852	23 683
c) zmniejszenia (z tytułu)	165 458	53 578
- przekwalifikowanie do krótkoterminowych	28 625	27 412
- spłata kredytu	98 982	-
- spłata odsetek	-	-
- różnice kursowe	32	96
- wycena kredytu	37 819	26 070
- przekwalifikowanie do zobowiązań dotyczących aktywów przeznaczonych do sprzedaży	-	-
d) stan na koniec okresu	305 641	279 731
- kapitał	305 641	279 731
- odsetki	-	-

Zmiana stanu długoterminowych pożyczek

	31.12.2020	31.12.2019
a) stan na początek okresu	-	-
- kapitał	-	-
- odsetki	-	-
- wycena pożyczek	-	-
b) zwiększenia (z tytułu)	-	-
- otrzymanie pożyczki	-	-
- naliczenie odsetek	-	-
- wycena pożyczek	-	-
c) zmniejszenia (z tytułu)	-	-
- przekwalifikowanie do krótkoterminowych	-	-
- spłata pożyczki	-	-
- spłata odsetek	-	-
- wycena pożyczek	-	-
d) stan na koniec okresu	-	-
- kapitał	-	-
- odsetki	-	-
- wycena pożyczek	-	-

4.1.4. Długoterminowe zobowiązania z tytułu leasingu

	31.12.2020	31.12.2019
użytkowanie wieczyste	11 450	15 103
pozostałe	467	1 258
Razem:	11 917	16 361

4.1.5. Pozostałe długoterminowe zobowiązania finansowe

	31.12.2020	31.12.2019
wobec jednostek zależnych, w tym:	-	-
- z tytułu emisji dłużnych papierów wartościowych	-	-
- z tytułu zakupu nieruchomości inwestycyjnej	-	-
wobec jednostek współzależnych, w tym:	-	-
- z tytułu emisji dłużnych papierów wartościowych	-	-
- z tytułu zakupu nieruchomości inwestycyjnej	-	-
wobec jednostek stowarzyszonych, w tym:	-	-
- z tytułu emisji dłużnych papierów wartościowych	-	-
- z tytułu zakupu nieruchomości inwestycyjnej	-	-
wobec znaczącego inwestora, w tym:	-	-
- z tytułu emisji dłużnych papierów wartościowych	-	-
- z tytułu zakupu nieruchomości inwestycyjnej	-	-
wobec jednostki dominującej, w tym:	-	-
- z tytułu emisji dłużnych papierów wartościowych	-	-
- z tytułu zakupu nieruchomości inwestycyjnej	-	-
- z tytułu wynagrodzeń za poręczenie kredytu	-	-
wobec innych jednostek powiązanych, w tym:	-	-
- z tytułu emisji dłużnych papierów wartościowych	-	-
- z tytułu zakupu nieruchomości inwestycyjnej	-	-
wobec pozostałych jednostek, w tym:	676	554
- z tytułu emisji dłużnych papierów wartościowych	-	-
- z tytułu zakupu nieruchomości inwestycyjnej	-	-
- kaucje najemców	-	-
- zabezpieczenie transakcji pochodnych	676	554
Pozostałe długoterminowe zobowiązania finansowe, razem	676	554

4.1.6. Inne długoterminowe zobowiązania

	31.12.2020	31.12.2019
kaucje najemców	2 613	2 604
opłaty administracyjne	1 211	5
bierne rozliczenia międzyokresowe kosztów	-	-
rozliczenia międzyokresowe przychodów, w tym:	939	1 167
- rozliczana w czasie dotacja na dofinansowanie zakupów inwestycyjnych	939	1 167
- rozliczana w czasie wartość z przeszacowania aktywów trwałych przejętych z leasingu	-	-
Razem	4 763	3 776

Zobowiązania długoterminowe, o pozostałym od dnia bilansowego okresie spłaty

	31.12.2020	31.12.2019
powyżej 1 roku do 3 lat	2 230	2 419
powyżej 3 do 5 lat	1 025	647
powyżej 5 lat	1 508	710
Zobowiązania długoterminowe, razem	4 763	3 776

4.2. Zobowiązania krótkoterminowe

4.2.1. Zobowiązania krótkoterminowe inne niż zobowiązania wchodzące w skład grup przeznaczonych do sprzedaży

4.2.1.1. Krótkoterminowe rezerwy

Zmiana stanu pozostałych rezerw krótkoterminowych (wg tytułów)

	31.12.2020	31.12.2019
a) stan na początek okresu	6 368	6 231
b) zwiększenia (z tytułu)	1 730	1 873
- utworzenie rezerwy na nieponiesione koszty realizacji kontraktów, związane z przychodami zarachowanymi w okresie sprawozdawczym	280	1 364
- utworzenie rezerwy na odsetki z tytułu kredytów	459	217
- utworzenie rezerwy na niewykorzystane urlopy i świadczenia pracownicze	724	-
- utworzenie rezerwy na sprawy sądowe	-	-
- utworzenie rezerw pozostałych	260	292
- przekwalifikowanie z długoterminowych	-	-
- utworzenie rezerwy na przewidywaną stratę	7	-
c) zmniejszenia	1 778	1 736
- wykorzystanie (z tytułu)	1 742	1 670
poniesienie wydatków na które utworzono rezerwy	1 742	1 670
- rozwiązanie (z tytułu)	36	66
nie wystąpienia zdarzeń na które utworzono rezerwy	36	66
d) stan na koniec okresu	6 320	6 368

4.2.1.1.A. Krótkoterminowe rezerwy na świadczenia emerytalne i podobne

Zmiana stanu rezerw na świadczenia emerytalne i podobne

	31.12.2020	31.12.2019
a) stan na początek okresu	1 133	1 200
b) zwiększenia (z tytułu)	-	-
- aktualizacja naliczeń	-	-
c) zmniejszenia (z tytułu)	28	67
- aktualizacja naliczeń	28	67
d) stan na koniec okresu	1 105	1 133

4.2.1.2. Krótkoterminowe kredyty bankowe i pożyczki

	31.12.2020	31.12.2019
Kredyty	40 687	70 176
wobec powiązanych jednostek, w tym:	-	-
- wobec jednostek zależnych	-	-
- wobec jednostek współzależnych	-	-
- wobec jednostek stowarzyszonych	-	-
- wobec znaczącego inwestora	-	-
- wobec jednostki dominującej	-	-
- wobec innych jednostek powiązanych	-	-
wobec pozostałych jednostek	40 687	70 176
Pożyczki	328	1 277
wobec powiązanych jednostek, w tym:	328	1 277
- wobec jednostek zależnych	-	-
- wobec jednostek współzależnych	-	-
- wobec jednostek stowarzyszonych	-	-
- wobec znaczącego inwestora	328	1 277
- wobec jednostki dominującej	-	-
- wobec innych jednostek powiązanych	-	-
wobec pozostałych jednostek	-	-
Krótkoterminowe kredyty bankowe i pożyczki, razem	41 015	71 453

4.2.1.3. Krótkoterminowe zobowiązania z tytułu leasingu

	31.12.2020	31.12.2019
wobec jednostek powiązanych	-	-
wobec pozostałych jednostek	711	644
Krótkoterminowe zobowiązania z tytułu leasingu, razem:	711	644

4.2.1.4. Pozostałe krótkoterminowe zobowiązania finansowe

	31.12.2020	31.12.2019
Wobec jednostek powiązanych	-	830
wobec jednostek zależnych, w tym:	-	-
- z tytułu emisji dłużnych papierów wartościowych	-	-
- z tytułu dywidend	-	-
- zobowiązania wekslowe	-	-
wobec jednostek współzależnych, w tym:	-	-
- z tytułu emisji dłużnych papierów wartościowych	-	-
- z tytułu dywidend	-	-
- zobowiązania wekslowe	-	-
wobec jednostek stowarzyszonych, w tym:	-	-
- z tytułu emisji dłużnych papierów wartościowych	-	-
- z tytułu dywidend	-	-
- zobowiązania wekslowe	-	-
wobec znaczącego inwestora, w tym:	-	-
- z tytułu emisji dłużnych papierów wartościowych	-	-
- z tytułu dywidend	-	-
- zobowiązania wekslowe	-	-
wobec jednostki dominującej, w tym:	-	-
- z tytułu emisji dłużnych papierów wartościowych	-	-
- z tytułu dywidend	-	-
- zobowiązania wekslowe	-	-
wobec innych jednostek powiązanych, w tym:	-	830
- z tytułu emisji dłużnych papierów wartościowych	-	830
- z tytułu dywidend	-	-
- zobowiązania wekslowe	-	-
wobec pozostałych jednostek, w tym:	131	19 378
- z tytułu emisji dłużnych papierów wartościowych	-	19 378
- z tytułu dywidend	-	-
- zobowiązania wekslowe	-	-
- zabezpieczenie transakcji pochodnych	-	-
- prowizja administracyjna od kredytu	45	-
- wieczyste użytkowanie	86	-
Pozostałe krótkoterminowe zobowiązania finansowe, razem	131	20 208

4.2.1.5. Krótkoterminowe zobowiązania

	31.12.2020	31.12.2019
Wobec jednostek powiązanych	1 815	699
wobec jednostek zależnych, w tym:	-	76
- z tytułu dostaw i usług, o okresie wymagalności:	-	65
- do 12 miesięcy	-	65
- powyżej 12 miesięcy	-	-
- zaliczki otrzymane na dostawy	-	-
- inne	-	11
bierne rozliczenia międzyokresowe kosztów, tym:	-	-
- ulga na złe długi	-	-
- sprzedaż bonów	-	-
rozliczenia międzyokresowe przychodów, w tym:	-	-
- naliczone kary	-	-
- otrzymane płatności / wystawione faktury, nie zakwalifikowane do przychodów okresu sprawozdawczego	-	-
- sprzedaż bonów	-	-
wobec jednostek współzależnych, w tym:	-	-
- z tytułu dostaw i usług, o okresie wymagalności:	-	-
- do 12 miesięcy	-	-
- powyżej 12 miesięcy	-	-
- zaliczki otrzymane na dostawy	-	-
- inne	-	-
bierne rozliczenia międzyokresowe kosztów, tym:	-	-
- ulga na złe długi	-	-
- sprzedaż bonów	-	-
rozliczenia międzyokresowe przychodów, w tym:	-	-
- naliczone kary	-	-
- otrzymane płatności / wystawione faktury, nie zakwalifikowane do przychodów okresu sprawozdawczego	-	-
- sprzedaż bonów	-	-
wobec jednostek stowarzyszonych, w tym:	-	-
- z tytułu dostaw i usług, o okresie wymagalności:	-	-
- do 12 miesięcy	-	-
- powyżej 12 miesięcy	-	-
- zaliczki otrzymane na dostawy	-	-
- inne	-	-
bierne rozliczenia międzyokresowe kosztów, tym:	-	-
- ulga na złe długi	-	-
- sprzedaż bonów	-	-
rozliczenia międzyokresowe przychodów, w tym:	-	-
- naliczone kary	-	-
- otrzymane płatności / wystawione faktury, nie zakwalifikowane do przychodów okresu sprawozdawczego	-	-
- sprzedaż bonów	-	-
wobec znaczącego inwestora, w tym:	11	-
- z tytułu dostaw i usług, o okresie wymagalności:	11	-
- do 12 miesięcy	11	-
- powyżej 12 miesięcy	-	-
- zaliczki otrzymane na dostawy	-	-
- inne	-	-
bierne rozliczenia międzyokresowe kosztów, tym:	-	-
- ulga na złe długi	-	-
- sprzedaż bonów	-	-
rozliczenia międzyokresowe przychodów, w tym:	-	-
- naliczone kary	-	-
- otrzymane płatności / wystawione faktury, nie zakwalifikowane do przychodów okresu sprawozdawczego	-	-
- sprzedaż bonów	-	-
wobec jednostki dominującej, w tym:	-	-
- z tytułu dostaw i usług	-	-
- do 12 miesięcy
- powyżej 12 miesięcy
- zaliczki otrzymane na dostawy
- inne
- bierne rozliczenia międzyokresowe kosztów, tym:
- ulga na złe długi
- sprzedaż bonów
- rozliczenia międzyokresowe przychodów, w tym:
- naliczone kary
- otrzymane płatności / wystawione faktury, nie zakwalifikowane do przychodów okresu sprawozdawczego
- sprzedaż bonów

wobec innych jednostek powiązanych, w tym: 1 804 623
- z tytułu dostaw i usług, o okresie wymagalności: 1 804 623
- do 12 miesięcy 1 804 623
- powyżej 12 miesięcy
- zaliczki otrzymane na dostawy
- inne
- bierne rozliczenia międzyokresowe kosztów, tym:
- ulga na złe długi
- sprzedaż bonów
- rozliczenia międzyokresowe przychodów, w tym:
- naliczone kary
- otrzymane płatności / wystawione faktury, nie zakwalifikowane do przychodów okresu sprawozdawczego
- sprzedaż bonów

wobec pozostałych jednostek, w tym: 32 834 63 288
- z tytułu dostaw i usług, o okresie wymagalności: 26 344 44 173
- do 12 miesięcy 15 902 31 461
- powyżej 12 miesięcy 10 442 12 712
- zaliczki otrzymane na dostawy - 2 435
- zobowiązania z tytułu podatków, ceł, ubezpieczeń społecznych 1 758 1 679
- inne (wg rodzaju) 2 437 2 520
- z tytułu wynagrodzeń 75 261
- ZFŚS 1 078 1 100
- zobowiązanie z tytułu zakupu nieruchomości inwestycyjnej
- zobowiązania związane z realizacją inwestycji własnej - 201
- pozostałe 1 284 958
- bierne rozliczenia międzyokresowe kosztów, tym: 314 253
- ulga na złe długi 240 221
- sprzedaż bonów 74 32
- rozliczenia międzyokresowe przychodów, w tym: 1 981 12 228
- naliczone kary
- otrzymane płatności / wystawione faktury, nie zakwalifikowane do przychodów okresu sprawozdawczego 1 934 12 083
- sprzedaż bonów 47 145

Krótkoterminowe zobowiązania, razem 34 649 63 987

Zobowiązania od pozostałych jednostek z tytułu dostaw i usług (brutto) – o pozostałym od dnia bilansowego okresie spłaty:

	31.12.2020	31.12.2019
do 1 miesiąca	11 573	23 672
powyżej 1 miesiąca do 3 miesięcy	2 998	2 077
powyżej 3 miesięcy do 6 miesięcy	288	121
powyżej 6 miesięcy do 1 roku	896	3 556
powyżej 1 roku	10 441	12 712
zobowiązania przeterminowane	148	2 035

Zobowiązania z tytułu dostaw i usług, razem 26 344 44 173

Zobowiązania od pozostałych jednostek z tytułu dostaw i usług, przeterminowane (brutto)- z podziałem na okres przeterminowania

	31.12.2020	31.12.2019
do 1 miesiąca	111	1 934
powyżej 1 miesiąca do 3 miesięcy	3	5
powyżej 3 miesięcy do 6 miesięcy	-	4
powyżej 6 miesięcy do 1 roku	32	5
powyżej 1 roku	2	87

Zobowiązania z tytułu dostaw i usług, przeterminowane, razem 148 2 035

4.2.1.6. Zobowiązania z tytułu umów (wycena kontraktów)

Zobowiązania z tytułu umów (wycena kontraktów)

	31.12.2020	31.12.2019
- wycena kontraktów długoterminowych	800	120

Zobowiązania z tytułu umów (wycena kontraktów), razem 800 120

4.2.1.7. Zobowiązania z tytułu podatku dochodowego

Zobowiązania z tytułu podatku dochodowego

	31.12.2020	31.12.2019
w kraju	14	1 358
za granicą	-	-

Zobowiązania z tytułu podatku dochodowego, razem: 14 1 358

4.2.2. Zobowiązania dotyczące aktywów klasyfikowanych jako przeznaczone do sprzedaży

Zobowiązania dotyczące aktywów klasyfikowanych jako przeznaczone do sprzedaży

	31.12.2020	31.12.2019
Razem:	-	-

5. Przychody ze sprzedaży, koszt własny sprzedaży

Analiza przychodów według rodzajów i działów organizacyjnych

Przychody	31.12.2020	31.12.2019
Działalność kontynuowana
Przychody ze sprzedaży usług	149 283	251 813
Przychody ze sprzedaży towarów	12 394	32 223
Razem przychody z działalności kontynuowanej	161 677	284 036
Działalność zaniechana
Przychody ze sprzedaży usług	-	-
Przychody ze sprzedaży towarów	-	-
Razem przychody z działalności zaniechanej	-	-

Przychody ze sprzedaży usług według poszczególnych działów organizacyjnych

	31.12.2020	31.12.2019
Przychody ze sprzedaży usług budowlanych i deweloperskich	78 162	164 190
w tym: od jednostek powiązanych	8 695	27 632
Przychody ze sprzedaży usług projektowych	5 679	2 943
w tym: od jednostek powiązanych	237	-
Przychody ze sprzedaży usług informatycznych	673	649
w tym: od jednostek powiązanych	84	84
Przychody usług inwestycyjnych	-	-
w tym: od jednostek powiązanych	-	-
Przychody usług wynajmu	62 690	81 576
w tym: od jednostek powiązanych	87	150
Przychody pozostałe	2 079	2 455
w tym: od jednostek powiązanych	424	557
Przychody netto ze sprzedaży produktów, razem	149 283	251 813
w tym: od jednostek powiązanych	9 527	28 423

Przychody ze sprzedaży towarów według poszczególnych działów organizacyjnych

	31.12.2020	31.12.2019
Przychody ze sprzedaży - dział informatyczny	7 585	6 130
w tym: od jednostek powiązanych	7	12
Przychody ze sprzedaży - mieszkania	4 703	25 982
w tym: od jednostek powiązanych	-	-
Pozostałe przychody ze sprzedaży towarów i materiałów	106	111
w tym: od jednostek powiązanych	13	6
Przychody netto ze sprzedaży towarów i materiałów, razem	12 394	32 223
w tym: od jednostek powiązanych	20	18

W analizowanym okresie sprawozdawczym jednostka dominująca współpracowała z jednym z stałych, zewnętrznych klientów, których łączna wartość transakcji przyniosła przychód w wysokości ok. 21% sprzedaży ogółem. Usługi świadczone były w zakresie usług budowlanych, deweloperski i projektowych.

Analiza kosztu własnego

Analiza kosztów wytworzenia produktów według rodzaju

	31.12.2020	31.12.2019
amortyzacja	5 223	7 007
zużycie materiałów i energii	14 139	37 283
usługi obce	68 952	125 189
podatki i opłaty	6 285	5 913
wynagrodzenia	13 254	17 687
ubezpieczenia społeczne i inne świadczenia	2 855	3 561
pozostałe koszty rodzajowe	2 458	4 461
Koszty według rodzaju, razem	113 166	201 101
Zmiana stanu zapasów, produktów i rozliczeń międzyokresowych (dotyczących działalności operacyjnej)	3 586	13 195
Koszt wytworzenia produktów na własne potrzeby (wielkość ujemna)	(14)	(6 085)
w tym: środki trwałe	-	-
w tym: nieruchomości inwestycyjne	(14)	(6 085)
Koszty sprzedaży (wielkość ujemna)	(491)	(644)
Koszty ogólnego zarządu (wielkość ujemna)	(6 407)	(7 823)
Koszt wytworzenia sprzedanych produktów	109 840	199 744

Analiza kosztów sprzedanych towarów i materiałów

	31.12.2020	31.12.2019
Wartość sprzedanych towarów i materiałów	12 725	28 183
Razem koszt własny sprzedaży	122 565	227 927

6. Pozostałe przychody i koszty operacyjne

Pozostałe przychody operacyjne

	31.12.2020	31.12.2019
Zysk ze zbycia niefinansowych aktywów trwałych	3 583
Dotacje	368	251
Inne pozostałe przychody operacyjne	2 109	2 899

Na inne pozostałe przychody operacyjne składają się:

	31.12.2020	31.12.2019
inne przychody dotyczące niefinansowych aktywów trwałych	-	-
rozwiązanie odpisów aktualizujących aktywa niefinansowe	345	493
rozwiązanie rezerw na zobowiązania	102	42
nadwyżki i odszkodowania dotyczące rzeczowego majątku trwałego i obrotowego	111	69
przychody z tytułu najmu nieruchomości inwestycyjnej	43	1 628
otrzymane darowizny	-	31
sprawy sądowe	12	58
kary, grzywny, odszkodowania	18	-
pozostałe	970	578
umorzenie zobowiązań	467	-
sprzedaż użytkowania wieczystego	41	-

Pozostałe koszty operacyjne

	31.12.2020	31.12.2019
Strata ze zbycia niefinansowych aktywów trwałych	61	52
Aktualizacja wartości aktywów niefinansowych	988	1 172
Inne pozostałe koszty operacyjne	1 539	4 118

Na inne pozostałe koszty operacyjne składają się:

	31.12.2020	31.12.2019
inne koszty dotyczące niefinansowych aktywów trwałych	-	4
odpisy aktualizujące aktywa niefinansowe	-	-
rezerwa na zobowiązania	57	57
niedobory i szkody dotyczące rzeczowego majątku trwałego i obrotowego	98	15
koszty utrzymania nieruchomości inwestycyjnych	168	2 395
przekazane darowizny	7	34
sprawy sądowe	38	148
pozostałe	971	1 465
umorzenie należności	200	-

7. Przychody i koszty finansowe

Przychody finansowe

	31.12.2020	31.12.2019
Dywidendy i udziały w zyskach, w tym:	132	6 323
od jednostek powiązanych	132	423
Odsetki, w tym:	205	909
od jednostek powiązanych	117	549
Zysk ze zbycia inwestycji	-	11 106
Aktualizacja wartości inwestycji	-	-
Inne	738	289

Przychody finansowe z tytułu odsetek

	31.12.2020	31.12.2019
z tytułu udzielonych pożyczek / wyemitowanych obligacji	127	617
od jednostek powiązanych, w tym:	117	549
od jednostek zależnych	117	549
od jednostek współzależnych	-	-
od jednostek stowarzyszonych	-	-
od znaczącego inwestora	-	-
od jednostki dominującej	-	-
od innych jednostek powiązanych	-	-
od pozostałych jednostek	10	68
pozostałe odsetki	78	292
od jednostek powiązanych, w tym:	-	-
od jednostek zależnych	-	-
od jednostek współzależnych	-	-
od jednostek stowarzyszonych	-	-
od znaczącego inwestora	-	-
od jednostki dominującej	-	-
od innych jednostek powiązanych	-	-
od pozostałych jednostek	78	292

Przychody finansowe z tytułu odsetek, razem 205 909

Inne przychody finansowe

	31.12.2020	31.12.2019
dodatnie różnice kursowe, w tym:	47	56
zrealizowane	(7)	71
niezrealizowane	54	(15)
rozwiązane rezerwy	-	-
wynagrodzenie za udzielenie poręczeń spółkom zależnym	-	189
zysk z przejęcia kontroli nad spółką	-	-
pozostałe	1	44
wycena	690	-

Inne przychody finansowe, razem 738 289

Koszty finansowe

	31.12.2020	31.12.2019
Odsetki w tym:	8 580	11 159
dla jednostek powiązanych	20	66
Strata ze zbycia inwestycji	-	-
Aktualizacja wartości inwestycji	950	2 676
Inne	3 831	2 540

Koszty finansowe z tytułu odsetek

	31.12.2020	31.12.2019
od kredytów i pożyczek	8 056	10 578
dla jednostek powiązanych, w tym:	20	66
dla jednostek zależnych	-	-
dla jednostek współzależnych	-	-
dla jednostek stowarzyszonych	-	-
dla znaczącego inwestora	20	66
dla jednostki dominującej	-	-
dla innych jednostek powiązanych	-	-
dla innych jednostek	8 036	10 512
pozostałe odsetki	524	581
dla jednostek powiązanych, w tym:	-	-
dla jednostek zależnych	-	-
dla jednostek współzależnych	-	-
dla jednostek stowarzyszonych	-	-
dla znaczącego inwestora	-	-
dla jednostki dominującej	-	-
dla innych jednostek powiązanych	-	-
dla innych jednostek	524	581

Koszty finansowe z tytułu odsetek, razem 8 580 11 159

Inne koszty finansowe

	31.12.2020	31.12.2019
ujemne różnice kursowe, w tym:	3 043	892
zrealizowane	3 279	870
niezrealizowane	(236)	22
utworzone rezerwy (z tytułu)	-	-
koszty	-

Podatek dochodowy bieżący

	31.12.2020	31.12.2019
Zysk (strata) brutto	19 820	48 285
Różnice pomiędzy zyskiem (stratą) brutto a podstawą opodatkowania podatkiem dochodowym (wg tytułów) (pozycje ze znakiem + zwiększają podstawę opodatkowania, ze znakiem – zmniejszają podstawę opodatkowania)	-	-
Straty jednostek zależnych nie zmniejszające podstawy opodatkowania	-	-
amortyzacja nie stanowiąca kosztów uzyskania przychodów	4 196	5 453
amortyzacja „podatkowa” nie odniesiona w rachunek zysków i strat	(15 459)	(16 260)
inne koszty rodzajowe odliczane od dochodu po dokonaniu zapłaty	(1)	(1)
wynagrodzenia i koszty ZUS zaliczone do kosztów uzyskania przychodów w innym okresie niż do kosztów w rachunku zysków i strat	72	(36)
koszty reprezentacji i reklamy nie stanowiące kosztów uzyskania przychodów	1	1
inne koszty rodzajowe nie stanowiące kosztów uzyskania przychodów	382	795
zmiana stanu rezerw (wzrost/spadek) wyłączona z wyniku podatkowego	(155)	(185)
odpisy aktualizujące - utworzenie	2 403	3 967
odpisy aktualizujące - rozwiązanie	(345)	(537)
Odpisane należności nieściągalne	200	133
Odpisane wartości ewidencyjne środków trwałych wykupionych z leasingu	-	-
przekazane darowizny	7	34
raty leasingowe nie zaliczone do kosztów w rachunku zysków i strat, stanowiące koszty uzyskania przychodów	(872)	(977)
dotacje zaliczone do przychodów podatkowych w poprzednich okresach	-	-
zarachowane do przychodów, nie otrzymane odsetki	(83)	(688)
odsetki otrzymane zarachowane do przychodów poprzednich okresów	916	1 057
odsetki zapłacone zarachowane do kosztów poprzednich okresów	(26)	(320)
zarachowane do kosztów, nie zapłacone odsetki	20	208
koszty finansowe leasingu	39	73
różnice kursowe niezrealizowane	(288)	39
niezrealizowane zyski / straty z wyceny aktywów finansowych	2 428	(639)
przeszacowana wartość sprzedanej nieruchomości wpływająca na obniżenie zysku ze sprzedaży nieruchomości, nie stanowiąca podatkowych kosztów uzyskania przychodów	-	-
różnice wynikające z innego w czasie zaliczenia do przychodów i kosztów kontraktów długoterminowych	19 673	(2 625)
dywidendy wyłączone z opodatkowania	(132)	(423)
nieodpłatne świadczenia podlegające opodatkowaniu	-	-
inne przychody (pozostałe operacyjne i finansowe) nie podlegające opodatkowaniu	(4 760)	(3 775)
inne przychody (pozostałe operacyjne i finansowe) zarachowane do poprzednich okresów, podlegające opodatkowaniu	249	-
inne koszty (pozostałe operacyjne i finansowe) nie stanowiące kosztów uzyskania przychodów	963	4 668
koszty / przychody zagranicznego zakładu podatkowego wyłączone z opodatkowania	(9 055)	(5 222)
Inne koszty stanowiące koszty uzyskania przychodów, nie będące kosztami ujętymi w rachunku zysków i strat	(673)	(770)
Odliczenia od dochodu strat poniesionych w latach ubiegłych	(8 751)	(954)
Podstawa opodatkowania podatkiem dochodowym	10 769	31 301
Podatek dochodowy według stawki 19 %	2 046	5 947
Zwiększenia, zaniechania, zwolnienia, odliczenia i obniżki podatku	(29)	160
Podatek dochodowy bieżący ujęty (wykazany) w deklaracji podatkowej, w tym:	2 738	7 256
podatek z innych źródeł	2 359	7 288
podatek z zysków kapitałowych	-	-
korekta lat ubiegłych	253	-
podatek od nieruchomości komercyjnych	126	(32)
podatek pobrany i zapłacony przez płatników (dywidendy)	-	-
podatek odroczony	1 408	4 177
Podatek wykazany w rachunku zysków i strat	4 146	11 433

9. Rezerwy z tytułu świadczeń pracowniczych

Wyliczając rezerwę z tytułu świadczeń pracowniczych Grupa przyjęła następujące założenia: stopę dyskontową na poziomie 1,4%, stopa wzrostu wynagrodzeń na poziomie 5% oraz wskaźnik rotacji pracowników na poziomie 6%. Zmiana wskaźników finansowych będących podstawą szacunku ma bezpośredni wpływ na stan zobowiązania z tytułu rezerwy. W związku z powyższym Grupa dokonała analizy wrażliwości dla każdego z założeń aktuarialnych przy założeniach zmiany:

Stopy dyskontowej o +/- 0,5 p.p,
Stopy wzrostu przyszłych wynagrodzeń +/- 0,5 p.p oraz
Wskaźnika rotacji pracowników +/- 0,5 p.p.

Analizę przeprowadzono w oparciu o założenie, iż wszystkie pozostałe zmienne aktuarialne pozostają niezmienione. Wyniki kalkulacji przedstawiają się następująco:

Wyszczególnienie	Wartość bilansowa	stopa dyskontowa - 0,5%	stopa dyskontowa + 0,5%	stopa wzrostu wynagrodzeń - 0,5%	stopa wzrostu wynagrodzeń + 0,5%	wskaźnik rotacji - 0,5%	wskaźnik rotacji + 0,5%
odprawy emerytalne	248	268	231	231	267	260	237
odprawy rentowe	28	29	26	26	29	29	26
niewykorzystane urlopy	1 101	1 101	1 101	1 101	1 101	1 101	1 101
Razem	1 377	1 398	1 358	1 358	1 397	1 390	1 364

Klasyfikacja instrumentów finansowych

Aktywa finansowe według pozycji bilansowej

Klasyfikacja instrumentów finansowych wg MSSF 9 (wartość księgowa) wg stanu na 31.12.2020	Pozostałe wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy	wyceniane w wartości godziwej ze zmianami w kapitale	wyceniane w zamortyzowanym koszcie
Aktywa finansowe
Udziały i akcje	-	-	156
Pożyczki	-	-	610
Kaucje długoterminowe i inne należności długoterminowe	-	-	100
Należności z tytułu dostaw i usług	-	-	19 809
Wycena pozostałych instrumentów - instrumenty pochodne	-	795	-
Inne należności niż wymienione powyżej, będące aktywami finansowymi	-	-	-
Krótkoterminowe papiery wartościowe	-	-	-
Dłużne papiery wartościowe	-	-	-
Środki pieniężne	-	-	43 931

Zobowiązania finansowe według pozycji bilansowej

Klasyfikacja instrumentów finansowych wg MSSF 9 (wartość księgowa) wg stanu na 31.12.2020	wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy	wyceniane w zamortyzowanym koszcie	wyceniane w wartości godziwej ze zmianami w kapitale	rachunkowość zabezpieczeń
Zobowiązania finansowe
Kredyty bankowe	-	64 335	281 993	-
Długoterminowe	-	46 787	258 854	-
Krótkoterminowe	-	17 548	23 139	-
Pożyczki	-	328	-	-
Leasing finansowy	-	1 178	-	-
Kaucje długoterminowe i inne zobowiązania długoterminowe	-	4 763	-	-
Dłużne papiery wartościowe	-	-	-	-
Wycena pozostałych instrumentów - instrumenty pochodne	-	-	676	-
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług	-	28 148	-	-
Inne zobowiązania niż wymienione powyżej, będące zobowiązaniami finansowymi	-	11 581	-	-

Aktywa finansowe według pozycji bilansowej

Klasyfikacja instrumentów finansowych wg MSSF 9 (wartość księgowa) wg stanu na 31.12.2019	Pozostałe wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy	wyceniane w wartości godziwej ze zmianami w kapitale	wyceniane w zamortyzowanym koszcie
Aktywa finansowe
Udziały i akcje	-	-	165
Pożyczki	-	-	8 685
Kaucje długoterminowe i inne należności długoterminowe	-	-	868
Należności z tytułu dostaw i usług	-	-	23 197
Wycena pozostałych instrumentów - instrumenty pochodne	-	-	747
Inne należności niż wymienione powyżej, będące aktywami finansowymi	-	-	-
Krótkoterminowe papiery wartościowe	-	-	-
Dłużne papiery wartościowe	-	-	-
Środki pieniężne	-	-	38 902

Zobowiązania finansowe według pozycji bilansowej

Klasyfikacja instrumentów finansowych wg MSSF 9 (wartość księgowa) wg stanu na 31.12.2019	wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy	wyceniane w zamortyzowanym koszcie	wyceniane w wartości godziwej ze zmianami w kapitale	rachunkowość zabezpieczeń
Zobowiązania finansowe
Kredyty bankowe	-	96 123	253 784	-
Długoterminowe	-	50 304	229 427	-
Krótkoterminowe	-	45 819	24 357	-
Pożyczki	-	1 277	-	-
Leasing finansowy	-	1 902	-	-
Kaucje długoterminowe i inne zobowiązania długoterminowe	-	3 776	-	-
Dłużne papiery wartościowe	-	20 208	-	-
Wycena pozostałych instrumentów - instrumenty pochodne	-	-	554	-
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług	-	44 860	-	-
Inne zobowiązania niż wymienione powyżej, będące zobowiązaniami finansowymi	-	15 103	-	-

Ryzyka

Z działalnością prowadzoną przez Grupę związane jest wiele różnego rodzaju ryzyk finansowych. Jako główne Zarząd Spółki dominującej identyfikuje: ryzyko zmiany kursu walut objęte rachunkowością zabezpieczeń, ryzyko zmiany kursu walut - pozostałe ujawnienia, ryzyko rynkowe, ryzyko płynności oraz ryzyko kredytowe. Za nieznaczące ryzyko Grupa uznaje ryzyko stóp procentowych.

Ryzyko zmiany kursu walut - rachunkowości zabezpieczeń

Strategia zarządzania ryzykiem walutowym w kontekście rachunkowości zabezpieczeń

Z uwagi na to, że Grupa Kapitałowa P.A. NOVA jest polską grupą kapitałową, notowaną na Giełdzie Papierów Wartościowych w Warszawie, jej walutą funkcjonalną oraz walutą prezentacji sprawozdań finansowych jest polski złoty (PLN). Grupa Kapitałowa jest właścicielem obiektów komercyjnych w postaci parków handlowych, obiektów przemysłowych oraz galerii handlowych. Głównym źródłem przychodów z tego segmentu działalności Grupy są przychody z wynajmu powierzchni handlowych. Zgodnie z powszechnie obowiązującą praktyką rynkową - umowy najmu powierzchni handlowych, których stroną jako wynajmujący są spółki z Grupy P.A. NOVA są zawierane w głównej mierze w walucie EURO (lub w walucie PLN ustalanych według kursu EURO). Oznacza to, że znacząca część przychodów generowanych przez Grupę jest generowana w innej walucie niż waluta prezentacji sprawozdania finansowego, tym samym Grupa pozostaje w ekspozycji na ryzyko walutowe. Jednocześnie Grupa P.A. NOVA finansuje budowę obiektów komercyjnych w postaci parków handlowych, obiektów przemysłowych oraz galerii handlowych kredytami zaciąganymi w walucie EURO. Spłata rat kredytowych następuje w walucie EURO, czyli w walucie odmiennej od waluty prezentacji w sprawozdaniu finansowym Grupy P.A. NOVA. Zaciągnięte walutowe zobowiązania finansowe wyceniane są na każdy dzień bilansowy po średnim kursie walutowym ogłaszanym przez NBP z tego dnia. W konsekwencji Grupa Kapitałowa narażona jest na występowanie różnic kursowych mogących powodować dodatkową zmienność wyniku finansowego (tzw. niedopasowanie księgowe).# Konieczność wyceny i spłaty zobowiązań z tytułu kredytu w walucie odmiennej od waluty prezentacji w sprawozdaniu finansowym sprawia, iż Grupa kapitałowa w ramach działalności finansowej pozostaje w ekspozycji na ryzyko walutowe jednak w sposób przeciwstawny do ekspozycji na ryzyko walutowe wynikającej z prowadzonej działalności operacyjnej tj. z generowania przychodów w walucie EURO. Celem podejmowanych przez Grupę kapitałową, działań zabezpieczających przed ryzykiem zmiany kursu walut EUR/PLN jest zagwarantowanie określonego poziomu wartości złotowej generowanych przez nią przychodów ze sprzedaży denominowanych lub indeksowanych do kursu EUR. Grupa kapitałowa zaciąga zobowiązania finansowe w EUR – walucie, od której uzależnione są jej przychody ze sprzedaży (prognozowane przyszłe transakcje sprzedaży usługi najmu powierzchni handlowych). Grupa kapitałowa dąży więc do naturalnego ograniczenia wpływu ryzyka walutowego wynikającego ze zmienności kursu EUR/PLN na przyszłe przychody ze sprzedaży w części proporcjonalnej do wielkości zaciągniętego zobowiązania finansowego w EUR. W efekcie posiadania powyższego zabezpieczenia, Grupa kapitałowa uzyskuje niezmienny, w okresie trwania zabezpieczenia, kurs wymiany natychmiastowej (spot) dla przyszłych przychodów ze sprzedaży równy kursowi z dnia wyznaczenia zobowiązania finansowego (pożyczki) jako instrumentu zabezpieczającego. Powyższe zabezpieczenie odnosi się do przychodów ze sprzedaży uzależnionych od kursu EUR/PLN, których wystąpienie jest oczekiwane w i po planowanych datach zapadalności instrumentu zabezpieczającego (datach spłat rat kapitałowych pożyczki).

Opis typu powiązania zabezpieczającego

Zabezpieczenie przyszłych, wysoce prawdopodobnych przepływów pieniężnych związanych ze sprzedażą produktów i usług denominowanych w lub indeksowanych do kursu EUR/PLN.

Opis instrument zabezpieczający

Instrumentami zabezpieczającymi są zaciągnięte przez Grupę Kapitałową zobowiązania finansowe (pożyczki) denominowane w EUR tj. pozycja pieniężna w postaci zobowiązania finansowego w walucie obcej. Celem zaciągania zobowiązania w walucie obcej jest minimalizowanie skutków późniejszych wahań kursów walut w związku z otrzymywaniem w przyszłości strumieni pieniężnych w walucie obcej z działalności operacyjnej tj. z tytułu najmu powierzchni.

Opis pozycji zabezpieczanej

Pozycją zabezpieczaną jest nieujęte jeszcze uprawdopodobniona przyszła transakcja w postaci przyszłych przepływów pieniężnych z tytułu umów najmu powierzchni handlowych w parkach, obiektach przemysłowych i galeriach handlowych. Pozycję zabezpieczaną stanowi określony, pierwszy wolumen przychodów ze sprzedaży produktów i usług denominowanych w lub indeksowanych do kursu EUR/PLN, generowanych w danym miesiącu kalendarzowym, od dnia w którym nastąpiła spłata kapitału zobowiązania finansowego (kredytu)

Opis powiązania ekonomicznego

Powiązanie ekonomiczne instrumentu zabezpieczającego z pozycją zabezpieczaną wynika z faktu, iż oba strumienie pieniężne zarówno ze strony instrumentu zabezpieczającego oraz pozycji zabezpieczanej będą w tej samej walucie (EURO). Jako, że oba strumienie pieniężne są strumieniami w tej samej walucie a ich charakter jest przeciwstawny, zarówno wzrost kursu waluty jak i spadek kursu waluty każdorazowo spowoduje, że cel zarządzania ryzykiem zostanie osiągnięty (tj. kompensacji wpływu zmiany kursu walut). Możliwość niedopasowania ekonomicznego tych przepływów może wystąpić tylko w sytuacji kiedy to w danym okresie przepływy z tytułu instrumentu zabezpieczającego będą wyższe niż przepływy z tytułu przepływów z tytułu pozycji zabezpieczanej. W praktyce taka sytuacja będzie rzadko spotykana ze względu na to, iż zgodnie z przyjętym przez Grupę kapitałową modelem biznesowym finansowania inwestycji, przewidywane przepływy z tytułu najmu (pozycja zabezpieczana) są znacznie wyższe od przepływów z tytułu spłaty zobowiązań finansowych (instrument zabezpieczający).

Opis metoda oceny skuteczności powiązań zabezpieczających

Grupa stosuje metodę kompensacji. Metoda kompensacji pozwala na określenie efektywności zabezpieczenia w trakcie jego trwania. Metoda kompensacji polega na porównaniu szacunkowych przyszłych przepływów wynikających pozycji zabezpieczanej wyrażone w EURO z szacunkowymi przepływami wynikającymi z instrumentu zabezpieczającego wyrażonymi w EURO. Jednocześnie przyjmuje się założenie, że jeżeli szacowane przyszłe przepływy pieniężne wynikające z pozycji zabezpieczanej wyrażone w EURO są wyższe bądź równe szacowanym przyszłym przepływom pieniężnym z tytułu instrumentu zabezpieczającego wyrażonym w EURO to wskaźnik zabezpieczenia wynosi 100% a to oznacza, że zabezpieczenie jest doskonale efektywne.

Źródła nieefektywności zabezpieczenia

W przypadku gdy szacowane przyszłe przepływy pieniężne wynikające z pozycji zabezpieczanej wyrażone w EURO są niższe niż szacowane przyszłe przepływ pieniężne z tytułu instrumentu zabezpieczającego wyrażone w EURO, wskaźnik efektywności jest mniejszy niż 100% a proporcjonalna część ekspozycji na ryzyko walutowe wynikająca z instrumentu zabezpieczającego jest nieefektywna.

Wpływ rachunkowości zabezpieczeń na sprawozdanie Grupy

Wpływ rachunkowości zabezpieczeń na sprawozdanie Grupy został zaprezentowany w poniższej tabeli:

Saldo kredytu w PLN	Termin spłaty	Wycena bilansowa kredytu (instrument zabezpieczający)	Pozycja w sprawozdaniu z sytuacji finansowej gdzie ujęty jest instrument zabezpieczający	Obiekty, których przychody są zabezpieczane	Saldo na dzień kapitału z aktualizacji wyceny dotyczące instrumentu zabezpieczającego	Pozostałe całkowite dochody z tytułu zabezpieczenia powstałe w okresie sprawozdawczym
8 439	07.06.2027	(297)	Krótko i długoterminowe kredyty bankowe i pożyczki	Park Handlowy w Częstochowie	(297)	(240)
3 629	30.06.2023	(222)	Hala przemysłowa w Zaczerniu	(222)	(233)
11 458	31.03.2027	(203)	Park Handlowy Estrada w Zielonej Górze	(203)	(348)
44 033	29.03.2029	(3 428)	Galeria Galena w Jaworznie	(3 428)	(2 752)
7 440	29.03.2029	(538)	Park Handlowy w Jaworznie	(538)	(467)
77 434	20.05.2026	(2 264)	Galeria Sanowa w Przemyślu	(2 264)	(3 575)
17 256	31.08.2025	(1 081)	Hala przemysłowa w Wilkowicach	(1 081)	(1 054)
16 155	29.02.2024	(1 370)	Hala przemysłowa w Rybniku	(1 370)	(964)
2 935	30.05.2025	(189)	Hala przemysłowa w Siechnicach	(189)	(211)
29 477	20.09.2022	(862)	Galeria Miodowa w Kluczborku	(862)	(845)
63 738	30.06.2024	(7 309)	Galeria Odrzańskie Ogrody Kędzierzynie-Koźlu	(7 309)	(3 904)

Ryzyko zmiany kursu walut - pozostałe ujawnienia

Grupa prowadzi działalność, w której narażona jest na ryzyko zmian kursów walut. Ryzyko to dotyczy przede wszystkim przychodów z tytułu najmu w EUR oraz udzielonych pożyczek w EUR. Główne pozycje bilansowe narażone na ryzyko walutowe to należności handlowe (najmy sklepów), kredyty oraz środki pieniężne. Grupa monitoruje wahania kursów walutowych i na bieżąco podejmuje działania zmierzające do minimalizowania negatywnego wpływu wahań kursów walut np.: poprzez uwzględnianie tych zmian w cenach towarów.

Wartości zostały przeliczone na walutę funkcjonalną według kursu obowiązującego na ostatni dzień okresu sprawozdawczego:
i. kurs na 31.12.2020 r. wynosił 4,6148 (1 EUR – PLN)
ii. kurs na 31.12.2019 r. wynosił 4,2585 (1 EUR – PLN)

Przeliczenia dokonano zgodnie ze wskazanymi wcześniej kursami wymiany przez podzielenie wartości wyrażonych w złotych przez kurs wymiany.

Poniższa tabela prezentuje ekspozycję Grupy na ryzyko kursowe oraz analizę wrażliwości na ryzyko zmiany kursów walutowych, gdyby kursy aktyw/zobowiązań finansowych wrażonych w walutach obcych dla EUR w okresie 12 miesięcy zakończonych 31 grudnia 2020 roku były 5% wyższe/niższe, przedstawia poniższa tabela:

Stan na 31.12.2020

Instrumenty finansowe według pozycji bilansowych	Wartość księgowa instrumentów finansowych	Wpływ na wynik finansowy przed opodatkowaniem (wzrost 5%)	Wpływ na inne całkowite dochody (wzrost 5%)	Wpływ na wynik finansowy przed opodatkowaniem (spadek 5%)	Wpływ na inne całkowite dochody (spadek 5%)
Aktywa finansowe
Udziały i akcje	156	-	-	-	-
Pożyczki	610	-	-	-	-
Należności z tytułu dostaw i usług	19 809	316	-	(316)	-
Inne należności niż wymienione powyżej, będące aktywami finansowymi	100	-	-	-	-
Krótkoterminowe papiery wartościowe	-	-	-	-	-
Wycena pozostałych instrumentów – instrumenty pochodne	795	-	-	-	-
Dłużne papiery wartościowe	-	-	-	-	-
Środki pieniężne	43 931	321	-	(321)	-
Zobowiązania finansowe
Kredyty bankowe	346 328	-	14 100	-	(14 100)
Długoterminowe	305 641	-	12 943	-	(12 943)
Krótkoterminowe	40 687	-	1 157	-	(1 157)
Pożyczki	328	-	-	-	-
Leasing	1 178	-	-	-	-
Kaucje długoterminowe i inne zobowiązania długoterminowe	17 712	-	-	-	-
Dłużne papiery wartościowe	-	-	-	-	-
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług	28 159	33	-	(33)	-
Wycena pozostałych instrumentów – instrumenty pochodne	676
Inne zobowiązania niż wymienione powyżej, będące zobowiązaniami finansowymi	11 581	-	-	-	-

Stan na 31.12.2019

Instrumenty finansowe według pozycji bilansowych	Wartość księgowa instrumentów finansowych	Wpływ na wynik finansowy przed opodatkowaniem (wzrost 5%)	Wpływ na inne całkowite dochody (wzrost 5%)	Wpływ na wynik finansowy przed opodatkowaniem (spadek 5%)	Wpływ na inne całkowite dochody (spadek 5%)
Aktywa finansowe
Udziały i akcje	165	-	-	-	-
Pożyczki	8 685	6	-	(5)	-
Należności z tytułu dostaw i usług	23 197	229	-	(229)	-
Inne należności niż wymienione powyżej, będące aktywami finansowymi	868	-	-	-	-
Krótkoterminowe papiery wartościowe	-	-	-	-	-
Wycena pozostałych instrumentów – instrumenty pochodne	747	-	-	-	-
Dłużne papiery wartościowe	-	-	-	-	-
Środki pieniężne	38 902	523	-	(523)	-
Zobowiązania finansowe
Kredyty bankowe	349 907	-	12 689	-	(12 689)
Długoterminowe	279 731	-	11 471	-	(11 471)
krótkoterminowe	70 176	-	1 218	-	(1 218)
Pożyczki	1 277	-	-	-	-
Leasing	1 902	-	-	-	-
Kaucje długoterminowe i inne zobowiązania długoterminowe	3 776	-	-	-	-
Dłużne papiery wartościowe	20 208	-	-	-	-
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług	44 861	94	-	(94)	-
Wycena pozostałych instrumentów – instrumenty

1. Zobowiązania warunkowe wobec podmiotów spoza Grupy wynikają z następujących zdarzeń:

a. W dniu 06.11.2008 r. P.A. NOVA S.A. zawarła z Towarzystwem Ubezpieczeń Euler Hermes S.A. umowę o udzielenie gwarancji kontraktowych w ramach limitu odnawialnego w wysokości 10.000.000,00 zł, zmienionej aneksem z dnia 01.12.2011 r. do kwoty 20.000.000,00 zł. W dniu 27.10.2014 r. został zawarty aneks do w/w umowy zwiększający wysokość limitu odnawialnego do kwoty 28.000.000,00 zł. Wartość gwarancji pozostających w mocy na dzień 31.12.2020 r. wynosiła 5.698.233,20 zł.

b. W dniu 16.09.2015 r. Emitent zawarł z Korporacją Ubezpieczeń Kredytów Eksportowych S.A. z siedzibą w Warszawie umowę generalną o udzielanie ubezpieczeniowych gwarancji kontraktowych w ramach limitu odnawialnego w wysokości 10.000.000,00 zł. Wartość gwarancji pozostających w mocy na dzień 31.12.2020 r. wynosiła 1.544.800,00 zł.

c. W dniu 03.11.2016 r. Emitent zawarł z Generali Towarzystwem Ubezpieczeń S.A. z siedzibą w Warszawie umowę ramową o udzielanie gwarancji kontraktowych w ramach limitu odnawialnego w wysokości 8.000.000,00 zł. Wartość gwarancji pozostających w mocy na dzień 31.12.2020 r. wynosiła 5.316.364,87 zł.

d. W dniu 08.09.2017 r. Emitent zawarł z ING Bank Śląski S.A. umowę wieloproduktową w zakresie korzystania z gwarancji udzielanych przez bank z limitem odnawialnym w wysokości 10.000.000,00 zł. Wartość gwarancji pozostających w mocy na dzień 31.12.2020 r. wynosiła 2.703.108,78 zł.

e. W dniu 21.05.2018 r. Emitent zawarł z Allianz Polska S.A. umowę o udzielanie gwarancji kontraktowych w ramach limitu odnawialnego do kwoty 8.000.000,00 zł. Wartość gwarancji pozostających w mocy na dzień 31.12.2020 r. wynosiła 1.235.098,95 zł.

f. W dniu 09.08.2019 r. Emitent zawarł z AXA Ubezpieczenia TUiR S.A. umowę o udzielanie gwarancji w ramach limitu do kwoty 5.000.000,00 zł. Wartość gwarancji pozostających w mocy na dzień 31.12.2020 r. wynosiła 5.518.781,17 zł.

2. Obciążenia majątku wykazanego w Skonsolidowanym Sprawozdaniu z sytuacji finansowej wykazano w tabeli poniżej

| Opis obciążonego składnika majątkowego | Wartość składnika majątkowego wykazana w aktywach na 31.12.2020 r. [TPLN] | rodzaj zabezpieczenia / obciążenia | rodzaj wierzytelności, wierzyciel # INNE INFORMACJE

Informacje o zatrudnieniu

W Grupie Kapitałowej P.A. NOVA w spółkach objętych konsolidacją, umowy o pracę zawiera wyłącznie P.A. NOVA S.A., pozostałe spółki są spółkami specjalnego przeznaczenia tworzonymi w celu realizacji poszczególnych inwestycji i nie zatrudniają pracowników. Informacje o zatrudnieniu przedstawia poniższa tabela:

Informacje o zatrudnieniu	31.12.2020	31.12.2019
Przeciętne w roku obrotowym zatrudnienie w grupach zawodowych po przeliczeniu na pełne etaty, w tym:	152	182
- pracownicy umysłowi (na stanowiskach nierobotniczych)	108	134
- pracownicy fizyczni (na stanowiskach robotniczych)	44	48

Informacje o transakcjach Grupy z jednostkami powiązanymi (nieobjętymi konsolidacją)

Transakcje jednostki dominującej z podmiotami powiązanymi wchodzącymi w skład grupy kapitałowej zostały ujawnione w nocie z informacjami o transakcjach z jednostkami powiązanymi w jednostkowym sprawozdaniu finansowym jednostki dominującej.

Nazwa jednostki i opis powiązania	stan zobowiązań na dzień 31.12.2020 r.	koszty Grupy P.A. NOVA S.A. z tytułu transakcji z podmiotem powiązanym w roku 2020 z tytułu odsetek od pożyczek	koszty Grupy P.A. NOVA S.A. z tytułu transakcji z podmiotem powiązanym w roku 2020 z tytułu odsetek od obligacji	koszty Grupy P.A. NOVA S.A. z tytułu transakcji z podmiotem powiązanym w roku 2020 z tytułu udzielonego poręczenia	koszty Grupy P.A. NOVA S.A. z tytułu transakcji z podmiotem powiązanym w roku 2020 z tytułu robót budowlanych	koszty Grupy P.A. NOVA S.A. z tytułu transakcji z podmiotem powiązanym w roku 2020 z tytułu pozostałych
Budoprojekt Sp. z o.o. (Budoprojekt Sp.z o.o. posiada 2.436.000 akcji P.A. NOVA S.A. i prawo do 4.872.000 głosów na WZA)	339 200	19 529	-	-	-	107 750
Supernova Sp. z o.o. (P.A. NOVA S.A. posiada 100% w kapitale zakładowym spółki Supernova Sp. z o.o.)	-	-	-	-	-	-
P.A. NOVA Management Sp. z o.o. (P.A. NOVA S.A. posiada 100% w kapitale zakładowym spółki P.A. NOVA Management Sp. z o.o.)	601 312	-	-	-	-	2 576 010
PAL Sp. z o.o. (P.A. NOVA S.A. posiada 50,1% w kapitale zakładowym spółki PAL Sp. z o.o.)	668 438	-	-	-	-	2 630 977
P.A. NOVA Inwestycje Sp. z o.o. (P.A. NOVA S.A. posiada 100% w kapitale zakładowym spółki P.A. NOVA Inwestycje Sp. z o.o.)	-	-	-	-	-	-
PAL 1 Sp. z o.o. (P.A. NOVA S.A. posiada 50,1% w kapitale zakładowym spółki PAL 1 Sp. z o.o.)	204 101	2 421	-	-	-	-
P.A. NOVA Invest Ząbkowice Sp. z o.o. (P.A. NOVA S.A. posiada 100% w kapitale zakładowym spółki P.A. NOVA Invest Ząbkowice Sp. z o.o.)	-	-	-	-	-	-
A&U Formation Katarzyna Jurek-Lessaer (Pani Jurek-Lessaer jest członkiem Rady Nadzorczej P.A. NOVA S.A.)	19 434	-	-	-	-	51 677
Kancelaria Radcy Prawnego Macieja Bobkowskiego (Pan Bobkowski posiada 5,35% udziału w kapitale zakładowym P.A. NOVA S.A.)	41 051	-	-	-	-	393 422
PAL 2 Sp. z o.o. (P.A. NOVA S.A. posiada 50,1% w kapitale zakładowym spółki PAL 2 Sp. z o.o.)	180 353	-	-	-	-	166 512

Nazwa jednostki i opis powiązania	stan należności na dzień 31.12.2020 r.	przychody Grupy P.A. NOVA S.A. z tytułu transakcji z podmiotem powiązanym w roku 2020 z tytułu odsetek od pożyczek	przychody Grupy P.A. NOVA S.A. z tytułu transakcji z podmiotem powiązanym w roku 2020 z tytułu odsetek od obligacji	przychody Grupy P.A. NOVA S.A. z tytułu transakcji z podmiotem powiązanym w roku 2020 z tytułu udzielonego poręczenia
Budoprojekt Sp. z o.o. (Budoprojekt Sp.z o.o. posiada 2.436.000 akcji P.A. NOVA S.A. i prawo do 4.872.000 głosów na WZA)
Supernova Sp. z o.o. (P.A. NOVA S.A. posiada 100% w kapitale zakładowym spółki Supernova Sp. z o.o.)
P.A. NOVA Management Sp. z o.o. (P.A. NOVA S.A. posiada 100% w kapitale zakładowym spółki P.A. NOVA Management Sp. z o.o.)
PAL Sp. z o.o. (P.A. NOVA S.A. posiada 50,1% w kapitale zakładowym spółki PAL Sp. z o.o.)
P.A. NOVA Inwestycje Sp. z o.o. (P.A. NOVA S.A. posiada 100% w kapitale zakładowym spółki P.A. NOVA Inwestycje Sp. z o.o.)
PAL 1 Sp. z o.o. (P.A. NOVA S.A. posiada 50,1% w kapitale zakładowym spółki PAL 1 Sp. z o.o.)
P.A. NOVA Invest Ząbkowice Sp. z o.o. (P.A. NOVA S.A. posiada 100% w kapitale zakładowym spółki P.A. NOVA Invest Ząbkowice Sp. z o.o.)
A&U Formation Katarzyna Jurek-Lessaer (Pani Jurek-Lessaer jest członkiem Rady Nadzorczej P.A. NOVA S.A.)
Kancelaria Radcy Prawnego Macieja Bobkowskiego (Pan Bobkowski posiada 5,35% udziału w kapitale zakładowym P.A. NOVA S.A.)
PAL 2 Sp. z o.o. (P.A. NOVA S.A. posiada 50,1% w kapitale zakładowym spółki PAL 2 Sp. z o.o.)


Budoprojekt Sp. z o.o.	0	-	-	-	-	-	14
(Budoprojekt Sp.z o.o. posiada 2.436.000 akcji P.A. NOVA S.A. i prawo do 4.872.000 głosów na WZA)
Supernova Sp. z o.o.	3	014	58	-	-	-	-
(P.A. NOVA S.A. posiada 100% w kapitale zakładowym spółki Supernova Sp. z o.o.)
P.A. NOVA Management Sp. z o.o.	601	11	-	-	-	88
(P.A. NOVA S.A. posiada 100% w kapitale zakładowym spółki P.A. NOVA Management Sp. z o.o.)
PAL Sp. z o.o.	21	-	-	-	-	333
(P.A. NOVA S.A. posiada 50,1% w kapitale zakładowym spółki PAL Sp. z o.o.)
P.A. NOVA Inwestycje Sp. z o.o.	1	177	27	-	-	-	1
(P.A. NOVA S.A. posiada 100% w kapitale zakładowym spółki P.A. NOVA Inwestycje Sp. z o.o.)
PAL 1 Sp. z o.o.	18	-	-	-	-	273
(P.A. NOVA S.A. posiada 50,1% w kapitale zakładowym spółki PAL 1 Sp. z o.o.)
P.A. NOVA Invest Ząbkowice Sp. z o.o.	1	-	-	-	-	1
(P.A. NOVA S.A. posiada 100% w kapitale zakładowym spółki P.A. NOVA Invest Ząbkowice Sp. z o.o.)
Stanisław Lessaer	-	-	-	-	-	1
Wiceprezes Zarządu P.A. NOVA S.A. (Pan Lessaer posiada 6,38% udziału w kapitale zakładowym P.A. NOVA S.A.)
A&U Formation Katarzyna Jurek-Lessaer	-	-	-	-	-	3
(Pani Jurek-Lessaer jest członkiem Rady Nadzorczej P.A. NOVA S.A.)
Kancelaria Radcy Prawnego Macieja Bobkowskiego	-	-	-	-	-	7
(Pan Bobkowski posiada 5,35% udziału w kapitale zakładowym P.A. NOVA S.A.)
PAL 2 Sp. z o.o.	-	-	-	-	-	-
(P.A. NOVA S.A. posiada 50,1% w kapitale zakładowym spółki PAL 2 Sp. z o.o.)

Informacje o zmianach zasad rachunkowości w roku obrotowym

Zasady (polityki) rachunkowości zastosowane do sporządzenia niniejszego skonsolidowanego sprawozdania finansowego są spójne z tymi, które zastosowano przy sporządzaniu skonsolidowanego sprawozdania finansowego Grupy za rok zakończony 31 grudnia 2019 roku, z wyjątkiem zastosowania nowych lub zmienionych standardów oraz interpretacji obowiązujących dla okresów rocznych rozpoczynających się od 1 stycznia 2020 roku i później.

Informacje o postępowaniach toczących się przed sądem, organem właściwym dla postepowania arbitrażowego lub organem administracji publicznej

Informacje zamieszczono w pkt. 6.4. Sprawozdania Zarządu z Działalności Spółki i Grupy Kapitałowej P.A. NOVA S.A. za rok 2020.

Informacja o wynagrodzeniu firmy audytorskiej, która przeprowadziła badanie Skonsolidowanego Sprawozdania Finansowego

Informacje zamieszczono w pkt. 6.6. Sprawozdania Zarządu z Działalności Spółki i Grupy Kapitałowej P.A. NOVA S.A. za rok 2020.

Informacje o wynagrodzeniach Zarządu i Rady Nadzorczej

Informacje zamieszczono w pkt. 6.1. Sprawozdania Zarządu z Działalności Spółki i Grupy Kapitałowej P.A. NOVA S.A. za rok 2020.

ZDARZENIA PO DACIE BILANSU

W roku 2021 Zarząd Spółki P.A NOVA S.A (spółka przejmująca) planuje połączenie ze spółkami Galeria Zamoyska Sp. z o o oraz P.A. NOVA Invest Kłodzko Sp. z o.o. (spółki przejmowane). Połączenie Spółek planowane jest w drodze przejęcia, czyli przeniesienia całego majątku Spółki Przejmowanej na Spółkę Przejmującą bez zmiany statutu Spółki Przejmującej oraz bez podwyższania kapitału zakładowego Spółki Przejmującej, w związku z faktem, iż Spółka Przejmująca posiada wszystkie udziały spółek przejmowanych. Na rok 2021 planowana jest sprzedaż nieruchomości – obiektu przemysłowego, będącego własnością spółki P.A. NOVA Invest Wilkowice 2 Sp. z o.o.

ZATWIERDZENIE SPRAWOZDANIA FINANSOWEGO

Skonsolidowane sprawozdanie finansowe zostało zatwierdzone przez Zarząd Jednostki dominującej (P.A. NOVA S.A.) w dniu 22.04.2021 roku i dopuszczone do publikacji po wydaniu opinii przez podmiot, któremu zlecono badanie niniejszego sprawozdania.

Podpis osoby odpowiedzialnej za prowadzenie ksiąg rachunkowych:

Data	Imię i nazwisko	Funkcja	Podpis
2021-04-22	Tomasz Janik	Prezes Zarządu

Podpisy wszystkich Członków Zarządu:

Data	Imię i nazwisko	Funkcja
2021-04-22	Tomasz Janik	Prezes Zarządu
2021-04-22	Ewa Bobkowska	Wiceprezes Zarządu
2021-04-22	Stanisław Lessaer	Wiceprezes Zarządu
2021-04-22	Przemysław Żur	Wiceprezes Zarządu

AI assistant

P.A. Nova S.A. — Annual Report 2020

SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE GRUPY KAPITAŁOWEJ P.A. NOVA z siedzibą w Gliwicach przy ul. Górnych Wałów 42 ZA 2020 ROK

SPIS TREŚCI

INFORMACJE OGÓLNE

OKRESY PREZENTOWANE

ZAŁOŻENIE KONTYNUACJI DZIAŁALNOŚCI

SKŁAD ORGANÓW SPÓŁKI NA DZIEŃ 31.12.2020 R.

INFORMACJA O KONSOLIDACJI

PRZYJĘTE ZASADY RACHUNKOWOŚCI

Oświadczenie o zgodności

Podstawa sporządzenia

Podstawa konsolidacji

Połączenia jednostek gospodarczych.

Wartość firmy.

Wartość godziwa.

Wycena aktywów i pasywów..

Podatki

Przychody z umów z klientami

Ujęcie przychodów i kosztów oraz zasady ustalenia wyniku finansowego.

Zysk netto na akcję.

Nowe standardy i interpretacje, które zostały opublikowane i weszły w życie od 01 stycznia 2020 r.

Standardy i interpretacje, jakie zostały już opublikowane, ale jeszcze nie weszły w życie.

PODSTAWOWE OSĄDY RACHUNKOWE I PODSTAWY SZACOWANIA NIEPEWNOŚCI

Szacowanie utraty wartości nieruchomości inwestycyjnych oraz ich wartości końcowych .

Szacowanie utraty wartości udziałów w spółkach zależnych.

Szacowanie rezerw na naprawy gwarancyjne.

Kluczowe zasady rachunkowości

33 Szacowanie wartości firmy.

34 Szacowanie przychodów i kosztów kontraktów długoterminowych.

34 Szacowanie rezerw na świadczenia pracownicze.

34 Składnik aktywów z tytułu podatku odroczonego.

35 Wartość godziwa instrumentów finansowych.

35 Stawki amortyzacyjne.

35 Niepewność związana z rozliczeniami podatkowymi

35 Rezerwy na sprawy sporne.

SEGMENTY DZIAŁALNOŚCI

36 Podział na segmenty.

36 Informacje o transakcjach z ważniejszymi klientami zewnętrznymi

NOTY OBJAŚNIAJĄCE DO SPRAWOZDANIA FINANSOWEGO..

1. Aktywa trwałe.

1.1. Rzeczowe aktywa trwałe.

Zmiany rzeczowych aktywów trwałych.

1.2. Nieruchomości inwestycyjne.

1.3. Wartość firmy.

1.4. Wartości niematerialne.

Zmiany wartości niematerialnych.

1.5. Długoterminowe aktywa finansowe.

1.6. Aktywa z tytułu odroczonego podatku dochodowego.

1.7. Długoterminowe należności

2. Aktywa obrotowe.

2.1. Aktywa obrotowe inne niż aktywa sklasyfikowane jako przeznaczone do sprzedaży.

2.1.1. Zapasy.

2.1.2. Należności krótkoterminowe.

2.1.3. Aktywa z tytułu umów (wycena kontraktów)

2.1.4. Należności z tytułu podatku dochodowego.

2.1.5. Krótkoterminowe aktywa finansowe.

2.1.6. Środki pieniężne i ich ekwiwalenty.

2.2. Aktywa sklasyfikowane jako przeznaczone do sprzedaży.

3. Kapitały własne.

Akcje własne (wielkość ujemna)

Nadwyżka ceny emisyjnej nad wartością nominalną.

4. Zobowiązania.

4.1. Zobowiązania długoterminowe.

4.1.1. Długoterminowe rezerwy.

4.1.1.A. Rezerwy na świadczenia emerytalne i podobne.

4.1.2. Zobowiązania z tytułu odroczonego podatku dochodowego.

4.1.3. Długoterminowe kredyty bankowe i pożyczki

4.1.4. Długoterminowe zobowiązania z tytułu leasingu.

4.1.5. Pozostałe długoterminowe zobowiązania finansowe.

4.1.6. Inne długoterminowe zobowiązania.

4.2.Zobowiązania krótkoterminowe.

4.2.1. Zobowiązania krótkoterminowe inne niż zobowiązania wchodzące w skład grup przeznaczonych do sprzedaży

4.2.1.1. Krótkoterminowe rezerwy.

# 4.2.1.1.A. Krótkoterminowe rezerwy na świadczenia emerytalne i podobne.

4.2.1.2. Krótkoterminowe kredyty bankowe i pożyczki

4.2.1.3. Krótkoterminowe zobowiązania z tytułu leasingu.

4.2.1.4. Pozostałe krótkoterminowe zobowiązania finansowe.

4.2.1.5. Krótkoterminowe zobowiązania.

4.2.1.6. Zobowiązania z tytułu umów (wycena kontraktów)

P.A. Nova S.A. Annual Report 2020