SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE Z WYNIKU I POZOSTAŁYCH CAŁKOWITYCH DOCHODÓW

	Za okres 12 miesięcy zakończony 31-12-2021	Za okres 12 miesięcy zakończony 31-12-2020
DZIAŁALNOŚĆ KONTYNUOWANA
Nota 4.2. Przychody ze sprzedaży dóbr i usług	1 217 445	586 315
Nota 4.4. Koszty sprzedanych dóbr i usług	1 076 463	529 557
Zysk brutto ze sprzedaży	140 982	56 758
Koszty sprzedaży	2 163	1 469
Koszty ogólnego zarządu	74 636	15 418
Nota 4.1. w tym wynagrodzenia w formie akcji	28 343	0
Nota 4.6. Pozostałe przychody operacyjne	329	273
Nota 4.6. Pozostałe koszty operacyjne	719	358
Odwrócenie utraty/(utrata) wartości aktywów finansowych i aktywów z wyceny kontraktów z klientami	(1 426)	762
Nota 4.2. Zysk z działalności operacyjnej	62 367	40 548
Udział w zyskach/ (stratach) netto jednostek współzależnych wycenianych metodą praw własności	(156)	0
Nota 4.7. Przychody finansowe	2 653	1 875
Nota 4.7. Koszty finansowe	2 394	1 335
Nota 4.2. Zysk brutto	62 470	41 088
Nota 4.8. Podatek dochodowy	16 270	8 307
Nota 4.2. Zysk netto za okres obrotowy	46 200	32 781
Pozostałe całkowite dochody	0	0
Całkowity dochód	46 200	32 781
Nota 3.1. Podstawowy i rozwodniony zysk na jedną akcję (w zł)	0,92	0,72

SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE Z SYTUACJI FINANSOWEJ

	2021	2020
AKTYWA
571 292	370 558
Nota 6.2. Wartość firmy	56 0
Wartości niematerialne	620	682
Nota 5.1.1. Rzeczowe aktywa trwałe	26 634	26 502
Nota 5.1.1. Aktywa finansowe	5 338	5 695
Nota 6.12. Inwestycje rozliczane zgodnie z metodą praw własności	34 450	0
Nota 4.8. Aktywa z tytułu podatku odroczonego	11 331	18 644
Nota 2.2. Należności z tytułu kontraktów budowlanych - kaucje	432	157
Aktywa trwałe	78 861	51 680
Nota 6.3. Zapasy	64 094	19 069
Nota 2.2. Należności z tytułu kontraktów budowlanych - kaucje	355	427
Nota 2.3. Wycena kontraktów budowlanych - aktywa	119 333	29 506
Nota 6.6. Należności z tytułu dostaw i usług	124 288	101 795
Nota 6.6. Pozostałe należności	5 483	1 473
Nota 5.1.1. Aktywa finansowe	28 460	15 419
Nota 3.8. Środki pieniężne i ich ekwiwalenty	104 710	112 014
Nota 3.8. Środki pieniężne zgromadzone na rachunku VAT	27 259	15 919
Nota 3.8. Środki pieniężne o ograniczonej możliwości dysponowania	10 855	22 949
Nota 6.7. Pozostałe aktywa	7 594	307
Aktywa obrotowe	492 431	318 878
PASYWA	571 292	370 558
Nota 3.1. Kapitał podstawowy	1 101	914
Kapitał zapasowy	239 410	32 450
Kapitał rezerwowy	44 144	15 801
Nota 3.1. Zyski zatrzymane	49 096	35 677
Nota 3.1. Kapitał własny	333 751	84 842
Nota 3.2.-3.5. Zadłużenie	10 972	12 010
Nota 6.8. Rezerwy	5 343	2 631
Nota 4.8. Zobowiązania z tytułu podatku odroczonego	6 489	0
Nota 2.2. Zobowiązania wobec podwykonawców - kaucje	11 575	10 639
Zobowiązania długoterminowe	34 379	25 280
Nota 3.2.-3.5. Zadłużenie	11 380	4 061
Nota 6.8. Rezerwy	101	0
Nota 2.2. Zobowiązania wobec podwykonawców - kaucje	14 214	8 924
Nota 2.3. Wycena kontraktów budowlanych - pasywa	52 240	96 542
Nota 6.10. Zobowiązania z tytułu dostaw i usług	106 539	129 205
Nota 6.10. Pozostałe zobowiązania	18 688	21 704
Zobowiązania krótkoterminowe	203 162	260 436

SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE ZE ZMIAN W KAPITALE WŁASNYM

	Kapitał podstawowy	Kapitał zapasowy	Kapitał rezerwowy	Zyski zatrzymane	Kapitał własny
Stan na 1 stycznia 2020 r.	914	39 591	15 801	15 852	72 158
Wynik netto za okres	0	0	0	32 781	32 781
Łączne całkowite dochody	0	0	0	32 781	32 781
Dywidenda	0	(7 141)	0	(12 956)	(20 097)
Stan na 31 grudnia 2020 r.	914	32 450	15 801	35 677	84 842
Stan na 1 stycznia 2021 r.	914	32 450	15 801	35 677	84 842
Wynik netto za okres	0	0	0	46 200	46 200
Łączne całkowite dochody	0	0	0	46 200	46 200
Dywidenda	0	0	0	(32 430)	(32 430)
Przeniesienie wyniku netto z roku poprzedniego na zyski zatrzymane	0	351	0	(351)	0
Emisja akcji - program akcji pracowniczych	22 365	0	0	387	22 752
Programy akcji pracowniczych - wynagrodzenie w formie akcji	0	0	28 343	0	28 343
Emisja akcji - pierwotna oferta publiczna	165 206	244	0	0	165 450
Stan na 31 grudnia 2021 r.	1 101	239 410	44 144	49 096	333 751

SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE Z PRZEPŁYWÓW PIENIĘŻNYCH

SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE Z PRZEPŁYWÓW PIENIĘŻNYCH

	Za okres 12 miesięcy zakończony 31-12-2021	Za okres 12 miesięcy zakończony 31-12-2020
PRZEPŁYWY PIENIĘŻNE Z DZIAŁALNOŚCI OPERACYJNEJ
Wynik brutto	62 470	41 088
Nota 4.2. Amortyzacja	6 601	5 663
Nota 4.7. Zyski (straty) z tytułu różnic kursowych	(215)	0
Nota 4.7. Odsetki i udziały w zyskach (dywidendy)	(28)	(177)
Nota 6.11. Pozostałe korekty niepieniężne	28 319	(44)
Zapłacony podatek dochodowy	(11 088)	(12 063)
Nota 6.11. Zmiana stanu kapitału obrotowego	(222 289)	52 873
Przepływy pieniężne netto z działalności operacyjnej	(136 230)	87 340
PRZEPŁYWY PIENIĘŻNE Z DZIAŁALNOŚCI INWESTYCYJNEJ
Nota 5.1.2 Wpływy z tytułu spłat udzielonych pożyczek	20 677	0
Wpływy pozostałe	3 013	150
Wydatki na nabycie rzeczowych aktywów trwałych	(5 926)	(1 443)
Nota 5.1.2 Wydatki z tytułu udzielonych pożyczek	(36 660)	(15 000)
Nota 6.12. Wydatki na nabycie udziałów w spółkach	(34 606)	0
Nota 5.1.1 Wydatki pozostałe	0	(513)
Przepływy pieniężne netto z działalności inwestycyjnej	(53 502)	(16 806)
PRZEPŁYWY PIENIĘŻNE Z DZIAŁALNOŚCI FINANSOWEJ
Nota 3.2 Wpływy z tytułu zaciągniętego zadłużenia - kredyty i pożyczki	66 332	0
Nota 6.14. Wpływy z emisji akcji	214 500	0
Wpływy pozostałe	387	0
Nota 3.2 Wydatki z tytułu spłaty zadłużenia kredytowego - kapitał	(60 933)	(925)
Nota 3.2 Wydatki z tytułu spłaty zadłużenia leasingowego - kapitał	(4 431)	(4 716)
Nota 3.2 Wydatki z tytułu spłaty zadłużenia - odsetki	(998)	(439)
Wypłata dywidend	(32 429)	(20 097)
Przepływy pieniężne netto z działalności finansowej	182 428	(26 177)
PRZEPŁYWY PIENIĘŻNE NETTO	(7 304)	44 357
Środki pieniężne na początek okresu	112 014	67 657
Środki pieniężne na koniec okresu, w tym:	104 710	112 014

SPIS TREŚCI

INFORMACJE OGÓLNE
1.1. WPROWADZENIE
1.2. PODSTAWA SPORZĄDZENIA
1.3. ZASTOSOWANIE NOWYCH I ZMIENIONYCH STANDARDÓW I INTERPRETACJI:
KONTRAKTY BUDOWLANE
2.1. PRZYCHODY I KOSZTY Z TYTUŁU KONTRAKTÓW BUDOWLANYCH
2.2. NALEŻNOŚCI I ZOBOWIĄZANIA Z TYTUŁU KONTRAKTÓW BUDOWLANYCH – KAUCJE
2.3. UZGODNIENIE KWOT Z TYTUŁU NIEZAKOŃCZONYCH KONTRAKTÓW BUDOWLANYCH
ZARZĄDZANIE KAPITAŁEM I ZADŁUŻENIE
3.1. ZARZĄDZANIE KAPITAŁEM
3.2. ZADŁUŻENIE NETTO
3.3. ZADŁUŻENIE Z TYTUŁU KREDYTÓW I POŻYCZEK
3.4. ZADŁUŻENIE Z TYTUŁU WYEMITOWANYCH OBLIGACJI
3.5. ZADŁUŻENIE Z TYTUŁU LEASINGU
3.6. AKTYWA STANOWIĄCE ZABEZPIECZENIA ZOBOWIĄZAŃ Z TYTUŁU ZADŁUŻENIA
3.7. AKTYWA I ZOBOWIĄZANIA WARUNKOWE
3.8. ŚRODKI PIENIĘŻNE I ICH EKWIWALENTY
NOTY OBJAŚNIAJĄCE DO SPRAWOZDAŃ Z CAŁKOWITYCH DOCHODÓW
4.1. ALTERNATYWNE MIERNIKI WYNIKÓW
4.2. SEGMENTY SPRAWOZDAWCZE
4.3. PRZYCHODY ZE SPRZEDAŻY
4.4. KOSZT WŁASNY SPRZEDAŻY
4.5. KOSZTY ŚWIADCZEŃ PRACOWNICZYCH
4.6. POZOSTAŁE PRZYCHODY I KOSZTY OPERACYJNE
4.7. PRZYCHODY I KOSZTY FINANSOWE
4.8. OPODATKOWANIE
4.9. WSPÓLNE PRZEDSIĘWZIĘCIA UMOWNE
INSTRUMENTY FINANSOWE I ZARZĄDZANIE RYZYKIEM FINANSOWYM
5.1. AKTYWA I ZOBOWIĄZANIA FINANSOWE
5.1.1. AKTYWA FINANSOWE
5.1.2. AKTYWA FINANSOWE – UDZIELONE POŻYCZKI
5.2. ZASADY ZARZĄDZANIA RYZYKIEM FINANSOWYM
5.2.1. RYZYKO RYNKOWE – RYZYKO WALUTOWE
5.2.2. RYZYKO RYNKOWE – RYZYKO STÓP PROCENTOWYCH
5.2.3. RYZYKO KREDYTOWE
5.2.4. RYZYKO PŁYNNOŚCI
NOTY POZOSTAŁE
6.1. RZECZOWE AKTYWA TRWAŁE
6.1.1. KWOTY ZOBOWIĄZAŃ UMOWNYCH ZACIĄGNIĘTYCH W CELU NABYCIA RZECZOWYCH AKTYWÓW TRWAŁYCH
6.2. WARTOŚĆ FIRMY
6.3. WARTOŚĆ GODZIWA PRZEJĘĆ
6.4. UTRATA WARTOŚCI AKTYWÓW TRWAŁYCH
6.5. ZAPASY
6.6. NALEŻNOŚCI Z TYTUŁU DOSTAW I USŁUG ORAZ NALEŻNOŚCI POZOSTAŁE
6.7. POZOSTAŁE AKTYWA
6.8. REZERWY
6.9. SPRAWY SPORNE
6.10. ZOBOWIĄZANIA Z TYTUŁU DOSTAW I USŁUG ORAZ ZOBOWIĄZANIA POZOSTAŁE
6.11. WYJAŚNIENIA DO SPRAWOZDANIA Z PRZEPŁYWÓW PIENIĘŻNYCH
6.12. STRUKTURA GRUPY
6.13.# TRANSAKCJE Z PODMIOTAMI POWIĄZANYMI

6.14. IPO ONDE S.A.

6.15. ZDARZENIA PO ZAKOŃCZENIU OKRESU SPRAWOZDAWCZEGO

1. INFORMACJE OGÓLNE

1.1. WPROWADZENIE

Jednostka Dominująca w Grupie ONDE - ONDE S.A. (dawniej: Przedsiębiorstwo Budownictwa Drogowo-Inżynieryjnego S.A.). jest spółką akcyjną powstałą 25.09.1998r. Spółka wpisana jest do Rejestru Przedsiębiorców pod numerem KRS 0000028071. Wpisu dokonał Sąd Rejonowy w Toruniu, Polska: VII Wydział Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego w dniu 18.07.2001r. Siedziba Spółki ONDE S.A. znajduje się w Toruniu, przy ulicy Wapiennej 40, Polska. Głównym przedmiotem działalności Grupy ONDE są roboty związane z budową i remontami dróg (PKD 42.11 Z) oraz budowa farm wiatrowych i fotowoltaicznych (PKD 42.99) a podstawowym miejscem prowadzenia działalności jest Polska. Spółka jest jednostką zależną należącą do Grupy Erbud - z jednostką dominującą: Erbud S.A. Podmiotem kontrolującym Spółkę na najwyższym poziomie jest również Erbud S.A. Spółka ONDE S.A. jest notowana na Giełdzie Papierów Wartościowych S.A. w Warszawie od 2021 roku. W okresie do 31 grudnia 2020 r. ONDE S.A. sporządzała wyłącznie jednostkowe sprawozdanie finansowe ze względu na fakt, iż nie posiadała żadnych jednostek zależnych. Pierwsze skonsolidowane sprawozdanie finansowe Grupa sporządziła na koniec okresu 3 miesięcy zakończonego 31 marca 2021 r. Szczegółowe informacje na temat konsolidacji i zakresu spółek objętych konsolidacją zaprezentowano w nocie 6.12.

1.2. PODSTAWA SPORZĄDZENIA

Stwierdzenie o zgodności z MSSF

Skonsolidowane sprawozdanie finansowe Grupy za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2021 r. sporządzone zostało zgodnie z Międzynarodowymi Standardami Sprawozdawczości Finansowej zatwierdzonymi przez Unię Europejską (dalej „MSSF”). Skonsolidowane sprawozdanie finansowe jest przedstawione w złotych („PLN”), a wszystkie wartości podane są w tysiącach. Skonsolidowane informacje zostały sporządzone według zasady kosztu historycznego, z wyjątkiem pochodnych instrumentów finansowych wycenianych do wartości godziwej. Niniejsze skonsolidowane sprawozdanie finansowe zostało zatwierdzone przez Zarząd w dniu 5 kwietnia 2022 r.

Kontynuacja działalności

Niniejsze sprawozdanie finansowe zostało sporządzone przy założeniu kontynuowania działalności gospodarczej przez Grupę w dającej się przewidzieć przyszłości. Na dzień zatwierdzenia niniejszego sprawozdania finansowego nie stwierdza się istnienia okoliczności wskazujących na zagrożenie kontynuowania działalności przez Grupę.

Wpływ COVID-19

Grupa nie odnotowała istotnego wpływu COVID-19 na bieżącą działalność. Realizowane kontrakty budowlane przebiegały zgodnie z założonymi harmonogramami, nie odnotowano również kar za opóźnienia w realizacji projektów. Dodatkowe koszty spowodowane zapewnieniem pracownikom niezbędnego bezpieczeństwa nie były istotne i nie wpłynęły istotnie na wyniki Grupy w okresie do 31 grudnia 2021 r. Pandemia koronawirusa nie przełożyła się na pogorszenie płynności, a Grupa przez cały rok utrzymywała stabilne, wysokie saldo środków pieniężnych terminowo regulując swoje zobowiązania. Grupa nie odnotowała również zmian w odzyskiwalności należności, które były regulowane przez klientów na bieżąco, bez istotnych opóźnień.

Wycena do wartości godziwej

W wycenie do wartości godziwej składnika aktywów lub zobowiązania, Grupa bierze pod uwagę właściwości danego składnika aktywów lub zobowiązań, jeżeli uczestnicy rynku biorą te cechy pod uwagę przy wycenie aktywów lub zobowiązań na dzień wyceny. Grupa klasyfikuje zasady pomiaru wartości godziwej wykorzystując hierarchię wartości godziwej odzwierciedlającą wagę danych źródłowych wykorzystywanych do wyceny, zgodną z zapisami MSSF 13. Na poszczególne dni bilansowe Grupa nie posiada pozycji wycenianych do wartości godziwej lecz ujawnia wartość godziwą w odniesieniu do pozycji wycenianych według zamortyzowanego kosztu.

Przeliczanie pozycji w walutach obcych

Pozycje zawarte w sprawozdaniu finansowym wycenia się w walucie podstawowego środowiska gospodarczego, w którym jednostka prowadzi działalność („waluta funkcjonalna”). Walutą funkcjonalną Grupy i walutą prezentacji sprawozdania finansowego jest złoty polski (PLN). Transakcje w walutach obcych wykazuje się w księgach na moment początkowego ujęcia w wartości przeliczonej na złote według kursu średniego NBP z dnia transakcji. Na dzień bilansowy aktywa i zobowiązania pieniężne wyrażone w walutach innych niż polski złoty są przeliczane na złote polskie przy zastosowaniu obowiązującego na koniec okresu sprawozdawczego średniego kursu ustalonego dla danej waluty przez Narodowy Bank Polski. Powstałe z przeliczenia różnice kursowe ujmowane są odpowiednio w pozycji przychodów (kosztów) finansowych lub, w przypadkach określonych zasadami (polityką) rachunkowości, kapitalizowane w wartości aktywów. Aktywa i zobowiązania niepieniężne ujmowane według kosztu historycznego wyrażonego w walucie obcej są wykazywane po kursie historycznym z dnia transakcji. Aktywa i zobowiązania niepieniężne ujmowane według wartości godziwej wyrażonej w walucie obcej są przeliczane po kursie z dnia dokonania wyceny do wartości godziwej.

1.3. ZASTOSOWANIE NOWYCH I ZMIENIONYCH STANDARDÓW I INTERPRETACJI:

Zastosowane nowe i zmienione standardy i interpretacje:

W niniejszym skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym zastosowano po raz pierwszy następujące nowe standardy oraz zmiany do obowiązujących standardów, które weszły w życie w 2021 r.:

a) Zmiany do MSSF 9, MSR 39, MSSF 7, MSSF 4 oraz MSSF 16 związane z reformą IBOR

W odpowiedzi na oczekiwaną reformę stóp referencyjnych (reforma IBOR) Rada Międzynarodowych Standardów Rachunkowości opublikowała drugą część zmian do MSSF 9, MSR 39, MSSF 7, MSSF 4 i MSSF 16, które mają zastosowanie od 1 stycznia 2021 r. Zmiany odnoszą się do kwestii księgowych, które pojawią się w momencie, ‎ gdy instrumenty finansowe oparte na IBOR przejdą na nowe stopy procentowe. Zmiany wprowadzają szereg wytycznych i zwolnień, w szczególności praktyczne uproszczenie w przypadku modyfikacji umów wymaganych przez reformę, które będą ujmowane poprzez aktualizację efektywnej stopy procentowej, zwolnienie z obowiązku zakończenia rachunkowości zabezpieczeń, tymczasowe zwolnienie z konieczności identyfikacji komponentu ryzyka, a także obowiązek zamieszczenia dodatkowych ujawnień. Wszystkie instrumenty finansowe są oprocentowane stopą stałą lub zmienną w oparciu o WIBOR i dlatego powyższa zmiana nie miała wpływu na Grupę.

b) Zmiana do MSSF 4: Zastosowanie MSSF 9 „Instrumenty finansowe”

Zmiana do MSSF 4 „Umowy ubezpieczeniowe” odracza zastosowanie standardu MSSF 9 „Instrumenty finansowe” do dnia 1 stycznia 2023 r. do momentu rozpoczęcia obowiązywania MSSF 17 „Umowy ubezpieczeniowe”. Na dzień sporządzenia niniejszego skonsolidowanego sprawozdania finansowego, stosowanie tego standardu ‎ jest odroczone do 2023 r.

c) Zmiany do MSSF 16 „Leasing”

W związku z pandemią koronawirusa (COVID-19), w 2020 r. wprowadzono zmianę do standardu MSSF 16, ‎ która umożliwiła zastosowanie uproszczenia w zakresie oceny, czy zmiany w umowach leasingowych wprowadzone w czasach pandemii stanowią modyfikacje leasingu. W rezultacie leasingobiorcy mogli skorzystać z uproszczenia polegającego na niestosowaniu wytycznych MSSF 16 dotyczących modyfikacji umów leasingowych. Ponieważ zmiana ta dotyczyła redukcji w opłatach leasingowych należnych do dnia 30 czerwca 2021 r. i wcześniej, ‎ stąd w marcu 2021 r. Rada wydłużyła dostępność praktycznego rozwiązania dotyczącego ulg w płatnościach leasingowych do czerwca 2022 r. Zmiana obowiązuje od 1 kwietnia 2021 r. z możliwością jej wcześniejszego zastosowania. Zmiana ta nie ma istotnego wpływu na sprawozdania finansowe Grupy.

Opublikowane standardy i interpretacje, które jeszcze nie obowiązują i nie zostały wcześniej zastosowane przez Grupę.

W niniejszym skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym Grupa nie zdecydowała o wcześniejszym zastosowaniu następujących opublikowanych standardów, interpretacji lub poprawek do istniejących standardów przed ich datą wejścia w życie:

a) MSSF 17 „Umowy ubezpieczeniowe” oraz zmiany do MSSF 17

MSSF 17 „Umowy ubezpieczeniowe” został wydany przez Radę Międzynarodowych Standardów Rachunkowości 18 maja 2017 r., natomiast zmiany do MSSF 17 opublikowano 25 czerwca 2020 r. Nowy zmieniony standard obowiązuje dla okresów rocznych rozpoczynających się 1 stycznia 2023 r. lub po tej dacie. MSSF 17 Umowy ubezpieczeniowe zastąpi obecnie obowiązujący MSSF 4, który zezwala na różnorodną praktykę ‎ w zakresie rozliczania umów ubezpieczeniowych. MSSF 17 zasadniczo zmieni rachunkowość wszystkich podmiotów, które zajmują się umowami ubezpieczeniowymi i umowami inwestycyjnymi. Grupa zastosuje MSSF 17 po jego zatwierdzeniu przez Unię Europejską. Oczekiwany wpływ zmian jest nieistotny na sprawozdania finansowe Grupy.

b) Zmiany do MSR 1 „Prezentacja sprawozdań finansowych”

Rada opublikowała zmiany do MSR 1, które wyjaśniają kwestię prezentacji zobowiązań jako długo- i krótkoterminowe. Opublikowane zmiany obowiązują dla sprawozdań finansowych za okresy rozpoczynające się ‎ z dniem 1 stycznia 2023 r. lub po tej dacie. Na dzień sporządzenia niniejszego skonsolidowanego sprawozdania finansowego, zmiana ta nie została jeszcze zatwierdzona przez Unię Europejską. Oczekiwany wpływ zmian jest nieistotny na sprawozdania finansowe Grupy.

c) Zmiany do MSSF 3 „Połączenia przedsięwzięć”

Opublikowane w maju 2020 r. zmiany do standardu mają na celu zaktualizowanie stosownych referencji do Założeń Koncepcyjnych w MSSF, nie wprowadzając zmian merytorycznych dla rachunkowości połączeń przedsiębiorstw. Oczekiwany wpływ zmian jest nieistotny na sprawozdania finansowe Grupy.

d) Zmiany do MSR 16 „Rzeczowe aktywa trwałe”

Zmiana wprowadza zakaz korygowania kosztu wytworzenia rzeczowych aktywów trwałych o kwoty uzyskane ‎ ze sprzedaży składników wyprodukowanych w okresie przygotowywania rzeczowych aktywów trwałych ‎ do rozpoczęcia funkcjonowania zgodnie z zamierzeniami kierownictwa.## Zmiany w MSSF i MSR

e) Zmiany do MSR 37 „Rezerwy, zobowiązania warunkowe i aktywa warunkowe”
Zmiany do MSR 37 dostarczają wyjaśnień odnośnie do kosztów, które jednostka uwzględnia w analizie, czy umowa jest kontraktem rodzącym obciążenia. Zmiana obowiązuje dla sprawozdań finansowych za okresy rozpoczynające się z dniem 1 stycznia 2022 r. lub po tej dacie. Oczekiwany wpływ zmian jest nieistotny na sprawozdania finansowe Grupy.

f) Roczne zmiany do MSSF 2018 - 2020
„Roczne zmiany MSSF 2018-2020” wprowadzają zmiany do standardów: MSSF 1 „Zastosowanie Międzynarodowych Standardów Sprawozdawczości Finansowej po raz pierwszy”, MSSF 9 „Instrumenty finansowe”, MSR 41 „Rolnictwo” oraz do przykładów ilustrujących do MSSF 16 „Leasing”. Poprawki zawierają wyjaśnienia oraz doprecyzowują wytyczne standardów w zakresie ujmowania oraz wyceny. Oczekiwany wpływ zmian jest nieistotny na sprawozdania finansowe Grupy.

g) Zmiany do MSR 1 „Prezentacja sprawozdań finansowych” oraz wytyczne Rady MSSF w zakresie ujawnień dotyczących polityk rachunkowości w praktyce
Zmiana do MSR 1 wprowadza wymóg ujawniania istotnych informacji dotyczących zasad rachunkowości, które zostały zdefiniowane w standardzie. Zmiana wyjaśnia, że informacje na temat polityk rachunkowości są istotne, jeżeli w przypadku ich braku, użytkownicy sprawozdania finansowego nie byliby w stanie zrozumieć innych istotnych informacji zawartych w sprawozdaniu finansowym. Ponadto, dokonano również zmian wytycznych Rady w zakresie stosowania koncepcji istotności w praktyce, aby zapewnić wytyczne dotyczące stosowania pojęcia istotności do ujawnień dotyczących zasad rachunkowości. Na dzień sporządzenia niniejszego skonsolidowanego sprawozdania finansowego, zmiany te nie zostały jeszcze zatwierdzone przez Unię Europejską. Oczekiwany wpływ zmian jest nieistotny na sprawozdania finansowe Grupy.

h) Zmiany do MSR 8 „Zasady (polityka) rachunkowości, zmiany wartości szacunkowych i korygowanie błędów”
W lutym 2021 r. Rada opublikowała zmianę do MSR 8 „Zasady (polityka) rachunkowości, zmiany wartości szacunkowych i korygowanie błędów” w zakresie definicji wartości szacunkowych. Zmiana do MSR 8 wyjaśnia, w jaki sposób jednostki powinny odróżniać zmiany zasad rachunkowości od zmian wartości szacunkowych. Na dzień sporządzenia niniejszego skonsolidowanego sprawozdania finansowego, zmiany te nie zostały jeszcze zatwierdzone przez Unię Europejską. Oczekiwany wpływ zmian jest nieistotny na sprawozdania finansowe Grupy.

i) Zmiany do MSR 12 „Podatek dochodowy”
Zmiany do MSR 12 precyzują, w jaki sposób rozliczać podatek odroczony od transakcji takich jak leasing i zobowiązania z tytułu wycofania z eksploatacji. Przed zmianą do standardu istniały niejasności co do tego, czy zwolnienie dotyczące ujmowania podatku odroczonego rozpoznanego po raz pierwszy miało zastosowanie do tego typu transakcji, tj. w przypadku których ujmowane są zarówno aktywa, jak i zobowiązania z tytułu podatku odroczonego. Wprowadzone zmiany do MSR 12 wyjaśniają, że zwolnienie nie ma zastosowania oraz, że jednostki są zobowiązane do ujmowania podatku odroczonego od takich transakcji. Zmiany nakładają na spółki obowiązek ujmowania podatku odroczonego od transakcji, które w momencie początkowego ujęcia powodują powstanie jednakowych różnic przejściowych podlegających opodatkowaniu i odliczeniu. Zmiana obowiązuje dla sprawozdań finansowych za okresy rozpoczynające się z dniem 1 stycznia 2023 r. lub po tej dacie. Na dzień sporządzenia niniejszego skonsolidowanego sprawozdania finansowego, zmiany te nie zostały jeszcze zatwierdzone przez Unię Europejską. Oczekiwany wpływ zmian jest nieistotny na sprawozdania finansowe Grupy.

j) Zmiana do MSSF 17 „Umowy ubezpieczeniowe”
Zmiana ta dotyczy wymogów przejściowych w związku z zastosowaniem po raz pierwszy MSSF 17 „Umowy ubezpieczeniowe” oraz MSSF 9 „Instrumenty finansowe”. Zmiana wprowadza możliwość poprawy użyteczności informacji dla inwestorów na temat pierwszego zastosowania nowego standardu. Zmiana dotyczy wyłącznie przejścia ubezpieczycieli na nowy standard, nie ma wpływu na żadne inne wymogi zawarte w MSSF 17. Na dzień sporządzenia niniejszego skonsolidowanego sprawozdania finansowego, zmiany te nie zostały jeszcze zatwierdzone przez Unię Europejską. Oczekiwany wpływ zmian jest nieistotny na sprawozdania finansowe Grupy.

k) MSSF 14 „Regulacyjne rozliczenia międzyokresowe”
Standard ten pozwala jednostkom, które sporządzają sprawozdanie finansowe zgodnie z MSSF po raz pierwszy (z dniem 1 stycznia 2016 r. lub po tej dacie), do ujmowania kwot wynikających z działalności o regulowanych cenach, zgodnie z dotychczas stosowanymi zasadami rachunkowości. Dla poprawienia porównywalności, z jednostkami które stosują już MSSF i nie wykazują takich kwot, zgodnie z opublikowanym MSSF 14 kwoty wynikające z działalności o regulowanych cenach, powinny podlegać prezentacji w odrębnej pozycji zarówno w sprawozdaniu z sytuacji finansowej jak i w rachunku zysków i strat oraz sprawozdaniu z innych całkowitych dochodów. Decyzją Unii Europejskiej MSSF 14 nie zostanie zatwierdzony. Oczekiwany wpływ zmian jest nieistotny na sprawozdania finansowe Grupy.

l) Zmiany do MSSF 10 i MSR 28 dot. sprzedaży lub wniesienia aktywów pomiędzy inwestorem, a jego jednostkami stowarzyszonymi lub wspólnymi przedsięwzięciami
Zmiany rozwiązują problem aktualnej niespójności pomiędzy MSSF 10, a MSR 28. Ujęcie księgowe zależy od tego, czy aktywa niepieniężne sprzedane lub wniesione do jednostki stowarzyszonej lub wspólnego przedsięwzięcia stanowią „biznes” (ang. business). W przypadku, gdy aktywa niepieniężne stanowią „biznes”, inwestor wykazuje pełny zysk lub stratę na transakcji. Jeżeli zaś aktywa nie spełniają definicji biznesu, inwestor ujmuje zysk lub stratę tylko w zakresie części stanowiącej udziały innych inwestorów. Zmiany zostały opublikowane 11 września 2014 r. Na dzień sporządzenia niniejszego skonsolidowanego sprawozdania finansowego, zatwierdzenie tej zmiany jest odroczone przez Unię Europejską. Oczekiwany wpływ zmian jest nieistotny na sprawozdania finansowe Grupy.

2. KONTRAKTY BUDOWLANE

Grupa podpisuje umowy w cenach zryczałtowanych (stałych) na realizację kontraktów budowlanych głównie w zakresie budowy farm wiatrowych, farm fotowoltaicznych, budowy i remontów dróg. Niektóre umowy z Klientami zawierają również element zmienny wynagrodzenia w postaci kar, które mogą być nałożone na Grupę, np. w przypadku opóźnień realizacji kontraktu. Element zmiennego wynagrodzenia koryguje cenę transakcji oraz kwotę ujmowanych przychodów, tj. Grupa ujmuje w cenie transakcyjnej część lub całość kwoty wynagrodzenia zmiennego tylko w takim zakresie, w jakim jest wysoce prawdopodobne, że nie nastąpi znaczące odwrócenie skumulowanej kwoty ujętych przychodów gdy niepewność związana ze zmiennością zostanie rozstrzygnięta. Do oszacowania wartości wynagrodzenia zmiennego Grupa korzysta z metody wartości oczekiwanej do oszacowania wynagrodzenia zmiennego. Historycznie, Grupa nie ponosiła kar od swoich odbiorców oraz na żaden z dni bilansowych nie wystąpiły przesłanki do rozpoznania kar na realizowanych kontraktach.

Wszelkie zmiany umowy (zmiany zakresu umowy, ceny lub obu tych składników) ujmuje się jako kumulatywną korektę przychodów. Ze względu na specyfikę kontraktów budowlanych oraz usług świadczonych przez Grupa, we wszystkich umowach o roboty budowlane Grupa identyfikuje tylko jeden obowiązek świadczenia, do którego alokowana jest cała wartość wynagrodzenia.

Przychody i koszty z tytułu wykonywanych kontraktów budowlanych Grupa rozpoznaje w czasie w miarę postępu stopnia wykonywanych prac. Grupa dokonuje pomiaru stopnia wykonania kontraktu stosując metodę opartą na nakładach, tj. ustala wartość przychodów z wykonania kontraktów budowlanych w okresie od dnia zawarcia umowy do dnia bilansowego proporcjonalnie do stopnia realizacji danego kontraktu w drodze wyliczenia stopnia zaawansowania prac w oparciu o stosunek rozpoznanych na danym kontrakcie kosztów do całkowitego budżetu kosztów przygotowanego dla danego kontraktu. Od otrzymanej w ten sposób wielkości Grupa odlicza przychody, które wpłynęły na wynik finansowy w latach ubiegłych, uzyskując przychody z tytułu wykonywanych kontraktów budowlanych dotyczące bieżącego okresu.

Zmiana szacunku stopnia zaawansowania realizacji umowy traktowana jest jako zmiana szacunku i wpływa na kwotę ujętego przychodu w okresie w którym dokonano zmiany szacunku stopnia zaawansowania. W ocenie Zarządu, taki sposób pomiaru stopnia wykonania kontraktu dostarcza rzetelną informację na temat zaawansowania danego kontraktu z uwagi na bezpośrednią korelację pomiędzy ponoszonymi nakładami, a zaawansowaniem prac budowlanych, które są w istotnym stopniu realizowane również przez podwykonawców Grupa.

Jeżeli stopień zaawansowania niezakończonej usługi (w tym budowlanej) lub przewidywany, całkowity koszt jej wykonania nie może być na dzień bilansowy ustalony w sposób wiarygodny, to przychód ustalany jest w wysokości poniesionych w danym okresie sprawozdawczym kosztów, nie wyższych jednak od kosztów, których pokrycie w przyszłości przez zamawiającego jest oczekiwane. Drugostronnie, wyniki wyceny (tj. ustalenia przychodów metodą stopnia zaawansowania) ujmowane są jako „Aktywa (lub Zobowiązania) z tytułu kontraktów budowlanych”. Salda aktywów z tytułu kontraktów budowlanych są obejmowane odpisem z tytułu utraty wartości, wyliczanego analogicznie jak dla należności handlowych nieprzeterminowanych.# Wszystkie aktywa z tytułu kontraktów budowlanych znajdują się w Poziomie 2 modelu utraty wartości i stosuje się do wyliczenia odpisu z tytułu utraty wartości tych aktywów uproszczone podejście na bazie matrycy (analogicznie jak dla należności handlowych). Z uwagi na sposób rozpoznawania sald z tytułu aktywów z tytułu kontraktów budowlanych, nie podlegają one wiekowaniu i są traktowane w całości jako bieżące, nieprzeterminowane. Fakturowanie prac wykonywanych w ramach realizacji kontraktów budowlanych odbywa się zgodnie z harmonogramem określonym w umowie, zazwyczaj po zakończeniu danego etapu prac określonego w umowie. Przychody są natomiast rozpoznawane w czasie, w miarę postępu wykonywanych prac. W związku z tym, w czasie realizacji danego kontraktu budowlanego, może istnieć rozbieżność pomiędzy przychodem zafakturowanym, a przychodem rozpoznanym metodą od nakładów. Wraz ze wzrostem przychodu rozpoznanego metodą od nakładów, drugostronnie wzrasta saldo „Aktywów z tytułu kontraktów budowlanych”. W momencie wystawienia faktury, księgowane są „Należności z tytułu dostaw i usług” w kwocie brutto, a kwota faktury netto pomniejsza wartość „Aktywów z tytułu kontraktów budowlanych” lub powiększa saldo „Zobowiązań z tytułu kontraktów budowlanych”. Kontrahenci w ramach kontraktów budowlanych podpisywanych ze Grupa zatrzymują część zapłat jako gwarancje dobrego wykonania umowy. Kwoty te ujmowane są „Należności z tytułu kontraktów budowlanych – kaucje” i podlegają zwrotowi najczęściej po zakończeniu projektu lub po zakończeniu okresu gwarancji.

Grupa tworzy rezerwy na kontrakty z ujemną marżą w momencie zidentyfikowania przesłanek, że dany realizowany kontrakt budowlany zamknie się ze stratą (budżetowane koszty przekraczają budżetowane przychody). Rezerwy tworzone są w koszty danego okresu w pełnej wartości prognozowanej straty na danym kontrakcie i są wykazywane w bilansie w linii „Rezerwy”. Koszty doprowadzenia do zawarcia umowy Grupa ujmuje jako koszty w momencie ich poniesienia z uwagi na to, że koszty doprowadzenia do zawarcia umowy nie obciążają bezpośrednio klienta niezależnie od tego, czy umowa zostanie zawarta. Grupa udziela swoim odbiorcom jedynie gwarancji podstawowych, które nie stanowią odrębnego zobowiązania do wykonania świadczenia. Okres objęty gwarancją różni się w zależności od realizowanego kontraktu oraz elementów składowych, których dotyczy gwarancja.

Do realizacji swoich prac związanych z realizacją kontraktów budowlanych Grupa angażuje podwykonawców. W odniesieniu do prac wykonywanych przez podwykonawców Grupa działa jako główny wykonawca (ang. principal). Zafakturowane koszty z tytułu ich zatrudnienia ujmuje jako „Zobowiązania z tytułu dostaw i usług”. Zatrzymane przez Grupa części zapłat wobec podwykonawców z tytułu gwarancji dobrego wykonania umowy Grupa ujmuje w pozycji „Zobowiązania wobec podwykonawców – kaucje”.

W przypadku niektórych kontraktów budowlanych realizowanych w ramach wspólnych porozumień umownych, w których Grupa jest liderem konsorcjum lub zlecenia, Grupa oceniła, iż występuje w charakterze pośrednika w odniesieniu do prac wykonanych przez drugiego wspólnika, a które Grupa jako leader fakturuje na rzecz zamawiającego. Grupa określa swoją rolę jako rolę pośrednika w danym zleceniu w przypadku, gdy identyfikuje konkretne dobra oraz usługi, które mają być dostarczone, nad którymi nie sprawuje kontroli przed przekazaniem ich klientowi. W przypadku, gdy Grupa pełni rolę pośrednika, rozpoznaje przychód w momencie wypełnienia zobowiązania do wykonania świadczenia w umownej kwocie opłaty lub prowizji będzie uprawniona w zamian za zlecenie dostarczenia konkretnych usług lub dóbr przez inny podmiot. Z uwagi na charakter zawieranych konsorcjów oraz zleceń, w których Grupa pełni rolę lidera, nie występują opisane powyżej opłaty i prowizje stąd w Grupa nie powstaje przychód z tyt. prowizji za fakturowanie na rzecz klienta prac wykonanych przez drugiego konsorcjanta. Grupa jako przychód ujmuje wyłącznie kwoty wynagrodzenia należnego z tyt. wykonania na rzecz zamawiającego swojego zakresu prac zgodnie z polityką opisaną powyżej.

Ponadto, dla sprzedaży pozostałej, tj. materiałów (kruszywa), towarów oraz produkcji pomocniczej, Grupa rozpoznaje przychody w punkcie w czasie. Przychód ze sprzedaży pozostałej rozpoznawany jest w momencie transferu kontroli na odbiorcę, który jest zbieżny z momentem dostawy danego dobra do odbiorcy. Termin płatności dla świadczonych przez Grupa kontraktów o usługi budowlane wynosi od 30 do 180 dni od dnia wystawienia faktury, a dla sprzedaży pozostałej wynosi zazwyczaj 30 dni od dnia wystawienia faktury. Zawierane kontrakty nie zawierają zatem istotnego elementu finansowania za wyjątkiem kwot zafakturowanych z tytułu realizacji kontraktów budowlanych, które spłacane są w późniejszym okresie czasu, gdyż stanowią kaucje zatrzymane przez klienta. Kwoty zatrzymane z poszczególnych faktur stanowią maksymalnie do 10% wynagrodzenia z tyt. realizacji umowy i podlegają zwolnieniu w okresie maksymalnie do 5 lat po zakończeniu realizacji zlecenia. Przychód z realizacji kontraktów budowlanych w części, która jest zatrzymana jako kaucja ujmowany jest w kwocie zdyskontowanej. Podział przychodów na przychody rozpoznawane w czasie i punkcie w czasie został zaprezentowany w nocie 4.2.

Zastosowanie metody opartej na nakładach do ujmowania przychodów z tytułu kontraktów budowlanych wymaga szacunku w odniesieniu do określenia stopnia realizacji prac na danym kontrakcie, tj. oszacowania całkowitego budżetu kosztów na danym kontrakcie. Budżety kosztowe dla danych kontraktów są przygotowywane przez Kadrę Zarządzającą Grupy na etapie ofertowania i aktualizowane w ciągu roku finansowego lub w momencie zidentyfikowania przesłanek do rewizji budżetu kosztowego lub przychodowego. W przypadku zaistnienia zdarzeń pomiędzy oficjalnymi rewizjami budżetu, które w istotny sposób wpływają na wynik kontraktu, wartość całkowitych przychodów lub kosztów kontraktu aktualizowana jest na bieżąco, tj. zmiany zakresu kontraktu znajdują odzwierciedlenie w prowadzonym przez Grupę systemie wewnętrznym od razu po tym, jak zostaną wynegocjowane przez Grupę z klientem. Dla realizowanych kontraktów budowlanych, wzrost/spadek całkowitych budżetowanych kosztów o 2% powoduje odpowiednio spadek/wzrost przychodu rozpoznanego narastająco w księgach Grupy dla danego kontraktu o zbliżonej wartości w punktach procentowych. Wpływ takiej zmiany całkowitego budżetu kosztów na przychody w danym okresie zależy od stopnia realizacji, na którym znajduje się na koniec danego okresu realizowany kontrakt. W przypadku kontraktów o znacznym stopniu zaawansowania, wpływ takiej zmiany na przychody w danym okresie będzie istotniejszy niż w przypadku kontraktu we wczesnej fazie realizacji. Na przestrzeni ostatnich lat, zmiany całkowitych kosztów dla realizowanych projektów zazwyczaj mieściły się w przedziale odchyleń +/- 2% względem pierwotnie budżetowanych kosztów, stąd Grupa prezentuje taką wartość jako możliwą zmianę.

W Grupie funkcjonują stosowne procesy kontroli służące zapewnieniu, że proces budżetowania dla danego projektu odbywa się w oparciu o bieżące i wiarygodne szacunki dotyczące kosztów niezbędnych do realizacji danego kontaktu, podlegające weryfikacji i akceptacji przez wyznaczone do tego procesu osoby. Przygotowany przez Kierownika Projektu budżet podlega weryfikacji przez dyrektora działu, któremu podlega budowa. Grupa prowadzi ewidencję realizowanych projektów – umów o kontrakty budowlane w systemie wewnętrznym służącym do zarządzania projektami. Informacje dotyczące danego kontraktu, w tym stopnia jego realizacji, są wprowadzane do systemu przez kierownika kontraktu/budowy, a następnie zatwierdzane przez dyrektora działu, któremu podlega budowa.

2.1. PRZYCHODY I KOSZTY Z TYTUŁU KONTRAKTÓW BUDOWLANYCH

	Za okres 12 miesięcy zakończony 31-12-2021	Za okres 12 miesięcy zakończony 31-12-2020
	Kontrakty w okresie	Kontrakty w okresie
	Kwoty ujęte w okresie	Kwoty ujęte w okresie
Przychody z tytułu umów o budowę	1 208 695 576	364
Koszty z tytułu umów o budowę	1 070 793 520	976
Wynik przed ujęciem i rozliczeniem przyszłych strat	137 902 55	388
Wynik brutto	137 902 55	388
Marża zysku brutto bez uwzględnienia rezerw	11%	10%
Marża zysku brutto z uwzględnieniem rezerw	11%	10%

Marża zysku brutto jest definiowana jako zysk brutto ze sprzedaży dzielony przez przychody ze sprzedaży.

2.2. NALEŻNOŚCI I ZOBOWIĄZANIA Z TYTUŁU KONTRAKTÓW BUDOWLANYCH – KAUCJE

Należności z tytułu kontraktów budowlanych – kaucje są utrzymywane w celu ściągnięcia umownych przepływów, które obejmują wyłącznie spłaty kapitału i odsetek („SPPI” ang. Solely payment of principal and interest) i są wyceniane według zamortyzowanego kosztu z uwzględnieniem ewentualnego odpisu aktualizującego. Na moment początkowego ujęcia te aktywa finansowe ujmuje się w wartości nominalnej, tj. według kwot pierwotnie zafakturowanych, pomniejszonych o wartość dyskonta. Sposób kalkulacji wartości dyskonta wskazano w nocie 6.6. Wartość należnych kaucji jest aktualizowana przez Grupę o odpisy z tytułu utraty wartości ujmowane zgodnie z zasadą rachunkowości wskazane w nocie 6.6. i prezentowane w pozycji „Odpisy z tytułu utraty wartości aktywów finansowych” w sprawozdaniu z wyniku.

Zobowiązania z tytułu kaucji są wyceniane w momencie początkowego ujęcia w wartości godziwej (tj. kwocie płatności zdyskontowanych przy zastosowaniu aktualnej rynkowej stopy procentowej dla takich zobowiązań) i w tej wysokości ujmowany jest koszt usług podwykonawców. W późniejszych okresach zobowiązania z tytułu kaucji wyceniane są według zamortyzowanego kosztu a koszty odsetek ujmowane są w kosztach finansowych.

	2021	2020
	Zwrot do 12 miesięcy	Zwrot pow. 12 miesięcy
	Razem	Zwrot do 12 miesięcy
	Zwrot pow. 12 miesięcy
Należności z tytułu kontraktów budowlanych - kaucje po zdyskontowaniu
487 870
1 357 510
488 998
Odpis z tytułu utraty wartości
(131)
(439)
(570)
(83)
(331)
(414)
Należności z tytułu kontraktów budowlanych - kaucje
355 432
787 427
157 584
Zobowiązania wobec podwykonawców - kaucje po uwzględnieniu dyskonta
14 214
11 575
25 789
8 924
10 639
19 563

2.3. UZGODNIENIE KWOT Z TYTUŁU NIEZAKOŃCZONYCH KONTRAKTÓW BUDOWLANYCH

	2021	2020
Przychody z tytułu niezakończonych umów o budowę narastająco	1 657 349	783 984
Kwoty zafakturowane do klientów narastająco (bez zaliczek)	1 585 363	847 394
Saldo rozliczeń z tytułu niezakończonych kontraktów budowlanych	71 986	(63 410)
w tym:
(1)Aktywa z tytułu wykonanych niezafakturowanych prac budowlanych brutto	119 575	29 579
Odpis z tytułu utraty wartości aktywów z tytułu kontraktów budowlanych	(242)	(73)
(1a)Aktywa z tytułu wykonanych niezafakturowanych prac budowlanych netto	119 333	29 506
(2) Zobowiązania z tytułu zafakturowanych niewykonanych prac budowlanych	47 589	92 916
Saldo rozliczeń z tytułu kontraktów budowlanych	71 986	(63 410)
w tym:
Wycena kontraktów budowlanych - aktywa	119 333	29 506
Wycena kontraktów budowlanych - rozliczenie sald (2)	47 589	92 916
Zobowiązania z tytułu kontraktów budowlanych - zaliczki otrzymane	4 651	3 626
Wycena kontraktów budowlanych - pasywa	52 240	96 542

Dla wszystkich okresów wskazanych w tabeli powyżej, całe salda zobowiązań kontraktowych na początek okresu zostały rozpoznane jako przychody w danym okresie. Pozostała część zmiany salda zobowiązań z tytułu kontraktów budowlanych wynika z nadwyżki przychodów zafakturowanych w danym nad przychodami rozpoznanymi w sprawozdaniu z wyniku. Z uwagi na specyfikę prowadzonej działalności, tj. realizacji kontraktów budowlanych, Spółka nie jest w stanie wydzielić kumulatywnych zmian kwot ujętych przychodów, które wynikałyby ze zmian szacunku stopnia zaawansowania prac lub zmian szacunku ceny transakcyjnej w zakresie wystąpienia szacowanych kar od kwot przychodów ujętych w okresie z tyt. postępu prac. Niemniej jednak jak wskazano w opisanie zasad rachunkowości oraz znaczących szacunków: (i) zmiany całkowitych kosztów dla realizowanych projektów nie były znaczące i zazwyczaj mieściły się w przedziale odchyleń +/- 2% względem pierwotnie budżetowanych kosztów, oraz (ii) Spółka w prezentowanych okresach nie ponosiła kar od swoich odbiorców oraz na żaden z dni bilansowych nie wystąpiły przesłanki do rozpoznania kar na realizowanych kontraktach.

Odpis z tyt. utraty wartości aktywów z tyt. kontraktu wyliczany jest przy zastosowaniu matrycy odpisów jak dla należności handlowych. Całe saldo aktywów z tyt. kontraktu we wszystkich prezentowanych okresach jest nieprzeterminowane. Współczynnik odpisu wyliczonego zgodnie z metodą ECL dla aktywów kontraktowych wynosił 0,2% na 31.12.2021. Kwoty odpisu oraz ruchy na odpisie z tytułu utraty wartości aktywów z kontraktów budowlanych w prezentowanym sprawozdaniu finansowym są nieistotne stąd nie zostały zaprezentowane.

Zmiany w wartości aktywów i zobowiązań z wyceny kontraktów wynikają ze specyfiki rozliczania kontraktów budowlanych oraz harmonogramów fakturowania na poszczególnych kontraktach, tj. występują kontrakty o zróżnicowanych harmonogramach płatności, stąd nie występuje typowa zależność między terminem płatności, a wykonaniem obowiązku świadczenia.

3. ZARZĄDZANIE KAPITAŁEM I ZADŁUŻENIE

3.1. ZARZĄDZANIE KAPITAŁEM

ONDE S.A. w roku 2021 zaoferowała program wynagrodzeń, w ramach którego managerowie Spółki Dominującej oraz kluczowi pracownicy Grupy Erbud S.A. otrzymali akcje ONDE. Program ten jest programem płatności w formie akcji, który jest klasyfikowany jako rozliczany w instrumentach kapitałowych ze względu na fakt, że ONDE nie ma obowiązku regulowania zobowiązań wynikających z programu poprzez dostarczenie środków pieniężnych beneficjentom programu. Transakcje płatności w formie akcji rozliczane w instrumentach kapitałowych wycenia się według wartości godziwej instrumentów kapitałowych przy zastosowaniu modeli statystycznych opartych na pewnych założeniach i parametrach. Koszt z tytułu programu motywacyjnego ujmowany jest w kapitale własnym w pozycji „Programy akcji pracowniczych - wynagrodzenie w formie akcji”.

Dnia 19 lutego 2021 roku, Spółka Dominująca wyemitowała 1.105.000 akcji w ramach programu pracowniczego. Wszystkie akcje emitowane w ramach programu zostały objęte przez managerów oraz kluczowych pracowników Grupy ONDE. Akcje zostały przyznane w zamian za pracę wykonaną w przeszłości, stąd też Grupa rozpoznała koszt jednorazowo w momencie objęcia akcji. Wartość godziwa programu pracowniczego została oszacowana jako iloczyn wartości jednej wynikającej z wyceny Grupy pomniejszonej o cenę za jaką pracownicy mogli objąć akcję oraz liczby wyemitowanych akcji. Wycena Spółki Dominującej została oszacowana na bazie szacowanych dyskontowanych przyszłych przepływów pieniężnych prognozowanych przez Spółkę oraz przy użyciu metody porównawczej

Koszt programu motywacyjnego został rozpoznany w sprawozdaniu z wyniku jednorazowo, z uwagi na fakt, ‎ że świadczenie zostało zrealizowane wyłącznie w 2021 r. Pozostałe zapisy umowne, w tym opcja odkupu akcji przez ONDE S.A. mają jedynie charakter ochronny i ONDE S.A. nie ma intencji skorzystania z powyższych zapisów.

Kapitał podstawowy obejmuje akcje zwykłe i jest wykazywany według wartości nominalnej (zgodnej ‎ ze statutem Grupy oraz wpisem do Krajowego Rejestru Sądowego). Pozostałe kapitały zapasowe tworzone są głównie z zysku lat ubiegłych, w tym kwot obligatoryjnie przekazywanych na kapitał zapasowy zgodnie z wymogami KSH. Kapitały rezerwowe tworzone są z zysku lat ubiegłych, z przeznaczeniem na finansowanie dalszego rozwoju Grupy. Kapitał zapasowy Grupy tworzony jest zgodnie z postanowieniami Kodeksu Spółek Handlowych oraz decyzjami akcjonariuszy. Zgodnie z Kodeksem Spółek Handlowych na pokrycie straty należy utworzyć kapitał zapasowy, ‎ do którego przelewa się co najmniej 8% zysku za dany rok obrotowy, dopóki kapitał ten nie osiągnie co najmniej jednej trzeciej kapitału zakładowego. Tak utworzony kapitał zapasowy nie podlega podziałowi. O użyciu kapitału zapasowego i rezerwowego rozstrzyga Walne Zgromadzenie Akcjonariuszy, jednakże część kapitału zapasowego można użyć jedynie na pokrycie straty wykazanej w sprawozdaniu finansowym i nie podlega on podziałowi na inne cele.

Grupa zarządza strukturą kapitałową i w wyniku zmian warunków ekonomicznych wprowadza do niej zmiany. ‎ W celu utrzymania lub skorygowania struktury kapitałowej, Grupa może odpowiednio kształtować wypłatę dywidendy dla akcjonariuszy lub wyemitować nowe akcje.

Stopa zwrotu z kapitału - ROE	2021	2020
(1) Zysk netto przypadający akcjonariuszom Jednostki Dominującej	46 200	32 781
(2) Kapitał własny	333 751	84 842
ROE [(1)/(2) * 100%]	13,84%	38,64%

Wskaźnik ogólnego zadłużenia	2021	2020
(1) Zobowiązania i rezerwy na zobowiązania *	237 541	285 716
(2) Aktywa razem	571 292	370 558
Wskaźnik ogólnego zadłużenia [(1)/(2) * 100%]	41,58%	77,10%

*„Zobowiązania i rezerwy na zobowiązania” stanowią sumę wszystkich zobowiązań długoterminowych i zobowiązań krótkoterminowych wykazywanych w sprawozdaniu z sytuacji finansowej. Wysokość osiągniętego wskaźnika zadłużenia we wszystkich prezentowanych okresach mieściła się w zakresie wyznaczonym przez Zarząd jako poziom docelowy kształtowania się tego wskaźnika.

Wskaźnik zadłużenia kapitałów własnych	2021	2020
(1) Zobowiązania i rezerwy na zobowiązania *	237 541	285 716
(2) Kapitał własny	333 751	84 842
Wskaźnik zadłużenia kapitałów własnych [(1)/(2)]	71,17%	336,76%

*„Zobowiązania i rezerwy na zobowiązania” stanowią sumę wszystkich zobowiązań długoterminowych i zobowiązań krótkoterminowych wykazywanych w sprawozdaniu z sytuacji finansowej. Wysokość osiągniętego wskaźnika zadłużenia kapitałów własnych we wszystkich prezentowanych okresach mieściła się w zakresie wyznaczonym przez Zarząd jako poziom docelowy kształtowania się tego wskaźnika.

Najważniejszym czynnikiem mającym wpływ na kształtowanie się powyższych wskaźników i ich wartość jest zysk netto Grupy oraz dokapitalizowanie ONDE w ramach pierwotnej emisji akcji na GPW w Warszawie.

Kapitał podstawowy

Zgodnie z uchwałami Zgromadzenia Akcjonariuszy z dnia 19.02.2021, podjęto decyzję o podziale (splicie) akcji w stosunku 2.500 : 1 oraz podwyższeniu kapitału o kwotę 22,1 tys. zł (1 105 000 akcji) w ramach programu akcji pracowniczych. Dnia 22 kwietnia 2021 r. sąd rejestrowy zatwierdził podwyższenie kapitału zakładowego do kwoty 935,6 tys. zł (46 780 000 akcji). W dniu 19 lipca 2021 Spółka dominująca Grupy zadebiutowała na Giełdzie Papierów Wartościowych. Przedmiotem publicznej subskrypcji było 8.250.000 szt. akcji - nowej emisji serii E. Dnia 20 sierpnia 2021 r. sąd rejestrowy zatwierdził podwyższenie kapitału zakładowego do kwoty 1.101 tys. zł. (55.030.000 akcji).

Na 31 grudnia 2021 r. kapitał podstawowy składał się z 55.030.000 akcji o łącznej wartości 1.100.600,00 zł, a struktura Udziałowców posiadających ponad 5% udziału w kapitale zakładowym prezentowała się następująco:

Akcjonariusz	% udziału w kapitale zakładowym
ERBUD S.A.	60,70%
Jacek Leczkowski	6,48%
Nationale-Nederlanden	5,53%
MetLife PTE. S.A.	5,00%

Statut Spółki nie przyznaje akcjonariuszom, o których mowa powyżej, żadnych uprawnień osobistych w stosunku do Spółki w szczególności nie przyznaje prawa do powoływania członków Zarządu ani członków Rady Nadzorczej Spółki.

Podstawowy zysk przypadający na jedną akcję oblicza się poprzez podzielenie zysku/(straty) netto ‎ za okres sprawozdawczy, przypisanego zwykłym akcjonariuszom Spółki, przez średnią ważoną liczbę akcji zwykłych w danym okresie sprawozdawczym. Dla celów kalkulacji rozwodnionego zysku na akcje, zysk/(strata) netto za okres sprawozdawczy przypisana zwykłym akcjonariuszom oraz średnia ważona liczba akcji zwykłych w danym okresie sprawozdawczym korygowane są o efekt wszystkich rozwadniających potencjalnych akcji zwykłych.# Podstawowy i rozwodniony zysk na akcję

Rozwodniony zysk na jedną akcję jest równy podstawowemu zyskowi na jedną akcję, ponieważ w Spółce nie występują instrumenty rozwadniające. Podział (split) akcji dokonany zarówno w okresie sprawozdawczym jaki i po dniu bilansowym koryguje średnią ważoną liczbę akcji zwykłych dla celów wyliczenia podstawowego i rozwodnionego zysku na akcje we wszystkich prezentowanych okresach. Poniżej zaprezentowano podstawowy i rozwodniony zysk na jedną akcję:

	Za okres 12 miesięcy zakończony 31-12-2021	Za okres 12 miesięcy zakończony 31-12-2020
Zysk netto	46 200	32 781
Średnia ważona liczba akcji zwykłych (w szt.)	50 358 082	45 675 000
Podstawowy i rozwodniony zysk na jedną akcję (w zł)	0,92	0,72

3.2. ZADŁUŻENIE NETTO

	2021	2020
Nota 3.8. Środki pieniężne i ich ekwiwalenty oraz środki pieniężne o ograniczonej możliwości dysponowania (A)	115 565	134 963
Nota 3.3. Zadłużenie z tytułu kredytów i pożyczek	2 308	3 100
Nota 3.5. Zadłużenie z tytułu leasingu	8 664	8 910
Zadłużenie długoterminowe	10 972	12 010
Nota 3.3. Zadłużenie z tytułu kredytów i pożyczek	7 182	933
Nota 3.5. Zadłużenie z tytułu leasingu	4 198	3 128
Zadłużenie krótkoterminowe	11 380	4 061
Zadłużenie razem (B)	22 352	16 071
(Zadłużenie netto)/Środki pieniężne i ich ekwiwalenty netto ((A)-(B))	93 213	118 892

Zadłużenie netto

Grupa definiuje jako saldo zadłużenia z tytułu kredytów i pożyczek oraz leasingu pomniejszone o środki pieniężne i ich ekwiwalenty (w tym środki pieniężne o ograniczonej możliwości dysponowania zaliczone do aktywów krótkoterminowych). W przypadku występowania nadwyżki środków pieniężnych i ich ekwiwalentów nad zadłużeniem, kwotę netto Grupa określa jako „środki pieniężne i ich ekwiwalenty netto”.

Zmiany zadłużenia w trakcie prezentowanych okresów sprawozdawczych były następujące:

Zadłużenie z tytułu:	Kredytów i pożyczek	Leasingu	Razem zadłużenie
Zadłużenie na 1 stycznia 2020 r.	4 958	13 268	18 226
Zawarcie umów leasingu	-	3 351	3 351
Naliczenie odsetek od zadłużenia	126	313	439
Wydatki z tytułu zaciągniętego zadłużenia - spłata kapitału	925	4 716	5 641
Wydatki z tytułu zaciągniętego zadłużenia - spłata odsetek	126	313	439
Pozostałe zmiany niepieniężne	135	-	135
Zmiana zadłużenia w okresie	(925)	(1 230)	(2 155)
Zadłużenie na 31 grudnia 2020 r.	4 033	12 038	16 071
Zwiększenie z tytułu przejęcia	10	-	10
Wpływy z tytułu zaciągniętego zadłużenia - otrzymane finansowanie	66 332	-	66 332
Zawarcie umów leasingu	-	5 255	5 255
Naliczenie odsetek od zadłużenia	703	382	1 085
Wydatki z tytułu zaciągniętego zadłużenia - spłata kapitału	60 933	4 431	65 364
Wydatki z tytułu zaciągniętego zadłużenia - spłata odsetek	616	382	998
Różnice kursowe od zadłużenia w walutach obcych	(39)	-	(39)
Zmiana zadłużenia w okresie	5 457	824	6 281
Zadłużenie na 31 grudnia 2021 r.	9 490	12 862	22 352

3.3. ZADŁUŻENIE Z TYTUŁU KREDYTÓW I POŻYCZEK

Zobowiązania z tytułu zadłużenia z tytułu kredytów i pożyczek ujmuje się początkowo w wartości godziwej, pomniejszonej o koszty transakcyjne. Na każdy dzień bilansowy pozycje te są wyceniane według zamortyzowanego kosztu przy zastosowaniu efektywnej stopy procentowej.

	2021	2020
Długoterminowe
Kredyty bankowe	2 308	3 100
Krótkoterminowe
Kredyty w rachunku bieżącym	-	-
Kredyty bankowe	803	933
Pożyczki	6 379	-
Razem zadłużenie z tytułu kredytów i pożyczek	9 490	4 033

	2021	2021	2020	2020
	W walucie funkcjonalnej	W walucie obcej	W walucie funkcjonalnej	W walucie obcej
Kredyty i pożyczki
Długoterminowe	2 308	-	3 100	-
Krótkoterminowe	803	6 379	933	-
Razem	3 111	6 379	4 033	-

Kredyty wykazane jako długoterminowe i krótkoterminowe oprocentowane są stopą WIBOR 1M+2,15% a pożyczka stałą stopą 8%. Na podane dni bilansowe, wartość godziwa kredytów i pożyczek nie była istotnie różna od wyceny w koszcie zamortyzowanym. Wartość godziwa kredytów i pożyczek jest szacowana za pomocą modeli zdyskontowanych przepływów (DCF) w oparciu o przepływy pieniężne odzwierciedlające harmonogram spłat otrzymanych kredytów przy zastosowaniu rynkowej stopy procentowej dla takich zobowiązań (tj. oszacowano stopę dyskonta na poziomie WIBOR 1M na dany dzień powiększony o stały procent wyrażający premię za ryzyko na poziomie 2,15%). Wartość godziwa kredytów i pożyczek długoterminowych wycenianych w koszcie zamortyzowanym jest klasyfikowana do drugiego poziomu hierarchii wartości godziwej.

Kowenanty

W ciągu roku, na dzień 31 grudnia 2021 r. oraz do dnia zatwierdzenia sprawozdania finansowego wszystkie kowenanty zostały spełnione. Kowenanty dotyczą wskaźnika obsługi zadłużenia wyliczanego jako wartość EBITDA (definicja w nocie 4.1.) dzielonego przez roczną wartość spłaty rat kapitałowych zgodnie z umową.

3.4. ZADŁUŻENIE Z TYTUŁU WYEMITOWANYCH OBLIGACJI

Zobowiązania z tytułu wyemitowanych obligacji ujmuje się początkowo w wartości godziwej pomniejszonej o koszty transakcyjne. Na każdy dzień bilansowy zobowiązanie to wyceniane jest według zamortyzowanego kosztu przy zastosowaniu efektywnej stopy procentowej. Na dzień bilansowy Spółka nie posiadała zadłużenia z tytułu wyemitowanych obligacji.

3.5. ZADŁUŻENIE Z TYTUŁU LEASINGU

Szczegółowe ujawnienia dotyczące ujęcia księgowego umów leasingu zaprezentowano w nocie 6.1.

	2021	2020
Okres
Wartość nominalna minimalnych opłat
Do 1 roku Krótkoterminowe	4 660	3 384
Powyżej roku Długoterminowe	12 510	12 646
Wartość nominalna minimalnych opłat	17 170	16 030
Przyszłe koszty z tytułu leasingu	4 308	3 992
Wartość bieżąca minimalnych opłat	12 862	12 038
Do 1 roku Krótkoterminowe	4 198	3 128
Powyżej roku Długoterminowe	8 664	8 910

3.6. AKTYWA STANOWIĄCE ZABEZPIECZENIA ZOBOWIĄZAŃ Z TYTUŁU ZADŁUŻENIA

	2021	2020
Rzeczowe aktywa trwałe	9 980	11 683
Razem	9 980	11 683

Spółka jako zabezpieczenie umów finansowych ustanowiła hipoteki na nieruchomościach. Informacje dotyczące zadłużenia z tytułu kredytów i pożyczek zawarto w nocie 3.3.

3.7. AKTYWA I ZOBOWIĄZANIA WARUNKOWE

	2021	2020	2021	2020
	Aktywa warunkowe		Zobowiązania warunkowe
Podmioty powiązane
Gwarancje i poręczenia	193 725	-	50 000	50 000
Razem	193 725	-	50 000	50 000
Pozostałe jednostki
Gwarancje i poręczenia	51 206	29 978	218 364	138 662
Razem	51 206	29 978	218 364	138 662

Aktywa warunkowe obejmują otrzymane od Erbud S.A. poręczenia oraz gwarancje wymagane zawartymi przez Grupę kontraktami. Ponadto na aktywa warunkowe składają się otrzymane przez Grupę gwarancje od podwykonawców będące zabezpieczeniem należytego wykonania prac oraz rękojmi. Środki pieniężne i ekwiwalenty środków pieniężnych obejmują środki pieniężne w banku i kasie oraz lokaty krótkoterminowe o okresie zapadalności nie przekraczającym trzech miesięcy od dnia założenia. Grupa posiada środki pieniężne o ograniczonej możliwości dysponowania. Do grupy tej zalicza przede wszystkim środki zdeponowane na odrębnych rachunkach powierniczych w ramach umów konsorcjalnych związanych z realizacją kontraktów budowlanych. Grupa wykazuje środki pieniężne o ograniczonej możliwości dysponowania w sprawozdaniu z sytuacji finansowej ‎ w osobnej linii gdyż nie spełniają one definicji środków pieniężnych i ich ekwiwalentów, ze względu na brak dostępności możliwości ich wykorzystania w krótkim okresie czasu na potrzeby Grupy. Środki pieniężne utrzymywane na rachunkach bankowych VAT nie spełniają kryteriów prezentacji jako środki pieniężne i ich ekwiwalenty i są prezentowane w odrębnej linii w bilansie. Klasyfikacja przyjęta dla celów prezentacji w sprawozdaniu z sytuacji finansowej jest zgodna z klasyfikacją tych środków w Sprawozdaniu z przepływów pieniężnych. Środki pieniężne i ich ekwiwalenty oraz środki pieniężne na rachunkach VAT i na rachunkach bankowych spełniają test SPPI oraz test modelu biznesowego „utrzymywane w celu ściągnięcia”, w związku z tym wyceniane są według zamortyzowanego kosztu z uwzględnieniem odpisu z tytułu utraty wartości ustalonego zgodnie z modelem strat oczekiwanych (zgodnie z polityką przedstawioną w Nocie 6.4.). Zobowiązania warunkowe obejmują poręczenie udzielone przez Grupę na rzecz Erbud S.A. oraz udzielone przez Grupę gwarancje (bankowe i ubezpieczeniowe) stanowiące zabezpieczenie należytego wykonania kontraktu oraz usunięcia wad i usterek.

3.8. ŚRODKI PIENIĘŻNE I ICH EKWIWALENTY

	2021	2020
Środki pieniężne w kasie	68	23
Środki pieniężne na rachunkach bankowych	104 642	111 991
Razem środki pieniężne i ich ekwiwalenty	104 710	112 014

Wartość odpisu z tytułu utraty wartości przez środki pieniężne jest nieistotna. Środki pieniężne na rachunkach bankowych VAT na 31.12.2021 r. wyniosły 27.259 tys. zł. (na 31.12.2020 r. wyniosły 15.919 tys. zł.) Środki pieniężna na rachunkach bankowych o ograniczonej możliwości dysponowania na koniec roku 2021 (10.855 tys. zł) i roku 2020 (22.949 tys. zł) stanowią środki pieniężne na rachunku powierniczym. Środki te podlegają ograniczeniom w dysponowaniu przez Spółkę i w związku z tym nie są dostępne do ogólnego użytku.

4. NOTY OBJAŚNIAJĄCE DO SPRAWOZDAŃ Z CAŁKOWITYCH DOCHODÓW

4.1. ALTERNATYWNE MIERNIKI WYNIKÓW

EBITDA i EBIT to mierniki pokazujące wyniki osiągane przez Spółkę po eliminacji wpływu podatku dochodowego, kosztów i przychodów finansowych oraz w przypadku EBITDA, amortyzacji. EBITDA definiowana jest jako zysk po opodatkowaniu (wynik netto), powiększony o obciążenia z tytułu podatku dochodowego, koszty finansowe oraz amortyzację, a pomniejszony o przychody finansowe. Skorygowana EBITDA jest definiowana jako EBITDA po eliminacji zdarzeń o charakterze jednorazowym. Spółka definiuje EBIT jako zysk po opodatkowaniu (wynik netto), powiększony o obciążenia z tytułu podatku dochodowego, koszty finansowe i pomniejszony o przychody finansowe. Skorygowany EBIT jest definiowany jako EBIT po eliminacji zdarzeń o charakterze jednorazowym. Marża EBIT jest miernikiem pokazującym rentowność Spółki pomijającym wpływ podatku dochodowego oraz kosztów i przychodów finansowych. Spółka definiuje marżę EBIT (marżę skorygowanego EBIT) jako EBIT (skorygowany EBIT) dzielony przez przychody ze sprzedaży dóbr i usług.## 4.2. SEGMENTY SPRAWOZDAWCZE

Zarząd analizuje wyniki segmentów przy użyciu kluczowych wskaźników efektywności takich jak EBIT, marża EBIT oraz EBITDA i skorygowana EBITDA. Zarząd Grupy uznaje wyżej wymienione miary jako istotne dodatkowe mierniki wyników i dlatego prezentuje je w sprawozdaniu obok mierników zdefiniowanych przez MSSF. Należy mieć na uwadze, że EBIT, marża EBIT i EBITDA nie są wskaźnikami zdefiniowanymi w MSSF oraz nie stanowią mierników wystandaryzowanych, dlatego sposoby ich kalkulacji mogą różnić się między różnymi jednostkami na rynku. W związku z tym, wskaźniki te nie powinny być analizowane osobno lub jako substytuty dla miar zdefiniowanych przez MSSF. Koszt wynagrodzeń w formie akcji jest kosztem o charakterze jednorazowym, nie będącym kosztem gotówkowym. W związku z tym, na potrzeby analizy wyników, Zarząd posługuje się miarą skorygowany EBIT zdefiniowaną powyżej.

	2021	2020
Zysk netto za okres obrotowy	46 200	32 781
Podatek dochodowy	16 270	8 307
Zysk brutto	62 470	41 088
Koszty finansowe	2 394	1 335
Przychody finansowe	2 653	1 875
EBIT	62 367	40 548
Wynagrodzenie w formie akcji	28 343	-
Skorygowany EBIT	90 710	40 548
Amortyzacja	6 601	5 663
Skorygowana EBITDA	97 311	46 211
Przychody ze sprzedaży dóbr i usług	1 217 445	586 315
Marża EBIT	5%	7%
Skorygowana marża EBIT	7%	7%

Grupa na podstawie raportowania zarządcze- go przedstawianego głównemu decydentowi operacyjnemu (tj. Zarządowi) zidentyfikowała trzy podstawowe segmenty sprawozdawcze pokrywające się z segmentami operacyjnymi:
* budownictwo drogowo-inżynieryjne (realizacja kontraktów w obszarze infrastruktury drogowej);
* budownictwo w segmencie odnawialnych źródeł energii (realizacja kontraktów dla branży fotowoltaicznej oraz farm wiatrowych);
* segment pozostały (sprzedaż kruszywa, materiałów budowlanych oraz produkcji pomocniczej).

Podział działalności na poszczególne segmenty został dokonany na podstawie specyfiki realizowanych kontraktów. Taki podział odpowiada rozłożeniu zasadniczych ryzyk oraz zwrotów z poniesionych nakładów. Klasyfikacja segmentów nie uległa zmianie od 31 grudnia 2020 r. Dane finansowe przygotowywane dla celów sprawozdawczości zarządczej stanowiące podstawę danych na temat segmentów sprawozdawczych i operacyjnych, oparte są na tych samych zasadach rachunkowości, jakie stosuje się przy sporządzaniu sprawozdań finansowych Grupy. Zarząd Grupy spośród pozycji bilansowych z perspektywy segmentów operacyjnych analizuje jedynie aktywa i zobowiązania z tytułu kontraktów budowlanych. Sezonowość kontraktów budowlanych cechuje się tym, że przychody w pierwszym kwartale są najniższe w porównaniu do pozostałych kwartałów. W okresie do 31 grudnia 2021 r. i do dnia zatwierdzenia skróconego skonsolidowanego sprawozdania finansowego brak jest zdarzeń o charakterze jednorazowym, które miałyby istotny wpływ na segmenty sprawozdawcze, za wyjątkiem przyznanych wynagrodzeń w formie akcji. Wartości szacunkowe prezentowane w poprzednich okresach nie uległy istotnej zmianie względem historycznych informacji sporządzonych na dzień 31 grudnia 2020 r. Grupa nie posiada kontrahentów od których pochodzi więcej niż 10% ogółu przychodów, z jednym wyjątkiem: firmą Mosty Łódź S.A. (ok.17%). W przypadku Grupy segmenty sprawozdawcze pokrywają się z segmentami operacyjnymi. Główne informacje dotyczące segmentów w okresach sprawozdawczych Grupa prowadzi działalność wyłącznie w Polsce.

Za okres 12 miesięcy zakończony 31-12-2021

	Kraj (Polska)	Razem
Sprzedaż na rzecz klientów zewnętrznych, w tym:	1 217 445	1 217 445
Przychody rozpoznawane w czasie	1 208 695	1 208 695
Przychody rozpoznawane w punkcie w czasie	8 750	8 750
Aktywa trwałe inne niż instrumenty finansowe i aktywa z tytułu odroczonego podatku dochodowego	61 760	61 760

Za okres 12 miesięcy zakończony 31-12-2020

	Kraj (Polska)	Razem
Sprzedaż na rzecz klientów zewnętrznych, w tym:	586 315	586 315
Przychody rozpoznawane w czasie	576 364	576 364
Przychody rozpoznawane w punkcie w czasie	9 951	9 951
Aktywa trwałe inne niż instrumenty finansowe i aktywa z tytułu odroczonego podatku dochodowego	27 184	27 184

Wszystkie kontrakty budowlane są w cenach stałych (zryczałtowanych) z elementem zmiennym w postaci ewentualnych kar w przypadku nieterminowego wykonania prac. W segmentach Budownictwo w segmencie odnawialnych źródeł energii (OZE) oraz segmencie drogowo-inżynieryjnym występują zarówno kontrakty długo- jak i krótkoterminowe. Typowy okres trwania kontraktu w segmencie budownictwa dla OZE zamyka się w okresie 9 do 18 miesięcy; w segmencie drogowo-inżynieryjnym długość trwania kontraktu jest zależna od jego kontraktu (w prezentowanych okresach najkrótsze kontrakty trwały 6 miesięcy, a najdłuższe do 4 lat). W segmencie pozostałym występują wyłącznie kontrakty krótkoterminowe. W segmencie tym nie występują kontrakty, w stosunku do których obowiązek świadczenia nie zostałby zrealizowany w okresie sprawozdawczym. W segmencie drogowo-inżynieryjnym przychody generowane są od klientów, którymi są podmioty publiczne, a w segmencie OZE od klientów, którymi są podmioty prywatne. Dane dotyczące przychodów i wyników oraz aktywów i zobowiązań poszczególnych segmentów sprawozdawczych przedstawiono w poniższej tabeli.

Za okres 12 miesięcy zakończony 31-12-2021

	Budownictwo Drogowo-inżynieryjne	Segment Odnawialnych Źródeł Energii	Segment pozostały	Razem działalność kontynuowana
Sprzedaż na rzecz klientów zewnętrznych	278 022	932 453	6 970	1 217 445
Przychody ze sprzedaży razem	278 022	932 453	6 970	1 217 445
Wyniki segmentów oraz uzgodnienie do zysku brutto Grupy
Koszt własny sprzedaży	261 933	807 897	6 633	1 076 463
Marża na sprzedaży	16 089	124 556	337	140 982
Marża na sprzedaży %	6%	13%	5%	12%
Wynik na pozostałej działalności operacyjnej	(11 022)	(38 969)	(281)	(50 272)
Płatność w formie akcji	-	-	(28 343)	(28 343)
Wynik segmentu – EBIT	5 067	85 587	(28 287)	62 367
Wynik segmentu - EBIT skorygowany	5 067	85 587	56	90 710
Marża EBIT	2%	9%	-406%	5%
Marża EBIT - skorygowana	2%	9%	1%	7%
Udział w wynikach jednostek stowarzyszonych i wspólnych przedsięwzięć wycenianych metodą praw własności	-	(156)	-	(156)
Wynik na działalności finansowej (przychody finansowe minus koszty finansowe)				259
Wynik brutto				62 470
Podatek dochodowy				16 270
Wynik netto				46 200
Amortyzacja	3 776	2 825	-	6 601
Wynik segmentu – EBITDA	8 843	88 412	(28 287)	68 968
Wynik segmentu – EBITDA skorygowana	8 843	88 412	56	97 311
Aktywa i zobowiązania
Wycena kontraktów budowlanych - aktywa	34 897	84 436	-	119 333
Aktywa pozostałe	445	152	6 805	7 402
Aktywa razem				126 735
Wycena kontraktów budowlanych - pasywa	6 586	45 654	-	52 240
Pasywa pozostałe	512	244	6 805	7 561
Pasywa razem				59 801
Inne istotne pozycje
Odwrócenie utraty/(utrata) wartości aktywów finansowych i aktywów z wyceny kontraktów	(361)	(1 065)	-	(1 426)
Nakłady na rzeczowe aktywa trwałe i wartości niematerialne i prawne	1 465	4 461	-	5 926
Przychody z tytułu odsetek	2 649	4	-	2 653
Koszty z tytułu odsetek	1 004	10	-	1 014

Za okres 12 miesięcy zakończony 31-12-2020

	Budownictwo Drogowo-inżynieryjne	Segment Odnawialnych Źródeł Energii	Segment pozostały	Razem działalność kontynuowana
Sprzedaż na rzecz klientów zewnętrznych	95 944	481 048	9 323	586 315
Przychody ze sprzedaży razem	95 944	481 048	9 323	586 315
Wyniki segmentów oraz uzgodnienie do zysku brutto Grupy
Koszt własny sprzedaży	86 995	434 451	8 111	529 557
Marża na sprzedaży	8 949	46 597	1 212	56 758
Marża na sprzedaży %	9%	10%	13%	10%
Wynik na pozostałej działalności operacyjnej	(1 762)	(14 179)	(269)	(16 210)
Wynik segmentu – EBIT	7 187	32 418	943	40 548
Marża EBIT	7%	7%	10%	7%
Wynik na działalności finansowej (przychody finansowe minus koszty finansowe)				540
Wynik brutto				41 088
Podatek dochodowy				8 307
Wynik netto				32 781
Amortyzacja	3 027	1 507	1 129	5 663
Wynik segmentu – EBITDA	10 214	33 925	2 072	46 211
Aktywa i zobowiązania
Wycena kontraktów budowlanych - aktywa	8 196	21 310	-	29 506
Aktywa pozostałe	341 052	-	-	341 052
Aktywa razem	349 248	21 310	-	370 558
Wycena kontraktów budowlanych - pasywa	16 283	80 259	-	96 542
Pasywa pozostałe	274 016	-	-	274 016
Pasywa razem				370 558
Inne istotne pozycje
Odwrócenie utraty/(utrata) wartości aktywów finansowych i aktywów z wyceny kontraktów	1 009	(247)	-	762
Nakłady na rzeczowe aktywa trwałe i wartości niematerialne i prawne	1 442	-	-	1 442
Przychody z tytułu odsetek	1 309	-	-	1 309
Koszty z tytułu odsetek	840	-	-	840

4.3. PRZYCHODY ZE SPRZEDAŻY

Główne szacunki w zakresie przychodów dotyczą ujmowania przychodów z tytułu umów o kontrakty budowlane. Zostały one opisane w nocie 2. Grupa osiąga ponad 90% przychodów z tytułu realizacji kontraktów budowlanych. Szczegóły dotyczące ujmowania tej grupy przychodów opisano w nocie 2. Poniższa tabela przedstawia informacje odnośnie zagregowanej kwoty cen transakcyjnych alokowanych do obowiązków świadczenia niewykonanych lub nie w pełni wykonanych na dzień bilansowy z tyt. realizacji kontraktów budowlanych.

	2021	2020
Łączna wartość otwartych kontraktów	2 583 776	1 861 284
Kumulatywna wartość przychodów z otwartych kontraktów rozpoznana do dnia sprawozdawczego	1 657 349	783 984
Wartość przychodów pozostająca do rozpoznania w kolejnych okresach z otwartych kontraktów	926 427	1 077 300
Długoterminowe (przychody do zrealizowania w okresie od roku do 3 lat od daty bilansowej)	69 412	233 564
Krótkoterminowe (przychody do zrealizowania w okresie poniżej roku od daty bilansowej)	857 015	843 736

Z uwagi na specyfikę realizowanych kontraktów długoterminowych, nie jest możliwe dokładne oszacowanie przedziałów czasowych, w jakich będą rozpoznawane przychody z rozpoczętych na dany dzień bilansowy kontraktów w horyzoncie dłuższym niż jeden rok. Przychody osiągane przez Grupę pochodzą z realizacji prac budowlanych na terenie Polski oraz sprzedaży pozostałej do lokalnych odbiorców. Dane liczbowe dotyczące przychodów przedstawiono w nocie 4.2 Segmenty sprawozdawcze.

4.4.# KOSZT WŁASNY SPRZEDAŻY

	Za okres 12 miesięcy zakończony 31-12-2021	Za okres 12 miesięcy zakończony 31-12-2020
Usługi obce	652 862 364	330
w tym usługi obce od podwykonawców	538 571	325 888
Zużycie materiałów i energii	396 445 131	000
Koszty świadczeń pracowniczych	85 006	39 334
w tym wynagrodzenia w formie akcji	28 343	-
Amortyzacja	6 601	5 663
Podatki i opłaty	2 880	1 337
Pozostałe koszty rodzajowe	6 740	3 240
Wartość sprzedanych towarów i materiałów	2 264	1 877
Koszty według rodzaju razem	1 152 798	546 781
Zmiana stanu produktów, produkcji w toku	464	(337)
Koszty sprzedaży (wielkość ujemna)	(2 163)	(1 469)
Koszty ogólnego zarządu (wielkość ujemna)	(74 636)	(15 418)
Koszt wytworzenia sprzedanych produktów	1 076 463	529 557

4.5. KOSZTY ŚWIADCZEŃ PRACOWNICZYCH

	2021	2020
Wynagrodzenia	74 323	31 508
w tym wynagrodzenia w formie akcji	28 343	-
Koszty programów określonych świadczeń po okresie zatrudnienia	35	9
Ubezpieczenia społeczne i inne świadczenia na rzecz pracowników	10 648	7 817
Razem	85 006	39 334

4.6. POZOSTAŁE PRZYCHODY I KOSZTY OPERACYJNE

Pozostałe Przychody Operacyjne

	2021	2020
Zysk ze zbycia niefinansowych aktywów trwałych	158	34
Kary, grzywny i odszkodowania	1	83
Pozostałe	170	156
Razem pozostałe przychody operacyjne	329	273

Pozostałe Koszty Operacyjne

	2021	2020
Koszty postępowania sądowego	1	-
Kary, grzywny i odszkodowania	283	250
Darowizny	158	32
Pozostałe	277	76
Razem pozostałe koszty operacyjne	719	358

4.7. PRZYCHODY I KOSZTY FINANSOWE

Przychody Finansowe

	2021	2020
Odsetki Nota 5.1.2.
Z tytułu udzielonych pożyczek	934	903
Pozostałe	1 719	406
Różnice kursowe	-	229
Pozostałe	-	337
Razem przychody finansowe	2 653	1 875

Koszty Finansowe

	2021	2020
Odsetki Nota 3.2.
Od kredytów i pożyczek	418	126
Nota 3.5.
Od Leasingów	382	313
Pozostałe	214	401
Bankowa prowizja przygotowawcza dotycząca finansowania w rachunku bieżącym	-	365
Różnice kursowe	180	-
Zabezpieczenie Transakcji Finansowych	1 093	-
Pozostałe	107	130
Razem koszty finansowe	2 394	1 335

4.8. OPODATKOWANIE

Aktywa i zobowiązania z tytułu podatku odroczonego są kompensowane, jeżeli istnieje tytuł prawny uprawniający do skompensowania należności podatkowych i bieżących zobowiązań podatkowych oraz jeżeli odroczony podatek dotyczy podatku nałożonego przez tą samą władzę podatkową na tego samego podatnika. Oznacza to iż aktywa i zobowiązania z tytułu odroczonego podatku dochodowego podlegają kompensacie w sprawozdaniach finansowych Grupy. Grupa rozpoznaje składnik aktywów z tytułu podatku tylko w sytuacji, gdy prognozy przyszłych wyników finansowych wskazują na to, że zostanie osiągnięty zysk podatkowy pozwalający na zrealizowanie aktywa w określonej przyszłości. Wartość bilansowa składnika aktywów z tytułu odroczonego podatku jest weryfikowana na każdy dzień bilansowy ‎ i ulega stosownemu obniżeniu o tyle, o ile przestało być prawdopodobne osiągnięcie dochodu do opodatkowania wystarczającego do częściowego lub całkowitego zrealizowania składnika aktywów z tytułu odroczonego podatku. Element osądu w zakresie odzyskiwalności aktywów z tytułu podatku odroczonego stanowią prognozowane przyszłe wyniki finansowe Grupy oraz ich wpływ na odzyskiwalność aktywów. Na obowiązkowe obciążenie wyniku finansowego składają się dwa elementy: bieżący podatek dochodowy oraz podatek odroczony. W związku z przejściowymi różnicami między wykazywaną w księgach rachunkowych wartością aktywów i zobowiązań, a ich wartością podatkową oraz stratą podatkową możliwą do odliczenia w przyszłości, Grupa stosując metodę bilansową, tworzy: zobowiązania z tytułu odroczonego podatku dochodowego w odniesieniu do dodatnich różnic przejściowych i ustala aktywa z tytułu odroczonego podatku dochodowego w odniesieniu do ujemnych różnic kursowych oraz straty podatkowej możliwej do odliczenia przy zastosowaniu zasady ostrożności. Zobowiązań oraz aktywów z tytułu odroczonego podatku dochodowego nie ujmuje się w przypadku różnic przejściowych powstających na początkowym ujęciu składnika aktywów bądź zobowiązania w transakcji nie stanowiącej połączenia przedsięwzięć oraz w momencie przeprowadzania transakcji nie mających wpływu ani na wynik księgowy ani podatkowy. Obciążenie wyniku finansowego z tytułu podatku dochodowego jest ujmowane na podstawie oszacowania kierownictwa dotyczącego średniej ważonej efektywnej rocznej stawki podatku dochodowego, jakiej oczekuje się w pełnym roku obrotowym. Szacowana średnia roczna stawka podatku za okres sprawozdawczy wynosi 26%, w porównaniu z 20% za analogiczny okres roku ubiegłego. Grupa generuje całość dochodów do opodatkowania w Polsce, w związku z czym podlega opodatkowaniu na podstawie Ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych („CIT”). Standardowa stawka podatku dochodowego od osób prawnych wynosi 19%. W obszarach, w których przepisy podatkowe podlegają interpretacji, Zarząd od czasu do czasu weryfikuje podejście do sporządzania deklaracji podatkowych. W uzasadnionych przypadkach tworzone są rezerwy na oczekiwane zobowiązania podatkowe.

Uzgodnienie oczekiwanego obciążenia z tytułu podatku dochodowego przedstawia poniższa tabela:

	Za okres 12 miesięcy zakończony 31-12-2021	Za okres 12 miesięcy zakończony 31-12-2020
Wynik brutto przed opodatkowaniem	62 470	41 088
Podatek według ustawowej stawki podatkowej obowiązującej w Polsce - 19%	11 869	7 807
Nadwyżka przychodów nieopodatkowanych nad kosztami niebędącymi kosztami uzyskania przychodów	(984)	500
Wynagrodzenia w formie akcji	5 385	-
Podatek wykazany w wyniku finansowym	16 270	8 307
Podatek bieżący	8 957	16 272
Podatek odroczony	7 313	(7 965)
Efektywna stopa podatkowa	26,03%	20,22%

Poniższa tabela przedstawia zmiany aktywów i zobowiązań z tytułu podatku odroczonego w roku obrotowym:

	Wpływ na 1 stycznia 2020	Wpływ na Wynik netto	Zyski zatrzymane	31 grudnia 2020	Wpływ na Wynik netto	Zyski zatrzymane	31 grudnia 2021
Aktywa z tytułu podatku odroczonego
Wycena kontraktów budowlanych - pasywa oraz podatkowa produkcja w toku	13 726	9 121	-	22 847	8 712	-	31 559
Rezerwy	685	570	-	1 255	912	-	2 167
Strata podatkowa	561	(561)	-	-	-	-	-
Naliczone wynagrodzenia i obciążenia	72	126	-	198	63	-	261
Odpisy aktualizujące wartość należności	840	(179)	-	661	296	-	957
Inne zobowiązania finansowe	-	-	-	-	610	-	610
Pozostałe	32	25	-	57	(26)	-	31
Razem	15 916	9 102	-	25 018	10 567	-	35 585
Zobowiązania z tytułu podatku odroczonego
Wycena kontraktów budowlanych - aktywa	4 502	1 117	-	5 619	17 099	-	22 718
Przeszacowanie aktywów do wartości godziwej	582	-	-	582	-	6 489	7 071
Wycena bilansowa oraz dyskonto zobowiązań	-	-	-	-	440	-	440
Naliczone odsetki od zadłużenia	47	110	-	157	128	-	285
Zarachowane przychody	-	-	-	-	123	-	123
Pozostałe	106	(90)	-	16	90	-	106
Razem	5 237	1 137	-	6 374	17 880	6 489	30 743
Kompensata aktywów i zobowiązań	5 237			6 374			30 743
Stan po kompensacie	10 679			18 644			17 820
Aktywa	10 679			18 644			11 331
Zobowiązania	-			-			6 489
Wpływ netto zmian w okresie	7 965			-	(7 313)		(6 489)

W roku zakończonym 31 grudnia 2021 r. oraz 31 grudnia 2020 r. nie wystąpiły ujemne pozycje różnic przejściowych, od których nie ujęto aktywa z tytułu podatku odroczonego.

W tabeli poniżej zawarto okresy realizacji aktywów i zobowiązań z tytułu odroczonego podatku dochodowego.

	2021	2020
	Aktywa	Zobowiązania
Krótkoterminowe	25 011	23 241
Długoterminowe	10 574	7 502
Razem	35 585	30 743

4.9. WSPÓLNE PRZEDSIĘWZIĘCIA UMOWNE

Zgodnie z MSSF 11 Wspólne porozumienia umowne, zaangażowanie we wspólne porozumienia umowne, w odniesieniu do których wspólnicy sprawują współkontrolę, dzielą się na wspólne działania oraz wspólne przedsięwzięcia. Klasyfikacja zależy od wynikających z umowy praw i obowiązków każdego z inwestorów, a nie od struktury prawnej danego wspólnego ustalenia umownego. Spółka posiada jedynie wspólne porozumienia umowne zaklasyfikowane jako wspólna działalność. Klasyfikacja jako wspólna działalność wynika z faktu, iż porozumienie umowne nie jest prowadzone w odrębnym podmiocie, każda strona ma obowiązki w odniesieniu do kosztów które ponosi odrębnie w celu realizacji swojego zakresu prac, oraz porozumienie umowne wskazuje, że każda strona ma prawo do części wynagrodzenia od zleceniodawcy. W odniesieniu do swojego udziału we wspólnym działaniu, Spółka wykazuje w sprawozdaniach finansowych swoje aktywa, zobowiązania, przychody i koszty oraz swoje udziały we wszystkich wspólnie posiadanych bądź ponoszonych aktywach, zobowiązaniach, przychodach i kosztach. Od roku 2018 Spółka ONDE S.A. realizuje kontrakt budowlany w ramach konsorcjum z Przedsiębiorstwem Inżynieryjnych Robót Kolejowych „TOR-KRAK” Sp. z o.o. Spółka pełni rolę lidera konsorcjum, które nie posiada odrębnej formy prawnej, a jest jedynie porozumieniem funkcjonującym na potrzebę realizacji kontraktu na budowę trasy tramwajowej wraz z rozbudową układu drogowego w Bydgoszczy. Spółka wraz ze współkonsorcjantem sprawują wspólną kontrolę nad wspólnym działaniem w formie posiadania po 50% głosów w Komitecie Zarządzającym konsorcjum. Nie występują zobowiązania zaciągnięte, a nieujęte w dniu sporządzenia historycznej informacji finansowej dotyczące zaangażowania Spółki we wspólnym działaniu. Umowa konsorcjum wskazuje na zakres prac do wykonania przez każdego z konsorcjantów. Każdy konsorcjant realizuje swoje prace przy wykorzystaniu własnych aktywów; nie występują wspólne aktywa używane do realizacji tej umowy. Każdy konsorcjant ponosi własne koszty realizacji swojego zakresu prac i ma zobowiązania do ich pokrycia; nie występują zobowiązania i koszty ponoszone wspólnie. W ramach prac realizowanych w ramach konsorcjum Spółka rozpoznaje w sprawozdaniu z wyniku jedynie przychody oraz koszty przypadające bezpośrednio na zakres prac do zrealizowania w ramach umowy przypadający na Spółkę. Każdy ze współkonsorcjantów odpowiada za realizację swojego zakresu prac, zgodnie z ustaleniami pomiędzy konsorcjantami zawartymi w umowie. Cena transakcyjna przypadająca na Spółkę z tytułu realizacji tej umowy wynosi 77,6 mln zł.Wobec zamawiającego konsorcjanci odpowiadają solidarnie za wykonane w ramach konsorcjum prace oraz naprawy gwarancyjne, przy czym w przypadku gdy zamawiający zrealizuje to prawo wobec Spółki w odniesieniu do prac wykonanych przez TOR-KRAK, Spółka ma roszczenie zwrotne wobec TOR-KRAK w tym samym zakresie. Każdy z konsorcjantów ma prawo do swojej części wynagrodzenia od zleceniodawcy za realizacje swojej części prac budowlanych. W odniesieniu do prac wykonanych przez TOR-KRAK, które Spółka jako lider konsorcjum fakturuje na zleceniodawcę, Spółka działa jako agent (zgodnie polityką rachunkowości przedstawiona w nocie 2.1.) w związku z tym nie wykazuje przychodów i kosztów dot. prac realizowanych przez TOR-KRAK. Przychody i koszty realizacji prac na rzecz TOR-KRAK wykazane są w ramach przychodów i kosztów realizacji kontraktów budowlanych w segmencie budownictwa drogowo-inżynieryjnego. W tytułu realizacji tego kontraktu, Spółka jako leader konsorcjum otrzymuje płatności od zamawiającego, na odrębny rachunek powierniczy prowadzony na rzecz Spółki, z którego uwolnienie środków wymaga wspólnej zgody obu konsorcjantów. Saldo tych środków pieniężnych na 31 grudnia 2021 r. wynosi 10.855 tys. zł i jest wykazywane na bilansie Spółki jako środki pieniężne o ograniczonej możliwości dysponowania. Środki te zostaną uwolnione po finalnym rozliczeniu kontraktu przez konsorcjantów i inwestora, przypadającym na rok 2022. Jednocześnie przypadające na rzecz TOR-KRAK kwota jest wykazywana jako zobowiązanie.

5. INSTRUMENTY FINANSOWE I ZARZĄDZANIE RYZYKIEM FINANSOWYM

5.1. AKTYWA I ZOBOWIĄZANIA FINANSOWE

Zgodnie z MSSF 9 Grupa klasyfikuje instrumenty finansowe do następujących kategorii:
* Aktywa wyceniane według zamortyzowanego kosztu;
* Aktywa finansowe wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy;
* Zobowiązania finansowe wyceniane według zamortyzowanego kosztu;
* Instrumenty pochodne wyznaczone jako instrumenty zabezpieczające w rachunkowości zabezpieczeń.

Z wyżej podanych kategorii, Grupa posiada tylko pozycje wyceniane według zamortyzowanego kosztu

Aktywa finansowe wyceniane według zamortyzowanego stanowią przede wszystkim:
* Nota 5.1.2. Aktywa finansowe – udzielone pożyczki
* Nota 2.2. Należności z tytułu kontraktów budowlanych – kaucje
* Nota 6.5. Należności z tytułu dostaw i usług
* Nota 6.5. Należności pozostałe
* Nota 2.3. Aktywa z tytułu kontraktów budowlanych
* Nota 3.8. Środki pieniężne i ich ekwiwalenty
* Nota 3.8. Środki pieniężne na rachunku VAT
* Nota 3.8. Środki pieniężne o ograniczonej możliwości dysponowania
* Nota 5.1. Inne aktywa finansowe (w tym udzielone pożyczki)

Zobowiązania finansowe wyceniane według zamortyzowanego kosztu obejmują głównie:
* Nota 2.2. Zobowiązania wobec podwykonawców – kaucje
* Nota 2.3. Zobowiązania z tytułu kontraktów budowlanych
* Nota 6.9. Zobowiązania z tytułu dostaw i usług
* Nota 6.9. Zobowiązania pozostałe
* Noty 3.2.–3.5. Zadłużenie

W tabeli poniżej przedstawiono wartość bilansową istotnych grup aktywów finansowych i zobowiązań finansowych w podziale na kategorie. Wartość bilansowa posiadanych przez Grupę aktywów finansowych i zobowiązań finansowych przedstawionych w poniższych tabelach nie różniła się istotnie od ich wartości godziwej we wszystkich prezentowanych okresach.

Kategorie instrumentów finansowych	Linia w sprawozdaniu z sytuacji finansowej	Aktywa wyceniane wg zamortyzowanego kosztu	Zobowiązania finansowe wyceniane wg zamortyzowanego kosztu	Zobowiązania leasingowe	Razem istotne kategorie

Nota 5.1.2.	Aktywa finansowe - Udzielone pożyczki	33 798	-	-	33 798
Nota 5.1.1.	Aktywa finansowe - pozostałe	-	-	-	-
Nota 2.2.	Należności z tytułu kontraktów budowlanych – kaucje	787	-	-	787
Nota 6.6.	Należności z tytułu dostaw i usług	124 288	-	-	124 288
Nota 6.6.	Pozostałe należności	5 483	-	-	5 483
Nota 2.3.	Wycena kontraktów budowlanych – aktywa	119 333	-	-	119 333
Nota 3.8.	Środki pieniężne i ich ekwiwalenty	115 565	-	-	115 565
Nota 3.8.	Środki pieniężne na rachunkach VAT	27 259	-	-	27 259
Nota 2.2.	Zobowiązania wobec podwykonawców – kaucje	-	25 789	-	25 789
Nota 2.3.	Zobowiązania wobec podwykonawców – wycena	-	52 240	-	52 240
Nota 6.10.	Zobowiązania z tytułu dostaw i usług	-	106 539	-	106 539
Nota 6.10.	Pozostałe zobowiązania	-	18 688	-	18 688
Nota 3.2.-3.3.	Zadłużenie	-	9 490	12 862	22 352
	Razem	426 513	212 746	12 862	652 121

Kategorie instrumentów finansowych	Linia w sprawozdaniu z sytuacji finansowej	Aktywa wyceniane wg zamortyzowanego kosztu	Zobowiązania finansowe wyceniane wg zamortyzowanego kosztu	Zobowiązania leasingowe	Razem istotne kategorie

Nota 5.1.2.	Aktywa finansowe - Udzielone pożyczki	19 288	-	-	19 288
Nota 5.1.1.	Aktywa finansowe - pozostałe	1 826	-	-	1 826
Nota 2.2.	Należności z tytułu kontraktów budowlanych – kaucje	584	-	-	584
Nota 6.6.	Należności z tytułu dostaw i usług	101 795	-	-	101 795
Nota 6.6.	Pozostałe należności	1 473	-	-	1 473
Nota 2.3.	Wycena kontraktów budowlanych – aktywa	29 506	-	-	29 506
Nota 3.8.	Środki pieniężne i ich ekwiwalenty	134 963	-	-	134 963
Nota 3.8.	Środki pieniężne na rachunkach VAT	15 919	-	-	15 919
Nota 2.2.	Zobowiązania wobec podwykonawców – kaucje	-	19 563	-	19 563
Nota 2.3.	Zobowiązania wobec podwykonawców – wycena	-	96 542	-	96 542
Nota 6.10.	Zobowiązania z tytułu dostaw i usług	-	129 205	-	129 205
Nota 6.10.	Pozostałe zobowiązania	-	21 704	-	21 704
Nota 3.2.-3.3.	Zadłużenie	-	4 033	12 038	16 071
	Razem	305 354	271 047	12 038	588 439

Środki pieniężne i ich ekwiwalenty oraz środki pieniężne o ograniczonej możliwości dysponowania.

Wpływ tych instrumentów finansowych na wyniki Grupy w okresie sprawozdawczym i analogicznym okresie roku ubiegłego przedstawiono w poniższych tabelach.

Kategorie instrumentów finansowych	Aktywa wyceniane wg zamortyzowanego kosztu	Zobowiązania finansowe wyceniane wg zamortyzowanego kosztu	Zobowiązania leasingowe	Razem istotne kategorie	2021

Wpływ na wynik finansowy
Nota 4.7.	Przychody finansowe/(koszty finansowe) – odsetki	2 653	(633)	(382)	1 638
Nota 4.7.	Przychody finansowe/(koszty finansowe) - różnice kursowe	-	(180)	-	(180)
	Odwrócenie utraty/(utrata) wartości aktywów finansowych i aktywów z wyceny kontraktów z klientami	(1 426)	-	-	(1 426)
	Razem	1 227	(813)	(382)	32

Kategorie instrumentów finansowych	Aktywa wyceniane wg zamortyzowanego kosztu	Zobowiązania finansowe wyceniane wg zamortyzowanego kosztu	Zobowiązania leasingowe	Razem istotne kategorie	2020

Wpływ na wynik finansowy
Nota 4.7.	Przychody finansowe/(koszty finansowe) – odsetki	1 309	(527)	(313)	469
Nota 4.7.	Przychody finansowe/(koszty finansowe) - różnice kursowe	-	229	-	229
	Odwrócenie utraty/(utrata) wartości aktywów finansowych i aktywów z wyceny kontraktów z klientami	762	-	-	762
	Razem	2 071	(298)	(313)	1 460

Środki pieniężne i ich ekwiwalenty oraz środki pieniężne o ograniczonej możliwości dysponowania.

5.1.1. AKTYWA FINANSOWE

Grupa posiadała na dzień bilansowy udziały w spółkach zależnych i współzależnych przedstawione w nocie 6.12. oraz następujące pozycje wykazane w sprawozdaniu z sytuacji finansowej jako aktywa finansowe:

	2021	2020
Nota 5.1.2. Udzielone pożyczki	33 798	19 288
Kaucja stanowiąca zabezpieczenie dla gwarancji	-	1 826
Razem	33 798	21 114
Długoterminowe	5 338	5 695
Krótkoterminowe	28 460	15 419

5.1.2. AKTYWA FINANSOWE - UDZIELONE POŻYCZKI

Instrumenty dłużne utrzymywane w celu ściągnięcia umownych przepływów, które obejmują wyłącznie spłaty kapitału i odsetek („SPPI” ang. Solely payment of principal and interest), są wyceniane według zamortyzowanego kosztu. Na moment początkowego ujęcia te aktywa finansowe ujmuje się w wartości godziwej powiększonej o koszty transakcyjne. Przychody z tytułu odsetek wycenia się metodą efektywnej stopy procentowej i wykazuje w pozycji „przychody z tytułu odsetek„ w przychodach finansowych. Odpisy z tytułu utraty wartości prezentuje w pozycji „ Odwrócenie utraty/(utrata ) wartości aktywów finansowych i aktywów z wyceny kontraktów z klientami”. Wartość aktywów finansowych jest aktualizowana o odpis z tytułu utraty wartości wyliczony metodą oczekiwanych strat kredytowych (expectedcreditloss). Grupa stosuje trzystopniowy model utraty wartości dla aktywów finansowych:
* Poziom 1 – salda, dla których ryzyko kredytowe nie wzrosło znacząco od początkowego ujęcia lub mają niskie ryzyko kredytowe. Oczekiwane straty kredytowe określa się na podstawie prawdopodobieństwa niewypełnienia zobowiązania w ciągu 12 miesięcy (tj. całkowita oczekiwana strata kredytowa pomnożona jest przez prawdopodobieństwo, że strata wystąpi w ciągu następnych 12 miesięcy);
* Poziom 2 – obejmuje salda, dla których nastąpił znaczny wzrost ryzyka kredytowego od początkowego ujęcia, ale brak jest obiektywnych przesłanek utraty wartości; oczekiwane straty kredytowe określa się na podstawie prawdopodobieństwa niewypełnienia zobowiązania przez cały umowny okres życia danego aktywa;
* Poziom 3 – obejmuje salda z obiektywną przesłanką utraty wartości.

Jeżeli udzielone pożyczki mają niskie ryzyko kredytowe, odpis na oczekiwane straty kredytowe ujęty w ciągu danego okresu ogranicza się do 12-miesięcznych oczekiwanych strat kredytowych. W zakresie w jakim zgodnie z powyższym modelem konieczna jest ocena czy nastąpił znaczący wzrost ryzyka kredytowego, Grupa uwzględnia następujące przesłanki przy dokonywaniu tej oceny:
* pożyczka jest przeterminowana o co najmniej 30 dni;
* nastąpiły zmiany legislacyjne, technologiczne lub makroekonomiczne, które mają znaczący negatywny wpływ na dłużnika;
* pojawiły się informacje o znaczącym niekorzystnym zdarzeniu dotyczącym pożyczki lub innej pożyczki tego samego dłużnika od innego pożyczkodawcy, np. wypowiedzenie umowy pożyczki, naruszenie jej warunków czy renegocjacja warunków ze względu na trudności finansowe itp.
* dłużnik stracił znaczącego klienta lub dostawcę albo doświadczył innych niekorzystnych zmian na swoim rynku.# Aktywa finansowe

Aktywa finansowe są spisywane, w całości lub w części, kiedy Grupa wyczerpie praktycznie wszystkie działania w zakresie ściągnięcia i uzna, że nie można już racjonalnie oczekiwać odzyskania należności. Zazwyczaj następuje to, gdy składnik aktywów jest przeterminowany co najmniej 360 dni. Pożyczki zaklasyfikowane są do Poziomu 1 modelu utraty wartości na wszystkie prezentowane dni bilansowe. Wszystkie udzielone pożyczki na poszczególne dni bilansowe uznane zostały za instrumenty o niskim ryzyku kredytowym, w związku z czym odpis na oczekiwane straty kredytowe ujęty w ciągu danego okresu ogranicza się do 12-miesięcznych oczekiwanych strat kredytowych. Oczekiwaną stratę kredytową wyliczono na podstawie prawdopodobieństwa niewypełnienia zobowiązania, profilu spłat uzgodnionego w umowie pożyczki i oceny odzysków z zabezpieczenia. Na poszczególne dni bilansowe wysokość odpisu z tyt. utraty wartości oraz jego zmiany w prezentowanych okresach były nieistotne kwotowo stąd Grupa nie prezentuje ruchów na odpisie. Zwiększenie salda pożyczek w wyniku udzielenia nowych pożyczek nie przyczyniło się istotnie do zmiany wysokości odpisu z tyt. utraty wartości.

Pożyczkobiorca	Waluta pożyczki	Oprocentowanie	Termin spłaty	2021	2020
Goalscreen Holdings Limited	EUR	6%	2021-12-02	20 934	-
FARMA WIATROWA SZYBOWICE SP. Z O.O.	PLN	8%	2021-12-02	2 269	-
PfelgeQuartier Beteiligungs	EUR	4%	2022-01-31	3 995	3 870
FIRMA FRANKIEWICZ ENERGY	PLN	6%	2022-04-29	1 262	-
ERBUD S.A.	PLN	WIBOR 6M + 3,5%	2021-12-31	-	15 398
KWE	PLN	3%	2032-01-01	2 991	-
ELEKTROWNIA DEPVPL 22	PLN	0%	2025-06-25	1 200	-
AZURYT 6 INVESTMENTS	PLN	8%	2023-10-19	1 147	-
Avista Invest Sp. z o.o.	PLN	WIBOR 3M + 5,3%	2021-06-30	-	20
Razem, w tym:				33 798	19 288
Długoterminowe				5 338	3 870
Krótkoterminowe				28 460	15 418

Pożyczki udzielone dla których termin spłaty przypadał przed dniem bilansowym zostaną rozliczone w pierwszym półroczu 2022 r. w ramach planowanych wspólnych przedsięwzięć finansowych.

5.2. ZASADY ZARZĄDZANIA RYZYKIEM FINANSOWYM

Grupa w toku prowadzonej działalności narażona jest na następujące istotne rodzaje ryzyka finansowego: ryzyko rynkowe (w tym ryzyko walutowe, ryzyko stóp procentowych), ryzyko kredytowe oraz ryzyko płynności. Za ustalenie zasad zarządzania powyższymi ryzykami oraz ich weryfikację odpowiada Zarząd Grupy.

5.2.1. RYZYKO RYNKOWE – RYZYKO WALUTOWE

W ramach podstawowej działalności operacyjnej Spółka zawiera przede wszystkim kontrakty budowlane kwotowane w walucie krajowej (PLN), jedynie sporadycznie są to kontrakty denominowane w walutach obcych. Niemniej, w odniesieniu do należności i zobowiązań wynikających z zawartych umów na zakupy materiałów, z tytułu których nastąpią płatności w EUR oraz w odniesieniu do udzielonych pożyczek denominowanych w EUR Spółka narażona jest na ryzyko walutowe.

	2021				2020
	Ekspozycja na ryzyko walutowe (tys. PLN)	Wpływ na sprawozdanie z wyniku w tys. PLN	Wpływ na pozostałe całkowite dochody w tys. PLN		Ekspozycja na ryzyko walutowe (tys. PLN)	Wpływ na sprawozdanie z wyniku w tys. PLN	Wpływ na pozostałe całkowite dochody w tys. PLN
		zmiana kursu +10%	zmiana kursu -10%	zmiana kursu +10%	zmiana kursu -10%		zmiana kursu +10%
Aktywa	Nota 5.1.2. Aktywa finansowe - udzielone pożyczki	24 929	2 493	(2 493)	-	-	Nota 5.1.2. Aktywa finansowe - udzielone pożyczki
Zobowiązania	Nota 3.2.-3.5. Zadłużenie	(6 379)	(638)	638	-	-	Nota 6.10. Zobowiązania z tytułu dostaw i usług
	Nota 6.10. Zobowiązania z tytułu dostaw i usług	(7 227)	(723)	723	-	-
Wpływ razem	Wpływ zmian kursów - aktywa i zobowiązania razem	11 323	1 132	(1 132)	-	-	Wpływ razem

5.2.2. RYZYKO RYNKOWE – RYZYKO STÓP PROCENTOWYCH

Ryzyko stóp procentowych występuje głównie w związku z korzystaniem przez Grupę z zadłużenia, tj. kredytów bankowych i pożyczek (nota 3.3.) oraz leasingu (nota 3.5.). Ponadto Grupa alokuje wolne środki pieniężne częściowo w inwestycje o zmiennej stopie procentowej (lokaty) oraz udziela pożyczek w oparciu o zmienną stopę procentową. Aktywa i zobowiązania oprocentowane według zmiennych stóp procentowych, narażają Grupę na ryzyko zmiany przepływów pieniężnych. Natomiast oprocentowane według stopy stałej (udzielane pożyczki) naraża Grupę na ryzyko zmiany wartości godziwej, niemniej jednak ze względu na fakt, iż Grupa nie wycenia tych pozycji do wartości godziwej, wpływ ten nie jest odzwierciedlany w sprawozdaniu finansowym. Grupa monitoruje stopień narażenia na ryzyko stopy procentowej. Analizę wrażliwości pozycji oprocentowanych zmienną stopą procentową na zmiany stopy procentowej zaprezentowano w poniższej tabeli.

	2021			2020
	Wartość bilansowa pozycji oprocentowana zmienną stopą procentową	Wpływ na sprawozdanie z wyniku		Wartość bilansowa pozycji oprocentowana zmienną stopą procentową	Wpływ na sprawozdanie z wyniku
		+100 pb	-100 pb	+100 pb	-100 pb
Środki pieniężne i ich ekwiwalenty*	114 421	1 144	(1 144)	134 963	1 350	(1 350)
Aktywa finansowe - Udzielone pożyczki	-	-	-	15 418	154	(154)
Zadłużenie z tytułu kredytów i pożyczek	(3 100)	(31)	31	(4 033)	(40)	40
Zadłużenie z tytułu leasingu	(12 862)	(129)	129	(8 685)	(87)	87
Wpływ razem	98 459	984	(984)	137 663	1 377	(1 377)

* Środki pieniężne i ich ekwiwalenty oraz środki pieniężne o ograniczonej możliwości dysponowania.

W tabeli poniżej zaprezentowano pozycje oprocentowane stałą stopą procentową.

	2021	2020
	Wartość bilansowa pozycji niepodlegająca ryzyku rynkowemu	Wartość bilansowa pozycji niepodlegająca ryzyku rynkowemu
Środki pieniężne i ich ekwiwalenty*	1 144	-
Aktywa finansowe - Udzielone pożyczki	33 798	3 870
Zadłużenie z tytułu kredytów i pożyczek	6 390	-
Razem	41 332	3 870

* Środki pieniężne i ich ekwiwalenty oraz środki pieniężne o ograniczonej możliwości dysponowania.

5.2.3. RYZYKO KREDYTOWE

Aktywami finansowymi Grupy, które są narażone na ryzyko kredytowe są głównie pozycje wymienione w tabeli poniżej.

	2021	2020
Nota 3.8. Środki pieniężne i ich ekwiwalenty*	115 565	134 963
Nota 3.8. Środki pieniężne na rachunkach VAT	27 259	15 919
Nota 5.1.2. Aktywa finansowe – udzielone pożyczki	33 798	19 288
Nota 6.6. Należności z tytułu dostaw i usług	124 288	101 795
Nota 2.2. Należności z tytułu kontraktów budowlanych – kaucje	787	584
Nota 2.3. Wycena kontraktów budowlanych - aktywa	119 333	29 506
Razem	421 030	302 055

* Środki pieniężne i ich ekwiwalenty oraz środki pieniężne o ograniczonej możliwości dysponowania.

Środki pieniężne i ich ekwiwalenty

Grupa minimalizuje ryzyko kredytowe związane ze środkami pieniężnymi i ich ekwiwalentami poprzez dywersyfikację banków, z którymi zawierane są transakcje lokacyjne. Grupa współpracuje z instytucjami finansowymi o wysokiej wiarygodności, zgodnie z informacjami w tabeli poniżej. Na poszczególne dni sprawozdawcze występuje znaczna koncentracja ryzyka kredytowego – informacja o wielkości salda środków pieniężnych zgromadzonych w jednej instytucji finansowej przedstawiona jest poniżej. Podział salda środków pieniężnych i ich ekwiwalentów wg ratingu kredytowego przedstawiono w tabeli poniżej. Rating AA-, A-, BBB+, BBB wg Euro Rating to poziom inwestycyjny. Rating BB+, jest poza poziomem inwestycyjnym nie mniej jednak kwota środków pieniężnych w tych instytucjach jest marginalna.

Według agencji ratingowej Euro Rating	2021	2020
Banki o ratingu A-	41,8%	72,5%
Banki o ratingu BBB+	10,7%	19,2%
Banki o ratingu BBB	47,4%	8,3%
Banki o ratingu BB+	0,1%	0,0%
Razem	100,0%	100,0%

Na 31 grudnia 2021 r. wartość aktywów pieniężnych i ich ekwiwalentów ulokowana w jednej instytucji finansowej stanowiła około 36% całego salda. Całe saldo środków pieniężnych i ekwiwalentów na poszczególne dni bilansowe zaliczone jest do Stopnia 1 modelu utraty wartości (tj. salda, dla których ryzyko kredytowe nie wzrosło znacząco od początkowego ujęcia). Odpisy z tytułu utraty wartości środków pieniężnych i ekwiwalentów ustalono indywidualnie dla każdego salda dotyczącego danej instytucji finansowej. Do oceny ryzyka kredytowego użyto zewnętrzne ratingi banków oraz publicznie dostępne informacje dotyczące wskaźników niewypełnienia zobowiązania dla danego ratingu ustalone przez Euro Rating. Analiza wykazała, iż aktywa te mają niskie ryzyko kredytowe na dzień sprawozdawczy. Grupa skorzystała z uproszczenia dozwolonego przez standard i odpis z tytułu utraty wartości ustalono na podstawie 12-miesięcznych strat kredytowych. Kalkulacja odpisu wykazała nieistotną kwotę odpisu z tytułu utraty wartości.

Należności z tytułu dostaw i usług oraz aktywa z tytułu kontraktów budowlanych

W celu ochrony przed ryzykiem kredytowym wynikającym z należności związanych z realizacją kontraktów budowlanych (tj. należności z tytułu dostaw i usług, należności z tytułu kontraktów budowlanych – kaucji oraz z aktywów kontraktowych z tytułu kontraktów budowlanych, każdy kontrahent przed podpisaniem umowy jest oceniany pod kątem możliwości wywiązania się ze zobowiązań finansowych. Ponadto, w umowach z inwestorami zawierane są klauzule przewidujące prawo do wstrzymania realizacji robót, jeżeli występuje opóźnienie w przekazaniu należności za wykonane usługi. W miarę możliwości tworzy się również zapisy umowne warunkujące dokonywanie płatności podwykonawcom od wpływu środków od inwestora. W Grupie nie występuje istotna koncentracja ryzyka kredytowego związana z należnościami z tytułu dostaw i usług oraz należnościami z tytułu kontraktów budowlanych – kaucji oraz z aktywów kontraktowych z tytułu wyceny kontraktów budowlanych.

5.2.4. RYZYKO PŁYNNOŚCI

W celu ograniczenia ryzyka utraty płynności, Grupa utrzymuje odpowiednią ilość środków pieniężnych, a także zawiera umowy o linie kredytowe, które służą jako dodatkowe zabezpieczenie płynności. Do finansowania zakupów inwestycyjnych Grupa wykorzystuje środki własne, długoterminowe kredyty lub długoterminowe umowy leasingu, zapewniając odpowiednią trwałość struktury finansowania dla tego rodzaju aktywów.Grupa stosuje politykę ograniczającą zaangażowanie kredytowe wobec poszczególnych instytucji. Zarządzanie płynnością wspomagane jest obowiązującym systemem raportowania prognoz płynności przez Grupę. Tabela poniżej przedstawia zobowiązania finansowe Grupy według daty zapadalności na podstawie umownych niezdyskontowanych płatności.

‎ 2021	Poniżej 3 miesięcy	3-12 miesięcy	1-5 lat	Powyżej 5 lat	Razem przepływy niezdyskontowane	Wartości bilansowe
Zadłużenie z tytułu kredytów i pożyczek	235	7 083	2 483	-	9 801	9 490
Zadłużenie z tytułu leasingu	1 225	3 463	7 242	5 240	17 170	12 862
Zobowiązania wobec podwykonawców - kaucje	8 635	5 670	8 078	5 115	27 498	25 789
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług	106	539	-	-	106	539
Razem	116 634	16 216	17 803	10 355	161 008	154 680

2020	Poniżej 3 miesięcy	3-12 miesięcy	1-5 lat	Powyżej 5 lat	Razem przepływy niezdyskontowane	Wartości bilansowe
Zadłużenie z tytułu kredytów i pożyczek	247	743	3 292	-	4 282	4 033
Zadłużenie z tytułu leasingu	785	2 599	6 163	6 483	16 030	12 038
Zobowiązania wobec podwykonawców - kaucje	5 915	4 263	6 843	2 667	19 688	19 563
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług	129	205	-	-	129	205
Razem	136 152	7 605	16 298	9 150	169 205	164 839

6. NOTY POZOSTAŁE

6.1. RZECZOWE AKTYWA TRWAŁE

Grupa corocznie dokonuje weryfikacji wartości końcowej, okresu użytkowania oraz metody amortyzacji składników rzeczowych aktywów trwałych. Weryfikacje przeprowadzone na 31 grudnia 2021 ‎oraz 31 grudnia 2020 nie skutkowały zmianą pozostałych szacowanych okresów użytkowania, metod amortyzacji czy wartości końcowych środków trwałych.

Stawki amortyzacji wynoszą według poszczególnych klas środków trwałych (w tym również prawa do użytkowania aktywów należących do danej kategorii):
* Budynki i budowle – 2% - 4,5%
* Urządzenia techniczne i maszyny – 6% - 30%
* Środki transportu – 12,5% - 20%
* Pozostałe – 10% - 33%
* Grunty nie podlegają amortyzacji.

Prawa do użytkowania aktywów są amortyzowane przez okres odzwierciedlający czas, na jaki zawarto umowy. Dla posiadanych przez Grupę środków trwałych w leasingu, stawki amortyzacji są zbieżne ze stawkami amortyzacji dla własnych aktywów należących do tej samej kategorii, gdyż okres leasingu odpowiada okresowi ekonomicznej użyteczności danego aktywa (uwzględniając opcje przedłużenia) lub umowa zawiera opcję nabycia składnika aktywów i jest rozsądnie pewne iż Grupa z tej opcji skorzysta.

Środki trwałe w budowie wycenia się w wysokości poniesionych kosztów bezpośrednio związanych z nabyciem lub wytworzeniem, w tym kosztów finansowania, pomniejszonych o odpisy z tytułu utraty wartości. Środki trwałe ‎ w budowie nie są amortyzowane do momentu zakończenia ich budowy.

Najistotniejsze pozycje rzeczowych aktywów trwałych stanowią środki transportu oraz urządzenia techniczne i maszyny związane przede wszystkim z budownictwem infrastruktury drogowej oraz infrastruktury farm wiatrowych i fotowoltaicznych. Poza tym Spółka posiada również budynki i budowle oraz grunty.

Rzeczowe aktywa trwałe wycenia się w cenie nabycia/kosztu wytworzenia pomniejszonych o umorzenie oraz wszelkie odpisy aktualizujące z tytułu utraty wartości. Grupa w przypadku zidentyfikowania przesłanek do możliwości wystąpienia rzeczowych aktywów trwałych przeprowadza test na utratę wartości w oparciu o oszacowanie wartości odzyskiwalnej danego aktywa trwałego. Wartość odzyskiwalna jest określana jako wyższa z dwóch: wartość, jaka jest możliwa do uzyskania przy sprzedaży danego aktywa trwałego pomniejszona o koszty sprzedaży lub wartość użytkowa kalkulowana w oparciu o zdyskontowane przepływy pieniężne, które zostaną wypracowane przez dane aktywo trwałe lub zespół aktywów.

W wartości początkowej rzeczowych aktywów trwałych Grupa ujmuje ich cenę nabycia powiększoną o wszystkie koszty bezpośrednio związane z zakupem i przystosowaniem składnika majątku do stanu zdatnego do używania. Do wartości początkowej zalicza się również koszt części zamiennych maszyn i urządzeń w momencie poniesienia, jeśli spełnione są kryteria rozpoznania, tj. oczekuje się, że części zamienne będą wykorzystywane przez okres dłuższy niż jeden rok i jest możliwe ich przypisanie do konkretnej pozycji rzeczowych aktywów trwałych. Koszty poniesione po dacie oddania środka trwałego do używania, takie jak koszty konserwacji i napraw, ujmowane są w wyniku finansowym w momencie poniesienia.

Polityka rachunkowości dotycząca leasingu stosowana od 1 stycznia 2019 roku: Leasingi ujmowane są jako aktywa z tytułu prawa do użytkowania i zobowiązania do zapłaty za te prawa w dniu, w którym leasingowane aktywa dostępne są do użytkowania przez Grupę. Aktywa z tytułu prawa do użytkowania zaprezentowano w nocie 6.1. W dacie rozpoczęcia leasingu, zobowiązania leasingowe wyceniane są w kwocie równej bieżącej wartości następujących płatności leasingowych za prawo do użytkowania bazowego składnika aktywów w okresie leasingu:
* stałe płatności (w tym zasadniczo stałe płatności), pomniejszone o wszelkie należne zachęty leasingowe;
* zmienne opłaty leasingowe, które zależą od indeksu lub stawki;
* kwoty, których zapłaty przez leasingobiorcę oczekuje się w ramach gwarantowanej wartości końcowej;
* cenę wykonania opcji kupna, jeżeli można z wystarczającą pewnością założyć, że leasingobiorca skorzysta z tej opcji;
* kary pieniężne za wypowiedzenie leasingu, jeżeli w warunkach leasingu przewidziano, że leasingobiorca może skorzystać z opcji wypowiedzenia leasingu.

Opłaty leasingowe są dyskontowane przy użyciu stopy procentowej leasingu, jeśli stopę tę można z łatwością ustalić, lub krańcowej stopy oprocentowania długu leasingobiorcy. Każda opłata leasingowa jest alokowana pomiędzy zobowiązanie a koszt finansowy. Po początkowym ujęciu, zobowiązania leasingowe są wyceniane przy zastosowaniu efektywnej stopy procentowej. Wartości bilansowe zobowiązań są aktualizowane w celu odzwierciedlenia zmiany w zakresie szacunku okresu leasingu, opcji wykupu, zmiany w opłatach leasingowych i gwarantowanej wartości końcowej oraz modyfikacji umowy leasingu. Okres leasingu to nieodwoływalny okres leasingu; okresy objęte opcją przedłużenia i wcześniejszego zakończenia leasingu są uwzględnione w okresie leasingu, jeśli istnieje rozsądna pewność, że leasing będzie przedłużony lub umowa nie zostanie wcześniej zakończona.

Na 31 grudnia Grupa posiadała następujące grupy rzeczowych aktywów trwałych z uwzględnieniem prawa do użytkowania aktywów:

Grupa rzeczowych aktywów trwałych	Wartość brutto	Umorzenie i odpisy aktualizujące	Wartość netto	Wartość brutto	Umorzenie i odpisy aktualizujące	Wartość netto
	2021	2021	2021	2020	2020	2020
Grunty (w tym prawo wieczystego użytkowania gruntu)	8 248	695	7 553	8 248	519	7 729
w tym leasing	3 787	695	3 092	3 787	519	3 268
Budynki i budowle	1 724	1 438	286	1 642	1 319	323
w tym leasing	-	-	-	-	-	-
Urządzenia techniczne i maszyny	34 030	23 923	10 107	31 811	20 143	11 668
w tym leasing	10 033	4 451	5 582	8 993	2 682	6 311
Środki transportu	20 731	12 256	8 475	16 337	9 801	6 536
w tym leasing	11 050	3 648	7 402	7 357	2 063	5 294
Inne środki trwałe	879	742	137	836	689	147
Środki trwałe w budowie	68	-	68	82	-	82
Pozostałe	1 162	534	628	1 111	412	699
Razem	66 842	39 588	27 254	60 067	32 883	27 184

	Grunty	Budynki i budowle	Urządzenia techniczne i maszyny	Środki transportu	Inne środki trwałe	Środki trwałe w budowie	Pozostałe	Razem
Wartość netto na 1 stycznia 2020 r.	7 920	466	14 178	5 019	66	535	81	28 265
Zwiększenia:
Zakup	-	-	623	195	113	164	347	1 442
Leasing	-	-	-	3 351	-	-	-	3 351
Pozostałe, w tym korekty reklasyfikacyjne	-	(31)	128	-	97	(617)	424	1
Amortyzacja	191	113	3 332	1 871	53	-	(103)	5 663
Sprzedaż oraz likwidacja	-	-	6 157	-	-	51	214	6 422
Pozostałe	-	(1)	(76)	-	77	-	-	0
Wartość netto na 31 grudnia 2020 r.	7 729	323	11 667	6 537	146	82	698	27 182
Wartość netto na 1 stycznia 2021 r.	7 729	323	11 667	6 537	146	82	698	27 182
Zakup	-	24	1 015	6 424	340	5 465	38	13 314
Leasing	-	-	1 220	4 536	-	-	-	5 756
Pozostałe, w tym korekty reklasyfikacyjne	-	58	-	1	(4 346)	(12)	(4 298)	(8 537)
Amortyzacja	176	119	3 695	2 455	52	-	(104)	6 403
Sprzedaż oraz likwidacja	-	-	100	150	-	-	-	250
Przemieszczenia wewnętrzne na pozycję …	-	-	-	-	-	8	(8)	0
Wartość netto na 31 grudnia 2021 r.	7 553	286	10 107	8 475	137	68	628	27 254

Amortyzacja	2021	2020
Koszty ogólnego zarządu	566	955
Koszty wytworzenia sprzedanych produktów i usług	6 035	4 708
Razem	6 601	5 663

Prawo do użytkowania aktywów w leasingu, zobowiązania leasingowe

Przyjęto następujące uproszczenia dozwolone przez MSSF16:
* nie aktywuje się umów leasingowych w odniesieniu do aktywów niskocennych (poniżej 15 tys. zł),
* pomija się umowy, które ulegną rozwiązaniu w ciągu bieżącego roku,

Grupa nie zawierała w trakcie okresów, którego dotyczą sprawozdania umów leasingu na okres krótszy niż 12 m-cy. Zawierane umowy leasingu nie posiadały elementu zmiennego wynagrodzenia dla leasingodawcy. Opłaty związane z wszystkimi leasingami krótkoterminowymi i leasingami niskocennych aktywów są ujmowane liniowo jako koszt w wyniku finansowym.

Na moment pierwszego zastosowania standardu, dla wszystkich leasingów, ‎ za wyjątkiem leasingów krótkoterminowych i leasingów niskocennych aktywów, wcześniej sklasyfikowanych jako leasing operacyjny: Dane dotyczące zastosowania MSSF 16 zaprezentowano w poniższych tabelach.# 6.1. AKTYWA TRWAŁE

	Grunty i budynki techniczne	Maszyny i urządzenia	Środki transportu	RAZEM
Wartość netto na dzień 01.01.2020	3 445	8 297	4 694	16 436
Zwiększenie z tytułu nakładów na rzeczowe aktywa trwałe w budowie oraz zaliczek na rzeczowe aktywa trwałe	-	-	3 351	3 351
Amortyzacja	(176)	(1 986)	(1 635)	(3 797)
Zmniejszenie dotychczasowego umorzenia wynikające z przekwalifikowania - z prawa do użytkowania aktywów w leasingu na rzeczowe aktywa trwałe	-	-	(1 117)	(1 117)
Wartość netto na dzień 31.12.2020	3 269	6 311	5 293	14 873
Wartość netto na dzień 01.01.2021	3 269	6 311	5 294	14 874
Zwiększenie z tytułu przyjęcia w leasing	-	1 220	4 536	5 756
Zwiększenie z tytułu nakładów na rzeczowe aktywa trwałe w budowie oraz zaliczek na rzeczowe aktywa trwałe	-	-	1 1	1 1
Zmniejszenie wynikające z przekwalifikowania - z prawa do użytkowania aktywów w leasingu na rzeczowe aktywa trwałe	-	(180)	(844)	(1 024)
Amortyzacja	(176)	(1 770)	(1 585)	(3 531)
Wartość netto na dzień 31.12.2021	3 093	5 581	7 402	16 076

6.1.1. KWOTY ZOBOWIĄZAŃ UMOWNYCH ZACIĄGNIĘTYCH W CELU NABYCIA RZECZOWYCH AKTYWÓW TRWAŁYCH

Na dzień 31 grudnia 2021 r. oraz na 31 grudnia 2020 r. Grupa nie posiadała umownych zobowiązań związanych ‎ z umowami zakupu aktywów trwałych oraz zawartych umów leasingu co do których okres leasingu jeszcze się nie rozpoczął i nie zostały wykazane w zobowiązaniach leasingowych w tym zakresie.

6.2. WARTOŚĆ FIRMY

Wartość firmy powstaje w wyniku rozliczenia nabycia przedsięwzięć metodą nabycia – szczegóły opisano poniżej. Zasady rachunkowości dotyczące utraty wartości firmy opisano w nocie 6.4. Grupa posiada nabyte udziały w spółkach zależnych i współzależnych – przy czym, ze względu na przyjętą strategię rozwoju, na ogół są to spółki projektowe tzw. SPV w ramach których nie rozpoznaje się wartości firmy gdyż były to transakcje nabycia aktywów nie stanowiącej nabycia przedsięwzięcia. Poniżej przedstawiono podmioty dla których wartość firmy w toku transakcji nabycia rozpoznano wartość firmy:

	2021	2020
Wartość firmy na początek okresu	-	-
Zwiększenia	56	-
Wartość firmy na koniec okresu	56	-
W tym z tytułu nabycia:
IDE Spółka z o.o.	56	-

6.3. WARTOŚĆ GODZIWA PRZEJĘĆ

Wśród transakcji nabycia udziałów w spółkach zależnych dokonywanych przez ONDE są transakcje klasyfikowane jako te stanowiące nabycie przedsięwzięcia. Dotyczy to spółki IDE sp. z o.o. prowadzącą działalność w zakresie usług projektowych. Na moment nabycia udziałów rozpoznano wartość godziwą aktywów oraz wartość firmy wg poniższego zestawienia:

WARTOŚĆ FIRMY
Wartości niematerialne	5
Środki pieniężne i ekwiwalenty środków pieniężnych	531
Należności	73
Rozliczenia międzyokresowe	11
Aktywa (A)	620
Zobowiązania i rozliczenia międzyokresowe	176
Zobowiązania (B)	176
Wartość godziwa aktywów netto (A-B)	444
Cena nabycia (zapłacona gotówką) (D)	500
Razem cena nabycia z udziałem niedającym kontroli (E)=(C)+(D)	500
WARTOŚĆ FIRMY	56

6.4. UTRATA WARTOŚCI AKTYWÓW TRWAŁYCH

Grupa przeprowadza testy na utratę wartości aktywów trwałych jeżeli zachodzą przesłanki utraty wartości oraz dodatkowo co najmniej raz w roku dla wartości firmy. Wartość odzyskiwaną ustala się na najniższym możliwym poziomie, tj. dla pojedynczego składnika aktywów lub na poziomie ośrodka wypracowującego środki pieniężne, do której dany składnik aktywów należy.

Utrata wartości rzeczowych aktywów trwałych

Na każdy dzień bilansowy ocenia się, czy istnieją obiektywne przesłanki wskazujące na możliwość wystąpienia utraty wartości składnika bądź grupy rzeczowych aktywów trwałych. Jeśli przesłanki takie istnieją, ustala się szacowaną możliwą do odzyskania wartość składnika (wartość odzyskiwalną) i dokonuje odpisu aktualizującego z tytułu utraty wartości, w kwocie równej różnicy między wartością możliwą do odzyskania i wartością bilansową. Wartość odzyskiwalna to wyższa z dwóch kwot: wartości godziwej pomniejszonej o koszty doprowadzenia do sprzedaży i wartości użytkowej. Strata wynikająca z utraty wartości jest ujmowana w rachunku zysków i strat. Na każdy dzień bilansowy Grupa ocenia również czy występują przesłanki wskazujące na to, że ujęty w poprzednich okresach odpis aktualizujący z tytułu trwałej utraty wartości powinien być zmniejszony lub całkowicie odwrócony.

Utrata wartości firmy

Wartość firmy podlega testowi na utratę wartości przynajmniej raz w roku. Ewentualna utrata wartości rozpoznawana jest od razu jako pomniejszenie wartości firmy i odnoszona w rachunek wyników, dodatkowo nie podlega odwróceniu w kolejnych okresach sprawozdawczych. W celu przeprowadzenia testu pod kątem możliwej utraty wartości, wartość firmy alokowana jest do ośrodków wypracowujących środki pieniężne. W przypadku zbycia działalności wchodzącej w skład ośrodka wypracowującego środki pieniężne, do którego została przypisana wartość firmy, odnosząca się do zbytej działalności wartość firmy uwzględnia się w wartości bilansowej przy ustalaniu zysku lub straty z tytułu zbycia.

6.5. ZAPASY

W ramach poszczególnych grup zapasów ujmowane są głównie następujące pozycje:

Materiały: elementy składowane w miejscach magazynowania przeznaczone do wykorzystania w procesach produkcyjnych, zwłaszcza do zużycia w działalności budowlanej;
Produkcja w toku
Produkty gotowe: głównym produktem jest masa bitumiczna wykorzystywana w procesach produkcyjnych oraz przeznaczona na sprzedaż

Materiały wycenia się w cenie nabycia, a ich rozchód przy zastosowaniu metody „pierwsze weszło-pierwsze wyszło”. Produkcję w toku oraz wyroby gotowe wycenia się w wysokości kosztu bezpośrednich materiałów i robocizny, wraz z odpowiednim narzutem pośrednich kosztów produkcji ustalonym przy założeniu normalnego wykorzystania mocy produkcyjnych, z wyłączeniem kosztów finansowania zewnętrznego. Na dzień bilansowy zapasy są wyceniane według niższej z dwóch wartości: ceny nabycia lub kosztu wytworzenia i ceny sprzedaży netto.

Do materiałów Grupa zalicza składowane na terenach budów składniki zapasów o ogólnym przeznaczeniu, niskim stopniu przetworzenia, które mogą w prosty sposób oraz bez ponoszenia istotnych kosztów zostać wykorzystane dla innych kontraktów lub sprzedane (w przypadku, gdy okażą się niepotrzebne do realizacji danego kontraktu). Składnikami zapasów nie są natomiast elementy składowane na terenach budów o przeznaczeniu specyficznym dla danej budowy lub przetworzone we własnym zakresie lub przez podwykonawcę, takie co do których nie jest pewne, iż w prosty sposób mogą zostać wykorzystane dla innych kontraktów lub sprzedane. Takie pozycje odnoszone są bezpośrednio w koszt kontraktu i włączane są w tym samym do wyceny kontraktu według stopnia zaawansowania (szczegóły opisano w nocie 2.).

	2021	2020
Materiały	24 473	18 483
Produkcja w toku	-	399
Produkty gotowe	250	316
Towary	93	-
Projekty OZE	39 408	-
Wartość brutto zapasów	64 224	19 198
Odpisy aktualizujące wartość zapasów	130	129
Wartość netto zapasów	64 094	19 069

ONDE w ramach przyjętej strategii rozwoju nabywa udziały w spółkach SPV w ramach których rozwija projekty budowlane z segmentu OZE. Ze względu na fakt, że niektóre te transakcje stanowią nabycie jednostek obejmujących grupę aktywów nie stanowiących przedsięwzięcia (szerzej transakcje te przedstawiono w nocie 6.12), Grupa zaklasyfikowała aktywa trwałe tych jednostek zależnych jako zapasy gdyż planuje się zbyć zakończone, gotowe projekty na rzecz podmiotów trzecich.

6.6. NALEŻNOŚCI Z TYTUŁU DOSTAW I USŁUG ORAZ NALEŻNOŚCI POZOSTAŁE

Do należności z tytułu dostaw i usług oraz należności pozostałych Grupa zalicza przede wszystkim należności z tytułu dostaw i usług od podmiotów niepowiązanych (głównie z tytułu wystawionych faktur wynikających z realizacji przez Grupę kontraktów budowlanych) oraz należności budżetowe, w tym należności z tytułu podatku dochodowego od osób prawnych oraz z tytułu podatku od towarów i usług Należności z tytułu dostaw i usług, których termin zapadalności wynosi zazwyczaj od 30 do 180 dni, ujmowane są w wartości nominalnej, tj. według kwot pierwotnie zafakturowanych.

Należności z tytułu dostaw i usług utrzymywane są w celu ściągnięcia oraz spełniają test SPPI w związku z czym na dzień bilansowy pozycje te wyceniane są według zamortyzowanego kosztu, z uwzględnieniem odpisu aktualizującego wyliczonego przy zastosowaniu modelu strat oczekiwanych. MSSF 9 wymaga oszacowania oczekiwanej straty dla aktywów finansowych, niezależnie od tego czy wystąpiły, czy też nie przesłanki na utratę wartości. W przypadku należności handlowych, Grupa stosuje podejście uproszczone i wycenia odpisy z tytułu utraty wartości w wysokości strat kredytowych oczekiwanych w całym okresie życia należności od momentu początkowego ujęcia należności. Dla należności handlowych, które w oparciu o przeprowadzoną analizę portfelową zostały ocenione jako należności, które nie utraciły wartości, oszacowanie ewentualnych odpisów aktualizacyjnych jest oparte na wykorzystaniu matrycy odpisów, w której odpisy oblicza się dla należności handlowych zaliczonych do różnych przedziałów wiekowych (okresów przeterminowania), przy zastosowaniu współczynnika niewypełnienia zobowiązania. Współczynnik niewypełnienia zobowiązania ustala się w oparciu o dane historyczne (wyliczone na bazie ostatnich 5 lat) skorygowane o wpływ przyszłych czynników. W analogiczny sposób Grupa kalkuluje odpisy z tytułu oczekiwanych strat kredytowych dla należności z tytułu kaucji oraz aktywów z tytułu kontraktów budowlanych; salda w odniesieniu do których termin płatności nie upłynął zaliczane są do przedziału „nieprzeterminowane” w matrycy odpisów a odpis liczony jest przy uwzględnieniu współczynnika nieściągalności dla należności nieprzeterminowanych. Dla należności handlowych, dla których istnieją przesłanki do utraty wartości (np. należności sporne), utworzono specyficzne dodatkowe odpisy w zależności od indywidualnej oceny ich odzyskiwalności.W przypadku, gdy wpływ wartości pieniądza w czasie jest istotny (dotyczy należności z tytułu kaucji), wartość należności jest ustalana poprzez zdyskontowanie prognozowanych przyszłych przepływów pieniężnych do wartości bieżącej, przy zastosowaniu stopy dyskontowe brutto odzwierciedlającej aktualne oceny rynkowe wartości pieniądza w czasie. Jeżeli zastosowana została metoda polegająca na dyskontowaniu, zwiększenie należności w związku z upływem czasu jest ujmowane jako przychody finansowe.

	2021	2020
	Wartość brutto	Odpis
Należności z tytułu dostaw i usług od podmiotów niepowiązanych	128 495	4 207
Należności z tytułu podatku dochodowego od osób prawnych	1 745	-
Pozostałe należności budżetowe	1 890	-
Pozostałe należności	1 848	-
Razem	133 978	4 207

Zmiany odpisu aktualizującego wartość należności z tytułu dostaw i usług zaprezentowano w tabeli poniżej:

	Za okres 12 miesięcy zakończony 31-12-2021	Za okres 12 miesięcy zakończony 31-12-2020
Odpisy aktualizujące na początek okresu	3 404	4 252
Utworzenie/(odwrócenie) odpisów indywidualnych	-	306
Utworzenie/(odwrócenie) odpisów wg matrycy odpisów	972	(93)
Wykorzystanie odpisów indywidualnych	(169)	(9)
Odwrócenie odpisów indywidualnych	-	(1 052)
Odpisy aktualizujące na koniec okresu, w tym:	4 207	3 404
Odpis wyliczony na bazie matrycy	1 115	143
Odpis indywidualny	3 092	3 261
Razem	4 207	3 404

	2021	2020
Należności nieprzeterminowane	106 055	93 912
Należności przeterminowane:	18 233	7 883
Do 1 miesiąca	11 312	4 614
1-3 miesięcy	3 492	201
3-6 miesięcy	248	4
6 miesięcy - 1 rok	139	-
Powyżej 1 roku	3 042	3 064
Razem	124 288	101 795

6.7. POZOSTAŁE AKTYWA

Pozycja Ubezpieczenia to przedpłaty dokonywane przez Grupę z tytułu umów ubezpieczeń dotyczących przyszłych okresów sprawozdawczych. Ujmowane są one w ramach rachunku wyników stosownie do upływu czasu. W pozycji Przedpłaty Grupa ujmuje kwoty uiszczone na poczet zawartych umów przedwstępnych nabycia udziałów w Spółkach niespełniające definicji derywatów zgodnie z MSSF 9.

	2021	2020
Przedpłaty	6 739	-
Ubezpieczenia	750	295
Pozostałe	105	12
Razem	7 594	307

6.8. REZERWY

Rezerwy obejmują głównie rezerwy na naprawy gwarancyjne, rezerwy na świadczenia pracownicze i świadczenia po okresie zatrudnienia oraz rezerwy na sprawy sądowe i sporne.

Rezerwy na naprawy gwarancyjne

Rezerwy na koszty napraw gwarancyjnych wynikają z udzielania przez Grupę gwarancji na świadczone usługi budowlane. Rezerwę tworzy się w wysokości ustalonej wskaźnikiem procentowym będącym ilorazem historycznie poniesionych kosztów na naprawy gwarancyjne oraz historycznie ujętych przychodów z tytułu realizacji kontraktów budowlanych. Koszty rezerwy na naprawy gwarancyjne ujmuje się w kosztach sprzedanych usług. W przypadku usług innych niż usługi budowlane, głównie usług serwisowych rezerwy na koszty napraw gwarancyjnych tworzy się na podstawie danych historycznych oraz wiarygodnego szacunku kwoty obowiązku z tego tytułu. Założenia zastosowane do obliczenia rezerwy na naprawy gwarancyjne na 31 grudnia 2021 r. zostały oparte na ewidencji napraw gwarancyjnych w latach 2017-2021 i odpowiednio na 31 grudnia 2020 r. – 2016 – 2020.

Rezerwa na świadczenia po okresie zatrudnienia

Do grupy tej zalicza się rezerwy na odprawy emerytalne i rentowe, do wypłaty których Grupa zobowiązana jest zgodnie z przepisami prawa oraz regulaminem wynagradzania. Wysokość rezerwy ustalana jest w wartości bieżącej przy zastosowaniu technik aktuarialnych, wymagających przyjęcia pewnych założeń. Założenia niezbędne do wyceny obejmują wysokość stop dyskontowych, prognozowanych stóp zwrotu z aktywów oraz prognozowanych podwyżek wynagrodzeń. Ze względu na złożoność wyceny, przyjęte założenia, a także swój długoterminowy charakter, zobowiązania z tytułu wyżej wymienionych świadczeń są bardzo wrażliwe na zmiany założeń. Wszystkie powyższe założenia są weryfikowane oraz zaktualizowane na koniec każdego okresu sprawozdawczego.

Rezerwy na sprawy sądowe i sporne

Szczegółowej analizy potencjalnych ryzyk związanych z prowadzonymi sprawami sądowymi, podejmowania decyzji o konieczności ujęcia skutków tych postępowań w sprawozdaniu finansowym Grupy oraz wysokości rezerwy dokonują departamenty prawne oraz Zarząd.

Rezerwy w podziale na grupy zaprezentowane zostały w poniższej tabeli:

	Rezerwy na naprawy gwarancyjne	Rezerwy na świadczenia pracownicze po okresie zatrudnienia	Razem
Stan na 01.01.2020	1 401	215	1 616
Zwiększenie	737	287	1 024
Wykorzystanie	-	9	9
Stan na 31.12.2020	2 138	493	2 631
długoterminowe	2 138	493	2 631
Stan na 01.01.2021	2 138	493	2 631
Zwiększenie	2 662	152	2 814
Rozwiązanie	-	1	1
Stan na 31.12.2021	4 800	644	5 444
krótkoterminowe	-	101	101
długoterminowe	4 800	543	5 343

6.9. SPRAWY SPORNE

Na dzień bilansowy spółki Grupy uczestniczą w postępowaniach sądowych, zarówno jako strona pozwana i pozywająca. Stan spraw o istotnym znaczeniu:

| Strona sporu | Opis przedmiotu sporu # 6.10. ZOBOWIĄZANIA Z TYTUŁU DOSTAW I USŁUG ORAZ ZOBOWIĄZANIA POZOSTAŁE

Zobowiązania z tytułu dostaw i usług oraz zobowiązania pozostałe obejmują przede wszystkim zobowiązania z tytułu dostaw i usług od podmiotów niepowiązanych, otrzymane zaliczki, zobowiązania z tytułu wynagrodzeń oraz zobowiązania z tytułu podatków.

Zobowiązania z tytułu dostaw i usług ujmuje się początkowo w wartości godziwej (odpowiadającej wartości nominalnej), a na dzień bilansowy wycenia według zamortyzowanego kosztu.

Zobowiązania z tytułu wynagrodzeń ujmuje się w wartości należnej za wykonaną pracę, naliczonej zgodnie z zawartymi umowami.

Zobowiązania z tytułu podatków (w tym podatku od towarów i usług, podatku dochodowego od osób prawnych, podatku dochodowego od osób fizycznych) ujmuje się w wysokości kwoty wymagającej zapłaty przez Grupę zgodnie z obowiązującymi i mającymi zastosowanie przepisami.

Krótkoterminowe zobowiązania z tytułu świadczeń pracowniczych

Do grupy tej zalicza się rezerwy na niewykorzystane urlopy. Kalkulowane są one w oparciu o zestawienie niewykorzystanych dni urlopu na dany dzień bilansowy w podziale na poszczególnych pracowników oraz ich dzienne wynagrodzenie brutto powiększone o narzuty ZUS pracodawcy.

	2021	2020
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług	106 539	129 205
w tym od podmiotów powiązanych	3 022	34 020
Zobowiązania budżetowe z tytułu:	9 565	15 847
podatku od towarów i usług	5 046	-
podatku dochodowego od osób prawnych	-	13 317
podatku dochodowego od osób fizycznych	1 032	434
ZUS	3 392	1 992
PFRON	52	33
PPK	42	-
inne	1	71
Pozostałe zobowiązania	9 123	5 857
z tytułu wynagrodzeń	2 267	1 677
krótkoterminowe zobowiązania z tytułu świadczeń pracowniczych	5 932	3 951
inne	924	229
Razem	125 227	150 909

6.11. WYJAŚNIENIA DO SPRAWOZDANIA Z PRZEPŁYWÓW PIENIĘŻNYCH

Uzgodnienie zmiany stanu kapitału obrotowego za okres sprawozdawczy oraz analogiczny okres roku poprzedniego:

	Zmiana stanu w sprawozdaniu przepływów pieniężnych 2021	Zmiana stanu w sprawozdaniu przepływów pieniężnych 2020
Zmiana stanu rezerw	2 712	3 017
Zmiana stanu zapasów, z wyjątkiem projektów OZE	(5 616)	(12 471)
Zmiana stanu należności	(50 731)	(82 178)
Zmiana stanu zobowiązań krótkoterminowych, z wyjątkiem pożyczek i kredytów	(30 929)	107 387
Zmiana stanu pozostałych aktywów	(7 223)	(36)
Zmiana stanu aktywów i zobowiązań z tytułu kontraktów budowlanych	(130 502)	37 154
Zmiana stanu kapitału obrotowego	(222 289)	52 873

Istotne różnice w zmianie stanu kapitału obrotowego w ujęciu memoriałowym i kasowym są przede wszystkim związane z kompensatami rozrachunków publiczno-prawnych, kosztami IPO alokowanymi w kapitałach oraz zmianą stanu środków pieniężnych o ograniczonej możliwości dysponowania.

Pozostałe korekty niepieniężne za okres sprawozdawczy oraz analogiczny okres roku poprzedniego:

	Pozostałe korekty niepieniężne w sprawozdaniu z przepływów pieniężnych 2021	Pozostałe korekty niepieniężne w sprawozdaniu z przepływów pieniężnych 2020
Płatności w formie akcji	28 343	-
Pozostałe	(24)	(44)
Pozostałe korekty niepieniężne	28 319	(44)

6.12. STRUKTURA GRUPY

Udziały, akcje w jednostkach zależnych i współzależnych

Udziały, akcje w jednostkach zależnych i współzależnych wykazywane są według kosztu historycznego pomniejszonego o utworzone odpisy aktualizujące z tytułu utraty wartości.

Utrata wartości niefinansowych aktywów trwałych

Na każdy dzień kończący okres sprawozdawczy Grupa ocenia, czy istnieją jakiekolwiek przesłanki wskazujące na to, że mogła nastąpić utrata wartości któregoś ze składników aktywów. W razie stwierdzenia, że przesłanki takie zachodzą, lub w razie konieczności przeprowadzenia corocznego testu sprawdzającego, czy nastąpiła utrata wartości, Grupa dokonuje oszacowania wartości odzyskiwalnej danego składnika aktywów.

Wartość odzyskiwalna składnika aktywów odpowiada wartości godziwej tego składnika aktywów lub ośrodka wypracowującego środki pieniężne, pomniejszonej o koszty sprzedaży lub wartości użytkowej, zależnie od tego, która z nich jest wyższa. Wartość tę ustala się dla poszczególnych aktywów, chyba że dany składnik aktywów nie generuje samodzielnie wpływów pieniężnych, które w większości są niezależne od tych, które są generowane przez inne aktywa lub grupy aktywów.

Jeśli wartość bilansowa składnika aktywów jest wyższa niż jego wartość odzyskiwalna, ma miejsce utrata wartości i dokonuje się wówczas odpisu do ustalonej wartości odzyskiwalnej. Przy szacowaniu wartości użytkowej prognozowane przepływy pieniężne są dyskontowane do ich wartości bieżącej przy zastosowaniu stopy dyskontowej przed uwzględnieniem skutków opodatkowania, która odzwierciedla bieżące rynkowe oszacowanie wartości pieniądza w czasie oraz ryzyko typowe dla danego składnika aktywów.

Odpisy aktualizujące z tytułu utraty wartości niefinansowych składników majątkowych używanych w działalności ujmuje się jako pozostałe koszty.

Struktura Grupy

Na dzień 31 grudnia 2021 roku w skład Grupy wchodzi Jednostka dominująca ONDE S.A. oraz jednostki współzależne, konsolidowane metodą pełną i metodą praw własności.

Jednostki zależne i zasady konsolidacji:

Skonsolidowane sprawozdanie finansowe zawiera dane Jednostki Dominującej oraz jej jednostek zależnych. Jednostki zależne podlegają konsolidacji metodą pełną od dnia objęcia kontroli do dnia utraty kontroli. Sprawowanie kontroli ma miejsce wtedy, gdy Jednostka Dominująca z tytułu swojego zaangażowania w jednostkę, w którą dokonała inwestycji, podlega ekspozycji na zmienne zwroty, lub gdy ma prawa do zmiennych zwrotów, oraz ma możliwość wywierania wpływu na wysokość tych zwrotów poprzez sprawowanie władzy nad tą jednostką.

Sprawozdania finansowe jednostek zależnych sporządzane są za ten sam okres sprawozdawczy, co sprawozdanie Jednostki Dominującej, w oparciu o spójne zasady rachunkowości.

W przypadku utraty kontroli nad jednostką zależną zysk lub strata z transakcji skutkującej utratą kontroli ujmowane są w wyniku finansowym.

Rozrachunki, przychody, koszty i niezrealizowane zyski ujęte w aktywach, powstałe na transakcjach pomiędzy spółkami Grupy, podlegają eliminacji.

Na datę objęcia kontroli, Grupa ustala czy jednostka nad którą objęto kontrole stanowi przedsięwzięcie w rozumieniu MSSF3 czy grupę aktywów nie stanowiących przedsięwzięcia.

Rozliczenia nabycia przedsięwzięć dokonuje się metodą nabycia. W metodzie tej możliwe do zidentyfikowania nabyte aktywa i zobowiązania wycenia się w wartości godziwej na dzień przejęcia. Zapłatę przekazaną w transakcji nabycia przedsięwzięć wycenia się w wartości godziwej przekazanych przez Grupę aktywów, zobowiązań zaciągniętych przez Grupę wobec poprzednich właścicieli jednostki przejmowanej oraz instrumentów kapitałowych wyemitowanych przez Grupę w zamian za przejęcie kontroli nad jednostką przejmowaną. Koszty związane z przejęciem ujmuje się w wyniku finansowym w momencie ich poniesienia.

Nadwyżka ceny przejęcia, wartości godziwej uprzednio posiadanych udziałów oraz udziałów niekontrolujących nad wartością godziwą przejętych aktywów netto, z uwzględnieniem wyjątków wymienionych w MSSF 3, stanowi wartość firmy.

W przypadku transakcji nabycia aktywów nie stanowiącej nabycia przedsięwzięcia cenę nabycia alokuje się do poszczególnych nabytych składników aktywów na bazie ich relatywnych wartości godziwych. Koszty transakcyjne podlegają ujęciu w wartości początkowej nabytych aktywów trwałych. W transakcji nabycia aktywów nie powstaje wartość firmy.

Inwestycje w jednostkach stowarzyszonych są ujmowane w skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym metodą praw własności. Zgodnie z metodą praw własności inwestycję w jednostce stowarzyszonej ujmuje się początkowo według kosztu, a następnie koryguje w celu uwzględnienia udziału Grupy w wyniku finansowym i innych całkowitych dochodach jednostki stowarzyszonej.

Inwestycję w jednostce stowarzyszonej ujmuje się metodą praw własności od dnia, w którym dany podmiot uzyskał status jednostki stowarzyszonej. Przy ocenie konieczności ujęcia utraty wartości inwestycji Grupy w jednostce stowarzyszonej stosuje się wymogi MSR 28.

W razie potrzeby całość kwoty bilansowej inwestycji testuje się na utratę wartości zgodnie z MSR 36 „Utrata wartości aktywów”, jako pojedynczy składnik aktywów, porównując jego wartość odzyskiwalną z wartością bilansową. Ujęta utrata wartości stanowi część wartości bilansowej inwestycji. Odwrócenie tej utraty wartości ujmuje się zgodnie z MSR 36 w stopniu odpowiadającym późniejszemu zwiększeniu wartości odzyskiwalnej inwestycji.

Szczegółowe informacje na temat struktury Grupy zawarte zostały w poniższych tabelach.

Nazwa jednostki	Siedziba	Zakres działalności	2021	2020
WTL 20 SP. Z O.O.	Toruń	odnawialne źródła energii	100,00%	0,00%
WTL 40 SP. Z O.O.	Toruń	odnawialne źródła energii	100,00%	0,00%
WTL 80 SP. Z O.O.	Toruń	odnawialne źródła energii	100,00%	0,00%
WTL 100 SP. Z O.O.	Toruń	odnawialne źródła energii	100,00%	0,00%
WTL 120 SP. Z O.O. (udziały posiadane bezpośrednio)	Toruń	odnawialne źródła energii	100,00%	0,00%

WTL 120 SP. Z O.O. Toruń odnawialne źródła energii 100,00% 0,00%
WTL 130 SP. Z O.O. Toruń odnawialne źródła energii 100,00% 0,00%
WTL 140 SP. Z O.O. Toruń odnawialne źródła energii 100,00% 0,00%
WTL 150 SP. Z O.O. Toruń odnawialne źródła energii 100,00% 0,00%
WTL 160 SP. Z O.O. Toruń odnawialne źródła energii 100,00% 0,00%
WTL 170 SP. Z O.O. Toruń odnawialne źródła energii 100,00% 0,00%
IDE PROJEKT SP. Z O.O. Toruń usługi projektowe 100,00% 0,00%
Azuryt 6 Investments Sp. z o.o. Warszawa odnawialne źródła energii 50,00% 0,00%
CYRANKA SP. Z O.O. Toruń odnawialne źródła energii 100,00% 0,00%
KWE SP. Z O.O. Szczecin odnawialne źródła energii 50,00% 0,00%
ELEKTROWNIA DE PVPL 22 SP. Z O.O. Szczecin odnawialne źródła energii 50,00% 0,00%
WTL 270 SP. Z O.O. Toruń odnawialne źródła energii 100,00% 0,00%
WTL 210 SP. Z O.O. Toruń odnawialne źródła energii 100,00% 0,00%
WTL 50 SP. Z O.O. Toruń odnawialne źródła energii 100,00% 0,00%
PARK SŁONECZNY CIECHANÓW SP. Z O.O. Toruń odnawialne źródła energii 100,00% 0,00%
PARK LEWAŁD SP. Z O.O. Toruń odnawialne źródła energii 100,00% 0,00%
FW GUMIENICE SP. Z O.O. Toruń odnawialne źródła energii 100,00% 0,00%
FARMA WIATROWA SZYBOWICE SP. Z O.O. Warszawa odnawialne źródła energii 50,00% 0,00%

Spółka ONDE S.A. posiada następujące udziały spółek współzależnych konsolidowane metodą praw własności i klasyfikowane jako długoterminowe aktywa finansowe:

Długoterminowe aktywa finansowe	2021	2020
Azuryt 6 Investments spółka z ograniczoną odpowiedzialnością	14 687	-
KWE Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością	11 232	-
Elektrownia DE PVPL 22 spółka z ograniczoną odpowiedzialnością	3 400	-
FARMA WIATROWA SZYBOWICE SPÓŁKA Z OGRANICZONĄ ODPOWIEDZIALNOŚCIĄ	5 287	-
Udział w zyskach/ (stratach) netto jednostek podporządkowanych wycenianych metodą praw własności	(156)	-
Razem	34 450	-

Dane finansowe za rok 2021 spółek współzależnych o istotnym znaczeniu wykazano poniżej:

	Azuryt 6 Investments Sp. z o.o.	KWE SP. Z O.O.	FARMA WIATROWA SZYBOWICE SP. Z O.O.
Wybrane pozycje bilansowe:
AKTYWA, w tym:	2 457	3 952	2 438
Aktywa trwałe	397	3 527	235
Aktywa obrotowe	2 061	425	2 203
Środki pieniężne	735	9	6
PASYWA, w tym:	2 457	3 952	2 438
Zobowiązania długoterminowe, w tym:	1 127	2 991	2 544
Zobowiązania finansowe	1 127	2 991	2 544
Zobowiązania krótkoterminowe, w tym:	1 601	11	14
Zobowiązania finansowe	-	-	-
Skrócony rachunek wyników:
Przychody ze sprzedaży dóbr i usług	-	1	8
Zysk netto za okres obrotowy	(178)	7	(114)
Całkowity dochód	(178)	7	(114)
Inne pozycje wynikowe:
Amortyzacja	-	-	-
Przychody finansowe	-	-	-
Koszty finansowe	45	107	-
Podatek dochodowy	-	-	-

Pozostałe spółki o nieistotnym znaczeniu wykazały łącznie wynik finansowy oraz całkowite dochody za rok 2021 w wysokości: -1 tys. zł (strata).

Okres obrachunkowy spółek współzależnych jest taki sam jak w jednostce dominującej. W spółkach tych nie występują żadne ograniczenia co do dysponowania środkami pieniężnymi w przypadku potencjalnych wypłat dywidend i spłat pożyczek. W roku 2021 Spółki nie wypłacały dywidend.

Nabycie jednostek obejmujących grupę aktywów nie stanowiących przedsięwzięcia

Dnia 22 marca 2021 r. Spółka ONDE S.A. nabyła po 100% udziałów w 10 spółkach celowych (pierwsze 10 pozycji z w/w tabeli) od dwóch jednostek niepowiązanych. Ceny nabycia spółek wyniosły od 165 tys. zł. do 900 tys. zł. a łączna wartość tych wszystkich transakcji wyniosła 3 615 tys. zł, cena transakcyjna podlega rozliczeniu w środkach pieniężnych. Ze względu na fakt, iż transakcje te są pojedynczo nieistotne, Spółka prezentuje ujawnienia na temat tych transakcji łącznie. W skład majątku spółek wchodzą umowy dzierżawy gruntów określające powierzchnię pod budowę farm fotowoltaicznych, decyzje środowiskowe oraz warunki zabudowy oraz środki pieniężne. Spółki nie generują przychodów oraz nie posiadają określonych procesów i pracowników, dlatego też transakcja została zaklasyfikowana jako nabycie aktywów nie stanowiące nabycia przedsięwzięcia. Nabycie aktywów rozliczane jest poprzez alokację ceny nabycia do poszczególnych nabytych składników aktywów na bazie ich relatywnych wartości godziwych. Spółka ONDE S.A. oceniła iż cena zapłacona zostanie alokowana głównie do nabytego studium wykonalności budowy farmy fotowoltaicznej w nabytych lokalizacjach, które w sprawozdaniu skonsolidowanym Grupy ONDE zostało ujęte jako zapasy, gdyż farmy fotowoltaiczne budowane będą w celu ich sprzedaży w toku normalnej działalności Grupy .

Dnia 14 czerwca 2021 r. Spółka zawarła umowę kupna 100% udziałów w spółce (Cyranka) będącej właścicielem dwóch projektów farm fotowoltaicznych od trzech jednostek niepowiązanych. Cena transakcji wyniosła 10.647 tys. zł. cena transakcyjna podlega rozliczeniu w środkach pieniężnych. Koszty transakcyjne dotyczące tej transakcji były nieistotne. W skład majątku spółki wchodzą umowy dzierżawy gruntów określająca powierzchnię pod budowę farm fotowoltaicznych, decyzje środowiskowe, warunki zabudowy, warunki przyłączeniowe, projekt budowlany, pozwolenie na budowę oraz środki pieniężne. Spółka nie generuje przychodów oraz nie posiada określonych procesów i pracowników, dlatego też transakcja została zaklasyfikowana jako nabycie aktywów nie stanowiące nabycia przedsięwzięcia. Nabycie aktywów rozliczane jest poprzez alokację ceny nabycia do poszczególnych nabytych składników aktywów na bazie ich relatywnych wartości godziwych. Spółka ONDE S.A. oceniła iż cena zapłacona zostanie alokowana głównie do nabytego studium wykonalności budowy farmy fotowoltaicznej w nabytych lokalizacjach, które w sprawozdaniu skonsolidowanym Grupy ONDE zostało ujęte jako zapasy, gdyż farmy fotowoltaiczne budowane będą w celu ich sprzedaży w toku normalnej działalności Grupy.

Dnia 12 lipca 2021 r. Spółka ONDE S.A. nabyła 100% udziałów w spółce celowej (WTL270) od dwóch jednostek niepowiązanych. Cena nabycia spółki wyniosła 360 tys. zł. cena transakcyjna podlega rozliczeniu w środkach pieniężnych Koszty transakcyjne dotyczące tej transakcji były nieistotne. W skład majątku spółki wchodzi umowa dzierżawy gruntów określająca powierzchnię pod budowę farmy fotowoltaicznej, warunki zabudowy oraz środki pieniężne. Spółka nie generuje przychodów oraz nie posiada określonych procesów i pracowników, dlatego też transakcja została zaklasyfikowana jako nabycie aktywów nie stanowiące nabycia przedsięwzięcia. Nabycie aktywów rozliczane jest poprzez alokację ceny nabycia do poszczególnych nabytych składników aktywów na bazie ich relatywnych wartości godziwych. Spółka ONDE S.A. oceniła iż cena zapłacona zostanie alokowana głównie do nabytego studium wykonalności budowy farmy fotowoltaicznej w nabytych lokalizacjach, które w sprawozdaniu skonsolidowanym Grupy ONDE zostało ujęte jako zapasy, gdyż farmy fotowoltaiczne budowane będą w celu ich sprzedaży w toku normalnej działalności Grupy.

Dnia 17 września 2021 r. Spółka ONDE S.A. nabyła 100% udziałów w spółce celowej (WTL210) od dwóch jednostek niepowiązanych. Cena nabycia spółki wyniosła 795 tys. zł cena transakcyjna podlega rozliczeniu w środkach pieniężnych. Koszty transakcyjne dotyczące tej transakcji były nieistotne. W skład majątku spółki wchodzi umowa dzierżawy gruntów określająca powierzchnię pod budowę farmy fotowoltaicznej, decyzja środowiskowa, warunki zabudowy oraz środki pieniężne. Spółka nie generuje przychodów oraz nie posiada określonych procesów i pracowników, dlatego też transakcja została zaklasyfikowana jako nabycie aktywów nie stanowiące nabycia przedsięwzięcia. Nabycie aktywów rozliczane jest poprzez alokację ceny nabycia do poszczególnych nabytych składników aktywów na bazie ich relatywnych wartości godziwych. Spółka ONDE S.A. oceniła iż cena zapłacona zostanie alokowana głównie do nabytego studium wykonalności budowy farmy fotowoltaicznej w nabytych lokalizacjach, które w sprawozdaniu skonsolidowanym Grupy ONDE zostało ujęte jako zapasy, gdyż farmy fotowoltaiczne budowane będą w celu ich sprzedaży w toku normalnej działalności Grupy.

Dnia 17 września 2021 r. Spółka ONDE S.A. nabyła 100% udziałów w spółce celowej (WTL50) od dwóch jednostek niepowiązanych. Cena nabycia spółki wyniosła 555 tys. zł. cena transakcyjna podlega rozliczeniu w środkach pieniężnych. Koszty transakcyjne dotyczące tej transakcji były nieistotne. W skład majątku spółki wchodzi zawarta umowa dzierżawy gruntów określająca powierzchnię pod budowę farmy fotowoltaicznej, warunki zabudowy, decyzja środowiskowa oraz środki pieniężne. Spółka nie generuje przychodów oraz nie posiada określonych procesów i pracowników, dlatego też transakcja została zaklasyfikowana jako nabycie aktywów nie stanowiące nabycia przedsięwzięcia. Nabycie aktywów rozliczane jest poprzez alokację ceny nabycia do poszczególnych nabytych składników aktywów na bazie ich relatywnych wartości godziwych. Spółka ONDE S.A. oceniła iż cena zapłacona zostanie alokowana głównie do nabytego studium wykonalności budowy farmy fotowoltaicznej w nabytych lokalizacjach, które w sprawozdaniu skonsolidowanym Grupy ONDE zostało ujęte jako zapasy, gdyż farmy fotowoltaiczne budowane będą w celu ich sprzedaży w toku normalnej działalności Grupy.

Dnia 5 października Spółka zakupiła 100 % udziałów w spółce celowej (Park Słoneczny Ciechanów). Kwota transakcji wyniosła 1.055 tys. zł. cena transakcyjna podlega rozliczeniu w środkach pieniężnych. Koszty transakcyjne dotyczące tej transakcji były nieistotne. W skład majątku spółki wchodzi zawarta umowa dzierżawy gruntów określająca powierzchnię pod budowę farmy fotowoltaicznej, decyzja środowiskowa, warunki zabudowy, warunki przyłączeniowe oraz środki pieniężne. Spółka nie generuje przychodów oraz nie posiada określonych procesów i pracowników, dlatego też transakcja została zaklasyfikowana jako nabycie aktywów nie stanowiące nabycia przedsięwzięcia. Nabycie aktywów rozliczane jest poprzez alokację ceny nabycia do poszczególnych nabytych składników aktywów na bazie ich relatywnych wartości godziwych. Spółka ONDE S.A.# 6.12. TRANSAKCJE Z JEDNOSTKAMI NIEPOWIĄZANYMI

Nabycie aktywów nie stanowiące nabycia przedsięwzięcia

Dnia 12 października Spółka zakupiła 100 % udziałów w spółce celowe (Park Lewałd)j. Kwota transakcji wyniosła 9.011 tys. zł. cena transakcyjna podlega rozliczeniu w środkach pieniężnych. Koszty transakcyjne dotyczące tej transakcji były nieistotne. W skład majątku spółki wchodzi umowa dzierżawy gruntów określająca powierzchnię pod budowę farmy fotowoltaicznej, decyzja środowiskowa, warunki zabudowy, warunki przyłączeniowe, projekt budowlany, pozwolenie na budowę, środki pieniężne. Spółka nie generuje przychodów oraz nie posiada określonych procesów i pracowników, dlatego też transakcja została zaklasyfikowana jako nabycie aktywów nie stanowiące nabycia przedsięwzięcia. Nabycie aktywów rozliczane jest poprzez alokację ceny nabycia do poszczególnych nabytych składników aktywów na bazie ich relatywnych wartości godziwych. Spółka ONDE S.A. oceniła iż cena zapłacona zostanie alokowana głównie do nabytego studium wykonalności budowy farmy fotowoltaicznej w nabytych lokalizacjach, które w sprawozdaniu skonsolidowanym Grupy ONDE zostało ujęte jako zapasy, gdyż farmy fotowoltaiczne budowane będą w celu ich sprzedaży w toku normalnej działalności Grupy.

Dnia 26 listopada 2021 r. Spółka ONDE S.A. nabyła 100% udziałów w spółce celowej (FW Gumienice). Cena nabycia spółki wyniosła 1.531 tys. zł. cena transakcyjna podlega rozliczeniu w środkach pieniężnych. Koszty transakcyjne dotyczące tej transakcji były nieistotne. W skład majątku nabytej spółki wchodzi umowa dzierżawy gruntów określająca powierzchnię pod budowę farmy fotowoltaicznej, decyzja środowiskowa, warunki zabudowy, warunki przyłączeniowe, projekt budowlany oraz środki pieniężne. Spółka nie generuje przychodów oraz nie posiada określonych procesów i pracowników, dlatego też transakcja została zaklasyfikowana jako nabycie aktywów nie stanowiące nabycia przedsięwzięcia. Nabycie aktywów rozliczane jest poprzez alokację ceny nabycia do poszczególnych nabytych składników aktywów na bazie ich relatywnych wartości godziwych. Spółka ONDE S.A. oceniła iż cena zapłacona zostanie alokowana głównie do nabytego studium wykonalności budowy farmy fotowoltaicznej w nabytych lokalizacjach, które w sprawozdaniu skonsolidowanym Grupy ONDE zostało ujęte jako zapasy, gdyż farmy fotowoltaiczne budowane będą w celu ich sprzedaży w toku normalnej działalności Grupy.

Nabycie jednostek stanowiących przedsięwzięcie

Dnia 19 kwietnia 2021 r. Spółka zakupiła 100% udziałów w Spółce IDE PROJEKT Sp. z o.o. z siedzibą w Toruniu za kwotę 500 tys. zł. (zapłaconą w środkach pieniężnych) od jednostki niepowiązanej. Przedmiotem działalności IDE PROJEKT Sp. z o.o. jest obsługa inwestycji w branży farm fotowoltaicznych. Koszty transakcyjne dotyczące tej transakcji były nieistotne. W skład majątku przejętej spółki wchodzą głównie środki pieniężne oraz należności od jednostek niepowiązanych, w łącznej kwocie 1.575 tys. zł. Pasywa spółki obejmują głównie zobowiązania wobec pozostałych jednostek w kwocie 153 tys. zł. Transakcja została zaklasyfikowana jako przejęcie przedsięwzięcia z uwagi na fakt, że zgodnie z MSSF 3 Połączenia jednostek w IDE Projekt Sp. z o.o. identyfikowalne są wkład, procesy oraz produkty. Celem nabycia spółki zajmującej się obsługą inwestycji w branży farm fotowoltaicznych jest rozszerzenie zakresu łańcucha dostaw ONDE wraz z jej jednostkami zależnymi w obszarze dewelopmentu farm fotowoltaicznych.

Nabycie udziałów w jednostkach współkontrolowanych

Dnia 1 czerwca 2021 r. Spółka zawarła umowę kupna 50% udziałów w spółce (Azury6 Investments) będącej właścicielem projektu farmy fotowoltaicznej od jednostki niepowiązanej. Cena transakcji wyniosła 14.687 tys. zł i została rozliczona w środkach pieniężnych. Koszty transakcyjne dotyczące tej transakcji były nieistotne. W skład majątku spółki wchodzą umowy dzierżawy gruntów określające powierzchnię pod budowę farmy fotowoltaicznej, pozwolenie na budowę, warunki zabudowy, warunki przyłączenia oraz środki pieniężne. Wstępnie oceniono, że nabyta spółka będzie wspólnym porozumieniem umownym Spółki oraz jednostki niepowiązanej będącej sprzedającym w powyższej transakcji z uwagi na fakt sprawowania nad spółką współkontroli przez obie strony transakcji. Wspólne porozumienie umowne zaklasyfikowano jako wspólne przedsięwzięcie i w związku z powyższym, oceniono, że przejęta spółka będzie podlegała wycenie metodą praw własności w sprawozdaniu skonsolidowanym Grupy ONDE.

Dnia 25 czerwca 2021 r. Spółka zawarła umowę kupna 50% udziałów w spółce (ELEKTROWNIA DE PVPL 22) będącej właścicielem projektu farmy fotowoltaicznej od jednostki niepowiązanej. Cena transakcji wyniosła 3.162 tys. zł i zostanie rozliczona w środkach pieniężnych. Koszty transakcyjne dotyczące tej transakcji były nieistotne. W skład majątku nabytej spółki wchodzą umowy dzierżawy gruntów określająca powierzchnię pod budowę farmy fotowoltaicznej, warunki zabudowy, warunki przyłączenia oraz środki pieniężne. Wstępnie oceniono, że nabyta spółka będzie wspólnym porozumieniem umownym Spółki oraz jednostki niepowiązanej będącej sprzedającym w powyższej transakcji z uwagi na fakt sprawowania nad spółką współkontroli przez obie strony transakcji. Wspólne porozumienie umowne zaklasyfikowano jako wspólne przedsięwzięcie i w związku z powyższym, oceniono, że przejęta spółka będzie podlegała wycenie metodą praw własności w sprawozdaniu skonsolidowanym Grupy ONDE.

Dnia 25 czerwca 2021 r. Spółka zawarła umowę kupna 50% udziałów w spółce (KWE) będącej właścicielem projektu farmy wiatrowej od jednostki niepowiązanej. Cena transakcji wyniosła 4.901 tys. zł i zostanie rozliczona w środkach pieniężnych. Koszty transakcyjne dotyczące tej transakcji były nieistotne. W skład majątku nabytej spółki wchodzą umowy dzierżawy gruntów określająca powierzchnię pod budowę farmy wiatrowej, warunki zabudowy, warunki przyłączenia oraz środki pieniężne. Wstępnie oceniono, że nabyta spółka będzie wspólnym porozumieniem umownym Spółki oraz jednostki niepowiązanej będącej sprzedającym w powyższej transakcji z uwagi na fakt sprawowania nad spółką współkontroli przez obie strony transakcji. Wspólne porozumienie umowne zaklasyfikowano jako wspólne przedsięwzięcie i w związku z powyższym, oceniono, że przejęta spółka będzie podlegała wycenie metodą praw własności w sprawozdaniu skonsolidowanym Grupy ONDE.

Dnia 16 grudnia 2021 r. Spółka ONDE S.A. nabyła 50% udziałów w spółce celowej (FARMA WIATROWA SZYBOWICE) będącej właścicielem projektu farmy wiatrowej od jednostki niepowiązanej. Cena nabycia spółki wyniosła 5.287 tys. zł. Cena transakcyjna podlega rozliczeniu w środkach pieniężnych. Koszty transakcyjne dotyczące tej transakcji były nieistotne. W skład majątku nabytej spółki wchodzą umowy dzierżawy gruntów określające powierzchnię pod budowę farmy wiatrowej, warunki zabudowy oraz przyłączenia, decyzja środowiskowa, projekt budowlany, pozwolenie na budowę oraz środki pieniężne. Wstępnie oceniono, że nabyta spółka będzie wspólnym porozumieniem umownym Spółki oraz jednostki niepowiązanej będącej sprzedającym w powyższej transakcji z uwagi na fakt sprawowania nad spółką współkontroli przez obie strony transakcji. Wspólne porozumienie umowne zaklasyfikowano jako wspólne przedsięwzięcie i w związku z powyższym, oceniono, że przejęta spółka będzie podlegała wycenie metodą praw własności w sprawozdaniu skonsolidowanym Grupy ONDE.

6.13. TRANSAKCJE Z PODMIOTAMI POWIĄZANYMI

Transakcje z podmiotami powiązanymi

Poniższe tabele przedstawiają łączne kwoty transakcji zawartych przez Grupę ONDE S.A. z podmiotami powiązanymi w ramach Grupy Erbud S.A. za okres zakończony dnia 31 grudnia 2021 oraz za okres zakończony dnia 31 grudnia 2020 roku.

	2021	2020
	Jednostka Dominująca w Grupie kapitałowej Erbud	Spółki zależne GK Erbud
Należności z tytułu dostaw i usług	9	9
Udzielone pożyczki	-	7 607
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług	2 968	54
Przychody ze sprzedaży	47	108
Przychody z tytułu odsetek od pożyczek	-	151
Zakup dóbr i usług	99	163
	1 528	101 933

Podmiot osobowo powiązany z Członkiem Zarządu świadczył usługi na rzecz Spółki Dominującej w roku 2021, a wynikające z nich wynagrodzenie jest związane wyłącznie ze świadczeniem tych usług, w łącznej wysokości 1.950 tys. zł.

Transakcje z kluczowymi członkami kadry kierowniczej

Wynagrodzenie naliczone za rok obrotowy członkom Zarządu oraz członkom Rady Nadzorczej zaprezentowano w poniższej tabeli:

	2021	2020
Zarząd
Krótkoterminowe świadczenia pracownicze (wynagrodzenia)	6 837	3 291
Wynagrodzenie w formie akcji	8 503	-
Rada Nadzorcza
Krótkoterminowe świadczenia pracownicze (wynagrodzenia)	342	-
Wynagrodzenie w formie akcji	7 086	-
Razem	22 768	3 291

Na poszczególne dni bilansowe osoby zarządzające (członkowie Zarządu oraz Rady Nadzorczej) posiadały następującą liczbę akcji (wszystkie akcje są akcjami zwykłymi):

Akcjonariusz	Liczba akcji/głosów	% udziału w kapitale zakładowym	% w głosach na WZA	Liczba akcji/głosów	% udziału w kapitale zakładowym	% w głosach na WZA
	2021	2021	2021	2020	2020	2020
Jacek Leczkowski	3 565 625	6,48%	6,48%	1 828	10,01%	10,01%
Agnieszka Głowacka	138 125	0,25%	0,25%	-	0,00%	0,00%
Paweł Średniawa	119 000	0,22%	0,22%	-	0,00%	0,00%
Marcin Szerszeń	106 250	0,19%	0,19%	-	0,00%	0,00%
Piotr Gutowski	106 250	0,19%	0,19%	-	0,00%	0,00%
Jacek Socha	40 000	0,07%	0,07%	-	0,00%	0,00%
Razem	4 075 250	7,40%	7,40%	1 828	10,01%	10,01%

Na dzień przekazania niniejszych sprawozdań finansowych członkowie Zarządu oraz prokurenci nie posiadają żadnych świadczeń opartych na opcjach.

6.14. IPO

ONDE S.A. W dniu 19 lipca 2021 r Spółka Dominująca: ONDE S.A. zadebiutowała na Giełdzie Papierów Wartościowych ‎ w Warszawie.# W ramach IPO wyemitowała 8 250 000 akcji emisji serii E po 26,00 zł za akcję pozyskując 214.500 tys. zł środków pieniężnych. Kwota ta powiększyła kapitały Spółki po uprzednim pomniejszeniu o koszty związane z IPO (8.091 tys. zł), wartość ta prezentowana jest w kapitale własnym w pozycji „Emisja akcji - pierwotna oferta publiczna”. Pozyskane środki (206.409 tys. zł) Spółka zamierza wykorzystać na finansowanie dalszego rozwoju Grupy ONDE w sektorze inwestycji OZE.

6.15. ZDARZENIA PO ZAKOŃCZENIU OKRESU SPRAWOZDAWCZEGO

Dnia 1 lutego 2022r. Spółka wraz ze Spółkami z Grupy ERBUD (Spółka Erbud S.A. oraz Erbud Industry Centrum Sp. z o.o.) podpisała z ING Bank Śląski S.A. Aneks do Umowy kredytowej, na mocy którego Spółki Grupy wydłużają możliwość korzystania z linii wielocelowej (kredyt w rachunku bieżącym oraz linia na gwarancje bankowe i akredytywy) w wysokości 160 mln zł. W stosunku do warunków obowiązujących przed podpisaniem Ankesu, zwiększony został sublimit dotyczący zaciągnięcia długu w rachunku bieżącym dla Spółki z kwoty 5 mln do 20 mln zł oraz udostępniono nowy produkt dla Spółki – Akredytywa w kwocie sublimitu 30 mln. zł.

Dnia 18 lutego 2022r. Spółka wraz z Erbud S.A. podpisała z Santander Bank Polska Aneks do umowy kredytowej, na mocy którego Spółki mogą korzystać z linii wielocelowej (kredyt w rachunku bieżącym oraz linia na gwarancje bankowe) do kwoty 165,8 mln zł, z zastrzeżeniem, że Spółka będzie mogła korzystać z usług w ramach MultiLinii do kwoty 105 mln zł. W stosunku do warunków obowiązujących przed podpisaniem niniejszego aneksu udostępniono nowy produkt dla Spółki – Akredytywa - w kwocie sublimitu 14 mln EUR w ramach wspólnej linii wielocelowej.

Dnia 2 lutego 2022 r. Spółka ONDE S.A. nabyła 50% udziałów w spółce celowej będącej właścicielem projektu farmy fotowoltaicznej od jednostki niepowiązanej. Cena nabycia spółki wyniosła 4.950 tys. EUR. Cena transakcyjna podlega rozliczeniu w środkach pieniężnych. Koszty transakcyjne dotyczące tej transakcji były nieistotne.

Spółka nie posiada klientów ani bezpośrednich dostawców na Ukrainie/w Rosji oraz nie prowadzi działalności na terenie tych krajów. W Spółce nieznaczny procent pracowników stanowią mieszkańcy Ukrainy. Zdecydowana większość z nich pozostała w Polsce.

Spółka realizuje zakupy modułów fotowoltaicznych w walucie – USD, EUR. Zapłata za zakupione moduły została zrealizowana. Obecnie Spółka ma podpisane cztery kontrakty EPC (z dostawą modułów). Wartość kontraktów jest wyrażona w PLN oraz w EUR (wartość zakupu modułów). W związku z powyższym obecnie nie jest narażona na ryzyko walutowe.

Spółka nie obserwuje pogorszenia płynności finansowej na skutek wojny.

Podpisy Członków Zarządu

Toruń, 5 kwietnia 2022 roku

Paweł Średniawa /Prezes Zarządu/
Marcin Szerszeń /Wiceprezes Zarządu/
Piotr Gutowski /Wiceprezes Zarządu/

AI assistant

Onde S.A. — Annual Report 2021

SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE Z WYNIKU I POZOSTAŁYCH CAŁKOWITYCH DOCHODÓW