GRUPA KAPITAŁOWA "MERCOR" S.A.

Skonsolidowane sprawozdanie finansowe za okres 01.04.2019- 31.03.2020

sporządzone zgodnie z Międzynarodowymi Standardami Sprawozdawczości Finansowej zatwierdzonymi przez Unię Europejską

Gdańsk, 3 lipca 2020r.

SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE Z CAŁKOWITYCH DOCHODÓW3
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE Z SYTUACJI FINANSOWEJ4
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE Z SYTUACJI FINANSOWEJ – CIĄG DALSZY5
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE ZE ZMIAN W KAPITALE WŁASNYM6
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE Z PRZEPŁYWÓW PIENIĘŻNYCH 7
DODATKOWE NOTY OBJAŚNIAJĄCE 8
INFORMACJE PODSTAWOWE8
ISTOTNE ZASADY RACHUNKOWOŚCI 13
PRZYCHODY ZE SPRZEDAŻY 33
KOSZTY DZIAŁALNOŚCI OPERACYJNEJ 34
POZOSTAŁE PRZYCHODY OPERACYJNE 36
POZOSTAŁE KOSZTY OPERACYJNE 36
PRZYCHODY FINANSOWE 36
KOSZTY FINANSOWE 37
PODATEK DOCHODOWY 37
ZYSK PRZYPADAJĄCY NA JEDNĄ AKCJĘ ORAZ DYWIDENDY 42
WARTOŚCI NIEMATERIALNE 43
RZECZOWE AKTYWA TRWAŁE 48
INNE AKTYWA DŁUGOTERMINOWE 51
ZAPASY 52
NALEŻNOŚCI HANDLOWE I POZOSTAŁE NALEŻNOŚCI 53
INNE AKTYWA OBROTOWE 53
ŚRODKI PIENIĘŻNE I ICH EKWIWALENTY 54
KAPITAŁ WŁASNY 54
KREDYTY I POŻYCZKI 57
REZERWY NA ZOBOWIĄZANIA 62
ZOBOWIĄZANIA HANDLOWE I POZOSTAŁE ZOBOWIĄZANIA 63
PRZYCHODY PRZYSZŁYCH OKRESÓW 64
POZOSTAŁE ZOBOWIĄZANIA FINANSOWE 65
NABYCIE JEDNOSTEK GOSPODARCZYCH 66
ZOBOWIĄZANIA WARUNKOWE 66
LEASING 67
INFORMACJE O PODMIOTACH POWIĄZANYCH 67
INSTRUMENTY FINANSOWE 70
WYNIK NA DZIAŁALNOŚCI ZANIECHANEJ 78
ZDARZENIA PO DNIU KOŃCZĄCYM OKRES SPRAWOZDAWCZY 79

SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE Z CAŁKOWITYCH DOCHODÓW

		Za okres	Za okres
		01/04/2019-	01/04/2018-
	NOTA	31/03/2020	31/03/2019
		w tys. PLN	w tys. PLN
Działalność kontynuowana
Przychody ze sprzedaży	3	396 066	370 919
Koszt własny sprzedaży	4	289 210	276 549
Zysk brutto na sprzedaży		106 856	94 370
Pozostałe przychody operacyjne	5	4 520	2 546
Koszty sprzedaży	4	41 892	40 257
Koszty ogólnego zarządu	4	27 459	23 981
Pozostałe koszty operacyjne	6	6 694	7 727
Zysk na działalności operacyjnej		35 331	24 951
Przychody finansowe	7	2 051	1 003
Koszty finansowe	8	6 210	4 933
Zysk przed opodatkowaniem		31 172	21 021
Podatek dochodowy	9	6 375	5 760
Zysk netto na działalności kontynuowanej		24 797	15 261

Zysk (strata) netto z działalności zaniechanej	29	208	(444)
Zysk netto		25 005	14 817

Przypadające:
Akcjonariuszom podmiotu dominującego		23 207	14 964
Udziałom niekontrolującym		1 798	(147)
Inne całkowite dochody
Pozycje, które w przyszłości mogą zostać
zreklasyfikowane do wyniku		(1 502)	3 726
Wpływ zmian standardów rachunkowości (MSSF 15 i
MSSF 16)		(451)	201
Podatek dochodowy		109	-
Różnice kursowe z przeliczenia sprawozdań
finansowych jednostek zagranicznych		(2 495)	2 067
Przeliczenie wartości firmy		1 335	1 031
Pozostałe korekty		-	427
Inne całkowite dochody netto		(1 502)	3 726
Całkowite dochody ogółem		23 503	18 543
Przypadające:
Akcjonariuszom podmiotu dominującego		22 135	18 597
Udziałom niekontrolującym		1 368	(54)
Zysk na akcję (PLN):	10
Z działalności kontynuowanej:
Zwykły		1,58	0,97
Rozwodniony		1,58	0,97
Z działalności kontynuowanej i zaniechanej:
Zwykły Rozwodniony		1,59 1,59	0,94 0,94

SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE Z SYTUACJI FINANSOWEJ

NOTY	Koniec okresu	Koniec okresu
	31/03/2020	31/03/2019
	w tys. PLN	w tys. PLN

11	56 889	55 554
11	44 338	42 330
12	64 605	62 682
	10 070	-
9	3 125	4 013
	49	46
13	17 970	14 805
	197 046	179 430

		47 543
		6

		103 111
	1 333	433
	48	5
		1 699
		13 523
	157 403	166 320
		345 750
	14 15 16 17	44 280 - 97 070 1 918 12 754 354 449

SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE Z SYTUACJI FINANSOWEJ – CIĄG DALSZY

	NOTY	Koniec okresu 31/03/2020	Koniec okresu 31/03/2019
		w tys. PLN	w tys. PLN
Kapitał własny
Kapitał akcyjny		3 915	3 915
Kapitał zapasowy ze sprzedaży akcji powyżej ich
wartości nominalnej		106 202	106 202
Kapitały rezerwowe		857	857
Kapitał z aktualizacji wyceny		9 310	7 975
Kapitał z wyceny transakcji zabezpieczających i różnice
kursowe z konsolidacji		1 359	3 424
Zyski zatrzymane		45 321	22 456
Kapitały przypadające akcjonariuszom podmiotu
dominującego	18	166 964	144 829
Udziały niekontrolujące		5 244	4 198
Razem kapitały własne		172 208	149 027

Zobowiązanie długoterminowe
Długoterminowe pożyczki i kredyty	19	47 018	70 180
Rezerwa z tytułu podatku odroczonego	9	1 225	2 495
Rezerwy na zobowiązania	20	258	146
Przychody przyszłych okresów	22	6 533	6 218
Zobowiązania z tytułu praw do użytkowania		9 642	-
Pozostałe zobowiązania finansowe	23	15 875	19 063
		80 551	98 102
Zobowiązania krótkoterminowe
Krótkoterminowe pożyczki i kredyty	19	16 049	16 249
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe
zobowiązania	21	75 547	75 261
Transakcje terminowe typu forward		52	17
Zobowiązanie z tytułu podatku dochodowego		1 255	413
Rezerwy na zobowiązania	20	1 603	1 613
Przychody przyszłych okresów	22	636	634
Zobowiązania z tytułu praw do użytkowania		2 398	-
Pozostałe zobowiązania finansowe	23	4 150	4 434
		101 690	98 621
Pasywa razem		354 449	345 750

SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE ZE ZMIAN W KAPITALE WŁASNYM

	Kapitał	Kapitał	Kapitały	Kapitał z	Kapitał z	Zyski	Kapitały	Udziały	Razem
	akcyjny	zapasowy ze	rezerwowe	wyceny	aktualizacj	zatrzyman	przypadające	niekontr	kapitały
		sprzedaży akcji		transakcji	i wyceny	e	akcjonariuszo	olujące	własne
		powyżej ich		zabezpieczający			m podmiotu
		wartości		ch i różnice			dominująceg
		nominalnej		kursowe z			o
				konsolidacji
								w tys.
	w tys. PLN	w tys. PLN	w tys. PLN	w tys. PLN	w tys. PLN	w tys. PLN	w tys. PLN	PLN	w tys. PLN
Stan na 31 marca
2018 roku	3 915	106 202	857	1 167	6 944	7 147	126 232	4 846	131 078

Wynik netto za okres
sprawozdawczy	-	-	-	-	-	14 964	14 964	(147)	14 817
Wpływ zmian
standardów
rachunkowości	-	-	-	-	-	345	345	283	628
Inne całkowite
dochody	-	-	-	2 257	1 031	-	3 288	(190)	3 098
Całkowite dochody
za rok
sprawozdawczy	-	-	-	2 257	1 031	15 309	18 597	(54)	18 543
Wypłacone
dywidendy	-	-	-	-	-	-	-	(594)	(594)
Transakcje z
właścicielami ujęte
w kapitale własnym	-	-	-	-	-	-	-	(594)	(594)

Stan na 31 marca 2019 roku	3 915	106 202	857	3 424	7 975	22 456	144 829	4 198	149 027

Wynik netto za okres
sprawozdawczy	-	-	-	-	-	23 207	23 207	1 798	25 005
Wpływ zmian
standardów
rachunkowości	-	-	-	-	-	(342)	(342)	-	(342)
Inne całkowite
dochody	-	-	-	(2 065)	1 335	-	(730)	(430)	(1 160)

Całkowite dochody
za rok
sprawozdawczy	-	-	-	(2 065)	1 335	22 865	22 135	1 368	23 503

Wypłacone dywidendy	-	-	-	-	-	-	-	(322)	(322)
Transakcje z
właścicielami ujęte
w kapitale własnym	-	-	-	-	-	-	-	(322)	(322)
Stan na 31 marca
2020 roku	3 915	106 202	857	1 359	9 310	45 321	166 964	5 244	172 208

KONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE Z PRZEPŁYWÓW PIENIĘŻNYCH

	Za okres 01/04/2019-	Za okres 01/04/2018-
	31/03/2020	31/03/2019
	w tys. PLN	w tys. PLN
Działalność operacyjna
Zysk przed opodatkowaniem	31 172	21 021
Korekty o pozycje:
Amortyzacja	14 309	10 187
Odsetki i udziały w zyskach (dywidendy)	2 999	3 166
Zyski z działalności inwestycyjnej	(1 073)	(813)
Zmiana stanu zapasów	3 263	(5 648)
Zmiana stanu należności	2 191	(20 975)
Zmiana stanu zobowiązań i rezerw	(349)	10 064
Zmiana stanu innych aktywów	419	(909)
Inne korekty	(1 492)	3 726
Razem korekty	20 267	(1 202)
Podatek dochodowy zapłacony	(6 766)	(5 821)
	44 673	13 998
Działalność inwestycyjna
Wydatki na zakup rzeczowych aktywów trwałych oraz wartości
niematerialnych	(18 305)	(11 698)
Wpływy ze zbycia rzeczowych aktywów trwałych	1 138	813
Otrzymane odsetki	705	536
Otrzymane dotacje do projektów rozwojowych	991	749
	(15 471)	(9 600)
Działalność finansowa
Wpływy (spłata) kredytów i pożyczek	(23 362)	3 721
Spłata zobowiązań z tytułu leasingu finansowego	(3 472)	(3 009)
Dywidendy wypłacone (udziały niekontrolujące)	(332)	(594)
Odsetki zapłacone	(3 704)	(3 702)
	(30 870)	(3 584)
Zmiana stanu środków pieniężnych z działalności
kontynuowanej	(1 668)	814
Zmiana stanu środków pieniężnych z działalności zaniechanej	899	45
Zmiana stanu środków pieniężnych	(769)	859
Środki pieniężne na początek okresu	13 523	12 664
Środki pieniężne na koniec okresu	12 754	13 523

			Zmiany niepieniężne
	31.03.2019	Przepływy pieniężne	Zwiększenia i reklasyfikacje	Efekt różnic kursowych	Zmiany w wartości godziwej	31.03.2020
Pożyczki/kredyty
długoterminowe	70 180	(23 162)	-	-	-	47 018
Pożyczki/kredyty
krótkoterminowe	16 249	(200)	-	-	-	16 049
Zobowiązania leasingowe	23 497	(3 587)	115	-	-	20 025

DODATKOWE NOTY OBJAŚNIAJĄCE

NOTA 1 - INFORMACJE PODSTAWOWE

1. Informacje o podmiocie dominującym

"MERCOR" S.A. ("Spółka") jako podmiot dominujący Grupy Kapitałowej "MERCOR" S.A. ("Grupa Kapitałowa", "Grupa MERCOR S.A.", "Grupa") prowadzi przedsiębiorstwo w formie spółki akcyjnej. Do dnia 21 września 2004 roku Spółka działała jako Przedsiębiorstwo Usługowo-Handlowe Mercor Sp. z o.o. W dniu 21 września 2004 PUH Mercor Sp. z o.o. została przekształcona w spółkę akcyjną.

Siedziba Spółki mieści się w Gdańsku, przy ul. Grzegorza z Sanoka 2. Spółka prowadzi działalność w miejscu swojej siedziby, jak również poprzez biura handlowe i zakłady produkcyjne, które nie są samobilansującymi się jednostkami Spółki. Organem rejestrowym Spółki jest Sąd Rejonowy w Gdańsku, VII Wydział Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego. Spółka jest zarejestrowana pod numerem KRS 0000217729.

Podstawowy przedmiot działalności jednostki dominującej oraz Grupy Kapitałowej to produkcja, sprzedaż, montaż oraz serwis systemów biernych zabezpieczeń przeciwpożarowych. Do dnia 16 grudnia 2013 roku oferta Grupy obejmowała wszystkie cztery grupy asortymentowo-produktowe swojej branży:

oddzielenia przeciwpożarowe (drzwi, bramy, ścianki profilowe),
systemy oddymiania, odprowadzania ciepła i doświetleń dachowych,
systemy wentylacji pożarowej,
zabezpieczenia ogniochronne konstrukcji budowlanych.

W dniu 16 grudnia 2013 roku Grupa zbyła na rzecz inwestora zewnętrznego część działalności związaną z oddzieleniami przeciwpożarowymi, w wyniku czego zaprzestała oferowania tych rozwiązań. Od dnia zbycia do kwietnia 2017 roku działalność w zakresie oddzieleń przeciwpożarowych dotyczyła wyłącznie dokończenia realizacji zawartych wcześniej umów handlowych, na co Grupa posiadała stosowną zgodę inwestora. W kwietniu 2017 roku jednostka dominująca nabyła udziały w SP ZERO Sp. z o.o. (obecnie DFM Doors Sp. z o.o.), tj. podmiocie działającym w zakresie oddzieleń przeciwpożarowych, co stanowi element szerszego planu powrotu Grupy Mercor na rynek oddzieleń przeciwpożarowych w nowym modelu biznesowym.

Na dzień 31 marca 2020 roku w skład Zarządu podmiotu dominującego wchodzili:

Krzysztof Krempeć	-	Prezes Zarządu
Jakub Lipiński	-	Pierwszy Wiceprezes Zarządu
Tomasz Kamiński	-	Członek Zarządu

W trakcie roku obrotowego skład zarządu jednostki dominującej nie ulegał zmianom.

Skład Rady Nadzorczej jednostki dominującej na dzień 31 marca 2020 roku był następujący:

Lucjan Myrda	-	Przewodniczący
Arkadiusz Kęsicki	-	Wiceprzewodniczący
Tomasz Rutowski	-	Sekretarz
Eryk Karski	-	Członek
Marian Popinigis	-	Członek
Pathy Timu Zenzo	-	Członek
Błażej Żmijewski	-	Członek

W dniu 26 września 2019 roku Zwyczajne Walne Zgromadzenie Spółki odwołało ze składu Rady Nadzorczej Panów Karola Żbikowskiego i Tomasza Cierkowskiego. W miejsce odwołanych Członków Rady Nadzorczej, powołani zostali zostali Panowie Arkadiusz Kęsicki i Pathy Timu Zenzo.

2. Informacje o podmiotach wchodzących w skład Grupy Kapitałowej

Na dzień 31 marca 2020 roku w skład Grupy Kapitałowej "MERCOR" S.A., oprócz jednostki dominującej, wchodziły następujące podmioty:

Nazwa podmiotu	Przedmiot działalności	Zakres podporządkowania	Udział % w kapitale podstawowym	Udział % w ogólnej liczbie głosów
TOB Mercor Ukraina Sp. z o.o. z siedzibą w Drohowyżu (Ukraina)	sprzedaż i usługi budowlano montażowe w zakresie biernych zabezpieczeń przeciwpożarowych	Jednostka zależna konsolidowana metodą pełną	55%	55%
Mercor Fire Protection Systems s.r.l. z siedzibą w Bukareszcie (Rumunia)	sprzedaż i usługi budowlano montażowe w zakresie biernych zabezpieczeń przeciwpożarowych	Jednostka zależna konsolidowana metodą pełną	100%	100%
Tecresa Protección Pasiva S.L.U z siedzibą w Madrycie (Hiszpania)	produkcja, sprzedaż i usługi budowlano-montażowe w zakresie biernych zabezpieczeń przeciwpożarowych	Jednostka zależna konsolidowana metodą pełną	100%	100%
MHD1 Sp. z o.o. z siedzibą w Gdańsku	realizacja projektów budowlanych	Jednostka zależna konsolidowana metodą pełną	100%	100%
OOO Mercor Proof z siedzibą w Moskwie (Rosja)	produkcja, sprzedaż i usługi budowlano-montażowe w zakresie biernych zabezpieczeń przeciwpożarowych	Jednostka zależna konsolidowana metodą pełną	55%	55%
Unitarne Przedsiębiorstwo Produkcyjne MKRP Systemy w Mińsku (Białoruś) (podmiot zależny od OOO Mercor Proof)	sprzedaż i usługi budowlano – montażowe w zakresie biernych zabezpieczeń przeciwpożarowych	Jednostka zależna konsolidowana metodą pełną	55%	55%
TOO MKR – Astana z siedzibą w Ałmaacie (Kazachstan) (podmiot zależny od Mercor Proof)	sprzedaż i usługi budowlano – montażowe w zakresie biernych zabezpieczeń przeciwpożarowych	Jednostka zależna konsolidowana metodą pełną	55%	55%
Mercor HD Sp. z o.o. z siedzibą w Gdańsku	realizacja projektów budowlanych	Jednostka zależna konsolidowana metodą pełną	100%	100%

Mercor Czech Republic s.r.o. z siedzibą w Ostrawie (Czechy)	sprzedaż i usługi budowlano montażowe w zakresie biernych zabezpieczeń przeciwpożarowych	Jednostka zależna konsolidowana metodą pełną	100%	100%
Mercor Slovakia s.r.o. z siedzibą w Bratysławie (Słowacja)	sprzedaż i usługi budowlano montażowe w zakresie biernych zabezpieczeń przeciwpożarowych	Jednostka zależna konsolidowana metodą pełną	100%	100%
Mercor Silboard spółka z o.o. z siedzibą w Gdańsku	sprzedaż i usługi budowlano montażowe w zakresie biernych zabezpieczeń przeciwpożarowych	Jednostka zależna konsolidowana metodą pełną	100%	100%
Mercor Dunamenti Tűzvédelem Zrt z siedzibą w Good (Węgry)	sprzedaż i usługi budowlano montażowe w zakresie biernych zabezpieczeń przeciwpożarowych	Jednostka zależna konsolidowana metodą pełną	100%	100%
Dunamenti CZ s.r.o. z siedzibą w Pradze (Republika Czeska) (podmiot zależny od Dunamenti Tűzvédelem Zrt)	sprzedaż i usługi budowlano montażowe w zakresie biernych zabezpieczeń przeciwpożarowych	Jednostka zależna konsolidowana metodą pełną	100%	100%
Dunamenti s.r.o. z siedzibą w Kolárovie (Słowacja) (podmiot zależny od Dunamenti Tűzvédelem Zrt)	sprzedaż i usługi budowlano montażowe w zakresie biernych zabezpieczeń przeciwpożarowych	Jednostka zależna konsolidowana metodą pełną	100%	100%
DFM Doors Sp. z o.o. z siedzibą w Gdańsku (Polska)	produkcja w zakresie biernych zabezpieczeń przeciwpożarowych	Jednostka zależna konsolidowana metodą pełną	82%	82%

Na dzień 31 marca 2019 roku w skład Grupy Kapitałowej "MERCOR" S.A., oprócz jednostki dominującej, wchodziły następujące podmioty:

Nazwa podmiotu	Przedmiot działalności	Zakres podporządkowania	Udział % w kapitale podstawowym	Udział % w ogólnej liczbie głosów
TOB Mercor Ukraina Sp. z o.o. z siedzibą w Drohowyżu (Ukraina)	sprzedaż i usługi budowlano montażowe w zakresie biernych zabezpieczeń przeciwpożarowych	Jednostka zależna konsolidowana metodą pełną	55%	55%
Mercor Fire Protection Systems s.r.l. z siedzibą w Bukareszcie (Rumunia)	sprzedaż i usługi budowlano montażowe w zakresie biernych zabezpieczeń przeciwpożarowych	Jednostka zależna konsolidowana metodą pełną	100%	100%
Tecresa Protección Pasiva S.L.U z siedzibą w Madrycie (Hiszpania)	produkcja, sprzedaż i usługi budowlano-montażowe w zakresie biernych zabezpieczeń przeciwpożarowych	Jednostka zależna konsolidowana metodą pełną	100%	100%
MHD1 Sp. z o.o. z siedzibą w Gdańsku	realizacja projektów budowlanych	Jednostka zależna konsolidowana metodą pełną	100%	100%
OOO Mercor Proof z siedzibą w Moskwie (Rosja)	produkcja, sprzedaż i usługi budowlano-montażowe w zakresie biernych zabezpieczeń przeciwpożarowych	Jednostka zależna konsolidowana metodą pełną	55%	55%

Unitarne Przedsiębiorstwo Produkcyjne MKRP Systemy w Mińsku (Białoruś) (podmiot zależny od OOO Mercor Proof)	sprzedaż i usługi budowlano – montażowe w zakresie biernych zabezpieczeń przeciwpożarowych	Jednostka zależna konsolidowana metodą pełną	55%	55%
TOO MKR – Astana z siedzibą w Ałmaacie (Kazachstan) (podmiot zależny od Mercor Proof)	sprzedaż i usługi budowlano – montażowe w zakresie biernych zabezpieczeń przeciwpożarowych	Jednostka zależna konsolidowana metodą pełną	55%	55%
Mercor HD Sp. z o.o. z siedzibą w Gdańsku	realizacja projektów budowlanych	Jednostka zależna konsolidowana metodą pełną	100%	100%
Mercor Czech Republic s.r.o. z siedzibą w Ostrawie (Czechy)	sprzedaż i usługi budowlano montażowe w zakresie biernych zabezpieczeń przeciwpożarowych	Jednostka zależna konsolidowana metodą pełną	100%	100%
Mercor Slovakia s.r.o. z siedzibą w Bratysławie (Słowacja)	sprzedaż i usługi budowlano montażowe w zakresie biernych zabezpieczeń przeciwpożarowych	Jednostka zależna konsolidowana metodą pełną	100%	100%
Mercor Silboard spółka z o.o. z siedzibą w Gdańsku	sprzedaż i usługi budowlano montażowe w zakresie biernych zabezpieczeń przeciwpożarowych	Jednostka zależna konsolidowana metodą pełną	100%	100%
Mercor Dunamenti Tűzvédelem Zrt z siedzibą w Good (Węgry)	sprzedaż i usługi budowlano montażowe w zakresie biernych zabezpieczeń przeciwpożarowych	Jednostka zależna konsolidowana metodą pełną	100%	100%
Dunamenti CZ s.r.o. z siedzibą w Pradze (Republika Czeska) (podmiot zależny od Dunamenti Tűzvédelem Zrt)	sprzedaż i usługi budowlano montażowe w zakresie biernych zabezpieczeń przeciwpożarowych	Jednostka zależna konsolidowana metodą pełną	100%	100%
Dunamenti s.r.o. z siedzibą w Kolárovie (Słowacja) (podmiot zależny od Dunamenti Tűzvédelem Zrt)	sprzedaż i usługi budowlano montażowe w zakresie biernych zabezpieczeń przeciwpożarowych	Jednostka zależna konsolidowana metodą pełną	100%	100%
DFM Doors Sp. z o.o. z siedzibą w Gdańsku (Polska)	produkcja w zakresie biernych zabezpieczeń przeciwpożarowych	Jednostka zależna konsolidowana metodą pełną	82%	82%

Mercor Hungaria kft w likwidacji z siedzibą w Budapeszcie (Węgry) podlegała konsolidacji do momentu wykreślenia z rejestru tj. do 18 października 2018 roku.

3. Założenia do kontynuacji działalności

Skonsolidowane sprawozdanie finansowe Grupy zostało sporządzone przy założeniu kontynuowania działalności gospodarczej przez Grupę w okresie co najmniej 12 miesięcy po dniu bilansowym. Zarząd Grupy nie stwierdza na dzień podpisania sprawozdania finansowego istnienia faktów i okoliczności, które wskazywałyby na zagrożenie dla możliwości kontynuacji działalności przez Grupę w okresie co najmniej 12 miesięcy po dniu bilansowym na skutek zamierzonego lub przymusowego zaniechania bądź istotnego ograniczenia przez nią dotychczasowej działalności.

4. Wpływ pandemii COVID-19 na działalność

W dniu 11 marca 2020 roku Światowa Organizacja Zdrowia uznała epidemię koronawirusa za pandemię, a w dniu 13 marca polski rząd wprowadził stan zagrożenia epidemicznego a następnie epidemii. W celu złagodzenia potencjalnie istotnego zagrożenia jakie niesie dla zdrowia publicznego COVID-19, polskie władze podjęły działania mające na celu powstrzymanie epidemii, w tym wprowadzenie ograniczeń w transgranicznym przepływie osób, tymczasowy zakaz wjazdu do Polski przez cudzoziemców i zakaz prowadzenia działalności w niektórych branżach w oczekiwaniu na dalszy rozwój sytuacji.

Polski rząd przygotował dla niektórych przedsiębiorców państwowy program pomocy w celu przeciwdziałania negatywnym skutkom epidemii COVID-19 na gospodarkę. Na podstawie publicznie dostępnych informacji na dzień, w którym niniejsze skonsolidowane sprawozdanie finansowe zostało sporządzone, kierownictwo Grupy rozważyło szereg scenariuszy w odniesieniu do potencjalnego rozwoju epidemii i jej oczekiwanego wpływu na Grupę i środowisko gospodarcze, w którym prowadzi ona działalność, w tym środki już podjęte przez polski rząd oraz rządy innych krajów, z których pochodzą główni partnerzy biznesowi Grupy.

Przez cały okres pandemii większość zakładów produkcyjnych Grupy działała w normalnym trybie. W Polsce, w przypadku pracowników biurowych Grupa zdecydowała się na okresową pracę zdalną, która trwała około miesiąca. W drugiej połowie kwietnia, zaraz po ogłoszeniu luzowania rządowych obostrzeń w Polsce, wszyscy zatrudnieni wrócili do pracy w biurach. W związku z COVID-19, zgodnie z lokalnymi wytycznymi, czasowo zawieszona była praca w zakładzie hiszpańskiej spółki zależnej (Tecresa Protección Pasiva S.L.), zaś osoby zatrudnione w podmiotach zależnych: czeskim, słowackim, rumuńskim pracowały zdalnie.

Grupa nie odczuła dotychczas znaczącego wpływu pandemii na poziom zamówień, jednak mając na uwadze, że reprezentowana przez nią branża zazwyczaj dość późno reaguje na kryzys, dostosowuje strukturę organizacyjną i wprowadza oszczędności na wypadek recesji. Grupa zdecydowała się między innymi na ograniczenie liczby zamówień na usługi zewnętrzne oraz redukcję zatrudnienia. W chwili obecnej Grupa nie może oszacować wpływu sytuacji w polskiej i globalnej gospodarce na jej działalność. W związku z zaistniałą sytuacją szczególnie istotnym elementem działania w skali całej Grupy MERCOR będzie dyscyplina kosztowa, szczególnie w zakresie kosztów produkcji, sprzedaży i ogólnego zarządu.

Biorąc pod uwagę podjęte już decyzje oraz działania planowane i możliwe do podjęcia w przyszłości, a także wewnętrzne analizy scenariuszowe, Zarząd Grupy ocenił, iż założenie kontynuacji działalności przyjęte do sporządzenia niniejszego skonsolidowanego sprawozdania finansowego jest uzasadnione. Grupa będzie nadal monitorować bieżącą sytuację i podejmie wszelkie możliwe i niezbędne kroki, aby złagodzić negatywne skutki w miarę jej dalszego rozwoju.

NOTA 2 - ISTOTNE ZASADY RACHUNKOWOŚCI

Przy sporządzaniu niniejszego skonsolidowanego sprawozdania finansowego stosowane były te same zasady rachunkowości i metody obliczeniowe, jakie Grupa stosowała przy ostatnim rocznym skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym.

Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone zostało zgodnie z zasadą kosztu historycznego, z wyjątkiem pozycji pochodnych instrumentów finansowych wycenianych w wartości godziwej.

Dane finansowe w skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym wykazane zostały w tysiącach złotych (tys. PLN), chyba że w konkretnych sytuacjach podane zostały z większą dokładnością.

Waluta funkcjonalna jest zgodna z walutą lokalną kraju, w którym znajduje się dany podmiot Grupy. Obecnie jednostki grupy działają na terenie Polski, Czech, Słowacji, Hiszpanii, Ukrainy, Rumunii, Federacji Rosyjskiej oraz Węgier. Walutą funkcjonalną i prezentacji jednostki dominującej jest Złoty Polski (PLN).

Podstawa sporządzenia skonsolidowanego sprawozdania finansowego i oświadczenie o zgodności

Skonsolidowane sprawozdanie finansowe Grupy "MERCOR" S.A. obejmujące rok zakończony 31 marca 2020 zostało sporządzone zgodnie z Międzynarodowymi Standardami Sprawozdawczości Finansowej w kształcie zatwierdzonym przez Unię Europejską.

2. Nowe standardy i interpretacje nie zastosowane w niniejszym sprawozdaniu finansowym

Efekt zastosowania nowych standardów rachunkowości i zmian polityki rachunkowości

Zasady (polityka) rachunkowości zastosowane do sporządzenia niniejszego skonsolidowanego sprawozdania finansowego za rok kończący się 31 marca 2020r. są spójne z tymi, które zastosowano przy sporządzeniu rocznego skonsolidowanego sprawozdania finansowego za poprzedni rok obrotowy, z wyjątkiem zmian opisanych poniżej.

Zastosowano takie same zasady dla okresu bieżącego i porównywalnego.

MSSF 16 Leasing

MSSF 16 wprowadza jeden model ujęcia leasingu w księgach rachunkowych leasingobiorcy, zbieżny z ujęciem leasingu finansowego w ramach MSR 17. Zgodnie z MSSF 16 umowa jest leasingiem lub zawiera leasing, jeżeli przekazuje prawo do kontroli użytkowania zidentyfikowanego składnika aktywów na dany okres w zamian za wynagrodzenie. W przypadku gdy definicja leasingu jest spełniona, ujmuje się prawo do użytkowania aktywa wraz z odpowiednim zobowiązaniem z tytułu leasingu ustalonym w wysokości zdyskontowanych przyszłych płatności w okresie trwania leasingu. Wydatki związane z wykorzystywaniem aktywów będących przedmiotem leasingu, uprzednio ujmowane w większości w kosztach usług obcych, są obecnie klasyfikowane jako koszty amortyzacji oraz koszty odsetkowe. Aktywa z tytułu prawa do użytkowania są amortyzowane liniowo, natomiast zobowiązanie z tytułu umów leasingowych rozliczane są efektywną stopą procentową.

Grupa dokonała przeglądu umów, w wyniku którego zidentyfikowane zostały umowy definiowane jako umowy leasingu w świetle MSSF 16.

W przypadku prawa wieczystego użytkowania gruntów Grupa zastosowała uproszczenia polegające na ustaleniu wartości prawa do użytkowania składnika aktywów oraz zobowiązania z tego tytułu w oparciu o ostatnie dostępne dane. Zastosowanie uproszczenia wynikało z braku możliwości odzyskania archiwalnych danych, a ewentualny koszt ich pozyskania jest wyższy niż istotność wpływu na model.

Wpływ wdrożenia MSSF 16 na ujęcie aktywów z tytułu prawa do użytkowania oraz związanych z nim zobowiązań finansowych przedstawiony został poniżej:

	MSR 17 31/03/2019	Wpływ zmiany polityki rachunkowości	MSSF 16 01/04/2019
Aktywa z tytułu praw do użytkowania Aktywa z tytułu podatku odroczonego	- -	8 926 80	8 926 80
Długoterminowe zobowiązania z tytułu praw do użytkowania	-	8 063	8 063
Krótkoterminowe zobowiązania z tytułu praw do użytkowania	-	1 315	1 315
Zyski zatrzymane	-	(342)	(342)

Zmiana stanu aktywów z tytułu prawa do użytkowania przedstawia się następująco:

	Stan na 01/04/2019	Zawarcie nowych umów	Zmiana warunków umów	Amortyzacja w okresie	Stan na 31/03/2020

Użytkowanie wieczyste gruntów	524	-	-	44	480
Budynki i budowle	8 085	3 384	(3 217)	1 383	6 869
Maszyny i urządzenia	54	-	-	20	34
Środki transportu	242	3 043	-	598	2 687
Razem	8 905	6 427	(3 217)	2 045	10 070

Zmiana stanu zobowiązań z tytułu prawa do użytkowania przedstawia się następująco:

	Stan na 01/04/2019	Zawarcie nowych umów	Zmiana warunków umów	Opłaty leasingowe	Odsetki	Stan na 31/03/2020

Użytkowanie wieczyste gruntów	607	-	-	61	20	566
Budynki i budowle	8 427	5 012	(3 325)	1 571	180	8 723
Maszyny i urządzenia	54	-	-	21	2	35
Środki transportu	250	3 043	-	642	65	2 716
Razem	9 338	8 055	(3 325)	2 295	267	12 040
Wartość przyszłych płatności z tytułu praw do użytkowania przedstawiona została poniżej.
				31/03/2020		01/04/2019
Wartość przyszłych płatności wymagana w ciągu: - jednego roku					2 398	1 316
- dwóch do pięciu lat					5 773	3 358
- powyżej pięciu lat					3 869	4 704
Razem					12 040	9 378

Zmiany wynikające ze zmian MSSF

Od początku roku obrotowego obowiązują następujące nowe lub zmienione standardy oraz interpretacje wydane przez Radę Międzynarodowych Standardów Rachunkowości (RMSR) lub Komitet ds. Interpretacji Międzynarodowej Sprawozdawczości Finansowej.

Zmiany do MSSF 9 "Instrumenty finansowe": Wcześniejsze spłaty z ujemną rekompensatą Zgodnie z MSSF 9 instrument dłużny może być wyceniony według zamortyzowanego kosztu lub według wartości godziwej przez inne całkowite dochody, pod warunkiem, że umowne przepływy pieniężne to wyłącznie spłaty kapitału i odsetki od niespłaconej kwoty głównej (kryterium SPPI), a instrument jest utrzymywany w ramach odpowiedniego modelu biznesowego dla tej klasyfikacji. Zmiany do MSSF 9 precyzują, że składnik aktywów finansowych spełnia kryterium SPPI bez względu na zdarzenie lub okoliczność, która powoduje przedterminowe rozwiązanie umowy i niezależnie od tego, która strona płaci lub otrzymuje uzasadnioną rekompensatę za wcześniejsze rozwiązanie umowy.

Zmiany do MSR 19: Zmiana, ograniczenie lub rozliczenie programu

Zmiany do MSR 19 precyzują, że w przypadku zmiany, ograniczenia lub rozliczenia programu w trakcie rocznego okresu sprawozdawczego, jednostka jest zobowiązana do ustalenia bieżącego kosztu usługi za pozostałą część okresu po zmianie, ograniczeniu lub rozliczeniu programu, przy zastosowaniu założeń aktuarialnych wykorzystanych do ponownej wyceny zobowiązania (składnika aktywów) netto z tytułu określonych świadczeń, odzwierciedlającego korzyści oferowane w ramach programu oraz aktywa programu po tym zdarzeniu. Jednostka jest również zobowiązana do określenia odsetek netto za pozostałą część okresu po zmianie, ograniczeniu lub rozliczeniu programu przy użyciu zobowiązania (składnika aktywów) netto z tytułu określonych świadczeń odzwierciedlającego korzyści oferowane w ramach programu i aktywa programu po tym zdarzeniu oraz stopę dyskontową zastosowaną do ponownej wyceny zobowiązania (składnika aktywów) netto z tytułu określonych świadczeń.

Zmiany do MSR 28: Udziały długoterminowe w jednostkach stowarzyszonych i wspólnych przedsięwzięciach

Zmiany precyzują, że jednostka stosuje MSSF 9 do długoterminowych udziałów w jednostce stowarzyszonej lub wspólnym przedsięwzięciu, do których nie stosuje się metody praw własności, ale co do zasady stanowi część inwestycji netto jednostki w jednostce stowarzyszonej lub wspólnym przedsięwzięciu (udziały długoterminowe). Wyjaśnienie to jest istotne, ponieważ sugeruje, że oczekiwany model strat kredytowych w MSSF 9 ma zastosowanie do takich udziałów długoterminowych.

Zmiany precyzują również, że stosując MSSF 9 jednostka nie bierze pod uwagę strat jednostki stowarzyszonej lub wspólnego przedsięwzięcia ani żadnych strat z tytułu utraty wartości inwestycji netto w jednostce stowarzyszonej lub wspólnym przedsięwzięciu, które wynikają ze stosowania MSR 28 Inwestycje w jednostkach stowarzyszonych.

Interpretacja KIMSF 23: Niepewność związana z ujmowaniem podatku dochodowego

Interpretacja wyjaśnia sposoby ujmowania i wyceny podatku dochodowego zgodnie z MSR 12, jeżeli istnieje niepewność związana z jego ujęciem. Nie dotyczy ona podatków ani opłat nieobjętych zakresem MSR 12, ani też nie obejmuje wymogów dotyczących odsetek i kar związanych z niepewnym ujmowaniem podatku dochodowego. Interpretacja dotyczy w szczególności:

odrębnego uwzględniania przez jednostkę przypadków niepewnego traktowania podatkowego;
założeń czynionych przez jednostkę co do kontroli ujęcia podatku przez organy podatkowe;
sposobu, w jaki jednostka ustala dochód podlegający opodatkowaniu (stratę podatkową), podstawę opodatkowania, nierozliczone straty podatkowe, niewykorzystane ulgi podatkowe i stawki podatkowe;
sposobu, w jaki jednostka uwzględnia zmiany faktów i okoliczności.

Jednostka musi ustalić, czy rozpatruje każde niepewne ujęcie podatkowe osobno, czy też łącznie z jednym lub większą liczbą innych niepewnych ujęć. Należy postępować zgodnie z podejściem, które lepiej przewiduje rozwiązanie niepewności.

Zmiany do różnych standardów wynikające z corocznego przeglądu Międzynarodowych Standardów Sprawozdawczości Finansowej (Annual Improvements 2015-2017)

MSSF 3 Połączenia jednostek

Zmiany wyjaśniają, że gdy jednostka uzyskuje kontrolę nad jednostką, która jest wspólnym działaniem, stosuje wymogi dotyczące połączenia jednostek realizowanego etapami, w tym dokonując ponownej wyceny uprzednio należących do niej udziałów we wspólnym działaniu według wartości godziwej. W ten sposób jednostka przejmująca dokonuje ponownej wyceny wszystkich uprzednio należących do niej udziałów we wspólnym działaniu.

MSSF 11 Wspólne ustalenia umowne

Zmiany precyzują, że strona, która uczestniczy we wspólnym działaniu, lecz nie sprawuje nad nim współkontroli, może uzyskać wspólną kontrolę nad wspólnym działaniem, w którym działalność wspólnego działania stanowi przedsięwzięcie zgodnie z definicją w MSSF 3. W takich przypadkach uprzednio posiadane udziały we wspólnym działaniu nie podlegają ponownej wycenie.

MSR 12 Podatek dochodowy

Zmiany precyzują, że skutki podatkowe wynikające z wypłaty dywidend są bardziej bezpośrednio związane z przeszłymi transakcjami lub zdarzeniami, które doprowadziły do uzyskania zysków podlegających podziałowi, niż z wypłatami na rzecz właścicieli. W związku z tym jednostka ujmuje skutki podatkowe wypłaty dywidend w wyniku finansowym, innych całkowitych dochodach lub kapitale własnym w zależności od tego, gdzie jednostka ujęła te przeszłe transakcje lub zdarzenia.

MSR 23 Koszty finansowania zewnętrznego

Zmiany precyzują, że jednostka traktuje wszelkie pożyczki pierwotnie zaciągnięte w celu wytworzenia dostosowywanego składnika aktywów jako część pożyczek ogólnych, gdy zasadniczo wszystkie działania niezbędne do przygotowania tego składnika aktywów do zamierzonego użytkowania lub sprzedaży są zakończone.

Standardy nieobowiązujące (Nowe standardy i interpretacje)

W niniejszym sprawozdaniu finansowym Grupa nie zdecydowała o wcześniejszym zastosowaniu opublikowanych standardów lub interpretacji przed ich datą wejścia w życie.

Następujące standardy i interpretacje zostały wydane przez Radę Międzynarodowych Standardów Rachunkowości lub Komitet ds. Interpretacji Międzynarodowej Sprawozdawczości Finansowej, a nie weszły jeszcze w życie na dzień bilansowy:

MSSF 14 Regulacyjne rozliczenia międzyokresowe

Nowy standard został opublikowany w dniu 30 stycznia 2014 roku i ma zastosowanie do okresów rocznych rozpoczynających się 1 stycznia 2016 roku lub później. Nowy standard ma charakter przejściowy w związku z toczącymi się pracami RMSR nad uregulowaniem sposobu rozliczania operacji w warunkach regulacji cen. Standard. Standard wprowadza zasady ujmowania aktywów i zobowiązań powstałych w związku z transakcjami o cenach regulowanych w przypadku gdy jednostka podejmie decyzję o przejściu na MSSF.

MSSF 17 Umowy ubezpieczeniowe

Nowy standard został opublikowany w dniu 18 maja 2017 roku i ma zastosowanie do okresów rocznych rozpoczynających się 1 stycznia 2021 roku lub później. Dozwolone jest jego wcześniejsze zastosowanie (pod warunkiem równoczesnego zastosowania MSSF 15 i MSSF 9). Standard zastępuje dotychczasowe regulacje dotyczące umów ubezpieczeniowych (MSSF 4).

Zmiany w MSSF 10 i MSR 28: Sprzedaż lub wniesienie aktywów pomiędzy inwestorem a jego jednostką stowarzyszoną lub wspólnym przedsięwzięciem

Zmiany w MSSF 10 i MSR 28 zostały opublikowane w dniu 11 września 2014 roku i mają zastosowanie do okresów rocznych rozpoczynających się 1 stycznia 2016 roku lub później (termin wejścia w życie obecnie został odroczony bez wskazania daty początkowej). Zmiany doprecyzowują rachunkowość transakcji, w których jednostka dominująca traci kontrolę nad jednostką zależną, która nie stanowi "biznesu" zgodnie z definicją określoną w MSSF 3 "Połączenia jednostek", w drodze sprzedaży wszystkich lub części udziałów w tej jednostce zależnej do jednostki stowarzyszonej lub wspólnego przedsięwzięcia ujmowanego metodą praw własności.

Grupa zastosuje zmiany w standardach nie wcześniej niż z dniem ustalonym przez Unię Europejską jako data wejścia w życie tego standardu. Aktualnie Komisja Europejska postanowiła odroczyć formalną procedurę zatwierdzenia zmienionych standardów.

Zmiany do Odniesień do Założeń Koncepcyjnych zawartych z Międzynarodowych Standardach Sprawozdawczości Finansowej

Zmiany opublikowane zostały w dniu 29 marca 2018 roku i mają zastosowanie do okresów rocznych rozpoczynających się 1 stycznia 2020 roku lub później.

Zmiana do MSSF 3: Definicja przedsięwzięcia

Zmiana do MSSF 3 została opublikowana w dniu 22 października 2018 roku i ma zastosowanie do okresów rocznych rozpoczynających się 1 stycznia 2020 roku lub później.

Zmiany do MSR 1 i MSR 8: Definicja istotności

Zmiany zostały opublikowane w dniu 31 października 2018 roku i mają zastosowanie do okresów rocznych rozpoczynających się 1 stycznia 2020 roku lub później.

Zmiany do MSSF 9, MSR 39 i MSSF 7: Reforma wskaźników referencyjnych stóp procentowych

Zmiany zostały opublikowane w dniu 26 września 2019 roku i mają zastosowanie do okresów rocznych rozpoczynających się 1 stycznia 2020 roku lub później.

Zmiany do MSR 1: Podział zobowiązań na krótkoterminowe i długoterminowe

Zmiany zostały opublikowane w dniu 23 stycznia 2020 roku i mają zastosowanie do okresów rocznych rozpoczynających się 1 stycznia 2022 roku lub później. Do dnia zatwierdzenia niniejszego sprawozdania finansowego zmiany nie zostały zatwierdzona przez UE.

Zmiany do MSSF 3: Zmiany do odniesień do Założeń Koncepcyjnych

Zmiany zostały opublikowane w dniu 14 maja 2020 roku i mają zastosowanie do okresów rocznych rozpoczynających się 1 stycznia 2022 roku lub później. Do dnia zatwierdzenia niniejszego sprawozdania finansowego zmiany nie zostały zatwierdzona przez UE.

Zmiany do MSR 16: Przychody osiągnięte przed oddaniem do użytkowania

Zmiany do MSR 37: Koszty wypełnienia obowiązków umownych

Zmiany wynikające z przeglądu MSSF 2018-2020

Zmiana do MSSF 16: Ustępstwa czynszowe związane z COVID-19

Zmiana została opublikowana w dniu 28 maja 2020 roku i mają zastosowanie do okresów rocznych rozpoczynających się 1 czerwca 2020 roku lub później. Do dnia zatwierdzenia niniejszego sprawozdania finansowego zmiany nie zostały zatwierdzona przez UE. Dozwolone jest wcześniejsze zastosowanie, w tym dla sprawozdań finansowych nie zatwierdzonych do publikacji na 28 maja 2020 roku.

Grupa postanowiła nie korzystać z możliwości wcześniejszego zastosowania powyższych standardów, zmian do standardów i interpretacji.

3. Szacunki Zarządu

Sporządzając niniejsze skonsolidowane sprawozdanie finansowe, Zarząd jednostki dominującej wykorzystywał szacunki, oparte na pewnych założeniach i osądach. Szacunki te mają wpływ na przyjęte zasady oraz prezentowane wartości aktywów, zobowiązań oraz przychodów i kosztów.

Szacunki oraz związane z nimi założenia leżące u ich podstaw opierają się na doświadczeniu historycznym oraz analizie różnorodnych czynników, które są uznawane za racjonalne w danych okolicznościach, a ich wyniki stanowią podstawę profesjonalnego osądu co do wartości poszczególnych pozycji, których dotyczą.

W niektórych istotnych kwestiach Zarząd jednostki dominującej opiera się na opiniach niezależnych ekspertów.

W związku z charakterem oszacowań i przyjętych założeń dotyczących przyszłości, uzyskane w ten sposób oszacowania księgowe z definicji mogą nie pokrywać się z faktycznymi rezultatami. Szacunki oraz założenia w nich przyjęte podlegają bieżącej weryfikacji. Zmiana szacunków księgowych jest rozpoznawana w okresie, w którym zostały one zmienione, jeśli dotyczą wyłącznie tego okresu lub także w okresach kolejnych.

Oszacowania i założenia, które niosą ze sobą ryzyko obejmują:

a) rezerwy na świadczenia pracownicze

W zakresie świadczeń pracowniczych Grupa nie jest stroną żadnych porozumień płacowych ani zbiorowych układów pracy. Grupa nie posiada także programów emerytalnych zarządzanych bezpośrednio przez Grupę lub przez fundusze zewnętrzne. Koszty świadczeń pracowniczych obejmują wynagrodzenia płatne zgodnie z warunkami zawartych umów o pracę z poszczególnymi pracownikami oraz koszty świadczeń emerytalnych (odprawa emerytalna) wypłacone pracownikom zgodnie z przepisami prawa, po okresie zatrudnienia. Zobowiązania z tytułu krótkoterminowych świadczeń pracowniczych wyceniane są na zasadach ogólnych. Świadczenia długoterminowe szacowane są na podstawie metod aktuarialnych. Zastosowanie tych metod wymaga przyjęcia wielorakich założeń, w tym odpowiednich stóp dyskontowych oraz założeń demograficznych. Opis założeń do szacunków związanych z przyszłymi świadczeniami pracowniczymi wskazany jest w Nocie 20 niniejszego skonsolidowanego sprawozdania finansowego.

b) oszacowanie związane z przeprowadzeniem dorocznego testu na utratę wartości firmy

Grupa przeprowadza na koniec każdego roku obrotowego test na utratę wartości firmy. W celu przeprowadzenie testu pod kątem możliwej utraty wartości, wartość firmy alokowana jest do ośrodków wypracowujących środki pieniężne. Wartość odzyskiwalną ustala się na podstawie wyliczeń jako wyższą z dwóch: wartość użytkową lub wartość godziwą pomniejszoną o koszty sprzedaży. Wyliczenia te wymagają wykorzystania szacunków odnośnie projekcji przepływów pieniężnych w kolejnym roku obrotowym oraz przewidywanego rozwoju rynku w latach późniejszych. Z uwagi na dużą zmienność koniunktury w branży, w której działa Grupa, może nastąpić sytuacja, w której rzeczywiste przepływy mogą się istotnie różnić od tych prognozowanych przez Grupę. Opis założeń do przeprowadzonych testów na utratę wartości dla wartości firmy zaprezentowany jest w Nocie 11 niniejszego skonsolidowanego sprawozdania finansowego.

c) kontrakty długoterminowe

Grupa dokonuje ustalenia stopnia zaawansowania kontraktów długoterminowych przez ustalenie proporcji dotychczas poniesionych kosztów danego projektu do całkowitych szacowanych kosztów tego projektu. Z uwagi na charakter prowadzonych projektów, a także możliwość pojawienia się nie przewidywanych wcześniej trudności związanych z realizacją projektu, może się okazać, iż rzeczywiste całkowite koszty realizacji projektu będą różniły się od dokonywanych szacunków. Zmiana szacunków całkowitych kosztów realizacji projektów może spowodować, iż ustalony na dzień kończący okres sprawozdawczy stopień zaawansowania projektu, a tym samym rozpoznany przychód, powinien być ustalony w innej wartości.

d) pozostałe

Oprócz wyżej wymienionych Grupa dokonuje okresowego (przynajmniej raz do roku na dzień kończący okres sprawozdawczy) oszacowania prawidłowości ustalenia okresów użytkowania poszczególnych składników majątku trwałego, ewentualnej wartości rezydualnej poszczególnych obiektów, jak również odpisów aktualizujących dotyczących należności oraz zapasów. Szacunki te oparte są głównie na doświadczeniu historycznym oraz analizie różnorodnych czynników wpływających na wykorzystanie posiadanego majątku oraz możliwości skonsumowania korzyści ekonomicznych w nim zawartych.

4. Istotne zasady rachunkowości

Konsolidacja - Jednostki zależne

Jednostki zależne to wszelkie jednostki (w tym jednostki specjalnego przeznaczenia), w odniesieniu do których Grupa ma zdolność kierowania ich polityką finansową i operacyjną w celu osiągnięcia korzyści ekonomicznych z jej działalności, co zwykle towarzyszy posiadaniu większości ogólnej liczby głosów w organach stanowiących. Przy dokonywaniu oceny, czy Grupa kontroluje daną jednostkę, uwzględnia się istnienie i wpływ potencjalnych praw głosu, które w danej chwili można zrealizować lub zamienić.

Przejęcie jednostek zależnych przez Grupę rozlicza się metodą nabycia. Koszt przejęcia ustala się jako wartość godziwą przekazanych aktywów, wyemitowanych instrumentów kapitałowych oraz zobowiązań zaciągniętych lub przejętych na dzień wymiany. Możliwe do zidentyfikowania aktywa nabyte oraz zobowiązania i zobowiązania warunkowe przejęte w ramach połączenia jednostek gospodarczych

wycenia się początkowo według ich wartości godziwej na dzień przejęcia, niezależnie od wielkości ewentualnych udziałów niesprawujących kontroli. Nadwyżkę kosztu przejęcia nad wartością godziwą udziału Grupy w możliwych do zidentyfikowania przejętych aktywach netto ujmuje się jako wartość firmy. Wartość firmy nie podlega amortyzacji, ale jest poddawana corocznie testowi na utratę wartości.

Jeżeli koszt przejęcia jest niższy od wartości godziwej aktywów netto przejętej jednostki zależnej, różnicę ujmuje się bezpośrednio przez wynik finansowy.

Jednostki zależne podlegają pełnej konsolidacji od dnia przejęcia nad nimi kontroli. Transakcje, rozrachunki i niezrealizowane zyski na transakcjach pomiędzy Spółkami Grupy są eliminowane. Niezrealizowane straty również podlegają eliminacji, chyba że transakcja dostarcza dowodów na utratę wartości przez przekazany składnik aktywów.

Wycena - Jednostki stowarzyszone

Jednostki stowarzyszone to wszelkie jednostki, na które Grupa wywiera znaczący wpływ, lecz których nie kontroluje, co zwykle towarzyszy posiadaniu od 20 do 50 % ogólnej liczby głosów w organach stanowiących.

Inwestycje w jednostkach stowarzyszonych ujmuje się metodą praw własności i wycenia początkowo według ceny nabycia. Inwestycja w jednostkach stowarzyszonych obejmuje określoną w dniu nabycia wartość firmy.

Nie zrealizowane zyski na transakcjach pomiędzy Grupą, a jej jednostkami stowarzyszonymi eliminuje się proporcjonalnie do udziału Grupy w jednostkach stowarzyszonych. Nie zrealizowane straty również są eliminowane, chyba że transakcja dostarcza dowodów na wystąpienie utraty wartości przekazywanego składnika aktywów.

Wartości niematerialne

Wartości niematerialne obejmują aktywa Grupy, które nie posiadają postaci fizycznej, są identyfikowalne oraz które można wiarygodnie wycenić, a które w przyszłości spowodują wpływ korzyści ekonomicznych.

Wartości niematerialne ujmowane są na dzień początkowego ujęcia w cenie nabycia lub koszcie wytworzenia.

Wartości niematerialne powstałe na skutek prowadzenia prac rozwojowych, ujmowane są w sprawozdaniu z sytuacji finansowej po spełnieniu następujących warunków:

z technicznego punktu widzenia istnieje możliwość ukończenia składnika wartości niematerialnych, tak aby nadawał się do sprzedaży lub użytkowania,
istnieje możliwość udowodnienia zamiaru ukończenia składnika oraz jego użytkowania i sprzedaży,
składnik będzie zdolny do użytkowania lub sprzedaży,
znany jest sposób, w jaki składnik będzie wytwarzał prawdopodobne przyszłe korzyści ekonomiczne,
zapewnione zostaną środki techniczne oraz finansowe konieczne do ukończenia prac rozwojowych oraz jego użytkowania i sprzedaży,
istnieje możliwość wiarygodnego ustalenia nakładów poniesionych w czasie prac rozwojowych.

Nakłady poniesione w okresie prowadzenia prac badawczych oraz nakłady nie spełniające w/w warunków ujmowane są jako koszty w sprawozdaniu z całkowitych dochodów w dacie ich poniesienia.

Grupa traktuje nadane prawa wieczystego użytkowania jako leasing operacyjny. W przypadku nabycia takich praw na rynku wtórnym prezentowane są one jako wartości niematerialne i amortyzowane w okresie przewidywanego ich użytkowania.

Amortyzacja wartości niematerialnych odbywa się według stawek odzwierciedlających przewidywany okres ich użytkowania. Grupa nie posiada wartości niematerialnych o nieokreślonym okresie użytkowania, za wyjątkiem wartości firmy, która nie jest amortyzowana. Dla celów amortyzacji wartości niematerialnych o określonym okresie użytkowania stosowana jest metoda amortyzacji liniowej. Okresy użytkowania dla poszczególnych składników wartości niematerialnych są następujące:

Licencje na oprogramowanie	od 2 do 10 lat
Prace rozwojowe	od 2 do 20 lat

Wartości niematerialne poddawane są testowi na utratę wartości, jeśli istnieją przesłanki wskazujące na występowanie utraty wartości, przy czym dla wartości niematerialnych w okresie ich realizacji ewentualna utrata wartości określana jest na każdy dzień kończący okres sprawozdawczy. Skutki utraty wartości dla pozycji wartości niematerialnych jak również ich amortyzacji odnoszone są w koszty działalności operacyjnej.

Na dzień kończący okres sprawozdawczy wartości niematerialne wyceniane są według ceny nabycia lub kosztu wytworzenia po pomniejszeniu o dokonane odpisy aktualizujące oraz ewentualne odpisy z tytułu trwałej utraty wartości.

Rzeczowe aktywa trwałe

Rzeczowe aktywa trwałe obejmują środki trwałe i nakłady na środki trwałe w budowie, które Grupa zamierza wykorzystywać w swojej działalności oraz na potrzeby administracyjne w okresie dłuższym niż 1 rok, które w przyszłości spowodują wpływ korzyści ekonomicznych. Nakłady na rzeczowe trwałe obejmują poniesione nakłady inwestycyjne na przyszłe dostawy maszyn, urządzeń i usług związanych z wytworzeniem środków trwałych.

Rzeczowe aktywa trwałe oraz środki trwałe w budowie ujmowane są pierwotnie w cenie nabycia lub koszcie wytworzenia. Rzeczowe aktywa trwałe obejmują istotne specjalistyczne części zamienne, które funkcjonują jako element środka trwałego. Jako odrębne pozycje rzeczowych aktywów trwałych ujmowane są także istotne komponenty, również o charakterze niematerialnym.

Amortyzacja rzeczowych aktywów trwałych, w tym komponentów i specjalistycznych części zamiennych, odbywa się według stawek odzwierciedlających przewidywany okres ich użytkowania. Dla celów amortyzacji rzeczowych aktywów trwałych stosowana jest metoda amortyzacji liniowej. Okresy użytkowania dla poszczególnych składników rzeczowych aktywów trwałych są następujące:

Budynki i budowle	od 10 do 45 lat
Maszyny i urządzenia	od 3 do 10 lat
Środki transportu	od 4 do 7 lat
Pozostałe rzeczowe aktywa trwałe	od 3 do 10 lat

Grunty własne nie podlegają amortyzacji.

Rzeczowe aktywa trwałe oraz aktywa trwałe w budowie poddawane są testowi na utratę wartości, jeśli istnieją przesłanki wskazujące na występowanie utraty wartości, przy czym dla aktywów trwałych w budowie w okresie ich realizacji ewentualna utrata wartości określana jest na każdy dzień kończący okres sprawozdawczy. Skutki utraty wartości rzeczowych aktywów trwałych oraz aktywów trwałych w budowie odnoszone są w pozostałe koszty operacyjne.

Na dzień kończący okres sprawozdawczy rzeczowe aktywa trwałe oraz aktywa trwałe w budowie wyceniane są według ceny nabycia lub kosztu wytworzenia pomniejszonego o dokonane odpisy amortyzacyjne oraz ewentualne odpisy z tytułu trwałej utraty wartości.

Aktywa finansowe

Grupa klasyfikuje aktywa finansowe do jednej z kategorii: aktywa finansowe wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy, pożyczki udzielone i należności własne, aktywa finansowe utrzymywane do terminu wymagalności oraz aktywa finansowe dostępne do sprzedaży. Klasyfikacja poszczególnych aktywów finansowych uzależniona jest od przeznaczenia aktywa finansowego oraz intencji Zarządu. Zarząd określa powyższą klasyfikację w momencie początkowego ujęcia danego aktywa oraz w uzasadnionych przypadkach dokonuje odpowiedniej reklasyfikacji w okresach kolejnych, za wyjątkiem reklasyfikacji aktywów finansowych wycenianych w wartości godziwej poprzez wynik finansowy.

a. Aktywa finansowe wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy

Do tej kategorii zaliczane są aktywa finansowe przeznaczone do obrotu oraz aktywa finansowe wyznaczone do wyceny w wartości godziwej w momencie ich pierwotnego ujęcia. Aktywa finansowe klasyfikowane są do tej kategorii, jeżeli przeznaczone są do sprzedaży w krótkim okresie. Do kategorii aktywów finansowych przeznaczonych do obrotu klasyfikuje się także instrumenty pochodne, chyba że związane są z rachunkowością zabezpieczeń.

Aktywa finansowe wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy ujmowane są początkowo w wartości godziwej, zaś koszty transakcji ujmowane są bezpośrednio w wyniku finansowym. Zyski i straty wynikające ze zmiany wartości godziwej odnoszone są na wynik finansowy w okresie, w którym powstały. Aktywa te są usuwane ze sprawozdania z sytuacji finansowej, kiedy prawa do otrzymania korzyści z danego aktywa wygasły lub zostały przekazane, a Grupa przekazała praktycznie wszystkie korzyści i ryzyka związane z aktywem.

Aktywa w tej kategorii prezentowane są jako aktywa bieżące, kiedy przeznaczone są do obrotu lub ich sprzedaż spodziewana jest w ciągu 12 miesięcy od dnia kończącego okres sprawozdawczy.

b. Pożyczki udzielone i należności

Pożyczki udzielone i należności są aktywami finansowymi niebędącymi instrumentami finansowymi, o określonej lub możliwej do określenia wielkości płatności, które nie są notowane na aktywnym rynku i nie zostały nabyte z intencją przeznaczenia do sprzedaży.

Pożyczki udzielone i należności ujmowane są początkowo w wartości godziwej łącznie z kosztami transakcji. Na dzień kończący okres sprawozdawczy kategoria ta wyceniana jest według zamortyzowanego kosztu na bazie efektywnej stopy procentowej. Aktywa te są usuwane ze

sprawozdania z sytuacji finansowej, kiedy prawa do otrzymania korzyści z danego aktywa wygasły lub zostały przekazane, a Grupa przekazała praktycznie wszystkie korzyści i ryzyka związane z aktywem.

Aktywa w tej kategorii wykazywane są jako aktywa bieżące, chyba że ich wymagalność przekracza 12 miesięcy od dnia kończącego okres sprawozdawczy, kiedy prezentowane są jako aktywa trwałe.

c. Aktywa finansowe utrzymywane do terminu wymagalności

Do aktywów finansowych utrzymywanych do terminu wymagalności klasyfikowane są aktywa finansowe o określonych lub możliwych do określenia płatnościach oraz ustalonym terminie wymagalności, które Grupa zamierza i jest w stanie utrzymać w posiadaniu do upływu terminu wymagalności, z wyjątkiem udzielonych pożyczek i należności.

Aktywa finansowe utrzymywane do terminu wymagalności ujmowane są początkowo w wartości godziwej łącznie z kosztami transakcji, chyba że są one nieistotne. Na dzień kończący okres sprawozdawczy kategoria ta wyceniana jest według zamortyzowanego kosztu na bazie efektywnej stopy procentowej. Aktywa te są usuwane ze sprawozdania z sytuacji finansowej, kiedy prawa do otrzymania korzyści z danego aktywa wygasły lub zostały przekazane, a Grupa przekazała praktycznie wszystkie korzyści i ryzyka związane z aktywem.

Aktywa w tej kategorii wykazywane są jako aktywa bieżące, chyba że ich wymagalność przekracza 12 miesięcy od dnia kończącego okres sprawozdawczy kiedy prezentowane są jako aktywa trwałe.

d. Aktywa finansowe dostępne do sprzedaży

Do aktywów finansowych dostępnych do sprzedaży Grupa zalicza wszelkie aktywa finansowe niebędące: pożyczkami udzielonymi i należnościami, aktywami finansowymi utrzymywanymi do upływu terminu wymagalności oraz aktywami finansowymi wycenianymi do wartości godziwej przez wynik finansowy. Do aktywów dostępnych do sprzedaży zalicza się w szczególności udziały w innych podmiotach niebędących podmiotami powiązanymi, których Grupa nie przeznaczyła do sprzedaży w krótkim terminie i które nie podlegają konsolidacji.

Aktywa finansowe dostępne do sprzedaży ujmowane są początkowo w wartości godziwej łącznie z kosztami transakcji. Na dzień kończący okres sprawozdawczy kategoria ta wyceniana jest według wartości godziwej.

Przychody z odsetek dotyczące aktywów finansowych dostępnych do sprzedaży ujmowane są w wyniku finansowym według efektywnej stopy procentowej. Dywidendy dotyczące aktywów finansowych dostępnych do sprzedaży ujmowane są w sprawozdaniu z całkowitych dochodów kiedy prawa do otrzymania płatności przez Grupę zostały ustalone. Wszystkie inne zmiany w wartości godziwej ujmowane są w kapitale własnym. W momencie sprzedaży tych aktywów lub ich wygaśnięcia skutki ich wyceny ujęte w kapitale własnym rozpoznaje się w wyniku finansowym.

Aktywa te są usuwane ze sprawozdania z sytuacji finansowej, kiedy prawa do otrzymania korzyści z danego aktywa wygasły lub zostały przekazane, a Grupa przekazała praktycznie wszystkie korzyści i ryzyka związane z aktywem.

Aktywa w tej kategorii wykazywane są jako aktywa bieżące, chyba że ich wymagalność przekracza 12 miesięcy od dnia kończącego okres sprawozdawczy kiedy prezentowane są jako aktywa trwałe.

Zobowiązania finansowe wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy

Kategoria ta obejmuje dwie grupy zobowiązań: zobowiązania finansowe przeznaczone do obrotu oraz zobowiązania finansowe wyznaczone w momencie ich początkowego jako wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy. Zobowiązania finansowe przeznaczone do obrotu są to zobowiązania, które: zostały zaciągnięte głównie w celu sprzedaży lub odkupienia w bliskim terminie lub są częścią portfela określonych instrumentów finansowych, którymi zarządza się łącznie, i dla których można potwierdzić generowanie krótkoterminowych zysków lub też stanowią instrumenty pochodne.

W Grupie do zobowiązań finansowych wycenianych w wartości godziwej przez wynik finansowy należą przede wszystkim instrumenty pochodne (Spółka nie stosuje rachunkowości zabezpieczeń) o ujemnej wartości godziwej. Zobowiązania zaliczone do zobowiązań finansowych wycenianych w wartości godziwej wyceniane są na koniec każdego okresu sprawozdawczego w wartości godziwej a wszelkie zyski lub straty odnoszone są w przychody lub koszty finansowe. Wyceny instrumentów pochodnych w wartości godziwej dokonuje się na koniec okresu sprawozdawczego w oparciu o wyceny przeprowadzone przez banki realizujące transakcje. Wartość godziwą instrumentów dłużnych stanowią przyszłe przepływy pieniężne zdyskontowane bieżącą rynkową stopą procentową właściwą dla podobnych instrumentów.

Instrumenty pochodne

Instrumenty pochodne są ujmowane i wyceniane na dzień kończący okres sprawozdawczy w wartości godziwej. Grupa nie stosuje rachunkowości zabezpieczeń. W okresie objętym skonsolidowanym sprawozdaniem finansowym Grupa stosowała transakcje terminowe typu forward w celu minimalizowania ryzyka walutowego.

Zapasy

Zapasy są aktywami, przeznaczonymi do sprzedaży w toku zwykłej działalności gospodarczej, będącymi w trakcie produkcji przeznaczonej na sprzedaż oraz mającymi postać materiałów lub surowców zużywanych

w procesie produkcyjnym lub w trakcie świadczenia usług. Zapasy obejmują materiały, towary, produkty gotowe oraz produkcję w toku.

Materiały i towary wycenia się pierwotnie w cenach zakupu. Na dzień kończący okres sprawozdawczy wycena materiałów i towarów odbywa się z zachowaniem zasad ostrożnej wyceny, tzn. kategorie te wyceniane są według ceny zakupu lub ceny sprzedaży możliwej do uzyskania w zależności od tego, która z nich jest niższa.

Produkty gotowe oraz produkty w toku wycenia się pierwotnie na poziomie rzeczywistego kosztu wytworzenia. Na dzień kończący okres sprawozdawczy wycena produktów gotowych i produkcji w toku odbywa się z zachowaniem zasad ostrożnej wyceny, tzn. kategorie te wyceniane są według kosztu wytworzenia lub ceny sprzedaży możliwej do uzyskania w zależności od tego, która z nich jest niższa.

Rozchód zapasów odbywa się według cen średnioważonych. Odpisy aktualizujące dotyczące zapasów, wynikające z ostrożnej wyceny oraz odpisy aktualizujące dla pozycji zalegających, jak i ich odwrócenia, odnoszone są w pozostałe koszty i przychody operacyjne.

Należności handlowe i pozostałe

Należności ujmowane są pierwotnie w wartościach godziwych. W przypadku stosowania normalnych terminów płatności, uznanych w praktyce na rynku w transakcjach o podobnym charakterze, za wartość godziwą uznaje się ich wartość nominalną powstałą w dniu rozpoznania przychodu.

Na dzień kończący okres sprawozdawczy należności handlowe wycenia się według zamortyzowanego kosztu w oparciu o efektywną stopę procentową z zachowaniem zasad ostrożności. Wartość należności aktualizuje się, uwzględniając stopień prawdopodobieństwa ich zapłaty poprzez dokonanie odpisu aktualizującego.

Odpisy aktualizujące wartość należności zalicza się do pozostałych kosztów operacyjnych lub kosztów finansowych w zależności od rodzaju należności, której dotyczy odpis aktualizujący.

Należności wyrażone w walutach obcych ujmuje się w księgach i wycenia na dzień kończący okres sprawozdawczy zgodnie z zasadami opisanymi w punkcie "Transakcje w walutach obcych".

Należności z tytułu wyceny kontraktów budowlanych ujmowane są w księgach rachunkowych w wysokości przyszłych przychodów kalkulowanych w oparciu o metodę stopnia zaawansowania kosztowego, z uwzględnieniem kwot wcześniej zafakturowanych i zapłaconych. W przypadkach, gdy wartości należności nie można wiarygodnie oszacować, jest ona ujmowana w księgach rachunkowych do wysokości kosztu poniesionego na dany projekt, co do którego szacunki wskazują, że da się odzyskać.

Środki pieniężne i ich ekwiwalenty

Środki pieniężne obejmują gotówkę w kasie oraz środki pieniężne na rachunkach bankowych, w tym utrzymywane w ramach lokat bankowych. Ekwiwalenty środków pieniężnych obejmują krótkoterminowe inwestycje o dużej płynności, łatwo wymienialne na określone kwoty oraz narażone na nieznaczne ryzyko zmiany wartości, w tym należne odsetki od lokat bankowych. Środki pieniężne i ich ekwiwalenty wyceniane są według wartości nominalnych. Środki pieniężne i ich ekwiwalenty wyrażone w walutach obcych ujmuje się w księgach i wycenia na dzień kończący okres sprawozdawczy zgodnie z zasadami opisanymi w punkcie "Transakcje w walutach obcych". Dla celów sprawozdania z przepływów pieniężnych środki pieniężne i ich ekwiwalenty zdefiniowane są w identyczny sposób jak dla celów ujmowania w sprawozdaniu z sytuacji finansowej.

Kredyty i pożyczki bankowe

Kredyty i pożyczki bankowe ujmowane w wartości zamortyzowanego kosztu. Wyjątkiem są kredyty udzielone w rachunku bieżącym, dla których nie są ustalone harmonogramy spłat. W przypadku tego rodzaju kredytów, koszty związane z jego uruchomieniem oraz inne opłaty obciążają koszty finansowe w okresie ich poniesienia. W pozostałych przypadkach koszty finansowe, łącznie z prowizjami płatnymi w momencie spłaty lub umorzenia oraz kosztami bezpośrednimi zaciągnięcia kredytów, ujmowane są w sprawozdaniu z całkowitych dochodów przy zastosowaniu metody efektywnej stopy procentowej i zwiększają wartość księgową instrumentu z uwzględnieniem spłat dokonanych w bieżącym okresie.

Zobowiązania handlowe i pozostałe

Za zobowiązania uznaje się wynikający z przeszłych zdarzeń obowiązek wykonania świadczeń o wiarygodnie określonej wartości, które spowodują wykorzystanie już posiadanych lub przyszłych aktywów Grupy.

Zobowiązania ujmowane są pierwotnie w wartościach godziwych. W przypadku stosowania normalnych terminów płatności, uznanych w praktyce na rynku w transakcjach o podobnym charakterze, za wartość godziwą uznaje się ich wartość nominalną powstałą w dniu rozpoznania zobowiązania. Na dzień kończący okres sprawozdawczy zobowiązania wycenia się w wartości zamortyzowanego kosztu.

Do zobowiązań klasyfikowane są rozliczenia międzyokresowe kosztów. Do pozycji tych zalicza się zobowiązania przypadające do zapłaty za towary lub usługi, które zostały otrzymane lub wykonane, ale nie zostały opłacone, zafakturowane lub formalnie uzgodnione z dostawcą, łącznie z kwotami należnymi pracownikom, np. z tytułu zaległych urlopów lub premii. Pomimo, iż w tych konkretnych sytuacjach konieczne jest oszacowanie kwoty lub też terminu zapłaty w/w zobowiązań, stopień niepewności jest na ogół znacząco mniejszy niż w przypadku rezerw, stąd rozliczenia te klasyfikuje się jako zobowiązania bieżące.

Zobowiązania wyrażone w walutach obcych ujmuje się w księgach i wycenia na dzień kończący okres sprawozdawczy zgodnie z zasadami opisanymi w punkcie "Transakcje w walutach obcych".

Rezerwy

Rezerwy tworzone są w przypadku, kiedy na Grupie ciąży istniejący obowiązek prawny lub zwyczajowo oczekiwany, wynikający ze zdarzeń przeszłych i gdy prawdopodobne jest, że wypełnienie tego obowiązku spowoduje konieczność wypływu środków uosabiających korzyści ekonomiczne oraz można dokonać wiarygodnego szacunku kwoty tego zobowiązania, przy czym kwoty tego zobowiązania lub termin jego wymagalności nie są pewne. W przypadku gdy wpływ wartości pieniądza w czasie jest istotny, wielkość rezerwy jest ustalana poprzez zdyskontowanie prognozowanych przyszłych przepływów pieniężnych do wartości bieżącej, przy zastosowaniu stopy dyskontowej odzwierciedlającej aktualne oceny rynkowe wartości pieniądza oraz ryzyka związanego z danym zobowiązaniem. Zwiększenia rezerw, opartych na metodzie dyskontowania, w związku z upływem czasu są ujmowane jako koszty finansowania zewnętrznego.

Jeżeli Grupa spodziewa się, że koszty objęte rezerwą zostaną w jakikolwiek sposób zwrócone, wówczas zwrot ten jest ujmowany jako odrębny składnik aktywów, ale tylko wtedy, gdy istnieje pewność, że zwrot ten nastąpi.

Rezerwy na koszty napraw gwarancyjnych ujmowane są w momencie sprzedaży produktów zgodnie z najlepszym szacunkiem Zarządu co do przyszłych kosztów koniecznych do poniesienia przez Grupę w okresie gwarancji. Okres gwarancji udzielanej przez Grupę na swoje wyroby najczęściej wynosi 24 miesiące. Wartość rezerw szacowana jest na każdy dzień kończący okres sprawozdawczy na bazie historycznych danych o wysokości kosztów napraw gwarancyjnych.

Rezerwy na ryzyka specyficzne tworzone są jedynie w przypadkach, kiedy prawdopodobny jest wypływ korzyści ekonomicznych z jednostki, a szacunek może zostać przeprowadzony w sposób wiarygodny.

W zakresie świadczeń pracowniczych, Grupa nie jest stroną żadnych porozumień płacowych ani zbiorowych układów pracy. Grupa nie posiada także programów emerytalnych zarządzanych

bezpośrednio przez Grupę lub przez fundusze zewnętrzne. Koszty świadczeń pracowniczych obejmują wynagrodzenia płatne zgodnie z warunkami zawartych umów o pracę z poszczególnymi pracownikami oraz koszty świadczeń emerytalnych (odprawa emerytalna) wypłacone pracownikom zgodnie z przepisami prawa, po okresie zatrudnienia. Zobowiązania z tytułu krótkoterminowych świadczeń pracowniczych wyceniane są na zasadach ogólnych. Świadczenia długoterminowe szacowane są na podstawie metod aktuarialnych.

Dotacje

Otrzymane dotacje ujmowane są w księgach rachunkowych jako przychody przyszłych okresów. Wraz z przyjęciem do użytkowania aktywów na wytworzenie których otrzymana została dotacja, przychód z dotacji rozliczany jest na przestrzeni okresu użytkowania aktywów.

Transakcje w walutach obcych

a. Transakcje handlowe i wycena na dzień kończący okres sprawozdawczy

Wyrażone w walutach obcych operacje gospodarcze ujmuje się w księgach rachunkowych na dzień ich przeprowadzenia odpowiednio po kursie:

kupna lub sprzedaży walut stosowanych przez bank, z którego usług korzysta Grupa w przypadku operacji sprzedaży lub kupna walut oraz operacji zapłaty należności lub zobowiązań,
średnim ustalonym dla danej waluty przez Bank Narodowy na ten dzień.

Pozycje aktywów i zobowiązań wyrażone w walutach obcych wycenia się na dzień kończący okres sprawozdawczy według kursu publikowanego dla danej waluty na ten dzień przez Bank Narodowy. Różnice kursowe powstałe w wyniku rozliczenia transakcji wyrażonych w walutach obcych, jak również powstałe z wyceny bilansowej pozycji aktywów i zobowiązań wyrażonych w walutach obcych i dotyczących działalności podstawowej (operacyjnej) Grupy odnosi się w koszty lub przychody finansowe.

b. Przeliczenie jednostek zagranicznych

Pozycje sprawozdania z sytuacji finansowej oraz sprawozdania z całkowitych dochodów wszystkich jednostek Grupy, których waluta funkcjonalna jest inna niż waluta funkcjonalna jednostki dominującej przeliczane są i ujmowane w skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym według następujących zasad:

aktywa i zobowiązania ujęte na dzień kończący okres sprawozdawczy są przeliczane po kursie zamknięcia publikowanym przez Narodowy Bank Polski,
przychody i koszty ujęte w rachunku zysków i strat przeliczane są po kursie będącym średnią wartością kursów średnich publikowanych przez Narodowy Bank Polski,
wszystkie różnice kursowe powstające z powyższego przeliczenia ujmowane są jako składnik kapitałów własnych.

W przypadku sprzedaży jednostki zależnej różnice kursowe ujęte na kapitale własnym ujmowane są w sprawozdaniu z całkowitych dochodów jako część zysku (straty) na sprzedaży jednostki zależnej.

Wartość firmy oraz skutki wyceny do wartości godziwej na dzień nabycia jednostki zależnej traktowane są jako elementy aktywów i zobowiązań tej jednostki i przeliczane są kursem zamknięcia.

c. Kursy średnie

Średnie kursy walut użyte do wyceny pozycji walutowych posiadanych przez Grupę na dzień kończący okres sprawozdawczy w okresach objętych niniejszym sprawozdaniem finansowym były następujące:

Kurs	31.03.2020	01.04.2019- 31.03.2020	31.03.2019	01.04.2018- 31.03.2019
EURO (EUR)	4,5523	4,3045	4,3013	4,2928
Korona czeska (CZK)	0,1665	0,1678	0,1666	0,1669
Hrywna ukraińska (UAH)	0,1508	0,1534	0,1411	0,1364
Lej rumuński (RON)	0,9429	0,9041	0,9029	0,9186
Rubel rosyjski (RUB)	0,0528	0,0597	0,0593	0,0571
Forint węgierski (100 HUF)	1,2679	1,3023	1,3409	1,3391

Leasing

Leasing jest klasyfikowany jako leasing finansowy, gdy warunki umowy przenoszą zasadniczo całe potencjalne korzyści oraz ryzyko wynikające z użytkowania przedmiotu leasingu na leasingobiorcę. Wszystkie pozostałe rodzaje leasingu są traktowane jako leasing operacyjny.

Aktywa użytkowane na podstawie umowy leasingu finansowego są traktowane jak aktywa Grupy i wyceniane w wartości godziwej w momencie ich nabycia, nie wyższej jednak niż wartość bieżąca minimalnych opłat leasingowych. Zobowiązanie ujmowane jest w księgach rachunkowych i prezentowane w sprawozdaniu z sytuacji finansowej w wartości bieżącej przyszłych minimalnych płatności. Wartość bieżąca przyszłych minimalnych płatności kalkulowana jest przy zastosowaniu stopy dyskontowej odzwierciedlającej aktualne oceny rynkowe wartości pieniądza oraz ryzyka związanego z danym zobowiązaniem. Płatności leasingowe są dzielone na część odsetkową oraz część kapitałową, tak, by stopa odsetek od pozostającego zobowiązania była wielkością stałą. Koszty odsetek są odnoszone do wyniku finansowego jako koszty finansowe.

Płatności z tytułu leasingu operacyjnego są odnoszone na wynik finansowy przy zastosowaniu metody liniowej w okresie wynikającym z umowy leasingu. Korzyści otrzymane i należne jako zachęta do zawarcia umowy leasingu operacyjnego odnoszone są do wyniku finansowego przy zastosowaniu metody liniowej w okresie wynikającym z umowy leasingu.

Utrata wartości

Na każdy dzień kończący okres sprawozdawczy Grupa dokonuje przeglądu wartości księgowej netto składników majątku trwałego w celu stwierdzenia, czy nie występują przesłanki wskazujące na możliwość utraty ich wartości. W przypadku, gdy stwierdzono istnienie takich przesłanek, szacowana jest wartość odzyskiwalna danego składnika aktywów, w celu ustalenia potencjalnego odpisu z tego tytułu.

W sytuacji, gdy składnik aktywów nie generuje przepływów pieniężnych, które są w znacznym stopniu niezależnymi od przepływów generowanych przez inne aktywa, analizę przeprowadza się dla grupy aktywów generujących przepływy pieniężne, do której należy dany składnik aktywów. Wartość odzyskiwalna ustalana jest jako kwota wyższa z dwóch wartości, a mianowicie: wartości godziwej pomniejszonej o koszty sprzedaży lub wartości użytkowej, która odpowiada wartości bieżącej szacunku przyszłych przepływów pieniężnych zdyskontowanych przy użyciu stopy dyskonta uwzględniającej aktualną rynkową wartość pieniądza w czasie oraz ryzyko specyficzne, jeśli występuje, dla danego aktywa.

Jeżeli wartość odzyskiwalna jest niższa od wartości księgowej netto składnika aktywów lub ich grupy, wartość księgowa jest pomniejszana do wartości odzyskiwalnej. Strata z tego tytułu jest ujmowana jako koszt w okresie, w którym nastąpiła utrata wartości.

W sytuacji odwrócenia utraty wartości, wartość netto składnika aktywów zwiększana jest do nowej oszacowanej wartości odzyskiwalnej, nie wyższej jednak od wartości netto tego składnika aktywów jaka byłaby ustalona, gdyby utrata wartości nie została rozpoznana w poprzednich okresach. Odwrócenie utraty wartości ujmowane jest w okresie, w którym ustały przesłanki powodujące trwałą utratę wartości.

Testy na utratę wartości dla wartości firmy przeprowadzane są co roku lub częściej, jeśli wystąpią ku temu przesłanki. Odpis z tytułu utraty wartości ustalany jest poprzez oszacowanie wartości odzyskiwalnej ośrodka wypracowującego środki pieniężne, do którego została alokowana dana wartość firmy. W przypadku, gdy odzyskiwalna wartość ośrodka wypracowującego środki pieniężne jest niższa niż wartość bilansowa, ujęty zostaje odpis z tytułu utraty wartości.

Przychody i koszty

Grupa stosuje od 1 kwietnia 2018 roku zasady MSSF 15 z uwzględnieniem modelu 5 kroków w odniesieniu do analizy dotyczącej ujmowania przychodów z umów z klientami.

Wymogi identyfikacji umowy z klientem

Umowa z klientem spełnia swoją definicję, pod warunkiem spełnienia wszystkich kryteriów tj.: strony umowy zawarły umowę i są zobowiązane do wykonania swoich obowiązków; Grupa jest w stanie zidentyfikować prawa każdej ze stron dotyczące dóbr lub usług, które mają zostać przekazane; Grupa jest w stanie zidentyfikować warunki płatności za dobra lub usługi, które mają zostać przekazane; umowa ma treść ekonomiczną oraz jest prawdopodobne, że Grupa otrzyma wynagrodzenie, które będzie jej przysługiwało w zamian za dobra lub usługi, które zostaną przekazane klientowi.

Identyfikacja zobowiązań do wykonania świadczenia

W momencie zawarcia umowy Grupa dokonuje oceny dóbr lub usług przyrzeczonych w umowie z klientem i identyfikuje jako zobowiązanie do wykonania świadczenia każdego przyrzeczenie do przekazania na rzecz klienta: dobra lub usługi (lub pakietu dóbr lub usług), które są odrębne lub grupy odrębnych dóbr lub usług, które są zasadniczo takie same i w przypadku których przekazanie na rzecz klienta ma taki sam charakter i następuje w okresie czasu.

Ustalenie ceny transakcyjnej

W celu ustalenia ceny transakcyjnej Grupa uwzględnia warunki umowy oraz stosowane przez nią zwyczajowe praktyki handlowe. Cena transakcyjna to kwota wynagrodzenia, które – zgodnie z oczekiwaniem Spółki – będzie jej przysługiwać w zamian za sprzedane do klienta produkty lub usługi.

Wynagrodzenie wynikające z umowy z klientem może obejmować kwoty stałe oraz kwoty zmienne.

Niektóre umowy z kontrahentami Grupy zawierają zapisy o pewnych formach premiowania klienta. Jeżeli jest wysoce prawdopodobne, że nie nastąpi odwrócenie znaczącej części skumulowanych przychodów w przyszłości, w takich przypadkach, zgodnie z MSSF 15, uwzględnia się kwoty wynagrodzenia zmiennego w cenie transakcyjnej. Weryfikacja ceny transakcyjnej odbywa się na bieżąco poprzez analizę rentowności współpracy z klientem.

Alokacja ceny transakcyjnej do poszczególnych zobowiązań do wykonania świadczenia

Grupa przypisuje cenę transakcyjną do każdego zobowiązania do wykonania świadczenia (lub do odrębnego dobra lub odrębnej usługi) w kwocie, która odzwierciedla kwotę wynagrodzenia, które – zgodnie z oczekiwaniem Grupy – przysługuje jej w zamian za sprzedane produkty do klienta.

Ujęcie przychodów w momencie spełniania zobowiązań do wykonania świadczenia

Grupa ujmuje przychody w momencie spełnienia (lub w trakcie spełniania) zobowiązania do wykonania świadczenia poprzez sprzedaż produktów (tj. składnika aktywów) klientowi (klient uzyskuje kontrolę nad tym składnikiem aktywów). Przychody ujmowane są jako kwoty równe cenie transakcyjnej, która została przypisana do danego zobowiązania do wykonania świadczenia. Przychody są rozpoznawane po pomniejszeniu o podatek od towarów i usług (VAT) oraz rabaty (dyskonta, premie, bonusy). Opierając się na warunkach dostawy obowiązujących dla większości kontraktów, Spółka stwierdziła, że moment przeniesienia kontroli na klienta następuje po dostarczeniu dóbr do klienta lub przekazaniu ich przewoźnikowi i jednoczesnym zakończeniu usługi transportu, jeśli wystąpiła (zgodnie z warunkami INCOTERMS zawartymi w umowach sprzedaży). Wówczas z reguły następuje fizyczne przekazanie lub przeniesienie tytułu prawnego do danego składnika aktywów odbiorcy lub przekazanie odbiorcy istotnych ryzyk i korzyści związanych ze sprzedanym składnikiem aktywów. W takich przypadkach, zgodnie z MSSF 15, wszystkie przyrzeczone w umowie dobra i usługi (usługi transportu) należy traktować jako jedno zobowiązanie do wykonania świadczenia i ujmować przychód jednorazowo w określonym momencie.

W okresie porównawczym Grupa wykazywała przychody ze sprzedaży w wartości godziwej otrzymanej lub należnej zapłaty z tytułu sprzedaży produktów, towarów, materiałów i usług w zwykłym toku działalności Spółki, z uwzględnieniem udzielonych rabatów i innych zmniejszeń ceny sprzedaży.

Przychody z tytułu świadczonych usług rozpoznawane są na podstawie stopnia zaawansowania. Jeśli wyniku danej usługi nie można wiarygodnie określić, wówczas przychody uzyskiwane z tego tytułu ujmowane są tylko do wysokości poniesionych kosztów, które Grupa spodziewa się odzyskać.

Przychody wyceniane są według wartości zdyskontowanej, w przypadku, gdy wpływ zmian wartości pieniądza w czasie jest istotny (a za taki uważa się okres uzyskania zapłaty dłuższy niż 365 dni). W przypadku ujmowania przychodów w wartości zdyskontowanej, wartość dyskonta jest odnoszona stosownie do upływy czasu jako zwiększenie wartości należności, a drugostronnie jako przychody finansowe.

Do pozostałych przychodów operacyjnych klasyfikowane są przychody i zyski niezwiązane w sposób bezpośredni z działalnością operacyjną Grupy. Do tej kategorii zaliczane są otrzymane dotacje, zyski z tytułu sprzedaży rzeczowych aktywów trwałych, otrzymane odszkodowania związane ze zwrotem kosztów sądowych, nadpłaconych zobowiązań podatkowych, za wyjątkiem podatku dochodowego od osób prawnych (CIT) oraz otrzymane odszkodowania z tytułu strat w majątku, który objęty był ubezpieczeniem. Do pozostałych przychodów operacyjnych zaliczane są także odwrócenia odpisów aktualizujących wartość należności i zapasów oraz odpisy z tytułu trwałej utraty wartości składników majątku trwałego. Do pozostałych przychodów operacyjnych zalicza się zysk na sprzedaży jednostek zależnych.

Do pozostałych kosztów operacyjnych zaliczane są koszty i straty niezwiązane w sposób bezpośredni z działalnością operacyjną Spółki. Kategoria ta obejmuje straty na sprzedaży składników rzeczowego majątku trwałego, przekazane darowizny tak w formie rzeczowej jak i pieniężnej na rzecz innych

jednostek, w tym jednostek pożytku publicznego oraz skutki wynikające z gwarancji i poręczeń udzielonych na rzecz innych podmiotów. Do pozostałych kosztów operacyjnych zaliczane są także koszty odpisów aktualizujących wartość należności i zapasów oraz odpisy z tytułu trwałej utraty wartości składników majątku trwałego.

Do przychodów finansowych klasyfikowane są przychody z tytułu otrzymanych dywidend, odsetki od działalności lokacyjnej i inwestycyjnej w różnego rodzaju formy instrumentów finansowych oraz nadwyżka dodatnich różnic kursowych nad ujemnymi. Przychody z tytułu odsetek ujmowane są narastająco, w odniesieniu do głównej kwoty należnej, zgodnie z metodą efektywnej stopy procentowej. Przychody z tytułu dywidend są ujmowane w momencie, kiedy zostaje ustanowione prawo akcjonariuszy do otrzymania płatności.

Do kosztów finansowych klasyfikowane są koszty z tytułu wykorzystywania zewnętrznych źródeł finansowania, odsetki płatne z tytułu umów leasingu finansowego, jakich Grupa jest stroną jako leasingobiorca, oraz nadwyżki ujemnych różnic kursowych nad dodatnimi.

Koszty finansowania zewnętrznego

Koszty finansowania zewnętrznego bezpośrednio związanego z nabyciem lub wytworzeniem składników majątku wymagających dłuższego czasu w celu doprowadzenia ich do użytkowania, zalicza się do kosztów wytworzenia takich aktywów aż do momentu, w którym aktywa te są zasadniczo gotowe do zamierzonego użytkowania lub sprzedaży.

Wszelkie pozostałe koszty finansowania zewnętrznego są odnoszone bezpośrednio na wynik finansowy w okresie, w którym zostały poniesione.

Powyższe zasady kapitalizacji nie są stosowane do:

aktywów wycenianych w wartości godziwej
oraz zapasów wytwarzanych w znaczących ilościach w cyklu ciągłym i charakteryzujących się wysoką rotacją.

Opodatkowanie

Na podatek dochodowy składają się podatek bieżący (CIT) oraz podatek odroczony.

Bieżące obciążenie podatkowe jest obliczane na podstawie wyniku podatkowego (podstawy opodatkowania) danego roku obrotowego. Zysk (strata) podatkowa różni się od księgowego zysku (straty) netto w związku z wyłączeniem przychodów nie podlegających opodatkowaniu i kosztów nie stanowiących kosztów uzyskania przychodów oraz pozycji kosztów i przychodów, które nigdy nie będą podlegały opodatkowaniu. Obciążenia podatkowe są wyliczane w oparciu o stawki podatkowe obowiązujące w danym roku obrotowym w danej jurysdykcji podatkowej.

Podatek odroczony jest wyliczany jako podatek podlegający zapłaceniu lub zwrotowi w przyszłości w oparciu o różnice pomiędzy wartościami księgowymi netto aktywów i pasywów, a odpowiadającymi im wartościami podatkowymi wykorzystywanymi do wyliczenia podstawy opodatkowania.

Rezerwa na podatek odroczony jest tworzona od wszystkich dodatnich różnic przejściowych podlegających opodatkowaniu, natomiast składnik aktywów z tytułu podatku odroczonego jest

rozpoznawany do wysokości w jakiej jest prawdopodobne, że będzie można pomniejszyć przyszłe zyski podatkowe o rozpoznane ujemne różnice przejściowe.

Wartość składników aktywów z tytułu podatku odroczonego podlega analizie na każdy dzień kończący okres sprawozdawczy, a w przypadku, gdy spodziewane przyszłe zyski podatkowe nie będą wystarczające dla realizacji składnika aktywów lub jego części, następuje jego odpis.

Podatek odroczony jest wyliczany przy użyciu stawek podatkowych, które będą obowiązywać w momencie, gdy pozycja aktywów zostanie zrealizowana lub zobowiązanie stanie się wymagalne. Podatek odroczony jest ujmowany w wyniku finansowym, poza przypadkiem gdy dotyczy on pozycji ujętych bezpośrednio w innych całkowitych dochodach. W tym ostatnim wypadku podatek odroczony jest również rozliczany bezpośrednio w inne całkowite dochody. Aktywa z tytułu odroczonego podatku dochodowego oraz zobowiązania z tytułu odroczonego podatku dochodowego są kompensowane, jeżeli Grupa posiada możliwy do wyegzekwowania tytuł prawny do przeprowadzenia kompensaty bieżących zobowiązań i aktywów podatkowych i pod warunkiem, że aktywa i zobowiązania z tytułu odroczonego podatku dotyczą podatku dochodowego nałożonego przez tę samą władzę podatkową.

Działalność zaniechana

Działalność zaniechana jest częścią działalności Grupy, która stanowi odrębną ważną dziedzinę działalności lub geograficzny obszar działalności, którą zbyto lub przeznaczono do sprzedaży lub wydania, albo jest to jednostka zależna nabyta wyłącznie w celu odsprzedaży. Klasyfikacji do działalności zaniechanej dokonuje się na skutek zbycia lub wtedy, gdy działalność spełnia kryteria zaklasyfikowania jako przeznaczona do sprzedaży. W przypadku, gdy działalność jest zaklasyfikowana jako zaniechana, dane porównawcze do sprawozdania z całkowitych dochodów są przekształcane tak, jakby działalność została zaniechana na początku okresu porównawczego. Dane dotyczące działalności zaniechanej prezentowane są w Nocie 30 w dodatkowych notach objaśniających.

Segmenty operacyjne

Z uwagi na podobne cechy gospodarcze oraz podobieństwo w zakresie rodzaju produktów i usług, rodzaju procesów produkcyjnych, rodzaju i grup klientów, stosowanych metod dystrybucji a także środowiska regulacyjnego, całość działalności Grupy jest agregowana i prezentowana w sprawozdaniu finansowym jako jeden segment operacyjny.

NOTA 3 - PRZYCHODY ZE SPRZEDAŻY

	Za okres	Za okres
	01/04/2019-	01/04/2018-
	31/03/2020	31/03/2019
	w tys. PLN	w tys. PLN

Przychody ze sprzedaży produktów	368 839	345 930
w tym z kontraktów budowlanych -	148 052	162 144
Przychody ze sprzedaży towarów i materiałów	27 227	24 989
Razem przychody ze sprzedaży	396 066	370 919
w tym:
- do jednostek powiązanych	96	119

Podstawowe produkty

Działalność Grupy obejmuje produkcję, sprzedaż, usługi budowlano-montażowe oraz serwis z zakresu systemów biernych zabezpieczeń przeciwpożarowych. Oferowane w trakcie okresu sprawozdawczego wyroby można podzielić na cztery grupy produktowe:

oddzielenia przeciwpożarowe,
systemy oddymiania i doświetleń dachowych,
systemy wentylacji pożarowej,
zabezpieczenia konstrukcji budowlanych.

W dniu 16 grudnia 2013 roku Grupa zbyła na rzecz inwestora zewnętrznego część działalności związaną z oddzieleniami przeciwpożarowymi, w wyniku czego zaprzestała oferowania tych rozwiązań. Od dnia zbycia do końca poprzedniego roku obrotowego działalność w zakresie oddzieleń przeciwpożarowych dotyczyła wyłącznie dokończenia realizacji zawartych wcześniej umów handlowych, na co Grupa posiadała stosowną zgodę inwestora, oraz nie była objęta zakazem konkurencji na rynkach obrotu. Od kwietnia 2017 roku Grupa rozpoczęła ponownie działalność operacyjną w zakresie oddzieleń przeciwpożarowych.

Grupa posiada rozproszoną strukturę nabywców. Sprzedaż do żadnego z nabywców nie przekracza 10% obrotów Grupy "MERCOR" S.A.

Przychody ze sprzedaży w podziale na rynki geograficzne przedstawiają się następująco:

	Za okres 01/04/2019- 31/03/2020	Za okres 01/04/2018- 31/03/2019
	w tys. PLN	w tys. PLN
Polska	203 211	202 030
Czechy i Słowacja	28 367	31 082
Hiszpania	39 580	42 002
Rosja	44 119	24 799
Ukraina	5 362	3 458
Rumunia	10 640	9 587
Węgry	30 886	26 293
Pozostałe	33 901	31 668
Razem przychody ze sprzedaży	396 066	370 919

NOTA 4 - KOSZTY DZIAŁALNOŚCI OPERACYJNEJ

	Za okres 01/04/2019- 31/03/2020	Za okres 01/04/2018- 31/03/2019
	w tys. PLN	w tys. PLN

Koszt własny sprzedaży	289 210	276 549
w tym koszt własny kontraktów budowlanych -	115 251	127 460
Koszty sprzedaży	41 892	40 257
Koszty ogólnego zarządu	27 459	23 981
Razem koszty działalności	358 561	340 787

w tym:
Amortyzacja	14 309	10 187
Zużycie materiałów i energii	165 232	164 108
w tym zmiana stanu produktów -	3 197	(3 794)
Usługi obce	68 243	74 347
Wynagrodzenia	59 724	58 061
Świadczenia na rzecz pracowników	14 022	11 681
Podatki i opłaty	2 237	2 057
Pozostałe	3 748	3 239
Wartość sprzedanych towarów i materiałów	31 046	17 107
	358 561	340 787

Koszty pracownicze

Wynagrodzenia

Koszty wynagrodzeń obejmują wynagrodzenia płatne zgodnie z warunkami zawartych umów z poszczególnymi pracownikami.

Świadczenia na rzecz pracowników

Koszty ubezpieczeń społecznych jednostek zlokalizowanych w Polsce obejmują świadczenia z tytułu ubezpieczenia emerytalnego, rentowego, wypadkowego, składki na Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych oraz Fundusz Pracy. Według obowiązujących przepisów, w okresie od 1 kwietnia 2019 roku do 31 marca 2020 roku oraz w roku poprzedzającym wynosiła 21,02% podstawy ich wymiaru.

Jednostki zlokalizowane w Czechach zobligowane są do odprowadzania składek w wysokości 34%, zaś jednostki zlokalizowane na Słowacji w wysokości 35,2% podstawy wymiaru składek ustalonej zgodnie z obowiązującymi przepisami. Składki na ubezpieczenia społeczne w Hiszpanii wynoszą 23,6% podstawy wymiaru. Na Węgrzech podmioty odprowadzają składki w wysokości 28,5% od podstawy ich wymiaru. Obciążenie wynagrodzeń w Rosji wynosi 30,41%, natomiast w Rumunii jest to 22,75% podstawy wymiaru.

Koszty świadczeń emerytalnych obejmują odprawy emerytalne wypłacone pracownikom zgodnie z przepisami prawa pracy w poszczególnych jurysdykcjach. W jednostkach Grupy mających siedzibę w Polsce odprawy emerytalne wynikają z przepisów prawa pracy. Spółki nie są stroną żadnych programów

emerytalnych jak i układów zbiorowych pracy, z których wynikałyby inne regulacje w tym zakresie. W Hiszpanii, Republice Czeskiej jak i na Słowacji nie ma obowiązku wypłacania odpraw emerytalnych.

Niektóre z jednostek Grupy zlokalizowane w Polsce zobowiązane są do tworzenia Zakładowego Funduszu Świadczeń Socjalnych (ZFŚS). Odpisy na powyższy fundusz obciążają koszty działalności Grupy i powodują konieczność zablokowania środków funduszu na wydzielonym rachunku bankowym. W sprawozdaniu finansowym aktywa i zobowiązania funduszu wykazywane są w wartości netto. Z uwagi na charakter działania w/w funduszu, aktywa i zobowiązania funduszu są sobie równe. Stan Zakładowego Funduszu Świadczeń Socjalnych w jednostce dominującej na dzień 31 marca 2020 roku i 31 marca 2019 wynosił odpowiednio 783 tys. złotych i 611 tys. złotych. Odpis obciążający koszty działalności w okresie 01.04.2019 – 31.03.2020 wynosił 559 tys. złotych, za okres 01.04.2018 – 31.03.2019 była to kwota 496 tys. złotych.

Inne świadczenia na rzecz pracowników obejmują świadczenia zdrowotne, szkolenia związane z podnoszeniem kwalifikacji oraz inne świadczenia określone przepisami prawa pracy.

Koszty prac rozwojowych

	Za okres 01/04/2019- 31/03/2020	Za okres 01/04/2018- 31/03/2019
	w tys. PLN	w tys. PLN
Koszty prac rozwojowych ujęte bezpośrednio w kosztach działalności Koszty amortyzacji aktywowanych kosztów prac	918	531
rozwojowych	4 001	3 167
	4 919	3 698

Koszty prac rozwojowych ujmowane są jako składnik wartości niematerialnych po spełnieniu warunków i według zasad opisanych w Nocie 2. Amortyzacja kapitalizowanych kosztów prac rozwojowych, jak również koszty poniesione na etapie prac badawczych oraz nakłady nie spełniające warunków do ujęcia ich w aktywach odnoszone są w koszty działalności Grupy.

NOTA 5 - POZOSTAŁE PRZYCHODY OPERACYJNE

	Za okres 01/04/2019- 31/03/2020	Za okres 01/04/2018- 31/03/2019
	w tys. PLN	w tys. PLN
Zysk na zbyciu rzeczowych aktywów trwałych	1 073	813
Rozwiązane odpisy aktualizujące wartość należności	529	962
Rozwiązane odpisy aktualizujące wartość zapasów	1 913	6
Aktualizacja wartości aktywów niefinansowych	160	-
Otrzymany zwrot kosztów sądowych	196	54
Otrzymane kary i odszkodowania	64	58
Odzyskane należności uprzednio spisane jako nieściągalne	130	148
Odpisanie zobowiązań przedawnionych	138	71
Pozostałe	317	434
	4 520	2 546

NOTA 6 - POZOSTAŁE KOSZTY OPERACYJNE

	Za okres 01/04/2019- 31/03/2020	Za okres 01/04/2018- 31/03/2019

Strata na zbyciu rzeczowych aktywów trwałych	w tys. PLN -	w tys. PLN -
Utworzone odpisy aktualizujące wartość należności	3 478	2 908
Utworzone odpisy aktualizujące wartość zapasów	1 171	3 225
Spisanie nakładów na prace rozwojowe w toku	-	41
Naliczone kary, grzywny i odszkodowania	61	57
Odpisane należności	446	185
Koszty postępowania sądowego	125	65
Rezerwa na naprawy gwarancyjne	-	182
Pozostałe	1 413	1 064
	6 694	7 727

NOTA 7 - PRZYCHODY FINANSOWE

	Za okres 01/04/2019- 31/03/2020 w tys. PLN	Za okres 01/04/2018- 31/03/2019 w tys. PLN
Odsetki od lokat	116	52
Odsetki z tytułu nieterminowych płatności Odsetki od kaucji gwarancyjnych i leasingu	24 565	3 536
Nadwyżka dodatnich różnic kursowych nad
ujemnymi Pozostałe	1 336 10	405 7
	2 051	1 003

NOTA 8 - KOSZTY FINANSOWE

	Za okres 01/04/2019-	Za okres 01/04/2018-
	31/03/2020	31/03/2019
	w tys. PLN	w tys. PLN
Odsetki od kredytów bankowych i pożyczek	2 391	2 631
Odsetki z tytułu nieterminowej płatności	113	405
Odsetki od leasingu finansowego	1 309	1 071
Nadwyżka ujemnych różnic kursowych nad
dodatnimi	1 170	166
Prowizje od kredytów i gwarancji bankowych	520	398
Pozostałe	707	262
	6 210	4 933

NOTA 9 - PODATEK DOCHODOWY

Bieżące obciążenie podatkowe jest obliczane na podstawie obowiązujących przepisów podatkowych. Zastosowanie tych przepisów różnicuje zysk (stratę) podatkową od księgowego zysku (straty) netto, w związku

z wyłączeniem przychodów nie podlegających opodatkowaniu i kosztów nie stanowiących kosztów uzyskania przychodów oraz pozycji kosztów i przychodów, które nigdy nie będą podlegały opodatkowaniu.

Obciążenia podatkowe są wyliczane w oparciu o stawki podatkowe obowiązujące w danym roku obrotowym w danej jurysdykcji. W Polsce od 2004 roku obowiązuje stawka podatku dochodowego w wysokości 19% podstawy opodatkowania.

Jednostki zlokalizowane poza granicami Polski płacą podatek dochodowy według stawek obowiązujących w danym kraju, które wynosiły odpowiednio:

w Czechach 19%
na Słowacji 22%
na Ukrainie 18%
w Rumunii 16%
w Hiszpanii 25%
w Federacji Rosyjskiej 20%
na Białorusi 18%
na Węgrzech 10%.

W zakresie podatku dochodowego, Grupa podlega przepisom ogólnym w tym zakresie. Grupa nie jest częścią podatkowej grupy kapitałowej, jak również nie prowadzi działalności w Specjalnej Strefie Ekonomicznej. Żadna ze spółek nie posiada zwolnienia z tytułu podatku dochodowego ani innych form pomocy publicznej, co różnicowałoby zasady określania podstawy opodatkowania w stosunku do przepisów ogólnych w tym zakresie.

Główne składniki obciążenia podatkowego przedstawiają się następująco:

	Za okres 01/04/2019- 31/03/2020	Za okres 01/04/2018- 31/03/2019
	w tys. PLN	w tys. PLN

Ustawowa stawka podatkowa jednostki dominującej	19%	19%
	w tys. PLN	w tys. PLN
Bieżący podatek dochodowy
Bieżące obciążenie z tytułu podatku	7 510	6 312
Podatek zapłacony u źródła od dochodów z tytułu
udziału w zyskach osób prawnych	44	55
Korekty dotyczące lat poprzednich	50	120
	7 604	6 487
Odroczony podatek dochodowy
Związany z powstaniem i odwróceniem się różnic
przejściowych	(1 229)	(727)
	(1 229)	(727)
Obciążenie podatkowe wykazane w sprawozdaniu z
całkowitych dochodów	6 375	5 760

Różnice pomiędzy nominalną a efektywną stawką podatkową przedstawiają się następująco:

Wynik brutto przed opodatkowaniem	31 172	21 021
Efektywna stawka podatkowa	20,45%	27,40%
Podatek według efektywnej stawki	6 375	5 760

Podatek według ustawowych stawek	6 443	5 337
Efekt podatkowy kosztów nie stanowiących kosztów uzyskania przychodów lub przychodów nie będących
przychodami według przepisów podatkowych	(44)	745
Efekt podatkowy związany z poniesionymi stratami
podatkowymi	(24)	(322)
Podatek według efektywnej stawki	6 375	5 760

W związku z przejściowymi różnicami pomiędzy podstawą opodatkowania a zyskiem (stratą) wykazaną w sprawozdaniu finansowym, tworzony jest podatek odroczony. Odroczony podatek dochodowy na dzień 31 marca 2020 roku i 31 marca 2019 roku wynika z pozycji przedstawionych w tabeli poniżej.

		Sprawozdanie z
			całkowitych dochodów
	Koniec	Koniec	Za okres	Za okres
	okresu	okresu	01/04/2019-	01/04/2018-
	31/03/2020	31/03/2019	31/03/2020	31/03/2019
	w tys. PLN	w tys. PLN	w tys. PLN	w tys. PLN
Rezerwa z tytułu podatku odroczonego
Różnice w wartości podatkowej i bilansowej
rzeczowych aktywów trwałych i wartości
niematerialnych	9 716	9 417	(299)	431
Skutki wyceny kontraktów długoterminowych	1 112	1 839	727	(261)
Różnice kursowe niezrealizowane i wycena
transakcji forward	46	1	(45)	67
Naliczone odsetki	-	-	-	38
Rezerwa z tytułu podatku odroczonego	10 874	11 257	383	275
Aktywa z tytułu podatku odroczonego
Skutki wyceny kontraktów długoterminowych	94	894	(800)	91
Różnice w wartości podatkowej i bilansowej
rzeczowych aktywów trwałych i wartości
niematerialnych	5 569	4 498	1 180	(534)
Rezerwa na koszty i świadczenia pracownicze	1 949	1 483	466	386
Odpisy aktualizujące należności wątpliwe	1 283	1 019	264	(432)
Odpisy aktualizujące zapasy	616	844	(228)	615
Różnice kursowe niezrealizowane i wycena
transakcji forward	10	3	7	(6)
Przychody przyszłych okresów	458	578	(120)	(119)
Naliczone odsetki	177	198	(21)	(15)
Aktywo utworzone na rozpoznanej stracie
podatkowej	2 618	3 258	98	466
Aktywa z tytułu podatku odroczonego	12 774	12 775	846	452
w tym:
aktywa z tytułu podatku odroczonego	3 125	4 013
rezerwa na podatek odroczony	1 225	2 495
Obciążenie wyniku z tytułu odroczonego
podatku dochodowego		1 229	727
Kwoty odniesione na kapitał własny			109	-

W prezentowanych okresach podatek odroczony został utworzony od wszystkich różnic przejściowych między wynikiem finansowym a podstawą opodatkowania, za wyjątkiem utworzenia aktywa na podatek odroczony w związku z różnicą pomiędzy wartością księgową i podatkową wartości firmy.

Strata podatkowa poniesiona przez jednostkę dominującą w roku podatkowym 2012/2013 była przedmiotem kontroli prowadzonej przez Naczelnika Pomorskiego Urzędu Skarbowego w Gdańsku, w związku z wykazaną nadpłatą podatku dochodowego za ten okres w kwocie 5.138 tys. PLN. W lipcu 2014 roku jednostka dominująca otrzymała protokół z przeprowadzanej kontroli, w którym Naczelnik Pomorskiego Urzędu Skarbowego zakwestionował wykazaną w zeznaniu podatkowym stratę jak i nadpłatę podatku. Zarząd jednostki dominującej złożył zastrzeżenia do otrzymanego protokołu, nie zgadzając się z jego ustaleniami podtrzymując jednocześnie swoje stanowisko co do wysokości poniesionej straty podatkowej w kwocie 76.139.865,64 PLN, wygenerowanej w wyniku transakcji zbycia udziałów w BEM Sp. z o.o., jak i zasadności żądania zwrotu nadpłaty podatku w pełnej wysokości. W protokole z kontroli, przekazanym jednostce dominującej w lipcu 2014 roku, Naczelnik Pomorskiego Urzędu Skarbowego zakwestionował poniesienie tej straty, powołując się na klauzulę obejścia prawa podatkowego, która na dzień zawarcia transakcji zbycia udziałów nie istniała w porządku prawnym w Polsce. W styczniu 2015 roku w jednostce dominującej zakończyła się kontrola podatkowa w zakresie prawidłowości rozliczeń z budżetem Państwa z tytułu podatku dochodowego od osób prawnych za rok podatkowy 2012/2013. Organ podatkowy w przedstawionym protokole, do którego jednostka dominująca wniosła zastrzeżenia, nadal kwestionował wykazaną w zeznaniu podatkowym stratę oraz nadpłatę podatku dochodowego od osób prawnych za rok podatkowy 2012/2013. Jednostka dominująca w złożonych zastrzeżeniach w dalszym ciągu podważała ustalenia dokonane przez Naczelnika Pomorskiego Urzędu Skarbowego w Gdańsku i podtrzymała stanowisko zarządu "MERCOR" S.A. w zakresie zasadności wykazanej straty podatkowej jak i nadpłaty podatku.

W czerwcu 2015 roku jednostka dominująca otrzymała postanowienia Naczelnika Pomorskiego Urzędu Skarbowego w Gdańsku o wszczęciu postępowań podatkowych w sprawie prawidłowości rozliczenia z budżetem z tytułu podatku dochodowego od osób prawnych za rok podatkowy 01.04.2012-31.03.2013 oraz w sprawie określenia wysokości odsetek za zwłokę od niezapłaconych zaliczek na podatek dochodowy od osób prawnych za ten sam rok podatkowy.

Postępowania podatkowe zakończyły się wydaniem przez Naczelnika Pomorskiego Urzędu Skarbowego we wrześniu 2015 roku decyzji ustalających zobowiązanie jednostki dominującej w zakresie podatku dochodowego za rok 2012/2013 w kwocie 5.375.791 PLN oraz odsetek od niezapłaconych w terminie zaliczek na podatek dochodowy od osób prawnych w kwocie 6.272 PLN. W wydanych decyzjach Naczelnik Pomorskiego Urzędu Skarbowego podał jako podstawę prawną pozorność transakcji zbycia udziałów.

Jednostka dominująca podtrzymała swoje stanowisko w zakresie nieprawidłowości ustaleń dokonanych przez Naczelnika Pomorskiego Urzędu Skarbowego w Gdańsku, w związku z czym złożyła do Izby Skarbowej w Gdańsku odwołanie od decyzji wydanych przez organ pierwszej instancji.

W lipcu 2016 roku jednostka dominująca otrzymała decyzje Dyrektora Izby Skarbowej w Gdańsku, w których podtrzymane zostały decyzje Naczelnika Pomorskiego Urzędu Skarbowego w Gdańsku w zakresie ustalającym zobowiązanie w zakresie podatku dochodowego od osób prawnych jak i odsetek zwłoki od niezapłaconych w terminie zaliczek na podatek. Jednakże, decyzje wydane przez Dyrektora Izby Skarbowej w Gdańsku, jako podstawę prawną ich wydania wskazują przepisy w zakresie ustalania cen transferowych (określając dochód ze zbycia udziałów na kwotę 0,00 zł), a nie wcześniej wskazywaną pozorność transakcji zbycia udziałów. Jednostka dominująca nie zgodziła się z decyzjami Dyrektora Izby Skarbowej, w związku z czym w sierpniu 2016 roku złożyła skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku. Rozprawy przed Wojewódzkim Sądem Apelacyjnym w Gdańsku odbyły się 20 grudnia 2016 roku. Skargi jednostki dominującej zostały oddalone. Jednostka dominująca nadal podtrzymywała swoje stanowisko w zakresie nieprawidłowych ustaleń i decyzji zarówno Naczelnika

Pomorskiego Urzędu Skarbowego w Gdańsku jak i Dyrektora Izby Skarbowej w Gdańsku, w związku z czym złożone zostały skargi kasacyjne do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie.

Wyrokami z dnia 1 kwietnia 2019 roku, po rozpoznaniu skarg kasacyjnych jednostki dominującej od wyroków Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone wyroki WSA oraz decyzje Dyrektora Izby Administracji Skarbowej (dawnej Dyrektora Izby Skarbowej) w Gdańsku. W lipcu 2019 roku jednostce dominującej doręczone zostały pisemne uzasadnienia wyroków wydanych przez Naczelny Sąd Administracyjny. Decyzją Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku z 31 października 2019r. uchylone zostały decyzje organu pierwszej instancji i przekazane do ponownego rozpatrzenia przez Naczelnika Pomorskiego Urzędu Skarbowego w Gdańsku. Zgodnie z postanowieniem Naczelnika Pomorskiego Urzędu Skarbowego w Gdańsku z 8 czerwca 2020 roku, do 17 sierpnia 2020 roku wyznaczony został termin ponownego rozpatrzenia sprawy.

Jednostka dominująca uzyskała interpretację podatkową wydaną w trybie art. 14b Ordynacji podatkowej, która potwierdza prawidłowość rozliczenia transakcji zbycia udziałów, a tym samym potwierdza stanowisko jednostki dominującej w zakresie zasadności kwoty nadpłaty i rozliczanej straty.

W ocenie Zarządu jednostki dominującej, na dzień sporządzenia niniejszego jednostkowego sprawozdania finansowego, istnieje jedynie niewielkie ryzyko, że warunkowa należność z tytułu podatku dochodowego od osób prawnych (wynikająca z zapłaconych zaliczek na podatek dochodowy za rok podatkowy 2012/2013) w wysokości 5.433 tys. PLN nie zostanie odzyskana.

W listopadzie 2018 roku w jednostce dominującej zakończyło się postępowanie kontrolne prowadzone przez Pomorski Urząd Celno-Skarbowy w zakresie kontroli rzetelności deklarowanych podstaw opodatkowania oraz prawidłowości obliczania i wpłacania podatku dochodowego od osób prawnych za rok obrotowy 2013, tj. od kwietnia 2013r. do marca 2014r. W grudniu 2018 roku jednostka dominująca otrzymała Decyzję Naczelnika Pomorskiego Urzędu Celno-Skarbowego w Gdyni wydaną na podstawie protokołu z kontroli. W ramach ustaleń zawartych w protokole Naczelnik zakwestionował możliwość rozliczenia przez jednostkę dominującą w zeznaniu podatkowym za objęty kontrolą okres straty podatkowej w wysokości 19.857.264,61 PLN oraz naliczył nieujęte przez jednostkę dominującą przychody z tytułu nieodpłatnych świadczeń w postaci odsetek od otrzymanej pożyczki w wysokości 2.407.786,98 PLN. W wyniku tych ustaleń naliczone zostało zobowiązanie z tytułu podatku dochodowego od osób prawnych za rok 2013/2014 w wysokości 4.230.360,00 PLN.

Jednostka dominująca złożyła do w/w protokołu zastrzeżenia, w których nie zgadzała się z ustaleniami Naczelnika w zakresie braku możliwości rozliczenia straty podatkowej (kwestionowana strata podatkowa była przedmiotem skargi kasacyjnej złożonej przez jednostkę dominującą do Naczelnego Sądu Administracyjnego, w sprawie której został wydany wyrok w dniu 1 kwietnia 2019r.). Jednocześnie jednostka dominująca zastosowała się do ustaleń Naczelnika w zakresie obejmującym przychód z tytułu nieodpłatnych świadczeń, w wyniku czego złożyła w dniu 30 listopada 2018r. korektę zeznania podatkowego za rok 2013/2014 oraz następne lata (2014/2015, 2015/2016 oraz 2016/2017). W wyniku złożonych korekt powstało zobowiązanie z tytułu podatku dochodowego od osób prawnych za rok podatkowy zakończony 31 marca 2017 w wysokości 119.519,00 PLN. Zobowiązanie to, wraz z należnymi odsetkami, zostało przez jednostkę dominującą uregulowane w dacie złożenia korekty. W dniu 4 grudnia 2018r. jednostka dominująca otrzymała decyzję Naczelnika Pomorskiego Urzędu Celno-Skarbowego ustalającą zobowiązanie z tytułu podatku dochodowego od osób prawnych w wysokości 4.260.360,00 PLN. Od decyzji Naczelnika Pomorskiego Urzędu Celno-Skarbowego zostało złożone odwołanie do Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku. W zakresie tego postępowania Dyrektor Izby Administracji Skarbowej uchylił decyzję Naczelnika Pomorskiego Urzędu Celno-Skarbowego w Gdyni i

przekazał ją do ponownego rozpatrzenia, co jest związane z powyżej opisanym uchyleniem wyroków WSA oraz decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w Gdańsku. Zgodnie z postanowieniem z 28 maja 2020 roku planowany termin zakończenia postępowania kontrolnego przez Naczelnika Pomorskiego Urzędu Celno-Skarbowego przewidywane jest do 24 lipca 2020 roku.

NOTA 10 - ZYSK PRZYPADAJĄCY NA JEDNĄ AKCJĘ ORAZ DYWIDENDY

Zysk przypadający na jedną akcję

	Za okres 01/04/2019- 31/03/2020	Za okres 01/04/2018- 31/03/2019
Średnia ważona liczba akcji Zysk netto z działalności kontynuowanej (w tys.	15 658 535	15 658 535
PLN)	24 797	15 261
Zysk (strata) netto z działalności zaniechanej (w tys. PLN)	208	(444)
Zysk netto na jedna akcję z działalności kontynuowanej (w PLN)	1,58	0,97
Strata netto na jedna akcję z działalności zaniechanej (w PLN)	0,01	(0,03)

Dywidendy wypłacone i zadeklarowane

Zarząd jednostki dominującej będzie rekomendował pozostawienie zysku wypracowanego przez jednostkę dominującą w bieżącym roku obrotowym w jednostce dominującej z przeznaczeniem na kapitał zapasowy.

NOTA 11 - WARTOŚCI NIEMATERIALNE

	Koniec okresu	Koniec okresu
	31/03/2020	31/03/2019
	w tys. PLN	w tys. PLN
Wartość firmy	56 889	55 554
Koszty zakończonych prac rozwojowych	21 327	18 283
Aktywowane koszty prac rozwojowych w toku	14 895	16 241
Koncesje oraz licencje	8 116	7 806
	101 227	97 884

Prace rozwojowe obejmują koszty procesu certyfikacji pozwalającego na dopuszczenie do obrotu rynkowego nowych wyrobów i technologii. Prace rozwojowe ujmowane są jako aktywa oraz amortyzowane według zasad opisanych w Nocie 2.

Grupa przeprowadziła testy na utratę wartości dla wszystkich prac rozwojowych w toku w oparciu o zdyskontowane przepływy pieniężne. Za jednostki wypracowujące przepływy pieniężne uznano grupy produktów, do których zagregowano nakłady na prace rozwojowe zarówno w toku, jak i amortyzowane. Stopa dyskonta została określona na poziomie średnio ważonego kosztu kapitału, który wyniósł 7,66%. Przeprowadzone testy nie wykazały utraty wartości dla nakładów na prace rozwojowe w toku, a co za tym idzie konieczności utworzenia odpisów z tytułu utraty wartości tego składnika aktywów.

Przeprowadzone na 31 marca 2020 roku testy na utratę wartości dla projektów rozwojowych dokonane zostały w oparciu o prognozę zdyskontowanych przepływów pieniężnych dla okresów obejmujących okres 5 lat od dnia bilansowego w dwóch wariantach: z uwzględnieniem projekcji dla wartości rezydualnej jak i bez uwzględnienia wartości rezydualnej. Opracowane prognozy uwzględniają specyfikę danego rynku i opierają się na dotychczasowych doświadczeniach dotyczących danych rynków. Prognozy przepływów pieniężnych wraz z uzasadnieniem biznesowym zostały przygotowane przez dyrektorów poszczególnych pionów produktowych na okres 5-letni tj. lata obrotowe od 1 kwietnia 2020 roku do 31 marca 2025 roku.

Dla pierwszego roku objętego prognozą tj. roku 2020/2021 konserwatywnie założono spadek wartości sprzedaży w wysokości 18 %, co jest rezultatem przyjętego uśrednionej wersji z wszystkich scenariuszy kryzysowych z uwagi na niemożliwy do przewidzenia efekt COVID-19. W kolejnym roku prognozy tj. roku 2021/2022 zakłada się powrót do poziomów sprzedaży sprzed pandemii, tj. do wartości rzeczywistych osiągniętych w roku 2019/20. Dalsze lata prognozy (od 2022/2023 do 2024/2025) zostały założone na następującym poziomie w poszczególnych kategoriach produktowych:

W pionie Systemów Oddymiania i Doświetleń Dachowych w przypadku grup produktowych: centrale sterujące, klapy oddymiające, klapy żaluzjowe, kurtyny, pasma świetlne oraz wyłazy dachowe przyjęto 6% wzrostu r/r; w przypadku grupy produktowej klapy Thermolight przyjęto po powrocie do poziomu sprzed COVID odpowiednio 44%, 33%, 33%, w przypadku okiennych systemów oddymiania odpowiednio na poziomach 59%, 22%, 6%.

W pionie Wentylacji Pożarowej po powrocie do poziomu sprzedaży sprzed COVID w roku 2021/22 założono następujące zmiany: w automatyce pożarowej wzrost na poziomie 15%, 10% i 10%, w systemach nadciśnienia wzrost 20%, 15%, 10%; w wentylatorach 15% r/r; w klapach wentylacji bytowej i wentylacji pożarowej 20%, 15%, 15%; w zaworach odcinających 5% r/r.

W pionie Zabezpieczeń Konstrukcji Budowlanych w przypadku grupy produktów Polylack W, w pierwszym okresie przyjęto 40%, w kolejnych latach 30%, w przypadku przejść instalacyjnych 30%, w kolejnych latach 20%r/r, w przypadku płyty ogniochronnej wzrost sprzedaży w pierwszym roku po uruchomieniu nowej linii produkcyjnej na dużą skalę wzrost 3 krotny od poziomu aktualnego, w kolejnym roku dalszy wzrost 144% i 53%, do ustabilizowania się w kolejnych latach na poziomie docelowej produkcji przy założeniu aktualnych cen sprzedaży, w przypadku płyty Tecbor poziom 30% wzrostu r/r i grupy produktowej Tecwool na poziomie 20% r/r.

Długoterminowa stopa zwrotu została przyjęta na podstawie danych wzrostu gospodarczego opublikowanego przez OECD dla Polski. Dla celów zdyskontowania przyszłych przepływów pieniężnych zastosowana została stopa procentowa odpowiadająca kosztowi kapitału, który został wyliczony w oparciu o metodę średniego ważonego kosztu kapitału (WACC).

Koncesje oraz licencje obejmują przede wszystkim licencje na systemy komputerowe oraz oprogramowanie narzędziowe, wykorzystywane w działalności Grupy.

Nie występują zabezpieczenia na wartościach niematerialnych Grupy.

Na dzień 31 marca 2020 roku wykazana w skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym wartość firmy obejmuje wartości firmy powstałe przy nabyciu podmiotu Tecresa Proteccion Pasiva S.L.U w kwocie 39.834 tys. PLN oraz Grupy Dunamenti Tűzvédelem Zrt. w kwocie 7.537 tys. PLN. Wartości te zostały skorygowane o powstałe w kolejnych okresach rozliczeniowych różnice kursowe. Grupa na dzień 31 marca 2020 roku dokonała testu na utratę wartości firmy powstałej w wyniku nabycia udziałów w Tecresa Proteccion Pasiva S.L.U oraz Dunamenti Tűzvédelem, które to testy nie wykazały konieczności dokonania odpisów aktualizacyjnych.

Przeprowadzony na 31 marca 2020 roku test na utratę wartości dla pozycji wartości firmy dokonany został w oparciu o prognozę zdyskontowanych przepływów pieniężnych dla okresów obejmujących okres 5 lat od dnia bilansowego z uwzględnieniem projekcji dla wartości rezydualnej. Długoterminowa stopa zwrotu dla wyliczenia wartości ośrodka wypracowującego środki pieniężne po okresie prognozy została przyjęta z uwzględnieniem specyfiki jednostki i rynku, na którym działa. Opracowane zostały prognozy uwzględniające specyfikę danego rynku oraz grupy produktowej, które opierają się na dotychczasowych doświadczeniach dotyczących danych rynków. Prognozy przepływów pieniężnych wraz z uzasadnieniem biznesowym zostały przygotowane przez dyrektorów poszczególnych pionów produktowych na okres 4-letni tj. lata obrotowe od 1 kwietnia 2021 roku do 31 marca 2025 roku. Dla pierwszego roku objętego prognozą tj. roku 2020/2021 konserwatywnie założono spadek wartości sprzedaży w wysokości 18 %, co jest rezultatem przyjętego uśrednionej wersji z wszystkich scenariuszy kryzysowych z uwagi na niemożliwy do przewidzenia efekt COVID-19. W kolejnym roku prognozy tj. roku 2021/2022 zakłada się powrót do poziomów sprzedaży sprzed pandemii, tj. do wartości rzeczywistych osiągniętych w roku 2019/20. Dalsze lata prognozy (od 2022/2023 do 2024/2025) zostały założone na poziomie 4%r/r w przypadku Tecresy i 2% r/r w przypadku Dunamenti Tűzvédelem.

Dla celów zdyskontowania przyszłych przepływów pieniężnych zastosowana została stopa procentowa odpowiadająca kosztowi kapitału dla jednostki dominującej. Koszt kapitału został wyliczony w oparciu o metodę średniego ważonego kosztu kapitału (WACC), którego wartość wyniosła 7,14% dla Tecresy i 9,29% dla Dunamenti Tűzvédelem.

Do testu na utratę wartości dla wartości firmy powstałej z akwizycji spółki Tecresa został włączony ośrodek generujący środki pieniężne Tecresa przy uwzględnieniu synergii produktowych między "MERCOR" S.A. oraz Tecresa. "MERCOR" sprzedaje produkty z zakresu oddymiania do Tecresa; w drugą stronę – produkty hiszpańskiej Tecresy stanowią podstawę do sprzedaży pionu zabezpieczeń przeciwpożarowych w "MERCOR" S.A. Wymiana ta stała się możliwa tylko dzięki akwizycji. Przed akwizycją produkty te nie były wytwarzane w Grupie "MERCOR". Dzięki przejęciu Tecresy Grupa "MERCOR" realizuje pełną marżę na łańcuchu dostaw, od produkcji po instalację. Wzrosty sprzedaży w "MERCOR" S.A. opierają się na szacunku odnośnie dynamiki wzrostu polskiego rynku zabezpieczeń przeciwpożarowych. Dodatkowo, w wyniku centralizacji funkcji operacyjnych w grupie, eksport zabezpieczeń jest realizowany przez struktury "MERCOR" S.A. na rynkach macierzystych oraz na głównych europejskich rynkach eksportowych, jak również na rynkach eksportowych obsługiwanych bezpośrednio przez Tecresę (Azja, Afryka, Ameryka Południowa).

Prognozy dotyczące rentowności ośrodka Tecresa opierają się na przeprowadzonych zmianach w zakresie kosztów produktów w pionie zabezpieczeń konstrukcji i oddymiania oferowanych przez spółkę. Dzięki zmniejszeniu kosztów produktów zakładane jest uzyskanie większych udziałów rynkowych oraz wzrost sprzedaży przy niewielkim spadku marży. Dodatkowo, w Tecresie będą materializować się korzyści skali wynikające z postępującej specjalizacji w Grupie – spółka będzie zwiększać dostawy w ramach Grupy, co bezpośrednio spowoduje wzrost marży operacyjnej oraz EBITDA. Dzięki dostawom i sprzedaży realizowanej w ramach Grupy "MERCOR", założenia dynamiki w kolejnych latach po roku budżetowanym 2019/2020 są na poziomach 4% rok do roku.

Na dzień bilansowy przeprowadzono również test na utratę wartości dla wartości firmy z nabycia spółki Dunamenti Tűzvédelem. Produkty Dunamenti Tűzvédelem uzupełniają paletę "MERCOR" w zakresie pionu zabezpieczeń przeciwpożarowych, a "MERCOR" S.A. sprzedaje do Dunamenti Tűzvédelem wyroby pionów oddymiania grawitacyjnego i wentylacji mechanicznej. Założono dynamiczny wzrost sprzedaży produktów Dunamenti Tűzvédelem na rynkach "MERCOR" dzięki uzyskaniu na nie europejskich dokumentów dopuszczających. Wzrost sprzedaży na rynkach Dunamenti Tűzvédelem został założony na poziomie długoterminowego wzrostu dla rynku węgierskiego. Łącznie dynamika przychodów ze sprzedaży po roku budżetowym 2021/2022 (gdzie prognozuje się powrót do poziomów sprzed COVID-19) została założona na poziomach 2,12%, 2,16% i 2,20% rocznie.

Zmiany w stanie wartości niematerialnych za okres 1 kwietnia 2019 – 31 marca 2020 roku

		koszty	aktywowane
		zakończonych prac	koszty prac rozwojowych	koncesje i
	wartość firmy	rozwojowych	w toku	licencje	razem
	w tys. PLN	w tys. PLN	w tys. PLN	w tys. PLN	w tys. PLN
Wartość brutto
Stan na 1 kwietnia 2019 roku	104 928	32 715	16 241	15 284	169 168
Zwiększenia:
- nabycie	-	-	-	1 064	1 064
- wytworzone we własnym zakresie	-	7 045	5 699	873	13 617
Zmniejszenia:
- sprzedaż i likwidacja	-	-	-	1	1
- zakończenie prac rozwojowych
pozytywnym efektem	-	-	7 045	-	7 045
Stan na 31 marca 2020 roku	104 928	39 760	14 895	17 220	176 803
Umorzenie i odpisy
Stan na 1 kwietnia 2019 roku	57 349	14 432	-	6 828	78 609
Zwiększenia:
- amortyzacja	-	4 001	-	1 655	5 656
Zmniejszenia:
- sprzedaż i likwidacja	-	-	-	1	1
Stan na 31 marca 2020 roku	57 349	18 433	-	8 482	84 264
Różnice kursowe z przeliczenia	9 310	-	-	(622)	8 688
Netto na dzień 31 marca 2020 roku	56 889	21 327	14 895	8 116	101 227

Zmiany w stanie wartości niematerialnych za okres 1 kwietnia 2018 – 31 marca 2019 roku

		koszty	aktywowane
		zakończonych prac	koszty prac rozwojowych	koncesje i
	wartość firmy	rozwojowych	w toku	licencje	razem
	w tys. PLN	w tys. PLN	w tys. PLN	w tys. PLN	w tys. PLN
Wartość brutto
Stan na 1 kwietnia 2018 roku	104 928	25 682	15 841	13 296	159 747
Zwiększenia:
- nabycie	-	-	-	1 988	1 988
- wytworzone we własnym zakresie	-	7 033	7 433	-	14 466

Zmniejszenia:
- sprzedaż i likwidacja - zakończenie prac rozwojowych	-	-	-	-	-
pozytywnym efektem	-	-	7 033	-	7 033
Stan na 31 marca 2019 roku	104 928	32 715	16 241	15 284	169 168
Umorzenie i odpisy
Stan na 1 kwietnia 2018 roku	57 349	11 265	-	5 981	74 595
Zwiększenia:
- amortyzacja	-	3 167	-	847	4 014
Zmniejszenia:
- sprzedaż i likwidacja	-	-	-	-	-
Stan na 31 marca 2019 roku	57 349	14 432	-	6 828	78 609

Różnice kursowe z przeliczenia	7 975	-	-	(650)	7 325
Netto na dzień 31 marca 2019 roku	55 554	18 283	16 241	7 806	97 884

NOTA 12 - RZECZOWE AKTYWA TRWAŁE

	Koniec okresu	Koniec okresu
	31/03/2020	31/03/2019
	w tys. PLN	w tys. PLN
Rzeczowe aktywa trwałe	58 636	61 228
Grunty	3 536	3 536
Budynki i budowle	27 864	29 408
Maszyny i urządzenia	23 502	24 272
Środki transportu	1 131	1 136
Pozostałe	2 603	2 876
Aktywa trwałe w budowie	5 969	1 454
	64 605	62 682
w tym:
Rzeczowe aktywa trwałe użytkowane na podstawie
umów leasingu finansowego	31 791	35 062

Wykazane w aktywach Grupy grunty obejmują grunty własne o wartości 536 tys. PLN oraz grunt w leasingu finansowym o wartości 3.000 tys. PLN.

Część rzeczowych aktywów trwałych (nieruchomość zakładu produkcyjnego w Cieplewie, maszyn i urządzeń oraz środków transportu) Grupa użytkuje na zasadach leasingu finansowego. Zobowiązania z tytułu leasingu ujmowane są w sprawozdaniu z sytuacji finansowej jako pozostałe zobowiązania finansowe i wykazywane w podziale na cześć krótko- i długoterminową. Szczegółowe uzgodnienie powyższych zobowiązań oraz opis kluczowych postanowień umownych zawarto w Nocie 23.

Rzeczowe aktywa trwałe Grupy stanowią zabezpieczenie udzielonych Grupie kredytów. Wartość zabezpieczeń ustanowionych na rzeczowych aktywach trwałych przedstawia tabela poniżej:

	Koniec okresu	Koniec okresu
	31/03/2020	31/03/2019
	w tys. PLN	w tys. PLN
Wartość rzeczowych aktywów trwałych stanowiących zabezpieczenie udzielonych Grupie kredytów i linii
gwarancyjnych	12 083	13 058
	12 083	13 058

Zmiany w wartości rzeczowych aktywów trwałych zostały przedstawione w poniższych tabelach.

Zmiany w stanie rzeczowych aktywów trwałych za okres 1 kwietnia 2019 – 31 marca 2020 roku

						Środki
	Grunty	Budynki i budowle	Maszyny i urządzenia	Środki transportu	Pozostałe	trwałe w budowie	Razem

Wartość brutto	w tys. PLN	w tys. PLN	w tys. PLN	w tys. PLN	w tys. PLN	w tys. PLN	w tys. PLN
Stan na 1 kwietnia
2019 roku	3 536	39 034	48 530	4 741	6 328	1 454	103 623
Zwiększenia:
- nabycie	-	95	3 131	131	212	6 638	10 207
Zmniejszenia:
- sprzedaż i likwidacja	-	-	1 414	1 554	318	-	3 286
- przeniesienie do
rzeczowych aktywów
trwałych i wartości niematerialnych	-	-	-	-	-	2 123	2 123

Stan na 31 marca
2020 roku	3 536	39 129	50 247	3 318	6 222	5 969	108 421

Umorzenie i odpisy

Stan na 1 kwietnia 2019 roku	-	10 859	24 615	3 454	3 419	-	42 347
Zwiększenia:
- amortyzacja	-	1 585	3 616	260	494	-	5 955

Zmniejszenia:
- sprzedaż i likwidacja	-	-	1 066	1 408	317	-	2 791

Stan na 31 marca 2020 roku	-	12 444	27 165	2 306	3 596	-	45 511

Różnice kursowe z
przeliczenia	-	1 179	420	119	(23)	-	1 695
Netto na dzień 31
marca 2020 roku	3 536	27 864	23 502	1 131	2 603	5 969	64 605

Zmiany w stanie rzeczowych aktywów trwałych za okres 1 kwietnia 2018 – 31 marca 2019 roku

						Środki
	Grunty	Budynki i budowle	Maszyny i urządzenia	Środki transportu	Pozostałe	trwałe w budowie	Razem

Wartość brutto	w tys. PLN	w tys. PLN	w tys. PLN	w tys. PLN	w tys. PLN	w tys. PLN	w tys. PLN
Stan na 1 kwietnia
2018 roku Zwiększenia:	3 536	38 169	46 010	4 769	5 921	2 480	100 885
- nabycie	-	865	3 980	134	407	1 680	7 066

Zmniejszenia:
- sprzedaż i likwidacja - przeniesienie do rzeczowych aktywów	-	-	1 460	162	-	-	1 622
trwałych i wartości niematerialnych	-	-	-	-	-	2 706	2 706
Stan na 31 marca 2019 roku	3 536	39 034	48 530	4 741	6 328	1 454	103 623

Umorzenie i odpisy
Stan na 1 kwietnia 2018 roku	-	9 295	21 115	3 243	2 976	-	36 629
Zwiększenia:
- amortyzacja	-	1 564	3 793	373	443	-	6 173
Zmniejszenia:
- sprzedaż i likwidacja	-	-	293	162	-	-	455
Stan na 31 marca
2019 roku	-	10 859	24 615	3 454	3 419	-	42 347
Różnice kursowe z
przeliczenia	-	1 233	357	(151)	(33)	-	1 406
Netto na dzień 31
marca 2019 roku	3 536	29 408	24 272	1 136	2 876	1 454	62 682

NOTA 13 - INNE AKTYWA DŁUGOTERMINOWE

	Koniec okresu 31/03/2020	Koniec okresu 31/03/2019
	w tys. PLN	w tys. PLN
Należności z tytułu kaucji zatrzymanych w ramach kontraktów długoterminowych	8 172	7 859
Należności z tytułu depozytów zabezpieczających umowy leasingu finansowego	5 408	4 592
Należności z tytułu depozytów zabezpieczających umowy leasingu operacyjnego	150	196
Należności z tytułu zaliczek przekazanych na zakup rzeczowych aktywów trwałych	3 870	1 510
Rozliczenia międzyokresowe kosztów – wydatki stanowiące koszt przyszłych okresów	370	648
	17 970	14 805

Głównymi składnikami innych aktywów długoterminowych są zatrzymywane przez kontrahentów kaucje obejmujące określony umownie procent zafakturowanych dostaw. Procent ten kształtuje się najczęściej w wysokości od 5% do 10% wartości umowy. W zależności od podpisanych umów kaucje te zatrzymywane są przez inwestorów w okresie od 6 do 120 miesięcy.

W zakresie rozpoznawania przychodów, przychód w części objętej kaucją zatrzymaną przez kontrahenta rozpoznawany jest w wartości godziwej. Dyskonto wynikające z ujęcia wartości godziwej rozpoznawane jest w ramach przychodów finansowych według metody zamortyzowanego kosztu.

W związku z zawartą umową leasingu i dzierżawy nieruchomości zakładu produkcyjnego jednostka dominującą wpłaca do leasingodawcy kaucję pieniężną stanowiącą zabezpieczenie umowy. Wartość nominalna złożonej kaucji na dzień bilansowy wynosiła 5.942 tys. PLN, jej zdyskontowana wartość bieżąca na dzień bilansowy wyniosła 5.408 tys. PLN.

NOTA 14 – ZAPASY

	Koniec okresu 31/03/2020	Koniec okresu 31/03/2019
	w tys. PLN	w tys. PLN

Materiały	24 327	24 894
Produkcja w toku	5 404	6 195
Produkty gotowe	11 887	12 536
Towary	6 125	8 385
Odpisy aktualizujące	(3 463)	(4 467)
	44 280	47 543

Zapasy wyceniane są według zasad przedstawionych w Nocie 2. Utworzone odpisy aktualizujące oraz ich odwrócenia ujmowane są odpowiednio jako pozostałe koszty i przychody operacyjne. W bieżącym roku obrotowym, w związku z dokonaną sprzedażą lub likwidacją zapasów, które utraciły przydatność gospodarczą, Grupa rozwiązała odpis na zapasy w wysokości 1.923 tys. PLN. Wartość odpisu utworzonego na zapasy wyniosła w roku obrotowym 1.289 tys. PLN.

Zapasy stanowią zabezpieczenie udzielonych Grupie kredytów. Wartość księgowa zapasów, jakie według umowy przewłaszczenia stanowią zabezpieczenie, przedstawia tabela poniżej:

	Koniec okresu	Koniec okresu
	31/03/2020	31/03/2019
	w tys. PLN	w tys. PLN
Wartość zapasów stanowiących zabezpieczenie
kredytów bankowych	15 014	13 810
	15 014	13 810

NOTA 15 - NALEŻNOŚCI HANDLOWE I POZOSTAŁE NALEŻNOŚCI

	Koniec okresu 31/03/2020	Koniec okresu 31/03/2019
	w tys. PLN	w tys. PLN
Należności handlowe od jednostek pozostałych należności z tytułu wyceny kontraktów -	108 311	111 236
długoterminowych	11 801	14 254
część krótkoterminowa kaucji gwarancyjnych -	4 411	5 812
Należności z tytułu podatków z wyłączeniem podatku
dochodowego od osób prawnych	2 555	2 881
Zaliczki przekazane na poczet dostaw	1 737	1 513
Pozostałe należności	1 495	1 675
Odpisy aktualizujące	(17 028)	(14 194)
	97 070	103 111

Należności z tytułu dostaw i usług nie są oprocentowane i mają zazwyczaj termin płatności mieszczący się w okresie od 14 do 180 dni. Wartość godziwa należności nie różni się istotnie od ich wartości księgowych wykazanych w bilansie.

W bieżącym roku obrotowym Grupa utworzyła odpisy aktualizujące wartość należności na kwotę 3.570 tys. PLN, natomiast rozwiązane zostały odpisy w kwocie 639 tys. PLN. W związku z brakiem możliwości odzyskania należności jednostka dominująca wykorzystała odpisy na należności w wysokości 185 tys. PLN.

NOTA 16 - INNE AKTYWA OBROTOWE

	Koniec okresu	Koniec okresu
	31/03/2020	31/03/2019
	w tys. PLN	w tys. PLN
Rozliczenia międzyokresowe kosztów - wydatki
stanowiące koszt przyszłych okresów	1 918	1 699
	1 918	1 699

Inne aktywa obrotowe obejmują wydatki związane z kosztami przyszłych okresów. W szczególności są to poniesione z góry opłaty za usługi. Aktywa te rozliczane są w koszty działalności zgodnie z upływem czasu lub wielkością świadczeń w zależności od ich charakteru.

NOTA 17 - ŚRODKI PIENIĘŻNE I ICH EKWIWALENTY

	Koniec okresu	Koniec okresu
	31/03/2020	31/03/2019
	w tys. PLN	w tys. PLN
Środki pieniężne w kasie i banku	12 754	13 523
	12 754	13 523

Środki pieniężne w banku są oprocentowane według zmiennych stóp procentowych, których wysokość uzależniona jest od stopy oprocentowania jednodniowych lokat bankowych. Lokaty krótkoterminowe są deponowane na różne okresy, od jednego dnia do 3 miesięcy, w zależności od aktualnego zapotrzebowania Grupy na środki pieniężne i są oprocentowane według ustalonych dla nich stóp procentowych.

Wartość godziwa środków pieniężnych i ich ekwiwalentów jest równa ich wartości księgowej netto. W stosunku do wykazanych wielkości, poza środkami zgromadzonymi na wyodrębnionych rachunkach VAT, nie występują żadne ograniczenia w dysponowaniu środkami pieniężnymi i ich ekwiwalentami.

NOTA 18 - KAPITAŁ WŁASNY

Kapitał akcyjny

Szczegółowe informacje na temat poszczególnych serii akcji składających się na kapitał podstawowy jednostki dominującej na dzień 31 marca 2020 roku, przedstawiają się następująco:

		Wartość	Data	Prawo do
Seria	Liczba akcji	nominalna	rejestracji	dywidendy	Sposób pokrycia	Rodzaj akcji

AA	12 454 544	3 113 636,00	17.05.2007	17.05.2007	Gotówka/aport*	zwykłe
BB	1 780 488	445 122,00	09.08.2007	09.08.2007	Gotówka	zwykłe
CC	1 423 503	355 875,75	15.09.2008	15.09.2008	Gotówka/aport	zwykłe
	15 658 535	3 914 633,75

Wartość nominalna jednej akcji w złotych:
				0,25

* kapitał akcyjny MERCOR SA powstał w wyniku przekształcenia kapitału zakładowego PUH MERCOR Sp. z o.o. w wyniku zmiany formy prawnej w dniu 21 września 2004 roku; kapitał zakładowy PUH MERCOR Sp. z o.o. opłacony został gotówką do kwoty 100,00 PLN, pozostała część kapitału w kwocie 2.999.900,00 PLN opłacona została wkładem niepieniężnym w postaci wniesionych udziałów w MERCOR-Pro Sp. z o.o. zgodnie z aktem notarialnym rep. A nr 6477/99 z dnia 9 lipca 1999 roku

Na dzień 31 marca 2020 roku nie występowały żadne ograniczenia związane z akcjami jednostki dominującej.

Struktura właścicielska kapitału akcyjnego jednostki dominującej na dzień 31 marca 2020 roku przedstawiała się następująco:

	31.03.2020		31.03.2019
Akcjonariusz	Ilość akcji	%	Ilość akcji	%

Periban Limited(1)	4 102 994	26,20%	4 102 994	26,20%
Elbrus FIZ zarządzany przez Investors TFI S.A.(2)	3 923 024	25,05%	-	-
Rockbridge TFI S.A.	-	-	3 205 730	20,47%
Otwarty Fundusz Emerytalny PZU Złota Jesień(3)	1 450 000	9,26%	1 452 000	9,27%
Nationale Nederlanden Otwarty Fundusz
Emerytalny(4)	1 354 400	8,65%	1 300 000	8,30%
N50 Cyprus Limited(5)	1 000 853	6,39%	1 000 853	6,39%
PTE Allianz Polska S.A.(6)	911 018	5,82%	911 018	5,82%
Akcjonariat rozproszony	2 916 246	18,63%	3 685 940	23,55%
	15 658 535	100,00%	15 658 535	100,00%

(1) zgodnie z zawiadomieniem z dnia 11.06.2014 roku

(2) zgodnie z zawiadomieniem z dnia 21.10.2019 roku

(3) zgodnie ze zgłoszeniem na ZWZ zwołane na dzień 26.09.2019 roku

(4) zgodnie ze zgłoszeniem na ZWZ zwołane na dzień 26.09.2019 roku

(5) zgodnie z zawiadomieniem z dnia 14.03.2017 roku

(6) zgodnie z zawiadomieniem otrzymanym w dniu 22.09.2014 roku

Przedstawiony powyżej udział w kapitale podstawowym odpowiadał udziałowi w głosach na zgromadzeniu akcjonariuszy.

Na dzień sporządzenia skonsolidowanego sprawozdania finansowego akcjonariusze posiadający co najmniej 5% ogólnej liczby głosów na Walnym Zgromadzeniu przedstawiają się następująco:

Akcjonariusz	Ilość akcji	%
Periban Limited(1)	4 102 994	26,20%
Elbrus FIZ zarządzany przez Investors TFI S.A.(2)	3 925 502	25,07%
Otwarty Fundusz Emerytalny PZU Złota Jesień(3)	1 452 000	9,27%
Nationale Nederlanden Otwarty Fundusz Emerytalny(4)	1 354 000	8,65%
N50 Cyprus Limited(5)	1 000 853	6,39%
PTE Allianz Polska S.A.(6)	791 018	5,05%

(1) zgodnie z zawiadomieniem z dnia 11.06.2014 roku

(2) zgodnie ze zgłoszeniem na ZWZ zwołane na dzień 30.06.2020 roku

(3) zgodnie ze zgłoszeniem na ZWZ zwołane na dzień 30.06.2020 roku

(4) zgodnie ze zgłoszeniem na ZWZ zwołane na dzień 30.06.2020 roku

(5) zgodnie z zawiadomieniem z dnia 14.03.2017 roku

(6) zgodnie ze zgłoszeniem na ZWZ zwołane na dzień 30.06.2020 roku

Kapitały rezerwowe

Kapitał rezerwowy jednostki dominującej utworzony został z zysku wypracowanego w latach poprzednich. Kapitał ten został utworzony z przeznaczeniem na rozwój działalności.

Zyski zatrzymane

Zyski zatrzymane z lat poprzednich obejmują w całości zyski zatrzymane decyzją akcjonariuszy. Zgodnie z art. 396 §1 Kodeksu Spółek Handlowych, na pokrycie straty należy utworzyć kapitał zapasowy, do którego przelewa się co najmniej 8% zysku za dany rok obrotowy, dopóki kapitał ten nie osiągnie co najmniej jednej trzeciej kapitału zakładowego.

Struktura zysków zatrzymanych z lat poprzednich przedstawia się następująco:

	Koniec okresu 31/03/2020	Koniec okresu 31/03/2019
	w tys. PLN	w tys. PLN
Zyski zatrzymane z lat poprzednich	22 456	7 147
Wpływ zmian standardów rachunkowości	(342)	345
Zysk bieżącego okresu przypadający akcjonariuszom	23 207	14 964
jednostki dominującej	45 321	22 456

NOTA 19 - KREDYTY I POŻYCZKI

	Koniec okresu	Koniec okresu
	31/03/2020	31/03/2019
	w tys. PLN	w tys. PLN
Kredyty bankowe	61 109	84 139
Pożyczki z instytucji finansowych	593	812
Pożyczki od udziałowców	1 365	1 260
Pożyczki od osób fizycznych	-	218
	63 067	86 429
w tym:
Część długoterminowa	47 018	70 180
Kredyty bankowe	46 718	69 653
Pożyczki od instytucji finansowych	300	527
Część krótkoterminowa	16 049	16 249
Kredyty bankowe	14 391	14 486
Pożyczki od instytucji finansowych	293	285
Pożyczki od udziałowców	1 365	1 260
Pożyczki od osób fizycznych	-	218
Kredyty i pożyczki wymagane:
do roku	16 049	16 249
od 2 do 3 lat	46 719	67 488
od 3 lat do 5 lat	299	2 692
powyżej 5 lat	-	-
	63 067	86 429

Wyrażona w PLN struktura walutowa kredytów wykorzystywanych przez Grupę przedstawia się następująco:

	Koniec okresu	Koniec okresu
	31/03/2020	31/03/2019
	w tys. PLN	w tys. PLN
Kredyty w złotych (PLN)	58 529	85 523
Kredyty w Euro (EUR)	4 538	906
	63 067	86 429

Specyfikacja otrzymanych kredytów i pożyczek oraz istotnych warunków umów kredytowych została zawarta w tabeli poniżej.

Kredyty i pożyczki według stanu na 31 marca 2020 roku

Nazwa (firma) jednostki ze	Forma kredytu	Kwota kredytu / pożyczki wg umowy		spłaty (tys. PLN)	Kwota kredytu / pożyczki pozostała do	Warunki Termin		Zabezpieczenia
wskazaniem formy prawnej		w tys.	waluta	Część krótkoterminowa	Część długoterminowa	oprocentowania	spłaty
BNP Paribas Bank Polska S.A. (dawniej Raiffeisen Bank Polska S.A.)	Kredyt w rachunku bieżącym	32 160	PLN	-	17 575	1W WIBOR + marża	30.11.2021	cesja należności, zastaw rejestrowy na zapasach i środkach trwałych wraz z cesją praw z polisy ubezpieczeniowej, weksel in blanco, pełnomocnictwo do rachunku prowadzonego przez bank, hipoteka umowna łączna na nieruchomości w Mirosławiu
BNP Paribas Bank Polska S.A. (dawniej Raiffeisen Bank Polska S.A.)	Kredyt inwestycyjny (nabycie akcji Dunamenti Tűzvédelem Zrt)	17 000	PLN	2 583	4 968	1M WIBOR + marża	30.04.2023	pełnomocnictwo do rachunku, weksel in blanco, hipoteka umowna łączna na nieruchomości wraz z cesją praw z polisy ubezpieczeniowej, zastaw na przedsiębiorstwie spółki Dunamenti Tűzvédelem Zrt
BNP Paribas Bank Polska S.A. (dawniej Raiffeisen Bank Polska S.A.)	Kredyt inwestycyjny	9 000	PLN	-	5 708	1M WIBOR + marża	31.07.2022	zastaw rejestrowy na środkach trwałych wraz z cesją praw do polisy ubezpieczeniowej, weksel in blanco, pełnomocnictwo do rachunku prowadzonego przez bank
Credit Agricole Bank Polska S.A.	Kredyt w rachunku bieżącym	21 420	PLN	-	8 467	O/N WIBOR + marża	29.10.2021	cesja należności, zastaw rejestrowy na zapasach i środkach trwałych wraz z cesją praw z polisy ubezpieczeniowej, hipoteka umowna łączna na nieruchomości w Mirosławiu
mBank S.A.	Kredyt obrotowy	15 000	PLN	5 000	10 000	1M WIBOR + marża	29.10.2021	cesja należności, zastaw rejestrowy na zapasach i środkach trwałych wraz z cesją praw z polisy ubezpieczeniowej, hipoteka umowna łączna na nieruchomości w Mirosławiu

mBank S.A.	Kredyt w rachunku bieżącym	6 420	PLN	1 434	-	O/N WIBOR + marża	30.10.2020	cesja należności, zastaw rejestrowy na zapasach i środkach trwałych wraz z cesją praw z polisy ubezpieczeniowej, hipoteka umowna łączna na nieruchomości w Mirosławiu
Santander Bank Polska S.A.	Pożyczka leasingowa	240	PLN	93	-	1M WIBOR + marża	31.03.2021	weksel własny in blanco
Osoba fizyczna	Pożyczki na cele obrotowe	1 365	PLN	1 365	-	oprocentowanie stałe	31.03.2021	bez zabezpieczeń
BNP Paribas Bank Polska S.A. (dawniej Raiffeisen Bank Polska S.A.)	Kredyt w rachunku bieżącym	6 000	PLN	5 374	-	1W WIBOR + marża	30.11.2020	cesja należności, zastaw rejestrowy na zapasach wraz z cesją praw z polisy ubezpieczeniowej, weksel in blanco
Consorcio Urbanistico Leganes Tecnologico	Kredyt inwestycyjny	31	EUR	-	75	nieoprocentowana	25.01.2022	bez zabezpieczeń
Consorcio Urbanistico Leganes Tecnologico	Kredyt inwestycyjny	75	EUR	-	225	nieoprocentowana	25.01.2023	bez zabezpieczeń
Consorcio Urbanistico Leganes Tecnologico	Kredyt inwestycyjny	15	EUR	67	-	3M EURIBOR + marża	15.09.2021	bez zabezpieczeń
Consorcio Urbanistico Leganes Tecnologico	Kredyt inwestycyjny	30	EUR	133	-	3M EURIBOR + marża	15.09.2022	bez zabezpieczeń
Razem kredyty bankowe i pożyczki				16 049	47 018

Kredyty i pożyczki według stanu na 31 marca 2019 roku

Nazwa (firma) jednostki ze	Forma kredytu	Kwota kredytu / pożyczki wg umowy		spłaty (tys. PLN)	Kwota kredytu / pożyczki pozostała do	Warunki	Termin spłaty	Zabezpieczenia
wskazaniem formy prawnej		w tys.	waluta	Część krótkoterminowa	Część długoterminowa	oprocentowania
BNP Paribas Bank Polska S.A. (dawniej Raiffeisen Bank Polska S.A.)	Kredyt w rachunku bieżącym	32 160	PLN	-	29 757	1W WIBOR + marża	30.11.2021	cesja należności, zastaw rejestrowy na zapasach i środkach trwałych wraz z cesją praw z polisy ubezpieczeniowej, weksel in blanco, pełnomocnictwo do rachunku prowadzonego przez bank, hipoteka umowna łączna na nieruchomości w Mirosławiu
BNP Paribas Bank Polska S.A. (dawniej Raiffeisen Bank Polska S.A.)	Kredyt inwestycyjny (nabycie akcji Dunamenti Tűzvédelem Zrt)	17 000	PLN	2 383	7 353	1M WIBOR + marża	30.04.2023	pełnomocnictwo do rachunku, weksel in blanco, hipoteka umowna łączna na nieruchomości wraz z cesją praw z polisy ubezpieczeniowej, zastaw na przedsiębiorstwie spółki Dunamenti Tűzvédelem Zrt
Credit Agricole Bank Polska S.A.	Kredyt w rachunku bieżącym	21 420	PLN	-	20 030	O/N WIBOR + marża	31.10.2020	cesja należności, zastaw rejestrowy na zapasach i środkach trwałych wraz z cesją praw z polisy ubezpieczeniowej, hipoteka umowna łączna na nieruchomości w Mirosławiu
mBank S.A.	Kredyt obrotowy	15 000	PLN	2 500	12 500	1M WIBOR + marża	19.02.2021	cesja należności, zastaw rejestrowy na zapasach i środkach trwałych wraz z cesją praw z polisy ubezpieczeniowej, hipoteka umowna łączna na nieruchomości w Mirosławiu
mBank S.A.	Kredyt w rachunku bieżącym	6 420	PLN	5 664	-	O/N WIBOR + marża	20.02.2020	cesja należności, zastaw rejestrowy na zapasach i środkach trwałych wraz z cesją praw z polisy ubezpieczeniowej, hipoteka umowna łączna na nieruchomości w Mirosławiu
BZ WBK S.A.	Pożyczka leasingowa	240	PLN	83	71	1M WIBOR + marża	31.03.2021	weksel własny in blanco

SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE GRUPY KAPITAŁOWEJ "MERCOR" S.A. NA DZIEŃ I ZA OKRES 12 MIESIĘCY ZAKOŃCZONY 31 MARCA 2020 ROKU

Osoba fizyczna	Pożyczka na cele obrotowe	180	EUR	218	-	1M EURIBOR + marża	12.12.2019	bez zabezpieczeń
Osoba fizyczna	Pożyczki na cele obrotowe	1 260	PLN	1 260	-	oprocentowanie stałe	31.03.2020	bez zabezpieczeń
Raiffeisen Bank Polska S.A.	Kredyt w rachunku bieżącym	4 000	PLN	3 922	-	1W WIBOR + marża	29.11.2019	cesja należności, zastaw rejestrowy na zapasach wraz z cesją praw z polisy ubezpieczeniowej, weksel in blanco
Consorcio Urbanistico Leganes Tecnologico	Kredyt inwestycyjny	31	EUR	-	133	nieoprocentowana	25.01.2022	bez zabezpieczeń
Consorcio Urbanistico Leganes Tecnologico	Kredyt inwestycyjny	75	EUR	-	323	nieoprocentowana	25.01.2023	bez zabezpieczeń
Consorcio Urbanistico Leganes Tecnologico	Kredyt inwestycyjny	15	EUR	62	-	3M EURIBOR + marża	15.09.2021	bez zabezpieczeń
Consorcio Urbanistico Leganes Tecnologico	Kredyt inwestycyjny	30	EUR	127	-	3M EURIBOR + marża	15.09.2022	bez zabezpieczeń
Bankinter	Linia kredytowa	100	EUR	13	-	3M EURIBOR + marża	25.09.2019	bez zabezpieczeń
Tatra banka a.s.	Kredyt inwestycyjny	10	EUR	17	13	3M EURIBOR + marża	31.07.2020	zastaw na pojeździe
Razem kredyty bankowe i pożyczki				16 249	70 180

NOTA 20 - REZERWY NA ZOBOWIĄZANIA

	Koniec okresu	Koniec okresu
	31/03/2020	31/03/2019
	w tys. PLN	w tys. PLN
Rezerwy na świadczenia pracownicze	263	153
Rezerwa na naprawy gwarancyjne	1 598	1 477
Rezerwa na przewidywane straty	-	129
	1 861	1 759
w tym:
Część długoterminowa
Rezerwy na świadczenia pracownicze	258	146
Rezerwa na naprawy gwarancyjne	-	-
Rezerwa na przewidywane straty	-	-
	258	146
Część krótkoterminowa
Rezerwy na świadczenia pracownicze	5	7
Rezerwa na naprawy gwarancyjne	1 598	1 477
Rezerwa na przewidywane straty	-	129
	1 603	1 613

Okres gwarancji udzielanej przez Grupę na swoje wyroby najczęściej wynosi 24 miesiące. Z tego względu, z uwagi na fakt, że zmiana wartości pieniądza w czasie nie ma istotnego wpływu na szacunek rezerw na koszty robót gwarancyjnych, rezerwy te nie podlegają dyskontowaniu. Wartość rezerw szacowana jest na każdy dzień kończący okres sprawozdawczy w oparciu o statystyczny udział kosztów napraw gwarancyjnych dotyczących poprzednich okresów. Kwota rezerwy wyliczana jest przy założeniu proporcjonalnego udziału kosztów napraw gwarancyjnych do przychodów ze sprzedaży.

Pracownikom podmiotów zlokalizowanych w Polsce przysługuje prawo do odprawy emerytalnej na zasadach określonych w art. 92¹ Kodeksu Pracy, tj. w wysokości jednomiesięcznego wynagrodzenia pracownika w dniu nabycia prawa do odprawy. Rezerwy te szacowane są metodami aktuarialnymi. Istotne założenia aktuarialne na poszczególne dni bilansowe przedstawiają się następująco:

	Koniec okresu	Koniec okresu
	31/03/2020	31/03/2019
Stopa dyskontowa	3,1%	2,0%
Wskaźnik wzrostu wynagrodzeń	2,2%	1,5%
Wskaźnik wzrostu wynagrodzeń dla przyszłych lat	2,5%	1,5%

	Rezerwa na	Rezerwa na	Rezerwa na
	świadczenia	naprawy	przewidywane
	pracownicze	gwarancyjne	straty
	w tys. PLN	w tys. PLN	w tys. PLN
Stan rezerw na 31.03.2019	153	1 477	129
Utworzenie rezerw w ciężar kosztów	110	121	-
Rozwiązanie rezerw utworzonych w poprzednich okresach	-	-	-
Wykorzystanie rezerw utworzonych w poprzednich okresach	-	-	129
Stan rezerw na 31.03.2020	263	1 598	-

NOTA 21 - ZOBOWIĄZANIA HANDLOWE I POZOSTAŁE ZOBOWIĄZANIA

	Koniec okresu	Koniec okresu
	31/03/2020	31/03/2019
	w tys. PLN	w tys. PLN

Zobowiązania handlowe wobec jednostek pozostałych	40 738	53 281
w tym zobowiązania z wyceny kontraktów -
długoterminowych	(10 380)	1 806
Zobowiązania z tytułu podatków i ubezpieczeń
społecznych z wyłączeniem podatku dochodowego od
osób prawnych	5 454	3 016
Zaliczki otrzymane na poczet dostaw	16 275	7 645
Zobowiązania z tytułu wynagrodzeń	1 652	2 067
Pozostałe zobowiązania i rozliczenia międzyokresowe, w
tym:	11 428	9 252
rozliczenia z tytułu premii i nadgodzin	5 689	4 914
rozliczenia z tytułu niewykorzystanych urlopów	1 628	1 663
rozliczenia z tytułu nie zafakturowanych kosztów	2 701	2 109
pozostałe zobowiązania	1 410	566
	75 547	75 261
w tym:
część długoterminowa	-	-
część krótkoterminowa	75 547	75 261
	75 547	75 261

Zobowiązania z tytułu dostaw i usług nie są oprocentowane i mają zazwyczaj termin płatności mieszczący się w okresie od 7 do 90 dni. Grupa nie jest uzależniona od wąskiego grona dostawców.

NOTA 22 - PRZYCHODY PRZYSZŁYCH OKRESÓW

	Koniec okresu	Koniec okresu
	31/03/2020	31/03/2019
Zysk ze zbycia rzeczowych aktywów trwałych	2 412	3 041
Dotacje do projektów rozwojowych	4 493	3 506
Pozostałe	264	305
	7 169	6 852

w tym:
Część długoterminowa	6 533	6 218
Część krótkoterminowa	636	634
	7 169	6 852

Jednostka dominująca korzysta z dofinansowania do nakładów na prace rozwojowe w ramach umowy podpisanej w 2016 roku z Narodowym Centrum Badań i Rozwoju o dofinansowanie projektu w ramach programu operacyjnego Inteligentny Rozwój. Łączna wartość dofinansowania możliwa do pozyskania w pięcioletnim okresie obowiązywania umowy wynosi 10.319 tys. PLN.

W ramach dotacji jednostka dominująca otrzymała kwotę 4.419 tys. PLN, z czego w bieżącym roku obrotowym była to kwota 991 tys. PLN.

Na dzień sporządzenia skonsolidowanego sprawozdania finansowego jednostka dominująca spełniała wszystkie warunki związane z podpisaną umową.

NOTA 23 - POZOSTAŁE ZOBOWIĄZANIA FINANSOWE

Pozostałe zobowiązania finansowe obejmują zobowiązania z tytułu leasingu finansowego oraz wyceny instrumentów pochodnych. Szczegółowe informacje na temat tych zobowiązań zostały zaprezentowane poniżej.

	Koniec okresu 31/03/2020	Koniec okresu 31/03/2019
	w tys. PLN	w tys. PLN
Zobowiązania z tytułu leasingu finansowego	20 025	23 497
	20 025	23 497

	Koniec okresu	Koniec okresu
	31/03/2020	31/03/2019
	w tys. PLN	w tys. PLN
Wartość przyszłych płatności z tytułu leasingu finansowego wymagalnych w ciągu:
- jednego roku	4 195	4 478
- dwóch do pięciu lat	19 701	23 928
- powyżej 5 lat	-	-
	23 896	28 406
Przyszłe koszty odsetkowe (-)	(3 871)	(4 909)
Wartość bieżąca przyszłych minimalnych płatności z tytułu leasingu finansowego	20 025	23 497
w tym:
Kwoty wymagane w ciągu kolejnych 12 m-cy (ujęte w zobowiązaniach krótkoterminowych)	4 150	4 434
Kwoty wymagane w okresie po 12 miesiącach w ciągu:	15 875	19 063
- dwóch do pięciu lat - powyżej 5 lat	15 875 -	19 063 -

W ramach umów leasingu finansowego Grupa użytkuje zabudowaną nieruchomość zakładu produkcyjnego, maszyny i urządzenia oraz środki transportu. Okres trwania leasingu nieruchomości wynosi 15 lat (od stycznia 2009 roku), dla maszyn i urządzeń jest to od 3 do 7 lat, w przypadku środków transportu okres ten wynosi od 3 do 5 lat.

Zawarte umowy leasingu środków transportu nie zawierały klauzuli wpłaty opłaty wstępnej. Większość umów zawiera klauzule nabycia przedmiotu leasingu za cenę ustaloną w ramach umowy, która waha się od 0,1% do 1% wartości początkowej przedmiotu leasingu.

NOTA 24 - NABYCIE JEDNOSTEK GOSPODARCZYCH

W roku obrotowym trwającym od 1 kwietnia 2019 roku do 31 marca 2020 oraz w roku poprzedzającym nie następowało nabycie jednostek gospodarczych.

NOTA 25 - AKTYWA I ZOBOWIĄZANIA WARUNKOWE

Aktywa warunkowe

Zobowiązania warunkowe

Jednostka dominująca była w sporze z organami podatkowymi wynikającym z przeprowadzonych przez Pomorski Urząd Skarbowy w Gdańsku kontroli dotyczących rozliczenia podatku dochodowego od osób prawnych za rok podatkowy trwający od 01.04.2012 roku do 31.03.2013 roku (opis przebiegu sporu znajduje się w Nocie 9 niniejszego skonsolidowanego sprawozdania finansowego). W przypadku gdy władze skarbowe nie uznają zasadności wyroków Naczelnego Sądu Administracyjnego i będą prowadzić dalsze postępowanie w stosunku do jednostki dominującej, może ona zostać zobligowana do obciążenia wyników finansowych za lata poprzednie kwotą podatku dochodowego dotyczącego rozliczonej straty podatkowej w wysokości 47.991 tys. PLN oraz zapłaty ewentualnego zobowiązania z tytułu podatku dochodowego od osób prawnych. Obciążenie wyniku, bez uwzględnienia ewentualnych odsetek od zaległości, może wynieść 9.118 tys. PLN a ewentualna kwota podatku do zapłaty to 9.118 tys. PLN (bez ewentualnych odsetek od zaległości podatkowych). Ewentualna kwota podatku dochodowego do zapłaty nie różni się od kwoty potencjalnego obciążenia wyniku finansowego, gdyż w poprzednim roku obrotowym wynik finansowy (zyski zatrzymane) obciążony został kwotą 5.433 tys. PLN zapłaconych zaliczek na podatek dochodowy za rok podatkowy 2012/2013.

Poza opisanymi powyżej, w Grupie nie występują istotne, nie ujęte w sprawozdaniu finansowym, pozycje aktywów i zobowiązań warunkowych mogące spowodować wpływy lub wypływ korzyści ekonomicznych.

NOTA 26 - LEASING

Zobowiązania z tytułu leasingu operacyjnego – Grupa jako leasingobiorca

W okresie objętym skonsolidowanym sprawozdaniem finansowym, Grupa jako leasingobiorca operacyjny była stroną umów przedmiotem których były:

hale produkcyjne i powierzchnie magazynowe,
powierzchnia biurowa,
urządzenia biurowe (drukarki i kserokopiarki),
środki transportu,
lokale mieszkalne, oraz
wieczyste użytkowanie gruntów.

Charakter zawieranych umów sprawia, że Grupa w zakresie, w jakim jest leasingobiorcą leasingu operacyjnego, nie posiada umów o charakterze nieodwołalnym.

Suma opłat z tytułu leasingu operacyjnego poniesionych przez Grupę w roku obrotowym wyniosła 2.295 tys. PLN.

W zakresie leasingu gruntów jednostka dominująca użytkuje na zasadach leasingu operacyjnego grunty, tzw. prawo wieczystego użytkowania gruntów. Opłaty za użytkowanie wieczyste gruntów określane są administracyjnie jako 3% wartości gruntu będącego przedmiotem leasingu. Zgodnie z operatem szacunkowym, na podstawie którego została ustalona wysokość opłaty za wieczyste użytkowanie gruntów, wartość godziwa gruntu w wieczystym użytkowaniu określona została na kwotę 2.034 tys. PLN.

W ramach umów leasingu operacyjnego jednostka dominująca użytkuje samochody. Wartość przyszłych minimalnych płatności dotyczyłaby wyłącznie opłat w okresie wypowiedzenia umów najmu. Okres wypowiedzenia w zależności od umowy kształtuje się w przedziale od 1 do 3 miesięcy.

NOTA 27 - INFORMACJE O PODMIOTACH POWIĄZANYCH

Identyfikacja podmiotów powiązanych

1. Znaczący akcjonariusze

Informacja o znaczących akcjonariuszach zawarta została w Nocie 19 do skonsolidowanego sprawozdania finansowego.

2. Inne podmioty

Innymi podmiotami powiązanymi z Grupą są: członkowie organów zarządzających i nadzorczych jednostki dominującej oraz spółek zależnych (łącznie z dyrektorami), łącznie z członkami w/w organów pełniącymi funkcje w spółkach grupy kapitałowej, oraz osoby będące bliskimi członkami rodziny tych osób (tzn. partner życiowy i dzieci, dzieci partnera życiowego oraz osoby pozostające na utrzymaniu osoby lub jej partnera życiowego) oraz inne podmioty gospodarcze, w których członkowie zarządu podmiotu dominującego oraz spółek zależnych pełnią funkcje zarządcze lub są ich udziałowcami.

Grupa nie posiada programów świadczeń po okresie zatrudnienia skierowanych do pracowników jednostki lub innego podmiotu powiązanego z Grupą.

Transakcje z akcjonariuszami jednostki dominującej

W stosunku do akcjonariuszy jednostki dominującej, w okresach objętych niniejszym skonsolidowanym sprawozdaniem finansowym zakres wzajemnych transakcji obejmował transakcje handlowe zawarte pomiędzy jednostką dominującą a członkami jej zarządu, członkami innych organów stanowiących jednostki dominującej, jak również członkami ich rodzin. Wartość i zakres transakcji handlowych przedstawia tabela poniżej:

				Odsetki od
		Sprzedaż na		pożyczek od	Należności	Zobowiązania
		rzecz	Zakupy od	podmiotów	od	wobec
Podmiot		podmiotów	podmiotów	powiązanych	podmiotów	podmiotów
powiązany	Rok	powiązanych	powiązanych		powiązanych	powiązanych
		w tys. PLN	w tys. PLN	w tys. PLN	w tys. PLN	w tys. PLN
Krempeć	2019/2020	2	-	7	-	-
Krzysztof i Magdalena	2018/2019	118	-	-	-	218
	2019/2020	2	-	7	-	-
	2018/2019	118	-	-	-	218

Transakcje przedstawione powyżej obejmowały sprzedaż materiałów i wyrobów oraz refaktury poniesionych kosztów jak również najem powierzchni biurowych.

Transakcje z innymi podmiotami

Transakcje handlowe

Transakcje z innymi podmiotami obejmowały transakcje pomiędzy Spółką a Ambient-System Sp. z o.o., w której jeden z obecnych członków Rady Nadzorczej jednostki dominującej posiada 100% udziałów oraz Periban Poland Sp. z o.o. spółka komandytowa i Jeździecki Klub Sportowy Barłomino Sp. z o.o. powiązane ze jednostką dominującą poprzez jednego z członków jej zarządu. Wartość i zakres transakcji handlowych przedstawia tabela poniżej:

		Sprzedaż na		Należności	Zobowiązania
		rzecz	Zakupy od	od	wobec
Podmiot		podmiotów	podmiotów	podmiotów	podmiotów
powiązany	Rok	powiązanych	powiązanych	powiązanych	powiązanych
		w tys. PLN	w tys. PLN	w tys. PLN	w tys. PLN
Ambient System	2019/2020	12	-	-	-
Sp. z o.o.	2018/2019	-	-	-	-
Periban Poland Sp.	2019/2020	5	234	-	25
z o.o. Sp.K.	2018/2019	1	220	-	23
Jeździecki Klub	2019/2020	77	-	87	-
Sportowy
Barłomino Sp. z	2018/2019
o.o.		-	-	-	-

Transakcje przedstawione powyżej obejmowały sprzedaż i zakup materiałów, wyrobów i usług.

Wynagrodzenie wyższej kadry kierowniczej

Wynagrodzenia kadry kierowniczej obejmuje wynagrodzenia członków Zarządu, Rady Nadzorczej oraz Dyrektorów jednostki dominującej. Wynagrodzenia wypłacone tej grupie kadry w podziale na podstawowe rodzaje świadczeń prezentuje tabela poniżej:

	01/04/2019-	01/04/2018-
	31/03/2020	31/03/2019
	w tys. PLN	w tys. PLN
Krótkoterminowe świadczenia pracownicze	5 118	4 194
	5 118	4 194

Łączne krótkoterminowe świadczenia pracownicze przedstawione powyżej, dotyczą wynagrodzenia z tytułu stosunku pracy i pełnionych funkcji i obejmują:

	01/04/2019-	01/04/2018-
	31/03/2020	31/03/2019
	w tys. PLN	w tys. PLN
Zarząd	1 831	1 225
- Krzysztof Krempeć	480	180
- Jakub Lipiński	753	444
- Tomasz Kamiński	598	601
Rada Nadzorcza	420	390
- Lucjan Myrda	84	78
- Tomasz Rutowski	56	52
- Marian Popinigis	56	52
- Eryk Karski	56	52
- Błażej Żmijewski	56	52
- Tomasz Cierkowski	31	52
- Karol Żbikowski	33	52
- Arkadiusz Kęsicki	24	52
- Pathy Timu Zenzo	24	52
Dyrektorzy	2 867	2 579
	5 118	4 194

W jednostce dominującej funkcjonuje program bonusów dla kadry zarządzającej, którego realizacja uwarunkowana jest osiągnięciem ustalonych wartości wskaźników ekonomicznych. W związku z tym, że zostały osiągnięte założone poziomy wskaźników, dla wszystkich pracowników objętych programem, na dzień 31 marca 2020 roku zostało rozpoznane zobowiązanie z tytułu należnych kadrze zarządzającej wypłat.

NOTA 28 - INSTRUMENTY FINANSOWE

Do głównych instrumentów finansowych, z których korzysta Grupa, należą kredyty bankowe i pożyczki (Nota 20), środki pieniężne i lokaty (Nota 18) oraz należności (Nota 16) i zobowiązania (Nota 22) oraz instrumenty pochodne na stopę procentową (SWAP). Głównym celem tych instrumentów jest pozyskanie środków finansowych na działalność Grupy oraz doraźne inwestowanie nadwyżek płynnych środków pieniężnych. Grupa posiada także inne instrumenty finansowe, do których należą należności i zobowiązania z tytułu dostaw i usług (Noty 16 oraz 22), które jednak powstają bezpośrednio w toku prowadzonej przez nią działalności.

Główne ryzyka wynikające z instrumentów finansowych Grupy obejmują ryzyko stopy procentowej, ryzyko walutowe, ryzyko płynności oraz ryzyko kredytowe.

Ryzyko wywołane zmianami stóp procentowych wiąże się przede wszystkim z długoterminowymi zobowiązaniami, które obejmują kredyty i pożyczki oraz zobowiązania z tytułu leasingu finansowego. Charakter zobowiązań leasingowych powoduje, że ich całe saldo można traktować jako zobowiązanie o oprocentowaniu stałym. W związku z tym w zakresie tych instrumentów Grupa nie jest narażona bezpośrednio na ryzyko związane ze zmianą stóp procentowych. Kredyty oprocentowane są według zmiennych stóp procentowych lokalnych rynków międzybankowych. W związku z tym Grupa jest narażona na ryzyko zmian stóp procentowych. W zakresie ryzyka stóp procentowych Grupa nie wykorzystuje żadnych instrumentów zabezpieczających.

W zakresie ryzyka walutowego Grupa narażona jest na ten typ ryzyka poprzez zawierane transakcje sprzedaży lub zakupów w walutach innych niż jej waluta funkcjonalna. Grupa nie prowadzi działalności inwestycyjnej, która narażona byłaby na ryzyko walutowe. W zakresie ryzyka walutowego w okresie objętym sprawozdaniem finansowym Grupa stosowała zabezpieczenia poprzez zawieranie transakcji terminowych typu forward. Różnice kursowe dotyczące działalności operacyjnej ujmowane są jako odpowiednio koszty i przychody finansowe. Grupa systematycznie monitoruje ryzyko walutowe zarówno pozycji bilansowych, jak i pozabilansowych.

W okresie objętym sprawozdaniem finansowym ryzyko kredytowe ograniczane było przez Grupę poprzez zawieranie transakcji z podmiotami o dobrej zdolności kredytowej, z którymi współpraca poprzedzona jest wewnętrznymi procedurami wstępnej weryfikacji. Ponadto poprzez bieżące monitorowanie stanów należności, jak i objęcie ich ubezpieczeniem, narażenie Grupy na znaczące ryzyko nieściągalności należności nie jest istotne. W odniesieniu do innych aktywów finansowych Grupy, w tym środków pieniężnych, lokat oraz inwestycji w inne aktywa finansowe, ryzyko wiąże się bezpośrednio z niemożnością dokonania zapłaty przez drugą stronę umowy, a maksymalna ekspozycja tego ryzyka równa jest wartości księgowej netto danego instrumentu.

Wartość godziwa poszczególnych instrumentów finansowych nie odbiega od wartości księgowych wykazanych w sprawozdaniu finansowym.

Wartość księgowa netto kategorii i klas instrumentów finansowych

	Koniec okresu 31/03/2020	Koniec okresu 31/03/2019
	w tys. PLN	w tys. PLN
Klasy instrumentów finansowych

Należności z tytułu kaucji zatrzymanych w ramach
kontraktów długoterminowych	8 172	7 859
Należności z tytułu kaucji wniesionych w ramach
leasingu operacyjnego	150	196
Należności z tytułu kaucji wniesionych w ramach
leasingu finansowego	5 408	4 592
Należności z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe
należności	97 070	103 111
Środki pieniężne i ich ekwiwalenty	12 754	13 523
Transakcje zabezpieczające typu forward	48	5
Razem aktywa	123 602	129 286
Kredyty i pożyczki	63 067	86 429
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług	75 547	75 261
Transakcje zabezpieczające typu forward	52	17
Zobowiązania z tytuł praw do użytkowania	12 040	-
Pozostałe zobowiązania finansowe	20 025	23 497
Razem zobowiązania	170 731	185 204

Kategorie instrumentów finansowych

	wartość godziwa	wartość księgowa	wyceniane w wartości godziwej przez wynik		wyceniane w wartości godziwej ze zmianami w		wyceniana w zamortyzowanym koszcie
				finansowy kapitale
			wyznaczone				pożyczki i
			przy		dostępne		należności	utrzymywane
			początkowym	przeznaczone	do	rachunkowość		do terminu
	w tys.	w tys.	ujęciu w tys.	do obrotu w tys.	sprzedaży w tys.	zabezpieczeń w tys.	w tys.	wymagalności w tys.
Aktywa długoterminowe	13 730	13 730	-	-	-	-	13 730	-
Należności
handlowe i	13 730	13 730	-	-	-	-	13 730	-
pozostałe
Aktywa krótkoterminowe	109 872	109 872	48	-	-	-	109 824	-
Należności
handlowe i	97 070	97 070	-	-	-	-	97 070	-
pozostałe
Środki pieniężne	12 754	12 754	-	-	-	-	12 754	-
ich ekwiwalenty
Pochodne
instrumenty	48	48	48	-	-	-	-	-
finansowe
Razem	123 602	123 602	48	-	-	-	123 554	-

			Klasyfikacja instrumentów finansowych
	wartość	wartość		wyceniane w wartości godziwej	wyceniane w	wyceniane w
	godziwa	księgowa	przez wynik finansowy		zamortyzowanym	wartości
					koszcie	godziwej ze
						zmianami w
						kapitale
			wyznaczone	przeznaczone		rachunkowość
			przy	do obrotu		zabezpieczeń
			początkowym
			ujęciu
	w tys.	w tys.	w tys.	w tys.	w tys.	w tys.
Zobowiązania długoterminowe	72 535	72 535	25 517	-	47 018	-
Kredyty i pożyczki	47 018	47 018	-	-	47 018	-
Zobowiązania
handlowe	25 517	25 517	25 517	-	-	-
pozostałe
Zobowiązania krótkoterminowe	98 196	98 196	82 147	-	16 049	-
Kredyty i pożyczki	16 049	16 049	-	-	16 049	-
Zobowiązania
handlowe i	82 095	82 095	82 095	-	-	-
pozostałe
Pochodne
instrumenty	52	52	52	-	-	-
finansowe
Razem	170 731	170 731	107 664	-	63 067	-

Wartość godziwa instrumentów finansowych

Wartość księgowa zaprezentowanych instrumentów finansowych nie odbiega od ich wartości godziwej.

Instrumenty pochodne (forward) wykazywane są jako aktywa gdy ich wycena jest dodatnia. W przypadku, gdy wycena danego instrumentu jest ujemna, Spółka wykazuje zobowiązania z tego tytułu. Wycena instrumentów finansowych prezentowana jest w szyku rozwartym, nie dokonuje się kompensat wycen podobnych instrumentów finansowych.

Hierarchia wartości godziwej

Grupa nie posiada instrumentów finansowych wycenianych do wartości godziwej przez wynik finansowy, dla których występuje aktywny rynek, a wartość godziwa ustalana jest dla nich na podstawie notowań rynkowych (tzw. poziom 1). Dla posiadanych instrumentów finansowych wycenianych do wartości godziwej przez wynik finansowy, należących do tzw. poziomu 2, wartość godziwa ustalana jest na podstawie innych danych dających się zaobserwować bezpośrednio lub pośrednio. Transakcje terminowe typu forward ujmowane są w oparciu o wyceny przedstawiane przez banki obsługujące Grupę.

Na dzień kończący okres sprawozdawczy aktywa, wartość instrumentów finansowych wycenianych do wartości godziwej przez wynik finansowy, w podziale na poszczególne hierarchie poziomów wyceny przedstawia się następująco:

	Poziom 1			Poziom 2
	Koniec	Koniec	Koniec	Koniec
	okresu	okresu	okresu	okresu
	31/03/2020	31/03/2019	31/03/2020	31/03/2019
	w tys. PLN	w tys. PLN	w tys. PLN	w tys. PLN
Transakcje zabezpieczające typu forward	-	-	48	5
Razem aktywa finansowe	-	-	48	5
Transakcje zabezpieczające typu forward	-	-	52	17
Wycena instrumentów finansowych	-	-	-	-
Razem zobowiązania finansowe	-	-	52	17

W trakcie okresu objętego niniejszym sprawozdaniem finansowym nie następowały przekwalifikowania pomiędzy poszczególnymi poziomami hierarchii wartości godziwej.

Zabezpieczenia spłaty zobowiązań

Na dzień kończący okres sprawozdawczy wartość zabezpieczeń ustanowionych na aktywach Grupy wynosiła:

	Koniec okresu 31/03/2020	Koniec okresu 31/03/2019
	w tys. PLN	w tys. PLN
Rzeczowe aktywa trwałe	12 083	13 058
Należności z tytułu dostaw i usług oraz kaucje	54 717	58 298
Zapasy	15 014	13 810
Razem aktywa stanowiące zabezpieczenie spłaty zobowiązań	81 814	85 166

Zyski i straty netto dotyczące aktywów i zobowiązań finansowych

	Za okres	Za okres
	01/04/2019-	01/04/2018-
	31/03/2020	31/03/2019
	w tys. PLN	w tys. PLN
Pożyczki i należności	(2 244)	(1 355)
- zarachowane odsetki od lokat	116	52
- zarachowane odsetki od nieterminowych płatności	24	3
- odpisy aktualizujące należności	(2 949)	(1 946)
- odsetki od kaucji gwarancyjnych	565	536
- różnice kursowe z tytułu pożyczek i należności	-	-
Środki pieniężne i ich ekwiwalenty (różnice kursowe)	-	-
Wartość dodatnia instrumentów pochodnych	48	5
Zobowiązania finansowe wyceniane w zamortyzowanym	(5 269)	(4 671)
koszcie
- różnice kursowe z tytułu zobowiązań	(1 170)	(166)
- odsetki od kredytów bankowych	(2 379)	(2 631)
- odsetki od nieterminowych płatności	(113)	(405)
- odsetki od leasingu finansowego	(1 087)	(1 071)
- prowizje od kredytów i gwarancji bankowych	(520)	(398)
Wartość ujemna instrumentów pochodnych	(52)	(17)
Razem	(7 517)	(6 038)

Ocena ryzyka walutowego i stóp procentowych

W tabeli poniżej zaprezentowano analizę wpływu zmian stóp procentowych oraz zmiany kursu walut obcych na wynik finansowy oraz kapitał własny (kapitał z aktualizacji wyceny). Analiza dotyczy finansowych składników sprawozdania z sytuacji finansowej Grupy.

Uwagi dotyczące metodologii oraz założeń

Grupa posiada aktywa oraz zobowiązania denominowane w walutach obcych.

Dotychczasowe, historyczne zmiany oraz przewidywania i prognozy płynące z rynku wskazują na realną możliwość wahania kursu PLN względem walut obcych o +/-5%, a także o zmianę stóp procentowych o +/-50 pb.

			Ryzyko stóp procentowych		Ryzyko kursu walutowego
	Wartość księgowa netto w tys. PLN		+/-50 pb SP PLN/EUR		+5% (umocnienie -5% (osłabienie PLN) PLN)
		Wpływ na wynik	Wpływ na wynik	Wpływ na wynik	Zmiany w kapitale własnym	Wpływ na wynik	Zmiany w kapitale własnym
Aktywa finansowe
Środki pieniężne i ich ekwiwalenty	12 754	64	(64)	-	-	-	-
Należności z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe należności	97 070	-	-	(754)	-	754	-
Transakcje walutowe typu forward	48	-	-	(3)	-	3	-
Wpływ na aktywa finansowe przed opodatkowaniem	-	64	(64)	(757)	-	757	-
Podatek (19%)	-	(12)	12	144	-	(144)	-
Wpływ na aktywa finansowe po opodatkowaniu	-	52	(52)	(613)	-	613	-
Zobowiązania finansowe
Kredyty i pożyczki	63 067	(315)	315	202	-	(202)	-
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe zobowiązania	75 547	-	-	415	-	(415)	-
Transakcje walutowe typu forward	52	-	-	120	-	(120)	-
Wpływ na zobowiązania finansowe przed opodatkowaniem	-	(315)	315	737	-	(737)	-
Podatek (19%)	-	60	(60)	(140)	-	140	-
Wpływ na zobowiązania finansowe po opodatkowaniu	-	(255)	255	597	-	(597)	-
Razem	-	(203)	203	(16)	-	16	-

Ryzyko zmiany stopy procentowej

Na dzień 31 marca 2020r. zysk netto Grupy byłby o 203 tys. PLN niższy, w przypadku gdyby stopy procentowe w PLN oraz EUR były wyższe o 50 punktów bazowych, przy założeniu wszystkich pozostałych parametrów bez zmian. Wynik taki jest rezultatem relatywnie wysokiego poziomu zobowiązań z tytułu otrzymanych kredytów i pożyczek oraz niskiego salda środków pieniężnych. Gdyby stopy procentowe spadły, a wszystkie inne czynniki pozostały niezmienione, wynik netto byłby o 203 tys. PLN wyższy.

Ryzyko zmiany kursu walutowego

Na dzień 31 marca 2016r. zysk netto Grupy byłby o 16 tys. PLN niższy, gdyby złotówka umocniła się o 5% względem walut obcych (głównie EUR), a pozostałe czynniki nie uległy jakimkolwiek zmianom. Jest to efekt udziału sprzedaży eksportowej w całości przychodów ze sprzedaży, poziomu należności i zobowiązań wyrażonych w walucie obcej, jak również stosowanej polityki zabezpieczania kursów walutowych poprzez zawieranie transakcji typu forward.

Zarządzanie ryzykiem walutowym

Grupa zawiera transakcje denominowane w walutach obcych, których udział w całości przychodów ze sprzedaży systematycznie ulega zwiększeniu. Transakcje te są narażone na ryzyko wahań kursów walut, w związku z czym Grupa prowadzi aktywną politykę zabezpieczania transakcji narażonych na to ryzyko poprzez zawieranie transakcji terminowych typu forward.

Wartość nominalna zawartych transakcji terminowych wyrażona w walucie transakcji na dzień kończący okres sprawozdawczy przedstawia się następująco:

	Aktywa			Zobowiązania
	Koniec okresu	Koniec okresu	Koniec okresu	Koniec okresu
	31/03/2020	31/03/2019	31/03/2020	31/03/2019
	w tys.	w tys.	w tys.	w tys.
EUR	-	-	45	251
RON	-	-	1 100	600
CZK	3 700	6 892	7 140	12 150

W poniższej tabeli zaprezentowano niezdyskontowane wpływy i wypływy z instrumentów pochodnych rozliczanych w kolejnych okresach.

Przedstawione wartości prezentowane są wg kursów terminowych posiadanych na dzień kończący okres sprawozdawczy kontraktów forward, które są jedynymi posiadanymi przez Grupę pochodnymi instrumentami walutowymi.

	Poniżej 1 miesiąca	1-3 miesiące	Od 3-miesięcy do 1 roku
	w tys. PLN	w tys. PLN	w tys. PLN
Zapadalność walutowych transakcji forward (wpływy)	2 643	310	-
Zapadalność walutowych transakcji forward (wypływy)	-	-	-

Ryzyko płynności

Grupa na bieżąco monitoruje prognozowane wpływy i wypływy związane z posiadanymi aktywami i zobowiązaniami pieniężnymi. Ponadto optymalizowane są przepływy finansowe w ramach jednostek powiązanych. W celu zapewnienia bieżącej obsługi zobowiązań Grupa korzysta z kredytów w rachunkach bieżących.

Zarząd jednostki dominującej weryfikuje wskaźniki rentowności i kapitału obrotowego, których wartości odbiegają negatywnie od przyjętych standardowo wartości progowych. Największy wpływ na wartości tych wskaźników na dzień kończący okres sprawozdawczy ma poziom wykorzystania kredytów w jednostce dominującej, która korzysta głównie z krótkoterminowych kredytów obrotowych.

Po dniu kończącym okres sprawozdawczy jednostka dominująca refinansowała jeden z kredytów innym zobowiązaniem kredytowym, którego zapadalność poprawi strukturę bilansu oraz wartości wskaźników.

Zapadalność zobowiązań krótkoterminowych z tytułu dostaw i usług oraz pozostałych zobowiązań wg stanu na koniec roku obrotowego przedstawia sią następująco:

	Koniec okresu	Koniec okresu
	31/03/2020	31/03/2019
	w tys. PLN	w tys. PLN

Do 1 miesiąca	52 883	52 145
Od 1 do 3 miesięcy	22 664	23 086
Powyżej 3 miesięcy do 1 roku	-	30
Razem zobowiązania	75 547	75 261

Ryzyko kredytowe

Grupa ogranicza poziom ryzyka kredytowego związanego z posiadanymi należnościami poprzez objęcie ich ubezpieczeniem. Ryzyko kredytowe dla należności objętych ubezpieczeniem wynosi 10% (tj. do wysokości udziału własnego w szkodzie ubezpieczeniowej). Ponadto, tam gdzie jest to możliwe zgodnie z umową, Grupa udziela swoim odbiorcom gwarancji bankowych na okres realizacji oraz gwarancji i rękojmi, co pozwala zmniejszać poziom należności zatrzymanych przez kontrahentów w formie kaucji gwarancyjnych. Ponadto, ryzyko kredytowe jest ograniczone w wyniku rozproszenia odbiorców Grupy – poziom należności od żadnego z kontrahentów nie przekracza 10% łącznych należności.

Wartości należności z tytułu dostaw i usług oraz krótkoterminowej części kwot zatrzymanych w ramach kaucji gwarancyjnych wg stanu na koniec roku obrotowego, z uwzględnieniem okresów ich przeterminowania, kształtuje się następująco:

	Koniec okresu 31/03/2020	Koniec okresu 31/03/2019
	w tys. PLN	w tys. PLN

Należności bieżące	66 393	68 361
Należności przeterminowane od 1 do 60 dni	17 375	19 437
Należności przeterminowane od 61 do 180 dni	5 859	4 523
Należności przeterminowane od 181 do 360 dni	1 233	2 007
Należności przeterminowane powyżej 360 dni	17 451	16 908
Utworzone odpisy aktualizujące wartość należności	(17 028)	(14 194)
Należności netto	91 283	97 042

Zarządzanie kapitałem

Grupa prowadzi politykę zarządzania kapitałem mając na celu zapewnienie długoterminowej płynności finansowej. Realizacja powyższego celu dokonuje się poprzez osiągnięcie pożądanej struktury finansowania. Monitorowanie struktury finansowania odbywa się poprzez analizę wskaźnika relacji długu do kapitału własnego, liczonego jako stosunek zadłużenia netto do kapitału własnego. Do zadłużenia netto wliczane są kredyty bankowe i zobowiązania z tytułu leasingu finansowego pomniejszone o środki pieniężne i ich ekwiwalenty. Kapitał własny obejmuje kapitał własny przypisany do akcjonariuszy jednostki dominującej powiększony o wartość udziałów niekontrolujących.

NOTA 29 - WYNIK NA DZIAŁALNOŚCI ZANIECHANEJ

W dniu 6 września 2013 roku jednostka dominująca podpisała przedwstępną umowę sprzedaży dotyczącą części jej działalności związanej z oddzieleniami przeciwpożarowymi. W celu zapewnienia odłączenia działalności w zakresie oddzieleń przeciwpożarowych od pozostałej działalności "MERCOR" S.A., działalność w tym zakresie przeniesiona została z dniem 1 października 2013 roku do odrębnej spółki. Natomiast w dniu 16 grudnia 2013 roku nastąpiło zbycie poza Grupę Kapitałową "MERCOR" S.A. zorganizowanej części przedsiębiorstwa spółki Mercor HD Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością SKA, do której została przeniesiona działalność w zakresie oddzieleń przeciwpożarowych. W związku z tym poniżej zaprezentowane zostały dane finansowe (wraz z danym porównywalnymi) wypracowane w ramach działalności, która została zbyta.

	Za okres	Za okres
	01/04/2019-	01/04/2018-
	31/03/2020	31/03/2019
	w tys. PLN	w tys. PLN
Przychody ze sprzedaży	-	-
Koszt własny sprzedaży	23	100
Strata brutto na sprzedaży	(23)	(100)

Pozostałe przychody operacyjne	538	204
Koszty sprzedaży	42	213
Pozostałe koszty operacyjne	216	439
Strata na działalności operacyjnej	257	(548)

Przychody finansowe	-	-
Strata przed opodatkowaniem	257	(548)
Podatek dochodowy	49	(104)
Strata netto z działalności zaniechanej	208	(444)
Zysk na zbyciu działalności zaniechanej	-	-
Strata netto z działalności zaniechanej	208	(444)
Strata na akcję z działalności zaniechanej – zwykły i rozwodniony	0,01	(0,03)
Przepływy z działalności operacyjnej	899	45
Razem przepływy z działalności zaniechanej	899	45

NOTA 30 - ZDARZENIA PO DNIU KOŃCZĄCYM OKRES SPRAWOZDAWCZYM

Po dniu kończącym okres sprawozdawczy nie wystąpiły istotne zdarzenia nie ujęte w skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym.

NOTA 31 - RÓŻNICE W STOSUNKU DO WCZEŚNIEJ OPUBLIKOWANYCH SPRAWOZDAŃ FINANSOWYCH

W okresie objętym skonsolidowanym sprawozdaniem finansowym, nie wystąpiły istotne różnice w stosunku do wcześniej opublikowanych sprawozdań finansowych.

Skonsolidowane sprawozdanie finansowe zawiera:

1. skonsolidowane sprawozdanie z całkowitych dochodów na str. 3
1. skonsolidowane sprawozdanie z sytuacji finansowej od str. 4 do str. 5
1. skonsolidowane sprawozdanie ze zmian w kapitale własnym na str. 6
1. skonsolidowane sprawozdanie z przepływów pieniężnych na str. 7
1. dodatkowe noty objaśniające do skonsolidowanego sprawozdania finansowego od str. 8 do str. 79

Skonsolidowane sprawozdanie finansowe zostało zaakceptowane przez Zarząd Grupy Kapitałowej dnia 3 lipca 2020 roku.

Zarząd Podmiotu Dominującego "MERCOR" S.A.

Krzysztof Krempeć Jakub Lipiński Tomasz Kamiński

Prezes Zarządu Pierwszy Wiceprezes Zarządu Członek Zarządu

Gdańsk, 3 lipca 2020 roku