Mennica Polska S.A.

Quarterly Report • Mar 9, 2018

Mennica Polska S.A.

Skonsolidowane Sprawozdanie Finansowe za rok zakończony 31 grudnia 2017 roku

Spis treści
	WYBRANE SKONSOLIDOWANE DANE FINANSOWE 5
	SKONSOLIDOWANY RACHUNEK ZYSKÓW I STRAT 6
	SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE Z CAŁKOWITYCH DOCHODÓW 7
	SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE Z SYTUACJI FINANSOWEJ 8
	SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE ZE ZMIAN W KAPITALE WŁASNYM 9
	SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE Z PRZEPŁYWÓW PIENIĘZNYCH 11
	INFORMACJE OGÓLNE 12
1.1	Informacje ogólne o jednostce dominującej 12
1.2	Skład Grupy Kapitałowej 12
1.3	Zmiany składu Grupy Kapitałowej oraz jednostki współzależne i stowarzyszone 16
1.4	Skład Zarządu i Rady Nadzorczej 16
1.5	Oświadczenie o zgodności oraz podstawa sporządzenia sprawozdania finansowego 17
1.6	Waluta funkcjonalna i sprawozdawcza 18
	PODSTAWOWE ZASADY RACHUNKOWOŚCI 19
2.1	Przychody 19
2.2	Szacunki 19
2.3	Zasady rachunkowości 21
2.4	Zastosowanie nowych standardów, zmian do standardów i interpretacji 21
2.5	Standardy opublikowane i zatwierdzone przez UE, które nie weszły jeszcze w życie 22
2.6	Nowe standardy oraz zmiany do istniejących standardów wydane przez RMSR, ale jeszcze
	niezatwierdzone do stosowania w UE 23
2.7	Zmiany zasad rachunkowości oraz korekty błędów 24
2.8	Zasady konsolidacji 24
2.9	Jednostki współkontrolowane 25
2.10	Skutki zmian kursów wymiany walut obcych 25
2.11	Koszty finansowania zewnętrznego 25
2.12	Wartość odzyskiwalna 25
2.13	Wartości niematerialne 26
2.14	Środki trwałe 26
2.15	Nieruchomości inwestycyjne 27
2.16	Aktywa trwałe przeznaczone do sprzedaży 28
2.17	Aktywa i zobowiązania finansowe 28
2.18	Zapasy 30
2.19	Podatek dochodowy 30
2.20	Rezerwy i zobowiązania warunkowe 30
2.21	Świadczenia pracownicze 31

2.22	Udziały niekontrolujące 31
	SEGMENTY DZIAŁALNOŚCI 32
3.1	Wyniki finansowe dla segmentów działalności 33
3.2	Wybrane dane bilansowe dla segmentów 35
3.3	Podział segmentów według rynków geograficznych 35
	PRZYCHODY, KOSZTY Z WYŁĄCZENIEM AMORTYZACJI ORAZ PODATEK DOCHODOWY 36
4.1	Przychody 36
4.2	Koszty według rodzaju 36
4.3	Świadczenia pracownicze i zatrudnienie 36
4.4	Pozostałe przychody i koszty operacyjne 37
4.5	Przychody i koszty finansowe 38
4.6	Podatek dochodowy 38
4.7	Zysk na akcję 41
	AKTYWA TRWAŁE 42
5.1	Utrata wartości aktywów trwałych 42
5.2	Środki trwałe, środki trwałe w budowie i wartości niematerialne inne niż wartość firmy . 42
5.3	Nieruchomości inwestycyjne 46
5.4	Pozostałe inwestycje długoterminowe 47
	AKTYWA OBROTOWE 49
6.1	Zapasy 49
6.2	Należności handlowe i pozostałe, pozostałe aktywa 50
6.3	Środki pieniężne i ich ekwiwalenty 51
	ZOBOWIAZANIA KRÓTKO I DŁUGOTERMINOWE 52
7.1	Zobowiązania z tytułu kredytów, pożyczek oraz leasingu finansowego 52
7.2	Zobowiązania handlowe oraz pozostałe 54
7.3	Rezerwy 54
7.4	Zobowiązania z tytułu świadczeń pracowniczych 55
	KAPITAŁ WŁASNY 56
8.1	Kapitał Akcyjny 56
8.2	Nabycie akcji własnych 57
8.3	Dywidendy 57
8.4	Wpływ hiperinflacji na kapitały własne 57
8.5	Zarządzanie kapitałem 58
	INSTRUMENTY FINANSOWE I ZARZĄDZANIE RYZYKIEM FINANSOWYM 59
9.1	Pomiar wartości godziwej 59
9.2	Wartość kategorii instrumentów finansowych 60

9.3	Przychody i koszty związane z instrumentami finansowymi wg kategorii instrumentów 61
9.4	Instrumenty pochodne 61
9.5	Cele i polityka zarządzania ryzykiem finansowym 61
9.6	Ryzyko walutowe 62
9.7	Ryzyko stopy procentowej 63
9.8	Ryzyko cenowe związane z instrumentami finansowymi 63
9.9	Ryzyko kredytowe 64
9.10	Ryzyko płynności 65
	POZOSTAŁE NOTY OBJAŚNIAJĄCE 67
10.1	Nieujęte zobowiązania wynikające z zawartych umów 67
10.2	Roszczenia sporne i zobowiązania warunkowe (w tym poręczenia) 67
10.3	Wynagrodzenia i transakcje ze stronami powiązanymi – Rada Nadzorcza i Zarząd 70
10.4	Rozrachunki i transakcje z podmiotami powiązanymi 70
10.5	Sezonowość i cykliczność 71
10.6	Wynagrodzenie audytora 71

Dla pozycji sprawozdania z całkowitych dochodów oraz sprawozdania z przepływów pieniężnych
Kurs średni, liczony jako średnia arytmetyczna kursów obowiązujących na ostatni dzień każdego miesiąca w danym okresie	31.12.2017	31.12.2016
EUR	4,2447	4,3757
Dla pozycji sprawozdania z sytuacji finansowej
Kurs obowiązujący na dzień	31.12.2017	31.12.2016
EUR	4,1709	4,4240

Skonsolidowane sprawozdanie finansowe za okres 12 miesięcy zakończonych 31 grudnia 2017 roku

SKONSOLIDOWANY RACHUNEK ZYSKÓW I STRAT	Nota	Za okres 12	miesięcy zakończonych 31-12-2017		Za okres 12	miesięcy zakończonych 31-12-2016
(w tysiącach złotych)		Działalność kontynuowana	Działalność zaniechana	Razem	Działalność kontynuowana	Działalność zaniechana	Razem
Przychody netto ze sprzedaży	4.1	926 912		926 912	853 271	29 100	882 371
Koszt własny sprzedaży	4.2	-851 269		-851 269	-770 681	-24 578	-795 259
Wynik na instrumentach pochodnych dot. sprzedaży zrealizowanej		3 120		3 120	1 194	0	1 194
Koszty sprzedaży	4.2	-15 212		-15 212	-18 194	0	-18 194
Koszty ogólnego zarządu	4.2	-28 579		-28 579	-25 837	-3 466	-29 303
Pozostałe przychody operacyjne	4.4	25 520		25 520	24 115	190	24 305
Pozostałe koszty operacyjne	4.4	-9 566		-9 566	-4 693	-12 051	-16 744
Wynik na instrumentach pochodnych dot. sprzedaży niezrealizowanej		2 388		2 388	-4 609		-4 609
Udział w zyskach / stratach inwestycji wycenianych metodą praw własności		-668		-668	-963		-963
Wynik na dekonsolidacji spółki zależnej			71 025	71 025
Zysk / (strata) na działalności operacyjnej		52 646	71 025	123 671	53 604	-10 806	42 798
Przychody finansowe	4.5	26 554		26 554	2 386	315	2 701
Koszty finansowe	4.5	-8 606		-8 606	-5 828	-10 418	-16 246
Wynik na działalności finansowej		17 948		17 948	-3 441	-10 104	-13 545
Zysk / (strata) przed opodatkowaniem		70 594	71 025	141 619	50 162	-20 909	29 253
Podatek dochodowy	4.6	-20 526		-20 526	16 713	-601	16 112
ZYSK / (STRATA) NETTO OGÓŁEM		50 068	71 025	121 093	66 875	-21 510	45 365
Przypisany:
Akcjonariuszom Jednostki Dominującej		53 212	71 025	124 237	68 490	-21 510	46 980
Do udziałów niekontrolujących		-3 144		-3 144	-1 615		-1 615
Zysk netto na działalności kontynuowanej na jedną akcję przypisany Akcjonariuszom Jednostki Dominującej (podstawowy i rozwodniony) w PLN	4.7	1,04	1,39	2,43	1,34	-0,42	0,92

Skonsolidowane sprawozdanie finansowe za okres 12 miesięcy zakończonych 31 grudnia 2017 roku

SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE Z CAŁKOWITYCH DOCHODÓW	Nota	Za okres 12 miesięcy zakończonych 31-12-2017			Za okres 12 miesięcy zakończonych 31-12-2016
(w tysiącach złotych)		Działalność kontynuowana	Działalność zaniechana	Razem	Działalność kontynuowana	Działalność zaniechana	Razem
Skonsolidowany zysk netto		50 068	71 025	121 093	66 875	-21 510	45 365
Pozycje, które w przyszłości zostaną przeklasyfikowane do rachunku zysków i strat:		40 056		40 056	-36 556		-36 556
- zmiana wartości godziwej aktywów finansowych dostępnych do sprzedaży		49 451		49 451	-45 131		-45 131
- podatek dochodowy od pozycji podlegających reklasyfikacji	4.6	-9 395		-9 395	8 575		8 575
Inne całkowite dochody netto		40 056		40 056	-36 556		-36 556
DOCHODY CAŁKOWITE OGÓŁEM		90 124	71 025	161 149	30 319	-21 510	8 809
Przypisane:
Akcjonariuszom Jednostki Dominującej		93 268	71 025	164 293	31 934	-21 510	10 424
Do udziałów niekontrolujących		-3 144		-3 144	-1 615		-1 615
Całkowity dochód na jedną akcję przypisany Akcjonariuszom Jednostki Dominującej (podstawowy i rozwodniony) w PLN		1,82	1,39	3,21	0,62	-0,42	0,20

SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE Z SYTUACJI FINANSOWEJ			31.12.2016
(w tysiącach złotych)	Nota	31.12.2017	Grupa Kapitałowa razem	w tym MMS
AKTYWA
Aktywa trwałe
Rzeczowe aktywa trwałe	5.2	151 284	149 984	25 676
Wartości niematerialne	5.2	112 161	119 439	22
Nieruchomości inwestycyjne	5.3	5 566	12 399
Inwestycje w jednostkach stowarzyszonych i współzależnych
wycenianych metodą praw własności	5.4	13 985	14 652
Pozostałe inwestycje długoterminowe	5.4	59 216	306 302
Aktywa z tytułu odroczonego podatku dochodowego	4.6	19 189	49 228	161
Pozostałe aktywa razem		572	531
Aktywa trwałe razem		361 973	652 535	25 859
Aktywa obrotowe
Zapasy	6.1	287 261	98 509	2 431
Należności z tytułu podatku dochodowego		42	11
Należności handlowe oraz pozostałe	6.2	70 490	44 753	2 210
Środki pieniężne i ich ekwiwalenty	6.3	241 541	44 444	45
Aktywa trwałe przeznaczone do sprzedaży			3 457	3 457
Aktywa obrotowe razem		599 334	191 174	8 143
Aktywa razem		961 307	843 709	34 002
PASYWA
Kapitał własny
Kapitał akcyjny	8.1	51 138	51 337
Akcje własne	8.2		-2 785
Kapitał z emisji akcji powyżej ich wartości nominalnej		14 047	14 047
Kapitał z aktualizacji wyceny		4 381	-35 675
Kapitał zapasowy		452 539	385 057
Pozostały kapitały rezerwowe		37 463	37 302
Zyski zatrzymane		-20 280	-38 492	-71 429
Kapitał własny przypadający Akcjonariuszom Jednostki		539 288	410 791	-71 429
Dominującej
Udziały niekontrolujące		57 299	57 443
Kapitał własny razem		596 587	468 234	-71 429
Zobowiązania
Zobowiązania handlowe oraz pozostałe	7.2		681	681
Zobowiązania z tytułu świadczeń pracowniczych	7.4	2 754	2 516	44
Zobowiązania długoterminowe razem		2 754	3 197	725
Zobowiązania z tytułu kredytów, pożyczek oraz leasingu finansowego	7.1	291	195 662	74 324
Zobowiązania z tytułu podatku dochodowego			1
Zobowiązania handlowe oraz pozostałe	7.2	352 072	142 823	7 861
Rezerwy	7.3	2 298	23 343	19 185
Zobowiązania z tytułu świadczeń pracowniczych	7.4	7 305	10 449	3 336
Zobowiązania krótkoterminowe razem		361 966	372 278	104 706
Zobowiązania razem		364 720	375 475	105 431
Pasywa razem		961 307	843 709	34 002

*Grupa Kapitałowa utraciła kontrolę nad Mennicą-Metale Szlachetne S.A. (MMS) i z dniem 1 stycznia 2017

roku dokonała dekonsolidacji. Dane na dzień 31 grudnia 2017 nie obejmują aktywów i pasywów spółki MMS.

SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE ZE ZMIAN W KAPITALE WŁASNYM
(w tysiącach złotych)
							Kapitał z aktualizacji wyceny			Kapitał własny
	Nota	Kapitał akcyjny	Akcje własne	Kapitał z emisji akcji powyżej ich wartości nominalnej	Kapitał zapasowy	przeszacowanie aktywów przeznaczonych do sprzedaży	przeszacowanie zbiorów Gabinetu Numizmatycznego	Pozostałe kapitały rezerwowe	Zyski zatrzymane	przypadający Akcjonariuszom Jednostki Dominującej	Udziały niekontrolujące	Kapitał własny ogółem
Kapitał własny na dzień 01-01-2017	8.1	51 337	-2 785	14 047	385 057	-40 056	4 381	37 302	-38 492	410 791	57 443	468 234
Całkowite dochody ogółem, w tym:						40 056			124 237	164 293	-3 144	161 149
- zysk netto									124 237	124 237	-3 144	121 093
- inne całkowite dochody netto						40 056				40 056		40 056
Nabycie / sprzedaż akcji własnych	8.2	-199	2 785		-2 785			199			3 000	3 000
Wypłata dywidendy	8.3								-35 797	-35 797		-35 797
Podział wyniku finansowego					70 229				-70 229
Pozostałe zmiany					38			-38
Kapitał własny na dzień 31-12-2017		51 138		14 047	452 539		4 381	37 463	-20 280	539 288	57 299	596 587

Skonsolidowane sprawozdanie finansowe za okres 12 miesięcy zakończonych 31 grudnia 2017 roku

SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE ZE ZMIAN W KAPITALE WŁASNYM
(w tysiącach złotych)
							Kapitał z aktualizacji wyceny
	Nota	Kapitał akcyjny	Akcje własne	Kapitał z emisji akcji powyżej ich wartości nominalnej	Kapitał zapasowy	przeszacowanie aktywów przeznaczonych do sprzedaży	przeszacowanie zbiorów Gabinetu Numizmatycznego	Pozostałe kapitały rezerwowe	Zyski zatrzymane	Kapitał własny przypadający Akcjonariuszom Jednostki Dominującej	Udziały niekontrolujące	Kapitał własny ogółem
Kapitał własny na dzień 01-01-2016	8.1	51 337	-231	14 047	351 121	-3 500	4 381	41 783	-30 448	428 490	54 358	482 848
Całkowite dochody ogółem, w tym:						-36 556			46 980	10 424	-1 615	8 809
- zysk netto									46 980	46 980	-1 615	45 365
- inne całkowite dochody netto						-36 556				-36 556		-36 556
Nabycie / sprzedaż akcji własnych	8.2		-2 554							-2 554	4 700	2 146
Wypłata dywidendy									-25 569	-25 569		-25 569
Podział wyniku finansowego					29 455				-29 455
Pozostałe zmiany					4 481			-4 481
Kapitał własny na dzień 31-12-2016		51 337	-2 785	14 047	385 057	-40 056	4 381	37 302	-38 492	410 791	57 443	468 234

SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE Z PRZEPŁYWÓW PIENIĘZNYCH	Za okres 12 miesięcy	zakończonych 31-12-2016	Za okres 12 miesięcy
(w tysiącach złotych)	zakończonych 31-12-2017	Grupa Kapitałowa razem	w tym MMS
Przepływy pieniężne z działalności operacyjnej
Zysk (strata) netto za okres	121 093	45 365	-21 510
Korekty	-62 854	52 443	27 999
Amortyzacja	17 844	18 666	1 995
Zyski / (straty) z działalności inwestycyjnej	-48 124	-21 883	-109
Zyski / (straty) ze sprzedaży środków trwałych	132	416	-14
Odsetki	519	5 931	2 013
Podatek dochodowy	20 526	-16 112	601
Zmiana stanu należności	-24 339	-3 849	-212
Zmiana stanu zapasów	-159 389	-9 394	380
Zmiana stanu zobowiązań handlowych oraz pozostałych	205 310	61 904	4 008
Zmiana stanu rezerw i zobowiązań z tytułu świadczeń pracowniczych	-1 387	16 764	19 337
Pozostałe	-316
Wynik na dekonsolidacji spółki zależnej	-71 025
Odsetki zapłacone	-2 529	-6 187	-2 012
Podatek zapłacony	-76	-321
Środki pieniężne netto na działalności operacyjnej	58 239	91 300	4 477
Przepływy pieniężne z działalności inwestycyjnej Wpływy ze sprzedaży wartości niematerialnych oraz rzeczowych
aktywów	154	113	14
Wpływy ze sprzedaży aktywów finansowych	365 861
Dywidendy otrzymane	24 095	22 963
Wydatki na zakup wartości niematerialnych oraz rzeczowych aktywów	-51 597	-35 321	-14
Wydatki na zakup aktywów finansowych	-43 010	-31 556
Środki pieniężne netto z działalności inwestycyjnej	295 503	- 43 801
Przepływy pieniężne z działalności finansowej
Zaciągnięcie kredytów i pożyczek		22 283
Pozostałe wpływy		3 500
Nabycie akcji własnych		-2 555
Dywidendy i inne wypłaty na rzecz właścicieli	-35 797	-25 569
Wydatki na spłatę kredytów i pożyczek	-120 848	-41 576	-5 597
Płatności zobowiązań z tytułu umów leasingu finansowego		-117	-29
Środki pieniężne netto z działalności finansowej	-156 645	-44 034	-5 626
Przepływy pieniężne netto, razem	197 097	3 465	-1 149
Bilansowa zmiana środków pieniężnych, w tym:	197 097	3 465	-1 149
Środki pieniężne na początek okresu	44 444	40 979	1 193
Środki pieniężne na koniec okresu	241 541	44 444	45

INFORMACJE OGÓLNE

1.1 Informacje ogólne o jednostce dominującej

Mennica Polska S.A. (dalej "Mennica Polska", "Spółka", "Jednostka Dominująca") została utworzona 10 lutego 1994 roku w wyniku przekształcenia przedsiębiorstwa państwowego w jednoosobową spółkę Skarbu Państwa. Spółka prowadzi działalność na terytorium Polski.

Podstawowym przedmiotem działalności jest produkcja wyrobów menniczych (monety i wyroby grawerskomedalierskie), świadczenie nowoczesnych usług teleinformatycznych (bilety komunikacji miejskiej oraz sprzedaż doładowań do telefonów komórkowych) oraz działalność deweloperska, w tym poprzez spółki celowe.

1.2 Skład Grupy Kapitałowej

Grupa Kapitałowa Mennicy Polskiej S.A. (dalej "Grupa MPSA", "Grupa Kapitałowa", "Grupa") jest wiodącym producentem i dystrybutorem produktów menniczych oraz grawersko-medalierskich w kraju, jak również wyróżniającą się firmą w tym segmencie na rynkach światowych. Ponadto, już od roku 2001, Grupa MPSA, realizując strategię równoważenia produktów tradycyjnych z nowoczesnymi, aktywnie rozwija swoją działalność w segmencie płatności elektronicznych, osiągając pozycję lidera we wdrażaniu i obsłudze systemów kart miejskich w Polsce. Perspektywicznym segmentem z punktu widzenia kreowania wartości dodanej Grupy MPSA jest działalność deweloperska, realizowana w ramach spółek celowych oraz bezpośrednio przez Mennicę Polską S.A.

Podmiotem dominującym w Grupie Kapitałowej jest Mennica Polska S.A. W skład Grupy Kapitałowej wchodzą następujące podmioty:

Jednostka	Siedziba	Zakres działalności	Udział Spółki w kapitale na dzień:
			31-12-2017
Mennica Polska od 1766 Sp. z o.o.	Warszawa	Działalność handlowa i marketingowa w zakresie produktów menniczych.	100%
Skarbiec Mennicy Polskiej S.A.	Warszawa	Sprzedaż monet i produktów numizmatycznych poprzez kierowanie ofert do klienta indywidualnego (Direct Marketing).	100%
Mennica Ochrona Sp. z o.o.	Warszawa	Usługi ochrony obszarów oraz mienia; usługi przewozów i konwojowania wartości pieniężnych i innych, usługi ochrony osób.	100%
Mennica Polska Spółka Akcyjna S.K.A.(1)	Warszawa	Usługi dzierżawy wybranych nieruchomości. Docelowo realizacja mieszkaniowo-usługowych inwestycji budowlanych.	50%
Mennica Polska Spółka Akcyjna Tower S.K.A.	Warszawa	Realizacja projektów budowlanych. Działania realizowane są poprzez spółkę Mennica Towers GGH MT Spółka z Ograniczoną Odpowiedzialnością S. K.A., w której Mennica Polska Spółka Akcyjna Tower S.K.A. posiada 50% udziałów.	100%
Mennica Deweloper Sp. z o.o.	Warszawa	Realizacja projektów deweloperskich.	100%

(1) Grupa uznaje, że sprawuje kontrolę nad spółką Mennica Polska Spółka Akcyjna S.K.A. ze względu na fakt, że Mennica Polska S.A. jest jedynym komplementariuszem tej spółki i prowadzi jej sprawy, podejmując wszelkie decyzje samodzielnie.

Wszystkie powyższe podmioty objęte są konsolidacją metodą pełną.

Dodatkowo od 31 grudnia 2013 roku Mennica Polska S.A. posiada pośrednio 50% akcji w Mennica TOWERS GGH MT Spółka z Ograniczoną Odpowiedzialnością S.K.A., która to spółka jest uznana za jednostkę

współkontrolowaną z uwagi na fakt, że istotne decyzje dotyczące jej działalności muszą być podejmowane za zgodą obydwu akcjonariuszy. Spółka jest konsolidowana metodą praw własności. Celem jej działania jest realizacja projektu budowlanego związanego ze wznoszeniem budynku przy ul. Pereca 21 w Warszawie.

Poniższy schemat przedstawia strukturę segmentów Grupy Kapitałowej Mennicy Polskiej S.A. na dzień sporządzenia niniejszego sprawozdania:

	Segment I	Segment II*	Segment III	Segment IV
	Produkty mennicze	Przetwórstwo metali szlachetnych	Płatności elektroniczne	Działalność deweloperska
Spółki	Mennica Polska S.A.; Mennica Polska od 1766 Sp. z o.o.; Skarbiec Mennicy Polskiej S.A.	Mennica - Metale Szlachetne S.A. w restrukturyzacji	Mennica Polska S.A.	Mennica Polska S.A.; Mennica Polska Spółka Akcyjna S.K.A., Mennica Polska Spółka Akcyjna Tower S.K.A., Mennica Deweloper Sp. z o.o.
Produkty	produkcja oraz działalność handlowa i marketingowa związana z monetami obiegowymi i kolekcjonerskimi, żetonami, sztabkami, medalami, odznaczeniami, znaczkami, pieczęciami, datownikami oraz innymi towarami menniczymi	siatki katalityczne i wychwytujące, farby, wyposażenie pieców szklarskich, wyroby ciągnione i walcowane z metali szlachetnych, sprzęt laboratoryjny	obsługa systemów kart miejskich, sprzedaż biletów komunikacji miejskiej oraz kolejowych, pre-paidów, przychody z opłat parkingowych, usług serwisowych oraz sprzedaży urządzeń technicznych	najem powierzchni biurowych i magazynowych oraz realizacja projektów deweloperskich
Odbiorcy	Narodowy Bank Polski oraz zagraniczni emitenci, krajowi i zagraniczni dystrybutorzy produktów menniczych, kolekcjonerzy, inwestorzy, korporacje zainteresowane programami żetonowymi	zakłady przemysłowe o różnorodnym profilu (chemiczny, metalurgiczny, elektroniczny, ceramiczny, szklarski)	jednostki samorządowe obsługujące komunikację miejską, spółki kolejowe, klienci indywidualni	klienci instytucjonalni oraz osoby fizyczne
Rynki	krajowy i zagraniczny	krajowy i zagraniczny	krajowy	krajowy

*od dnia 1 stycznia 2017 roku segment został wyłączony z konsolidacji Grupy Kapitałowej

Mennica Polska Spółka Akcyjna S.K.A.

W niniejszym skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym prezentowane są dane spółki Mennica Polska Spółka Akcyjna S.K.A., w której występują udziały niekontrolujące.

W tabeli poniżej zawarte są wybrane dane ze sprawozdania tej spółki przed korektami konsolidacyjnymi:

(w tysiącach złotych)	2017	2016
Aktywa obrotowe	6 527	7 917
Zobowiązania krótkoterminowe	636	4 510
Aktywa obrotowe netto	5 891	3 407
Aktywa trwałe	108 710	111 480
Aktywa netto	114 601	114 887
Udziały niekontrolujące	57 300	57 444
Przychody	2 287	2 582
Strata	-6 287	-3 230
Strata przypisana udziałom niekontrolującym	-3 144	-1 615
Środki pieniężne netto na działalności operacyjnej	-6 145	-5 238
Środki pieniężne netto na działalności inwestycyjnej	-265	-83
Środki pieniężne netto na działalności finansowej	6 000	3 869
Przepływy pieniężne netto, razem	-410	-1 452

Jednostki stowarzyszone wyceniane metodą praw własności

Na dzień 31 grudnia 2017 roku i 31 grudnia 2016 roku w sprawozdaniu skonsolidowanym prezentowane są dwie jednostki stowarzyszone wyceniane metodą praw własności: Fundusze Inwestycji Polskich TFI SA oraz Mennica TOWERS GGH MT Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością S.K.A. Za istotne w opinii Zarządu należy uznać udziały w spółce Mennica TOWERS GGH MT Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością S.K.A.

Grupa posiada 50% kapitału zakładowego tej spółki, na który składają się:

• Akcje zwykłe serii A, B, C, E i F w łącznej ilości 150 000 000 sztuk, z czego Grupa posiada 74 999 999 sztuk;
• Akcja uprzywilejowana serii D, o wartości nominalnej 1 zł, dla której wyłączone zostało prawo głosu (akcja niema), przy czym jest ona uprzywilejowana w ten sposób, że na akcję serii D przypada dywidenda powiększona o 1 % w stosunku do dywidendy przypadającej na rzecz akcjonariusza z akcji nieuprzywilejowanej (Grupa posiada 1 akcję serii D).

Siedziba spółki Mennica TOWERS GGH MT Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością S.K.A. mieści się w Warszawie (00-013), ul. Emilii Plater 53. Spółka posiada rezydencję polską.

Wybrane dane ze sprawozdania finansowego spółki Mennica TOWERS GGH MT Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością S.K.A. przedstawione zostały w poniższej tabeli:

(w tysiącach złotych)	2017	2016
Oczekiwane (umowne) dofinansowanie	120 310	67 340
- z czego dot. spółki Mennica Polska Spółka Akcyjna Tower S.K.A. *	60 155	33 670
Aktywa obrotowe
Środki pieniężne i ich ekwiwalenty	3 891	2 157
Pozostałe aktywa obrotowe	6 880	1 712
Aktywa obrotowe razem	10 771	3 869
Aktywa trwałe	260 704	182 596
Zobowiązania krótkoterminowe
Zobowiązania handlowe	77	68
Pozostałe zobowiązania krótkoterminowe	13 734	3 598
Zobowiązania krótkoterminowe razem	13 811	3 666
Zobowiązania długoterminowe
Zobowiązania z tytułu emisji dłużnych papierów wartościowych	115 297	38 052
Zobowiązania długoterminowe razem	115 297	38 052
Aktywa netto	142 367	144 747
Aktywa netto na początek okresu	144 747	145 886
Strata za okres	-2 380	-1 139
Aktywa netto na koniec okresu	142 367	144 747
Udział	50%	50%
Udział wartościowy	71 183	72 373
Niezrealizowany zysk osiągnięty na sprzedaży do jednostki stowarzyszonej	-57 453	-57 453
Wartość bilansowa	13 730	14 437
Przychody	12	12
Przychody finansowe	45	13
Amortyzacja	212	188
Koszty finansowe	332	194
Podatek dochodowy
Strata z działalności kontynuowanej	-2 380	- 1 139
Strata za okres	-2 380	-1 139
Całkowite dochody ogółem	-2 380	-1 139

*na dzień 31 grudnia 2017 roku spółka Mennica Polska Spółka Akcyjna Tower S.K.A. nabyła obligacje wyemitowane przez Mennica TOWERS GGH MT Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością S.K.A. 55 155 tys. zł; w styczniu 2018 roku podpisany został aneks zwiększający umowne dofinansowanie o 18 000 tys. zł, z czego 9 000 tys. zł przypada na Mennicę Polską Spółkę Akcyjną Tower S.K.A; na dzień sporządzenia niniejszego sprawozdania Mennica Polska Spółka Akcyjna Tower S.K.A. wniosła swoją część dofinansowania w pełnej kwocie, nabywając obligacje wyemitowane przez Mennica TOWERS GGH MT Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością S.K.A.

1.3 Zmiany składu Grupy Kapitałowej oraz jednostki współzależne i stowarzyszone

Mennica Polska Spółka Akcyjna S.K.A.

W dniu 5 czerwca 2017 roku zawarty został akt notarialny podwyższający kapitał zakładowy spółki Mennica Polska Spółka Akcyjna S.K.A. z kwoty 13 880 tys. zł do kwoty 14 480 tys. zł (600 tys. szt. akcji serii F). Cena nominalna akcji wyniosła 1 zł za sztukę, cena emisyjna – 10 zł za sztukę. Mennica Polska S.A. nabyła 300 tys. sztuk (50%) tych akcji; zgodnie z umową objęcia akcji z dnia 6 czerwca 2017 roku Spółka zobowiązała się pokryć akcje wkładem pieniężnym w dwóch transzach – pierwsza w kwocie 1 500 tys. zł została wpłacona w dniu 6 czerwca 2017 roku, druga została wpłacona w dniu 29 września 2017 roku.

MENNICA Fundusz Inwestycyjny Zamknięty Aktywów Niepublicznych

W dniu 9 października 2017 roku zakończył się proces likwidacji funduszu Mennica Fundusz Inwestycyjny Zamknięty Aktywów Niepublicznych. Umorzonych zostało 47 990 sztuk certyfikatów. Jednocześnie z podjęciem decyzji o rozpoczęciu procesu likwidacji funduszu, Mennica Polska SA w dniu 7 lipca 2017 roku zawarła z Mennica FIZAN umowę sprzedaży akcji, na mocy której Spółka nabyła 6 939 999 sztuk akcji spółki Mennica Polska Spółka Akcyjna Spółka Komandytowo - Akcyjna (Mennica SKA) o wartości nominalnej 1,00 zł (słownie: jeden złoty) każda akcja, stanowiących 47,93 % kapitału zakładowego Mennicy SKA za łączną kwotę 66 207 tys. zł, tj. 9,54 zł za jedną akcję. Przeniesienie własności akcji oraz wydanie odcinków zbiorowych akcji nastąpiło w momencie zawarcia Umowy. Celem zawarcia Umowy było wzmocnienie przez Jednostkę Dominującą nadzoru nad aktywami w jej Grupie Kapitałowej oraz uproszczenie struktury powiązania kapitałowego pomiędzy Jednostka Dominującą a Mennicą SKA. W następstwie zawarcia Umowy, Mennica Polska SA stała się właścicielem przedmiotowej ilości akcji Mennicy SKA, posiadając bezpośrednio łącznie 50% w kapitale akcyjnym Mennicy SKA.

Mennica Deweloper Sp. z o.o.

W dniu 16 stycznia 2017 roku podpisany został Akt Założycielski spółki Mennica Deweloper Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością. Kapitał zakładowy spółki wynosi 10 000 zł i dzieli się na 200 równych i niepodzielnych udziałów o wartości nominalnej 50 zł każdy. Wszystkie udziały zostały objęte przez Mennicę Polską S.A. i opłacone wkładem pieniężnym. Na dzień sporządzenia niniejszego skonsolidowanego sprawozdania finansowego spółka nie prowadziła działalności.

Mennica-Metale Szlachetne S.A. w restrukturyzacji

W sprawozdaniu sporządzonym na dzień 31 grudnia 2016 roku w skład Grupy kapitałowej wchodziła również spółka Mennica-Metale Szlachetne S.A. ("MMS"). W dniu 10 stycznia 2017 roku Sąd Rejonowy dla m.st. Warszawy w Warszawie, X Wydział Gospodarczy dla spraw upadłościowych i restrukturyzacyjnych wydał postanowienie o otwarciu postępowania sanacyjnego wobec MMS. Sąd oddalił wniosek MMS o zezwolenie na wykonywanie zarządu przez dotychczasowy zarząd MMS nad całością przedsiębiorstwa w zakresie nieprzekraczającym zakresu zwykłego zarządu i wyznaczył zarządcę w osobie DGA Centrum Sanacji Firm spółki akcyjnej z siedzibą w Poznaniu. W związku z ustanowieniem zarządcy sanacyjnego Mennica Polska S.A. straciła kontrolę nad spółką MMS, a to z kolei stało się przesłanką do dekonsolidacji MMS w skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym Grupy Kapitałowej począwszy od skonsolidowanego sprawozdania finansowego za pierwszy kwartał 2017 roku.

1.4 Skład Zarządu i Rady Nadzorczej

W okresie od dnia 1 stycznia do 31 sierpnia 2017 roku Zarząd w Mennicy Polskiej S.A. sprawowali:

• Grzegorz Zambrzycki Prezes Zarządu, Dyrektor Naczelny;
• Katarzyna Iwuć Członek Zarządu, Dyrektor ds. Finansowych.

Pani Katarzyna Iwuć złożyła z dniem 31 sierpnia 2017 roku rezygnację z pełnienia funkcji Członka Zarządu Mennicy Polskiej S.A.

W okresie od dnia 1 września do 31 grudnia 2017 roku Zarząd w Mennicy Polskiej S.A. sprawował:

• Grzegorz Zambrzycki - Prezes Zarządu, Dyrektor Naczelny

W okresie sprawozdawczym Radę Nadzorczą Mennicy Polskiej S.A. tworzyli:

• Zbigniew Jakubas Przewodniczący Rady Nadzorczej;
• Piotr Sendecki Z-ca Przewodniczącego Rady Nadzorczej;
• Paweł Brukszo Członek Rady Nadzorczej;
• Jan Woźniak Członek Rady Nadzorczej;
• Agnieszka Pyszczek Członek Rady Nadzorczej;
• Robert Bednarski Członek Rady Nadzorczej.

W dniu 9 stycznia 2018 roku Rada Nadzorcza Mennicy Polskiej S.A. oddelegowała Członka Rady Nadzorczej, Panią Agnieszkę Pyszczek, do pełnienia funkcji Członka Zarządu Spółki na okres od dnia 1 lutego do 1 maja 2018 roku.

1.5 Oświadczenie o zgodności oraz podstawa sporządzenia sprawozdania finansowego

Zarząd Mennicy Polskiej S.A. oświadcza, że:

• wedle jego najlepszej wiedzy niniejsze skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone zostało zgodnie z wymaganiami Międzynarodowych Standardów Sprawozdawczości Finansowej przyjętymi do stosowania w Unii Europejskiej i rzetelnie i jasno przedstawia, we wszystkich istotnych aspektach, sytuację majątkową i finansową Grupy Kapitałowej Mennicy Polskiej S.A. na dzień 31 grudnia 2017 roku oraz 31 grudnia 2016 roku, wyniki jej działalności oraz przepływy pieniężne za okres 12 miesięcy zakończonych 31 grudnia 2017 roku i 31 grudnia 2016 roku, a sprawozdanie Zarządu z działalności zawiera prawdziwy obraz rozwoju i osiągnięć Grupy oraz jej sytuacji, w tym opis podstawowych ryzyk i zagrożeń;
• niniejsze skonsolidowane sprawozdanie finansowe zostało sporządzone przy zachowaniu zasady kontynuowania działalności gospodarczej przez Grupę w dającej się przewidzieć przyszłości. Na dzień autoryzacji niniejszego sprawozdania nie stwierdza się istnienia okoliczności wskazujących na zagrożenie kontunuowania działalności przez Grupę;
• wedle jego najlepszej wiedzy niniejsze skonsolidowane sprawozdanie finansowe oraz dane porównawcze sporządzone zostało zgodnie z zasadami rachunkowości obowiązującymi Grupę i w sposób prawdziwy, rzetelny i jasny odzwierciedlają sytuację majątkową, finansową i wynik Grupy;
• czas trwania jednostek wchodzących w skład Grupy Kapitałowej nie jest ograniczony;
• niniejsze skonsolidowane sprawozdanie finansowe zostało sporządzone w oparciu o zasadę kosztu historycznego z wyjątkiem wycenianych w wartości godziwej pochodnych instrumentów finansowych oraz zbiorów Gabinetu Numizmatycznego;
• niniejsze skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone zostało zgodnie z zasadą memoriału, za wyjątkiem sprawozdania z przepływów pieniężnych;
• porównawcze dane zostały przygotowane w oparciu o te same podstawy sporządzenia sprawozdania finansowego;

• dane finansowe wszystkich jednostek wchodzących w skład Grupy będące podstawą przygotowania sprawozdania skonsolidowanego zostały przygotowane przy zastosowaniu jednolitych polityk rachunkowości;

• podmiot uprawniony do badania sprawozdań finansowych, dokonujący badania skonsolidowanego sprawozdania finansowego został wybrany zgodnie z przepisami prawa; podmiot ten oraz biegły rewident dokonujący tego badania, spełniali warunki do wyrażenia bezstronnego i niezależnego raportu i wydania opinii, zgodnie z obowiązującymi przepisami i normami zawodowymi; Deloitte Polska Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Spółka komandytowa z siedzibą w Warszawie jest podmiotem uprawnionym do badania sprawozdań finansowych na podstawie wpisu na prowadzoną przez Krajową Izbę Biegłych Rewidentów listę podmiotów uprawnionych do badania sprawozdań finansowych pod nr 73;

Niniejsze skonsolidowane sprawozdanie finansowe zostało zatwierdzone do publikacji przez Zarząd Mennicy Polskiej S.A. w dniu 8 marca 2018 roku.

Zasady rachunkowości zastosowane do sporządzenia skonsolidowanego sprawozdania finansowego za okres 12 miesięcy zakończonych 31 grudnia 2017 roku są przedstawione w nocie 2.3 oraz są oparte na:

• wszystkich standardach i interpretacjach przyjętych przez Unię Europejską i mających zastosowanie dla okresu rozpoczynającego się 1 stycznia 2016 roku;
• podejściu przyjętym w Grupie zgodnie z paragrafami od 10 do 12 zawartymi w MSR 8 tj. subiektywnej ocenie.

1.6 Waluta funkcjonalna i sprawozdawcza

Niniejsze skonsolidowane sprawozdanie finansowe zostało sporządzone w polskich złotych (PLN). Polski złoty jest walutą funkcjonalną i sprawozdawczą Grupy Kapitałowej. Dane w sprawozdaniach finansowych zostały wykazane w tysiącach złotych, chyba że w konkretnych sytuacjach zostały podane z większą dokładnością.

PODSTAWOWE ZASADY RACHUNKOWOŚCI

W uzupełnieniu do oświadczenia o zgodności zawartego w Nocie 1.5, niniejsza nota opisuje podstawowe zasady rachunkowości zastosowane przy sporządzeniu skonsolidowanego sprawozdania finansowego za rok zakończony 31 grudnia 2017 roku.

2.1 Przychody

Przychody ze sprzedaży ujmowane są w wartości godziwej zapłat otrzymanych lub należnych i reprezentują należności za produkty, towary i usługi dostarczone w ramach normalnej działalności gospodarczej, po pomniejszeniu o rabaty i podatek VAT.

Przychody ze sprzedaży karty miejskiej ujmowane są, w zależności od kanału dystrybucji, następująco:

• sprzedaż poprzez punkty sprzedaży detalicznej zważywszy na narażenie Grupy na istotne ryzyka występujące w tych transakcjach, w tym znaczące ryzyko kredytowe - prezentowana jest w kwocie brutto; Grupa występuje w charakterze mocodawcy;
• sprzedaż w automatach biletowych z uwagi na minimalne ryzyko kredytowe prezentowana jest wyłącznie marża realizowana przez Grupę; Grupa występuje tutaj w charakterze agenta.

Przychody z umowy świadczenia usług ujmuje się poprzez odniesienie do stopnia zaawansowania realizacji umowy.

Przychody ze sprzedaży towarów i wyrobów gotowych ujmowane są w momencie, kiedy towary i wyroby zostały dostarczone, a wszelkie prawa do tego towaru i wyrobu zostały przekazane oraz po spełnieniu wszystkich następujących warunków:

• przeniesienia z Grupy na nabywcę znaczącego ryzyka i korzyści wynikających z prawa własności towarów;
• scedowania przez Grupę funkcji kierowniczych w stopniu związanym na ogół z prawem własności oraz efektywnej kontroli nad sprzedanymi towarami;
• możliwości dokonania wiarygodnej wyceny kwoty przychodów;
• wystąpienia prawdopodobieństwa, że jednostka otrzyma korzyści ekonomiczne związane z transakcją;
• możliwości wiarygodnej wyceny kosztów poniesionych lub przewidywanych w związku z transakcją.

Przychody z działalności deweloperskiej ujmowane będą w dacie zawarcia umowy sprzedaży w formie aktu notarialnego.

2.2 Szacunki

Sporządzenie sprawozdania finansowego wymaga od Zarządu Spółki dokonania szacunków, z uwagi na to, że wiele informacji zawartych w sprawozdaniu finansowym nie może zostać wycenionych w sposób precyzyjny. Zarząd weryfikuje przyjęte szacunki w oparciu o zmiany czynników branych pod uwagę przy ich dokonywaniu, nowe informacje lub doświadczenia z przeszłości. Dlatego też szacunki dokonane na dzień 31 grudnia 2017 roku mogą w przyszłości ulec zmianie. Główne szacunki oraz wartość poszczególnych pozycji sprawozdania do których zastosowano wielkości szacunkowe opisane są w następujących notach:

Nota	Pozycja sprawozdania finansowego / obszar	Rodzaj ujawnionej informacji
2.18, 6.1	Zapasy	Metodologia przyjęta do ustalenia wartości odzyskiwalnej.
2.17, 6.2	Należności handlowe oraz pozostałe	Metodologia przyjęta do ustalenia wartości odzyskiwalnej.
9.1, 9.2, 9.4	Instrumenty pochodne	Model i założenia przyjęte do ustalenia wartości godziwej
2.19, 4.6	Podatek dochodowy	Założenia przyjęte w celu rozpoznania aktywów i zobowiązań z tytułu podatku odroczonego.

2.21, 7.4	Świadczenia pracownicze	Stopy dyskontowe, wzrost płac, oczekiwany przeciętny okres zatrudnienia
2.14, 5.2	Rzeczowe aktywa trwałe	Okresy ekonomicznej użyteczności, wartość amortyzacji, odpisy aktualizujące
2.13, 5.2	Wartości niematerialne	Okresy ekonomicznej użyteczności, wartość amortyzacji, odpisy aktualizujące
2.17, 5.4	Pozostałe inwestycje długoterminowe	Wartości bilansowe, zasady wyceny, kwoty odpisów aktualizujących
2.15, 5.3	Nieruchomości inwestycyjne	Okresy ekonomicznej użyteczności, wartość godziwa
2.20, 7.3	Rezerwy	Założenia przyjęte do utworzenia rezerw

Przy sporządzaniu sprawozdania finansowego Zarząd Spółki Dominującej wykorzystuje szacunki, oparte na założeniach i osądach, które mają wpływ na stosowane zasady rachunkowości oraz prezentowane wartości aktywów, zobowiązań, przychodów i kosztów. Założenia oraz szacunki dokonane na ich podstawie opierają się na historycznym doświadczeniu i analizie różnych czynników, które są uznawane za racjonalne, a ich wyniki stanowią podstawę profesjonalnego osądu, co do wartości pozycji, których dotyczą. W niektórych istotnych kwestiach Zarząd opiera się na opiniach niezależnych ekspertów.

Rzeczowe aktywa trwałe, wartości niematerialne, nieruchomości inwestycyjne

Wszystkie wartości niematerialne oraz wszystkie środki trwałe za wyjątkiem gruntów, jak też nieruchomości inwestycyjne podlegają amortyzacji. Zarząd Spółki Dominującej dokonuje corocznej weryfikacji wartości końcowej, metody amortyzacji oraz przewidywanych okresów użytkowania aktywów podlegających amortyzacji. Przyjęte metody amortyzacji odzwierciedlają sposób zużycia pozyskanych korzyści ekonomicznych z danego środka trwałego, wartości niematerialnych lub nieruchomości inwestycyjnych.

Dla aktywów, które w ocenie Zarządu wykorzystywane są w równomiernym stopniu, stosuje się metodę amortyzacji liniowej. Odpisy amortyzacyjne ustala się poprzez oszacowanie okresów użytkowania i równomierne rozłożenie wartości podlegającej umorzeniu. Ocenia się, że okresy użytkowania aktywów przyjęte przez Spółkę dla celów amortyzacji odzwierciedlają oczekiwany okres przynoszenia korzyści ekonomicznych przez te aktywa w przyszłości. Na dzień 31 grudnia 2017 roku Grupa nie zidentyfikowała przesłanek trwałej utraty wartości rzeczowych aktywów trwałych, wartości niematerialnych i nieruchomości inwestycyjnych.

Wycena zapasów

W skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym Zarząd Spółki Dominującej poddał ocenie wartość odzyskiwalną netto zapasów, biorąc pod uwagę historyczną rotację oraz przewidywane plany sprzedaży konkretnych towarów. Odpis został dokonany dla zapasów, których sprzedaż w najbliższym okresie jest mało prawdopodobna. Wartość odzyskiwalna dla zapasów kruszcowych odpowiada w zasadzie wartości kruszcu na dzień bilansowy.

Aktywa i zobowiązania z tytułu odroczonego podatku dochodowego

Aktywa i zobowiązania z tytułu odroczonego podatku dochodowego wycenia się przy zastosowaniu stawek podatkowych, które według dostępnych prognoz będą stosowane na moment zrealizowania aktywa lub zobowiązania, przyjmując za podstawę przepisy podatkowe, które obowiązywały prawnie lub faktycznie na koniec okresu sprawozdawczego w danym kraju.

Prawdopodobieństwo realizacji aktywa z tytułu odroczonego podatku dochodowego z przyszłymi zyskami podatkowymi opiera się na budżecie spółek Grupy Kapitałowej. Grupa ujęła w księgach aktywo z tytułu odroczonego podatku dochodowego do wysokości, do której jest prawdopodobne, iż osiągnie zysk do opodatkowania, który pozwoli na potrącenie ujemnych różnic przejściowych.

Utrata wartości pozostałych inwestycji długoterminowych

W ramach pozostałych inwestycji długoterminowych ujęte są głównie aktywa finansowe dostępne do sprzedaży oraz udziały w spółkach wycenianych metodą praw własności. Grupa na bieżąco monitoruje przesłanki do

rozpoznania trwałej utraty wartości pozostałych inwestycji długoterminowych. Na dzień sporządzenia niniejszego skonsolidowanego sprawozdania finansowego takie przesłanki nie zaistniały.

Wycena zobowiązań z tytułu świadczeń pracowniczych

Zobowiązanie bilansowe z tytułu przyszłych świadczeń pracowniczych (odprawy emerytalne lub rentowe, nagrody jubileuszowe) równe jest wartości bieżącej zobowiązania z tytułu określonych świadczeń i zostało określone przez niezależnego aktuariusza. Wysokość zobowiązania zależy od wielu czynników, które są wykorzystywane jako założenia w metodzie aktuarialnej. Wszelkie zmiany założeń mają wpływ na wartość bilansową zobowiązania. Wrażliwość zobowiązań z tytułu przyszłych świadczeń pracowniczych na zmiany założeń, z uwagi na nieznaczącą wartość świadczeń zależnych od tych założeń, nie została zaprezentowana.

Należności handlowe oraz pozostałe

Grupa prezentuje należności w kwotach netto, tzn. po pomniejszeniu o odpisy aktualizujące. Grupa dokonuje odpisów indywidulanych tzn. oddzielnie analizuje każdą należność. Obowiązkowo tworzone są odpisy w pełnej wysokości na należności handlowych od dłużników postawionych w stan likwidacji lub upadłości oraz na należności dochodzone na drodze sądowej. Ponadto odpisy tworzy się na należności odsetkowe od nieterminowo regulowanych należności, w wysokości 100% naliczonych odsetek oraz na należności, których termin wymagalności został znacznie przekroczony i Grupa widzi znaczne ryzyko braku zapłaty.

Instrumenty pochodne

Grupa dokonuje wyceny instrumentów pochodnych nienotowanych według modelu zdyskontowanych przepływów pieniężnych bazującego o dane rynkowe na dzień wyceny, takie jak: stopa procentowa, wartość aktywu bazowego (kursu walutowego lub ceny kruszcu).

2.3 Zasady rachunkowości

W sytuacji, gdy dana transakcja nie jest uregulowana w żadnym standardzie bądź interpretacji, Zarząd, kierując się subiektywną oceną, określa i stosuje polityki rachunkowości, które zapewnią, iż skonsolidowane sprawozdanie finansowe będzie zawierać właściwe i wiarygodne informacje oraz będzie:

• prawidłowo, jasno i rzetelnie przedstawiać sytuację majątkową i finansową Grupy, wyniki jej działalności i przepływy pieniężne,
• odzwierciedlać treść ekonomiczną transakcji,
• obiektywne,
• - kompletne we wszystkich istotnych aspektach.

2.4 Zastosowanie nowych standardów, zmian do standardów i interpretacji

Następujące standardy zostały zastosowane od 1 stycznia 2017 roku:

Zmiany do MSR 7 "Sprawozdanie z przepływów pieniężnych" – Inicjatywa w odniesieniu do ujawnień – zatwierdzone w UE w dniu 6 listopada 2017 roku (obowiązujące w odniesieniu do okresów rocznych rozpoczynających się 1 stycznia 2017 roku lub po tej dacie),

Zmiany do MSR 12 "Podatek dochodowy" – Ujmowanie aktywów z tytułu odroczonego podatku dochodowego od niezrealizowanych strat – zatwierdzone w UE w dniu 6 listopada 2017 roku (obowiązujące w odniesieniu do okresów rocznych rozpoczynających się 1 stycznia 2017 roku lub po tej dacie),

Zmiany do różnych standardów "Poprawki do MSSF (cykl 2014-2016)" – dokonane zmiany w ramach procedury wprowadzania dorocznych poprawek do MSSF (MSSF 1, MSSF 12 oraz MSR 28) ukierunkowane głównie na

rozwiązywanie niezgodności i uściślenie słownictwa (zmiany do MSSF 12 obowiązują w odniesieniu do okresów rocznych rozpoczynających się 1 stycznia 2017 roku lub po tej dacie).

Wyżej wymienione zmiany do istniejących standardów nie miały istotnego wpływu na skonsolidowane sprawozdanie finansowe za 2017 rok.

2.5 Standardy opublikowane i zatwierdzone przez UE, które nie weszły jeszcze w życie

W niniejszym skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym Grupa nie zdecydowała o wcześniejszym zastosowaniu następujących opublikowanych standardów, interpretacji lub poprawek do istniejących standardów przed ich datą wejścia w życie:

MSSF 9 "Instrumenty finansowe" - zatwierdzony w UE w dniu 22 listopada 2016 roku (obowiązujący w odniesieniu do okresów rocznych rozpoczynających się 1 stycznia 2018 roku lub po tej dacie).

MSSF 9 zmienia podejście między innymi do sposobu oceny wartości aktywów finansowych z modelu straty poniesionej na model straty oczekiwanej oraz zmiany zasad klasyfikacji aktywów finansowych. Grupa przeprowadziła analizę w zakresie aktywów finansowych. Na jej podstawie Grupa nie zidentyfikowała korekt.

MSSF 15 "Przychody z umów z klientami" oraz zmiany do MSSF 15 "Data wejścia w życie MSSF 15" -zatwierdzony w UE w dniu 22 września 2016 roku (obowiązujący w odniesieniu do okresów rocznych rozpoczynających się 1 stycznia 2018 roku lub po tej dacie).

Zmiany do MSSF 15 "Przychody z umów z klientami" – Wyjaśnienia do MSSF 15 "Przychody z umów z klientami" – zatwierdzone w UE w dniu 31 października 2017 roku (obowiązujące w odniesieniu do okresów rocznych rozpoczynających się 1 stycznia 2018 roku lub po tej dacie).

W zakresie MSSF 15 przeprowadzona została analiza kluczowych umów z klientami, zawartych przez Grupę, w podziale na poszczególne segmenty działalności, pod kątem występowania w nich specyficznych obszarów ujęcia przychodów. W wyniku powyższej analizy nie stwierdzono różnic w zakresie rozpoznawania przychodów

MSSF 16 "Leasing" – zatwierdzony w UE w dniu 31 października 2017 roku (obowiązujący w odniesieniu do okresów rocznych rozpoczynających się 1 stycznia 2019 roku lub po tej dacie).

Na moment sporządzenia niniejszego sprawozdania finansowego Grupa jest w trakcie szacowania wpływu MSSF 16 na jej skonsolidowane sprawozdanie finansowe.

Zmiany do MSSF 4 "Umowy ubezpieczeniowe" – Zastosowanie MSSF 9 "Instrumenty finansowe" wraz z MSSF 4 "Instrumenty ubezpieczeniowe" – zatwierdzone w UE w dniu 3 listopada 2017 roku (obowiązujące w odniesieniu do okresów rocznych rozpoczynających się 1 stycznia 2018 roku lub po tej dacie lub w momencie zastosowania MSSF 9 "Instrumenty finansowe" po raz pierwszy). MSSF 4 nie dotyczy działalności Grupy.

Zmiany do różnych standardów "Poprawki do MSSF (cykl 2014-2016)" – dokonane zmiany w ramach procedury wprowadzania dorocznych poprawek do MSSF (MSSF 1, MSSF 12 oraz MSR 28) ukierunkowane głównie na rozwiązywanie niezgodności i uściślenie słownictwa (zmiany do MSSF 1 i MSR 28 obowiązują w odniesieniu do okresów rocznych rozpoczynających się 1 stycznia 2018 roku lub po tej dacie).

2.6 Nowe standardy oraz zmiany do istniejących standardów wydane przez RMSR, ale jeszcze niezatwierdzone do stosowania w UE

MSSF w kształcie zatwierdzonym przez UE nie różnią się obecnie w znaczący sposób od regulacji wydanych przez Radę Międzynarodowych Standardów Rachunkowości (RMSR), z wyjątkiem poniższych nowych standardów, zmian do standardów oraz nowej interpretacji, które według stanu na dzień 31 grudnia 2017 roku nie zostały jeszcze zatwierdzone do stosowania w UE (poniższe daty wejścia w życie odnoszą się do standardów w wersji pełnej):

MSSF 14 "Odroczone salda z regulowanej działalności" (obowiązujący w odniesieniu do okresów rocznych rozpoczynających się 1 stycznia 2016 roku lub po tej dacie) – Komisja Europejska postanowiła nie rozpoczynać procesu zatwierdzania tego tymczasowego standardu do stosowania na terenie UE do czasu wydania ostatecznej wersji MSSF 14,

MSSF 17 "Umowy ubezpieczeniowe" (obowiązujący w odniesieniu do okresów rocznych rozpoczynających się 1 stycznia 2021 roku lub po tej dacie),

Zmiany do MSSF 2 "Płatności na bazie akcji" – Klasyfikacja oraz wycena płatności na bazie akcji (obowiązujące w odniesieniu do okresów rocznych rozpoczynających się 1 stycznia 2018 roku lub po tej dacie),

Zmiany do MSSF 9 "Instrumenty finansowe" - Charakterystyka opcji przedpłaty z ujemną kompensatą (obowiązujący w odniesieniu do okresów rocznych rozpoczynających się 1 stycznia 2019 roku lub po tej dacie),

Zmiany do MSSF 10 "Skonsolidowane sprawozdania finansowe" oraz MSR 28 "Inwestycje w jednostkach stowarzyszonych i wspólnych przedsięwzięciach" – Sprzedaż lub wniesienie aktywów pomiędzy inwestorem a jego jednostką stowarzyszoną lub wspólnym przedsięwzięciem oraz późniejsze zmiany (data wejścia w życie zmian została odroczona do momentu zakończenia prac badawczych nad metodą praw własności),

Zmiany do MSR 19 "Świadczenia pracownicze" – Zmiana, ograniczenie lub rozliczenie planu (obowiązujące w odniesieniu do okresów rocznych rozpoczynających się 1 stycznia 2019 roku lub po tej dacie),

Zmiany do MSR 28 "Inwestycje w jednostkach stowarzyszonych i wspólnych przedsięwzięciach" - Długoterminowe udziały w jednostkach stowarzyszonych i wspólnych przedsięwzięciach (obowiązujące w odniesieniu do okresów rocznych rozpoczynających się 1 stycznia 2019 roku lub po tej dacie),

Zmiany do MSR 40 "Nieruchomości inwestycyjne" – Przeniesienia nieruchomości inwestycyjnych (obowiązujące w odniesieniu do okresów rocznych rozpoczynających się 1 stycznia 2018 roku lub po tej dacie),

Zmiany do różnych standardów "Poprawki do MSSF (cykl 2015-2017)" – dokonane zmiany w ramach procedury wprowadzania dorocznych poprawek do MSSF (MSSF 3, MSSF 11, MSR 12 oraz MSR 23) ukierunkowane głównie na rozwiązywanie niezgodności i uściślenie słownictwa (obowiązują w odniesieniu do okresów rocznych rozpoczynających się 1 stycznia 2019 roku lub po tej dacie),

Interpretacja KIMSF 22 "Transakcje w walutach obcych i płatności zaliczkowe" (obowiązująca w odniesieniu do okresów rocznych rozpoczynających się 1 stycznia 2018 roku lub po tej dacie),

Interpretacja KIMSF 23 "Niepewność w zakresie rozliczania podatku dochodowego" (obowiązująca w odniesieniu do okresów rocznych rozpoczynających się 1 stycznia 2019 roku lub po tej dacie).

Nadal poza regulacjami zatwierdzonymi przez UE pozostaje rachunkowość zabezpieczeń portfela aktywów i zobowiązań finansowych, których zasady nie zostały zatwierdzone do stosowania w UE.

Według szacunków Zarządu Jednostki Dominującej, wyżej wymienione nowe standardy oraz zmiany do istniejących standardów nie miałyby istotnego wpływu na skonsolidowane sprawozdanie finansowe, jeżeli zostałyby zastosowane przez Grupę na dzień bilansowy.

Pozostałe opublikowane, lecz jeszcze nieobowiązujące standardy i interpretacje nie dotyczą działalności Spółki.

2.7 Zmiany zasad rachunkowości oraz korekty błędów

Sporządzając niniejsze skonsolidowane sprawozdanie finansowe, w stosunku do okresów poprzednich Grupa nie zmieniła żadnych stosowanych uprzednio zasad rachunkowości. Jako dane porównywalne zaprezentowano dane z opublikowanych sprawozdań finansowych.

2.8 Zasady konsolidacji

Spółki zależne, nad którymi Mennica Polska S.A. sprawuje kontrolę podlegają pełnej konsolidacji. Kontrola jest osiągana w przypadku, gdy Spółka sprawuje kontrolę nad jednostką, tzn. jeżeli z tytułu swojego zaangażowania w tę jednostkę podlega ekspozycji na zmienne zwroty lub, gdy ma prawo do zmiennych zwrotów oraz możliwość wywierania wpływu na te zwroty. Salda i transakcje pomiędzy jednostkami wchodzącymi w skład Grupy są eliminowane. Jednostki wchodzące w skład Grupy sporządzają sprawozdania finansowe według jednolitych zasad rachunkowości i na tę samą datę bilansową. Dochody i koszty jednostek zależnych nabytych lub sprzedanych w ciągu roku są uwzględnione w skonsolidowanym sprawozdaniu z całkowitych dochodów od momentu rzeczywistej daty nabycia danej jednostki oraz do dnia jej efektywnego zbycia. Całkowite dochody jednostek zależnych są przypisywane do właścicieli Spółki oraz do udziałów niekontrolujących.

Zmiany udziałów Grupy w jednostkach zależnych nieskutkujące utratą kontroli rozlicza się jako transakcje kapitałowe. Wartość bilansowa udziałów zapewniających Grupie kontrolę oraz udziałów niedających kontroli podlega korekcie w celu odzwierciedlenia zmian we względnych udziałach w jednostkach zależnych. Wszelkie różnice pomiędzy kwotą korekty udziałów niedających kontroli a wartością godziwą kwoty zapłaconej lub otrzymanej odnosi się bezpośrednio na kapitał własny i przypisuje właścicielom Spółki.

W momencie utraty przez Grupę kontroli nad jednostką zależną oblicza się zysk lub stratę - jako różnicę między: (i) sumą wartości godziwej otrzymanej zapłaty oraz wartości godziwej zachowanych udziałów oraz (ii) wartością bilansową aktywów (z uwzględnieniem wartości firmy) i zobowiązań jednostki zależnej - oraz ujmuje się w wyniku. W przypadku, gdy aktywa spółki zależnej są wyceniane w kwocie przeszacowanej lub wartości godziwej i wynikający z tego skumulowany zysk lub strata jest ujmowany w pozostałych całkowitych dochodach i odnoszony do kapitału, wartości uprzednio ujęte w pozostałych całkowitych dochodach i skumulowane w kapitale własnym rozlicza się w taki sposób, jak gdyby Grupa bezpośrednio zbyła odpowiednie składniki aktywów (tj. przenosi się na wynik lub bezpośrednio do zysków zatrzymanych, zgodnie z zasadami odpowiedniego MSSF). Wartość godziwą inwestycji utrzymanej w byłej jednostce zależnej na dzień utraty kontroli uznaje się za wartość godziwą w momencie początkowego ujęcia, rozliczaną następnie zgodnie z MSR 39 "Instrumenty finansowe: ujmowanie i wycena" lub za koszt w momencie początkowego ujęcia inwestycji w jednostce stowarzyszonej lub jednostce współkontrolowanej.

2.9 Jednostki współkontrolowane

W przypadku spółek współkontrolowanych stosowana jest metoda wyceny nazywana metodą praw własności. Inwestycje wyceniane metodą praw własności w momencie nabycia ujmuje się w cenie nabycia, natomiast wartość bilansowa jest podwyższana lub pomniejszana w celu ujęcia wyniku jednostki współkontrolowanej w wyniku Grupy.

W aktywach trwałych skonsolidowanego bilansu wyodrębnia się pozycję inwestycje w jednostkach stowarzyszonych i współzależnych wycenianych metodą praw własności, wykazując udziały w cenach ich nabycia skorygowanych o różnicę między cenami nabycia udziałów a wartością udziałów w aktywach netto tych jednostek.

Jeżeli jednostka należąca do Grupy prowadzi transakcje z daną jednostką współkontrolowaną, zyski i straty wynikające z tych transakcji ujmuje się w skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym Grupy tylko w odniesieniu do udziałów w tej jednostce niezwiązanych z Grupą.

2.10 Skutki zmian kursów wymiany walut obcych

Walutą funkcjonalną spółek wchodzących w skład Grupy Kapitałowej jest polski złoty.

Transakcje wyrażone w walutach obcych są przeliczane na walutę funkcjonalną według kursu wymiany obowiązującego na dzień transakcji. Aktywa i zobowiązania pieniężne wyrażone w walucie obcej są na dzień zakończenia okresu sprawozdawczego przeszacowywane przy zastosowaniu kursu ogłoszonego przez NBP na koniec okresu sprawozdawczego, a wszelkie zyski lub straty powstałe w wyniku przeszacowania są ujmowane w rachunku zysków i strat w pozycji przychodów lub kosztów finansowych – w przypadku operacji finansowej.

2.11 Koszty finansowania zewnętrznego

Koszty finansowania zewnętrznego, które można bezpośrednio przyporządkować nabyciu, budowie lub wytworzeniu dostosowywanego składnika aktywów, są kapitalizowane jako część ceny nabycia lub kosztu wytworzenia tego składnika aktywów. Dostosowywany składnik aktywów jest to taki składnik aktywów, który wymaga znacznego okresu czasu niezbędnego do przygotowania go do zamierzonego użytkowania lub sprzedaży.

2.12Wartość odzyskiwalna

W celu ustalenia, czy należy rozpoznać odpis aktualizujący z tytułu utraty wartości aktywów, porównuje się wartość bilansową do ich wartości odzyskiwalnej. Wartość odzyskiwalna odpowiada wartości godziwej pomniejszonej o koszty sprzedaży składnika aktywów lub wartości użytkowej, zależnie od tego, która z nich jest wyższa.

Wartość godziwa pomniejszona o koszty sprzedaży jest najlepszym szacunkiem kwoty możliwej do uzyskania ze sprzedaży aktywa na warunkach rynkowych pomiędzy zainteresowanymi i dobrze poinformowanymi stronami transakcji, po potrąceniu kosztów zbycia. Ten szacunek jest ustalany na podstawie cech składników aktywów lub zobowiązań, jeżeli uczestnicy rynku uwzględniliby takie cechy przy ustalaniu ceny składników aktywów lub zobowiązań na dzień wyceny.

Wartość użytkowa jest bieżącą, szacunkową wartością przyszłych przepływów pieniężnych wypracowanych przez aktywo lub grupę aktywów. Szacunki przepływów środków pieniężnych są oparte na założeniach rynkowych i regulacyjnych oraz przewidywanych przez kierownictwo Grupy warunkach biznesowych, w następujący sposób:

• plany przepływów środków pieniężnych są oparte na planie biznesowym oraz jego ekstrapolacji w nieskończoność poprzez zastosowanie malejącej lub stałej stopy wzrostu odzwierciedlającej spodziewany długoterminowy trend rynku,
• uzyskane szacunki przepływów środków pieniężnych są następnie dyskontowane z użyciem odpowiedniej stopy dyskontowej dla danej działalności.

Jeżeli wartość odzyskiwalna aktywów, jest mniejsza niż jej wartość bilansowa, wówczas ujmuje się odpis aktualizujący z tytułu utraty wartości w wysokości różnicy

Wartość odzyskiwalna składnika aktywów jest zazwyczaj ustalana w odniesieniu do jego wartości użytkowej, która odpowiada bieżącej wartości przyszłych korzyści ekonomicznych oczekiwanych z tytułu dalszego użytkowania tego składnika aktywów oraz jego zbycia na koniec okresu użytkowania. Jest ona ustalana przy użyciu metody zdyskontowanych przepływów pieniężnych, w oparciu o najlepsze oszacowanie przez Zarząd uwarunkowań ekonomicznych, które będą występować w pozostałym okresie użytkowania aktywa oraz w oparciu o przewidywane warunki użytkowania aktywa.

Odpis z tytułu utraty wartości ujmuje się w wysokości różnicy pomiędzy wartością odzyskiwalną i wartością bilansową składnika aktywów.

Dla potrzeb analizy pod kątem utraty wartości aktywa grupuje się na najniższym poziomie, w odniesieniu do którego występują w dużym stopniu niezależne wpływy pieniężne (ośrodki wypracowujące środki pieniężne).

2.13Wartości niematerialne

Wartości niematerialne, zawierające głównie prawa wieczystego użytkowania gruntów oraz licencje na używanie programów komputerowych, są początkowo wyceniane w cenie nabycia lub koszcie wytworzenia, które obejmują cenę zakupu, cła importowe, niepodlegające odliczeniu podatki zawarte w cenie, pomniejszone o upusty, rabaty i powiększone o nakłady bezpośrednio związane z przygotowaniem składnika aktywów do użytkowania zgodnie z jego planowanym przeznaczeniem i, jeśli dotyczy, koszty finansowania zewnętrznego.

W przypadku nabycia wartości niematerialnych w wyniku połączenia jednostek są one początkowo wyceniane w ich wartości godziwej.

Po początkowym ujęciu wartości niematerialne wycenia się w wartości początkowej pomniejszonej o odpisy amortyzacyjne oraz ewentualnie o odpisy trwałej utraty wartości.

Grupa nie ujmowała w wartościach niematerialnych wewnętrznie wytworzonych prac rozwojowych.

Okresy użytkowania wartości niematerialnych weryfikowane są co roku i podlegają zmianie, jeśli obecnie szacowany okres użytkowania jest inny niż poprzednio przewidywano. Powyższe zmiany w szacunkach są ujmowane w sposób prospektywny.

Okresy ekonomicznej użyteczności wartości niematerialnych zostały określone przez Grupę następująco:

Koszty prac rozwojowych	5	lat
Patenty oraz licencje	5	lat
Pozostałe	5	lat

Prawo wieczystego użytkowania amortyzowane jest przez okres, na jaki przysługuje dane prawo, nieprzekraczający 99 lat.

2.14 Środki trwałe

Wartość początkowa środków trwałych – za wyjątkiem zbiorów Gabinetu Numizmatycznego – opisanych poniżej – obejmuje ich cenę nabycia lub koszty wytworzenia, wraz z cłami importowymi, niepodlegającymi odliczeniu podatkami zawartymi w cenie oraz jest pomniejszona o upusty, rabaty i powiększona o nakłady bezpośrednio

związane z przygotowaniem składnika aktywów do użytkowania zgodnie z jego planowanym przeznaczeniem i, jeśli dotyczy, koszty finansowania zewnętrznego.

Wartość początkowa zawiera również wstępne szacunkowe koszty demontażu i usunięcia składnika majątku oraz koszty renowacji miejsca, w którym się znajdował, do których poniesienia Grupa jest zobowiązana, o ile wartości te są istotne.

Po początkowym ujęciu środki trwałe – za wyjątkiem zbiorów Gabinetu Numizmatycznego – wycenia się w wartości początkowej pomniejszonej o odpisy amortyzacyjne oraz ewentualnie o odpisy trwałej utraty wartości.

Środki trwałe nabyte w leasingu, w przypadku którego następuje przeniesienie na Grupę zasadniczo wszystkich ryzyk i korzyści, są ujmowane jako aktywa w korespondencji z ujęciem odpowiedniego zobowiązania jako leasing finansowy.

Składnik środków trwałych zostaje usunięty ze sprawozdania z sytuacji finansowej w chwili jego sprzedaży, likwidacji lub zbycia.

Zyski i straty wynikające z usunięcia składnika środków trwałych ze sprawozdania z sytuacji finansowej, ustalone jako różnica pomiędzy przychodami netto ze zbycia (jeśli takie są) a wartością bilansową składnika, ujmuje się w działalności operacyjnej.

Środki trwałe są amortyzowane w celu systematycznego rozłożenia ceny nabycia pomniejszonej o ewentualną oszacowaną wartość końcową (gdy jest istotna) dla odzwierciedlenia przyszłych korzyści ekonomicznych związanych z aktywem. Z tego względu, środki trwałe amortyzowane są metodą liniową. Stosowane okresy ekonomicznej przydatności dla środków trwałych zwykle są następujące:

Budynki	5 - 50	lat
Urządzenia techniczne i maszyny, w tym:	2 - 35	lat
Środki transportu	4 - 10	lat
Pozostałe środki trwałe	2 - 50	lat

Grunty własne nie są amortyzowane.

Okresy ekonomicznej przydatności oraz wartość końcowa są przeglądane corocznie i podlegają skorygowaniu jeśli zajdą okoliczności wpływające na zmianę okresu ekonomicznej użyteczności. Powyższe zmiany w szacunkach księgowych są ujmowane w sposób prospektywny.

Zbiory Gabinetu Numizmatycznego każdego roku są powiększane o nowe eksponaty. Są to głównie numizmaty wyprodukowane przez Mennicę Polską S.A., które ujmowane są w koszcie ich wytworzenia

Zbiory Gabinetu Numizmatycznego ujmowane są w wartościach przeszacowanych. W okresach pomiędzy przeszacowaniami podlegają odpisom amortyzacyjnym równym zero, ponieważ dokonywanie odpisów amortyzacyjnych nie powodowałoby zbliżenia wartości bilansowej z wartością godziwą. Ostatnia weryfikacja została przeprowadzona na dzień 31 grudnia 2013 roku. Kolejne przeszacowanie zostanie przeprowadzone w przypadku, gdy wartość bilansowa – w ocenie Zarządu Jednostki Dominującej – będzie odbiegać od wartości godziwej.

2.15Nieruchomości inwestycyjne

Nieruchomości inwestycyjne to nieruchomości, z których właściciel czerpie korzyści w postaci czynszu i/lub zwiększenia wartości kapitału (obejmują również nieruchomości w budowie przeznaczone na cele inwestycyjne). Nieruchomości te wycenia się początkowo według kosztu, z uwzględnieniem kosztu transakcji. Po ujęciu początkowym nieruchomości inwestycyjne wycenia się według zasad przewidzianych dla środków trwałych tj. pomniejszając o amortyzację i ewentualne odpisy z tytułu utraty wartości. Okres ekonomicznej użyteczności nieruchomości inwestycyjnych oraz stawki amortyzacyjne są zgodne z przyjętymi zasadami dotyczącymi środków trwałych.

2.16Aktywa trwałe przeznaczone do sprzedaży

Aktywa trwałe przeznaczone do sprzedaży to aktywa rzeczowe, których wartość bilansowa zostanie odzyskana poprzez transakcję sprzedaży, a nie poprzez ich dalsze wykorzystanie. Aktywa te są dostępne do niezwłocznej sprzedaży w obecnym stanie, z uwzględnieniem jedynie normalnych i zwyczajowo przyjętych warunków dla sprzedaży tego typu aktywów, a ich sprzedaż jest wysoce prawdopodobna.

Aktywa trwałe przeznaczone do sprzedaży wyceniane są po niższej z następujących dwóch wartości: oszacowanej wartości godziwej pomniejszonej o oczekiwane koszty sprzedaży lub wartości bilansowej i prezentowane są w odrębnej pozycji sprawozdania z sytuacji finansowej po spełnieniu warunków określonych w MSSF 5.

Aktywa te nie są amortyzowane. Jeżeli wartość godziwa pomniejszona o oczekiwane koszty sprzedaży jest niższa od wartości bilansowej, wówczas ujmuje się odpis z tytułu utraty wartości w wysokości różnicy. W kolejnych okresach, wraz ze wzrostem wartości godziwej pomniejszonej o koszty sprzedaży, odpis z tytułu utraty wartości jest odwracany w wartości nie większej niż skumulowany odpis aktualizujący ujęty w przeszłości.

2.17Aktywa i zobowiązania finansowe

Aktywa finansowe obejmują następujące kategorie:

• aktywa dostępne do sprzedaży,
• pożyczki udzielone i należności,
• aktywa wyceniane w wartości godziwej przez rachunek zysków i strat,
• aktywa utrzymywane do terminu wymagalności.

Zobowiązania finansowe obejmują następujące kategorie:

• zobowiązania finansowe wyceniane według zamortyzowanego kosztu,
• zobowiązania finansowe wyceniane w wartości godziwej przez rachunek zysków i strat.

Aktywa i zobowiązania finansowe są ujmowane i wyceniane zgodnie z MSR 39 "Instrumenty finansowe: ujmowanie i wycena".

W momencie początkowego ujęcia, aktywa finansowe są wyceniane w wartości godziwej powiększonej, w przypadku aktywów i zobowiązań, które nie są wyceniane w wartości godziwej przez rachunek zysków i strat, o koszty transakcji bezpośrednio do nich przyporządkowane.

Standaryzowane transakcje kupna lub sprzedaży aktywów finansowych są ujmowane na dzień rozliczenia transakcji.

Aktywa finansowe dostępne do sprzedaży

Aktywa finansowe dostępne do sprzedaży są aktywami finansowymi niebędącymi instrumentami pochodnymi, które zostały wyznaczone jako dostępne do sprzedaży lub nie zostały zaklasyfikowane do żadnej z pozostałych kategorii aktywów finansowych. Są to akcje - prezentowane w pozycji pozostałe inwestycje długoterminowe.

Wartość godziwa takich aktywów ustalana jest na podstawie bieżących notowań, o ile istnieje aktywny rynek dla danego aktywa. W przypadku braku aktywnego rynku możliwe jest, dla instrumentów kapitałowych nienotowanych, zastosowanie wyceny w koszcie nabycia z uwzględnieniem utraty wartości.

Zmiana wyceny instrumentów kapitałowych klasyfikowanych jako aktywa finansowe dostępne do sprzedaży odnoszona jest do pozostałych całkowitych dochodów. Grupa na bieżąco monitoruje przesłanki do rozpoznania trwałej utraty wartości aktywów finansowych dostępnych do sprzedaży. Na dzień sporządzenia niniejszego skonsolidowanego sprawozdania finansowego takie przesłanki nie zaistniały.

Pożyczki udzielone i należności

Pożyczki udzielone i należności własne są aktywami finansowymi niebędącymi instrumentami pochodnymi, z ustalonymi lub możliwymi do określenia płatnościami, które nie są kwotowane na aktywnym rynku i obejmują należności handlowe, środki pieniężne i ekwiwalenty środków pieniężnych oraz pozostałe pożyczki i należności. Są one prezentowane w sprawozdaniu z sytuacji finansowej w pozycjach: należności handlowe i pozostałe oraz środki pieniężne i ich ekwiwalenty.

Środki pieniężne i ekwiwalenty środków pieniężnych obejmują środki pieniężne na rachunkach bankowych, środki pieniężne w kasie, lokaty zawarte na okres nie dłuższy niż 3 miesiące oraz płynne instrumenty, które mogą zostać w sposób natychmiastowy zamienione na środki pieniężne w znanej kwocie i które są przedmiotem nieznacznych zmian wartości.

Pożyczki i należności są początkowo ujmowane w wartości godziwej, powiększonej o bezpośrednie koszty transakcji, a następnie są one wyceniane według zamortyzowanego kosztu przy użyciu efektywnej stopy procentowej. Pomija się dyskontowanie pożyczek i należności jeżeli efekt dyskonta nie byłby istotny.

Na każdy dzień zakończenia okresu sprawozdawczego Grupa ocenia, czy istnieją jakiekolwiek obiektywne przesłanki wskazujące na to, iż wartość pożyczek udzielonych lub należności własnych uległa obniżeniu.

W przypadku wystąpienia takich przesłanek, ustalana jest wartość odzyskiwalna składnika aktywów. Jeżeli jest ona mniejsza niż wartość bilansowa składnika aktywów, wówczas odpis aktualizujący z tytułu utraty wartości jest ujmowany w rachunku zysków i strat.

Ustalając wartość odzyskiwalną należności Grupa bierze pod uwagę zaległości w zapłacie, znaczące trudności finansowe dłużnika lub prawdopodobieństwo upadłości albo reorganizacji finansowej dłużnika.

Grupa posiada obligacje, które klasyfikuje jako należności i pożyczki. Są one prezentowane w pozycji pozostałe inwestycje długoterminowe.

Aktywa i zobowiązania finansowe wyceniane w wartości godziwej przez rachunek zysków i strat

Aktywa finansowe i zobowiązania wyceniane w wartości godziwej przez rachunek zysków i strat w Grupie stanowią instrumenty pochodne (zarówno aktywa jak i zobowiązania), które nie podlegają zasadom rachunkowości zabezpieczeń opisanym w MSR 39.

Wartość godziwa ustalana jest na podstawie bieżących notowań, o ile takie notowania z aktywnego rynku są dostępne a w przypadku ich braku według modeli wyceny bazujących na danych rynkowych (rynkowe stopy procentowe, kursy walutowe, bieżące ceny kruszców).

Wszystkie instrumenty pochodne zostały zawarte w celu zabezpieczenia działalności jednakże Grupa nie stosuje zasad rachunkowości zabezpieczeń co oznacza, że pochodne instrumenty kwalifikowane są jako aktywa lub zobowiązania wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy. Zrealizowane wyniki na instrumentach pochodnych oraz wycena bilansowa instrumentów pochodnych ujmowana jest w pozycjach: wynik na instrumentach pochodnych dotyczący sprzedaży zrealizowanej lub wynik na instrumentach pochodnych dotyczący sprzedaży niezrealizowanej, w zależności od tego, czy zabezpieczana sprzedaż została dokonana.

Aktywa utrzymywane do terminu wymagalności

Inwestycje utrzymywane do terminu wymagalności są to aktywa finansowe niebędące instrumentami pochodnymi, z ustalonymi lub możliwymi do określenia płatnościami oraz o ustalonym terminie wymagalności, względem których Grupa ma stanowczy zamiar i jest w stanie utrzymać w posiadaniu do upływu terminu wymagalności i które nie są pożyczkami i należnościami i które nie zostały wyznaczone przy początkowym ujęciu jako aktywa finansowe wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowych lub aktywa finansowe dostępne do sprzedaży.

Aktywa finansowe utrzymywane do terminu wymagalności wycenia się według zamortyzowanego kosztu przy zastosowaniu metody efektywnej stopy procentowej.

Zobowiązania finansowe wyceniane według zamortyzowanego kosztu

Zobowiązania finansowe wyceniane według zamortyzowanego kosztu w Grupie obejmują zaciągnięte kredyty i pożyczki, zobowiązania handlowe, zobowiązania wobec dostawców środków trwałych i są prezentowane w sprawozdaniu z sytuacji finansowej w pozycjach zobowiązania z tytułu kredytów, pożyczek oraz leasingu finansowego i zobowiązania handlowe oraz pozostałe.

Zobowiązania te są początkowo ujmowane w wartości godziwej, a następnie są wyceniane według zamortyzowanego kosztu przy zastosowaniu efektywnej stopy procentowej.

2.18 Zapasy

Zapasy wyceniane są według niższej z następujących wartości: ceny nabycia lub kosztu wytworzenia i wartości odzyskiwalnej netto. Rozchód zapasów ustalany jest metodą średniej ceny ważonej. Wartość odzyskiwalna netto jest szacowaną ceną sprzedaży dokonywanej w toku zwykłej działalności gospodarczej, pomniejszoną o koszty sprzedaży. Na potrzeby kalkulacji wartości odzyskiwalnej w przypadku zapasów z kruszcu, cena sprzedaży odpowiada w przybliżeniu cenie kruszcu na dzień bilansowy. Dla zapasów niekruszcowych cena sprzedaży odpowiada cenie metali nieszlachetnych. Przy dokonywaniu odpisów Grupa uwzględnia rotację zapasu, wskaźniki wystarczalności oraz przewidywania co do sprzedaży.

2.19 Podatek dochodowy

Podatek dochodowy obejmuje podatek bieżący oraz podatek odroczony.

Bieżący podatek dochodowy jest to kwota ustalona na podstawie przepisów podatkowych, która jest naliczona od dochodu do opodatkowania za dany okres. Bieżący podatek dochodowy ujmuje się jako zobowiązanie z tytułu podatku dochodowego w kwocie, w jakiej nie został zapłacony do dnia bilansowego.

Podatek odroczony jest rozpoznawany dla wszystkich różnic przejściowych oraz dla niewykorzystanych strat podatkowych. Aktywa z tytułu podatku odroczonego są rozpoznawane od tych różnic przejściowych, dla których istnieje uzasadnione prawdopodobieństwo realizacji. Na każdy dzień zakończenia okresu sprawozdawczego ponownie ocenia się dotąd nieujęte aktywa z tytułu podatku odroczonego. Uprzednio nieujęty składnik aktywów z tytułu odroczonego podatku dochodowego ujmuje się w zakresie, w jakim stało się prawdopodobne, że przyszły dochód do opodatkowania pozwoli na zrealizowanie tych aktywów.

Nie rozpoznaje się zobowiązania z tytułu podatku odroczonego, jeśli wynika ono z początkowego ujęcia wartości firmy. Ponadto nie ujmuje się podatku odroczonego w momencie początkowego ujęcia składnika aktywów lub zobowiązań w transakcji, która nie jest połączeniem jednostek gospodarczych i która nie wpływa w momencie przeprowadzenia transakcji na wynik finansowy brutto lub na dochód do opodatkowania.

Aktywa i zobowiązania z tytułu podatku odroczonego nie podlegają dyskontowaniu. Podatek odroczony wycenia się z zastosowaniem stawek podatkowych obowiązujących lub ogłoszonych na dzień zakończenia okresu sprawozdawczego.

2.20 Rezerwy i zobowiązania warunkowe

Rezerwy są ujmowane w przypadku, gdy na Grupie ciąży bieżące zobowiązanie względem strony trzeciej, którego kwotę można wiarygodnie oszacować i jest prawdopodobne, że wypełnienie obowiązku spowoduje konieczność wypływu środków zawierających w sobie korzyści ekonomiczne. Zobowiązanie może mieć charakter prawny, regulacyjny, umowny lub zwyczajowo oczekiwany, który wynika z działalności Grupy. Szacunek wysokości rezerwy odpowiada prawdopodobnym wydatkom, jakie Grupa poniesie w celu uregulowania zobowiązania. Jeżeli dokonanie wiarygodnego oszacowania zobowiązania jest niemożliwe, rezerwa nie jest ujmowana.

Wysokość rezerwy jest dyskontowana przez zastosowanie stopy dyskonta (w przypadku, gdy dyskonto jest istotne), która odzwierciedla upływ czasu oraz ryzyko charakterystyczne dla danego składnika zobowiązań. Kwota rezerwy jest okresowo weryfikowana i korygowana w razie konieczności.

2.21 Świadczenia pracownicze

Pracownicy Grupy mają prawo do nagród jubileuszowych oraz odpraw emerytalno-rentowych. Nagrody jubileuszowe są wypłacane pracownikom po osiągnięciu określonej liczby lat pracy, natomiast odprawy emerytalno-rentowe są wypłacane jednorazowo przy odejściu na emeryturę lub rentę zgodnie z przyjętymi przez Grupę zasadami wynagradzania. Wysokość świadczeń w obu przypadkach zależy od wysokości średniego wynagrodzenia oraz stażu pracy.

Świadczenia po okresie zatrudnienia w formie programów określonych świadczeń (w przypadku Grupy są to odprawy emerytalne, rentowe oraz nagrody jubileuszowe) ustalane są metodą aktuarialnej wyceny prognozowanych uprawnień jednostkowych. Wycena bazuje na założeniach demograficznych dotyczących wieku emerytalnego, przyszłego wzrostu płac, rotacji pracowników oraz na założeniach finansowych dotyczących przyszłych stóp procentowych (w celu ustalenia stopy dyskontowej). Niezależny aktuariusz co najmniej raz w roku wycenia wartość bieżącą zobowiązań z tytułu powyższych świadczeń.

2.22Udziały niekontrolujące

Udziały niekontrolujące stanowią tę część wyników netto uzyskiwanych z działalności oraz aktywów netto jednostki zależnej, które można przyporządkować do nienależących (bezpośrednio lub pośrednio za pośrednictwem jednostek zależnych) do Jednostki Dominującej. Udziały niekontrolujące wylicza się jako procentowy udział w kapitale własnym jednostki zależnej posiadany przez udziałowców niekontrolujących na dzień bilansowy pomnożony przez wartość kapitałów własnych tej jednostki. Straty dotyczące udziałowców niekontrolujących w skonsolidowanej jednostce zależnej mogą przewyższać udziały mniejszości w kapitale własnym tejże jednostki zależnej. Ta nadwyżka strat oraz dalsze straty dotyczące udziałowców i akcjonariuszy mniejszościowych obciąża udziały niekontrolujące. W skonsolidowanym bilansie udziały niekontrolujące prezentowane są jako jedna z pozycji kapitału własnego Grupy Kapitałowej. Informację o wielkości zysku (straty) przynależnym Grupie oraz udziałowcom niekontrolującym prezentuje się poniżej rachunku zysków i strat.

SEGMENTY DZIAŁALNOŚCI

Grupa Kapitałowa Mennicy Polskiej S.A. działa obecnie w obszarze następujących segmentów działalności:

• Segment I Produkty mennicze obejmujący:
• produkcję i sprzedaż wszystkich wyrobów menniczych m.in. produkcję monet obiegowych i kolekcjonerskich (wraz ze sprzedażą srebra i złota w krążkach), żetonów oraz innych wyrobów menniczych i wyrobów grawersko-medalierskich (medale, odznaczenia, znaczki, pieczęcie, datowniki, znaczki probiercze);
• działalność handlową i marketingową związaną w szczególności z promocją i dystrybucją monet kolekcjonerskich, numizmatów, sztabek inwestycyjnych oraz innych towarów menniczych;
• Segment II Przetwórstwo metali szlachetnych obejmujący kupno i sprzedaż metali szlachetnych, ich rafinację i odzysk metali szlachetnych ze złomów oraz m.in. następujące produkty: siatki katalityczne i wychwytujące, farby, wyposażenie pieców szklarskich, wyroby ciągnione i walcowane z metali szlachetnych, sprzęt laboratoryjny; z uwagi na dekonsolidację spółki zależnej (szczegółowo opisaną w nocie nr 1.2) – w 2017 roku nie występuje działalność w tym segmencie, natomiast w 2016 roku dotyczy wyłącznie działalności zaniechanej;
• Segment III Płatności elektroniczne obejmujący w szczególności obsługę systemów kart miejskich, sprzedaż oraz pośrednictwo w sprzedaży biletów komunikacji miejskiej, pre-paidów, biletów kolejowych, usług serwisowych oraz urządzeń technicznych do obsługi płatności elektronicznych;
• Segment IV Działalność deweloperska obejmujący w szczególności wynajem powierzchni oraz realizację projektów deweloperskich.

Zasady rachunkowości zastosowane w segmentach sprawozdawczych są takie same jak zasady rachunkowości opisane w rozdziale "Podstawowe zasady rachunkowości". Zysk segmentów to zysk wygenerowany przez poszczególne segmenty bez alokacji kosztów odpisów aktualizujących i innych pozostałych kosztów, jak i pozostałych przychodów operacyjnych, przychodów i kosztów finansowych, podatku dochodowego oraz innych pozycji przychodów i kosztów, które nie mogą być jednoznacznie przypisane do segmentów. Aktywa Grupy Kapitałowej są zaalokowane do poszczególnych segmentów z wyłączeniem pozostałych aktywów nieprzypisanych segmentom: inwestycje w jednostkach stowarzyszonych i współkontrolowanych wycenianych metodą praw własności, aktywa z tytułu odroczonego podatku dochodowego oraz pozostałe aktywa, które nie mogą być jednoznacznie przypisane do segmentów.

3.1 Wyniki finansowe dla segmentów działalności

Rachunek wyników dla segmentów za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2017 roku

			SEGMENT
Pozycje sprawozdania (w tysiącach złotych)	I. Produkty mennicze	II. Przetwórstwo metali szlachetnych	III. Płatności elektroniczne	IV. Działalność deweloperska	Pozycje nieprzypisane	Korekty	Razem
Przychody podstawowej działalności operacyjnej segmentu (sprzedaż klientom zewnętrznym)	576 064		345 456	4 575	816		926 912
Przychody podstawowej działalności operacyjnej segmentu (sprzedaż innym segmentom)	8 316			-34	8 408	-16 689
Przychody podstawowej działalności operacyjnej segmentu ogółem	584 380		345 456	4 541	9 224	-16 689	926 912
Koszty podstawowej działalności operacyjnej segmentu (sprzedaż klientom zewnętrznym)	-534 683		-331 675	-15 466	-10 115		-891 940
Koszty podstawowej działalności operacyjnej segmentu (sprzedaż innym segmentom)	-5 843		-10 281	-478	-133	16 734
Pozostałe przychody operacyjne					25 520		25 520
Pozostałe koszty operacyjne					-9 567		-9 567
Wynik na instrumentach pochodnych dot. sprzedaży niezrealizowanej					2 388		2 388
Udział w zyskach / stratach inwestycji wycenianych metodą praw własności				-752	84		-668
Wynik na dekonsolidacji spółki zależnej					71 025		71 025
Wynik operacyjny, w tym:	43 854		3 500	-12 154	88 426	45	123 671
- na sprzedaży zewnętrznej	41 381		13 781	-11 643	80 152		123 671
- na sprzedaży wewnętrznej	2 473		-10 281	-512	8 275	45
Amortyzacja	-5 894		-8 295	-3 460	-196		-17 845
EBITDA	49 748		11 794	-8 694	88 622	45	141 515
Przychody finansowe							26 554
Koszty finansowe							-8 606
Podatek dochodowy							-20 526
Wynik finansowy netto							121 093

* EBITDA – zysk z działalności operacyjnej powiększony o koszty amortyzacji.

Rachunek wyników dla segmentów za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2016 roku

			SEGMENT
Pozycje sprawozdania (w tysiącach złotych)	I. Produkty mennicze	II. Przetwórstwo metali szlachetnych	III. Płatności elektroniczne	IV. Działalność deweloperska	Pozycje nieprzypisane	Korekty	Razem
Przychody podstawowej działalności operacyjnej segmentu (sprzedaż klientom zewnętrznym)	480 923	29 100	365 678	6 592	78		882 371
Przychody podstawowej działalności operacyjnej segmentu (sprzedaż innym segmentom)	11 137	477		65	8 777	-20 456
Przychody podstawowej działalności operacyjnej segmentu ogółem	492 060	29 577	365 678	6 657	8 855	-20 456	882 371
Koszty podstawowej działalności operacyjnej segmentu (sprzedaż klientom zewnętrznym)	-440 861	-28 083	-348 903	-14 378	-9 337		-841 562
Koszty podstawowej działalności operacyjnej segmentu (sprzedaż innym segmentom)	-8 994	-228	-10 639	-545	-128	20 534
Pozostałe przychody operacyjne					24 305		24 305
Pozostałe koszty operacyjne					-16 744		-16 744
Wynik na instrumentach pochodnych dot. sprzedaży niezrealizowanej					-4 609		-4 609
Udział w zyskach / stratach inwestycji wycenianych metodą praw własności				-1 054	91		-963
Wynik operacyjny, w tym:	42 205	1 266	6 136	-9 320	2 433	78	42 798
- na sprzedaży zewnętrznej	40 062	1 017	16 775	-8 840	-6 216		42 798
- na sprzedaży wewnętrznej	2 143	249	-10 639	-480	8 649	78
Amortyzacja	-5 330	-2 035	-7 406	-3 671	-224		-18 666
EBITDA	47 535	3 301	13 542	-5 649	2 657	78	61 464
Przychody finansowe							2 701
Koszty finansowe							-16 246
Podatek dochodowy							16 112
Wynik finansowy netto							45 365

* EBITDA – zysk z działalności operacyjnej powiększony o koszty amortyzacji.

Na transakcje między segmentami sprawozdawczymi, które są eliminowane poprzez korekty konsolidacyjne składają się przede wszystkim: opłata licencyjna, usługi oraz transakcje związane z obrotem produktami menniczymi.

3.2 Wybrane dane bilansowe dla segmentów

Dane na dzień 31 grudnia 2017 roku:

			SEGMENT
Pozycje sprawozdania (w tysiącach złotych)	I. Produkty mennicze	II. Przetwórstwo metali szlachetnych	III. Płatności elektroniczne	IV. Działalność deweloperska	Pozycje nieprzypisane	Razem
Aktywa ogółem, w tym:	249 239		118 607	315 400	278 061	961 307
Wspólne przedsięwzięcia wyceniane metodą praw własności				13 957	28	13 985
Zobowiązania ogółem	107 693		63 265	165 193	28 323	364 720

Dane na dzień 31 grudnia 2016 roku

			SEGMENT
Pozycje sprawozdania (w tysiącach złotych)	I. Produkty mennicze	II. Przetwórstwo metali szlachetnych	III. Płatności elektroniczne	IV. Działalność deweloperska	Pozycje nieprzypisane	Razem
Aktywa ogółem, w tym:	142 801	33 907	72 745	209 475	384 781	843 709
Wspólne przedsięwzięcia wyceniane metodą praw własności				14 709	-57	14 652
Zobowiązania ogółem	16 585	105 431	49 419	56 658	147 383	375 477

3.3 Podział segmentów według rynków geograficznych

Dane za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2017 roku

			SEGMENT
Pozycje sprawozdania (w tysiącach złotych)	I. Produkty mennicze	II. Przetwórstwo metali szlachetnych	III. Płatności elektroniczne	IV. Działalność deweloperska	Pozycje nieprzypisane	Razem
Sprzedaż krajowa	293 026		345 456	4 575	817	643 874
Sprzedaż eksportowa	283 038					283 038
Ogółem sprzedaż	576 064		345 456	4 575	817	926 912

Dane za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2016 roku

			SEGMENT
Pozycje sprawozdania (w tysiącach złotych)	I. Produkty mennicze	II. Przetwórstwo metali szlachetnych	III. Płatności elektroniczne	IV. Działalność deweloperska	Pozycje nieprzypisane	Razem
Sprzedaż krajowa	253 552	27 400	365 678	6 592	79	653 301
Sprzedaż eksportowa	227 370	1 700				229 070
Ogółem sprzedaż	480 922	29 100	365 678	6 592	79	882 371

PRZYCHODY, KOSZTY Z WYŁĄCZENIEM AMORTYZACJI ORAZ PODATEK DOCHODOWY

4.1 Przychody

Przychody		Kraj		Eksport	Razem od 01-01-2017		Razem od 01-01-2016 do 31-12-2016
(w tysiącach złotych)	wartość	%	wartość	%	do 31-12-2017	Działalność kontynuowana	Działalność zaniechana
Wyroby	129 906	20,18	272 044	96,12	401 950	338 127	9 365
Usługi	47 556	7,39	613	0,22	48 169	46 356	1 632
Towary	466 412	72,43	10 381	3,66	476 793	468 788	18 103
Razem	643 874	100,00	283 038	100,00	926 912	853 271	29 100

4.2 Koszty według rodzaju

Koszty według rodzaju	od 01-01-2017	od 01-01-2016 do 31-12-2016
(w tysiącach złotych)	do 31-12-2017	Działalność kontynuowana	Działalność zaniechana
Amortyzacja	17 844	16 671	1 995
Zużycie materiałów i energii	455 848	305 324	3 609
Usługi obce	97 310	50 190	1 299
Podatki i opłaty	5 347	6 022	737
Świadczenia pracownicze	44 553	39 571	3 232
Pozostałe koszty	13 351	13 431	101
Wartość sprzedanych towarów i materiałów	448 281	403 043	17 247
Zmiana stanu zapasów	-187 474	-19 539	-177
Suma kosztu własnego sprzedaży, kosztów sprzedaży oraz kosztów ogólnego zarządu	895 060	814 712	28 044

4.3 Świadczenia pracownicze i zatrudnienie

Świadczenia pracownicze i zatrudnienie	od 01-01-2017	od 01-01-2016 do 31-12-2016
(w tysiącach złotych)	do 31-12-2017	Działalność kontynuowana	Działalność zaniechana
Wynagrodzenia	36 051	31 832	2 629
Ubezpieczenia społeczne	6 458	6 116	529
Nagrody jubileuszowe i odprawy emerytalne (w tym zwiększenie rezerw z tego tytułu)	637	244	16
Inne świadczenia pracownicze	1 407	1 377	61
Razem	44 553	39 569	3 234
Przeciętne zatrudnienie w etatach	415	417
Przeciętne zatrudnienie w osobach	425	428

4.4 Pozostałe przychody i koszty operacyjne

Pozostałe przychody	od 01-01-2017	od 01-01-2016 do 31-12-2016
(w tysiącach złotych)	do 31-12-2017	Działalność kontynuowana	Działalność zaniechana
Odwrócenie niewykorzystanych rezerw	110	774	61
Rozwiązanie odpisu aktualizującego należności
Otrzymane odszkodowania	377	71
Dotacje			108
Zysk ze zbycia niefinansowych aktywów trwałych	54
Zobowiązania odpisane	2
Pozostałe	882	323	5
Dywidendy otrzymane	24 095	22 963
Razem	25 520	24 131	174

W pozycji dywidendy otrzymane wykazana została wartość dywidendy otrzymanej w związku z posiadaniem przez Mennicę Polską S.A. akcji spółki Netia S.A.

Pozostałe koszty operacyjne	od 01-01-2017	od 01-01-2016 do 31-12-2016
(w tysiącach złotych)	do 31-12-2017	Działalność kontynuowana	Działalność zaniechana
Utworzenie rezerw(1)			11 582
Odpis aktualizujący wartość należności	206	894
Różnice inwentaryzacyjne	531	297
Likwidacja materiałów niepełnowartościowych	5	162
Odpis aktualizujący wartość zapasów	3 502
Przekazane darowizny	329	99
Koszty przeprowadzki	116	2 013
Strata ze zbycia niefinansowych aktywów trwałych		299	-14
Koszty sądowe	88	139	312
Korekty VAT		1
Dotacje
Pozostałe(2)	4 789	960
Razem	9 566	4 864	11 880

(1) W 2016 roku: rezerwa na zobowiązanie z tytułu zakwestionowanych przez UKS rozliczeń w VAT za okres lipiec – grudzień 2010 roku w spółce Mennica - Metale Szlachetne S.A. (rezerwa na odsetki została ujęta w kosztach finansowych – nota nr 4.5);

(2) W pozycji Pozostałe w roku 2017 wykazane zostały koszty kar naliczonych bądź zapłaconych przez Mennicę Polska S.A. w związku z opóźnieniami w dostawach w kwocie 3 897 tys. zł.

4.5 Przychody i koszty finansowe

Przychody i koszty finansowe	od 01-01-2017	od 01-01-2016 do 31-12-2016
(w tysiącach złotych)	do 31-12-2017	Działalność kontynuowana	Działalność zaniechana
Odsetki	1 778	532	2
Różnice kursowe netto dodatnie		1 847	309
Zysk na sprzedaży aktywów finansowych	24 683
Pozostałe	93	7	4
Przychody finansowe, razem	26 554	2 386	315
Odsetki(1)	4 153	4 310	10 412
Prowizje i opłaty od kredytów i gwarancji	1 678	1 499
Różnice kursowe netto	2 539
Odpis należności z tytułu pożyczki	231
Pozostałe	5	19	6
Koszty finansowe, razem	8 606	5 828	10 418
Przychody / koszty finansowe netto	17 948	-3 442	-10 103

(1) W kosztach odsetek w 2016 roku prezentowana jest w działalności zaniechanej rezerwa na odsetki z tytułu zakwestionowanych przez UKS rozliczeń w VAT za okres lipiec – grudzień 2010 roku w spółce Mennica - Metale Szlachetne S.A. w kwocie 7 595 tys. zł.

4.6 Podatek dochodowy

Podatek dochodowy wykazany w rachunku zysków i strat	od 01-01-2017	od 01-01-2016 do 31-12-2016
(w tysiącach złotych)	do 31-12-2017	Działalność kontynuowana	Działalność zaniechana
Podatek wykazany w rachunku zysków i strat
Podatek bieżący	-44	-313
Podatek dochodowy bieżący	-44	-313
Podatek odroczony	-20 482	17 026	-601
Powstanie / odwrócenie różnic przejściowych	-13 378	-8 893	-601
Rozpoznanie / wykorzystanie strat podatkowych	-7 104	25 919
Podatek dochodowy wykazany w rachunku zysków i strat	-20 526	16 713	-601

Podatek odniesiony na inne całkowite dochody

Podatek odniesiony na inne całkowite dochody (w tysiącach złotych)	od 01-01-2017 do 31-12-2017	od 01-01-2016 do 31-12-2016
Transakcje rozliczane przez kapitał własny
Aktywa finansowe dostępne do sprzedaży	-9 395	8 575
Razem	-9 395	8 575

Rozliczenia podatkowe oraz inne obszary działalności podlegające regulacjom mogą być przedmiotem kontroli organów administracyjnych, które uprawnione są do nakładania wysokich kar i sankcji. Brak odniesienia do

utrwalonych regulacji prawnych w Polsce powoduje występowanie w obowiązujących przepisach niejasności i niespójności. Często występujące różnice w opiniach co do interpretacji prawnej przepisów podatkowych zarówno wewnątrz organów państwowych, jak i pomiędzy organami państwowymi i przedsiębiorstwami, powodują powstawanie obszarów niepewności i konfliktów. Zjawiska te powodują, że ryzyko podatkowe w Polsce jest znacząco wyższe niż istniejące zwykle w krajach o bardziej rozwiniętym systemie podatkowym. Rozliczenia podatkowe mogą być przedmiotem kontroli przez okres pięciu lat, począwszy od końca roku w którym nastąpiła zapłata podatku. W wyniku przeprowadzanych kontroli dotychczasowe rozliczenia podatkowe Grupy mogą zostać powiększone o dodatkowe zobowiązania podatkowe (decyzja UKS wobec Mennicy Polskiej S.A. opisana w nocie 10.2).

Uzgodnienie podatku dochodowego

Uzgodnienie podatku dochodowego od wyniku brutto przed opodatkowaniem według ustawowej stawki podatkowej, z podatkiem dochodowym liczonym według efektywnej stawki podatkowej przedstawia się następująco:

		od 01-01-2017 do 31-12-2017		od 01-01-2016 do 31-12-2016
(w tysiącach złotych)	%	Kwota (1)	%	Kwota (1)
Zysk przed opodatkowaniem	19	141 619	19	29 252
Podatek w oparciu o obowiązującą stopę podatkową	19	-26 907	19	-5 558
Koszty trwale niestanowiące kosztów uzyskania przychodów	19	-1 113	19	-4 030
Przychody niepodlegające opodatkowaniu	19	5 234	19	4 231
Wykorzystanie strat podatkowych	19	163	19	706
Pozostałe(2)	19	2 097	19	20 763
Strata podatkowa roku bieżącego	19		19
Podatek dochodowy wykazany w rachunku zysków i strat		-20 526		16 112

(1) Kwoty obejmują podatek wyliczony na poszczególnych pozycjach;

(2) W roku 2016 w pozycji pozostałe prezentowane są głównie aktywa na straty podatkowe dotyczące lat poprzednich w spółkach Mennica Polska S.A. i Mennica Polska od 1766 Sp. z o.o.

Aktywa i zobowiązania z tytułu odroczonego podatku dochodowego
	dochodowego	Aktywo z tytułu odroczonego podatku	dochodowego	Zobowiązanie z tytułu odroczonego podatku	Netto
(w tysiącach złotych)	2017.12.31	2016.12.31	2017.12.31	2016.12.31	2017.12.31	2016.12.31
Rzeczowe aktywa trwałe	1 351	1 524	4 137	5 170	-2 785	-3 646
w tym MMS				68
Wartości niematerialne	1 778	1 511			1 778	1 511
Nieruchomości inwestycyjne(1)	1 223	1 782			1 223	1 782
Pozostałe inwestycje	214	11 820		1 595	214	10 225
Zapasy	2 014	1 804	7 933		-5 919	1 804
Należności handlowe i pozostałe	2 013	5 184	1 186	655	828	4 529
Zobowiązania handlowe i pozostałe	870	759		25	870	734
Świadczenia pracownicze	1 904	1 947			1 904	1 947
w tym MMS		133				133
Rezerwy	2	793			2	793
Pozostałe	1	600	34	24	-33	576
Straty podatkowe podlegające odliczeniu w przyszłych okresach	21 109	28 973			21 109	28 973
Aktywa / rezerwa z tytułu podatku odroczonego	32 479	56 697	13 290	7 469	19 189	49 228
Kompensata	-13 290	-7 469
w tym MMS		-68
Aktywa / rezerwa z tytułu podatku odroczonego wykazane	19 189	49 228
w tym MMS		65

(1) Aktywa z tytułu podatku odroczonego dotyczącego pozostałych inwestycji (wycena akcji Netia) zostały częściowo odniesione na inne całkowite dochody: wg stanu na dzień 31 grudnia 2017 roku: – 9 395 tys. zł, wg stanu na dzień 31 grudnia 2016 roku: 8 575 tys. zł.

Aktywa z tytułu podatku odroczonego wynikające z nierozliczonych strat podatkowych są rozpoznawane, gdy realizacja wynikających z nich korzyści podatkowych, poprzez odpisanie strat od przyszłych dochodów do opodatkowania, jest prawdopodobna.

W skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym za rok 2017 wykazane zostało m.in. aktywo na stratę podatkową w kwocie 2 936 tys. zł dotyczące jednostki prowadzącej działalność inwestycyjną w segmencie IV, aktywo na kwotę 8 902 tys. zł dotyczące jednostki prowadzącej działalność handlową w segmencie I oraz aktywo na stratę podatkową w kwocie 9 270 tys. zł dotyczące Jednostki Dominującej. Możliwość realizacji tego aktywa poparta jest prognozami inwestycyjnymi Grupy, m.in. w segmencie działalności deweloperskiej. Mennica Polska S.A. kończy realizację pierwszego etapu przedsięwzięcia deweloperskiego "Mennica Residence" oraz rozpoczęła budowę drugiego etapu, które zapewnią Spółce dochody podatkowe umożliwiające wykorzystanie utworzonego aktywa z tytułu odroczonego podatku dochodowego. Zarząd Jednostki Dominującej stoi na stanowisku, że aktywo zostanie zrealizowane.

Straty podatkowe mogą zostać wykorzystane w ciągu 5 kolejnych lat, z zastrzeżeniem, iż w ciągu jednego roku można wykorzystać maksymalnie 50% rocznej straty. W roku 2017 spółki Grupy wykorzystały poniesione w latach poprzednich straty podatkowe w kwocie 38 441 tys. zł.

Aktywo podatkowe zostało rozpoznane dla straty w kwocie 111 095 tys. zł. Aktywo z tytułu odroczonego podatku dochodowego od strat podatkowych w kwocie 17 433 tys. zł nie zostało rozpoznane, ponieważ Grupa uznała, że na dzień 31 grudnia 2017 roku wykorzystanie aktywa w tej kwocie nie jest prawdopodobne. Termin realizacji strat podatkowych został zaprezentowany w poniższej tabeli:

Rok	Wysokość straty podatkowej nierozliczonej na dzień 31.12.2017	Aktywo z tytułu odroczonego podatku dochodowego	Brak aktywa z tytułu odroczonego podatku dochodowego	Termin rozliczenia straty
	(w tysiącach złotych)
2013	14 852	2 018	804	2018
2014*	31 733	3 656	2 373	2019
2015*	33 341	6 200	135	2020
2016	35 577	6 759		2021
2017	13 025	2 475		2022
Razem	128 528	21 108	3 312

*Aktywa dotyczące strat podatkowych spółek Mennica Polska S.A. oraz Mennica Polska od 1766 Sp. z o.o. za lata 2014-2015 zostały ujęte w roku 2016.

Kwotę odroczonego podatku dochodowego obliczono według stawki podatkowej 19%, obowiązującej na dzień 31 grudnia 2017 roku.

4.7 Zysk na akcję

W Grupie nie występują instrumenty rozwadniające, a zatem zysk podstawowy i rozwodniony są sobie równe. Kalkulacja podstawowego zysku przypadającego na jedną akcję dokonana została w oparciu o zysk netto przypadający na akcjonariuszy dominujących podzielony przez średnią ważoną liczbę akcji występującą w trakcie okresu sprawozdawczego. Wielkości te zostały ustalone w sposób przedstawiony poniżej:

Zysk na akcję (w złotych)	2017.12.31	2016.12.31
Zysk netto przypisany Akcjonariuszom Jednostki Dominującej (A)	124 237 019	46 979 152
Liczba akcji zwykłych na początek okresu	51 138 096	51 321 349
Liczba akcji własnych skupionych w celu umorzenia		183 253
Liczba akcji zwykłych na koniec okresu	51 138 096	51 138 096
Średnia ważona liczba akcji (B)	51 138 096	51 151 124
Zysk na akcję (A:B)	2,43	0,92

AKTYWA TRWAŁE

5.1 Utrata wartości aktywów trwałych

Jeśli możliwe jest wskazanie wiarygodnej i jednolitej podstawy alokacji, składniki majątku trwałego Grupy alokowane są do poszczególnych jednostek generujących przepływy pieniężne lub do najmniejszych grup jednostek generujących takie przepływy, dla których można wyznaczyć wiarygodne i jednolite podstawy alokacji. W przypadku aktywów niematerialnych o nieokreślonym okresie użytkowania oraz jeszcze nie przyjętych do użytkowania, test utraty wartości przeprowadzany jest corocznie oraz dodatkowo wtedy, gdy występują przesłanki wskazujące na możliwość wystąpienia utraty wartości. Przy ocenie, czy istnieją przesłanki wskazujące na potencjalną utratę wartości aktywów, Grupa bierze pod uwagę określone czynniki, między innymi rynki zbytu oraz pozostałe zmiany regulacyjne i gospodarcze. Na dzień 31 grudnia 2017 roku Grupa nie dokonała odpisów z tytułu utraty wartości.

5.2 Środki trwałe, środki trwałe w budowie i wartości niematerialne inne niż wartość firmy

W okresie sprawozdawczym nie aktywowano kosztów finansowania zewnętrznego w wartości środków trwałych. Grupa nie posiada wartości niematerialnych o nieokreślonym okresie użytkowania co oznacza, że wykazane w niniejszym sprawozdaniu finansowym podlegają amortyzacji według stawek określonych w nocie 2.13 i 2.14. Roszczenia, postępowania i sprawy sądowe dotyczące aktywów trwałych zostały opisane w nocie 10.2

Leasing finansowy

Środki trwałe stanowiące przedmiot leasingu nie mogą zostać sprzedane, darowane, przewłaszczone ani zastawione i stanowią zabezpieczenie związanych z nimi zobowiązań.

Grupa na dzień 31 grudnia 2017 roku nie użytkowała środków trwałych na podstawie umów leasingu finansowego.

Aktywa trwałe podlegające przeszacowaniu

Zbiory Gabinetu Numizmatycznego, prezentowane w sprawozdaniu w wartości przeszacowanej, nie podlegały na dzień 31 grudnia 2017 roku wycenie niezależnego biegłego rzeczoznawcy. W ocenie Grupy wartość tych zbiorów nie uległa istotnej zmianie od dnia sporządzenia poprzedniej wyceny, tj. od 31 grudnia 2013 roku. W sytuacji, kiedy wycena jest niezbędna dla zaprezentowania bieżącej wartości godziwej zbiorów, każdorazowo powoływany jest biegły rzeczoznawca.

					Środki trwałe i środki trwałe w budowie			Wartości niematerialne
				(w tysiącach złotych)					(w tysiącach złotych)
	Grunty i budynki	Urządzenie techniczne i maszyny	Środki transportu	Zbiory Gabinetu Numizmatycznego	Inne	Środki trwałe w budowie	Razem	Patenty i licencje	Pozostałe wartości niematerialne	Wartości niematerialne w budowie	Razem wartości niematerialne	Razem
Wartość brutto w 2017 roku
Wartość brutto na dzień 1 stycznia	52 954	72 461	3 514	899	91 272	16 609	237 709	10 460	131 039	352	141 851	379 560
Nabycie		9		318		58 210	58 537		31	4 264	4 295	62 832
Przemieszczenie ze środków trwałych w budowie	1 624	6 931	1 677		15 042	-25 274		3 328		-3 328
Transfer z nieruchomości inwestycyjnych do środków trwałych	7 766	2 702			24		10 492					10 492
Zbycie / Likwidacja1)	-26 027	-12 005	-1 186	-35	-976		-40 229	-76	-11 112		-11 188	-51 417
Transfer ze środków trwałych do wartości niematerialnych						- 1 317	- 1 317			1 317	1 317
Wartość brutto na dzień 31 grudnia	36 317	70 098	4 005	1 182	105 362	48 228	265 192	13 712	119 958	2 605	136 275	401 467
Skumulowana amortyzacja w 2017 roku
Skumulowana amortyzacja i odpisy z tytułu utraty wartości na dzień 1 stycznia w tym:	10 511	49 062	2 380		64 726		126 679	9 092	13 342		22 434	149 113
Naliczenie za okres	1 811	4 931	593		7 967		15 302	601	1 536		2 137	17 439
Transfer z/do nieruchomości inwestycyjnych	2 267	1 804			23		4 094					4 094
Zbycie / Likwidacja1)	-7 942	-8 843	-1 144		-960		-18 889		-457		-457	-19 346
Skumulowana amortyzacja i odpisy z tytułu utraty wartości na dzień 31 grudnia	6 647	46 954	1 829		71 756		127 186	9 693	14 421		24 114	151 300
Skumulowane przeszacowanie w 2017 roku
Skumulowane przeszacowanie na dzień 1 stycznia w tym:				13 278			13 278					13 278
Skumulowane przeszacowanie na dzień 31 grudnia				13 278			13 278					13 278
Wartość netto w 2017 roku
Wartość netto na dzień 1 stycznia	42 443	23 399	1 134	14 177	26 546	16 609	124 308	1 368	117 697	352	119 417	243 725
Wartość netto na dzień 31 grudnia	29 670	23 144	2 176	14 460	33 606	48 228	151 284	4 019	105 537	2 605	112 161	263 445

1) Likwidacja w kwocie netto 31 754 tys. zł dotyczy przesunięcia nieumorzonej wartości majątku trwałego do pozycji zapasów (produkcja w toku) w związku z realizacją inwestycji deweloperskiej Mennica Residence;

Zmiany w środkach trwałych w Grupie Kapitałowej łącznie z MMS w roku 2016:

		Środki trwałe i środki trwałe w budowie						Wartości niematerialne
				(w tysiącach złotych)						(w tysiącach złotych)
GRUPA KAPITAŁOWA	Grunty i budynki	Urządzenie techniczne i maszyny	Środki transportu	Zbiory Gabinetu Numizmatycznego	Inne	Środki trwałe w budowie	Razem	Patenty i licencje	Pozostałe wartości niematerialne	Wartości niematerialne w budowie	Razem wartości niematerialne	Razem
Wartość brutto w 2016 roku
Wartość brutto na dzień 1 stycznia	39 868	62 240	2 710	886	86 204	24 915	216 823	10 371	131 039	66	141 476	358 299
Nabycie		15		13	4	33 111	33 143			1 001	1 001	34 144
Przemieszczenie ze środków trwałych w budowie	21 698	13 181	1 123		5 279	-41 281		715		-715
Transfer z/do nieruchomości inwestycyjnych	4 681	1 139			10		5 830					5 830
Zbycie / Likwidacja	-13 293	-4 114	-319		-225	-136	-18 087					-18 087
Wartość brutto na dzień 31 grudnia	52 954	72 461	3 514	899	91 272	16 609	237 709	10 460	131 039	352	141 851	379 560
Skumulowana amortyzacja w 2016 roku
Skumulowana amortyzacja i odpisy z tytułu utraty wartości na dzień 1 stycznia w tym:	11 536	47 065	2 259		57 570		118 430	9 278	11 725		21 003	139 433
Naliczenie za okres	1 607	4 410	395		7 362		13 774	423	1 617		2 040	15 814
Transfer z/do nieruchomości inwestycyjnych	1 310	714			8		2 032					2 032
Zbycie / Likwidacja	-3 942	-3 127	-274		-214		-7 557	-609			-609	-8 166
Skumulowana amortyzacja i odpisy z tytułu utraty wartości na dzień 31 grudnia	10 511	49 062	2 380		64 726		126 679	9 092	13 342		22 434	149 113
Skumulowane przeszacowanie w 2016 roku
Skumulowane przeszacowanie na dzień 1 stycznia w tym:				13 278			13 278					13 278
Skumulowane przeszacowanie na dzień 31 grudnia				13 278			13 278					13 278
Wartość netto w 2016 roku
Wartość netto na dzień 1 stycznia	28 332	15 175	451	14 164	28 634	24 915	111 671	1 093	119 314	66	120 473	232 144
Wartość netto na dzień 31 grudnia	42 443	23 399	1 134	14 177	26 546	16 609	124 308	1 368	117 697	352	119 417	243 725

Zmiany w środkach trwałych w MMS w roku 2016:

				(w tysiącach złotych)	Środki trwałe i środki trwałe w budowie					Wartości niematerialne (w tysiącach złotych)
MMS	Grunty i budynki	Urządzenie techniczne i maszyny	Środki transportu	Zbiory Gabinetu Numizmatycznego	Inne	Środki trwałe w budowie	Razem	Patenty i licencje	Pozostałe wartości niematerialne	Wartości niematerialne w budowie	Razem wartości niematerialne	Razem
Wartość brutto w 2016 roku
Wartość brutto na dzień 1 stycznia	27 290	11 033	534		2 698	278	41 833	1 228			1 228	43 061
Nabycie						15	15					15
Przemieszczenie ze środków trwałych w budowie	83				2	-85
Zbycie / Likwidacja		-24			-2		-26					-26
Wartość brutto na dzień 31 grudnia	27 373	11 009	534		2 698	208	41 822	1 228			1 228	43 050
Skumulowana amortyzacja w 2016 roku
Skumulowana amortyzacja i odpisy z tytułu utraty wartości na dzień 1 stycznia w tym:	3 820	7 656	434		2 094	208	14 212	1 131			1 131	15 343
Naliczenie za okres	902	881	54		124		1 961	75			75	2 036
Zbycie / Likwidacja		-25			-2		-27					-27
Skumulowana amortyzacja i odpisy z tytułu utraty wartości na dzień 31 grudnia	4 722	8 512	488		2 216	208	16 146	1 206			1 206	17 352
Wartość netto w 2016 roku
Wartość netto na dzień 1 stycznia	23 470	3 377	100		604	70	27 621	97			97	27 718
Wartość netto na dzień 31 grudnia	22 651	2 497	46		482		25 676	22			22	25 698

5.3 Nieruchomości inwestycyjne

Nieruchomości inwestycyjne (w tysiącach złotych)	31.12.2017	31.12.2016
Wartość brutto nieruchomości inwestycyjnych
Wartość brutto na początek okresu	25 492	31 322
Nabycie	19
Transfer z / do rzeczowego majątku trwałego lub obrotowego (1)	-10 491	-5 830
Sprzedaż / likwidacja	-2 865
Wartość brutto na koniec okresu	12 155	25 492
Skumulowana amortyzacja i odpisy z tytułu utraty wartości
Skumulowana amortyzacja i odpisy z tytułu utraty wartości na początek okresu	13 093	14 310
Amortyzacja za okres	405	815
Transfer z / do rzeczowego majątku trwałego lub obrotowego (1)	-4 093	-2 032
Sprzedaż / likwidacja	-2 816
Skumulowana amortyzacja i odpisy z tytułu utraty wartości na koniec okresu	6 589	13 093
Wartość netto na początek okresu	12 399	17 012
Wartość netto na koniec okresu	5 566	12 399

(1) W latach 2017 i 2016 zaprezentowane zostały transfery dotyczące zmiany klasyfikacji – wcześniej określone aktywa, ze względu na ich przeznaczenie, stanowiły nieruchomości inwestycyjne, a aktualnie są środkami trwałymi bądź prezentowane są w zapasach, w pozycji produkcja w toku; kwoty netto transferów wyniosły odpowiednio 6 398 tys. zł oraz 3 798 tys. zł.

Nieruchomości inwestycyjne obejmują głównie biura i magazyny przeznaczone pod wynajem lub kupione w celu realizacji zysku ze wzrostu ich wartości.

Okres ekonomicznej użyteczności nieruchomości inwestycyjnych oraz stawki amortyzacyjne są zgodne z przyjętymi zasadami dotyczącymi środków trwałych.

Wartość godziwa nieruchomości inwestycyjnych wg wycen rzeczoznawców wynosi

Nieruchomość	Wycena w	Prezentacja w księgach
	wartości godziwej	2017	2016
Warszawa, ul. Żelazna 56, ul. Waliców 11(1)			285
Warszawa, ul. Waliców 9	12 568	5 626	5 817
Warszawa, ul. Annopol 3(1)			556
Warszawa, ul. Łucka		2 947	3 028
(2) Warszawa, ul. Jagiellońska	120 412	2 040	2 330
Razem	132 980	10 613	12 016

(1) Na dzień 31 grudnia 2017 roku pozycje przeklasyfikowane zostały do pozycji środków trwałych bądź zapasów (produkcja w toku);;

(2) Wycena obejmuje również wartość użytkowania wieczystego gruntu, ujętą jako wartość niematerialna.

Powyższe pomiary wartości godziwej Grupa klasyfikuje na poziomie 3 hierarchii wartości godziwej.

5.4 Pozostałe inwestycje długoterminowe

2017
Jednostka	Wartość na 1 stycznia	Wycena / odsetki	Nabycie	Sprzedaż	Wartość netto na 31 grudnia
Obligacje GGH Towers MT (1)	16 739	1 484	39 405		57 628
Akcje Netia S.A. (2)	287 975	49 451	3 605	-341 031
Akcje FIP TFI S.A.	1 588				1 588
Razem	306 302	50 935	43 010	-341 031	59 216
2016
Jednostka	Wartość na 1 stycznia	Wycena / odsetki	Nabycie	Sprzedaż	Wartość netto na 31 grudnia
Obligacje GGH Towers MT (1)	13 045	644	3 050		16 739
Akcje Netia S.A. (2)	304 600	-45 131	28 506		287 975
Akcje FIP TFI S.A.	1 588				1 588
Razem	319 233	-44 487	31 556		306 302

(3) W związku z realizacją projektu budowy budynków biurowych Mennica Legacy Tower, spółka zależna od Jednostki Dominującej - Mennica Polska Spółka Akcyjna Tower S.K.A., jako akcjonariusz spółki Mennica Towers GGH MT Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością S.K.A. (dalej SPV), zobowiązała się dofinansowywać projekt proporcjonalnie do swoich udziałów kapitałowych w niej (na dzień sporządzenia niniejszego raportu jest to 50%) w formie wkładu kapitałowego oraz w formie dłużnej, tzn. w formie pożyczek, bądź poprzez obejmowanie emitowanych przez SPV obligacji. na dzień 31 grudnia 2017 roku spółka Mennica Polska Spółka Akcyjna Tower S.K.A. nabyła obligacje wyemitowane przez Mennica TOWERS GGH MT Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością S.K.A. 55 155 tys. zł; w styczniu 2018 roku podpisany został aneks zwiększający umowne dofinansowanie o 18 000 tys. zł, z czego 9 000 tys. zł przypada na Mennicę Polską Spółkę Akcyjną Tower S.K.A; na dzień sporządzenia niniejszego sprawozdania Mennica Polska Spółka Akcyjna Tower S.K.A. wniosła swoją część dofinansowania w pełnej kwocie, nabywając obligacje wyemitowane przez Mennica TOWERS GGH MT Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością S.K.A.

Z tytułu posiadanych obligacji Spółce Mennica Polska Spółka Akcyjna Tower S.K.A. przysługuje oprocentowanie za cały okres aż do dnia wykupu, w wysokości WIBOR 3M z dnia pokwitowania odbioru poszczególnych Odcinków Zbiorowych Obligacji, powiększone o marżę odsetkową. Jako okres wykupu określony został termin późniejszy z: upływ okresu zakazu zbycia rozumiany jako wcześniejszy z następujących terminów a) uzyskanie ostatecznego pozwolenia na użytkowanie nowo wybudowanego budynku oraz osiągnięcie progu 80% wynajmowanej powierzchni do wynajęcia tego budynku lub b) 15 listopada 2018 roku, albo termin wynikający z umowy JV

(4) Mennica Polska S.A. osiągnęła przychody z tytułu dywidendy od akcji Netia S.A. w kwocie 24 095 tys. zł w roku 2017 i 22 963 tys. zł w roku 2016.

W dniu 4 grudnia Mennica Polska SA złożyła Domowi Maklerskiemu mBanku S.A. zlecenie sprzedaży na rzecz spółki Cyfrowy Polsat S.A. akcji spółki Netia S.A. w liczbie 63 407 500 sztuk, stanowiących 18,2% kapitału zakładowego spółki oraz stanowiących 18,2% w ogólnej liczbie głosów na Walnym Zgromadzeniu Netii. Cena za akcję ustalona została na poziomie 5,77 zł, a wartość całej transakcji to 365 861 tys. zł. Jednocześnie, zgodnie z wiedzą Spółki, Inwestor złożył w dniu 4 grudnia 2017 roku analogiczne zlecenie kupna od Spółki 63 407 500 akcji Netia za cenę 5,77 złza jedną akcję tj. za łączną kwotę 365.861 tys. zł. Złożenie zlecenia kupna

i zlecenia sprzedaży nastąpiło poza sesją giełdową, w ramach transakcji pakietowej na rynku regulowanym Giełdy Papierów Wartościowych w Warszawie S.A., za pośrednictwem domu maklerskiego. Rozliczenie transakcji nastąpiło w dniu 5 grudnia 2017 roku. Szczegóły ujęcia księgowego przedstawia poniższa tabela.

Wpływ na rachunek zysków i strat:

Przychód ze sprzedaży	365 861
Koszt nabycia	-341 031
Koszty sprzedaży	-146
Zysk na sprzedaży rozpoznany w Rachunku Zysków i Strat	24 684

Wpływ na inne całkowite dochody:

Cofnięcie ujemnej wyceny akcji	49 451
Aktywa z tytułu odroczonego podatku dochodowego	-9 395
Kapitał z aktualizacji wyceny	40 056
Zmiana wartości godziwej wykazana w innych całkowitych dochodach	40 056

W związku z realizacją projektu budowy budynków biurowych Mennica Legacy Tower, spółka zależna od Jednostki Dominującej - Mennica Polska Spółka Akcyjna Tower S.K.A., jako akcjonariusz spółki Mennica Towers GGH MT Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością S.K.A. (dalej SPV), zobowiązała się dofinansowywać projekt proporcjonalnie do swoich udziałów kapitałowych w niej (na dzień sporządzenia niniejszego raportu jest to 50%) w formie wkładu kapitałowego oraz w formie dłużnej, tzn. w formie pożyczek, bądź poprzez obejmowanie emitowanych przez SPV obligacji. na dzień 31 grudnia 2017 roku spółka Mennica Polska Spółka Akcyjna Tower S.K.A. nabyła obligacje wyemitowane przez Mennica TOWERS GGH MT Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością S.K.A. 55 155 tys. zł; w styczniu 2018 roku podpisany został aneks zwiększający umowne dofinansowanie o 18 000 tys. zł, z czego 9 000 tys. zł przypada na Mennicę Polską Spółkę Akcyjną Tower S.K.A; na dzień sporządzenia niniejszego sprawozdania Mennica Polska Spółka Akcyjna Tower S.K.A. wniosła swoją część dofinansowania w pełnej kwocie, nabywając obligacje wyemitowane przez Mennica TOWERS GGH MT Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością S.K.A

Z tytułu posiadanych obligacji Spółce Mennica Polska Spółka Akcyjna Tower S.K.A. przysługuje oprocentowanie za cały okres aż do dnia wykupu, w wysokości WIBOR 3M z dnia pokwitowania odbioru poszczególnych Odcinków Zbiorowych Obligacji, powiększone o marżę odsetkową. Jako okres wykupu określony został termin późniejszy z: upływ okresu zakazu zbycia rozumiany jako wcześniejszy z następujących terminów a) uzyskanie ostatecznego pozwolenia na użytkowanie nowo wybudowanego budynku oraz osiągnięcie progu 80% wynajmowanej powierzchni do wynajęcia tego budynku lub b) 15 listopada 2018 roku, albo termin wynikający z umowy JV.

AKTYWA OBROTOWE

6.1 Zapasy

Zapasy		2016.12.31 2017.12.31
(w tysiącach złotych)		Grupa Kapitałowa razem	w tym MMS
Wartość netto zapasów
Materiały	19 890	23 824	1 491
Produkcja w toku, w tym:	131 140	40 380	905
działalność deweloperska (1)	121 360	30 307
Wyroby gotowe(2)	111 342	3 798	32
Towary	24 889	30 507	2
Zapasy razem	287 261	98 509	2 430
Odpis aktualizujący zapasów	10 985	9 970	190
Zapasy brutto	298 246	108 479	2 620
Koszty i przychody zapasów ujęte w sprawozdaniu z całkowitych dochodów
Pozostałe przychody operacyjne (rozwiązanie odpisów, różnice inwentaryzacyjne, odzysk kruszców z likwidacji zapasów)	869	2 372
Pozostałe koszty operacyjne (utworzenie odpisów, różnice inwentaryzacyjne, likwidacja zapasów nieprzydatnych)	-4 740	-1 996	-61
Wpływ na wynik	-3 871	376	-61

Grupa dokonuje odpisów aktualizujących wartość nierotujących zapasów do cen sprzedaży netto możliwych do uzyskania. W przypadku zapasów z kruszcu (Au, Ag) cena sprzedaży odpowiada cenie kruszcu na dzień bilansowy. W przypadku zapasów niekruszcowych cena sprzedaży odpowiada cenie metali nieszlachetnych. Przy dokonywaniu odpisów Grupa uwzględnia rotację zapasu, wskaźniki wystarczalności oraz przewidywania, co do sprzedaży.

• (1) W związku z realizacją przez Mennicę Polską S.A. przedsięwzięć deweloperskich Mennica Residence I i II, zgodnie z MSR 2, Grupa ujęła koszt wyburzanych budynków (nieumorzona wartość) oraz koszty wyburzeń jako element kosztów wytworzenia mieszkań. Z tego tytułu w wartości zapasów (w produkcji w toku) na dzień 31 grudnia 2017 roku ujęta została łącznie kwota 41 751 tys. zł. W związku z realizacją I etapu Mennica Residence w 2016 roku ujęto nieumorzoną wartość wyburzonego budynku dawnej produkcji, mieszczącego się przy ul. Żelaznej, w kwocie 9 997 tys. zł. Z kolei w celu realizacji II etapu inwestycji Mennica Residence został wyburzony budynek Aurum (ul. Waliców 11), a w wartości zapasów w roku 2017 została ujęta kwota 31 754 tys. zł, tj. wartość netto tego budynku wraz z trwale związanymi z nim budowlami i urządzeniami oraz wartość netto gruntu na którym wzniesiono budynek. Inwestycja Mennica Residence prowadzona jest na gruntach zajmowanych przez te budynki, tak więc wyburzenia dokonywane są w bezpośrednim związku z inwestycją. Wartość wyburzeń będzie ujmowana jako integralna część kosztu wytworzenia produktu gotowego w postaci mieszkań do momentu ostatecznej sprzedaży, która zostanie ujęta w wyniku finansowym po zakończeniu budowy, w momencie przekazania klientom lokali na własność. Powyższe podejście jest zgodne z MSR 2, wg którego do kosztu wytworzenia zalicza się wszelkie koszty bezpośrednie i uzasadnioną część kosztów pośrednich z tym, że wartość zapasów nie może przekraczać wartości odzyskiwalnej.
• (2) W pozycji wyroby gotowe ujęta jest między innymi wartość złotych medali dla Ministerstwa Finansów Tajlandii - 106 011 tys. zł, wyprodukowanych przez Mennicę Polską SA.

6.2 Należności handlowe i pozostałe, pozostałe aktywa

Należności handlowe są przedstawione w kwotach netto, tzn. są pomniejszone o odpisy aktualizacyjne. Grupa dokonuje odpisów indywidulanych tzn. oddzielnie analizuje każdą należność. Obowiązkowo tworzone są odpisy w pełnej wysokości na należności od dłużników postawionych w stan likwidacji lub upadłości oraz na należności dochodzone na drodze sądowej. Ponadto odpisy tworzy się na należności odsetkowe od nieterminowo regulowanych należności, w wysokości 100% naliczonych odsetek oraz na należności, których termin wymagalności został znacznie przekroczony i Grupa widzi znaczne ryzyko braku zapłaty.

		2016.12.31
(w tysiącach złotych)	2017.12.31	Grupa Kapitałowa razem	w tym MMS
Należności handlowe	54 669	36 954	2 089
Należności z tytułu VAT	3 086	2 783	97
Inne (1)	12 735	5 016	24
Razem należności handlowe i pozostałe netto	70 490	44 753	2 210

(1) Na dzień 31 grudnia 2017 roku kwota obejmuje m. in. w Mennicy Polskiej SA: należności z tytułu zaliczek na zakup środków trwałych– 1 445 tys. zł oraz należność z tytułu podatku CIT za rok 2012 wraz z odsetkami – 7 995 tys. zł.

Odpisy aktualizujące wartość należności handlowych i		2016.12.31
pozostałych	2017.12.31	Grupa Kapitałowa razem	w tym MMS
Stan na początek okresu sprawozdawczego	178 007	179 660	165 357
Odpisy z tytułu utraty wartości należności	1 797	2 590	12
Odwrócenie odpisów z tytułu utraty wartości	-997	-707
Wykorzystanie odpisów na należności	-1 628	-3 536	-7
Dekonsolidacja spółki zależnej	-165 246
Stan na koniec okresu sprawozdawczego	11 933	178 007	165 361

Struktura walutowa należności handlowych przedstawia się następująco:

		2016.12.31
Należności handlowe według walut	2017.12.31	Grupa Kapitałowa razem	w tym MMS
W walucie polskiej	34 549	24 041	1 841
W walucie EUR (po przeliczeniu na PLN)	2 804	11 763	153
W walucie USD (po przeliczeniu na PLN)	17 316	1 150	95
Należności krótkoterminowe razem	54 669	36 954	2 089

Wiekowanie należności handlowych:

Należności handlowe o pozostałym do końca okresu sprawozdawczego okresie spłaty	2016.12.31
(w tysiącach złotych)	2017.12.31	Grupa Kapitałowa razem	w tym MMS
Dla których termin płatności nie minął	46 991	8 556	1 678
Przeterminowane, w tym:	19 611	41 275	526
Do 1 miesiąca	5 978	20 318	400
Powyżej 1 miesiąca do 3 miesięcy	397	9 598	16
Powyżej 3 miesięcy do 1 roku	3 594	1 911	26
Powyżej roku	9 642	9 448	84
Należności razem ( brutto)	66 602	49 831	2 204
- odpisy aktualizujące należności (wielkość ujemna)	-11 933	-12 877	-115
Należności handlowe razem (netto)	54 669	36 954	2 089
Dla których termin płatności nie minął	46 991	8 419	1 678
Przeterminowane, w tym:	7 678	28 535	411
Do 1 miesiąca	5 978	20 259	400
Powyżej 1 miesiąca do 3 miesięcy	397	8 171	11
Powyżej 3 miesięcy do 1 roku	1 303	105

Na dzień 31 grudnia 2017 roku i 31 grudnia 2016 roku nie wystąpiły istotne jednostkowo należności handlowe objęte odpisem aktualizującym.

6.3 Środki pieniężne i ich ekwiwalenty

Nadwyżki środków pieniężnych Grupy inwestowane są w krótkoterminowe płynne instrumenty finansowe np. depozyty bankowe. Okresy inwestycji zależą od bieżącego zapotrzebowania Grupy na środki pieniężne. Lokaty krótkoterminowe zakładane są na okresy od jednego dnia do 3 miesięcy. Instrumenty te przynoszą oprocentowanie, którego wysokość zależy od bieżących stóp rynku pieniężnego oraz długości inwestycji. Spółki Grupy korzystają z usług finansowych banków o ugruntowanej pozycji rynkowej, oferujących zarówno atrakcyjne stawki oprocentowania lokat, jak i konkurencyjne koszty innych produktów bankowych.

Trzy główne banki, w których Grupa lokuje środki pieniężne to banki, które przez agencję ratingową Fitch oceniane są na poziomie F1+, F2 oraz A

Środki pieniężne i ich ekwiwalenty		2016.12.31
(w tysiącach złotych)	2017.12.31	Grupa Kapitałowa razem	w tym MMS
Rachunki bankowe (rachunki bieżące)	20 066	17 112	45
Lokaty krótkoterminowe	211 706	18 099
Środki pieniężne w kasie	322	333
Środki pieniężne w automatach	8 298	7 140
Środki pieniężne w drodze	1 150	1 760
Razem	241 541	44 444	45
Struktura walutowa
W walucie polskiej	234 413	31 212	19
W walucie EUR (po przeliczeniu na PLN)	6 477	12 146	26
W walucie USD (po przeliczeniu na PLN)	647	1 085
W pozostałych walutach (po przeliczeniu na PLN)	4	1

ZOBOWIAZANIA KRÓTKO I DŁUGOTERMINOWE

7.1 Zobowiązania z tytułu kredytów, pożyczek oraz leasingu finansowego

Zobowiązania z tytułu kredytów, pożyczek oraz leasingu finansowego	Zobowiązania długoterminowe		Zobowiązania krótkoterminowe
				2016.12.31
	2017.12.31	2016.12.31	2017.12.31	Grupa Kapitałowa
( w tysiącach złotych)				razem	w tym MMS
Kredyty i pożyczki			291	195 662	74 324
Razem			291	195 662	74 324
Struktura walutowa
W walucie polskiej			291	195 662	74 324

W poniższej tabeli przedstawiono kredyty bankowe według kredytodawców:

				2017.12.31			2016.12.31
Kredytodawca	Kredytobiorca	Termin spłaty	Łącznie	Kredyt gotówkowy	Gwarancje	Łącznie	Kredyt gotówkowy	Gwarancje
Przyznane limity kredytowe
mBank SA (1)	MPSA, MP1766	30.11.2018	55 000	30 000	55 000	55 000	30 000	55 000
DnB Bank Polska SA (2)	MPSA, MP1766, SMP	24.08.2018	25 000	20 500	4 500	25 000	19 500	5 500
BZWBK (3)	MPSA	31.05.2018	32 585		32 585	20 000		20 000
Pekao SA (4)	MPSA	22.06.2019	45 000	45 000	45 000	25 000	25 000	25 000
BGK (5)	MPSA	08.09.2018	50 000	50 000	50 000	30 000	30 000	30 000
Razem			207 585	145 500	187 085	155 000	104 500	135 500
Wykorzystane kredyty bankowe i linie kredytowe
mBank SA (1)	MPSA, MP1766	30.11.2018	5 279		5 279	35 458	501	34 957
DnB Bank Polska SA (2)	MPSA, MP1766, SMP	24.08.2018	4 284	291	3 993	4 653	952	3 701
BZWBK (3)	MPSA	31.05.2018	16 146		16 146	16 527		16 527
Pekao SA (4)	MPSA	22.06.2019	-			-
BGK (5)	MPSA	08.09.2018	4 348		4 348	27 399	27 399
DnB Bank Polska SA (6)	MPSA	09.07.2019	-			92 486	92 486
Razem			30 057	291	29 766	176 523	121 338	55 185
W tym krótkoterminowe				291			121 338
W tym długoterminowe
	Maksymalne limity do wykorzystania
mBank SA (1)	MPSA, MP1766	30.11.2018	49 721	30 000	49 721	19 542	19 542	19 542
DnB Bank Polska SA (2)	MPSA, MP1766, SMP	24.08.2018	20 425	19 918	507	20 347	18 548	1 799
BZWBK (3)	MPSA	31.05.2018	16 439		16 439	3 473	-	3 473
Pekao SA (4)	MPSA	22.06.2019	45 000	45 000	45 000	25 000	25 000	25 000
BGK (5)	MPSA	08.09.2018	45 652	45 652	45 652	2 601	2 601	2 601
Razem			177 237	140 570	157 319	70 963	65 691	52 415

Skróty użyte w kolumnie Kredytobiorca oznaczają: MPSA – Mennica Polska S.A. MP1766 – Mennica Polska os 1766 Sp. z o.o. SMP – Skarbiec Mennicy Polskiej S.A.

• (1) umowa na wspólny limit kredytowy w rachunku bieżącym podpisana z mBankiem S.A. przez Mennicę Polską S.A. i Mennicę Polską od 1766 Sp. z o.o.; umowa została przedłużona do dnia 30 listopada 2018 roku; na dzień bilansowy limit gotówkowy nie był wykorzystywany, na dzień 31 grudnia 2016 roku limit wykorzystywany był tylko przez Mennicę Polska S.A. (501 tys. zł);
• (2) w dniu 29 sierpnia 2014 roku podpisana została z bankiem DnB Bank Polska S.A. umowa na wspólny limit kredytowy w rachunku bieżącym dla spółek Mennica Polska SA, Mennica Polska od 1766 Sp. z o.o. oraz Skarbiec Mennicy Polskiej SA; limit może być wykorzystany na finasowanie bieżącej działalności operacyjnej spółek oraz udzielanie gwarancji, przy czym SMP może skorzystać tylko z limitu gotówkowego do wysokości 1 000 tys. zł, a łączny limit na wykorzystanie gotówki wynosi 20 500 tys. zł; w dniu 7 czerwca 2017 roku podpisany został aneks przedłużający okres udostępnienia limitu do dnia 24 sierpnia 2018 roku; na dzień bilansowy i na 31 grudnia 2016 roku z limitu gotówkowego korzystał SMP (291 tys. zł i 952 tys. zł.);
• (3) w dniu 17 czerwca 2016 roku Spółka podpisała z Bankiem Zachodnim WBK S.A. umowę o limit na gwarancje bankowe nr K00527/16 na kwotę 20 000 tys. zł; w roku 2017 limit ten został podwyższony do 32 585 tys. zł, a umowa przedłużona do dnia 31 maja 2018 roku; maksymalny okres obowiązywania poszczególnych gwarancji otwartych w ramach tej umowy wynosi 1 rok dla gwarancji wadialnych, płatności i zwrotu zaliczki oraz 3 lata dla gwarancji dobrego wykonania i rękojmi; wierzytelności banku wynikające z tej umowy nie są zabezpieczone;
• (4) w dniu 22 czerwca 2016 roku MPSA podpisała z Bankiem Polska Kasa Opieki Spółką Akcyjną umowę na limit kredytowy w rachunku bieżącym; limit może być wykorzystany na finasowanie bieżącej działalności operacyjnej spółki oraz udzielanie gwarancji i akredytyw; w roku 2017 limit został zwiększony do kwoty 45 000 tys. zł, a termin obowiązywania przesunięty na dzień 22 czerwca 2019 roku;
• (5) w dniu 21 września 2016 roku Mennica Polska S.A. podpisała z Bankiem Gospodarstwa Krajowego umowę na linię wieloproduktową; linia ta może być wykorzystana na finansowanie bieżącej działalności spółki oraz udzielanie gwarancji i akredytyw; aneksem z dnia 8 czerwca 2017 roku limit ten został podwyższony do 50 000 tys. zł oraz przedłużono termin jego obowiązywania do 8 września 2018 roku;
• (6) Mennica Polska SA dokonała w roku 2017 całkowitej spłaty kredytu inwestycyjnego udzielonego na mocy umowy z dnia 7 lipca 2014 roku. Wszystkie zabezpieczenia zostały zwolnione. Saldo zobowiązań z tytułu kredytu na dzień 31 grudnia 2016 roku wynosiło 92 486 tys. zł.

7.2 Zobowiązania handlowe oraz pozostałe

Zobowiązania handlowe		Zobowiązania długoterminowe		Zobowiązania krótkoterminowe
oraz pozostałe			2016.12.31		2016.12.31
(w tysiącach złotych)	2017.12.31	Grupa Kapitałowa razem	w tym MMS	2017.12.31	Grupa Kapitałowa razem	w tym MMS
Zobowiązania handlowe
wobec jednostek pozostałych				85 081	66 225	1 408
Otrzymane przedpłaty, w tym: (1)				262 133	71 120	4 549
działalność deweloperska				152 584	49 945
Zobowiązania z tytułu VAT				1 032	2 443	1 386
Pozostałe zobowiązania				3 826	2 273	404
Przychody przyszłych okresów		681	681		762	114
Razem		681	681	352 072	142 823	7 861
Struktura walutowa
W walucie polskiej		681	681	339 747	130 944	7 814
W walucie EUR (po przeliczeniu na PLN)				11 312	11 116	35
W walucie USD (po przeliczeniu na PLN)				1 013	761	10
W pozostałych walutach (po przeliczeniu na PLN)					2	2

(1) W pozycji otrzymane przedpłaty wykazana została przedpłata na kruszec otrzymana przez Mennicę Polską SA od Ministerstwa Finansów Tajlandii w kwocie 105 016 tys. zł, w związku z kontraktem na wybicie złotych medali.

7.3 Rezerwy

Rezerwy w 2017 r.
	Sprawy sądowe	Rezerwa na zwroty i utracone marże	Pozostałe	Razem
Stan na 1 stycznia	4 103	54		4 157
Zwiększenie	345		2 787	3 132
Wykorzystanie	-4 448		-489	-4 937
Rozwiązanie		-54		-54
Stan na 31 grudnia			2 298	2 298
W tym krótkoterminowe			2 298	2 298
Rezerwy w 2016 r.
	Sprawy sądowe	Rezerwa na zwroty i utracone marże	Pozostałe	Razem
Stan na 1 stycznia	6 731	331		7 062
Zwiększenie	2 053	386	19 155	21 594
Wykorzystanie	-4 650	-242		-4 892
Rozwiązanie		-421		-421
Stan na 31 grudnia	4 134	54	19 155	23 343
w tym MMS	30		19 155
W tym krótkoterminowe	4 134	54	19 155	23 343

Główne pozycje rezerw na dzień 31 grudnia 2017 roku to rezerwa na kary umowne w związku z nieterminowym wywiązywaniem się z kontraktów handlowych, ujęte w Jednostce Dominującej.

7.4 Zobowiązania z tytułu świadczeń pracowniczych

Główne tytuły zobowiązań z tytułu świadczeń pracowniczych przedstawiają się następująco:

Zobowiązania z tytułu świadczeń pracowniczych	Długoterminowe				Krótkoterminowe
(w tysiącach złotych)		31.12.2016			31.12.2016
	31.12.2017	Grupa Kapitałowa razem	w tym MMS	31.12.2017	Grupa Kapitałowa razem	w tym MMS
Nagrody jubileuszowe	2 052	1 807		142	80
Rezerwy na odprawy emerytalno-rentowe	702	691	44	123	92	11
Pozostałe świadczenia po okresie zatrudnienia		18
Niewykorzystane urlopy				1 608	1 499	174
Premie				3 007	3 259
Wynagrodzenia				2 425	5 518	3 151
Inne					1
Razem	2 754	2 516	44	7 305	10 449	3 336

Główne założenia przyjęte do wyceny były następujące:

Główne założenia przyjęte przy wycenie świadczeń pracowniczych	31.12.2017	31.12.2016
Stopa dyskonta	3,3%	3,5%
Stopa wzrostu wynagrodzeń	3%	3%
Oczekiwany przeciętny okres zatrudnienia (lata)	13	13

KAPITAŁ WŁASNY

8.1 Kapitał Akcyjny

Kapitał akcyjny Mennicy Polskiej S.A. dzieli się na 51 138 096 akcji na okaziciela, każda o wartości nominalnej 1 zł (jeden złoty), serii A, B, C i D. Każda akcja jest równoważna jednemu głosowi na Walnym Zgromadzeniu Akcjonariuszy i daje prawo do dywidendy. Akcje są akcjami zwykłymi, nieuprzywilejowanymi, brak jest ograniczeń w dysponowaniu akcjami. Kapitał akcyjny został opłacony w całości.

W okresie objętym sprawozdaniem finansowym nie nastąpiła emisja, spłata nieudziałowych i kapitałowych papierów wartościowych.

Poniższa nota przedstawia akcjonariuszy posiadających - bezpośrednio lub poprzez podmioty zależne - co najmniej 5% ogólnej liczby głosów na Walnym Zgromadzeniu Jednostki Dominującej na dzień przekazania niniejszego raportu.

	Stan na dzień raportu			Stan na 31-12-2017			Stan na 31-12-2016
Akcjonariusz	Liczba akcji	% w kapitale zakładowym	% w ogólnej liczbie głosów	Liczba akcji	% w kapitale zakładowym	% w ogólnej liczbie głosów	Liczba akcji	% w kapitale zakładowym	% w ogólnej liczbie głosów
Zbigniew Jakubas wraz z podmiotami zależnymi oraz podmiotami, o których mowa w art. 87 ust. 1 pkt 5 Ustawy o ofercie publicznej	25 180 270	49,2%	49,2%	25 180 270	49,2%	49,2%	25 180 270	49,0%	49,0%
ING OFE	3 830 000	7,5%	7,5%	3 830 000	7,5%	7,5%	3 830 000	7,5%	7,5%
PZU OFE	3 538 420	6,9%	6,9%	3 538 420	6,9%	6,9%	3 538 420	6,9%	6,9%
Joanna Jakubas	2 959 000	5,8%	5,8%	2 959 000	5,8%	5,8%	2 959 000	5,8%	5,8%
MetLife Otwarty Fundusz Emerytalny	2 817 591	5,5%	5,5%	2 817 591	5,5%	5,5%	2 817 591	5,5%	5,5%

Grupa nie posiada informacji o istniejących umowach lub innych zdarzeniach, w wyniku których mogą nastąpić zmiany w strukturze akcjonariatu, z wyjątkiem nabycia akcji własnych Jednostki Dominującej (patrz Nota 8.2).

Spółki zależne nie posiadają akcji Mennicy Polskiej S.A.

Stan posiadania akcji Spółki dominującej lub uprawnień do nich przez osoby zarządzające i nadzorujące emitenta

Zgodnie z posiadanymi informacjami stan posiadania akcji Mennicy Polskiej S.A. lub uprawnień do nich przez osoby zarządzające i nadzorujące, na dzień przekazania niniejszego raportu przedstawia się następująco:

• 1. Osoby zarządzające nie posiadają akcji Spółki;
• 1. Osoby nadzorujące:
• Zbigniew Jakubas Przewodniczący Rady Nadzorczej: na dzień sporządzenia raportu posiadał 14 947 sztuk akcji; w okresie od przekazania poprzedniego raportu nie nastąpiły zmiany w stanie posiadania akcji.

Pozostali Członkowie Rady Nadzorczej nie posiadają akcji Spółki Dominującej.

8.2 Nabycie akcji własnych

W dniu 21 maja 2015 roku Walne Zgromadzenie Mennicy Polskiej S.A., podjęło Uchwałę, w której postanowiło upoważnić Zarząd Mennicy Polskiej S.A. do nabycia przez Spółkę w pełni pokrytych Akcji Własnych Spółki notowanych na rynku regulowanym – rynku oficjalnych notowań giełdowych prowadzonym przez Giełdę Papierów Wartościowych w Warszawie S.A. – w celu umorzenia w drodze obniżenia kapitału zakładowego Spółki. Łączna liczba nabywanych akcji nie mogła przekroczyć 837 426 szt., a łączna kwota, którą Spółka przeznaczyła na nabycie akcji własnych nie mogła przekroczyć 13 399 tys. zł. Uchwała została podana do wiadomości komunikatem bieżącym.

W dniu 14 grudnia 2015 roku Zarząd Spółki podjął Uchwałę nr VII/134/2015 dotyczącą rozpoczęcia skupu akcji własnych w celu umorzenia, która określiła program skupu akcji. Pierwsze transakcje nabycia akcji własnych miały miejsce w dniu 15 grudnia 2015 roku. W dniu 1 lipca 2016 roku Spółka poinformowała o zakończeniu Programu Skupu Akcji Własnych. Spółka w ramach niniejszego programu skupiła 199 330 szt. akcji za łączną kwotę 2 782 tys. zł. W dniu 26 kwietnia 2017 roku Walne Zgromadzenie Mennicy Polskiej S.A. podjęło uchwałę o umorzeniu skupionych akcji własnych w ilości 199 330 sztuk. Na dzień sporządzenia niniejszego sprawozdania umorzenie zostało zarejestrowane w KRS.

8.3 Dywidendy

W dniu 26 kwietnia 2017 roku Walne Zgromadzenie Mennicy Polskiej S.A. podjęło uchwałę o wypłacie dywidendy z zysku roku 2016 w wysokości 0,70 zł na jedną akcję, tj. w całkowitej kwocie 35 796 667,20 zł. Dzień ustalenia praw do dywidendy został określony na 19 maja 2017 roku, a dzień wypłaty – na 26 maja 2017 roku. Dywidenda wypłacona została zgodnie z uchwałą, w dniu 26 maja 2017 roku.

8.4 Wpływ hiperinflacji na kapitały własne

MSR 29 Sprawozdawczość finansowa w gospodarkach hiperinflacyjnych wymaga, by jednostki, które prowadzą działalność gospodarczą w okresie hiperinflacji, przeliczyły składniki kapitału własnego z zastosowaniem ogólnego wskaźnika inflacji. Skutki przeliczenia powinny być prezentowane ze znakiem minus w pozycji sprawozdania z sytuacji finansowej Grupy "zyski zatrzymane". Korekta taka ma odzwierciedlać wpływ hiperinflacji na wynik finansowy za dany okres sprawozdawczy. Przyjmuje się, że w Polsce występowała hiperinflacja w latach 1989 – 1996. Zdaniem Zarządu Spółki wątpliwości może budzić ujmowanie w bilansie wspomnianej korekty hiperinflacyjnej jako niepokrytej straty z lat ubiegłych w sytuacji gdy, dotyczy ona zdarzeń z okresu hiperinflacji, a korespondujące z nią zyski zostały podzielone przed datą sporządzenia niniejszego kwartalnego skróconego skonsolidowanego sprawozdania finansowego. Dodatkowo, nie jest jasne czy ewentualne ujęcie korekty hiperinflacyjnej powoduje skutki na gruncie przepisów Kodeksu Spółek Handlowych, dotyczących np. kwoty dywidendy możliwej do wypłaty, kwoty zaliczki na poczet dywidendy czy też warunków kiedy niezbędne jest podjęcie uchwały dotyczącej dalszego istnienia jednostki. W tej sytuacji, zdaniem Zarządu Spółki, ujęcie korekty hiperinflacyjnej bezpośrednio w bilansie mogłoby być mylące dla użytkowników skonsolidowanego sprawozdania finansowego i dlatego odpowiednie kwoty, wskaźniki i sposób przeliczenia, dotyczące korekty hiperinflacyjnej, prezentujemy poniżej.

Przeliczeniu podlegają: kapitał zakładowy, kapitał powstały z nadwyżki ceny emisyjnej nad wartością nominalną akcji. Nie przelicza się zysków zatrzymanych (niepodzielonego wyniku z lat ubiegłych), kapitałów zapasowych i rezerwowych powstałych z podziału zysków w latach ubiegłych oraz nadwyżek z aktualizacji wyceny aktywów. Na dzień przekształcenia przedsiębiorstwa państwowego w jednoosobową spółkę Skarbu Państwa i w okresie objętym hiperinflacją, w Jednostce Dominującej nie występował kapitał z nadwyżki ceny emisyjnej nad wartością

nominalną akcji, dlatego poniższe zestawienie prezentuje przeliczenie w celach informacyjnych wyłącznie kapitału zakładowego.

Rok wniesienia kapitału	Wartość wg ceny nominalnej	Wskaźniki hiperinflacyjne	Wartość kapitału po przeliczeniu	Różnica korekta hiperinflacji
1994	50 000 000	2,03	101 286 484	51 286 484

8.5 Zarządzanie kapitałem

Grupa zarządza kapitałem poprzez stosowanie zrównoważonej polityki finansowej, której celem jest dostarczanie odpowiednich środków finansowych na rozwój biznesowy przy jednoczesnym zabezpieczeniu właściwej struktury finansowania i płynności finansowej. Przyjęta przez Grupę praktyka zarządzania kapitałem narzuca utrzymywanie dyscypliny finansowej, zapewniając jednocześnie odpowiednią elastyczność niezbędną do zachowania rentownego rozwoju oraz do realizacji dystrybucji zysku wypracowanego przez Grupę. Nie istnieją zewnętrzne ograniczenia w dystrybucji kapitału poza tym, ze zgodnie z Kodeksem spółek handlowych Jednostka Dominująca jest zobowiązana do przekazywania 8% zysków na kapitał zapasowy do czasu osiągnięcia wartości kapitału zapasowego w wysokości 1/3 kapitału akcyjnego. Mennica Polska S.A. zrealizowała ten poziom w poprzednich latach.

Wysokość kapitałów Jednostki Dominującej możliwych do dystrybuowania na dzień 31 grudnia 2017 roku wynosi 319 516 tys. zł.

Grupa monitoruje kapitał za pomocą wskaźnika zadłużenia. Wskaźnik ten oblicza się jako stosunek zadłużenia netto do łącznej wartości kapitału. Zadłużenie netto oblicza się jako sumę kredytów i pożyczek (obejmujących bieżące i długoterminowe kredyty i pożyczki wykazane w sprawozdaniu z sytuacji finansowej), zobowiązań z tytułu leasingu oraz obligacji (jeżeli występują) pomniejszoną o środki pieniężne i ich ekwiwalenty. Łączną wartość kapitału oblicza się jako kapitał własny wykazany w sprawozdaniu z sytuacji finansowej.

Zadłużenie netto do kapitałów własnych	2017	2016
(w tysiącach złotych)
Zadłużenie	291	195 662
Środki pieniężne i ekwiwalenty	241 541	44 444
Zadłużenie netto	0	151 218
Kapitał własny	596 587	468 234
Stosunek zadłużenia netto do kapitału	0%	32,3%

INSTRUMENTY FINANSOWE I ZARZĄDZANIE RYZYKIEM FINANSOWYM

9.1 Pomiar wartości godziwej

W odniesieniu do instrumentów finansowych, które po początkowym ujęciu wyceniane są w wartości godziwej tj. do aktywów lub zobowiązań wycenianych w wartości godziwej przez wynik finansowy oraz aktywów finansowych dostępnych do sprzedaży, Grupa klasyfikuje zasady pomiaru wartości godziwej wykorzystując poniższą hierarchię odzwierciedlającą wagę danych źródłowych wykorzystywanych do wyceny:

• Poziom 1: kwotowania (nieskorygowane) z aktywnych rynków dla identycznych aktywów lub zobowiązań,
• Poziom 2: dane źródłowe inne niż kwotowania zaliczane do Poziomu 1, które są obserwowalne dla aktywów lub zobowiązań w sposób bezpośredni (jako ceny) lub pośredni (pochodne cen),
• Poziom 3: dane źródłowe dla aktywów lub zobowiązań, które nie są oparte na obserwowalnych danych rynkowych (dane źródłowe nieobserwowalne).

Poniższe tabele przedstawiają analizę aktywów finansowych spółek z Grupy, które po początkowym ujęciu wyceniane są w wartości godziwej, pogrupowanych w Poziomy 1-3 w zależności od stopnia obserwowalności danych źródłowych wykorzystywanych do wyceny wartości godziwej.

Pozycja bilansowa	2017.12.31				2016.12.31
(w tysiącach złotych)	Poziom 1	Poziom 2	Poziom 3	Razem	Poziom 1	Poziom 2	Poziom 3	Razem
Aktywa wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy		1 846		1 846		317		317
Aktywa finansowe dostępne do sprzedaży					287 975			287 975
Razem aktywa wyceniane w wartości godziwej		1 846		1 846	287 975	317		288 292
Zobowiązania wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy		501		501		1 948		1 948
Razem zobowiązania finansowe wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy		501		501		1 948		1 948

Wartość godziwa instrumentów finansowych wycenianych na dzień bilansowy w wartości godziwej

W okresach 12 miesięcy zakończonych 31 grudnia 2017 i 2016 roku nie wystąpiły przesunięcia pomiędzy Poziomem 1 i Poziomem 2 hierarchii pomiaru wartości godziwej oraz nie nastąpiły przesunięcia z/do Poziomu 3. Aktywa ujęte w poziomie 1 w roku 2016 są to akcje Netii S.A., będące w posiadaniu Mennicy Polskiej S.A. Na poziomie 2 wykazywane są otwarte pozycje w transakcjach terminowych zabezpieczających wartość kruszcu bądź kurs walutowy, prezentowane przez Mennicę Polska S.A. i Mennicę Polską od 1766 Sp. z o.o.

Wartość godziwa instrumentów finansowych niewycenianych na dzień bilansowy w wartości godziwej

W odniesieniu do instrumentów finansowych, które nie są na dzień bilansowy wyceniane w wartości godziwej tj. w przypadku instrumentów zaliczonych do kategorii: pożyczki i należności oraz zobowiązań wycenianych w zamortyzowanym koszcie (aktywa finansowe utrzymywane do terminu wymagalności nie występują) ich wartość bilansowa nie odbiega znacząco od wartości godziwej głównie z uwagi na fakt, że większość tych instrumentów ma charakter krótkoterminowy lub jest oprocentowana w oparciu o stopę zmienną. Wartość poszczególnych kategorii zaprezentowana została w nocie 9.2

9.2 Wartość kategorii instrumentów finansowych

Poniższa nota zawiera informacje o wartości instrumentów finansowych zakwalifikowanych do poszczególnych kategorii instrumentów finansowych wraz z uzgodnieniem tych wartości do kwot wykazanych w sprawozdaniu z sytuacji finansowej.

		Kategorie instrumentów finansowych
Pozycja bilansowa			2017.12.31					2016.12.31
(w tysiącach złotych)	Aktywa wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy	Pożyczki i należności	Aktywa finansowe dostępne do sprzedaży	Zobowiązania wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy	Zobowiązania wyceniane w zamortyzowanym	Aktywa wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy	Pożyczki i należności	Aktywa finansowe dostępne do sprzedaży	Zobowiązania wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy	Zobowiązania wyceniane w zamortyzowanym
Pozostałe inwestycje długoterminowe		57 628(1)	1 587				18 327(1)	287 975(2)
Należności handlowe oraz pozostałe	1 846	54 669				317	36 954
w tym MMS							2 089
Środki pieniężne i ich ekwiwalenty		241 541					44 444
w tym MMS							45
Zobowiązania krótkoterminowe: zobowiązania z tytułu kredytów, pożyczek oraz leasingu finansowego					291					195 662
w tym MMS										74 324
Zobowiązania handlowe oraz pozostałe				501	85 081				1 948	66 225
w tym MMS										1 408
Razem	1 846	353 838	1 587	501	85 372	317	99 725	287 975	1 948	261 887
w tym MMS							2 134			75 732

1) Obligacje wyemitowane przez Mennica TOWERS GGH MT Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością S.K.A. nabyte przez Mennica Polska Spółka Akcyjna Tower S.K.A., akcje FIP TFI S.A., opisane w nocie 5.4;

2) Akcje Netia S.A. posiadane przez Mennicę Polską S.A.

9.3 Przychody i koszty związane z instrumentami finansowymi według kategorii instrumentów

Poniższa nota zawiera zestawienie kosztów i przychodów w podziale na kategorie instrumentów finansowych, w tym wynik na odpisach aktualizujących.

			Zysk operacyjny			Przychody/koszty finansowe
(w tysiącach złotych)		Odpisy aktualizacyjne	Wycena instrumentów pochodnych	Wynik z rozliczenia instrumentów pochodnych	Przychody odsetkowe	Koszty odsetkowe	Zyski/straty z różnic kursowych	Inne
		2017
Aktywa wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy			3 794	13 014
Pożyczki i należności		-800			1 778		750
Zobowiązania wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy			-818	-10 482
Zobowiązania wyceniane w zamortyzowanym koszcie						-4 114	1 772
Razem		-800	2 976	2 532	1 778	-4 114	2 523
		2016
Aktywa wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy			341	13 915
Pożyczki i należności		-1 883			1 892		861
w tym MMS		-115
Zobowiązania wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy			-3 405	-14 266
Zobowiązania wyceniane w zamortyzowanym koszcie						-8 716	1 333
w tym MMS							308
Razem		-1 883	-3 064	-351	1 892	-8 716	2 194

9.4 Instrumenty pochodne

Spółki z Grupy zawierają transakcje na instrumenty pochodne typu forward i swap walutowy (pary walut: PLN/EUR, PLN/USD) oraz future typu cash i future typu carry oparte o cenę metali szlachetnych (złota i srebra).

Wszystkie instrumenty pochodne zawarte są w celach zabezpieczających, przy czym Grupa nie zadecydowała o wdrożeniu regulacji rachunkowości zabezpieczeń. W związku z tym, zgodnie z MSR 39 wszystkie zawarte instrumenty pochodne kwalifikowane są do kategorii: wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy (ściślej: przeznaczone do obrotu).

Wszystkie kontrakty terminowe oparte były na cenach kruszców i/lub cenach walut obcych. W celu wyceny tych instrumentów Grupa stosuje standardowe techniki wyceny, wykorzystujące dane rynkowe z dnia bilansowego, tj. m.in. dane dotyczące notowań walut obcych, stóp procentowych, cen kruszców oraz wyceny kontraktów przedstawione przez brokerów, z którymi Grupa podpisała umowy o współpracy.

9.5 Cele i polityka zarządzania ryzykiem finansowym

Grupa jest narażona na ryzyko finansowe związane przede wszystkim z instrumentami finansowymi emitowanymi lub posiadanymi w ramach działalności operacyjnej i finansowej. Ryzyko to można określić jako

ryzyko rynkowe (w skład którego wchodzi ryzyko walutowe, ryzyko stopy procentowej i ryzyko cenowe), ryzyko płynności oraz ryzyko kredytowe.

Grupa zarządza ryzykiem finansowym w celu ograniczenia niekorzystnego wpływu zmian kursów walutowych i cen kruszców, jak również w celu stabilizacji przepływów pieniężnych oraz zapewnienia odpowiedniego poziomu płynności i elastyczności finansowej.

9.6 Ryzyko walutowe

Grupa jest narażona na ryzyko walutowe, którego źródłem są aktywa i zobowiązania finansowe denominowane w walutach obcych, w szczególności należności i zobowiązania handlowe oraz, w mniejszym zakresie środki pieniężne w walutach obcych. Ryzyko walutowe związane jest również z wyceną zapasów kruszców takich jak złoto czy srebro, których cena rynkowa wyrażona jest w walucie obcej.

Strategia zabezpieczania Grupy, minimalizująca wpływ wahań kursów walutowych, jest ustalana okresowo i akceptowana przez Zarząd Mennicy Polskiej S.A. i zarządy spółek zależnych.

W ramach obowiązującej polityki zabezpieczeń, Grupa zabezpiecza ryzyko walutowe wykorzystując forwardy i swapy walutowe, które pozwalają zamienić kwotę kapitału denominowanego w walucie obcej na kwotę wyrażoną w złotych. W rezultacie zyski/straty kursowe na instrumencie pochodnym kompensują straty/zyski kursowe na pozycji zabezpieczanej. W efekcie zastosowania zabezpieczeń, zmienność kursów walutowych ma ograniczony wpływ na rachunek zysków i strat.

Dodatkowo w Grupie występują zarówno zakupy, jak i sprzedaż w walutach obcych, a w konsekwencji zobowiązania i należności w walutowe, co pozwala częściowo zminimalizować ryzyko walutowe. Grupa utrzymuje środki pieniężne oraz lokaty w walutach obcych.

Wartość instrumentów finansowych wyrażonych w walutach obcych, w podziale na waluty została przedstawiona w notach 6.2, 6.3, 7.1 oraz 7.2.

Instrument finansowy	Ekspozycja na ryzyko walutowe		Wrażliwość na zmianę kursu waluty obcej względem PLN
	2017.12.31	2016.12.31	2017.12.31			2016.12.31
(w tysiącach złotych)	PLN	PLN	10%	-10%	10%	-10%
Należności handlowe	20 120	12 913	2 012	-2 012	1 291	-1 291
w tym MMS		248			25	-25
Środki pieniężne	7 128	13 232	713	-713	1 323	-1 323
w tym MMS		25			2	-2
Zobowiązania handlowe	-12 325	-11 879	-1 233	1 233	-1 188	1 188
w tym MMS		47			-5	5
Razem	14 923	14 266	1 492	-1 492	1 426	-1 426

Analizy wrażliwości w tabeli powyżej dokonano w oparciu o następujące założenia:

• roczny horyzont,

• nie uwzględniano wpływu podatku dochodowego.

9.7 Ryzyko stopy procentowej

Ryzyko stopy procentowej jest to ryzyko, że wartość godziwa albo przyszłe przepływy z instrumentu finansowego zmienią się wraz ze zmianą wysokości stóp procentowych. Grupa jest narażona na ryzyko stóp procentowych, ponieważ posiada środki pieniężne, które przynoszą dochód odsetkowy, jak też Grupa zaciąga zobowiązania oprocentowane według stóp zmiennych. Grupa nie stosuje instrumentów pochodnych w celu zabezpieczenia ryzyka stopy procentowej.

Inwestycje finansowe oprocentowane zmienną		Ekspozycja na ryzyko stopy procentowej Wrażliwość na zmianę stopy procentowej
stopą	2017.12.31				2016.12.31
(w tysiącach złotych)	Ekspozycja	Wrażliwość na zmianę +1%	Wrażliwość na zmianę -1%	Ekspozycja	Wrażliwość na zmianę +1%	Wrażliwość na zmianę -1%
Środki pieniężne	241 541	2 415	-2 415	44 444	444	-444
w tym MMS				45
Pozostałe inwestycje długoterminowe - obligacje	57 628	576	-576	16 739	167	-167
Zobowiązania krótkoterminowe z tytułu kredytów, pożyczek oraz leasingu finansowego	-291	-3	3	-195 662	-1 957	1 957
w tym MMS				-74 324	-743	743
Razem	298 878	2 988	-2 988	-134 479	-1 346	1 346

Analizy wrażliwości w tabeli powyżej dokonano w oparciu o następujące założenia:

• roczny horyzont,
• nie uwzględniano wpływu podatku dochodowego,
• lokaty, których oprocentowanie jest stałe lecz jest negocjowane na każdy moment założenia lokaty, z uwagi na ich krótkoterminowy charakter zostały zaliczone do aktywów finansowych oprocentowanych stopą zmienną,
• w przypadku instrumentów oprocentowanych stopą stałą nie pokazywano wpływu zmiany stopy procentowej na wynik finansowych, ponieważ żaden z tych instrumentów nie jest wyceniany w wartości godziwej.

Z uwagi na fakt, że Grupa nie stosuje rachunkowości zabezpieczeń – żadne zmiany z tytułu ryzyka stopy procentowej związanego z instrumentami finansowymi nie są odnoszone w kapitał własny.

9.8 Ryzyko cenowe związane z instrumentami finansowymi

Ryzyko cenowe jest to ryzyko, że wartość godziwa albo przyszłe przepływy z instrumentu finansowego zmienią się wraz ze zmianą wysokości cen. Grupa była narażona na ryzyko cenowe związane z posiadanymi akcjami: na dzień 31 grudnia 2016 roku Grupa posiadała akcje spółki niepowiązanej tj. Netii S.A. Grupa jest narażona na ten typ ryzyka również ze względu na fakt, że posiada otwarte instrumenty pochodne, których cena może ulec zmianie.

Analizy wrażliwości w tabeli powyżej dokonano w oparciu o następujące założenia:

• roczny horyzont,
• nie uwzględniano wpływu podatku dochodowego,

• pominięto wpływ instrumentów finansowych, których wartość na dzień bilansowy oraz na koniec okresu porównawczego nie była znacząca,

• w przypadku instrumentów kapitałowych spółek niepowiązanych – z uwagi na fakt, że instrumenty te są zaliczone do aktywów finansowych dostępnych do sprzedaży – zmiana ceny wywiera wpływ na kapitał własny.

Instrumenty finansowe oprocentowane zmienną	Ekspozycja na ryzyko cenowe Wrażliwość na zmianę ceny
stopą	2017.12.31			2016.12.31
(w tysiącach złotych)	Ekspozycja	Wrażliwość na zmianę +10%	Wrażliwość na zmianę -10%	Ekspozycja	Wrażliwość na zmianę +10%	Wrażliwość na zmianę -10%
Instrumenty kapitałowe klasyfikowane jako aktywa finansowe dostępne do sprzedaży				287 975	28 798	-28 798
Razem wpływ na kapitał				287 975	28 798	-28 798
Instrumenty pochodne	1 345	135	-135	-1 631	-163	163
Razem	1 345	135	-135	-1 631	-163	163

9.9 Ryzyko kredytowe

Ryzyko kredytowe oznacza ryzyko, że kontrahent nie dopełni zobowiązań umownych, w wyniku czego Grupa poniesie straty finansowe. Grupa stosuje zasadę dokonywania transakcji wyłącznie z kontrahentami o sprawdzonej wiarygodności kredytowej w razie potrzeby uzyskując stosowne zabezpieczenie (np. przedpłaty, gwarancje, kaucje) jako narzędzie redukcji ryzyka strat finansowych z tytułu niedotrzymania warunków umowy. Narażenie Grupy na ryzyko wiarygodności kredytowej kontrahentów jest stale monitorowane, a zagregowaną wartość zawartych transakcji rozkłada się na zatwierdzonych kontrahentów. Kontrolę ryzyka kredytowego umożliwiają ustalane limity kredytowe.

Grupa definiuje narażenie na ryzyko kredytowe jako sumę nieotrzymanych należności z tytułu dostaw i usług. Maksymalny poziom narażenia na ryzyko kredytowe stanowi saldo należności z tytułu dostaw i usług, tj. na dzień 31 grudnia 2017 roku – 54 669 tys. zł, a na dzień 31 grudnia 2016 roku 36 954 tys. zł.

Ryzyko kredytowe związane z należnościami handlowymi Grupy oceniane jest jako umiarkowane. Na dzień bilansowy pięć należności o najwyższej wartości stanowi 62,5% salda należności handlowych.

Poniższa tabela przedstawia pięciu kontrahentów o największych saldach należności na dzień bilansowy i ich udział w należnościach handlowych Grupy.

	2017.12.31	2016.12.31
Kontrahent 1	26,9%	13,1%
Kontrahent 2	10,5%	6,3%
Kontrahent 3	9,5%	4,6%
Kontrahent 4	8,6%	3,8%
Kontrahent 5	7,0%	3,4%
Razem	62,5%	31,2%

Grupa posiada dwóch kontrahentów, z którymi obroty za rok 2017 przekroczyły 10% przychodów netto ze sprzedaży Grupy Kapitałowej (21,2% i 14,7%). W roku 2016 obroty z jednym kontrahentem przekroczyły 10% przychodów netto - 18,98%.

W przypadku należności z tytułu innych instrumentów finansowych niż należności handlowe tj. głównie z tytułu środków pieniężnych oraz instrumentów pochodnych Grupa obniża ryzyko poprzez dywersyfikację współpracy z bankami oraz lokowanie środków pieniężnych w instytucjach finansowych o stabilnej sytuacji finansowej.

Wartości instrumentów finansowych narażonych na ryzyko kredytowe prezentują noty 6.2, 6,3 oraz w zakresie instrumentów pochodnych nota 9.2. Wartość instrumentów finansowych wykazanych w notach reprezentuje maksymalne narażenie na ryzyko kredytowe na dzień sprawozdawczy.

9.10 Ryzyko płynności

Ryzyko płynności jest to ryzyko wystąpienia trudności w spłacie zobowiązań finansowych. Proces zarządzania ryzykiem płynności w Grupie polega na prognozowaniu przyszłych przepływów pieniężnych, analizie poziomu aktywów płynnych w relacji do przepływów pieniężnych, monitorowaniu wskaźników płynności opartych na pozycjach sprawozdania z sytuacji finansowej oraz utrzymywaniu dostępu do różnych źródeł finansowania, w tym do rezerwowych linii kredytowych.

Nadwyżki środków pieniężnych Grupy inwestowane są w krótkoterminowe płynne instrumenty finansowe – głównie lokaty bankowe. Grupa zarządza ryzykiem płynności również przez utrzymywanie otwartych i niewykorzystanych linii kredytowych, które tworzą rezerwę płynności i zabezpieczają wypłacalność i elastyczność finansową. Wartość niewykorzystanych linii kredytowych przedstawiono w nocie 7.1. Ryzyko płynności jest regularnie mierzone i monitorowane przez Grupę przy wykorzystaniu wskaźników płynności oraz analizy terminów wymagalności niezdyskontowanych umownych przepływów z tytułu zobowiązań finansowych Grupy.

Wskaźniki płynności przedstawione w poniższej nocie:

+

(w tysiącach złotych)	2017.12.31	2016.12.31
Aktywa obrotowe	599 334	191 174
w tym MMS		8 143
Zobowiązania bieżące	361 966	372 278
w tym MMS		104 706
Wskaźnik płynności w %	166	51
Wskaźnik płynności w % po korekcie o MMS		68
Niewykorzystane linie kredytowe	174 652	70 963
Wskaźnik płynności w % po uwzględnieniu linii kredytowych	214	70
Wskaźnik płynności w % po uwzględnieniu linii kredytowych po korekcie o MMS		95

Analiza wymagalności dla pozostających do zapłaty niezdyskontowanych umownych przepływów z tytułu zobowiązań finansowych Grupy została przedstawiona poniżej. Kwoty w walucie zostały przeliczone po średnim kursie NPB z dnia bilansowego, natomiast płatności odsetkowe z tytułu zobowiązań o zmiennym oprocentowaniu ustalono według stopy obowiązującej w ostatnim okresie odsetkowym obowiązującym przed dniem bilansowym. Zobowiązania płatne na żądanie – wykazywane są w zobowiązaniach płatnych do 1 roku a zobowiązania płatne w dowolnym terminie w zależności od uznania Grupy – w terminie oczekiwanej zapłaty.

						Niezdyskontowane przepływy pieniężne*
(w tysiącach złotych)	Wartość bilansowa	Do 1 roku	1-2 lata	2-5 lat	pow. 5 lat	Razem długoterminowe	Razem
31.12.2017
Zobowiązania z tytułu dostaw	85 081	85 685					85 685
Zobowiązania pozostałe	296	296					296
Razem	85 377	85 981					85 981
			31.12.2016
Zobowiązania z tytułu dostaw	66 225	66 225					66 225
w tym MMS	1 408	1 408					1 408
Kredyty bankowe	195 662	199 764					199 764
w tym MMS	74 324	75 885					75 885
Razem	261 887	265 989					265 989

* Kwoty uwzględniają wartość zaprezentowanych w sprawozdaniu zobowiązań finansowych (za wyjątkiem gwarancji i poręczeń pozabilansowych) powiększone o odsetki za przyszłe okresy.

POZOSTAŁE NOTY OBJAŚNIAJĄCE

10.1 Nieujęte zobowiązania wynikające z zawartych umów

Zgodnie z najlepszą wiedzą Zarządu Jednostki Dominującej na dzień 31 grudnia 2017 i 2016 roku nie występują nieujęte zobowiązania wynikające z zawartych umów, które mogą mieć istotny wpływ na bieżącą lub przyszłą sytuację finansową Grupy.

Zobowiązania z tytułu leasingu operacyjnego

W przypadkach, w których Grupa jest leasingobiorcą, zobowiązania wynikające z umów leasingu operacyjnego dotyczą umów, których przedmiotem są budynki i grunty.

W przypadkach, w których Grupa jest leasingodawcą, wartość minimalnych przyszłych opłat z tytułu umów leasingu dotyczy głównie umów, w których Grupa jest wynajmującym budynki i grunty.

Z uwagi na rozwój segmentu deweloperskiego działalność Grupy w obszarze wynajmu stała się dla Grupy nieistotna z punktu widzenia oczekiwanych przyszłych przepływów. Większość umów najmu zakończyła się, bądź uległa rozwiązaniu.

Zobowiązania inwestycyjne

W związku z podpisaniem w dniu 12 grudnia 2013 roku umowy akcjonariuszy dotyczącej spółki celowej SPV dla projektu budowy budynków biurowych Mennica Legacy Towers, Mennica Polska Spółka Akcyjna Tower S.K.A. jako akcjonariusz spółki celowej SPV, zobowiązała się dofinansowywać SPV proporcjonalnie do swoich udziałów kapitałowych w niej (na dzień sporządzenia niniejszego sprawozdania jest to 50%) w formie wkładu kapitałowego oraz w formie dłużnej, tzn. w formie pożyczek, bądź poprzez obejmowanie emitowanych przez SPV obligacji. Szczegóły opisane zostały w nocie 5.4.

10.2 Roszczenia sporne i zobowiązania warunkowe (w tym poręczenia)

Kontrola rozliczeń Jednostki Dominującej w podatku CIT za 2012 rok

Mennica Polska S.A. ("Spółka", "Jednostka Dominująca") otrzymała Decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w Warszawie z dnia 16 grudnia 2016 roku dotyczącą przeprowadzonego w Spółce postępowania kontrolnego, obejmującego swoim zakresem w szczególności rzetelność deklarowanych podstaw opodatkowania oraz prawidłowość obliczania i wpłacania podatku dochodowego od osób prawnych za 2012 r.

Zgodnie z treścią Decyzji, zdaniem Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w toku postępowania kontrolnego stwierdzono nieprawidłowości w rozliczeniu przez Spółkę w zeznaniu CIT-8 za 2012 rok kosztów uzyskania przychodów.

W związku z powyższym, w wydanej Decyzji Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w Warszawie określił zobowiązanie podatkowe Spółki w podatku dochodowym od osób prawnych za 2012 rok w wysokości 6,6 mln zł. Zgodnie z art. 53 i 55 ustawy Ordynacja podatkowa Mennica Polska S.A. zobowiązana jest ponadto do naliczenia i zapłaty odsetek za zwłokę od w/w zobowiązania.

W dniu 30 grudnia 2016 roku Spółka wniosła odwołanie od Decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w Warszawie do Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie.

Przedmiotowa Decyzja została zaskarżona w całości, w oparciu o zarzuty naruszenia zarówno przepisów postępowania, jak i przepisów prawa materialnego, które miały wpływ na wynik sprawy.

Spółka wniosła w odwołaniu o uchylenie Decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w całości i umorzenie postępowania w sprawie.

W dniu 5 kwietnia 2017 roku Mennica Polska S.A. otrzymała Decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie utrzymującą w mocy Decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w Warszawie.

Przedmiotowa Decyzja jest ostateczna w administracyjnym toku postępowania.

W dniu 5 maja 2017 roku Mennica Polska S.A. złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na Decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie.

Pomimo powyższego Zarząd Mennicy Polskiej S.A. podjął decyzję o zapłacie zobowiązania z tyt. CIT za 2012 rok zgodnie z Decyzją Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie. Powyższa decyzja podjęta została w trosce o zapewnienie utrzymania dotychczasowej aktywności biznesowej, która nierzadko wymaga przedstawienia przez Spółkę zaświadczenia z urzędu skarbowego o niezaleganiu w podatkach. W dniu 7 kwietnia 2017 roku na konto urzędu skarbowego została przelana łącznie kwota 8,3 mln zł (w tym odsetki w kwocie 1,7 mln zł). Spółka wnosząc skargę do WSA będzie dochodziła zwrotu zapłaconej kwoty w całości wraz z odsetkami.

Zarząd Mennicy Polskiej S.A. nie zgadza się z ustaleniami stanu faktycznego, jak i oceną prawną dokonaną przez Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w wydanej Decyzji. W ocenie Zarządu oraz doradców prawnych i podatkowych, Mennica Polska S.A. w sposób prawidłowy i rzetelny prowadzi wszelkie rozliczenia podatkowe. Zarząd Jednostki Dominującej ocenia szanse wygrania sporu w sądzie jako wysokie.

Koszty uzyskania przychodu zakwestionowane w wyżej opisanej decyzji UKS dotyczą głównie ponoszonych na rzecz spółki zależnej Mennicy Polskiej od 1766 Sp. z. o.o., kosztów opłaty licencyjnej z tytułu korzystania ze znaku towarowego i wynikają z podpisanej umowy, która obowiązuje od 2012 roku i trwa nadal. Wobec dotychczasowego stanowiska organów podatkowych, Zarząd Mennicy Polskiej S.A. dostrzega ryzyko, iż rozliczenia podatkowe za lata 2013 – 2017 mogą zostać zakwestionowane w obszarze analogicznym do 2012 roku w przypadku objęcia tych okresów kontrolą podatkową. W ocenie Spółki stan faktyczny oraz ocena prawna nie dają podstaw do takiego rozstrzygnięcia. W przypadku zakwestionowania prawa Mennicy Polskiej S.A. do zaliczenia w koszty uzyskania przychodów kosztów ponoszonych opłat licencyjnych z tytułu korzystania ze znaku towarowego za lata 2013-2017, Mennica Polska S.A. byłaby zobowiązana do zapłaty podatku CIT w łącznej kwocie 30 mln zł oraz odsetek wyliczonych na dzień 31 grudnia 2017 roku w wysokości 4 mln zł. W przypadku ostatecznego negatywnego rozstrzygnięcia dla Spółki, Mennica Polska S.A. nie miałaby również podstaw do ujęcia aktywa z tytułu odroczonego podatku dochodowego na straty podatkowe za lata 2013-2017, które na dzień 31 grudnia 2017 roku Spółka ujmuje w łącznej kwocie 9 mln zł.

Kontrola rozliczeń w podatku VAT za 2012 rok

W dniu 5 czerwca 2017 roku Mazowiecki Urząd Celno-Skarbowy w Warszawie rozpoczął w Mennicy Polskiej S.A. kontrolę w zakresie prawidłowości rozliczania podatku VAT za okres od stycznia do grudnia 2012 roku. Na dzień sporządzenia niniejszego raportu Naczelnik Urzędu nie wydał decyzji w zakresie rzetelności deklarowanych podstaw opodatkowania oraz prawidłowości obliczania i wpłacania podatku od towarów i usług za poszczególne okresy rozliczeniowe 2012 roku.

Pozew złożony przez The SISU Capital Master Fund Limited

W dniu 16 października 2015 roku Mennica Polska S.A. otrzymała pozew z dnia 29 września 2015 roku "o ustalenie nieistnienia prawa" ("Pozew"), złożony w postępowaniu cywilnym wszczętym przed Sądem Okręgowym w Warszawie przez The SISU Capital Master Fund Limited z siedzibą na Wyspach Kajmana przeciwko Mennicy Polskiej S.A. oraz jej spółce zależnej – Mennica Polska Spółka Akcyjna Tower S.K.A. oraz

FIP 11 Funduszowi Inwestycyjnemu Zamkniętemu Aktywów Niepublicznych ("FIP 11 FIZAN"), reprezentowanemu przez Fundusze Inwestycji Polskich TFI S.A.

Przedmiotem Pozwu jest żądanie ustalenia na podstawie art. 189 Kodeksu postępowania cywilnego, że Pozwani, jako akcjonariusze spółki publicznej Netia S.A. z siedzibą w Warszawie ("Netia"), nie mogą wykonywać prawa głosu: (i) z wszystkich akcji zwykłych na okaziciela Netia ("Akcje"), ewentualnie (ii) z tych Akcji, które zostały nabyte przez każdego z Pozwanych począwszy co najmniej od dnia 28 kwietnia 2014 roku.

Roszczenie objęte żądaniem pozwu jest oparte na zarzutach rzekomego działania Pozwanych w porozumieniu, o którym mowa w art. 87 ust. 1 pkt 5 i 6 ustawy o ofercie publicznej (…), co rzekomo spowodowało niedopełnienie w terminie obowiązków w zakresie: (i) ogłoszenia wezwania do zapisywania się na sprzedaż lub zamianę Akcji stosownie do art. 72 ust. 1 pkt 1 i art. 73 ust. 1 ww. ustawy, oraz (ii) zawiadamiania KNF oraz Netia, w trybie art. 69 ww. ustawy, o zmianach stanu posiadania Akcji przez Pozwanych, wynikających z łącznego przekroczenia poszczególnych (określonych w powyższym przepisie) progów ogólnej liczby głosów na walnym zgromadzeniu Netia.

W ocenie Zarządu Jednostki Dominującej, Pozew jest bezzasadny, wobec całkowitej bezpodstawności zarzutów formułowanych przez Powoda. W przypadku Mennica Polska Spółka Akcyjna Tower S.K.A. kierowanie Pozwu przeciwko tej spółce jest tym bardziej bezpodstawne, że nie jest ona akcjonariuszem Netia ani nie była nim w dacie Pozwu (w ogóle nie posiada Akcji). Jednostka Dominująca wraz z Mennica Polska Spółka Akcyjna Tower S.K.A. zamierza przeciwstawiać się żądaniom Powoda czynnie uczestnicząc w postępowaniu sądowym wszczętym wniesieniem Pozwu.

W związku ze zbyciem w dniu 5 grudnia 2017 wszystkich akcji Netia S.A., Mennica Polska SA złożyła wniosek o oddalenie w całości roszczenia względem Spółki.

Gwarancje

(w tysiącach złotych)	2017.12.31	2016.12.31
Do 12 miesięcy (krótkoterminowe)	35 191	49 731
Powyżej 12 miesięcy (długoterminowe)	10 759	5 454
Razem	45 950	55 185

Gwarancje te wystawione zostały jako zabezpieczenia przetargowe oraz zabezpieczenia wykonania kontraktów handlowych. Do dnia sporządzenia niniejszego sprawozdania nie zaszły przesłanki wykorzystania powyższych gwarancji.

10.3 Wynagrodzenia i transakcje ze stronami powiązanymi – Rada Nadzorcza i Zarząd

(w tysiącach złotych)	2017	2016
Rada Nadzorcza - wynagrodzenie otrzymane lub należne
Zbigniew Jakubas	103	101
Piotr Sendecki	95	93
Mirosław Panek		22
Paweł Brukszo	89	86
Jan Woźniak	87	86
Piotr Osiecki		3
Agnieszka Pyszczek	87	58
Robert Bednarski	92	58
Razem Rada Nadzorcza	553	507
Zarząd - wynagrodzenie otrzymane lub należne
Grzegorz Zambrzycki	1 405	1 095
Katarzyna Iwuć	346	318
Razem Zarząd	1 751	1 413

Powyższe dane zawierają informacje o wynagrodzeniach wypłaconych przez wszystkie podmioty Grupy Kapitałowej.

W okresach 12 miesięcy zakończonych 31 grudnia 2017 i 2016 roku Grupa nie zawarła żadnych znaczących transakcji z Członkami Zarządu lub Rady Nadzorczej Mennicy Polskiej S.A. lub ich małżonkami, krewnymi lub powinowatymi w linii prostej do drugiego stopnia lub związanymi z tytułu opieki, przysposobienia lub kurateli, bądź z innymi osobami, z którymi mają osobiste powiązania. Grupa nie udzieliła takim osobom żadnych pożyczek, zaliczek ani gwarancji.

Ponadto w okresach 12 miesięcy zakończonych 31 grudnia 2017 i 2016 roku Grupa nie zawarła żadnych znaczących transakcji ze spółkami kontrolowanymi lub współkontrolowanymi przez Członków Zarządu lub Rady Nadzorczej Mennicy Polskiej S.A. lub przez ich małżonków, krewnych lub powinowatych w linii prostej do drugiego stopnia lub związanych z tytułu opieki, przysposobienia lub kurateli, bądź przez inne osoby, z którymi mają osobiste powiązania.

10.4 Rozrachunki i transakcje z podmiotami powiązanymi

W Grupie występują transakcje wzajemne, które jednak podlegają wyłączeniom w sprawozdaniu skonsolidowanym, poza transakcjami z jednostką współkontrolowaną ujmowaną w sprawozdaniu finansowym według metody praw własności.

Transakcje niepodlegające wyłączeniu w niniejszym skonsolidowanym sprawozdaniu dotyczą sprzedaży w roku 2017 usług przez Mennicę Polską S.A. spółce Mennica Towers GGH MT Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością S.K.A. na kwotę 74 tys. zł. Na dzień 31 grudnia 2016 roku wynosi wszystkie należności Mennicy Polskiej S.A z tego tytułu były uregulowane. W roku 2016 analogiczne kwoty przestawiały się następująco: sprzedaż usług – 64 tys. zł, należności na dzień 31 grudnia 2016 – 27 tys. zł.

Ponadto jak zaprezentowano w nocie 5.4 pkt.3 Grupa posiada obligacje o wartości 57 628 tys. zł wyemitowane przez Mennica Towers GGH MT Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością S.K.A., które nie podlegały wyłączeniu w niniejszym skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym.

Wszystkie transakcje w ramach Grupy Kapitałowej dokonywane były na warunkach rynkowych.

10.5 Sezonowość i cykliczność

Działalność Grupy Kapitałowej nie charakteryzuje się sezonowością lub cyklicznością.

10.6 Wynagrodzenie audytora

Wynagrodzenie audytora za przegląd i badanie sprawozdania finansowego Mennicy Polskiej S.A. oraz sprawozdania skonsolidowanego za rok 2017 wyniosło 125 tys. złotych, natomiast wynagrodzenie za badanie pozostałych spółek Grupy Kapitałowej wyniosło łącznie 77 tys. złotych. W roku 2016 kwoty wynagrodzenia audytora kształtowały się odpowiednio na poziomie: 125 tys. złotych i 95 tys. złotych.

Podpisy wszystkich członków Zarządu Jednostki Dominującej Mennica Polska S.A.

Data	Imię i nazwisko	Funkcja	Podpis
8 marca 2018 roku	Grzegorz Zambrzycki	Prezes Zarządu Dyrektor Naczelny
8 marca 2018 roku	Agnieszka Pyszczek	Członek Zarządu Dyrektor Finansowy

Podpis osoby odpowiedzialnej za prowadzenie ksiąg

Data	Imię i nazwisko	Funkcja	Podpis
8 marca 2018 roku	Małgorzata Lis-Wąsowska	Główny Księgowy Prokurent