Grupa Azoty S.A.

Earnings Release • Mar 7, 2018

Komentarz Zarządu Grupy LOTOS S.A. do wyników skonsolidowanych za 4 kwartał 2017 roku

ISIN	Giełda Papierów Wartościowych	Thomson Reuters	Bloomberg
PLLOTOS00025	LTS	LTSP.WA	LTS PW

Otoczenie rynkowe3
Segment wydobywczy6
Segment produkcji i handlu13
Skonsolidowane sprawozdanie z całkowitych dochodów	19
Skonsolidowane sprawozdanie z sytuacji finansowej 24
Skonsolidowane sprawozdanie z przepływów pieniężnych	27

Dane operacyjne i finansowe za 4 kw. 2017 roku i poprzednie okresy są opublikowane (plik excel) w internetowym serwisie relacji inwestorskich inwestor.lotos.pl pod nazwą → databook

Otoczenie rynkowe

• Istotny wzrost notowań cen ropy naftowej i gazu ziemnego w ujęciu r/r (odpowiednio: ropa naftowa +25,2%, tj. +12,35 USD/bbl 1 ; gaz ziemny +21,5%, tj. +6,79 USD/boe² )
• Osłabienie r/r cracku dla ciężkiego oleju opałowego (-48,0%) i obniżka dwóch kluczowych cracków produktowych (najważniejszych przy liczeniu rentowności "modelowej baryłki" LOTOSU): na oleju napędowym (-0,9%) oraz na benzynie (-21,2%)
• Zawężenie się r/r średniokwartalnego spreadu Brent/Ural o 1,27 USD/bbl
• Wyraźny trend spadkowy średniokwartalnego kursu USD/PLN (-11,3% r/r) i osłabienie kursu USD/PLN na koniec okresu (-16,7% r/r)
• Obniżenie r/r modelowej marży rafineryjnej Grupy LOTOS (z uwzględnieniem dyferencjału Ural/Brent) do poziomu 7,07 USD/bbl (tj. -14,2% r/r)
• Zrealizowana marża w segmencie produkcji i handlu wsparta premią lądową w sprzedaży paliw na krajowym rynku, w efekcie ograniczenia tzw. "szarej strefy" w handlu paliwami

Notowania cen ropy Brent/Ural (USD/bbl), gazu ziemnego (USD/bbl) oraz kursu walutowego (USD/PLN)

Źródło: opracowanie własne na podstawie danych Thomson Reuters oraz Narodowego Banku Polskiego

¹ Baryłka ropy naftowej

² Baryłka ekwiwalentu ropy naftowej

Notowania cen ropy Brent, spreadu Brent/Ural i gazu oraz modelowa marża rafineryjna Grupy LOTOS

USD/bbl	4kw. 2017	3kw. 2017	4kw. 2016	4kw.17 /3kw.17	4kw.17 /4kw.16
Notowania DATED Brent FOB 3	61,40	52,10	49,05	17,9%	25,2%
Spread Brent/Ural	0,91	1,01	2,18	-9,9%	-58,3%
Notowania gazu ziemnego UK NBP 4	38,42	30,32	31,63	26,7%	21,5%
Modelowa marża rafineryjna 5	7,07	8,57	8,24	-17,5%	-14,2%

Źródło: Spółka oraz Thomson Reuters

Cracki produktowe ⁶

USD/bbl	4kw. 2017	3kw. 2017	4kw. 2016	4kw.17 /3kw.17	4kw.17 /4kw.16
Benzyna	10,81	16,29	13,71	-33,6%	-21,2%
Benzyna surowa	1,93	0,83	2,42	132,5%	-
ON (10 ppm)	14,92	15,21	15,05	-1,9%	-0,9%
Lekki olej opałowy	12,92	13,64	14,42	-5,3%	-10,4%
Paliwo lotnicze	14,26	14,65	14,29	-2,7%	-0,2%
Ciężki olej opałowy	-7,65	-4,52	-5,17	-69,2%	-48,0%

Źródło: Thomson Reuters

Notowania kursu walutowego

USD/PLN	4kw. 2017	3kw. 2017	4kw. 2016	4kw.17 /3kw.17	4kw.17 /4kw.16
Kurs dolara na koniec okresu	3,48	3,65	4,18	-4,7%	-16,7%
Średniokwartalny kurs dolara	3,60	3,63	4,06	-0,8%	-11,3%

Źródło: opracowanie własne na podstawie danych Narodowego Banku Polskiego

³ Źródło: Thomson Reuters

⁴ Notowania gazu ziemnego wg UK NBP (tj. brytyjski National Balancing Point) dla porównywalności zostały przeliczone z USD/MWh na USD/boe przy zastosowaniu przelicznika 1,6282 MWh/boe

⁵ Zgodnie z metodologią przyjętą przez Spółkę, marża modelowa została obliczona na podstawie danych Thomson Reuters, oddających w dłuższym okresie kierunkowy trend cen, w oparciu, o które, Spółka prowadzi działalność handlową. W krótszym horyzoncie czasowym mogą występować różnice pomiędzy notowaniami, na których opiera się marża modelowa a notowaniami stosowanymi w działalności handlowej

⁶ Crack produktowy liczony jest jako różnica pomiędzy notowaniem danego produktu na baryłkę (notowania na tonę po uwzględnieniu odpowiedniego współczynnika gęstości) a notowaniem ropy Ural (notowanie Brent skorygowane o spread Brent/Ural)

Na wyniki finansowe Grupy Kapitałowej LOTOS w 4 kw. 2017 roku największy wpływ miały:

• Surowce i produkty

o segment produkcji i handlu

niższy o ok. 14,2% r/r poziom modelowej marży rafineryjnej przy maksymalnym wykorzystaniu nominalnych mocy wytwórczych gdańskiej rafinerii wpłynął na wypracowanie oczyszczonego zysku EBITDA LIFO w 4 kw. 2017 roku w segmencie produkcji i handlu na poziomie 547,2 mln PLN (- 13,9% r/r)

o segment wydobywczy

wzrost r/r notowań ropy naftowej o 25,2% r/r oraz gazu ziemnego wg UK National Balancing Point o 21,5% wsparł wynik segmentu wydobywczego i złagodził efekt niższego r/r wolumenu sprzedaży węglowodorów (-17,3%), w rezultacie oczyszczony wynik EBITDA segmentu wydobywczego osiągnął poziom 217,0 mln PLN (-1,8% r/r)

• Kursy walut
• o istotnie niższy r/r (-11,3%) średniokwartalny kurs dolara powiększył negatywny wpływ niższych cracków produktowych na wyniki segmentu produkcji i handlu
• o spadek kursu dolara (-4,7% kw/kw) na koniec kwartału poskutkował dodatnimi różnicami kursowymi z przeszacowania kredytów walutowych

Segment wydobywczy

• Wzrost kw./kw. rezerw produkcyjnych 2P wskutek rozpoznania dodatkowych ok. 5 mln boe w ramach złóż obszaru Sleipner oraz przeniesienia ok. 13 mln boe zasobów złoża Yme z kategorii C do kategorii 2P
• Zatwierdzenie Planu Zagospodarowania złoża Yme przez partnerów koncesji
• 2 nowe koncesje poszukiwawczo-wydobywcze na Norweskim Szelfie Kontynentalnym przyznane w ramach rundy koncesyjnej APA 2017
• Wydobycie węglowodorów w 4 kw. 2017 roku na poziomie ok. 20,73 tys. boe/d ⁷ , tj. - 23% r/r
• Oczyszczony zysk EBITDA segmentu wydobywczego na poziomie 217,0 mln PLN, tj. -1,8% r/r

Zasoby ropy i gazu na dzień (mln boe) 8	31.12.2017	30.09.2017	31.12.2016
Norwegia	39,30	22,61	27,59
Polska	45,30	46,00	38,57
Litwa	3,60	3,69	6,54
Razem	88,20	72,30	72,70

Zasoby, wydobycie i sprzedaż łącznie ropy naftowej i gazu

Wydobycie (boe/d)	4kw. 2017	3kw. 2017	4kw. 2016	4kw.17 /3kw.17	4kw.17 /4kw.16
Norwegia	14 993	15 278	20 665	-1,9%	-27,4%
Polska	4 861	4 836	5 202	0,5%	-6,6%
Litwa	874	951	1 052	-8,1%	-16,9%
Razem	20 728	21 065	26 919	-1,6%	-23,0%

Wydobycie (boe)	4kw. 2017	3kw. 2017	4kw. 2016	4kw.17 /3kw.17	4kw.17 /4kw.16
Norwegia	1 379 356	1 405 576	1 901 180	-1,9%	-27,4%
Polska	447 212	444 912	478 584	0,5%	-6,6%
Litwa	80 408	87 492	96 784	-8,1%	-16,9%
Razem	1 906 976	1 937 980	2 476 548	-1,6%	-23,0%

7 Wydobycie dzienne = wydobycie w okresie / liczba dni kalendarzowych

⁸ 2P - zasoby pewne oraz prawdopodobne według międzynarodowej klasyfikacji SPE-PRMS

Sprzedaż ropy naftowej i gazu ziemnego (boe)	4kw. 2017	3kw. 2017	4kw. 2016	4kw.17 /3kw.17	4kw.17 /4kw.16
Norwegia	1 389 936	1 355 528	1 961 624	2,5%	-29,1%
Polska	545 928	326 876	399 648	67,0%	36,6%
Litwa	92 276	51 060	90 988	80,7%	1,4%
Razem	2 028 140	1 733 464	2 452 260	17,0%	-17,3%

LOTOS Upstream ("LUPS")

Dla zapewnienia efektywnej realizacji Strategii Grupy LOTOS S.A. w obszarze wydobycia, przeprowadzona została reorganizacja kapitałowa tego obszaru. Utworzona została nowa spółka zarządzająca segmentem wydobywczym – LOTOS Upstream (tzw. "LUPS"), która skupi w sobie następujące funkcje biznesowo administracyjne, m.in.: realizacja strategii i rozwój biznesu, zarządzanie portfelem aktywów, nadzór właścicielski, kontroling oraz organizacja finansowania zewnętrznego. LUPS będzie realizował plany rozwojowe w oparciu o spółki zależne: LOTOS Norge (na Norweskim Szelfie Kontynentalnym), LOTOS Geonafta (na lądowych koncesjach na Litwie) oraz Baltic Gas (realizacja tzw. Baltic Gas Project na gazowych złożach B4/B6). Spółka LOTOS Petrobaltic skoncentruje się na działalności operacyjno-serwisowej w obszarze Morza Bałtyckiego.

W ramach realizowanego procesu reorganizacji obszaru wydobycia, w dniu 12 grudnia 2017 roku nastąpiło zamknięcie transakcji sprzedaży przez LOTOS Petrobaltic S.A. do LUPS wszystkich posiadanych akcji w spółkach LOTOS E&P Norge AS w Norwegii oraz AB LOTOS Geonafta na Litwie.

LOTOS Petrobaltic S.A. ("LPB")

Koncesje spółek Grupy LOTOS Petrobaltic na Morzu Bałtyckim na dzień 31 grudnia 2017 roku

Źródło: opracowanie własne

W 4 kw. 2017 roku spółka LPB kontynuowała wydobycie ropy naftowej ze złoża B3 na Morzu Bałtyckim.

W grudniu 2017 roku Minister Środowiska zawiadomił o wszczęciu postępowania na wniosek LPB w sprawie zmiany koncesji eksploatacyjnej B3, w zakresie wydłużenia okresu obowiązywania koncesji oraz możliwości wiercenia dodatkowych otworów (maksymalnie do 5 nowych otworów: 4 produkcyjnych i 1 zatłaczającego) wraz z ewentualną rekonstrukcją otworów już istniejących. Na podstawie zatwierdzonej decyzją Ministra Środowiska "Dokumentacji geologiczno-inwestycyjnej złoża ropy naftowej B3", wskazano wzrost możliwych do wydobycia zasobów węglowodorów ze złoża. Aktualizacja wielkości wolumenu zasobów B3 nastąpi po wydaniu przez Ministra Środowiska decyzji zmieniającej warunki koncesji – szacowany termin decyzji to 1 kw. 2018 roku.

Spółka celowa B8 Sp. z o.o. Baltic S.K.A. ("SPV B8") realizowała wstępne wydobycie ropy naftowej ze złoża B8 na Morzu Bałtyckim i jednocześnie prowadziła prace związane z przebudową platformy, która będzie pełniła funkcję centrum produkcyjnego na tym złożu.

LPB we współpracy z partnerem, firmą CalEnergy Resources Poland Sp. z o.o., kontynuowała prace przygotowawcze do zagospodarowania złóż gazowych B4/B6 w ramach tzw. Baltic Gas Project.

W ramach działalności poszukiwawczej prowadzonej na lądzie we współpracy z PGNiG, rozpoczęto prace przygotowawcze do planowanych na 1 kw. 2018 roku badań sejsmicznych 3D na koncesji Górowo Iławeckie oraz dokumentowano wyniki otworu poszukiwawczego Stawno-1 na koncesji Kamień Pomorski, który z uwagi na brak przepływu węglowodorów został zlikwidowany.

Na koncesji lądowej Młynary, rozpoczęto terenowe prace przygotowawcze, związane z planowanymi do wykonania badaniami sejsmicznymi 2D.

LOTOS Exploration & Production Norge AS (LOTOS Norge)

Koncesje LOTOS Exploration & Production Norge AS na dzień 31 grudnia 2017 roku

Źródło: opracowanie własne

W 4 kw. 2017 roku spółka LOTOS Norge w ramach konsorcjum wydobywała gaz ziemny i kondensat ze złóż Heimdal i Skirne w obszarze Heimdal, a także ze złóż Sleipner Ost i Vest, Loke oraz Gungne w obszarze Sleipner.

Na wielkość realizowanego wydobycia z obszaru Heimdal wpływ miały przestoje produkcyjne na złożach Vale i Skirne. Od 9 czerwca 2017 roku do 10 stycznia 2018 roku trwał przestój w produkcji na złożu Vale, który był główną przyczyną ograniczenia wydobycia z obszaru Heimdal (-1,4 kboe/d kw./kw, w proporcji ok. 40% kondensatu vs. ok. 60% gazu ziemnego). Od 10 do 30 grudnia 2017 roku dodatkowo miał miejsce przestój produkcji na złożach Heimdal i Skirne z powodu wykrycia nieszczelności w lądowej części rurociągu Forties, transportującego ropę naftową z Morza Północnego do Wielkiej Brytanii. Nieszczelność wykryto w okolicach Netherley (Aberdeenshire). Po usunięciu nieszczelności, rurociąg przywrócono do użytkowania, uruchamiając także pełne wydobycie ze złóż Heimdal i Skirne.

Po przywróceniu w dniu 10 stycznia 2018 roku wydobycia ze złoża Vale zaobserwowano pozytywne rezultaty produkcyjne, jednakże ok. tydzień po uruchomieniu zatrzymano produkcję na całej platformie Heimdal, z powodu zidentyfikowanych nieszczelności w wymiennikach ciepła. Przywrócenie produkcji na platformie Heimdal nastąpiło 27 stycznia 2018 roku, za wyjątkiem złoża Vale, które poddane zostało osobnym analizom wpływu na proces wydobywczy na platformie.

W 4 kw. 2017 roku LOTOS Norge rozpoznała dodatkowe rezerwy produkcyjne (2P) ze złóż obszaru Sleipner na poziomie ok. 5 mln boe. Wzrost rezerw jest efektem realizowanego programu intensyfikacji produkcji z posiadanych złóż, który zakłada wiercenie dodatkowych otworów produkcyjnych (ang. infills wells), a także wydłużenia okresu eksploatacji istniejących otworów.

W ramach projektu Yme, w dniu 27 października 2017 roku partnerzy koncesji zatwierdzili Plan Zagospodarowania Złoża (ang. PDO), który w dniu 19 grudnia 2017 roku został złożony do Ministerstwa Ropy i Energii celem jego zatwierdzenia. W listopadzie 2017 roku, Repsol Norge AS działając jako operator projektu, zawarł umowę z Maersk Drilling na dostawę platformy produkcyjno-wiertniczej "Mærsk Inspirer", która będzie służyła jako centrum produkcyjne na złożu Yme. Zasoby wydobywalne złoża Yme to 12,9 mln bbl ropy naftowej dla udziału LOTOS. Rozpoczęcie komercyjnej produkcji ze złoża planowane jest w 1 połowie 2020 roku. W związku z zatwierdzeniem PDO, zasoby wydobywalne złoża Yme przekwalifikowane zostały z kategorii 2C (tzn. zasoby warunkowe) do kategorii 2P (tzn. zasoby pewne i prawdopodobne). Zgodnie z przyjętym PDO, szacowane nakłady inwestycyjne związane z zagospodarowaniem złoża YME to ok. 190 mln USD dla udziału LOTOS. Wzrost kwoty inwestycji w stosunku do założeń bazowych przyjętych w Strategii wynika z innej alokacji kosztów – aktualnie większa ich część alokowana jest w poczet CAPEXu, a nie OPEXu jak zakładano pierwotnie. Wzrost CAPEXu zostanie częściowo skompensowany niższymi kosztami operacyjnymi na etapie eksploatacji złoża.

W 4 kw. 2017 roku kontynuowany był projekt zagospodarowania złoża Utgard. Operatorem złoża jest firma Statoil, a zagospodarowanie realizowane jest w modelu tzw. szybkiej ścieżki, przy wykorzystaniu synergii z istniejącą infrastrukturą hubu Sleipner. Zasoby wydobywalne złoża Utgard to 8,1 mln boe dla udziału LOTOS. Rozpoczęcie komercyjnej produkcji ze złoża planowane jest na początek 2020 roku. W pierwszych pięciu latach eksploatacji zakłada się roczny wolumen wydobycia na poziomie 4 tys. boe/dzień dla udziału LOTOS.

Ponadto, w ramach rozstrzygnięcia dorocznej rundy koncesyjnej APA 2017 (ang. Awards in Predefined Areas), w dniu 16 stycznia 2018 roku spółka LOTOS Norge otrzymała od władz norweskich ofertę 2 nowych koncesji poszukiwawczo-wydobywczych na Szelfie Norweskim: PL918S oraz PL910. Koncesja PL918S zlokalizowana jest na zachód od hubu Heimdal i obejmuje odkryte złoże Peik, możliwe do zagospodarowania poprzez podłączenie go do istniejącej infrastruktury Heimdal. Operatorem koncesji jest firma Statoil z udziałem 75%, udział LOTOS Norge to 25%. Koncesja PL910 zlokalizowana jest na północny-wschód od złoża Yme i obejmuje zidentyfikowane prospekty poszukiwawcze, które w przypadku potwierdzenia mogłyby zostać zagospodarowane przy wykorzystania infrastruktury złoża Yme. Operatorem koncesji jest firma Repsol z udziałem 61,111%, pozostali partnerzy to LOTOS Norge 22,222% oraz firma OKEA 16,667%. Nowe koncesje wpisują się w strategię rozwoju działalności w Norwegii, która zakłada wzmacnianie pozycji wokół istniejących hubów i efektywny rozwój nowych złóż przy wykorzystaniu istniejącej lub budowanej infrastruktury technicznej. Po przyjęciu nowych koncesji przez władze Spółki, łączna liczba koncesji LOTOS Norge wzrośnie do 28.

Grupa Kapitałowa AB LOTOS Geonafta

Koncesje Grupy Kapitałowej AB LOTOS Geonafta na dzień 31 grudnia 2017 roku

Źródło: opracowanie własne

W 4 kw. 2017 roku spółki z litewskiej Grupy Kapitałowej AB LOTOS Geonafta skupiały się na optymalizacji wydobycia z istniejących lądowych złóż ropy naftowej: Girkaliai, Kretinga, Nausodis i Genciu, Vezaiciai, Liziai, Ablinga.

mln PLN	4kw. 2017	3kw. 2017	4kw. 2016	4kw.17/3kw.17	4kw.17/4kw.16
Przychody ze sprzedaży	389,8	256,0	366,8	52,3%	6,3%
Wynik operacyjny EBIT	102,3	98,8	49,3	3,5%	107,5%
Amortyzacja	75,2	69,3	181,6	8,5%	-58,6%
EBITDA	177,5	168,1	230,9	5,6%	-23,1%
Oczyszczony wynik EBIT 9	141,8	98,8	39,3	43,5%	260,8%
Oczyszczony wynik EBITDA	217,0	168,1	220,9	29,1%	-1,8%

Wyniki operacyjne segmentu wydobywczego

Wzrost poziomu przychodów ze sprzedaży segmentu wydobywczego w 4 kw. 2017 roku w porównaniu do 4 kw. 2016 roku o 6,3% jest efektem wyższych notowań ropy (+25,2% r/r) i gazu ziemnego (+21,5% r/r) skorygowanym o obniżenie się średniokwartalnego kursu dolara (-11,3% r/r) oraz spadkiem (-17,3% r/r) wolumenu sprzedaży segmentu (ze złóż norweskich).

Wzrost przychodów ze sprzedaży w porównaniu z 3 kw. 2017 roku o 52,3% to przede wszystkim efekt wyższych notowań ropy Brent Dtd (+17,9%) oraz wyższego o 17,0% wolumenu sprzedaży segmentu, głównie ze złóż bałtyckich.

Niższa amortyzacja (r/r) segmentu to efekt zmiany szacunków amortyzacji naturalnej majątku morskich kopalń ropy naftowej i gazu ziemnego w Norwegii w wyniku m.in. wzrostu zasobów wydobywalnych węglowodorów z obszarów Sleipner i Heimdal w LOTOS Norge.

Oczyszczony wynik EBITDA segmentu wydobywczego za 4 kw. 2017 roku jest o 29,1% wyższy od wyniku EBITDA segmentu w 3 kw. 2017 roku i na zbliżonym poziomie do oczyszczonego wyniku EBITDA w 4 kw. 2016 roku. Wzrost (kw./kw.) oczyszczonego zysku EBITDA jest głównie efektem wyższego wolumenu sprzedaży (+17,0%) oraz wzrostu notowań ropy naftowej (+17,9%) i gazu ziemnego (+26,7%).

⁹ Wynik operacyjny oczyszczony z efektów zdarzeń jednorazowych:

^• w 4kw 2017 bilans odpisów z tytułu utraty wartości aktywów, strat z tytułu zaniechanych inwestycji i aktualizacji szacunków rezerw w łącznej kwocie około -39,5 mln PLN

^• w 4kw 2016 bilans odpisów z tytułu utraty wartości aktywów, strat z tytułu zaniechanych inwestycji i aktualizacji szacunków rezerw w łącznej kwocie około +10 mln PLN

Segment produkcji i handlu

• Maksymalne wykorzystanie nominalnych mocy wytwórczych rafinerii Grupy LOTOS
• Trwała poprawa wyniku finansowego Grupy Kapitałowej LOTOS, związana z ograniczeniem szarej strefy w handlu paliwami na krajowym rynku
• Oczyszczony zysk EBITDA LIFO segmentu produkcji i handlu w 4 kw. 2017 roku na poziomie 547,2 mln PLN (-13,9% r/r), wsparty zwiększonym popytem na krajowym rynku paliw

tys.ton	4kw. 2017	3kw. 2017	4kw. 2016	4kw.17/3kw.17	4kw.17/4kw.16
Przerób ropy w rafinerii w Gdańsku	2 700,1	2 784,6	2 714,2	-3,0%
w tym:					-0,5%
ropa Ural	2 080,5	2 401,8	1 922,4	-13,4%	8,2%
ropa Rozewie	50,4	55,5	58,3	-9,2%	-13,6%
ropa litewska	7,1	12,8	9,3	-44,5%	-23,7%
ropa Lubiatów	69,6	76,0	75,0	-8,4%	-7,2%
pozostałe gatunki ropy	492,5	238,5	649,2	106,5%	-24,1%

Struktura przerobu ropy naftowej

Wykorzystanie nominalnych zdolności przerobowych rafinerii w Gdańsku kształtowało się w 4 kw. 2017 roku na poziomie 102%. Rafineria pracowała stabilnie, utrzymując przerób ropy na poziomie 2 700,1 tys. ton ropy naftowej.

Kluczowym projektem inwestycyjnym Grupy LOTOS, tj. Programu EFRA (tj. Efektywna Rafinacja), który jest kontynuacją technologicznego unowocześniania rafinerii i naturalnym dopełnieniem konfiguracji pogłębionego przerobu ropy naftowej osiągniętej w ramach inwestycyjnego Programu 10+.

Dalsze pogłębienie konwersji ropy naftowej, wsparte efektami synergii z istniejącymi instalacjami rafinerii w Gdańsku, spowoduje zwiększenie realizowanej marży rafineryjnej z każdej przerobionej baryłki surowca o ok. 2 USD/bbl. Instalacje produkcyjne Programu EFRA wygenerują rocznie ok. 900 tysięcy ton wysokomarżowych paliw.

W 4 kw. 2017 roku zakończono prace projektowe, zakupy i dostawy urządzeń i materiałów dla głównych instalacji Projektu. Kontynuowano prace budowlano-montażowe i działania rozruchowe poszczególnych obiektów, również w zakresie instalacji i systemów pomocniczych oraz infrastruktury ogólnej. W październiku przekazano do prób i testów eksploatacyjnych nową instalację produkcji tlenu (OGU) i zmodernizowaną instalację sprężonego powietrza, a także kolejne rurociągi międzyobiektowe, w tym rurociągi potrzebne dla instalacji produkcji wodoru (HGU). Na 31 grudnia 2017 roku całkowity postęp prac Projektu EFRA uwzględniający projektowanie, zakupy oraz prace budowlano-montażowe wyniósł 89,8%.

W związku z urzeczywistnieniem się ryzyka niedotrzymania założonego terminu uzyskania pełnej gotowości operacyjnej instalacji koksowania (raport bieżący nr 2/2018 Zarządu Grupy LOTOS S.A. z dnia 12 stycznia 2018 r.), kontynuowane są rozmowy z głównym wykonawcą instalacji DCU/CNHT (firma KT - Kinetics Technology S.p.A.) w celu wypracowania realnego harmonogramu prac. Przesunięcie umownego terminu uzyskania pełnej gotowości operacyjnej spowoduje, że zakładane efekty ekonomiczne wynikające z eksploatacji instalacji projektu EFRA (awizowane w raporcie bieżącym 24/2015 i następnych komunikatach publicznych Emitenta) nie pojawią się w pełnej zakładanej wysokości w skonsolidowanych wynikach grupy kapitałowej za 2018 rok.

	4kw. 2017	3kw. 2017	4kw. 2016	4kw.17/3kw.17	4kw.17/4kw.16
Produkcja razem (tys.ton)	2 911,6	2 963,2	2 901,2	-1,7%	0,4%
Benzyny	409,3	413,0	410,2	-0,9%	-0,2%
Benzyna surowa	126,8	120,8	161,4	5,0%	-21,4%
Oleje napędowe	1 317,8	1 359,5	1 187,5	-3,1%	11,0%
Lekkie oleje opałowe	83,6	73,7	91,2	13,4%	-8,3%
Paliwo lotnicze JET	136,8	133,0	131,9	2,9%	3,7%
Produkty ciężkie 11	514,9	525,4	581,8	-2,0%	-11,5%
Pozostałe 12	322,4	337,8	337,2	-4,6%	-4,4%

Struktura wytworzenia produktów rafineryjnych ¹⁰

¹⁰ różnica pomiędzy wolumenem przerobionej ropy naftowej i wolumenem produkcji wynika z faktu, że oprócz ropy naftowej na instalacje i do komponowania wyrobów gotowych kierowane są strumienie biokomponentów, dodatków uszlachetniających oraz średnich destylatów naftowych, zakupione od zewnętrznych dostawców

¹¹ ciężki olej opałowy i komponenty asfaltowe

¹² m.in. gazy opałowe i techniczne, siarka, oleje bazowe, frakcja ksylenowa, LPG, paliwo bunkrowe, ekstrakty, rafinaty, gacze

	4kw. 2017	3kw. 2017	4kw. 2016	4kw.17/3kw.17	4kw.17/4kw.16
tys.ton	3 126,6	2 960,2	2 954,2	5,6%	5,8%
Benzyny	408,6	420,7	435,7	-2,9%	-6,2%
Benzyna surowa	126,8	120,8	161,5	5,0%	-21,5%
Oleje napędowe	1 357,6	1 465,4	1 269,7	-7,4%	6,9%
Lekkie oleje opałowe	83,7	66,7	91,2	25,5%	-8,2%
Paliwo lotnicze JET	143,0	133,2	145,2	7,4%	-1,5%
Produkty ciężkie 13	542,3	531,0	609,3	2,1%	-11,0%
Ropa naftowa towar 14	259,1	0,0	24,8	-	944,8%
Pozostałe ropopochodne 15	205,5	222,4	216,8	-7,6%	-5,2%

Struktura sprzedaży segmentu produkcji i handlu

Rynek produktów naftowych w Polsce i sprzedaż Grupy Kapitałowej LOTOS w 2017 roku

- informacja za 4 kwartał 2017 roku

W 4 kw. 2017 roku konsumpcja paliw płynnych (tj. oleju napędowego, benzyny oraz lekkiego oleju opałowego) w Polsce wzrosła r/r o 6,1%. Olej napędowy odnotował wzrost na poziomie 7,7%, benzyna 4,6%, a lekki olej opałowy spadek o 12,7%.

Benzyna motorowa

Konsumpcja benzyn w 2017 roku wzrosła o 5,8%, natomiast w samym czwartym kwartale zanotowano wzrost na poziomie 4,6%. Sprzedaż krajowa benzyny realizowana przez Grupę Kapitałową LOTOS w 4 kw.2017 wzrosła o 18,3%. Całkowita sprzedaż benzyn spadła w tym okresie o 6,2%, co wynika ze spadku sprzedaży w kanale eksportowym i jest pochodną optymalizacji produkcji w celu maksymalizacji marży rafineryjnej.

W 4 kw. 2017 roku średnia z notowań marży na benzynie na światowych rynkach była r/r o 2,9 USD/bbl niższa.

¹³ ciężki olej opałowy i komponenty asfaltowe

¹⁴ obrót ropą naftową, realizując kontrakty z Agencją Rezerw Materiałowych

¹⁵ m.in. gazy płynne, oleje bazowe, oleje smarowe, siarka, frakcja ksylenowa, gacz parafinowy, reformat, paliwa bunkrowe, plastyfikator

Benzyna motorowa – średniomiesięczna marża z notowań w USD/bbl październik 2016 – grudzień 2017

Źródło: opracowanie własne Spółki na podstawie danych Thomson Reuters

Olej napędowy

Rok 2017 to kontynuacja rosnącego popytu na olej napędowy. Narastająco konsumpcja oleju napędowego wzrosła o 14,7% natomiast w 4 kw. o 7,7%.

W 4 kw. 2017 roku średnia z notowań marży na oleju napędowym na światowych rynkach była r/r zbliżona do zeszłorocznego poziomu. Sprzedaż Grupy Kapitałowej LOTOS na rynku krajowym w 4 kw. 2017 roku wzrosła o 13,1%, sprzedaż całkowita była r/r o 6,9% wyższa. W całym 2017 roku Grupa Kapitałowa LOTOS zrealizowała sprzedaż oleju napędowego na poziomie 8,4% wyższym niż w 2016 roku.

Źródło: opracowanie własne Spółki na podstawie danych Thomson Reuters

Ciężki olej opałowy

W 4 kw. 2017 roku średnia z notowań ujemnej marży na ciężkim oleju opałowym (tj. COO) na światowych rynkach była na poziomie -7,65 USD/bbl, co stanowi pogorszenie r/r o 2,48 USD/bbl . W analizowanym okresie, z uwagi na niższe marże i podjęte decyzje optymalizacyjne Grupa Kapitałowa LOTOS zmniejszyła sprzedaż COO o 16%, w całym 2017 roku sprzedaż produktu spadła o 23,1%.

Ciężki olej opałowy – średniomiesięczna marża z notowań w USD/bbl październik 2016 – grudzień 2017

Źródło: opracowanie własne Spółki na podstawie danych Thomson Reuters

Lekki olej opałowy

Konsumpcja lekkiego oleju opałowego w okresie 2017 roku spadła o 1,6%, natomiast w 4 kw. zanotowano spadek na poziomie 12,7%. Grupa Kapitałowa LOTOS w 4 kw. zmniejszyła sprzedaż lekkiego oleju opałowego w kraju o 8,2% r/r.

mln PLN	4kw. 2017	3kw. 2017	4kw. 2016	4kw.17/3kw.17	4kw.17/4kw.16
Przychody ze sprzedaży	6 791,7	6 098,1	6 108,3	11,4%	11,2%
Wynik operacyjny EBIT	630,9	650,4	682,9	-3,0%	-7,6%
Amortyzacja	129,9	132,9	126,5	-2,3%	2,7%
EBITDA	760,8	783,3	809,4	-2,9%	-6,0%
EBIT LIFO	433,4	662,5	597,0	-34,6%	-27,4%
EBITDA LIFO	563,3	795,4	723,5	-29,2%	-22,1%
Oczyszczony EBITDA LIFO 16	547,2	750,4	635,9	-27,1%	-13,9%

Wyniki operacyjne segmentu produkcji i handlu

¹⁶ Wynik operacyjny EBITDA, uwzględniający efekt LIFO na wycenie zapasów, bez uwzględnienia teoretycznego odpisu na poziomie wyceny zapasów LIFO, oczyszczony o odpisy aktualizujące wartość zapasów oraz różnice kursowe z działalności operacyjnej; dodatkowo w 4kw. 2017 roku i 4kw. 2016 roku o odpisy aktualizujące wartość stacji paliw oraz w 4kw. i 3kw. 2017 roku rozliczenie kosztów remontu "Wiosna 2017"

Wyższe o 11,2% przychody ze sprzedaży segmentu produkcji i handlu r/r są efektem wyższej średniej ceny sprzedaży netto oraz wzrostu wolumenu sprzedaży segmentu o 5,8%. Średnia cena sprzedaży netto w segmencie produkcji i handlu w 4 kw. 2017 roku wyniosła 2.172 PLN/t i wzrosła r/r o 5,0% na skutek przede wszystkim wyższych notowań produktów naftowych na rynkach światowych.

Wzrost przychodów ze sprzedaży segmentu produkcji i handlu w 4 kw. 2017 roku vs. 3 kw. 2017 roku (11,4%) związany jest głównie z wyższą średnią ceną sprzedaży netto w segmencie produkcji i handlu w 4 kw. 2017 roku (+5,4%) oraz z wyższym o 5,6% wolumenem sprzedaży.

Oczyszczony wynik EBITDA LIFO segmentu produkcji i handlu w 4 kw. 2017 roku wyniósł 547,2 mln PLN, tj. o 27,1% mniej niż w poprzednim kwartale i o 13,9% mniej niż w kwartale porównywalnym poprzedniego roku. Spadek wyników na poziomie operacyjnym jest skutkiem niższych cracków produktów rafineryjnych oraz niższego średniokwartalnego kursu dolara.

Liczba stacji paliw w sieci LOTOS na dzień 31 grudnia 2017 roku

	31.12.2017	30.09.2017	31.12.2016	4kw.17/3kw.17	4kw.17/4kw.16
	493	485	487	8	6
Stacje własne CODO	305	302	300	3	5
w tym: LOTOS OPTIMA	121	121	121	0	0
Stacje partnerskie DOFO	188	183	187	5	1
w tym: LOTOS OPTIMA	83	83	84	0	-1

Na koniec 2017 roku Grupa Kapitałowa LOTOS posiadała w swojej sieci 493 stacji paliw. W porównaniu do stanu na koniec 2016 roku nastąpił wzrost liczby stacji paliw o 6 placówek (+5 stacji CODO, +1 stacji DOFO).

Polski rynek detaliczny na dzień 31 grudnia 2017 roku

Źródło: POPiHN

Wyniki operacyjne obszaru detalicznego

mln PLN	4kw. 2017	3kw. 2017	4kw. 2016	4kw.17 /3kw.17	4kw.17 /4kw.16
Wolumen sprzedaży (tys. ton)	299,8	320,5	272,5	-6,5%	10,0%
Przychody ze sprzedaży	1 497,6	1 515,1	1 333,0	-1,2%	12,3%
Wynik operacyjny	-16,8	43,1	7,6	-139,0%	-321,1%
Amortyzacja	18,2	18,2	17,7	0,0%	2,8%
EBITDA	1,4	61,3	25,3	-97,7%	-94,5%
Oczyszczony EBIT	12,0	43,1	19,7	-72,2%	-39,1%
Oczyszczony EBITDA	30,2	61,3	37,4	-50,7%	-19,3%

Począwszy od 2017 roku wyniki kanału SDS (t.j. System Diesel Service), nie są już ujmowane w obszarze detalicznym, są raportowane w całościowych wynikach segmentu produkcji i handlu. W celu zapewnienia porównywalności w powyższej tabeli również dane za 4 kw. 2016 roku zostały odpowiednio dostosowane.

W 4 kw. 2017 roku obszar detaliczny wykazał stratę na poziomie operacyjnym w wysokości -16,8 mln PLN Uwzględnia ona m.in. odpisy na utratę wartości stacji paliw. Oczyszczony o zdarzenia nietypowe, jednorazowe wynik EBITDA jest o -19,3% (r/r) i -50,7% (kw/kw) niższy głównie z powodu niższej jednostkowej marży paliwowej oraz wyższych kosztów operacyjnych związanych z rozszerzoną działalnością.

Skonsolidowane sprawozdanie z całkowitych dochodów

mln PLN	4kw. 2017	3kw. 2017	4kw. 2016	4kw.17/3kw.17	4kw.17/4kw.16
Przychody ze sprzedaży	7020,9	6 262,6	6 366,1	12,1%	10,3%
Wynik operacyjny EBIT	722,7	756,5	734,6	-4,5%	-1,6%
Amortyzacja	204,9	202,2	307,7	1,3%	-33,4%
EBITDA	927,6	958,7	1 042,3	-3,2%	-11,0%
Efekt LIFO17	-197,5	12,1	-85,9	-	-
EBIT LIFO	525,2	768,6	648,7	-31,7%	-19,0%
Oczyszczony wynik EBIT LIFO18	544,1	725,0	551,1	-25,0%	-1,3%
Oczyszczony wynik EBITDA LIFO18	753,5	925,8	858,8	-18,6%	-12,3%

Wyniki operacyjne Grupy Kapitałowej LOTOS

Grupa Kapitałowa LOTOS, zgodnie z przyjętymi zasadami wyceny zapasów, stosuje do wyceny rozchodu zapasów metodę średniej ważonej ceny nabycia. Stosowanie takiej metody wyceny zapasów powoduje opóźnienie przenoszenia efektów zmiany cen ropy w stosunku do cen wyrobów gotowych. W związku z powyższym, wzrostowa tendencja cen ropy wpływa pozytywnie, a tendencja spadkowa wpływa negatywnie na osiągane wyniki finansowe.

Wyniki operacyjne uwzględniające powyższą metodę wyceny zapasów zaprezentowano w tabeli w pozycjach EBITDA, wynik operacyjny EBIT. Równocześnie dokonano szacunków wyceny rozchodu wg metody LIFO i zaprezentowano w tabeli: efekt LIFO, EBIT LIFO, oczyszczony EBIT LIFO oraz oczyszczona EBITDA LIFO.

Grupa Kapitałowa LOTOS wykazała w 4 kw. 2017 roku zysk operacyjny w wysokości 722,7 mln PLN, na który składały się zysk operacyjny segmentu produkcji i handlu 630,9 mln PLN, zysk operacyjny segmentu wydobywczego 102,3 mln PLN oraz korekty konsolidacyjne w wysokości -10,5 mln PLN (głównie korekta zrealizowanej marży na sprzedaży ropy Rozewie i ropy litewskiej o marżę na ropie pozostającą na zapasie w Grupie Kapitałowej). Wynik operacyjny powiększony o amortyzację wg szacunkowej wyceny zapasów metodą LIFO (bez uwzględnienia teoretycznych odpisów wg LIFO) za 4 kw. 2017 roku, z wyłączeniem zdarzeń jednorazowych oraz różnic kursowych z działalności operacyjnej (tzw. oczyszczony EBITDA LIFO), wyniósł 753,5 mln PLN.

Wynik na działalności finansowej w Grupie Kapitałowej LOTOS w 4 kw. 2017 roku wyniósł +11,9 mln PLN. Składa się on głównie z dodatniego efektu wyceny i rozliczenia transakcji zabezpieczających w wysokości

17 Efekt LIFO = EBIT LIFO (oszacowany przy zastosowaniu metody wyceny rozchodu zapasów wg Last In First Out, tj. "ostatnie przyszło – pierwsze wyszło") – EBIT

¹⁸ Wynik operacyjny EBITDA, uwzględniający efekt LIFO na wycenie zapasów, bez uwzględnienia teoretycznego odpisu na poziomie wyceny zapasów LIFO (rozwiązanie odpisów w 4kw. 2017 29,8 mln PLN, w 3kw. 2017 42,5 mln PLN i w 4kw. 2016 120,9 mln PLN), oczyszczony o odpisy aktualizujące wartość zapasów, różnice kursowe z działalności operacyjnej oraz dodatkowo bilans odpisów z tytułu utraty wartości aktywów, strat z tytułu zaniechanych inwestycji i aktualizacji szacunków rezerw w segmencie wydobywczym i odpisy aktualizujące wartość stacji paliw w segmencie produkcji i handlu oraz koszty remontu postojowego "Wiosna 2017"

82,1 mln PLN, ujemnego wyniku z tytułu skompensowania odsetek od zadłużenia, przychodów odsetkowych i prowizji na poziomie -47,8 mln PLN oraz ujemnych różnic kursowych na poziomie -14,3 mln PLN.

Efekt wyceny i rozliczenia transakcji zabezpieczających ryzyko rynkowe w 4 kw. 2017 roku w Grupie Kapitałowej LOTOS zawiera nadwyżkę dodatniego rozliczenia i wyceny transakcji zabezpieczających poziom kursów walutowych w wysokości 54,1 mln PLN, nadwyżkę dodatniego rozliczenia i wyceny transakcji zabezpieczających poziom cen produktów naftowych oraz opcji w łącznej wysokości 16,8 mln PLN, dodatni efekt rozliczenia i wyceny transakcji IRS zabezpieczających poziom stopy procentowej w wysokości 8,5 mln PLN oraz dodatni efekt rozliczenia i wyceny transakcji futures zabezpieczających ceny uprawnień do emisji CO² w wysokości 2,7 mln PLN.

Wykaz transakcji zabezpieczających poziom cen produktów naftowych na dzień 31 grudnia 2017 roku

		kupno	sprzedaż
		Ciężki olej opałowy	Lekki olej opałowy
Okres	Produkt/Surowiec	3.5 PCT Barges FOB Rotterdam	Gasoil .1 Cargoes CIF NWE / ARA
	Wolumen (mt)	2 411	-222
1kw. 2018	Przedział ceny (USD/mt)	217,5-224,75	417 - 432,5
	Wolumen (mt)	47 075	-4 351
2kw. 2018	Przedział ceny (USD/mt)	217,5-339,6	412-545,75
	Wolumen (mt)	39 055	-3 610
3kw. 2018	Przedział ceny (USD/mt)	217,5-342	412-549,5
	Wolumen (mt)	18 572	-1 716
4kw. 2018	Przedział ceny (USD/mt)	217,5-339,6	412-545,75
	Wolumen (mt)	4 764	-440
2kw. 2019	Przedział ceny (USD/mt)	287-287	488,25-488,25

Wykaz transakcji terminowych zabezpieczających poziom kursów walutowych na dzień 31 grudnia 2017 roku

Para walut	Instrument	Wolumen	Waluta	Przedział kursu
Kursy EUR/USD	Forward	37 164 752	EUR	1,1153 - 1,178
Kursy EUR/PLN	Forward	100 000	EUR	4,1815 - 4,2995
Kursy USD/PLN	Forward	-350 935 479	USD	3,4793 - 3,73

Wykaz transakcji terminowych zabezpieczających poziom stopy procentowej na dzień 31 grudnia 2017 roku

Instrument	Data początkowa	Data końcowa	Nominał	Waluta	Przedział stopy procentowej	Stopa referencyjna
	od 17.07.2017	od 15.01.2018		USD		LIBOR 3M - LIBOR 6M
IRS	do 21.09.2021	do 21.12.2021	701 500 019		1,145%-4,045%

Wykaz transakcji terminowych zabezpieczających ryzyko cen uprawnień do emisji CO² na dzień 31 grudnia 2017 roku

		2018			2019	2020
		Wolumen (mt)	Przedział ceny (EUR/mt)	Wolumen (mt)	Przedział ceny (EUR/mt)	Wolumen (mt)	Przedział ceny (EUR/mt)
EUA	Futures	691 000	4,45 - 7,27	873 000	7,64 - 8,6	-10 000	7,19

Skonsolidowany zysk netto Grupy Kapitałowej LOTOS w 4 kw. 2017 roku wyniósł 484,7 mln PLN.

Wyniki EBIT, wynik brutto i wynik netto Grupy Kapitałowej LOTOS

mln PLN	4kw. 2017	3kw. 2017	4kw. 2016
Wynik operacyjny EBIT	722,7	756,5	734,6
Wynik przed opodatkowaniem	735,0	819,0	499,3
Wynik netto	484,7	618,8	303,5

Skonsolidowane sprawozdanie z sytuacji finansowej

	31.12.2017	31.12.2016	31.12.2015	zmiana w 2017	%
mln PLN	21 171,2	19 326,3	19 169,3	1 844,9	9,5%
Aktywa trwałe	12 462,1	12 330,7	12 437,7	131,4	1,1%
Rzeczowe aktywa trwałe segmentu produkcji i handlu	8 761,5	8 261,7	7 845,0	499,8	6,0%
Wartości niematerialne segmentu produkcji i handlu	163,2	170,0	174,7	-6,8	-4,0%
Rzeczowe aktywa trwałe segmentu wydobywczego	2 404,2	2 390,0	2 723,4	14,2	0,6%
Wartości niematerialne segmentu wydobywczego	304,8	481,8	489,7	-177,0	-36,7%
Wspólne przedsięwzięcia wyceniane metodą praw własności	106,5	98,1	70,7	8,4	8,6%
Aktywa z tytułu podatku odroczonego	415,4	596,0	924,5	-180,6	-30,3%
Pochodne instrumenty finansowe	2,7	20,9	8,7	-18,2	-87,1%
Pozostałe aktywa długoterminowe	303,8	312,2	201,0	-8,4	-2,7%
Aktywa obrotowe	8 709,1	6 995,1	6 723,2	1 714,0	24,5%
Zapasy	3 559,6	3 333,6	3 235,8	226,0	6,8%
Należności z tytułu dostaw i usług	2 677,0	2 251,7	1 550,9	425,3	18,9%
Należności z tytułu podatku dochodowego	1,3	8,0	12,0	-6,7	-83,8%
Pochodne instrumenty finansowe	161,8	80,0	208,5	81,8	102,3%
Pozostałe aktywa krótkoterminowe	388,7	577,2	856,3	-188,5	-32,7%
Środki pieniężne i ich ekwiwalenty	1 920,7	744,6	859,7	1 176,1	158,0%
Aktywa przeznaczone do sprzedaży	0,0	0,5	8,4	-0,5	-100,0%

Skonsolidowane sprawozdanie z sytuacji finansowej – aktywa

Na dzień 31 grudnia 2017 roku suma bilansowa Grupy Kapitałowej LOTOS wyniosła 21.171,2 mln PLN (+1.844,9 mln PLN vs. 31 grudnia 2016 roku).

Główne zmiany w pozycjach aktywów:

• wzrost o 1.176,1 mln PLN stanu środków pieniężnych i ich ekwiwalentów
• wyższy o 425,3 mln PLN poziom należności z tytułu dostaw i usług związany głównie z wyższymi cenami produktów na koniec 2017 roku w porównaniu z cenami na koniec 2016 roku
• wyższy o 499,8 mln PLN poziom rzeczowych aktywów trwałych segmentu produkcji i handlu związany z realizacją projektów inwestycyjnych (głównie w spółce LOTOS Asfalt z o.o. – projekt EFRA)
• wzrost o 226,0 mln PLN poziomu zapasów w związku z wyższymi cenami zapasów produktów i ropy utrzymywanych na koniec 2017 roku w porównaniu z zapasami na koniec 2016 roku

• spadek o 180,6 mln PLN stanu aktywów z tytułu podatku odroczonego

• spadek o 177,0 mln PLN stanu wartości niematerialnych segmentu wydobywczego

• spadek o 196,9 mln PLN poziomu pozostałych aktywów (głównie lokat).

Skonsolidowane sprawozdanie z sytuacji finansowej – źródła finansowania

mln PLN	31.12.2017	31.12.2016	31.12.2015	zmiana w 2017	%
Kapitał własny i zobowiązania	21 171,2	19 326,3	19 169,3	1 844,9	9,5%
Kapitał własny	10 712,5	8 610,9	7 712,2	2 101,6	24,4%
Kapitał podstawowy	184,9	184,9	184,9	0,0	0,0%
Nadwyżka ceny emisyjnej nad wartością nominalną akcji	2 228,3	2 228,3	2 228,3	0,0	0,0%
Kapitał rezerwowy z wyceny zabezpieczeń przepływów pieniężnych	-225,2	-812,8	-700,9	587,6	-72,3%
Zyski zatrzymane	8 432,2	6 945,4	5 928,5	1 486,8	21,4%
Różnice kursowe z przeliczenia	92,2	65,0	71,3	27,2	41,8%
Udziały niekontrolujące	0,1	0,1	0,1	0,0	0,0%
Zobowiązania długoterminowe	4 264,4	5 443,7	6 031,2	-1 179,3	-21,7%
Kredyty, pożyczki, obligacje oraz zobowiązania z tytułu leasingu finansowego	2 738,3	3 980,5	4 454,5	-1 242,2	-31,2%
Pochodne instrumenty finansowe	6,7	36,3	54,3	-29,6	-81,5%
Zobowiązania z tytułu podatku odroczonego	277,7	57,4	47,6	220,3	383,8%
Świadczenia pracownicze	169,3	168,5	182,2	0,8	0,5%
Pozostałe zobowiązania i rezerwy	1 072,4	1 201,0	1 292,6	-128,6	-10,7%
Zobowiązania krótkoterminowe	6 194,3	5 271,7	5 425,9	922,6	17,5%
Kredyty, pożyczki, obligacje oraz zobowiązania z tytułu leasingu finansowego	1 687,6	1 576,7	2 544,8	110,9	7,0%
Pochodne instrumenty finansowe	72,7	172,9	110,8	-100,2	-58,0%
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług	2 201,7	1 718,2	1 232,5	483,5	28,1%
Zobowiązania z tytułu podatku dochodowego	210,0	49,2	11,8	160,8	326,8%
Świadczenia pracownicze	145,3	135,6	122,2	9,7	7,2%
Pozostałe zobowiązania i rezerwy	1 877,0	1 619,1	1 403,8	257,9	15,9%

Wzrost stanu kapitału własnego Grupy Kapitałowej LOTOS na koniec 2017 roku do poziomu 10.712,5 mln PLN (+2.101,6 mln PLN vs. 2016) nastąpił głównie na skutek wzrostu poziomu zysków zatrzymanych o 1.486,8 mln PLN powiększonego o odniesione na kapitał rezerwowy dodatnie różnice kursowych z wyceny zabezpieczeń przepływów pieniężnych skorygowanych o efekt podatkowy w kwocie 587,6 mln PLN.

Udział kapitału własnego w sumie pasywów wzrósł o 6,0 punktu procentowego (vs. 2016) i wyniósł 50,6%.

Główne zmiany w pozycjach zobowiązań (-256,7 mln PLN):

• niższy o 1.131,3 mln PLN stan kredytów, pożyczek, obligacji oraz zobowiązań z tytułu leasingu finansowego głównie na skutek częściowej spłaty kredytów walutowych oraz wyceny kredytów walutowych po niższym o 16,7% kursie walutowym na koniec roku 2017 roku
• wzrost poziomu zobowiązań z tytułu dostaw i usług o 483,5 mln PLN, przede wszystkim na skutek wyższych wolumenów i cen ropy zakupionej w listopadzie i grudniu 2017 roku w porównaniu do ropy zakupionej w analogicznym okresie 2016 roku
• wzrost o 220,3 mln PLN stanu zobowiązań z tytułu podatku odroczonego
• niższy 129,8 mln PLN poziom ujemnej wyceny pochodnych instrumentów finansowych
• wyższy o 129,3 mln PLN stan pozostałych zobowiązań i rezerw, przede wszystkim zobowiązań budżetowych wynikających głównie z wyższych zobowiązań z tytułu podatku VAT, akcyzy i opłaty paliwowej
• wzrost o 160,8 mln PLN stanu zobowiązań z tytułu podatku dochodowego.

Dług finansowy Grupy Kapitałowej LOTOS na 31 grudnia 2017 roku osiągnął poziom 4.425,9 mln PLN (- 1.131,3 mln PLN vs. 31 grudnia 2016 roku). Wskaźnik relacji długu finansowego skorygowanego o wolną gotówkę do kapitału własnego wyniósł 23,4% i obniżył się o 32,5 punktów procentowych vs. 31 grudnia 2016 roku).

Skonsolidowane sprawozdanie z przepływów pieniężnych

mln PLN	4kw. 2017	3kw. 2017	4kw. 2016
Przepływy środków pieniężnych z działalności operacyjnej	1 013,7	1 244,2	527,4
Przepływy środków pieniężnych z działalności inwestycyjnej	-344,2	-275,3	-376,3
Przepływy środków pieniężnych z działalności finansowej	-278,2	-322,9	-672,0
Zmiana stanu środków pieniężnych z tytułu różnic kursowych	-0,2	-2,4	12,7
Zmiana stanu środków pieniężnych netto	391,1	643,6	-508,2
Środki pieniężne i ich ekwiwalenty na początek okresu	1 529,5	885,9	1 239,0
Środki pieniężne i ich ekwiwalenty na koniec okresu	1 920,6	1 529,5	730,8

Skonsolidowane sprawozdanie z przepływów pieniężnych

Stan środków pieniężnych na 31 grudnia 2017 roku w Grupie Kapitałowej LOTOS (uwzględniający zadłużenie w rachunkach bieżących) wyniósł 1.920,6 mln PLN. Przepływy pieniężne netto zwiększyły stan środków pieniężnych ich ekwiwalentów w okresie 4 kw. 2017 roku o 391,1 mln PLN.

Dodatnie saldo przepływów środków pieniężnych z działalności operacyjnej w 4 kw. 2017 roku wynoszące 1.013,7 mln PLN związane jest głównie z wypracowanym zyskiem netto powiększonym o amortyzację. Obejmuje ono również wzrost w 4 kw. 2017 roku stanu zobowiązań z tytułu dostaw i usług oraz wzrost stanu zapasów.

Ujemne saldo przepływów środków pieniężnych z działalności inwestycyjnej w kwocie (-344,2 mln PLN) dotyczy przede wszystkim zakupu rzeczowych aktywów trwałych i pozostałych aktywów niematerialnych związanych z segmentem produkcji i handlu (Projekt EFRA, rozbudowa stacji paliw i budowa instalacji Węzła Odzysku Wodoru) oraz segmentem wydobywczym.

Saldo przepływów środków pieniężnych z działalności finansowej w 4 kw. 2017 roku wynoszące -278,2 mln PLN uwzględnia głównie ujemne saldo wpływów z tytułu zaciągniętych kredytów i pożyczek, wydatków z tytułu ich spłaty i zapłaconych odsetek w kwocie -330,3 mln PLN, skorygowane o dodatnie rozliczenie instrumentów finansowych.