Grupa Azoty S.A.

Annual Report • Apr 19, 2018

Sprawozdanie Zarządu z działalności Grupy Azoty S.A. oraz Grupy Kapitałowej Grupa Azoty za okres 12 miesięcy zakończony 31 grudnia 2017 roku

Niniejsze Sprawozdanie z działalności prezentuje najważniejsze wydarzenia za okres 12 miesięcy zakończony 31 grudnia 2017 roku zarówno w Grupie Kapitałowej Grupa Azoty jak i jej Jednostce Dominującej - Grupie Azoty S.A.

Niniejsze Sprawozdanie z działalności zawiera wszystkie informacje istotne dla oceny sytuacji finansowej i majątkowej, Grupy Kapitałowej Grupa Azoty jak i jej Jednostki Dominującej - Grupy Azoty S.A., w tym ocenę efektów działalności oraz wskazanie czynników ryzyka i opis zagrożeń. Ponadto obejmuje wskaźniki finansowe i niefinansowe, jeżeli jest to istotne dla oceny sytuacji w Grupie Kapitałowej jak i w Jednostce Dominującej oraz dodatkowe wyjaśnienia do kwot zawartych w sprawozdaniach finansowych jednostkowym i skonsolidowanym.

Spis treści

1. 1.1. 1.2. 1.3.	Podstawowe informacje na temat Grupy Kapitałowej Grupa Azoty oraz Jednostki Dominującej.5 Organizacja oraz struktura 5 Informacje o powiązaniach organizacyjnych lub kapitałowych spółek zależnych 9 Zmiany w organizacji 10
2. 2.1. 2.2.	Zasady zarządzania 14 Schemat organizacyjny Jednostki Dominującej 14 Informacje dotyczące zatrudnienia 15
3. 3.1. 3.2. 3.3. 3.4. 3.5.	Charakterystyka działalności 17 Obszary działalności Grupy Azoty 17 Charakterystyka podstawowych produktów 18 Informacje o rynkach sprzedaży oraz o źródłach zaopatrzenia w materiały do produkcji, w towary i usługi 21 Umowy znaczące 23 Istotne zdarzenia 27
4. 4.1. 4.2. 4.3. 4.4. 4.5. 4.6.	Strategia oraz polityka rozwoju 32 Strategia i kierunki rozwoju 32 Perspektywy rozwoju działalności, z uwzględnieniem strategii rynkowej 33 Główne inwestycje krajowe i zagraniczne 36 Inwestycje kapitałowe 39 Ocena możliwości realizacji zamierzeń inwestycyjnych 39 Ważniejsze osiągnięcia w dziedzinie badań i rozwoju 40
5. 5.1. 5.2. 5.3. 5.4. 5.5. 5.6. 5.7. 5.8. 5.9.	Aktualna sytuacja finansowa i majątkowa 42 Ocena czynników i nietypowych zdarzeń mających znaczący wpływ na działalność oraz wyniki finansowe 42 Otoczenie rynkowe 45 Podstawowe wielkości ekonomiczno – finansowe 58 5.3.1. Skonsolidowane wyniki finansowe 58 5.3.2. Skonsolidowane wyniki finansowe segmentów 59 5.3.3. Struktura skonsolidowanych kosztów rodzajowych 61 5.3.4. Charakterystyka struktury skonsolidowanych aktywów i pasywów 62 5.3.5. Skonsolidowane wskaźniki finansowe 63 5.3.6. Jednostkowe wyniki finansowe 65 5.3.7. Jednostkowe wyniki finansowe segmentów 66 5.3.8. Struktura jednostkowych kosztów rodzajowych 68 5.3.9. Charakterystyka struktury jednostkowych aktywów i pasywów 69 5.3.10. Jednostkowe wskaźniki finansowe 70 Zarządzanie zasobami finansowymi i majątkowymi 72 Lokaty 73 Informacje o zaciągniętych i wypowiedzianych umowach dotyczących kredytów 73 Informacje o zaciągniętych, wypowiedzianych oraz udzielonych pożyczkach 75 Informacja o udzielonych i otrzymanych poręczeniach i gwarancjach, głównie podmiotom powiązanym z Grupą Azoty 77 Opis istotnych pozycji pozabilansowych 80 5.10. Instrumenty finansowe - polityka stosowana w zakresie ryzyka oraz instrumenty, cele i metody zarządzania ryzykiem 80 5.11. Przewidywana sytuacja finansowa 83
6. 6.1. 6.2.	Ryzyka i zagrożenia oraz perspektywy rozwoju 84 Istotne czynniki ryzyka i zagrożenia 84 Charakterystyka zewnętrznych i wewnętrznych czynników istotnych dla rozwoju 91
7. 7.1. 7.2. 7.3.	Akcje i akcjonariat 93 Łączna liczba i wartość nominalna akcji Jednostki Dominującej, stan ich posiadania przez osoby nadzorujące i zarządzające Jednostką Dominującą oraz udziały tych osób w podmiotach powiązanych Jednostki Dominującej 93 Akcje własne posiadane przez Jednostkę Dominującą, jednostki wchodzące w skład Grupy Kapitałowej oraz osoby działające w ich imieniu 93 Kluczowe dane dotyczące akcji Jednostki Dominującej 93

8.	Oświadczenie o stosowaniu ładu korporacyjnego 99
8.1.	Wskazanie zbioru zasad ładu korporacyjnego, któremu podlega Jednostka Dominująca oraz
	miejsca, gdzie tekst zbioru zasad jest publicznie dostępny 99
8.2.	Zakres w jakim Jednostka Dominująca odstąpiła od postanowień zbioru zasad ładu
8.3.	korporacyjnego, wskazanie tych postanowień oraz wyjaśnienie przyczyn tego odstąpienia 99 Cechy stosowanych systemów kontroli wewnętrznej i zarządzania ryzykiem 105
8.4.	Standardy i systemy zarządzania106
8.5.	Akcjonariat108
8.6.	Specjalne uprawnienia kontrolne posiadaczy papierów wartościowych 109
8.7.	Opis zasad zmiany statutu lub umowy Jednostki Dominującej 110
8.8.	Wskazanie wszelkich ograniczeń w zakresie wykonywania prawa głosu 110
8.9.	Wskazanie wszelkich ograniczeń dotyczących przenoszenia prawa własności papierów
	wartościowych110
	8.10. Opis zasad dotyczących powoływania i odwoływania osób zarządzających oraz ich uprawnień, w szczególności prawo do podjęcia decyzji o emisji bądź wykupie akcji 110
	8.11. Walne Zgromadzenie – sposób działania 111
	8.12. Skład osobowy, zmiany oraz opis działania organów zarządzających i nadzorujących112
	8.13. Polityka różnorodności 123
	8.14. Polityka wynagrodzeń 124
	8.15. Działalność sponsoringowa, charytatywna lub o podobnym charakterze 126
	8.16. Sprawozdanie dotyczące wydatków reprezentacyjnych, a także wydatków na usługi prawne,
	usługi marketingowe, usługi w zakresie stosunków międzyludzkich (public relations) i komunikacji społecznej oraz usługi doradztwa związanego z zarządzaniem 132
	8.16.1. Wprowadzenie 132
	8.16.2. Wydatki 132
9.	Pozostałe istotne informacje i zdarzenia133
9.1.	Podmiot uprawniony do badania sprawozdań finansowych133
9.2.	Informacje dotyczące zagadnień środowiska naturalnego134
10.	Oświadczenie na temat informacji niefinansowych 141
11.	Informacje uzupełniające 141

1. Podstawowe informacje na temat Grupy Kapitałowej Grupa Azoty oraz Jednostki Dominującej

1.1. Organizacja oraz struktura

Jednostka Dominująca Grupy Azoty

Grupa Azoty S.A. jest Jednostką Dominującą w Grupie Kapitałowej Grupa Azoty. Domeną Spółki jest działalność produkcyjna, usługowa i handlowa w zakresie tworzyw inżynieryjnych, półproduktów do ich wytwarzania oraz nawozów azotowych.

Spółka dysponuje własnym zapleczem badawczym. Koncentruje się zarówno na badaniach nad nowymi wyrobami i technologiami, jak i na rozwoju istniejących produktów.

Grupa Azoty S.A., Jednostka Dominująca Grupy Azoty, jest notowana na Giełdzie Papierów Wartościowych w Warszawie od 30 czerwca 2008 roku. Spółka wchodzi w skład indeksów WIG, WIG30, mWIG 40, WIG-Poland, WIG-CHEMIA, Respect Index. Jest również obecna w indeksach zagranicznych: MSCI Emerging Markets, FTSE Emerging Markets oraz FTSE4Good Emerging Index. Siedziba spółki mieści się w Tarnowie, przy ul. Eugeniusza Kwiatkowskiego 8. Od dnia 22 kwietnia 2013 roku spółka działa pod nową nazwą Grupa Azoty Spółka Akcyjna (nazwa skrócona Grupa Azoty S.A.).

Grupa Azoty S.A. jest zintegrowanym producentem poliamidu 6 o nazwie handlowej Tarnamid® , specjalizuje się także w wytwarzaniu nawozów azotowych (nawozów azotowych z siarką oraz saletrzanych).

Grupa Azoty to jedna z kluczowych grup branży chemicznej w Europie Centralnej, działająca w sektorze nawozów mineralnych, tworzyw inżynieryjnych, a także produktów OXO i innych chemikaliów.

Grupa Azoty zgromadziła komplementarne spółki o różnych tradycjach i specjalizacjach, aby wykorzystać ich potencjał do realizacji wspólnej strategii. W ten sposób powstał największy w Polsce i jeden z liczących się w Europie koncern chemiczny. Dzięki przemyślanej architekturze Grupa może proponować swoim klientom zdywersyfikowany portfel produktów – od nawozów azotowych i wieloskładnikowych, tworzyw inżynieryjnych przez produkty OXO po melaminę.

Na dzień 31 grudnia 2017 roku Grupę Kapitałową Grupy Azoty S.A. (dalej: Grupa Azoty, Grupa Kapitałowa, Grupa) tworzyły: Grupa Azoty S.A. – Jednostka Dominująca oraz 9 spółek zależnych w tym:

• Grupa Azoty Zakłady Azotowe "Puławy" S.A. (dalej: Grupa Azoty PUŁAWY),
• Grupa Azoty Zakłady Azotowe Kędzierzyn S.A. (dalej: Grupa Azoty KĘDZIERZYN),
• Grupa Azoty Zakłady Chemiczne "Police" S.A. (dalej: Grupa Azoty POLICE),
• Grupa Azoty ATT Polymers GmbH,
• Grupa Azoty Polskie Konsorcjum Chemiczne Sp. z o.o. (dalej: Grupa Azoty PKCh Sp. z o.o.),
• Grupa Azoty "Koltar" Sp. z o.o. (dalej: Grupa Azoty KOLTAR Sp. z o.o.),
• Grupa Azoty Kopalnie i Zakłady Chemiczne Siarki "Siarkopol" S.A. (dalej: Grupa Azoty SIARKOPOL),
• Grupa Azoty "Folie" Sp. z o.o.,
• Grupa Azoty "Compounding" Sp. z o.o..

Czas trwania Jednostki Dominującej oraz jednostek wchodzących w skład Grupy Azoty jest nieoznaczony.

Spółki zależne Jednostki Dominującej

Grupa Azoty Zakłady Azotowe "Puławy" S.A.

Siedziba spółki mieści się w Puławach. Od dnia 4 kwietnia 2013 roku spółka działa pod nazwą Grupa Azoty Zakłady Azotowe "Puławy" Spółka Akcyjna (nazwa skrócona Grupa Azoty Puławy).

Spółka specjalizuje się w produkcji nawozów azotowych i jest jednym z największych na świecie producentów melaminy.

Grupa Azoty Zakłady Azotowe Kędzierzyn Spółka Akcyjna

Siedziba spółki mieści się w Kędzierzynie-Koźlu. Od dnia 11 stycznia 2013 roku spółka działa pod nazwą Grupa Azoty Zakłady Azotowe Kędzierzyn Spółka Akcyjna (nazwa skrócona Grupa Azoty Kędzierzyn).

Spółka swój biznes opiera na dwóch głównych filarach działalności: nawozach azotowych oraz produktach OXO (alkoholach OXO i plastyfikatorach).

Grupa Azoty Zakłady Chemiczne "Police" Spółka Akcyjna

Siedziba spółki mieści się w Policach. Od dnia 3 czerwca 2013 roku spółka działa pod nazwą Grupa Azoty Zakłady Chemiczne "Police" Spółka Akcyjna (nazwa skrócona Grupa Azoty Police).

Spółka jest znaczącym producentem nawozów wieloskładnikowych, azotowych oraz bieli tytanowej.

Grupa Azoty ATT Polymers GmbH

Siedziba spółki mieści się w Guben (Niemcy). Od dnia 10 lipca 2013 roku spółka działa pod nazwą Grupa Azoty ATT Polymers GmbH.

Spółka jest producentem poliamidu 6 (PA6).

Grupa Azoty Polskie Konsorcjum Chemiczne Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością

Siedziba spółki mieści się w Tarnowie. Od dnia 28 lutego 2013 roku spółka działa pod nazwą Grupa Azoty Polskie Konsorcjum Chemiczne Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością (nazwa skrócona Grupa Azoty Polskie Konsorcjum Chemiczne Sp. z o.o.).

Grupa Azoty PKCh świadczy wielobranżowe usługi projektowe związane z pełną obsługą projektową procesów inwestycyjnych w przemyśle chemicznym – od prac o charakterze studyjnym i koncepcyjnym poprzez projekty procesowe, budowlane i wykonawcze do usług w trakcie budowy, uruchamiania i eksploatacji instalacji.

Grupa Azoty "Koltar" Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością

Siedziba spółki mieści się w Tarnowie. Od dnia 6 marca 2013 roku spółka działa pod nazwą Grupa Azoty "Koltar" Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością (nazwa skrócona Grupa Azoty "Koltar" Sp. z o.o.).

Spółka jest dostawcą usług z branży kolejowej na terenie całego kraju. Jako jedna z nielicznych w Polsce posiada wymagane uprawnienia do wykonywania kompleksowych napraw podwozi wagonowych oraz zbiorników cystern dostosowanych do przewozu materiałów niebezpiecznych wg RID.

Grupa Azoty Kopalnie i Zakłady Chemiczne Siarki "Siarkopol" Spółka Akcyjna

Siedziba spółki mieści się w Grzybowie. Od dnia 11 lutego 2014 roku spółka działa pod nazwą Grupa Azoty Kopalnie i Zakłady Chemiczne Siarki "Siarkopol" Spółka Akcyjna (nazwa skrócona Grupa Azoty Kopalnie i Zakłady Chemiczne Siarki "Siarkopol" S.A.).

Grupa Azoty Kopalnie i Zakłady Chemiczne Siarki "Siarkopol" S.A. jest największym producentem siarki płynnej w Polsce.

Grupa Azoty "Folie" Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością

Siedziba spółki mieści się w Tarnowie.

Głównym przedmiotem działalności Spółki jest prowadzenie badań naukowych oraz prac rozwojowych i badawczych w dziedzinie nauk technicznych.

Grupa Azoty "Compounding" Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością

Siedziba spółki mieści się w Tarnowie. Model biznesowy Spółki Grupa Azoty Compounding Sp. z o.o. obejmuje portfel wyspecjalizowanych tworzyw inżynieryjnych (powstałych w wyniku uszlachetniania tworzyw sztucznych), przy zastosowaniu innowacyjnych rozwiązań technologicznych.

			(w jednostkach waluty)
Nazwa podmiotu	Siedziba/Adres	Kapitał zakładowy	% akcji/udziałów bezpośrednich przypadających
Grupa Azoty ATT Polymers GmbH Grupa Azoty	Forster Straße 72 03172 Guben Niemcy	9 000 000 EUR	100,00
"Compounding" Sp. z o.o.	ul. Chemiczna 118 33-101 Tarnów	1 105 000 PLN	100,00
Grupa Azoty "Folie" Sp. z o.o.	ul. Chemiczna 118 33-101 Tarnów	5 500 000 PLN	100,00
Grupa Azoty KOLTAR Sp. z o.o.	ul. Kwiatkowskiego 8 33-101 Tarnów	32 760 000 PLN	100,00
Grupa Azoty SIARKOPOL	Grzybów 28-200 Staszów	55 000 000 PLN	99,33
Grupa Azoty PUŁAWY	al. Tysiąclecia Państwa Polskiego 13 24-110 Puławy	191 150 000 PLN	95,98
Grupa Azoty KĘDZIERZYN	ul. Mostowa 30 A skr. poczt. 163 47-220 Kędzierzyn -Koźle	285 064 300 PLN	93,48
Grupa Azoty POLICE	ul. Kuźnicka 1 72-010 Police	750 000 000 PLN	66,00
Grupa Azoty PKCh Sp. z o.o.	ul. Kwiatkowskiego 7 33-101 Tarnów	85 630 550 PLN	63,27

Udział Jednostki Dominującej w spółkach zależnych na dzień 31 grudnia 2017 roku

Jednostka Dominująca i podmioty zależne na dzień 31 grudnia 2017 roku

Źródło: Opracowanie własne

1.2. Informacje o powiązaniach organizacyjnych lub kapitałowych spółek zależnych

Udział spółek zależnych w kapitale zakładowym innych podmiotów, wchodzących w skład Grupy Kapitałowej Grupa Azoty na dzień 31 grudnia 2017 roku Grupa Azoty PUŁAWY

	Udział
	w kapitale	Wysokość
	zakładowym	kapitału
Nazwa podmiotu	(w %)	zakładowego
Elektrownia Puławy Sp. z o.o.	100%	92 148
"Agrochem Puławy" Sp. z o.o.	100%	50 000
Agrochem Sp. z o.o.	100%	20 000
SCF Natural Sp. z o.o.	99,99%	15 001
Gdańskie Zakłady Nawozów Fosforowych
"Fosfory" Sp. z o.o.	99,19%	59 003
STO-ZAP Sp. z o.o.	96,15%	1 117
Remzap Sp. z o.o.	94,61%	1 812
Zakłady Azotowe Chorzów S.A.	94,32%	58 700
Prozap Sp. z o.o.	84,69%	826
Bałtycka Baza Masowa Sp. z o.o.	50%	19 500
CTL KOLZAP Sp. z o.o.	49%	2 000
Technochimserwis S.A. typu zamkniętego	25%	800 (tys. rubli)

Grupa Azoty POLICE

Nazwa podmiotu	Udział w kapitale zakładowym (w %)	Wysokość kapitału zakładowego
"Supra" Agrochemia Sp. z o.o.	100,00	19 721
"Transtech" Usługi Sprzętowe i Transportowe Sp. z o.o.	100,00	9 783
Grupa Azoty Police Serwis Sp. z o.o.	100,00	9 618
Koncept Sp. z o.o.	100,00	512
Grupa Azoty Africa S.A. w likwidacji	99,99	132 000 (tys. XOF)
Zarząd Morskiego Portu Police Sp. z o.o.	99,91	32 642
PDH Polska S.A.	84,54	180 000
African Investment Group S.A.	54,90	340 000 (tys. XOF)
Infrapark Police S.A. w likwidacji	54,43	14 986
"Budchem" Sp. z o.o. w upadłości likwidacyjnej	48,96	1 201
Kemipol Sp. z o.o.	33,99	3 445

Jednostka Dominująca posiada 15,46% akcji spółki PDH Polska S.A.

Spółka Grupa Azoty Police Serwis Sp. z o.o. posiada 1 akcję spółki African Investment Group S.A. (0,1% w kapitale zakładowym), co daje jej prawo do posiadania przedstawiciela w Radzie Zarządzającej spółki.

Spółka African Investment Group S.A. posiada 1 akcję spółki Grupa Azoty Africa S.A. w likwidacji oraz jest w posiadaniu 100% udziałów w spółce AFRIG Trade SARL (kapitał zakładowy 33 000 tys. XOF).

Grupa Azoty KĘDZIERZYN

	Udział w kapitale zakładowym	Wysokość kapitału
Nazwa podmiotu	(w %)	zakładowego
ZAKSA S.A.	91,67	6 000
CTL CHEMKOL Sp. z o.o.	49,00	4 000
Grupa Azoty Polskie Konsorcjum Chemiczne Sp. z o.o.	36,73	85 631

Spółka CTL CHEMKOL Sp. z o.o. posiada 0,783% akcji spółki ZAKSA S.A.

Grupa Azoty PKCh Sp. z o.o.

Nazwa podmiotu	Udział w kapitale zakładowym (w %)	Wysokość kapitału zakładowego
Grupa Azoty Jednostka Ratownictwa Chemicznego Sp. z o.o.	100%	21 749
Grupa Azoty Prorem Sp. z o.o.	100%	11 567
Grupa Azoty Automatyka Sp. z o.o.	77,86%	4 654

Istotny udział Jednostki Dominującej w spółkach mniejszościowych na dzień 31 grudnia 2017 roku

	%
Nazwa podmiotu	udziałów
Tarnowskie Wodociągi Sp. z o.o.	12,39%

1.3. Zmiany w organizacji

Poniżej zaprezentowane zostały zmiany w strukturze jednostek gospodarczych, w tym w wyniku połączenia jednostek gospodarczych, przejęcia lub sprzedaży jednostek Grupy, spółki, inwestycji długoterminowych, podziału, restrukturyzacji i zaniechania działalności w okresie sprawozdawczym.

Nabycie akcji Grupy Azoty SIARKOPOL

Od listopada 2015 roku, zgodnie z zapisami umowy sprzedaży akcji Grupy Azoty SIARKOPOL z dnia 25 września 2013 roku i Pakietu Socjalnego, prowadzony jest przez Jednostkę Dominującą wykup akcji należących do pracowników spółki Grupa Azoty SIARKOPOL i ich spadkobierców. Wykupem objętych zostanie nie więcej niż 825 000 akcji.

W 2017 roku Jednostka Dominująca nabyła, za kwotę 3 377 tys. zł, 50 157 sztuk akcji Grupy Azoty SIARKOPOL stanowiących 0,91 kapitału zakładowego tej spółki. Tym samym udział Jednostki Dominującej w kapitale zakładowym spółki Grupa Azoty SIARKOPOL wynosi obecnie 99,33%.

Postawienie w stan likwidacji spółki Grupa Azoty AFRICA S.A.

Zwyczajne Walne Zgromadzenie spółki Grupa Azoty AFRICA S.A. w dniu 12 maja 2017 roku podjęło uchwałę o postawieniu spółki w stan likwidacji.

Podwyższenie kapitału w spółce PDH Polska S.A.

W dniu 11 lipca 2017 roku Zarząd Spółki PDH Polska S.A. dokonał przydziału na rzecz Jednostki Dominującej 2 282 125 akcji i na rzecz Grupy Azoty POLICE 2 917 875 akcji serii "C" wyemitowanych w ramach subskrypcji zamkniętej (wartość emisyjna i nominalna akcji wynosiła 10 zł każda). W dniu 14 lipca 2017 roku podwyższenie kapitału zostało zarejestrowane w Krajowym Rejestrze Sądowym. W wyniku wskazanej rejestracji kapitał zakładowy PDH Polska S.A. został podwyższony do kwoty 180 000 tys. zł. Liczba akcji wszystkich emisji wynosi obecnie 18 000 000 sztuk.

W związku z powyższym, Grupa Azoty S.A. stała się właścicielem łącznie 2 782 125 akcji Spółki, co stanowi 15,46% kapitału zakładowego. Pozostałe akcje Spółki należą do Grupy Azoty POLICE.

W dniu 18 października 2017 roku Zarządy Jednostki Dominującej i Grupy Azoty POLICE podjęły uchwały w sprawie nabycia akcji imiennych nowej emisji spółki PDH Polska S.A.

Na mocy podjętych uchwał Jednostka Dominująca postanowiła nabyć 9 400 000 sztuk akcji za kwotę 94 400 tys. zł, Grupa Azoty POLICE postanowiła nabyć 3 000 000 sztuk za kwotę 30 000 tys. zł., poprzez ich objęcie w podwyższonym kapitale zakładowym.

Ustalono, że dokonanie wniesienia wpłat na nowe akcje nastąpi według poniższej zasady:

• do dnia 1 marca 2018 roku Jednostka Dominująca wpłaci kwotę 23 500 tys. zł, a Grupa Azoty POLICE kwotę 7 500 tys. zł (wpłaty zostały dokonane),
• do dnia 1 września 2018 roku Jednostka Dominująca wpłaci kwotę 70 500 tys. zł, a Grupa Azoty POLICE kwotę 22 500 tys. zł.

W dniu 9 kwietnia 2018 roku dokonano rejestracji podwyższenia kapitału spółki PDH Polska S.A. w KRS.

Podwyższenie kapitału w spółce Grupa Azoty "Compounding" Sp. z o.o.

W dniu 28 września 2017 roku Nadzwyczajne Zgromadzenie Wspólników spółki Grupa Azoty "Compounding" Sp. z o.o. podjęło uchwałę o podwyższeniu kapitału zakładowego z dotychczasowej kwoty 5 tys. zł o kwotę 1 100 tys. zł.

Kapitał zakładowy spółki podwyższono poprzez utworzenie 11 000 nowych, równych i niepodzielnych udziałów o wartości nominalnej 100 złotych.

Wszystkie nowoutworzone udziały w podwyższonym kapitale zakładowym zostały objęte przez Jednostkę Dominującą.

Pokrycie nowych udziałów w podwyższonym kapitale zakładowym spółki nastąpiło 6 października 2017 roku poprzez wniesienie wkładu pieniężnego.

Rejestracja zmiany kapitału w KRS nastąpiła w dniu 20 grudnia 2017 roku.

W dniu 28 grudnia 2017 roku Nadzwyczajne Zgromadzenie Wspólników spółki Grupa Azoty "Compounding" Sp. z o.o. podjęło uchwałę o podwyższeniu kapitału zakładowego z dotychczasowej kwoty 1 105 tys. zł o kwotę 4 895 tys. zł.

Kapitał zakładowy spółki został podwyższony poprzez utworzenie 48 950 nowych, równych i niepodzielnych udziałów o wartości nominalnej 100 złotych za każdy udział, tj. z dotychczasowej ilości udziałów 11 050 do 60 000 udziałów.

Wszystkie nowoutworzone udziały w podwyższonym kapitale zakładowym zostały objęte przez Jednostkę Dominującą.

Rejestracja zmiany kapitału w KRS nastąpiła w dniu 11 stycznia 2018 roku.

Podwyższenie kapitału zakładowego Zakładów Azotowych Chorzów S.A.

W dniu 4 grudnia 2017 roku Nadzwyczajne Zgromadzenie Wspólników Zakładów Azotowych Chorzów S.A. podjęło uchwałę w sprawie podwyższenia kapitału zakładowego spółki z kwoty 58 700 tys. zł do kwoty 94 700 tys. zł, poprzez emisję 3 600 tys. akcji imiennych serii C. Emisja akcji została przeprowadzona w drodze subskrypcji prywatnej skierowanej do Grupy Azoty PUŁAWY.

Emisja akcji została w całości objęta przez Grupę Azoty PUŁAWY i pokryta wkładem gotówkowym.

Podwyższenie kapitału zakładowego Zakładów Azotowych Chorzów S.A. zostało zarejestrowane w Krajowym Rejestrze Sądowym w dniu 3 stycznia 2018 roku. Udział Grupy Azoty PUŁAWY w kapitale akcyjnym Zakładów Azotowych Chorzów S.A. wzrósł do 96,48%.

Połączenie spółek Grupa Azoty KOLTAR Sp. z o.o., CTL CHEMKOL Sp. z o.o. i CTL KOLZAP Sp. z o.o.

W związku z wchodzącymi od dnia1 stycznia 2018 roku zmianami w strukturze obsługi bocznic kolejowych kluczowych spółek Grupy Azoty i w związku z zakończeniem współpracy w tym zakresie ze spółkami celowymi CTL, w dniu 6 grudnia 2017 roku zostało podpisane porozumienie pomiędzy Grupą Azoty KĘDZIERZYN, Grupą Azoty PUŁAWY a CTL Logistics Sp. z o.o., przy uczestnictwie Grupy Azoty POLICE, Grupy Azoty KOLTAR Sp. z o.o., CTL CHEMKOL Sp. z o.o. i CTL KOLZAP Sp. z o.o.

Dnia 6 grudnia 2017 roku Nadzwyczajne Zgromadzenie Wspólników spółki CTL KOLZAP Sp. z o.o. wyraziło zgodę na zbycie 2 040 udziałów CTL KOLZAP Sp. z o.o. należących do CTL Logistics Sp. z o.o. - na rzecz CTL KOLZAP Sp. z o.o. celem ich umorzenia.

Również 6 grudnia 2017 roku Nadzwyczajne Zgromadzenie Wspólników Spółki CTL CHEMKOL Sp. z o.o. wyraziło zgodę na zbycie 2 040 udziałów CTL CHEMKOL Sp. z o.o. należących do CTL Logistics Sp. z o.o. - na rzecz CTL CHEMKOL Sp. z o.o. celem ich umorzenia.

W związku z powyższym Spółki CTL KOLZAP Sp. z o.o. i CTL CHEMKOL Sp. z o.o. złożyły z dniem 1 stycznia 2018 roku oświadczenie, że wszystkie udziały tych Spółek należące do CTL Logistics Sp. z o.o. zostały nabyte przez te spółki i umorzone.

Zgodnie z przyjętym w Grupie Azoty "Modelem zarządzania aktywami kolejowymi" konsolidatorem usług bocznicowych jest Grupa Azoty KOLTAR Sp. z o.o., natomiast CTL Logistics pozostanie strategicznym partnerem Grupy w obszarze przewozów.

Spółka Grupa Azoty KOLTAR Sp. z o.o. w dniu 6 grudnia 2017 roku podpisała z CTL Logistics umowę na nabycie zorganizowanej części przedsiębiorstwa CTL Logistics Sp. z o.o. w Policach. Od dnia 1 stycznia 2018 roku Spółka Grupa Azoty KOLTAR Sp. z o.o. rozszerzyła swoją działalność o zakład w Policach, w którym świadczy usługi ekspedycyjno-manewrowe i remontowe.

W dniu 27 marca 2018 roku uzgodniony i podpisany został Plan połączenia spółek Grupa Azoty KOLTAR Sp. z o.o., CTL CHEMKOL Sp. z o.o. oraz CTL KOLZAP Sp. z o.o. W Planie określony został m. in. sposób połączenia Spółek, stosunek wymiany udziałów spółek przejmowanych na udziały spółki przejmującej, zasady dotyczące przyznania udziałów w spółce przejmującej. Plan został opublikowany na stronach internetowych spółek biorących udział w połączeniu.

Porozumienie w sprawie spółki African Investment Group S.A.

W związku ze zgłoszonymi przez spółkę Grupa Azoty POLICE roszczeniami o zwrot nienależnych transz ceny zakupu pakietu 55% akcji African Investment Group S.A. w dniu 20 grudnia 2017 roku spółka zawarła z DGG ECO Sp. z o.o. warunkowe porozumienie (potwierdzone ugodą sądową), którego finalizacja miała polegać na zgodnym potwierdzeniu odstąpienia i odwrócenia skutków umowy z dnia 28 sierpnia 2013 roku na podstawie której Grupa Azoty POLICE nabyła większościowy pakiet akcji spółki African Investment Group S.A., uiszczając na poczet ceny łączną kwotę 28 850 tys. USD. Odwrócenie skutków w/w umowy miała obejmować zwrot na rzecz Grupy Azoty POLICE całości kwot uiszczonych na poczet ceny akcji African Investment Group S.A. za zwrotnym przeniesieniem na DGG ECO Sp. z o.o. ww. pakietu akcji. Do ewentualnej finalizacji porozumienia miało dojść do dnia 28 lutego 2018 roku, pod warunkiem wydania w tym terminie wymaganych zgód korporacyjnych i otrzymania przez spółkę pierwszej transzy zwrotu ceny oraz gwarancji bankowej, zabezpieczającej zwrot reszty ceny, który miał być dokonywany w kwartalnych ratach, z których ostatnia płatna byłaby do dnia 31 grudnia 2022 roku. Gwarancja ta miała też w części stanowić zabezpieczenie spłaty przez AFRIG S.A. kredytu zaciągniętego uprzednio przez AFRIG S.A. i Spółkę do kwoty 22 000 tys. EUR, a którego obsługę i spłatę miała kontynuować AFRIG S.A. Finalizacja porozumienia miała także skutkować umorzeniem zobowiązań AFRIG S.A. wobec Jednostki Dominującej poza ewentualnymi wierzytelnościami wynikającymi ze spłaty ww. kredytu.

Do dnia 28 lutego 2018 roku nie została uiszczona przez DGG Eco Sp. z o.o. pierwsza transza zwrotu ceny zakupu pakietu akcji African Investment Group S.A. i nie została zapewniona gwarancja bankowa zabezpieczająca zwrot reszty ich ceny. W związku z powyższym nie doszło w założonym czasie do finalizacji warunkowego porozumienia zawartego pomiędzy Grupą Azoty POLICE a DGG Eco sp. z o.o. Grupa Azoty POLICE poinformowała jednocześnie, że prowadzi rozmowy z DGG Eco Sp. z o.o., która kontynuuje starania dla spełnienia uzgodnionych warunków finalizacji ww. porozumienia, deklarując w tym zakresie termin 16 marca 2018 roku.

W dniu 17 marca 2018 roku Spółka poinformowała, że wobec nieuiszczenia przez DGG Eco Sp. z o.o. pierwszej transzy zwrotu ceny zakupu pakietu akcji African Investment Group S.A. i niezapewniania gwarancji bankowej zabezpieczającej zwrot reszty ich ceny, nie doszło w deklarowanym, dodatkowym terminie do finalizacji warunkowego porozumienia zawartego pomiędzy spółką Grupa Azoty Police a DGG Eco Sp. z o.o.

Podwyższenie kapitału w spółce Zarząd Morskiego Portu Police Sp. z o.o.

W dniu 21 grudnia 2017 roku Sąd Rejonowy Szczecin-Centrum w Szczecinie, XIII Wydział Gospodarczy Krajowego Rejestru Sadowego dokonał rejestracji podwyższenia kapitału zakładowego spółki Zarząd Morskiego Portu Police Sp. z o.o. w wyniku czego udział spółki Grupa Azoty POLICE w kapitale zakładowym spółki Zarząd Morskiego Portu Police Sp. z o.o. obniżył się do poziomu 99,91%.

Włączenie spółki "Supra" Agrochemia Sp. z o.o. do konsolidacji

Podjęto decyzję o objęciu konsolidacją spółki "Supra" Agrochemia Sp. z o.o., spółki zależnej Grupy Azoty POLICE, poprzez korektę danych porównawczych (Jednostka Dominująca, poprzez spółkę Grupa Azoty POLICE posiadała kontrolę nad spółką "Supra" Agrochemia Sp. z o.o. już w poprzednich okresach).

Ponadto spółka "Supra" Agrochemia Sp. z o.o. podjęła decyzję o dokonaniu korekty utworzonych i wykorzystywanych rezerw na koszty rekultywacji gruntów położonych na terenie spółki w trybie korekty błędu poprzednich okresów. Analiza przepisów prawa w zakresie ochrony środowiska w kontekście regulacji MSSF wskazała na brak podstaw do tworzenia tego typu rezerwy, a ponoszone koszty rekultywacji winny być aktywowane na składniki majątku których dotyczą.

Połączenie spółek "Agrochem Puławy" Sp. z o.o. oraz Agrochem Sp. z o.o.

Dnia 21 grudnia 2017 roku Zarządy spółek "Agrochem Puławy" Sp. z o.o. oraz Agrochem Sp. z o.o., na podstawie art. 504 KSH, zawiadomiły Grupę Azoty PUŁAWY, jako jedynego wspólnika każdej ze spółek, o planowanym połączeniu przedmiotowych spółek.

Zgodnie z załączonym do zawiadomienia "Planem połączenie spółek "Agrochem Puławy" Sp. z o.o. z siedzibą w Puławach z Agrochem Sp. z o.o. z siedzibą w Dobrym Mieście", połączenie nastąpi na podstawie art. 491 KSH w drodze przejęcia przez "Agrochem Puławy" Sp. z o.o. spółki Agrochem Sp. z o.o. w trybie określonym w art. 492 § 1 pkt. 1 KSH tj. poprzez przeniesienie całego majątku Spółki Przejmowanej na Spółkę Przejmującą, z jednoczesnym podwyższeniem kapitału zakładowego Spółki Przejmującej, dokonanym w drodze utworzenia nowych udziałów w Spółce Przejmującej, które to udziały w procesie połączenia wydane zostaną wspólnikom Spółki Przejmowanej.

Wskutek połączenia kapitał zakładowy "Agrochem Puławy" Sp. z o.o. zostanie podwyższony z kwoty 50 000 tys. zł do kwoty 68 639 tys. zł.

W dniu 28 lutego 2018 roku na Nadzwyczajnych Zgromadzeniach Wspólników obydwu spółek podjęto uchwały o ich połączeniu.

Wydarzenia po dacie bilansowej

Zmiana nazwy spółki CTL CHEMKOL Sp. z o.o.

W dniu 6 lutego 2018 roku Nadzwyczajne Zgromadzenie Wspólników spółki CTL CHEMKOL Sp. z o.o. podjęło uchwałę o zmianie dotychczasowej nazwy spółki CTL CHEMKOL Sp. z o.o. na Grupa Azoty Chemkol Sp. z o.o.

W dniu 29 marca 2018 roku zmiana została zarejestrowana w KRS.

Zmiana nazwy spółki CTL KOLZAP Sp. z o.o.

W dniu 28 lutego 2018 roku Nadzwyczajne Zgromadzenie Wspólników spółki CTL KOLZAP Sp. z o.o. podjęło uchwałę o zmianie dotychczasowej nazwy spółki CTL KOLZAP Sp. z o.o. na Grupa Azoty KOLZAP Sp. z o.o.

2. Zasady zarządzania

2.1. Schemat organizacyjny Jednostki Dominującej

2.2. Informacje dotyczące zatrudnienia

Liczba pracowników zatrudnionych w Grupie Azoty

Rodzaj grupy pracowniczej	na dzień 31.12.2017		na dzień 31.12.2016
	Kobiety	Mężczyźni	Kobiety	Mężczyźni
Stanowiska robotnicze	1 300	8 040	1 297	7 796
Stanowiska nierobotnicze	2 073	3 021	2 001	3 079
Ogółem	3 373	11 061	3 298	10 875
Ogółem Grupa Azoty	14 434		14 173

Liczba pracowników zatrudnionych w Jednostce Dominującej

Rodzaj grupy pracowniczej	na dzień 31.12.2017		na dzień 31.12.2016
	Kobiety	Mężczyźni	Kobiety	Mężczyźni
Stanowiska robotnicze	299	1 038	301	988
Stanowiska nierobotnicze	342	469	335	464
Ogółem	641	1 507	636	1 452
Ogółem Jednostka Dominująca	2 148		2 088

Liczba pracowników zatrudnionych w spółkach zależnych objętych konsolidacją

Rodzaj grupy pracowniczej	na dzień 31.12.2017		na dzień 31.12.2016
	Kobiety	Mężczyźni	Kobiety	Mężczyźni
Stanowiska robotnicze	1 001	7 002	995	6 809
Stanowiska nierobotnicze	1 731	2 552	1 665	2 616
Ogółem	2 732	9 554	2 660	9 425
Ogółem spółki zależne	12 286		12 085

Zatrudnienie średnioroczne i stan zatrudnienia na koniec 2017 roku w Grupie Azoty

Rodzaj grupy pracowniczej	średnioroczne zatrudnienie		na dzień 31.12.2017
	Kobiety	Mężczyźni	Kobiety	Mężczyźni
Stanowiska robotnicze	1 307,8	7 984,3	1 300	8 040
Stanowiska nierobotnicze	2 041,5	3 038,9	2 073	3 021
Ogółem	3 349,3	11 023,2	3 373	11 061

Zatrudnienie średnioroczne i stan zatrudnienia na koniec 2017 roku w Jednostce Dominującej

Rodzaj grupy pracowniczej	średnioroczne zatrudnienie		na dzień 31.12.2017
	Kobiety	Mężczyźni	Kobiety	Mężczyźni
Stanowiska robotnicze	300,8	1 009,3	299	1 038
Stanowiska nierobotnicze	338,5	463,3	342	469
Ogółem	639,3	1 472,6	641	1 507

Zatrudnienie średnioroczne i stan zatrudnienia na koniec roku 2017 w spółkach zależnych objętych konsolidacją

Rodzaj grupy pracowniczej	średnioroczne zatrudnienie		na dzień 31.12.2017
	Kobiety	Mężczyźni	Kobiety	Mężczyźni
Stanowiska robotnicze	1 007,0	6 975,0	1 001	7 002
Stanowiska nierobotnicze	1 703,0	2 575,6	1 731	2 552
Ogółem	2 710,0	9 550,6	2 732	9 554

Rotacja kadr w Grupie Azoty w okresie od 1 stycznia 2017 roku do 31 grudnia 2017 roku

	2017 rok
	Kobiety	Mężczyźni
Przyjęcia	297	942
Zwolnienia	214	785

Rotacja kadr w Jednostce Dominującej w okresie od 1 stycznia 2017roku do 31 grudnia 2017 roku

	2017 rok
	Kobiety	Mężczyźni
Przyjęcia	35	119
Zwolnienia	29	68

Struktura zatrudnienia wg wykształcenia w Grupie Azoty

Wyszczególnienie	Rok	Ogółem zatrudnienie	Wyższe	Średnie	Zawodowe	Podstawowe
Liczba pracowników	2017	14 434	4 319	6 070	3 313	732
Liczba pracowników	2016	14 173	4 144	5 881	3 363	785

Struktura zatrudnienia wg wykształcenia w Jednostce Dominującej

Wyszczególnienie	Rok	Ogółem zatrudnienie	Wyższe	Średnie	Zawodowe	Podstawowe
Liczba pracowników	2017	2 148	628	876	547	97
Liczba pracowników	2016	2 088	588	834	566	100

Struktura zatrudnienia w Grupie Azoty wg stażu pracy

Wyszczególnienie Rok		do 5 lat	6-10 lat	11-20 lat	Ponad 20 lat
		2 493	1 705	2 787	7 449
Liczba pracowników	2017	17,3%	11,8%	19,3%	51,6%
		1 814	1 593	2 804	7 962
Liczba pracowników	2016	12,8%	11,2%	19,8%	56,2%

Struktura zatrudnienia w Jednostce Dominującej wg stażu pracy

Wyszczególnienie	Rok		6-10 lat	11-20 lat	Ponad 20 lat
		408	130	212	1 398
Liczba pracowników	2017	19,0%	6,0%	9,9%	65,1%
		333	132	268	1 355
Liczba pracowników	2016	15,9%	6,3%	12,9%	64,9%

3. Charakterystyka działalności

3.1. Obszary działalności Grupy Azoty

Grupa Azoty jest dominującą grupą chemiczną w Polsce i znaczącą w Europie. Posiada w swojej ofercie nawozy mineralne oraz produkty z grupy B2B, w tym m.in. tworzywa inżynieryjne, produkty OXO i melaminę.

Grupa Azoty – core business

Źródło: Opracowanie własne

Obecnie działalność Grupy koncentruje się na następujących segmentach:

• Nawozy Agro,
• Tworzywa,
• Chemia,
• Energetyka,
• Pozostałe.

Segment Nawozy - Agro

Najważniejszym obszarem biznesu Grupy Azoty są nawozy mineralne. W ofercie tego segmentu znajdują się nawozy azotowe i nawozy wieloskładnikowe. Dodatkowo w segmencie tym uwzględniono amoniak oraz inne półprodukty wytwarzane na bazie azotu.

Produkcja w ramach tego segmentu realizowana jest przez spółki w Tarnowie (Jednostka Dominująca), Puławach, Kędzierzynie, Policach oraz Gdańsku i Chorzowie. Grupa Azoty jest liderem na rynku polskim i drugim co do wielkości producentem nawozów mineralnych w Unii Europejskiej.

Segment Tworzywa

W ramach tego segmentu wytwarzane są przede wszystkim tworzywa inżynieryjne (poliamid 6 (PA6) i tworzywa modyfikowane) oraz produkty towarzyszące jak kaprolaktam i inne chemikalia.

Produkcja tego obszaru realizowana jest przez trzy spółki: w Tarnowie, Puławach oraz Guben (Niemcy). Grupa Azoty jest liderem w produkcji poliamidu 6 w Polsce, a spośród producentów w Unii Europejskiej zajmuje trzecią pozycję.

Segment Chemia

Istotnym obszarem działalności Grupy Azoty pozostaje Segment Chemia, który skupia: alkohole OXO i plastyfikatory, melaminę, mocznik do celów technicznych, biel tytanową, siarkę, AdBlue i inne.

Główne produkty tego segmentu wytwarzane są w spółkach w Kędzierzynie, Puławach, Policach oraz Grzybowie. Grupa Azoty jest znaczącym producentem melaminy na świecie, a trzecim w Unii Europejskiej. Natomiast w produktach OXO Grupa Azoty jest jedyną w Polsce i piątą w Unii Europejskiej pod względem produkcji alkoholi OXO, największą krajową, a piątą unijną firmą produkującą plastyfikatory. Jednocześnie Grupa Azoty jest jedynym producentem bieli tytanowej w Polsce.

Segment Energetyka

Energia elektryczna i ciepło wytwarzane w ramach Segmentu Energetyka sprzedawane są lokalnie, w bezpośrednim otoczeniu spółek.

Zasadniczym odbiorcą segmentu są poszczególne spółki Grupy Azoty. W obszarze działalności zewnętrznej (poza Grupę) należy wymienić rynek energii elektrycznej i wody grzewczej dla odbiorców lokalnych sieci. Spółki Grupy Azoty posiadają własne sieci dystrybucyjne mediów energetycznych i energii.

Segment Pozostałe

Dopełnieniem funkcjonowania działalności Grupy Azoty jest obszar usługowy, który skupiony został w segmencie pozostałe. Podobnie jak w segmencie energetyka, większość działań tego obszaru realizowana jest na rzecz Grupy Azoty. W obszarze działalności zewnętrznej (poza Grupę) głównie są usługi serwisowe (automatyka, projektowanie, remonty itp.), logistyczne (przewozy samochodowe, kolejowe, porty) i produkcja Wytwórni Katalizatorów. W ramach tego segmentu Grupa Azoty prowadzi również szereg działań w zakresie ochrony środowiska, administrowania, usług badawczych oraz zarządzania infrastrukturą.

3.2. Charakterystyka podstawowych produktów

SEGMENT NAWOZY-AGRO

Nawozy mineralne w Grupie Azoty klasyfikuje się jako azotowe (jednoskładnikowe) i wieloskładnikowe, zawierające co najmniej dwa z głównych składników: azot (N), fosfor (P) lub potas (K).

Nawozy azotowe

Nawozy azotowe są substancjami, bądź ich mieszaninami zawierającymi azot jako podstawowy składnik odżywczy roślin. W ofercie Grupy Azoty znajduje się szereg nawozów azotowych: mocznik, nawozy saletrzane (w tym saletra amonowa, saletrzak, RSM), nawozy azotowe z siarką (powstałe w wyniku mieszania nawozów w procesie technologicznym: siarczanoazotan amonu, mieszaniny mocznika i siarczanu w formie stałej i ciekłej oraz siarczan amonu). Głównym surowcem do produkcji nawozów azotowych jest gaz ziemny.

Mocznik - to nawóz azotowy zawierający 46% azotu, produkowany w Puławach (PULREA ® ), Policach (mocznik.pl® ) i Kędzierzynie. Jest nawozem uniwersalnym – może być stosowany pod wszystkie rośliny uprawne w różnych okresach wzrostu zarówno w formie granulowanej, jak i roztworu.

Poza rolnictwem produkt wykorzystywany jest również do celów technicznych, głównie w produkcji żywic klejowych, stosowanych w przemyśle płyt drewnopochodnych. Mocznik może stanowić również bazę do dalszego przetworzenia, w tym na płynny nawóz – roztwór saletrzano-mocznikowy RSM® oraz na melaminę.

Nawozy saletrzane

• Saletra amonowa to nawóz azotowy o bardzo dobrej rozpuszczalności w wodzie. Zawiera w swoim składzie od 30% do 34% azotu. Grupa Azoty oferuje szeroką paletę tego produktu w różnych odmianach granulometrycznych, jak granulowany mechanicznie ZAKsan® o znakomitych parametrach wysiewnych, ale też saletrę perełkową PULAN® . Grupa Azoty posiada także w ofercie Saletę amonową 30 makro.
• Saletrzak to nawóz azotowy zawierający azot w ilości do 28%. Jest nawozem uniwersalnym, nadającym się do każdego rodzaju gleby. Odznacza się dobrą rozpuszczalnością, dlatego jest łatwo przyswajalny przez rośliny uprawne. Grupa Azoty oferuje produkty o zróżnicowanej strukturze granul tj. granulowany Salmag® (w tym z dodatkiem siarki czy boru), a także produkty perełkowe jak: Saletrzak 27 standard oraz Saletrzak 27 standard z borem.

Roztwór saletrzano-mocznikowy (RSM® ) to płynny nawóz azotowy. Roztwór produkowany jest w trzech rodzajach o różnych zawartościach azotu: 32%, 30% i 28%. RSM® , ze względu na swą postać, jest bardzo łatwo przyswajalny przez rośliny. Występuje także w wersji z dodatkiem siarki jako - RSM®S.

Nawozy azotowe z siarką

Są to nawozy poprawiające bilans siarki w glebie, dodatkowo korzystnie wpływają na przyswajalność azotu przez rośliny uprawne, co podnosi jakość i wielkość uzyskiwanych plonów:

• PULGRAN®S siarczan mocznikowo-amonowy, jest to nawóz azotowy z siarką w postaci białych półsferycznych pastylek. Powstaje w wyniku zmieszania mocznika i siarczanu amonu. Produkowany jest w dwóch rodzajach zawierających inny udział składników tj. 37% azotu, 21% siarki oraz 33% azotu, 31% siarki.
• Saletrosan® - Siarczanoazotan amonu - jest nawozem azotowym z siarką powstałym w wyniku zmieszania saletry amonowej i siarczanu amonu. Saletrosan® 26 zawiera 26% azotu oraz 13% siarki. Produkt ten występuje również pod nazwą handlową Saletrosan® 30, różniąc się zawartością składników – 30% azotu i 6% siarki.
• Polifoska® 21 to nawóz azotowy z siarką, będący mieszaniną siarczanu amonu z mocznikiem (o zawartości 21% azotu, 33% siarki).
• AS 21 (siarczan amonu) jest to prosty nawóz azotowy z siarką, zawierający 21% azotu oraz 24% siarki. Jest produktem ubocznym przy produkcji kaprolaktamu lub odsiarczania spalin. Grupa Azoty produkuje szeroką gamę siarczanu amonu o różnej postaci granulometrycznej: selekcjonowany, makro, standard i krystaliczny.
• PULASKA® to ciekły nawóz azotowy z siarką, powstały w wyniku zmieszania mocznika i siarczanu amonu z 20% zawartością azotu i 6% zawartością siarki.

Nawozy wieloskładnikowe (NPK, NP)

Nawozy wieloskładnikowe NPK i NP są to nawozy uniwersalne, które w zależności od składu mogą być stosowane do różnych rodzajów roślin i gleb. Oprócz podstawowych składników: azotu (N), fosforu (P) i potasu (K), nawozy te zawierają drugorzędne składniki pokarmowe: magnez, siarkę, wapń oraz mogą zawierać mikroelementy jak bor i cynk.

Nawozy wieloskładnikowe mogą być stosowane pod wszystkie rośliny uprawne. Aktualna oferta Grupy Azoty zawiera ponad 40 gatunków nawozów wieloskładnikowych, sprzedawanych pod nazwami handlowymi: Polifoska® , Polidap® , Polimag® , Superfosfat, Amofoska® itp. Produkowane są też nawozy o składach dedykowanych na indywidualne potrzeby klientów.

Fosforyty - surowiec do produkcji nawozów wieloskładnikowych występuje w postaci naturalnych złóż, w różnych częściach kuli ziemskiej. Fosforyty są skałami osadowymi zawierającymi minerały fosforowe, które podlegają procesom wydobycia i wzbogacenia głównie dla potrzeb produkcji kwasu fosforowego. W Grupie Azoty są półproduktem do produkcji nawozów wieloskładnikowych NPK i NP.

Amoniak - surowiec do produkcji nawozów, otrzymywany w wyniku bezpośredniej syntezy azotu i wodoru. Amoniak jest podstawowym półproduktem do produkcji nawozów azotowych oraz wieloskładnikowych. Stosowany jest również w przemyśle chemicznym m.in. do produkcji kaprolaktamu, polimerów oraz jako czynnik chłodniczy. Głównym surowcem do produkcji amoniaku jest gaz ziemny.

SEGMENT TWORZYWA

Tworzywa inżynieryjne

Tworzywa inżynieryjne stanowią grupę produktów, które charakteryzują się wysoką odpornością termiczną, jak i dobrymi właściwościami mechanicznymi. Posiadają szereg bardzo korzystnych właściwości fizycznych, dzięki którym znalazły zastosowanie między innymi w przemyśle motoryzacyjnym, budownictwie, elektrotechnice, artykułach gospodarstwa domowego oraz przemyśle spożywczym i włókienniczym.

Grupa Azoty produkuje poliamid 6 (PA6) i tworzywa modyfikowane (z dodatkami wpływającymi na zmianę właściwości fizykochemicznych finalnych tworzyw) na bazie poliamidu 6 i innych tworzyw inżynieryjnych (POM, PP, PBT, PA6.6). Produkowane są także tworzywa modyfikowane o składach dedykowanych, na potrzeby indywidualnych klientów.

Poliamid 6 (PA6) jest wysokiej jakości termoplastycznym tworzywem w postaci granulatu do przetwórstwa wtryskowego i wytłaczania. Zajmuje czołowe miejsce wśród inżynieryjnych tworzyw sztucznych. Cenionymi markami Grupy Azoty w tym segmencie są Tarnamid® i AlphalonTM .

Kaprolaktam

Kaprolaktam, to organiczny związek chemiczny. Jest półproduktem wykorzystywanym przy produkcji poliamidu 6 (PA6). Głównymi surowcami, z których jest produkowany są benzen, fenol. Produktem ubocznym jaki powstaje przy produkcji kaprolaktamu jest siarczan amonu.

SEGMENT CHEMIA

Produkty OXO

Alkohole OXO

Grupa Azoty wytwarza następujące alkohole OXO: 2-etyloheksanol (2-EH), butanole (n-butanol, izobutanol). Kluczowym alkoholem jest 2-EH.

2-etyloheksanol (2-EH) stosowany jest do produkcji plastyfikatorów, w przemyśle farb i lakierów, tekstylnym oraz rafineryjnym. Stosowany jest również jako rozpuszczalnik dla olejów roślinnych, tłuszczów zwierzęcych, żywic, wosków i produktów petrochemicznych.

Plastyfikatory

Grupa Azoty produkuje trzy plastyfikatory: DEHT/DOTP, DEHP, DPHP. Plastyfikatory są stosowane w przemyśle chemicznym jako środek zmiękczający tworzywa, głównie PCW, jako dodatek do farb i lakierów.

Kluczowym dla Grupy plastyfikatorem jest DEHT.

DEHT/DOTP w ofercie Grupy Azoty występuje pod marką Oxoviflex® . Jest stosowany w przetwórstwie tworzyw sztucznych jako plastyfikator "nieftalanowy" oraz w przemyśle farb i lakierów. Znajduje także szeroką gamę zastosowań od produkcji wykładzin podłogowych i ściennych do zabawek dla dzieci.

Siarka

W ofercie Grupy Azoty surowiec ten jest siarką kopalnianą. Podstawowym zastosowaniem siarki jest produkcja kwasu siarkowego, który ma szerokie zastosowane w chemii m.in. do produkcji nawozu dwuskładnikowego DAP. Produkt oferowany jest w różnych formach. Na potrzeby własne siarka jest też kupowana od innych dostawców, a pozyskiwana z odsiarczania gazu i ropy naftowej.

Melamina

Jest to nietoksyczny i niepalny produkt w postaci białego proszku. Wykorzystywany jest w wielu aplikacjach: do produkcji żywic syntetycznych, tworzyw sztucznych termoutwardzalnych, klejów, farb, lakierów (w tym piecowych), środków pomocniczych dla przemysłu włókienniczego, środków przeciwzapalnych i innych.

3.3. Informacje o rynkach sprzedaży oraz o źródłach zaopatrzenia w materiały do produkcji, w towary i usługi

Produkty Grupy Azoty sprzedawane są na rynkach całego świata, głównie w krajach Unii Europejskiej i na rynku krajowym.

Kierunki sprzedaży Grupy Azoty w rozbiciu na regiony (wg przychodów ze sprzedaży)

* bez Polski

Źródło: Opracowanie własne.

Kierunki sprzedaży Jednostki Dominującej w rozbiciu na regiony (wg przychodów ze sprzedaży)

Źródło: Opracowanie własne.

Wśród odbiorców współpracujących z Jednostką Dominującą wystąpił jeden odbiorca, którego udział w przychodach ogółem w 2017 roku przekroczył 10%. Jest to spółka Grupa Azoty ATT Polymers GmbH, podmiot zależny Jednostki Dominującej.

Zaopatrzenie w surowce strategiczne

Grupa Azoty w znacznej części zaopatruje się w materiały do produkcji oraz towary i usługi na rynku krajowym oraz w krajach Unii Europejskiej. Niektóre surowce, jak np. fosforyty czy ilmenit, kupowane są od dostawców spoza Unii Europejskiej. Ponadto istotny udział mają również surowce dostarczane w ramach Grupy Kapitałowej, tj. amoniak, kwas azotowy i siarka. Wśród firm współpracujących z Grupą Azoty wystąpił dostawca, którego udział w kosztach zakupu surowców przekroczył 10%. Jest to spółka Polskie Górnictwo Naftowe i Gazownictwo (PGNiG S.A.).

Amoniak

Strategia zakupowa w tym obszarze bazuje głównie na optymalizacji dostaw wewnątrz Grupy. Dostawy wewnątrzgrupowe realizowane są na zasadach rynkowych. Grupa Azoty, jest największym w Polsce i regionie Europy Środkowo-Wschodniej producentem amoniaku, który wytwarzany jest w kilku instalacjach. Równolegle Grupa Azoty jest jednym z największych konsumentów tego surowca w regionie. Grupa Azoty, poza zabezpieczeniem własnych potrzeb, sprzedaje nadwyżki amoniaku na rynek zewnętrzny. Skuteczna realizacja procesu zakupowego jest w dużym stopniu uzależniona od sytuacji na rynku nawozowym i w sektorze gazu ziemnego.

Benzen

Dostawy benzenu realizowane są głównie na bazie kontraktów rocznych, jako dostawy uzupełniające realizowane są zakupy spotowe. Głównym kierunkiem dostaw są źródła krajowe oraz z regionu Europy Środkowo-Wschodniej. Rynek benzenu jest w dużym stopniu uzależniony od sytuacji na rynku ropy naftowej oraz relacji popytowo-podażowej na rynku globalnym, głównie w zakresie zapotrzebowania na benzen z rynków pozaeuropejskich.

Energia elektryczna

Zakup energii elektrycznej dla spółek Grupy Azoty opiera się na głównych krajowych sprzedawcach energii - PGE Obrót S.A., ENEA S.A., TAURON Sprzedaż S.A. - obsługujących dużych klientów. W wyniku przetargów na rok 2017 spółki Grupy Azoty podpisały dedykowane porozumienia transakcyjne w ramach funkcjonujących umów ramowych. Strategia wspólnych zakupów w zakresie energii elektrycznej pozwoliła na uzyskanie konkurencyjnych cen i warunków kontraktu m.in. poprzez wykorzystanie skali zakupowej. Ze względu na zmienność tego rynku jak i zmienność regulacji prawnych z nim związanych, polityka zakupu tego surowca realizowana była na podstawie kontraktów krótkoterminowych.

Fenol

Strategia zakupowa w tym obszarze bazuje głównie na dostawach z rynku krajowego i krajów Unii Europejskiej. Duży wpływ na sytuację na rynku fenolu ma rynek benzenu (główny element formuł cenowych dla fenolu). Grupa Azoty zabezpiecza własne potrzeby na bazie bezpośrednich umów z kluczowymi producentami fenolu w Unii Europejskiej.

Fosforyty

Dostawy fosforytów realizowane są na bazie umów okresowych lub kontraktów typu spot, w większości od producentów afrykańskich, w tym głównie z rejonu Afryki Północnej, m.in. ze względu na posiadaną relatywnie dużą dostępność oraz bogatą infrastrukturę w zakresie logistyki morskiej. Sytuacja na rynku fosforytów jest w dużym stopniu związana z sytuacją w sektorze nawozowym. W ramach Grupy Azoty realizowane są wspólne zakupy tego surowca dla Grupy Azoty POLICE i GZNF "Fosfory" Sp. z o.o.

Gaz ziemny

Dostawy gazu wysokometanowego, jak i gazu ze źródeł lokalnych realizował PGNiG S.A. na podstawie umów wieloletnich. Dostawy od innych kontrahentów realizowane były w ramach umów krótkoterminowych.

Propylen

Dostawy propylenu dla Grupy Azoty realizowane są głównie na bazie kontraktów rocznych, a jako dostawy uzupełniające realizowane są zakupy spotowe. Ceny propylenu są w dużym stopniu uzależnione od poziomu cen ropy naftowej. Grupa Azoty realizuje zdywersyfikowaną strategię zakupową opartą głównie na dostawach z krajów Unii Europejskiej oraz z kierunków wschodnich. Dostawy z tego regionu w istotnym stopniu wpływają na redukcję kosztów zakupu tego surowca.

Siarka

Grupa Azoty jest największym producentem, jak i konsumentem siarki płynnej w Polsce i w regionie. Strategia zakupowa w tym obszarze bazuje na optymalizacji dostaw siarki z zasobów Grupy (Grupa Azoty SIARKOPOL) oraz równoległych dostawach siarki petrochemicznej, co gwarantuje Grupie Azoty dużą elastyczność w zakresie zabezpieczenia dostaw i znacząco obniża ryzyko ograniczeń podażowych. Ponadto Grupa Azoty dysponuje największym w Polsce zapleczem logistycznym, co stanowi dodatkową przewagę konkurencyjną. Zakupy siarki dla Grupy są realizowane w ramach scentralizowanej strategii - wspólne zakupy dla całej Grupy Azoty umożliwiają kumulację wolumenów, co pozwala na redukcję kosztów zakupu tego surowca.

Sól potasowa

Podstawowymi dostawcami soli potasowej (KCl), z uwagi na bogate źródła surowcowe i konkurencyjne warunki handlowe, są producenci z regionu byłego ZSRR (Rosja, Białoruś). Strategia zakupowa Grupy Azoty opiera się głównie na umowach ramowych. Uzupełniające dostawy są realizowane okresowo z Europy Zachodniej. Grupa realizuje scentralizowaną strategię zakupową poprzez wspólne zakupy dla Grupy Azoty POLICE i GZNF "Fosfory" Sp. z o.o.

Węgiel

Zakup tego surowca dla Grupy Azoty ogranicza się głównie do zaopatrzenia na rynku krajowym. Dostawy z dalszej odległości przy dużych ilościach i wymaganej jakości stają się nieopłacalne.

Na ceny miałów energetycznych w Polsce nie mają bezpośredniego wpływu ceny międzynarodowe obowiązujące w portach w ARA (Amsterdam, Rotterdam, Antwerpia) i stanowią jedynie punkt odniesienia, co do polityki cenowej polskich spółek węglowych.

Strategia większości spółek z Grupy Azoty w tym obszarze zakłada realizowanie zakupu w oparciu o umowy krótkoterminowe z gwarancją niezmienności cen. Tylko Grupa Azoty PUŁAWY ze względu na specyfikę parametrów jakościowych realizuje umowę wieloletnią z możliwością negocjacji cen. Zawarte kontrakty zabezpieczają główne potrzeby na ten surowiec w Grupie Azoty.

3.4. Umowy znaczące

Umowy zostały ujęte w porządku chronologicznym.

Umowy znaczące

Zawarcie Kontraktów Indywidualnych z Polskim Górnictwem Naftowym i Gazownictwem S.A.

W dniu 21 czerwca 2017 roku Jednostka Dominująca oraz spółki zależne: Grupa Azoty PUŁAWY, Grupa Azoty POLICE, Grupa Azoty KĘDZIERZYN, Grupa Azoty SIARKOPOL (dalej łącznie zwani "Odbiorcami", a każdy z osobna "Odbiorcą") zawarły kontrakty dwustronne (dalej: Kontrakty Indywidualne) do umowy ramowej na sprzedaż paliwa gazowego z dnia 13 kwietnia 2016 roku z Polskim Górnictwem Naftowym i Gazownictwem S.A.

Przedmiotem zawartych Kontraktów Indywidualnych są dostawy paliwa gazowego realizowane od dnia 1 października 2018 roku do dnia 30 września 2020 z opcją przedłużenia do dnia 30 września 2022 roku. Podpisanie Kontraktów Indywidualnych zostało połączone ze skróceniem okresu trwania obecnie obowiązujących Kontraktów Indywidualnych z dnia 13 kwietnia 2016 roku zawartych pomiędzy Odbiorcami z Grupy Azoty a PGNiG, do dnia 30 września 2018 roku.

Intencją biznesową Stron jest traktowanie Kontraktów Indywidualnych zawartych przez Odbiorców z Grupy Azoty łącznie, jako nierozłącznych elementów transakcji, podlegających wspólnemu rozliczeniu ilości umownych w okresie obowiązywania Kontraktów Indywidualnych. W wyniku zawarcia Kontraktów Indywidualnych PGNiG pozostanie dla Grupy Azoty strategicznym dostawcą paliwa gazowego, a zawarte Kontrakty Indywidualne zabezpieczać mogą łącznie około 80% zapotrzebowania Odbiorców na gaz.

Całkowita wartość Kontraktów Indywidualnych zawartych z Odbiorcami z Grupy Azoty jest szacowana na kwotę, która może wynieść około 7 mld zł w przypadku czterech lat obowiązywania. Podstawą kalkulacji formuły cenowej w zawartych Kontraktach Indywidualnych są rynkowe wartości indeksów cen gazu.

Aneks do Wieloletniej Umowy Sprzedaży Węgla Energetycznego

W dniu 10 października 2017 roku został podpisany aneks do Wieloletniej Umowy Sprzedaży Węgla Energetycznego z dnia 8 stycznia 2009 roku, zawartej pomiędzy Grupą Azoty PUŁAWY a Lubelskim Węglem "Bogdanka" S.A. z siedzibą w Bogdance. Przedmiotem Umowy jest dostawa i sprzedaż

węgla energetycznego dla Grupy Azoty PUŁAWY. Aneks określa nowe warunki dostaw w okresie jej obowiązywania:

• cenowo ilościowe na rok 2018,
• ilościowe na lata 2019-2021.

Cena dla poszczególnych lat wskazanego okresu zostanie ustalona w drodze negocjacji lub w oparciu o formułę cenową bazującą na cenach rynkowych.

W wyniku zawarcia Aneksu, szacunkowa wartość Umowy od momentu jej zawarcia do 31 grudnia 2021 roku wynosi obecnie łącznie 1 095 mln zł netto (bez uwzględnienia możliwych zwiększeń, odchyleń i tolerancji), z czego w latach 2018-2021 wyniesie około 333 mln zł netto.

Umowy znaczące zawarte po dacie bilansowej

Aneks do Wieloletniej Umowy Sprzedaży Węgla Energetycznego

W dniu 26 lutego 2018 roku został podpisany aneks do Wieloletniej Umowy Sprzedaży Węgla Energetycznego z dnia 8 stycznia 2009 roku, zawartej pomiędzy Grupą Azoty PUŁAWY a Lubelskim Węglem "Bogdanka" S.A. Przedmiotem Umowy jest sprzedaż węgla energetycznego dla Grupy Azoty PUŁAWY. W wyniku zawarcia Aneksu:

• wydłużony zostaje okres obowiązywania Umowy do dnia 31 grudnia 2022 roku (poprzednio do dnia 31 grudnia 2021 roku),
• określone zostają warunki ilościowe na rok 2022,
• zwiększeniu ulegają wolumeny na lata 2019 -2021.

W związku z zawarciem Aneksu, szacunkowa wartość Umowy od momentu jej zawarcia do dnia 31 grudnia 2022 roku wyniesie łącznie (bez uwzględnienia możliwych zwiększeń, odchyleń i tolerancji) 1 340 mln zł netto, z czego w latach 2018-2022 wartość wyniesie około 577 mln zł netto.

Pozostałe warunki Umowy nie ulegają zmianie i nie odbiegają od standardów rynkowych stosowanych w umowach tego typu.

Umowy istotne

Umowy ubezpieczeniowe

Skonsolidowany Program Ubezpieczeniowy Grupy w TUW PZUW

Z dniem 28 lutego 2017 roku sześć spółek Grupy Azoty, tj. Jednostka Dominująca, Grupa Azoty KĘDZIERZYN, Grupy Azoty POLICE, Grupa Azoty PUŁAWY, Grupa Azoty SIARKOPOL oraz GZNF FOSFORY Sp. z o.o., które w IV kwartale 2016 roku przystąpiły do Towarzystwa Ubezpieczeń Wzajemnych PZUW oraz utworzyły w jego ramach Związek Wzajemności Członkowskiej - zawarły z TUW PZUW nową Umowę Generalną ubezpieczeń majątkowych na okres 2 lat, od dnia 1 marca 2017 do dnia 28 lutego 2019, wraz z polisami obejmującymi następujące linie:

• ubezpieczenia mienia od wszystkich ryzyk (ALLR),
• ubezpieczenia sprzętu elektronicznego od wszystkich ryzyk (EEI),
• ubezpieczenia utraty zysku wskutek szkody objętej ubezpieczeniem ALLR (BI),
• ubezpieczenia maszyn od uszkodzeń w zakresie wszystkich ryzyk (MB).

Z dniem 22 marca 2017 roku TUW PZUW podpisało list intencyjny w zakresie rozszerzenia współpracy z Grupą Azoty o ubezpieczenia: odpowiedzialności cywilnej OC, mienia w transporcie CARGO oraz ryzyk budowy i montażu CAR/EAR, odpowiedzialności cywilnej spedytora. Następnie do dnia 30 marca 2017 roku spółki Grupy Azoty tworzące Związek Wzajemności Członkowskiej w TUW PZUW skierowały do dotychczasowych ubezpieczycieli wypowiedzenia ze skutkiem na dzień 30 czerwca 2017 roku dotyczące następujących umów ubezpieczeń zawartych na okres od dnia 1 lipca 2015 roku do dnia 30 czerwca 2018 roku:

• Umowy Generalnej ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej lub posiadania mienia (OC) zawartej z poolem ubezpieczeniowym WARTA/PZU/HESTIA,
• Umowy Generalnej Ubezpieczenia mienia w transporcie krajowym i międzynarodowym zawartej z poolem ubezpieczeniowych HESTIA/ PZU/WARTA.

Analogiczne wypowiedzenie skierowane zostało również przez Grupę Azoty S.A. jako Ubezpieczającego spółki z Grupy ze skutkiem na dzień 30 czerwca 2017 roku w zakresie Umowy

Generalnej ubezpieczenia wszystkich ryzyk budowy i montażu (CAR/EAR) zawartej z poolem ubezpieczeniowym WARTA/PZU/HESTIA na okres od dnia 5 lutego 2016 roku do dnia 30 czerwca 2018 roku.

Następnie z dniem 30 czerwca 2017 w/w spółki tworzące Związek Wzajemności Członkowskiej Grupa Azoty - w ramach II etapu wdrożenia nowego programu ubezpieczeń - zawarły z TUW PZUW na okres 2 lat, od 1 lipca 2017 do 30 czerwca 2019 następujące umowy:

• Umowę Generalną ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej lub posiadania mienia (OC),
• Umowę Generalną Ubezpieczenia mienia w transporcie krajowym i międzynarodowym (CARGO),
• Umowę Generalną Ubezpieczenia ryzyk budowy i montażu (CAR/EAR).

Z dniem 21 grudnia 2017 roku została zawarta przez spółki tworzące Związek Wzajemności Członkowskiej Grupa Azoty z TUW PZUW Umowa Generalna Ubezpieczeń Komunikacyjnych z datą obowiązywania od dnia 1 stycznia 2018 roku do dnia 31 grudnia 2018 roku z możliwością przedłużenia na kolejny rok.

Ubezpieczenie ryzyka kredytu kupieckiego w Grupie Azoty PUŁAWY

W lutym 2017 roku zostały odnowione polisy ubezpieczenia ryzyka kredytu kupieckiego Grupy Azoty PUŁAWY na okres od dnia 1 lutego 2017 roku do dnia 31 stycznia 2018 roku z Towarzystwem Ubezpieczeń Euler Hermes S.A. obejmujące ubezpieczeniem:

• należności z tytułu sprzedaży kaprolaktamu i melaminy w kraju i w eksporcie oraz innych produktów do odbiorców kaprolaktamu i melaminy oraz PUC-C i przedgonu alkoholowego,
• należności Grupy Azoty PUŁAWY z tytułu sprzedaży eksportowej nawozów, sprzedaży NOXy® , LIKAM® , PULNOx® do elektrociepłowni, elektrowni, cementowni, spalarni śmieci, oczyszczalni ścieków oraz sprzedaży krajowej mocznika na cele techniczne.

Z dniem 31 lipca 2017 roku zostały odnowione polisy ubezpieczenia ryzyka kredytu kupieckiego Grupy Azoty S.A. (ze współubezpieczeniem: Grupy Azoty SIARKOPOL, Zakładów Azotowych Chorzów S.A. oraz nowo włączonych do współubezpieczenia: GNZF Fosfory S.A., Agrochem "Puławy" Sp. z o.o. i Agrochem Sp. z o.o.) oraz Grupy Azoty KĘDZIERZYN na okres od dnia 1 sierpnia 2017 roku do dnia 31 lipca 2019 roku z Towarzystwem Ubezpieczeń Euler Hermes S.A. obejmujące ubezpieczeniem globalnym należności w/w spółek.

Po dniu bilansowym Grupa Azoty PUŁAWY ponownie odnowiła polisy ubezpieczenia ryzyka Kredytu kupieckiego z Euler Hermes na okres do 1 stycznia 2019 roku, zapewniające dotychczasowy zakres ubezpieczenia.

Ubezpieczenie ryzyk ekologicznych

W dniu 2 sierpnia 2017 roku Grupa Azoty S.A., Grupa Azoty KĘDZIERZYN, Grupa Azoty POLICE, Grupa Azoty PUŁAWY zawarły z AIG EUROPE LIMITED Oddział w Polsce Umowę ubezpieczenia Ryzyk Ekologicznych na okres od 1 sierpnia 2017 roku do 31 sierpnia 2018 roku.

Ubezpieczenie OC D&O

W dniu 17 września 2017 roku Jednostka Dominująca zawarła z PZU S.A. umowę ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej Dyrektorów i Członków Zarządu Spółki Kapitałowej, obejmującą zakresem ubezpieczenia pozostałe spółki z Grupy Azoty, na okres od 17 września 2017 roku do 16 września 2018 roku. Całkowita suma ubezpieczenia wynosi 200 mln zł.

Umowy handlowe

Umowa na zakup ilmenitu

W dniu 17 stycznia 2017 roku Grupa Azoty POLICE zawarła z Titania AS z siedzibą w Norwegii umowę dotyczącą zakupu ilmenitu.

Wartość umowy szacowana jest na kwotę 140 000 tys. zł. Umowa zawarta została na czas określony od dnia 1 września 2016 roku do dnia 31 grudnia 2019 roku. Umowa przewiduje realizację dostaw według ustalonego harmonogramu i warunków handlowych.

Umowa na zakup fosforytów

W dniu 8 maja 2017 roku Grupa Azoty POLICE zawarła z Office Chérifien des Phosphates (dalej: OCP) z siedzibą w Casablance, Maroko (jako sprzedającym), umowę dotyczącą zakupu fosforytów pochodzenia marokańskiego.

Umowa zawarta została na czas określony od dnia 1 kwietnia 2017 roku do dnia 31 grudnia 2017 roku i przewiduje realizację dostaw według ustalonego harmonogramu i warunków handlowych. Szacunkowa wartość świadczeń wynikających z umowy wynosi 135 000 tys. zł.

Pozostałe warunki umowy nie odbiegają od warunków powszechnie stosowanych do tego typu umów.

Zawarcie umowy zostało uznane za informację poufną ze względu na zapewnienie dostaw fosforytów - podstawowego surowca służącego do produkcji nawozów wieloskładnikowych, które pozwolą w dużej mierze zabezpieczyć roczne zapotrzebowanie Grupy Azoty POLICE na ten surowiec. Ponadto OCP jako największy eksporter fosforytów na świecie pozostaje gwarantem terminowych dostaw o wysokiej i stabilnej jakości.

Umowy dofinansowania projektów

• W dniu 31 stycznia 2017 roku Jednostka Dominująca podpisała z Ministerstwem Rozwoju Aneks aktualizujący harmonogramy do umowy z dnia 2 września 2016 roku na finansowe wsparcie kwotą 20 mln zł budowy Centrum Badawczo Rozwojowego w Tarnowie, w ramach działania "Wsparcie inwestycji w infrastrukturę B+R przedsiębiorstw" Programu Operacyjnego Inteligentny Rozwój.
• W dniu 2 lutego 2017 roku Grupa Azoty PUŁAWY podpisała umowę z Narodowym Centrum Badań i Rozwoju w Warszawie o dofinansowanie projektu "Opracowanie i wdrożenie zaawansowanego systemu sterowania (APC) dla instalacji wytwarzania amoniaku". Maksymalna kwota dofinansowania wynosi 1 101,8 tys. zł.
• W dniu 6 marca 2017 roku wpłynęły do Grupy Azoty PUŁAWY środki z Europejskiego Funduszu Rolnego Gwarancji (EFRG), Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (ARiMR), w kwocie 3 tys. zł z tytułu jednolitej płatności obszarowej za 2016 rok.
• W dniu 9 marca 2017 roku zakończył się okres trwałości dotyczący projektu "Przebudowa instalacji demineralizacji wody w ZA "Puławy" S.A." zrealizowanego w Grupie Azoty PUŁAWY w ramach umowy z dnia 18 maja 2009 roku zawartej z NFOŚiGW.
• Jednostka Dominująca otrzymała w dniu 17 sierpnia 2017 roku piątą transzę dofinansowania w wysokości 45 tys. zł, a 18 grudnia 2017 szóstą transzę w wysokości 326 tys. zł (potrąconą o odsetki w wysokości 16,5 tys. zł), w ramach Umowy z dnia 30 czerwca 2014 roku, zawartej z Ministrem Środowiska, w imieniu którego działa Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Warszawie, na realizację projektu pn. "Instalacja oczyszczania spalin w Zakładach Azotowych w Tarnowie – Mościcach S.A." Projekt dofinansowano ze środków Norweskiego Mechanizmu Finansowego 2009 - 2014.
• Jednostka Dominująca otrzymała w dniach 29 listopada oraz 19 grudnia 2017 roku transze dofinansowania w łącznej kwocie 522,8 tys. zł, w ramach Umowy z dnia 2 września 2016 roku, zawartej z Ministrem Rozwoju, pełniącym funkcję Instytucji Zarządzającej, na realizację projektu pn. "Budowa Centrum B+R Grupy Azoty S.A. w Tarnowie", współfinansowanego ze środków Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego. Projekt realizowany w ramach Programu Operacyjnego Inteligentny Rozwój na lata 2014-2020.
• Grupa Azoty PUŁAWY zawarła w dniu 29 listopada 2017 roku umowę z Narodowym Centrum Badań i Rozwoju o dofinansowanie projektu rozwojowego w Segmencie Nawozowym. Wartość przyznanego dofinansowania to 2 043 tys. zł i do dnia 31 grudnia 2017 roku kwota ta nie została jeszcze wypłacona.
• Grupa Azoty SIARKOPOL wystawiła do dyspozycji Narodowego Centrum Badań i Rozwoju w Warszawie w związku z zawartą dnia 5 grudnia 2017 roku umową o dofinansowanie projektu: "Opracowanie technologii produkcji polisiarczku fenylenu – polimeru o unikatowych właściwościach mechanicznych i wysokiej odporności termicznej" deklarację wekslową oraz weksel in blanco jako zabezpieczenie należytego wykonania zobowiązań. Całkowita wartość umowy 8 185,6 tys. zł, w tym kwota dofinasowania 5 171 tys. zł. Termin realizacji umowy od dnia 1 maja 2017 roku do dnia 30 listopada 2019 roku.

Umowy zawarte pomiędzy spółkami Grupy Azoty

Umowa na dostawę NOXy®

Zakłady Azotowe Chorzów S.A. podpisały umowę z Grupą Azoty KĘDZIERZYN na dostawę NOXy® . Umowa dotyczy dostaw produktu od stycznia 2017 roku do grudnia 2017 roku. Szacunkowa wartość umowy wynosi około 1 700 tys. zł.

Umowy zawarte pomiędzy spółkami Grupy Azoty po dniu bilansowym

Zawarcie ramowej umowy na dostawy amoniaku

W dniu 6 lutego 2018 roku Jednostka Dominująca podpisała z Grupą Azoty POLICE ramową umowę dostaw amoniaku ciekłego.

Umowa zawarta została zgodnie z realizacją programów produkcyjnych w ciągach nawozowych obydwu spółek i stanowi zabezpieczenie dostaw amoniaku wykorzystywanego do produkcji nawozów w Grupie Azoty S.A.

Umowa obowiązuje od dnia 1 stycznia 2018 roku i została zawarta na czas nieokreślony według ustalonego harmonogramu i warunków handlowych. Szacunkowa wartość Umowy wynosi około 113 mln zł netto rocznie.

Warunki zawartej umowy nie przewidują dodatkowych kar umownych. Pozostałe warunki umowy nie odbiegają od warunków powszechnie stosowanych dla tego typu umów.

Zawarcie umów sprzedaży węgla

W dniu 1 marca 2018 roku Jednostka Dominująca oraz jej spółki zależne: Grupa Azoty PUŁAWY, Grupa Azoty POLICE i Grupa Azoty KEDZIERZYN (dalej łącznie zwani: Odbiorcami) a Polską Grupą Górniczą S.A. (dalej: Sprzedający) podpisały dwustronne umowy sprzedaży węgla.

Przedmiotem zawartych umów jest sprzedaż węgla do celów energetycznych, pochodzącego z kopalń Sprzedającego, przeznaczonego do zużycia u Odbiorców w ilościach określonych w indywidualnych umowach, w oparciu o jednolite warunki handlowe dla Odbiorców. Szacunkowa łączna wartość Umów w skali Grupy Azoty wynosi około 212,5 mln zł netto rocznie.

Umowy zostały zawarte na czas nieoznaczony z mocą obowiązywania od dnia 1 stycznia 2018 roku z podziałem na roczne okresy dostaw.

Umowy zostały uznane za istotne dla Jednostki Dominującej z uwagi na fakt, że Polska Grupa Górnicza S.A. pozostaje dla Grupy Azoty strategicznym dostawcą węgla do celów energetycznych, a zawarte Umowy zabezpieczać będą w istotnej skali zapotrzebowanie na ten surowiec, w szczególności pokryją całkowite zapotrzebowanie w Grupie POLICE oraz Grupie Azoty KĘDZIERZYN i do 70% zapotrzebowania w Grupie Azoty S.A. Uzupełnią także do około 15% nie pokrytą innymi umowami część zapotrzebowania Grupy Azoty PUŁAWY.

3.5. Istotne zdarzenia

Zmiany w Prezydium Rady Izby Przemysłu Chemicznego

W dniu 3 lutego 2017 roku uzupełniono skład oraz dokonano zmian w Prezydium Rady Izby Przemysłu Chemicznego. Nowym przewodniczącym Rady został dr Wojciech Wardacki, prezes zarządu Grupy Azoty S.A. i Grupy Azoty POLICE. Na wiceprzewodniczącego wybrano Jacka Janiszka, prezesa zarządu Grupy Azoty PUŁAWY. W skład Rady Izby powołano również dr inż. Pawła Bielskiego, dyrektora Instytutu Chemii Przemysłowej im. prof. I. Mościckiego.

Specjalna Strefa Ekonomiczna "Starachowice" S.A.

Zarząd Specjalnej Strefy Ekonomicznej "Starachowice" S.A. w dniu 17 lutego 2017 roku udzielił Grupie Azoty PUŁAWY zezwolenia na prowadzenie działalności gospodarczej na terenie Specjalnej Strefy Ekonomicznej "Starachowice", w związku z przedsięwzięciem pn. "Wytwórnia nawozów granulowanych na bazie saletry amonowej". Grupa Azoty PUŁAWY będzie korzystała ze zwolnienia podatkowego z tytułu kosztów tej inwestycji, a maksymalna wysokość kosztów kwalifikowanych wyniesie 403 mln PLN.

Zgodnie z warunkami zezwolenia nr 169/2017 w związku z realizacją przedsięwzięcia pn. "Wytwórnia nawozów granulowanych na bazie saletry amonowej" Grupa Azoty PUŁAWY:

• poniesie na terenie strefy wydatki inwestycyjne w wysokości co najmniej 310 mln zł w terminie do 31 grudnia 2020 roku,
• zatrudni co najmniej 15 nowych pracowników w terminie do 31 stycznia 2019 roku i utrzyma zatrudnienie na poziomie co najmniej 107,86 pracowników do 31 stycznia 2024 roku (liczba pracowników oznacza pracowników zatrudnionych w pełnym wymiarze czasu pracy w okresie roku wraz z pracownikami zatrudnionymi w niepełnym wymiarze czasu pracy oraz pracownikami sezonowymi, w przeliczeniu na etaty w pełnym wymiarze czasu pracy),
• zakończy inwestycję w terminie do 31 grudnia 2020 roku.

W dniu 17 lutego 2017 roku Grupa Azoty PUŁAWY zawarła ze Specjalną Strefą Ekonomiczną "Starachowice" S.A. Aneks nr 8 do umowy z dnia 10 sierpnia 2007 roku w sprawie partycypacji w kosztach związanych z administrowaniem oraz utrzymaniem ogólnej infrastruktury Strefy.

Zmiana dotychczasowej treści umowy dotyczy wzrostu kwartalnej opłaty partycypacyjnej z kwoty 26,8 tys. zł netto do kwoty 52 tys. zł netto i wynika z uwzględnienia partycypacyjnej opłaty kwartalnej za działkę, włączonej w obszar Specjalnej Strefy Ekonomicznej "Starachowice" i objętej Zezwoleniem nr 169/2017 z dnia 17 lutego 2017 roku na prowadzenie działalności gospodarczej na terenie specjalnej strefy ekonomicznej w kwocie 25 tys. zł netto.

Grupa Azoty Lokomotywą Polskiej Gospodarki

Grupa Azoty znalazła się w gronie Lokomotyw Polskiej Gospodarki – rankingu czasopisma "Home&Market" uwzględniającego dziesięć wiodących branż gospodarki. Triumfatorem w kategorii "Przemysł Chemiczny" okazała się Grupa Azoty. Spółka nagrodzona została "za nieustanne działania zmierzające do zmiany oblicza polskiej chemii".

Systemy zarządzania

Grupa Azoty S.A. po pozytywnych wynikach audytów zewnętrznych realizowanych przez jednostkę certyfikacyjną DNV GL Business Assurance Poland Sp. z o.o., uzyskała Certyfikaty Systemów Zarządzania potwierdzające zgodność z wymaganiami znowelizowanych norm ISO 9001:2015 oraz ISO 14001:2015.

Uzyskane Certyfikaty Systemów Zarządzania to:

• Certyfikat Systemu Zarządzania, potwierdzający zgodność wdrożonego w Grupie Azoty S.A. Systemu Zarządzania Jakością z wymaganiami normy ISO 9001:2015;
• Certyfikat Systemu Zarządzania, potwierdzający zgodność wdrożonego w Grupie Azoty S.A. Systemu Zarządzania Środowiskowego z wymaganiami normy ISO 14001:2015.

Certyfikaty obejmują zakres produkcji i sprzedaży: nawozów azotowych, tworzyw sztucznych, wyrobów z tworzyw sztucznych, katalizatorów, chemikaliów organicznych i nieorganicznych, energii cieplnej i elektrycznej. Obejmują także usługi badawczo rozwojowe i usługi laboratoryjne oraz projektowanie i rozwój wyrobów chemicznych i tworzyw sztucznych, a także nadzór nad działaniami wspólnymi spółek Grupy Azoty S.A.

Spółki Grupy Azoty, będące Członkami Fertilizers Europe, w wyniku audytów przeprowadzonych w 2017 roku przez jednostkę certyfikacyjną DNV-GL, otrzymały certyfikaty Product Stewardship za najlepsze praktyki zarządzania cyklem życia nawozów.

Audyt Zarządzania Produktem odbywa się co trzy lata i jest realizowany przez jednostkę certyfikacyjną. Certyfikat uznaje europejskie wysiłki producentów nawozów w najlepszych praktykach zarządzania. Obejmuje to rozwój produktu, pozyskiwanie surowców, produkcję, pakowanie, transport, magazynowanie, marketing i sprzedaż, stosowanie produktów, usługi dla rolników.

Certyfikaty to uznanie będące dowodem na wysokie standardy europejskiego przemysłu nawozowego i wysokiej jakości działania zmierzające do osiągnięcia trwałych praktyk.

Grupa Azoty S.A. z tytułem "Transparentnej Spółki 2016"

W dniu 6 kwietnia 2017 roku Grupa Azoty S.A. otrzymała tytuł "Transparentnej Spółki 2016 roku" w I edycji akcji prowadzonej przez "Parkiet" oraz Instytut Rachunkowości i Podatków, przy wsparciu Giełdy Papierów Wartościowych w Warszawie. Znalazła się tym samym w gronie dwudziestu najbardziej przejrzystych firm z WIG20, WIG40 i WIG80, które zdecydowały poddać ocenie swoją transparentność.

Podpisanie listu intencyjnego w sprawie Projektu zgazowania węgla

W dniu 20 kwietnia 2017 roku pomiędzy Jednostką Dominującą oraz spółką TAURON Polska Energia S.A. (zwanych dalej: Stronami), został podpisany list intencyjny określający ogólne zasady dotyczące rozpoczęcia współpracy nakierowanej na realizację projektu zgazowania węgla.

Produktem układu technologicznego, którego dotyczy list intencyjny, jest przede wszystkim gaz syntezowy o składzie pozwalającym na zastosowanie go bezpośrednio do produkcji wodoru, amoniaku, metanolu lub innych chemikaliów. Strony uznały, że obecne zużycie gazu ziemnego w przemyśle nawozów azotowych można częściowo zastąpić gazem syntezowym otrzymanym w wyniku zgazowania węgla. Stwarza to nowe perspektywy dla przemysłu wydobywczego, zwiększając bezpieczeństwo energetyczne kraju poprzez rozwój niskoemisyjnej technologii.

Projekt znajduje się na etapie preFeed (Preliminary Front End Engineering Design) i analiz towarzyszących, w tym rynkowych. Szacowana wartość Projektu wynosić będzie od 400 do 600 mln EUR, w zależności od wybranej wersji technologicznej.

Spółka TAURON Polska Energia S.A. zadeklarowała swój udział w realizacji Projektu na zasadach, które zostaną określone przez Strony w odrębnych umowach, w tym przy założeniu dobrania i wykonania instalacji zapewniającej maksymalizację wykorzystania węgla kamiennego pochodzącego z kopalń należących do Grupy Kapitałowej TAURON Polska Energia S.A. Jeżeli TAURON Polska Energia S.A. nie będzie w stanie zapewnić ilości lub parametrów węgla wymaganych przez instalację, dopuszcza się uzupełnianie dostaw węglem pochodzącym od innych dostawców.

List intencyjny wyraża gotowość Stron do podjęcia rozmów oraz określa ogólne ramy współpracy i nie rodził skutków finansowych ani zarządczych dla poszczególnych Stron. Strony zadeklarowały zamiar współpracy oraz wyraziły wolę podpisania dalszych umów, w tym umów związanych z utworzeniem wspólnej spółki celowej (SPV) realizującej Projekt. Każda ze Stron ma prawo wypowiedzieć list intencyjny z zachowaniem miesięcznego okresu wypowiedzenia.

Zmiana zakresu projektu PDH

W dniu 26 czerwca 2017 roku Zarząd spółki PDH Polska S.A.(spółka zależna Grupy Azoty POLICE), podjął uchwałę w sprawie przyjęcia wariantu polipropylenowego, jako dominującego wariantu realizacji projektu, obejmującego budowę kompleksu petrochemicznego składającego się z instalacji PDH, instalacji do produkcji polipropylenu, portu wraz z bazą zbiorników oraz instalacji pomocniczych i połączeń międzyobiektowych o nominalnych zdolnościach produkcyjnych około 400 000 ton polipropylenu rocznie. Ponadto w dniu 26 czerwca 2017 roku wskazana powyżej rekomendacja Zarządu PDH Polska S.A. została zaakceptowana przez Radę Nadzorczą tej spółki.

W dniu 5 października 2017 roku Zarząd spółki PDH Polska S.A. (spółka zależna od Grupy Azoty POLICE, w której udziały posiada również Jednostka Dominująca), podjął uchwałę w sprawie zmiany zadania inwestycyjnego pn. "Instalacja do produkcji propylenu metodą PDH z infrastrukturą" i nabycia składników aktywów trwałych w ramach nowego zakresu inwestycji.

Na mocy podjętej uchwały postanawia się zmienić zakres zadania inwestycyjnego pn. "Instalacja do produkcji propylenu metodą PDH z infrastrukturą" poprzez dodanie instalacji do produkcji polipropylenu oraz nabycie składniki aktywów trwałych w ramach nowego zakresu inwestycji.

Ponadto, postanawia się zmienić nazwę zadania inwestycyjnego z "Instalacja do produkcji propylenu metodą PDH z infrastrukturą" na "Polimery Police". Przewidywana wartość budżetu zadania inwestycyjnego pn. "Polimery Police" została ustalona na 1,27 mld EUR netto, w tym:

• nakłady inwestycyjne (CAPEX) do poniesienia w wysokości 983,80 mln EUR,
• dotychczas poniesione nakłady inwestycyjne w wysokości 25,33 mln EUR,
• koszty finansowania w okresie budowy, koszty funkcjonowania Spółki i dodatkowe wymogi kapitałowe związane z formułą finansowania w kwocie 263,15 mln EUR.

Realizacja projektu wymaga dodatkowego zabezpieczenia finansowania obrotowego w postaci kredytu na kwotę 72 mln EUR.

Zaktualizowany CAPEX obejmuje instalację do produkcji propylenu, polipropylenu, instalacje pomocnicze, bazę logistyczną polipropylenu i terminal przeładunkowo magazynowy propanu i etylenu.

Wzrost budżetu zadania inwestycyjnego wynika z rozszerzenia inwestycji o instalację do produkcji propylenu, polipropylenu, zwiększenia zakresu instalacji pomocniczych, wynikających z rozszerzenia zadania oraz dodania bazy logistycznej polipropylenu. W związku ze wzrostem wartości inwestycji, jako pochodne, wzrosną koszty finansowania w okresie budowy i rezerwa wymagana przy finansowaniu w formule project finance.

Przewidywane terminy realizacji wskazanego zadania inwestycyjnego zostały ustalone na:

• rozpoczęcie budowy koniec roku 2019,
• zakończenie budowy koniec roku 2022,
• rozliczenie zadania inwestycyjnego koniec roku 2023.

Zarząd spółki PDH Polska S.A. zaktualizował również model finansowania projektu "Polimery Police" w formule project finance:

• kapitał własny 50%,
• kapitał obcy 50%.

W dniu 12 października 2017 roku Rada Nadzorcza, a w dniu 10 listopada 2017 roku Walne Zgromadzenie spółki PDH Polska S.A. podjęły uchwały wyrażające zgodę na zmianę zakresu projektu.

Złożenie niewiążącej oferty objęcia udziałów w spółce Petrokemija d.d.

W dniu 22 września 2017 roku Jednostka Dominująca złożyła niewiążącą ofertę objęcia udziałów w spółce Petrokemija d.d. z siedzibą w Kutinie, Chorwacja. Petrokemija d.d. jest notowana na giełdzie papierów wartościowych w Zagrzebiu i jest producentem nawozów. Spółka Petrokemija d.d. opublikowała program restrukturyzacyjny "Konkretyzacja propozycji koncepcji restrukturyzacji poprzez dokapitalizowanie z udziałem prywatnego inwestora". Od stycznia do czerwca 2017 roku przychody spółki Petrokemija d.d sięgnęły 952 639 tys. HRK.

W dniu 31 października 2017 roku, po zakończeniu due dilligence, Zarząd Jednostki Dominującej podjął decyzję o niekontynuowaniu udziału w procesie objęcia akcji w spółce Petrokemija d.d. z siedzibą w Kutinie, Chorwacja.

W efekcie przeprowadzenia dodatkowych badań zostały zidentyfikowane ryzyka, które według standardów korporacyjnych Grupy Azoty są zbyt wysokie i nie pozwalają na dalsze awansowanie procesu.

Podpisanie listu intencyjnego ze spółką Ursus S.A.

Jednostka Dominująca i spółka Ursus S.A. podpisały list intencyjny o współpracy w zakresie wspólnego opracowywania i wdrażania projektów dotyczących efektywnego rolnictwa oraz wykorzystania wodoru jako źródła energii dla ogniw paliwowych zasilających silniki elektryczne. Firmy połączą też siły w związku z propagowaniem i wdrażaniem działań edukacyjnych.

Przedmiotem przyszłej umowy będzie przygotowanie i realizacja wspólnych projektów badawczorozwojowych. Spółki zajmą się również propagowaniem i wdrażaniem działań edukacyjnych, których strategicznym celem jest wzrost konkurencyjności oraz innowacyjności działań obu stron, służących budowie nowoczesnej polskiej gospodarki opartej na wiedzy.

Wspólne działania obejmą kooperację w obszarze wykorzystania alternatywnych źródeł energii, opartych o wysokiej jakości wodór dostarczany przez Grupę Azoty, który może stać się napędem dla pionierskich konstrukcji hybrydowych autobusów wodorowo-elektrycznych skonstruowanych przez spółkę Ursus S.A.

Idea4Azoty – nowatorski program akceleracyjny Grupy Azoty

Grupa Azoty uruchomiła program Idea4Azoty, platformę wymiany pomysłów o wysokim stopniu innowacyjności. Zgłoszone projekty, niezależnie od stadium zaawansowania mają szansę uzyskać pełny zakres wsparcia – od dofinansowania do maksymalnej kwoty 20 mln zł, poprzez zaplecze infrastrukturalne czy usługi doradcze. To pierwsze tego typu rozwiązanie na polskim rynku. Jego beneficjentem będzie nie tylko branża chemiczna, ale również dostawcy nowych technologii i usług między innymi z zakresu ochrony środowiska, rolnictwa, inżynierii czy biotechnologii. Uroczysta inauguracja programu odbyła się 17 listopada 2017 roku podczas II edycji Kongresu 590 w Rzeszowie. Miejscem prowadzenia specjalistycznych badań nad nowymi produktami z branży chemicznej będzie powstające w Tarnowie, Centrum Badań i Rozwoju. Wyposażone w nowoczesne laboratoria Centrum stanowić będzie główne zaplecze infrastrukturalne i doradcze dla uczestników programu. Do programu aplikować można za pośrednictwem strony www.idea4azoty.pl.

Grupa Azoty S.A. Wybitnym Eksporterem Roku 2017

Jednostka Dominująca została uhonorowana Listem Gratulacyjnym, Tytułem i Pucharem "Wybitny Eksporter Roku 2017" Stowarzyszenia Eksporterów Polskich. Tu już drugie wyróżnienie w tym roku przyznane Grupie Azoty S.A. przez to Stowarzyszenie. Za "Eksportowy Produkt Roku 2017" został uznany Tarnamid® , czyli produkowany w Tarnowie Poliamid 6 w formie granulatu.

Tarnamid® to nazwa handlowa wytwarzanego w Grupie Azoty S.A. poliamidu 6. Powstaje on zarówno w formie naturalnej, jak i w szerokiej palecie odmian modyfikowanych. To jedno z najważniejszych tworzyw konstrukcyjnych na świecie, które dzięki szczególnym cechom wytrzymałościowym i zmęczeniowym, odporności cieplnej i chemicznej znajduje zastosowanie w wielu branżach, m.in. motoryzacji, przemyśle włókienniczym, elektrotechnicznym i elektronicznym czy medycynie.

Strategiczna współpraca Grupy Azoty i CTL Logistics

W dniu 6 grudnia 2017 roku Grupa Azoty podpisała porozumienie z CTL Logistics w sprawie m.in. przejęcia spółek celowych, a tym samym konsolidacji działalności bocznic w Kędzierzynie i Puławach. Oznacza to, że od 1 stycznia 2018 roku wszystkie spółki zarządzające bocznicami w Grupie Azoty znalazły się w strukturach Grupy. Konsolidatorem usług bocznicowych jest Grupa Azoty KOLTAR, natomiast CTL Logistics pozostaje strategicznym partnerem Grupy Azoty w obszarze przewozów.

Dzierżawione dotychczas bocznice od 1 stycznia 2018 roku wróciły w struktury właściciela czyli poszczególnych zakładów w Policach, Kędzierzynie i Puławach. Zgodnie z decyzjami zarządów

spółek niezależnych operatorem bocznicy a jednocześnie strategicznym operatorem bocznic w Grupie Azoty zostaje Grupa Azoty KOLTAR.

Istotne wydarzenia po dacie bilansowej

Polimery Police. Podpisanie umowy z dostawcą licencji

W dniu 11 stycznia 2018 roku PDH Polska S.A. i WR. Grace & Co, wymieniły podpisane umowy zakupu licencji na technologię produkcji polipropylenu i dostawy katalizatorów do produkcji polipropylenu dla projektu Polimery Police. Jest to kolejny, niezmiernie ważny krok na drodze realizacji największego projektu inwestycyjnego Grupy Azoty.

Polimery Police to realizowany w Policach kompleks produkcyjny mający się składać z instalacji do produkcji propylenu i polipropylenu, portu z bazą zbiorników surowcowych oraz infrastrukturę pomocniczą i logistyczną. Spółka posiada już kluczowe dla procesu technologicznego licencje: na technologię Oleflex - UOP do produkcji propylenu metodą odwodornienia propanu oraz licencję Unipol - GRACE do produkcji polipropylenu. Równolegle w PDH Polska toczy się proces związany z wyłonieniem przyszłego generalnego wykonawcy inwestycji w formule "pod klucz" za cenę ryczałtową i prowadzone są działania w celu zorganizowania finansowania.

Podpisanie umowy o współpracy w obszarze handlu nawozami

W dniu 12 lutego 2018 roku cztery kluczowe spółki Grupy Azoty z Tarnowa, Polic, Puław i Kędzierzyna podpisały "Umowę o współdziałaniu". Spółki zacieśniają współpracę m.in w obszarze handlu nawozami. Kluczowymi celami podpisanej umowy jest pogłębienie współpracy pozwalające na działanie spółek Grupy jako jeden organizm gospodarczy. Współdziałanie spółek pozwoli na umocnienie relacji z klientami. W efekcie podpisanej umowy Grupa będzie realizowała jednolitą strategię i politykę handlową, której towarzyszyła będzie konsolidacja i koordynacja działań marketingowych pod wspólną marką.

Departament Korporacyjny Handlu Segmentu Agro będzie stanowił element struktury organizacyjnej przedsiębiorstwa każdej ze spółek. Jego siedzibą będą Puławy.

Złożenie niewiążącej oferty wstępnej objęcia udziałów w spółkach Grupy COMPO EXPERT

W dniu 16 lutego 2018 roku Jednostka Dominująca złożyła niewiążącą ofertę wstępną objęcia 100% udziałów w spółkach grupy COMPO EXPERT.

Grupa COMPO EXPERT, z główną siedzibą w Niemczech, jest największym niezależnym, globalnym producentem nawozów specjalistycznych o wysokiej wartości dodanej, skierowanych do odbiorców profesjonalnych. Jej właścicielem jest XIO Group z siedzibą w Londynie firma zajmująca się inwestycjami alternatywnymi w skali globalnej.

Oferta produktowa COMPO EXPERT uzupełniałaby portfolio produktów Grupy Azoty, wnosząc zaawansowane rozwiązania w zakresie nawozów specjalistycznych.

Grupa Azoty KĘDZIERZYN ukierunkowana na produkcję plastyfikatorów nieftalanowych

Grupa Azoty KĘDZIERZYN kończy produkcję plastyfikatorów ftalanowych. Spółka opiera swoją długofalową politykę na rozwoju nieftalanowego plastyfikatora DEHT/DOTP (Oxoviflex® ), którego jest największym producentem w Europie oraz rozwoju palety estrów specjalistycznych.

W drugiej połowie 2018 roku Grupa Azoty KĘDZIERZYN zwiększy moce produkcyjne Oxoviflex® , a w 2019 roku uruchomiona zostanie instalacja estrów specjalistycznych. Wstrzymana zostanie produkcja DEHP/DOP, DOP medycznego oraz DPHP, a produkty te będą dostępne wyłącznie do wyczerpania zapasów.

Przyszłość Segmentu OXO to plastyfikatory nieftalanowe i estry specjalistyczne. Zwiększenie zdolności produkcyjnych Oxoviflex® (DEHT/DOTP) jest konsekwencją realizacji polityki produktowej, która najlepiej odpowiada oczekiwaniom rynku i odbiorców, a ukierunkowanie na estry specjalistyczne jest elementem wydłużania łańcuchu przetwórstwa alkoholi OXO.

Produkowane od ponad 60 lat plastyfikatory mają znaczący wpływ na osiągane przez Grupę Azoty KĘDZIERZYN wyniki finansowe oraz jej pozycję na mapie firm sektora chemicznego w Polsce i Europie. Zauważalny jest wzrost zapotrzebowania na nowe plastyfikatory nieftalanowe, których udział w rynku europejskim wzrasta bardzo dynamicznie. Paleta nowych plastyfikatorów znajdzie wiele różnych zastosowań, nie tylko w przetwórstwie PCW, bowiem część z nich będzie również stanowić innowacyjne rozwiązania dla innych aplikacji.

4. Strategia oraz polityka rozwoju

4.1. Strategia i kierunki rozwoju

Aktualizacja strategii Grupy Azoty na lata 2013-2020

W dniu 10 maja 2017 roku Zarząd Jednostki Dominującej podjął uchwałę w sprawie aktualizacji strategii Grupy Azoty na lata 2013-2020. W tym samym dniu uchwałę w sprawie zatwierdzenia i przyjęcia Strategii podjęła Rada Nadzorcza Jednostki Dominującej.

Zaktualizowany dokument przybliża interesariuszom główne zamierzenia strategiczne w podstawowych obszarach produktowych, w zakresie innowacyjności, działalności operacyjnej i handlowej oraz polityki finansowej. Przyjęta strategia przedstawia również cele i metodologię zarządzania korporacyjnego, obowiązującego w Grupie Azoty.

• Misja: Bezpieczną, użyteczną chemią opartą na innowacjach budujemy wartość Grupy Azoty i polskiej gospodarki.
• Wizja: Grupa Azoty będzie wdrażać nowoczesne i kompleksowe rozwiązania w branży chemicznej spełniające oczekiwania naszych interesariuszy.

Misja i Wizja Grupy Azoty

Źródło: Opracowanie własne.

Kierunki strategicznego rozwoju

Zmiany koniunkturalne w gospodarce oraz bezpośrednim otoczeniu Grupy Azoty uzasadniają weryfikację dotychczasowych celów strategicznych i dostosowania ich do aktualnych warunków rynkowych.

W perspektywie 2020 roku Grupa Azoty będzie rozwijać się w czterech obszarach stanowiących kluczowe wyzwania dla największego w Polsce producenta chemicznego:

• Ukończenie procesu konsolidacji Grupy Kapitałowej,
• Wzmocnienie pozycji wśród liderów rozwiązań dla rolnictwa w Europie,
• Umocnienie drugiego filaru operacyjnego poprzez rozwój działalności pozanawozowej,
• Generowanie i wdrażanie innowacji będących dźwignią rozwoju sektora chemicznego.

Kierunki strategicznego rozwoju

Źródło: Opracowanie własne.

Ukończenie procesu konsolidacji Grupy Kapitałowej

Zapoczątkowany w 2013 roku proces konsolidacji spółek w ramach Grupy Azoty wciąż stwarza potencjał wygenerowania dodatkowych korzyści. W celu poprawy efektywności zarządzania Grupą Kapitałową wdrożone zostanie zarządzanie przez segmenty biznesowe. W perspektywie 2020 roku będzie prowadzona dalsza integracja procesów oraz konsolidacja takich funkcji jak handel, zakupy, logistyka, finanse czy IT.

Wzmocnienie pozycji wśród liderów rozwiązań dla rolnictwa w Europie

W celu utrzymania silnej pozycji na krajowym oraz regionalnym rynku nawozowym, Grupa Azoty będzie zwiększała kontrolę nad kanałami sprzedaży detalicznej oraz poszukiwała możliwości rozwoju i poprawy efektywności produkcji. Z uwagi na zmieniające się oczekiwania kluczowych odbiorców, w najbliższych latach Grupa Azoty będzie dostosowywać swoją ofertę do potrzeb nowoczesnego rolnictwa, w tym oferując rolnikom dodatkowe usługi.

Umocnienie drugiego filaru operacyjnego poprzez rozwój działalności pozanawozowej

W celu dywersyfikacji przychodów i zmniejszenia zależności od cyklów koniunkturalnych w rolnictwie, Grupa Azoty będzie dążyć do wzmocnienia swojego zaangażowania w rozwój obszarów niezwiązanych z produkcją nawozową. Kluczowym kierunkiem rozwoju działalności będzie petrochemia oraz segment tworzyw.

Generowanie i wdrażanie innowacji będących dźwignią rozwoju sektora

Dzięki wykorzystaniu własnych, unikalnych kompetencji w obszarze produktów dla rolnictwa, Grupa Azoty stanie się aktywnym uczestnikiem inicjatyw w zakresie badań, rozwoju i innowacji w Polsce, w szczególności koncentrujących się na opracowaniu i wdrożeniu na rynek nowoczesnych, wysokomarżowych, niskotonażowych produktów specjalistycznych.

4.2. Perspektywy rozwoju działalności, z uwzględnieniem strategii rynkowej

Nawozy-Agro

Strategia rozwoju Grupy Azoty w obszarze Nawozy-Agro będzie koncentrować się na wydłużaniu łańcucha wartości w kierunku produktów specjalistycznych, dedykowanych konkretnym uprawom i odbiorcom oraz na poprawie efektywności działalności produkcyjnej. Istotna część działań będzie skupiona na dostosowaniu oferty do wymagań klientów z grupy gospodarstw wielkoobszarowych przy jednoczesnym utrzymaniu silnej pozycji wśród mniejszych gospodarstw rolnych. Grupa będzie rozszerzała swoją ofertę także o specjalistyczne usługi w zakresie rolnictwa precyzyjnego.

W celu lepszego zabezpieczenia zbytu własnej produkcji nawozowej, Grupa podejmie działania w kierunku zwiększenia kontroli nad krajowymi i zagranicznymi kanałami sprzedaży produktów dla rolnictwa. Dalszej konsolidacji podlegać będą procesy handlu nawozami, które pozwolą na uproszczenie i usprawnienie relacji pomiędzy Grupą Azoty a jej kluczowymi odbiorcami. Podejmowane działania zmierzać będą do zwiększenia bezpośredniej ekspozycji na klienta finalnego oraz rozwoju sprzedaży produktów komplementarnych do nawozów.

Poprzez konsolidację aktywów produkcyjnych, Grupa Azoty będzie oportunistycznie wykorzystywać okazje rynkowe do wzmocnienia swojej pozycji na rynku nawozowym w Europie.

Tworzywa

Strategia Grupy Azoty w obszarze Tworzywa będzie koncentrować się na wydłużaniu łańcucha wartości w kierunku produktów specjalistycznych, wejściu w nowe obszary działalności oraz poprawie efektywności działalności.

Oddanie do użytku nowej instalacji poliamidów w Tarnowie pozwoli na pełne zbilansowanie Grupy Azoty na linii kaprolaktam – poliamid i skupienie się na poliamidach oraz ich pochodnych położonych dalej w łańcuchu wartości i bardziej rokujących rynkowo. Nowa wytwórnia pozwoli na produkcję poliamidu w pełnym zakresie lepkości, o szerszym spektrum zastosowań.

Strategia Grupy zakłada unikanie bezpośredniej konkurencji ze swoimi klientami w dalszych częściach łańcucha produktowego poliamidu. Dodatkowo, Grupa będzie poszukiwać możliwości rozwoju w obszarze innych zaawansowanych polimerów bazujących na poliamidzie, dodatków polimerowych oraz tworzyw konstrukcyjnych.

OXO

Strategia Grupy Azoty w obszarze OXO będzie koncentrować się na zabezpieczeniu dostępu do własnej bazy surowcowej, wydłużaniu łańcucha wartości w kierunku produktów specjalistycznych oraz na poprawie efektywności działalności.

W celu pokrycia własnego zapotrzebowania na propylen oraz zapewnienia możliwości rozwoju w nowym łańcuchu wartości, Grupa Azoty będzie realizowała inwestycję budowy instalacji do produkcji propylenu (PDH) w Policach, która jednocześnie stwarza możliwość rozszerzenia projektu o produkty pochodne.

W celu lepszego dostosowania oferty do obecnych wymagań rynkowych i regulacyjnych, portfolio produktowe będzie rozszerzane o plastyfikatory nieftalanowe, organiczne i specjalistyczne. Ponadto Grupa upatruje możliwości rozwoju w wydłużeniu łańcucha produktowego i przetwórstwie aldehydów w produkty specjalne.

Biel tytanowa oraz Melamina

Strategia Grupy Azoty w obszarach Bieli tytanowej oraz Melaminy obejmuje poprawę efektywności produkcyjnej istniejących instalacji poprzez modernizację i usuwanie wąskich gardeł oraz wydłużenie łańcucha wartości o dodatki polimerowe.

Strategia innowacyjności

Grupa Azoty na bieżąco reaguje i podąża za obecnymi trendami, a jednym z nich jest obszar badań, rozwoju i innowacji (B+R+I) - Grupa Azoty chce być nie tylko beneficjentem inicjatyw, które aktualnie mają miejsce w Polsce, ale również ich aktywnym uczestnikiem, aby docelowo stać się pionierem w obszarze innowacji.

W celu maksymalizacji możliwych do osiągnięcia efektów zostanie przeprowadzona operacjonalizacja działalności w obszarze B+R+I, mająca na celu utworzenie odpowiednich struktur, procedur, zasad i dobrych praktyk, koordynowanych na poziomie całej Grupy Kapitałowej. Wsparciem tej inicjatywy będzie zarówno rozwój już istniejących Centrów Badawczo-Rozwojowych jak i utworzenie nowych jednostek oraz specjalizacji produktowych.

Strategia Grupy Azoty będzie koncentrować się na podejmowaniu działań o charakterze innowacyjnym, związanych z wydłużaniem łańcucha wartości w kierunku wysokomarżowych, niskotonażowych produktów specjalistycznych oraz adaptowaniem nowych technologii, przy jednoczesnym doskonaleniu obecnie funkcjonujących procesów.

Grupa Azoty będzie aktywnie uczestniczyć w obszarze otwartych innowacji, m.in. poprzez współpracę z perspektywicznymi startupami (nawiązywanie umów handlowych i/lub zaangażowanie kapitałowe) oraz realizację projektów związanych z CSR i aktywizacją społeczności lokalnej. Zgodnie z założeniami Strategii, do 2020 roku wydatki na obszar B+R+I osiągną poziom 1% przychodów Grupy.

Strategia doskonałości operacyjnej

Celem doskonałości operacyjnej, będącej uzupełnieniem strategii rozwoju organicznego, jest wprowadzenie mechanizmów ciągłego poprawiania efektywności firmy, w szczególności poprzez doskonalenie procesów, tj. zapewnienie ich większej wydajności, przy jednocześnie niższych kosztach, a tym samym minimalizację skutków lub ograniczenie ryzyka wystąpienia kryzysu.

Z uwagi na zaawansowany poziom realizacji inicjatyw Azoty Pro oraz zdezaktualizowanie się części z przyjętych wówczas działań optymalizacyjnych, Grupa Azoty dokona szczegółowego przeglądu programu.

Strategia finansowa

Zaktualizowane cele strategiczne wymusiły weryfikację dotychczasowych wskaźników korporacyjnych Grupy Azoty.

Wartości wskaźników wyznaczają poziomy, względem których dokonywany będzie pomiar stopnia wdrożenia i realizacji planowanych działań strategicznych.

Finansowe cele strategiczne Grupy Azoty

Źródło: Opracowanie własne.

Integracja funkcji

Jednym z kierunków strategicznych Grupy Azoty jest integracja funkcji finansowej. W celu integracji zostanie przeprowadzone ujednolicenie zasad działania i struktur działów finansowych w Grupie Kapitałowej.

Wsparcie procesów

Poprzez integrację systemów IT oraz wdrożenie narzędzia do operacjonalizacji i kontroli realizacji Strategii.

Bezpieczeństwo

Nadrzędnym celem jest zapewnienie długoterminowego bezpieczeństwa finansowego oraz pełnej spójności wewnętrznej całości finansowania.

Ryzyko

Wdrożenie kompleksowego programu inwestycyjnego oraz ryzyko pogorszenia się koniunktury, znajduje odzwierciedlenie w odstąpieniu od określenia dolnego progu stopy wypłaty dywidendy. W konsekwencji w uzasadnionych przypadkach wypłata dywidendy nie będzie rekomendowana przez Zarząd.

Strategia zarządzania korporacyjnego

W perspektywie 2020 roku planowane jest stworzenie nowego modelu organizacyjnego Grupy Azoty, umożliwiającego pełną realizację synergii w wyniku integracji wybranych funkcji wsparcia oraz wdrożenia zarządzania Grupą w oparciu o kluczowe obszary biznesowe działalności.

Struktura zarządcza

Źródło: Opracowanie własne.

Grupa planuje wdrożenie dywizjonalnej struktury zarządczej opartej na kluczowych segmentach działalności, wspieranej przez Centrum Korporacyjne i Centrum Usług Wspólnych, stopniowo upraszczanej w wyniku procesu dezinwestycji spółek non-core.

Konsolidacja oraz sprzedaż spółek non-core

Bazując na przeprowadzonych analizach, Grupa Azoty zidentyfikowała Spółki, w przypadku których: należy przeprowadzić analizę działalności pod kątem konsolidacji w Grupie,

• pozostawienia lub sprzedaży (23 podmioty),
• należy dokończyć proces likwidacji (4 podmioty).

Konsolidacja handlu

Skuteczne wdrożenie działań związanych z optymalizacją struktury organizacyjnej Grupy Azoty umożliwi kontynuację prac nad konsolidacją funkcji sprzedażowych w Grupie. Jednym z najistotniejszych działań strategicznych Grupy będzie dążenie do przeprowadzenia pełnej konsolidacji handlu nawozami w Grupie.

Konsolidacja obszarów zakupowych

Centralizacja procesów zakupowych w obszarze surowców strategicznych przyniosła w ostatnim okresie wymierne korzyści. W perspektywie czasowej niniejszej Strategii, Grupa Azoty będzie kontynuować optymalizację i ujednolicanie struktur organizacyjnych dedykowanych zakupom, doskonalić standardy i procedury zakupowe oraz mechanizmy współpracy w obszarze wspólnych zakupów. Ponadto, rozszerzony zostanie zakres kategorii produktowych objętych wspólnymi postępowaniami przetargowymi, które będą realizowane m. in. przy wykorzystaniu platformy IT.

Społeczna odpowiedzialność biznesu

Działania rozwojowe prowadzone przez Grupę Azoty będą miały charakter zrównoważony, uwzględniający:

• Podnoszenie bezpieczeństwa funkcjonowania instalacji chemicznych oraz ograniczenie wpływu działalności produkcyjnej na środowisko naturalne,
• Prowadzenie dialogu z kluczowymi interesariuszami oraz wspieranie rozwoju społeczności lokalnych,
• Kreowanie korzystnych warunków pracy poprzez podnoszenie poziomu satysfakcji, bezpieczeństwa, zdrowia oraz kwalifikacji pracowników.

4.3. Główne inwestycje krajowe i zagraniczne

Poniżej została przedstawiona struktura nakładów inwestycyjnych Grupy Azoty. Przy prezentacji uwzględniono wydatki na komponenty, remonty znaczące i ulepszenia.

Struktura nakładów inwestycyjnych Grupy Azoty w 2017 roku przedstawia się następująco:

	Inwestycje związane z rozwojem biznesu	539 610 tys. zł
	Inwestycje związane z utrzymaniem biznesu	192 148 tys. zł
	Inwestycje mandatowe	88 094 tys. zł
	Zakupy gotowych dóbr	46 076 tys. zł
	Pozostałe (komponenty, remonty znaczące, inne)	157 393 tys. zł

Struktura nakładów inwestycyjnych Grupy Azoty

Źródło: Opracowanie własne.

Nakłady inwestycyjne Grupy Azoty w 2017 roku przedstawiały się następująco:

	Jednostka Dominująca	215 051 tys. zł
	Grupa kapitałowa Grupy Azoty KĘDZIERZYN	130 106 tys. zł
	Grupa kapitałowa Grupy Azoty POLICE	227 544 tys. zł
	Grupa kapitałowa Grupy Azoty PUŁAWY	382 220 tys. zł
	Grupa Azoty SIARKOPOL	26 861 tys. zł
	Grupa Azoty PKCh Sp. z o.o.	7 252 tys. zł
	Grupa Azoty KOLTAR Sp. z o.o.	15 190 tys. zł
	Grupa Azoty ATT Polymers GmbH	19 098 tys. zł*)

*) Nakłady przeliczono po kursie NBP z dnia 29 grudnia 2017 – 1 EUR - 4,1709 PLN (tabela nr 251/A/NBP/2017).

Poniżej została przedstawiona struktura nakładów inwestycyjnych Jednostki Dominującej. Przy prezentacji uwzględniono wydatki na komponenty, remonty znaczące i ulepszenia.

Struktura nakładów inwestycyjnych Jednostki Dominującej w 2017 roku przedstawia się następująco:

	Inwestycje związane z rozwojem biznesu	151 669 tys. zł
	Inwestycje związane z utrzymaniem biznesu	21 182 tys. zł
	Inwestycje mandatowe	11 189 tys. zł
	Zakupy gotowych dóbr	20 484 tys. zł
	Pozostałe (komponenty, remonty znaczące, inne)	10 527 tys. zł

Struktura nakładów inwestycyjnych Jednostki Dominującej

Źródło: Opracowanie własne.

Najważniejsze realizowane inwestycje Grupy Azoty – Jednostka Dominująca

Nazwa inwestycji	Budżet inwestycji	Poniesione nakłady	Poniesione nakłady w 2017 roku	Opis inwestycji	Planowany termin zakończenia
Wytwórnia Poliamidów II 80 tt/r	320 000	310 648	99 793	Poprawa efektywności zagospodarowania kaprolaktamu produkowanego w ramach Grupy	Projekt zakończony
Instalacja Granulacji Mechanicznej II	141 000	133 172	19 516	Optymalizacja asortymentu nawozów oraz dalsze podwyższenie wartości siarczanu amonu	Projekt zakończony

Najważniejsze realizowane inwestycje Grupy Azoty – Grupa Azoty KĘDZIERZYN

Nazwa inwestycji	Budżet inwestycji	Poniesione nakłady	Poniesione nakłady w 2017 roku	Opis inwestycji	Planowany termin zakończenia
Nowa Elektrociepłownia w Grupie Azoty KĘDZIERZYN - etap I	375 059	345 663	58 500	Odtworzenie mocy wytwórczych energii cieplnej i elektrycznej elektrociepłowni wraz z dostosowaniem do zmian ilościowych w zapotrzebowaniu na energię cieplną i elektryczną oraz w oparciu o rozwiązania zgodne z rosnącymi wymaganiami środowiskowymi	Projekt zakończony

Najważniejsze realizowane inwestycje Grupy Azoty – Grupa Azoty POLICE

Nazwa inwestycji	Budżet inwestycji	Poniesione nakłady	Poniesione nakłady w 2017 roku	Opis inwestycji	Planowany termin zakończenia
Węzeł oczyszczania spalin wraz z modernizacją elektrociepłowni ECII	290 885	238 993	40 926	Dostosowanie pracy instalacji elektrociepłowni do wymagań Dyrektywy 2010/75/UE	2018
Modernizacja instalacji amoniaku	156 900	156 504	82 639	Obniżenie energochłonności procesu produkcji amoniaku oraz poprawa niezawodności pracy poszczególnych jej węzłów	Projekt zakończony

Najważniejsze realizowane inwestycje Grupy Azoty – Grupa Azoty PDH Polska S.A.*

Nazwa inwestycji	Budżet inwestycji	Poniesione nakłady	Poniesione nakłady w 2017 roku	Opis inwestycji	Planowany termin zakończenia
Instalacja do produkcji propylenu metodą odwodornienia propanu (PDH) wraz z infrastrukturą oraz instalacja produkcji polipropylenu(PP)	5 276 829	77 936	76 936	Budowa instalacji produkującej propylen metodą odwodornienia propanu (PDH). W ramach projektu powstanie też blok energetyczny oraz rozbudowany zostanie port morski w Policach o terminal chemikaliów. W skład zadania wejdzie dodatkowo instalacja do produkcji polipropylenu(PP), oraz bazy logistycznej polipropylenu.	2023

*) W dniu 5 października 2017 roku Zarząd spółki PDH Polska S.A., podjął uchwałę w sprawie zmiany zadania inwestycyjnego pn. "Instalacja do produkcji propylenu metodą PDH z infrastrukturą" i nabycia składników aktywów trwałych w ramach nowego zakresu inwestycji. Szczegółowe informacje dotyczące powyższego zostały przedstawione w pkt. 3.5. niniejszego Sprawozdania.

Najważniejsze realizowane inwestycje Grupy Azoty – Grupa Azoty PUŁAWY

Nazwa inwestycji	Budżet inwestycji	Poniesione nakłady	Poniesione nakłady w 2017 roku	Opis inwestycji	Planowany termin zakończenia
Modernizacja instalacji kwasu azotowego oraz budowa nowych instalacji kwasu azotowego, neutralizacji i produkcji nowych nawozów na bazie kwasu azotowego	695 000	74 237	73 693	Zwiększenie efektywności produkcji kwasu azotowego oraz poprawa ekonomiki wytwarzanych na jego bazie nawozów	2021
Wytwórnia nawozów granulowanych na bazie saletry amonowej	385 000	151 811	85 205	Poprawa jakości nawozów na skutek zastosowania nowoczesnej granulacji mechanicznej	2020
Wymiana turbozespołu TG-2	99 000	60 181	45 152	Zwiększenie sprawności wytwarzania energii elektrycznej i ciepła w skojarzeniu poprzez wymianę turbozespołu upustowo kondensacyjnego TG-2 o mocy 30 MWe na nową jednostkę o mocy nominalnej 37 MWe w ramach modernizacji układu elektro energetycznego	2018

4.4. Inwestycje kapitałowe

Poza inwestycjami kapitałowymi realizowanymi w ramach Grupy Azoty, opisanymi w rozdziale 1.3 Zmiany w organizacji, nie dokonywano innych istotnych inwestycji kapitałowych, a w szczególności inwestycji poza grupą jednostek powiązanych.

4.5. Ocena możliwości realizacji zamierzeń inwestycyjnych

W 2017 roku Jednostka Dominująca sfinansowała nakłady inwestycyjne w kwocie 215 mln zł, wykorzystując do tego środki własne oraz uruchomione w ramach pakietu długoterminowych umów kredytowych, a ponadto w niewielkim stopniu z leasingu i dotacji.

Łączne nakłady inwestycyjne Grupy Azoty w 2017 roku wyniosły 1 023 mln zł i zostały sfinansowane ze środków własnych oraz pakietu korporacyjnych umów kredytowych (podlegających redystrybucji w ramach spółek z Grupy Azoty), a uzupełniająco z pożyczek z NFOŚiGW i WFOŚiGW, leasingu oraz dotacji.

Grupa Azoty zgodnie ze scentralizowanym modelem finansowania kontynuowała w 2017 roku korzystanie z pakietu długoterminowych umów kredytowych na łączną kwotę 2 200 mln zł,

przeznaczonych na sfinansowania zamierzeń inwestycyjnych oraz pozostałych celów określonych w długoterminowej Strategii Grupy, w tym:

• konsorcjalnego Kredytu Odnawialnego w kwocie 1 500 mln zł, z wolnym limitem w wysokości 783 mln zł wg stanu na 31 grudnia 2017 roku,
• kredytów terminowych: z EBI w kwocie 550 mln zł oraz z EBOIR w kwocie 150 mln zł, które zostały do 31grudnia 2017 roku wykorzystane.

Ponadto po dniu bilansowym Jednostka Dominująca zawarła nowy kredyt terminowy z EBI w kwocie 145 mln EUR na finansowanie zamierzeń inwestycyjnych oraz badań i rozwoju Grupy Azoty, którego limit jest w całości niewykorzystany.

Grupa Azoty posiada możliwości finansowania swoich zamierzeń inwestycyjnych zarówno z osiąganej i planowanej nadwyżki środków własnych z działalności operacyjnej (EBITDA) oraz wyżej opisanych korporacyjnych umów o finansowanie.

Ustalone ze strategicznymi kredytodawcami dopuszczalne wskaźniki finansowe pozwalają ponadto na dalsze zwiększenie skali finansowania zamierzeń inwestycyjnych środkami zewnętrznymi Jednostki Dominującej i Grupy Kapitałowej, bez ryzyka naruszenia kowenantów w/w pakietu umów kredytowych lub na odrębne pozyskiwanie finansowania typu project finance na przedsięwzięcia realizowane w ramach spółek SPV.

4.6. Ważniejsze osiągnięcia w dziedzinie badań i rozwoju

Jednostka Dominująca

Zgodnie z przyjętą w obszarze badań i rozwoju strategią Grupy Azoty, realizowane w 2017 roku badania były ukierunkowane na:

• doskonalenie jakości wytwarzanych wyrobów,
• optymalizację pracy wybranych ciągów produkcyjnych,
• opracowanie technologii wytwarzania nowych innowacyjnych produktów.

Większość prac badawczych i rozwojowych realizowana jest, jako wieloletnie programy badawcze, dlatego prace w 2017 roku stanowiły kontynuację lub rozszerzenie dotychczasowych projektów. W ramach prowadzonych prac, jednostka Dominująca ściśle współpracowała z uczelniami i instytucjami naukowymi.

Prowadzone prace w 2017 roku koncentrowały się głównie na:

• optymalizacji jakości produkowanych nawozów m.in. poprzez dobór dodatków nieorganicznych oraz środków ograniczających pylenie i chłonięcie wilgoci w celu kompleksowego zabezpieczenia nawozów przed szkodliwym działaniem czynników zewnętrznych występujących podczas transportu i magazynowania nawozów,
• ocenie efektywności stosowania nowych formuł nawozowych oraz ich wpływu na rozwój wybranych roślin uprawnych,
• wzbogacaniu posiadanej gamy modyfikowanych tworzyw sztucznych o nowe tworzywa do specjalistycznych zastosowań,
• optymalizacji produkcji ciągu kaprolaktamu pod kątem obniżenia zużycia energii elektrycznej i cieplnej oraz oszczędności w zużyciu surowców,
• kontynuacji prac w zakresie opracowywania technologii wytwarzania nowego tworzywa konstrukcyjnego do specjalistycznych zastosowań,
• realizacji prac koncepcyjnych w zakresie oceny możliwości wejścia spółki w nowe obszary działalności,
• kontynuacja badań w zakresie opracowania technologii wytwarzania katalizatora żelazowego o znacznie ulepszonych właściwościach.

W marcu 2017 roku Jednostka Dominująca uzyskała pozytywną rekomendację Narodowego Centrum Badań i Rozwoju dla zgłoszonego do III konkursu Strategicznego programu badań naukowych i prac rozwojowych "Środowisko naturalne, rolnictwo i leśnictwo" – BIOSTRATEG projektu pn. "System iniekcyjnego, precyzyjnego nawadniania i nawożenia, zaspokajający indywidualne potrzeby rośliny". Jednostka Dominująca jest członkiem Konsorcjum realizującym ten projekt. W grudniu 2017 roku została podpisana umowa z Narodowym Centrum Badań i Rozwoju (NCBiR) na realizację projektu, który jest aktualnie w trakcie realizacji.

Grupa Azoty KĘDZIERZYN

W roku 2017 działalność badawczo – rozwojowa koncentrowała się na:

• pracach związanych z przygotowywaniem zaplecza badawczego laboratorium aplikacyjnego plastyfikatorów,
• realizacji we współpracy z wiodącymi instytucjami badawczymi prac badawczo-rozwojowych w obszarach związanych z opracowywaniem nowych kompozycji nawozów i wydłużeniu łańcucha przetwórstwa wewnętrznego półproduktów syntezy oxo oraz badaniami nowych plastyfikatorów i półproduktów dla przemysłu tworzyw.

Do głównych zagadnień realizowanych w ramach prac badawczo-rozwojowych należały badania:

• w zakresie nowych rodzajów plastyfikatorów, z kategorii tak zwanych plastyfikatorów "nieftalanowych",
• innych niż alkohole kierunków przetwarzania aldehydów masłowych (półproduktów syntezy "oxo"),
• w kierunku poszerzenia palety wytwarzanych w Spółce plastyfikatorów o produkty z udziałem komponentów pochodzenia odnawialnego,
• nad nowymi kompozycjami nawozowymi, w tym o wyższej zawartości magnezu,
• w zakresie opracowania koncepcji modernizacji niektórych węzłów instalacji syntezy amoniaku,
• w zakresie opracowania koncepcji intensyfikacji instalacji neutralizacji oraz poprawy efektywności produkcji kwasu azotowego,
• w zakresie modernizacji instalacji uzdatniania wody w elektrociepłowni,
• uzyskano dofinansowanie z programu INNOCHEM nadzorowanego przez Narodowe Centrum Badań i Rozwoju do projektu "Nowe formulacje specjalistycznych nawozów organicznomineralnych",
• uzyskano dofinansowanie z programu POIR 2.1, nadzorowanego przez Ministerstwo Rozwoju, do projektu rozbudowy Centrum Badawczo-Rozwojowego.

Grupa Azoty POLICE

W 2017 roku działalność badawczo-rozwojowa Grupy Azoty POLICE ukierunkowana była na wykonanie:

• badań naukowych w celu opracowania nowych oraz poprawy obecnie stosowanych technologii,
• studiów wykonalności, analiz i ekspertyz.

Do najważniejszych prac badawczo-rozwojowych należały:

• Przystosowanie poszczególnych procesów produkcyjnych do spełnienia wymagań projektu nowego rozporządzenia nawozowego. W związku z proponowanym wprowadzeniem w niniejszej regulacji limitów zanieczyszczeń w nawozach kontynuowane są prace badawczo-rozwojowe nad poprawą jakości kwasu fosforowego.
• Kontynuowane badania nad możliwością odzysku fosforu ze ścieków przemysłowych. Wpisują się one w ideę zrównoważonego stosowania fosforu oraz założenia gospodarki o obiegu zamkniętym (Circular Economy). Celem tych badań jest opracowanie technologii odzyskiwania fosforu z odcieków ze składowiska fosfogipsu w postaci związków, które mogą być zawracane do produkcji lub będą nadawać się do bezpośredniego wykorzystania w nawożeniu.
• Projekt związany z nietoksycznymi pigmentami fosforanowymi. W ramach tych badań Spółka nawiązała współpracę z Zachodniopomorskim Uniwersytetem Technologicznym w Szczecinie.
• Badania laboratoryjne w zakresie wpływu obróbki powierzchniowej bieli tytanowej przy użyciu związków cynku na zwiększenie efektywności biostatycznej pigmentu w farbach i tynkach fasadowych.
• Opracowanie nowej technologii produkcji NOXyTM pozwalającej na poprawę efektywności kosztowej wytwarzania roztworu oraz jednoczesne zwiększenie całkowitej wydajności instalacji mocznika.
• Audyt technologiczny optymalizacji pracy układu chłodzącego TCW-1. Opracowanie wskazuje potencjalne możliwości i propozycje inwestycji poprawiające sprawność energetyczną układu chłodzącego.

Grupa Azoty PUŁAWY

W 2017 roku zakres realizowanych prac w Grupie Azoty PUŁAWY obejmował przede wszystkim opracowanie nowych i rozwój istniejących technologii oraz udoskonalanie wytwarzanych produktów. Prace badawcze i rozwojowe w znacznej mierze stanowiły kontynuację lub rozwinięcie prac prowadzonych w ubiegłych okresach sprawozdawczych.

Z bardziej znaczących prac należy wymienić:

• Realizację projektu "Wsparcie dla rolnictwa niskoemisyjnego zdolnego do adaptacji do zmian klimatu obecnie oraz w perspektywie lat 2030 i 2050 (LCAgri)", dofinansowanego przez Narodowe Centrum Badań i Rozwoju, którego celem jest poprawa wydajności wykorzystywania zasobów poprzez wdrożenie innowacyjnych niskowęglowych praktyk rolniczych oraz promocję zrównoważonego stosowania mineralnych nawozów przez gospodarstwa rolne w Polsce w cyklu życia produktów nawozowych w oparciu o metodę LCA. Rok 2017 jest trzecim rokiem realizacji tego projektu.
• Realizacje projektu KAPROPOL pt. "Opracowanie procesu otrzymywania ε-kaprolaktonu z cykloheksanonu i nadtlenku wodoru z wykorzystaniem katalizy chemo-enzymatycznej". Jest to projekt o dużym potencjale ekonomicznym, który realizowany jest w ramach programu INNOCHEM (1.2. POIR) ogłoszonego przez Narodowe Centrum Badań i Rozwoju w grudniu 2015 roku (pierwsza edycja). Projekt ma na celu opracowanie możliwego do wdrożenia w skali przemysłowej efektywnego ekonomicznie i technologicznie sposobu wytwarzania produktu ε-kaprolaktonu metodą katalityczną. Rok 2017 był drugim rokiem realizacji tego projektu.
• W ramach programu sektorowego INNOCHEM Grupa Azoty PUŁAWY realizuje także projekt pt. "Opracowanie i wdrożenie zaawansowanego systemu sterowania (APC) dla instalacji wytwarzania amoniaku". Oczekiwanym efektem wdrożenia będzie obniżenie energochłonności (zmniejszenie zużycia głównego surowca - wysokometanowego gazu ziemnego) i energochłonności procesu oraz poprawa bezpieczeństwa procesowego i zmniejszenie wpływu na środowisko.
• W ramach III edycji programu sektorowego BIOSTRATEG, Grupa Azoty PUŁAWY otrzymała w 2017 roku rekomendację dofinansowania dla projektu BIO-FERTIL pt. "Opracowanie technologii innowacyjnych nawozów mineralnych wzbogaconych mikrobiologicznie". Celem projektu jest opracowanie innowacyjnych nawozów wzbogaconych mikrobiologicznie oraz ocena efektów ich zastosowania w mikrobiologicznej stymulacji żyzności i produktywności gleb.
• Grupa Azoty PUŁAWY realizuje także tematy wspólnie ze spółkami zależnymi, mające na celu wykreowanie i maksymalizację efektów synergii w obszarach wspólnych aktywności. Przykładem tego rodzaju współpracy są podjęte działania w obszarze perspektyw rozwoju obszaru nawozowego i wspólny projekt pomiędzy Grupą Azoty PUŁAWY oraz GZNF Fosfory w ramach projektu P-Thios pt. "Opracowanie technologii otrzymywania tiosiarczanu potasu z wykorzystaniem gazów wydmuchowych i instalacji kwasu siarkowego oraz wieloskładnikowych nawozów płynnych na jego bazie". Celem realizacji prac badawczo-rozwojowych w tym obszarze w drugim kwartale 2017 roku złożono do Narodowego Centrum Badań i Rozwoju wniosek o dofinansowanie w ramach programu sektorowego INNOCHEM II. Projekt uzyskał pozytywną ocenę i został wybrany do dofinansowania w ramach w/w konkursu.

Grupa Azoty SIARKOPOL

W Grupie Azoty SIARKOPOL prowadzono prace zmierzające do opracowania produkcji polisiarczku fenylenu – tworzywa konstrukcyjnego o bardzo dobrych właściwościach. Wykonano badania wstępne a aktualnie zawarto Umowę z NCBiR na doskonalenie technologii. Ponadto zlecono do ICHN opracowanie technologii produkcji dodatków do flotacji rud miedzi.

5. Aktualna sytuacja finansowa i majątkowa

5.1. Ocena czynników i nietypowych zdarzeń mających znaczący wpływ na działalność oraz wyniki finansowe

Poniżej zostały przedstawione nietypowe pozycje, które wpływają na aktywa, pasywa, kapitał, wynik finansowy netto lub przepływy środków pieniężnych.

Odpis aktualizujący w spółce zależnej Grupy Azoty PUŁAWY - Elektrownia Puławy Sp. z o.o.

W dniu 31 marca 2017 roku spółka Elektrownia Puławy Sp. z o.o. prowadząca postępowanie przetargowe na wybór generalnego wykonawcy w ramach realizacji przedsięwzięcia "Budowa bloku gazowo-parowego klasy 400 MWe" podjęła decyzję o nie dokonywaniu wyboru oferty i zamknięciu postępowania przetargowego. Spółka uzyskała zgodę Zarządu i Rady Nadzorczej Grupy Azoty PUŁAWY.

Elektrownia Puławy Sp. z o.o. dokonała na dzień 31 marca 2017 roku odpisu aktualizującego wartość nakładów inwestycyjnych na kwotę 9 113 tys. zł, co wpływa na skonsolidowany wynik Grupy Azoty.

Odpisy aktualizujące w spółce zależnej Grupy Azoty POLICE – African Investment Group S.A.

W dniu 1 sierpnia 2017 roku spółka African Investment Group S.A. podjęła decyzję o aktualizacji wartości nakładów na poszukiwanie i ocenę zasobów mineralnych jako korekty błędu poprzedniego okresu w kwocie 4 241 955 tys. XOF (równowartość 28 349 tys. zł według kursu średniego w okresie 12 miesięcy zakończonym w dniu 31 grudnia 2016 roku). Odpis aktualizujący w kwocie (28 349) tys. zł został odniesiony w skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym za I półrocze 2017 roku w koszty roku ubiegłego, jako korekta błędu poprzedniego okresu.

Ponadto w dniu 7 marca 2018 roku została podjęta przez Zarząd Spółki Grupa Azoty POLICE uchwała o utworzeniu odpisu na dzień 31 grudnia 2017 roku, na całą kwotę wartości niematerialnych z tytułu poszukiwania i oceny zasobów mineralnych dotyczących spółki African Investment Group S.A., w wysokości 5 854 799 tys. XOF (równowartość 37 178 tys. zł, według średniego kursu na dzień 31 grudnia 2017 roku). Dokonany odpis nastąpił w związku z brakiem finalizacji w założonym terminie warunkowego porozumienia (ugody) zawartego ze spółką DGG ECO sp. z o.o. w celu uzyskania zwrotu ceny zakupu pakietu akcji African Investment Group SA, którego realizacja mogłaby ewentualnie potwierdzić wartość aktywów z tytułu poszukiwania i oceny zasobów mineralnych, ujętych w skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym.

Odpis aktualizujący w spółce zależnej Grupy Azoty PUŁAWY – Zakłady Azotowe Chorzów S.A.

W dniu 4 sierpnia 2017 roku Zarząd spółki Zakłady Azotowe Chorzów S.A. podjął uchwałę o dokonaniu odpisu aktualizującego w wysokości 14,7 mln zł, zmniejszającego wartość majątku instalacji przerobu tłuszczów. Na podstawie regulacji MSR 36 Zarząd Spółki zidentyfikował przesłanki wskazujące na możliwość wystąpienia spadku wartości odzyskiwalnej poniżej wartości bilansowej przedmiotowych aktywów. Spółka nadal nie wykorzystuje pełnych mocy produkcyjnych instalacji przerobu tłuszczów. Mimo uzyskanego wzrostu średniej ważonej ceny sprzedaży głównych produktów oleochemicznych w ostatnim czasie, ceny podstawowego surowca – płynnego tłuszczu zwierzęcego nadal utrzymują się na wysokim poziomie, co znacząco ogranicza możliwości generowania dodatnich przepływów pieniężnych na sprzedaży stearyny i innych wyrobów oleochemicznych.

W wyniku analizy powyższych przesłanek Zarząd Spółki przeprowadził test na utratę wartości rzeczowych aktywów trwałych i wartości niematerialnych, który wykazał zasadność dokonania kolejnego odpisu aktualizującego wartość instalacji przerobu tłuszczów.

Wpływ na wynik na skonsolidowanej działalności operacyjnej (EBIT) Grupy Azoty wyniósł (14,7) mln zł i został uwzględniony w sprawozdaniu finansowym Grupy za pierwsze półrocze 2017 roku.

Przedmiotowy odpis aktualizujący jest kolejnym odpisem zmniejszającym wartość majątku instalacji przerobu tłuszczów w spółce Zakłady Azotowe Chorzów S.A. Pierwszy odpis w wysokości 18,4 mln zł został uwzględniony w sprawozdaniu finansowym za 2015 rok. Drugi odpis w wysokości 10 mln zł został uwzględniony w sprawozdaniu finansowym za 2016 rok.

W III kwartale 2017 roku Zakłady Azotowe Chorzów S.A. dokonały w ciężar wyniku finansowego odpisu aktualizacyjnego na kwotę 46,7 tys. zł, dotyczącego taboru kolejowego w związku z planowaną na IV kwartał 2017 roku realizacją sprzedaży 7 sztuk wagonów cystern wyłączonych z eksploatacji, ze względu na stwierdzoną różnicę między ich wartością księgową a planowaną ceną zbycia ustaloną na podstawie przetargu. Transakcję zrealizowano w październiku 2017 roku.

W dniu 16 sierpnia 2017 roku odbyło się Nadzwyczajne Walne Zgromadzenie Zakładów Azotowych Chorzów S.A., na którym podjęto uchwałę o przyjęciu planu naprawczego na lata 2017-2027 oraz uchwałę o dalszym istnieniu spółki i kontynuowaniu przez nią działalności.

Decyzja Prezesa Urzędu Regulacji Energetyki

W dniu 22 grudnia 2017 roku Prezes URE wydał decyzję stwierdzającą, że Grupa Azoty KĘDZIERZYN nie może skorzystać z uprawnień, o których mowa w art. 53 ust. 1 oraz w art. 96 ust. 2 ustawy o OZE w latach 2017-2021.

W związku z powyższym Grupa Azoty KĘDZIERZYN została ujęta przez Prezesa URE w wykazie podmiotów objętych sankcją określoną w art. 55 oraz 188a ust. 5 ustawy o odnawialnych źródłach energii. Szacowane kwoty dodatkowych kosztów w wyniku nałożenia sankcji wynoszą: dla roku 2017 – 1 130 tys. zł, dla roku 2018 – około 751 tys. zł.

Odpis aktualizujący w spółce zależnej Grupy Azoty PUŁAWY – Agrochem Sp. z o.o.

Na dzień 31 grudnia 2017 roku spółka AGROCHEM Sp. z o.o. z siedzibą w Dobrym Mieście dokonała odpisów aktualizujących należności o znacznym stopniu prawdopodobieństwa nieściągalności

o łącznej wartości 12,5 mln zł. Kwota odpisu, która wpłynęła na skonsolidowany wynik finansowy to 12 mln zł.

Odpis aktualizujący w spółce zależnej Grupa Azoty SIARKOPOL

W dniu 26 marca 2018 roku Zarząd Spółki Dominującej podjął decyzję o utworzeniu odpisu aktualizującego, w jednostkowym sprawozdaniu finansowym Emitenta, na wartość aktywów w postaci akcji spółki Grupa Azoty SIARKOPOL jako korekty wyniku lat ubiegłych w łącznej kwocie - 24,6 mln zł oraz odpisu utworzonego w poczet wyniku roku 2017 w kwocie (18,1) mln zł.

Wpływ wyżej opisanego zdarzenia na jednostkowe wyniki roku 2017 Jednostki Dominującej, wynik netto (18,1) mln zł.

W następstwie zidentyfikowania przesłanek utraty wartości nastąpiło przeprowadzenie testów na utratę wartości aktywów w spółce zależnej Grupa Azoty SIARKOPOL oraz analizy ilości złóż siarki możliwej do wydobycia. W efekcie powyższych prac Zarząd Jednostki Dominującej podjął decyzję o utworzeniu odpisów w skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym Jednostki Dominującej:

• odpis na wartość aktywów Segmentu Wydobywczego w kwocie (9,7) mln zł, którego skorygowany wpływ o odroczony podatek na skonsolidowany wynik roku 2017 wyniesie łącznie (7,9) mln zł,
• odpis na wartość aktywów w postaci złoża siarki, jako korekty wyniku lat ubiegłych, w łącznej kwocie (30,4) mln zł. Po uwzględnieniu efektu odroczonego podatku wpływ na wynik lat ubiegłych wyniesie 24,6 mln zł.

Rozpoznane złoża na dzień nabycia spółki Grupa Azoty SIARKOPOL są aktywami prezentowanymi w sprawozdaniu skonsolidowanym Jednostki Dominującej.

Zmienność kursów walut

Wśród czynników i zdarzeń mających wpływ na osiągnięte wyniki finansowe Grupy Azoty w 2017 roku należy wskazać przyspieszenie tempa wzrostu krajowego PKB, spadek bezrobocia oraz dobrą sytuację finansów publicznych, a także równolegle utrzymanie wysokiego wzrostu i dobrych perspektyw gospodarek w Strefie Euro i w USA.

Jednocześnie ukształtowanie i utrzymywanie się w 2017 roku trendu umocnienia EURO do USD, skutkowało równoległym istotnym umacnianiem się PLN do USD, a w mniejszej skali również do EUR, po okresie osłabienia obserwowanego w 2016 roku.

Łącznie w 2017 roku PLN umocnił się o ok. 3,4% do EUR oraz o 4,7% do USD, w odniesieniu do poziomów notowanych na dzień 31 grudnia 2016 roku. Jednocześnie w 2017 roku nastąpiło umocnienie się kursu średniego PLN do EUR o ok 2,4%, a w odniesieniu do USD o ok. 4,2% w stosunku do kursów średnich z 2016 roku.

Stopniowe umocnienie się kursu złotówki następujące równolegle do USD i EUR, nie miało istotnego wpływu na wyniki osiągane przez Grupę Azoty, z uwagi na stosowane narzędzia ograniczające jej ekspozycję walutową netto.

Grupa Azoty zawierała w 2017 roku zabezpieczenia w formie transakcji forwardowych wymiany w EUR i w USD, uzupełniając zawarte w roku 2016 zabezpieczenia, adekwatnie do poziomu planowanej ekspozycji w obu tych walutach oraz zwiększonej skali hedgingu naturalnego w EUR.

Wynik na zrealizowanych transakcjach zabezpieczających Grupy Azoty za 2017 rok był dodatni i wyniósł 24 114 tys. zł, przy jednoczesnym dodatnim wyniku 7 544 tys. zł z tytułu aktualizacji wyceny zabezpieczających instrumentów finansowych.

Łącznie za 2017 rok wynik Grupy na realizacji i wycenie zabezpieczeń walutowych był dodatni i wyniósł 31 658 tys. zł.

Na pozostałej części niezabezpieczonej ekspozycji walutowej Grupa odnotowała w tym okresie ujemny wynik z tytułu zrealizowanych różnic kursowych oraz wyceny rozrachunków walutowych w łącznej kwocie (41 631) tys. zł.

Łącznie za 2017 rok wynik Grupy z tytułu różnic kursowych i walutowych transakcji pochodnych (z uwzględnieniem aktualizacji wycen na dzień bilansowy) wyniósł (9 973) tys. zł.

Niekorzystne dla Grupy Azoty umocnienia średnich kursów PLN w stosunku do EUR i USD w 2017 roku następowało po okresie wcześniejszego osłabienia PLN w 2016 roku, podczas którego Grupa zawierała transakcje zabezpieczające w horyzoncie do 1 roku. Tym samym ujemne wyniki osiągane przez Grupę w 2017 roku z transakcji bieżących i wyceny rozrachunków walutowych były w dużej części równoważone dodatnimi wynikami na wycenie i realizacji walutowych transakcji terminowych w tym okresie.

W 2018 roku oczekiwana jest przez analityków kontynuacja trendu dalszego osłabienia dolara do innych walut, co może przełożyć się na dalsze umocnienie złotego do dolara oraz umiarkowaną aprecjację lub stabilizację kursu pary EUR/PLN.

Jednostka Dominująca zawierała w 2017 roku zabezpieczenia w formie transakcji forwardowych wymiany EUR, adekwatnie do poziomu planowanej ekspozycji w obu tych walutach.

Wynik na zrealizowanych transakcjach zabezpieczających Jednostki Dominującej był dodatni i wyniósł za 2017 rok 5 031 tys. zł, przy jednoczesnym dodatnim wyniku 2 179 tys. zł z tytułu aktualizacji wyceny zabezpieczających instrumentów finansowych.

Na pozostałej części niezabezpieczonej ekspozycji walutowej Jednostka Dominująca odnotowała ujemny wynik z tytułu zrealizowanych różnic kursowych w kwocie (3 404) tys. zł oraz ujemne saldo wyceny rozrachunków walutowych w kwocie (3 540) tys. zł.

Łącznie za 2017 rok wynik Jednostki Dominującej z tytułu różnic kursowych i walutowych transakcji pochodnych (z uwzględnieniem aktualizacji wycen na dzień bilansowy) wyniósł 267 tys. zł, przy czym na zrealizowanych różnicach kursowych i walutowych transakcjach zabezpieczających 7 210 tys. zł, a na wycenie pozycji i zabezpieczeń niezrealizowanych (6 943) tys. zł.

Grupa Azoty od 28 września 2015 roku stosuje rachunkowość zabezpieczeń przepływów środków pieniężnych. Pozycją zabezpieczaną są przyszłe wysoce prawdopodobne wpływy ze sprzedaży w EUR, które w okresie od grudnia 2018 do czerwca 2025 roku zostaną ujęte w rachunku zysków i strat. Zabezpieczanym ryzykiem jest ryzyko walutowe. Pozycją zabezpieczającą jest kredyt walutowy w EUR o wartości wynoszącej na dzień 31 grudnia 2017 roku 127 134 tys. EUR, którego spłata nastąpi od grudnia 2018 do czerwca 2025 roku w 14 równych półrocznych ratach o wartości 9 081 tys. EUR każda. Wartość godziwa kredytu na dzień 31 grudnia 2017 roku wynosi 535 490 tys. zł. W kapitale z wyceny transakcji zabezpieczających ujęto na 31 grudnia 2017 roku kwotę 19 022 tys. zł stanowiącą w całości efektywne zabezpieczenie. W 2017 roku Grupa Azoty nie przekwalifikowywała z innych całkowitych dochodów do rachunku zysków i strat żadnych kwot związanych z rachunkowością zabezpieczeń.

Ceny uprawnień do emisji CO²

W pierwszej połowie 2017 roku wystąpił znaczny spadek cen praw do emisji CO2, natomiast w drugiej połowie 2017 roku obserwowano ponowny wzrost cen tych praw.

Grupa Azoty zawarła część transakcji na uprawnienia EUA w okresie spadku ich cen, co pozytywnie wpłynęło to na łączne wyceny posiadanych kontraktów terminowych praw do emisji CO² na koniec okresu.

W 2018 roku większość ekspertów prognozuje stopniowy wzrost cen uprawnień do emisji CO² z uwagi na oczekiwaną reformę systemu EU ETS mającą prowadzić do redukcji nadpodaży uprawnień na rynku, co Grupa uwzględniła w swoich planach działalności.

5.2. Otoczenie rynkowe

SEGMENT NAWOZY-AGRO

Koniunktura w rolnictwie

Rok 2017 był kolejnym z rzędu na przestrzeni kilku ostatnich lat okresem charakteryzującym się wysokim wynikiem produkcji zbóż zarówno w kraju jak i na świecie, co z uwagi na znaczną presję po stronie podaży nie sprzyjało wzrostom cen. Mimo to w ujęciu rok do roku notowania cen zbóż w kraju wykazały się nieznacznym trendem wzrostowym. Opierając się na danych GUS, wielkość produkcji zbóż w Polsce (według danych z grudnia 2017 roku) szacowana była łącznie na 32,2 mln ton, czyli o 8% wyższym niż rok wcześniej. Kolejnym istotnym czynnikiem mającym wpływ na koniunkturę w rolnictwie były warunki atmosferyczne, które szczególnie w drugiej połowie roku negatywnie wpływały na przebieg zbiorów zbóż i terminy zasiewów upraw ozimych. Deszczowa jesień i związane z tym opóźnienia w terminach zasiewów upraw ozimych wpłynęły na nieznacznie mniejszy obszar ich zasiewów. Daje to podstawy by przypuszczać, że w 2018 roku relatywnie zwiększy się obszar nieco niżej plonujących upraw jarych. Zgodnie z bieżącymi prognozami wielkość zbiorów zbóż dla Polski w 2018 roku szacowana jest na niższym o 1,5% poziomie.

Notowania cen pszenicy, kukurydzy i rzepaku

Źródło: Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi.

W porównaniu z rokiem 2016 ceny pszenicy, kukurydzy oraz rzepaku w 2017 roku wzrosły, co potwierdza poniższa tabela:

	Średnia 2016 PLN/t	Średnia 2017 PLN/t	r/r %	12-2017 PLN/t	MIN 2017 PLN/t	MAX 2017 PLN/t
Pszenica konsumpcyjna	645	686	6	683	644	729
Kukurydza	654	672	3	610	610	737
Rzepak	1 700	1 715	1	1 636	1 573	1 890

Źródło: Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi.

Poziom cen zbóż w kraju będzie podążał za trendami cen na rynkach światowych, na które będzie miał istotny wpływ wysoki wynik produkcji rolnej z 2017 roku. Systematyczny wzrost zapasów zbóż w skali globalnej będzie wstrzymywał ewentualne wzrosty cen. Nie bez znaczenia będą również działania światowych producentów zbóż. Liderem w bieżącym sezonie 2017/18 jest Rosja z potencjałem eksportowym pszenicy rzędu 33 mln ton.

Rynek nawozów azotowych

Rozkład popytu na nawozy azotowe w 2017 roku miał typowy charakter, tj. najwyższy w okresie wiosennym ze względu na dobrą dostępność produktu i spadek cen. W okresie jesiennym główną determinantą mającą wpływ na wielkość popytu były warunki atmosferyczne, sytuacja na rynku mocznika oraz polityka handlowa dostawców. W perspektywie całego roku, ze względu na uwarunkowania rynkowe, nie odnotowano budowania znacznych stanów magazynowych ze strony sektora rolnego. Był on raczej ograniczony do systematycznego pokrywania bieżącego zapotrzebowania. Najniższe poziomy cen, co jest typowe dla tego segmentu rynku, odnotowano w III kwartale 2017 roku. W późniejszym okresie widoczny był ich wzrost, co było pokłosiem sytuacji na rynku Europy Zachodniej.

Źródło: ICIS, Argus FMB, Profercy.

Notowania cen amoniaku na przestrzeni pierwszych trzech kwartałów 2017 roku charakteryzowały się trendem spadkowym, co było następstwem utrzymującego się spowolnienia na rynku. W IV kwartale 2017 roku notowania cen tego produktu wzrosły za sprawą zwiększonego popytu ze strony rynku i jednoczesnego spadku dostępności produktu w ujęciu globalnym (problemy produkcyjne, postoje remontowe). W ujęciu rocznym notowania cen amoniaku wykazywały poziom wyższy o około 12%.

Pod względem kształtowania się cen prognozy na 2018 rok nie przewidują istotnych zmian w tym zakresie. Rynek amoniaku w 2018 roku będzie pozostawał pod wpływem szacowanej na ten okres nadwyżki produktowej w ujęciu globalnym. Będzie to czynnik mający istotny wpływ na poziom prognozowanych na ten okres cen. Najwyższe ich poziomy szacowane są na pierwsze półrocze 2018 roku, w późniejszym okresie spodziewane są nieznaczne ich spadki. W ujęciu rok do roku ceny amoniaku w 2018 roku prawdopodobnie będą wyższe o około 5% względem analizowanego okresu.

Ceny mocznika w ciągu całego 2017 roku pozostawały pod presją nadwyżki produktowej na rynku globalnym. Mimo to rok do roku ich poziom był nieznacznie wyższy względem 2016 roku (np. na FOB Baltic o około 12%). Czynnikami korzystnie wpływającymi na poziomy cen w analizowanym okresie była pasywna postawa Chin w zakresie eksportu szacowanego w 2017 roku na zaledwie 4,5 mln ton, gdzie w latach wcześniejszych były to poziomy oscylujące w granicach 8-13 mln ton oraz zwiększone zapotrzebowanie na mocznik ze strony Indii i Brazylii.

W 2018 roku nie przewiduje się istotnych zmian na rynku mocznika. Ocenia się, że aktywność rynkowa ze strony kluczowych graczy rynkowych będzie utrzymana na dotychczasowym poziomie. Nadwyżka produktowa na rynku nadal będzie działała hamująco na istotne wzrosty cen tego produktu. W tym przypadku znaczący wpływ na dalszy rozwój sytuacji może mieć zmiana bilansu handlowego Chin (z eksportera na importera netto).

Ceny nawozów saletrzanych w ujęciu rocznym kształtowały się na poziomie wyższym względem analogicznego okresu roku ubiegłego, a na ich znaczny wzrost w IV kwartale 2017 roku miała wpływ zarówno polityka handlowa graczy rynkowych jak również sytuacja na światowym rynku mocznika.

W 2017 roku na międzynarodowych rynkach średnie ceny wszystkich nawozów azotowych w relacji do 2016 roku wykazały trend wzrostowy:

	Średnia 2016 EUR/t	Średnia 2017 EUR/t	r/r %	12-2017 EUR/t	MIN 2017 EUR/t	MAX 2017 EUR/t
CAN 27% Germany CIF inland
(bulk)	179	185	3	201	158	210
AN 33,5% France, delivered
(bulk)	239	263	10	281	222	294
	USD/t	USD/t	%	USD/t	USD/t	USD/t
Amoniak (FOB Yuzhny)	233	262	12	318	190	318
Mocznik (FOB Baltic)	194	218	12	217	182	256
AS (Black Sea FOB white)	119	125	5	133	109	140

Źródło: ICIS, Argus FMB, Profercy.

W 2018 roku ceny nawozów saletrzanych nadal będą pozostawały pod silnym wpływem sytuacji na światowym rynku mocznika oraz rozkładu popytu na nawozy saletrzane, szczególnie w okresie wiosennym. Nie bez znaczenia będzie również polityka handlowa największych graczy rynkowych. Szacowane na I kwartał 2018 roku wzrosty cen nawozów saletrzanych będą miały umiarkowany charakter ze znaczną tendencją do stabilizacji. W późniejszym okresie dopuszcza się możliwość wystąpienia gwałtowniejszych zmian cen, szczególnie w schyłkowym okresie wiosennego sezonu nawozowego. Nie przewiduje się znaczących zmian w poziomie popytu w pierwszym półroczu bieżącego roku, który będzie miał umiarkowany charakter, łączony ze stopniem pokrycia zapotrzebowania na nawozy pod aplikacje wiosenne.

Rynek nawozów wieloskładnikowych

Rynek nawozów wieloskładnikowych (NPK) w Polsce w 2017 roku, poza sezonowymi okresami zwiększonych zakupów, charakteryzował się ograniczonym popytem. Niekorzystne warunki atmosferyczne w całym 2017 roku - przymrozki na wiosnę, nadmierne opady deszczu podczas żniw i jesienią – uszkodziły wiele plantacji i wymagały od rolników poniesienia dodatkowych nakładów. Z kolei dochody rolników w 2017 roku były niższe, gdyż ceny większości produktów rolnych notowały spadki m.in. z powodu dobrych zbiorów na rynkach pozaeuropejskich. Ograniczone dochody powodowały, że wiele gospodarstw rolnych decydowało się na zakup tańszych, niskoskoncentrowanych nawozów polskich producentów lub tanich nawozów z importu.

Słaby popyt na europejskich rynkach nawozów NPK utrzymujący się przez znaczącą część 2017 roku był okresowo łagodzony koniunkturalnymi i sezonowymi wzrostami poziomu sprzedaży, łączonymi z okresowymi postojami instalacji produkcyjnych. Odnotowano także wzrost zainteresowania nawozami NPK z blendingu z uwagi na ich niższą cenę o 10-15% od nawozów NPK compound.

Rozwijające się dynamicznie rosyjskie rolnictwo notuje systematyczny wzrost zużycia nawozów, w tym nawozów NPK. Szacuje się, że w 2017 roku nastąpił w Rosji wzrost sprzedaży nawozów NPK o 13-15% w stosunku do 2016 roku. Od maja do sierpnia na rynek wewnętrzny kierowano około 200 tys. ton miesięcznie, a od września do końca roku sprzedaż stopniowo malała.

W całym 2017 roku notowania cen nawozów NPK na bazie FOB Bałtyk były w trendzie wzrostowym, jednakże w porównaniu rok do roku średnioroczna cena nawozów NPK była niższa o 8%. W sezonie wiosennym 2018 roku można oczekiwać niewielkich wzrostów cen nawozów NPK. Poziom cen tych nawozów w drugiej połowie 2018 roku będzie uzależniony od zbiorów i poziomu cen produktów rolnych, ale nie należy spodziewać się znaczących zmian.

Notowania cen nawozów wieloskładnikowych (NPK, DAP), soli potasowej, fosforytów

Źródło: WFM, FERTECON, Profercy.

	Średnia 2016 USD/t	Średnia 2017 USD/t	r/r %	12-2017 USD/t	MIN 2017 USD/t	MAX 2017 USD/t
DAP (FOB Baltic)	326	338	4	365	317	365
NPK3x16 (FOB Baltic)	264	243	(8)	256	235	260
Sól potasowa (FOB Baltic spot)	235	230	(2)	239	215	239
Fosforyty (FOB North
Africa)	100	91	(10)	88	86	97

Źródło: WFM, FERTECON, Profercy.

Niski poziom zapasów DAP zgromadzony przed wiosennym sezonem siewów w 2017 roku miał znaczący wpływ na wzrost sprzedaży odnotowanej na początku roku bieżącego. Duże zapotrzebowanie na wiosnę spowodowało wzrost cen DAP-u o 10%. Po sezonie wiosennym większość światowych producentów zaczęła obniżać ceny celem ulokowania produkcji. W okresie marzecwrzesień spadek cen wyniósł około 7%, a w IV kwartale 2017 roku cena DAP-u była ponownie w trendzie rosnącym (+13%), gdyż powróciło zainteresowanie zakupem DAP-u z takich rynków, jak: USA, Brazylia, Kanada, Chiny, Europa, Pakistan, Japonia, Australia. Należy również odnotować, że we wrześniu 2017 roku zostały uszkodzone przez huragan i wyłączone na dłuższy okres instalacje produkcyjne DAP-u w USA.

W końcu 2017 roku odnotowano istotne wydarzenia, które będą miały wpływ na światowy rynek DAP-u, w bieżącym okresie. Należą do nich wyłączenie instalacji przez znaczącego producenta DAPu na okres jednego roku, a także przewidywane ograniczenia produkcji i wyłączenia instalacji w Chinach. W trakcie uruchamiania były kolejne linie produkcyjne na nowej instalacji (3 mln ton/rok) w Arabii Saudyjskiej. W IV kwartale 2017 roku w Maroku zakończono budowę nowej instalacji DAP-u (1 mln ton/rok), a jej uruchomienie jest przewidziane na I kwartał 2018 roku.

Ceny DAP-u w 2018 roku będą kształtować czynniki podażowe. W sezonie wiosennym można oczekiwać okresowego wzrostu cen. Poziom cen DAP-u w dalszej części roku jest trudny do oszacowania z uwagi na nowe moce produkcyjne, jak i wyłączenia instalacji.

Spadkowy trend cen fosforytów rozpoczął się końcem 2016 roku i utrzymywał się do III kwartału 2017 roku. Dopiero na początku IV kwartału 2017 roku większość dostawców wprowadziła niewielkie podwyżki cen fosforytów. W Chinach (największy światowy producent fosforytów) rządowe kontrole środowiskowe nałożyły restrykcje na kopalnie fosforytów, co spowodowało ograniczenie wydobycia, a tym samym zmniejszenie podaży. Chiny, które są samowystarczalne w zakresie produkcji fosforytów, zaczęły odczuwać ich braki w IV kwartale 2017 roku.

Ceny soli potasowej na większości światowych rynków umacniały się praktycznie przez cały 2017 rok, pomimo ograniczonego popytu ze strony producentów nawozów NPK. W Europie popyt na sól potasową był mały, a nieznaczny wzrost cen miał miejsce tylko na początku i na końcu 2017 roku. Wzrost notowań cen soli na rynkach światowych wynikał głównie z wprowadzenia znacznych ograniczeń produkcyjnych soli (na początku i końcu roku) oraz solidarnego utrzymywania wysokiego

poziomu cen przez nieformalny kartel największych producentów soli. Jedynym większym rynkiem o dużym i stałym potencjale zakupowym była Brazylia. Większy popyt pojawiał się okresowo na rynkach USA, Indonezji, Malezji, Wietnamu i Filipin. Wyraźne ożywienie obrotów solą potasową nastąpiło w drugiej połowie 2017 roku, gdy najwięksi producenci soli podpisali duże kontrakty na jej dostawy do Chin i Indii.

W 2018 roku w przypadku surowców do produkcji nawozów NPK i DAP-u tj. fosforytów, siarki oraz soli potasowej oczekuje się stabilizacji lub niewielkich wzrostów cen.

SEGMENT TWORZYWA

Notowania cen PA6, kaprolaktamu, benzenu, fenolu

Źródła: TECNON, ICIS.

Sytuacja rynkowa dla całego segmentu produktowego, w analizowanym okresie pozostawała pod wpływem koniunktury popytowo-podażowej oraz notowań cen ropy naftowej przekładających się na zmiany cen surowców petrochemicznych, które odnotowały znaczące wzrosty w całym łańcuchu poliamidowym.

Odnotowany wzrost cen ropy naftowej na poziomie 22% w porównaniu do 2016 roku w całości przełożył się na zmiany notowań benzenu (zmiana o 28%) oraz kaprolaktamu, wywierających znaczącą presję na wzrosty cen poliamidu (PA6).

	Średnia 2016 EUR/t	Średnia 2017 EUR/t	r/r %	12-2017 EUR/t	MIN 2017 EUR/t	MAX 2017 EUR/t
Benzen (FOB, NWE)	594	762	28	847	645	983
Fenol (FD, NWE)	1 201	1 376	14	1 454	1 252	1 590
Kaprolaktam (Liq., DDP, WE)	1 524	2 109	38	2 193	1 800	2 243
Poliamid 6 (PA6) (DDP, WE)	1 521	2 152	41	2 205	1 800	2 325
	USD/t	USD/t	%	USD/t	USD/t	USD/t
Kaprolaktam (CFR, NE Asia)	1 320	1 855	41	2 065	1 550	2 308
	USD/bbl	USD/bbl	%	USD/bbl	USD/bbl	USD/bbl
Ropa naftowa (BRENT)	44,44	54,32	22	63,57	47,84	63,57

Źródło: ICIS, Tecnon, Rzeczpospolita.

W mniejszym nieco stopniu wzrostowi uległy średnioroczne notowania fenolu. Odnotowaną zmianę o 14% (FD, NWE) należy wiązać, oprócz zmiany notowań cen ropy, z sezonowymi wahnięciami trendów cenowych przy stabilnym poziomie zapotrzebowania.

Średnioroczne ceny kaprolaktamu z rynków azjatyckich (tj.1855 EUR/t), notowane w roku 2017 (CFR, NE Asia) były wyższe aż o 41% od wartości z roku poprzedzającego. Natomiast notowania kaprolaktamu na rynku europejskim wzrosły w tym okresie o 38%, do wartości 2109 EUR/t.

Globalny wzrost cen w całym łańcuchu produktowym poliamidu 6 pozwolił na widoczną realizację planów wzrostu i poprawy rentowności przez producentów, wcześniej znacząco ograniczanych przez nadpodaż strukturalną i notowania cen surowców petrochemicznych. Całości wydarzeń sprzyjała dobra koniunktura w obszarze sektora motoryzacyjnego oraz włókienniczego wpływająca na widoczną i odczuwalną poprawę bilansu handlowego.

Rosnąca fala zapotrzebowania na tworzywa sztuczne, w oparciu o odnotowane w ciągu ubiegłego roku wzrosty notowań, winna dać dobrą i realnie silną podstawę do stabilizacji sytuacji cenowej dla kluczowych segmentów rynku. Dodatkowo możliwy wzrost konsumpcji może być podatny na okresowe zmiany cen oraz koniunktury popytowo-podażowej bezpośrednio łączącej się z ewentualnymi ograniczeniami w dostępności surowców na rynkach powiązanych z Europą (głównie Azja).

Tak jak we wcześniejszych okresach prognozy długoterminowe nie wskazują by rynek azjatycki mógł stać się zagrożeniem dla europejskich producentów, a jedynie podkreślają całkowitą samowystarczalność tego regionu w pokryciu poziomu zapotrzebowania na PA6 wielkością produkcji. Wpływ rynków azjatyckich na kraje Europy powinien sprowadzać się tym samym do reorientacji rynków eksportowych kaprolaktamu bez istotnego wpływu na rynek poliamidu.

Nie ulega jednak zmianie konieczność restrukturyzacji aktywów europejskiego rynku kaprolaktamu oraz jego optymalizacji ukierunkowana w swoich zamierzeniach do widocznej redukcji mocy produkcyjnych. Stopień racjonalizacji europejskiego rynku będzie w pełni uzależniony od poziomu konsumpcji całego łańcucha produktowego na obszarze Europy.

Utrzymujący się na dobrym poziomie popyt na PA6 w Europie był głównie napędzany przez sektor motoryzacyjny oraz budowlany. Spodziewana zmiana w strukturze całkowitego zapotrzebowania na PA6, głównie z powodu rosnącego znaczenia sektora tworzyw konstrukcyjnych, folii i opakowań giętkich w ciągu następnej dekady sprawi, że głównym odbiorcą tworzyw konstrukcyjnych opartych na poliamidzie będzie przemysł motoryzacyjny. W związku z tym ekspozycja przemysłu poliamidu do sektora transportowego jest bardzo duża i będzie ciągle rosła.

Występująca na europejskim rynku poliamidu nadpodaż była w widoczny i zauważalny sposób redukowana, a tym samym bilans handlowy uległ zauważalnej poprawie dzięki dobrej koniunkturze w tych obszarach. Z drugiej strony należy odnotować wzrost mocy produkcyjnych PA6 na Starym Kontynencie, mogący mieć także wpływ na zaostrzenie sytuacji rynkowej i zmiany struktury popytowo-podażowej dla tego regionu.

Średnia cena poliamidu 6 (PA6, Engineering Resin Virgin, DDP, WE) w 2017 roku kształtowała się na poziomie 2152 EUR/t. W porównaniu z rokiem 2016 odnotowano bardzo duży wzrost aż o 41%.

W najbliższej przyszłości na ceny produktów i surowców tego segmentu nadal dominujący wpływ będą mieć dwa czynniki: ewentualna presja ze strony surowcowej (zależna od scenariusza notowań ropy) oraz bilans popytowo-podażowy w sektorze przetwórstwa tworzyw, na który wpływ będzie mieć dynamika wzrostu PKB (wzrost szacowany na poziomie 3,3% dla wg MFW dla całego świata).

Stabilizacja cen w całym łańcuchu oraz dobry popyt pozwolą na wystąpienie warunków koniecznych dla przywrócenia pełnej równowagi rynkowej dla omawianego sektora, a tym samym na stworzenie warunków do wystąpienia oczekiwanego i nie hamowanego przez inne czynniki dalszego wzrostu popytu na tworzywa.

SEGMENT CHEMIA

Łańcuch produktów OXO

W 2017 roku w Europie odnotowano znaczące ograniczenia podaży produktów, które spowodowane były awariami i postojami instalacji zlokalizowanych u kluczowych dla tego segmentu producentów. Była to odmienna sytuacja niż w roku 2016, kiedy to rynek był określany jako nadpodażowy i charakteryzował się dużym i koniecznym do wykazania między producentami poziomem konkurencyjności.

Popyt dla tego sektora był w 2017 roku określany jako wysoki niemal we wszystkich segmentach przetwórstwa, przy lekkim i odczuwalnym spowolnieniu w II półroczu, ze względu na mające miejsce przerwy wakacyjne. Ceny alkoholi oxo i plastyfikatorów wzrastały szczególnie w pierwszym półroczu 2017 roku z uwagi na utrzymującą się ograniczoną podaż, silny popyt i rosnące ceny propylenu.

Według prognoz należy spodziewać się utrzymania dodatniej dynamiki popytowej na alkohole oxo i plastyfikatory, zgodnie ze wskaźnikami PKB w Europie.

Po ograniczonej podaży butanoli w 2017 roku bilans popytowo-podażowy w Europie w 2018 roku będzie wpływał na zaostrzenie rywalizacji pomiędzy dostawcami. Jednocześnie będzie to miało przełożenie na ogólny charakter rynku alkoholi oxo, w tym 2-EH i poziomy cen tego produktu uzyskiwane na rynku. Ceny alkoholi oxo będą także powracały w 2018 roku do poziomów cen sprzed okresu ograniczenia podaży wywołanych siłami wyższymi we wcześniejszym okresie, dążąc do ściślejszej korelacji z cenami propylenu.

W ostatnich latach zapotrzebowanie na plastyfikatory stale wzrasta i taka tendencja prognozowana jest także na kolejne lata.

Wzrosty notowań ropy naftowej na rynkach światowych w roku 2017 przełożyły się także na wzrosty notowań propylenu. Średnie ceny tego surowca na rynku spotowym były o 33% wyższe niż ceny propylenu w roku 2016. Dodatkowym czynnikiem mającym wpływ na wzrost notowań tego surowca w I kwartale 2017 roku był spadek dostępności propylenu, spowodowany planowanymi i nieplanowanymi postojami instalacji u części jego producentów. Od połowy II kwartału 2017 roku dostępność propylenu uległa znacznej poprawie, co przy spadku zapotrzebowania na ten surowiec w okresie wakacyjnym, spowodowało spadki jego cen. Ostatnie miesiące 2017 roku to kolejne wzrosty notowań propylenu na rynku, spowodowane wzrostem zapotrzebowania na ten surowiec oraz dalszym wzrostem notowań ropy naftowej na rynku.

Notowania cen 2-EH, DOTP, propylenu

* 18.01.2017 - Zmiany cen DOTP wynikają ze zmiany metodologii pozyskiwania cen przez ICIS w celu dokładniejszego ukazania faktycznych cen rynkowych i nie powinny być traktowane jako rzeczywista zmiana ceny wyżej wymienionych plastyfikatorów.

Źródło: ICIS.

Notowania propylenu są ściśle uzależnione od notowań ropy naftowej i nafty. Według prognoz w pierwszej połowie 2018 roku na rynku powinna utrzymać się (pomimo wprowadzonego przez OPEC ograniczenia produkcji) niewielka nadwyżka ropy naftowej, dzięki czemu wpływ wzrostów cen tego surowca na ceny propylenu nie będzie zbyt gwałtowny.

	Średnia 2016 EUR/t	Średnia 2017 EUR/t	r/r %	12-2017 EUR/t	MIN 2017 EUR/t	MAX 2017 EUR/t
2-EH (FD NWE spot)	879	1 089	24	1 050	929	1 213
DOTP (FD NWE spot)	1 252	1 340	-	1 277	1 208	1 507
Propylen (FD NWE spot)	635	846	33	833	725	1 007

* ze względu na zmianę metodologii, brak możliwości porównania danych.

Źródło: ICIS.

W pierwszej połowie roku 2018 przewiduje się nieznaczne pogorszenie sytuacji popytowo– podażowej, wynikające ze zwiększonego zapotrzebowania na ten surowiec oraz zapowiadanych postojów remontowych u części producentów propylenu. Sytuacja taka może doprowadzić do dodatkowych wzrostów notowań propylenu. W drugiej połowie roku przewidywana jest stopniowa poprawa dostępności propylenu na rynku, co może pociągnąć za sobą obniżki cen tego surowca. Po początkowym okresie wzrostów notowań przewiduje się stopniowy spadek cen tego surowca do poziomu około 740 EUR/t. Pod koniec roku można spodziewać się wzrostu notowań propylenu do poziomu 800 – 820 EUR/t.

Siarka

W pierwszej połowie 2017 roku na większości światowych rynków dominowały spadki cen siarki. W drugiej połowie roku na rynkach światowych utrzymywał się rosnący trend cen siarki, głównie za sprawą rosnącego popytu, ale i obniżonej podaży. Wzrost popytu wynikał ze wzrostu obciążenia instalacji nawozów fosforowych w Chinach oraz uruchomienia nowych instalacji nawozowych w Arabii Saudyjskiej i Maroku. Na mniejszą podaż złożyły się: opóźnienia w uruchomieniu kilku dużych instalacji odsiarczania, spadek produkcji w USA (huragany), problemy techniczne w Kanadzie i problemy logistyczne w Rosji.

Notowania cen siarki

Źródło: FERTECON.

	Średnia 2016 USD/t	Średnia 2017 USD/t	r/r %	12-2017 USD/t	MIN 2017 USD/t	MAX 2017 USD/t
Siarka (Delivered Benelux
refinery)	115	95	(18)	98	92	98
Siarka (Vancouver spot FOB)	83	106	28	173	74	175

Źródło FERTECON.

Oczekuje się, że ceny siarki w 2018 roku będą stabilne lub mogą odnotować niewielkie wzrosty.

Łańcuch pigmentów

Przez cały 2017 rok ceny bieli rosły na wszystkich rynkach światowych. Wzrost cen wynikał głównie z mniejszej produkcji, rosnącego sezonowo i koniunkturalnie popytu oraz niskich zapasów magazynowych u producentów. Spadek produkcji wynikał z zamknięcia kilku instalacji bieli w ostatnich kilku latach oraz poważnej awarii w instalacji bieli w Finlandii, pokrywającej około 10% zapotrzebowania na biel na rynkach europejskich. Ponadto, z powodów środowiskowych około 15% instalacji produkcyjnych w Chinach było wyłączonych z produkcji, a moce produkcyjne w Chinach stanowią 30% mocy światowych.

Ceny bieli tytanowej rosną systematycznie od 2016 roku i są już na historycznie wysokim poziomie. W 2018 roku przewiduje się jednak stabilizacji cen bieli.

Notowania cen bieli tytanowej, ilmenitu

Źródło: ICIS, CCM.

W 2017 roku, na reprezentatywnym rynku chińskim, ceny surowców do produkcji bieli (ilmenit, szlaka tytanowa) notowały okresy silnych wzrostów (styczeń–marzec i czerwiec-sierpień) oraz silnych spadków cen (pozostałe miesiące). Sytuacja ta wynikała z kontroli środowiskowych w Chinach, w wyniku których produkcja była zatrzymywana i wznawiana. Na innych rynkach (np. w Australii) notowania cen surowców do produkcji bieli były w powolnym trendzie rosnącym. Okres niskich cen tych surowców w ostatnich kilku latach spowodował brak większych inwestycji w nowe kopalnie.

	Średnia 2016 EUR/t	Średnia 2017 EUR/t	r/r %	12-2017 EUR/t	MIN 2017 EUR/t	MAX 2017 EUR/t
Biel tytanowa FD NWE	2 047	2 542	24	2 845	2 230	2 845
	USD/t	USD/t	%	USD/t	USD/t	USD/t
Ilmenit ex Works Chiny	120	235	95	200	200	290

Źródło: ICIS, CCM

W 2018 roku przewiduje się dla cen surowców w Chinach stabilizację cen lub niewielkie ich spadki. Dla surowców od innych dostawców trend wzrostowy cen obserwowany w 2017 roku powinien zostać utrzymany.

Melamina

Kontraktowe ceny melaminy na europejskim rynku w 2017 roku wzrosły o 120 EUR/t (+8,6%) w stosunku do 2016 roku, w wyniku ograniczenia podaży w Chinach. Ograniczenie to wynikało z mniejszej dostępności gazu ziemnego dla odbiorców przemysłowych oraz polityką klimatyczną wymuszającą redukcję produkcji ze względu na podwyższoną emisję spalin w okresie grzewczym. Producenci europejscy otrzymywali zamówienia z krajów zaopatrywanych zwykle przez chińskich dostawców (Ameryka Południowa, Turcja, kraje azjatyckie). Popyt w Europie był wysoki, a podaż stabilna, ale ograniczona prowadzonymi pracami remontowymi.

Notowania cen melaminy

Źródło: ICIS, Global Bleaching Chemicals.

	Średnia 2016 EUR/t	Średnia 2017 EUR/t	r/r %	12-2017 EUR/t	MIN 2017 EUR/t	MAX 2017 EUR/t
Melamina	1 389	1 509	9	1 575	1 425	1 575

Źródło: ICIS, Global Bleaching Chemicals.

W raportowanym okresie prace remontowe na swoich instalacjach przeprowadzili producenci z Polski, Austrii, Holandii, Rumunii, Rosji, Kataru, Chin i Japonii.

Silny popyt występujący na rynku i trudna sytuacja podażowa w Chinach mogą zagrozić stabilności podaży w skali globalnej, co może przyczynić się do wzrostu cen europejskich w 2018 roku o 50-75 EUR/t.

SEGMENT ENERGETYKA

Gaz ziemny

Dostawy gazu wysokometanowego, jak i gazu ze źródeł lokalnych realizował PGNiG S.A. na podstawie umów wieloletnich. Dostawy od innych kontrahentów realizowane były w ramach umów krótkoterminowych. Grupa Azoty w 2017 roku zakupiła 93% gazu od PGNiG S.A., pozostałe 7% pochodziło z innych źródeł.

Po kilku latach spadków 2017 rok był okresem wzrostu cen spotowych na rynku gazu w Europie. Średnioroczne ceny gazu notowanego na hubach zachodnioeuropejskich wzrosła o ponad 20% w stosunku do roku poprzedniego. Po zimnym początku roku i przy szybkim tempie opróżniania magazynów, kiedy ceny przekroczyły poziom 22 EUR/MWh, wiosną nastąpił ich spadek. Przez kolejne dwa kwartały ceny poruszały się w trendzie bocznym w zakresie 15-17 EUR/MWh wyznaczanym przez wysokie ceny węgła, który zastępowany był w miksie energetycznym przez gaz oraz wysokie ceny ropy, na której indeksowana jest cześć kontraktów długoterminowych oraz większość dostaw LNG. Pojawiające się nadwyżki wykorzystywano do uzupełnienia zapasów. Wzrost cen gazu wspierany był dodatkowo przez wysokie zapotrzebowanie na energię elektryczną, a co za tym idzie i na gaz, wynikające z wysokich temperatur w Europie. W sierpniu ceny zaczęły rosnąć. Głównym powodem tego były liczne awarie i nieplanowane postoje infrastruktury gazowej ograniczającej dostawy gazu z Norwegii i Rosji. Kolejne wzrosty cen związane były z rozpoczęciem okresu grzewczego i zwiększonym zapotrzebowaniem na gaz ze strony gospodarstw domowych, zmniejszeniem dostaw ze złoża Groningen, skokiem cen LNG w Azji oraz wybuchem gazu na węźle Baumgarten w Austrii. Ceny gazu powróciły do poziomu z początku roku.

Notowania cen gazu ziemnego

* bez przesyłu

Źródło: PGNiG Taryfa, ICIS.

W raportowanym okresie wykres cen spotowych gazu miał typowy przebieg kształtem zbliżony do cosinusoidy.

	Średnia 2016 EUR/MWh	Średnia 2017 EUR/MWh	r/r %	12-2017 EUR/MWh	MIN 2017 EUR/MWh	MAX 2017 EUR/MWh
EEX TTF DA	14,0	17,3	24	20,8	15,0	20,8
EX GPL DA	14,1	17,3	23	20,2	15,1	20,2

Źródło: PGNiG Taryfa, ICIS.

Według najnowszych prognoz ceny gazu w Europie w 2018 roku będą niższe w stosunku do cen z roku poprzedniego i będą bardziej powiązane z rynkiem węgla niż ropy. Jednocześnie ceny gazu mają się poruszać w zakresie wyznaczonym od dołu (w okresie nadpodaży) poprzez koszt zmienny dostaw LNG do Europy, a od góry przez koszt alternatywny wykorzystywania gazu zamiast węgla w energetyce. Rósł będzie udział odnawialnych źródeł energii i ich wpływ na zmienność spotowych cen gazu. Spadek cen ma dodatkowo wspierać nadpodaż gazu za sprawą szybko wzrastających mocy eksportowych LNG, które może być wchłonięte jedynie w Europie z racji posiadanej tu dużej nadwyżki wolnych mocy regazyfikacyjnych. Drugim kluczowym wyznacznikiem cen gazu będzie strategia eksportowa Rosji - czy zostanie ukierunkowana na utrzymanie udziału w rynku gazu czy raczej jego cen. W Ameryce Północnej ceny gazu prognozowane są na ubiegłorocznym poziomie.

Energia elektryczna

W IV kwartale 2017 roku odnotowano wzrost średnich cen energii elektrycznej w stosunku do analogicznego okresu roku poprzedniego o 1,4%. Natomiast w ujęciu rok do roku odnotowano spadek o 3,2%, na co w głównej mierze wpłynął odnotowany znaczny spadek cen w pierwszym półroczu.

IRDN - Cena średnia ważona wolumenem ze wszystkich transakcji na sesji giełdowej, liczona po dacie dostawy dla całej doby Źródło: TGE.

	Średnia 2016 PLN/MWh	Średnia 2017 PLN/MWh	r/r %	12-2017 PLN/MWh	MIN 2017 PLN/MWh	MAX 2017 PLN/MWh
Energia elektryczna	160,71	155,56	(3,2)	147,98	95,29	368,63

Źródło: TGE.

Rynek krajowy podlega istotnym wpływom przepisów klimatycznych oraz konieczności utrzymania modernizacji potencjału wytwórczego – (nakłady na nowe moce wytwórcze), utrzymanie rezerwy operacyjnej (wpływ na koszty produkcji).

Na ceny energii elektrycznej wpływać będą między innymi:

• trwająca restrukturyzacja spółek węglowych przy udziale firm energetycznych,
• utrzymujące się wysokie ceny gazu
• wdrażanie efektywności energetycznej wpływające na obniżenie zużycia energii elektrycznej,
• utrzymująca się tendencja wysokich cen węgla na rynkach światowych i w kraju,
• wzrost cen jednostek emisji CO2.

W perspektywie roku przewiduje się nieznaczny wzrost cen energii.

Węgiel

W IV kwartale 2017 roku odnotowano dalsze wzrosty cen węgla, które utrzymywały się na poziomie powyżej 90 USD/t, co spowodowało wzrost w stosunku poprzedniego kwartału o kolejne 8%. Wzrost cen do analogicznego okresu roku poprzedniego wyniósł 11,6%, natomiast rok do roku aż o 42%.

Źródło: notowania ARA.

	Średnia 2016 USD/t	Średnia 2017 USD/t	r/r %	12-2017 USD/t	MIN 2017 USD/t	MAX 2017 USD/t
Węgiel	59,32	84,25	42	94,80	71,74	95,83

Obecną sytuację na rynku międzynarodowym węgla określa się jako stabilną, a osiągnięty w grudniu pułap cenowy powinien utrzymać się w okresie zimowym, po czym ceny znajdą się pod presją spadkową przy obniżonym imporcie z Chin. Analitycy przewidują prawdopodobny spadek cen w 2018 roku o około 10%, do poziomu 85 USD/t.

5.3. Podstawowe wielkości ekonomiczno – finansowe

5.3.1. Skonsolidowane wyniki finansowe

Grupa Azoty osiągnęła w 2017 roku dodatni wynik EBITDA kształtujący się na poziomie 1 186 886 tys. zł oraz zysk netto w wysokości 488 826 tys. zł.

Powyższe wyniki ekonomiczne były odpowiednio wyższe o 238 918 tys. zł oraz o 173 583 tys. zł od wyników uzyskanych w porównywalnym okresie roku poprzedniego.

Skonsolidowane wyniki finansowe Grupy Azoty

Wyszczególnienie	2017	2016*	zmiana	zmiana %
Przychody ze sprzedaży	9 617 495	8 966 804	650 691	7,3
Koszty wytworzenia/nabycia sprzedanych produktów, towarów
i materiałów	(7 457 734)	(7 004 483)	(453 251)	6,5
Zysk brutto ze sprzedaży	2 159 761	1 962 321	197 440	10,1
Koszty sprzedaży	(673 555)	(669 315)	(4 240)	0,6
Koszty ogólnego zarządu	(757 767)	(727 412)	(30 355)	4,2
Zysk ze sprzedaży	728 439	565 594	162 845	28,8
Strata na pozostałej działalności
operacyjnej	(131 225)	(137 990)	6 765	(4,9)
Zysk na działalności operacyjnej	597 214	427 604	169 610	39,7
Przychody/koszty finansowe netto	(36 824)	(10 698)	(26 126)	244,2
Zysk z udziałów w jednostkach stowarzyszonych wycenianych
metodą praw własności	16 015	15 170	845	5,6
Zysk przed opodatkowaniem	576 405	432 076	144 329	33,4
Podatek dochodowy	(87 579)	(116 833)	29 254	(25,0)
Zysk netto	488 826	315 243	173 583	55,1
EBIT	597 214	427 604	169 610	39,7
Amortyzacja	589 672	520 364	69 308	13,3
EBITDA	1 186 886	947 968	238 918	25,2

Źródło: Opracowanie własne.

* Dane finansowe przekształcone zgodnie z informacją przedstawioną w punkcie 2.4 w Informacji dodatkowej do skonsolidowanego sprawozdania finansowego.

Poziom przychodów ze sprzedaży uległ zwiększeniu w porównaniu do analogicznego okresu roku ubiegłego o 7,3%, co przy jednoczesnym niższym wzroście poziomu kosztów wytworzenia/nabycia sprzedanych produktów, towarów i materiałów (o 6,5%) skutkowało wypracowaniem przez Grupę Azoty zysku brutto ze sprzedaży wyższego o 10,1% w porównaniu do roku ubiegłego. Zysk brutto ze sprzedaży w 2017 roku był wyższy w porównaniu do analogicznego okresu roku poprzedniego o 197 440 tys. zł.

Zysk ze sprzedaży, uwzględniający koszty sprzedaży i ogólnego zarządu, wyniósł 728 439 tys. zł i zwiększył się o 162 845 tys. zł w stosunku do porównywalnego okresu roku poprzedniego. W 2017 roku na pozostałej działalności operacyjnej Grupa odnotowała ujemny wynik w wysokości (131 225) tys. zł, co wpłynęło na obniżenie wyniku EBIT. Wynik EBIT ukształtował się na poziomie

5.3.2. Skonsolidowane wyniki finansowe segmentów

EBIT w ujęciu segmentów

597 214 tys. zł.

	Nawozy Agro	Tworzywa	Chemia	Energetyka	Pozostałe
Przychody zewnętrzne ze sprzedaży	5 027 929	1 419 092	2 788 768	230 126	151 580
Zysk/(Strata) ze sprzedaży	338 435	170 639	282 450	(23 358)	(39 727)
EBIT	287 805	171 265	243 020	(38 313)	(66 563)

Źródło: Opracowanie własne.

Wynik ze sprzedaży produktów Grupy Azoty w 2017 roku był determinowany przede wszystkim sytuacją rynkową w segmencie Nawozy-Agro. Poziom przychodów ze sprzedaży w segmencie Nawozy-Agro wzrósł o 1,2% w relacji do roku poprzedniego. Wzrost przychodów nastąpił również w segmencie Tworzywa o 26,9% oraz w segmencie Chemia o 14,3%. W pozostałych segmentach odnotowano spadek poziomu przychodów: w segmencie Energetyka o 4,0% oraz segmencie Pozostałe o 23,5%.

Źródło: Opracowanie własne.

Struktura przychodów ze sprzedaży według segmentów operacyjnych

Źródło: Opracowanie własne.

* Dane finansowe przekształcone zgodnie z informacją przedstawioną w punkcie 2.4 w Informacji dodatkowej do skonsolidowanego sprawozdania finansowego.

Udział poszczególnych segmentów w strukturze przychodów, w porównaniu do 2016 roku, uległ nieznacznym zmianom - wzrósł w segmentach Tworzywa (o 2,2 pp.) i Chemia (1,8 pp.), zmniejszył się w segmencie Nawozy-Agro (o 3,1 pp.), Energetyka (o 0,3 pp.) i Pozostałe (0,6 pp.).

Segment Nawozy-Agro

W 2017 roku przychody ze sprzedaży w segmencie Nawozy-Agro wyniosły 5 027 929 tys. zł i stanowiły 52,3% całkowitych przychodów ze sprzedaży Grupy Azoty. W porównaniu do 2016 roku poziom przychodów uległ zwiększeniu (o 1,2%).

Na działalności segmentu Nawozy-Agro odnotowano dodatni wynik EBIT.

Około 71,4% sprzedaży produktów segmentu Nawozy stanowiła sprzedaż na rynku krajowym.

Segment Tworzywa

Przychody ze sprzedaży w 2017 roku w segmencie Tworzywa wyniosły 1 419 092 tys. zł i stanowiły 14,7% całkowitych przychodów ze sprzedaży Grupy Azoty. Wartość przychodów segmentu uległa zwiększeniu w porównaniu do analogicznego okresu roku poprzedniego o 26,9%. W porównaniu do 2016 roku wynik EBIT tego segmentu uległ zwiększeniu.

Ponad 89,8% przychodów ze sprzedaży produktów zostało wygenerowanych ze sprzedaży na rynkach zagranicznych.

Segment Chemia

W 2017 roku przychody ze sprzedaży w segmencie Chemia wyniosły 2 788 768 tys. zł i były wyższe od przychodów uzyskanych w porównywalnym okresie roku poprzedniego o 14,3%. Udział segmentu Chemia w całości osiąganych przychodów kształtuje się na poziomie 29,0%. W porównaniu do 2016 roku wynik EBIT tego segmentu uległ poprawie. Na działalności tego segmentu odnotowano dodatni wynik EBIT w wysokości 243 020 tys. zł.

Około 61,0% sprzedaży produktów segmentu Chemia stanowiła sprzedaż na rynkach zagranicznych.

Segment Energetyka

Przychody ze sprzedaży w segmencie Energetyka w 2017 roku wyniosły 230 126 tys. zł i stanowiły około 2,4% całkowitych przychodów ze sprzedaży Grupy Azoty. Przychody tego segmentu obniżyły się w porównaniu do analogicznego okresu roku poprzedniego o 4,0%. Na działalności tego segmentu odnotowano ujemny wynik EBIT.

Segment Pozostałe

W segmencie Pozostałe w 2017 roku odnotowano przychody ze sprzedaży na poziomie 151 580 tys. zł. Stanowią one 1,6% całkowitych przychodów ze sprzedaży, a ich wartość zmniejszyła się w porównaniu do 2016 roku o 23,5%. Wygenerowany wynik EBIT segmentu Pozostałe w 2017 roku był ujemny.

5.3.3. Struktura skonsolidowanych kosztów rodzajowych

Koszty działalności operacyjnej w 2017 roku kształtowały się na poziomie 8 965 952 tys. zł i były wyższe od poniesionych w okresie porównawczym o 634 062 tys. zł. Wzrosły koszty zużycia materiałów i energii, wynagrodzeń z narzutami i pozostałymi świadczeniami, amortyzacja oraz podatki i opłaty i to one wpłynęły na zwiększenie kosztów rodzajowych ogółem. Obniżyły się natomiast koszty związane z usługami obcymi oraz pozostałe koszty rodzajowe.

Koszty w układzie rodzajowym

	2017	2016*	zmiana	zmiana %
Amortyzacja	586 660	517 639	69 021	13,3
Zużycie materiałów i energii	5 486 585	4 980 159	506 426	10,2
Usługi obce	990 067	1 039 438	(49 371)	(4,7)
Wynagrodzenia, narzuty i pozostałe świadczenia	1 399 447	1 299 753	99 694	7,7
Podatki i opłaty	337 771	323 431	14 340	4,4
Pozostałe koszty rodzajowe	165 422	171 470	(6 048)	(3,5)
Razem	8 965 952	8 331 890	634 062	7,6

Źródło: Opracowanie własne.

* Dane finansowe przekształcone zgodnie z informacją przedstawioną w punkcie 2.4 w Informacji dodatkowej do skonsolidowanego sprawozdania finansowego.

Inne koszty rodzajowe

Inne koszty rodzajowe, z wyłączeniem zużycia materiałów i energii, w 2017 roku stanowiły 38,8% kosztów rodzajowych ogółem. W porównywalnym okresie 2016 roku ich udział stanowił 40,2%. Struktura tych kosztów uległa w stosunku do okresu porównawczego niewielkim zmianom.

Struktura innych kosztów rodzajowych [w %]

	2017	2016*
Amortyzacja	6,5	6,2
Usługi obce	11,0	12,5
Wynagrodzenia, narzuty i poz. świadczenia	15,6	15,6
Podatki i opłaty	3,8	3,9
Pozostałe koszty rodzajowe	1,8	2,1
Razem	38,8	40,2

Źródło: Opracowanie własne.

* Dane finansowe przekształcone zgodnie z informacją przedstawioną w punkcie 2.4 w Informacji dodatkowej do skonsolidowanego sprawozdania finansowego.

5.3.4. Charakterystyka struktury skonsolidowanych aktywów i pasywów

W 2017 roku wartość aktywów Grupy Azoty wzrosła do poziomu 11 738 044 tys. zł, tj. o 744 449 tys. zł w porównaniu do stanu na koniec 2016 roku. Na dzień 31 grudnia 2017 roku stan aktywów trwałych wyniósł 8 069 981 tys. zł, a stan aktywów obrotowych 3 668 063 tys. zł.

Do najistotniejszych zmian, jakie nastąpiły po stronie aktywów sprawozdania z sytuacji finansowej w 2017 roku w stosunku do analogicznego okresu roku poprzedniego, można zaliczyć:

• wzrost wartości środków pieniężnych i ich ekwiwalentów o 69,2%,
• wzrost wartości rzeczowych aktywów trwałych o 6,6%,
• wzrost wartości zapasów o 16,9%,
• wzrost wartości pozostałych należności o 140%,
• wzrost wartości należności z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe o 6,5%,
• spadek wartości pozostałych aktywów finansowych krótkoterminowych o 56,3%,
• spadek wartości niematerialnych o 17%.

Struktura aktywów

	2017	2016*	zmiana	zmiana %
Aktywa trwałe, w tym:	8 069 981	7 655 038	414 943	5,4
Rzeczowe aktywa trwałe	6 779 748	6 360 626	419 122	6,6
Prawo wieczystego użytkowania
gruntów	476 616	487 171	(10 555)	(2,2)
Wartości niematerialne	395 755	476 683	(80 928)	(17,0)
Pozostałe należności	137 850	57 445	80 405	140,0
Inwestycje wyceniane metodą praw
własności	111 059	110 411	648	0,6
Aktywa z tytułu odroczonego
podatku dochodowego	69 583	50 402	19 181	38,1
Nieruchomości inwestycyjne	49 649	66 054	(16 405)	(24,8)
Aktywa obrotowe, w tym:	3 668 063	3 338 557	329 506	9,9
Należności z tytułu dostaw i usług
oraz pozostałe	1 088 424	1 022 127	66 297	6,5
Środki pieniężne i ich ekwiwalenty	1 085 885	641 895	443 990	69,2
Zapasy	1 003 214	858 043	145 171	16,9
Pozostałe aktywa finansowe	253 684	580 849	(327 165)	(56,3)
Prawa majątkowe	188 887	214 675	(25 788)	(12,0)
Aktywa razem	11 738 044	10 993 595	744 449	6,8

Źródło: Opracowanie własne.

Istotne zmiany jakie nastąpiły po stronie pasywów sprawozdania z sytuacji finansowej w badanym okresie w stosunku do analogicznego okresu roku poprzedniego:

• wzrost stanu kapitału własnego o 5,7%,
• wzrost stanu zobowiązań długoterminowych z tytułu kredytów i pożyczek o 14,1%,
• wzrost stanu zobowiązań z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe o 10,9%,
• spadek stanu pozostałych zobowiązań finansowych krótkoterminowych o 58,4%.

Struktura pasywów

Wyszczególnienie	2017	2016*	zmiana	zmiana %
Kapitał własny	7 443 407	7 039 472	403 935	5,7
Zobowiązania długoterminowe, w tym:	2 336 621	2 103 324	233 297	11,1
Zobowiązania z tytułu kredytów, pożyczek	1 564 879	1 372 047	192 832	14,1
Zobowiązania z tytułu świadczeń pracowniczych	336 781	321 209	15 572	4,8
Rezerwy z tytułu odroczonego podatku dochodowego	177 588	191 291	(13 703)	(7,2)
Rezerwy	122 740	106 092	16 648	15,7
Zobowiązania krótkoterminowe, w tym:	1 958 016	1 850 799	107 217	5,8
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe	1 769 199	1 595 231	173 968	10,9
Zobowiązania z tytułu kredytów, pożyczek	70 209	52 034	18 175	34,9
Zobowiązania z tytułu świadczeń pracowniczych	42 316	39 917	2 399	6,0
Pozostałe zobowiązania finansowe	31 484	75 678	(44 194)	(58,4)
Rezerwy	29 805	39 341	(9 536)	(24,2)
Pasywa razem	11 738 044	10 993 595	744 449	6,8

Źródło: Opracowanie własne.

* Dane finansowe przekształcone zgodnie z informacją przedstawioną w punkcie 2.4 w Informacji dodatkowej do skonsolidowanego sprawozdania finansowego.

5.3.5. Skonsolidowane wskaźniki finansowe

Wskaźniki rentowności [w %]

	2017	2016*
Rentowność brutto na sprzedaży	22,5	21,9
Rentowność EBIT	6,2	4,8
Rentowność EBITDA	12,3	10,6
Rentowność zysku netto	5,1	3,5
ROA	4,2	2,9
ROCE	6,1	4,7
ROE	6,6	4,5
Rentowność aktywów trwałych	6,1	4,1

Źródło: Opracowanie własne.

Konstrukcje wskaźników:

Rentowność brutto na sprzedaży – zysk (strata) brutto ze sprzedaży / przychody ze sprzedaży (sprawozdanie z całkowitych dochodów w układzie kalkulacyjnym)

Rentowność EBIT – EBIT / przychody ze sprzedaży

Rentowność EBITDA – EBITDA / przychody ze sprzedaży

Rentowność zysku netto - zysk (strata) netto / przychody ze sprzedaży

Rentowność aktywów (ROA) - zysk (strata) netto / aktywa razem

Rentowność kapitału zaangażowanego (ROCE) – EBIT / TALCL, tj. EBIT / aktywa razem pomniejszone o zobowiązania krótkoterminowe

Rentowność kapitałów własnych (ROE) - zysk (strata) netto / kapitał własny

Rentowność aktywów trwałych – zysk (strata) netto / aktywa trwałe

Wskaźniki płynności

	2017	2016*
Wskaźnik bieżącej płynności	1,9	1,8
Wskaźnik wysokiej płynności	1,4	1,3
Wskaźnik podwyższonej płynności	0,7	0,7

Źródło: Opracowanie własne.

* Dane finansowe przekształcone zgodnie z informacją przedstawioną w punkcie 2.4 w Informacji dodatkowej do skonsolidowanego sprawozdania finansowego.

Konstrukcje wskaźników:

Wskaźnik bieżącej płynności – aktywa obrotowe / krótkoterminowe zobowiązania Wskaźnik wysokiej płynności – [aktywa obrotowe – zapasy] / krótkoterminowe zobowiązania Wskaźnik podwyższonej płynności – [środki pieniężne + pozostałe aktywa finansowe] / krótkoterminowe zobowiązania

Kształtowanie się kapitału obrotowego*

Źródło: Opracowanie własne.

Wskaźniki efektywności zarządzania

	2017	2016*
Okres rotacji zapasów	48	44
Okres inkasa należności	41	41
Okres spłaty zobowiązań	86	82
Cykl gotówkowy/konwersji gotówki	4	3

Źródło: Opracowanie własne.

* Dane finansowe przekształcone zgodnie z informacją przedstawioną w punkcie 2.3.3 w Informacji dodatkowej do skonsolidowanego sprawozdania finansowego.

Konstrukcje wskaźników:

Okres rotacji zapasów – zapasy * 360 / koszty wytworzenia/nabycia sprzedanych produktów, towarów i materiałów

Okres inkasa należności – należności z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe * 360 / przychody ze sprzedaży Okres spłaty zobowiązań – zobowiązania z tytułu dostaw i usług * 360 / koszty wytworzenia/nabycia sprzedanych produktów, towarów i materiałów

Cykl gotówkowy/konwersji gotówki – okres rotacji zapasów + okres inkasa należności - okres spłaty zobowiązań

Wskaźniki zadłużenia [w %]

Rodzaj wskaźnika	2017	2016*
Wskaźnik ogólnego zadłużenia	36,6	36,0
Wskaźnik zadłużenia długoterminowego	19,9	19,1
Wskaźnik zadłużenia krótkoterminowego	16,7	16,8
Wskaźnik pokrycia zadłużenia kapitałem własnym	173,3	178,0
Wskaźnik pokrycia zobowiązań z tytułu odsetek	1 549,6	1 279,9

Źródło: Opracowanie własne.

* Dane finansowe przekształcone zgodnie z informacją przedstawioną w punkcie 2.4 w Informacji dodatkowej do skonsolidowanego sprawozdania finansowego.

Konstrukcje wskaźników:

Wskaźnik ogólnego zadłużenia – długoterminowe i krótkoterminowe zobowiązania / aktywa razem Wskaźnik zadłużenia długoterminowego – długoterminowe zobowiązania / aktywa razem Wskaźnik zadłużenia krótkoterminowego – krótkoterminowe zobowiązania / aktywa razem Wskaźnik pokrycia zadłużenia kapitałem własnym – kapitał własny / długo i krótkoterminowe zobowiązania Wskaźnik pokrycia zobowiązań z tytułu odsetek – [zysk przed opodatkowaniem + koszty odsetek] / koszty odsetek

5.3.6. Jednostkowe wyniki finansowe

Grupa Azoty osiągnęła w 2017 roku dodatni wynik EBITDA kształtujący się na poziomie 245 009 tys. zł oraz zysk netto w wysokości 354 793 tys. zł.

Wynik EBITDA był wyższy o 206 401 tys. zł, a zysk netto wzrósł o 160 867 tys. zł w porównaniu do wyników uzyskanych w porównywalnym okresie roku poprzedniego.

Jednostkowe wyniki finansowe Grupy Azoty

Wyszczególnienie	2017	2016*	zmiana	zmiana %
Przychody ze sprzedaży	1 681 525	1 552 332	129 193	8,3
Koszty wytworzenia/nabycia sprzedanych produktów, towarów
i materiałów	(1 265 543)	(1 299 481)	33 938	(2,6)
Zysk brutto ze sprzedaży	415 982	252 851	163 131	64,5
Koszty sprzedaży	(101 181)	(92 494)	(8 687)	9,4
Koszty ogólnego zarządu	(161 048)	(160 129)	(919)	0,6
Zysk ze sprzedaży	153 753	228	153 525	67 335,5
Strata na pozostałej działalności operacyjnej	(9 412)	(55 657)	46 245	(83,1)
Zysk/(Strata) na działalności operacyjnej	144 341	(55 429)	199 770	(360,4)
Przychody finansowe netto	193 505	245 959	(52 454)	(21,3)
Zysk przed opodatkowaniem	337 846	190 530	147 316	77,3
Podatek dochodowy	16 947	3 396	13 551	399,0
Zysk netto	354 793	193 926	160 867	83,0
EBIT	144 341	(55 429)	199 770	(360,4)
Amortyzacja	100 668	94 037	6 631	7,1
EBITDA	245 009	38 608	206 401	534,6

Źródło: Opracowanie własne.

* Dane finansowe przekształcone zgodnie z informacją przedstawioną w punkcie 2.4 w Informacji dodatkowej do jednostkowego sprawozdania finansowego.

Poziom przychodów ze sprzedaży zwiększył się w porównaniu do analogicznego okresu roku ubiegłego o 8,3%, co przy jednoczesnym spadku poziomu kosztów wytworzenia/nabycia sprzedanych produktów, towarów i materiałów o 2,6% skutkowało wypracowaniem przez Grupę Azoty zysku brutto ze sprzedaży w wysokości 415 982 tys. zł. Zysk brutto ze sprzedaży w 2017 roku był wyższy w porównaniu do analogicznego okresu roku poprzedniego o 163 131 tys. zł.

Pomimo wzrostu kosztów sprzedaży, wygenerowanej stracie z pozostałej działalności operacyjnej i nieznacznemu przyrostowi kosztów ogólnego zarządu, na działalności operacyjnej osiągnięty został zysk w wysokości 144 341 tys. zł. Ostatecznie na wypracowany zysk przed opodatkowaniem wpłynęły również przychody finansowe, których główną pozycję stanowiły otrzymane dywidendy.

5.3.7. Jednostkowe wyniki finansowe segmentów

EBIT w ujęciu segmentów

	Nawozy-Agro	Tworzywa	Energetyka	Pozostałe
Przychody zewnętrzne ze sprzedaży	726 544	897 749	29 475	27 757
Zysk/(Strata) ze sprzedaży	19 468	135 757	171	(1 643)
EBIT	17 804	132 183	(503)	(5 143)

Źródło: Opracowanie własne.

Wynik ze sprzedaży produktów Grupy Azoty w 2017 roku był determinowany przede wszystkim sytuacją rynkową w segmentach Tworzywa oraz Nawozy-Agro. Poziom przychodów ze sprzedaży, w relacji do roku poprzedniego, we wszystkich segmentach uległ zwiększeniu. W segmencie Nawozy-Agro o 4,6%, w segmencie Tworzywa o 11,0%, w segmencie Energetyka o 18,9%, w segmencie Pozostałe o 15,3%.

Przychody ze sprzedaży według segmentów operacyjnych

Źródło: Opracowanie własne.

Struktura przychodów ze sprzedaży według segmentów operacyjnych

Źródło: Opracowanie własne.

Udział poszczególnych segmentów w strukturze przychodów, w porównaniu do 2016 roku, uległ niewielkim zmianom - zwiększył się w segmentach Tworzywa (o 1,3 pp.), Energetyka (o 0,2 pp.), zmniejszył się segmencie Nawozy-Agro (o 1,5 pp.), a w segmencie Pozostałe nie uległ zmianom.

Segment Nawozy-Agro

W 2017 roku przychody ze sprzedaży w segmencie Nawozy-Agro wyniosły 726 544 tys. zł i stanowiły 43,2% całkowitych przychodów ze sprzedaży Jednostki Dominującej. W porównaniu do 2016 roku poziom przychodów Segmentu uległ zwiększeniu (o 4,6%), a jego udział w przychodach ogółem Jednostki Dominującej uległ zmniejszeniu (o 1,5 pp.).

Na działalności segmentu Nawozy-Agro odnotowano dodatni wynik EBIT.

Około 71,0% sprzedaży produktów segmentu Nawozy stanowiła sprzedaż na rynku krajowym.

Segment Tworzywa

Przychody ze sprzedaży w 2017 roku w segmencie Tworzywa wyniosły 897 749 tys. zł i stanowiły 53,4% całkowitych przychodów ze sprzedaży Jednostki Dominującej. Wartość tych przychodów uległa zwiększeniu w porównaniu do analogicznego okresu roku poprzedniego o 11,0%.

Na działalności segmentu Tworzywa odnotowano dodatni wynik EBIT.

Ponad 84,8% przychodów ze sprzedaży produktów zostało wygenerowanych ze sprzedaży na rynkach zagranicznych.

Segment Energetyka

Przychody ze sprzedaży w segmencie Energetyka w 2017 roku wyniosły 29 475 tys. zł i stanowiły około 1,8% całkowitych przychodów ze sprzedaży Jednostki Dominującej. Przychody tego segmentu zwiększyły się w porównaniu do analogicznego okresu roku poprzedniego (o 18,9%). Na działalności tego segmentu odnotowano ujemny wynik EBIT.

Segment Pozostałe

W segmencie Pozostałe, w 2017 roku, odnotowano przychody ze sprzedaży na poziomie 27 757 tys. zł. Stanowią one 1,6% całkowitych przychodów ze sprzedaży, a ich wartość wzrosła w porównaniu do 2016 roku o 15,3%. Wygenerowany wynik EBIT segmentu Pozostałe w 2017 roku był ujemny.

5.3.8. Struktura jednostkowych kosztów rodzajowych

Koszty działalności operacyjnej w 2017 roku kształtowały się na poziomie 1 563 649 tys. zł i były wyższe od poniesionych w okresie porównawczym o 20 788 tys. zł. Największy wzrost odnotowano w pozycjach: zużycie materiałów i energii oraz wynagrodzenia, narzuty i pozostałe świadczenia. Obniżeniu uległy koszty usług obcych.

Koszty w układzie rodzajowym

	2017	2016*	zmiana	zmiana %
Amortyzacja	99 502	92 530	6 972	7,5
Zużycie materiałów i energii	948 065	908 697	39 368	4,3
Usługi obce	238 419	297 230	(58 811)	(19,8)
Wynagrodzenia, narzuty i pozostałe świadczenia	209 453	177 573	31 880	18,0
Podatki i opłaty	43 943	41 729	2 214	5,3
Pozostałe koszty rodzajowe	24 267	25 102	(835)	(3,3)
Razem	1 563 649	1 542 861	20 788	1,3

Źródło: Opracowanie własne.

Inne koszty rodzajowe

Inne koszty rodzajowe, z wyłączeniem zużycia materiałów i energii, w 2017 roku stanowiły 39,4% kosztów rodzajowych ogółem. W porównywalnym okresie 2016 roku ich udział stanowił 41,1%. W stosunku do okresu porównawczego zmniejszył się w strukturze udział usług obcych, wzrósł poziom wynagrodzeń, narzutów i pozostałych świadczeń, a struktura innych kosztów rodzajowych uległa niewielkim zmianom.

Struktura innych kosztów rodzajowych [w %]

	2017	2016*
Amortyzacja	6,4	6,0
Usługi obce	15,2	19,3
Wynagrodzenia, narzuty i pozostałe świadczenia	13,4	11,5
Podatki i opłaty	2,8	2,7
Pozostałe koszty rodzajowe	1,6	1,6
Razem	39,4	41,1

Źródło: Opracowanie własne.

* Dane finansowe przekształcone zgodnie z informacją przedstawioną w punkcie 2.4 w Informacji dodatkowej do jednostkowego sprawozdania finansowego.

5.3.9. Charakterystyka struktury jednostkowych aktywów i pasywów

W 2017 roku wartość aktywów Jednostki Dominującej wzrosła do poziomu 6 871 133 tys. zł, tj. o 452 532 tys. zł w porównaniu do stanu na koniec 2016 roku. Na dzień 31 grudnia 2017 roku stan aktywów trwałych wyniósł 5 770 410 tys. zł, a stan aktywów obrotowych 1 100 723 tys. zł.

Do najistotniejszych zmian, jakie nastąpiły po stronie aktywów sprawozdania z sytuacji finansowej w 2017 roku w stosunku do analogicznego okresu roku poprzedniego, można zaliczyć:

• wzrost wartości środków pieniężnych i ich ekwiwalentów o 75,7%,
• wzrost wartości rzeczowych aktywów trwałych o 8,3%,
• wzrost wartości zapasów o 23,9%.

Struktura aktywów

	2017	2016*	zmiana	zmiana %
Aktywa trwałe, w tym:	5 770 410	5 625 865	144 545	2,6
Udziały i akcje	3 867 145	3 859 066	8 079	0,2
Rzeczowe aktywa trwałe	1 554 673	1 435 521	119 152	8,3
Pozostałe aktywa finansowe	249 978	244 220	5 758	2,4
Wartości niematerialne	46 957	50 864	(3 907)	(7,7)
Aktywa obrotowe, w tym:	1 100 723	792 736	307 987	38,9
Środki pieniężne i ich ekwiwalenty	572 711	326 031	246 680	75,7
Należności z tytułu dostaw i usług
oraz pozostałe	214 524	208 557	5 967	2,9
Zapasy	212 109	171 256	40 853	23,9
Pozostałe aktywa finansowe	70 361	53 944	16 417	30,4
Aktywa razem	6 871 133	6 418 601	452 532	7,1

Źródło: Opracowanie własne.

* Dane finansowe przekształcone zgodnie z informacją przedstawioną w punkcie 2.4 w Informacji dodatkowej do jednostkowego sprawozdania finansowego.

Istotne zmiany jakie nastąpiły po stronie pasywów sprawozdania z sytuacji finansowej w badanym okresie w stosunku do analogicznego okresu roku poprzedniego:

wzrost poziomu kapitału własnego Jednostki Dominującej o 6,7%,

• wzrost stanu zobowiązań długoterminowych z tytułu kredytów i pożyczek o 16,4%,
• wzrost stanu zobowiązań z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe o 7,1%,
• zmniejszenie się stanu pozostałych zobowiązań finansowych krótkoterminowych o 62,7%.

Struktura pasywów

Wyszczególnienie	2017	2016*	zmiana	zmiana %
Kapitał własny	4 762 256	4 464 760	297 496	6,7
Zobowiązania długoterminowe,
w tym:	1 484 324	1 310 891	173 433	13,2
Zobowiązania z tytułu kredytów
i pożyczek	1 357 234	1 166 290	190 944	16,4
Zobowiązania z tytułu świadczeń
pracowniczych	47 459	46 136	1 323	2,9
Rezerwy	27 345	25 992	1 353	5,2
Dotacje	26 394	19 222	7 172	37,3
Pozostałe zobowiązania finansowe	25 860	28 538	(2 678)	(9,4)
Zobowiązania krótkoterminowe,
w tym:	624 553	642 950	(18 397)	(2,9)
Zobowiązania z tytułu kredytów
i pożyczek	310 892	307 375	3 517	1,1
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług
oraz pozostałe	280 843	262 140	18 703	7,1
Pozostałe zobowiązania finansowe	24 315	65 131	(40 816)	(62,7)
Pasywa razem	6 871 133	6 418 601	452 532	7,1

Źródło: Opracowanie własne.

* Dane finansowe przekształcone zgodnie z informacją przedstawioną w punkcie 2.4 w Informacji dodatkowej do jednostkowego sprawozdania finansowego.

5.3.10. Jednostkowe wskaźniki finansowe

Wskaźniki rentowności [w %]

	2017	2016*
Rentowność brutto na sprzedaży	24,7	16,3
Rentowność EBIT	8,6	(3,6)
Rentowność EBITDA	14,6	2,5
Rentowność zysku netto	21,1	12,5
ROA	5,2	3,0
ROCE	2,3	(1,0)
ROE	7,5	4,3
Rentowność aktywów trwałych	6,1	3,4

Źródło: Opracowanie własne.

* Dane finansowe przekształcone zgodnie z informacją przedstawioną w punkcie 2.4 w Informacji dodatkowej do jednostkowego sprawozdania finansowego.

Konstrukcje wskaźników:

Rentowność brutto na sprzedaży – zysk (strata) brutto ze sprzedaży / przychody ze sprzedaży (sprawozdanie z całkowitych dochodów w układzie kalkulacyjnym)

Rentowność EBIT – EBIT / przychody ze sprzedaży

Rentowność EBITDA – EBITDA / przychody ze sprzedaży

Rentowność zysku netto - zysk (strata) netto / przychody ze sprzedaży

Rentowność aktywów (ROA) - zysk (strata) netto / aktywa razem

Rentowność kapitału zaangażowanego (ROCE) – EBIT / TALCL, tj. EBIT / aktywa razem pomniejszone o zobowiązania krótkoterminowe

Rentowność kapitałów własnych (ROE) - zysk (strata) netto / kapitał własny

Rentowność aktywów trwałych – zysk (strata) netto / aktywa trwałe

Wskaźniki płynności

	2017	2016*
Wskaźnik bieżącej płynności	1,8	1,2
Wskaźnik wysokiej płynności	1,4	1,0
Wskaźnik podwyższonej płynności	1,0	0,6

Źródło: Opracowanie własne.

* Dane finansowe przekształcone zgodnie z informacją przedstawioną w punkcie 2.4 w Informacji dodatkowej do jednostkowego sprawozdania finansowego.

Konstrukcje wskaźników:

Wskaźnik bieżącej płynności – aktywa obrotowe / krótkoterminowe zobowiązania Wskaźnik wysokiej płynności – [aktywa obrotowe – zapasy] / krótkoterminowe zobowiązania Wskaźnik podwyższonej płynności – [środki pieniężne + pozostałe aktywa finansowe] / krótkoterminowe zobowiązania

Kształtowanie się kapitału obrotowego*

Źródło: Opracowanie własne.

* Dane finansowe przekształcone zgodnie z informacją przedstawioną w punkcie 2.4 w Informacji dodatkowej do jednostkowego sprawozdania finansowego.

Wskaźniki efektywności zarządzania

	2017	2016*
Okres rotacji zapasów	60	47
Okres inkasa należności	46	48
Okres spłaty zobowiązań	80	73
Cykl gotówkowy/konwersji gotówki	26	22

Źródło: Opracowanie własne.

* Dane finansowe przekształcone zgodnie z informacją przedstawioną w punkcie 2.4 w Informacji dodatkowej do jednostkowego sprawozdania finansowego.

Konstrukcje wskaźników:

Okres rotacji zapasów – zapasy * 360 / koszty wytworzenia/nabycia sprzedanych produktów, towarów i materiałów

Okres inkasa należności – należności z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe * 360 / przychody ze sprzedaży Okres spłaty zobowiązań – zobowiązania z tytułu dostaw i usług * 360 / koszty wytworzenia/nabycia sprzedanych produktów, towarów i materiałów

Cykl gotówkowy/konwersji gotówki – okres rotacji zapasów + okres inkasa należności - okres spłaty zobowiązań

Wskaźniki zadłużenia [w %]

Rodzaj wskaźnika	2017	2016*
Wskaźnik ogólnego zadłużenia	30,7	30,4
Wskaźnik zadłużenia długoterminowego	21,6	20,4
Wskaźnik zadłużenia krótkoterminowego	9,1	10,0
Wskaźnik pokrycia zadłużenia kapitałem własnym	225,8	228,5
Wskaźnik pokrycia zobowiązań z tytułu odsetek	1 211,8	796,9

Źródło: Opracowanie własne.

* Dane finansowe przekształcone zgodnie z informacją przedstawioną w punkcie 2.4 w Informacji dodatkowej do jednostkowego sprawozdania finansowego.

Konstrukcje wskaźników:

Wskaźnik ogólnego zadłużenia – długoterminowe i krótkoterminowe zobowiązania / aktywa razem Wskaźnik zadłużenia długoterminowego – długoterminowe zobowiązania / aktywa razem Wskaźnik zadłużenia krótkoterminowego – krótkoterminowe zobowiązania / aktywa razem Wskaźnik pokrycia zadłużenia kapitałem własnym – kapitał własny / długo i krótkoterminowe zobowiązania Wskaźnik pokrycia zobowiązań z tytułu odsetek – [zysk przed opodatkowaniem + koszty odsetek] / koszty odsetek

5.4. Zarządzanie zasobami finansowymi i majątkowymi

Grupa Kapitałowa posiada wolne limity w ramach długoterminowych kredytów korporacyjnych, a także wolne limity o charakterze parasolowym, w ramach kredytu bieżącego powiązanego ze strukturą cash-poolingu rzeczywistego oraz w ramach kredytu wielocelowego, którymi Jednostka Dominująca może zarządzać w sytuacji zmieniającego się zapotrzebowania na środki poszczególnych spółek z Grupy. Uzupełniająco Grupa posiada wolne limity bilateralnych kredytów bieżących i wielocelowych w spółkach Grupy.

Łącznie na dzień 31 grudnia 2017 roku Grupa dysponuje wolnymi limitami kredytowymi wynikającymi z wyżej wymienionych umów w wysokości około 1 187 858 tys. zł.

Co istotne, Grupa Azoty utrzymuje równolegle wysoką nadwyżkę lokat i środków finansowych na dzień 31 grudnia 2017 roku, w wysokości 1 339 383 tys. zł.

Łącznie wolne limity w/w kredytów i nadwyżek finansowych skutecznie zabezpieczają zasoby finansowe wystarczające do obsługi bieżących i przyszłych zobowiązań, a ryzyko utraty płynności przez Grupę i jej spółki jest bardzo niskie.

W 2017 roku Grupa zwiększyła swoje zobowiązania z tytułu kredytów i pożyczek z kwoty 1 424 081 tys. zł. do kwoty 1 635 088 tys. zł, w tym Jednostka Dominująca zwiększyła swoje zobowiązania z tytułu kredytów i pożyczek z kwoty 1 473 665 tys. zł. do kwoty 1 668 126 tys. zł (z czego 273 897 tys. zł wobec jednostek powiązanych).

Udział kredytów krótkoterminowych w finansowaniu Grupy Azoty, zwiększył się z 52 034 tys. zł do kwoty 70 209 tys. zł.

W Grupie Azoty nie występowały w 2017 roku naruszenia w terminach spłat zobowiązań lub innych warunków zobowiązań, które mogłyby skutkować żądaniem wcześniejszej spłaty tych zobowiązań.

Grupa Azoty w roku 2017 roku nie spotkała się z odmową udzielenia kredytu lub wypowiedzeniem umowy kredytu.

Grupa i jej spółki zależne posiadają pełną zdolność płatniczą i kredytową oraz wysoki standing w ocenie jej strategicznych kredytodawców, wobec powyższego nawet przy uwzględnieniu ewentualnego pogorszenia sytuacji makroekonomicznej, nie występują w jej ocenie zagrożenia, które mogłyby skutkować istotnym pogorszeniem lub utratą płynności finansowej.

W roku 2017 skutecznie realizowane były cele strategii finansowania Grupy Azoty, w tym następowało:

korzystanie z pakietu korporacyjnych umów długoterminowego finansowania, który zapewnia jednolite warunki dostosowane do standingu i potencjału oraz wysokie bezpieczeństwo finansowania zarówno długoterminowego programu rozwoju Grupy, jak i jej działalności bieżącej,

• utrzymanie wysokiej płynności finansowej Grupy, przy jednoczesnej optymalizacji zarządzania nadwyżkami środków finansowych w ramach spółek z Grupy, m.in. z wykorzystaniem usługi cash-poolingu, parasolowych sublimitów kredytów w rachunku bieżącym i wielocelowych w ramach limitów globalnych Grupy oraz ich elastycznemu dostosowywaniu do zapotrzebowania spółek z Grupy,
• stosowanie efektywnego mechanizmu redystrybucji środków w ramach Umowy o Finansowanie Wewnątrzgrupowe zawartej z Kluczowymi Spółkami Zależnymi w formie pożyczek i/lub obligacji wewnątrzgrupowych,
• realizacja polityki dywidendowej Jednostki Dominującej wobec spółek zależnych, dostosowanej do potrzeb finansowania Strategii Inwestycyjnej Grupy i jej spółek zależnych,
• stosowanie mechanizmów Polityki Finansowania i Zarządzania Płynnością Grupy Kapitałowej Grupa Azoty, spójnych ze scentralizowanym Modelem Finansowania Grupy.

Grupa Azoty przystąpiła ponadto w porozumieniu z finansującymi do optymalizacji wybranych kowenantów umów finansowania korporacyjnego, w celu długoterminowego utrzymania wysokiego bezpieczeństwa finansowania Grupy, w związku z planowanym finansowaniem wybranych projektów w formule "project finance" w spółkach celowych, w tym w szczególności projektu celowego "Polimery Police". Kowenanty te zostały już dostosowane po dniu bilansowym w umowach z Europejskim Bankiem Inwestycyjnych, w ramach pakietu podpisanego w dniu 25 stycznia 2018 roku, obejmującego nową umowę kredytu długoterminowego w kwocie 145 mln EUR oraz aneks do umowy kredytu długoterminowego w kwocie 550 mln zł z dnia 28 maja 2015 roku.

5.5. Lokaty

W 2017 roku środki finansowe Grupy Azoty o charakterze krótkoterminowym, utrzymywane były w pierwszej kolejności na rachunku bieżącym w PKO BP S.A. powiązanym w ramach usługi cash poolingu rzeczywistego z limitami finansowania dla poszczególnych spółek, co pozwalało na optymalizację przychodów i kosztów odsetkowych oraz na efektywne zarządzanie globalnym limitem płynności i jego optymalną alokacją w Grupie.

Spółki z Grupy utrzymywały pozostałe nadwyżki na lokatach krótkoterminowych w bankach o wysokiej wiarygodności finansowej, które oferowały najwyższe stawki ich oprocentowania, w szczególności powyżej stopy WIBOR 1M w skali roku mającej zastosowanie w ramach kwot zbilansowanych w cash-poolingu.

Wg stanu na 31 grudnia 2017 roku spółki z Grupy łącznie utrzymywały na rachunkach bankowych oraz lokatach krótkoterminowych kwotę 1 339 383 tys. zł, z czego kwotę 304 932 tys. zł na skonsolidowanym rachunku bieżącym Jednostki Dominującej w PKO BP S.A. powiązanym ze strukturą cash-poolingu rzeczywistego. Na dzień 31 grudnia 2017 roku w/w środki zostały zaprezentowane w sprawozdaniu finansowym Grupy Azoty w pozycjach:

• "środki pieniężne i ich ekwiwalenty" w kwocie 1 085 885 tys. zł (o okresie zapadalności do 3 miesięcy),
• "pozostałe krótkoterminowe aktywa finansowe" w kwocie 253 498 tys. zł (o okresie zapadalności powyżej 3 miesięcy do 1 roku)

Z tytułu lokat terminowych oraz w ramach usługi cash-poolingu, Grupa Azoty uzyskała łącznie 13 124 tys. zł przychodów z tytułu odsetek.

5.6. Informacje o zaciągniętych i wypowiedzianych umowach dotyczących kredytów

W 2017 roku oraz do dnia sporządzenia niniejszego raportu w Grupie Azoty nie wystąpiły przypadki niespłaconych kredytów lub naruszenia istotnych postanowień umowy kredytu.

Wszystkie umowy dotyczące kredytów zostały zawarte w PLN, o ile nie wskazano inaczej. Oprocentowanie kredytów w PLN oparte jest o zmienne rynkowe stopy procentowe WIBOR, powiększone o marżę banku, natomiast kredytów w EUR, o zmienne rynkowe stopy procentowe EURIBOR powiększone o marżę banku, natomiast w przypadku kredytu udzielonego przez EBI o stałą stopę procentową na cały okres finansowania.

W 2017 roku oraz do dnia sporządzenia niniejszego raportu spółki Grupy Azoty podpisały następujące istotne umowy, porozumienia i aneksy do umów o charakterze finansowym (prezentowane w porządku chronologicznym):

Umowa kredytu pomiędzy Grupą Azoty POLICE a Bankiem Gospodarstwa Krajowego

W dniu 25 stycznia 2017 roku Grupa Azoty POLICE podpisała umowę kredytu otwartego w rachunku bieżącym na kwotę 80 000 tys. zł z Bankiem Gospodarstwa Krajowego na okres do 24 stycznia 2020 roku.

Aneks do Umowy kredytu pomiędzy Agrochem Sp. z o.o. a Bankiem Pekao S.A.

W dniu 31 stycznia 2017 spółka Agrochem Sp. z o.o. podpisała z Bankiem Pekao S.A. aneks do Umowy kredytu w rachunku bieżącym na kwotę 10 mln zł, wydłużający termin obowiązywania umowy do 31 stycznia 2018 roku. Po dniu bilansowym, tj. z dniem 31 stycznia 2018 roku umowa została spłacona i wygasła.

Umowa kredytu pomiędzy Remzap Sp. z o.o. a Bankiem Millennium S.A.

W dniu 23 marca 2017 spółka Remzap Sp. z o.o. podpisała z Bankiem Millennium S.A. Umowę kredytu na kwotę 2 mln zł, na okres do dnia 22 marca 2019 roku.

Spłata kredytu inwestycyjnego Grupa Azoty Prorem Sp. z o.o. w PKO Bank Polski S.A.

W marcu 2017 roku Spółka Grupa Azoty Prorem Sp. z o.o. dokonała wcześniejszej spłaty kredytu inwestycyjnego, zawartego 1 marca 2012 roku z PKO BP, w pozostałej kwocie 1 224 tys. zł.

Aneksy do Umowy elektronicznego nabycia wierzytelności pomiędzy Jednostką Dominującą a mBankiem S.A.

W dniu 26 kwietnia 2017 roku Jednostka Dominująca zawarła z mBankiem S.A. aneks do Umowy elektronicznego nabycia wierzytelności z dnia 24 września 2014 roku, wydłużający okres ważności limitu w wysokości 8 mln EUR do dnia 2 października 2017 roku.

Następnie w dniu 29 czerwca 2017 roku podpisano kolejny aneks wydłużający okres ważności w/w limitu do dnia 29 stycznia 2018 roku, a w dniu 27 września 2017 roku kolejny aneks wydłużający okres ważności limitu do dnia 1 stycznia 2021 roku.

Aneksy do Umowy dyskonta wierzytelności pomiędzy Jednostką Dominującą a mBankiem S.A. oraz nowa umowa elektronicznego nabycia wierzytelności

W dniu 26 kwietnia 2017 roku Jednostka Dominująca zawarła z mBankiem S.A. aneks do Umowy dyskonta wierzytelności z dnia 30 lipca 2010 roku, wydłużający okres ważności limitu w wysokości 21 mln EUR do dnia 2 października 2017 roku.

Następnie w dniu 29 czerwca 2017 roku, podpisano kolejny aneks wydłużający okres ważności w/w limitu do dnia 29 stycznia 2018 roku.

Aneks do umowy o udzielenie gwarancji zawarty pomiędzy Grupą Azoty Prorem Sp. z o.o. a PKO Bank Polski S.A.

W maju 2017 roku Spółka Grupa Azoty Prorem podpisała Aneks nr 2 do Umowy ramowej o udzielenie gwarancji bankowych z PKO BP na kolejne 3 lata tj. do 10 maja 2020 roku, z limitem 2 000 tys. zł.

Aneks do Umowy kredytu pomiędzy Agrochem Puławy Sp. z o.o. a Bankiem Pekao S.A.

W dniu 27 czerwca 2017 roku spółka Agrochem Puławy Sp. z o.o. podpisała z Bankiem Pekao S.A. aneks do Umowy kredytu na kwotę 15 mln zł, z okresem spłaty do 31 października 2017 roku i w tym terminie umowa została spłacona i wygasła.

Aneks do Umowy dyskonta wierzytelności pomiędzy Jednostką Dominująca a mBankiem S.A. oraz nowa umowa elektronicznego nabycia wierzytelności

W dniu 27 września 2017 roku Jednostka Dominująca zawarła z mBankiem S.A. aneks do Umowy dyskonta wierzytelności, w celu zakończenia i rozliczenia dotychczasowej umowy podpisując jednocześnie z mBankiem nową umowę elektronicznego nabycia wierzytelności w ramach programu elektronicznego finansowania odbiorców Vendor Finance, z limitem w wysokości 21 mln EUR, ważnym do dnia 29 grudnia 2020 roku.

Umowa kredytu w rachunku bieżącym pomiędzy Grupą Azoty KĘDZIERZYN. a BGK

Z dniem 21 października 2017 roku wygasł kredyt w rachunku bieżącym udzielony Grupie Azoty KĘDZIERZYN przez Bank Gospodarstwa Krajowego, na podstawie Umowy kredytu w rachunku bieżącym do kwoty 40 mln PLN z dnia 22 października 2014 roku z późniejszymi zmianami.

Aneks do umowy kredytu w formie Limitu Kredytu Wielocelowego z PKO BP

W dniu 23 listopada 2017 roku Jednostka Dominująca, wraz ze spółkami wchodzącymi w skład Grupy Azoty, zawarła z PKO BP S.A. aneks nr 3 do umowy kredytu w formie limitu kredytowego wielocelowego z dnia 23 kwietnia 2015 roku wraz z późniejszymi zmianami zmieniający zasady wystawiania gwarancji celnych opartych na wzorze określonym przez Ministra Rozwoju i Finansów obowiązującym od 1 stycznia 2018 roku.

Aneks do umowy kredytu podpisany przez Grupę Azoty PUŁAWY z Bankiem Pekao S.A.

W dniu 24 listopada 2017 roku podpisany został przez Grupę Azoty PUŁAWY z Bankiem Pekao S.A. Aneks nr 9 do Umowy o limit debetowy o charakterze Intra-day w rachunku bieżącym na kwotę 2 000 tys. zł. Aneks dotyczy przedłużenia okresu kredytowania do dnia 30 listopada 2018 roku.

Po dacie bilansowej

Umowy kredytowe Jednostki Dominującej z Europejskim Bankiem Inwestycyjnym

W dniu 25 stycznia 2018 roku podpisana została przez Jednostkę Dominującą oraz Europejski Bank Inwestycyjny długoterminowa Umowa kredytu dotycząca finansowania w kwocie 145 000 tys. EUR, na okres 10 lat od uruchomienia, przeznaczona na finansowanie wybranych projektów w ramach programu inwestycyjnego oraz badań i rozwoju Grupy.

Jednocześnie Jednostka Dominująca zawarła z EBI aneks do umowy kredytu dotyczącej finansowania w kwocie 550 000 tys. zł z 28 maja 2015 roku, w celu zharmonizowania istotnych warunków obu w/w umów, a które podlegają harmonizacji w ramach pozostałych umów o finansowanie korporacyjne Grupy.

5.7. Informacje o zaciągniętych, wypowiedzianych oraz udzielonych pożyczkach

Wszystkie pożyczki zostały zawarte w PLN, o ile nie wskazano inaczej. Oprocentowanie pożyczek w walucie PLN oparte jest o zmienne rynkowe stopy procentowej WIBOR, powiększone o marżę banku, natomiast kredytów w EUR, o zmienne rynkowe stopy procentowej EURIBOR powiększone o marżę banku.

Pożyczki w ramach Grupy Azoty

Umowa pożyczki pomiędzy Grupą Azoty Puławy a SCF Natural Sp. z o.o.

W dniu 16 stycznia 2017 roku Grupa Azoty PUŁAWY podpisała z SCF Natural Sp. z o.o. umowę pożyczki w kwocie 1,0 mln zł. Ostateczny termin spłaty pożyczki wyznaczono do 31 października 2022 roku.

W dniu 19 czerwca 2017 roku podpisany został Aneks Nr 2 do Umowy o ustanowienie zastawu rejestrowego z SCF Natural Sp. z o.o. Aneks dotyczy objęcia zastawem rejestrowym wierzytelności wynikających z Umowy Pożyczki z dnia 16 stycznia 2017 roku. Wskutek zabezpieczenia istniejącym zastawem wartość najwyższej sumy zabezpieczenia ulegnie podwyższeniu z kwoty 715 tys. zł do kwoty 1 915 tys. zł.

W dniu 28 czerwca 2017 roku podpisany został Aneks Nr 1 do Umowy przelewu praw z polisy ubezpieczeniowej z dnia 17 czerwca 2014 roku z SCF Natural Sp. z o.o. Aneks dotyczy objęcia cesją z polisy wierzytelności wynikających z Umowy Pożyczki z dnia 16 stycznia 2017 roku.

W dniu 12 września 2017 roku Grupa Azoty PUŁAWY podpisała z SCF Natural Sp. z o.o. Aneks nr 1 do Umowy pożyczki z dnia 16 stycznia 2017 roku, wydłużający o 6 miesięcy termin ustanowienia zabezpieczeń tj. do dnia 31 grudnia 2017 roku.

W dniu 20 grudnia 2017 roku SCF Natural Sp. z o.o. podpisały Akt Notarialny dotyczący ustanowienia hipoteki w wysokości 0,5 mln zł jako zabezpieczenie udzielonych pożyczek.

Spłata pożyczki

W dniu 16 stycznia 2017 roku spółka ZAKSA S.A. spłaciła pożyczkę w kwocie 500 tys. zł udzieloną przez Grupę Azoty KĘDZIERZYN w dniu 14 listopada 2016 roku z przeznaczeniem na finansowanie bieżącej działalności. Pożyczka została spłacona poprzez kompensatę wzajemnych wierzytelności wynikających z umowy pożyczki z dnia 14 listopada 2016 roku oraz umowy o świadczeniu usług

reklamowych zawartej w dniu 9 października 2015 roku w terminie płatności faktury wystawionej przez ZAKSA, na podstawie umowy o świadczeniu usług reklamowych z dnia 9 października 2015 roku za usługi świadczone w okresie od dnia 1 stycznia 2017 roku do dnia 30 czerwca 2017 roku.

Spłata pożyczki

Z dniem 31 maja 2017 roku spółka Bałtycka Baza Masowa Sp. z o.o. dokonała spłaty ostatniej raty pożyczki konsolidującej z dnia 23 grudnia 2015 roku udzielonej przez Grupę Azoty PUŁAWY. Kwota przyznanej pożyczki wynosiła 4 mln zł.

Spłata pożyczki

W dniu 18 sierpnia 2017 GZNF "Fosfory" Sp. z o.o. dokonały spłaty wraz z odsetkami ostatniej raty pożyczki udzielonej przez Grupę Azoty PUŁAWY w 26 maja 2011 roku na kwotę 79 mln zł.

W dniu 18 grudnia 2017 roku Zarząd Grupy Azoty PUŁAWY podjął decyzję o rozwiązaniu Porozumienia w sprawie warunków spłaty wierzytelności zawartego z GZNF "Fosfory" Sp. z o.o. w dniu 26 maja 2011 roku.

Spłata pożyczki

Z dniem 29 grudnia 2017 roku Grupa Azoty S.A. dokonała spłaty wraz z odsetkami pożyczki z dnia 23 grudnia 2013 roku udzielonej przez Grupę Azoty KiZChS Siarkopol Sp. z o.o. w kwocie 50 mln zł.

Umowa pożyczki pomiędzy Grupą Azoty Puławy a Zakładami Azotowymi Chorzów S.A.

Dnia 22 grudnia 2016 roku Zarząd Zakładów Azotowych Chorzów S.A. zwrócił się z wnioskiem do Zarządu Grupy Azoty PUŁAWY o konsolidację zadłużenia z tytułu udzielonych w dniu 2 kwietnia 2014 roku oraz w dniu 13 marca 2015 roku pożyczek oraz o zmianę terminów spłat rat.

Poprzednio, to jest w dniu 22 czerwca 2016 roku, Zarząd Zakładów Azotowych Chorzów S.A. – w celu utrzymania bieżącej płynności spółki - zwrócił się z wnioskiem do Grupy Azoty PUŁAWY o czasowe zawieszenie spłat rat pożyczek. Decyzja w tej sprawie została odłożona do czasu zakończenia przez Zarząd Zakładów Azotowych Chorzów S.A. prac i przyjęcia do realizacji programu naprawczego spółki.

W dniu 11 grudnia 2017 roku Zakłady Azotowe Chorzów S.A. dokonały spłaty całości zaległych rat (18 rat za okres od czerwca 2016 roku do listopada 2017 roku) w wysokości 10 080 tys. zł z tytułu umowy pożyczki z dnia 2 kwietnia 2014 roku oraz całości zaległych rat (18 rat za okres od czerwca 2016 roku do listopada 2017 roku) w wysokości 1 296 tys. zł z tytułu umowy pożyczki z dnia 13 marca 2015 roku.

W dniu 15 grudnia 2017 roku Zakłady Azotowe Chorzów S.A.:

• dokonały wcześniejszej spłaty pozostałej części pożyczki w wysokości 1 996 tys. zł udzielonej zgodnie z umową z dnia 13 marca 2015 roku, w związku z czym zobowiązania z tytułu w/w pożyczki na dzień 31 grudnia 2017 roku nie występują,
• dokonały wcześniejszej spłaty części pożyczki w wysokości 4 628 tys. zł udzielonej zgodnie z umową z dnia 2 kwietnia 2014 roku, w związku z czym zobowiązania z tytułu w/w pożyczki na dzień 31 grudnia 2017 roku wynoszą 24 452 tys. zł.

W dniu 20 grudnia 2017 roku podpisany został Aneks Nr 2 do Umowy pożyczki z dnia 2 kwietnia 2014 roku zawartej z Zakłady Azotowe Chorzów S.A. dotyczący przesunięcia terminu spłaty pożyczki na lata 2021-2023.

Umowa o finansowanie wewnątrzgrupowe

W 2017 roku w ramach Umowy o finansowanie wewnątrzgrupowe zawartej w dniu 23 kwietnia 2015 roku, Jednostka Dominująca. uruchomiła następujące kwoty pożyczki dla Grupy Azoty KĘDZIERZYN:

• kolejne transze pożyczki na finansowanie zadania inwestycyjnego pn. "Nowa Elektrociepłownia w Grupie Azoty ZAK S.A. - etap I" w łącznej kwocie 43 008 tys. zł,
• pożyczkę na finansowanie zadania inwestycyjnego pn. "Modernizacja Instalacji Mocznika" w kwocie 19 856 tys. zł,
• pożyczkę na finansowanie zadania inwestycyjnego pn. " Modernizacji Oczyszczalni Biologicznej na Wydziale Wodno – Ściekowym w Jednostce Infrastruktury" w kwocie 7 322 tys. zł,
• pożyczkę na finansowanie zadania inwestycyjnego pn. "Kompresor gazu surowego (GHH)" w kwocie 7 732 tys. zł.

Ponadto po dniu bilansowym, w dniu 31 stycznia 2018 roku, w ramach powyższej umowy o finansowanie wewnątrzgrupowe uruchomiono pożyczkę na zadanie inwestycyjne pn. "Modernizacja Oczyszczalni Biologicznej na Wydziale Wodno – Ściekowym w Jednostce Infrastruktury" 4 447 tys. zł.

Pożyczki poza Grupą Kapitałową

Częściowe umorzenie pożyczki WFOŚiGW udzielonej ZA Chorzów

W dniu 2 stycznia 2017 roku Zakłady Azotowe Chorzów S.A. złożyły wniosek o częściowe umorzenie pożyczki z WFOŚiGW. Uchwałą z 22 lutego 2017 roku Rada Nadzorcza WFOŚiGW wyraziła zgodę na częściowe umorzenie pożyczki w kwocie 168 tys. zł. Umowę podpisano w dniu 8 marca 2017 roku. Umorzenie to udzielone zostało w oparciu o zasadę de minimis, wartość powstałej z tego tytułu pomocy publicznej wyniosła około 39 tys. EUR. Zmianę miesięcznych rat w związku z częściowym umorzeniem pożyczki reguluje aneks nr 3 z dnia 7 kwietnia 2017 roku do Umowy.

Zarząd WFOŚiGW wyraził też zgodę na częściowe zwolnienie zabezpieczenia spłaty pożyczki w kwocie 401 tys. zł. Część lokaty stanowiącej zabezpieczenie pożyczki WFOŚiGW wynosi 219 tys. zł.

W 2017 roku w Zakładach Azotowych Chorzów S.A. w finansowaniu zewnętrznym nie wystąpiły przypadki niespłaconych kredytów i pożyczek lub naruszenia postanowień umowy kredytu/pożyczki.

5.8. Informacja o udzielonych i otrzymanych poręczeniach i gwarancjach, głównie podmiotom powiązanym z Grupą Azoty

Udzielone poręczenia

Poręczenie udzielone przez Jednostkę Dominującą dla Banku Inwestycyjnego Kraju Związkowego Brandenburgia (ILB)

Rada Nadzorcza Jednostki Dominującej udzieliła zgody na poręczenie za Grupę Azoty ATT Polymers GmbH do kwoty 1 800 tys. EUR celem zabezpieczenia dotacji udzielanej przez Bank Inwestycyjny Kraju Związkowego Brandenburgia (ILB) na sfinansowanie 20% nakładów na przedsięwzięcie pn. "Budowa Centrum Logistycznego" w Guben.

W dniu 14 lutego 2017 roku Jednostka Dominująca zawarła z Grupą Azoty ATT Polymers GmbH umowę o udzieleniu poręczenia, a następnie udzieliła poręczenia za w/w spółkę zależną do kwoty 1 800 tys. EUR.

Udzielenie poręczenia na rzecz ILB służy zabezpieczeniu dotacji udzielanej Grupie Azoty ATT Polymers GmbH w kwocie 1 500 tys. EUR na sfinansowanie 20% nakładów na "Budowę Centrum Logistycznego" w Guben.

Gwarancje

Udzielone gwarancje kredytów

W związku z zawarciem w dniu 25 stycznia 2018 roku długoterminowej Umowy kredytu przez Jednostkę Dominującą z Europejskim Bankiem Inwestycyjnym w kwocie 145 000 tys. EUR, w dniu 25 stycznia 2018 roku zawarta została przez kluczowe spółki zależne Grupy Azoty, w tym Grupę Azoty PUŁAWY, Grupę Azoty POLICE oraz Grupę Azoty KĘDZIERZYN umowa gwarancji z EBI na zabezpieczenie zobowiązań wynikających z w/w umowy kredytu.

Na podstawie umowy gwarancji, kluczowe spółki zależne, będące gwarantami, udzieliły gwarancji za zobowiązania Jednostki Dominującej wynikające z w/w umowy kredytu, każda do kwoty stanowiącej 1/3 ze 120% kwoty Umowy kredytu z EBI, tj. do wysokości 58 000 tys. EUR.

Gwarancje wystawione i aneksowane na zlecenie spółek Grupy Azoty

Grupa Azoty nie wystawiła w 2017 roku gwarancji, których łączna wartość przekraczałaby 10% kapitałów własnych Jednostki Dominującej.

W 2017 roku Grupa nie aneksowała gwarancji, których łączna wartość przekraczałaby 10% kapitałów własnych Jednostki Dominującej.

Nazwa podmiotu, któremu zostały udzielone gwarancje	Łączna kwota gwarancji (w tys. zł)	Data udzielenia gwarancji	Okres na jaki udzielono gwarancji	Warunki finansowe	Charakter powiązania
Gwarancja bankowa wystawiona przez PKO BP S.A. dla AZOT Grodno, na zlecenie Jednostki Dominującej	267 tys. EUR	19.05.2017	15.08.2017	Gwarancja bankowa wystawiona przez PKO BP S.A. w ramach limitu LKW	Zabezpieczenie przedpłaty na katalizator
WTT Warszawa, na zlecenie GA S.A.	69 tys. EUR	06.10.2017	19.12.2020	Gwarancja bankowa wystawiona przez PKO BP S.A. w ramach limitu LKW	Zabezpieczenie terminowego dokonywania płatności oraz innych obowiązków wynikających z umowy najmu
Gwarancja bankowa wystawiona przez PKO BP S.A. dla Umicore Precious Metals Refining, na zlecenie Grupy Azoty KĘDZIERZYN	13 715	15.03.2017	30.11.2017	Gwarancja bankowa wystawiona przez PKO BP S.A. w ramach limitu LKW	Gwarancja zapłaty - "Umowa dotycząca wcześniejszej produkcji metali związana z Umową dotyczącą odzyskiwania nr 13.1710.000" z 9 marca 2017 roku
Izba Administracji Skarbowej w Szczecinie na zlecenie Grupy Azoty POLICE	4 000 (zmniejszona 22.05.2017 do kwoty 1 000)	24.03.2017 (aneks)	22.05.2018	Marża bankowa	Gwarancja zapłaty długu celnego
GAZ-SYSTEM S.A. na zlecenie Grupy Azoty POLICE	3 522	01.12.2017	30.11.2018	Marża bankowa	Zabezpieczenie umowy przesyłu gazu
Gwarancja bankowa wystawiona przez PKO BP S.A. dla Głównego Inspektora Ochrony Środowiska, na zlecenie Grupy Azoty KĘDZIERZYN	2 305	- 04.05.2017 - 09.06.2017 (Aneks nr 1)	30.09.2018	Gwarancja bankowa wystawiona przez PKO BP S.A. w ramach limitu LKW	Gwarancja zapłaty - zabezpieczenie pokrycia kosztów odbioru odpadów przez Umicore Precious Metals Refining
GAZ-SYSTEM S.A., na zlecenie Grupy Azoty KĘDZIERZYN	1 932	29.11.2017	30.11.2018	Gwarancja bankowa wystawiona przez PKO BP S.A. w ramach limitu LKW	Zabezpieczenie umowy przesyłu gazu
PSE S.A. na zlecenie Grupy Azoty POLICE	1 300	17.03.2017 (aneks)	31.12.2017	Marża bankowa	Zabezpieczenie umowy przesyłania energii elektrycznej
PSE S.A. na zlecenie Grupy Azoty POLICE	1 300	15.11.2017 (aneks)	31.12.2019	Marża bankowa	Zabezpieczenie umowy przesyłania energii elektrycznej
GAZ-SYSTEM S.A., na zlecenie Jednostki Dominującej	733	24.11.2017 (aneks)	30.11.2018	Gwarancja bankowa wystawiona przez PKO BP S.A. w ramach limitu LKW	Zabezpieczenie umowy przesyłu gazu
Rafako S.A na zlecenie Grupy Azoty Prorem Sp. z o.o.	640	07.07.2017	07.07.2020	20% kwoty udzielonej gwarancji stanowi wpłata środków pieniężnych na rachunek banku, a pozostałe 80% jest w ramach limitu kredytowego do Umowy ramowej o udzielenie gwarancji bankowych z PKO BP	Gwarancja należytego wykonania umowy

Nazwa podmiotu, któremu zostały udzielone gwarancje	Łączna kwota gwarancji (w tys. zł)	Data udzielenia gwarancji	Okres na jaki udzielono gwarancji	Warunki finansowe	Charakter powiązania
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Krakowie Beneficjent: Skarb Państwa na zlecenie Jednostki Dominującej	450	28.11.2017	Bez ograniczenia czasowego	Gwarancja bankowa wystawiona przez PKO BP S.A. w ramach limitu LKW	Zabezpieczenie procedur celnych
Grupa Azoty POLICE na zlecenie Prozap Sp. z o.o.	375	10.04.2017	20.10.2020	wpłata 100% środków na konto PKO BP	Spółka z Grupy Azoty. Gwarancja bankowa dobrego wykonania umowy
Gwarancja bankowa wystawiona przez PKO BP S.A. na rzecz Zamak Mecator Sp. z o.o., na zlecenie Grupy Azoty KĘDZIERZYN	295	15.03.2017	17.07.2017	Gwarancja bankowa wystawiona przez PKO BP S.A. w ramach limitu LKW	Gwarancja zapłaty (dot. linii do granulacji tworzyw w oparciu o wytłaczarkę dwuślimakową RES-2P/24A Explorer) Umowa nr 361/EC/LS/CBP/2016 z 22 lutego 2017 roku
PGE Górnictwo i Energetyka Konwencjonalna S.A. na zlecenie Grupy Azoty KĘDZIERZYN	259	19.12.2017	30.01.2019	Gwarancja bankowa wystawiona przez PKO BP S.A. w ramach limitu LKW	Zabezpieczenie należytego wykonania umowy na dostawę 40% technicznego roztworu mocznika dla oddziału Elektrownia Opole.
GAZ-SYSTEM S.A., na zlecenie Jednostki Dominującej	234	24.11.2017 (aneks)	30.11.2018	Gwarancja bankowa wystawiona przez PKO BP S.A. w ramach limitu LKW	Zabezpieczenie umowy przesyłu gazu
SABIC Arabia Saudyjska na zlecenie Prozap Sp. z o.o.	224	15.05.2017	28.02.2018	Blokada środków w wysokości 350 tys. PLN na rachunku w BGK	Podmiot spoza Grupy Azoty. Regwarancja bankowa zwrotu zaliczki
Grupa Azoty POLICE na zlecenie ERBUD S.A.	50	22.02.2017	31.05.2017	-	Gwarancja ubezpieczenia zapłaty wadium
Mostostal Zabrze Realizacje Przemysłowe S.A na zlecenie Grupy Azoty Prorem Sp. z o.o.	50	12.01.2017	12.01.2020	20% kwoty udzielonej gwarancji stanowi wpłata środków pieniężnych na rachunek banku, a pozostałe 80% jest w ramach limitu kredytowego do Umowy ramowej o udzielenie gwarancji bankowych z PKO BP	Gwarancja należytego wykonania umowy zwiększona w związku z aneksem nr 1 do umowy Umowa nr 01/ZMO/2016
Mostostal Puławy S.A na zlecenie Grupy Azoty Prorem Sp. z o.o.	30	09.08.2017	20.07.2020	20% kwoty udzielonej gwarancji stanowi wpłata środków pieniężnych na rachunek banku, a pozostałe 80% jest w ramach limitu kredytowego do Umowy ramowej o udzielenie gwarancji bankowych z PKO BP	Gwarancja należytego wykonania umowy

Nazwa podmiotu, któremu zostały udzielone gwarancje	Łączna kwota gwarancji (w tys. zł)	Data udzielenia gwarancji	Okres na jaki udzielono gwarancji	Warunki finansowe	Charakter powiązania
Zakładu Odzysku i Składowania Odpadów Komunalnych na zlecenie Grupy Azoty Police Serwis Sp. z o.o.	11	05.09.2017	13.05.2019	Gwarancja ubezpieczeniowa PZU SA	Gwarancja należytego usunięcia wad i usterek
Zakładu Odzysku i Składowania Odpadów Komunalnych na zlecenie Grupy Azoty Police Serwis Sp. z o.o.	2	05.09.2017	12.06.2019	Gwarancja ubezpieczeniowa PZU SA	Gwarancja należytego usunięcia wad i usterek

Źródło: Opracowanie własne.

Wystawione akredytywy

W 2017 roku zostały otwarte na zlecenie Grupy Azoty PUŁAWY przez Bank PKO BP S.A w ramach Umowy kredytu w formie limitu kredytowego wielocelowego następujące akredytywy importowe:

• w dniu 5 lipca 2017 roku akredytywa na kwotę 2 040 tys. EUR na okres do 30 czerwca 2018 roku. Beneficjentem akredytywy jest dostawca instalacji produkcyjnej;
• w dniu 4 sierpnia 2017 roku akredytywa na kwotę 19 013 tys. EUR na okres do 30 sierpnia 2019 roku. Beneficjentem akredytywy jest dostawca instalacji produkcyjnej. W dniu 22 września 2017 roku dokonano płatności w ramach w/w akredytywy w kwocie 6 338 tys. EUR. Saldo akredytywy na dzień 31 grudnia 2017 roku wynosi 12 675 tys. EUR;
• w dniu 19 października 2017 roku akredytywa na kwotę 1 388 tys. EUR na okres do 30 września 2019 roku. Beneficjentem akredytywy jest dostawca wyposażenia instalacji produkcyjnej;
• w dniu 22 listopada 2017 roku akredytywa na kwotę 1,5 tys. EUR na okres do 24 lipca 2018 roku. Beneficjentem akredytywy jest dostawca urządzeń;
• w dniu 13 grudnia 2017 roku, akredytywa na kwotę 19,7 tys. EUR na okres do 30 kwietnia 2018 roku. Beneficjentem akredytywy jest dostawca wkładu do urządzenia;
• W dniu 27 grudnia 2017 roku, akredytywa na kwotę 481,6 tys. EUR na okres do 31 marca 2018 roku. Beneficjentem akredytywy jest dostawca urządzenia.

W dniu 29 września 2017 roku wygasły dwie akredytywy importowe wystawione przez PKO BP S.A. na zlecenie Jednostki Dominującej, zabezpieczające zobowiązania wynikających z kontraktu na realizację projektu budowy Wytwórni Poliamidów II, z których do rozliczenia pozostały kwoty: 139,5 tys. EUR i 810 tys. EUR.

W dniu 4 grudnia 2017 roku na zlecenie Jednostki Dominującej Bank PKO BP S.A. otworzył dwie akredytywy importowe na powyższe kwoty tj. 139,5 tys. EUR i 810 tys. EUR, przedłużając zabezpieczenie zobowiązań wynikających z kontraktu na realizację projektu budowy Wytwórni Poliamidów II na okres do 30 listopada 2018 roku. Akredytywy zostały otwarte w ramach Umowy kredytu w formie limitu kredytowego wielocelowego zawartej z PKO BP S.A.

W dniu 28 grudnia 2017 roku na zlecenie Grupy Azoty POLICE wystawiony został aneks do akredytywy stand by na kwotę 1 300 tys. USD na okres do 30 grudnia 2018 roku. Beneficjentem akredytywy jest Marsulex Environmental Technologies.

5.9. Opis istotnych pozycji pozabilansowych

Spółki Grupy Azoty posiadały weksle in blanco oraz gwarancje wystawione na zlecenie spółek Grupy Azoty. Weksle in blanco wystawione przez spółki Grupy Azoty oraz gwarancje wystawione przez banki lub ubezpieczycieli na zlecenie spółek Grupy Azoty, na zabezpieczenie zobowiązań ujmowanych w sprawozdaniu z sytuacji finansowej, lub z których prawdopodobieństwo wypływu środków z tytułu wypełnienia obowiązku jest znikoma, nie są prezentowane jako zobowiązania warunkowe.

5.10. Instrumenty finansowe - polityka stosowana w zakresie ryzyka oraz instrumenty, cele i metody zarządzania ryzykiem

W ramach Polityki zarządzania ryzykiem finansowym Grupa identyfikuje następujące ryzyka oraz przyjęła następujące cele i metody zarządzania tym ryzykiem:

Zarządzanie ryzykiem walutowym

W Grupie obowiązywała w 2017 roku Polityka Zarządzania Ryzykiem Finansowym (Walutowym i Stopy Procentowej)", które jest jednym z narzędzi scentralizowanego Modelu Finansowania Grupy i obowiązuję w spółkach Grupy, w których to ryzyko na poziomie istotnym występuje.

Identyfikacja ryzyka walutowego:

Grupa Azoty narażona jest na ryzyko walutowe, z uwagi na ekspozycję walutową netto w EUR i w USD, wynikającą z salda obrotów walutowych z działalności handlowej i zakupów oraz z należności i zobowiązań handlowych, finansowych i inwestycyjnych.

Grupa Azoty narażona jest ponadto na ryzyko wynikające z okresowo występującej podwyższonej zmienności kursów walutowych, w tym wpływu zmian kursu EUR do USD, na kształtowanie się kursu PLN do tych walut.

• Cel zarządzania ryzykiem walutowym: Ograniczenie zmienności ujętych w planie przepływów walutowych Grupy w EUR i USD oraz ich zabezpieczenie przed niekorzystnymi zmianami kursów poprzez instrumenty służące ograniczeniu ekspozycji walutowej oraz jej wpływu na wynik finansowy Grupy. Zgodnie z przyjętą Polityką celem zarządzania ryzykiem walutowym w Grupie Azoty jest ograniczenie do poziomu akceptowalnego przez Grupę niekorzystnego wpływu zmian kursów walutowych na przepływy pieniężne Grupy, który jest określany w oparciu o metodologię VaR.
• Określenie poziomu zabezpieczeń walutowych: Jako optymalny poziom walutowych transakcji zabezpieczających przyjmuje się obejmowanie zabezpieczeniem maksymalnie do 80% planowanej ekspozycji walutowej netto, na okres do 6 miesięcy od daty zawierania transakcji, maksymalnie do 50% planowanej ekspozycji walutowej na okres powyżej 6 do 12 miesięcy od daty zawierania transakcji i maksymalnie do 30% planowanej ekspozycji walutowej na okres powyżej 12 do 24 miesięcy.

Przekroczenie wyżej określonych poziomów walutowych zabezpieczeń wymaga zgody Zarządu na podstawie rekomendacji Komitetu Ryzyka.

Zasady zawierania walutowych transakcji zabezpieczających:

Walutowe transakcje zabezpieczające są zawierane w sposób ograniczający planowaną ekspozycję walutową Grupy Azoty i stanowią instrument zabezpieczający przepływy pieniężne zgodnie z zasadami rachunkowości zabezpieczeń. Nominał waluty zaangażowanej w transakcje nie może być wyższy od pozycji zabezpieczanej w tej walucie.

W celu zabezpieczenia nadwyżki walutowej w EUR i USD Grupa Azoty w pierwszej kolejności stosuje hedging naturalny, polegający na zwiększaniu wartości przyszłych zobowiązań w EUR i USD, poprzez zawieranie w tych walutach umów zaopatrzeniowych, inwestycyjnych i finansowych.

Pozostała ekspozycja walutowa ograniczana jest przez zawieranie transakcji stanowiących następujący zamknięty katalog obejmujący:

• walutowe transakcje typu forward,
• swap walutowy, będący transakcją okresowej zamiany walutami z bankiem służący bieżącej optymalizacji krótkoterminowego niedopasowania struktury walutowej,
• możliwe jest ponadto zawieranie symetrycznych walutowych struktur opcyjnych, typu "korytarz walutowy", lub innych symetrycznych złożeń zakupu opcji typu put oraz sprzedaży opcji walutowej call.

Rozliczenie zabezpieczających transakcji walutowych następuje co do zasady przez fizyczną dostawę waluty w dacie zapadalności.

Zgodnie z "Polityką Zarządzania Ryzykiem Finansowym (Walutowym i Stopy Procentowej)", Grupa Azoty może zawierać transakcje zabezpieczające w horyzoncie do 24 miesięcy - jeżeli skutkuje to ograniczeniem ryzyka niekorzystnego wpływu zmian kursów walutowych na przepływy pieniężne (w ramach przyjętych limitów i współczynników zabezpieczenia oraz przy zastosowaniu metodologii VaR).

Grupa Azoty zawiera walutowe transakcje zabezpieczające wyłącznie z bankami, z którymi zawarła wcześniej umowę ramową kompleksowo regulującą zasady zawierania i rozliczania tego typu transakcji.

Zawarcie walutowych transakcji zabezpieczających w horyzoncie czasowym powyżej 24 miesięcy lub wykraczających poza zasady określone w Polityce Zarządzania Ryzykiem Finansowym wymaga akceptacji Zarządu na podstawie rekomendacji Komitetu Finansowego.

Zarządzanie ryzykiem stóp procentowych

Grupa Azoty jest narażona na ryzyko stóp procentowych wynikające ze zobowiązań finansowych (głównie kredytów i pożyczek) w PLN i EUR, które oparte są o rynkowe zmienne stopy procentowe oraz aktywów finansowych (głównie lokat) bankowych w PLN, które oparte są o rynkowe zmienne i stałe stopy procentowe.

Celem zarządzania ryzykiem stóp procentowych jest optymalizacja poziomu stóp procentowych pod kątem:

• ograniczeniem ryzyka niekorzystnego wpływu zmian stóp procentowych na przepływy pieniężne,
• minimalizacji kosztów oprocentowania kapitału obcego,
• zapewnienia najwyższej dostępnej dochodowości aktywów finansowych, przy zachowaniu bezpieczeństwa ich alokacji.

Realizacja powyższego celu uwzględnia uzyskanie optymalnej struktury i kosztu finansowania inwestycji z wykorzystaniem kapitału pozyskanego z emisji i kredytowych źródeł finansowania oraz zapewnienie optymalnego poziomu kapitału obrotowego.

Grupa Azoty stosuje w pierwszej kolejności hedging naturalny oparty o wykorzystanie wspólnej bazy oprocentowania dla kredytów oraz aktywów finansowych utrzymywanych w PLN, a ponadto wykorzystanie kredytów długoterminowych dostępnych wg stałej stopy oprocentowania w EUR.

Zabezpieczenie pozostałej ekspozycji na ryzyko stóp procentowych może następować przez zawarcie poniżej wskazanych transakcji stanowiących zamknięty katalog:

• transakcje terminowe na stopę procentową FRA,
• transakcje zamiany stóp procentowych IRS,
• walutowe transakcje zamiany stóp procentowych CIRS.

Zawarcie transakcji zabezpieczającej przed ryzykiem stóp procentowych może nastąpić w przypadku zapewnienia ograniczenia planowanych kosztów finansowych instrumentu bazowego i wymaga akceptacji Komitetu Ryzyka.

Zawarcie transakcji zabezpieczających przed ryzykiem stóp procentowych w horyzoncie czasowym powyżej 12 miesięcy lub wykraczających poza zasady określone w Polityce zarządzania ryzykiem finansowym wymagać będzie akceptacji Zarządu.

Polityka zarządzania ryzykiem cenowym

Uwzględniając fakt, iż adekwatne instrumenty finansowe zabezpieczenia ryzyka cenowego głównych surowców i produktów Grupy Azoty nie występują lub nie stwierdzono istotnej korelacji między kształtowaniem cen tego rodzaju instrumentów zabezpieczających oraz cen kontraktowych surowców i produktów, Grupa nie planuje ich wykorzystania do zabezpieczenia zmienności cen.

Celem Grupy Azoty jest ograniczenie ryzyka zmienności cen poprzez hedging naturalny polegający na powiązaniu możliwie największej części obrotów zakupowych i sprzedażowych (przede wszystkim ciągu produkcyjnego: fenol, benzen, kaprolaktam, poliamid) w zawieranych kontraktach ramowych ze zmianami cen notowań ICIS dla bazowego surowca.

Polityka zarządzania ryzykiem kredytowym

W Grupie Azoty obowiązuje jednolita polityka oraz procedury zarządzania ryzykiem kredytowym, przyjęte we wszystkich kluczowych spółkach Grupy, w których to ryzyko występuje.

• Zidentyfikowane ryzyka kredytowe:
• Ryzyko kredytowe Grupy wynika z:
• alokacji środków pieniężnych lub innych aktywów pieniężnych w bankach,
• udzielania kontrahentom kredytów kupieckich w związku ze sprzedażą produktów i usług.
• Cel zarządzania ryzykiem kredytowym:

Minimalizacja ryzyka utraty aktywów finansowych, takich jak pożyczki, należności, środki pieniężne i inne aktywa pieniężne.

• Określenie instrumentów alokacji środków pieniężnych Dopuszczone jest stosownie w grupie następujących instrumentów lokowania środków pieniężnych w Grupie:
• lokat bankowych w bankach o wysokim standingu finansowym,
• obligacji lub bonów skarbowych Skarbu Państwa Polskiego,
• innych instrumentów o podobnych charakterze.

Określenie limitów kredytów kupieckich:

Łączny limit kredytu kupieckiego udzielonego kontrahentami przez spółkę z Grupy nie powinien przekraczać:

• ubezpieczonego limit kredytu kupieckiego,
• rynkowej wartości zabezpieczenia ustanowionego przez klienta,
• limitu kredytu kupieckiego przyznanego przez spółkę z Grupy na podstawie oceny standingu finansowego kontrahenta.
• Zasady zarządzania ryzykiem kredytowym w zakresie:

a) zawierania transakcji alokacji środków pieniężnych i innych aktywów pieniężnych:

• spółka z Grupy Azoty dokonuje alokacji środków pieniężnych na podstawie wyboru najwyższych kwotowań stawek lokat uzyskanych z co najmniej 3 banków, z uwzględnieniem limitów alokacji, za wyjątkiem lokat typu overnight, które mogą być zawarte z bankiem w którym występuje nadwyżka finansowa,
• przekroczenie limitu alokacji i/lub zawarcie lokaty w horyzoncie czasowym ponad 1 roku wymaga zgody Członka Zarządu odpowiedzialnego za obszar finansów lub Prezesa Zarządu Grupy Azoty.

b) udzielania kredytów kupieckich:

• spółka z Grupy Azoty określa limit kredytu kupieckiego na podstawie wniosku służb odpowiedzialnych za zawarcie transakcji sprzedaży,
• limit kredytu kupieckiego nie wymaga odrębnej akceptacji w przypadku jego pokrycia ubezpieczeniem lub ustanowienia zabezpieczania przez bank lub inną instytucję o wysokiej wiarygodności finansowej,
• w pozostałych przypadkach decyzja o limicie kredytu kupieckiego wymaga zgody Departamentu Korporacyjnego Finansów do kwoty 2 mln zł, Komitetu Ryzyka Kredytowego do 5 mln zł oraz powyżej 5 mln zł Członka Zarządu odpowiedzialnego za obszar finansów lub Prezesa Zarządu Grupy Azoty.

W przypadku stwierdzenia zagrożenia niewypłacalnością lub niewypłacalności, skutkujących utworzeniem odpisu aktualizacyjnego, spółka z Grupy Azoty niezwłocznie winna podjąć działania polubowne, windykacyjne lub egzekucyjne zmierzające do odzyskania zagrożonego aktywu finansowego lub jego zabezpieczenia.

Polisy ubezpieczenia należności Grupy Azoty

W ramach zarządzania ryzykiem kredytów kupieckich Grupa Azoty w obszarze ubezpieczeń należności współpracuje z wiodącymi ubezpieczycielami na tym rynku, wykorzystując pozytywne efekty wynikające z dywersyfikacji i konkurencji. Polegają one na dostępie do wyspecjalizowanej wiedzy o standingu ubezpieczonych kontrahentów oraz możliwość dostosowania poziomu udzielanych kredytów kupieckich do wysokości limitów przyznawanych przez poszczególnych ubezpieczycieli dla wspólnych klientów spółek z Grupy Azoty.

Uwzględniając powyższe, Jednostka Dominująca (przy współubezpieczeniu Grupy Azoty SIARKOPOL, Zakładów Azotowych Chorzów S.A., Agrochem Puławy Sp. z o.o., Agrochem Sp. z o.o., GZNF Fosfory Sp. z o.o.) oraz Grupa Azoty KĘDZIERZYN posiadają jednolite globalne polisy ubezpieczenia należności z KUKE obowiązujące do lipca 2019 roku. Z kolei Grupa Azoty PUŁAWY posiadała spójną co do warunków polisę ubezpieczenia należności z EULER HERMES obowiązującą do stycznia 2019 roku. Również Grupa Azoty POLICE posiada globalną polisę zawartą ze spółką ATRADIUS, opartą o ujednolicone warunki, która obowiązuje do listopada 2019 roku.

5.11. Przewidywana sytuacja finansowa

Sytuacja finansowa Grupy Azoty charakteryzuje się pełną zdolnością płatniczą oraz kredytową, zarówno w odniesieniu do Jednostki Dominującej, jak również pozostałych kluczowych spółek Grupy. Oznacza to zdolność Grupy Azoty do terminowego regulowania swoich zobowiązań płatniczych oraz posiadania i generowania nadwyżek z działalności operacyjnej pozwalających na dalsze ich obsługiwanie w terminach płatności.

Wszystkie zobowiązania z tytułu kredytów i pożyczek Grupy Azoty były w 2017 roku realizowane terminowo i nie występuje zagrożenie ich dalszej obsługi.

W 2017 roku Jednostka Dominująca dokonywała wypłaty dywidendy z zysku za rok 2016 w kwocie 78 364 tys. zł, natomiast pozostała cześć zysku została przeznaczona na dalszą realizację Strategii Inwestycyjnej. Również pozostałe spółki z Grupy Azoty dokonały wypłat dywidend z zysku za rok 2016, zgodnie z terminami uchwał w sprawie podziału zysku podjętych przez walne zgromadzenia akcjonariuszy i walne zgromadzenia wspólników.

Grupa Kapitałowa posiada wolne limity w ramach kredytu bieżącego powiązanego ze strukturą i limitami cash-poolingu rzeczywistego, którymi Jednostka Dominująca może zarządzać w sytuacji zmieniającego się zapotrzebowania na środki poszczególnych spółek z Grupy oraz uzupełniająco wolne limity kredytów wielocelowych i obrotowych występujące w spółkach zależnych. Grupa Azoty spełnia jednolite kowenanty umów kredytowych, zgodnie z którymi posiada możliwość istotnego zwiększenia skali zobowiązań finansowych w sytuacji wystąpienia takiego zapotrzebowania.

W ocenie kredytodawców o strategicznym znaczeniu standing finansowy Grupy Azoty jest wysoki i nie występują istotne zagrożenia i ryzyka pogorszenia się tego standingu w przyszłości.

Opracowany Plan Rzeczowo-Finansowy Grupy Kapitałowej na 2018 rok uwzględnia wszelkie posiadane informacje (prognozy) o kształtowaniu się przyszłej sytuacji rynkowej oraz szczegółowe plany rzeczowo-finansowe poszczególnych Jednostek Biznesowych. Plan finansowy zawiera i uwzględnia główne założenia oraz optymalizuje parametry ekonomiczne wynikające ze zidentyfikowanych tendencji makroekonomicznych i wewnętrznych.

Grupa Azoty zamierza konsekwentnie realizować założone w strategii cele finansowe i inwestycyjne mające zapewnić oczekiwany przez inwestorów zwrot z zainwestowanego kapitału przy jednoczesnym zwiększeniu dywersyfikacji ryzyka rynkowego.

Grupa Azoty w celu ograniczania wpływu niekorzystnych zewnętrznych czynników kontynuuje dywersyfikację dostaw gazu ziemnego (głównego surowca do produkcji), stosuje politykę zarządzania ryzykiem kursowym i stopy procentowej oraz ryzykiem wzrostu cen praw do emisji CO2.

Czynnikami zewnętrznymi, które będą wpływały na wyniki, zarówno w segmencie nawozowym, tworzyw sztucznych, jak i chemicznym, będą ceny głównych surowców tj. gazu ziemnego, węgla, energii elektrycznej i benzenu oraz działania konkurencyjne na rynkach, na których swoje produkty lokuje Grupa Azoty.

W segmencie nawozowym, dzięki prowadzonej przez Grupę Azoty polityce kompleksowej obsługi odbiorców końcowych, niezawodności dostaw oraz utrzymywaniu wysokiej jakości produktów, całość produkcji jest skutecznie lokowana na rynku krajowym i zagranicznym, mimo zwiększonego napływu produktów z kierunku wschodniego.

W segmencie chemicznym zakłada się, że stabilna sytuacja na rynku melaminy i roztworów mocznika utrzyma się również w roku 2018, co pozytywnie wpłynie na wyniki finansowe tego segmentu. W 2018 roku stopniowo zwiększane będą ilości wewnętrznego zużycia kaprolaktamu w Grupie w celu przetwórstwa na poliamidy, co jest związane z oddaniem w 2017 do eksploatacji nowej wytwórni poliamidu w Jednostce Dominującej.

6. Ryzyka i zagrożenia oraz perspektywy rozwoju

6.1. Istotne czynniki ryzyka i zagrożenia

Ryzyko dotyczące ceny i dostępności gazu ziemnego

Ryzyko dotyczy Grupy Kapitałowej, w tym Jednostki Dominującej, stopień narażenia określony jest jako średni.

Ryzyko dotyczące cen i zakłóceń w pracy spowodowanych niższym w stosunku do oczekiwanego lub brakiem bieżącego dostępu do gazu ziemnego w odpowiedniej ilości, gatunku i jakości wymaganej do produkcji.

Spółki Grupy Azoty szukając konkurencyjnych źródeł zaopatrzenia w gaz dywersyfikują zarówno kierunki dostaw jak i samych dostawców, informując o szczegółach w swoich komunikatach i raportach. Prowadzone są wspólne negocjacje z dostawcami w zakresie zakupu gazu, z wykorzystaniem wzmocnionej pozycji negocjacyjnej w ramach Grupy Azoty. Grupa Azoty dąży do tego, aby struktura zakupu gazu była wynikiem połączenia umowy wieloletniej ze strategicznym dostawcą (PGNiG S.A.) oraz umów rocznych i krótszych z różnymi dostawcami, jak również transakcji na giełdach i rynku OTC uwzględniających bieżące zapotrzebowanie spółek. Obecnie całość kupowanego przez Grupę Azoty gazu ma ceny oparte o notowania giełdowe. Realizowana w Polsce rozbudowa interkonektorów gazowych, magazynów gazu oraz działający gazoport LNG w Świnoujściu zminimalizowały ryzyko dostępności gazu. Spółki Grupy Azoty obniżają koszty zużycia

gazu również poprzez działania inwestycyjne ukierunkowane na zmniejszenie wskaźników zużycia tego surowca. Ponadto Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego z 12 września 2017 roku dotyczące bezpieczeństwa dostaw gazu wprowadziło mechanizm solidarności regionalnej krajów w przypadku ograniczeń w dostawach gazu, co zmniejsza ryzyko ewentualnego braku dostaw gazu.

Ryzyko dotyczące procesu planowania i realizacji projektów strategicznych

Ryzyko dotyczy Grupy Kapitałowej, w tym Jednostki Dominującej, stopień narażenia określony jest jako średni.

Ryzyko, że kluczowe realizowane inicjatywy i projekty rozwojowe nie zostaną zakończone zgodnie z założeniami, nie przyniosą oczekiwanych rezultatów, a także, że postawione przed nimi cele nie będą odpowiednio przełożone na proces planowania, realizacji i monitorowania projektów.

Spółki Grupy Azoty kontynuują rozpoczęte w poprzednich latach inwestycje, a także rozpoczynają realizację kolejnych, ważnych z punktu widzenia interesów Grupy projektów strategicznych. Realizacja strategii uzależniona jest od szeregu czynników, w tym takich, które znajdują się poza kontrolą Grupy. Czynniki ryzyka realizacji strategii to czynniki zewnętrzne występujące w otoczeniu Grupy, jak: czynniki makroekonomiczne, sytuacja rynkowa, otoczenie gospodarcze, czy działalność prowadzona przez głównych konkurentów. Negatywny wpływ tych czynników może utrudniać realizację zakładanych kierunków rozwoju Grupy Azoty i wyznaczonych celów strategicznych. Operacjonalizacja Strategii Grupy Azoty na lata 2014-2020 enumeratywnie określiła projekty strategiczne Grupy. W celu ograniczenia ryzyka związanego z realizacją projektów strategicznych w Grupie Azoty zostały wdrożone wewnętrzne procedury, które definiują i regulują proces przygotowania i realizacji projektów inwestycyjnych. Wprowadzono kontrolę nad strategicznymi projektami wraz ze zweryfikowanymi założeniami (efekty biznesowe, budżety, KPI, harmonogramy, podział odpowiedzialności), zapewniono też regularną informację o statusie realizacji projektów. Realizacja projektów inwestycyjnych uwzględnia proces zarządzania zmianą, w ramach którego szczególną uwagę zwraca się na zmiany kursów walut, zmiany cen surowców oraz zmieniające się wymagania dotyczące nowo budowanych instalacji. Dzięki temu możliwa jest bieżąca aktualizacja przyjętych harmonogramów realizacji i planowanych wydatków. Realizacja zadań inwestycyjnych monitorowana jest z punktu widzenia finansowania przez służby kontrolingowe, w celu identyfikacji potencjalnych zagrożeń. Funkcjonujące regulacje uwzględniają również wymagania wynikające z obowiązków jakie ciążą na beneficjentach, którzy uzyskują finansowanie ze środków publicznych.

Ryzyka związane z koniecznością dostosowania procesów produkcyjnych do nowych wymagań prawnych, w tym wymogów środowiskowych

Ryzyko dotyczy Grupy Kapitałowej, w tym Jednostki Dominującej, stopień narażenia określony jest jako średni.

Ryzyko związane z koniecznością dostosowania procesów produkcyjnych do nowych wymagań prawnych, w tym wymogów środowiskowych dotyczących sfery emisji gazów cieplarnianych czy innych form negatywnego oddziaływania na środowisko. Grupa Azoty w sposób ciągły monitoruje wszelkie planowane i wdrażane zmiany w otoczeniu prawnym, mające wpływ na jej działalność. Niezbędne inwestycje wymuszone przepisami prawa są umieszczane w planach inwestycji spółek Grupy.

Emisja gazów cieplarnianych objęta jest regulacjami prawnymi związanymi z funkcjonowaniem unijnego systemu handlu uprawnieniami do emisji gazów cieplarnianych (EU ETS). System ten opiera się na przydziale darmowych uprawnień do emisji gazów cieplarnianych z instalacji, a w przypadku ich braku na zakupie w systemie aukcji. Ilość przydzielanych uprawnień jest w każdym roku zmniejszana o kilka procent. Z powodu wyższego poziomu emisji CO² w stosunku do przydziału darmowych uprawnień Grupa Azoty może być zmuszona do ponoszenia dodatkowych kosztów związanych z działaniami inwestycyjnymi w celu zmniejszenia emisji podtlenku azotu i dwutlenku węgla. Wielkość emisji dwutlenku jest powiązana z energochłonnością produkcji. W celu zmniejszenia wpływu tego ryzyka, spółki Grupy Azoty podejmują działania mające na celu zmniejszanie energochłonności procesów, a co za tym idzie zmniejszenie emisji gazów cieplarnianych. Realizacja wdrożonej Polityki Energetycznej została potwierdzona certyfikatem zgodności Systemu Zarządzania Energią z normą ISO 50001. W przypadku zwiększenia wielkości produkcji lub uruchamiania nowych instalacji podlegających systemowi EU ETS spółki Grupy Azoty na bieżąco występują do Ministerstwa Środowiska z wnioskami o przydział dodatkowych uprawnień do emisji gazów cieplarnianych z rezerwy.

Grupa Azoty stara się dopasować do wymagań IED, które od 1 stycznia 2016 roku weszły w życie i dotyczą nowych standardów emisyjnych dla instalacji spalania paliw (Rozporządzenie Ministra Środowiska w sprawie standardów emisyjnych dla niektórych rodzajów instalacji, źródeł spalania paliw oraz urządzeń spalania i współspalania odpadów z dnia 4 listopada 2014 roku). Nowe standardy dotyczą w szczególności dopuszczalnych wartości emisji dwutlenku siarki, tlenków azotu oraz pyłów.

Dyrektywa IED oraz Prawo Ochrony Środowiska przewidują mechanizm odsunięcia w czasie daty wejścia w życie zaostrzonych standardów emisyjnych. Jednym z nich jest tzw. Przejściowy Plan Krajowy (PPK). Do PPK zgłoszono źródła spalania paliw również obejmujące obiekty wchodzące w skład Grupy Azoty. W celu wypełnienia powyższych standardów realizowane są następujące inwestycje:

• Grupa Azoty KĘDZIERZYN nowy blok energetyczny oparty o węgiel,
• Grupa Azoty S.A. w Tarnowie instalacja IMOS (instalacja mokrego odsiarczania spalin metodą magnezytową),
• Grupa Azoty POLICE instalacja odsiarczania spalin.

Po wypełnieniu wyżej wymienionych prac Grupa Azoty będzie zgodna w zakresie emisji z wymogami IED i przepisami prawa polskiego.

W dniu 28 kwietnia 2017 roku, w wyniku głosowania Komisji Europejskiej przyjęte zostały tzw. "konkluzje BAT" w ramach proponowanych norm BREF dla LCP - Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2010/75/UE z dnia 24 listopada 2010 roku w sprawie emisji przemysłowych (IED).

Grupa Azoty analizuje skutki wynikające z wprowadzenia konkluzji BAT do Dyrektywy IED na zakres niezbędnych modernizacji, które będą konieczne w obszarze energetyki. Konkluzje BAT zobowiązują do przeprowadzenia niezbędnych modernizacji w ciągu 4 lat od daty wejścia ich w życie. W wyniku planowanego przeglądu uregulowań w zakresie Najlepszych Dostępnych Technik Wytwarzania Wielkotonażowych Produktów Nieorganicznych: amoniak, kwasy, nawozy istnieje ryzyko zaostrzenia i rozszerzenia wymogów dotyczących wymagań w zakresie emisji zanieczyszczeń do środowiska. Podobnie istnieje ryzyko związane z wyznaczeniem nowych BAT dla instalacji, które dotychczas nie miały określonych BAT. W celu spełnienia wymogów BAT spółki Grupy Azoty na bieżąco śledzą projekty przepisów prawnych i aktywnie biorą udział w ich opiniowaniu. Do działań realizowanych przez spółki Grupy Azoty w ww. obszarze należy: analiza poziomu efektywności stosowanych technologii, w odniesieniu do tendencji rozwojowych w otoczeniu konkurencyjnym, planowanie i realizacja projektów zmierzających do osiągnięcia poziomu BAT/BREEF na instalacjach produkcyjnych, poszukiwanie nowych propozycji rozwiązań stosowanych w procesach, w szczególności w kierunku zwiększenia efektywności i zmniejszenia energochłonności w odniesieniu do obowiązujących regulacji i poziomu techniki oraz opracowanie i wprowadzenie do palety produktów nowych nawozów na bazie składników wytwarzanych w funkcjonujących instalacjach.

Ryzyko pogorszenia bilansu popytowo-podażowego

Ryzyko dotyczy Grupy Kapitałowej, stopień narażenia określany jest jako wysoki.

Ryzyko związane z występowaniem sytuacji braku równowagi popytowo-podażowej spowodowanej ograniczeniem konsumpcji produktów i/lub nadmiarem dostępnych produktów.

W Segmencie Nawozy – Agro Grupa Azoty identyfikuje ryzyka związane:

• ze zwiększonym importem nawozów azotowych i wieloskładnikowych do Polski jak i Unii Europejskiej, wytworzonych na bazie tańszych surowców, a w konsekwencji z utrzymującą się nadpodażą i agresywną polityką cenową importerów walczących o udział w rynku nawozowym,
• z uruchomieniem znaczących, nowych mocy produkcyjnych nawozów, szczególnie mocznika (USA, Algieria, Rosja), którego nadwyżki podażowe okresowo zaburzają ceny innych nawozów azotowych,
• zwiększenie mocy produkcyjnych nawozów saletrzanych na Węgrzech i zwiększone oddziaływanie tego produktu na rynek południowej Polski,
• z wprowadzeniem w Turcji zakazu na czas nieokreślony obrotu nawozami: saletrą i saletrzakiem (w związku z zamachami terrorystycznymi w tym kraju) - poszukiwanie rynków w Unii Europejskiej dla produktów produkowanych w tym kraju i wcześniej importowanych do Turcji,
• z przejęciami i fuzjami producentów chemicznych, skutkiem czego zwiększeniu może ulec poziom ich oddziaływania na wewnętrzny rynek nawozowy Unii Europejskiej,
• z rozwojem konkurencji poprzez wprowadzanie nowych produktów i bardziej efektywnych rozwiązań technologicznych,
• budowaniem na rynku krajowym struktur handlowych przez firmy dystrybucyjne z kapitałem zagranicznym, co skutkuje sprzedażą nawozów z importu,
• budowaniem na rynku krajowym struktur handlowych producentów nawozów ze Wschodu (np. PhosAgro), co w dłuższej perspektywie czasu może skutkować zwiększeniem sprzedaży nawozów importowanych.

W celu zminimalizowania zidentyfikowanych ryzyk oraz wzmocnienia i ugruntowania pozycji lidera w segmencie produkcji i sprzedaży, Grupa Azoty podejmuje działania zmierzające do optymalizacji kosztów produkcji oraz poszerzenia palety produktów i usług oferowanych klientom. Działania Grupy Azoty w celu wzmocnienia przewagi konkurencyjnej w segmencie nawozów obejmują:

• realizację założeń zaktualizowanej strategii Grupy Azoty w obszarze dystrybucji,
• realizację zadań inwestycyjnych, które przyczynią się do wzrostu efektywności produkcji,
• wzmocnienie pozycji Grupy Azoty poprzez akwizycję oraz plasowanie na rynku nowych produktów,
• aktywny udział w procesie konsolidacji zakładów branży chemicznej,
• podejmowanie działań antydumpingowych,
• aktywne uczestnictwo w pracach stowarzyszenia Fertilizers Europe,
• współpraca z uczelniami oraz instytutami naukowymi,
• realizacja działań zmierzających do wsparcia producentów rolnych w dostępie do najnowszych rozwiązań w zakresie produkcji i nawożenia.

W Segmencie Tworzywa Grupa identyfikuje ryzyka związane:

• z nadpodażą kaprolaktamu i poliamidu na rynku globalnym. Niezagospodarowany wolumen z Dalekiego Wschodu trafia do Europy, co skutkuje kurczeniem się rynku eksportowego dla producentów z Unii Europejskiej, pojawieniem się nadwyżek produktów na rynkach i niezadowalającym poziomem cen,
• z przejęciami i fuzjami producentów chemicznych skutkiem czego zwiększeniu może ulec poziom ich oddziaływania na wewnętrzny rynek Unii Europejskiej.

W celu zminimalizowania skutków prognozowanych trendów rynkowych Grupa Azoty podejmuje szereg działań mających na celu umocnienie pozycji konkurencyjnej, w tym:

• uruchomienie nowej instalacji poliamidu PA6 o zdolnościach produkcyjnych 80 kt/rok w Tarnowie, co spowoduje pełne zbilansowanie kaprolaktamu w ramach Grupy Azoty. Dodatkowym efektem będzie wydłużenie łańcucha produktowego CPL -> PA6,
• Jednostka Dominująca jest w trakcie finalizacji uzgodnień projektu budowy nowej Wytwórni Tworzyw Modyfikowanych na terenie krakowskiej SSE co spowoduje dalsze wydłużenie łańcucha produktowego (PA6 -> compoundy PA6),
• opracowanie wieloletniego programu ograniczania kosztów wytwarzania kaprolaktamu,
• wykorzystanie efektów synergii instalacji w Tarnowie i Puławach, wynikających z połączenia potencjałów produkcyjnych i handlowych,
• Grupa Azoty dostosowuje się do oczekiwań odbiorców, oferowane są nowe produkty tzw. "dedykowane" – dopasowane do specyficznych potrzeb konkretnych klientów,
• prowadzone są działania zmierzające do optymalizacji portfela dostawców surowców, ze szczególnym uwzględnieniem bezpośredniej współpracy z producentami, w ramach wieloletnich umów strategicznych, a także do wypracowania optymalnego modelu logistycznego dostawców surowców,
• kontynuacja polityki dywersyfikacji sprzedaży kaprolaktamu i poliamidu,
• Grupa Azoty monitoruje wszelkie zagrożenia w czasie umożliwiającym podjęcie działań osłabiających ich skutki.

W Segmencie Chemia Grupa Azoty identyfikuje ryzyka związane:

• z osłabieniem popytu na biel tytanową ze strony producentów farb i lakierów, wyższe wymagania jakościowe dotyczące zastosowań bieli w przemyśle tworzyw sztucznych i papieru, znaczne zwiększenie mocy produkcyjnych producentów z Chin, plany związane z zakwalifikowaniem bieli tytanowej jako produktu mogącego potencjalnie wywoływać choroby nowotworowe,
• ze wzrostem podaży alkoholi oxo na zbilansowanych rynkach europejskich, którego przyczyną jest napływ dużych ilości tańszych alkoholi, szczególne z rynku rosyjskiego,
• z importem plastyfikatorów do Unii Europejskiej, gdzie jest zbilansowany rynek o dużej rozmaitości plastyfikatorów i istnieje silna konkurencja, szczególnie groźny jest import nieftalanowych plastyfikatorów z rynku koreańskiego i tureckiego.

Grupa Azoty podejmuje działania obronne przed skutkami ryzyk poprzez:

dostosowanie oferty do potrzeb i wymagań rynku poprzez uruchomienie instalacji do produkcji nieftalanowego plastyfikatora o nazwie "Oxoviflex" i w miarę osiągania coraz większych zdolności produkcyjnych - systematyczne poszukiwanie nowych odbiorców dla tego wyrobu, wysoka czystość alkoholi oxo, a także poszukiwanie nisz rynkowych m.in. poprzez udoskonalenie plastyfikatora DEHP do celów medycznych, organizacja dostaw ściśle wg potrzeb odbiorcy końcowego (flexitanki dla frachtów dalekomorskich małych ilości produktów),

• przedsięwzięcia zmierzające do minimalizacji kosztów produkcji poszczególnych wyrobów,
• aktywne uczestnictwo w działaniach rynkowego public affairs i w pracach stowarzyszeń branżowych.

Ryzyko walutowe

Ryzyko dotyczy Grupy Kapitałowej, w tym Jednostki Dominującej, stopień narażenia określany jest jako średni.

Ryzyko wystąpienia nadmiernych kosztów finansowych, nieodnotowania zakładanych wyników, niezrealizowania zakładanych celów w wyniku niekorzystnych zmian kursów walut (przy uwzględnieniu programu instrumentów zabezpieczających)

Bieżąca pozycja walutowa Grupy Azoty charakteryzuje się dodatnią ekspozycją w EUR oraz w USD i jest zabezpieczana w zależności od trendów kształtowania się kursu EUR oraz USD. Spółki Grupy Azoty wykorzystują do zabezpieczenia pozycji walutowej m.in. takie instrumenty i działania jak transakcje terminowe forward oraz hedging naturalny. Grupa Azoty stosuje od 2014 roku Politykę Zarządzania Ryzykiem Finansowym (Walutowym i Stopy Procentowej). Od 2015 roku ma również zastosowanie scentralizowany model finansowania, uwzględniający długoterminowy horyzont czasowy zabezpieczeń, poprzez stosowanie długoterminowego hedgingu walutowego w postaci zaciągnięcia części finansowania długoterminowego w formie kredytu walutowego w EUR. Począwszy od 2017 roku Grupa Azoty ograniczyła ponadto swoją ekspozycję walutową netto w EUR, wskutek zwiększenia skali hedgingu naturalnego, poprzez denomininowanie oraz rozliczanie w tej walucie kontraktu na dostawy gazu z PGNiG S.A.

W Grupie Azoty działa Komitet Ryzyka, który analizuje i określa skonsolidowaną ekspozycję walutową Grupy i jej istotnych spółek oraz wydaje rekomendacje w zakresie docelowego poziomu i horyzontu zabezpieczenia, rodzaju instrumentów walutowych oraz poziomu kursu transakcji zabezpieczających. Natomiast zabezpieczenia są zawierane w spółkach Grupy, w których ekspozycja ta faktycznie występuje. Stosowane w Grupie Azoty metody pozwalają na ograniczanie istniejącego ryzyka poprzez stosowanie wybranych instrumentów i działań związanych z zabezpieczeniem przed ryzykiem kursowym. Metody te są oparte o wieloletnie i roczne plany ekspozycji walutowej oraz ich aktualizację w zakresie kwartalnych planów operacyjnych i krótkoterminowej projekcji przepływów, a także wydatków walutowych oraz na transakcjach zarejestrowanych już w systemie finansowo-księgowym, natomiast nie eliminują tego ryzyka. Dodatkowo ryzyko kursowe może mieć wpływ na sytuację na krajowym rynku nawozów azotowych w kontekście wymiany handlowej z krajami Unii Europejskiej. Wystąpienie znaczących wahań kursów walut może mieć wpływ na działalność, sytuację finansową lub wyniki działalności Grupy. Grupa Azoty stosuje ponadto rachunkowość zabezpieczeń dokonując powiązań planowanych zabezpieczeń pozycji walutowych z instrumentami je zabezpieczającymi o horyzoncie czasowym powyżej jednego roku.

Ryzyko związane z dostępnością i efektywnością kapitału i innych źródeł finansowania

Ryzyko dotyczy Grupy Kapitałowej, stopień narażenia określony jest jako niski.

Ryzyko związane jest z kosztem pozyskania finansowania bądź kosztem dostępu do kapitału, które mogą wpłynąć na spowolnienie rozwoju.

Jednym z istotnych elementów niezbędnych do rozwoju działalności Grupy Azoty są inwestycje o charakterze strategicznym i związana z nimi dostępność kapitału, które zostały opisane w Operacjonalizacji Strategii na lata 2014 -2020. Istnieje ryzyko związane z tym, że niewystarczający lub obarczony zbyt wysokim kosztem dostęp do kapitału lub innych źródeł finansowania będzie stanowił zagrożenie dla rozwoju i realizacji strategii Grupy Azoty bądź też, że Grupa będzie wykorzystywała powierzony kapitał w nieefektywny sposób, osiągając zwrot z kapitału poniżej poziomu oczekiwanego przez inwestorów. Grupa Azoty w ramach wdrożonego w 2015 roku skonsolidowanego modelu finansowania zawarła zharmonizowany pakiet umów korporacyjnego finansowania. Zwiększyła tym samym swoje długoterminowe bezpieczeństwo w oparciu o jednolite kowenanty finansowania uzgodnione z bankami, w tym wskaźnik skonsolidowanego długu netto do EBITDA, który winien być utrzymany do poziomu 3-krotności. Grupa Azoty zamierza ponadto realizować duże projekty inwestycyjne w spółkach celowych SPV i zapewnić ich finansowanie w formule "project finance" bez regresu do Grupy, co może skutkować znaczącym wzrostem zadłużenia w przyszłości i wymagać optymalizacji wybranych kowenantów obecnych umów korporacyjnego finansowania.

Ryzyko negatywnego oddziaływania cen stosowanych w handlu emisjami CO² na wynik finansowy

Ryzyko dotyczy Grupy Kapitałowej, w tym Jednostki Dominującej, stopień narażenia określany jest jako średni.

W Grupie Azoty funkcjonuje system monitorowania emisji objętych systemem EU ETS i prowadzone jest bieżące bilansowanie emisji gazów cieplarnianych. Grupa Azoty na bieżąco monitoruje stan swojej faktycznej emisji oraz poziomy cen uprawnień na rynku i reaguje na ich zmienność. W przypadku wystąpienia na koniec roku niedoboru uprawnień oraz zwiększonego popytu na uprawnienia EUA na rynku istnieje ryzyko poniesienia wyższych od zakładanych kosztów.

Ryzyko negatywnego oddziaływania cen uprawnień EUA na rynku carbon ograniczane jest w Grupie Azoty poprzez uśrednianie cen kupowanych jednostek na rynku SPOT oraz zakup uprawnień do emisji CO² w finansowych instrumentach pochodnych z dostawą fizyczną w przyszłości, co następuje w oparciu o aktualną Strategię Zakupu. Grupa Azoty skutecznie realizuje Strategię zakupów kroczących uprawnień do emisji w celu zapewnienia pełnego pokrycia niedoboru uprawnień na dany rok, które winny być umorzone, przy cenach realizacji na poziomie nie wyższym niż planowany. Grupa Azoty powołała ponadto Komitet Zarządzania EU ETS, składający się z przedstawicieli głównych spółek Grupy, którego głównym celem jest nadzór nad wspólnym modelem zarządzania uprawnieniami do emisji CO² w spółkach, w szczególności nad Strategią Handlu Uprawnieniami do Emisji CO2, a następnie realizacją Strategii Handlu Uprawnieniami do Emisji wiążącej dla wszystkich spółek Grupy.

Ryzyko dotyczące wystąpienia poważnych awarii przemysłowych lub awarii technicznych powodujących zaistnienie przerw w ciągłości ruchu i działalności kluczowych instalacji produkcyjnych

Ryzyko dotyczy Grupy Kapitałowej, w tym Jednostki Dominującej, stopień narażenia określony jest jako niski.

Ryzyko wystąpienia poważnych awarii przemysłowych definiowanych zgodnie z Ustawą "Prawo Ochrony Środowiska" lub awarii technicznych powodujących wystąpienie przerwy w ciągłości ruchu podstawowych instalacji produkcyjnych o znaczeniu kluczowym w realizacji zadań przedsiębiorstwa. W Grupie Azoty istnieją sprawdzone systemy bezpieczeństwa oraz stosowane są środki prewencji obejmujące wszystkie poziomy organizacyjne i technologiczne, w tym bezpieczeństwo i higienę pracy oraz ochronę przed wystąpieniem awarii. Ocena prawidłowości stosowanych rozwiązań w zakresie zapewnienia bezpieczeństwa dokonywana jest przez organy kontroli wewnętrznej a także zewnętrznej oraz instytucje akredytujące/certyfikujące.

Zapobieganie zdarzeniom awaryjnym w Spółkach Grupy Azoty obejmuje wiele różnych działań jak np.:

• identyfikacja zagrożeń w procesach technologicznych, magazynowaniu lub transporcie i wdrażanie działań techniczno-organizacyjnych minimalizujących ryzyko wystąpienia awarii,
• ciągłe monitorowanie pracy maszyn i urządzeń oraz bieżąca ocena ich stanu technicznego,
• wyposażanie instalacji w systemy bezpieczeństwa oraz ochrony, które minimalizują możliwość wystąpienia poważnych awarii, skażenia środowiska naturalnego lub niebezpieczeństwa dla zdrowia i życia ludzi,
• prowadzenie inwestycji i modernizacji opartych wyłącznie na rozwiązaniach technicznych i organizacyjnych mających na celu zapewnienie załodze bezpiecznych warunków pracy (instalacje Grupy Azoty spełniają tzw. wymogi BAT-Best Available Techniques najbardziej restrykcyjne na świecie pod względem bezpieczeństwa, w tym oddziaływania na środowisko),
• realizowanie planowanych postojów technologiczno-remontowych pozwalających na utrzymaniu w sprawności technicznej obiektów eksploatacji,
• stałe podnoszenie kwalifikacji pracowników poprzez szkolenia, kursy itp.,
• wprowadzenie regulacji korporacyjnych dotyczących zgłaszania awarii w Grupie Azoty, ich analizy oraz podejmowania działań zapobiegawczych minimalizujących ryzyko powtórzenia się w przyszłości,
• opracowanie oraz okresowa aktualizacja analizy ryzyk techniczno-technologicznych w Grupie Azoty,
• wdrożenie programu doskonałości operacyjnej,
• wdrożenie standardu Product Stewardship związanego z opieką nad produktem nawozowym w całym cyklu życia, co zostało potwierdzone wydaniem certyfikatu.

Dodatkowe ryzyko następstw wystąpienia awarii przemysłowych przeniesione jest na ubezpieczyciela.

Ryzyko dotyczące utrzymania ciągłości produkcji i dostępności amoniaku w cenach gwarantujących rentowność produkcji

Ryzyko dotyczy Grupy Kapitałowej, w tym Jednostki Dominującej, stopień narażenia określony jest jako średni.

W celu zminimalizowania poziomu ryzyka oraz wzmocnienia i ugruntowania pozycji lidera, Grupa Azoty podejmuje działania zmierzające do:

• dywersyfikacji dostawców gazu ziemnego i amoniaku,
• utrzymywanie optymalnego poziomu zapasów magazynowych amoniaku w Grupie Azoty gwarantujących ciągłość dostaw i utrzymanie produkcji nawozów i kaprolaktamu,
• opracowanie scenariuszy ograniczania produkcji w oparciu o progi rentowności dla głównych produktów,
• bieżącą analizę maksymalnych cen zakupu amoniaku dla uzyskania rentowności produktów,
• bieżącą analiza kosztów stałych i zmiennych produkcji w celu ustalenia zasadności zakupu amoniaku spoza Grupy Azoty,
• utrzymywanie niezawodności pracy instalacji poprzez realizowanie remontów, modernizacji, inwestycji w szczególności w obszarach ujętych w analizie ryzyk technicznych.

Ryzyko wdrożenia/ zaostrzenia regulacji unijnych/lokalnych ograniczających stosowanie produktów spółki

Ryzyko dotyczy Grupy Kapitałowej, stopień narażenia określony jest jako średni.

Grupa Azoty monitoruje w sposób ciągły nowe wymagania i systematycznie wprowadza je do stosowania. Uczestniczy aktywnie w pracach konsorcjów rejestracyjnych, stowarzyszeniach europejskich oraz współpracuje z krajowymi instytucjami, aby na bieżąco reagować na pojawiające się zmiany w aktach prawnych. W każdym przypadku Grupa Azoty dokonuje weryfikacji wpływu nowych uregulowań na prowadzoną działalność i wprowadzane na rynek produkty. Potencjalne ryzyka związane z zaostrzeniem regulacji prawnych ograniczających korzystanie z produktów spółki przez odbiorców unijnych, wynikają ze zmian przepisów we wspólnotowych Dyrektywach lub Rozporządzeniach dotyczących podstawowej działalności produkcyjnej i handlowej Grupy Azoty.

Obecnie Grupa Azoty zajmuje się identyfikacją ryzyk wynikających z Projektu nowego Rozporządzenia Nawozowego Parlamentu Europejskiego i Rady UE, który ma zastąpić obowiązujące Rozporządzenie (WE) nr 2003/2003 Parlamentu Europejskiego i Rady UE z dnia 13 września 2003 roku w sprawie nawozów. Nowy dokument ma na celu realizację zasad pakietu dotyczącego gospodarki o obiegu zamkniętym (Circular Economy). Propozycja zakłada niezakłócony przepływ towarów na jednolitym rynku Unii Europejskiej poprzedzony obligatoryjną harmonizacją produktów nawożących (oznakowanie CE). Wniosek Komisji Europejskiej obejmuje m.in. stosowanie odpadów organicznych i bioodpadów jako surowców oraz odzysk cennych składników w produkcji nawozowej. W celu zapewnienia najwyższego poziomu ochrony gleby nowe przepisy będą stosowane do wszystkich rodzajów nawozów. Rozporządzenie ma wprowadzić rygorystyczne limity dla zanieczyszczeń metalami ciężkimi, w tym kadmu w nawozach z fosforem. Według założeń Komisji Europejskiej ma to zmniejszyć zagrożenie dla zdrowia i środowiska. Ponadto Unia Europejska chce w ten sposób doprowadzić do uniezależnienia przemysłu nawozowego od importu surowców fosforonośnych. Grupa Azoty prowadzi bardzo intensywne działania dotyczące zapisów tego rozporządzenia. Powołany specjalny zespół ekspertów bierze w nich udział i aktywnie uczestniczy w pracach legislacyjnych. Grupa Azoty wraz z naszymi sojusznikami ze Europejskiego Stowarzyszenia Producentów Nawozów Fosforowych (Alliance Europeenne des Engrais Phosphates AEEP) jest w stałym kontakcie z kluczowymi posłami do Parlamentu Europejskiego, przedstawicielami rządu polskiego w Radzie UE, a także prowadzi rozmowy z wnioskodawcami – przedstawicielami Komisji Europejskiej. W swoich działaniach Grupa Azoty dąży do tego, aby wprowadzić zapis mówiący o obecności kadmu w wysokości 80 mg na kilogram pięciotlenku fosforu w nawozach (P2O5), gdyż osiągnie to z jednej strony cel ekologiczny Komisji, a z drugiej pozwoli przemysłowi na dostosowanie się do nowych limitów i wdrożenie nowej technologii. Równolegle Grupa Azoty podejmuje działania wspólnie z instytutami naukowymi w zakresie prac badawczorozwojowych mających na celu opracowanie technologii usuwania metali ciężkich ze strumieni nawozowych. Trwają też bieżąco prace zmierzające do wdrożenia do prawodawstwa polskiego Dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie redukcji krajowych emisji niektórych rodzajów zanieczyszczenia atmosferycznego oraz zmiany Dyrektywy 2003/35/WE (COM(2013)92 – Dyrektywy NEC). Projekt zakłada konieczność zmniejszenia emisji m.in. amoniaku. Oznaczać to będzie nałożenie obowiązków na sektor rolny związanych z emisją amoniaku z zastosowanych nawozów mineralnych zależnie od ich rodzaju i dotyczyć będzie w większej mierze postaci amonowych niż saletrzanych, w tym najbardziej mocznika. Dodatkowo monitorowaniu Grupy Azoty podlegają inne kwestie związane z regulacjami unijnymi np. umowy o wolnym handlu (DCFTA Ukraina, TTIP). Grupa Azoty dokłada starań, aby cały proces związany z produkcją i dystrybucją produktu spełniał wymogi bezpieczeństwa związane z jego obrotem.

Ryzyko zwiększonego poziomu importu nawozów (Europa, Chiny, Rosja, Afryka, Ameryka)

Ryzyko dotyczy Grupy Kapitałowej, w tym Jednostki Dominującej, stopień narażenia określony jest jako wysoki.

Ryzyko dotyczące okresowego zwiększenia wolumenu nawozów importowanych do kraju z terenu innych państw Unii Europejskiej oraz obniżenia efektywności ekonomicznej na skutek obniżenia marży produktowej spowodowanej pojawieniem się nowych graczy na rynku i wprowadzenia znacznej ilości nawozów z importu. W związku z powyższym istnieje ryzyko nieosiągnięcia zakładanego poziomu przychodów ze sprzedaży nawozów.

Podstawowym nośnikiem kosztów związanych z produkcją nawozów jest koszt gazu ziemnego, który przekłada się bezpośrednio na konkurencyjność cenową produktów oferowanych przez Grupę Azoty. Dodatkowo koszty produkcji nawozów w Unii Europejskiej obciążone są dodatkowymi regulacjami, m.in. emisjami CO2. Zwiększająca się podaż nawozów wytworzonych na bazie taniego gazu oraz wzrost potencjału produkcyjnego w sektorze nawozowym powodują wzrost konkurencji. Wobec tych wyzwań działania Grupy Azoty w celu wzmocnienia przewagi konkurencyjnej w segmencie nawozów obejmują:

• realizację założeń zaktualizowanej strategii Grupy Azoty w obszarze dystrybucji,
• realizację zadań inwestycyjnych, które przyczynią się do wzrostu efektywności produkcji,
• poszukiwanie alternatywnych cenowo źródeł zaopatrzenia w gaz ziemny,
• wzmocnienie pozycji rynkowej Grupy Azoty poprzez akwizycję oraz plasowanie na rynku nowych produktów,
• aktywny udział w procesie konsolidacji zakładów branży chemicznej,
• podejmowanie działań antydumpingowych,
• aktywne uczestnictwo w pracach stowarzyszenia Fertilizers Europe,
• współpraca z uczelniami oraz instytutami naukowymi,
• realizacja działań zmierzających do wsparcia producentów rolnych w dostępie do najnowszych rozwiązań w zakresie produkcji i nawożenia.

6.2. Charakterystyka zewnętrznych i wewnętrznych czynników istotnych dla rozwoju

Otoczenie rynkowe

Głównym czynnikiem wzrostu gospodarczego w 2017 roku był poziom konsumpcji indywidualnej przy stopniowo rosnących inwestycjach. Zauważalne osłabienie aktywności gospodarczej w Polsce w drugiej połowie ubiegłego roku było w dużym stopniu związane z mniejszymi transferami środków z Unii Europejskiej i niepewnością na rynkach, które należy traktować jako przejściowe.

Docelowy wzrost PKB w roku 2018 winien utrzymać się na poziomie 3,5-4,0%, a na dynamikę wzrostu wpłynąć może podwyższenie prognoz wzrostu gospodarczego u głównych partnerów handlowych Polski, w szczególności w Niemczech. Ryzyko ukształtowania się tempa wzrostu PKB w Polsce na poziomie niższym niż w zakładanym scenariuszu wynika w największym stopniu z możliwego osłabienia koniunktury w gospodarce globalnej. Jednocześnie jednak należy odnotować fakt, że Polska wyprzedzi w kolejnych latach tempo notowane przez takie kraje jak USA, Wielka Brytania czy ogółem strefa euro.

Zrównoważony rozwój całej gospodarki pozbawionej znaczących ryzyk systemowych, przy stabilnie działających bankach o wysokim stopniu kapitalizacji, pozwala na ciągłość optymistycznych prognoz na rok 2018.

Jako ważne źródła niepewności należy wskazać obawy o przyszłą kondycję gospodarki amerykańskiej i brak możliwości realizacji kompleksowych reform rządu w USA oraz spowolnienie w Chinach, a także potencjalne problemy ze stabilnością tamtejszego systemu finansowego w związku z szybko narastającym zadłużeniem (rynki powiązane).

Na osiągnięte wyniki Grupy Azoty w perspektywie co najmniej kolejnego okresu sprawozdawczego wpływ będą miały na pewno następujące czynniki:

sytuacja popytowo-podażowa na rynkach: gazu ziemnego, węgla, energii elektrycznej oraz surowców ropopochodnych (głównie propylenu, benzenu, fenolu) i możliwe do wystąpienia sezonowe oraz koniunkturalne wahania notowań cen,

• sytuacja w rolnictwie i w branży nawozowej, w tym niskich poziomów cen płodów rolnych utrzymujących się w długoterminowym okresie,
• koniunktura w branżach głównych odbiorców produktów Grupy Azoty oraz ich rynkach docelowych.

Krajowe stopy procentowe

W 2017 roku krajowe stopy procentowe utrzymane były na stałym poziomie. Zgodnie z zapowiedziami Prezesa NPB, pomimo obserwowanego wzrostu inflacji, która utrzymywała się nadal w paśmie projekcji centralnej ścieżki inflacyjnej RPP (2,50%), stopy te powinny pozostać bez zmian do końca 2018 roku.

Wobec powyższego podstawowa stopa bazowa oprocentowania kredytów Grupy Azoty (WIBOR 1M), utrzymywała się w 2017 roku na poziomie około 1,65%, co korzystnie wpływało na stabilizację kosztów finansowania Grupy na relatywnie niskim poziomie. Ponadto zapewnia to bezpieczną obsługę zadłużenia.

W krajach strefy EURO, wobec utrzymywania się wzrostu gospodarczego, Europejski Bank Centralny zapowiada w pierwszej kolejności ograniczanie poluzowania ilościowego polityki pieniężnej w 2018 roku. Jednocześnie, do czasu nasilenia się znaczących impulsów inflacyjnych, nadal pozostawiając ujemne stopy procentowe, celem utrzymania wzrostu gospodarczego w kontekście zbliżającego się terminu wyjścia Wielkiej Brytanii z UE.

Z kolei wg prognoz analityków, wobec utrzymującego się wzrostu gospodarczego i obaw o wzrost presji inflacyjnej, amerykański FED będzie w 2018 roku stopniowo realizował kolejne podwyżki stóp procentowych dla USD.

Podsumowując, wydaje się że relatywnie małe jest prawdopodobieństwo niekorzystnych zmian obecnych niskich stóp referencyjnych w skali 2018 roku, w odniesieniu do walut w których finansuje się Grupa Azoty - (tj. PLN, EUR). Tym samym jako niskie należy ocenić ryzyko pogorszenia się sytuacji finansowej lub wyników działalności Grupy Azoty z powodu wzrostu kosztów obsługi zobowiązań finansowych.

W stosunku do stawek rynkowych przewiduje się utrzymanie relatywnie niskiego spreadu pomiędzy marżami kredytów oraz lokat oferowanych Grupie Azoty.

Poziom przychodów finansowych uzyskiwanych w Grupie Azoty z oprocentowania nadwyżek w ramach usługi cash-poolingu oraz lokat terminowych, kompensować będzie w części koszt zewnętrznych źródeł finansowania w formie kredytów i pożyczek.

Grupa Azoty nie posiadała na 31 grudnia 2017 roku niezrealizowanych transakcji zabezpieczających stopę procentową.

Obszar Regulacyjny

Na szczeblu unijnym nadal prowadzone są prace związane z procedowaniem projektu nowego rozporządzenia nawozowego, który został opublikowany przez Komisję Europejską w marcu 2016 roku. Obecny etap to rozmowy trójstronne, tzw. trialog pomiędzy Komisją Europejską, Parlamentem Europejskim i Radą Europy. Grupa nieustannie prowadzi działania, zmierzające do wprowadzenia zapisów najbardziej korzystnych od strony biznesowej. Współpracuje w tej kwestii z Ministerstwem Rozwoju, Posłami do Parlamentu Europejskiego, Stałym Przedstawicielstwem RP przy Unii Europejskiej oraz stowarzyszeniami krajowymi i zagranicznymi (np. AEEP - Alliance Européene des Engrais Phosphatés, Fertilizers Europe). Pomyślne zakończenie trialogu pozwoli na ustalenie ostatecznej wersji regulacji, limitów oraz terminu obowiązywania nowego rozporządzenia.

Obszar polityki handlowej

• Nadal obowiązuje cło nałożone na saletrę amonową importowaną z Rosji. W dniu 23 września 2014 roku Komisja Europejska wydała oficjalne rozporządzenie wykonawcze w tej sprawie. To odpowiedź na wniosek złożony w marcu 2013 roku przez Europejskie Stowarzyszenie Fertilizers Europe, którego członkiem jest m.in. Grupa Azoty. Jednak w sierpniu 2017 roku Komisja Europejska rozpoczęła procedurę częściowego przeglądu okresowego środków antydumpingowych w sprawie ochrony przed przywozem po cenach dumpingowych saletry amonowej z Rosji. Wnioski o przegląd do KE zostały złożone niezależenie przez dwóch producentów rosyjskich oraz osiem stowarzyszeń rolników z Unii Europejskiej. Zgodnie z rozporządzeniem Komisji Europejskiej z 2014 roku cła antydumpingowe w wysokości do 47 EUR/t saletry amonowej miały obowiązywać do 2019 roku, co z założenia można było traktować jako swoistą gwarancję stabilizacji europejskiego rynku nawozowego.
• W wyniku dochodzenia Komisja Europejska nałożyła rozporządzeniem wykonawczym (UE) nr 2017/1171 ostateczne cło antydumpingowe na przywóz melaminy pochodzącej z Chin. Środki przyjęły formę stałej stawki cła w wysokości 415 EUR/t z wyjątkiem trzech współpracujących

chińskich producentów eksportujących, którym przyznano minimalną cenę importową w wysokości 1 153 EUR/t. Środki zostały nałożone na okres 5 lat, do 2 lipca 2022 roku, liczone od następnego dnia po opublikowaniu w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej (t.j. 1 lipca 2017 roku).

Upłynął okres obowiązywania cła antydumpingowego na kaprolaktam importowany z Unii Europejskiej i Stanów Zjednoczonych obowiązującego od dnia 22 października 2011 roku przez 5 lat. Obecnie strona chińska prawdopodobnie analizuje samodzielnie sytuację by podjąć decyzję o przedłużeniu tego okresu bądź zniesienia ceł na kaprolaktam. W grupie przedsiębiorstw objętych cłem znajduje się również Jednostka Dominująca, dla której ustalono stawkę na poziomie 4,4%.

7. Akcje i akcjonariat

7.1. Łączna liczba i wartość nominalna akcji Jednostki Dominującej, stan ich posiadania przez osoby nadzorujące i zarządzające Jednostką Dominującą oraz udziały tych osób w podmiotach powiązanych Jednostki Dominującej

Liczba i wartość nominalna akcji na dzień publikacji Sprawozdania:

• 24 000 000 akcji serii AA o wartości nominalnej 5 zł każda,
• 15 116 421 akcji serii B o wartości nominalnej 5 zł każda,
• 24 999 023 akcji serii C o wartości nominalnej 5 zł każda,
• 35 080 040 akcji serii D o wartości nominalnej 5 zł każda.

Łączna liczba akcji Jednostki Dominującej wynosi 99 195 484 akcji na okaziciela, oznaczonych kodem ISIN PLZATRM00012.

Na dzień zakończenia okresu raportowania, tj. na dzień 31 grudnia 2017 roku oraz na dzień sporządzenia niniejszego Sprawozdania żaden z Członków Zarządu Jednostki Dominującej oraz żaden z członków Rady Nadzorczej Jednostki Dominującej nie posiadał akcji Jednostki Dominującej.

Na dzień sporządzenia Sprawozdania żadna z osób nadzorujących i zarządzających Jednostką Dominującą nie posiadała udziałów w jej podmiotach powiązanych.

7.2. Akcje własne posiadane przez Jednostkę Dominującą, jednostki wchodzące w skład Grupy Kapitałowej oraz osoby działające w ich imieniu

Jednostka Dominująca nie posiada akcji własnych. Spółki Grupy Azoty nie posiadają akcji Jednostki Dominującej.

7.3. Kluczowe dane dotyczące akcji Jednostki Dominującej

Jednostka Dominująca jest notowana na Giełdzie Papierów Wartościowych w Warszawie od dnia 30 czerwca 2008 roku.

Kapitał zakładowy Jednostki Dominującej wynosi 495 977 420 zł i dzieli się na 99 195 484 akcji o wartości nominalnej 5 zł każda. Akcje Jednostki Dominującej, oznaczone tickerem ATT, notowane są na rynku podstawowym GPW w systemie notowań ciągłych i wchodzą w skład indeksów krajowych: WIG, WIG-Poland, WIG30, mWIG40 oraz indeksu branżowego WIG-Chemia.

Jednostka Dominująca wchodzi również w skład indeksów zagranicznych:

• MSCI Emerging Markets Index od lutego 2013 roku. Indeks zrzesza spółki o dużej i średniej kapitalizacji,
• FTSE Emerging Markets Index od marca 2015 roku. FTSE Emerging Index jest częścią FTSE Global Equity Index Series (GEIS), który zrzesza duże i średniej kapitalizacji spółki z zaawansowanych i wschodzących rynków. Indeksy FTSE notowane są na Giełdzie Papierów Wartościowych w Londynie.

Jednostka Dominująca obecna jest w indeksach dedykowanych spółkom odpowiedzialnym społecznie:

• nieprzerwanie od 19 listopada 2009 roku należy do spółek giełdowych notowanych na warszawskiej Giełdzie Papierów Wartościowych, wchodzących w skład portfela RESPECT Indeks,
• w styczniu 2017 roku Jednostka Dominująca weszła w skład indeksu FTSE4Good Emerging, co zostało poprzedzone gruntowną oceną stosowanych działań z zakresu środowiska, kwestii socjalnych i społecznych i zarządzania na poziomie korporacyjnym, przeprowadzoną przez FTSE Russell. Indeks został utworzony w grudniu 2016 roku, poszerzając grono spółek raportujących zdarzenia środowiskowe, zarządzania korporacyjnego oraz odpowiedzialnych społecznie, o spółki z obszaru Emerging Markets.

Wszelkie pozostałe istotne informacje dotyczące akcji Jednostki Dominującej, w tym ograniczenia prawa głosu, przedstawione zostały wyczerpująco w punktach dotyczących Oświadczenia o stosowaniu zasad Ładu Korporacyjnego.

Akcjonariat

Poniżej wskazano akcjonariuszy posiadających bezpośrednio lub pośrednio przez podmioty zależne, co najmniej 5% ogólnej liczby głosów na Walnym Zgromadzeniu na dzień publikacji niniejszego raportu wraz z podaniem liczby posiadanych przez te podmioty akcji, ich procentowego udziału w kapitale zakładowym, liczby głosów z nich wynikających i ich procentowego udziału w ogólnej liczbie głosów na Walnym Zgromadzeniu.

Struktura akcjonariatu na dzień 31 grudnia 2017 roku

		% kapitału	Liczba
Akcjonariusz	Liczba akcji	akcyjnego	głosów	% głosów
Skarb Państwa	32 734 509	33,00	32 734 509	33,00
ING OFE	9 883 323	9,96	9 883 323	9,96
Norica Holding S.à r.l. (pośrednio: 19 321 700 akcji, tj. 19,47%)	71 348	0,07	71 348	0,07
Rainbee Holdings Limited*)	9 820 352	9,90	9 820 352	9,90
Opansa Enterprises Limited*)	9 430 000	9,50	9 430 000	9,50
Towarzystwo Funduszy Inwestycyjnych PZU S.A.	8 530 189	8,60	8 530 189	8,60
Europejski Bank Odbudowy i Rozwoju	2 850 000	2,87	2 850 000	2,87
Pozostali	25 875 763	26,10	25 875 763	26,10
Razem	99 195 484	100,00	99 195 484	100,00

*) Spółka bezpośrednio zależna od Norica Holding S.à r.l.

Od dnia 31 grudnia 2017 roku do daty przekazania niniejszego raportu Jednostka Dominująca nie otrzymała informacji o zmianach w strukturze własności znacznych pakietów akcji.

Polityka dywidendy

Jednostka Dominująca realizuje politykę dywidendy według przyjętej, zaktualizowanej Strategii na lata 2013-2020, zgodnie z którą Spółka zdecydowała o odstąpieniu od określania dolnego progu stopy wypłaty dywidendy przy zachowaniu górnego progu na poziomie 60%.

Nadrzędnym celem stojącym u podstaw struktury finansowej Grupy Azoty jest zapewnienie długoterminowego bezpieczeństwa finansowego oraz pełnej spójności wewnętrznej całości jej finansowania. Wdrożenie kompleksowego programu inwestycyjnego oraz ryzyko pogorszenia się koniunktury, znajduje odzwierciedlenie w odstąpieniu od określenia dolnego progu stopy wypłaty dywidendy. W konsekwencji w uzasadnionych przypadkach wypłata dywidendy nie będzie rekomendowana przez Zarząd Jednostki Dominującej.

Ostateczna decyzja dotycząca przeznaczenia zysku netto za dany rok obrotowy podejmowana jest każdorazowo w drodze głosowania akcjonariuszy podczas Zwyczajnego Walnego Zgromadzenia.

W okresie sprawozdawczym dokonano podziału zysku za rok 2016. Z wypracowanego zysku przeznaczono na wypłatę dywidendy 78 364 tys. zł, tj. 0,79 zł na akcję.

Dniem ustalenia prawa do dywidendy był dzień 4 sierpnia 2017 roku, a jako dzień wypłaty dywidendy ustalono dzień 23 sierpnia 2017 roku.

Rok za który wypłacono dywidendę	Dzień dywidendy	Dzień wypłaty dywidendy	Wypracowany zysk	Łączna kwota dywidendy	Dywidenda na jedną akcję
		1 część: 31.08.2009
2008	26.06.2009	2 część: 06.11.2009	61 935 tys. zł	39 898 749,42 zł	1,02 zł
2012	22.04.2013	24.05.2013	250 692 tys. zł	148 793 226,00 zł	1,50 zł
2013	18.06.2014	09.07.2014	44 117 tys. zł	19 839 096,80 zł	0,20 zł
2015	20.06.2016	11.07.2016	209 055 tys. zł	83 324 206,56 zł	0,84 zł
2016	04.08.2017	23.08.2017	224 775 tys. zł.	78 364 432,36 zł	0,79 zł

Dywidendy wypłacone w latach 2008-2016

Źródło: Opracowanie własne.

Notowania akcji Jednostki Dominującej

Rok 2017 rozpoczął się od dynamicznego wzrostu kursu z poziomu 63,80 zł do 73 zł w styczniu, po czym do końca kwietnia kurs oscylował w okolicy 70 zł. W okresie od maja do początku czerwca odnotowano spadek kursu do minimum rocznego 63,01 zł, po czym po odbiciu kurs zwyżkował do poziomu 69 zł. Na przełomie czerwca i lipca, w konsekwencji zmniejszenia się udziału Europejskiego Banku Odbudowy i Rozwoju w akcjonariacie spółki, kurs spadł do poziomu 63,50 zł. W lipcu nastąpiła odbudowa do niemalże 72 zł, po czym po chwilowym wrześniowym spadku w okolice 65 zł, do początku października kurs dynamicznie wzrastał, osiągając maksimum roczne na poziomie blisko 79 zł. Od października do połowy listopada zanotowano stopniowy spadek ponownie w okolice 70 zł. W końcówce roku kurs wykazywał tendencję spadkową, z chwilowymi wybiciem do poziomu 77 zł i 74 zł. Kurs akcji Grupy Azoty S.A. na zamknięciu roku wyniósł 69,60 zł.

Kluczowe dane dotyczące notowań akcji Jednostki Dominującej

Tytuł	j.m.	2017
Liczba akcji	sztuk	99 195 484
Kapitalizacja na koniec roku	mln zł	6 904
Średni wolumen obrotu na sesję	sztuk	63 416
Wartość obrotów	mln zł	1 106
Kurs zamknięcia maksymalny	zł	79,80
Kurs zamknięcia minimalny	zł	63,01

Źródło: Opracowanie własne na podstawie biuletynu statystycznego GPW.

Notowania akcji Jednostki Dominującej od dnia 2 stycznia 2017 roku do 29 grudnia 2017 roku

Źródło: Opracowanie własne na podstawie danych GPW.

Notowania akcji Grupy Azoty S.A. od dnia debiutu 30 czerwca 2008 roku do 29 grudnia 2017 roku

Źródło: Opracowanie własne na podstawie danych GPW.

Rekomendacje

W 2017 roku rekomendacje Jednostki Dominującej opracowywało 10 domów maklerskich, upubliczniając łącznie 27 rekomendacji cen docelowych jej akcji.

			Cena w dniu
Data	Charakter	Cena docelowa	wydania	Instytucja
2017-01-26	trzymaj ►	73,90 zł ▲	71,60 zł	DM mBank
2017-02-06	trzymaj ►	70,00 zł ▲	71,20 zł	DM BOŚ
2017-02-27	trzymaj ▼	77,00 zł ▲	71,70 zł	Raiffeisen
2017-04-24	trzymaj ►	69,50 zł ▲	69,88 zł	TRIGON DM
2017-04-25	sprzedaj ►	62,10 zł ►	70,11 zł	Vestor DM
2017-04-26	trzymaj ►	70,00 zł ►	70,58 zł	DM BOŚ
2017-06-02	kupuj ▲	73,90 zł ►	65,07 zł	DM mBank
2017-06-07	sprzedaj ▼	55,00 zł ▼	65,01 zł	PKO BP
2017-06-07	redukuj ►	59,60 zł ▲	65,01 zł	ERSTE Securities
2017-06-23	akumuluj ▼	74,30 zł ▲	69,01 zł	DM mBank
2017-07-03	kupuj ▲	74,30 zł ►	63,43 zł	DM mBank
2017-07-05	kupuj ▲	81,00 zł ▲	64,25 zł	DM BOŚ
2017-07-05	kupuj ▲	75,30 zł ▲	64,25 zł	Pekao IB
2017-07-17	kupuj ▲	79,00 zł ▲	66,30 zł	Raiffeisen
2017-07-18	kupuj ▲	82,00 zł ▲	65,02 zł	TRIGON DM
2017-07-28	akumuluj ▲	75,00 zł ▲	68,00 zł	Vestor DM
2017-07-28	akumuluj ▲	80,40 zł ▲	68,31 zł	DM BDM
2017-08-02	trzymaj ▼	74,30 zł ►	72,08 zł	DM mBank
2017-08-24	kupuj ►	80,00 zł ▼	66,12 zł	DM BOŚ
2017-09-01	trzymaj ►	69,60 zł ▼	68,14 zł	DM mBank
2017-10-02	trzymaj ►	80,77 zł ▲	79,00 zł	DM mBank
2017-10-18	sprzedaj ▼	71,30 zł ▼	73,00 zł	DM BZ WBK
2017-10-18	kupuj ►	85,00 zł ▲	73,00 zł	DM BOŚ
2017-10-19	kupuj ►	85,80 zł ▲	74,50 zł	TRIGON DM
2017-12-01	trzymaj ►	78,52 zł ▼	72,00 zł	DM mBank
2017-12-08	kupuj ►	85,00 zł ▼	69,60 zł	TRIGON DM
2017-12-11	sprzedaj ▼	50,00 zł ▼	69,70 zł	DM BOŚ
2018-01-05	trzymaj ►	73,64 zł ▼	74,40 zł	DM mBank
2018-01-23	sprzedaj ►	50,00 zł ►	75,35 zł	DM BOŚ
2018-02-02	trzymaj ►	73,42 zł ▼	69,50 zł	DM mBank
2018-02-14	akumuluj ►	68,60 zł ▼	63,75 zł	DM BDM
2018-03-05	trzymaj ►	67,13 zł ▼	55,80 zł	DMmBank
2018-03-07	kupuj ►	71,00 zł ▼	56,50 zł	Raiffeisen
2018-03-26	kupuj ►	67,30 zł ▼	56,10 zł	Pekao IB

Rekomendacje dotyczące akcji Spółki wydane w okresie od 2 stycznia 2017 roku do momentu sporządzenia niniejszego Sprawozdania

Źródło: Opracowanie własne.

Relacje inwestorskie

Działając zgodnie z najwyższymi standardami komunikacji rynku kapitałowego i zasadami ładu korporacyjnego, Jednostka Dominująca dostarcza wszystkim uczestnikom rynku kapitałowego, a w szczególności obecnym i przyszłym akcjonariuszom, wyczerpujących i rzetelnych informacji o wydarzeniach w Jednostce Dominującej i Grupie Kapitałowej. W komunikacji z inwestorami Jednostka Dominująca wychodzi poza działania o charakterze obligatoryjnym, prowadząc otwartą politykę informacyjną, z jednoczesnym zachowaniem równego dostępu do informacji. W ramach

realizacji procesu konsolidacji Grupy Azoty, jak też celem przedstawiania inwestorom spójnej wizji Grupy Azoty, działania komunikacyjne z uczestnikami rynku kapitałowego prowadzone są wspólnie dla wszystkich emitentów z Grupy Azoty.

Grupa Azoty organizuje cykliczne konferencje wynikowe po publikacji raportów okresowych, podczas których przedstawiciele Zarządów spółek z Grupy będących emitentami prezentują i omawiają wypracowane wyniki finansowe. Ze względu na strukturę akcjonariatu oraz duże zainteresowanie, konferencje wynikowe z analitykami rynku kapitałowego transmitowane są w czasie rzeczywistym drogą internetową, w polskiej i angielskiej wersji językowej. Nagrania konferencji wraz z prezentacjami zamieszczane są każdorazowo na stronie internetowej Spółki oraz w mediach społecznościowych.

Przedstawiciele Grupy Azoty spotykają się z uczestnikami rynku kapitałowego również podczas licznych spotkań indywidualnych, w formule one-on-one, jak też organizowanych spotkań wyjazdowych (tzw. roadshows) oraz inwestorskich konferencji krajowych i zagranicznych. Grupa Azoty organizuje także cykliczne spotkania w formie site visits, podczas których inwestorzy i analitycy mają możliwość zapoznania się z miejscami produkcyjnymi i spotkania z kluczowymi menadżerami zawiadującymi segmentami działalności Grupy.

Mając na względzie kontakt z inwestorami indywidualnymi, każdorazowo po publikacji raportu okresowego Grupa Azoty organizuje otwarte czaty internetowe z Wiceprezesem Zarządu Grupy Azoty nadzorującym obszar finansów i relacji inwestorskich, podczas których akcjonariusze mają możliwość bezpośredniego zadawania pytań dotyczących wypracowanych wyników oraz bieżącej sytuacji w Grupie kapitałowej.

Corocznie, począwszy od debiutu giełdowego, przedstawiciele Grupy Azoty spotykają się z inwestorami indywidualnymi podczas konferencji WallStreet, organizowanej przez Stowarzyszenie Inwestorów Indywidualnych ("SII") oraz towarzyszących imprezie Targów "Moje inwestycje". W 2017 roku Grupa Azoty była Partnerem konferencji.

W 2017 roku przedstawiciele Grupy Azoty po raz kolejny wzięli także udział w Capital Market Games, imprezie sportowej skierowanej do mniejszościowych inwestorów i przedstawicieli instytucji rynki finansowego, również organizowanej przez SII.

Wychodząc naprzeciw oczekiwaniom akcjonariuszy Jednostka Dominująca dokłada wszelkich starań, aby przekaz informacyjny docierał do jak najszerszego grona odbiorców.

Jednym z najistotniejszych środków komunikacji z uczestnikami rynku kapitałowego jest strona internetowa Jednostki Dominującej www.grupaazoty.com na której zamieszczone zostały między innymi:

• raporty bieżące i raporty okresowe,
• prezentacje wyników okresowych i prezentacje inwestorskie,
• pliki multimedialne z nagraniami konferencji wynikowych i komentarze do wyników okresowych,
• zapisy zrealizowanych czatów,
• rekomendacje analityków,
• rubryka FAQ (Frequently Asked Questions), gdzie prezentowane są najczęściej zadawane pytania wraz z odpowiedziami,
• interaktywny kalendarz zdarzeń korporacyjnych,
• Strategia Grupy Azoty,
• informacje o organach korporacyjnych.

Ponadto, bieżące informacje o Grupie Azoty publikowane są także w serwisach społecznościowych, m.in. za pośrednictwem portali Twitter, Youtube oraz Facebook.

Zawartość, sposób prezentacji danych istotnych dla inwestorów oraz internetowa komunikacja wielokrotnie doceniane były w konkursie Złota Strona Emitenta, organizowanym przez Stowarzyszenie Emitentów Giełdowych, plasując Grupę Azoty wysoko w konkursie. Strona internetowa szczyciła się mianem Złotej Strony Emitenta VII i VIII edycji konkursu.

Działalność w zakresie relacji inwestorskich została doceniona przez instytucje rynku finansowego, co znalazło potwierdzenie w otrzymanych w 2017 roku wyróżnieniach:

Transparentna Spółka 2016 roku (kwiecień 2017) - tytuł otrzymany w pierwszej edycji akcji prowadzonej przez "Parkiet" oraz Instytut Rachunkowości i Podatków, przy wsparciu Giełdy Papierów Wartościowych w Warszawie, obejmującej następujące obszary: sprawozdawczość finansową i raportowanie oraz relacje inwestorskie i zasady ładu korporacyjnego. Grupa Azoty S.A. znalazła się w gronie dwudziestu najbardziej przejrzystych firm z WIG20, WIG40 i WIG80, które zdecydowały poddać ocenie swoją transparentność;

• wyróżnienie za najwyższą jakość komunikacji skierowanej do inwestorów indywidualnych od momentu debiutu Giełdzie Papierów Wartościowych (czerwiec 2017), jako nagroda specjalna Stowarzyszenia Inwestorów Indywidualnych skierowana do naszej Spółki, podkreślająca wysoką ocenę długofalowego dialogu z inwestorami indywidualnymi;
• certyfikat "Spółka przyjazna inwestorom" w Programie Stowarzyszenia Inwestorów Indywidualnych "10 na 10 – komunikuj się skutecznie". Spółka jest obecna w programie od początku jego powstania. Certyfikat przyznawany jest spółkom stosującym najlepsze możliwe praktyki komunikacji, zarówno w kwestii ich formy, jak i częstotliwości, jest on potwierdzeniem spełniania i utrzymywania wysokich standardów w obszarze relacji inwestorskich;
• wyróżnienie w konkursie "The Best Annual Report 2016" za najlepszą wartość użytkową raportu rocznego dla akcjonariuszy i inwestorów (październik 2017), Kapituła konkursu wysoko oceniła sposób prezentacji strategii Grupy Azoty w raporcie rocznym, a za wręcz wzorcowe uznała sprawozdanie ze stosowania Dobrych Praktyk Spółek Notowanych na GPW;
• Grupa Azoty S.A. jest także notowana w RESPECT Indeks nieprzerwanie od momentu jego wprowadzenia w 2009 roku. Podstawowymi przesłankami przynależności do indeksu jest prowadzenie w nienaganny sposób komunikacji z rynkiem poprzez raporty bieżące i okresowe oraz swoje strony internetowe i odpowiedzialne społecznie zachowanie wobec środowiska, społeczności i pracowników.

8. Oświadczenie o stosowaniu ładu korporacyjnego

8.1. Wskazanie zbioru zasad ładu korporacyjnego, któremu podlega Jednostka Dominująca oraz miejsca, gdzie tekst zbioru zasad jest publicznie dostępny

Jednostka Dominująca, deklarując działania zgodne z najwyższymi standardami komunikacji rynku kapitałowego i zasadami ładu korporacyjnego, w 2017 roku stosowała się do zbioru wytycznych "Dobrych Praktyk Spółek Notowanych na GPW 2016", opracowanych przez Giełdę Papierów Wartościowych w Warszawie. W związku z przyjętym uchwałą Rady Giełdy Papierów Wartościowych w Warszawie S.A. nr 26/1413/2015 z dnia 13 października 2015 roku nowym tekstem "Dobrych Praktyk Spółek Notowanych na GPW 2016", Spółka deklaruje stosowanie rekomendacji i zasad zawartych w nowych "Dobrych Praktykach", zgodnie z brzmieniem dokumentu dostępnego na stronie internetowej Giełdy Papierów Wartościowych w Warszawie S.A. pod adresem:

http://static.gpw.pl/pub/files/PDF/RG/DPSN2016\_\_GPW.pdf

w zakresie wskazanym na stronie internetowej Spółki:

http://tarnow.grupaazoty.com/files/4fbe6653/gpw\_dobre\_praktyki\_grupa\_azoty\_2016.pdf.

8.2. Zakres w jakim Jednostka Dominująca odstąpiła od postanowień zbioru zasad ładu korporacyjnego, wskazanie tych postanowień oraz wyjaśnienie przyczyn tego odstąpienia

Począwszy od debiutu giełdowego w 2008 roku zamiarem Jednostki Dominującej jest przestrzeganie dobrych praktyk władztwa korporacyjnego, czego wyrazem była deklaracja Zarządu Jednostki Dominującej, złożona w Prospektach emisyjnych, potwierdzona uchwałami Zarządu przyjmującymi do stosowania rekomendacje i zasady nakładane zapisami kolejnych edycji "Dobrych Praktyk Spółek Notowanych na GPW".

Od 1 stycznia 2016 roku w związku obowiązywaniem nowego brzmienia dokumentu "Dobre Praktyki Spółek Notowanych na GPW 2016", Zarząd Spółki zadeklarował stosowanie wszystkich rekomendacji oraz zasad szczegółowych wprowadzonych przez Dobre Praktyki z wyłączeniem:

rekomendacji IV.R.2.

"Jeżeli jest to uzasadnione z uwagi na strukturę akcjonariatu lub zgłaszane spółce oczekiwania akcjonariuszy, o ile spółka jest w stanie zapewnić infrastrukturę techniczną niezbędna dla sprawnego przeprowadzenia walnego zgromadzenia przy wykorzystaniu środków komunikacji elektronicznej, powinna umożliwić akcjonariuszom udział w walnym zgromadzeniu przy wykorzystaniu takich środków, w szczególności poprzez:

1) transmisję obrad walnego zgromadzenia w czasie rzeczywistym,

2) dwustronną komunikację w czasie rzeczywistym, w ramach której akcjonariusze mogą wypowiadać się w toku obrad walnego zgromadzenia, przebywając w miejscu innym niż miejsce obrad walnego zgromadzenia,

3) wykonywanie, osobiście lub przez pełnomocnika, prawa głosu w toku walnego zgromadzenia." Wyjaśnienie: Statut Spółki oraz Regulamin Walnego Zgromadzenia Spółki nie przewidują zapewnienia transmisji obrad walnego zgromadzenia w czasie rzeczywistym. Ponadto w ocenie Spółki dokumentowanie oraz przebieg dotychczasowych walnych zgromadzeń zapewnia transparentność Spółki oraz chroni prawa wszystkich akcjonariuszy. Ponadto informacje dotyczące podejmowanych uchwał Spółka przekazuje w formie raportów bieżących, a także publikuje na stronie internetowej. W związku z tym inwestorzy mają możliwość zapoznania się ze sprawami poruszanymi na walnym zgromadzeniu. Spółka nie wyklucza jednak możliwości stosowania ww. zasady w przyszłości. W ocenie Zarządu Spółki niestosowanie ww. zasady nie wpłynie na rzetelność polityki informacyjnej ani nie rodzi ryzyka ograniczenia czy utrudnienia akcjonariuszom udziału w obradach walnych zgromadzeń.

oraz zasad:

I.Z.1.20 "Spółka prowadzi korporacyjną stronę internetową i zamieszcza na niej, w czytelnej formie i wyodrębnionym miejscu, oprócz informacji wymaganych przepisami prawa zapis przebiegu obrad walnego zgromadzenia, w formie audio lub wideo,"

Wyjaśnienie: W ocenie Spółki dokumentowanie oraz przebieg dotychczasowych walnych zgromadzeń zapewnia transparentność Spółki oraz chroni prawa wszystkich akcjonariuszy. Ponadto informacje dotyczące podejmowanych uchwał Spółka przekazuje w formie raportów bieżących, a także publikuje na stronie internetowej. W związku z tym inwestorzy mają możliwość zapoznania się ze sprawami poruszanymi na walnym zgromadzeniu. Spółka nie wyklucza możliwości stosowania ww. zasady w przyszłości.

W ocenie Zarządu Spółki niestosowanie ww. zasady nie wpłynie na rzetelność polityki informacyjnej ani nie rodzi ryzyka ograniczenia czy utrudnienia akcjonariuszom udziału w obradach walnych zgromadzeń.

IV.Z.2. "Jeżeli to uzasadnione z uwagi na strukturę akcjonariatu spółki, spółka zapewnia powszechnie dostępną transmisję obrad walnego zgromadzenia, w czasie rzeczywistym."

Wyjaśnienie: Statut Spółki oraz Regulamin Walnego Zgromadzenia Spółki nie przewidują zapewnienia transmisji obrad walnego zgromadzenia w czasie rzeczywistym. Ponadto w ocenie Spółki dokumentowanie oraz przebieg dotychczasowych walnych zgromadzeń zapewnia transparentność Spółki oraz chroni prawa wszystkich akcjonariuszy. Ponadto informacje dotyczące podejmowanych uchwał Spółka przekazuje w formie raportów bieżących, a także publikuje na stronie internetowej. W związku z tym inwestorzy mają możliwość zapoznania się ze sprawami poruszanymi na walnym zgromadzeniu. Spółka nie wyklucza jednak możliwości stosowania ww. zasady w przyszłości.

W ocenie Zarządu Spółki niestosowanie ww. zasady nie wpłynie na rzetelność polityki informacyjnej ani nie rodzi ryzyka ograniczenia czy utrudnienia akcjonariuszom udziału w obradach walnych zgromadzeń.

W 2017 roku doszło do incydentalnego naruszenia zasady szczegółowej zawartej w zbiorze Dobre Praktyki Spółek Notowanych na GPW 2016: II.Z.3. Przynajmniej dwóch członków rady nadzorczej spełnia kryteria niezależności, o których mowa w zasadzie II.Z.4.

Incydentalne naruszenie powyższej zasady spowodowane zostało faktem, że w dniu 9 października 2017 roku do Spółki wpłynęło oświadczenie Akcjonariusza – Skarbu Państwa o odwołaniu Pana Marka Grzelaczyka ze składu Rady Nadzorczej Spółki. Pan Marek Grzelaczyk był dotychczas jednym z dwóch niezależnych członków Rady Nadzorczej Spółki w rozumieniu Dobrych Praktyk. W związku z powyższym Spółka przestała spełniać zasadę szczegółową II.Z.3. Dobrych Praktyk Spółek Notowanych na GPW 2016 mówiącą, że przynajmniej dwóch członków rady nadzorczej spełnia kryteria niezależności, o których mowa w zasadzie II.Z. 4. Zarząd Spółki zwrócił się do właściwych organów Spółki z rekomendacją podjęcia działań prowadzących do usunięcia istniejących naruszeń ww. zasady.

W dniu 7 grudnia 2017 roku w trakcie obrad Nadzwyczajnego Walnego Zgromadzenia Spółki w skład Rady Nadzorczej Spółki powołany został Pan Michał Gabryel. Rada Nadzorcza Spółki w dniu 1 lutego 2018 roku pozytywnie zweryfikowała oświadczenie o niezależności, złożone przez nowego członka Rady Nadzorczej Spółki, potwierdzając, że Pan Michał Gabryel spełnia kryteria niezależności, o których mowa w zasadzie II.Z.4. Dobrych Praktyk Spółek Notowanych na GPW 2016.

W związku z powyższym Spółka zaprzestała naruszania zasady szczegółowej II.Z.3. zawartej w zbiorze Dobre Praktyki Spółek Notowanych na GPW 2016.

Sprawozdanie Jednostki Dominującej ze stosowania rekomendacji Dobrych Praktyk w raportowanym okresie sprawozdawczym

Rozdział I. Polityka informacyjna i komunikacja z inwestorami

I.R.1.

W sytuacji, gdy spółka poweźmie wiedzę o rozpowszechnianiu w mediach nieprawdziwych informacji, które istotnie wpływają na jej ocenę, niezwłocznie po powzięciu takiej wiedzy zamieszcza na swojej stronie internetowej komunikat zawierający stanowisko odnośnie do tych informacji – chyba, że w opinii spółki charakter informacji i okoliczności ich publikacji dają podstawy uznać przyjęcie innego rozwiązania za bardziej właściwe.

Spółka deklaruje dołożenie wszelkich starań w przeciwdziałaniu szkodom, jakie mogą być spowodowane nieprawdziwymi informacjami na jej temat. Spółka dąży do zapewnienia przejrzystości poprzez skuteczne reagowanie na nieprawdziwe informacje i ograniczanie negatywnych skutków ich rozpowszechniania. Spółka dba o rzetelne przedstawianie akcjonariuszom i rynkowi prawdziwego oraz rzetelnego obrazu Grupy Azoty. Mając na uwadze powyższe Grupa Azoty prowadzi między innymi monitoring mediów, w tym prasy drukowanej, mediów elektronicznych oraz zasobów internetowych.

I.R.2.

Jeżeli spółka prowadzi działalność sponsoringową, charytatywną lub inną o zbliżonym charakterze, zamieszcza w rocznym sprawozdaniu z działalności informację na temat prowadzonej polityki w tym zakresie.

Spółka prowadzi przejrzystą działalność sponsoringową, charytatywną a także inną o zbliżonym charakterze.

Szczegóły zostały opisane w punkcie 8.14 niniejszego Sprawozdania.

I.R.3.

Spółka powinna umożliwić inwestorom i analitykom zadawanie pytań i uzyskiwanie – z uwzględnieniem zakazów wynikających z obowiązujących przepisów prawa – wyjaśnień na tematy będące przedmiotem zainteresowania tych osób. Realizacja tej rekomendacji może odbywać się w formule otwartych spotkań z inwestorami i analitykami lub w innej formie przewidzianej przez spółkę.

Spółka dostarcza wszystkim uczestnikom rynku kapitałowego, a w szczególności obecnym i przyszłym akcjonariuszom, wyczerpujących i rzetelnych informacji o wydarzeniach w Spółce i Grupie Kapitałowej prowadząc otwartą politykę informacyjną.

Szczegóły opisano w punkcie 7.3 niniejszego Sprawozdania.

I.R.4.

Spółka powinna dokładać starań, w tym z odpowiednim wyprzedzeniem podejmować wszelkie czynności niezbędne dla sporządzenia raportu okresowego, by umożliwiać inwestorom zapoznanie się z osiągniętymi przez nią wynikami finansowymi w możliwie najkrótszym czasie po zakończeniu okresu sprawozdawczego.

Spółka dokłada wszelkich czynności niezbędnych dla sporządzenia raportów okresowych z odpowiednim wyprzedzeniem. Publikacja sprawozdań okresowych jest tak zaplanowana, aby umożliwić inwestorom zapoznanie się z wynikami finansowymi Spółki w możliwie jak najkrótszym czasie.

Rozdział II. Zarząd i Rada Nadzorcza

II.R.1.

W celu osiągnięcia najwyższych standardów w zakresie wykonywania przez zarząd i radę nadzorczą spółki swoich obowiązków i wywiązywania się z nich w sposób efektywny w skład zarządu i rady nadzorczej powoływane są osoby reprezentujące wysokie kwalifikacje i doświadczenie.

W skład Zarządu i Rady Nadzorczej Spółki w 2017 roku wchodziły osoby posiadające wykształcenie wyższe w zakresie prawa, ekonomii, inżynierii i technologii chemicznej oraz m.in. inżynierii środowiska.

Ponadto większość osób ukończyła studia podyplomowe, w tym w zakresie zarządzania korporacjami, chemii i technologii polimerów, kontroli zarządczej, menedżerskie studia podyplomowe typu MBA oraz specjalistyczne kursy i szkolenia, w tym z zakresu energetyki, transportu materiałów niebezpiecznych, menedżerskie, zarządzania projektami, obowiązków informacyjnych spółek notowanych na GPW, kursy maklerskie, szkolenia dot. strategii zarządzania aktywami, zarządzania ryzykiem, ładu korporacyjnego.

Skład Zarządu i Rady Nadzorczej wraz z życiorysami zawodowymi ich członków zaprezentowane zostały w punkcie 8.12 niniejszego Sprawozdania.

II.R.2.

Osoby podejmujące decyzję w sprawie wyboru członków zarządu lub rady nadzorczej spółki powinny dążyć do zapewnienia wszechstronności i różnorodności tych organów, między innymi pod względem płci, kierunku wykształcenia, wieku i doświadczenia zawodowego.

Według par. 23 ust. 3 Statutu Spółki Członek Zarządu powinien posiadać wyższe wykształcenie i co najmniej pięcioletni staż pracy na stanowisku kierowniczym z wyjątkiem kandydata na członka Zarządu wybieranego przez pracowników Spółki.

Ze względu na szerokie kompetencje, doświadczenie zawodowe, w tym również pracę w organach nadzorczych spółek z branży chemicznej i finansowej, Członkowie Zarządu i Rady Nadzorczej odpowiednio zarządzają oraz sprawują nadzór nad działalnością Spółki w wystarczającym zakresie i we właściwy sposób.

Struktura składu Zarządu i Rady Nadzorczej wg płci, kierunku wykształcenia i doświadczenia zawodowego została przedstawiona w punkcie 8.12 niniejszego Sprawozdania.

II.R.3.

Pełnienie funkcji w zarządzie spółki stanowi główny obszar aktywności zawodowej członka zarządu. Dodatkowa aktywność zawodowa członka zarządu nie może prowadzić do takiego zaangażowania czasu i nakładu pracy, aby negatywnie wpływać na właściwe wykonywanie pełnionej funkcji w spółce. W szczególności członek zarządu nie powinien być członkiem organów innych podmiotów, jeżeli czas poświęcony na wykonywanie funkcji w innych podmiotach uniemożliwia mu rzetelne wykonywanie obowiązków w spółce.

Niektórzy Członkowie Zarządu Spółki pełnią dodatkowo funkcje w podmiotach zależnych, co umożliwia skuteczne i efektywne egzekwowanie decyzji Zarządu Spółki Dominującej we wszystkich spółkach Grupy w celu maksymalizacji efektów działalności całej Grupy.

Ponadto pełnienie funkcji przez członków Zarządu w podmiotach zależnych zapewnia Zarządowi wzmocnienie nadzoru nad realizacją synergii oraz poprawę efektywności procesów realizowanych w Grupie Kapitałowej.

II.R.4.

Członkowie rady nadzorczej powinni być w stanie poświęcić niezbędną ilość czasu na wykonywanie swoich obowiązków.

Rada Nadzorcza sprawuje stały nadzór nad działalnością Spółki we wszystkich dziedzinach jej działalności. Według par. 37 Statutu Spółki Rada Nadzorcza odbywa posiedzenia co najmniej raz na dwa miesiące.

W roku obrotowym 2017 Rada Nadzorcza Grupy Azoty S.A odbyła 46 posiedzeń stacjonarnych oraz 16 głosowań przy wykorzystaniu środków bezpośredniego porozumiewania się na odległość.

II.R.5.

W przypadku rezygnacji lub niemożności sprawowania czynności przez członka rady nadzorczej spółka niezwłocznie podejmuje odpowiednie działania w celu uzupełnienia lub dokonania zmiany w składzie rady nadzorczej.

Spółka deklaruje powzięcie niezbędnych działań w przypadku, gdy rezygnacja lub niemożność sprawowania czynności przez członka Rady Nadzorczej groziła będzie zdekompletowaniem jej składu. Gdyby doszło do przejściowego zdekompletowania Rady Nadzorczej, Spółka przedstawi ten fakt jako naruszenie zasady.

Część składu Rady Nadzorczej stanowią członkowie wybierani przez pracowników Spółki zgodnie z art. 14 ustawy o komercjalizacji i prywatyzacji.

II.R.6.

Rada nadzorcza, mając świadomość upływu kadencji członków zarządu oraz ich planów dotyczących dalszego pełnienia funkcji w zarządzie, z wyprzedzeniem podejmuje działania mające na celu zapewnienie efektywnego funkcjonowania zarządu spółki.

Spółka deklaruje stosowanie tej rekomendacji poprzez zapewnienie ciągłości prac Zarządu i podejmowanie z wyprzedzeniem działań mających na celu zapewnienie należytego funkcjonowania Spółki.

II.R.7.

Spółka zapewnia radzie nadzorczej możliwość korzystania z profesjonalnych, niezależnych usług doradczych, które w ocenie rady są niezbędne do sprawowania przez nią efektywnego nadzoru

w spółce. Dokonując wyboru podmiotu świadczącego usługi doradcze, rada nadzorcza uwzględnia sytuację finansową spółki.

Spółka w razie potrzeb deklaruje zapewnienie Radzie Nadzorczej możliwość korzystania z profesjonalnych, niezależnych usług doradczych, które w ocenie Rady Nadzorczej są niezbędne do sprawowania przez nią efektywnego nadzoru. Dokonując wyboru podmiotu świadczącego usługi doradcze, Rada Nadzorcza uwzględnia sytuację finansową Spółki oraz procedury wewnętrzne.

Rozdział III. Systemy i funkcje wewnętrzne

III.R.1.

Spółka wyodrębnia w swojej strukturze jednostki odpowiedzialne za realizację zadań w poszczególnych systemach lub funkcjach, chyba, że wyodrębnienie jednostek organizacyjnych nie jest uzasadnione z uwagi na rozmiar lub rodzaj działalności prowadzonej przez spółkę.

Spółka wyodrębnia w swojej strukturze jednostki odpowiedzialne za realizację zadań w poszczególnych systemach i funkcjach.

Zarząd Spółki odpowiada za wdrożenie i utrzymanie oraz skuteczność zalecanych przez dobre praktyki systemów kontroli wewnętrznej, zarządzania ryzykiem, compliance oraz funkcji audytu wewnętrznego. Osoby odpowiedzialne za działalność jednostek organizacyjnych realizujących zadania związane z ww. systemami i funkcjami podlegają bezpośrednio prezesowi Zarządu lub wskazanemu Członkowi Zarządu. W Spółce funkcjonuje komitet audytu.

Schemat organizacyjny Spółki przedstawiono w pkt. 2.1. niniejszego Sprawozdania.

Rozdział IV. Walne zgromadzenie i relacje z akcjonariuszami

IV.R.1.

Spółka powinna dążyć do odbycia zwyczajnego walnego zgromadzenia w możliwie najkrótszym terminie po publikacji raportu rocznego, wyznaczając ten termin z uwzględnieniem właściwych przepisów prawa.

Spółka zwołuje walne zgromadzenie akcjonariuszy wyznaczając ich termin nie tylko z uwzględnieniem przepisów prawa, ale dąży do jego odbycia w możliwie najkrótszym terminie po publikacji raportu rocznego oraz po zakończeniu Walnych Zgromadzeń spółek zależnych. W 2017 roku Spółka zwołała Zwyczajne Walne Zgromadzenie na dzień 30 czerwca 2017 roku.

IV.R.2.

Jeżeli jest to uzasadnione z uwagi na strukturę akcjonariatu lub zgłaszane spółce oczekiwania akcjonariuszy, o ile spółka jest w stanie zapewnić infrastrukturę techniczną niezbędna dla sprawnego przeprowadzenia walnego zgromadzenia przy wykorzystaniu środków komunikacji elektronicznej, powinna umożliwić akcjonariuszom udział w walnym zgromadzeniu przy wykorzystaniu takich środków, w szczególności poprzez:

• 1) transmisję obrad walnego zgromadzenia w czasie rzeczywistym,
• 2) dwustronną komunikację w czasie rzeczywistym, w ramach której akcjonariusze mogą wypowiadać się w toku obrad walnego zgromadzenia, przebywając w miejscu innym niż miejsce obrad walnego zgromadzenia,
• 3) wykonywanie, osobiście lub przez pełnomocnika, prawa głosu w toku walnego zgromadzenia.

Spółka nie stosuje ww. rekomendacji. Statut Spółki oraz Regulamin Walnego Zgromadzenia Spółki nie przewidują zapewnienia transmisji obrad walnego zgromadzenia w czasie rzeczywistym. W ocenie Spółki dokumentowanie oraz przebieg dotychczasowych walnych zgromadzeń zapewnia transparentność Spółki oraz chroni prawa wszystkich akcjonariuszy. Ponadto informacje dotyczące podejmowanych uchwał Spółka przekazuje w formie raportów bieżących, a także publikuje na stronie internetowej. W związku z tym inwestorzy mają możliwość zapoznania się ze sprawami poruszanymi na walnym zgromadzeniu. Spółka nie wyklucza jednak możliwości stosowania ww. zasady w przyszłości. W ocenie Zarządu Spółki niestosowanie ww. zasady nie wpłynie na rzetelność polityki informacyjnej ani nie rodzi ryzyka ograniczenia czy utrudnienia akcjonariuszom udziału w obradach walnych zgromadzeń.

IV.R.3.

Spółka dąży do tego, aby w sytuacji, gdy papiery wartościowe wyemitowane przez spółkę są przedmiotem obrotu w różnych krajach (lub na różnych rynkach) i w ramach różnych systemów prawnych, realizacja zdarzeń korporacyjnych związanych z nabyciem praw po stronie akcjonariusza następowała w tych samych terminach we wszystkich krajach, w których są one notowane.

Rekomendacja nie ma zastosowania w stosunku do Spółki. Akcje Spółki są notowane tylko na rynku głównym Giełdy Papierów Wartościowych w Warszawie S.A.

Rozdział V. Konflikt interesów i transakcje z podmiotami powiązanymi

V.R.1.

Członek zarządu lub rady nadzorczej powinien unikać podejmowania aktywności zawodowej lub pozazawodowej, która mogłaby prowadzić do powstawania konfliktu interesów lub wpływać negatywnie na jego reputację jako członka organu spółki, a w przypadku powstania konfliktu interesów powinien niezwłocznie go ujawnić.

Członkowie Zarządu i Rady Nadzorczej deklarują unikanie podejmowania aktywności zawodowej lub pozazawodowej, która mogłaby prowadzić do powstania konfliktu interesów. W przypadku konfliktu interesów członek Zarządu lub Rady Nadzorczej zobligowany jest do poinformowania odpowiednio Zarządu lub Rady Nadzorczej o zaistniałym konflikcie interesów lub możliwości jego powstania oraz do wstrzymania się od głosowania nad uchwałą w sprawie, w której w stosunku do jego osoby może wystąpić konflikt. Ewentualne przypadki konfliktu interesów są niezwłocznie i szczegółowo wyjaśniane.

Rozdział VI. Wynagrodzenia

VI.R.1.

Wynagrodzenie członków organów spółki i kluczowych menedżerów powinno wynikać z przyjętej polityki wynagrodzeń.

Wynagrodzenia członków organów Spółki i kluczowych menedżerów związane są z polityką wynagrodzeń w Spółce.

Szczegóły Polityki Wynagrodzeń w Spółce zostały opisane w pkt. 8.13 niniejszego Sprawozdania.

VI.R.2.

Polityka wynagrodzeń powinna być ściśle powiązana ze strategią spółki, jej celami krótkoi długoterminowymi, długoterminowymi interesami i wynikami, a także powinna uwzględniać rozwiązania służące unikaniu dyskryminacji z jakichkolwiek przyczyn.

Polityka wynagrodzeń w Spółce jest ściśle powiązana ze strategią Spółki, jej celami, interesami i wynikami.

Szczegóły Polityki Wynagrodzeń w Spółce zostały opisane w pkt. 8.13 niniejszego Sprawozdania.

VI.R.3.

Jeżeli w radzie nadzorczej funkcjonuje komitet do spraw wynagrodzeń, w zakresie jego funkcjonowania ma zastosowanie zasada II.Z.7.

W dniu 21 grudnia 2017 roku został powołany, jako ciało doradcze działające kolegialnie w ramach struktury Rady Nadzorczej, Komitet Nominacji i Wynagrodzeń.

Skład osobowy Komitetu Nominacji i Wynagrodzeń:

• Bartłomiej Litwińczuk Przewodniczący Komitetu,
• Monika Fill Członek Komitetu,
• Roman Romaniszyn Członek Komitetu.

VI.R.4.

Poziom wynagrodzenia członków zarządu i rady nadzorczej oraz kluczowych menedżerów powinien być wystarczający dla pozyskania, utrzymania i motywacji osób o kompetencjach niezbędnych dla właściwego kierowania spółką i sprawowania nad nią nadzoru. Wynagrodzenie powinno być adekwatne do powierzonego poszczególnym osobom zakresu zadań i uwzględniać pełnienie dodatkowych funkcji, jak np. praca w komitetach rady nadzorczej.

Poziom wynagrodzenia członków Zarządu i Rady Nadzorczej oraz kluczowych menedżerów w Spółce jest zgodny z zasadami wynagradzania przyjętymi przez organy korporacyjne. Jednocześnie poziom wynagrodzenia jest wystarczający dla pozyskania, utrzymania i motywacji osób o kompetencjach niezbędnych dla właściwego kierowania spółką i sprawowania nad nią nadzoru, a wynagrodzenie jest adekwatne do powierzonego poszczególnym osobom zakresu zadań.

Szczegółowe zasady wynagradzania członków Zarządu oraz członków Rady Nadzorczej zostały opisane w pkt. 8.13 niniejszego Sprawozdania.

8.3. Cechy stosowanych systemów kontroli wewnętrznej i zarządzania ryzykiem

W Jednostce Dominującej wprowadzono rozwiązania organizacyjne, które zapewniają skuteczną i efektywną kontrolę, identyfikację, a także eliminowanie potencjalnych ryzyk przy sporządzaniu sprawozdań finansowych. Przyjęte rozwiązania opierają się na zarządzeniach, regulaminie organizacyjnym Spółki, instrukcji obiegu dokumentów oraz zakresach obowiązków i uprawnień pracowników służb finansowo-księgowych. W Spółce stosowane są udokumentowane zasady polityki rachunkowości, które w szczególności opisują: zakładowy plan kont, metodę wyceny aktywów i pasywów oraz ustalania wyniku finansowego, sposób prowadzenia ksiąg rachunkowych, zasady przeprowadzania inwentaryzacji, system ochrony danych i ich zbiorów.

Księgi rachunkowe prowadzone są przy pomocy zintegrowanego systemu informatycznego SAP, współpracującego z innymi wspierającymi go systemami. Wszystkie stosowane systemy posiadają cyklicznie zmieniające się zabezpieczenia hasłowe przed dostępem osób nieuprawnionych oraz funkcyjne ograniczenia dostępu. Dokumenty źródłowe będące podstawą zapisów w księgach rachunkowych podlegają kontroli przez komórki merytorycznie odpowiedzialne za ich weryfikację zgodnie z przyjętym podziałem zadań i przyznanymi uprawnieniami. Przed wprowadzeniem dokumentów do ewidencji pracownicy służb księgowych i podatkowych dokonują ich ostatecznej kontroli.

Grupa Azoty dokłada starań, aby sprawozdania finansowe były sporządzane w sposób prawidłowy, czyli zgodny z obowiązującymi przepisami określającymi zasady i tryb sprawozdawczości, przy zachowaniu zasady rzetelności i kompletności. Dane wynikające z ksiąg rachunkowych opierają się na zapisach wprowadzonych na podstawie właściwej dokumentacji źródłowej zweryfikowanych poprzez inwentaryzację składników majątku oraz weryfikację obrotów i sald poszczególnych kont księgowych dokonywaną przez specjalnie powołane w tym celu zespoły spisowe i weryfikacyjne.

Nadzór nad procesem przygotowania sprawozdań finansowych sprawuje Dyrektor Departamentu Korporacyjnego Finansów, któremu podlegają służby finansowo-księgowe realizujące zadania w zakresie weryfikacji i ewidencjonowania zdarzeń gospodarczych w księgach rachunkowych Spółki oraz generowania danych niezbędnych do sporządzania sprawozdań finansowych.

Polityka rachunkowości odpowiada wymaganiom określonym w MSSF/MSR oraz ustawie o rachunkowości. Spółka na bieżąco śledzi zmiany w przepisach i regulacjach dotyczących sprawozdawczości finansowej i przygotowuje się do ich wprowadzenia z odpowiednim wyprzedzeniem czasowym. Zmiany w polityce rachunkowości, wynikające ze zmian przepisów rachunkowych, wprowadzane są na bieżąco przez Zarząd Spółki.

Przygotowane sprawozdanie finansowe Dyrektor Departamentu Korporacyjnego Finansów przedkłada Zarządowi Spółki. W celu potwierdzenia zgodności danych zawartych w sprawozdaniu finansowym ze stanem faktycznym i zapisami w księgach rachunkowych prowadzonych przez Spółkę, sprawozdanie poddawane jest badaniu przez niezależnego rewidenta, który wydaje opinię w tym przedmiocie. Wyboru biegłego rewidenta dokonuje Rada Nadzorcza Spółki w oparciu o rekomendacje przedłożone przez Komitet Audytu będący stałym komitetem Rady Nadzorczej Spółki. W ramach realizowanych działań Komitet Audytu monitoruje m.in. proces sprawozdawczości finansowej, skuteczność istniejących w Spółce systemów kontroli wewnętrznej oraz zarządzania ryzykiem, monitoruje również roczne i skonsolidowane sprawozdania finansowe oraz pracę i raporty niezależnego biegłego rewidenta.

Rada Nadzorcza dokonuje oceny sprawozdania finansowego, przyjętego przez Zarząd Spółki i przedkłada pisemne sprawozdanie Walnemu Zgromadzeniu Akcjonariuszy Grupy Azoty S.A.

Przyjęte zasady postępowania dotyczące sporządzania sprawozdań finansowych mają zapewnić zgodność prezentowanych danych z wymogami przepisów prawa i stanem faktycznym oraz odpowiednio wczesne identyfikowanie i eliminowanie potencjalnych ryzyk, w celu uzyskania racjonalnego zapewnienia o rzetelności i prawidłowości sporządzanych sprawozdań finansowych.

W Grupie Azoty S.A. wdrożono system zarządzania ryzykiem korporacyjnym w oparciu o normę ISO 31000 "Zarządzanie ryzykiem - Zasady i wytyczne" oraz standard COSO II "Zarządzanie ryzykiem korporacyjnym – Zintegrowana struktura ramowa". Przyjęto "Politykę Zarządzania Ryzykiem Korporacyjnym w Grupie Azoty" oraz rozwiązania proceduralne opisujące etapy procesu zarządzania ryzykiem oraz szczegółowy tryb postępowania, które wdrożyły do stosowania również wybrane spółki Grupy Azoty.

Zgodnie z przyjętymi w Spółce zasadami, zarządzanie ryzykiem korporacyjnym odbywa się z uwzględnieniem następujących etapów procesu:

• Identyfikacja i ocena ryzyk,

• Ustalenie i wdrożenie odpowiedzi na ryzyko oraz planów reakcji na incydent,

• Monitorowanie i raportowanie poziomu ryzyk,

• Uwzględnianie informacji o ryzykach w procesach decyzyjnych,
• Sprawozdawczość i komunikacja,
• Monitoring i ewaluacja systemu zarządzania ryzykiem.

Proces Zarządzania Ryzykiem Korporacyjnym jest procesem realizowanym na poziomie tzw. Centrum Korporacyjnego Grupy Azoty. Dla wsparcia zarządzania procesem powołano Komitet Sterujący i Zespół Ekspertów ds. Ryzyka. Działania podejmowane przez Komitet polegają na wymianie informacji, prowadzeniu analiz i formułowaniu opinii pozwalających na wypracowywanie rozwiązań merytorycznych w zakresie realizowanego procesu. Członkami Komitetu Sterującego Procesu Zarządzanie Ryzykiem są przedstawiciele Spółek Grupy Azoty, w których wdrożono system zarządzania ryzykiem. Zespół Ekspertów ds. Ryzyka, złożony z właścicieli ryzyk korporacyjnych, jest organem doradczym w zakresie postępowania z ryzykami kluczowymi w Grupie Azoty.

W Spółce okresowo prowadzona jest identyfikacja i ocena ryzyk. Proces ten prowadzony jest w oparciu o przyjęty model ryzyk. Identyfikacji i oceny ryzyk dokonują ich Właściciele. Rezultaty okresowej weryfikacji rejestru ryzyk w poszczególnych Spółkach są następnie wykorzystywane do wskazania listy ryzyk kluczowych dla Grupy Azoty.

Za zarządzanie poszczególnymi ryzykami odpowiadają Właściciele ryzyk, którzy przyjmują strategie zarządzania ryzykiem, podejmują bieżące działania w zakresie analizy czynników danego ryzyka i monitorują poziom ryzyk.

W Spółce przyjęto zasadę, zgodnie z którą raz w roku sporządzany jest raport okresowy dot. zarządzania ryzykiem korporacyjnym. Raport zawiera opis ryzyk kluczowych oraz informacje na temat realizacji funkcji zarządzania ryzykiem w Spółce.

Narzędziem wykorzystywanym do oceny skuteczności działań minimalizujących ryzyko w poszczególnych procesach realizowanych w Spółce są m.in. audyty wewnętrzne systemów zarządzania.

8.4. Standardy i systemy zarządzania

Standardy zarządzania

W Grupie Azoty obowiązuje Polityka Zarządzania Korporacji. Dokument ten precyzuje ogół zamierzeń i kierunków działań Grupy Azoty. Polityka Zarządzania Korporacji przedstawia misję i wizję oraz cele strategiczne spółek wchodzących w skład Grupy, które realizowane są w oparciu o systemy zarządzania zgodne z najwyższymi międzynarodowymi standardami.

Dla wypełniania przyjętej misji wyznaczono następujące cele strategiczne:

• zwiększanie skali operacji prowadzonych w obszarach domeny Grupy poprzez rozwój wewnętrzny oraz alianse, fuzje i akwizycje w Polsce i poza granicami kraju,
• pogłębianie integracji pomiędzy podmiotami Grupy, co w konsekwencji umożliwi maksymalizację efektów synergii,
• zmniejszanie wrażliwości Grupy na koszty energii poprzez wykorzystywanie efektywnych rozwiązań technologicznych i energetycznych,
• zmniejszanie wrażliwości na zmiany faz cykli koniunkturalnych oraz na ceny gazu ziemnego i surowców petrochemicznych, poprzez wydłużanie łańcuchów produktowych,
• obniżanie kosztów wytwarzania, poprzez modernizacje głównych ciągów produkcyjnych,
• budowa stabilnych i efektywnych więzi z klientami, wzmacnianie świadomości wiodących marek produktowych Grupy oraz optymalizacja systemów logistyki i dystrybucji produktów,
• zwiększanie efektywności kluczowych procesów oraz gromadzenie i skuteczne zarządzanie kapitałem intelektualnym,
• ciągłe dostosowywanie jakości produktów oraz oferowanego asortymentu do wymagań odbiorców,
• dywersyfikacja pokrewna, wykorzystująca efekty synergii z elementami dotychczasowego portfela produktowego,
• ciągłe doskonalenie własnych produktów i usług przy wykorzystaniu innowacyjnych technologii.

Spółki wchodzące w skład Grupy Azoty realizują cele strategiczne w oparciu o systemy zarządzania, zgodne z najwyższymi międzynarodowymi standardami. Priorytety działalności, takie jak wysoka jakość, dbałość o bezpieczeństwo techniczne i ochronę środowiska, efektywność energetyczną, bezpieczeństwo zdrowotne żywności, minimalizowanie strat środowiskowych, priorytetowe traktowanie klienta, są skutecznie nadzorowane i zapewniają efektywne zarządzanie.

W prowadzonych działaniach Grupa Azoty przestrzega przepisów prawnych i innych oraz dąży do ciągłego doskonalenia efektów prowadzonej działalności, a także minimalizowania związanego z nią ryzyka.

Systemy zarządzania

Grupa Azoty realizuje Politykę Zarządzania, która gwarantuje, że cele strategiczne osiągane są w oparciu o zintegrowany system zarządzania, zgodny z międzynarodowymi standardami.

Priorytety działalności: wysoka jakość, dbałość o bezpieczeństwo techniczne i środowisko są skutecznie nadzorowane i zapewniają efektywne zarządzanie. Zintegrowany System Zarządzania jest zbudowany w oparciu o zasady priorytetowego traktowania klienta, minimalizowania strat środowiskowych i ryzyka zagrożeń oraz ciągłego doskonalenia.

W Jednostce Dominującej obowiązują:

• System Zarządzania Jakością zgodny z normą ISO 9001:2015,
• System Zarządzania Środowiskowego zgodny z normą ISO 14001:2015,
• System Zarządzania Bezpieczeństwem i Higieną Pracy zgodny z normami PN-N-18001:2004 i BS OHSAS 18001:2007,
• System Zarządzania Bezpieczeństwem Żywności zgodny z normą ISO 22000:2005,
• System Zarządzania PN-EN ISO/IEC 17025:2005 (kompetencje laboratoriów badawczych i wzorcujących),
• Standard Zarządzania zgodny z wymaganiami Programu Product Stewardship (Fertilizers Europe),
• System zarządzania ryzykiem korporacyjnym w oparciu o standardy ISO 31000 "Risk management principles and guidelines" oraz COSO "Zarządzanie ryzykiem korporacyjnym – zintegrowana struktura ramowa",
• System Zarządzania Energią zgodny z normą ISO 50001:2011.

W okresie objętym sprawozdaniem Spółki Grupy Azoty utrzymywały i doskonaliły wdrożone systemy zarządzania. Została zachowana ważność certyfikatów potwierdzających zgodność funkcjonujących systemów z odpowiednimi wymaganiami. Realizowano również działania doskonalące wynikające z przeprowadzonych audytów zewnętrznych i wewnętrznych w zakresie certyfikowanych systemów zarządzania oraz wniosków przyjętych podczas Przeglądu Zarządzania. Na bieżąco prowadzone były działania dla integracji systemów zarządzania w Grupie Azoty z udziałem powołanego w tym celu Zespołu, który m.in. na bieżąco śledził zmiany w normach i inicjował działania dostosowawcze dotyczące przygotowania do certyfikacji systemów zarządzania wg wymagań norm ISO 9001:2015 i ISO 14001:2015.

W okresie objętym sprawozdaniem w Grupie Azoty S.A. dostosowano system zarządzania jakością do normy ISO 9001:2015 oraz system zarządzania środowiskowego do normy ISO 14001:2015. Ponadto wdrożono system zarządzania energią wg wymagań normy ISO 50001:2011. Zgodność przedmiotowych systemów zarządzania z wymaganiami norm została potwierdzona certyfikatami niezależnych jednostek certyfikujących.

8.5. Akcjonariat

Akcjonariusz	Liczba akcji	% kapitału akcyjnego	Liczba głosów	% głosów
Skarb Państwa	32 734 509	33,00	32 734 509	33,00
ING OFE	9 883 323	9,96	9 883 323	9,96
Norica Holding S.à r.l. (pośrednio: 19 321 700 akcji, tj. 19,47%)	71 348	0,07	71 348	0,07
Rainbee Holdings Limited*)	9 820 352	9,90	9 820 352	9,90
Opansa Enterprises Limited*)	9 430 000	9,50	9 430 000	9,50
Towarzystwo Funduszy Inwestycyjnych PZU S.A.	8 530 189	8,60	8 530 189	8,60
Europejski Bank Odbudowy i Rozwoju	5 700 000	5,75	5 700 000	5,75
Pozostali	23 025 763	23,22	23 025 763	23,22
Razem	99 195 484	100,00	99 195 484	100,00

Struktura akcjonariatu na dzień 1 stycznia 2017 roku

*) Spółka bezpośrednio zależna od Norica Holding S.à r.l.

W dniu 9 czerwca 2017 roku Zarząd Jednostki Dominującej otrzymał informację przekazaną przez Norica Holding S.à r.l., z siedzibą w Luksemburgu, że w ramach likwidacji Subero, w dniu 6 czerwca 2017 roku Subero wydało wspólnikowi 100% akcji w Terasta Enterprises Ltd., z siedzibą w Nikozji, Cypr.

Transakcja miała charakter wewnątrzgrupowy i tym samym Pan Wiaczesław Kantor pozostaje podmiotem dominującym Terasta, Redbrick Holding, Redbrick Investments, Acron, TrustService, Norica, Opansa oraz Rainbee i tym samym nadal pośrednio kontroluje 19 657 350 akcji Jednostki Dominującej reprezentujących około 19,8168% wszystkich akcji Jednostki Dominującej i uprawniających do wykonywania 19 657 350 głosów na Walnym Zgromadzeniu Akcjonariuszy Jednostki Dominującej stanowiących około 19,8168% ogólnej liczby głosów na Walnym Zgromadzeniu Akcjonariuszy Jednostki Dominującej.

W wyniku w/w transakcji wewnątrzgrupowej stan akcjonariatu Jednostki Dominującej nie uległ zmianie.

Struktura akcjonariatu na dzień 9 czerwca 2017 roku

		% kapitału	Liczba
Akcjonariusz	Liczba akcji	akcyjnego	głosów	% głosów
Skarb Państwa	32 734 509	33,00	32 734 509	33,00
ING OFE	9 883 323	9,96	9 883 323	9,96
Norica Holding S.à r.l. (pośrednio: 19 321 700 akcji, tj. 19,47%)	71 348	0,07	71 348	0,07
Rainbee Holdings Limited*)	9 820 352	9,90	9 820 352	9,90
Opansa Enterprises Limited*)	9 430 000	9,50	9 430 000	9,50
Towarzystwo Funduszy Inwestycyjnych PZU S.A.	8 530 189	8,60	8 530 189	8,60
Europejski Bank Odbudowy i Rozwoju	5 700 000	5,75	5 700 000	5,75
Pozostali	23 025 763	23,22	23 025 763	23,22
Razem	99 195 484	100,00	99 195 484	100,00

*) Spółka bezpośrednio zależna od Norica Holding S.à r.l.

Zarząd Jednostki Dominującej w dniu 30 czerwca 2017 roku otrzymał informację przekazaną przez Europejski Bank Odbudowy i Rozwoju z siedzibą w Londynie, Wielka Brytania (dalej: EBOiR) iż

w wyniku zawarcia w dniu 28 czerwca 2017 roku transakcji pakietowych w ramach przyspieszonej budowy księgi popytu w odniesieniu do 2 850 000 akcji Jednostki Dominującej znajdujących się w posiadaniu EBOiR, zmniejszył się udział EBOiR w kapitale zakładowym Jednostki Dominującej z 5 700 tys. do 2 850 tys. akcji. W wyniku transakcji udział EBOiR w kapitale zakładowym Jednostki Dominującej oraz w ogólnej liczbie głosów na walnym zgromadzeniu Jednostki Dominującej zmniejszył się z 5,75% do 2,87%.

Struktura akcjonariatu na dzień 30 czerwca 2017 roku

		% kapitału	Liczba
Akcjonariusz	Liczba akcji	akcyjnego	głosów	% głosów
Skarb Państwa	32 734 509	33,00	32 734 509	33,00
ING OFE	9 883 323	9,96	9 883 323	9,96
Norica Holding S.à r.l. (pośrednio: 19 321 700 akcji, tj. 19,47%)	71 348	0,07	71 348	0,07
Rainbee Holdings Limited*)	9 820 352	9,90	9 820 352	9,90
Opansa Enterprises Limited*)	9 430 000	9,50	9 430 000	9,50
Towarzystwo Funduszy Inwestycyjnych PZU S.A.	8 530 189	8,60	8 530 189	8,60
Europejski Bank Odbudowy i Rozwoju	2 850 000	2,87	2 850 000	2,87
Pozostali	25 875 763	26,10	25 875 763	26,10
Razem	99 195 484	100,00	99 195 484	100,00

*) Spółka bezpośrednio zależna od Norica Holding S.à r.l.

Od dnia 30 czerwca 2017 roku do daty przekazania niniejszego raportu Jednostka Dominująca nie otrzymała informacji o zmianach w strukturze własności znacznych pakietów akcji.

8.6. Specjalne uprawnienia kontrolne posiadaczy papierów wartościowych

W świetle postanowień § 16 ust. 2 Statutu Jednostki Dominującej, akcjonariuszowi – Skarbowi Państwa przysługuje indywidualne uprawnienie do powoływania i odwoływania jednego członka Rady Nadzorczej.

Ponadto zgodnie z postanowieniami § 42 ust. 1 pkt. 3 i 4 Statutu Jednostki Dominującej Walne Zgromadzenie zwołuje Zarząd Jednostki Dominującej:

• na pisemne lub złożone w formie elektronicznej żądanie akcjonariusza lub akcjonariuszy, reprezentujących co najmniej jedną dwudziestą kapitału zakładowego, złożone co najmniej na jeden miesiąc przed proponowanym terminem Walnego Zgromadzenia,
• na pisemne żądanie akcjonariusza Skarbu Państwa niezależnie od udziału w kapitale zakładowym, złożone co najmniej na jeden miesiąc przed proponowanym terminem Walnego Zgromadzenia.

§ 44 ust. 4 Statutu Jednostki Dominującej regulujący kwestie umieszczania przez akcjonariuszy poszczególnych spraw w porządku obrad najbliższego Walnego Zgromadzenia stanowi, iż "Akcjonariusz lub akcjonariusze, reprezentujący co najmniej jedną dwudziestą kapitału zakładowego mogą żądać umieszczenia poszczególnych spraw w porządku obrad najbliższego Walnego Zgromadzenia. Uprawnienie to przysługuje również akcjonariuszowi – Skarbowi Państwa niezależnie od udziału w kapitale zakładowym".

§ 44 ust. 8 Statutu Jednostki Dominującej stanowi, że "Akcjonariusz lub akcjonariusze reprezentujący co najmniej jedną dwudziestą kapitału zakładowego mogą przed terminem Walnego Zgromadzenia zgłaszać Spółce na piśmie lub przy wykorzystaniu środków komunikacji elektronicznej projekty uchwał dotyczące spraw wprowadzanych do porządku obrad Walnego Zgromadzenia lub spraw, które mają zostać wprowadzone do porządku obrad. Spółka niezwłocznie ogłasza projekty uchwał na stronie internetowej".

8.7. Opis zasad zmiany statutu lub umowy Jednostki Dominującej

Zgodnie z § 51 ust. 19 Statutu Jednostki Dominującej zmiana Statutu i zmiana przedmiotu działalności Jednostki Dominującej należy do wyłącznych kompetencji Walnego Zgromadzenia.

8.8. Wskazanie wszelkich ograniczeń w zakresie wykonywania prawa głosu

Zgodnie z § 46 ust. 2 Statutu Jednostki Dominującej jedna akcja daje prawo do jednego głosu na Walnym Zgromadzeniu, z zastrzeżeniem ust. 3-7.

"§ 46 ust. 3. Tak długo, jak Skarb Państwa lub podmioty zależne od Skarbu Państwa są właścicielami akcji Spółki, uprawniających do co najmniej jednej piątej ogólnej liczby głosów istniejących w Spółce, prawo głosu akcjonariuszy Spółki zostaje ograniczone w ten sposób, że żaden z nich nie może wykonywać na Walnym Zgromadzeniu więcej niż jednej piątej ogólnej liczby głosów istniejących w Spółce w dniu odbywania Walnego Zgromadzenia. Ograniczenie prawa głosu, o którym mowa w zdaniu poprzedzającym, nie dotyczy Skarbu Państwa ani podmiotów zależnych od Skarbu Państwa. Dla potrzeb niniejszego ustępu wykonywanie prawa głosu przez podmiot zależny uważa się za jego wykonywanie przez podmiot dominujący w rozumieniu ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o ofercie publicznej i warunkach wprowadzania instrumentów finansowych do zorganizowanego systemu obrotu oraz o spółkach publicznych ("ustawa o ofercie"), przy czym przez podmiot dominujący oraz podmiot zależny rozumie się także, odpowiednio, każdy podmiot, którego głosy wynikające z posiadanych bezpośrednio lub pośrednio akcji Spółki podlegają kumulacji z głosami innego podmiotu lub podmiotów na zasadach określonych w ustawie o ofercie w związku z posiadaniem, zbywaniem lub nabywaniem znacznych pakietów akcji Spółki. Akcjonariusz, którego prawo głosu zostało ograniczone, zachowuje w każdym przypadku prawo wykonywania co najmniej jednego głosu".

8.9. Wskazanie wszelkich ograniczeń dotyczących przenoszenia prawa własności papierów wartościowych

Brak jest ograniczeń dotyczących przenoszenia prawa własności papierów wartościowych Jednostki Dominującej.

8.10. Opis zasad dotyczących powoływania i odwoływania osób zarządzających oraz ich uprawnień, w szczególności prawo do podjęcia decyzji o emisji bądź wykupie akcji

Zasady dotyczące powoływania i odwoływania osób zarządzających

Zarząd

Zgodnie z § 23 ust. 1 Statutu Jednostki Dominującej, Zarząd Jednostki Dominującej składa się z nie więcej niż 7 osób, w tym Prezesa Zarządu, Wiceprezesów i pozostałych Członków Zarządu. Liczbę członków Zarządu określa organ powołujący Zarząd. Członków Zarządu powołuje się na okres wspólnej kadencji, która trwa trzy lata.

Zgodnie z § 24 Statutu Jednostki Dominującej Członków Zarządu, z uwzględnieniem postanowień § 25 i następnych Statutu, powołuje i odwołuje Rada Nadzorcza, po przeprowadzeniu postępowania kwalifikacyjnego, którego celem jest sprawdzenie i ocena kwalifikacji kandydatów oraz wyłonienie najlepszego kandydata.

Każdy z członków Zarządu może być odwołany lub zawieszony w czynnościach przez Radę Nadzorczą lub Walne Zgromadzenie (§ 24 ust. 2 Statutu Jednostki Dominującej).

Do czasu, gdy Jednostka Dominująca zatrudnia średniorocznie powyżej 500 pracowników, Rada Nadzorcza powołuje w skład Zarządu jedną osobę wybraną przez pracowników Jednostki Dominującej na okres kadencji Zarządu (§ 25 ust. 1 Statutu Jednostki Dominującej).

Do kompetencji Rady Nadzorczej należy również m.in. ustalanie zasad wynagradzania i wysokości wynagrodzenia dla członków Zarządu, zawieszanie, z ważnych powodów w czynnościach poszczególnych lub wszystkich członków Zarządu, delegowanie członków Rady Nadzorczej do czasowego wykonywania czynności członków Zarządu, którzy nie mogą sprawować swoich czynności (§ 32 Statutu Jednostki Dominującej).

Rada Nadzorcza

Zgodnie z § 34 ust. 1 Statutu Jednostki Dominującej Rada Nadzorcza składa się z 5 do 9 członków, powoływanych przez Walne Zgromadzenie, z zastrzeżeniem postanowień § 16 ust. 2 ("Akcjonariuszowi – Skarbowi Państwa przysługuje indywidualne uprawnienie do powoływania i odwoływania jednego członka Rady Nadzorczej") oraz § 35 Statutu ("Część składu Rady Nadzorczej stanowią członkowie wybierani przez pracowników Spółki zgodnie z art. 14 ustawy o komercjalizacji i niektórych uprawnieniach pracowników").

Członków Rady Nadzorczej powołuje się na okres wspólnej kadencji, która trwa trzy lata.

Członek Rady Nadzorczej, wybrany przez Walne Zgromadzenie może być odwołany przez Walne Zgromadzenie w każdym czasie,

Nie mniej niż dwóch członków Rady Nadzorczej stanowią niezależni członkowie Rady Nadzorczej, spełniający wszystkie kryteria niezależności określone w Załączniku II do Zalecenia Komisji Europejskiej dotyczącego roli dyrektorów nie wykonawczych lub będących członkami rady nadzorczej spółek giełdowych i komisji rady (nadzorczej) (§ 34 ust. 4 Statutu Jednostki Dominującej).

Przewodniczący Rady Nadzorczej powoływany jest przez Walne Zgromadzenie. Wiceprzewodniczącego i Sekretarza Rady Nadzorczej wybiera Rada Nadzorcza na pierwszym posiedzeniu z grona pozostałych członków Rady Nadzorczej.

Prawo do podjęcia decyzji o emisji lub wykupie akcji

Zgodnie z § 10 ust. 1 Statutu Jednostki Dominującej, z zastrzeżeniem postanowień ust. 3 – 5 Statutu, kapitał zakładowy może być podwyższany uchwałą Walnego Zgromadzenia przez emisję nowych akcji (imiennych lub na okaziciela), albo przez podwyższenie wartości nominalnej dotychczasowych akcji. Na mocy § 10 ust. 3 -7 Statutu:

"3. Zarząd jest uprawniony do podwyższania kapitału zakładowego Spółki poprzez emisję nowych akcji o łącznej wartości nominalnej nie większej niż 240 432 915 złotych, w drodze podwyższenia kapitału zakładowego w granicach określonych powyżej ("Kapitał Docelowy"). Podwyższenie kapitału zakładowego w ramach niniejszego Kapitału Docelowego może nastąpić wyłącznie w celu i na warunkach określonych w ust. 4 poniżej. Upoważnienie Zarządu do podwyższania kapitału zakładowego oraz do emitowania nowych akcji w ramach Kapitału Docelowego wygasa w terminie sześciu miesięcy od dnia rejestracji zmiany Statutu przewidującej Kapitał Docelowy.

1. W ramach Kapitału Docelowego Zarząd uprawniony jest do zaoferowania akcji Spółki z wyłączeniem prawa poboru wyłącznie akcjonariuszom spółki Zakłady Azotowe "Puławy" S.A., z siedzibą w Puławach, wpisanej do rejestru przedsiębiorców krajowego Rejestru Sądowego pod numerem KRS 0000011737 ("ZA Puławy") w zamian za wkład niepieniężny w postaci akcji ZA Puławy, w taki sposób, że jedna akcja ZA Puławy stanowić będzie wkład niepieniężny na pokrycie 2,5 akcji Spółki emitowanych w ramach Kapitału Docelowego. Uchwała Zarządu w sprawie wydawania akcji w zamian za wkład niepieniężny w postaci akcji ZA Puławy nie wymaga zgody Rady Nadzorczej.

2. W interesie Spółki upoważnia się Zarząd do pozbawienia dotychczasowych akcjonariuszy w całości lub w części prawa poboru w stosunku do akcji emitowanych w ramach Kapitału Docelowego wyłącznie w celu zaoferowania akcji akcjonariuszom ZA Puławy na zasadach opisanych w ust. 4 powyżej.

3. Z zastrzeżeniem ust. 7, o ile przepisy Kodeksu spółek handlowych nie stanowią inaczej, Zarząd decyduje o wszystkich sprawach związanych z podwyższeniem kapitału zakładowego w ramach Kapitału Docelowego, w szczególności Zarząd jest umocowany do:

4. 1) zawierania umów zabezpieczających organizację i przeprowadzenie emisji akcji,

5. 2) podejmowania uchwał oraz innych działań w sprawie dematerializacji akcji oraz praw do akcji oraz zawierania umów z Krajowym Depozytem Papierów Wartościowych S.A. o rejestrację akcji oraz praw do akcji,
6. 3) podejmowania uchwał oraz innych działań w sprawie odpowiednio emisji akcji w drodze oferty publicznej lub ubiegania się o dopuszczenie akcji oraz praw do akcji do obrotu na rynku regulowanym.
7. 1. Uchwały Zarządu w sprawie:
8. 1) podwyższenia kapitału zakładowego w ramach Kapitału Docelowego,
9. 2) ustalenia ceny emisyjnej akcji emitowanych w ramach Kapitału Docelowego, oraz
10. 3) wyłączenia prawa poboru, wymagają zgody Rady Nadzorczej.

8.11. Walne Zgromadzenie – sposób działania

Walne Zgromadzenie jest zwoływanie i przygotowywane zgodnie z przepisami Kodeksu spółek handlowych, Statutu Spółki Grupa Azoty S.A. oraz Regulaminu Walnego Zgromadzenia.

Uprawnienia Walnego Zgromadzenia zostały uregulowane § 50 Statutu Jednostki Dominującej i w szczególności do nich należą:

• rozpatrzenie i zatwierdzenie sprawozdania finansowego za ubiegły rok obrotowy oraz sprawozdania Zarządu z działalności Spółki, rozpatrzenie i zatwierdzenie skonsolidowanego sprawozdania finansowego grupy kapitałowej za ubiegły rok obrotowy oraz sprawozdania Zarządu z działalności grupy kapitałowej, jeżeli obowiązek jego sporządzenia wynika z Ustawy o rachunkowości, udzielenie absolutorium członkom organów Spółki z wykonania obowiązków,
• podejmowanie uchwał o podziale zysku lub pokryciu strat,
• określenie dnia ustalenia praw do dywidendy oraz dnia wypłaty dywidendy, a także rozłożenie wypłaty dywidendy na raty,
• powoływanie i odwoływanie członków Rady Nadzorczej (z zastrzeżeniem § 16 ust. 2 oraz § 35 Statutu) oraz ustalanie wysokości wynagrodzeń dla członków Rady Nadzorczej,
• wyrażenie zgody na zbycie i wydzierżawienie przedsiębiorstwa lub jego zorganizowanej części oraz ustanowienie na nich ograniczonego prawa rzeczowego,
• wyrażenie zgody na nabycie lub zbycie nieruchomości, użytkowania wieczystego lub udziałów w nieruchomości, nabycie lub rozporządzenie składnikami aktywów trwałych, objęcie, nabycie lub zbycie akcji lub udziałów w innej spółce, jeśli wartość rynkowa przedmiotu tych czynności przekracza 100 mln zł złotych lub 5% sumy aktywów Jednostki Dominującej,
• zawarcie przez Spółkę umowy kredytu, pożyczki, poręczenia lub innej podobnej umowy z członkiem zarządu, rady nadzorczej, prokurentem, likwidatorem albo na rzecz którejkolwiek z tych osób,
• podwyższenie lub obniżenie kapitału zakładowego Jednostki Dominującej,
• emisja obligacji zamiennych na akcje, obligacji z prawem pierwszeństwa oraz warrantów subskrypcyjnych, nabycie akcji własnych w sytuacji określonej w art. 362 § 1 pkt 2 Kodeksu spółek handlowych, przymusowy wykup akcji stosownie do postanowień art. 418 Kodeksu spółek handlowych,
• tworzenie, użycie i likwidacja kapitałów rezerwowych, użycie kapitału zapasowego,
• połączenie z innymi spółkami, podział i przekształcenie Jednostki Dominującej,
• zmiana Statutu i zmiana przedmiotu działalności Jednostki Dominującej,
• postanowienia dotyczące roszczeń o naprawienie szkody wyrządzonej przy zawiązaniu spółki lub sprawowaniu zarządu albo nadzoru,
• rozwiązanie i likwidacja Jednostki Dominującej,
• rozpatrzenie sprawozdań Rady Nadzorczej, o których mowa w § 32 ust.1 pkt. 8, 19, 20 i 21,
• ustalenie zasad zbywania składników aktywów trwałych o wartości przekraczającej 0,1% sumy aktywów Jednostki Dominującej,
• określenie szczegółowych zasad i trybu przeprowadzenia postępowania kwalifikacyjnego na stanowisko członka Zarządu Jednostki Dominującej,
• ustalanie zasad kształtowania wynagradzania członków Zarządu Jednostki Dominującej.

Prawa Akcjonariuszy i sposób ich wykonania

Prawa akcjonariuszy określa w szczególności Kodeks spółek handlowych, Ustawa o Obrocie Instrumentami Finansowymi, Ustawa o Ofercie Publicznej oraz Statut Jednostki Dominującej.

8.12. Skład osobowy, zmiany oraz opis działania organów zarządzających i nadzorujących

Zarząd Jednostki Dominującej

Skład Zarządu na dzień 1 stycznia 2017 roku:

• dr Wojciech Wardacki Prezes Zarządu,
• Witold Szczypiński Wiceprezes Zarządu,
• Tomasz Hinc Wiceprezes Zarządu,
• Paweł Łapiński Wiceprezes Zarządu,
• Józef Rojek Wiceprezes Zarządu,
• Artur Kopeć Członek Zarządu.

Na posiedzeniu w dniu 20 czerwca 2017 roku Rada Nadzorcza Jednostki Dominującej powołała w skład Zarządu Jednostki Dominującej Pana Grzegorza Kądzielawskiego i powierzyła mu funkcję Wiceprezesa Zarządu Spółki. Uchwała weszła w życie z dniem podjęcia.

W dniu 4 marca 2018 roku pełniący funkcję Wiceprezesa Zarządu Tomasz Hinc złożył do Rady Nadzorczej Spółki oświadczenie o rezygnacji z dotychczas sprawowanej funkcji Członka Zarządu Grupy Azoty S.A.

W związku z powyższym skład Zarządu Jednostki Dominującej na dzień sporządzenia niniejszego raportu przedstawia się następująco:

• dr Wojciech Wardacki Prezes Zarządu,
• Witold Szczypiński Wiceprezes Zarządu,
• Paweł Łapiński Wiceprezes Zarządu,
• dr Grzegorz Kądzielawski Wiceprezes Zarządu,
• Józef Rojek Wiceprezes Zarządu,
• Artur Kopeć Członek Zarządu.

Życiorysy Członków Zarządu

dr Wojciech Wardacki - Prezes Zarządu

Powołany na stanowisko Prezesa Zarządu Spółki 16 grudnia 2016 roku.

Wykształcenie: Doktor nauk ekonomicznych.

Doświadczenie zawodowe:

programów restrukturyzacji przy Prezesie Zarządu
Polskie Koleje Państwowe S.A., Przewodniczący Rady Nadzorczej
Polskie Koleje Państwowe S.A., Członek Rady Nadzorczej
Transclean Sp. z o.o., Przewodniczący Rady Nadzorczej, Członek Rady
Nadzorczej
Janikosoda S.A., Przewodniczący Rady Nadzorczej
Soda Mątwy S.A., Wiceprzewodniczący Rady Nadzorczej
Gdańskie Zakłady Nawozów Fosforowych sp. z o.o., Członek Rady
Nadzorczej
Zakłady Chemiczne Zachem S.A., Przewodniczący Rady Nadzorczej
Bank Ochrony Środowiska S.A., Przewodniczący Rady Nadzorczej
Grupa Azoty Zakłady Chemiczne Police S.A., Członek Rady Nadzorczej
Przewodniczący Rady Polskiej Izby Przemysłu Chemicznego

Witold Szczypiński - Wiceprezes Zarządu, Dyrektor Generalny

Powołany na stanowisko Wiceprezesa Zarządu Spółki dnia 9 stycznia 2015 roku. Od marca 2014 roku powołany na stanowisko Dyrektora Generalnego tarnowskiej spółki Grupa Azoty S.A.

Poprzednio: Wiceprezes Zarządu Spółki IX kadencji powołany uchwałą Rady Nadzorczej z dnia 20 października 2011 roku, Wiceprezes Zarządu Spółki VIII kadencji powołany uchwałą Rady Nadzorczej z dnia 18 marca 2011 roku, Wiceprezes Zarządu Spółki VII kadencji powołany uchwałą Rady Nadzorczej z dnia 11 czerwca 2008 roku, Wiceprezes Zarządu Spółki VI kadencji powołany uchwałą Rady Nadzorczej z dnia 11 marca 2008 roku.

Wykształcenie:

Absolwent Politechniki Śląskiej Wydział Organizacji Produkcji. Studia w zakresie organizacji i zarządzania przemysłem, specjalizacja: przemysł chemiczny, tytuł: mgr inż. organizator przemysłu.

Szkolenia i kursy:

Szkolenia i Kursy ukierunkowane głównie na doskonalenie umiejętności menadżerskich oraz funkcjonowanie Spółek wg KSH.

Ponadto szkolenia specjalistyczne związane z bezpieczeństwem procesowym, bezpieczeństwem pracy, analizą efektywności inwestycji, analizą efektywności energetycznej, aspekty prawne funkcjonowania przemysłu chemicznego, organizację procesów badawczych. Najistotniejsze:

• Instytut Prawa Spółek i Inwestycji Zagranicznych Sp. z o.o. Szkolenie dla kandydatów na członków Rad Nadzorczych,
• Rzeszowska Szkoła Menadżerów Kurs dla kadry Kierowniczej Przedsiębiorstw i Spółek wg programu dla Rad Nadzorczych,
• Departament Kadr i Szkolenia Ministerstwa Przemysłu Centrum Promocji i Kadr Roczny Cykl Seminariów "BEST MANAGER" – przygotowanie menadżerów do przekształceń własnościowych.

Doświadczenie zawodowe:

1979 - 1987	Kolejno Mistrz Produkcji, Samodzielny Technolog, Specjalista Technolog w Zakładzie Syntezy, Zakłady Azotowe im. F. Dzierżyńskiego w Tarnowie (późniejsza nazwa: Zakłady Azotowe w Tarnowie-Mościcach S.A.)
1987 - 1990	Kierownik Wydziału Krzemu Zakładu Syntezy, Zakłady Azotowe w Tarnowie Mościcach S.A.
1991 - 1999	Kierownik Zakładu Syntezy, Zakłady Azotowe w Tarnowie-Mościcach S.A.
1999 - 2001	Dyrektor Centrum Tworzyw Sztucznych, Zakłady Azotowe w Tarnowie Mościcach S.A.
2002 - 2007	Dyrektor ds. Technicznych i Rozwoju, Zakłady Azotowe w Tarnowie Mościcach S.A.
2007 - 2008	Członek Zarządu Zakładów Azotowych w Tarnowie-Mościcach S.A.
2008	p.o. Prezesa Zarządu Zakładów Azotowych w Tarnowie-Mościcach S.A.
2008 - obecnie	Wiceprezes Zarządu Zakładów Azotowych w Tarnowie-Mościcach S.A. (obecnie Grupy Azoty S.A.)

Ponadto reprezentowanie Zakładów Azotowych w Tarnowie-Mościcach S.A. (obecnie Grupa Azoty S.A.) w Radach Nadzorczych spółek: Przedsiębiorstwo Innowacyjno-Wdrożeniowe UNISIL Sp. z o.o. (1997-1999), Tarnowskie Wodociągi Sp. z o.o. (2007-2008), Biuro Projektów Zakładów Azotowych "BIPROZAT" Sp. z o.o. i kolejno Grupa Azoty PKCh Sp. z o.o. (2008-2016), Grupa Azoty ATT Polymers GmbH (2011-2013 i od 2015 - nadal), Grupa Azoty ZAK S.A. (2012-2016), Grupa Azoty "Siarkopol" S.A. (2013-2016).

Dodatkowe informacje:

• Członek Rady Naukowej Instytutu Chemii Przemysłowej im. prof. Ignacego Mościckiego (2017 nadal),
• Członek Komitetu Inżynierii Chemicznej i Procesowej Polskiej Akademii Nauk (2011-2015),
• Członek Komitetu Sterującego strategicznego programu badań naukowych i prac rozwojowych pt.: "Zaawansowane Technologie Pozyskiwania Energii" Narodowego Centrum Badań i Rozwoju (2012-2015),
• Członek Rady Naukowej Instytutu Ciężkiej Syntezy Organicznej "Blachownia" Kędzierzyn-Koźle (2011-2015),
• Przewodniczący Zarządu Oddziału SITPChem w Tarnowie (2007-2010),
• Autor lub współautor blisko 40 wdrożonych specjalistycznych projektów racjonalizatorskich, w tym sześciu objętych ochroną patentową, obejmujących wytwarzanie amoniaku, wodoru,

dwutlenku węgla spożywczego, polioksymetylenu, krzemu polikrystalicznego, katalizatorów oraz infrastrukturę energetyczną.

Paweł Łapiński - Wiceprezes Zarządu

Powołany na stanowisko Wiceprezesa Zarządu Spółki dnia 20 maja 2016 roku.

Wykształcenie:

• Absolwent Wydziału Nauk Ekonomicznych i Zarządzania Uniwersytetu Mikołaja Kopernika, kierunek zarządzanie i marketing (specjalność I – zarządzanie procesami produkcyjnymi, specjalność II – zarządzanie przedsiębiorstwem przemysłowym),
• Absolwent studiów podyplomowych z zakresu: prawa handlowego organizowanych przez Uniwersytet Mikołaja Kopernika,
• Absolwent studiów podyplomowych z zakresu zarządzania wartością firmy prowadzonych przez Szkołę Główną Handlową
• Absolwent studiów podyplomowych z zakresu kompetencji psychologicznych i negocjacyjnych w firmie organizowanych przez Szkołę Główną Handlową.

Szkolenia i kursy:

Liczne szkolenia z zakresu zarządzania, finansów, podatków, analityki kosztów i zagadnień związanych z energetyką.

Doświadczenie zawodowe:

• 1997 2007 Boryszew S.A. Oddział Elana w Toruniu (zakończył pracę jako Zastępca Dyrektora Zarządzającego, Dyrektor ds. Ekonomicznych)
• 2005 2007 Elana-Energetyka sp. z o.o. (zakończył pracę jako Wiceprezes Zarządu, Dyrektor ds. ekonomiczno-finansowych)
• 2007 2016 Struga S.A. (Prezes Zarządu)

Ponadto:

• 2006 2007 Przewodniczący Rady Nadzorczej ELANA-PET Sp. z o.o.
• 2008 2013 Przewodniczący Rady Nadzorczej BUMAR-HYDROMA S.A.
• 2013 2016 Przewodniczący Rady Nadzorczej VEROBUD S.A.

dr Grzegorz Kądzielawski - Wiceprezes Zarządu

Powołany na stanowisko Wiceprezesa Zarządu Spółki dnia 20 czerwca 2017 roku.

Wykształcenie:

2011 - 2017:	Krakowska Akademia, doktorant na Wydziale Prawa, Administracji
	i Stosunków Międzynarodowych, specjalizacja: prawo; uzyskany stopień naukowy: doktor nauk prawnych (obrona z wyróżnieniem)
2011 – 2012:	Akademia Dyplomatyczna Polskiego Instytutu Spraw Międzynarodowych,
	Studium Polityki Zagranicznej
2007 – 2010:	Uniwersytet Jagielloński, Wydział Prawa i Administracji, kierunek:
	Administracja (studia II stopnia)
2004 – 2007:	Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w Tarnowie, Instytut
	Administracyjno – Ekonomiczny, specjalność: Administracja publiczna
	(studia I stopnia)
2000 – 2004:	I Liceum Ogólnokształcące im. Kazimierza Brodzińskiego w Tarnowie
Doświadczenie zawodowe:
Od VI 2017	Grupa Azoty S.A. – wiceprezes Zarządu Grupy odpowiedzialny za obszar
	badawczo – rozwojowy oraz infrastrukturę
Od V 2017	Fundacja Rozwoju Systemu Edukacji - ekspert europejskiego systemu
	akumulowania i przenoszenia osiągnięć w kształceniu i szkoleniu
	zawodowym (ECVET – European Credit System for Vocational Education
	and Training)
Od VI 2016	Zakłady Górniczo-Metalowe ZĘBIEC w Zębcu S.A. – członek,
	przewodniczący Rady Nadzorczej (XI 2016 – VII 2017 r.),
	wiceprzewodniczący (od VII 2017 r.)
Od XI 2015	Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego - szef gabinetu Wiceprezesa
	Rady Ministrów, Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego

XI 2015 – II 2016	Politechnika Warszawska, Wydział Administracji i Nauk Społecznych - koordynator programu warsztatowego
VI 2015 – III 2017	Polskie Radio w Warszawie RDC S.A. - członek Rady Programowej
VIII 2014- XI 2015	Sejm Rzeczypospolitej Polskiej - dyrektor biura Klubu Parlamentarnego
	Sprawiedliwa Polska/Zjednoczona Prawica
Od X 2013	Uczelnia Łazarskiego, Wydział Prawa i Administracji, Katedra Prawa
	Administracyjnego - pracownik dydaktyczny
2013	Firma producencka "Prasa i Film" - ekspert
X 2011 – X 2014	Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w Tarnowie Instytut
	Administracyjno-Ekonomiczny - pracownik dydaktyczny
XI 2007 –VI 2014	Biuro Poselsko – Senatorskie - dyrektor biura

Józef Rojek - Wiceprezes Zarządu

Powołany na stanowisko Wiceprezesa Zarządu Spółki 20 maja 2016 roku.

Wykształcenie:

• Pomaturalne Studium Zawodowe "Aparatura kontrolno-pomiarowa i automatyka w przemyśle chemicznym" (5 semestrów),
• Politechnika Krakowska Wydział Mechaniczny, specjalność budowa aparatury przemysłu chemicznego i spożywczego (10 semestrów),
• Małopolska Wyższa Szkoła Ekonomiczna w Tarnowie, specjalność: zarządzanie i marketing.

Doświadczenie zawodowe:

• 1968 1969 Gminna Spółdzielnia Samopomoc Chłopska w Ropczycach
• 1972 1985 Zakłady Azotowe w Tarnowie
• 1985 Wojewódzki Związek Spółdzielni Rolniczych
• 1985 1986 Zarząd Spółdzielni Transportu Wiejskiego
• 1986 1987 Spółdzielnia Transportu Wiejskiego o/Dąbrowa Tarnowska
• 1987 1994 Zakłady Azotowe w Tarnowie
• 1994 1998 Biuro Projektów Zakładów Azotowych Biprozat Tarnów Sp. z o.o. Główny Projektant
• 1994 2005 Radny Rady Miejskiej Gminy Miasta Tarnów
• 1998 2002 Prezydent Miasta Tarnowa
• 2002 2005 Biuro Projektów Zakładów Azotowych Biprozat Tarnów Sp. z o.o. Główny Specjalista
• 2003 2004 Członek Rady Nadzorczej Biuro Projektów Zakładów Azotowych Biprozat Tarnów Sp. z o.o.
• 2005 2006 Poseł na Sejm RP (członek Komisji Skarbu Państwa, członek Komisji Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa)
• 2006 2007 Zakłady Azotowe w Tarnowie-Mościcach S.A. Doradca Dyrektora Generalnego
• 2006 2007 Członek Rady Nadzorczej Przedsiębiorstwa Uzdrowiskowego "USTROŃ S.A." w Ustroniu
• 2006 2007 Członek Rady Społecznej Mościckie Centrum Medyczne Samodzielny SPZOZ
• 2007 2015 Poseł na Sejm RP (2007-2015 członek Komisji Skarbu Państwa, 2008-2009 członek Komisji Sprawiedliwości i Praw Człowieka, 2009-2011 członek Komisji Kultury Fizycznej, Sportu i Turystyki, 2015 członek Komisji ds. Petycji)

Artur Kopeć - Członek Zarządu

Powołany na stanowisko Członka Zarządu Spółki z wyboru pracowników Grupy Azoty S.A. dnia 26 lutego 2015 roku.

Poprzednio: Członek Zarządu Spółki IX kadencji z wyboru pracowników Grupy Azoty S.A. powołany uchwałą Rady Nadzorczej z dnia 17 lutego 2012 roku.

Wykształcenie:

• Absolwent Wydziału Chemicznego Politechniki Wrocławskiej na kierunku technologii chemicznej,
• Absolwent studiów podyplomowych z zakresu przedsiębiorczości, Uniwersytet Ekonomiczny w Krakowie,
• Absolwent studium menadżerskiego, organizowanego przez Rudzką Agencję Rozwoju i Training Partners.

Szkolenia i kursy:

Ukończone liczne kursy z zakresu zarządzania, BHP, ISO i ochrony środowiska. W 2010 roku ukończył kurs dla członków rad nadzorczych spółek Skarbu Państwa.

Doświadczenie zawodowe:

• 2003 pracownik Państwowej Wyższej Szkoły Zawodowej w Tarnowie,
• od 1 października 2003 roku pracownik Zakładów Azotowych w Tarnowie-Mościcach S.A. (obecnie Grupa Azoty S.A.). Kolejno na stanowiskach:
• aparatowy na Wydziale Amoniaku (2003-2005),
• mistrz zmianowy na Wydziale Katalizatorów (08-11.2005),
• samodzielny technolog ds. syntez amoniaku w Centrum Nawozów (2006-2009),
• specjalista technolog ds. nawozów i równocześnie inżynier nadzorujący proces inwestycyjny budowy Instalacji Granulacji Mechanicznej Nawozów (2006-2009),
• kierownik prób kompleksowych oraz rozruchu technologicznego w Granulacji Mechanicznej Nawozów (2008-2009),
• specjalista ds. gospodarki wodorem i amoniakiem na Wydziale Amoniaku (2010-2011),
• od 2011 kierownik Wydziału Amoniaku również w tym czasie kierownik rozruchu instalacji produkcji wodoru,
• od lutego 2012 Członek Zarządu Grupy Azoty S.A.

Dodatkowe informacje

• od 2006 roku jest członkiem Stowarzyszenia Inżynierów i Techników Przemysłu Chemicznego,
• w latach 2013-2014 wiceprzewodniczący Rady Nadzorczej ŻSSA Unia Tarnów,
• do największych sukcesów zawodowych może zaliczyć pomyślne wdrożenie do produkcji nowego nawozu w Polsce o nazwie handlowej Saletrosan. Jest współautorem patentu "Sposób wytwarzania saletrosiarczanu amonowego" – zgłoszenie patentowe polskie i europejskie oraz kilku wniosków racjonalizatorskich,
• do najważniejszych osiągnięć w pracy w zarządzie Grupy Azoty może zaliczyć:
• współudział w pracach nad konsolidacją branży chemicznej,
• negocjacje pakietów społecznych w Puławach i Grzybowie,
• integracja obszaru BHP, ochrony środowiska i jednostek straży pożarnych,
• powołanie Zespołu Ochrony Przeciwpożarowej ZOP,
• powołanie Centrum Edukacji Ratowniczej Grupy Azoty CERGA,
• znaczące zmniejszenie poziomu wypadkowości w Grupie Azoty,
• wdrożenie programu STOPTM firmy DuPont.

Kompetencje osób zarządzających

W dniu 22 czerwca 2017 roku Zarząd Spółki podjął uchwałę, według której podział kompetencji pomiędzy Członkami Zarządu przedstawiał się następująco:

• dr Wojciech Wardacki Prezes Zarządu, całościowy nadzór oraz zarządzanie Grupą Kapitałową, odpowiedzialny za strategię, zarządzanie korporacyjne, w tym nadzór właścicielski, zarządzanie zasobami ludzkimi, komunikacją i wizerunkiem (w tym: public relations i CSR),
• Witold Szczypiński Wiceprezes Zarządu, Dyrektor Generalny Jednostki Dominującej, odpowiedzialny za obszar integracji produkcji, Segment Agro i Segment Tworzywa,
• Tomasz Hinc Wiceprezes Zarządu, odpowiedzialny za obszar zakupów i logistyki,
• dr Grzegorz Kądzielawski Wiceprezes Zarządu, odpowiedzialny za infrastrukturę i programy badawczo-rozwojowe,
• Paweł Łapiński Wiceprezes Zarządu, odpowiedzialny za finanse, kontroling, IT oraz relacje inwestorskie,
• Józef Rojek Wiceprezes Zarządu, odpowiedzialny za realizację inwestycji,
• Artur Kopeć Członek Zarządu, odpowiedzialny za majątek produkcyjny, bezpieczeństwo techniczne, ochronę środowiska oraz dialog społeczny.

Podział kompetencji Członków Zarządu na dzień 31 grudnia 2017 roku

Źródło: Opracowanie własne.

W dniu 7 marca 2018 roku, w związku z rezygnacją ze sprawowania funkcji Członka Zarządu w Jednostce Dominującej Pana Tomasza Hinca, Zarząd Spółki podjął uchwałę w sprawie nowego podziału kompetencji pomiędzy członkami Zarządu Spółki. Poniżej diagram aktualizujący podział kompetencji na dzień 7 marca 2018 roku.

Podział kompetencji Członków Zarządu na dzień 7 marca 2018 roku

Źródło: Opracowanie własne.

Rada Nadzorcza

Na dzień 1 stycznia 2017 roku Rada Nadzorcza Jednostki Dominującej funkcjonowała w składzie:

• Marek Grzelaczyk Przewodniczący,

• Tomasz Karusewicz Wiceprzewodniczący,

• Zbigniew Paprocki Sekretarz,

• Monika Fill Członek,
• Robert Kapka Członek,
• Artur Kucharski Członek,
• Bartłomiej Litwińczuk Członek,
• Ireneusz Purgacz Członek,
• Roman Romaniszyn Członek.

W dniu 28 lipca 2017 roku uchwałą Zwyczajnego Walnego Zgromadzenia Spółki ze składu Rady Nadzorczej Spółki X kadencji odwołany został Pan Artur Kucharski.

Jednocześnie uchwałą Zwyczajnego Walnego Zgromadzenia Spółki w skład Rady Nadzorczej Spółki X kadencji powołany został Pan Piotr Czajkowski.

Uchwały w sprawie odwołania oraz powołania Członków Rady Nadzorczej Spółki X kadencji weszły w życie z dniem podjęcia.

Od dnia 28 lipca 2017 roku Rada Nadzorcza Jednostki Dominującej funkcjonowała w składzie:

• Marek Grzelaczyk Przewodniczący,
• Tomasz Karusewicz Wiceprzewodniczący,
• Zbigniew Paprocki Sekretarz,
• Piotr Czajkowski Członek,
• Monika Fill Członek,
• Robert Kapka Członek,
• Bartłomiej Litwińczuk Członek,
• Ireneusz Purgacz Członek,
• Roman Romaniszyn Członek.

W dniu 9 października 2017 roku Pan Marek Grzelaczyk pismem Ministra Rozwoju i Finansów został odwołany ze składu Rady Nadzorczej Grupy Azoty S.A.

• Od dnia 9 października 2017 roku Rada Nadzorcza Jednostki Dominującej funkcjonowała w składzie:
• Tomasz Karusewicz Wiceprzewodniczący,
• Zbigniew Paprocki Sekretarz,
• Piotr Czajkowski Członek,
• Monika Fill Członek,
• Robert Kapka Członek,
• Bartłomiej Litwińczuk Członek,
• Ireneusz Purgacz Członek,
• Roman Romaniszyn Członek.

W dniu 7 grudnia 2017 roku na podstawie oświadczenia złożonego przez reprezentanta akcjonariusza - Skarb Państwa w skład Rady Nadzorczej został powołany Pan Michał Gabryel. W tym samym dniu Nadzwyczajne Walne Zgromadzenie Jednostki Dominującej podjęło uchwałę o powołaniu na Przewodniczącego Rady Nadzorczej Spółki X kadencji Pana Tomasza Karusewicza.

Od dnia 7 grudnia 2017 roku do chwili sporządzenia niniejszego sprawozdania Rada Nadzorcza funkcjonuje w składzie:

• Tomasz Karusewicz Przewodniczący,
• Michał Gabryel Wiceprzewodniczący,
• Zbigniew Paprocki Sekretarz,
• Piotr Czajkowski Członek,
• Monika Fill Członek,
• Robert Kapka Członek,
• Bartłomiej Litwińczuk Członek,
• Ireneusz Purgacz Członek,
• Roman Romaniszyn Członek.

Rada Nadzorcza działa na podstawie:

• przepisów ustawy z dnia 15 września 2000 roku Kodeks spółek handlowych (Dz. U. Nr 94, poz.1037 z późn. zmianami),
• ustawy z dnia 30 sierpnia 1996 roku o komercjalizacji i niektórych uprawnień pracowników,
• ustawy z dnia 29 września 1994 roku o rachunkowości,
• Statutu Spółki,

Regulaminu Rady Nadzorczej Spółki.

Tomasz Karusewicz - Przewodniczący Rady Nadzorczej

Ekonomista, ukończył kierunek Zarządzanie przedsiębiorstwem na Uniwersytecie Szczecińskim. Jest również audytorem wewnętrznym. Złożył egzamin przed Komisją Ministra Finansów. Posiada także uprawnienia do zasiadania w radach nadzorczych spółek Skarbu Państwa. Odbył wiele szkoleń z zakresu audytu i kontroli wewnętrznej.

W latach 2003 – 2005 pracował w Wydziale Kontroli Wewnętrznej Urzędu Miasta Szczecin oraz jako audytor wewnętrzny. Następnie jako ekspert w Nafcie Polskiej S.A. W latach 2006 – 2008 związany z Grupą Ciech S.A. Pełnił funkcję członka rady nadzorczej Ciech S.A., wcześniej był zastępcą dyrektora Biura Nadzoru Właścicielskiego w Ciech S.A. oraz pełnił funkcje członka rady nadzorczej w spółkach Grupy Ciech, tj. Zakładów Chemicznych Alwernia S.A. oraz Ciech Polfa Sp. z o.o. W latach 2007 – 2009 pełnił funkcję zastępcy dyrektora Biura Rozwoju Biznesu i Biura Inwestycji Zagranicznych w PZU S.A. Następnie związany z Telewizją Polską S.A. W latach 2010 – 2012 pełnił funkcje dyrektora Biura Audytu i Kontroli Wewnętrznej. Pełnił także funkcję członka rady nadzorczej Enea S.A. z siedzibą w Poznaniu (2007 – 2008), IKS "Solino" S.A. z siedzibą w Inowrocławiu oraz Zakładu Wodociągów i Kanalizacji Sp. z o.o. w Szczecinie (2015).

W 2006 roku pełnił funkcję Przewodniczącego Rady Nadzorczej Zakładów Azotowych w Tarnowie – Mościcach S.A. Obecnie ponownie związany z Grupą PZU, pełni funkcje członka zarządu PZU Życie S.A.

Michał Gabryel - Wiceprzewodniczący Rady Nadzorczej

Absolwent Uniwersytetu Wrocławskiego, magister fizyki teoretycznej. Odbył szereg kursów z zarządzania i kontroli w jednostkach samorządu terytorialnego. W 1998 roku ukończył kurs dla Kandydatów na Członków Rad Nadzorczych w Spółkach Skarbu Państwa.

W latach 1976 - 1981 pracował na Politechnice Wrocławskiej, następnie w latach 1982 - 1992 był dyrektorem w Zakładzie Usług Wysokościowych "Taternik", a w latach 1988 - 1993 zarządzał spółkami oraz spółdzielnią w sektorze informatyki.

Od 1991 roku prezes w spółce WAZA Spółka z o.o., gdzie tworzył autorskie oprogramowanie dla administracji publicznej i służby zdrowia,

W latach 1998 – 2002 – Przewodniczący Komisji Rewizyjnej Urzędu Miasta Wrocław.

W latach 1998 - 1999 członek Rady Nadzorczej WZG S.A. a w latach 2016 – 2017 członek, zastępca przewodniczącego, a następnie przewodniczący Rady Nadzorczej PAIH S.A.

Zbigniew Paprocki - Sekretarz Rady Nadzorczej

Absolwent Akademii Rolniczej w Krakowie, magister inżynier inżynierii środowiska. Ukończył menedżerskie studia podyplomowe typu MBA na Wydziale Mechanicznym w Polsko-Amerykańskiej Szkole Biznesu oraz kurs na członków rad nadzorczych spółek Skarbu Państwa. W Grupie Azoty S.A. (poprzednio Zakłady Azotowe w Tarnowie-Mościcach S.A.) pracuje od ponad 20 lat. Kolejno jako mistrz zmianowy, Zastępca Kierownika Wydziału Energetycznego, Zastępca Głównego Inżyniera Koordynacji Produkcji, a od 2012 roku jako Kierownik Biura Zarządzania i Koordynacji Produkcji w Departamencie Korporacyjnym Koordynacji Produkcji i Bezpieczeństwa. Od 2010 roku jest Prezesem Stowarzyszenia Inżynierów i Techników Przemysłu Chemicznego o/ Tarnów oraz Członkiem Zarządu Głównego.

W Radzie Nadzorczej Grupy Azoty S.A. od listopada 2010 roku do kwietnia 2013 roku, a następnie od czerwca 2013 do chwili obecnej (Członek Rady Nadzorczej z wyboru pracowników). Był także Wiceprzewodniczącym Rady Nadzorczej ELZAT Sp. z o.o. oraz Przewodniczącym Rady Nadzorczej Prorem Sp. z o.o.

Piotr Czajkowski – Członek Rady Nadzorczej

Ukończył studia wyższe (magisterskie) na kierunku zarządzanie i marketing na Wydziale Mechanicznym Technologii i Automatyzacji Politechniki Warszawskiej oraz studia podyplomowe z zakresu organizacji i zarządzania w Wojskowej Akademii Technicznej. Odbył wiele szkoleń z zakresu funkcjonowania i oceny sytuacji ekonomiczno-finansowej spółek, prewencyjnej roli Rad Nadzorczych, kontroli zarządczej a także audytu wewnętrznego. Aktualnie jest słuchaczem studiów podyplomowych na Wydziale Nauk Ekonomicznych Uniwersytetu Warszawskiego z zakresu innowacyjnej gospodarki oraz roli polityki ekonomicznej.

Posiada uprawnienia do zasiadania w radach nadzorczych spółek Skarbu Państwa i kilkunastoletnie doświadczenie w pracach organów nadzorczych spółek kapitałowych gdzie pełnił funkcję przewodniczącego, wiceprzewodniczącego i członka Rad Nadzorczych – w takich spółkach jak (w ostatnich dziesięciu latach): Warszawskie Zakłady Mechaniczne " PZL-WZM" w Warszawie S.A., Huta Stalowa Wola S.A., Przedsiębiorstwo Komunikacji Samochodowej w Ostrowie Wielkopolskim Sp. z o.o., Zakłady Przemysłu Precyzyjnego "NIEWIADÓW" S.A., Zakłady Mechaniczne "PZL-Wola" S.A., INTRACO S.A., oraz Zakłady Tekstylno-Konfekcyjne "TEOFILÓW" S.A.

W latach 2000-2017 związany był zawodowo z Ministerstwem Skarbu Państwa, gdzie zajmował stanowiska starszego specjalisty, głównego specjalisty, a następnie naczelnika wydziału, realizując zadania z obszaru nadzoru właścicielskiego nad spółkami z udziałem Skarbu Państwa, a także restrukturyzacji i konsolidacji kapitałowej spółek sektora obronnego. Aktualnie pełni funkcję naczelnika wydziału w Departamencie Skarbu Państwa Kancelarii Prezesa Rady Ministrów, gdzie odpowiedzialny jest za realizację zadań związanych z nadzorem właścicielskim i koordynowaniem przez Prezesa Rady Ministrów uprawnień przysługujących Skarbowi Państwa w spółkach o istotnym znaczeniu dla gospodarki państwa.

Monika Fill - Członek Rady Nadzorczej

W roku 1996 roku ukończyła Kolegium Języka Angielskiego na Wydziale Filologii Angielskiej Uniwersytetu Jagiellońskiego w Krakowie. W latach 1996-98 studiowała w Londynie gdzie ukończyła magisterskie studia (MA) Modern European Studies na University of North London. Po powrocie do kraju rozpoczęła pracę w branży finansowej. W latach 1999-2006 pracowała kolejno w amerykańskim Prudentialu, PZU S.A., Golden Egg Niezależni Doradcy Finansowi pełniąc funkcje menedżerskie w obszarach marketingu i sprzedaży z sukcesem realizując wiele kampanii sprzedażowych i reklamowych. W roku 2004 ukończyła studia socjologiczne w Instytucie Stosowanych Nauk Społecznych na Uniwersytecie Warszawskim, a w roku 2008 ukończyła podyplomowe studia w zakresie ubezpieczeń w Akademii Finansów w Warszawie.

W latach 2006-2010 była kolejno członkiem Rady Nadzorczej Pocztowego Towarzystwa Ubezpieczeń Wzajemnych, Wiceprezesem i Prezesem Zarządu Pocztowego TUW. W latach 2015 – 2016 zatrudniona na stanowisku menedżerskim na Giełdzie Papierów Wartościowych w Warszawie S.A., pełniła też funkcję Prezesa Zarządu Fundacji GPW.

Posiada uprawnienia MSP do zasiadania w radach nadzorczych spółek Skarbu Państwa. Od 2012 roku prowadzi także działalność konsultingową.

Robert Kapka - Członek Rady Nadzorczej

W Radzie Nadzorczej Grupy Azoty S.A. od czerwca 2013 roku. Członek Rady Nadzorczej z wyboru pracowników.

Absolwent Politechniki Krakowskiej, Wydział Inżynierii i Technologii Chemicznej, specjalność – lekka technologia chemiczna, magister inżynier. Ukończył także studia podyplomowe na kierunku Chemia i Technologia Polimerów na Politechnice Rzeszowskiej. W 2013 roku zdał Egzamin dla kandydatów na członków rad nadzorczych w spółkach Skarbu Państwa.

W Grupie Azoty S.A. (poprzednio Zakłady Azotowe w Tarnowie-Mościcach S.A.) zatrudniony od 1999 roku kolejno na stanowiskach: Specjalista Technolog, Kierownik prób kompleksowych i rozruchu Wytwórni Poliamidu, Kierownik Wydziału Polimeryzacji Kaprolaktamu, Szef Produkcji Centrum Tworzyw Sztucznych, Szef Produkcji, Jednostka Produkcyjna Tworzyw - Segment Biznesowy Tworzyw. Od grudnia 2014 roku Dyrektor Jednostki Produkcyjnej Tworzyw w Tarnowie w Segmencie Biznesowym Tworzyw. Od lipca 2016 roku do 17 marca 2017 roku pełnił funkcję Przewodniczącego Rady Nadzorczej Spółki Grupa Azoty ATT Polymers GmbH.

Bartłomiej Litwińczuk - Członek Rady Nadzorczej

Absolwent Wydziału Prawa i Administracji Uniwersytetu Warszawskiego (obronił pracę magisterską z zakresu prawa publicznego gospodarczego). W 2009 roku ukończył aplikację adwokacką w Okręgowej Izbie Adwokackiej w Warszawie oraz zdał egzamin adwokacki. W maju 2010 roku uzyskał wpis na listę adwokatów. Prowadził własną kancelarię adwokacką. W praktyce prawniczej specjalizował się przede wszystkim w sprawach związanych z ochroną dóbr osobistych, prawem spółek handlowych, prawem karnym, karno-skarbowym, cywilnym oraz administracyjnym. Obsługiwał przedsiębiorców, także w zakresie doradztwa w obszarze szeroko pojętego ładu korporacyjnego. Od 1 lutego 2016 roku pełni funkcję członka Rady Nadzorczej Grupy Azoty S.A.

Ireneusz Purgacz - Członek Rady Nadzorczej

Absolwent Uniwersytetu Warszawskiego, Wydział Prawa i Administracji. Aplikacja sędziowska w okręgu Sądu Wojewódzkiego w Ciechanowie z tymczasową siedzibą w Płońsku oraz aplikacja adwokacka w Okręgowej Radzie Adwokackiej w Płocku.

Był asesorem sądowym w okręgu Sądu Wojewódzkiego w Ciechanowie z tymczasową siedzibą w Płońsku, a następnie adwokatem wykonującym zawód w Zespole Adwokackim Nr 1 w Ciechanowie. Od stycznia 1995 roku do chwili obecnej prowadzi Indywidualną Kancelarię Adwokacką w Ciechanowie. W ramach prowadzonej praktyki adwokackiej prowadzi obsługę prawną osób fizycznych i podmiotów gospodarczych z zakresu prawa cywilnego, gospodarczego, administracyjnego i karnego. W latach 2009-2011 Członek Rady Nadzorczej Przedsiębiorstwa Wodociągów i Kanalizacji Sp. z o.o. w Wyszkowie.

Roman Romaniszyn - Członek Rady Nadzorczej

Absolwent Akademii Górniczo – Hutniczej w Krakowie Wydział Elektrotechniki, Automatyki i Elektroniki, specjalność Elektroenergetyka. Ukończył także m.in. studia podyplomowe "Audyting Energetyczny" na AGH w Krakowie. W 2015 roku zdał Egzamin dla kandydatów na członków rad nadzorczych w spółkach Skarbu Państwa. Członek Rady Nadzorczej z wyboru załogi.

Związany z Grupą Azoty S.A. od 1996 roku pracował na stanowiskach: samodzielnego technologa w Zakładzie Elektrycznym, zastępcy Kierownika Wydziału Zasilania i Zabezpieczeń Centrum Energetyki, a od 2003 roku Kierownika Wydziału Zasilania i Zabezpieczeń Centrum Energetyki. Członek Zarządu Stowarzyszenia Elektryków Polskich Koło nr 3 w Tarnowie, członek Stowarzyszenia Inżynierów i Techników Przemysłu Chemicznego o/ Tarnów.

Komitet Audytu

W celu usprawnienia prac Rady Nadzorczej oraz wzmocnienia kontroli nad Jednostką Dominującą i Grupą Kapitałową, Rada Nadzorcza w dniu 4 lipca 2013 roku uchwałą powołała Komitet Audytu. Skład Komitetu Audytu na dzień 1 stycznia 2017 roku:

• Artur Kucharski (Przewodniczący),
• Monika Fill,
• Robert Kapka,
• Ireneusz Purgacz.

W związku z odwołaniem w dniu 28 lipca 2017 roku ze składu Rady Nadzorczej Pana Artura Kucharskiego, w dniu 4 sierpnia 2017 roku Rada Nadzorcza podjęła uchwałę o powołaniu Pani Moniki Fill na funkcję Przewodniczącego Komitetu Audytu oraz powołała w jego skład Panów Marka Grzelaczyka i Tomasza Karusewicza jako Członków Komitetu.

Skład Komitetu na dzień 4 sierpnia 2017 roku przedstawiał się następująco:

• Monika Fill (Przewodnicząca),
• Marek Grzelaczyk,
• Robert Kapka,
• Tomasz Karusewicz,
• Ireneusz Purgacz.

W dniu 31 sierpnia 2017 roku Pani Monika Fill, w związku z utratą statusu niezależnego członka Rady Nadzorczej, złożyła rezygnację z funkcji Przewodniczącego Komitetu Audytu jak również z członkostwa w Komitecie.

W związku z powyższym Rada Nadzorcza powołała na funkcję Przewodniczącego Komitetu Audytu Pana Ireneusza Purgacza.

Skład Komitetu Audytu na dzień 31 sierpnia 2017 roku przedstawiał się na następująco:

• Ireneusz Purgacz (Przewodniczący),
• Marek Grzelaczyk,
• Robert Kapka,
• Tomasz Karusewicz.

W dniu 9 października, w związku z odwołaniem ze składu Rady Nadzorczej Pana Marka Grzelaczyka, zmianie uległ skład Komitetu Audytu.

Skład Komitetu Audytu na dzień 9 października 2017 roku przedstawiał się na następująco:

• Ireneusz Purgacz (Przewodniczący),
• Robert Kapka,
• Tomasz Karusewicz.

W dniu 26 października 2017 roku, w związku z rezygnacją Pana Roberta Kapki z członkostwa w Komitecie Audytu, Rada Nadzorcza powołała w skład Komitetu Audytu Pana Piotra Czajkowskiego. Skład Komitetu Audytu na dzień 26 października 2017 roku przedstawiał się na następująco:

• Ireneusz Purgacz (Przewodniczący),
• Piotr Czajkowski,

Tomasz Karusewicz.

W dniu 21 grudnia 2017 roku w skład Komitetu Audytu, uchwałą Rady Nadzorczej, został powołany Pan Michał Gabryel.

Wobec powyższego skład Komitetu Audytu na dzień sporządzenia niniejszego sprawozdania przedstawia się następująco:

• Ireneusz Purgacz (Przewodniczący),
• Piotr Czajkowski,
• Michał Gabryel,
• Tomasz Karusewicz.

Kompetencje Komitetu Audytu

Komitet Audytu działa w oparciu o Regulamin Komitetu Audytu, przyjęty przez Radę Nadzorczą uchwałą z dnia 4 lipca 2013 roku. Do głównych zadań Komitetu należy:

• monitorowanie procesu sprawozdawczości finansowej,
• monitorowanie skuteczności istniejących w Spółce systemów kontroli wewnętrznej, audytu wewnętrznego oraz zarządzania ryzykiem,
• monitorowanie wykonywania czynności rewizji finansowej,
• monitorowanie niezależności biegłego rewidenta i podmiotu uprawnionego do badania sprawozdań finansowych,
• monitorowanie badania rocznych i skonsolidowanych sprawozdań finansowych,
• monitorowanie pracy oraz raportów niezależnego biegłego rewidenta,
• przeprowadzanie badań wybranych wydarzeń gospodarczych istotnych dla funkcjonowania Spółki.

Wydarzenia po dacie bilansowej

W dniu 1 lutego 2018 roku uchwałą Rady Nadzorczej powołała Komitet Strategii i Rozwoju w składzie:

• Robert Kapka Przewodniczący,
• Tomasz Karusewicz Członek Komitetu,
• Zbigniew Paprocki Członek Komitetu.

oraz Komitet Nominacji i Wynagrodzeń w składzie:

• Bartłomiej Litwińczuk Przewodniczący,
• Monika Fill Członek Komitetu,
• Roman Romaniszyn Członek Komitetu.

8.13. Polityka różnorodności

Grupa Azoty nie posiada sformalizowanej polityki różnorodności, jednak w prowadzonej działalności stosuje jasne zasady zatrudnienia i awansu oraz dąży do zapewnienia różnorodności w zakresie płci, kierunku wykształcenia, wieku i doświadczenia zawodowego w odniesieniu do wszystkich jej pracowników, ze szczególnym uwzględnieniem władz Spółki i jej kluczowych menadżerów.

Zgodnie z wprowadzoną przez Kodeks Pracy zasadą zakazu dyskryminacji, wynikającą z Art. 113: Jakakolwiek dyskryminacja w zatrudnieniu, bezpośrednia lub pośrednia, w szczególności ze względu na płeć, wiek, niepełnosprawność, rasę, religię, narodowość, przekonania polityczne, przynależność związkową, pochodzenie etniczne, wyznanie, orientację seksualną, a także ze względu na zatrudnienie na czas określony lub nieokreślony albo w pełnym lub w niepełnym wymiarze czasu pracy - jest niedopuszczalna.

Statut Spółki definiuje zasady powoływania Zarządu oraz wyboru przez pracowników członka Zarządu. Z kolei w Zakładowym Układzie Zbiorowym Pracy zawarte są kryteria zatrudnienia i awansu dla stanowisk menadżerskich, oparte na modelu kompetencji i badaniach psychologicznych weryfikujących predyspozycje kierownicze kandydatów.

Również w Regulaminie pracy Spółki Grupa Azoty S.A. znajduje się rozdział stanowiący o równym traktowaniu w zatrudnieniu.

Grupa Azoty na przestrzeni lat wypracowała zasady, które wspierają przeciwdziałanie dyskryminacji, sprzyjając równocześnie zwiększaniu różnorodności i zapewniając równe szanse rozwoju zawodowego wśród zatrudnianych osób, co przekłada się na efektywność pracy i tym samym rozwój Grupy.

8.14. Polityka wynagrodzeń

Przyjęty system wynagrodzeń w Jednostce Dominującej

Podstawę polityki płacowej w Jednostce Dominującej stanowi negocjacyjny system kształtowania wynagrodzeń, określony drogą rokowań pomiędzy Zarządem Spółki i zakładowymi organizacjami związkowymi. Negocjacje obejmują określenie wskaźnika przyrostu przeciętnego wynagrodzenia na dany rok oraz określenie składników wynagrodzeń objętych przyrostem wynagrodzenia. W terminie do końca lutego każdego roku Zarząd i organizacje związkowe zawierają porozumienie płacowe, w którym ustalają wskaźnik przyrostu wynagrodzenia z wyszczególnieniem składników wynagrodzeń, których ten przyrost obejmie oraz określają zasady systemu motywacyjnego na dany rok. Podstawowe zasady zatrudniania i wynagradzania reguluje Zakładowy Układ Zbiorowy Pracy oraz Regulamin Pracy. Ponadto w Jednostce Dominującej z osobami zajmującymi kluczowe stanowiska menadżerskie zawarto umowy o pracę - kontrakty menadżerskie. Osoby te nie są objęte polityką wynagrodzeń. Ich wynagrodzenie składa się z miesięcznej płacy zasadniczej oraz nagrody rocznej, której wysokość uzależniona jest od stopnia realizacji indywidualnych zadań określonych na dany rok.

Zasady wynagradzania Członków Zarządu

Z Członkami Zarządu zawarto Umowy o świadczenie usług zarządzania na czas pełnienia funkcji odpowiednio Prezesa Zarządu Spółki, Wiceprezesa Zarządu Spółki i Członka Zarządu Spółki.

W umowach ze wszystkimi Członkami Zarządu znalazł się zapis mówiący, że w razie rozwiązania Umowy z jakichkolwiek przyczyn innych niż naruszenie przez Członka Zarządu podstawowych obowiązków wynikających z Umowy, Członkowi Zarządu przysługuje odprawa pieniężna w wysokości trzykrotności miesięcznego wynagrodzenia stałego, pod warunkiem pełnienia przez niego funkcji przez okres co najmniej 12 miesięcy przed rozwiązaniem Umowy. Odprawa nie przysługuje w przypadku:

• rozwiązania Umowy na mocy porozumienia Stron,
• rozwiązania Umowy w okresie wypowiedzenia,
• rozwiązania przez Spółkę Umowy ze skutkiem natychmiastowym w przypadku istotnego naruszenia przez Zarządzającego postanowień Umowy, a w szczególności gdy: Zarządzający popełnił przestępstwo potwierdzone prawomocnym wyrokiem sądu, uniemożliwiające mu wykonywanie obowiązków wynikających z Umowy; poprzez działanie lub zaniechanie czy zaniedbanie swoich obowiązków Zarządzający naraził Spółkę na szkodę,
• rezygnacji z pełnienia funkcji przez Zarządzającego,
• wypowiedzenia, rozwiązania lub zmiany Umowy wskutek zmiany funkcji pełnionej przez Zarządzającego w składzie Zarządu,
• wypowiedzenia, rozwiązania lub zmiany Umowy wskutek powołania Zarządzającego na kolejną kadencję Zarządu,
• gdy mimo rozwiązania Umowy Zarządzający kontynuuje sprawowanie funkcji Członka Zarządu Spółki, bądź kontynuuje lub rozpoczyna pełnienie funkcji członka zarządu w spółce zależnej w ramach Grupy Kapitałowej.

W umowach ze wszystkimi Członkami Zarządu znalazł się zapis zobowiązujący ich przez okres sześciu miesięcy od dnia rozwiązania umowy do nie prowadzenia działalności konkurencyjnej, o której mowa w Umowie wobec Spółki lub podmiotów zależnych od Spółki w ramach Grupy Kapitałowej. Z tytułu przestrzegana zakazu konkurencji po ustaniu funkcji, Zarządzającemu przysługuje odszkodowanie w wysokości 100% Wynagrodzenia Stałego otrzymanego przed ustaniem pełnienia funkcji przez okres równy okresowi obowiązywania zakazu. W przypadku naruszenia zakazu konkurencji prawo do odszkodowania wygasa.

Wynagrodzenie Członków Zarządu składa się z:

• części stałej, stanowiącej wynagrodzenie miesięczne podstawowe,
• części zmiennej, stanowiącej wynagrodzenie uzupełniające za rok obrotowy Spółki,
• świadczeń dodatkowych, przyznawanych każdorazowo przez Radę Nadzorczą.

Kwota miesięcznego wynagrodzenia stałego została ustalona jako krotność (w zależności od sprawowanej funkcji) przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w sektorze przedsiębiorstw bez wypłat nagród z zysku w czwartym kwartale roku poprzedniego ogłoszonego przez Prezesa GUS. Począwszy od miesiąca kalendarzowego następującego po miesiącu, w którym Prezes GUS ogłosił wysokość przeciętnego wynagrodzenia kwota wynagrodzenia stałego ulega automatycznej, odpowiedniej zmianie.

Wynagrodzenie stałe zostaje pomniejszone o kwotę przypadającą na dni, w które Członek Zarządu nie świadczył usług (za wyjątkiem przysługujących 26 dni roboczych przerwy w wykonywaniu umowy).

Stałe miesięczne wynagrodzenie obejmuje wszystkie składniki i elementy wynagrodzenia płatne miesięcznie.

Wynagrodzenie zmienne (uzupełniające) uzależnione jest od poziomu realizacji celów zarządczych oraz zgodne z zasadami określonymi w Uchwale nr 8 Walnego Zgromadzenia Spółki z dnia 2 grudnia 2016 roku (zmienionej uchwałą Walnego Zgromadzenia z dnia 30 czerwca 2017 roku), a także w ustawie z dnia 9 czerwca 2016 roku o zasadach kształtowania wynagrodzeń osób kierujących niektórymi spółkami (Dz.U. z 2016 roku, poz. 1202).

Wynagrodzenie zmienne przysługuje po:

• zatwierdzeniu sprawozdania Zarządu z działalności Spółki oraz sprawozdania finansowego za ubiegły za rok obrotowy,
• udzieleniu Członkowi Zarządu przez Walne Zgromadzenie absolutorium z wykonania przez niego obowiązków w danym roku obrotowym,
• przedłożeniu przez Członka Zarządu sprawozdania z wykonania celów zarządczych,
• zatwierdzeniu przez Radę Nadzorczą stopnia realizacji przez Członka Zarządu celów zarządczych na dany rok,
• podjęciu przez Radę Nadzorczą uchwały w sprawie wykonania celów zarządczych i ustalenia wysokości należnej wypłaty wynagrodzenia zmiennego.

Zasady wynagradzania kluczowych menadżerów

W Jednostce Dominującej z osobami zajmującymi kluczowe stanowiska menadżerskie zawarto umowy o pracę - kontrakty menadżerskie. Na podstawie tych umów menadżerom przysługują pozapłacowe świadczenia dodatkowe, w tym samochód służbowy na warunkach określonych w obowiązujących przepisach wewnętrznych, miejsce parkingowe dla samochodu prywatnego, przenośny komputer z dostępem do Internetu, telefon komórkowy bez limitu na połączenia służbowe, dla niektórych menadżerów ryczałt na pokrycie kosztów zakwaterowania.

Ocena funkcjonowania polityki wynagrodzeń

Polityka płacowa, kształtowana w drodze negocjacji ze stroną społeczną, jest ściśle powiązana z wynikami finansowymi Jednostki Dominującej. Zgodnie z zapisami Zakładowego Układu Zbiorowego Pracy bieżąca i prognozowana sytuacja ekonomiczna Jednostki Dominującej jest podstawą do ustalania przyrostu wynagrodzeń w danym roku. Dodatkowo, wysokość niektórych składników wynagrodzeń, takich jak nagroda motywacyjna i nagroda roczna jest wprost uzależniona od osiąganych przez Jednostkę Dominującą wyników finansowych i stopnia realizacji indywidualnych zadań przypisanych poszczególnym menadżerom.

Wynagrodzenia Członków Zarządu Jednostki Dominującej

		Świadczenia wypłacone		Świadczenia
	stałe składniki zmienne składniki wynagrodzenia wynagrodzenia		Razem	potencjalnie należne*
dr Wojciech Wardacki	705	-	705	793
Tomasz Hinc	642	250	892	687
dr Grzegorz
Kądzielawski	307	3	310	687
Artur Kopeć	393	177	570	423
Paweł Łapiński	652	269	921	687
Józef Rojek	634	288	922	687
Witold Szczypiński	635	577	1 212	687

* Świadczenia potencjalnie należne obejmują utworzoną rezerwę na nagrodę roczną, której przyznanie uzależnione jest od wyników zgodnie z regulaminem zatwierdzonym przez Radę Nadzorczą. Planowana wypłata świadczenia przewidziana jest w 2018 roku.

		Świadczenia wypłacone
	stałe składniki wynagrodzenia	zmienne składniki wynagrodzenia	Razem	Świadczenia potencjalnie należne
Piotr Czajkowski	50	-	50	-
Monika Fill	134	2	136	-
Michał Gabryel	-	-	-	-
Marek Grzelaczyk	136	7	143	-
Robert Kapka*	404	1	405	-
Tomasz Karusewicz	158	-	158	-
Artur Kucharski	104	3	107	-
Bartłomiej Litwińczuk	145	-	145	-
Zbigniew Paprocki**	294	1	295	-
Ireneusz Purgacz	148	3	151	-
Roman Romaniszyn***	236	1	237	-

Wynagrodzenia Członków Rady Nadzorczej Jednostki Dominującej

* w tym wynagrodzenie z tytułu umowy o pracę w Spółce – 259 tys. zł,

** w tym wynagrodzenie z tytułu umowy o prace w Spółce - 137 tys. zł,

*** w tym wynagrodzenie z tytułu umowy o pracę w Spółce – 91 tys. zł.

Wynagrodzenia osób zarządzających i nadzorujących Jednostkę Dominującą z tytułu pełnienia funkcji w jednostkach zależnych Grupy Kapitałowej

	Świadczenia wypłacone
	stałe składniki wynagrodzenia	zmienne składniki wynagrodzenia	Razem
dr Wojciech Wardacki	29		-	29

Pozostałe informacje dotyczące wynagrodzeń

W okresie sprawozdawczym dokonano podwyżek płac zasadniczych średnio o 100 zł na jednego pracownika oraz dodatku za pracę w ruchu ciągłym o 50 zł począwszy od dnia 1 lipca 2017 roku. Dokonano również podwyższenia funduszu nagrody motywacyjnej o 50 zł na pracownika.

W 2017 roku wypłacono w ramach ZFŚS pomocy rzeczowej w wysokości 4 500 zł na pracownika.

W okresie sprawozdawczym nie wystąpiły zobowiązania wynikające z emerytur i świadczeń o podobnym charakterze dla byłych osób zarządzających, nadzorujących albo byłych członków organów administrujących. Nie było również zwolnień grupowych. Pracodawca nie wszedł w spór zbiorowy ze związkami zawodowymi.

8.15. Działalność sponsoringowa, charytatywna lub o podobnym charakterze

Grupa Azoty traktuje kwestie związane z odpowiedzialnością oraz współpracą z otoczeniem w sposób strategiczny i długofalowy. Jednym z istotnych elementów, które przyczyniają się do realizacji długofalowej strategii rozwoju Grupy Azoty są działania w zakresie społecznosponsoringowym oraz działalność charytatywna. Poprzez tego typu działania Grupa Azoty buduje wizerunek nie tylko jako podmiotu osiągającego dobre wyniki ekonomiczne, ale również firmy odpowiedzialnej społecznie.

Wieloaspektowość oraz zaawansowany charakter tych działań sprawiają, że Spółki Grupy Azoty biorą aktywny udział w życiu swoich społeczności lokalnych oraz kierują swoje wsparcie tam, gdzie ono jest najbardziej potrzebne.

Polityka społeczno–sponsoringowa

Działania społeczno-sponsoringowe realizowane są w oparciu o opracowaną i wdrożoną w 2013 roku "Politykę działalności społeczno-sponsoringowej w Grupie Azoty oraz zasady jej funkcjonowania w Grupie" oraz w zakresie pomocy charytatywnej w oparciu o przyjęte w 2013 roku "Politykę darowizn Grupy Azoty" oraz "Regulamin udzielania darowizn Grupy Azoty S.A."

• Kierunki działalności społeczno-sponsoringowej:
• działania w zakresie inwestycji na rzecz wspólnoty lokalnej, rozwiązywania problemów społecznych oraz pomocy charytatywnej finansowej, rzeczowej lub usługowej, przeznaczanej na rzecz dobra wspólnego i organizacji dobroczynnych, organizacji pozarządowych i instytucji pożytku publicznego,
• działania społeczno-sponsoringowe w zakresie inicjatyw lokalnych o charakterze i zasięgu medialnym niejednokrotnie ponadregionalnym, a nawet międzynarodowym,
• działania społeczno-sponsoringowe o zasięgu ogólnopolskim i międzynarodowym wykraczające poza ramy inicjatyw lokalnych.

Cele działań w obszarze społeczno-sponsoringowym:

• budowanie pozytywnego wizerunku Grupy Azoty jako podmiotu gospodarczego przyjaznego ludziom i środowisku,
• budowanie wizerunku Grupy Azoty i poszczególnych podmiotów wchodzących w jej skład jako podmiotów społecznie odpowiedzialnych i wspierających inicjatywy lokalne,
• propagowanie marki Grupy Azoty poprzez poszerzenie stopnia jej znajomości poza kręgiem klientów i odbiorców produktów Grupy,
• dotarcie z przekazem do istotnych dla Grupy Azoty środowisk i podkreślanie znaczenia wysokich standardów przedsięwzięć i inicjatyw realizowanych przez Grupę,
• budowa reputacji Grupy Azoty i podmiotów ją tworzących oraz pozyskanie uznania i sympatii opinii publicznej, w szczególności w zakresie pozytywnej roli jaką Grupa Azoty odgrywa wobec rozwiązywania problemów społecznych i ekologicznych współczesnego świata,
• podnoszenie atrakcyjności regionów, w których funkcjonuje Grupa Azoty jako miejsc, w których warto mieszkać, pracować, rozwijać swoje pasje i spełniać ambicje oraz stworzenie i młodzieży jak najlepszych warunków edukacyjnych i zdrowotnych,
• wspieranie działań promocyjno-handlowych.

Działalność społeczno-sponsoringowa Grupy Azoty PUŁAWY w 2017 roku prowadzona była zgodnie z planem przyjętym przez Zarząd Spółki oraz zaakceptowanym przez Radę Nadzorczą. Spółka przestrzegała przyjętego zakresu merytorycznego oraz przyjętych form udzielania pomocy.

Grupa Azoty POLICE prowadzi działalność sponsoringową w formach: umów sponsoringowych, umów na działania promocyjno-reklamowe i darowizn. Działania w ramach kreowania wizerunku i promocji produktów realizowane są poprzez szereg inicjatyw m.in. o charakterze kulturalnym, sportowym, naukowym i edukacyjnym. Działania te, prowadzone w sposób transparentny oraz przy założeniu osiągnięcia wymiernych efektów promocyjno-wizerunkowych, przyczyniają się do budowania wartości i pozytywnego wizerunku zarówno sponsora, jak i podmiotu sponsorowanego.

W Grupie Azoty SIARKOPOL działania sponsoringowe stanowią istotny element działań promocyjnych realizowanych przez spółkę. Budowanie pozytywnego wizerunku, propagowanie marki, dotarcie z przekazem do istotnych środowisk i podkreślanie znaczenia wysokich standardów i realizowanych inicjatyw, budowanie reputacji, podnoszenie atrakcyjności regionu, wspieranie działań o zasięgu lokalnym należą do głównych realizowanych zadań.

Polityka darowizn

Polityka darowizn Grupy Azoty określa zasady przyznawania darowizn i obowiązuje we wszystkich spółkach należących do Grupy Azoty. Poprzez przekazywanie darowizn Grupa Azoty stara się aktywnie reagować na potrzeby fundacji, stowarzyszeń, szkół, instytucji pożytku publicznego oraz indywidualnych osób, będących w trudnej sytuacji życiowej. W szczególności wspiera projekty przyczyniające się do podnoszenia jakości opieki medycznej, wspomagające rozwój dzieci i młodzieży na płaszczyźnie społecznej oraz edukacyjnej, a także lokalne inicjatywy z korzyścią dla społeczności.

Grupa Azoty buduje swój przyjazny społecznie wizerunek w regionie przez wspieranie m.in.:

• sportu, zarówno zawodowego, jak i amatorskiego,
• działalności kulturalnej, również masowej,
• placówek edukacyjnych kształcących dzieci i młodzież,
• placówek medycznych, świadczących usługi na rzecz pracowników i ich rodzin,
• programów naukowo-badawczych,
• inicjatyw proekologicznych realizowanych w regionie,
• akcji społecznych.

Kategoria biznesowa dotyczy działań sponsoringowych w zakresie finansowania:

• sportu zawodowego, w tym klubów sportowych,
• związków sportowych i organizowanych przez nie zawodów krajowych i międzynarodowych, w tym ligi sportowe w sportach drużynowych,
• Polskiego Komitetu Olimpijskiego,
• pojedynczych zawodników za zgodą Krajowego Związku Sportowego.

Wszystkie darowizny przyznawane są zgodnie z "Polityką darowizn Grupy Azoty" obowiązującą w całej Grupie i Regulaminem przyznawania darowizn określonym przez poszczególne spółki Grupy.

W 2017 roku Jednostka Dominująca przekazała darowizny m.in. na cele: kultu religijnego, podtrzymywania i upowszechniania tradycji narodowej, ochrony i promocji zdrowia, pomocy społecznej, na rzecz osób niepełnosprawnych, na rzecz rodziny, macierzyństwa, rodzicielstwa, edukacji, oświaty i wychowania, działalności wspomagającej rozwój wspólnot i społeczności lokalnych.

Grupa Azoty KĘDZIERZYN przekazywała w 2017 roku darowizny m.in. na następujące cele: ochrona i promocja zdrowia, pomoc w trudnej sytuacji życiowej, leczenie i rehabilitacja, działalność na rzecz osób niepełnosprawnych, cele kultu religijnego, ochrona dóbr kultury.

Grupa Azoty PUŁAWY wspiera projekty przyczyniające się do podnoszenia jakości opieki medycznej, promujące zdrowy tryb życia, wspomagające rozwój dzieci i młodzieży na płaszczyźnie społecznej oraz edukacyjnej, a także wydarzenia mające na celu podtrzymywanie i upowszechnianie tradycji narodowej, pielęgnowanie polskości oraz świadomości narodowej, obywatelskiej i kulturowej. W 2017 roku Grupa Azoty PUŁAWY zdecydowała się wesprzeć m.in.:

• puławski Jacht Klub "Azoty" organizujący szkolenia i obozy żeglarskie na jeziorach i rzece Wiśle,
• zakładowy Oddział PTTK, animatora ruchu turystycznego wśród pracowników Spółki,
• Ognisko TKKF "Chemik",
• Zespół Szkół Technicznych,
• Puławski Ośrodek Kultury "Dom Chemika",
• Muzeum im. Henryk Sienkiewicza w Woli Okrzejskiej.

Grupa Azoty POLICE poprzez przekazywanie darowizn aktywnie reaguje na potrzeby m.in. pracowników, stowarzyszeń i fundacji w regionie. W roku 2017 Grupa Azoty POLICE wsparła darowiznami m. in.:

• Zachodniopomorski Związek Piłki Nożnej,
• Gminę Miasta Szczecin,
• Powiat Policki, Dom Dziecka w Policach,
• Zachodniopomorski Uniwersytet Technologiczny w Szczecinie,
• Stowarzyszenie Emerytów i Rencistów Byłych Pracowników Grupy Azoty Zakłady Chemiczne "Police" S.A.,
• Stowarzyszenie "Wspólnota Polska",
• Chorągiew Zachodniopomorską Związku Harcerstwa Polskiego,
• Fundację Bezpieczne Pomorze,
• Stowarzyszenie Abstynentów "Ostoja",
• Stowarzyszenie Wodne "Leń".

Programy społeczno-sponsoringowe na rzecz kultury

Grupa Azoty S.A. wspiera liczne wydarzenia kulturalne (np. Grupa Azoty International Jazz Contest) i instytucje kulturalne, takie jak: Centrum Sztuki Mościce, Stowarzyszenie Dziewczęcy Chór Katedralny Puellae Orantes, Biuro Wystaw Artystycznych w Tarnowie, Centrum Paderewskiego w Kąśnej Dolnej, Muzeum Okręgowe w Tarnowie.

Również Grupa Azoty PUŁAWY angażuje się w rozwój społeczności lokalnej poprzez współorganizację imprez o charakterze kulturalnym. Kolejny rok Spółka współpracowała z Puławskim Ośrodkiem Kultury "Dom Chemika"- największym domem kultury w regionie oraz Teatrem Muzycznym w Lublinie. Grupa Azoty PUŁAWY angażuje się w rozwój społeczności lokalnej poprzez współorganizację imprez o charakterze kulturalnym. Kolejny rok Spółka współpracowała z Puławskim Ośrodkiem Kultury "Dom Chemika"- największym domem kultury w regionie, Polskim Radiem w Lublinie w ramach cyklu koncertów "Nie tylko rock'n'roll". W 2017 objęła mecenatem roku Muzeum im. Henryk Sienkiewicza w Woli Okrzejskiej i wsparła finansowo zakup części rękopisu "Potopu".

Grupa Azoty POLICE wspomaga lokalne instytucje kulturalne oraz wspiera liczne wydarzenia kulturalne m.in.: koncert z okazji Dnia Pamięci Żołnierzy Wyklętych, współorganizacja konferencji Flora&Funga Pomeranica.

Grupa Azoty KĘDZIERZYN wspiera lokalne dziedzictwo kulturowe, szczególnie działania Towarzystwa Ziemi Kozielskiej w dbałości o historię i zabytki Ziemi Kozielskiej i miasta Kędzierzyn-Koźle. Dba również o bieżącą jakość imprez kulturalnych w mieście, wspierając Miejski Ośrodek Kultury. Od lat wspiera także Młodzieżową Orkiestrę Żeglugi Śródlądowej, a także drobne wydarzenia, np. II edycję Koncertu Kultur organizowaną przez Stowarzyszenie Przyjaciół Chóru "Echo Kresów".

Do imprez kulturalnych wspieranych przez Grupę Azoty SIARKOPOL należą: Dni chleba – smaki naszych dziadków w Staszowie, Międzynarodowy Dzień Dziecka organizowany przez Staszowski Ośrodek Kultury.

Programy społeczno-sponsoringowe na rzecz edukacji dzieci i młodzieży

Grupa Azoty S.A. współpracuje ze szkołami i uczelniami wyższymi zarówno w ramach projektów badawczych, jak i praktyk, staży i warsztatów dla studentów; a także z kilkoma podmiotami na rzecz edukacji dzieci i młodzieży, wśród których są m.in.: Stowarzyszenie SIEMACHA, Katolickie Centrum Edukacji Młodzieży KANA, Zespół Szkół Ogólnokształcących nr 1 w Tarnowie-Mościcach, Zespół Szkół Technicznych, Zespół Szkół Sportowych.

Grupa Azoty PUŁAWY kontynuowała współpracę z Zespołem Szkół Technicznych w Puławach, a także Uniwersytetem Marii Curie Skłodowskiej w Lublinie (Wydział Zamiejscowy w Puławach). Spółka swoimi działaniami objęła również najmłodszych mieszkańców powiatu puławskiego. Wspólnie z Puławskim Parkiem Naukowo-Technologicznym w ramach Dnia Małego Chemika, Lubelskiego Festiwalu Nauki oraz Mikołajkowej Strefy Radości zorganizowała festyny, których głównym założeniem była popularyzacja nauki wśród dzieci i młodzieży.

Grupa Azoty KĘDZIERZYN zorganizowała dla pracowników po raz pierwszy Jarmark Świąteczny. Ponad 500 pracowników Spółki wsparło akcje charytatywne towarzyszące Jarmarkowi. Zebrane pieniądze trafiły do lokalnego oddziału Polskiego Czerwonego Krzyża, a cztery organizacje dobroczynne wspierające dzieci otrzymały decyzje o przyznaniu darowizn: Świetlica Socjoterapeutyczna "ARKA", Środowiskowy Dom Samopomocy "PROMYCZEK", Dom Dziecka w Kędzierzynie-Koźlu i Stowarzyszenie Pomocy Dzieciom "Brzdąc".

Grupa Azoty POLICE od lat współpracuje ze szkołami oraz uczelniami wyższymi organizując dla uczniów i studentów staże i praktyki. W ramach współpracy z lokalnymi społecznościami wspiera inicjatywy i instytucje edukacyjne różnych szczebli i realizuje programy stypendialne. Pomaga również studentom i pracownikom naukowym zainteresowanym zagadnieniami związanymi z działalnością polickiej Spółki.

Programy społeczno-sponsoringowe na rzecz sportu

• W 2015 roku Grupa Azoty S.A. uruchomiła wieloletni program Grupa Azoty START. To autorski i kompleksowy projekt sportowy i społeczny, którego celem jest odkrywanie młodych talentów. W ramach Programu Grupa Azoty START realizowane są następujące inicjatywy: Program Rozwoju Koszykówki, Program Rozwoju Sportu Żużlowego, Program Rozwoju Piłki Ręcznej, Program Rozwoju Biegów Narciarskich.
• Grupa Azoty objęła swoim mecenatem także inne wydarzenia sportowe o charakterze ogólnopolskim i lokalnym. W opinii ekspertów Grupa Azoty stała się po konsolidacji jedną z najbardziej widocznych marek w polskim sporcie, zwłaszcza w dyscyplinach takich jak skoki narciarskie, siatkówka i żużel.
• W ramach realizacji dodatkowych działań w zakresie reklamy i promocji marki Grupa Azoty współpracowała m.in. z indywidualnymi zawodnikami: Piotr Żyła (skoki), Janusz Kołodziej (żużel) oraz związkami, klubami i drużynami sportowymi (Polski Związek Narciarski, drużyna żużlowa Unia Tarnów, Stowarzyszenie Piłki Ręcznej Tarnów (piłka ręczna), ZKS Unia Tarnów (piłka nożna) i UKS Jedynka Tarnów (siatkówka kobiet), łuczników MLKS Dąbrovia, Międzyszkolny Ludowy Uczniowski przy Gimnazjum nr 8 w Tarnowie i inne. W 2017 roku największe środki finansowe zostały przeznaczone na sponsoring sportu zawodowego.
• Grupa Azoty PUŁAWY kontynuowała współpracę z Klubem Sportowym "Azoty-Puławy" oraz Klubem Sportowym "Wisła" Puławy. Na początku 2017 roku Grupa Azoty Puławy rozpoczęła współpracę z Malwiną Kopron, puławianką, lekkoatletka, zawodniczką specjalizująca się w rzucie młotem.
• Grupa Azoty PUŁAWY wspierała także podmioty zrzeszające miłośników i amatorów sportu. W 2017 roku współpracowała z puławskim Jacht Klubem "Azoty" organizującym szkolenia i obozy żeglarskie na jeziorach i rzece Wiśle, zakładowym Oddziałem PTTK, animatorem ruchu turystycznego wśród pracowników Spółki, Ogniskiem TKKF "Chemik". Wspierała młodych

sportowców, m.in. Jakuba Szymulę utalentowanego zapaśnika z Lubelszczyzny, reprezentanta Polski.

• Grupa Azoty KĘDZIERZYN jest wieloletnim Głównym Sponsorem ekstraligowej drużyny siatkarskiej ZAKSA Kędzierzyn-Koźle, promującej nie tylko firmę, ale miasto, region i województwo. W 2017 roku Grupa Azoty KĘDZIERZYN przejęła na bazie Porozumienia z Grupą Azoty S.A. wsparcie dla pierwszoligowego klubu piłki nożnej Odra Opole z wykorzystaniem szerokopasmowego kanału dotarcia i utrwalaniem pozytywnego wizerunku Grupy Azoty. Wspiera również parabadmintonistę Bartłomieja Mroza.
• Z zakresu sportu amatorskiego Grupa Azoty KĘDZIERZYN wspiera również wiele regionalnych inicjatyw, w tym: Towarzystwo Sportowe "Chemik" – sekcję akademii piłkarskiej jak również sekcję boksu, Ludowy Klub Jeździecki Lewada oraz drobne inicjatywy sportowe w ramach pojedynczych wydarzeń sportowych organizowanych przez Klub Sportowego Koziołek ("VI Charytatywny Biegu Mikołajkowy") Miejski Międzyszkolny Klub Sportowy (Koziołki Pływackie), czy Mikołajkowy Turniej Koszykówki w Prudniku.
• W roku 2017 Grupa Azoty POLICE kontynuowała współpracę z ekstraklasową drużyną piłki nożnej MKS Pogoń Szczecin, jak również z występującym na najwyższym szczeblu rozgrywek piłki siatkowej kobiet – klubem KPS Chemik Police. Ponadto Grupa Azoty POLICE nawiązała współpracę z Klubem Piłkarskim Chemik Police, stając się Partnerem Głównym klubu.
• Grupa Azoty POLICE wspiera także sport amatorski o charakterze regionalnym współfinansując m.in.: Uczniowski Klub Pływacki "WODNIK", Uczniowski Klub Sportowy "Champion", Zachodniopomorski Związek Szermierczy, Stowarzyszenie "Biegam bo Lubię", Stowarzyszenie Klub Biegowy "Dzik" oraz Ośrodek Sportu i Rekreacji w Policach.

Programy społeczno-sponsoringowe na rzecz promocji i rozwoju regionu

• Grupa Azoty S.A. w 2014 roku zapoczątkowała Noworoczne Koncerty Charytatywne. W 2017 roku dochód z koncertu został przekazany podopiecznym Stowarzyszenia na Rzecz Pomocy Dzieciom Niepełnosprawnym i Ich Rodzinom "Prometeusz" z siedzibą w Zbylitowskiej Górze.
• Grupa Azoty S.A. systematycznie wspiera także m.in. PTTK Oddział Tarnów Azoty, Towarzystwo Przyjaciół Mościc, Klub HDK PCK im. Tytusa Chałubińskiego przy Grupie Azoty S.A.
• Grupa Azoty Kędzierzyn podpisała umowę patronacką z Zespołem Szkół Żeglugi Śródlądowej. Umowa zakłada m.in.: umożliwienie uczniom Szkoły uczącym się na kierunku "Technik żeglugi śródlądowej" korzystania z infrastruktury wodnej i portu Grupy Azoty ZAK S.A., umożliwienie uczniom Szkoły zorganizowanych lekcji otwartych w Grupie Azoty ZAK S.A., wsparcie merytoryczne w przygotowaniu wspólnych inicjatyw np. konferencji, sesji naukowych dotyczących żeglugi śródlądowej, realizację Programu Stypendialnego dla klas o profilu "Technik żeglugi śródlądowej".

Programy społeczno-sponsoringowe na rzecz zdrowia i życia ludzkiego

• Grupa Azoty S.A. wspiera m.in. Specjalny Ośrodek Szkolno-Wychowawczy w Zbylitowskiej Górze oraz Stowarzyszenie ICH LEPSZE JUTRO.
• W 2017 roku powstała "Akademia Sportu Grupy Azoty PUŁAWY". Jest to program społecznosportowy, który powstał z myślą o dzieciach trenujących piłkę nożną. Jego celem jest współpraca z klubami sportowymi oraz zespołami działającymi w otoczeniu Spółki. Drużyny występują pod wspólnym logo Akademii Sportu i Grupy Azoty PUŁAWY. Dotychczas do programu włączyło się kilka klubów. W 2018 roku program będzie rozszerzony na kolejne kluby i stowarzyszenia sportowe
• Grupa Azoty wspiera projekty przyczyniające się do podnoszenia jakości opieki medycznej, promujące zdrowy tryb życia wspierając m. in.: Fundację Serce Dziecka, Fundację Bezpieczne Pomorze, Stowarzyszenie Rannych i Poszkodowanych w Misjach Poza Granicami.

Programy społeczno-sponsoringowe na rzecz przemysłu chemicznego

Grupa Azoty znalazła się w gronie kilkunastu największych polskich spółek – fundatorów Polskiej Fundacji Narodowej, której celem jest promocja i ochrona wizerunku Polski oraz polskiej gospodarki, a także kształtowanie pozytywnego odbioru społecznego inwestycji prowadzonych przez spółki z udziałem Skarbu Państwa. Wśród celów nowego podmiotu jest także współpraca ze społecznościami lokalnymi oraz organizacjami społecznymi i gospodarczymi, a także organizowanie i finansowanie inicjatyw społecznych.

Grupa Azoty S.A. wspiera Naczelną Organizację Techniczną, Federację Stowarzyszeń Naukowo-Technicznych Rada w Tarnowie oraz tarnowski oddział SITPChem.

Grupa Azoty KĘDZIERZYN wspiera działalność kędzierzyńsko-kozielskiego oddziału SITPChem oraz wybrane wydarzenia wspierające przedsiębiorczość realizowane lub organizowane przez Kędzierzyńsko-Kozielskie Park Przemysłowy. Spółka zaangażowana była w seminarium "Międzynarodowe Seminarium Naukowo-Techniczne Chemistry for Agriculture" w Karpaczu – którego cele to zwiększenie wykorzystania potencjału jednostek naukowo-badawczych w projektach realizowanych przez przedsiębiorców, w szczególności wyłonienie kandydatów na podwykonawców usług B+R.

CSR (Społecznej Odpowiedzialności Biznesu)

Kategoria Społecznej Odpowiedzialności Biznesu dotyczy:

• sportu amatorskiego, w tym:
• wspierania finansowego przede wszystkim: szkół, klubów i stowarzyszeń młodzieżowych oraz wszelkich inicjatyw podejmowanych w ogólnodostępnej infrastrukturze sportowej,
• sponsorowania sportowców niepełnosprawnych,
• wspierania przedsięwzięć sportowych w regionie, dążąc do wyrównania szans mieszkańców w układzie terytorialnym
• działalności kulturalnej, również w obszarze kultury masowej,
• nauki oraz szkolnictwa publicznego na różnych poziomach kształcenia,
• programów naukowo-badawczych, służących poznawaniu i upowszechnianiu historii i tradycji polskiego przemysłu chemicznego oraz służących rozwojowi polskiego przemysłu chemicznego,
• inicjatyw proekologicznych,
• placówek medycznych, świadczących usługi na rzecz pracowników i ich rodzin,
• akcji społecznych.

Program stypendialny w Grupie Azoty S.A.

Program stypendialny uruchomiony w 2014 roku skierowany jest do studentów II stopnia Wydziału Inżynierii i Technologii Chemicznej Politechniki Krakowskiej. W ramach programu przewidziano ufundowanie dwóch stypendiów po 1 tys. zł miesięcznie każde. Stypendium przyznawane będzie do momentu ukończenia przez stypendystę studiów II stopnia i uzyskania tytułu magistra inżyniera, jednak nie dłużej niż do 26 roku życia. Stypendia są przyznawane w oparciu o "Politykę stypendialną Grupy Azoty" oraz programy i regulaminy stypendialne stanowiące odrębne dokumenty, zatwierdzane przez zarządy danej spółki. Laureaci otrzymują po 1 tys. zł stypendium miesięcznie, gwarancję zatrudnienia w Grupie Azoty oraz możliwość uczestniczenia w projektach opartych na współpracy środowiska nauki z przemysłem.

Program stypendialny w Grupie Azoty KĘDZIERZYN

Grupy Azoty KĘDZIERZYN w roku 2017 przyznała łącznie 38 stypendiów dla najzdolniejszych uczniów Zespołu Szkół nr 3 w Kędzierzynie-Koźlu. Stypendia są przyznawane w oparciu o "Politykę stypendialną Grupy Azoty" oraz programy i regulamin stypendialny stanowiący odrębny dokument, zatwierdzany przez zarząd Spółki. Uczniowie klas chemicznych otrzymują gwarancję odbycia praktyk zawodowych i realizacji jednego z przedmiotów nauki na terenie Grupy Azoty KĘDZIERZYN. W czerwcu Spółka podpisała także umowę patronacką z Zespołem Szkół Żeglugi Śródlądowej obejmującą m. in. realizację Programu Stypendialnego dla klas o profilu "Technik żeglugi śródlądowej".

Współpraca z ośrodkami dydaktycznymi

Grupa Azoty S.A. aktywnie wspiera rozwój społeczności lokalnej poprzez współpracę z ośrodkami dydaktycznymi. Współpracuje z ośrodkami naukowymi oraz badawczymi, realizując wspólne przedsięwzięcia dydaktyczne. Od kilku lat współpracuje z Politechniką Krakowską w szczególności w zakresie realizacji programów praktyk, prac inżynierskich i magisterskich, staży studenckich i doktoranckich oraz szeroko pojętej współpracy wykorzystującej specjalistów przemysłowych w kształceniu studentów.

Współpraca z Państwową Wyższą Szkołą Zawodową w Tarnowie obejmuje organizację praktyk studenckich, organizację praktyk dyplomowych, organizację warsztatów i laboratoriów w jednostkach spółki, organizację wizyt naukowo-dydaktycznych studentów, a także organizację wykładów dla studentów przez specjalistów z zakładów.

Współpraca z Zespołem Szkół Technicznych w Tarnowie obejmuje: zatrudnienie 10 absolwentów ZST w każdym roku, fundowanie stypendiów dla uczniów osiągających najwyższe wyniki w nauce, fundowanie nagród dla zwycięzców olimpiad, konkursów i zawodów, organizację praktyk zawodowych, organizację specyficznych zajęć dydaktycznych prowadzonych przez specjalistów Grupy Azoty S.A., organizację wyjazdów naukowo-dydaktycznych, organizację doskonalenia nauczycieli w zakresie nowoczesnych technologii, a także wsparcie zakupów pomocy dydaktycznych. Zadania te realizowane są we współpracy z Fundacją im. Ignacego Mościckiego.

Grupa Azoty PUŁAWY kontynuowała współpracę z Zespołem Szkół Technicznych w Puławach, Uniwersytetem Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie (Wydział Zamiejscowy w Puławach).

Grupa Azoty KĘDZIERZYN w 2017 roku zaangażowała się w projekt edukacyjny Collegium Nobilium Opoliense. Jest to unikalny program edukacyjny skierowany do ludzi ambitnych, którzy chcą podnieść swoje kompetencje i umiejętności społeczne, a także poddać formacji swoją postawę odpowiedzialności za wspólnotę lokalną i państwo, dążąc do nieustannego samodoskonalenia i rozwoju. Collegium Nobilium to kuźnia idei i charakterów w duchu nowoczesnego patriotyzmu wyrażanego szacunkiem do państwa; jego tradycji i historii, pracowitością i oddaniem dla dobra wspólnego, której celem jest odbudowa etosu zaangażowania i służby publicznej.

Konkursy i Programy

Grupa Azoty S.A. uruchomiła program Idea4Azoty nowatorski program akceleracyjny - platformę wymiany pomysłów o wysokim stopniu innowacyjności łączącą crowdsourcing, networking i środowisko startupów. To pierwsze tego typu rozwiązanie na polskim rynku. Jego beneficjentem będzie nie tylko branża chemiczna, ale również dostawcy nowych technologii i usług między innymi z zakresu ochrony środowiska, rolnictwa, inżynierii czy biotechnologii.

Grupa Azoty PUŁAWY kolejny rok aktywnie uczestniczyła w działaniach Sekretariatu międzynarodowego programu "Odpowiedzialność i Troska". W 2017 roku już po raz trzynasty zorganizowano wśród dzieci powiatu puławskiego akcję "Drzewko za butelkę", będącą inicjatywą firm chemicznych. Po raz kolejny przeprowadzono również ogólnopolski konkurs fotograficzny "Złap zająca", którego uczestnikami są pracownicy oraz dzieci pracowników firm realizujących program "Odpowiedzialność i Troska" (Responsible Care).

Grupa Azoty KĘDZIERZYN kolejny rok aktywnie uczestniczyła w działaniach Sekretariatu międzynarodowego programu "Odpowiedzialność i Troska". W 2017 roku Grupa Azoty KĘDZIERZYN dla dzieci z kędzierzyńsko-kozielskich szkół podstawowych zorganizowała kolejną edycję warsztatów ekologicznych.

Grupa Azoty POLICE wdrożyła programy prewencyjne "Zgłoś zagrożenie", "Zero wypadków" poprawiające bezpieczeństwo pracy angażując w nie całą załogę. W ramach ochrony zdrowia objęła dodatkowym pakietem medycznym wszystkich chętnych pracowników oraz ich rodziny. Działający w Spółce zintegrowany system zarządzania gwarantuje wysoki poziom bezpieczeństwa oraz sprzyja budowaniu przyjaznego środowiska pracy. W uznaniu za uzyskane wyniki w zakresie poprawy warunków pracy CIOP przyznał Spółce "Złotą Kartę Lidera Bezpiecznej Pracy" na lata 2017-2018.

8.16. Sprawozdanie dotyczące wydatków reprezentacyjnych, a także wydatków na usługi prawne, usługi marketingowe, usługi w zakresie stosunków międzyludzkich (public relations) i komunikacji społecznej oraz usługi doradztwa związanego z zarządzaniem

8.16.1. Wprowadzenie

Sprawozdanie zostało sporządzone na podstawie § 56 ust.1 Statutu Spółki Grupa Azoty S.A. Dane zaprezentowane zostały w złotych, a wszystkie wartości podane są w tys. zł. W sprawozdaniu nie wykazano wysokości podatku naliczonego. Podane kwoty są wartościami netto.

8.16.2. Wydatki

Wydatki na usługi public relations i komunikacji społecznej wyniosły 17 678 tys. zł (z upominkami 17 845 tys. zł).

Wydatki te głównie dotyczyły działań w zakresie kształtowania (budowanie i utrzymania) relacji z otoczeniem zewnętrznym (inwestorzy, media, społeczność lokalna, pracownicy Spółki i Grupy), miały na celu zapewnienie pozytywnego wizerunku Grupy Azoty.

Realizowane były w szczególności poprzez:

• monitorowanie mediów,
• uczestnictwo i organizowanie konferencji, eventów,
• sponsoring,
• organizacja działań adresowanych do pracowników Spółki i ich rodzin,
• działania z zakresu społecznej odpowiedzialności biznesu (CSR).

Wydatki na usługi marketingowe wyniosły 2 653 tys. zł (z upominkami 2 768 tys. zł).

Wydatki marketingowe związane głównie z promocją produktów oferowanych przez Grupę Azoty. Wydatki obejmowały w szczególności: usługi reklamowe, materiały reklamowe z logo, organizacja eventów, uczestnictwo w targach, przeprowadzanie badań rynkowych.

Wydatki na usługi doradztwa związanego z zarządzaniem wyniosły 1 749 tys. zł.

Wydatki obejmowały w szczególności: usługi doradztwa w zakresie: planowania strategicznego i organizacyjnego (doradztwo biznesowe), zarządzania produkcją, usługi doradztwa personalnego, usługi analiz biznesowych, finansowych.

Wydatki na usługi prawne wyniosły 572 tys. zł.

Wydatki te dotyczyły w szczególności sporządzania opinii prawnych, doradztwo prawne związane z planami strategicznymi, doradztwo patentowe.

Wydatki reprezentacyjne wyniosły 399 tys. zł.

9. Pozostałe istotne informacje i zdarzenia

9.1. Podmiot uprawniony do badania sprawozdań finansowych

W dniu 28 marca 2017 roku Rada Nadzorcza Jednostki Dominującej dokonała wyboru podmiotu uprawnionego do przeprowadzenia przeglądu i badania sprawozdań finansowych obejmującego przeprowadzenie przeglądów i badań jednostkowych sprawozdań finansowych Jednostki Dominującej oraz skonsolidowanych sprawozdań finansowych Grupy Kapitałowej Grupy Azoty S.A. za lata obrotowe 2017, 2018, 2019.

Podmiotem wybranym do przeprowadzenia w/w badań i przeglądów jest Ernst & Young Audyt Polska Sp. z o.o. sp. k. z siedzibą w Warszawie 00-124, Rondo ONZ 1. Ernst & Young Audyt Polska Sp. z o.o. sp. k. wpisana jest na listę firm audytorskich pod numerem 130.

Jednostka Dominująca

Umowa z dnia 29 czerwca 2017 roku oraz Aneks nr 1 z dnia 31 stycznia 2018 roku zawarte ze Spółką Ernst & Young Audyt Polska spółka z ograniczoną odpowiedzialnością sp. k. z siedzibą w Warszawie (dalej: EY) w swoim zakresie obejmują:

• przeprowadzenie badania Sprawozdania Finansowego Spółki oraz Skonsolidowanego Sprawozdania Finansowego Grupy Azoty za lata kończące się dnia 31 grudnia 2017 roku, 31 grudnia 2018 roku oraz 31 grudnia 2019 roku,
• przeprowadzenie przeglądu Skróconego Sprawozdania Finansowego Spółki oraz Skróconego Skonsolidowanego Sprawozdania Finansowego Grupy Azoty za okresy 6 miesięcy kończące się dnia 30 czerwca 2017 roku, 30 czerwca 2018 roku oraz 30 czerwca 2019 roku.

Wynagrodzenie EY w odniesieniu do Jednostki Dominującej

Wyszczególnienie	2017	2016*
Badanie rocznego jednostkowego i skonsolidowanego sprawozdania finansowego Jednostki Dominującej i Grupy Kapitałowej	189	187
Przegląd półrocznego jednostkowego i skonsolidowanego sprawozdania finansowego Jednostki Dominującej
i Grupy Kapitałowej	82	107
Pozostałe usługi**	11	95
Razem	282	389

* W 2016 roku podmiotem uprawnionym do badania sprawozdań finansowych była Spółka KPMG Audyt Sp. z o. o.

**Usługi badania sprawozdania rzeczowo-finansowego z realizacji zadań ujętych w Krajowym Planie Inwestycyjnym.

Wynagrodzenie za badanie/przegląd sprawozdań finansowych oraz pakietu konsolidacyjnego pozostałych spółek Grupy Azoty jest wypłacane na podstawie odrębnych umów zawartych pomiędzy podmiotem uprawnionym do badania sprawozdań finansowych i każdą ze spółek.

Wynagrodzenie EY w odniesieniu do spółek Grupy Azoty (bez Jednostki Dominującej)

Wyszczególnienie	2017	20161)
Badanie rocznego jednostkowego i skonsolidowanego sprawozdania finansowego spółki oraz badanie lub przegląd pakietu konsolidacyjnego	878	9632)
Przegląd półrocznego jednostkowego i skonsolidowanego sprawozdania finansowego spółki oraz przegląd pakietu
konsolidacyjnego	185	209
Pozostałe usługi	603)	153
Razem	1 123	1 325

• 1) W 2016 roku podmiotem uprawnionym do badania sprawozdań finansowych była Spółka KPMG Audyt Sp. z o. o.
• 2) Uwzględnia dodatkowe wynagrodzenie za niestandardowe prace w ramach badania sprawozdań finansowych.
• 3) Usługi rewizji finansowej związane z badaniem sprawozdania finansowego spółki zależnej Supra Agrochemia Sp. z o.o. za okres 6 miesięcy kończący się 30 czerwca 2017 roku.

9.2. Informacje dotyczące zagadnień środowiska naturalnego

Polityka zrównoważonego rozwoju

Grupa Azoty wypracowała strategiczne podejście do zrównoważonego rozwoju w oparciu wieloletnią Strategię Zrównoważonego Rozwoju. Strategia ta została wypracowana w oparciu o dotychczasowe dobre praktyki Spółki oraz badania i analizy zarówno wewnątrz Spółki, jak i wśród interesariuszy, a jej fundamentem jest strategia biznesowa. Dzięki takiemu podejściu, Grupa Azoty podnosi swoją wartość ekonomiczną, jednocześnie budując wartość dla interesariuszy.

Strategia jest odzwierciedleniem zintegrowanego podejścia do działań podejmowanych w zakresie:

• efektywności ekonomicznej,
• odpowiedzialności względem pracowników i środowiska,
• relacji z otoczeniem.

Strategia Zrównoważonego Rozwoju zbudowana jest na trzech filarach:

• zrównoważona produkcja (minimalizacja oddziaływania środowiskowego i tworzenie produktów zrównoważonych, a także budowa świadomości ekologicznej),
• dialogi i budowanie relacji (prowadzenie aktywnego dialogu ze wszystkimi grupami interesariuszy, wdrożenie kodeksu etyki),
• miejsce pracy (poprawa satysfakcji pracowników i poprawa poziomu bezpieczeństwa).

W Jednostce Dominującej realizowana jest rozbudowa Centrum B+R, której celem jest prowadzenie prac badawczo – rozwojowych zmierzających do laboratoryjnej, a potem doświadczalnej weryfikacji założeń dla nowych technologii przemysłowych. Prace B+R będą prowadzone między innymi w obszarach takich jak:

• wprowadzenie nowych lub ulepszonych technologii i wyrobów proekologicznych,
• obniżenie energochłonności posiadanych technologii,
• obniżenie ilości odpadów w posiadanych technologiach,
• opracowanie nowych technologii wykorzystujących synergiczne powiązania, z produktami ubocznymi istniejącymi w Grupie.

Działalność badawcza Centrum obejmie prace nad efektywnymi, przyjaznymi środowisku nowymi technologiami. Efektem prowadzonych badań będzie między innymi opracowanie nowych technologii, których wdrożenie może się przyczynić do zmniejszenia energochłonności procesów i tym samym wpłynąć na ograniczenie emisji gazów cieplarnianych w skali globalnej, co jest zbieżne z celami zawartymi w Strategii "Europa 2020".

W 2017 roku Grupa Azoty SIARKOPOL uzyskała koncesję na rozpoznanie złoża Rudniki. W dniu 28 sierpnia 2017 roku podpisano umowę o ustanowieniu użytkowania górniczego w celu rozpoznawania złoża siarki rodzimej "Rudniki 2".

Grupa Azoty SIARKOPOL w dniu 11 grudnia 2017 roku podpisała umowę o dofinansowanie z Narodowego Centrum Badań i Rozwoju, w ramach programu operacyjnego inteligentny rozwój, projektu pod nazwą " Opracowanie technologii produkcji polisiarczku fenylenu".

Respect Index

Celem projektu RESPECT jest wyłonienie spółek prowadzących w nienaganny sposób komunikację z rynkiem poprzez raporty bieżące i okresowe oraz swoje strony internetowe. Warunkiem jest m.in. odpowiedzialne społecznie zachowanie wobec środowiska, społeczności i pracowników.

Wybór spółek, które ostatecznie wchodzą w skład Indeksu odbywa się zgodnie z procedurą zakładającą trójetapowość tego procesu. Analizie poddawane są kwestie finansowe, strategia i zasady zarządzania organizacją, czynniki środowiskowe, polityka pracownicza i relacje z pracownikami oraz wpływ na rynek, a także relacje z klientami. Grupa Azoty S.A. znajduje się tym samym w gronie stabilnych i godnych zaufania organizacji. Fakt ten stanowi dodatkowe potwierdzenie dla inwestorów, że Grupa Azoty jest stabilna, bezpieczna i zarządzana zgodnie z najwyższymi standardami opartymi o zasady zrównoważonego rozwoju. W 2017 roku Jednostka Dominująca wzięła udział w kolejnym badaniu społecznej odpowiedzialności w spółkach publicznych i otrzymała dyplom uczestnika Respect Index.

Dowodem troski o zrównoważony rozwój Grupy Azoty i odpowiedzialne zarządzanie jest fakt, iż nieprzerwanie od 19 listopada 2009 roku Grupa Azoty S.A. jest notowana w RESPECT Index.

Wymagania prawne

Spółki tworzące Grupę Azoty na podstawie ustawy "Prawo ochrony środowiska" zobowiązane są do dostosowania posiadanego pozwolenia do wymagań wynikających z obowiązujących aktów prawnych.

W okresie sprawozdawczym Grupa Azoty S.A. uzyskała następujące decyzje:

• Zmiana decyzji Wojewody Małopolskiego znak ŚR.XIV.JI.6663-6-05 z dnia 16 lutego 2007 roku w sprawie udzielenia pozwolenia zintegrowanego dla Zakładów Azotowych w Tarnowie - Mościcach dla Kompleksu Park Infrastruktura, obowiązuje bezterminowo (zmiana pozwolenia znak: SR-II.7222.2.9.2016 z dnia 10 marca 2017 roku),
• Zmiana decyzji Wojewody Małopolskiego znak SW.II.1.AJ.7673-10/09 z dnia 29 lipca 2011 roku w sprawie udzielenia pozwolenia zintegrowanego dla Zakładów Azotowych w Tarnowie - Mościcach dla Instalacji Kwasu Azotowego Technicznego, Instalacji Saletrzaku i Saletry Amonowej, Instalacji Mechanicznej Granulacji Nawozów Azotowych i Instalacji Młynowni Kamienia Dolomitowego, obowiązuje bezterminowo (zmieniona decyzją znak: SR-II.7222.2.27.2016 z dnia 21 lipca 2017 roku),
• Decyzja Marszałka Województwa Małopolskiego znak SR-II.7225.1.21.2016 z dnia 28 kwietnia 2017 roku w sprawie udzielenia zezwolenia na uczestnictwo we wspólnotowym systemie handlu uprawnieniami do emisji gazów cieplarnianych dla instalacji elektrociepłowni znajdującej się na terenie Grupy Azoty S.A., obowiązuje na czas nieokreślony,
• Decyzja Marszałka Województwa Małopolskiego znak SR-II.7225.1.7.2016 z dnia 24 listopada 2017 roku w sprawie udzielenia zezwolenia na uczestnictwo we wspólnotowym systemie handlu uprawnieniami do emisji gazów cieplarnianych z instalacji produkcji kwasu azotowego, amoniaku oraz chemikaliów organicznych luzem przez krakowanie, reformowanie, utlenianie albo przez podobne procesy o zdolności produkcyjnej ponad 100 Mg/dobę, obowiązuje na czas nieokreślony,
• Decyzja Marszałka Województwa Małopolskiego znak SR-IV.7322.1.259.2017.MG z dnia 15 grudnia 2017 roku na odprowadzanie ścieków do wód powierzchniowych, obowiązuje do 31 grudnia 2021 roku.

W zakresie ochrony środowiska Grupa Azoty POLICE działa w oparciu o pozwolenie zintegrowane na prowadzenie instalacji, wydane w dniu 9 stycznia 2014 roku z późniejszymi zmianami. Na bieżąco dokonywana jest analiza aktualności zapisów pozwolenia zintegrowanego, w wyniku której w 2017 roku zostały wydane dwie decyzje Zachodniopomorskiego Urzędu Marszałkowskiego zmieniające pozwolenie zintegrowane:

• pierwsza zmiana dotyczyła uaktualnienia zapisów decyzji pod kątem eksploatacji instalacji,
• druga zmiana dotyczyła wprowadzenia zapisów do decyzji zgodnie z wymogami opublikowanej w dniu 9 czerwca 2016 roku w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej decyzji wykonawczej komisji (UE) 2016/902 z dnia 30 maja 2016 roku ustanawiającej konkluzje dotyczące najlepszych dostępnych technik (BAT) w odniesieniu do wspólnych systemów oczyszczania ścieków/gazów

i zarządzania nimi w sektorze chemicznym zgodnie z dyrektywą Parlamentu Europejskiego i Rady 2010/75/UE.

W grudniu 2017 roku GZNF "Fosfory" Sp. z o.o. złożyły do Urzędu Marszałkowskiego wniosek o zmianę Pozwolenia Zintegrowanego z 2014 roku udzielonego na prowadzenie instalacji do produkcji kwasu siarkowego oraz nawozów mineralnych i wydanego na czas nieokreślony. We wniosku uwzględniono Instalację przeładunkowo-magazynową popiołów, która umożliwi prowadzenie odzysku tego odpadu na instalacji do produkcji nawozów.

W czerwcu 2017 roku Spółka Zakłady Azotowe Chorzów S.A. złożyła do Urzędu Marszałkowskiego wniosek o wydanie pozwolenia wodnoprawnego na wprowadzanie substancji szczególnie szkodliwych do kanalizacji obcego podmiotu. Urząd Marszałkowski uznał, że złożony wniosek wymaga uzupełnienia. Zakłady Azotowe Chorzów S.A. poprosiły o dodatkowe wyjaśnienia, co do zakresu uzupełnień.

Spółki Grupy Azoty brały aktywny udział w opiniowaniu Ustawy Prawo Wodne przedstawiając uwagi i propozycje zmian. Spółki Grupy Azoty posiadają wszystkie niezbędne dla swojej działalności certyfikaty, przeglądy, pozwolenia i decyzje środowiskowe.

Bezpieczeństwo

Grupa Azoty prowadzi działalność, która wymaga zachowania najwyższych standardów w zakresie bezpieczeństwa, minimalizujących ryzyko wystąpienia awarii przemysłowych. Stosowane w spółkach rozwiązania zapewniają odpowiednie warunki wytwarzania, składowania, transportu oraz dystrybucji substancji w celu zachowania wymogów ochrony środowiska naturalnego. Spółki Grupy Azoty działają w branży chemicznej i zaliczane są do zakładów o dużym ryzyku wystąpienia poważnej awarii przemysłowej. Spółki, będąc świadomymi możliwych konsekwencji prowadzonej działalności, dążą do ograniczania negatywnego oddziaływania na środowisko.

Dzięki wdrożeniom najnowszych rozwiązań technologicznych, spółki aktywnie działają na rzecz ochrony środowiska naturalnego, niejednokrotnie odnosząc korzyści bilansowe z tego tytułu. Fundamentalną zasadą obowiązującą w Grupie Azoty jest prowadzenie procesów produkcyjnych w sposób odpowiedzialny oraz bezpieczny. Spółki Grupy opracowały i wdrożyły odpowiednie programy zapobiegania awariom oraz regularnie raportują kwestie związane z bezpieczeństwem.

Na terenach zakładów Grupy Azoty obowiązują ponadto odpowiednie plany ratownicze oraz systemy zarządzania bezpieczeństwem. Ze względu na charakter prowadzonej działalności Grupa Azoty podlega przepisom Prawa Ochrony Środowiska, Prawa Wodnego, Ustawy o odpadach oraz innym uregulowaniom prawnym w zakresie ochrony środowiska, BHP i p.poż. Powyższe akty normatywne nakładają na spółki Grupy zobowiązania w zakresie prowadzonej działalności produkcyjnej, inwestycyjnej, rekultywacji zanieczyszczonych gruntów oraz zapewnienia odpowiednich warunków wytwarzania, składowania, transportu oraz dystrybucji produktów.

Spółki Grupy Azoty zostały wyróżnione Złotą Kartą Lidera Bezpiecznej Pracy. Jest to nagroda wręczana przedsiębiorstwom, które wdrożyły efektywne systemy zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy oraz prowadzą skuteczną profilaktykę BHP.

Został także wdrożony Program Obserwacji Bezpiecznych Zachowań STOPTM, zadaniem którego jest wzrost zaangażowania w sprawy bhp osób kierujących pracownikami oraz pracowników wszystkich szczebli, rozwój umiejętności postrzegania zagrożeń, poprawa komunikacji w sprawach bhp, wzrost świadomości nt. znaczenia bezpieczeństwa pracy, tzw. budowa "nowych postaw".

W 2017 roku w Grupie Azoty przeprowadzone zostały wspólne kontrole przez trzy państwowe organy nadzoru i kontroli: Państwowa Straż Pożarna, Wojewódzki Inspektorat Ochrony Środowiska oraz Państwowa Inspekcja Pracy.

W 2017 roku w spółkach Grupy Azoty dokonano aktualizacji Raportów o Bezpieczeństwie m.in. z uwagi na realizację nowych inwestycji oraz wejścia w życie przepisów Dyrektywy SEVESO III, Wewnętrznych Planów Operacyjno – Ratowniczych, Programów Zapobiegania Awariom, oraz Zgłoszeń Zakładów Dużego Ryzyka. Powyższe dokumenty zostały przedstawione do zatwierdzenia przez właściwych Komendantów Wojewódzkich Państwowej Straży Pożarnej.

W II półroczu 2017 roku spółka Grupa Azoty POLICE umocniła współpracę z Państwową Strażą Pożarną w Policach w aspekcie poszerzenia wiedzy operacyjnej, ratowniczej oraz merytoryki dot. aspektów techniczno-technologicznych instalacji produkcyjnych. W ramach współpracy wypracowano roczny plan szkoleń polegających na wymianie wiedzy i doświadczeń pomiędzy ZSP oraz PSP w Policach. Szkolenia wpisują się w program zapewnienia najwyższego stopnia bezpieczeństwa.

Spółki Grupy Azoty posiadają odpowiednie środki techniczne i organizacyjne w postaci systemów monitoringu, zabezpieczeń oraz procedur służących zapobieganiu wystąpienia awarii i ograniczenia jej skutków. Zakłady utrzymują dobrze wyszkolone zakładowe straże pożarne, zdolne do podjęcia skutecznych działań ratowniczych, wspierane dodatkowo przez nieetatowych ratowników chemicznych i technicznych pracujących w systemie ciągłym oraz inne służby.

SPOT

W trosce o bezpieczeństwo ludzi i ich mienie oraz środowisko zakłady Grupy Azoty służą swoją pomocą przy awariach związanych z transportem materiałów niebezpiecznych. W 2000 roku Grupa Azoty wraz z innymi producentami chemikaliów oraz Polską Izbą Przemysłu Chemicznego utworzyła System Pomocy w Transporcie Materiałów Niebezpiecznych (SPOT).

Celem systemu jest pomoc przy usuwaniu skutków awarii, związanych z transportem materiałów niebezpiecznych. System służy poprawie bezpieczeństwa przewozu na terytorium kraju, a w przypadku zaistnienia zagrożenia pozwala na skuteczne usunięcie jego skutków połączonymi siłami i środkami krajowego systemu ratowniczo-gaśniczego i podmiotów, wchodzących w skład systemu SPOT. Aktywne zapobieganie ewentualnym zagrożeniom i stratom materialnym oraz udzielanie pomocy służbom ratowniczym, sprawia, że transport materiałów niebezpiecznych może być realizowany w sposób pewny i bezpieczny.

Inwestycje proekologiczne

Do najważniejszych zrealizowanych w 2017 roku inwestycji proekologicznych w Jednostce Dominującej należały projekty Instalacji odazotowania spalin oraz Instalacji odsiarczania spalin.

Projekty instalacji odsiarczania i odazotowania spalin związane były z dostosowaniem przemysłowych obiektów energetycznego spalania do standardów emisji określonych rozporządzeniem Ministra Środowiska z dnia 22 kwietnia 2011 roku w sprawie standardów emisyjnych z instalacji oraz Dyrektywą IED. Realizacja projektów pozwoli na zmniejszenie ładunku zanieczyszczeń wprowadzanych do środowiska oraz poprawi jakość powietrza poprzez obniżenie wielkości emisji zanieczyszczeń z instalacji spalania paliw. Projekty instalacji odsiarczania i odazotowania spalin uzyskały dofinansowanie ze środków Norweskiego Mechanizmu Finansowego na lata 2009–2014.

W 2017 roku w Jednostce Dominującej rozpoczęto realizację projektu "Odbiór żużla z kotłów elektrociepłowni ECII". Realizacja projektu stworzy możliwość wykorzystania żużla do produkcji wyrobów budowlanych i przełoży się na ograniczenie ilości składowanych odpadów paleniskowych.

Ponadto realizowano również projekty pozwalające na ograniczenie zużycia mediów energetycznych w prowadzonych procesach produkcyjnych i bardziej efektywne wykorzystanie dostępnych zasobów. Do ważniejszych projektów z tego obszaru należały m.in. projekt "Odzysk ciepła z procesu przegrupowania Beckmanna - Etap 2" oraz "Obniżenie zużycia pary wodnej w procesie wytwarzania kaprolaktamu".

Do najważniejszych zadań realizowanych w 2017 roku w Grupie Azoty KĘDZIERZYN w obszarze ochrony środowiska należały:

• kontynuacja budowy nowej elektrociepłowni,
• modernizacja punktu przeładunku amoniaku, II etap,
• modernizacja Instalacji Mocznika,
• modernizacja Centralnej Mechaniczno-Biologicznej Oczyszczalni Ścieków,
• zakończenie prac związanych z bezpieczną dla środowiska likwidacją wież absorpcyjnych na nieczynnej instalacji kwasu azotowego.

W ramach działań prowadzonych w 2017 roku w zakresie ochrony powierzchni ziemi, zgodnie z decyzją Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska, rozpoczęto kolejny proces remediacji terenu, tj. obszaru po byłej instalacji Mycia Miedziowego II należący w przeszłości do Wydziału Amoniaku. Aktualnie trwa proces wyboru wykonawcy prac.

Do najważniejszych zadań realizowanych w 2017 roku w Spółce Grupa Azoty PUŁAWY w obszarze ochrony środowiska należały:

• przedsięwzięcie "Układ kolektorowania i zawracania ścieków na instalacji Mocznik I",
• przedsięwzięcie "Modernizacja kotła nr 2",
• wymiana turbozespołu TG-02 w Zakładzie Elektrociepłowni,
• modernizacja Instalacji kwasu azotowego wraz z budową nowych instalacji kwasu azotowego,
• budowa stacji demineralizacji wody.

Grupa Azoty POLICE celem ograniczenia emisji zanieczyszczeń na instalacjach charakteryzujących się znacznym udziałem w emisji zanieczyszczeń prowadziła prace remontowo-modernizacyjne węzłów oczyszczania, przy znacznych nakładach finansowych (wymiany tkanin filtracyjnych, remonty płuczek i skruberów, modernizacja filtrów pyłowych).

Do najważniejszych zadań realizowanych w 2017 roku w Grupie Azoty SIARKOPOL w obszarze ochrony środowiska należała budowa oczyszczalni ścieków sanitarnych na terenie Zakładu Chemicznego w Dobrowie. Zabudowano przy poszczególnych obiektach zakładu nowoczesne oczyszczalnie ścieków sanitarnych, zapewniających właściwą jakość odprowadzanych z zakładu ścieków przemysłowych.

Gospodarka wodno-ściekowa

Woda w Grupie Azoty wykorzystywana jest do celów technologicznych, chłodniczych, celów pitnych, jako surowiec do produkcji wód specjalnych oraz do celów ochrony przeciwpożarowej. Jednostka Dominująca czerpie wodę z dwóch źródeł: z ujęcia powierzchniowego na prawym brzegu rzeki Dunajec i ujęcia podziemnego z utworów czwartorzędowych, z pierwszego poziomu wodonośnego. Pozwolenia wodno-prawne regulują wielkość poboru wody.

W wyniku prowadzonych procesów produkcyjnych na terenie Jednostki Dominującej generowane są ścieki, które dzielą się na następujące rodzaje: technologiczne, bytowo-gospodarcze, wody pochłodnicze i wody opadowe. Ścieki kierowane są podziemną kanalizacją przemysłową oraz rurociągami umieszczonymi na estakadach do oczyszczalni. W zależności od ich specyfiki kierowane są w celu oczyszczenia do Centralnej Oczyszczalni Ścieków (COŚ) i Biologicznej Oczyszczalni Ścieków (BOŚ). Do Centralnej Oczyszczalni Ścieków kierowane są ścieki przemysłowe wraz ze ściekami socjalnymi, gdzie są oczyszczane przy użyciu procesów mechaniczno-chemicznych. Z kolei do Biologicznej Oczyszczalni Ścieków kierowane są ścieki przemysłowe zawierające substancje biologicznie rozkładalne. Ten rodzaj ścieków jest dodatkowo przesyłany do oczyszczenia w oczyszczalni ścieków Tarnowskich Wodociągów. Wody opadowe i pochłodnicze odprowadzane są oddzielnym kolektorem EF+A0 poprzez zbiornik retencyjny i przelew "Sutro" do wód powierzchniowych rzeki Dunajec.

Jednostka Dominująca jest odpowiednio przygotowana na wypadek ewentualnej awarii. W celu zapobiegania przedostania się zanieczyszczeń istnieje możliwość całkowitego zamknięcia przez zasuwę odpływu z kolektora wód opadowych i przepompowanie całej objętości ścieków do Centralnej Oczyszczalni. Istnieje również możliwość przekazania całej objętości generowanych przez Grupę Azoty ścieków do Zakładu Oczyszczalni Ścieków Tarnowskich Wodociągów.

Parametry ścieków monitorowane są na bieżąco w poszczególnych punktach sieci kanalizacyjnej za pomocą automatycznych analizatorów. Na bieżąco z określoną częstotliwością prowadzone są analizy laboratoryjne zanieczyszczeń w ściekach. Określone w pozwoleniu zintegrowanym warunki odprowadzania ścieków są dotrzymane.

Grupa Azoty POLICE prowadzi gospodarkę wodno-ściekową w sposób zrównoważony. Spółka dba o spełnianie standardów emisyjnych zgodnych z posiadanym Pozwoleniem Zintegrowanym poprzez nadzór nad procesem oczyszczania ścieków.

Spółka dla zabezpieczenia celów technologicznych i energetycznych pobiera wodę z dwóch ujęć powierzchniowych:

• zachodniej odnogi rzeki Odry, za pomocą ujęcia brzegowego toru wodnego Świnoujście Szczecin,
• rzeki Gunicy (ujęcie wody z rzeki Gunicy wybudowano wraz ze zbiornikiem retencyjnowyrównawczym, dla zapewnienia odpowiedniej ilości wody bez naruszania zasobów hydrologicznych rzeki. Pobór wody odbywa się okresowo w zależności od zasolenia wody z rzeki Odry).

Pobierana woda wykorzystywana jest do celów technologicznych, chłodniczych i przeciwpożarowych. W trakcie procesów produkcyjnych wytwarzane ścieki przemysłowe (technologiczne), kierowane są do Zakładowej Oczyszczalni Ścieków. Natomiast wody pochłodnicze i opadowe z terenu zakładu odprowadzane są bezpośrednio do wód powierzchniowych (rzeka Odra). Wody pochłodnicze podlegają stałemu automatycznemu monitoringowi pH.

Ścieki technologiczne, odcieki ze składowiska fosfogipsu, odcieki ze składowiska siarczanu żelaza (II), ścieki bytowe, ścieki komunalne z miasta Police oczyszczane są w zbiorczej zakładowej mechaniczno – chemicznej oczyszczalni ścieków.

Monitoring ścieków oczyszczonych prowadzony jest zgodnie z zapisami pozwolenia zintegrowanego. Aktualnie pomiary przepływu ścieków dokonywane są w sposób ciągły, natomiast pomiar jakości odprowadzanych ścieków do wody dokonywany jest w regularnych odstępach czasu przez laboratorium akredytowane. Badania wykonywane są metodykami referencyjnymi wskazanymi w rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 18 listopada 2014 roku w sprawie warunków, jakie należy spełnić przy wprowadzaniu ścieków do wód lub do ziemi, oraz w sprawie substancji szczególnie szkodliwych dla środowiska wodnego.

Spółka spełnia wszystkie, określone w pozwoleniu zintegrowanym, wymogi dotyczące ilości pobieranej wody, ilości odprowadzonych ścieków, wskaźników zanieczyszczeń ścieków oczyszczonych oraz ilości ścieków opadowych i wód pochłodniczych.

W 2017 roku Grupie Azoty KĘDZIERZYN kontynuowano zadanie związane z modernizacją Centralnej Mechaniczno-Biologicznej Oczyszczalni Ścieków (zadanie zakończono w październiku 2017 roku – trwa rozruch). Jako bezpośredni efekt modernizacji odnotowano znaczący spadek ładunku związków azotu (o 24,5%) oraz wzrost ładunku związków organicznych wskutek pogorszenia warunków prowadzenia rozkładu związków organicznych (do października 2017 roku proces oczyszczania realizowany tylko w jednym z dwóch reaktorów denitryfikująco-nitryfikujących oczyszczalni).

W omawianym okresie spadła ilość pobieranych wód (o 11,8%), jako skutek głównie wyższego poziomu wykorzystania układu zawrotu ścieków i większej dostępności wód powierzchniowych, natomiast nieznacznie wzrosła ilość odprowadzanych ścieków (o 3,4%) z powodu większych opadów atmosferycznych.

W 2017 roku nie przekroczono dopuszczalnych poziomów poboru wód z poszczególnych ujęć. W zakresie ścieków odprowadzanych do rzeki Odry, w 2017 roku ścieki spełniały wymogi posiadanego pozwolenia zarówno w odniesieniu do ilości, jak i do stanu i składu odprowadzanych ścieków.

Gospodarka odpadami

W 2017 roku głównym odpadem były popioły i żużle. Mokry popiół przekazano do gospodarczego wykorzystania, a popiół lotny przekazano odbiorcom zewnętrznym do zastosowania w budownictwie.

Oleje i smary przekazane do MIS-Polska są wykorzystywane w rafinerii do produkcji oleju. Na terenie Jednostki Dominującej gospodarczo wykorzystywany był także odpad tworzyw sztucznych w procesie odzysku w instalacjach produkcyjnych Compoundingu.

Biorąc za podstawę ustawę o odpadach na terenie Grupy Azoty S.A prowadzona jest selektywna zbiórka surowców wtórnych (m.in. makulatury, tworzyw sztucznych, drewna, szkła, zużytych baterii, sprzętu elektrycznego i elektronicznego). Grupa Azoty, mając na uwadze aspekty środowiskowe, we wszystkich umowach zawieranych z firmami zewnętrznymi w zakresie odbioru odpadów oraz wykonywania usług związanych z wytworzeniem odpadów zawiera klauzulę, zgodnie z którą odpady przejęte od Spółki mają być zagospodarowane lub unieszkodliwione zgodnie z wymogami prawa ochrony środowiska i ustawy o odpadach. Grupa Azoty współpracuje z Branżową Organizacją Odzysku oraz Krajową Izbą Gospodarczą w celu realizacji obowiązku uzyskania odpowiednich poziomów odzysku i recyklingu opakowań w tym wielomateriałowych i niebezpiecznych.

Głównym odpadem technologicznym w Grupie Azoty POLICE jest fosfogips, który w całości został unieszkodliwiony poprzez składowanie na zakładowym składowisku fosfogipsu. Gospodarowanie odpadami w Spółce, realizowane było zgodnie z warunkami określonymi w Pozwoleniu Zintegrowanym.

Ponadto w celu realizacji obowiązku uzyskania odpowiednich poziomów odzysku i recyklingu opakowań, w tym opakowań wielomateriałowych i/lub po środkach niebezpiecznych, Grupa Azoty POLICE współpracuje z TOM-DALEKO-EKOLA Organizacją Odzysku Opakowań S.A. oraz z Polską Izbą Odzysku i Recyklingu Opakowań.

W 2017 roku Grupa Azoty KĘDZIERZYN ilość wytworzonych odpadów w stosunku do roku poprzedniego zmniejszyła się o 6,9%. Głównym powodem powyższego był fakt wygenerowania mniejszej ilości mieszanek popiołowo-żużlowych (o 44,8%), z uwagi na pracę nowego kotła, pozostałości podestylacyjnych z produkcji aldehydów i alkoholi (o 34,7%) jako efekt realizacji przedsięwzięcia związanego z wykorzystaniem na instalacji ciężkiej frakcji aldehydowej oraz odpadów powstających w procesie oczyszczania ścieków o 6,2%. W 2017 roku przekazano odbiorcom do odzysku 115,3 tys. Mg odpadów, w tym 71,6 tys. Mg mieszanek popiołowo-żużlowych.

Grupa Azoty Siarkopol realizuje obowiązek uzyskania odpowiedniego poziomu odzysku i recyklingu opakowań współpracując z Organizacją Odzysku Opakowań Ekocykl.

Emisje

Grupa Azoty wdrożyła wiele rozwiązań, które mają pozytywny wpływ na ochronę środowiska w obszarze emisji zanieczyszczeń do atmosfery.

Dzięki zastosowanym urządzeniom ochrony powietrza możliwe jest zmniejszenie odprowadzanych gazów i pyłów do powietrza:

• redukcja emisji pyłu możliwa jest dzięki zastosowaniu płuczek wodnych, cyklonów, multicyklonów i elektrofiltrów,
• redukcja emisji zanieczyszczeń w gazach możliwa jest dzięki absorberom oraz reduktorom termicznym oraz instalacji odazotowania i odsiarczania.

Jednostka Dominująca prowadzi pomiary emisji oraz pomiary stężeń odprowadzanych zanieczyszczeń do powietrza na emitorach odprowadzających znaczące ładunki zanieczyszczeń. Pomiary emisji prowadzi się w sposób ciągły (elektrociepłownia, instalacja kwasu azotowego dwuciśnieniowego) oraz okresowo na wytypowanych emitorach instalacji technologicznych. Pomiary emisji i stężeń substancji dla poszczególnych emitorów są wykonywane zgodnie z wymaganiami prawnymi i administracyjnymi. Z uwagi na uczestnictwo w systemie handlu emisjami zakładowej elektrociepłowni od 2005 roku oraz instalacji chemicznych od 2013 roku Spółka dokonuje corocznej weryfikacji raportów rocznych i uzyskuje uprawnienia.

W trosce o czyste powietrze Jednostka Dominująca systematycznie monitoruje powietrze w pięciu punktach pomiarowych na terenie Tarnowa. Lokalizacja poszczególnych punktów pomiarowych ma na celu objęcie kontrolą szerokiego obszaru, jaki może być poddany oddziaływaniu pyłów i gazów emitowanych z terenu zakładu.

Grupa Azoty POLICE szczególny nacisk kładzie na przestrzeganie zapisów Pozwolenia Zintegrowanego oraz aktualnych przepisów prawa w zakresie emisji zanieczyszczeń z węzłów produkcyjnych do powietrza. Obecnie monitoringiem ciągłym objęte dwie instalacje:

• elektrociepłownia EC II, w zakresie emisji tlenków siarki, tlenków azotu i pyłów,
• instalacja do produkcji ditlenu tytanu (węzeł rozkładu i kalcynacji) w zakresie tlenków siarki, mgieł kwasu siarkowego oraz pyłów.

Spółka monitoruje pomiary zanieczyszczeń gazowych oraz pyłowych do powietrza, zgodnie z wymaganiami określonymi w Pozwoleniu Zintegrowanym. Celem ograniczenia emisji zanieczyszczeń na instalacjach charakteryzujących się znacznym udziałem w emisji zanieczyszczeń przeprowadzane są prace remontowo-modernizacyjne węzłów oczyszczania, przy znacznych nakładach finansowych (wymiany tkanin filtracyjnych, remonty płuczek i skruberów, modernizacja filtrów pyłowych). Spółka spełnia wymagania prawne w zakresie zintegrowanej ochrony powietrza oraz terminowo wywiązuje się z obowiązkowej sprawozdawczości dla zewnętrznych organów nadzorujących.

W trzech punktach pomiarowych Spółka prowadzi 24 godzinny monitoring w zakresie emisji zanieczyszczeń. Lokalizacja punktów pozwala na ocenę oddziaływania zanieczyszczeń powstających podczas normalnej pracy instalacji.

W Grupie Azoty KĘDZIERZYN w 2017 roku ilość zanieczyszczeń emitowanych ogółem do powietrza (bez CO2) w odniesieniu do 2016 roku, zmniejszyła się o 13,8%. Zmniejszenie poziomu emisji dotyczy zarówno pyłów, jak i gazów i wynika głównie ze zrealizowanych inwestycji na Wydziale Cieplnym (praca nowego kotła z turbozespołem) oraz na Wydziale Mocznika (modernizacja instalacji). Nastąpił spadek emisji pyłów oraz gazów o 13,4%, w tym ograniczenie emisji dwutlenku siarki, tlenków azotu i amoniaku. Istotny spadek zanotowano także w zakresie emisji podtlenku azotu po naprawie złoża katalitycznego na instalacji produkcji kwasu azotowego TKV oraz wymianie siatek katalitycznych na instalacji TKIV.

W Grupie Azoty PUŁAWY analiza danych z monitoringu ciągłego emisji zanieczyszczeń z zakładowej elektrociepłowni wskazała przekroczenia standardów emisyjnych dla dwutlenku siarki z elektrociepłowni w 2016 roku. Przekroczenia te były wynikiem zatrzymania instalacji odsiarczania w związku z koniecznością przeprowadzenia niezbędnych prac remontowych.

W związku z powyższym Decyzją z dnia 30 marca 2017 roku wymierzono Grupie Azoty PUŁAWY karę w wysokości 227 tys. zł. Nie stwierdzono innych przekroczeń. W 2017 roku przeciwko Grupie Azoty PUŁAWY nie prowadzono postepowań administracyjnych w zakresie przepisów ochrony środowiska.

Uprawnienia do emisji CO²

W 2017 roku na rynku EU ETS roku średnia cena uprawnień EUA w bieżących notowaniach typu SPOT wyniosła 5,86 EUR (cena max - 8,00 EUR, cena min - 4,26 EUR), co oznacza, że w relacji do 2016 roku - nastąpił wzrost średniej ceny uprawnień do emisji CO² o około 11%. Główną przyczyną były wzrost notowań towarów energetycznych, tj. ropy naftowej, energii elektrycznej oraz gazu ziemnego, z którymi cena EUA jest skorelowana. Na wzrost cen ( szczególnie w II półroczu) miały wpływ również reformy rynku EU ETS po 2020 roku.

W lutym 2017 roku rozpoczęła się dystrybucja bezpłatnych uprawnień do emisji dla europejskich przedsiębiorstw będących uczestnikami systemu EU ETS.

Spółki Grupy Azoty posiadają dostateczną ilość uprawnień niezbędną do wywiązania się z obowiązku rozliczenia emisji CO² i umorzenia uprawnień za 2017 rok.

Projekt Wspólnych Wdrożeń

Wraz z końcem 2012 roku z sukcesem zakończono rozpoczęty w II półroczu 2008 roku Projekt Wspólnych Wdrożeń. Projekt realizowany przez Jednostkę Dominującą we współpracy z japońską firmą Mitsubishi Corporation był efektem podpisania protokołu z Kioto i dotyczył ograniczenia emisji gazów cieplarnianych, m.in. podtlenku azotu, który jest emitowany z instalacji KDC.

Przez cały okres trwania projektu w latach 2008-2012 rzeczywista wielkość wygenerowanych jednostek ERU wyniosła 2 670 356, co w konsekwencji przełożyło się na zysk przewyższający 100 mln zł.

Ze względu na wagę projektu, cały okres jego trwania wymagał ciągłego monitoringu i nadzoru zarówno ze strony kierownictwa, jak i pracowników obsługujących instalacje. Wygenerowane Jednostki ERU były wielokrotnie weryfikowane przez firmę zewnętrzną i dopiero końcowy raport, potwierdzający stosowanie wymaganych norm i metodyk, umożliwiał przekazanie jednostek do sprzedaży.

Od 2013 roku spółka nadal redukuje emisję podtlenku azotu, jako jednego z gazów cieplarnianych, do poziomu jak podczas realizacji Projektu Wspólnych Wdrożeń. Jest to działalność, którą Jednostka Dominująca prowadzi jako jeden z elementów spełniania kryteriów BAT (najlepszych dostępnych technologii) dla produkcji kwasu azotowego.

Hałas

Procesy produkcyjne często wiążą się z emitowaniem hałasu, dlatego w spółkach Grupy Azoty już na etapie projektowania instalacji dobierane są urządzenia o odpowiednich parametrach. Zgodnie z pozwoleniami zintegrowanymi poziom hałasu nie może przekraczać dopuszczalnych wartości. Dotyczy to zarówno hałasu na stanowisku pracy, jak i tego, który jest emitowany do środowiska. Grupa Azoty prowadzi monitoring hałasu w środowisku.

Dobór urządzeń o właściwych parametrach emisji hałasu lub metod jego ograniczenia dotyczy zarówno hałasu na stanowisku pracy, jak i tego, który jest emitowany do środowiska. Zgodnie z pozwoleniami zintegrowanymi poziom hałasu nie może przekraczać dopuszczalnych wartości.

Do podstawowych źródeł hałasu mających wpływ na klimat akustyczny należą m.in. źródła związane z funkcjonowaniem instalacji (kompresory, sprężarki i turbosprężarki, mieszadła reaktorów i destylatorów, napędy granulatorów), źródła związane z pracą węzłów pomocniczych (takich jak rurociągi przesyłowe, układy pompowe, wentylatory, chłodnie, transportery ślimakowe i taśmowe), źródła związane z pracą maszyn i urządzeń podczas procesów rozruchu i zatrzymania instalacji.

Stosuje się typowe sposoby ograniczania uciążliwości akustycznej takie jak:

• zabudowa kabin dźwiękochłonnych,
• umiejscowienie urządzeń w budynkach lub osłonach,
• tłumiki hałasu na wydmuchach do atmosfery.

10. Oświadczenie na temat informacji niefinansowych

Zgodnie z art.49b ust.9 Ustawy o rachunkowości Grupa i Jednostka Dominująca Grupy nie sporządzają oświadczenia na temat informacji niefinansowych, ze względu na sporządzenie odrębnego sprawozdania na temat informacji niefinansowych, zamieszczonego na stronie internetowej pod adresem: http://tarnow.grupaazoty.com/pl/relacje/raportyokresowe.html w dacie publikacji raportu finansowego, tj. 19 kwietnia 2018 roku.

11. Informacje uzupełniające

Objaśnienie różnic pomiędzy wynikami finansowymi a prognozami wyników na 2017 rok

W związku z brakiem publikacji prognoz wyników finansowych na 2017 rok, nie jest prezentowane stanowisko Zarządu Jednostki Dominującej odnośnie ich realizacji.

Postępowania sądowe

Spółki z Grupy Kapitałowej nie są stroną postępowania dotyczącego zobowiązań albo wierzytelności, którego wartość stanowi co najmniej 10% kapitałów własnych Grupy Azoty S.A.

Łączna wartość wszystkich postępowań z udziałem Spółek z Grupy nie przekracza wartości 10% kapitałów własnych Grupy Azoty S.A.

Transakcje z podmiotami powiązanymi

Spółki Grupy Azoty nie zawierały w 2017 roku transakcji z podmiotami powiązanymi na warunkach innych niż rynkowe.

Zmiany w organizacji Grupy Azoty S.A.

Nie wystąpiły zmiany w organizacji Spółki.

Informacje o posiadanych przez Jednostkę Dominująca oddziałach Spółka nie posiada zamiejscowych oddziałów lub zakładów.

Akcje, emisje akcji

W roku 2017 Jednostka Dominująca nie dokonywała żadnych operacji związanych z emisjami, wykupem i spłatą dłużnych i kapitałowych papierów wartościowych. Wykorzystywanie środków pozyskanych z Ofert Publicznych Spółka zakończyła w 2013 roku. Wykorzystanie przebiegało zgodnie z przyjętymi wcześniej celami emisyjnymi.

Spółka nie posiada informacji o umowach, w wyniku których mogą w przyszłości nastąpić zmiany w proporcjach posiadanych akcji przez dotychczasowych akcjonariuszy i obligatariuszy.

W Spółce nie funkcjonuje system kontroli programów akcji pracowniczych.

Wydarzenia po dacie bilansowej

Wniosek o otwarcie postepowania upadłościowego spółki African Investment Group S.A.

W dniu 29 marca 2018 roku spółka African Investment Group S.A. (spółka zależna spółki Grupa Azoty POLICE) o kapitale zakładowym w wysokości trzystu czterdziestu milionów franków CFA (co odpowiada kwocie 2 169 tys. zł, przeliczonej według średniego kursu obowiązującego na dzień 28 marca 2018 roku), oświadczyła, iż znajduje się w stanie niewypłacalności, co skutkowało złożeniem przez African Investment Group S.A. w dniu 29 marca 2018 roku do Sądu Gospodarczego w Dakarze wniosku o otwarcie postępowania upadłościowego.

Zawarcie umowy zakupu fosforytów

W dniu 9 kwietnia 2018 roku Grupa Azoty POLICE zawarła z Office Chérifien des Phosphates (dalej: "OCP") z siedzibą w Casablance, Maroko (jako sprzedającym), umowę dotyczącą zakupu fosforytów pochodzenia marokańskiego (dalej: "Umowa").

Umowa zawarta została na czas określony od dnia 1 stycznia 2018 roku do dnia 31 grudnia 2020 roku i przewiduje realizację dostaw według ustalonego harmonogramu i warunków handlowych. Szacunkowa wartość świadczeń wynikających z Umowy wynosi około 350 mln zł.

Pozostałe warunki Umowy nie odbiegają od warunków powszechnie stosowanych do tego typu umów.

Zawarcie Umowy zostało uznane przez Grupę Azoty POLICE za informację poufną ze względu na zapewnienie dostaw fosforytów - podstawowego surowca służącego do produkcji nawozów wieloskładnikowych, które pozwolą w dużej mierze zabezpieczyć zapotrzebowanie na ten surowiec przez najbliższe trzy lata. Ponadto, OCP jako największy eksporter fosforytów na świecie, pozostaje gwarantem terminowych dostaw o wysokiej i stabilnej jakości.

Sprawozdanie Zarządu z działalności Grupy Azoty za okres 12 miesięcy zakończony 31 grudnia 2017 roku zawiera 143 strony.

Podpisy członków Zarządu

dr Wojciech Wardacki Witold Szczypiński Prezes Zarządu Wiceprezes Zarządu

……………………………… ……………………………… Dyrektor Generalny

………………………………

……………………………… Paweł Łapiński dr Grzegorz Kądzielawski Wiceprezes Zarządu Wiceprezes Zarządu

……………………………… ……………………………… Józef Rojek Artur Kopeć Wiceprezes Zarządu Członek Zarządu

Tarnów, dnia 18 kwietnia 2018 roku