AI assistant
Fugro N.V. — Interim / Quarterly Report 2011
Aug 12, 2011
3845_iss_2011-08-12_caf23b3d-8e62-4e50-8998-e52b3c1ea2ab.pdf
Interim / Quarterly Report
Open in viewerOpens in your device viewer
Winst op peil met verdere continuering van de omzetgroei Langetermijnfinanciering zekergesteld
Belangrijke gebeurtenissen in het eerste halfjaar 2011
- Omzet in het eerste halfjaar 2011 steeg met 12,7% tot EUR 1.175,3 miljoen (eerste halfjaar 2010: EUR 1.042,4 miljoen).
- De nettowinst over de eerste zes maanden van 2011 bedroeg EUR 100,4 miljoen, wat vergelijkbaar is met het resultaat over de eerste zes maanden van 2010 (EUR 101,0 miljoen).
- Langetermijnfinanciering zekergesteld door nieuwe US Private Placement leningen van in totaal USD 909 miljoen (looptijd 7, 10 en 12 jaar) en verlenging van gecommitteerde bilaterale bankleningen (5 jaar) van EUR 725 miljoen.
- Geringe invloed van de politieke onrust in Noord-Afrika en in het Midden-Oosten.
- Gedurende de eerste helft van 2011 zijn twee nieuw gebouwde schepen aan de vloot toegevoegd: Fugro Galaxy en Fugro Symphony.
- In de eerste zes maanden heeft Fugro vier ondernemingen overgenomen.
- De converteerbare lening aan EMGS werd geconverteerd in 27,8 miljoen aandelen in EMGS (14,81% van de uitstaande aandelen EMGS).
Vooruitzichten
- Fugro verwacht, afgezien van onvoorziene omstandigheden en uitgaande van redelijk stabiele wisselkoersen, een omzet over geheel 2011 van ongeveer EUR 2.500 miljoen (2010: EUR 2.280,4 miljoen) en dat de nettowinst zal uitkomen op rond EUR 260 miljoen (2010: EUR 272,2 miljoen). Het resultaat over het hele jaar 2010 werd positief beïnvloed als gevolg van de mutatie in de reële waarde van de converteerbare lening aan EMGS (EUR 16 miljoen na belasting). In de vooruitzichten is over 2011 geen rekening gehouden met mutatie in de reële waarde van Fugro's deelname in EMGS. De bovengenoemde vooruitzichten resulteren in een nettowinstmarge van 10,4% voor geheel 2011 (2010: 11,9%).
- In sommige marktsegmenten verwachten we aanhoudende prijsdruk. Dit is voornamelijk het geval in de markt voor seismisch onderzoek op zee.
- Economische en financiële onzekerheid in de wereld kan leiden tot uitstel van projecten en een tendens bij opdrachtgevers om projecten op het laatste moment te gunnen.
- De orderportefeuille voor de komende zes maanden bedraagt EUR 1.084 miljoen (eind juni 2010: EUR 1.038 miljoen).
| Kerncijfers | 30 juni 2011 t.o.v. |
||
|---|---|---|---|
| 30 juni 2011 | 30 juni 2010 | 30 juni 2010 | |
| Financiële gegevens (EUR x miljoen) | |||
| Nettowinst | 100,4 | (0,6)% | 101,0 |
| Omzet | 1.175,3 | 12,7% | 1.042,4 |
| Resultaat uit bedrijfsactiviteiten (EBIT) | 141,2 | 1,6% | 139,0 |
| Winst voor rente, belasting, afschrijvingen en | |||
| amortisatie (EBITDA) | 251,9 | 5,4% | 239,1 |
| Kasstroom | 214,4 | 4,6% | 204,9 |
| Investeringen | 218,2 | 166,3 | |
| Activa in aanbouw | (81,1) | 18,8 | |
| Per aandeel (EUR) | |||
| Gewone winst | 1,26 | (3,1)% | 1,30 |
| Kasstroom | 2,70 | 2,7% | 2,63 |
| Aantal medewerkers | 13.755 | 2,3% | 13.434 |
Fugro verzamelt en interpreteert gegevens over het aardoppervlak en de (zee)bodem en geeft hierop gebaseerde adviezen. In het verlengde hiervan levert Fugro aanverwante diensten, waaronder nauwkeurige plaatsbepaling, het testen van bouwmaterialen, reservoir engineering en datamanagement. Organisatorisch bestaat Fugro uit drie divisies: Geotechniek, Survey en Geoscience.
Fugro is genoteerd aan Euronext Amsterdam en opgenomen in de AEX- index. Fugro heeft circa 13.500 medewerkers in dienst in ruim vijftig landen.
Resultaten eerste halfjaar 2011
De vertraging van het wereldwijde economische herstel en gebeurtenissen zoals de politieke onrust in landen in Noord-Afrika en in het Midden-Oosten alsmede de zich opstapelende financiële problemen in een aantal Europese landen zoals Griekenland, hebben geleid tot onzekerheid in verschillende marktsegmenten waarin Fugro actief is. Deze onzekerheden hebben geleid tot uitstel van projecten en een tendens bij opdrachtgevers om projecten op het laatste moment te gunnen. Dit vermindert de mogelijkheid om de beschikbare capaciteit optimaal in te zetten, hetgeen in veel gevallen een langere mobilisatie tussen projecten tot gevolg heeft.
Niettegenstaande het voorgaande steeg Fugro's omzet over de eerste zes maanden van 2011 met 12,7% ten opzichte van de eerste helft van vorig jaar tot een bedrag van EUR 1.175,3 miljoen (eerste helft van 2010: EUR 1.042,4 miljoen).
De omzet steeg autonoom met 9,3% en als gevolg van overnames werd 7,2% toegevoegd. De omzet werd met 3,7% negatief beïnvloed door valuta-effecten en met 0,1% als gevolg van de desinvestering van enkele activiteiten.
De tenderactiviteiten zijn hoog. Dit wordt weerspiegeld in de orderportefeuille die in de eerste helft van 2011 enige verbetering laat zien.
De nettowinst over de eerste zes maanden van 2011 bedroeg EUR 100,4 miljoen, wat vergelijkbaar is met het resultaat over de eerste zes maanden van 2010 (EUR 101,0 miljoen).
| Omzetontwikkeling (In % ten opzichte van eerste halfjaar 2010) |
|
|---|---|
| Autonoom Acquisities Desinvesteringen Valuta-effecten |
9,3 7,2 (0,1) (3,7) |
| Totaal | 12,7 |
De invloed van valuta-effecten was aanzienlijk in de eerste helft van 2011. Het effect op de winst in het eerste halfjaar van 2011 was EUR 12.0 miljoen negatief (eerste helft van 2010: EUR 3,4 miljoen positief). De koersverschillen werden voornamelijk veroorzaakt door het verzwakken van de Amerikaanse dollar en het Britse pond ten opzichte van de euro. De gemiddelde koers van de Amerikaanse dollar over de eerste helft van 2011 was EUR 0,70 (eerste helft van 2010: EUR 0,76). De translatieverschillen van vreemde valuta op activiteiten in het buitenland hadden een negatief effect op het eigen vermogen per 30 juni 2011 van EUR 66,0 miljoen (30 juni 2010: EUR 159,5 miljoen positief). Het grootste deel van deze translatieverschillen was eveneens gerelateerd aan de Amerikaanse dollar en het Britse pond.
Lagere bezetting van geotechnische schepen werd deels gecompenseerd door inkomsten van het herstructureren van de verkoopovereenkomst van landpositioneringssignalen met Trimble.
EBITDA voor de eerste helft van 2011 steeg met 5,4% tot EUR 251,9 miljoen (eerste helft 2010: EUR 239,1 miljoen). EBIT was in deze periode EUR 141,2 miljoen (eerste helft van 2010: EUR 139,0 miljoen).
Het werkkapitaal per 30 juni is EUR 2,7 miljoen (31 december 2010: EUR 253,2 miljoen). Redenen voor de wijziging zijn een toename in het gebruik van rekening-courantkredieten van EUR 162 miljoen (dit is onder andere veroorzaakt door de inkoop van eigen aandelen ten behoeve van het optieplan voor ongeveer EUR 68 miljoen) en de kortlopende leningen en overige financieringsverplichtingen die met EUR 204 miljoen zijn toegenomen als gevolg van de brugleningen voor de overnames in 2011 en het kortlopende gedeelte van de USPP (2002). Deze effecten worden verminderd door de hogere boekwaarde van de seismische data (EUR 47 miljoen). In de laatste paar maanden was er enige verbetering in het incasseren van oude debiteurenposten. De recente overnames hebben echter geleid tot een stijging van de post handelsdebiteuren vergeleken met het begin van het jaar.
De effectieve belastingdruk over het eerste halfjaar 2011 was 12,6%, tegen 24,4% in het eerste halfjaar 2010. De lagere belastingdruk wordt voornamelijk veroorzaakt door de spreiding van locaties waar projecten worden uitgevoerd. Voor het hele jaar wordt een belastingdruk verwacht van rond de 20% (hele jaar 2010: 21,9%).
De nettowinstmarge over de eerste zes maanden van 2011 was 8,5% (eerste halfjaar 2010: 9,7%). De gewone winst per aandeel over het eerste halfjaar 2011 bedroeg EUR 1,26 (eerste halfjaar 2010: EUR 1,30).
Ontwikkelingen in het eerste halfjaar van 2011
Niettegenstaande enkele negatieve gebeurtenissen zette de omzetgroei zich in het eerste halfjaar voort, deels ondersteund door een aantal afgeronde overnames.
- De start van enkele nieuwe ROV-projecten in Brazilië werd vertraagd doordat de schepen, die door derden aan de opdrachtgever ter beschikking werden gesteld, later arriveerden dan gepland.
- De bezettingsgraad van de scheepsvloot werd beïnvloed door onder meer een hoger dan gebruikelijk aantal vroeg in het jaar geplande droogdokkingen van schepen voor regulier onderhoud en de op het laatste moment onverwachte annulering van een groot offshoreproject in Azië (enkele tientallen miljoenen euro's) met als gevolg onderbezetting van schepen waaronder de Fugro Synergy.
- Begin dit jaar werden de activiteiten op het land in een aantal regio's, zoals de Verenigde Staten en Noordoost-Australië, getroffen door extreme weersomstandigheden.
- De gebeurtenissen in Japan als gevolg van de aardbevingen hadden weinig invloed op Fugro's activiteiten.
- Op 2 maart 2011 heeft Fugro 100% van de aandelen verworven in TSmarine Group Holdings Pty Ltd. (TSM) en haar dochterondernemingen. TSM, met het hoofdkantoor in Perth (Australië) en dochterondernemingen in Singapore, Labuan (Maleisië) en Aberdeen (Verenigd Koninkrijk), is een gespecialiseerde dienstverlener van onderwaterinstallatiewerk, IRM (inspectie, reparatie en onderhoud) en boorputinterventies. TSmarine heeft 70 werknemers in vaste dienst en zo'n 100 inleenkrachten. De overnamesom bedroeg USD 117 miljoen.
- Op 4 april 2011 bereikte Fugro overeenstemming met Reef Subsea AS over de overname van Bluestone Offshore Pte Ltd. en haar dochterondernemingen. Bluestone Offshore heeft haar hoofdkantoor in Singapore en levert geotechnische diensten op zee in Zuidoost-Azië en Australië. Het aantal werknemers is ongeveer 40. De overnamesom bedroeg USD 12 miljoen.
- Op 2 mei 2011 bereikte Fugro overeenstemming met JDR Cable Systems (Netherlands) Ltd. over de overname van De Regt Marine Cables B.V. (De Regt). De Regt ontwerpt en produceert speciale kabels voor de olie- en gasindustrie, voor geofysische opdrachtgevers en voor defensie. De onderneming heeft ongeveer 110 medewerkers. De overnamesom bedroeg EUR 35 miljoen.
- Op 17 juni 2011 heeft Fugro de overname afgerond van de seismische dataverwerking van Kelman Technologies. Het hoofdkantoor is in Calgary (Canada) en de activiteiten vinden plaats in Canada, de Verenigde Staten en Mexico. De kennis van Kelman op het gebied van seismische dataverwerking van landgegevens vormt een aanvulling op Fugro's bestaande kennis op het gebied van seismische dataverwerking. De onderneming heeft 40 werknemers. De overnamesom bedroeg CAD 9 miljoen.
- Op 7 april 2011 ontving Fugro bevestiging dat de aan EMGS verstrekte converteerbare lening van NOK 150 miljoen was geconverteerd in 27.777.778 aandelen in EMGS, gelijk aan 14,81% van het geplaatste aandelenkapitaal van EMGS.
- Op 16 maart 2011 heeft Fugro een overeenkomst gesloten met Trimble ter zake de levering van OmniSTARTM Global Navigation Satellite System (GNSS) signaalcorrecties voor gebruik op het land. Het Fugro-netwerk van referentiestations in combinatie met uitzending per satelliet, levert overal ter wereld GNSS-correctie signalen die de nauwkeurigheid van een GNSS-ontvanger kunnen verbeteren ten behoeve van precieze plaatsbepaling op het land en op zee. Fugro en Trimble zijn ook een meerjarige overeenkomst aangegaan die onder meer voorziet in de voortzetting van Fugro's correctienetwerkactiviteiten die de basis vormen van OmniSTAR's nauwkeurige plaatsbepaling op het land.
- Op 11 maart 2011 ontving Fugro de Erasmus Innovatie Award 2010-2011 voor de meest innovatieve onderneming in Nederland.
- Een selectie van belangrijke en interessante opdrachten:
- Fugro Brasil heeft samen met consortiumpartner IPEX opdracht gekregen voor een project voor het verzamelen van grondmonsters in diepwater, 'drop cores' genaamd, van de ANP (National Oil & Gas Agency) voor het ontwikkelingsplan van het Ceará Basin in het noordoosten van Brazilië om zodoende meer kennis te krijgen van de equatoriale bekkens. Het project omvat het maken van satellietbeelden en de verwerking en interpretatie ervan; de evaluatie van 3D seismische gegevens; de selectie van locaties van
meetstations voor het nemen van geochemische monsters; het verzamelen van 1.000 'drop cores' in waterdiepten tot 3.000 meter; laboratoriumonderzoek en interpretatie.
- Fugro GEOS heeft opdracht gekregen voor twee omvangrijke meteorologische en oceanografische onderzoeken (metocean) voor Statoil in de Noordzee. Dit onderschrijft het belang van accurate metocean gegevens aan het begin van de ontwikkeling van olievelden in zee alsmede voor het verlengen van de levensduur van bestaande velden. Fugro zal een vijfjarig metocean meetprogramma uitvoeren met daaraan gekoppeld de analyse van de gegevens voor Statoil. Fugro zal ook gedurende een periode van twaalf maanden getijden meten op verschillende locaties, zoals langs het noordelijk deel van de 'Norwegian Sea Gas Infrastructure' pijpleiding.
- Fugro Robertson is een wereldwijde exclusieve overeenkomst aangegaan met Carl Zeiss voor de ontwikkeling en distributie van RoqSCAN™. RoqSCAN is een draagbaar analyse-instrument waarmee kwantitatieve metingen van eigenschappen van gesteente en mineralogische analyses in real time kunnen worden verricht. RoqSCAN is door Fugro Robertson en Carl Zeiss samen ontwikkeld voor gebruik in conventionele en niet-conventionele olie- en gasputten.
- Fugro heeft een tweede langetermijnopdracht verkregen van Otto Candies voor duikwerkzaamheden voor Petrobras in Brazilië. In aansluiting op de succesvolle samenwerking met betrekking tot het eerste Otto Candies' Diving Support Vessel (DSV), behelst dit contract de inzet van een tweede DSV, de Wyatt Candies. De werkzaamheden, bestaande uit ROV-diensten en duikwerkzaamheden, worden gezamenlijk uitgevoerd vanaf het schip van Otto Candies. De waarde van het driepartijencontract bedraagt voor Fugro ongeveer USD 100 miljoen. Het contract is voor vijf jaar met een optie voor nog vijf jaar. De werkzaamheden zullen naar verwachting begin 2012 aanvangen. Daarnaast is Fugro een aanpassing overeengekomen van het lopende 'Toisa Sentinel' contract in Brazilië, dat samen met Sealion Shipping wordt uitgevoerd. Als gevolg hiervan werd het schip Toisa Sentinel vervangen door de Toisa Pegasus en het contract is met drie jaar verlengd. Hiermee is voor Fugro een bedrag gemoeid van circa USD 80 miljoen voor uit te voeren werkzaamheden tot eind 2014.
- Interaction, dat deel uitmaakt van de Fugro groep, is een overeenkomst aangegaan voor de levering van 'Rock Solid Images' door middel van nieuwe generatie elektromagnetische verwerkings- en kwaliteitscontrolesoftwaresystemen.
- Fugro heeft opdracht gekregen voor een hydrografisch onderzoek van de Finse en Zweedse Hydrografische Diensten voor een gebied van 13.000 km2 waaronder de vaarroutes tussen Zweden en Finland in de Botnische Golf in de Baltische Zee.
- Fugro heeft een vijfjarige raamovereenkomst gesloten met SMart Wind & Mainstream Renewable Power voor het uitvoeren van gedetailleerde geotechnische studies voor drie windmolenparken op zee in Europa. Dit is het eerste contract van deze omvang in de windmolenparkenindustrie teneinde aanzienlijke kostenbesparingen te kunnen realiseren.
- Fugro heeft, samen met Constructora Subacuatica Diavaz, S.A. de C.V., opdracht gekregen voor twee grote contracten voor de uitvoering van geofysische en geotechnische onderzoeken op meerdere locaties van Mexico's nationale oliemaatschappij PEMEX. De totale waarde van de contracten wordt geschat op ongeveer USD 44 miljoen.
- Fugro heeft de acceptatietest van het nieuwe 'LADS Mk 3 Airborne Lidar Bathymetry' systeem afgerond en heeft van de lokale overheid van Nieuw-Zuid-Wales (Australië) opdracht verkregen voor het in kaart brengen van gedeeltes van de centrale en noordelijke kustlijn van Nieuw-Zuid-Wales.
Medewerkers
Onderstaande tabel laat de mutaties zien in het aantal medewerkers in de eerste helft van 2011.
| Aantal medewerkers | |
|---|---|
| 1 januari 2011 Toename door vier overnames Afname door desinvestering Netto autonome toename |
13.463 360 (70) 2 |
| 30 juni 2011 | 13.755 |
| Gegevens aandelen | 30 juni 2011 | 30 juni 2010 |
|---|---|---|
| Uitgegeven aantal aandelen | 81.392.981 | 80.269.684 |
| Gemiddeld uitstaand aantal aandelen | 79.451.109 | 77.811.772 |
| Ingekochte aandelen voor optieplan | 1.645.497 | 1.703.046 |
Keuzedividend 2010
Op 10 mei 2011 besloot de Jaarlijkse Algemene Vergadering van Aandeelhouders het dividend over 2010 te handhaven op EUR 1,50 per (certificaat van) gewoon aandeel, dat naar keuze kon worden opgenomen in contanten of in (certificaten van) gewone aandelen. Ongeveer 52% van de aandeel- en certificaathouders koos voor uitkering van het dividend in (certificaten van) aandelen. Als gevolg hiervan zijn op 6 juni 2011 in totaal 1.123.297 nieuwe gewone aandelen uitgegeven.
Wijzigingen in de Raad van Commissarissen en de Directie
De Algemene Vergadering besloot tot de volgende (her)benoemingen:
– herbenoeming van de heer J.A. Colligan tot lid van de Raad van Commissarissen;
– benoeming van de heer W.S. Rainey tot lid van de Directie.
De heer Schreve trad terug als voorzitter en lid van de Raad van Commissarissen. De Raad van Commissarissen heeft de heer ir. H.C. Scheffer benoemd tot nieuwe voorzitter van de Raad.
Verder maakte de Raad van Commissarissen op 10 mei 2011 bekend dat met ingang van 2012 Fugro bestuurd zal worden middels een raad-van-bestuurmodel. De onderneming heeft een dusdanige omvang gekregen dat meer collectieve besluitvorming en operationele delegatie wenselijk is voor de voortgaande ontwikkeling van de onderneming. Het vele jaren bij Fugro toegepaste ceo-model wordt verlaten. Deze verandering valt samen met de pensionering in de loop van volgend jaar van de heer ir. K.S. Wester.
Met ingang van 1 januari 2012 zal de Raad van Bestuur bestaan uit de volgende reeds bij Fugro werkzame personen, waarbij de huidige divisiestructuur blijft gehandhaafd:
Ir. A. Steenbakker (54) – Voorzitter
Ir. P. van Riel (55) – Vice-voorzitter, tevens technologie/ innovatie en Divisiedirecteur Geoscience
W.S. Rainey (56) – Divisiedirecteur Geotechniek
J. Rüegg (66) – Divisiedirecteur Survey
A. Jonkman (57) – Financieel Directeur (CFO)
Financiering
In het tweede kwartaal van 2011 is Fugro besprekingen aangegaan met betrekking tot nieuwe US Private Placement (USPP) leningen. Fugro heeft leningen zeker gesteld in US dollars en in US dollars omgerekende andere valuta voor een totaalbedrag van USD 909 miljoen met 27 beleggers uit de Verenigde Staten en het Verenigd Koninkrijk. De oorspronkelijke valuta zijn USD 750 miljoen, EUR 35 miljoen en GBP 67,5 miljoen. De looptijden van deze US Private Placement leningen zijn 7, 10 en 12 jaar. De gemiddelde coupon is ongeveer 4,5%.
Fugro heeft ook overeenstemming bereikt voor de herfinanciering van de bestaande bilaterale kredietfaciliteiten die in april 2012 aflopen. De nieuwe gecommitteerde bilaterale bankfaciliteiten hebben een looptijd van 5 jaar en lopen in 2016 af. Het totale bedrag van de gecommitteerde bilaterale faciliteiten is EUR 725 miljoen. De faciliteiten hebben een rentevoet van EURIBOR plus 130 BPS.
De documentatie voor de USPP en de gecommitteerde bilaterale faciliteiten bevindt zich in de afrondingsfase.
Met de hernieuwde financiering is Fugro goed gepositioneerd om haar strategie van verdere groei voort te zetten.
Investeringen
Fugro opereert succesvol in nichemarkten op basis van (over het algemeen zelf ontwikkelde) speciale technologieën. Voor offshore operaties wordt gebruik gemaakt van speciaal hiervoor ontworpen schepen om de efficiëntie te verbeteren. Teneinde capaciteit voor verdere groei te creëren en om in toekomstige behoeften te blijven voorzien, waaronder activiteiten in diepwater, heeft Fugro in 2010 opdracht gegeven voor de bouw van twee survey-schepen en twee speciaal ontworpen geotechnische schepen (met een optie voor nog twee schepen). Dit verlengt het vernieuwings- en uitbreidingsprogramma van de scheepsvloot tot in 2013. De tabellen hieronder en op pagina 8 laten dit zien, inclusief de (geschatte) investeringen over de periode 2009 tot 2013.
| (Verwachte) investeringen, exclusief investeringen uit overnames (EUR x miljoen) |
2009 | 2010 | 2011* | 2012* | 2013* |
|---|---|---|---|---|---|
| Vervangingsinvesteringen | 70,4 | 81,2 | 100,0 | 110,0 | 120,0 |
| Investeringen voor capaciteitsuitbreiding | 250,0 | 362,6 | 200,0 | 110,0 | 120,0 |
| Totaal investeringen | 320,4 | 443,8 | 300,0 | 220,0 | 240,0 |
| Mutatie activa in aanbouw | 29,3 | (44,8) | (50,0) | (50,0) | – |
| Nettokasstroom | 349,7 | 399,0 | 250,0 | 170,0 | 240,0 |
| * Schatting |
Divisieontwikkelingen
Geotechniek
De omzet van de divisie Geotechniek was met EUR 289 miljoen 8% lager dan de EUR 313 miljoen die in de eerste helft van 2010 werd behaald. Het resultaat uit bedrijfsactiviteiten (EBIT) als percentage van de omzet was 12% (eerste halfjaar 2010: 15%). Het lagere resultaat werd veroorzaakt door de problemen bij de offshore-activiteiten zoals onderstaand vermeld.
Onshore geotechniek toonde een positieve ontwikkeling ondanks de zwakke economische situatie in veel Europese landen en de Verenigde Staten en de effecten van de politieke onzekerheid in het Midden-Oosten, die van invloed zijn op de infrastructuur en bouwgerelateerde activiteiten in deze gebieden. De verbetering is te danken aan goede prestaties in het Verre Oosten en Brazilië en aan geotechnisch werk voor bouwprojecten langs de kust in combinatie met het positieve effect van het samenvoegen van bedrijfsonderdelen in economisch zwakkere regio's.
Offshore geotechniek ondervond de gevolgen van de lagere bezettingsgraad van de schepen als gevolg van het hogere dan het gebruikelijke aantal geplande droogdokkingen van schepen voor onderhoudswerkzaamheden en de onverwachte annulering van een groot offshoreproject in Azië waardoor de Fugro Synergy geruime tijd met onderbezetting te maken had. Voor het overige waren de bezettingsgraad en prestaties bevredigend, maar de tekorten konden niet geheel worden gecompenseerd in de eerste helft van het jaar. In de offshoremarkt is de vraag vanuit de olie- en gassector en de markt voor windparken op zee goed, wat zorgt voor een solide orderportefeuille voor de rest van het jaar. De dienstverlening in het diepwater segment krijgt meer momentum, wat in het voordeel is van Fugro's capaciteiten op dit gebied. De markt voor windparken in ondiep water is makkelijker toegankelijk en de toenemende concurrentie leidt tot enige prijsdruk in dit segment.
(EUR x miljoen)
| Geotechniek | |||
|---|---|---|---|
| 30 juni 2011 |
30 juni 2010 |
30 juni 2009 |
|
| Omzet | 289 | 313 | 257 |
| Resultaat uit bedrijfsactiviteiten (EBIT) | 34 | 46 | 43 |
| In % van omzet | 12% | 15% | 17% |
Survey
De omzet van de divisie Survey steeg met 21% tot EUR 562 miljoen (eerste halfjaar 2010: EUR 466 miljoen). Het resultaat uit bedrijfsactiviteiten (EBIT) als percentage van de omzet bedroeg 20% (eerste halfjaar 2010: 22%).
Na een wat trage start begin dit jaar zijn de traditionele offshore survey activiteiten aan een inhaalslag begonnen dankzij een uitgebalanceerde portfolio van activiteiten die wereldwijd worden aangeboden. De nieuwe voorschriften van de Amerikaanse toezichthouder (BOEMRE) voor onderzoekswerkzaamheden in de Golf van Mexico, zijn gunstig voor Fugro's activiteiten, maar het herstel van de werkzaamheden in dit gebied verloopt nog traag. In Europa werd geprofiteerd van een sterke markt voor windparken op zee en samen met aan olie- en
gasgerelateerde activiteiten zorgde dit voor een goed orderboek tijdens de verslagperiode. Naar verwachting zal deze situatie zich voortzetten.
De toename van de onderzeese activiteiten in Brazilië heeft zich voortgezet, maar is licht vertraagd door de te late aflevering van schepen van derden die nodig zijn voor de uitvoering van de verkregen contracten. De Afrikaanse operaties hebben een solide basis en er is een toename te zien van activiteiten langs de kust van Afrika. De activiteiten in het Midden-Oosten ondervonden een korte tijd enige hinder van de onrust begin dit jaar, maar inmiddels is de situatie weer genormaliseerd. De activiteiten in Azië-Pacific waren wat beperkt, maar in de tweede helft van 2011 wordt meer activiteit verwacht. De aanwezigheid in deze regio werd versterkt door de overname van TSmarine.
Met uitzondering van Duitsland blijft de Europese geospatial markt zwak. Dit bedrijfsonderdeel ondervindt in de Verenigde Staten de gevolgen van vertragingen in overheidsuitgaven en -bezuinigingen. De gaswinninggerelateerde activiteiten van Geospatial in de Verenigde Staten waren goed, dankzij de ontwikkelingen op het gebied van schaliegas.
De marktomstandigheden zijn onveranderd concurrerend, vooral bij werk voor de bouw van constructies op zee waar een te hoog aanbod van nieuwe schepen een negatief effect op de prijzen heeft.
In maart nam Fugro een speciaal onderzoeksschip voor de Europese markt in de vaart (Fugro Galaxy) en in mei werd nog een schip (Fugro Symphony) in gebruik genomen ter completering van de vloot van ROVsupportschepen.
| (EUR x miljoen) | |||
|---|---|---|---|
| Survey | |||
| 30 juni 2011 |
30 juni 2010 |
30 juni 2009 |
|
| Omzet | 562 | 466 | 491 |
| Resultaat uit bedrijfsactiviteiten (EBIT) | 113 | 101 | 124 |
| In % van omzet | 20% | 22% | 25% |
Geoscience
De omzet van de divisie Geoscience bedroeg EUR 324 miljoen, een stijging van 23% vergeleken met de eerste helft van 2010 (EUR 263 miljoen). Het resultaat uit bedrijfsactiviteiten (EBIT) als percentage van de omzet was 16% (eerste halfjaar 2010: 17%).
De exploratiesector, waarbinnen de divisie Geoscience voornamelijk actief is, blijft investeren in het vinden van olie-, gas- en mineralenreserves. De bestedingsniveaus zullen de feitelijke uitgaven van 2010 overtreffen. De resultaten in de divisie zijn uiteenlopend. Seismische multi-client verkopen en activiteiten in de geologische en geofysieke dienstverlening lieten goede resultaten zien. De tarieven voor het verzamelen op contractbasis van seismische data op zee bleven in de eerste helft van 2011 onder druk staan, voornamelijk als gevolg van een overcapaciteit aan schepen in dit segment en een gebrek aan activiteiten in de Golf van Mexico. Operationele efficiëntie gekoppeld aan een goede geografische spreiding van de schepen zorgde ervoor dat Fugro concurrerend kon zijn in uitdagende markten. Fugro ondervindt voordelen van de nieuwe C-klasse schepen die zeer wijde meetkabelspreads slepen en van de huidige sterke aanwezigheid in Afrika. De seismische industrie wacht, na het Macondo-incident, nog steeds op hervatting van een normaal activiteitenniveau in de Golf van Mexico.
De multi-clientverkopen namen toe in het tweede kwartaal en zijn hoger in vergelijking met medio 2010. De meerderheid van de multi-clientactiviteit is gericht op het 3D-segment. Het niveau van voorfinanciering blijft goed, vooral voor projecten in Noorwegen en Australië. De boekwaarde van de voorraad seismische data is per 30 juni 2011 EUR 249 miljoen.
De activiteiten op het gebied van datamanagement en dataopslag blijven opereren in een stabiele markt. De interesse voor multi-client en geologische studies op contractbasis blijft hoog voor nieuwe gebieden waar zich mogelijk (schalie) olie- en gasvoorraden bevinden. Fugro heeft met succes RoqSCAN geïntroduceerd. Dit apparaat analyseert in zeer korte tijd de mineralogie tijdens het boren van een olie- of gasboorput. De oliemaatschappij kan met deze informatie horizontale boringen in schaliereservoirs beter sturen en het gehele boorproces beter begeleiden. Door continue verbeteringen blijft de verkoop van gespecialiseerde geofysische en geologische softwareproducten groeien. Een aantal opdrachtgevers die werkzaam zijn in de schaliegasmarkt in de Verenigde
Staten, heeft interesse getoond voor de Fugro Jason software om het in kaart brengen van deze reservoirs te verbeteren.
De markt voor niet-seismische dienstverlening liet enige verbetering zien ten opzichte van dezelfde periode in 2010. De hoeveelheid werk nam niet toe, maar in het eerste halfjaar van 2011 was sprake van een aantrekkelijkere verdeling van diensten. Mijnbouwondernemingen zijn nog steeds voorzichtig met het bepalen waar en hoe er wordt geïnvesteerd.
(EUR x miljoen)
| Geoscience | |||
|---|---|---|---|
| 30 juni 2011 |
30 juni 2010 |
30 juni 2009 |
|
| Omzet | 324 | 263 | 287 |
| Resultaat uit bedrijfsactiviteiten (EBIT) | 51 | 44 | 62 |
| In % van omzet | 16% | 17% | 22% |
Marktontwikkelingen
Tijdens de eerste helft van 2011 bleef de olieprijs ruim boven USD 95 per vat (Brent). In april steeg de prijs tot boven de USD 125 per vat als reactie op de politieke onrust in olieproducerende landen in enkele regio's in Noord-Afrika en het Midden-Oosten. De olieprijs is recentelijk gedaald als gevolg van meer onzekerheid omtrent de wereldwijde economische ontwikkelingen.
Recente externe onderzoeken laten zien dat in 2011 de jaarlijkse E&P-uitgaven met ongeveer 16% zullen toenemen tot een niveau van meer dan USD 500 miljard per jaar en voor de komende jaren worden verdere stijgingen voorzien. De verwachte groei van deze uitgaven is wereldwijd, met uitzondering van Afrika waar een afname wordt voorzien. De te verwachten hogere uitgaven door de olie- en gasindustrie zijn goed voor dienstverlenende ondernemingen als Fugro. Echter, seismisch onderzoek op zee, een segment dat snel reageert op schommelingen in de totale wereldwijde uitgaven, wordt op korte termijn nog steeds geconfronteerd met enige overcapaciteit aan de aanbodzijde met als gevolg dat de tarieven nog enige tijd onder druk zullen blijven staan. Hervatting van de activiteiten in de Golf van Mexico zal een positieve invloed hebben maar tot nu toe is de voortgang traag geweest.
De vraag naar werk voor windmolenparken op zee zet door in Noordwest-Europa. Niettegenstaande de toegenomen concurrentie voor dit soort werk in ondiep water schept dit soort projecten goede mogelijkheden voor optimalisatie van de bezettingsgraad van de scheepsvloot daar de periodes waarin de projecten uitgevoerd moeten worden flexibel zijn.
De aan infrastructuur en aan bouw gerelateerde activiteiten staan onder druk in sommige regio's zoals Europa en in delen van de Verenigde Staten als gevolg van lagere overheidsfinanciering.
De orderportefeuille voor het resterende deel van het jaar is hoger dan halverwege het jaar 2010 en bedraagt EUR 1.084 miljoen (eind juni 2010: EUR 1.038 miljoen). De waarde van de orderportefeuille is berekend tegen de wisselkoersen per 30 juni. Op basis van de wisselkoersen van medio vorig jaar zou de ordeportefeuille EUR 105 miljoen hoger zijn geweest en EUR 1.189 miljoen bedragen. Autonome groei in de ordeportefeuille, exclusief de effecten van overnames en wisselkoersen, is ongeveer 7% ten opzichte van een jaar geleden.
Aanpassing van de scheepsvloot
In het kader van de aanpassing en vernieuwing van de scheepsvloot zullen de volgende schepen aan de vloot worden toegevoegd:
| Naam schip | Type schip | Verwachte ingebruikname |
Eigendom/charter |
|---|---|---|---|
| Fugro Equator | Survey | Q1-2012 | Eigendom |
| Fugro Brasilis | Survey | Q2-2012 | Eigendom |
| Fugro Voyager | Geotechnisch | Q3-2012 | Eigendom |
| Fugro Australis | Survey | Q4-2012 | Eigendom |
| Fugro Scout | Geotechnisch | Q1-2013 | Eigendom |
Belangrijke risico's en onzekerheden
In het jaarverslag 2010 is een beschrijving gegeven van Fugro's risicobeheer en een overzicht van de belangrijkste risico's. De belangrijkste risico's zijn:
- economische stagnatie, die kan leiden tot projectuitstel en/of annuleringen
- instorten van de vraag naar olie, gas en/of grondstoffen
- politieke instabiliteit in voor Fugro belangrijke landen en/of regio's
- betalingsrisico's bij opdrachtgevers met beperkte financiële kracht
- prijsdruk door opdrachtgevers als gevolg van een lagere vraag en/of overcapaciteit in specifieke marktsegmenten
- forse wisselkoersschommelingen (o.a. Amerikaanse dollar, Noorse kroon en Britse pond)
- sterke terugval van de olieprijs ten opzichte van het huidige niveau van ongeveer USD 100 per vat (Brent), leidend tot een lager investeringsniveau van de olie- en gasindustrie
- een ramp zoals de olieramp in de Golf van Mexico die het effect zou kunnen hebben dat de geplande en lopende activiteiten (deels) geannuleerd of verminderd worden
Deze risico's zijn ook van toepassing op de tweede helft van 2011. Daarnaast heeft Fugro risico's geïdentificeerd die verband houden met de aanhoudende financiële problemen in een aantal Europese landen die leiden tot instabiliteit van de financiële markten.
Gebeurtenissen na balansdatum
- In juli 2011 heeft EMGS een in 2010 aan Fugro verstrekte lening van USD 20 miljoen terugbetaald.
- In juli 2011 heeft Fugro de overname van Sial Geoscience Consulting and Engineering Sti. in Turkije afgerond. Sial is een vooraanstaande Turkse geotechnische consultant die advies verleent aan grote ondernemingen en de overheid op het gebied van bouw en infrastructuur. De onderneming is gevestigd in Ankara en heeft 20 werknemers. De overnamesom bedroeg EUR 4 miljoen.
- In juli 2011 heeft Fugro overeenstemming bereikt over de overname van AOA Geophysics Inc. in Houston. De onderneming verleent geoscience consultancy aan de offshore olie- en gasindustrie en heeft 14 werknemers. De overnamesom bedroeg USD 1 miljoen.
Vooruitzichten
Het merendeel van Fugro's activiteiten is gerelateerd aan de olie- en gasindustrie. De uitputting van bestaande productievelden tezamen met een wereldwijde toename in de vraag naar energie leidt ertoe dat het zoeken naar nieuwe bronnen en het ontwikkelen van nieuwe productiecapaciteit doorgaat. Dit komt tot uiting in de wereldwijde toename van de daaraan gerelateerde investeringen in de olie- en gasindustrie. Naar verwachting zullen deze investeringen ook in de komende jaren blijven toenemen.
Evenals in voorgaande jaren, gaat Fugro door met het uitbreiden van kennis en kunde als dienstverlener aan de olie- en gasindustrie door te investeren in moderne technologie en apparatuur. Het ontwikkelen van apparatuur en het opbouwen van een ervaren en deskundig personeelsbestand vraagt veel tijd en valt niet op ieder moment samen met de wisselende vraag in de markt.
In de huidige marktsituatie zijn er enkele sectoren waarin Fugro actief is, die enige overcapaciteit ten opzichte van de vraag laten zien; dit is het geval bij seismisch onderzoek en ondersteunende diensten bij constructiewerk op zee.
Met de vooruitzichten voor de industrie zoals hiervoor weergegeven, wordt ervan uitgegaan dat het evenwicht in vraag en aanbod zich in de nabije toekomst zal herstellen, maar het is moeilijk exact aan te geven wanneer dit gaat plaatsvinden omdat dit onder andere afhangt van hoe snel werkzaamheden in de Golf van Mexico weer volledig worden hervat.
Andere marktsegmenten waarin Fugro actief is, zijn meer afhankelijk van algemene economische ontwikkelingen. Dit geldt voor onze aan mijnbouw gerelateerde diensten, die afhankelijk zijn van de wereldwijde vraag naar delfstoffen. Dienstverlening voor de ontwikkeling van infrastructuur is meer regionaal gebonden en hangt samen met de (semi)overheidsbestedingen. Na een aantal positieve signalen in het licht van een economisch herstel in de wereld na de financiële crisis, duiden recente ontwikkelingen op toenemende onzekerheid in voornoemde segmenten in enkele regio's, zoals Europa en de Verenigde Staten.
Het hiervoor genoemde, tezamen met in de laatste weken toenemende onzekerheid over de financiële stabiliteit van een aantal landen, hetgeen kan leiden tot vertraging in de verkrijging van projecten, maakt het ingewikkeld om voorspellingen te maken hoe de rest van het jaar zal verlopen. Fugro verwacht echter verdere groei in omzet op basis van een gezonde orderportefeuille en Fugro is goed gepositioneerd om er snel op in te spelen als de vraag naar haar diensten toe gaat nemen. Niettegenstaande dit, lopen er kostenbesparingsprogramma's bij een aantal
bedrijfsonderdelen waarvoor de vooruitzichten minder goed zijn, zoals voor degene die betrokken zijn bij werk voor over heden in de Verenigde Staten en in Noordwest-Europa.
Fugro verwacht, afgezien van onvoorziene omstandigheden en uitgaande van redelijk stabiele wisselkoersen, een omzet over geheel 2011 van ongeveer EUR 2.500 miljoen (2010: EUR 2.280,4 miljoen) en dat de nettowinst zal uitkomen op rond EUR 260 miljoen (2010: EUR 272,2 miljoen). Het resultaat over het hele jaar 2010 werd positief beïnvloed als gevolg van de mutatie in de reële waarde van de converteerbare lening aan EMGS (EUR 16 miljoen na belasting). In de vooruitzichten is over 2011 geen rekening gehouden met mutatie in de reële waarde van Fugro's deelname in EMGS.
De bovengenoemde vooruitzichten resulteren in een nettowinstmarge van 10,4% voor geheel 2011 (2010: 11,9%).
Verklaring Directie ingevolgde artikel 5:25 lid 2 onder c van de Wet op het financieel toezicht
De Directie verklaart hierbij dat voor zover haar bekend:
- a) de geconsolideerde halfjaarcijfers in dit halfjaarbericht 2011 zijn opgesteld op basis van IAS 34 (Tussentijdse financiële verslaggeving) en een getrouw beeld geven van de activa, de passiva, de financiële positie en het resultaat van Fugro N.V. en de gezamenlijke in de consolidatie opgenomen ondernemingen; en
- b) het tussentijdse verslag van de directie in dit halfjaarbericht 2011 een getrouw overzicht geeft van de informatie vereist ingevolge artikel 5:25d leden 8 en 9 van de Wet op het financieel toezicht.
Toelichting op halfjaarcijfers 2011
Om 09:30 uur zal Fugro een persconferentie geven met een toelichting op de halfjaarcijfers van 2011. Deze persconferentie is via webcast (www.fugro.com) in het Nederlands te volgen. Om 12.00 uur start de analistenpresentatie in het Engels, die eveneens via webcast op www.fugro.com is te volgen.
Op de website is tevens een digitale versie van het halfjaarbericht 2011 beschikbaar.
Voor nadere informatie: Fugro N.V. Ir. K.S. Wester, President-Directeur Telefoon +31 70 311 11 12
| Financiële agenda | |
|---|---|
| 17 november 2011 | 'Trading update' van de ontwikkelingen in het derde kwartaal van 2011 (nabeurs) |
| 9 maart 2012 | Publicatie van de jaarcijfers over 2011 (voorbeurs) |
| 18 mei 2012 | 'Trading update' van de ontwikkelingen in het eerste kwartaal van 2012 (nabeurs) |
| 22 mei 2012 | Algemene Vergadering van Aandeelhouders |
Waarschuwing met betrekking tot toekomstgerichte uitspraken
Dit bericht bevat mogelijk toekomstgerichte uitspraken. Toekomstgerichte uitspraken zijn uitspraken die geen historische feiten zijn, zoals, niet limitatief, mededelingen die overtuigingen, verwachtingen, bedoelingen, prognoses, schattingen of voorspellingen (en de aannames die daaraan ten grondslag liggen) van Fugro N.V. uitdrukken of inhouden. Aan toekomstgerichte uitspraken zijn noodzakelijkerwijs risico's en onzekerheden verbonden. De werkelijke toekomstige resultaten of omstandigheden kunnen dan ook wezenlijk verschillen van die uitgedrukt of bedoeld in toekomstgerichte uitspraken. De oorzaak van een zodanig verschil kan zijn gelegen in diverse factoren (zoals, niet limitatief, de ontwikkelingen in de olie- en gassector en aanverwante markten, valutarisico's en onverwachte operationele tegenslagen). Eventuele toekomstgerichte uitspraken in dit bericht zijn gebaseerd op informatie die Fugro N.V. 's management op dit moment ter beschikking staat. Fugro N.V. neemt geen verplichting op zich om steeds een publieke aankondiging te doen indien zich wijzigingen voordoen in die informatie of indien er anderszins wijzigingen of ontwikkelingen zijn met betrekking tot toekomstgerichte uitspraken in dit bericht.
(EUR x miljoen)
| Orderportefeuille aan het begin van het tweede halfjaar (voor de volgende zes maanden) |
|||||
|---|---|---|---|---|---|
| 2011 | 2010 | 2009 | 2008 | 2007 | |
| Geotechniek | |||||
| Geotechniek op het land | 155 | 151 | 130 | 133 | 105 |
| Geotechniek op zee | 168 | 154 | 102 | 110 | 85 |
| Totaal Geotechniek | 323 | 305 | 232 | 243 | 190 |
| Survey | |||||
| Survey op zee | 261 | 264 | 246 | 248 | 238 |
| Subsea Services | 192 | 139 | 130 | 129 | 96 |
| Geospatial Services | 49 | 65 | 57 | 49 | 42 |
| Totaal Survey | 502 | 468 | 433 | 426 | 376 |
| Geoscience | |||||
| Seismic Services | 179 | 183 | 195 | 214 | 186 |
| Information Services | 33 | 36 | 41 | 39 | 42 |
| General Geophysical Services | 47 | 46 | 30 | 47 | 50 |
| Totaal Geoscience | 259 | 265 | 266 | 300 | 278 |
| Totaal | 1.084 | 1.038 | 931 | 969 | 844 |
| Gehanteerde dollarkoers | EUR 0,69 | EUR 0,81 | EUR 0,71 | EUR 0,63 | EUR 0,74 |
| De orderportefeuille per 30 juni 2011 zou omgerekend tegen de koersen van 30 juni 2010 EUR 105 miljoen hoger zijn geweest (EUR 1.189 miljoen). De orderportefeuille betreft omzet voor de komende zes maanden en bestaat voor ongeveer 73% uit nog niet gestarte, gegunde projecten en het nog niet uitgevoerde deel van lopende projecten. Projecten die met een grote mate van waarschijnlijkheid zullen worden toegekend vertegenwoordigen 27%. |
(EUR x miljoen)
| Overnames in 2011 | Koop prijs |
Good will |
Land | Divisie | Jaar omzet |
Mede werkers |
Consolidatie per |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Tot 30 juni | |||||||
| TSmarine Group | |||||||
| Holdings Pty Ltd. | 78,2 | 65,7 | Australië | Survey | 90,0 | 170 | maart |
| Bluestone Offshore Pte Ltd. | 8,2 | 15,0 | Singapore | Geotechniek | 14,0 | 40 | april |
| De Regt Marine Cables B.V. | 35,1 | 36,5 | Nederland | Geoscience | 25,0 | 110 | april |
| Kelman Technologies (Seismic | |||||||
| Processing business en activa) | 6,8 | 4,4 | Canada | Geoscience | 8,4 | 40 | juni |
| Aanpassing voorgaande jaren | 0,3 | ||||||
| Totaal | 128,3 | 121,9 | 137,4 | 360 | |||
| Per 1 juli Sial Geosciences Consulting and Engineering Şti. |
4,2 | P.M. | Turkije | Geotechniek | 1,5 | 20 | juli |
| AOA Geophysics Inc. | 0,6 | P.M. | Ver. Staten | Geotechniek | 1,8 | 14 | juli |
Geconsolideerde balans
| (EUR x miljoen) | 30 juni* | 31 december | ||||
|---|---|---|---|---|---|---|
| 2011 | 2010 | 2009 | 2010 | 2009 | 2008 | |
| Activa | ||||||
| Materiële vaste activa | 1.306,1 | 1.214,2 | 936,7 | 1.291,3 | 1.043,2 | 859,1 |
| Immateriële activa | 689,4 | 546,2 | 488,9 | 576,4 | 492,7 | 452,1 |
| Investeringen verwerkt volgens 'equity'-methode | 9,5 | 1,5 | 2,1 | 7,9 | 1,4 | 1,3 |
| Overige beleggingen | 62,6 | 24,9 | 21,4 | 62,5 | 23,5 | 3,0 |
| Uitgestelde belastingvorderingen | 31,0 | 29,7 | 30,9 | 18,9 | 25,7 | 26,3 |
| Totaal vaste activa | 2.098,6 | 1.816,5 | 1.480,0 | 1.957,0 | 1.586,5 | 1.341,8 |
| Voorraden | 276,0 | 141,0 | 65,6 | 219,0 | 80,6 | 39,7 |
| Handelsvorderingen en overige vorderingen | 821,0 | 735,5 | 644,1 | 803,2 | 572,0 | 619,3 |
| Actuele belastingvorderingen | 34,2 | 19,5 | 7,2 | 29,4 | 19,4 | 9,2 |
| Liquide middelen | 101,7 | 84,3 | 103,0 | 81,4 | 107,8 | 113,3 |
| Totaal vlottende activa | 1.232,9 | 980,3 | 819,9 | 1.133,0 | 779,8 | 781,5 |
Totaal activa 3.331,5 2.796,8 2.299,9 3.090,0 2.366,3 2.123,3
Gecondoliseerde balans (vervolg)
| (EUR x miljoen) | 30 juni* | 31 december | ||||
|---|---|---|---|---|---|---|
| 2011 | 2010 | 2009 | 2010 | 2009 | 2008 | |
| Eigen vermogen | ||||||
| Aandelenkapitaal | 4,1 | 4,0 | 3,9 | 4,0 | 3,9 | 3,8 |
| Agio | 431,3 | 431,4 | 431,4 | 431,4 | 431,4 | 431,4 |
| Reserves | 899,5 | 816,8 | 464,0 | 800,7 | 489,0 | 209,7 |
| Onverdeeld resultaat | 100,4 | 101,0 | 112,4 | 272,2 | 263,4 | 283,4 |
| Totaal eigen vermogen toe te rekenen aan de aandeelhouders | ||||||
| van de Vennootschap | 1.435,3 | 1.353,2 1.011,7 | 1.508,3 | 1.187,7 | 928,3 | |
| Minderheidsbelang | 13,5 | 13,5 | 8,5 | 14,9 | 11,8 | 7,5 |
| Totaal eigen vermogen | 1.448,8 | 1.366,7 1.020,2 | 1.523,2 | 1.199,5 | 935,8 | |
| Verplichtingen | ||||||
| Leningen en overige financieringsverplichtingen | 569,8 | 513,8 | 461,7 | 590,9 | 441,3 | 395,4 |
| Personeelsbeloningen | 71,6 | 93,3 | 67,9 | 76,1 | 72,6 | 52,5 |
| Voorzieningen | 3,5 | 6,2 | 15,4 | 5,2 | 6,2 | 13,1 |
| Uitgestelde belastingverplichtingen | 7,6 | 16,0 | 1,0 | 14,8 | 7,1 | 1,0 |
| Totaal langlopende verplichtingen | 652,5 | 629,3 | 546,0 | 687,0 | 527,2 | 462,0 |
| Rekening-courantkredieten banken | 482,2 | 298,7 | 171,8 | 300,3 | 167,6 | 194,6 |
| Leningen en overige financieringsverplichtingen | 227,2 | 23,7 | 24,3 | 23,7 | 25,8 | 26,5 |
| Handelsschulden en overige schulden | 447,0 | 427,7 | 426,4 | 474,2 | 350,0 | 395,5 |
| Belastingen en premies sociale verzekeringen | 36,7 | 37,6 | 37,8 | 45,2 | 40,6 | 31,5 |
| Actuele belastingverplichtingen | 37,1 | 13,1 | 73,4 | 36,4 | 55,6 | 77,4 |
| Totaal kortlopende verplichtingen | 1.230,2 | 800,8 | 733,7 | 879,8 | 639,6 | 725,5 |
| Totaal verplichtingen | 1.882,7 | 1.430,1 1.279,7 | 1566,8 | 1.166,8 | 1.187,5 | |
| Totaal eigen vermogen en verplichtingen | 3.331,5 | 2.796,8 2.299,9 | 3090,0 | 2.366,3 | 2.123,3 |
Geconsolideerd overzicht van gerealiseerde en niet-gerealiseerde resultaten
| (EUR x miljoen) | Zes maanden eindigend | op 30 juni* | Twaalf maanden eindigend op 31 december |
||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 2011 | 2010 | 2009 | 2010 | 2009 | 2008 | ||
| Omzet Externe kosten |
1.175,3 (444,8) |
1.042,4 (336,1) |
1.035,3 (323,3) |
2.280,4 (765,6) |
2.053,0 (624,4) |
2.154,5 (722,3) |
|
| Netto-omzet eigen diensten (omzet minus externe kosten) Overige bedrijfsopbrengsten |
730,5 6,9 |
706,3 13,4 |
712,0 8,9 |
1.514,8 21,9 |
1.428,6 24,4 |
1.432,2 17,8 |
|
| Personeelskosten Afschrijvingen Amortisatie immateriële activa Overige bedrijfskosten |
(371,7) (106,1) (4,6) (113,8) |
(353,5) (96,1) (4,0) (127,1) |
(315,2) (84,3) (4,6) (140,2) |
(723,1) (201,5) (8,1) (252,5) |
(652,8) (173,6) (10,1) (249,1) |
(619,1) (140,4) (9,0) (295,7) |
|
| Resultaat uit bedrijfsactiviteiten (EBIT) Financieringsbaten Financieringslasten |
141,2 3,2 (26,4) |
139,0 7,2 (8,1) |
176,6 1,8 (21,4) |
351,5 28,3 (22,1) |
367,4 7,2 (27,5) |
385,8 30,6 (32,0) |
|
| Nettofinancieringsbaten/(-lasten) | (23,2) | (0,9) | (19,6) | 6,2 | (20,3) | (1,4) | |
| Aandeel in resultaat investeringen verwerkt volgens 'equity'-methode (na winstbelastingen) |
0,7 | 0,6 | 0,6 | 1,0 | 0,4 | (0,1) | |
| Winst vóór winstbelastingen Winstbelastingen |
118,7 (15,0) |
138,7 (33,9) |
157,6 (41,4) |
358,7 (78,5) |
347,5 (74,4) |
384,3 (94,8) |
|
| Winst over de verslagperiode | 103,7 | 104,8 | 116,2 | 280,2 | 273,1 | 289,5 | |
| Winst toe te rekenen aan: Aandeelhouders van de Vennootschap Minderheidsbelang |
100,4 3,3 |
101,0 3,8 |
112,4 3,8 |
272,2 8,0 |
263,4 9,7 |
283,4 6,1 |
|
| Winst over de verslagperiode | 103,7 | 104,8 | 116,2 | 280,2 | 273,1 | 289,5 | |
| Gewone winst per aandeel (EUR) | 1,26 | 1,30 | 1,49 | 3,47 | 3,46 | 3,88 | |
| Verwaterde winst per aandeel (EUR) | 1,24 | 1,27 | 1,48 | 3,42 | 3,42 | 3,73 |
Geconsolideerd overzicht van gerealiseerde en niet-gerealiseerde resultaten (vervolg)
| (EUR x miljoen) | Zes maanden eindigend | op 30 juni* | Twaalf maanden eindigend op 31 december |
||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 2011 | 2010 | 2009 | 2010 | 2009 | 2008 | ||
| Winst over de verslagperiode | 103,7 | 104,8 | 116,2 | 280,2 | 273,1 | 289,5 | |
| Niet-gerealiseerde resultaten Valutaomrekenverschillen voor buitenlandse activiteiten Valutaomrekenverschillen voor investeringen verwerkt volgens |
(78,6) | 171,1 | 40,9 | 108,6 | 47,5 | (52,8) | |
| 'equity'-methode Nettoveranderingen in de reële waarde van afdekkingen van netto investeringen in buitenlandse activiteiten |
– 12,6 |
– (11,6) |
– – |
0,1 0,9 |
– 1,8 |
– (2,7) |
|
| Actuariële winsten (verliezen) op toegezegd-pensioenregelingen Nettoveranderingen in de reële waarde van kasstroomafdekkingen |
(0,9) | (11,9) | (10,3) | 0,7 | (10,4) | (23,2) | |
| die zijn overgeboekt naar de gerealiseerde resultaten Nettoveranderingen in de reële waarde van voor verkoop beschikbare financiële activa |
0,7 (1,2) |
0,7 (1,2) |
0,5 – |
1,0 (0,4) |
1,0 1,8 |
1,0 (2,5) |
|
| Totaal niet-gerealiseerde resultaten over de verslagperiode (na winstbelasting) |
(67,4) | 147,1 | 31,1 | 110,9 | 41,7 | (80,2) | |
| Totaal gerealiseerde en niet-gerealiseerde resultaten over de verslagperiode |
36,3 | 251,9 | 147,3 | 391,1 | 314,8 | 209,3 | |
| Totaal gerealiseerde en niet-gerealiseerde resultaten toe te rekenen aan: |
|||||||
| Aandeelhouders van de Vennootschap Minderheidsbelang |
34,5 1,8 |
245,9 6,0 |
143,6 3,7 |
382,3 8,8 |
305,3 9,5 |
203,2 6,1 |
|
| Totaal gerealiseerde en niet-gerealiseerde resultaten over de verslagperiode |
36,3 | 251,9 | 147,3 | 391,1 | 314,8 | 209,3 |
Geconsolideerd mutatieoverzicht van het eigen vermogen
(EUR x miljoen) Zes maanden eindigend op 30 juni 2011*
| Reserve omreke |
Reserve voor |
Totaal | ||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Aan delen |
nings verschil |
Afdek kings |
Overige reser |
eigen aand |
Inge houden |
Minder heids |
eigen vermo |
|||
| kapitaal | Agio | -len | reserve | ves | elen | winsten | Totaal | belang | gen | |
| Balans per 1 januari 2011 Totaal gerealiseerde en niet-gerealiseerde resultaten over de verslagperiode Winst (verlies) over de verslagperiode |
4,0 | 431,4 | (7,1) | (3,5) | 934,3 | (123,0) | 272,2 100,4 |
1.508,3 100,4 |
14,9 3,3 |
1.523,2 103,7 |
| Niet-gerealiseerde resultaten Valutaomrekenverschillen voor buitenlandse activiteiten Nettoveranderingen in de reële waarde |
(77,1) | (77,1) | (1,5) | (78,6) | ||||||
| van afdekkingen van netto-investeringen in buitenlandse activiteiten |
12,6 | 12,6 | 12,6 | |||||||
| Actuariële winsten (verliezen) op toegezegd-pensioenregelingen Nettoveranderingen in de reële waarde |
(0,9) | (0,9) | (0,9) | |||||||
| van kasstroomafdekkingen overgeboekt naar de gerealiseerde resultaten Nettoveranderingen in de reële waarde |
0,7 | 0,7 | 0,7 | |||||||
| van voor verkoop beschikbare financiële activa |
(1,2) | (1,2) | (1,2) | |||||||
| Totaal niet-gerealiseerde resultaten (na winstbelastingen) |
- | - | (64,5) | 0,7 | (2,1) | - | - | (65,9) | (1,5) | (67,4) |
| Totaal gerealiseerde en niet gerealiseerde resultaten over de verslagperiode |
- | - | (64,5) | 0,7 | (2,1) | - | 100,4 | 34,5 | 1,8 | 36,3 |
| Transacties met aandeelhouders, rechtstreeks verwerkt in het eigen vermogen |
||||||||||
| Bijdragen van en uitkeringen aan aandeelhouders van de Vennootschap Op aandelen gebaseerde betalingen Uitgeoefende aandelenopties Toevoegingen aan reserves |
6,5 213,4 |
13,2 | (213,4) | 6,5 13,2 – |
6,5 13,2 – |
|||||
| Ingekochte eigen aandelen en stockdividend |
0,1 | (0,1) | (68,4) | (68,4) | (68,4) | |||||
| Dividend aan aandeelhouders van de Vennootschap |
(58,8) | (58,8) | (3,2) | (62,0) | ||||||
| Totaal transacties met aandeelhouders van de Vennootschap |
0,1 | (0,1) | - | - | 219,9 | (55,2) | (272,2) | (107,5) | (3,2) | (110,7) |
| Balans per 30 juni 2011 | 4,1 | 431,3 | (71,6) | (2,8) | 1.152,1 | (178,2) | 100,4 | 1.435,3 | 13,5 | 1.448,8 |
Geconsolideerd mutatieoverzicht van het eigen vermogen (vervolg)
(EUR x miljoen) Zes maanden eindigend op 30 juni 2010*
| Aan delen kapitaal |
Agio | Reserve omreke nings verschil -len |
Afdek kings reserve |
Overige reser ves |
Reserve voor eigen aand elen |
Inge houden winsten |
Totaal | Minder heids belang |
Totaal eigen vermo gen |
|
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Balans per 1 januari 2010 Totaal gerealiseerde en niet-gerealiseerde resultaten over de verslagperiode |
3,9 | 431,4 | (115,8) | (4,5) | 721,9 | (112,6) | 263,4 | 1.187,7 | 11,8 | 1.199,5 |
| Winst (verlies) over de verslagperiode | 101,0 | 101,0 | 3,8 | 104,8 | ||||||
| Niet-gerealiseerde resultaten over het boekjaar Valutaomrekenverschillen voor |
||||||||||
| buitenlandse activiteiten Nettoveranderingen in de reële waarde van afdekkingen van netto-investeringen in |
168,9 | 168,9 | 2,2 | 171,1 | ||||||
| buitenlandse activiteiten | (11,6) | (11,6) | (11,6) | |||||||
| Actuariële winsten (verliezen) op toegezegd-pensioenregelingen Nettoveranderingen in de reële waarde |
(11,9) | (11,9) | (11,9) | |||||||
| van kasstroomafdekkingen overgeboekt naar de gerealiseerde resultaten Nettoveranderingen in de reële waarde |
0,7 | 0,7 | 0,7 | |||||||
| van voor verkoop beschikbare financiële activa |
(1,2) | (1,2) | (1,2) | |||||||
| Niet-gerealiseerde resultaten over de verslagperiode na winstbelastingen) |
- | - | 157,3 | 0,7 | (13,1) | - | - | 144,9 | 2,2 | 147,1 |
| Totaal gerealiseerde en niet gerealiseerde resultaten over de verslagperiode |
- | - | 157,3 | 0,7 | (13,1) | - | 101,0 | 245,9 | 6,0 | 251,9 |
| Transacties met aandeelhouders, rechtstreeks verwerkt in het eigen vermogen |
||||||||||
| Bijdragen van en uitkeringen aan | ||||||||||
| aandeelhouders van de Vennootschap Op aandelen gebaseerde betalingen |
5,5 | 5,5 | 5,5 | |||||||
| Uitgeoefende aandelenopties | 6,0 | 6,0 | 6,0 | |||||||
| Toevoegingen aan reserves Ingekochte eigen aandelen en stockdividend |
0,1 | 207,3 | (35,9) | (207,3) | – (35,8) |
– (35,8) |
||||
| Dividend aan aandeelhouders van de Vennootschap |
(56,1) | (56,1) | (4,3) | (60,4) | ||||||
| Totaal transacties met aandeelhouders | ||||||||||
| van de Vennootschap | 0,1 | - | - | - | 212,8 | (29,9) | (263,4) | (80,4) | (4,3) | (84,7) |
| Balans per 30 juni 2010 | 4,0 | 431,4 | 41,5 | (3,8) | 921,6 | (142,5) | 101,0 | 1.353,2 | 13,5 | 1.366,7 |
Geconsolideerd kasstroomoverzicht
| Zes maanden eindigend op 30 juni* (EUR x miljoen) |
Twaalf maanden eindigend op 31 december |
||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 2011 | 2010 | 2009 | 2010 | 2009 | 2008 | ||||
| Kasstroom uit bedrijfsactiviteiten Winst over de verslagperiode |
103,7 | 104,8 | 116,2 | 280,2 | 273,1 | 289,5 | |||
| Aanpassingen voor: | |||||||||
| Afschrijvingen | 106,1 | 96,1 | 84,3 | 201,5 | 173,6 | 140,4 | |||
| Amortisatie immateriële activa | 4,6 | 4,0 | 4,6 | 8,1 | 10,1 | 9,0 | |||
| Amortisatie transactiekosten in verband met financieringsverplichtingen |
0,1 | 0,1 | – | 0,8 | 0,3 | 0,1 | |||
| Nettofinancieringslasten (exclusief wisselkoersresultaat en | |||||||||
| nettoverandering in reële waarde van financiële activa tegen reële | |||||||||
| waarde door de gerealiseerde resultaten) Aandeel in resultaat investeringen verwerkt volgens 'equity'-methode |
11,0 (0,7) |
5,5 (0,6) |
8,0 (0,6) |
11,1 (1,0) |
5,4 (0,4) |
27,1 0,1 |
|||
| Nettoverandering in reële waarde van financiële activa tegen reële | |||||||||
| waarde door de gerealiseerde resultaten | (0,6) | – | – | (22,3) | 1,6 | – | |||
| Boekverlies op verkoop bedrijfsonderdelen Boekwinst op verkoop materiële vaste activa |
1,2 (3,4) |
– (1,4) |
– (0,4) |
– (3,1) |
– (3,0) |
– (2,0) |
|||
| Op aandelen gebaseerde betalingen die in | |||||||||
| eigenvermogensinstrumenten worden afgewikkeld | 6,5 | 5,5 | 4,0 | 12,6 | 9,1 | 6,6 | |||
| Winstbelastingen | 15,0 | 33,9 | 41,4 | 78,5 | 74,4 | 94,8 | |||
| Kasstroom voor mutaties in werkkapitaal en voorzieningen | 243,5 | 247,9 | 257,5 | 566,4 | 544,2 | 565,6 | |||
| Mutaties in voorraden | (58,5) | (49,9) | (22,6) | (124,5) | (38,0) | 3,0 | |||
| Mutaties in handelsvorderingen en overige vorderingen | (16,0) | (103,4) | 3,2 | (177,9) | 26,9 | (93,6) | |||
| Mutaties in handelsschulden en overige schulden Mutaties in voorzieningen en personeelsbeloningen |
(72,1) (4,6) |
35,4 (1,0) |
22,6 (0,7) |
77,3 1,1 |
(7,2) 3,9 |
73,1 1,0 |
|||
| 92,3 | 129,0 | 260,0 | 342,4 | 529,8 | 549,1 | ||||
| Betaalde rente | (11,5) | (8,8) | (9,0) | (17,3) | (13,9) | (31,2) | |||
| Betaalde winstbelasting | (36,1) | (64,0) | (45,1) | (98,0) | (92,3) | (88,6) | |||
| Nettokasstroom uit bedrijfsactiviteiten | 44,7 | 56,2 | 205,9 | 227,1 | 423,6 | 429,3 | |||
| Kasstroom uit investeringsactiviteiten | |||||||||
| Ontvangsten uit verkoop materiële vaste activa Ontvangsten uit verkoop overige beleggingen |
7,1 0,3 |
13,7 – |
2,1 – |
25,9 0,4 |
15,0 0,1 |
6,0 0,6 |
|||
| Ontvangen rente | 3,2 | 2,4 | 1,8 | 4,9 | 4,9 | 4,6 | |||
| Ontvangen dividenden | 0,1 | 0,2 | – | 1,0 | 2,3 | 0,2 | |||
| Verkoop dochterondernemingen, na aftrek verkochte geldmiddelen Verwerving dochterondernemingen, na aftrek verworven |
(1,2) | – | – | – | – | – | |||
| geldmiddelen | (118,2) | (2,0) | (20,1) | (53,6) | (31,9) | (85,5) | |||
| Verwerving van minderheidsbelang | – | – | – | (7,8) | – | – | |||
| Investeringen in materiële vaste activa | (218,2) | (166,3) | (72,8) | (443,8) | (320,4) | (323,0) | |||
| Mutatie in activa in aanbouw Investeringen in immateriële activa |
81,1 (2,6) |
(18,8) (10,1) |
(79,2) (0,4) |
44,8 (13,7) |
(29,3) (0,7) |
(56,9) (0,9) |
|||
| Intern ontwikkelde immateriële activa | (4,8) | (2,6) | (3,3) | (8,5) | (5,9) | (7,1) | |||
| Investeringen verwerkt volgens 'equity'-methode | (3,7) | (0,5) | (0,6) | (0,1) | – | (0,2) | |||
| Investeringen in overige beleggingen | – | – | (19,2) | (14,1) | (20,5) | (0,1) | |||
| Nettokasstroom uit investeringsactiviteiten | (256,9) | (184,0) | (191,7) | (464,6) | (386,4) | (462,3) |
Geconsolideerd kasstroomoverzicht (vervolg)
| (EUR x miljoen) | Zes maanden eindigend op 30 juni* |
Twaalf maanden eindigend op 31 december |
|||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 2011 | 2010 | 2009 | 2010 | 2009 | 2008 | ||||
| Kasstroom uit financieringsactiviteiten | |||||||||
| Uitgifte langlopende leningen | 207,0 | 72,1 | 75,8 | 172,0 | 75,1 | 100,0 | |||
| Inkoop van eigen aandelen | (68,3) | (35,8) | (12,4) | (35,8) | (12,3) | (75,7) | |||
| Betalingen uit de uitoefening van aandelenopties | (6,7) | (8,0) | (2,0) | (22,3) | (11,4) | (7,3) | |||
| Ontvangsten uit de verkoop van eigen aandelen Aflossing van leningen |
19,9 | 14,0 | 3,7 | 47,6 | 21,8 | 15,8 | |||
| Betaalde transactiekosten in verband met leningen en overige | (33,6) | (19,4) | (12,4) | (27,1) | (27,1) | (34,6) | |||
| financieringsverplichtingen | – | – | – | (0,3) | (1,4) | – | |||
| Betaalde dividenden | (62,0) | (60,4) | (56,3) | (61,7) | (58,4) | (39,6) | |||
| Nettokasstroom uit financieringsactiviteiten | 56,3 | (37,5) | (3,6) | 72,4 | (13,7) | (41,4) | |||
| Netto toename/(afname) liquide middelen in de verslagperiode | (155,9) | (164,1) | 11,8 | (165,1) | 23,5 | (74,4) | |||
| Liquide middelen per 1 januari Valutakoers- en omrekenverschillen op liquide middelen |
(218,9) (5,7) |
(59,8) 9,5 |
(81,3) 0,7 |
(59,8) 6,0 |
(81,3) (2,0) |
(6,4) (0,5) |
|||
| Liquide middelen per 30 juni/31 december | (380,5) | (214,4) | (68,8) | (218,9) | (59,8) | (81,3) | |||
| Presentatie in balans | |||||||||
| Liquide middelen | 101,7 | 84,3 | 103,0 | 81,4 | 107,8 | 113,3 | |||
| Rekening-courantkredieten banken | (482,2) | (298,7) | (171,8) | (300,3) | (167,6) | (194,6) | |||
| (380,5) | (214,4) | (68,8) | (218,9) | (59,8) | (81,3) |
Toelichting behorende tot de geconsolideerde halfjaarcijfers
Algemeen
Fugro N.V. (hierna ook te noemen 'Fugro' of de 'Vennootschap') is statutair gevestigd in Leidschendam, Nederland. De geconsolideerde halfjaarcijfers van de Vennootschap voor de zes maanden geëindigd op 30 juni 2011 bestaan uit de Vennootschap en haar dochtervennootschappen (tezamen 'de Groep' genoemd), inclusief het aandeel van de Groep in investeringen verwerkt volgens 'equity'-methode.
De geconsolideerde halfjaarcijfers zijn door de Directie opgesteld en zijn op 11 augustus 2011 goedgekeurd voor publicatie door de Raad van Commissarissen. Op de geconsolideerde halfjaarcijfers is geen accountantscontrole toegepast.
Overeenstemmingsverklaring
De geconsolideerde halfjaarcijfers zijn opgesteld in overeenstemming met IAS 34 (Interim Financial Reporting), zoals aanvaard binnen de Europese Unie. Zij bevatten niet alle informatie die is vereist voor een volledige jaarrekening en dienen in combinatie met de geconsolideerde jaarrekening 2010 van de Groep te worden gelezen. Het jaarverslag 2010 (inclusief de geconsolideerde jaarrekening over het boekjaar 2010) van de Vennootschap is op aanvraag verkrijgbaar ten kantore van de Vennootschap, Veurse Achterweg 10, Leidschendam en is ook beschikbaar op www.fugro.com.
Belangrijke grondslagen voor de financiële verslaggeving
De grondslagen toegepast in deze geconsolideerde halfjaarcijfers zijn gelijk aan de grondslagen zoals gehanteerd in de geconsolideerde jaarrekening 2010, met uitzondering van de hieronder vermelde nieuwe grondslagen, aanpassingen van grondslagen en interpretaties, welke zijn opgenomen en relevant bevonden voor Fugro voor de eerste keer. Deze grondslagen en interpretaties hebben geen materieel effect op de geconsolideerde halfjaarcijfers.
- 'Improvements to IFRSs 2010'
- IAS 24 'Related Party Disclosures'
- IAS 32 'Financial Instruments'
- IAS 34 'Interim Financial Reporting'
- IFRIC 14 'The Limit on a Defined Benefit Assets, Minimum Funding Requirements and their Interaction'
- IFRIC 19 'Extinguishing Financial Liabilities with Equity Instruments'
Schattingen
Het opstellen van de geconsolideerde halfjaarcijfers 2011 vereist dat het management beslissingen, schattingen en aannames moet maken die effect hebben op de toepassing van waarderingsgrondslagen en gerapporteerde bedragen van activa en passiva, opbrengsten en kosten. Werkelijke resultaten wijken mogelijk af van deze inschattingen.
De schattingen en gerelateerde veronderstellingen zijn gebaseerd op ervaringen uit het verleden en diverse andere factoren die onder de omstandigheden redelijk kunnen worden verondersteld. Deze vormen de basis voor beoordeling van de boekwaarden van activa en passiva welke niet kunnen worden ontleend aan andere bronnen. De schattingen en veronderstellingen worden continu geëvalueerd.
Herzieningen van schattingen worden verwerkt in de periode in welke de schatting is herzien als de herziening enkel die periode betreft, of in de periode van herziening en toekomstige perioden indien de herziening zowel de huidige als de toekomstige perioden beïnvloedt. De waarderingsgrondslagen zijn consistent toegepast door alle dochterondernemingen en geassocieerde deelnemingen voor alle perioden zoals gepresenteerd in deze geconsolideerde halfjaarcijfers.
Bij het opstellen van deze geconsolideerde halfjaarcijfers zijn voor significante beoordelingen door het management in het toepassen van de waarderingsgrondslagen en belangrijkste bronnen van schattingen met betrekking tot onzekerheden, dezelfde uitgangspunten gehanteerd zoals toegepast bij het opstellen van de geconsolideerde jaarrekening 2010.
Financieel risico
De belangrijkste aspecten van de doelstellingen en procedures van het financieel risicobeheer van de Groep zijn consistent met de doelstellingen en procedures zoals gepresenteerd in de geconsolideerde jaarrekening 2010.
Segmentenrapportage
De Groep heeft drie te rapporteren segmenten, zoals gepresenteerd in de geconsolideerde jaarrekening 2010.
| (EUR x miljoen) | Geotechniek | Survey | Geoscience | Totaal | ||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 2011 | 2010 | 2009 | 2011 | 2010 | 2009 | 2011 | 2010 | 2009 | 2011 | 2010 | 2009 | |
| Omzet | 314,0 | 335,7 | 275,0 | 584,4 | 494,8 | 511,2 | 352,1 | 270,9 | 303,6 1.250,5 1.101,4 1.089,8 | |||
| Waarvan intersegmentomzet |
24,7 | 22,0 | 18,1 | 22,7 | 29,3 | 20,2 | 27,8 | 7,7 | 16,2 | 75,2 | 59,0 | 54,5 |
| Segmentwinst (of -verlies) voor belasting |
28,4 | 40,9 | 43,1 | 108,3 | 103,0 | 127,9 | 37,0 | 51,8 | 61,8 | 173,7 | 195,7 | 232,8 |
| Segmentactiva | 633,7 | 581,7 | 468,2 1.216,1 | 968,4 | 816,6 1.314,7 1.143,9 | 887,2 3.164,5 2.694,0 2.172,0 |
| Winst of verlies | ||||
|---|---|---|---|---|
| (EUR x miljoen) | 2011 | 2010 | 2009 | |
| Totaal winst of (verlies) van de te rapporteren segmenten vóór winstbelasting Niet-toegerekende bedragen: |
173,7 | 195,7 | 232,8 | |
| – | Overige algemene lasten | (57,3) | (56,7) | (56,2) |
| – | Nettofinancieringslasten | 2,3 | (0,9) | (19,6) |
| – | Aandeel in resultaat van deelnemingen verwerkt volgens de 'equity'-methode (na winstbelastingen) |
– | 0,6 | 0,6 |
| Geconsolideerde winst vóór winstbelasting | 118,7 | 138,7 | 157,6 |
Lagere bezetting van geotechnische schepen werd deels gecompenseerd door inkomsten van het herstructureren van de verkoopovereenkomst van landpositioneringssignalen met Trimble.
Niet-toegerekende activa bestaan voornamelijk uit centraal beheerde materiële vaste activa, investeringen verwerkt volgens 'equity'-methode en overige investeringen, uitgestelde belastingvorderingen, actuele belastingvorderingen, activa met betrekking tot afgeleide financiële instrumenten en liquide middelen die gebruikt worden als deel van de financiering voor de Groep.
Overige algemene lasten 2011, 2010 en 2009 hebben betrekking op (corporate) kosten, afschrijvingen op nietoperationele materiële vaste activa alsmede op bepaalde materiële vaste activa die door meerdere operationele segmenten worden gebruikt, maar die centraal worden beheerd.
Seizoensinvloeden
Fugro's omzet ligt in de tweede helft van het kalenderjaar in het algemeen boven die in het eerste halfjaar.
Overnames en verkopen van ondernemingen en activiteiten
- Begin maart heeft Fugro 100% van de aandelen verkregen in TSmarine Group Holdings Pty Ltd (TSM) en diens dochterondernemingen. De omzet in 2010 was ongeveer EUR 90,0 miljoen en de onderneming heeft 170 personeelsleden in dienst. De goodwill bedraagt EUR 65,7 miljoen. De afronding van de 'purchase price allocation' zal in het tweede halfjaar van 2011 plaatsvinden.
- In april heeft Fugro 100% van de aandelen verkregen in Bluestone Offshore Pte Ltd. De omzet in 2010 is ongeveer EUR 14,0 miljoen en de onderneming heeft 40 personeelsleden in dienst. De goodwill bedraagt EUR 15,0 miljoen. De afronding van de 'purchase price allocation' zal in het tweede halfjaar van 2011 plaatsvinden.
- Eveneens in april heeft Fugro 100% van de aandelen verkregen in De Regt Marine Cables B.V. De omzet in 2010 was ongeveer EUR 25,0 miljoen en de onderneming heeft 110 personeelsleden in dienst. De goodwill
bedraagt EUR 36,5 miljoen. De afronding van de 'purchase price allocation' zal in het tweede halfjaar van 2011 plaatsvinden.
- In juni heeft Fugro de 'seismic processing business' van Kelman Technologies in Canada overgenomen. De omzet in 2010 was ongeveer EUR 8,4 miljoen en Fugro heeft 40 personeelsleden overgenomen. De goodwill bedraagt EUR 4,4 miljoen. De afronding van de 'purchase price allocation' zal in het tweede halfjaar van 2011 plaatsvinden.
- In maart heeft Fugro haar activiteiten in Zuid-Frankrijk verkocht. Onderdeel van deze transactie was het overnemen van 70 personeelsleden, materiële vaste activa en de gehele orderportefeuille van de vestigingen in Aix (Luynes), Montpellier (Jacou), Toulouse (Balma) en Bordeaux.
Effecten van overnames en verkopen tot en met 30 juni 2011
De aankoop van TSM had de volgende effecten op de activa en verplichtingen van de Groep:
| (EUR x miljoen) | Verantwoorde bedragen bij overname over de eerste zes maanden van |
|---|---|
| 2011 | |
| Materiële vaste activa | 16,4 |
| Uitgestelde belastingvorderingen | 6,0 |
| Voorraden | 1,0 |
| Handelsvorderingen en overige vorderingen | 28,5 |
| Actuele belastingvorderingen | 1,9 |
| Liquide middelen | (0,7) |
| Uitgestelde belastingverplichtingen | (1,4) |
| Handelsschulden en overige schulden | (39,2) |
| Netto geïdentificeerde activa en verplichtingen | 12,5 |
| Goodwill op overname | 65,7 |
| Te betalen bedragen | (6,9) |
| Betaalde vergoedingen in geld | 71,3 |
| Gekochte liquide middelen | 0,7 |
| Nettokasuitstroom | 72,0 |
De overige overnames hadden de volgende effecten op de activa en verplichtingen van de Groep:
| (EUR x miljoen) | Verantwoorde bedragen bij overname over de eerste zes maanden |
|||||
|---|---|---|---|---|---|---|
| 2011 | 2010 | 2009 | ||||
| Materiële vaste activa | 20,0 | – | 2,2 | |||
| Immateriële activa | 1,8 | – | – | |||
| Overige vaste activa | 0,1 | – | 1,5 | |||
| Uitgestelde belastingvorderingen | – | – | 0,1 | |||
| Voorraden | 1,4 | – | 0,3 | |||
| Handelsvorderingen en overige vorderingen | 7,6 | – | 2,8 | |||
| Actuele belastingvorderingen | 0,2 | – | 0,6 | |||
| Liquide middelen | 2,8 | – | 3,1 | |||
| Leningen en overige financieringsverplichtingen | (23,6) | – | (0,8) | |||
| Actuele belastingverplichtingen | – | – | (0,3) | |||
| Schulden aan leveranciers en overige kortlopende verplichtingen | (16,3) | – | (0,8) | |||
| Netto geïdentificeerde activa en verplichtingen | (6,0) | – | 8,7 | |||
| Goodwill op overnames | 56,2 | 2,0 | 14,5 | |||
| Te betalen bedragen | (1,2) | – | – | |||
| Betaalde vergoedingen in geld | 49,0 | 2,0 | 23,2 | |||
| (Gekochte) verkochte liquide middelen | (2,8) | – | (3,1) | |||
| Nettokasuitstroom | 46,2 | 2,0 | 20,1 |
De verkopen hadden de volgende effecten op de activa en verplichtingen van de Groep:
| (EUR x miljoen) | Verantwoorde bedragen bij overname over de eerste zes maanden van |
|---|---|
| 2011 | |
| Materiële vaste active Handelsvorderingen en overige vorderingen Actuele belastingvorderingen Handelsschulden en overige schulden |
(0,1) (1,2) 0,6 0,6 |
| Totaal netto geïdentificeerde activa en verplichtingen Verkoopprijs |
(0,1) 1,3 |
| Betaalde vergoedingen in geld Verkochte liquide middelen |
1,2 – |
| Nettokasuitstroom | 1,2 |
De overige overnames zijn in de tabel hierboven gecombineerd aangezien geen van hen individueel als materieel wordt beschouwd. Tevens omvatten de overnames van 2011 een bedrag van EUR 0,3 miljoen gerelateerd aan
aanpassingen over voorgaande perioden als gevolg van het afronden van de 'purchase price allocation' procedures (2010: nihil).
Als bovenstaande overnames hadden plaatsgevonden op 1 januari, dan was de geconsolideerde interim-omzet van de Groep circa EUR 30 miljoen hoger geweest.
De overnames in 2011 droegen EUR 0,2 miljoen negatief bij aan het halfjaarresultaat van Fugro. Voor geheel 2011 zullen de overnames naar verwachting ongeveer EUR 1,2 miljoen positief bijdragen.
De naar aanleiding van de overnames opgenomen goodwill is voornamelijk toe te rekenen aan marktaandeel, de expertise en technische kwaliteiten van de medewerkers van de overgenomen onderneming en de
synergievoordelen die naar verwachting zullen voortvloeien uit de integratie van de ondernemingen met de bestaande divisies. De verantwoorde goodwill is naar verwachting niet fiscaal aftrekbaar.
Voor de overnames in 2011 is de reële waarde van de activa en passiva voorlopig gezien het tijdstip van overname. Fugro rond momenteel de allocatie van de koopprijs af.
De Groep heeft voor EUR 2,2 miljoen uitgegeven aan aquisitiegerelateerde kosten met betrekking tot extern juridisch advies en 'due diligence'-kosten. De juridische en 'due diligence'-kosten zijn opgenomen onder overige bedrijfskosten in de gerealiseerde resultaten.
Impairment tests
In de eerste zes maanden van 2011, net als in voorgaande periodes, heeft Fugro geëvalueerd of er indicaties zijn voor impairment van goodwill en overige significante activa. Geen indicaties zijn geconstateerd voor impairment van goodwill en overige significante activa of redenen om nieuwe impairment tests uit te voeren.
Voorraden seismische en geologische data
Voorraden seismische en geologische data worden gewaardeerd tegen kostprijs of netto-opbrengstwaarde indien deze lager is. Gedurende de eerste zes maanden van 2011 werd EUR 32,4 miljoen (eerste zes maanden van 2010: EUR 38,1 miljoen) verantwoord onder externe kosten.
Belasting naar de winst
Acute belastingen
De acute belastinglast voor de gepresenteerde interim-periode is de verwachte te betalen belasting voor de periode, berekend tegen het geschatte gewogen gemiddelde effectieve jaarlijkse belastingpercentage, toegepast op het bedrijfsresultaat voor belastingen. De effectieve belastingdruk voor de eerste zes maanden van 2011 was 12,6% (voor geheel 2010: 21,9% en voor de eerste zes maanden van 2010: 24,4%). De verandering in het effectieve belastingpercentage werd hoofdzakelijk veroorzaakt door een verandering in de geografische samenstelling van het belastbare inkomen en het opnemen van belastingverliezen.
Acute belasting voor de huidige en vorige verslagperioden is gepresenteerd als kortlopende verplichting tot het bedrag dat nog niet betaald is. Vooruitbetaalde bedragen worden weergegeven als kortlopende vordering.
Uitgestelde belastingen
Waardering van uitgestelde belastingen is gebaseerd op de verwachte manier van afwikkeling of realisatie. De primaire componenten van de opgenomen uitgestelde belastingvorderingen bevatten tijdelijke verschillen gerelateerd aan materiële vaste activa, personeelgerelateerde voorzieningen en tot waardering gebrachte fiscaal compenseerbare verliezen.
De primaire componenten van de opgenomen uitgestelde belastingschulden bevatten tijdelijke verschillen gerelateerd aan immateriële activa, materiële vaste activa en voorraden.
Het totaal van uitgestelde belastingen direct verwerkt in het eigen vermogen was EUR 0,1 miljoen voor de eerste zes maanden van 2011 (eerste zes maanden 2010: EUR 8,7 miljoen).
Materiële vaste activa
Overnames en verkopen
Gedurende de eerste zes maanden eindigend 30 juni 2011 heeft de Groep activa aangekocht voor EUR 218,2 miljoen (eerste zes maanden eindigend 30 juni 2010: EUR 166,3 miljoen) exclusief activa overgenomen via overnames. Activa met een nettoboekwaarde van EUR 4,1 miljoen werden verkocht gedurende de eerste zes maanden eindigend 30 juni 2011 (eerste zes maanden eindigend 30 juni 2010: EUR 7,5 miljoen), resulterend in een winst van EUR 3,4 miljoen (eerste zes maanden eindigend 30 juni 2010: winst EUR 1,4 miljoen), welke is opgenomen onder overige bedrijfsopbrengsten in het geconsolideerd overzicht van gerealiseerde en nietgerealiseerde resultaten.
Aangegane investeringsverplichtingen
Op 31 december 2010 had de Groep contractuele verplichtingen voor de aanschaf van materiële vaste activa ten bedrage van EUR 235,9 miljoen. Gedurende de eerste zes maanden van 2011 heeft EUR 119,5 miljoen van deze verplichtingen geleid tot investeringen in materiële vaste activa (inclusief activa in aanbouw).
Op 30 juni 2011 heeft de Groep voor EUR 194,0 miljoen aan contractuele verplichtingen voor de aanschaf van materiële vaste activa (30 juni 2010: EUR 412,3 miljoen).
| Immateriële activa | |||
|---|---|---|---|
| Goodwill Overzicht van het verloop in de boekwaarde |
|||
| (EUR x miljoen) | 2011 | 2010 | 2009 |
| Aanschafwaarde | |||
| Balans op 1 januari Aankoop dochterondernemingen |
526,6 121,6 |
459,7 2,0 |
418,6 14,5 |
| Aanpassing voorgaande boekjaren* Effect van omrekenverschillen vreemde valuta |
0,3 (14,1) |
6,3 33,6 |
(0,1) 21,6 |
| Balans op 30 juni | 634,4 | 501,6 | 454,6 |
* Aanpassing voorgaande boekjaren heeft betrekking op finalisering van toerekening van de aankoopprijs.
| Boekwaarde | |||
|---|---|---|---|
| Op 1 januari | 526,6 | 459,7 | 418,6 |
| Op 30 juni | 634,4 | 501,6 | 454,6 |
Eigen vermogen
Gestort en opgevraagd kapitaal en agioreserve
De Groep heeft de volgende mutaties in het gestort en opgevraagd kapitaal opgenomen als gevolg van de uitgifte van gewone aandelen voor het stockdividend 2010:
Voor de zes maanden eindigend op 30 juni
| (EUR x miljoen) | Aandelenkapitaal | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 2011 | 2010 | 2009 | 2011 | 2010 | 2009 | |||
| Uitgifte van aandelen | 0,1 | 0,1 | 0,1 | (0,1) | – | – |
Reserve voor eigen aandelen
Fugro koopt en verkoopt eigen aandelen ten behoeve van het optieplan. De kostprijs van door de vennootschap gehouden eigen aandelen wordt verantwoord als een reserve binnen het eigen vermogen. Gedurende de eerste zes maanden van 2011 heeft de Groep 1,2 miljoen eigen aandelen ingekocht. In dezelfde periode heeft de Groep 437.300 aandelen verkocht, leidend tot een toename van de reserve voor eigen aandelen van EUR 13,2 miljoen.
Dividend
Volgend op de goedkeuring van het dividendvoorstel over 2010 van EUR 1,50 per aandeel in contanten of in (certificaten van) aandelen, met een nominale waarde van EUR 0,05, werden de volgende dividenden door de Groep uitgekeerd:
| Voor de zes maanden eindigend op 30 juni | |||
|---|---|---|---|
| (EUR x miljoen) | 2010 | 2009 | 2008 |
| EUR 1,50 per gewoon aandeel (2010: EUR 1,50; 2009: EUR 1,50) | 122,1 | 118,2 | 114,9 |
Ongeveer 52% van de aandeelhouders heeft gekozen voor uitkering van het dividend over 2010 in aandelen. Fugro heeft hiervoor 1.123.297 nieuwe aandelen uitgegeven.
Voorzieningen
Op 31 december 2010 is een voorziening van EUR 5,2 miljoen verantwoord, hoofdzakelijk in verband met lopende juridische procedures. In de eerste helft van 2011 is deze voorziening afgenomen met EUR 1,7 miljoen. De Groep is betrokken bij een aantal procedures in diverse delen van de wereld, waaronder de Verenigde Staten van Amerika. Deze procedures vloeien voort uit de normale bedrijfsactiviteiten en Fugro treedt op als eisende of gedaagde partij. De Directie ziet erop toe dat de belangen van de onderneming naar beste kunnen worden verdedigd.
Fugro heeft adequate voorzieningen voor deze claims opgenomen indien er een redelijke verwachting is dat een betaling noodzakelijk zou kunnen zijn en wanneer een redelijke schatting van het bedrag te maken is. Deze schattingen worden periodiek geëvalueerd en indien nodig aangepast. Gezien de verwachte doorlooptijd van de (juridische) procedures van zaken waarvoor een voorziening is getroffen, verwacht Fugro niet dat de afwikkeling in de komende twaalf maanden geëffectueerd zal zijn. De verwachte uitkomst is contant gemaakt tegen een rentevoet van 4,5% en is gebaseerd op de beste inschatting door de Directie. De definitieve uitkomst kan van deze inschattingen afwijken en zal in dat geval leiden tot aanpassingen van deze voorzieningen.
Personeelsbeloningen
Pensioenlasten voor de interim-periode zijn naar rato berekend op basis van de actuarieel vastgestelde pensioenlast op jaareinde van het voorgaande jaar, aangepast voor significante gebeurtenissen, waaronder lager dan verwacht rendement op fondsbeleggingen. De post personeelsbeloningen is door dergelijke aanpassingen EUR 1,0 miljoen toegenomen ten opzichte van 31 december 2010.
Leningen en overige financieringsverplichtingen
Voor de zes maanden eindigend op 30 juni
| (EUR x miljoen) | 2011 | 2010 | 2009 |
|---|---|---|---|
| Bankleningen | 680,0 | 407,0 | 355,0 |
| Private Placement leningen | 102,5 | 116,8 | 104,7 |
| Hypothecaire leningen | 5,8 | 6,5 | 6,5 |
| Overige leningen | 8,7 | 7,2 | 19,8 |
| Subtotaal | 797,0 | 537,5 | 486,0 |
| Af: gedeelte leningen dat komend jaar afgelost dient te worden | 227,2 | 23,7 | 24,3 |
| 569,8 | 513,8 | 461,7 | |
Begin 2010 is overeenstemming bereikt met ABN AMRO Bank N.V. voor een kredietfaciliteit van EUR 50 miljoen, tegen soortgelijke condities als de kredietfaciliteiten die reeds afgesloten waren, aflopend in april 2012. Begin 2011 is overeenstemming bereikt om de faciliteit te verhogen van EUR 50 miljoen tot EUR 100 miljoen onder dezelfde voorwaarden en condities.
Op 28 februari 2011 heeft Fugro een brugfaciliteit afgesloten met Rabobank van USD 150 miljoen. De faciliteit vervalt per 30 september 2011. De rentelasten worden berekend op basis van LIBOR plus 75 basispunten.
In april 2011 heeft Fugro een brugfaciliteit afgesloten met ING Bank N.V. van EUR 50 miljoen. De faciliteit vervalt in oktober 2011. De rentelasten worden berekend op basis van EURIBOR plus 135 basispunten.
In het tweede kwartaal van 2011 is Fugro besprekingen aangegaan met betrekking tot nieuwe US Private Placement (USPP) leningen. In totaal heeft Fugro leningen zeker gesteld in US dollars en (in US dollars omgerekende) andere valuta voor een totaal bedrag van USD 909 miljoen met 27 beleggers in de Verenigde Staten en het Verenigd Koninkrijk. De oorspronkelijke valuta zijn USD 750 miljoen, EUR 35 miljoen en GBP 67,5 miljoen. De looptijden van deze US Private Placement leningen zijn 7, 10 en 12 jaar. De gemiddelde coupon is ongeveer 4,5%.
Fugro heeft ook overeenstemming bereikt voor de herfinanciering van de bestaande bilaterale kredietfaciliteiten die in april 2012 aflopen. De nieuwe gecommitteerde bilaterale bankfaciliteiten hebben een looptijd van 5 jaar en lopen in 2016 af. Het totale bedrag van de gecommitteerde bilaterale faciliteiten is EUR 725 miljoen. De faciliteiten hebben een rentevoet van EURIBOR plus 130 BPS.
De documentatie voor de USPP en de gecommitteerde bilaterale faciliteiten bevindt zich in de afrondingsfase.
Met de hernieuwde financiering is Fugro goed gepositioneerd om haar strategie van verdere groei voort te zetten.
Voor de Private Placement leningen, bankleningen en kredietfaciliteiten is Fugro gehouden aan bepaalde financiële condities welke zijn gepresenteerd in de geconsolideerde jaarrekening 2010. Per 30 juni 2011 voldoet Fugro aan deze condities.
Op aandelen gebaseerde betalingen
Als onderdeel van het optieprogramma voor medewerkers kent Fugro jaarlijks opties op aandelen toe aan medewerkers afhankelijk van hun bijdrage aan de ontwikkeling van de langetermijnstrategie. De voorwaarden van het optieprogramma zijn toegelicht in de geconsolideerde jaarrekening 2010. De opties worden jaarlijks aan het eind van het jaar toegekend.
In de eerste zes maanden van 2011 is een geschatte last van EUR 6,5 miljoen (30 juni 2010: EUR 5,5 miljoen) in de gerealiseerde resultaten verantwoord voor optiekosten die naar verwachting ten laste van het boekjaar 2011 zullen komen. De hierin begrepen kosten met betrekking tot de toezegging over 2011 zijn gebaseerd op de koers van het Fugro-aandeel per 30 juni 2011.
Verbonden partijen
De leden van de Directieraad ontvangen een beloning in de vorm van personeelsbeloningen op korte termijn, vergoedingen na pensionering en op aandelen gebaseerde betalingen (zie voorgaande toelichting). De totale personeelsbeloning van de Directieraad bedroeg over het eerste halfjaar van 2011 EUR 4,7 miljoen (eerste halfjaar 2010: EUR 4,5 miljoen).
Gebeurtenissen na balansdatum
- In juli 2011 besloot EMGS een in 2010 aan Fugro verstrekte lening van USD 20 miljoen terug te betalen.
- In juli 2011 heeft Fugro de overname van Sial Geoscience Consulting and Engineering Sti. in Turkije afgerond. Sial is een vooraanstaande Turkse geotechnische consultant die vakkennis verleent aan grote ondernemingen en de overheid op het gebied van bouw en infrastructuur. De onderneming is gevestigd in Ankara en heeft 20 werknemers. De overnamesom bedroeg EUR 4 miljoen.
- In juli 2011 heeft Fugro overeenstemming bereikt over de overname van AOA Geophysics Inc. in Houston. De onderneming verleent geoscience consultancy aan de offshore olie- en gasindustrie en heeft 14 werknemers. De overnamesom bedroeg USD 1 miljoen.