Fugro N.V. — Annual Report 2009

Mar 5, 2010

f u g ro n . v. J a a r v e r s l a g 2 0 0 9

Fugro N.V. Veurse Achterweg 10 Postbus 41 2260 AA Leidschendam Telefoon 070 - 3111422 Telefax 070 - 3202703 E-mail: holding@fugro.com www.fugro.com Handelsregisternummer 27120091 BTW-nummer 00 56 21 409 B01

Inhoudsopgave

■	Bericht van de President-Directeur	2
■	Fugro in één oogopslag	3
	Belangrijke ontwikkelingen 2009	3
	Kerncijfers	4
	Missie en profiel	6
	Fugro's activiteiten	7
	Financiële doelstellingen en strategie	8
	Aandeelhoudersinformatie	10
■	Verslag van de Raad van
	Commissarissen	15
■	Verslag van de Directie	21
	Algemeen	21
	Overnames	21
	Capaciteitsplanning	23
	Financieel	24
	Dividendvoorstel	29
	Marktontwikkelingen en trends	29
	Orderportefeuille	31
	Gebeurtenissen na balansdatum	32
	Vooruitzichten	32
	Belangrijke en interessante opdrachten	34
	Divisie Geotechniek	36
	Divisie Survey	38
	Divisie Geoscience	40
■	Thema: Breed dienstenspectrum	43
■	Algemene informatie	56
	Maatschappelijk verantwoord ondernemen (MVO)	56
	Veiligheid, welzijn en milieu (HSE)	63
	Informatie- en communicatietechnologie (ICT)	64
	Onderzoek en ontwikkeling	64
■	Risicobeheer	65
■	Corporate governance	70

■		Jaarrekening 2009	79
	1	Geconsolideerd overzicht van gerealiseerde
		en niet-gerealiseerde resultaten	80
	2	Geconsolideerde balans	82
	3	Geconsolideerd mutatieoverzicht
		van het eigen vermogen	83
	4	Geconsolideerd kasstroomoverzicht	85
	5	Toelichting op de geconsolideerde jaarrekening	87
	6	Dochterondernemingen en investeringen van
		Fugro N.V. verwerkt volgens 'equity'-methode	150
	7	Vennootschappelijke balans	153
	8	Vennootschappelijke winst- en verliesrekening	154
	9	Toelichting op de vennootschappelijke
		jaarrekening	155
		10 Overige gegevens	160
		Verslag van Stichting Administratiekantoor Fugro	163
		Meerjarenoverzicht	166
		Woordenlijst	168

Jaarverslag 2009

■ Bericht van de President-Directeur

G e a c h t e a a n d e e l h o u d e r s e n andere betrokkenen,

Ten gevolge van de door de financiële crisis veroorzaakte economische recessie zijn de marktomstandigheden in zeer korte tijd drastisch veranderd. Dit uitte zich in het afgelopen jaar in teruglopende bestedingen door onze opdrachtgevers. Na enkele jaren van schaarste aan capaciteit, is er nu onderbezetting van de beschikbare middelen in een aantal marktsegmenten, met als gevolg druk op de prijzen.

We hebben daarop gereageerd met kostenbesparingen en capaciteitsaanpassingen zoals het beëindigen van de huur van enkele schepen. Helaas was het ook noodzakelijk personeel bij enkele bedrijfsonderdelen te verminderen. Maar er waren ook positieve ontwikkelingen, zoals de toegenomen werkzaamheden voor windmolenparken op zee en de grotere inzet van ROV's bij installatiewerk op zee.

De veranderde omstandigheden hebben ertoe geleid dat na enkele recordjaren de omzet en het resultaat in 2009 lager zijn uitgekomen dan in het jaar ervoor. De omzet daalde met 5% tot EUR 2,05 miljard en de nettowinst liep met 7% terug tot EUR 263,4 miljoen.

Dankzij onze gezonde financiële positie zijn we in staat om, ondanks de moeilijke marktomstandigheden, onze investeringen in mensen, technologie en materieel voort te zetten met het oog op verdere groei in de toekomst. Het inzetten van goed opgeleid en ervaren personeel en 'state-of-the-art' apparatuur blijft essentieel om succesvol in te kunnen spelen op nieuwe mogelijkheden die zich aandienen, zoals het werken in steeds dieper water, de ontwikkelingen voor alternatieve energiewinning, nauwkeurige kartering vanuit de lucht etcetera. Verder in dit jaarverslag worden enkele van deze ontwikkelingen nader toegelicht onder het thema: 'Breed dienstenspectrum'.

Vooruitkijkend zien we enkele signalen in de markt die erop kunnen duiden dat het ergste wellicht voorbij is, maar een wereldwijd herstel zal ongetwijfeld met horten en stoten gepaard gaan. Met het herstel van de olieprijs tot zo'n USD 75 per vat zou de voor Fugro zeer belangrijke olie- en gassector weer ruimte moeten hebben om te gaan investeren in de voor de toekomst benodigde exploratieen productiecapaciteit. Ook andere sectoren waarin we actief zijn, kunnen weer aantrekken bij een verdergaand herstel van de wereldeconomie.

Met de in het afgelopen jaar genomen noodzakelijke maatregelen staat Fugro er goed voor om ook onder de huidige economische omstandigheden haar activiteiten succesvol voort te zetten. Met wereldwijd zo'n 13.500 enthousiaste en goed opgeleide medewerkers zijn we er klaar voor om mee te groeien met een verder economisch herstel. Ons vertrouwen in de toekomst uit zich ook in het voorstel om het dividend op hetzelfde niveau te handhaven als vorig jaar.

Hoogachtend,

Fugro N.V.

Ir. K.S. Wester President-Directeur

■ Fugro in één oogopslag

■ Belangrijke ontwikkelingen 2009

• Fugro's omzet daalde in 2009 met 4,7% tot EUR 2.053,0 miljoen (2008: EUR 2.154,5 miljoen). De omzet daalde autonoom met 5,6% en de omzet steeg met 1,1% als gevolg van overnames. Het valuta-effect was 0,2% negatief.
• De nettowinst daalde met 7,1% tot EUR 263,4 miljoen (2008: EUR 283,4 miljoen).
• De nettowinstmarge daalde tot 12,8% (2008: 13,2%).
• Winst voor rente, belasting, afschrijvingen en amortisatie (EBITDA) steeg met 3,0% tot EUR 551,1 miljoen.
• Het resultaat uit bedrijfsactiviteiten (EBIT) daalde met 4,7% tot EUR 367,4 miljoen (2008: EUR 385,7 miljoen).

• Alle drie divisies waren winstgevend. Echter, de divisie Geoscience, waaronder de onderzoeksactiviteiten naar nieuwe wingebieden vallen, zag een duidelijke afname van de winst. De divisie Geotechniek en de divisie Survey konden de gevolgen van de gewijzigde marktsituatie grotendeels beperken.

• De gewone winst per aandeel daalde met 10,8% tot EUR 3,46 (2008: EUR 3,88). De kasstroom per aandeel was 0,3% lager en bedroeg EUR 5,99 (2008: EUR 6,01).

• Voorgesteld wordt het dividend voor 2009 te handhaven op EUR 1,50 per (certificaat van) gewoon aandeel (2008: EUR 1,50), dat naar keuze kan worden opgenomen in contanten of in (certificaten van) gewone aandelen.
• Aan de investeringen voor de capaciteitsvernieuwing en -uitbreiding, waartoe in 2006 werd besloten, werd volgens schema vastgehouden en bedroegen in 2009 EUR 250,0 miljoen.
• De omzet op jaarbasis van de in 2009 overgenomen ondernemingen bedraagt EUR 34,8 miljoen, terwijl met de overnames een bedrag was gemoeid van in totaal EUR 37,5 miljoen.
• Begin 2010 bedroeg de orderportefeuille EUR 1.364,0 miljoen, vergeleken met EUR 1.600,4 miljoen aan het begin van 2009, hetgeen14,8% lager is. De orderportefeuille dekt acht maanden werk.

Het begrip 'aandelen' dat in dit jaarverslag wordt gebruikt voor aandelen uitgegeven door Fugro N.V. omvat tevens de certificaten van aandelen uitgegeven door Stichting Administratiekantoor Fugro (hierna ook genoemd 'Administratiekantoor'), tenzij de context iets anders vereist of dat uit de context blijkt dat dit niet het geval is. Meer informatie kan worden gevonden op pagina 74.

		Wijziging
■ K e r n c i j f e r s	2009	in %	2008	2007
Resultaat (x EUR miljoen)
Omzet	2.053,0	(4,7)	2.154,5	1.802,7
Brutowinst (netto-omzet eigen diensten)	1.428,6	(0,3)	1.432,2	1.197,9
Resultaat uit bedrijfsactiviteiten (EBIT)	367,4	(4,7)	385,7	324,8
Winst voor rente, belasting, afschrijvingen en amortisatie (EBITDA)	551,1	3,0	535,2	439,6
Kasstroom	456,8	4,1	438,9	337,1
Nettowinst	263,4	(7,1)	283,4	216,2
Nettowinstmarge (%)	12,8		13,2	12,0
Rentedekking (factor)	47,8		14,1	13,1
Vermogen (x EUR miljoen)
Balanstotaal	2.366,3	11,4	2.123,3	1.700,1
Totaal eigen vermogen	1.199,5	28,2	935,8	707,0
Solvabiliteit (%)	50,2		43,7	41,2
Rendement op eigen vermogen (%)	24,9		35,9	35,4
Rendement op geïnvesteerd vermogen (%)	23,5		29,7	30,0
Activa (x EUR miljoen)
Materiële vaste activa	1.043,2	21,4	859,1	599,3
Investeringen (inclusief acquisities en activa in aanbouw)	359,6	(8,8)	394,4	341,1
waarvan: activa van overnames	9,9		14,4	8,7
investeringen activa in aanbouw	320,4 29,3		323,0 57,0	291,0 41,4
Afschrijvingen op materiële vaste activa	173,6	23,6	140,4	107,7
Gegevens per aandeel (x EUR 1,–) 1)
Eigen vermogen	15,08	24,8	12,12	9,94
Resultaat uit bedrijfsactiviteiten (EBIT)	4,82	(8,9)	5,29	4,67
Kasstroom	5,99	(0,3)	6,01	4,84
Nettowinst	3,46	(10,8)	3,88	3,11
Dividend over het betreffende verslagjaar	1,50	0,0	1,50	1,25
Koers op jaareinde	40,26		20,485	52,80
Hoogste koers	41,85		59,95	62,00
Laagste koers Gemiddelde koers-winstverhouding	19,085 8,8		19,32 10,2	34,91 15,6
Dividendrendement (%) over de gemiddelde koers 2)	4,9		3,8	2,6
Uitgegeven aandelen (in duizenden)
Op jaareinde	78.772		76.608	70.421
Dividendgerechtigd	77.554		75.138	69.879
Gemiddeld	76.210		73.048	69.614
Aantal medewerkers
Op jaareinde	13.482	(1,1)	13.627	11.472

2005	2006
1.160,6	1.434,3
754,9	931,2
144,1	211,6
218,8	295,9
176,1 99,4	226,1 141,0
8,6	9,8
7,2	10,9
1.138,7	1.405,7
470,8	565,8
40,9	40,0
30,4	28,6
22,3	23,7
262,8	412,2
90,4	245,9
10,1	21,0
78,8	182,9
1,5	42,0
69,4	78,2
6,76	8,08
2,18	3,08
2,67	3,29
1,51	2,05
0,60	0,83
27,13	36,20
27,40	36,64
15,14 14,1	27,13 15,5
2,8	2,6
68.825	69.582
67.886	68.839
65.976	68.761
8.534	9.837

Resultaat voor rente, belas ting, afschrijvingen en amortisatie (EBITDA) (x EUR 1 mln.)

1) Nadere gegevens over de winst per aandeel zijn te vinden in toelichting 5.45 op de jaarrekening (pagina's 127 en 128).

2) Dividend over het jaar, te betalen in het volgend jaar gedeeld door het gemiddelde van hoogste en laagste aandelenkoers in het jaar.

■ M i s s i e e n p ro f i e l

M i s s i e

De missie van Fugro is om 's werelds meest vooraanstaande dienstverlener te zijn in het verzamelen en interpreteren van gegevens van het aardoppervlak en onderliggende lagen, en in het adviseren en ondersteunen van infrastructurele ontwikkelingen op het land, langs de kust en op de zeebodem.

Fugro voert haar activiteiten overal ter wereld uit, op het land, op zee en vanuit de lucht en deze zijn primair gericht op de:

• olie- en gasindustrie;
• bouw;
• mijnbouw; en
• overheden.

Fugro realiseert deze missie door:

• klantgerichtheid;
• innovatieve dienstverlening van hoge kwaliteit;
• professionele, gespecialiseerde medewerkers;
• geavanceerde, unieke technologieën en systemen;

• een wereldwijde aanwezigheid, waarbij kennisuitwisseling en samenwerking, zowel intern als extern met de opdrachtgever, centraal staan.

Profiel

Fugro voorziet in de mensen, het materieel, de kennis en de technologie die nodig zijn ter ondersteuning van de exploratie, productie en transport van 's werelds natuurlijke grondstoffen. Fugro voorziet haar opdrachtgevers ook van technische gegevens en informatie die nodig zijn om bouwwerken en infrastructuur op een veilige, betrouwbare en efficiënte wijze te ontwerpen, te bouwen en te onderhouden.

Fugro is een onafhankelijke dienstverlener en heeft geen commerciële of andere directe belangen in de projecten van haar opdrachtgevers. Omdat Fugro vaak al in het beginstadium bij (mogelijke) projecten is betrokken, is vertrouwelijkheid omtrent Fugro's betrokkenheid in veel gevallen essentieel.

Fugro's opdrachtgevers zijn op veel plaatsen en onder verschillende omstandigheden actief. Om op de best mogelijke manier aan de wensen van de opdrachtgevers te kun-

nen voldoen, kent Fugro een decentrale en op de opdrachtgever gerichte organisatiestructuur. Fugro biedt een breed scala van diensten aan vanuit een wereldwijd netwerk van vestigingen, waarbij onder velerlei werkomstandigheden wordt gewerkt.

Fugro streeft naar het bereiken van sterke marktposities gebaseerd op (zelf ontwikkelde) technologieën, hoogwaardige dienstverlening en sterke internationale dan wel regionale aanwezigheid.

Fugro werd opgericht in 1962 en sinds 1992 genoteerd aan Euronext Amsterdam. De onderneming maakt sinds september 2008 deel uit van de AEX-index.

Fugro groeit zowel autonoom als door middel van overnames en had eind 2009 zo'n 13.500 medewerkers in dienst in meer dan 50 landen.

■ F ugro's activiteiten

Fugro voorziet in een breed pakket activiteiten dat vanuit een wereldwijd netwerk van kantoren en bedrijfsruimten geleverd wordt. Diensten die lokaal worden verleend, worden ondersteund door de wereldwijd aanwezige specialistische kennis en ervaren medewerkers.

Teneinde voor opdrachtgevers een optimaal resultaat te bereiken, worden de activiteiten en diensten van Fugro vaak gecombineerd aangeboden. Fugro biedt wereldwijd een uniek scala aan activiteiten aan. Deze activiteiten zijn ondergebracht in drie divisies: Geotechniek, Survey en Geoscience.

Geotechniek

De divisie Geotechniek onderzoekt de fysische en geologische eigenschappen van de aardbodem door gebruik van (in eigen beheer) ontwikkelde technologieën, verleent advies bij het ontwerp van funderingen en voert bouwmaterialenonderzoek uit. Deze diensten ondersteunen wereldwijd projecten van opdrachtgevers op het land, langs de kust en op zee, waaronder in diep water. De diensten worden wereldwijd gebruikt voor een groot aantal toepassingen, waaronder de ondersteuning van infrastructurele projecten, de bouw, waterkeringen en het ontwerp van olie- en gasinstallaties.

Survey

De divisie Survey verleent een reeks van diensten ter ondersteuning van de activiteiten van de olie- en gasindustrie, maar ook ten behoeve van andere opdrachtgevers zoals overheden, de bouw- en transportsector en landbouw. Op zee vallen onder deze diensten geofysisch onderzoek naar geologische risico's ('geohazards'), onderzoek voor tracéplanning van kabels en pijpleidingen en inspecties ervan, ondersteuning van de bouw van constructies, hydrografische kaartvervaardiging, meteorologisch en oceanologisch onderzoek. Op zee wordt gebruikgemaakt van op afstand bedienbare onderwatervoertuigen (ROV's) ten behoeve van onderwaterconstructie, -onderzoek en booractiviteiten. Geospatiale diensten zijn gericht op meetdiensten op het land en lucht-/satellietkartering voor een brede groep opdrachtgevers. Daarnaast worden Fugro's plaatsbepalingsystemen (die GPS en Glonass signalen verbeteren voor wereldwijde real time nauwkeurige plaatsbepaling) niet alleen gebruikt ter ondersteuning van de hiervoor genoemde diensten, maar tevens (op abonnementbasis) ingezet voor andere industrieën zoals de landbouw.

Geoscience

De divisie Geoscience richt zich op het verzamelen, verwerken, interpreteren en de opslag en het beheer van geofysische en geologische gegevens. Deze gegevens worden gebruikt voor het evalueren van de aanwezigheid van natuurlijke hulpbronnen, waaronder olie, gas, water en mineralen en voor het optimaliseren van de exploratie, ontwikkeling en productie van deze hulpbronnen. Een breed pakket aan geofysische gegevens wordt verzameld, waaronder seismische gegevens en gegevens over zwaartekracht, magnetisme en elektromagnetisme. De gegevens worden verzameld op zee, vanuit de lucht en op het land, waarbij gebruik gemaakt wordt van schepen, laagvliegende vliegtuigen en helikopters. Tot de opdrachtgevers behoren olie- en gasmaatschappijen, mijnbouwmaatschappijen en overheden.

■ F i n a n c i ë l e d o e l s t e l l i n g e n e n strategie

Financiële doelstellingen

Fugro stelt zich ten doel om, onder vergelijkbare economische omstandigheden, voor aandeelhouders een structurele stijging van de winst per aandeel te realiseren. Het beleid op lange termijn is gericht op het genereren van een gelijkmatig stijgende nettowinst op basis van een groeiende omzet.

Belangrijke financiële doelstellingen zijn:

• winstgroei per aandeel van gemiddeld 10% per jaar;
• sterke kasstroom met een groei per aandeel van gemiddeld 10% per jaar;
• handhaven van een gezonde balans en solvabiliteit (30 à 35%);
• rentedekking (EBIT/rente) van meer dan 5.

De financiële strategie van Fugro is gericht op het benutten en/of optimaliseren van:

• de verhouding tussen risico en rendement van de diverse bedrijfsactiviteiten;
• de verhouding tussen eigen en kort/lang vreemd vermogen;
• het gebruik van de openbare en onderhandse kapitaalmarkt;
• de looptijd en fasering van de verschillende financieringscomponenten.

S t r a t e g i e

Fugro richt zich op een balans tussen de diverse activiteiten om de doelstellingen te kunnen realiseren. Een goede balans wordt nagestreefd tussen zowel diensten gerelateerd aan exploratie-, ontwikkelings- en productieactiviteiten voor de olie- en gasindustrie als die gerelateerd aan andere markten, zoals mijnbouw en bouw. Dit resulteert tevens in een balans tussen activiteiten op zee en op het land. Daarnaast streeft Fugro naar een goede geografische spreiding. De diversiteit van samenhangende activiteiten vermindert Fugro's gevoeligheid voor marktschommelingen in een bepaalde sector. Als onafhankelijke dienstverlener, levert Fugro een breed scala aan diensten aan haar opdrachtgevers. Dit draagt tevens bij aan een goede beheersing van de ondernemingsrisico's.

Fugro streeft naar groei, zowel autonoom als door middel van overnames. Om autonome groei te bewerkstelligen investeert Fugro in materieel en in mensen. Autonome groei wordt ook bereikt door actief nieuwe technologieën en diensten te ontwikkelen.

In de belangrijkste sector, olie en gas, is de spreiding van Fugro's activiteiten tussen de exploratie-, de ontwikkelings- en de productiefase een bepalende factor. Door deze spreiding levert Fugro diensten in vele fases van de levenscyclus (20 – 30 jaar) van een olie- of gasveld. Het niet afhankelijk zijn van één (deel)markt of één groep opdrachtgevers is een essentieel onderdeel van de strategie, met als resultaat dat de onderneming minder cyclisch is.

De winstmarge verschilt per activiteit en is afhankelijk van de specifieke marktsituaties. Bij activiteiten die risicovoller of kapitaalintensiever zijn, wordt een hogere winstmarge nagestreefd dan gemiddeld voor de gehele onderneming.

Op lange termijn wordt gestreefd naar robuuste, maar beheerste winstgroei door:

• een brede en samenhangende activiteitenportfolio;
• de wijze waarop Fugro is gefinancierd;
• de marktgeoriënteerde internationale organisatiestructuur;
• continue opleiding en training van medewerkers;
• gerichte investeringen in apparatuur en technologie;
• sturing op nettowinstverhoging.

Een goede winstgevendheid wordt nagestreefd met de focus op kernactiviteiten en nichemarkten door:

• toenemende schaalgrootte;
• opbouwen van sterke marktposities;
• voortdurend onderzoek en ontwikkeling;
• samenwerking en ontwikkeling voor en met opdrachtgevers;
• selectief te zijn bij het aannemen van projecten;
• overnames met een hoge toegevoegde waarde.

De gunstige marktomstandigheden van de afgelopen jaren stelden Fugro in staat om ruimschoots boven de gestelde doelen te presteren, met als resultaat een verdubbeling van de omzet over de periode 2005 – 2008 en een stijging van de nettowinstmarge tot rond de 13%. De marktomstandigheden zijn negatief beïnvloed door de wereldwijde terugval in de economische ontwikkelingen en dat heeft in 2009 geleid tot een lichte afname van zowel omzet als nettowinst. De onzekerheden over de wereldeconomie zijn begin 2010 nog steeds aanwezig.

Grondmonsters verzamelen vanaf een Fugro Seacore jackup bij La Réunion.

Marktposities

In haar strategie gaat Fugro primair uit van het verankeren en waar mogelijk uitbouwen van sterke marktposities. Hierbij staan aanvulling en verbreding van het pakket nauw met elkaar samenhangende diensten voorop. Groei in andere aanliggende sectoren, door actief en flexibel in te spelen op marktontwikkelingen en wensen van opdrachtgevers, is ook een belangrijk onderdeel van de strategie.

Fugro's belangrijkste opdrachtgevers op het land zijn overheden, industrie en bouw in lokale en regionale markten. In deze markten heeft Fugro sterke regionale posities. Op zee zijn de belangrijkste opdrachtgevers olie- en gasmaatschappijen en aannemers van offshoreprojecten die wereldwijd opereren. Fugro heeft een vooraanstaande positie in het verlenen van offshore survey en geotechnische diensten.

In andere marktsegmenten, zoals mijnbouw en precieze plaatsbepaling, heeft Fugro vooraanstaande marktposities in nichemarkten met een grote verscheidenheid aan opdrachtgevers.

Overnames

Ter verbreding van het draagvlak en voor de continuering van duurzame groei worden door Fugro veelal meerdere overnames per jaar gedaan. Hierbij gaat het in het algemeen om het versterken of verkrijgen van goede marktposities, of het verwerven van bijzondere technologieën. Omdat overnames altijd een bepaald risico inhouden, wordt een intensieve 'due diligence' uitgevoerd voordat tot een overname wordt besloten. Hierdoor worden de risico's aanzienlijk beperkt. Overnames worden, naast financiële criteria, onder meer beoordeeld op:

• toegevoegde waarde voor Fugro;
• samenhang met de activiteiten en diensten van Fugro;
• aansluiting op de cultuur van Fugro;
• groeipotentie;
• goede positie in een nichemarkt of regio;
• technische en managementkwaliteiten;
• risicoprofiel.

Onderzoek en ontwikkeling

Onderzoek en ontwikkeling zijn voor Fugro van strategisch belang. Voortdurend worden de mogelijkheden onderzocht voor verdere verbreding en verbetering van de dienstverlening aan opdrachtgevers. Afstemming met opdrachtgevers speelt hierin een belangrijke rol. Veel nieuwe ideeën komen tot stand bij gezamenlijke ontwikkelingsprojecten. Specifieke meetapparatuur en analysemodellen spelen hierbij ook een belangrijke rol. Jaarlijks besteedt Fugro naar schatting 3% van de omzet aan onderzoek en ontwikkeling. Een deel van deze kosten worden gemaakt tijdens de uitvoering van projecten.

Samenwerking en schaalvoordelen

Op diverse niveaus wordt effectieve samenwerking tussen Fugro's bedrijfsonderdelen gestimuleerd. Voorts is voldoende bedrijfsomvang van doorslaggevende betekenis voor het succesvol uitvoeren van grote opdrachten. De bezettingsgraad en samenwerking worden geoptimaliseerd door uitwisseling van materieel, medewerkers en kennis tussen verschillende activiteiten en door brede training van het personeel. Fugro bevordert technologische vernieuwing door bundeling van de binnen en buiten de Groep aanwezige kennis. De integratie van informatiesystemen en het benutten van schaalvoordelen bevorderen de dienstverlening aan opdrachtgevers.

■ A andeelhoudersinfor m atie

Belangrijke data

Publicatie jaarcijfers 2009, persconferentie en analistenbijeenkomst met webcast
Registratiedatum bijwonen Jaarlijkse Algemene Vergadering van Aandeelhouders
Trading update over de gang van zaken van de onderneming
Jaarlijkse Algemene Vergadering van Aandeelhouders in Den Haag, Crowne Plaza
Den Haag – Promenade Hotel, tweetalige webcast (Nederlands en Engels)
Ex-dividenddatum
Registratiedatum dividendgerechtigdheid
Laatste dag bekendmaking dividendvoorkeur – contanten of (certificaten van) aandelen
Vaststelling en publicatie van de omvang van het keuzedividend in (certificaten van)
aandelen op basis van het gemiddelde van de slotkoersen op Euronext Amsterdam op
24, 25 en 26 mei 2010
Betaalbaarstelling dividend over het boekjaar 2009
Publicatie halfjaarcijfers en mededeling over de winstverwachting voor 2010,
persconferentie en analistenbijeenkomst met webcast
Trading update over de gang van zaken van de onderneming
Publicatie jaarcijfers 2010, persconferentie en analistenbijeenkomst met webcast

Beursnotering

Certificaten van aandelen Fugro zijn genoteerd aan Euronext Amsterdam. Fugro is sinds 1992 genoteerd aan Euronext Amsterdam en maakt sinds september 2008 deel uit van de AEX-index (symbool: FUR, ISIN code: NL0000352565). Sinds juli 2002 worden opties op certificaten van aandelen Fugro verhandeld op NYSE Liffe.

De marktkapitalisatie van de onderneming bedraagt eind februari 2010 ongeveer EUR 3,4 miljard.

Voor zover bekend wordt circa 60% van de (certificaten van) aandelen gehouden door buitenlandse beleggers, voornamelijk in het Verenigd Koninkrijk en de Verenigde Staten. Informatie over de aandelen kan worden gevonden op de pagina's 4 en 5 (kerncijfers) en op pagina's 10, 127 en 128.

Dividendbeleid

Fugro streeft naar een dividend ter grootte van 35 tot 55% van de nettowinst. De aandeel- of certificaathouder kan kiezen tussen een uitkering geheel in contanten of geheel in (certificaten van) gewone aandelen ten laste van de reserves. In 2009 heeft circa 54% van de aandeel- en certificaathouders gekozen voor dividend over het boekjaar 2008 in (certificaten van) gewone aandelen (2008: 61%). In 2009 zijn in verband hiermee 2.164.520 aandelen uitgegeven.

Dividend over 2009

Voorgesteld wordt het dividend over 2009 te handhaven op EUR 1,50 per gewoon aandeel (2008: EUR 1,50), dat naar keuze kan worden opgenomen:

• in contanten, of
• in (certificaten van) gewone aandelen.

Gegevens per aandeel (x EUR 1,–)	2009	2008	2007	2006	2005
Kasstroom	5,99	6,01	4,84	3,29	2,67
Nettowinst	3,46	3,88	3,11	2,05	1,51
Dividend uitgekeerd in het betreffende jaar	1,50	1,25	0,83	0,60	0,48
Voorgesteld dividend over het betreffende jaar	1,50	1,50	1,25	0,83	0,60

Ingeval geen keus wordt gemaakt wordt het dividend uitgekeerd in (certificaten van) gewone aandelen. Het voorgestelde dividend komt overeen met een uitkeringspercentage van 44,2% van de nettowinst.

Aandeel- en certificaathouders kunnen tot en met 21 mei 2010 hun dividendvoorkeur bekendmaken. De vaststelling van het aantal (certificaten van) aandelen dat recht geeft op één nieuw (certificaat van) aandeel geschiedt op 26 mei 2010 nabeurs op basis van het gemiddelde van de slotkoersen op Euronext Amsterdam op 24, 25 en 26 mei 2010. Om tot een afgerond getal te komen zal maximaal 5% van de berekende waarde worden afgeweken. De datum van betaalbaarstelling van het dividend is 28 mei 2010. Er wordt op Euronext Amsterdam niet gehandeld in dividendrechten.

Het percentage aandelen en certificaten dat de afgelopen drie jaar in de aandeelhoudersvergaderingen in persoon of bij gevolmachtigde werd vertegenwoordigd was als volgt:

	Certificaten en aandelen (ex AK)	Aandelen * via AK	% van het geplaatste kapitaal
BAVA 2009	36,3	62,8	99,1
AVA 2009	35,2	64,0	99,2
AVA 2008	34,3	64,9	99,2
AVA 2007	42,1	56,9	99,0

* Stichting Administratiekantoor Fugro (AK) brengt stem uit op de aandelen waartegenover certificaten zijn uitgegeven en waarop certificaathouders niet zelf als gevolmachtigde van het AK stem uitbrengen.

Agenda van de algemene vergadering

De agenda met toelichting van de algemene vergadering wordt tijdig (in beginsel tenminste zes weken voorafgaand aan de vergadering) op de website van Fugro geplaatst: www.fugro.com. De agenda vermeldt welke punten ter bespreking en welke punten ter stemming zijn. Gedrukte exemplaren zijn telefonisch (070 – 311 14 22) of per e-mail (holding@fugro.com) aan te vragen.

M u t a t i e s u i t s t a a n d e
aandelen	2009	2008
Uitgegeven per 1/1	76.607.958	70.421.443
Keuzedividend	2.164.520	1.028.345
Conversie converteerbare
obligatielening in
aandelen	–	5.158.170
Uitgegeven per 31/12	78.772.478	76.607.958
Ingekocht voor optieplan
per 31/12	1.218.776	1.469.696
Dividendgerechtigd per 31/12	77.553.702	75.138.262
Gemiddeld uitstaand
aantal aandelen	76.210.346	73.047.931

Elektronisch stemmen op afstand

Aan de hand van opgedane ervaringen met het gebruik van elektronische communicatiemiddelen om het verloop van een algemene vergadering van aandeelhouders te volgen en daarin te stemmen zonder in persoon of bij gevolmachtigde aanwezig te zijn, zal Fugro evalueren of zij daarvoor de mogelijkheden zal aanbieden.

A a n d e e l - e n c e r t i f i c a a t h o u d e r s va n 5% of meer

Voor zover bekend zijn de aandeel- en certificaathouders met een belang van meer dan 5% in het kapitaal van Fugro N.V., zoals bedoeld in de Wet op het financieel toezicht (afgezien van Stichting Administratiekantoor Fugro), per 1 maart 2010 de volgende:

ING Groep N.V.	9,64%
Ir. G-J. Kramer 1)	5,80%
WAM Acquisitions GP, Inc.	5,26%
1) Direct en indirect.

Zoals vermeld op pagina 10 worden alleen certificaten van gewone aandelen genoteerd aan Euronext Amsterdam. Deze certificaten worden uitgegeven door Stichting Administratiekantoor Fugro (het 'Administratiekantoor'), die de onderliggende gewone aandelen in administratie heeft. Per 1 maart 2010 had het Administratiekantoor 91,1% van de geplaatste gewone aandelen in administratie.

M u t a t i e s a a n t a l i n ge ko c h t e a a n d e l e n ter dekking optieplan

	2009	2008
Stand per 1/1 Ingekocht	1.469.696 550.000	542.716 1.581.000
Verkocht i.v.m. uitoefening opties	(800.920)	(654.020)
Stand per 31/12	1.218.776	1.469.696
Toegekende, niet uitgeoefende opties per 31/12	6.334.430	5.993.550

Participaties en personeelsopties

Voor zover bekend wordt circa één procent van het aandelenkapitaal van Fugro per 31 december 2009 gehouden door de leden van de Directie en overige werknemers binnen de Groep. Van het totaal aantal personeelsopties dat in de afgelopen jaren is toegekend stonden er ultimo 2009 (exclusief de optietoekenningen per 31 december 2009) nog 5.167.880 uit. Per 31 december 2009 zijn 1.166.550 nieuwe opties (uitoefenprijs EUR 40,26) toegekend aan in totaal 639 werknemers. Hiervan werd 27,6% toegekend aan de leden van de Directie van Fugro (zie ook pagina 147).

Opties worden toegekend aan een brede groep werknemers. Toekenning is afhankelijk van de realisatie van de doelstellingen van de totale Groep en die van de individuele werkmaatschappijen, alsmede van de bijdrage van de betreffende werknemer aan de groei op lange termijn van de onderneming. Opties die worden toegekend aan de leden van de Directie worden toegekend op basis van het beloningsbeleid en van het optieplan die op 14 mei 2008 door de jaarlijkse Algemene Vergadering zijn vastgesteld respectievelijk goedgekeurd.

Opties worden jaarlijks toegekend op 31 december en de uitoefenprijs is gelijk aan de slotkoers van de certificaten van aandelen op Euronext Amsterdam op de laatste handelsdag van het jaar. De opties worden onvoorwaardelijk toegekend en de looptijd is zes jaar. De opties kunnen pas worden uitgeoefend na drie jaar gerekend vanaf 1 januari van het jaar volgend op het jaar van toekenning. De opties mogen slechts worden uitgeoefend indien de optiehouder nog in dienst is van Fugro. Bij deze laatste voorwaarden gelden de gebruikelijke uitzonderingen in verband met pensioen, langdurige arbeidsongeschiktheid en overlijden.

Ter dekking van het optieplan heeft Fugro in 2009 550.000 certificaten van aandelen ingekocht tegen een gemiddelde koers van EUR 22,49 per certificaat. Op 31 december 2009 werden in totaal 1.218.776 certificaten van aandelen gehouden ter dekking van het optieplan. Deze certificaten zijn niet dividendgerechtigd en op de onderliggende aandelen kan niet worden gestemd. Uitoefening van alle per 31 december 2009 uitstaande (inclusief de per die datum toegekende opties), kan – na aanwending van de ingekochte certificaten van aandelen – op termijn leiden tot een uitbreiding van het aandelenkapitaal met maximaal 6,5%. Sinds begin 2010 zijn 36.300 opties uitgeoefend.

De toekenning van opties vindt op zodanige wijze plaats dat op enig moment het maximum aantal uitstaande opties ter verkrijging van gewone aandelen in Fugro niet meer bedraagt dan wordt vertegenwoordigd door 7,5% van het geplaatste gewone aandelenkapitaal. Teneinde verwatering te mitigeren, is het beleid van Fugro om certificaten van aandelen in te kopen ter dekking van het optieplan, waardoor geen nieuwe (certificaten) van aandelen worden uitgegeven indien opties worden uitgeoefend.

Investor Relations

Fugro biedt veel informatie aan via haar website: www. fugro.com. Analistenbijeenkomsten, analistenpresentaties, presentaties aan (institutionele) beleggers (road shows) en persconferenties worden vooraf via de website van Fugro en/of persberichten aangekondigd. Aandeelhouders en certificaathouders kunnen de meeste van deze bijeenkomsten en presentaties op hetzelfde moment volgen door middel van webcasting, telefoon, of anderszins. De presentaties worden met name gehouden in de maanden maart/april en augustus/september, en worden na afloop op de website van Fugro geplaatst. Tijdens de presentaties worden de strategie en activiteiten van Fugro nader uiteengezet en toegelicht door leden van de Directie. Tevens wordt individueel en collectief contact onderhouden met beleggers en analisten via jaarlijks zo'n driehonderd 'one-on-one'-gesprekken, verschillende presentaties en telefonische conferenties.

Fugro heeft een beleid geformuleerd betreffende bilaterale contacten met aandeelhouders en certificaathouders. Dit beleid staat op haar website: www.fugro.com.

Voorkoming misbruik voorwetenschap

Fugro beschouwt voorkoming van misbruik van voorwetenschap bij het handelen in effecten als essentieel in de verhouding met de buitenwereld. Binnen Fugro is een reglement inzake de melding en reglementering van transacties in effecten (certificaten, aandelen, opties etc.) van kracht voor de leden van de Raad van Commissarissen, Directie, de overige leden van de Directieraad en andere daartoe aangewezen personen (onder wie stafmedewerkers, management van werkmaatschappijen en een aantal externe adviseurs en opdrachtnemers). Van alle zogenaamde 'insiders' wordt een registratie bijgehouden. Fugro heeft een Compliance Officer aangesteld. Transacties in effecten door leden van de Raad van Commissarissen, Directie en overige leden van de Directieraad worden gemeld aan de Autoriteit Financiële Markten (AFM). Het openbare register van de AFM kan worden ingezien op de website van de AFM: www.afm.nl.

Overige informatie

Meer voor aandeelhouders en certificaathouders relevante informatie over Fugro is beschikbaar op de website van Fugro: www.fugro.com. Contact met Fugro kan worden opgenomen per e-mail (ir@fugro.com) en telefonisch (070 – 311 14 22).

Ko e r s o n t w i k ke l i n g c e r t i f i c a t e n en gemiddeld volume

(januari 2005 tot en met december 2009)

Slotkoers (schaalverdeling links).

Volume aandelenhandel per maand x 1.000 (schaalverdeling rechts). Bron: Euronext

■ R aad van C o mm i s s a r i s s e n

Van links naar rechts: Dr. F.J.G.M. Cremers (Vice-voorzitter), Th. Smith, F.H. Schreve (Voorzitter), Ir. G-J. Kramer, J.A. Colligan, Dr. M. Helmes.

naam functie	F.H. Schreve (1942) voorzitter	naam commissie	Mevr. Dr. M. Helmes (1965) lid auditcommissie
commissie	lid remuneratie- en nominatiecommissie	nationaliteit	Duitse
nationaliteit	Nederlandse	eerste benoeming	2009
eerste benoeming	1983	lopende termijn	tot en met jaarlijkse AvA 2013
lopende termijn	tot en met jaarlijkse AvA 2010
expertise	bestuursstrategie en risico's verbonden aan de onder	expertise	financiering en financiële controle; interne risico- en
	neming; bestuursselectie, -aanbeveling en	andere functies	controlesystemen; algemeen financieel management
	-ontwikkeling; compliance; aandeelhouders en		lid Raad van Bestuur en Financieel Directeur (CFO) van
	werknemersrelaties		ThyssenKrupp Elevator AG in Düsseldorf
andere functies	lid Raad van Commissarissen HVC N.V. Voorzitter	naam	Ir. G-J. Kramer (1942)
	bestuur Stichting Preferente aandelen H.E.S. Beheer N.V.,	commissie	voorzitter remuneratie- en nominatiecommissie
	Stichting Administratiekantoor TKH N.V., Stichting	nationaliteit	Nederlandse
	Individuele Begeleiding Top Hockey, Stichting	eerste benoeming	2006
	Waarborgfonds Sport en Stichting Universiteitsfonds	lopende termijn	tot en met jaarlijkse AvA 2010
	Twente. Voorzitter raad van toezicht Sint Lucas Andreas	expertise	bestuursselectie, -aanbeveling en -ontwikkeling;
	Ziekenhuis en Stichting Het Nationale Park De Hoge		bestuursstrategie en risicoprofiel van de onderneming;
	Veluwe. Voorzitter raad van advies European Leadership		compliance; olie- en gassector
	Platform	andere functies	Voorzitter Raad van Commissarissen ASM International
			N.V. en Scheuten Solar Holding B.V. Vice-voorzitter Raad
naam	Dr. F.J.G.M. Cremers (1952)		van Commissarissen Damen Shipyards Group. Lid Raad
functie	vice-voorzitter		van Commissarissen N.V. Bronwaterleiding Doorn en
commissie	voorzitter auditcommissie		Energie Beheer Nederland B.V., ABN AMRO N.V. en
nationaliteit	Nederlandse		Trajectum (Mammoet) B.V. Voorzitter bestuur IRO
eerste benoeming	2005		(branchevereniging van toeleveranciers aan de olie- en
lopende termijn	tot en met jaarlijkse AvA 2013		gasindustrie in Nederland). Voorzitter raad van toezicht
expertise	financiële administratie; financiering; interne risico- en		Technische Universiteit Delft. Voorzitter
	controlesystemen; compliance; olie- en gassector;		Dienstenorganisatie Protestantse Kerken in Nederland
	aandeelhouders- en werknemersrelaties
andere functies	lid Raad van Commissarissen N.V. Nederlandse		en Stichting Pieterskerk Leiden. Voorzitter bestuur
	Spoorwegen, Vopak N.V., Unibail-Rodamco S.E.,		Amsterdam Sinfonietta. Bestuurslid Stichting Nederland
	Luchthaven Schiphol N.V. en Parcom Capital B.V.		Maritiem Land, Stichting Museum Beelden aan Zee en
	Bestuurslid Stichting Preferente aandelen Philips,		Stichting Het Concertgebouw Fonds
	Stichting Preferente aandelen Heijmans en Lodewijk
	Stichting (preferente aandelen Océ). Lid Commissie	naam	Th. Smith (1942)
	Kapitaalmarkt AFM. Onderzoeker, namens de	commissie	lid remuneratie- en nominatiecommissie
	Ondernemingskamer van het Gerechtshof te	nationaliteit	Amerikaanse
	Amsterdam, naar het beleid en de gang van zaken bij	eerste benoeming	2002
	Fortis N.V. Voorgedragen voor benoeming lid Raad van	lopende termijn	tot en met jaarlijkse AvA 2010
	Commissarissen SBM Offshore N.V. op 14 april 2010	expertise	bestuursstrategie en risicoprofiel van de onderneming; bestuursselectie, -aanbeveling en -ontwikkeling;
naam	J.A. Colligan (1942)		innovatie en technologieontwikkeling; olie- en gassector
commissie	lid auditcommissie	andere functies	Bestuursvoorzitter Smith Global Services, Inc.,
nationaliteit	Britse		Bestuurslid Houston Advanced Research Center en
eerste benoeming	2003		directeur van WWW United, Inc.
lopende termijn	tot en met jaarlijkse AvA 2011
expertise	bestuursstrategie en risico's verbonden aan de		Secretaris van de Raad van Commissarissen
	onderneming; bestuursselectie, -aanbeveling en	Mr. W.G.M. Mulders (1955)
	-ontwikkeling; olie- en gassector; innovatie en
	technologieontwikkeling
andere functies	Director Society of Petroleum Engineers Foundation

Als gevolg van de wereldwijde financiële crisis moest Fugro onder meer uitdagende omstandigheden opereren dan in de voorafgaande jaren. Desondanks was de onderneming in staat goede resultaten te behalen, hoewel de omzet en het netto resultaat lager zijn dan in het recordjaar 2008. Naar ons oordeel heeft de Directie de noodzakelijke maatregelen getroffen om de effecten van de recessie zoveel mogelijk te weerstaan. Fugro's strategie om wereldwijd een breed en goed uitgebalanceerd pakket van diensten aan te bieden aan een grote verscheidenheid van opdrachtgevers, vormt een goede basis om de gevolgen van de snel wijzigende marktomstandigheden grotendeels te mitigeren. De solide financiële positie stelt de onderneming in staat te blijven investeren in toekomstige groei.

Jaarrekening en dividendvoorstel

Dit jaarverslag bevat de jaarrekening 2009, die van een goedkeurende accountantsverklaring is voorzien door de externe accountant, KPMG Accountants N.V. ('KPMG'). Deze jaarrekening is opgemaakt in overeenstemming met International Financial Reporting Standards zoals aanvaard binnen de Europese Unie, en met Titel 9 Boek 2 Burgerlijk Wetboek.

Wij hebben de jaarrekening met de Directie besproken in aanwezigheid van KPMG. Wij zijn van oordeel dat de jaarrekening en het verslag van de Directie een goed beeld geven van de gang van zaken bij Fugro en een goede basis vormen voor de verantwoording die de Directie aflegt over het gevoerde beleid en de Raad van Commissarissen over het gehouden toezicht.

Wij stellen aandeelhouders voor de jaarrekening 2009 vast te stellen en de Directie en de Raad van Commissarissen decharge te verlenen voor het gevoerde beleid, respectievelijk het gehouden toezicht. Wij stemmen in met het voorstel van de Directie om het dividend over 2009 te handhaven op EUR 1,50 per (certificaat van) gewoon aandeel. Dit dividend bestaat naar keuze uit een uitkering in contanten of in (certificaten van) gewone aandelen. Ingeval geen keus wordt gemaakt wordt het dividend uitgekeerd in (certificaten van) gewone aandelen. Het voorgestelde dividend komt overeen met een uitkeringspercentage van 44,2% van de nettowinst.

S a m e n s t e l l i n g e n p r o f i e l va n d e R a a d va n Commissarissen

De Raad van Commissarissen bestaat uit personen met de Nederlandse, Britse, Amerikaanse en Duitse nationaliteit. Nadere informatie over elk van de commissarissen staat op pagina 14 van dit jaarverslag. De Raad van Commissarissen heeft een profielschets opgesteld voor zijn omvang en samenstelling, rekening houdend met de aard van de onderneming, haar activiteiten en de gewenste deskundigheid en achtergrond van de commissarissen. Deze profielschets staat op Fugro's website: www.fugro.com. De samenstelling en kwaliteit van de Raad van Commissarissen als geheel dienen in overeenstemming te zijn met de omvang, activiteiten, aard, cultuur, geografische spreiding en het beursgenoteerde karakter van de onderneming. Bij de voordracht tot (her)benoeming van een (nieuwe) commissaris kijkt de Raad van Commissarissen primair naar de ervaring, deskundigheid en onafhankelijkheid van de kandidaat. De Raad van Commissarissen streeft naar een gemengde samenstelling, onder meer met betrekking tot geslacht en nationaliteit.

De taakverdeling van de Raad van Commissarissen, alsmede zijn werkwijze is neergelegd in een reglement. Dit reglement (inclusief de reglementen van de Auditcommissie en de Remuneratie- en Nominatiecommissie) staat op Fugro's website.

Ingevolge de Corporate Governance Code ('Code') mag maximaal één lid van de Raad van Commissarissen nietonafhankelijk zijn. Op dit moment is dat de heer Ir. G-J. Kramer die voorafgaand aan zijn benoeming tot Commissaris in mei 2006, tot november 2005 lid was van de Directie (President-Directeur) van Fugro. Dit is in overeenstemming met de Code (best practice bepaling III.2.2) waarmee de samenstelling van de Raad van Commissarissen voldoet aan de onafhankelijkheidseis.

Commissarissen oefenen geen functies uit die hun onafhankelijkheid zouden kunnen aantasten. Met uitzondering van de heer Kramer hielden de leden van de Raad van Commissarissen in 2009 geen (opties op) aandelen of certificaten van aandelen in Fugro. De heer Kramer bezit – als voormalig President-Directeur van Fugro – personeelsopties die aan hem in die hoedanigheid toentertijd werden toegekend. Daarnaast houdt de heer Kramer een substantieel belang in Fugro (zie pagina 11 van dit jaarverslag en pagina's 148 en 149 van de jaarrekening voor meer informatie).

Zowel de samenstelling van de Raad van Commissarissen als de deskundigheid en ervaring van zijn individuele leden voldoen aan alle regels en vereisten.

Plenaire activiteiten

In het verslagjaar is de Raad van Commissarissen vijfmaal in een reguliere meerdaagse vergadering bijeengekomen met de Directie. De Commissarissen woonden bijna alle in 2009 gehouden vergaderingen bij. Slechts bij één vergadering ontbrak een van de Commissarissen wegens persoonlijke omstandigheden. De leden van de Directie waren in het algemeen aanwezig bij deze vergaderingen. Het grootste deel van deze vergaderingen werd ook bijgewoond door de overige leden van de Directieraad. Af en toe werd een deel van een vergadering gehouden buiten aanwezigheid van de Directie. In november werd een vergadering gecombineerd met een bedrijfsbezoek aan werkmaatschappijen in Houston en Lafayette in de Verenigde Staten. Jaarlijks worden (uitgebreide) bedrijfsbezoeken afgelegd. Deze jaarlijkse bezoeken maken ook deel uit van het (jaarlijkse) trainings-, opleidings- en, indien van toepassing, introductieprogramma van de Commissarissen.

De belangrijke onderwerpen die in de vergaderingen werden besproken waren onder meer de operationele en financiële doelstellingen; de algemene strategie die moet leiden tot het realiseren van de doelstellingen alsmede de strategie van de verschillende bedrijfsonderdelen; de aanpassingen binnen de Survey divisie en de Geoscience divisie zoals begin 2009 aangekondigd; het jaarlijkse budget (Profit Plan); de financiële resultaten; ontwikkeling van de aandelenkoers; voorgenomen overnames en desinvesteringen; review van gedane overnames; maatschappelijk verantwoord ondernemen (MVO); welzijn, veiligheid en milieu (HSE); belangrijke investeringen; de invulling van diverse senior managementposities; human resources (HR); informatie- en communicatietechnologie (ICT); de voornaamste risico's verbonden aan de ondernemingsactiviteiten alsmede het oordeel van de Directie over de opzet en werking van het interne risicobeheersings- en controlesysteem; de corporate governance structuur van de onderneming en in het bijzonder de nieuwe Corporate Governance Code en het door de Directie opgestelde 'Pas toe of leg uit' verslag.

De rapportages van de Auditcommissie en van de Remuneratie- en Nominatiecommissie werden ook besproken. Naast deze reguliere vergaderingen is tussentijds nog verschillende keren telefonisch vergaderd over een aantal voorgenomen investeringen en overnames. Veel aandacht werd besteed aan de wereldwijde financiële crisis en de mogelijke scenario's voor de onderneming als gevolg hiervan. De herbenoeming van KPMG kwam aan de orde en

besloten werd om KPMG voor herbenoeming voor te stellen aan de jaarlijkse Algemene Vergadering op 6 mei 2010.

Zowel het functioneren van de Directie, de Raad van Commissarissen (en zijn afzonderlijke Commissies) en dat van hun individuele leden, alsmede de algemene voortgang van de ondernemingsactiviteiten werden buiten de aanwezigheid van de Directie besproken. De evaluatie van het functioneren van de Raad van Commissarissen, de afzonderlijke Commissies, en de individuele Commissarissen werd voorbereid door middel van bilaterale gesprekken tussen de Voorzitter en de individuele Commissarissen, die werden gevolgd door een plenaire bespreking.

Met KPMG werden diens bevindingen besproken van de controle van de jaarrekening. Buiten de geplande vergaderingen was er contact tussen individuele Commissarissen en leden van de Directie en de Directieraad over zaken met betrekking tot de onderneming. In het bijzonder was er regelmatig overleg tussen de Voorzitter van de Raad van Commissarissen en de President-Directeur.

Auditcommissie

In 2009 bestond de Auditcommissie uit de heren Dr. F.J.G.M. Cremers (voorzitter), J.A. Colligan en P.J. Crawford (tot mei 2009) en mevrouw Dr. M. Helmes (vanaf mei 2009). De samenstelling van de Auditcommissie is in overeenstemming met de bepalingen van de Code. De leden beschikken gezamenlijk over de vereiste ervaring en financiële deskundigheid om op de financiële activiteiten, de jaarrekening en de werking van de interne risicobeheersings- en controlesystemen van Fugro toezicht te kunnen uitoefenen. De heer Cremers en mevrouw Helmes fungeerden als financieel deskundige in de zin van de Code. Het reglement van de Auditcommissie is opgenomen in het reglement van de Raad van Commissarissen en staat op Fugro's website.

De Auditcommissie kwam in 2009 driemaal bijeen. Bij alle drie vergaderingen was de externe accountant (KPMG) aanwezig. Tijdens de relevante vergaderingen werden de jaarrekening en de halfjaarcijfers besproken. Onderwerpen zoals belastingen, claims en geschillen, compliance en de financiële crisis werden uitvoerig besproken. Aan risicogebieden zoals hedging, valutaschommelingen, impairment en verzekeringen werd ook aandacht besteed, evenals aan de werking van het interne risicobeheersingsen controlesysteem en het werkplan voor 2010 van de interne auditfunctie. Het functioneren van KPMG is nauwkeurig geëvalueerd (inclusief KPMG's wijze van controleren en de accountantskosten) en besloten werd om aan de Raad van Commissarissen de herbenoeming van KPMG als externe accountant aan te bevelen.

De Auditcommissie is geïnformeerd over belangrijke bevindingen uit de controlebezoeken. KPMG heeft de mogelijkheid gehad om buiten aanwezigheid van de Directie en medewerkers van Fugro met de leden van de Auditcommissie zaken te bespreken.

Remuneratie- en Nominatiecommissie

In 2009 bestond de Remuneratie- en Nominatiecommissie uit de heren F.H.Schreve (voorzitter), Th. Smith en Ir. G-J. Kramer. De Commissie vergaderde in 2009 driemaal, maar hield af en toe ook nog informele vergaderingen. Met ingang van 1 januari 2010 fungeert de heer Kramer als voorzitter van de Commissie. Het reglement van de Remuneratie- en Nominatiecommissie is opgenomen in het reglement van de Raad van Commissarissen en staat op Fugro's website.

Het voorzitterschap van de Commissie door zowel de heer Schreve (in 2009) als door de heer Kramer (vanaf 1 januari 2010) is niet geheel in overeenstemming met best practice bepaling III.5.11 van de Code. Zie pagina 71 van dit jaarverslag voor een nadere toelichting.

R e m u n e r a t i e

Op het gebied van remuneratie zijn onder meer aan de orde gekomen de beloning van de individuele leden van de Directie, het beloningsbeleid voor de leden van de Directie en het aandelen optieplan. De Raad van Commissarissen heeft, op voorstel van de Remuneratie- en Nominatiecommissie, de beloning van de individuele leden van de Directie vastgesteld in overeenstemming met het beloningsbeleid dat door de jaarlijkse Algemene Vergadering is vastgesteld op 14 mei 2008.

Het Remuneratierapport over 2009 is in overeenstemming met best practice bepaling II.2.12 van de Code opgesteld door de Remuneratie- en Nominatiecommissie en goedgekeurd door de Raad van Commissarissen. Dit Remuneratierapport bevat een verslag van de wijze waarop het beloningsbeleid in 2009 in praktijk is gebracht. Zowel het Remuneratierapport over 2009 als het beloningsbeleid staan op Fugro's website.

Hoofdlijnen van het Remuneratierapport 2009 betreffende het beloningsbeleid

Het doel van het beloningsbeleid is een zodanige beloning toe te kennen dat:

• prestaties worden beloond die in overeenstemming zijn met de resultaten en de strategie van Fugro;
• topmanagers aangetrokken en behouden kunnen worden als lid van de Directie van Fugro.

De hoofdlijnen zijn:

• vast (basis)salaris is gesteld op het mediaanniveau van de referentiegroep voor bestuurders van vergelijkbare (lokale en internationaal opererende) ondernemingen;
• variabele beloning (jaarlijkse bonus of kortetermijnbeloning) is afhankelijk van vooraf vastgestelde doelstellingen en bedraagt maximaal twaalf maanden (100%) van het vaste jaarsalaris. Het behalen van de doelstellingen ('on target') geeft recht op een bonus van acht maanden van het vaste jaarsalaris. De bonus is gerelateerd aan kwantificeerbare financiële doelstellingen en telt voor 2/3 van de jaarlijkse bonus. Het andere deel is gerelateerd aan niet-financiële/persoonlijke doelstellingen en telt mee voor 1/3 van de jaarlijkse bonus;
• financiële doelstellingen en het gewicht dat eraan wordt toegekend zijn als volgt: winst per aandeel 60%, nettowinstmarge 20% en ROCE (return on capital employed) 20%. Deze financiële elementen zijn gebaseerd op Fugro's jaarlijkse budget ('Profit Plan');
• niet-financiële doelstellingen worden aan het begin van het relevante jaar vastgesteld. Deze doelstellingen worden afgeleid van Fugro's strategische agenda. Dit zijn kwalitatieve individuele en/of collectieve doelstellingen die tot de verantwoordelijkheid behoren van een of meer directeuren en door hen kunnen worden beïnvloed. Deze doelstellingen kunnen onder meer liggen op gebied van gezondheid, veiligheid en milieu (HSE), maatschappelijk verantwoord ondernemen (MVO), persoonlijke ontwikkeling, etc.
• aandelenopties ( langetermijnbeloning). De aandelenopties die aan leden van de Directie worden toegekend maken deel uit van een breed gespreid optieplan dat wereldwijd geldt voor meer dan 600 managers en dat al vele jaren bestaat. Toekenning van opties geschiedt op basis van de bijdrage aan de langetermijnontwikkeling van de onderneming, waaronder de ontwikkeling van de langetermijnstrategie, en op basis van meetbare doelstellingen zoals de (groei)doelstellingen in het strategisch plan en in het Profit Plan. De opties worden toegekend op basis van een vaste waarde. Op het moment dat het aantal toe te kennen opties wordt vastgesteld, wordt tevens de reële waarde berekend en wordt elk jaar dezelfde waarde (d.w.z. uitgedrukt als percentage van het vaste salaris) in de vorm van opties toegekend. Dit deel van de beloning van de leden van de Directie (en het andere senior management) is mede afhankelijk van de koers van de certificaten van aandelen Fugro en dus gekoppeld aan de waarde van Fugro. Een ander doel van de opties is het belonen van leden van de Directie (en het andere senior management) indien zij hun dienstverband bij Fugro voortzetten.

• pensioenvoorziening en secundaire arbeidsvoorwaarden. Voor de leden van de Directie geldt een gebruikelijke pensioenvoorziening, gebaseerd op een beschikbaar premiesysteem. De secundaire arbeidsvoorwaarden zijn marktconform en in overeenstemming met de functie.

Vanwege het concurrentiegevoelige karakter van de gegevens maakt Fugro de feitelijke (financiële en niet-financiële) prestatiecriteria niet openbaar. Deze gegevens zijn confidentieel en in beginsel koersgevoelig.

Voorafgaand aan de vaststelling van de beloning van de individuele leden van de Directie analyseert de Raad van Commissarissen de mogelijke uitkomsten van de variabele beloningscomponenten en de gevolgen daarvan voor de beloning van de leden van de Directie.

De Raad van Commissarissen heeft de bevoegdheid de variabele beloning die is toegekend op basis van onjuiste (financiële) gegevens terug te vorderen van de leden van de Directie (claw back clausule). Uitbetaling aan de leden van de Directie geschiedt onder de voorwaarde van juistheid van de relevante (financiële) gegevens en vaststelling door de jaarlijkse Algemene Vergadering van de jaarrekening over het betreffende jaar.

In bijzondere omstandigheden, bijvoorbeeld indien de vooraf vastgestelde doelstellingen/prestatiecriteria tot onbillijke uitkomsten leiden vanwege buitengewone omstandigheden, heeft de Raad van Commissarissen een discretionaire bevoegdheid om het bedrag van de jaarlijkse bonus beneden- of bovenwaarts aan te passen. In het geval dat door de Raad van Commissarissen gedurende het boekjaar wordt besloten aan een of meer leden van de Directie een vertrekvergoeding of andere bijzondere vergoeding te betalen, wordt in het remuneratierapport een verantwoording en uitleg voor deze vergoeding gegeven.

Het beloningsbeleid voor de leden van de Directie zoals vastgesteld door de Algemene Vergadering op 14 mei 2008 blijft van toepassing in 2010. Het vaste (basis) salaris van de leden van de Directie wordt niet verhoogd in 2010.

Verdere informatie over Fugro's beloningsbeleid en de beloning van de individuele leden van de Directie, onderscheiden naar de verschillende componenten, wordt gepresenteerd in de jaarrekening op pagina 146 en in het Remuneratierapport 2009.

Benoemingen

Op het gebied van benoemingen heeft de Commissie onder meer gesproken over de samenstelling van de Raad van Commissarissen, de Directie en de Directieraad, alsmede hun functioneren. De beoordeling van en de opvolging van leden van de Raad van Commissarissen, Directie en het senior management kwamen ook aan de orde. In het bijzonder is gesproken over de opvolging en de herbenoeming van de Voorzitter (zie hieronder).

S a m e n s t e l l i n g va n d e R a a d va n Commissarissen, de Directie en (her) benoemingen

In de op 7 mei 2009 gehouden Algemene Vergadering is mevrouw Dr. M. Helmes benoemd tot lid van de Raad van Commissarissen en is de heer Dr. F.J.G.M. Cremers herbenoemd. Mevrouw Helmes heeft een passend introductieprogramma gevolgd.

In de op 16 september 2009 gehouden buitengewone Algemene Vergadering is de heer J. Rüegg benoemd tot lid van de Directie. De Raad van Commissarissen achtte deze benoeming in het belang van Fugro gezien de uitgebreide kennis van de heer Rüegg van de survey industrie met de bedoeling Fugro's activiteiten hierin verder uit te breiden.

Met ingang van 1 oktober 2009 hebben twee leden van de Directie, de heren Ir. P. van Riel en Ir. A. Steenbakker, elkaars operationele taken overgenomen, waarbij de heer Van Riel als COO (Chief Operating Officer) verantwoordelijk werd voor Onshore Geotechniek en de heer Steenbakker als COO voor Information Services.

(Her)benoemingen Algemene Vergadering 6 mei 2010

Op 6 mei 2010 eindigen de vierjarige benoemingstermijnen van de heren Van Riel en Steenbakker. Zowel de heer Van Riel als de heer Steenbakker wordt door de Raad van Commissarissen voor herbenoeming voorgedragen voor een periode van vier jaar.

Zoals aangekondigd op 14 januari 2010 zal de Raad van Commissarissen de heer Ir. H.C. Scheffer voordragen voor benoeming tot lid van de Raad van Commissarissen voor een periode van vier jaar. De heer Scheffer (62) was onder meer voorzitter (CEO) van de Raad van Bestuur van Koninklijke Gist-Brocades N.V. en van Imtech N.V. (Internatio-Müller) alsmede lid van de Raad van Bestuur van Koninklijke DSM N.V. Op dit moment is hij lid van de Raad van Commissarissen van Rabobank Nederland, 'Drie mollen sinds 1818' B.V. en Coöperatie Cehave Landbouwbelang U.A. Daarnaast is hij lid van de Raad van Advies van Heerema Group en van Gilde.

De heer Scheffer wordt voorgedragen vanwege zijn ervaring als voorzitter van de raad van bestuur van beursgenoteerde ondernemingen, zijn bestuurlijke kwaliteiten en ervaring, zijn technische achtergrond en zijn ervaring als commissaris.

Tevens zal ook worden voorgesteld de commissarissen van wie de vierjarige termijn in 2010 zal aflopen, te herbenoemen. Dit betreft de heren Ir. G-J. Kramer, F.H. Schreve en Th. Smith. De Raad van Commissarissen is zich ervan bewust dat met de herbenoeming van de heer Schreve de maximale benoemingstermijn volgens de Code wordt overschreden. De Raad van Commissarissen is voornemens in mei 2011 de heer Scheffer, indien hij op 6 mei 2010 wordt benoemd, tot nieuwe voorzitter van de Raad van Commissarissen te benoemen. Daarom zal worden voorgesteld de benoemingsperiode van de heer Schreve te bepalen op één jaar. De Commissarissen achten het van groot belang voor Fugro, dat tot het moment dat een opvolger wordt benoemd, de continuïteit in het huidige voorzitterschap wordt gehandhaafd.

Nadere informatie over de voor (her)benoeming voorgedragen personen staat op pagina 14 en pagina 20 van dit jaarverslag.

Tot slot

Wij danken de Directie, de Directieraad alsmede de werknemers voor hun inzet en harde werk voor Fugro in het uitdagende jaar 2009. Dankzij hun toewijding was Fugro in staat om onder de huidige omstandigheden goede resultaten te boeken. Het jaar 2010 wordt nog een jaar met kansen en onzekerheden, maar we zijn ervan overtuigd dat Fugro in staat zal zijn deze periode met succes te doorlopen.

Leidschendam, 4 maart 2010

F.H. Schreve, Voorzitter Dr. F.J.G.M. Cremers, Vice-voorzitter J.A. Colligan Dr. M. Helmes Ir. G-J. Kramer Th. Smith

Van links naar rechts: H. Meyer, S.J. Thomson, J. Rüegg, W.S. Rainey, Ir. P. van Riel, Ir. K.S. Wester (President-Directeur), A. Jonkman, Ir. A. Steenbakker, J. H. Sommerville en O.M. Goodman.

■ D irectieraad

Fugro N.V. is de houdstermaatschappij van een groot aantal werkmaatschappijen, die op veel plaatsen in de wereld zijn gevestigd en waarvan de activiteiten variëren. Om klantgerichtheid en slagvaardigheid te bevorderen kent de Groep een samenhangende, maar sterk gedecentraliseerde organisatiestructuur.

Het management van de werkmaatschappijen rapporteert rechtstreeks aan de Directieraad. De leden van de Directie maken deel uit van de Directieraad.

naam	Ir. K.S. Wester (1946)
functie	President-Directeur
nationaliteit	Nederlandse
werkzaam bij Fugro sinds 1981
	benoeming lid Directie 1996 (President-Directeur in 2005)
lopende termijn	onbepaalde tijd
andere functie	lid Raad van Commissarissen Iv-Groep B.V.
naam	A. Jonkman (1954)
functie	Financieel Directeur
nationaliteit	Nederlandse
werkzaam bij Fugro sinds 1988
	benoeming lid Directie 2004 (herbenoemd in 2008)
lopende termijn	tot jaarlijkse AvA 2012
andere functie	lid Raad van Commissarissen Dietsmann N.V.
naam	Ir. P. van Riel (1956)
functie	Directeur Geotechniek op het land
	(tot 1 oktober 2009 Directeur Information Services)
nationaliteit	Nederlandse
werkzaam bij Fugro sinds 2001
	benoeming lid Directie 2006
lopende termijn	tot jaarlijkse AvA 2010
naam	J. Rüegg (1944)
functie	Directeur Survey op zee
nationaliteit	Zwitserse
werkzaam bij Fugro sinds 1994
	benoeming lid Directie 2009
lopende termijn	tot jaarlijkse AvA 2012
naam	Ir. A. Steenbakker (1957)
functie	Directeur Information Services
	(tot 1 oktober 2009 Directeur Geotechniek op het land)
nationaliteit	Nederlandse
werkzaam bij Fugro sinds 2005
	benoeming lid Directie 2006
lopende termijn	tot jaarlijkse AvA 2010

Directie Overige leden Directieraad

naam O.M. Goodman (1956) functie Directeur Geospatial Services nationaliteit Ierse werkzaam bij Fugro sinds 1993 benoeming huidige functie 2001

naam H. Meyer (1957) functie Directeur Seismic Services nationaliteit Noorse werkzaam bij Fugro sinds 2005 benoeming huidige functie 2009

naam W.S. Rainey (1954) functie Directeur Geotechniek op zee nationaliteit Amerikaanse werkzaam bij Fugro sinds 1981 benoeming huidige functie 2006

naam J.H. Sommerville (1949) functie Directeur Subsea Services nationaliteit Britse werkzaam bij Fugro sinds 1978 benoeming huidige functie 2009

naam S.J. Thomson (1958) nationaliteit Australische werkzaam bij Fugro sinds 1999 benoeming huidige functie 2006

functie Directeur General Geophysical Services

Secretaris van de Vennootschap Mr. W.G.M. Mulders (1955)

■ Verslag van de Directie

■ ALGEMEEN

De financiële crisis heeft een wereldwijde stagnatie van de economische groei tot gevolg gehad, en Fugro moest na vijf jaar van sterke groei van omzet en winst een pas op de plaats maken. In het boekjaar 2009 namen vergeleken met het voorgaande jaar zowel de omzet als de winst licht af. Gedurende het jaar zijn de marktomstandigheden drastisch gewijzigd. De sterk gedaalde olieprijs aan het begin van het jaar leidde tot minder bestedingen in de voor Fugro belangrijke olie- en gasindustrie. Ook andere sectoren waarin Fugro actief is, zoals mijnbouw en grootschalige infrastructuur, werden getroffen door de economische recessie. Vooral de onderzoeksactiviteiten van Fugro naar nieuwe wingebieden werden hierdoor beïnvloed, omdat opdrachtgevers er voor kiezen hun uitgaven voor dergelijk werk snel aan te passen.

Fugro heeft op de veranderde marktomstandigheden gereageerd met strikte kostenbeheersing en heeft waar nodig capaciteitsaanpassingen doorgevoerd. Dit heeft er in geresulteerd dat Fugro, ondanks toenemende prijsdruk in de loop van het jaar, de netto winstmarge nagenoeg heeft kunnen handhaven. De netto winstmarge over 2009 is 12,8% (2008: 13,2%).

Alle drie divisies waren winstgevend. Echter, de divisie Geoscience, waaronder de onderzoeksactiviteiten naar nieuwe wingebieden vallen, zag een duidelijke afname van de winst. De divisie Geotechniek en de divisie Survey konden de gevolgen van de gewijzigde marktsituatie grotendeels beperken.

Ondanks dat de organisatie het hoofd moest bieden aan korte-termijn uitdagingen, heeft de gezonde financiële positie van Fugro ervoor gezorgd dat de organisatie kan vasthouden aan de groeiplannen op de middellange termijn. Dit komt tot uiting in het vasthouden aan de geplande vernieuwing en uitbreiding van de scheepsvloot en het aantal ROV's. In sommige gevallen, zoals bij de seismische activiteiten op zee, zal de geplande state-ofthe-art capaciteitsuitbreiding gecompenseerd worden door de beëindiging van de charters van enkele schepen.

In de loop van het jaar zijn een aantal complexe projecten, waar vaak meerdere bedrijfsonderdelen bij betrokken waren, met succes afgesloten. Dit betreft zowel onshore als offshore projecten. Voorbeelden van dergelijke projecten zijn beschreven op pagina 34 en 35.

Zo'n 75% van de bedrijfsactiviteiten houdt verband met de olie- en gasindustrie. Met haar brede dienstenpakket is Fugro betrokken bij vele fases van de levenscyclus van olieen gasvelden. De toegenomen betrokkenheid bij onderhoudswerk van (complexe) onderzeese installaties voor de olie- en gasindustrie zal op Fugro ook in de toekomst een positief effect hebben. Fugro is ook actief in de infrastructuur (circa 18% van de omzet) en mijnbouw (circa 3% van de omzet). De resterende 4% van de omzet wordt gegenereerd in enkele andere marktsegmenten.

Het jaar 2009 laat zich in financiële zin als volgt samenvatten:

• Fugro's omzet daalde met 4,7% tot EUR 2.053,0 miljoen (2008: EUR 2.154,5 miljoen). De omzet daalde autonoom met 5,6% en de omzet steeg met 1,1% als gevolg van overnames. Het valuta-effect was 0,2% negatief;
• Winst voor rente, belasting, afschrijvingen en amortisatie (EBITDA) steeg met 3,0% tot EUR 551,1 miljoen;
• Het resultaat uit bedrijfsactiviteiten (EBIT) daalde met 4,7% tot EUR 367,4 miljoen (2008: EUR 385,7 miljoen);
• De nettowinst daalde met 7,1% tot EUR 263,4 miljoen (2008: EUR 283,4 miljoen);
• De nettowinst per aandeel daalde met 10,8% tot EUR 3,46 (2008: EUR 3,88).

Voorgesteld wordt het dividend voor 2009 te handhaven op EUR 1,50 per (certificaat van) gewoon aandeel (2008: EUR 1,50).

■ OV E R N A M E S

In 2009 heeft Fugro acht ondernemingen overgenomen en is nieuwe samenwerkingsovereenkomsten aangegaan.

Overnames in de divisie Geotechniek

• LoadTest, Inc., Verenigde Staten, met dochterondernemingen in Singapore, Zuid-Korea en het Verenigd Koninkrijk. LoadTest is een toonaangevende dienstverlener op het gebied van statisch testen van funderingspalen.

Overnames in de divisie Survey

• VIB Weinhold, Duitsland, is een leverancier van diensten op het gebied van inspectie van pijpleidingen. De werkzaamheden van de onderneming bestaan onder meer uit planning, inspectie en documentatie

van transport- en distributienetwerken, gasfabrieken en energiecentrales voor private en publieke energiebedrijven.

• General Robotics Limited, Verenigd Koninkrijk, is een leverancier van hoge kwaliteit dynamische simulatie en visualisatie software ten behoeve van de olie- en gas(constructie)industrie op zee.
• Activiteiten en activa van Submec Pty Ltd., Australië, is een leverancier op het gebied van onderwater engineering en ROV-diensten.
• Tenix LADS, Australië, is een vooraanstaande leverancier van hydrografische metingen door middel van lasertechnologie vanuit de lucht.

Overnames in de divisie Geoscience

• Databeheer- en opslagactiviteiten van Divestco, Inc., Canada. Samen met de eerdere overname van soortgelijke activiteiten vormt deze overname de basis voor een Canadese databeheer- en opslaggroep.
• Sea Development A/S, Noorwegen, is een onlangs gestarte onderneming actief op het gebied van het opruimen van olievervuiling op zee.
• Interaction A/S, Noorwegen, is gespecialiseerd in marine elektromagnetisch data management en processing. De onderneming is bekend van zijn software onder de naam Sharkware.

Samenwerkingsovereenkomsten

• Fugro is een wereldwijde samenwerkingsovereenkomst aangegaan met Electromagnetic Geoservices ASA (EMGS), Noorwegen, de marktleider in elektromagnetische beeldvorming op zee. De looptijd van de overeenkomst is tot eind 2011. Hierdoor krijgt Fugro volledige toegang tot de EM methoden van EMGS voor de exploratie en winning van olie en gas, en krijgt EMGS toegang tot Fugro's wereldwijde marketing netwerk en operationele expertise op het gebied van het werken op zee. De ondernemingen hebben ook een niet-exclusieve wereldwijde samenwerkingsovereenkomst gesloten voor multi-client activiteiten, alsmede een niet-exclusieve wereldwijde licentieovereenkomst voor technologie. Als onderdeel van de overeenkomst heeft Fugro aan EMGS een converteerbare lening verstrekt van NOK 150 miljoen met een rente van 7,0% per jaar. De lening kan te allen tijde geconverteerd worden in gewone aandelen EMGS tegen een conversieprijs van NOK 5,75 per aandeel tot de einddatum van de lening op 2 januari 2012. Voor de leningen zijn zekerheden gegeven.

• Fugro en Arcadis, Nederland, hebben een samenwerkingsovereenkomst gesloten op grond waarvan Fugro aan Arcadis diensten zal verlenen op het gebied van 'Aerial Imagery en LiDAR services'. Als onderdeel van de overeenkomst heeft Fugro de activa overgenomen van de internationale luchtverkenningsactiviteiten die voorheen werden gevoerd onder de naam 'KLM – Aerocarto'. De activa bestaat uit twee verkenningsvliegtuigen, verschillende sensoren en aanverwant materieel.
• Fugro en Deltares, Nederland, hebben voor het ontwikkelen van kennis op het gebied van deltatechnologie en ondergrond een samenwerkingsovereenkomst gesloten. Doel van de overeenkomst is het bevorderen van onderzoek ten behoeve van vraagstukken op het gebied van bodem en water in delta's, hoogwaardige kennisontwikkeling en praktijkgerichte toepassing daarvan. Deltares is een internationaal kennisinstituut op het gebied van water en ondergrond en richt zich op deltatechnologie.

De reden voor het doen van overnames is onder meer het verwerven van 'state-of-the-art' technologie en het vergroten van marktaandeel. De omzet op jaarbasis van de in 2009 overgenomen ondernemingen bedraagt EUR 34,8 miljoen, terwijl met de overnames een bedrag was gemoeid van in totaal EUR 37,5 miljoen.

Voor de cijfermatige gegevens van de overnames in 2009 wordt verwezen naar de jaarrekening op pagina's 107 en 108.

Aantal medewerkers

Het aantal medewerkers aan het eind van 2009 bedroeg 13.482 (2008: 13.627). In een aantal bedrijfsonderdelen werd het aantal medewerkers (in totaal zo'n 300) gedurende het jaar verminderd. Dit gebeurde met name bij General Geophysical Services, Information Services en Geotechniek op het land. Deze afname van het aantal medewerkers, tezamen met de toevoeging van 168 medewerkers als gevolg van overnames en het aantrekken van

Overzicht personeelsbestand	2009	2008	2007	2006	2005
Gemiddeld aantal medewerkers gedurende
het verslagjaar	13.587	12.977	10.824	9.261	8.121
Omzet per medewerker (x EUR 1.000)	151,1	166,0	166,5	154,9	142,9
Netto-omzet eigen diensten
per medewerker (x EUR 1.000)	105,1	110,4	110,7	100,6	93,0
Geografische verdeling op jaareinde
Nederland	947	978	935	871	839
Europa overig/Afrika	4.369	4.311	3.595	3.126	2.457
Midden-Oosten/Azië/Australië	4.411	4.319	3.624	3.007	2.594
Noord- en Zuid-Amerika	3.755	4.019	3.318	2.833	2.644
Totaal op jaareinde	13.482	13.627	11.472	9.837	8.534

medewerkers bij bedrijfsonderdelen waar sprake was van goede marktomstandigheden, hadden per saldo een afname tot gevolg met 145 medewerkers. Het gemiddeld aantal medewerkers over het boekjaar bedroeg 13.587 (2008: 12.977), een toename van 4,7%. Fugro maakt ook gebruik van een grote groep ervaren 'freelance' medewerkers die regelmatig op projectbasis worden ingezet. Het gebruik van freelancers geeft Fugro flexibiliteit om te kunnen reageren om schommelingen in de werkbezetting. Deze strategie heeft in 2009 duidelijk vruchten afgeworpen met een sterke afname gedurende het jaar van het aantal freelancers. Hierdoor konden Fugro's eigen ervaren en professionele medewerkers blijven behouden. Fugro werkt voornamelijk met lokale werknemers en maakt weinig gebruik van 'expatriates'. Deze werkwijze geeft flexibiliteit om de bezetting daar waar nodig aan te passen aan gewijzigde marktomstandigheden zoals in 2009 op een aantal plaatsen duidelijk noodzakelijk was.

Ondanks het wereldwijde tekort aan specialisten is Fugro succesvol in het aantrekken van ervaren en professionele medewerkers. In toenemende mate wordt dit ook wereldwijd gecoördineerd. Redenen voor het succesvol kunnen aantrekken van medewerkers zijn onder meer de wereldwijde spreiding van de activiteiten en de mogelijkheden die Fugro kan bieden aan innovatieve en ondernemende werknemers.

■ CAPACITEITSPLANNING

Zoals is af te lezen uit de tabel op pagina 24, kwam het grootste deel van Fugro's groei de afgelopen tien jaar autonoom tot stand. Fugro richt zich op het aanbieden van niche diensten in aanverwante markten door state-ofthe-art technologie en kennis op een wereldwijde schaal te combineren. Voortdurende ontwikkeling, upgrading en verbetering van technologieën zijn nodig om de leidende rol te behouden in de markten waarin Fugro succesvol opereert en om een sterke positie in nieuwe markten te verkrijgen. Veel materieel dat Fugro gebruikt, is speciaal ontworpen om de efficiency ervan te verhogen. Fugro maakt daarbij gebruik van de enorme ervaring van de organisatie. Het in eigendom hebben van dergelijke hulpmiddelen is onderdeel van Fugro's strategie. Dit vraagt om een doorlopend lange termijn investeringsplan voor belangrijke bedrijfsmiddelen, zoals speciaal ontworpen schepen en operationeel materieel.

Om flexibiliteit te handhaven, wordt een deel van de vloot gehuurd op basis van langlopende en kortlopende termijncharters, in het bijzonder voor die activiteiten die uitgevoerd kunnen worden vanaf standaardschepen.

Scheepsvloot vervanging/uitbreiding

Naam schip	Soort schip	Verwachte datum ope rationeel	Eigendom/ charter
Fugro Searcher	Survey	Q1-2010	Eigendom
Geo Caspian	Seismisch	Q1-2010	Charter
Geo Coral	Seismisch	Q3-2010	Eigendom
Fugro Symphony ROV-support		Q1-2011	Eigendom
Fugro Galaxy	Survey	Q1-2011	Eigendom

O m z e t o n t w i k ke l i n g (in procenten)	Autonoom	Overnames	Desinves teringen	Valuta effecten	Totaal
2009 2008 2007 2006 2005 2004 2003 2002 2001 2000	(5,6) 23,4 22,9 18,9 12,0 9,7 (8,6) 3,4 18,4 10,9	1,1 4,0 6,4 6,8 1,4 16,2 4,9 4,0 8,6 8,9	(0,1) (0,3) (1,1) (0,6)	(0,2) (7,9) (3,5) (1,8) 2,8 (2,7) (9,4) (3,4) 0,6 10,6	(4,7) 19,5 25,7 23,6 15,1 22,6 (13,1) 4,0 27,6 30,4
Gemiddeld (2000 – 2009)	10,6	6,2	(0,2)	(1,5)	15,1

In 2009 vonden de volgende mutaties in de scheepsvloot plaats:

Geotechnische divisie

In november werd de Fugro Synergy (eigendom), die is ontworpen voor specialistisch dieper boorwerk, in de vaart genomen. Eén lange-termijn charter is beëindigd. Twee schepen werden (op project basis) gecharterd voor korte termijn.

Survey divisie

In de loop van het jaar werden twee oudere schepen (eigendom) uit de vaart genomen en werd een nieuw schip toegevoegd (eigendom, aanpassing aan bestaand schip na aankoop). Halverwege het jaar werd het nieuw gebouwde ROV support schip Fugro Solstice gecharterd. Begin 2010 zal een ouder gehuurd ROV support schip vervangen worden door een gecharterd nieuw schip. Verder werden een aantal lange-termijn charters omgezet in kortlopende charters.

Geoscience divisie

In de loop van het jaar zijn de charters van twee 2D seismische schepen en van één 3D seismisch schip beëindigd. Verder werd de huur van twee seismische support schepen beëindigd. Eén nieuw gebouwd 3D seismisch schip (Geo Natuna) werd gecharterd. Tegen het eind van het jaar werd één ouder 3D seismisch schip (Geo Baltic) verkocht.

Overzicht capaciteitsaanpassing

De tabel op pagina 23 laat de vervangingen c.q. uitbreidingen van de scheepsvloot zien voor de periode 2010/2011.

Fugro heeft de optie om in 2010 de vloot met acht schepen te verminderen door het niet verlengen van charters of het buiten gebruik stellen van oudere schepen in eigendom.

In de financiering van de nieuwe schepen in eigendom is voorzien door bestaande faciliteiten en de verwachte toekomstige kasstroom.

De charters van een paar schepen lopen af in 2010. Verlenging van deze charters wordt overwogen, waarbij ook de ontwikkeling van de orderportefeuille gedurende het jaar in aanmerking zal worden genomen. Fugro maakt tevens gebruik van schepen die op projectbasis voor een korte periode worden gehuurd.

■ FINANCIEEL

Omzet- en kostenontwikkeling

De omzet nam in het verslagjaar af tot EUR 2.053,0 miljoen, een daling van 4,7% ten opzichte van EUR 2.154,5 miljoen in het voorgaande jaar. De daling werd deels veroorzaakt door de prijsdruk in marktsegmenten waar schaarste van capaciteit in de laatste jaren in de loop van 2009 is omgeslagen naar voldoende beschikbaarheid. De onderzoeksactiviteiten naar nieuwe wingebieden, die zijn ondergebracht in de Geoscience divisie, hadden hier het meeste last van.

De omzet daalde autonoom met 5,6% en de omzet steeg met 1,1% als gevolg van overnames. Het valuta-effect was 0,2% negatief.

De omzetmutatie is in de tabel hierboven uitgesplitst.

Hieruit blijkt dat de autonome groei in 2009 5,6% negatief was. De gemiddelde groei van de omzet over een periode van tien jaar komt voor ongeveer 2/3 voort uit autonome groei en 1/3 is het gevolg van overnames. Over een periode van tien jaar genomen blijkt het effect van koersfluctuaties minimaal te zijn.

In 2009 is veel aandacht besteed aan het optimaliseren van de bedrijfsvoering en het terugdringen van de kosten om de gevolgen van de economische crisis zoveel mogelijk te mitigeren. In 2009 kon zo'n EUR 45 miljoen op jaarbasis aan kosten worden bespaard. Het effect van het beëindigen van charters van seismische schepen is niet in dit bedrag begrepen. Om de besparingen te realiseren is circa EUR 10 miljoen aan eenmalige kosten gemaakt.

De kosten van uitbesteed werk en andere externe kosten bedroegen in 2009 EUR 624,4 miljoen (2008: EUR 722,3 miljoen). Dit is een daling van 13,6%. Uitgedrukt in een percentage van de omzet bedroegen deze kosten 30,4%. In 2008 was dit 33,5%.

In 2009 is het personeelsbestand in diverse activiteiten en kantoren beoordeeld. Waar nodig heeft vermindering van het aantal medewerkers plaatsgevonden en is het invullen van ontstane vacatures nauwgezet geëvalueerd. De beloning van medewerkers is met terughoudendheid aangepast om de effecten van de economische crisis zoveel mogelijk te compenseren. Fugro blijft onverminderd werken aan een veilige werkplek voor alle betrokkenen. Ook op training wordt niet bezuinigd ten einde een hoog niveau van dienstverlening te handhaven. Het aantrekken van jonge medewerkers is ook in 2009 gecontinueerd. Deze jonge medewerkers worden aan teams van meer ervaren medewerkers toegevoegd om op deze wijze kennisoverdracht te stimuleren.

De gemiddelde kosten per werknemer bedroegen EUR 48.046, een toename van 0,7% ten opzichte van 2008 (EUR 47.671). Doordat het gemiddelde aantal werknemers is toegenomen namen per saldo de totale personeelskosten met 5,4% toe tot EUR 652,8 miljoen (2008: EUR 619,1 miljoen). Dit is 31,8% van de omzet, in 2008 was dit 28,7%.

De afschrijving op materiële vaste activa is in 2009 toegenomen van EUR 140,4 miljoen in 2008 naar EUR 173,6 miljoen in 2009, een toename van 23,6%. Deze stijging is het gevolg van de capaciteitsuitbreiding die in de jaren 2007 tot en met 2009 heeft plaatsgevonden. Deze uitbreiding betreft met name de scheepsvloot (inclusief bijbehorend materieel) en de ROV's. Als percentage van de omzet bedroegen de afschrijvingen 8,5% (2008: 6,5%).

De overige bedrijfskosten bedroegen in 2009 EUR 249,1 miljoen (2008: EUR 295,7 miljoen), een daling van 15,8%. Als percentage van de omzet bedroegen deze kosten 12,1% (2008: 13,7%). De overige bedrijfskosten betreffen een veelvoud van verschillende posten die niet direct zijn toe te rekenen aan projecten, zoals onderhoud en reparaties, huisvesting, verzekeringen, etc.

Nettowinst

De nettowinst nam met 7,1% af tot EUR 263,4 miljoen (2008: EUR 283,4 miljoen), na aftrek van het minderheidsbelang in de winst van dochterondernemingen. Per aandeel is dit EUR 3,46 (2008: EUR 3,88). Dit is een daling van 10,8%. Gemeten over de afgelopen jaren is de financiële doelstelling van een stijging van de winst per aandeel van gemiddeld 10% per jaar gehaald.

Door kostenbeheersing in 2009 en deels doordat opdrachten in het eerste half jaar 2009 konden worden uitgevoerd tegen prijzen die in het voorgaande jaar waren overeengekomen, is de nettowinstmarge in 2009 slechts licht gedaald tot 12,8% (2008: 13,2%).

De nettowinst is niet beïnvloed door materiële posten met een eenmalig karakter.

Geografische verdeling omzet * (per 31 december, x EUR 1 mln.)	2009	2008	2007	2006	2005
Nederland Europa overig/Afrika Midden-Oosten/Azië/Australië Noord- en Zuid-Amerika	134 985 420 514	145 1.082 426 502	124 857 351 471	114 610 288 422	100 489 234 338
Totaal	2.053	2.155	1.803	1.434	1.161

* Gebaseerd op de vestigingsplaats van de dochteronderneming die het werk uitvoert.

O m z e t p e r d i v i s i e
(per 31 december, x EUR 1 mln.)	2009	2008	2007	2006	2005
Geotechniek	536	541	443	371	304
Survey	956	960	852	709	565
Geoscience	561	654	508	354	292
Totaal	2.053	2.155	1.803	1.434	1.161

Resultaat uit bedrijfsactiviteiten (EBIT)

Het resultaat uit bedrijfsactiviteiten (EBIT) bedroeg in het verslagjaar EUR 367,4 miljoen (2008: EUR 385,7 miljoen), een daling van 4,7%.

Sinds het begin van de economische crisis is een aantal debiteuren in financiële problemen geraakt. Dit is ook in 2009 het geval geweest. De recente crisis in Dubai heeft in deze regio voor aanhoudende zorg over inbaarheid van sommige gefactureerde en te factureren posten gezorgd. Opdrachtgevers in andere marktsegmenten geven aan dat 2010 niet eenvoudig zal zijn, hetgeen zou kunnen leiden tot afboekingen. In 2008 is besloten om een voorziening van zo'n EUR 25 miljoen voor onder andere deze risico's te nemen. In 2009 is circa EUR 2 miljoen ten laste van deze voorziening gebracht. Gegeven de onzekerheden welke per balansdatum nog bestaan, is de resterende voorziening gehandhaafd.

EBITDA

De winst voor interest, belasting, afschrijving op materiële vaste activa en amortisatie van immateriële activa bedroeg in 2009 EUR 551,1 miljoen (2008: EUR 535,2 miljoen). Dit is een stijging van 3,0%.

Valutakoersen

In 2009 steeg de gemiddelde koers van de Amerikaanse dollar tot EUR 0,72 (2008: EUR 0,68). De gemiddelde koers van het Britse pond daalde in 2009 verder tot EUR 1,13 (2008: EUR 1,25). Het nettoresultaat van de wisselkoersen in de winst- en verliesrekening bedroeg in 2009 EUR 13,4 miljoen negatief (2008: 25,8 miljoen positief). Het positieve koersresultaat in 2008 was voornamelijk het gevolg van de effecten van de tijdelijke versterking van de Amerikaanse dollar tegen de dalende koers van de Noorse kroon in de tweede helft van 2008. De koersverschillen zijn opgenomen onder netto financieringslasten.

De balanswaardering werd ook beïnvloed door fluctuaties aan het eind van het jaar van de Amerikaanse dollar en het Britse pond. Echter, in 2009 werd het belangrijkste verschil veroorzaakt door de herwaardering van dochterondernemingen die rapporteren in Noorse kronen (ongeveer EUR 26 miljoen positief).

Per saldo hadden de koersmutaties een positief effect van EUR 48 miljoen op het eigen vermogen per 31 december 2009 (2008: EUR 52 miljoen negatief). Zie pagina 65 van dit verslag onder Risicobeheer en pagina's 136 en 137 van de jaarrekening onder valutarisico's.

De koersen (in EUR)	2009	2009	2008	2008	2007	2007
	Jaareinde	Gemiddelde	Jaareinde	Gemiddelde	Jaareinde	Gemiddelde
Amerikaanse dollar	0,69	0,72	0,71	0,68	0,68	0,73
Britse pond	1,13	1,13	1,05	1,25	1,36	1,46

Kasstroom

De kasstroom bedroeg in 2009 EUR 456,8 miljoen (2008: EUR 438,9 miljoen), een toename van 4,1%. Onder kasstroom wordt verstaan de winst over het boekjaar toe te rekenen aan aandeelhouders vermeerderd met afschrijving, amortisatie immateriële activa en minderheidsbelang. De verwachte toekomstige kasstroom zal de onderneming in staat stellen om binnen de huidige financieringsarrangementen aan de lopende investeringsverplichtingen te voldoen. Per aandeel bedraagt de kasstroom EUR 5,99 (2008: EUR 6,01), een daling van 0,3%. De financiële doelstelling van een toename van de kasstroom van gemiddeld 10% per jaar is ruimschoots gehaald.

Investeringen

Fugro heeft de afgelopen jaren veel geïnvesteerd in de uitbreiding van de seismische capaciteit en zal dit programma in 2010 afronden met het in de vaart brengen van de Geo Caspian en de Geo Coral. Om autonome groei voort te kunnen zetten, met name in de Geotechnische en Survey divisie, zal in de komende jaren capaciteit moeten worden toegevoegd en zullen oudere schepen worden vervangen in het kader van de vlootvernieuwing.

In 2009 zijn de vervangingsinvesteringen beperkt tot het uiterst noodzakelijke.

De investeringen in 2009 kunnen als volgt worden gespecificeerd (x EUR miljoen): Vervangingsinvesteringen 70,4 Investeringen voor capaciteitsuitbreiding 250,0 Mutatie activa in aanbouw (voornamelijk schepen en ROV's) 29,3 Investeringen uit overnames 9,9

359,6

Fugro moet jaarlijks vervangingsinvesteringen doen om de capaciteit in stand te houden. In 2009 bedroegen de vervangingsinvesteringen EUR 70,4 miljoen (2008: EUR 87,2 miljoen).

In de tabel hieronder staat een overzicht van de jaarlijkse investeringen voor de periode 2008 – 2011. Hierin is voor de jaren 2010 en 2011 een schatting opgenomen. De investeringen voor capaciteitsuitbreiding in 2011 betreffen ROV's, de Fugro Symphony en de Fugro Galaxy. Beide schepen zullen begin 2011 gereed zijn.

Nettofinancieringslasten

De nettofinancieringslasten bedroegen in 2009 EUR 20,4 miljoen (2008: EUR 1,4 miljoen). De specificatie van de nettofinancieringslasten is als volgt (x EUR miljoen):

			2009	2008
	Netto rentelasten		7,7	27,3
	Wisselkoersverschillen		13,4	(25,8)
	Overige		(0,7)	(0,1)
			20,4	1,4
( Ve r wa c h t e ) i n ve s t e r i n ge n , e x c l u s i e f
investeringen uit overnames (x EUR 1 mln)	2008	2009	2010*	2011*
Vervangingsinvesteringen	87,2	70,4	75,0	100,0

Investeringen voor capaciteitsuitbreiding	235,8	250,0	275,0	150,0
Totaal investeringen	323,0	320,4	350,0	250,0
Mutatie activa in aanbouw	57,0	29,3	(75,0)	(90,0)
Nettokasstroom	380,0	349,7	275,0	160,0

* Schatting.

Ground Penetrating Radar (GPR) is een geofysische methode die radarpulsen gebruikt om de ondergrond in kaart te brengen.

De daling van de netto rentelasten wordt met name veroorzaakt door de lage EURIBOR/LIBOR rente die als basis geldt voor de financiering. De rentelast als gevolg van de extra aanwending van bankfaciliteiten werd door de lagere basisrente meer dan gecompenseerd. De rentedekking (EBIT/nettorentelast) is 48 (2008: 14). Dit is een hoge dekking, die ruim boven de financiële doelstelling ligt van meer dan 5.

Belastingen

De belastinglast in 2009 bedroeg EUR 74,4 miljoen (2008: EUR 94,8 miljoen), een afname van 21,5%. Het effectieve belastingtarief in 2009 bedroeg 21,4% (2008: 24,7%). Beperking van de belastingdruk wordt nagestreefd door een efficiënte belasting- en bedrijfsfinancieringsstructuur. De uiteindelijke belastinglast wordt sterk beïnvloed door de geografische spreiding van projecten en de mogelijkheid van het gebruik van belastingverliezen.

Immateriële activa (goodwill)

In 2009 bedroeg de toevoeging aan immateriële activa uit hoofde van overnames EUR 20,0 miljoen (2008: EUR 76,0 miljoen). De toevoeging is met name het gevolg van de acht overnames in 2009.

In 2009 was er een positief koersverschil van EUR 21,3 miljoen (2008: EUR 39,1 miljoen negatief) op de balanswaarderingen van de immateriële activa.

Op goodwill wordt niet afgeschreven. Ten minste eenmaal per jaar wordt de goodwill getest voor 'impairments' (bijzondere waardeverminderingen). In 2009 heeft dit, evenals in voorgaande jaren, niet geleid tot aanpassingen. Dit ondanks de verslechterde economische omstandigheden.

Balansverhoudingen

Eind 2009 bedroeg de solvabiliteit 50,2% (ultimo 2008: 43,7%). De doelstelling voor de solvabiliteit is 30 à 35%. Aan deze doelstelling wordt ruimschoots voldaan. De current ratio bedroeg ultimo 2009 1,2 (2008: 1,1). De gearing bedroeg 42% (2008: 51%). De sterke solvabiliteit en de lage gearing onderstrepen de gezonde balansverhoudingen van de onderneming.

Het werkkapitaal steeg tot EUR 140,3 miljoen (2008: EUR 56,1 miljoen). De stijging is voornamelijk veroorzaakt door een hogere waardering van de seismische data library (EUR 41,3 miljoen), minder gebruik van bankkredieten (EUR 21,5 miljoen) en per saldo lagere belastingen (EUR 23,0 miljoen).

Fugro investeert jaarlijks voor eigen rekening en risico in nieuwe seismische en geologische onderzoeksgegevens (multi-client), die op de balans onder 'Voorraden' zijn opgenomen. Een dergelijke 'data library' is gebruikelijk bij ondernemingen die dit soort diensten verlenen en bevat waardevolle gegevens die aan diverse geïnteresseerde partijen worden aangeboden en onder licentie worden verkocht. Ook na langere tijd hebben deze gegevens een winstpotentieel.

Op de balans zijn vrijwel geen data library gegevens gewaardeerd die afkomstig zijn uit het boekjaar 2006 of eerder. De nettoboekwaarde aan het eind van het jaar bedroeg EUR 68,5 miljoen (2008: EUR 27,2 miljoen).

Bij de waardering van de data library is rekening gehouden met de huidige marktsituatie voor dit soort diensten en de meer selectieve houding van potentiële opdrachtgevers met betrekking tot de geografische locatie van de verzamelde gegevens.

De boekwaarde van de data library is gestegen in vergelijking met ultimo 2008. Dit wordt voornamelijk veroorzaakt door enkele grote 3D projecten nabij Australië waarvoor goede voorfinanciering werd ontvangen, hetgeen de interesse van de olie- en gas maatschappijen voor deze specifieke data onderschrijft.

Financiering

Fugro heeft in de loop van 2009 overeenstemming bereikt met banken over de verlenging van de lange termijn kredietfaciliteiten. Voorts is in de loop van 2009 met BNP Paribas overeenstemming bereikt over een extra kredietfaciliteit van EUR 50 miljoen.

Begin januari 2010 is een kredietovereenkomst met Fortis Bank Nederland gesloten voor een faciliteit van EUR 50 miljoen.

De vervaldatum voor alle verlengde kredietfaciliteiten is 1 april 2012 en ze zijn afgesloten tegen nagenoeg ongewijzigde voorwaarden vergeleken met de vorige overeenkomsten. De rente opslag ligt zo'n 150 BPS hoger dan die van de oorspronkelijke faciliteiten. De basis voor renteberekening is EURIBOR.

Het totaal van de langetermijn bankfinanciering per 31 december 2009 bedraagt EUR 420 miljoen. Rekening houdend met de nieuwe Fortis Bank faciliteit is de huidige stand EUR 470 miljoen, waarvan EUR 125 miljoen nog niet is aangewend.

Met ING Bank is in 2009 tevens overeenstemming bereikt over een rekening-courant krediet van EUR 100 miljoen. Het totaal van de ter beschikking staande rekening-courantkredietfaciliteiten bedraagt zo'n EUR 425 miljoen.

In 2002 zijn private placement leningen aangegaan voor EUR 20 miljoen en USD 120 miljoen. De leningen in Amerikaanse dollars worden in de originele valuta aangehouden tegen waarde van de nettoinvesteringen in Amerikaanse dollars. De rente op de leningen varieert van 6,45% tot 7,10%. De Private Placement leningen zullen in 2012, 2014 en 2017 in delen moeten worden afgelost.

■ DIVIDENDVOORSTEL

Voorgesteld wordt het dividend over 2009 te handhaven op EUR 1,50 per gewoon aandeel (2008: EUR 1,50), dat naar keuze kan worden opgenomen:

• in contanten, of
• in (certificaten van) gewone aandelen.

Indien geen keus wordt gemaakt dan wordt het dividend uitgekeerd in (certificaten van) gewone aandelen. Het voorgestelde dividend komt overeen met een uitkeringspercentage van 44,2% van de nettowinst. Zie voor meer informatie pagina's 10 en 11.

■ M ARKTONTWIKKELINGEN EN TRENDS

Trends

De wereldeconomie heeft erg sterk op de financiële crisis gereageerd. De negatieve effecten waren gedurende 2009 goed merkbaar en hebben zich wereldwijd over meerdere sectoren uitgebreid.

Door de positie die Fugro inneemt in de internationale markten waarin zij opereert en de diversiteit van opdrachtgevers, werd Fugro redelijk beschermd tegen de gevolgen van de wereldwijde crisis, maar Fugro was er niet immuun voor.

De olie- en gasmarkt

In het eerste kwartaal van 2009 is de prijs van een vat olie scherp gedaald en heeft zich in de loop van het jaar geleidelijk aan hersteld tot rond de USD 75. Externe rapporten geven aan op langere termijn een olieprijs van USD 80 of hoger te verwachten. Kleinere oliemaatschappijen, die voor de exploratie en ontwikkeling van hun velden afhankelijk zijn van externe financiering, ondervonden problemen met betrekking tot hun businessmodel en projecten van deze opdrachtgevers werden uitgesteld. Het aandeel van deze categorie in Fugro's omzet is relatief klein. Nationale oliemaatschappijen en grote internationale spelers hebben hun investeringen voortgezet teneinde toekomstige productieafname tegen te gaan. Zij voeren echter wel kostenbesparingen door, onder meer door prijsdruk op leveranciers.

Er zijn indicaties dat in 2009 de investeringen door de olie- en gasindustrie met 15% zijn afgenomen tot zo'n USD 395 miljard. De gehele marktsector, inclusief Fugro, had last van deze afname. Ongeveer 75% van Fugro's omzet is gerelateerd aan olie en gas.

Volgens recente externe rapporten zullen de investeringen door de olie- en gasmaatschappijen in 2010 wereldwijd met 11% toenemen tot ongeveer USD 440 miljard. Voor het voor Fugro belangrijke segment hiervan, de zogenaamde internationale markt, wordt een toename verwacht met 10% tot USD 337 miljard.

Door haar strategie om het pakket verschillende maar samenhangende diensten verder uit te breiden raakt Fugro steeds meer betrokken bij nagenoeg de totale levenscyclus van olie- en gasvelden. Deze cyclus kan meerdere decennia duren. Het begint met het zoeken naar nieuwe velden en loopt dan van het onderzoek ten behoeve van het ontwerp en de bouw van de benodigde installaties voor het in productie nemen van nieuwe velden, tot productieverbetering van bestaande velden en uiteindelijk het buiten gebruik stellen van de installaties. Fugro is daardoor in staat om te profiteren van de toename in de investeringen die worden gedaan door de olieen gasmaatschappijen, ongeacht in welke fase dit gebeurt van de levenscyclus van de velden. In de komende jaren zullen grote investeringen nodig zijn om de productie op langere termijn op peil te houden.

Veel van de exploratie- en ontwikkelingsactiviteiten, vooral die in verband met diepwaterprojecten, vinden plaats in de Golf van Mexico, West-Afrika en Brazilië. Andere regio's met aanhoudende activiteiten zijn het Midden-Oosten, het noordelijke deel van de Noordzee en delen van Azië, India en Australië. Voorts is er een toenemende interesse voor gedetailleerde reservoir informatie van bestaande velden teneinde de productie zo lang mogelijk op peil te houden en de maximale hoeveelheid van het aanwezige olie en gas te winnen.

De vraag naar gas creëert wereldwijd een groeimarkt. In de vraag wordt in toenemende mate voorzien door de productie van vloeibaar natuurlijk gas (LNG), dat over zee vervoerd kan worden. Fugro verricht onderzoek voor een aantal LNG-terminals die thans op verschillende plaatsen in de wereld in ontwikkeling zijn. Hoge energieprijzen maken het meer aantrekkelijk om gasvelden op aanzienlijke afstand van de afzetmarkten te ontwikkelen. Dit geldt vooral voor het Midden-Oosten, waar zich veel gasreserves bevinden op overbrugbare transportafstand van India, China, Japan en Europa. Maar ook in reeds langer gasexporterende landen zoals Australië, Nigeria en Indonesië vinden grootschalige ontwikkelingen plaats. Dit zal de trend naar een mondiale gasmarkt versterken en ervoor kunnen zorgen dat gas de komende jaren een aantrekkelijke energiebron blijft.

Externe publicaties geven aan dat oliemaatschappijen hun rentabiliteitseisen voor de meeste van hun grotere projecten baseren op een olieprijs ruim onder het huidige prijsniveau van USD 75 per vat. Gezien de lange doorlooptijd tussen de aanvang en de realisatie van dit soort projecten en de huidige trend in de olieprijs, verwacht Fugro in 2010 en de jaren daarna een aanhoudende vraag naar haar diensten.

De markt voor infrastructurele projecten

De infrastructuur gerelateerde activiteiten vormden in 2009 zo'n 18% van de omzet van Fugro. In een aantal segmenten van deze markt zijn de onzekere marktomstandigheden merkbaar. Zo is bijvoorbeeld de huizenmarkt in diverse landen gekrompen. Deze markt is echter voor Fugro minder belangrijk. Fugro concentreert zich meer op grote infrastructurele projecten. In tijden van economische stagnatie worden veelal door (lokale) overheden dergelijke projecten opgestart om de economie te stimuleren. Fugro verleent een aantal diensten in dit deel van de markt zoals luchtkartering, waterbeheer, advisering over funderingen en wegenonderhoud. Om in een zo vroeg mogelijk stadium betrokken te zijn bij grote infrastructurele projecten, treedt Fugro vroegtijdig in contact met de belangrijke partijen bij de ontwikkeling van deze projecten.

In sommige landen, zoals de Verenigde Staten, creëren de stimuleringsmaatregelen projecten waarin Fugro deelneemt.

Fugro voert wereldwijd op diverse plaatsen grote opdrachten uit ten behoeve van onder meer vliegvelden, landaanwinning, (LNG-)havenuitbreidingen, dijken, tunnels en grote gebouwen en bouwwerken. Fugro heeft haar marktpositie in dit segment versterkt door zich in toenemende mate te positioneren als een leverancier van integrale oplossingen. Hierdoor wordt voldaan aan de wens van opdrachtgevers om de verantwoordelijkheden voor diverse onderzoeks- en advieswerkzaamheden bij één onafhankelijke dienstverlener neer te leggen.

Mijnbouw

Het overgrote deel van de aan mijnbouw gerelateerde inkomsten van Fugro komt voort uit het zoeken naar delfstoffen. In deze sector is het investeringsniveau in 2009 drastisch verminderd. Een deel van de activiteiten is voor private mijnbouwondernemingen, die inspelen op de economische waarde van nieuwe bronnen van metalen en mineralen voor hun onderneming. Dit wordt beïnvloed door de prijs van mineralen en de planningsinschattingen en planningshorizon van de mijnbouwondernemingen.

Ontwikkeling goodwill *	Goodwill (EUR mln.)	Boekwaarde per 31 december
1988-1993	35,4	0
1994	40,3	0
1995	5,2	0
1996	3,0	0
1997	18,1	0
1998	16,9	0
1999	35,3	0
2000	37,4	0
2001	242,8	237,9
2002	3,2	190,9
2003	68,2	253,1
2004	22,9	274,4
2005	8,3	289,2
2006	59,4	347,3
2007	47,3	381,6
2008	76,0	418,5
2009	20,0	459,7
Totaal	739,7

* Tot en met 2000 is de goodwill direct ten laste van het eigen vermogen gebracht; de goodwill onder IFRS is herrekend vanaf 31 december 2002.

O r d e r p o r t e f e u i l l e a a n h e t b e g i n va n h e t j a a r (voor de volgende twaalf maanden)
(x EUR 1 mln.)	2010	2009	2008	2007	2006
Geotechniek
Op het land	191,9	168,7	152,7	147,1	97,5
Op zee	199,3	174,6	142,6	98,3	69,0
	391,2	343,3	295,3	245,4	166,5
Survey
Op zee	388,3	436,0	354,7	334,9	298,2
Subsea Services	244,5	273,0	207,5	168,6	96,6
Geospatial Services	83,6	95,8	85,9	40,5	34,3
	716,4	804,8	648,1	544,0	429,1
Geoscience
Seismic Services	164,1	356,8	399,6	256,3	125,0
Information Services	45,5	34,7	53,1	37,7	45,7
General Geophysical Services	46,8	60,8	62,4	63,0	47,8
	256,4	452,3	515,1	357,0	218,5
Totaal	1.364,0	1.600,4	1.458,5	1.146,4	814,1

De orderportefeuille betreft omzet voor de komende twaalf maanden en bestaat voor ongeveer 53% uit gegunde maar nog niet gestarte projecten en het nog niet uitgevoerde deel van lopende projecten, alsmede voor ongeveer 47% uit projecten die met een grote mate van waarschijnlijkheid zullen worden toegekend.

Toen de financiële markten in de problemen raakten, kwam mogelijke financiering door geldverstrekkers aan exploratiebedrijven onder zware druk te staan. Als gevolg hiervan vond er een belangrijke afname van activiteiten van kleinere mijnbouwbedrijven plaats. Dit zal naar verwachting voortduren tot het moment dat de kapitaalmarkten zich herstellen. Afgewacht moet worden hoelang ook de grote mijnbouwbedrijven hun onderzoeksactiviteiten beperken. Verwacht wordt dat de mijnbouwactiviteiten in 2010 op een laag niveau zullen blijven, maar overheden en semi-overheidsorganisaties zouden een aantal van hun projecten kunnen doorzetten. Een ander deel van de activiteiten is het regionaal in kaart brengen van de geologie en aardstructuur, wat door overheden en semi-overheidsorganisaties zoals buitenlandse hulporganisaties, gezien wordt als een strategische investering. Deze projecten zijn vaak minder afhankelijk van korte-termijnschommelingen in de prijs van grondstoffen. De mijnbouw gerelateerde activiteiten vormden in 2009 3% van Fugro's omzet.

Overige marktsegmenten

Naast de hiervoor genoemde markten levert Fugro ook diensten in een aantal andere nichemarkten. Dit betreft nauwkeurige plaatsbepaling voor geautomatiseerde besturing van landbouwmachines, routebepaling voor telecommunicatiekabels op zee en luchtkartering met behulp van lasertechnieken voor overheden en nutsbedrijven. Ongeveer 4% van de jaaromzet wordt met deze activiteiten behaald. In het algemeen zijn deze activiteiten meer regionaal gebonden en gerelateerd aan de economische activiteit in de betreffende sector.

■ ORDERPORTEFEUILLE

Begin 2010 bedroeg de orderportefeuille voor werkzaamheden in dat jaar uit te voeren EUR 1.364,0 miljoen (begin 2009: EUR 1.600,4 miljoen). Het aandeel van de zekere opdrachten is 53% (begin 2009: 66%). De orderportefeuille is berekend op jaareindekoersen in EUR en is 14,8% lager dan aan het begin van 2009. De orderportefeuille is afgenomen vanwege de huidige marktomstandigheden. Die zijn de oorzaak van de vertraging in het opstarten van nieuwe projecten, dat opdrachten op het laatste moment worden gegund alsmede de lagere prijzen die een effect op de omvang van de orderportefeuille hebben. Dit is, in tegenstelling tot voorgaande jaren, voornamelijk het gevolg van de beschikbaarheid van voldoende capaciteit. Met name is dit het geval bij de seismische activiteiten op zee. Aan het eind van het jaar dekte de orderportefeuille acht maanden werk. Vergeleken met 2008 hadden de wisselkoersen geen effect van betekenis op de orderportefeuille.

■ GE B EURTENISSEN NA B ALANSDATU M

Er zijn geen gebeurtenissen na balansdatum te rapporteren.

■ VOORUIT Z ICHTEN

De olie- en gasindustrie is de belangrijkste sector voor Fugro en vertegenwoordigt zo'n 75% van de totale omzet. De olieprijs als zodanig heeft geen directe invloed op de dienstverlening maar kan zeer zeker van invloed zijn op het gedrag van Fugro's opdrachtgevers met betrekking tot hun investeringen.

De wereldwijde recessie heeft geleid tot een afvlakking van de vraag naar olie en gas in de tweede helft van 2008. Het gevolg was een scherpe daling van de olieprijs van het hoge niveau medio 2008 van USD 147 per vat tot onder de USD 40 per vat begin 2009. Doordat de wereldeconomie langzaam uit de recessie kruipt, is er sprake van een geleidelijk herstel van de vraag naar olie en gas, hetgeen begin 2010 resulteerde in een herstel van de olieprijs van rond de USD 75 per vat. De olie- en gasindustrie reageerde in 2009 op deze ontwikkelingen met kostenbesparingen en het uitstellen van projecten. Dit leidde tot een verlaging van de wereldwijde investeringen in exploratie en productie (E&P) met zo'n 15%. Volgens externe rapporten zullen deze investeringen in 2010 stijgen met meer dan 10% tot ongeveer USD 440 miljard. Dit ligt niet ver onder het hoogste niveau van USD 450 miljard in 2008. Deze stijging is gebaseerd op een verwachte gemiddelde olieprijs van USD 70 per vat tegenover een gemiddelde prijs van net boven de USD 58 per vat in 2009 en zo'n USD 68 per vat in 2008. Verwacht wordt dat de NOC's (National Oil Companies) hun investeringen zullen verhogen en dat de ondernemingen die hun plannen hebben teruggeschroefd als gevolg van een afgenomen kasstroom hun activiteiten nu ook zullen uitbreiden. Er wordt een relatief sterke toename verwacht in de bestedingen voor

exploratieactiviteiten zoals seismisch onderzoek op zee, een van de sectoren waar de vraag snel afnam toen de crisis begon.

Het tijdspad waarin men beslissingen neemt speelt een belangrijke rol. Voor nieuwe grote offshore olie- en gasvelden geldt dat er een aantal jaren ligt tussen het besluit tot de ontwikkeling van een veld en de feitelijke start van de productie. De afname van de productie van bestaande velden door uitputting bedraagt wereldwijd jaarlijks zo'n 6 à 8%.

Gezien de aanlooptijd die nodig is om nieuwe velden in productie te brengen is de noodzaak om te blijven investeren in toekomstige productiecapaciteit niet structureel veranderd door de huidige economische situatie. De betrokkenheid van Fugro bij onderhoudswerkzaamheden van installaties op zee (IRM Inspection-Repair-Maintenance) is in de afgelopen jaren toegenomen en dit soort werkzaamheden is veel minder gevoelig voor schommelingen in de olieprijs.

Het grootste deel van Fugro's diensten aan de olie- en gasindustrie worden verleend door Geotechniek op zee, Offshore Survey, Subsea Services, Information Services en Seismic Services.

In andere sectoren waarin Fugro actief is, zoals grootschalige infrastructuur, zijn er indicaties van een begin van herstel in de loop van 2010. Dit wordt deels ondersteund door stimuleringsmaatregelen door overheden, zoals in de Verenigde Staten. Dit betreft projecten voor transport (zoals wegen en havens), kustbescherming, pijpleidingen en waterbeheer. Zowel de geotechnische activiteiten op het land en langs de kust, als ook de luchtkarteringsactiviteiten van Geospatial zijn hierbij betrokken. De decentrale organisatiestructuur, met lokaal opererende werkmaatschappijen, stelt Fugro in staat snel in te spelen op veranderingen in de vraag naar diensten op het gebied van infrastructuursector, die een nationaal of regionaal karakter hebben.

Als gevolg van de sterke daling van grondstofprijzen en de grote afhankelijkheid van kleine opdrachtgevers op externe projectfinanciering, was er in 2009 een sterke afname van de vraag naar het zoeken naar natuurlijke grondstoffen. Deze afname werd gedeeltelijk gecompenseerd door toepassing van onderzoeksmethoden die voor de mijnbouw waren ontwikkeld voor het zoeken naar olie en gas. Verwacht wordt dat de afgenomen vraag naar onderzoek naar nieuwe vindplaatsen van natuurlijke grondstoffen slechts langzaam zal herstellen.

Naast de hiervoor genoemde onzekerheden in de marktontwikkelingen speelt ook de wisselkoers van de Amerikaanse dollar en het Britse pond ten opzichte van de Euro een rol. Het grootste deel van Fugro's omzet en kosten worden gemaakt in dezelfde valuta, maar de translatie naar Euro's kan echter van invloed zijn op de rapportage die in Euro's plaatsvindt. Daarnaast kan politieke onrust tot stagnatie van projecten leiden.

De economische ontwikkelingen gedurende 2009 hebben geleid tot minder spanning op de arbeidsmarkt en meer beheersbare kosten van door derden verleende diensten, zoals transport van materieel en kortetermijn charters van schepen.

Omdat er nog veel onzekerheid bestaat over de duur van de wereldwijde recessie en het tempo van het herstel, gaat Fugro door met het nemen van kostenbesparende maatregelen zoals:

• terughoudendheid met nieuwe investeringen tenzij op korte termijn rendabel of strategisch belangrijk;
• flexibiliteit in ingehuurde capaciteit, zoals charters van schepen en freelance personeel;

• verdere optimalisatie van operationele efficiency. In 2010 zal Fugro volledig kunnen profiteren van de in 2009 genomen maatregelen om kosten te besparen.

Zodra het herstel van de wereldeconomie verder doorzet, kunnen de sectoren waarop Fugro zich richt snel goede kansen bieden voor verdere groei. Dit betreft met name energie, bouw, transport, grondstoffen en water.

Uitbreiding en verbreding van de activiteiten door overnames blijft onderdeel van de strategie. Meer realistische waardering van ondernemingen dan in de afgelopen jaren in sommige sectoren het geval is geweest, zou hieraan kunnen bijdragen.

Recente ontwikkelingen geven aan dat er tekenen zijn van een geleidelijke verbetering in sommige van de marktsectoren waarin Fugro actief is. Dit wordt ondersteund door enige toename van tenderactiviteiten voor het op zee zoeken naar olie en gas, alsmede uit de iets verbeterende orderportefeuille vergeleken met de situatie in het laatste deel van 2009. Dit zou erop kunnen duiden dat er minder onzekerheden zijn dan een jaar geleden, maar we beginnen het jaar 2010 wel met een lagere orderportefeuille en in een omgeving met een lager prijsniveau. Ook heeft de relatief strenge winter in het noordelijk halfrond de met de bouw gerelateerde activiteiten in sommige landen vertraagd.

In 2009 behaalde Fugro het eerste halfjaar een recordresultaat door de overloop van de orderportefeuille uit 2008, met deels nog de tarieven van voor de crisis. Het is niet waarschijnlijk dat dit in de eerste helft van 2010 kan worden geëvenaard. We verwachten dat zowel de omzet als de winstmarge in de eerste helft van 2010 wat lager zullen uitvallen in vergelijking met 2009.

In het licht van de voortgaande onzekerheden en volatiliteit in de marktomstandigheden en gezien het kortlopende karakter van een deel van onze projecten kunnen wij, net als in voorgaande jaren, eerst een kwantitatieve jaarprognose afgeven bij de publicatie van het halfjaarverslag in augustus 2010.

D i r e c t i e ve r k l a r i n g i n ge v o l ge a r t i ke l 5 : 2 5 c We t f i n a n c i e e l t o e z i c h t ( W f t )

Voor zover de Directie bekend geeft de jaarrekening (pagina 80 t/m 159) een getrouw beeld van de activa, de passiva, de financiële positie en de winst of verlies van Fugro N.V. en de gezamenlijk in de consolidatie opgenomen ondernemingen, en geeft het jaarverslag een getrouw beeld omtrent de toestand op de balansdatum en de gang van zaken gedurende het boekjaar van Fugro N.V. en van de met haar verbonden ondernemingen, waarvan de gegevens in haar jaarrekening zijn opgenomen. In dit jaarverslag zijn de belangrijkste risico's en onzekerheden beschreven waarmee Fugro N.V. wordt geconfronteerd.

Leidschendam, 4 maart 2010

Ir. K.S. Wester, President-Directeur A. Jonkman, Financieel Directeur Ir. P. van Riel, Directeur J. Rüegg, Directeur Ir. A. Steenbakker, Directeur

Elektromagnetisch onderzoek met helikopter in het Noordpoolgebied van Canada.

■ B e l a n g r i j k e e n i n t e r e s s a n t e o p d r a c h t e n

• Afrika Verschillende opdrachten voor 3D seismisch onderzoek op zee langs de kust van Oost- en West-Afrika; deze projecten zullen in 2010 aanvangen.
• Alaska Fugro heeft een overeenkomst gesloten met Statoil USA E&P, Inc. voor een 3D seismisch onderzoek op zee van 2.400 vierkante kilometer voor Statoil's licenties in de Chukchi Zee.
• Australië Het Department of Sustainability and Environment van de staat Victoria heeft Fugro een contract gegund voor de levering van geografische informatie ter ondersteuninng van de derde fase van het 'Index of Stream Condition' project. Voor het project moet langs de 26.000 km lange Victoria rivier hoge resolutie laser altimetrie data en beeldmateriaal verzameld worden vanuit de lucht.
• Australië
• Een geotechnisch onderzoek voor een nieuwe energiegerelateerde installatie in Australië.
• Een offshore onderzoek inclusief geotechnisch onderzoek langs de Australische kust.
• Verschillende 3D seismische multi-client surveys langs de Australische kust; hiervoor is grote belangstelling van de olie- en gasindustrie hetgeen blijkt uit de grote voorintekening.
• Australië Fugro heeft van Woodside Energy Ltd de opdracht gekregen om gedurende een jaar een meteorologisch onderzoek uit te voeren langs de pijplijnroute voor het Browse LNG project, die de gasvelden met het geplande Kimberley LNG district bij James Price Point verbindt.
• Canada Fugro heeft een contract gesloten voor het uitvoeren van een 2D seismisch en bathymetrisch onderzoek in de Labradorzee ten oosten van het Canadese vasteland in waterdieptes variërend van 2.500 tot 4.000 meter. Dit onderzoek helpt Canada bij het vaststellen van de buitengrenzen van haar Continentale Plat zoals vastgesteld door de United Nations Convention on the Law of the Sea (UNCLOS). De opdracht voor het werk werd door de Canadese overheid gegeven.
• Frankrijk Een geotechnisch onderzoek voor de havenautoriteit voor havenuitbreiding in Le Havre, Frankrijk.
• Hongkong Het 'Highways Department of the Government of the Hong Kong Special Administrative Region' heeft Fugro een opdracht gegund voor het uitvoeren van een uitgebreid bodemonderzoek voor de Hong Kong Boundary Crossing Facilities (HKBCF), als onderdeel van de nieuwe Hongkong-Zhuhai-Macao brugverbinding.
• Mexico Fugro heeft opdracht gekregen van PEMEX (Mexico's nationale oliemaatschappij) voor een groot geofysisch en geotechnisch onderzoek op meerdere locaties op zee.

• Papoea-Nieuw-Guinea Van Nautilus Minerals Inc. is een belangrijke opdracht verkregen om exploratiediensten te leveren voor mijnbouw op de zeebodem bij Papoea-Nieuw-Guinea en de Solomon Eilanden.

• Peru Petrobras Peru heeft Fugro een contract gegund voor het uitvoeren van een survey vanuit de lucht naar de magnetische en zwaartekrachtvelden van de aarde. De opdracht betreft het vergaren, verwerken en interpreteren van gegevensverzameld over een lengte van in totaal 70.000 km in het Peruviaanse gedeelte van het Amazone bekken. De gegevens werden verzameld met gebruikmaking van Fugro's unieke FalconTM gravity gradiometry technologie.

• Saoedi Arabië In de wateren van Saudi Arabië en de Rode Zee werd een project uitgevoerd voor een omvangrijk havenconstructieproject. Het onderzoek bevatte onder andere een belangrijk hydrografisch onderzoek waarbij gebruik gemaakt werd van laser-scanning vanuit een vliegtuig.
• Trinidad en Tobago Fugro verkreeg van BP Trinidad en Tobago een opdracht om diensten te verlenen, ter ondersteuning van de gasfaciliteiten langs de kust van Trinidad. Dit betrof het leveren van een schip, een ROV, inspectie- en ontwerpdiensten.
• Turkije Fugro heeft een opdracht gekregen van de joint venture NÖMAYG in Turkije, om onderzoek te doen en advieswerk te leveren voor een belangrijk infrastructuur project voor de Izmit Bay Brug in Turkije. De opdracht omvat onshore en offshore geofysica, grondboringen, seismische studies, geologische kartering, geotechnische laboratoriumtesten en aardbevingstudies.
• Verenigd Koninkrijk Thames Water Utilities Ltd heeft Fugro een contract gegund voor het uitvoeren van geotechnisch onderzoek in en langs de rivier de Theems. Het doel van dit onderzoek is gegevens te verzamelen ter ondersteuning van de oplevering van de Thames Tunnel, een groot nieuw milieuproject, dat tot doel heeft om het risico op het overlopen van onbehandeld rioolwater in de rivier de Theems na regen te beperken.
• Verenigde Staten opdracht van Caltrans, het Departement van Verkeer van de staat Californië, om diensten te verlenen op het gebied van gegevensverzameling en inventarisatie van de structuur van snelwegen. Met behulp van de verkregen data zal voor het hele wegennet van de staat een inventarisatie van de wegdekstructuur gemaakt worden, door middel van een databank waarin de dikte van het wegdek en het soort materiaal vastgelegd wordt (82.000 km).
• Verenigde Staten Rutherford County, Tennessee heeft Fugro een vijfjarig contract gegund voor het uitvoeren van kartografische diensten.
• Zuid-Korea Geotechnisch onderzoek naar de aanwezigheid van gashydraten voor KNOC (Korea National Oil Corporation). Dit project zal worden uitgevoerd met de Fugro Synergy.

■ DIVISIE GEOTECHNIEK

De omzet van de divisie Geotechniek daalde met 1% tot EUR 536 miljoen (2008: EUR 541 miljoen). Het resultaat uit bedrijfsactiviteiten (EBIT) bedroeg EUR 94 miljoen (2008: EUR 95 miljoen). Dit komt overeen met een EBIT marge op de omzet van 18% (2008:18%).

In 2009 heeft Fugro haar strategie om bedrijfsgroei in bestaande en nieuwe regionale markten te realiseren voortgezet. Kantoren zijn geopend in Ho Chi Minhstad (Vietnam), Kolkata en Chennai (India) en samenwerkingsverbanden zijn aangegaan met ondernemingen in Centraal-Europa. Door een goede orderportefeuille heeft Geotechniek op het land de marktpositie voor grondonderzoek in kustwateren kunnen verbeteren.

Als gevolg van verminderde overheidsinvesteringen hebben vooral de wegbeheeractiviteiten gedurende het hele jaar onder druk gestaan. De West-Europese markt is gemiddeld genomen stabiel gebleven, dit ondanks moeilijke omstandigheden. Afgenomen activiteiten in West-Europa werden goed gecompenseerd door de betrokkenheid van Fugro bij grondonderzoek voor windparken voor de Duitse kust en andere activiteiten in Centraal-Europa.

Een goed voorbeeld van de betrokkenheid van Fugro bij grote complexe projecten in nieuwe regio's is de opdracht voor onderzoek en advieswerk voor de Izmit Bay brug in Turkije.

De door de Amerikaanse overheid aangekondigde economische stimuleringsfondsen hebben in 2009 beperkt bijgedragen aan de activiteiten in de Verenigde Staten. Betrokkenheid bij grotere internationale olie- en gasprojecten, geotechnisch advies voor bouwvergunningen voor kerncentrales en adequate kostenbeheersingsmaatregelen hebben geleid tot een stabiele bijdrage van de activiteiten in de Verenigde Staten. De recente opdracht van Caltrans, het Departement van Verkeer van de staat Californië, om diensten te verlenen voor gegevensverzameling voor onderhoud van snelwegen kan erop duiden dat investeringen weer toenemen.

In het begin van 2009 daalde de omzet in het Midden-Oosten, vooral in Dubai. Deze situatie is in de loop van het jaar geleidelijk verbeterd door toenemende activiteiten in Abu Dhabi en Qatar. De activiteiten in Saoedi-Arabië en India hebben weinig hinder van de economische crisis ondervonden.

In een enigszins gunstiger investeringsklimaat in het Verre Oosten, namen de activiteiten in China en Hongkong in 2009 toe ten opzichte van 2008. Een voorbeeld van de positie van Fugro in deze markt is de opdracht voor het uitvoeren van een groot bodemonderzoek voor de nieuwe brugverbinding tussen Hongkong en Macao.

De gang van zaken bij Geotechniek op zee kwam in 2009 overeen met die in 2008. Het huidige economische klimaat had hierop slechts een minimale invloed. Er was een afname van gasgerelateerd werk in ondiep water. Daarentegen kwam een groter deel van de omzet voort uit werk in diep water. De markt werd beheerst door de grote internationale en nationale oliemaatschappijen. Een terugloop van opdrachten kwam overwegend voor bij de private olie- en gasmaatschappijen. Overal ter wereld werden grote diepwaterprojecten uitgevoerd, zoals in Zuidoost-Azië, de Golf van Mexico en West-Afrika.

Kerncijfers Geotechniek (x EUR 1 mln.)	2009	2008	2007	2006	2005
Omzet Resultaat uit bedrijfsactiviteiten (EBIT) Gemiddeld geïnvesteerd vermogen Afschrijvingen materiële vaste activa	536 94 358 29	541 95 254 24	443 78 173 19	371 58 129 14	304 46 105 10
Resultaat uit bedrijfsactiviteiten (EBIT) in % omzet	18	18	18	16	15

Fugro Synergy tijdens een proefvaart in Hardanger Fjord in Noorwegen, augustus 2009.

In 2009 werden GeoConsulting kantoren geopend in Houston, Wallingford en Singapore. GeoConsulting brengt de wereldwijde technische kennis van de offshore survey- en geotechnische activiteiten samen in één bedrijfsonderdeel. Het doel is opdrachtgevers hoogwaardig advies te geven over het funderingsontwerp van complexe projecten, zoals voor offshore-installaties in diepwaterregio's.

Het nieuwe multi purpose schip de Fugro Synergy werd in het laatste kwartaal van 2009 in de vaart genomen en zal het dienstenpakket van de huidige vloot verder uitbreiden. Het doel van de Fugro Synergy is boorwerk te verrichten met bestaande en nieuwe technologie teneinde op grotere diepte te kunnen werken dan met de huidige geotechnische apparatuur van Fugro. De Fugro Synergy geeft de mogelijkheid om op een meer efficiënte wijze te werken.

Er wordt voortdurend onderzoek gedaan om het proces van gegevensverzameling in diep water te verbeteren en uit te breiden. Twee van Fugro's nieuwe instrumenten, Smart PipeTM en SurfTM, werden gebruikt voor een trajectonderzoek voor een diepwaterpijpleiding. Daarbij was het nemen en testen van monsters van de zeebodem doorslaggevend voor het opstellen van de ontwerpcriteria. De olie- en gasindustrie gaat over op constructies onder water voor de productie van olie en gas. Dat zal leiden tot nieuwe ontwerpproblemen die zullen worden opgelost met nieuw ontwikkelde apparatuur en methodes voor zeebodemonderzoek.

De stijging van het gemiddelde geïnvesteerd vermogen is grotendeels het gevolg van het in de vaart nemen van de Fugro Synergy in de loop van 2009.

■ DIVISIE SURVE Y

In het verslagjaar behaalde de Survey divisie een omzet van EUR 956 miljoen (2008: EUR 960 miljoen). Het resultaat uit bedrijfsactiviteiten (EBIT) nam toe met 5% tot EUR 246 miljoen (2008: EUR 235 miljoen) Dit komt overeen met een EBIT marge op de omzet van 26% (2008: 24%).

De Survey divisie is voornamelijk werkzaam in de olie- en gasindustrie, die in 2009 ongeveer 80% van de divisieomzet genereerde. De belangrijkste activiteiten zijn offshore survey en plaatsbepalingsdiensten, onderzees onderzoek met op afstand bedienbare vaartuigen (ROV's) ter ondersteuning van olie- en gasexploratie, ontwikkeling, productie en bouw alsmede plaatsbepalings-, karterings- en onderzoeksdiensten op het land. De meeste offshore-activiteiten houden verband met de olie- en gassector. De activiteiten op land betreffen voornamelijk karteringswerkzaamheden voor de overheid en infrastructuurgerelateerde projecten. Aan het eind van 2009 maakte de Survey divisie gebruik van 20 survey-schepen, 5 ROV-schepen, 130 ROV's, 8 AUV's en 30 survey-vliegtuigen.

Offshore Survey heeft een wereldwijd netwerk van plaatsbepalingsstations die worden gebruikt voor de exacte plaatsbepaling van schepen ter ondersteuning van de olieen gasindustrie. Voor de ontwikkeling van de infrastructuur van olie- en gasvelden verricht Fugro geofysisch onderzoek. Dit wordt vaak gedaan in samenwerking met de divisie Geotechniek en resulteert in uitvoerige rapporten voor ontwerpdoeleinden. Andere diensten voor de offshore industrie zijn meteorologische en oceanografische onderzoeken, geleverd vanuit een aantal wereldwijd gevestigde kantoren. Offshore Survey is in toenemende mate betrokken bij het uitvoeren van hydrografische metingen voor de vervaardiging van zeekaarten voor overheden en past haar kennis toe bij tracéplanning voor de telecommunicatiemarkt.

Subsea Services werd op 1 januari 2009 opgericht als een aparte business line binnen de Survey divisie. Het doel is een betere marktgerichtheid waarbij de platte organisatiestructuur van Fugro met korte rapportagelijnen naar het topmanagement gehandhaafd blijft. Subsea Services is wereldwijd actief en maakt gebruik van een uitgebreide vloot van ROV's en gespecialiseerde ROV-supportschepen om een breed scala aan onderzeese diensten te leveren, eveneens aan de olie- en gasindustrie. De diensten bestaan onder andere uit ondersteuning bij het boren naar en het op de zeebodem afwerken van oliebronnen, offshoreconstructie, -inspectie, -reparatie en -onderhoud en het op afstand verrichten van onderzeese interventieactiviteiten. Deze diensten worden ondersteund door interne expertise. Subsea Services werkt nauw samen met Offshore Survey en Geotechniek op zee om volledig geïntegreerde projectoplossingen te kunnen aanbieden.

Geospatial Services biedt een reeks survey- en plaatsbepalingsactiviteiten. Met behulp van sensoren op het land, in de lucht en in de ruimte worden geospatiale gegevens verzameld. De gegenereerde geospatiale-data worden gebruikt voor een groot aantal toepassingen. De vraag naar gespecialiseerde geospatiale diensten bleef in 2009 verder groeien en was in het bijzonder afkomstig van overheidsinstanties, bedrijven op het gebied van exploitatie van natuurlijke grondstoffen en opdrachtgevers die betrokken zijn bij infrastructuur. Door de gratis beschikbare kaarten en afbeeldingen van de aarde op internet, is er een groeiende tendens om onze snel veranderende wereld weer te geven met behulp van gedetailleerde kaarten, luchtfoto's en driedimensionale modellen. Daardoor is er een toenemende vraag naar steeds nauwkeuriger en meer up-to-date geospatiale gegevens.

De wereldwijde financiële crisis had in het begin van 2009 weinig invloed op de Survey-activiteiten. De meeste grote internationale en nationale oliemaatschappijen hielden vast aan hun investeringsplannen en dankzij een goede orderportefeuille op dat moment begon het jaar sterk. In

Kerncijfers Survey (x EUR 1 mln.)	2009	2008	2007	2006	2005
Omzet Resultaat uit bedrijfsactiviteiten (EBIT) Gemiddeld geïnvesteerd vermogen Afschrijvingen materiële vaste activa	956 246 578 49	960 235 497 43	852 205 423 37	709 146 332 29	565 97 249 25
Resultaat uit bedrijfsactiviteiten (EBIT) in % omzet	26	24	24	21	17

Uitlezen van oceanografische gegevens van een Fugro Oceanor wavescan-boei, Nyhamna, Noorwegen.

de loop van het jaar kwamen uitstel en afstel van projecten echter steeds vaker voor. Dit ging gepaard met kostenbesparingen bij opdrachtgevers en leidde tot een toenemende prijsdruk. Goede resultaten kwamen uit Brazilië, West-Afrika, het Midden-Oosten en de Verenigde Staten. Een interessant project voor survey- en geotechnische diensten werd verkregen in onontgonnen gebied in the Chukchizee via de in 2008 overgenomen onderneming GEO LLC. in Alaska.

Een derde diepwater-AUV werd toegevoegd aan de vloot om aan de verwachte groei in de Zuidoost-Aziatische markt te kunnen voldoen.

Ondernemingen die werden overgenomen waren Tenix LADS, een Australische offshore LiDAR-leverancier, Weinhold Engineering (een specialist op het gebied van pijpleidingcontrole in Duitsland), General Robotics Limited (een leverancier van ROVs en van dynamische simulatie- en visualisatiesoftware in het Verenigd Koninkrijk) en de activiteiten en activa van Submec Pty Ltd (een Australische leverancier van onderzeese engineering en op afstand bedienbaar gereedschap). Ook werden de mogelijkheden benut om geospatiale activa (survey-vliegtuigen en sensoren) tegen een gunstige prijs aan te schaffen.

De resultaten van Subsea Services verschilden nogal per regio. Een goed resultaat werd behaald in Brazilië, terwijl de resultaten in Europa, Afrika en het Midden-Oosten constant bleven. De activiteiten in Azië-Pacific hadden een moeilijk jaar omdat die regio aan het eind van 2008 erg snel reageerde op de daling van de olieprijs en de wereldwijde recessie.

Op het nieuwe schip de Fugro Saltire werd aan het begin van het jaar een geotechnische boorinstallatie geïnstalleerd ter ondersteuning van ROV-activiteiten voor een project in het zuiden van de Atlantische Oceaan. Dit werd gevolgd door een drukke periode van ondersteuning van constructiewerkzaamheden in de Noordzee. Ook werd de nieuw gebouwde Fugro Solstice (gecharterd schip) in juni in gebruik genomen voor ROV-werkzaamheden vanuit Singapore. Na een eerste inspectieprogramma bij de Filippijnen sloot het schip het jaar af met een contract voor vijf maanden voor het zoeken naar mineralen nabij Papoea-Nieuw-Guinea en de Solomoneilanden.

In het algemeen schoven de werkzaamheden van Geospatial Services in 2009 verder richting de meer gespecialiseerde diensten met hogere marges. De markt voor geospatiale diensten in de Verenigde Staten bleef stabiel. Dit doordat karteringwerk voor de overheid en infrastructuurprojecten (geholpen door stimuleringsfinancieringen aan het eind van het jaar) op hetzelfde niveau bleven. Fugro's unieke GeoSAR-radarkarteringtechnologie werd gebruikt om een aantal projecten in Zuid-Amerika succesvol te voltooien. In Europa verslechterden de marktomstandigheden enigszins in de loop van 2009, dit vooral in het Verenigd Koninkrijk en Ierland. Desondanks was Fugro in staat haar activiteiten in Europa uit te breiden door een combinatie van de aankoop van bedrijfsmiddelen en autonome groei. In het Midden-Oosten hadden de geospatiale activiteiten te lijden van het uitstellen van projecten door opdrachtgevers als gevolg van de wereldwijde recessie. Ondertussen liet de Australische markt voor geospatiale diensten duidelijke tekenen van herstel zien. Dat is een goed vooruitzicht voor 2010. Bij bepaalde delen van Geospatial Services moest de capaciteit echter toch worden gereduceerd, vooral bij de onshore-survey-diensten in West-Canada.

De stijging van het gemiddeld geïnvesteerde vermogen is grotendeels het gevolg van extra ROV's.

■ DIVISIE GEOSCIENCE

In 2009 behaalde de Geoscience divisie een omzet van EUR 561 miljoen (2008: EUR 654 miljoen). Het resultaat uit bedrijfsactiviteiten (EBIT) nam af met 31% tot EUR 106 miljoen (2008: EUR 154 miljoen). Dit komt overeen met een EBIT marge op de omzet van 19% (2008: 24%).

De Geoscience divisie levert aan de olie, gas- en mijnbouwindustrie wereldwijd een uniek breed dienstenpakket van gegevensverwerving, -verwerking, -interpretatie en -beheer. De activiteiten van de divisie zijn voornamelijk gericht op exploratie. Zowel in de olie- en gas- als mijnbouwindustrie stond de sector gegevensverwerving, verantwoordelijk voor het grootste deel van de omzet, gedurende het hele jaar onder druk. In de olie- en gassector stabiliseerden de prijzen in de tweede helft van 2009 en namen de aanbestedingsactiviteiten tegen het eind van het jaar toe. In alle sectoren die door de economische recessie werden geraakt, werden kostenbesparingsprogramma's uitgevoerd. Deze bestonden uit inkrimping van het personeelsbestand, rationalisering van werkzaamheden en waar mogelijk, vermindering van kosten van derden.

De totale omzet van Seismic Services bedroeg in 2009 EUR 403 miljoen (2008: ongeveer EUR 465 miljoen). De activiteiten voor seismische acquisitie op zee, voornamelijk voor de olie- en gasindustrie, liepen in 2009 terug als gevolg van de lage olieprijs. Bovendien nam de wereldwijde capaciteit van de seismische vloot toe. Dat leidde tot overcapaciteit en vervolgens tot prijsdruk en een kortere doorlooptijd voor de gunning van projecten. Daardoor is de orderportefeuille lager. De resultaten werden in het eerste halfjaar ook beïnvloed door opstartproblemen van de seismische apparatuur op de nieuwe seismische schepen.

Het is beleid van Fugro om een flexibele vloot te hebben door de juiste balans te creëren tussen eigendom en huur. Dat stelde Fugro in staat in 2009 drie charters te beëindigen. Ook werd een van de oudere schepen verkocht. De lagere omzet van de seismische dataverwerving werd gedeeltelijk gecompenseerd door de positieve ontwikkeling van de seismische multi-client-activiteiten, die vooral in de tweede helft van het jaar goed waren. De toevoeging van hoogwaardige 3D-schepen aan de vloot van Fugro heeft geholpen bij het instappen in de 3D-multiclient-markt. In 2009 is een aantal 3D multi-client-projecten ontwikkeld met een goede voorinschrijving. In 2010 zullen de laatste twee seismische schepen die deel uitmaken van het vernieuwings- en uitbreidingsplan van de vloot in gebruik worden genomen. Hierdoor krijgt Fugro een van de modernste hoogwaardige 3D-vloten ter wereld.

De vraag naar hoogwaardige geologische en geofysische interpretatie- en reservoir-modelleringsdiensten alsmede de softwareproducten die Information Services levert, bleef gedurende het gehele jaar sterk. De multi-clientverkopen van geologische producten waren bevredigend. Het databeheer-dienstenpakket werd uitgebreid door de overname van de databeheer- en opslagactiviteiten van Divestco in Canada. Door integratie met de bestaande activiteiten is in Canada een basis voor datamanagementen -opslag geformeerd met een sterke marktpositie en met technologie voor on-line en near-line elektronische gegevensopslag.

Kerncijfers Geoscience (x EUR 1 mln.)	2009	2008	2007	2006	2005
Omzet Resultaat uit bedrijfsactiviteiten (EBIT) Gemiddeld geïnvesteerd vermogen Afschrijvingen materiële vaste activa	561 106 703 32	654 154 583 28	508 115 456 23	354 66 353 17	292 44 295 18
Resultaat uit bedrijfsactiviteiten (EBIT) in % omzet	19	24	23	19	15

Elektromagnetisch onderzoek vanuit de lucht, High Lake Camp, Nunavut, Canada.

General Geophysical Services levert diensten vanuit de lucht, vanaf de grond en vanaf zee. De diensten bestaan uit elektrische, elektromagnetische, magnetische en zwaartekrachtmetingen door middel van gegevensverwerving, -verwerking en -interpretatie voor opdrachtgevers in zowel de mijnbouw als de olie- en gasindustrie. General Geophysical Services werd geraakt door de neergang in de mijnbouw, hetgeen vooral gegevensverwerving vanuit de lucht heeft beïnvloed. Een uitzondering vormde de toepassing van de Falcon-zwaartekrachtgradiometrietechnologie die eind 2008 was overgenomen van BHP. In 2009 is deze technologie met succes geïntroduceerd in de olie- en gassector. Dit heeft de teruggelopen activiteiten in de mijnbouwsector gedeeltelijk gecompenseerd.

Een nieuwe ontwikkeling in 2009 was het toetreden tot de markt voor elektromagnetisch onderzoek op zee door een strategische samenwerkingsovereenkomst aan te gaan met EMGS uit Noorwegen, de marktleider voor deze diensten. Als onderdeel van de overeenkomst werd een converteerbare lening (met zekerheden) van NOK 150 miljoen (EUR 18 miljoen) verstrekt aan EMGS. Een verdere ontwikkeling op dit gebied was de overname van Interaction A/S in Noorwegen, dat gespecialiseerd is in software en diensten voor beheer, kwaliteitscontrole en verwerking van op zee verzamelde elektromagnetische gegevens.

De stijging van het gemiddelde geïnvesteerd vermogen heeft voornamelijk betrekking op extra seismisch materieel.

Breed dienstenspectrum

Een greep uit Fugro's diensten

Fugro levert een breed scala aan diensten en heeft een lange historie als het gaat om innovatie. Talentvolle technische professionals werken continue aan de ontwikkeling van technologie en verbetering van apparatuur om aan de vraag van de opdrachtgevers vanuit de verschillende marktsectoren te kunnen voldoen en speci eke oplossingen voor veelal ook nieuwe problemen te bieden.

Een compleet overzicht van alle diensten zou te uitgebreid worden. Daarom is ervoor gekozen om aan de hand van een aantal voorbeelden hiervan een indruk te geven. Het betreft dienstverlening die door recente ontwikkelingen een bijdrage levert aan nauwkeuriger metingen (AUV), geavanceerdere data verwerving (GeoSAR en electromagnetisch onderzoek), kostenbesparingen en verbeteringen aan infrastructuur (wegbeheer) of de winning van niet conventionele energiebronnen (Fugro Synergy). Ook worden op afstand bedienbare pasklare oplossingen geleverd (real-time monitoring met Star x.NG).

Kartering dwars door wolkendek en vegetatie

Het gedetailleerd topografi sch karteren in equatoriale gebieden en vanaf grote hoogte was voorheen erg moeilijk en tijdrovend. Decennia lang werden traditionele dataverwervingstechnologieën verstoord door het wolkendek en dichte vegetatie. Dat resulteerde in een verzameling verouderde, onbetrouwbare en onvolledige kaarten. Dit tekort aan geospatiale gegevens heeft wezenlijke gevolgen voor belangrijke onderwerpen als ontginning van mineralen, nationale veiligheid, navigatie ten behoeve van de luchtvaart en paraatheid bij rampen. Fugro pakt deze uitdaging aan met GeoSar, een uniek vanuit de lucht toegepast radarkarteringssysteem. We doen dat in samenwerking met overheden en particuliere ondernemingen.

Dual band

Het beeld van de 3 meter lange X-band laat het re ecterende oppervlakte van het gebied zien. Het beeld van de 5 meter lange P-band laat daarentegen zowel de natuurlijke als de door de mens gemaakte elementen (afscheidingen, hoogspanningskabels, wegen) onder de vegetatie zien.

Uniek en effi ciënt

GeoSAR, exclusief in eigendom en in gebruik bij Fugro, is het enige radarkarteringssysteem ter wereld dat gelijktijdig boven en onder het bladerdak kan karteren. Deze unieke prestatie wordt mogelijk gemaakt door een radarstructuur die de grond in kaart brengt door gebruik te maken van twee aparte frequenties, de X- en P-band. Tijdens de vlucht dringt de korte X-bandgol engte door de wolken heen, maar wordt gere ecteerd door de toppen van bomen, vegetatie en gebouwen. De langere P-bandgol engte dringt door de wolken en vegetatie heen, voor nauwkeurige kartering van het terrein. Samen ondersteunen deze contrasterende gegevensverzamelingen een ef ciënte topogra sche kartering van grote gebieden met verschillende begroeiingen.

Reikwijdte van gegevenstoepassingen

Sinds 2002 is met behulp van GeoSAR 900.000 vierkante kilometer in kaart gebracht. De projectresultaten worden in de eerste plaats gebruikt om programma's voor het in kaart brengen van grote gebieden te ondersteunen. Ondertussen zijn de radardeskundigen en wetenschappers van Fugro bezig de huidige reeks van toepassingen uit te breiden om oplossingen voor onder andere bosbouw, hydrologie en transport en productie van olie en gas te kunnen bieden. Een recent project voor het olie- en gasbedrijf Perenco laat de mogelijkheden zien.

Verwachtingen overtroffen

In de zomer van 2009 had Perenco behoefte aan up-to-date topogra sche kartering voor de planning van de aanleg van een oliepijpleiding in Noord-Peru. De gegevens waren nodig voor een aantal redenen, waaronder geologische interpretatie, hellingbepaling en de planning van de pijplijn. Perenco week af van de standaard en verkoos GeoSAR boven de traditionele karteringstechnieken vanuit de lucht, vanwege het moeilijke landschap met dichte bossen en het bergachtige terrein en een ambitieus projectschema. Dat was een goede keuze. Fugro verkreeg en verwerkte de gegevens in recordtijd binnen de planning en voldeed aan alle nauwkeurigheidseisen. Daarmee leverde Fugro topogra sche karteringsproducten die de verwachtingen van de projectingenieurs van Perenco overtroffen.

In de toekomst wil Fugro het succes van dit project verder uitbouwen voor olie- en gasontwikkelingen. GeoSAR biedt nieuwe mogelijkheden voor een van de belangrijkste klantensectoren van Fugro, door te voldoen aan de vraag van opdrachtgevers naar geospatiale gegevens van moeilijk te karteren gebieden.

Perenco-pijplijn Peru

De echte wereld meetbaar

Veel Fugro-diensten zijn zeer specialistisch of zelfs uniek. En vaak is de software die nodig is om deze diensten te leveren niet in de markt verkrijgbaar. Veel software van Fugro wordt daarom intern ontwikkeld. Fugro heeft dan ook uitgebreide expertise in huis voor deze softwareontwikkeling en -ondersteuning.

Starfi x.NG

Star x.NG is de nieuwste ontwikkeling van Fugro's software voor offshore survey. NG betekent 'Next Generation'. Deze computerprogramma's zijn zeer specialistisch van aard en bevatten veel van de door Fugro opgebouwde kennis gedurende de vele jaren dat wij actief zijn in offshore survey.

De Next Generation-software is in vele opzichten essentieel voor alle Survey-activiteiten van Fugro. De software bestaat uit een schat aan intelligente applicaties die het accuraat en ef ciënt verzamelen van complexe data mogelijk maakt. Zo kunnen we opdrachtgevers informatie van hoge kwaliteit leveren. Belangrijk aspecten van de software zijn de

eigenschappen om informatie te visualiseren waardoor de operator continue inzicht heeft in de bewegingen van het schip. De software is ontwikkeld als een systeem dat bijna werkt als een videospel; het grote verschil is dat de computer geen fantasie laat zien, maar de echte wereld, meetbaar door het gebruik van een grote hoeveelheid sensoren, meetinstrumenten en plaatsbepalingssystemen die op schepen zijn geïnstalleerd. Aangezien de eisen per schip en per project verschillen, is de software zo ontworpen dat deze goed aanpasbaar is om aan de behoeftes van de verschillende werkgebieden te voldoen. De computersystemen fungeren in feite als de lijm waarmee al deze systemen aan elkaar verbonden worden op een manier die met het menselijk oog te volgen is.

EM-gegevens verbeteren vertrouwen

Beeldvorming met behulp van elektromagnetische (EM) technologie is een fascinerende ontwikkeling en een hulpmiddel dat in opmars is bij het zoeken naar olie en gas op zee. In April 2009 is Fugro een wereldwijde samenwerkingsovereenkomst aangegaan met Electromagnetic Geoservices ASA (EMGS) – marktleider op het gebied van elektromagnetische technologie op zee. Op grond van de overeenkomst levert EMGS instrumenten en methoden die de olie- en gasexploratie en -winning op zee van Fugro aanvullen.

De EM-methode maakt gebruik van elektromagnetische energie om de weerstand van ondergrondse lagen in kaart te brengen en zo mogelijke locaties vast te stellen van olie- en gasvoorraden onder de zeebodem. EM reageert rechtstreeks op bepaalde fysieke eigenschappen die verband houden met de aanwezigheid van olie of gas. Seismisch onderzoek daarentegen gebruikt akoestische energie om veelbelovende geologische structuren te lokaliseren. Seismische methodes geven de aanwezigheid van een geschikte structuur aan, terwijl de gegevens die door middel van EM verkregen zijn, aanvullende informatie

Gegevens verkrijgen van een EM-bron

geven waarmee de mogelijke aanwezigheid van olie- en gasvoorraden beter kan worden ingeschat.

Door middel van het verwerken en modelleren van de geïnverteerde EM-gegevens worden kaarten, dwarsdoorsnedes en 3D-voorstellingen geproduceerd die de plaats en de diepte van weerstandsmassa's, waaronder mogelijke olie- en gasreservoirs, tonen. In combinatie met andere gegevens stelt deze informatie onze opdrachtgevers in staat boorlocaties te kiezen in de meest veelbelovende gebieden of om geselecteerde mogelijk interessante reservoirs met meer zekerheid in kaart te brengen.

Hoe het werkt

Een krachtige bron die dicht boven de zeebodem wordt gesleept, zendt lage-frequentie EM-energie uit. Ontvangers op de zeebodem vangen de energiesignalen op die door resistieve massa's in de ondergrond worden weerkaatst. Na verwerking en modellering van de EM-gegevens zijn de plaats en diepte van massa's met soortelijke weerstand te zien.

Slimme hulpmiddelen, slimme oplossingen

Fugro heeft acht eigen Autonomous Underwater Vehicles (AUV's) in gebruik. Daarmee is Fugro wereldwijd de grootste commerciële operator van deze slimme onderwaterapparatuur, hoewel er verschillende militaire en overheidsonderzoeksinstellingen zijn die AUV's gebruiken.

Nauwkeurige metingen

Voor nauwkeurige metingen van de zeebodem kan het best materieel worden gebruikt dat zo dicht mogelijk bij de zeebodem kan komen en dat nauwkeurig te besturen is. De traditionele manier is deze hydrodynamisch gevormde apparatuur met sensoren achter een schip te slepen voor metingen van de zeebodem. Deze methodes voldoen in ondiep water, maar worden steeds minder effectief naarmate de waterdiepte toeneemt. Tegenwoordig is het niet ongebruikelijk dat olie- en gasbedrijven nauwkeurige metingen van de zeebodem op meer dan 3.000 meter diepte nodig hebben. Als dit met een traditioneel sleepsysteem moet worden uitgevoerd, is een kabel van tien kilometer lengte nodig. Dit levert minder nauwkeurige metingen op en het is erg tijdrovend het schip voor iedere volgende meting te keren.

Bestuderingssystemen

Er worden veel betere resultaten verkregen wanneer het meetinstrument wordt vervangen door een zelfstandig en volledig automatisch systeem: een instrument dat onafhankelijk van het moederschip metingen kan verrichten. Dergelijke AUV's werken op een accu en zijn uitgerust met een complex, computergestuurd navigatiesysteem waardoor ze een vooraf vastgestelde route kunnen volgen. Deze zelfstandig opererende systemen kunnen tot dicht boven de zeebodem komen. Met de stabiliteit en nauwkeurigheid van de Fugro-plaatsbepalingsystemen kunnen AUV's bijdragen aan het verzamelen van gegevens waarvan de kwaliteit bijzonder spectaculair kan worden genoemd.

Een aantal AUV-schepen van Fugro beschikt over een systeem waarmee grote, voor zwaar gebruik geschikte diepwatersystemen te water gelaten kunnen worden.

De AUV-technologie maakt het mogelijk zeebodemonderzoek te verrichten in gebieden die voorheen niet bereikt konden worden. De grote systemen worden vaak ingezet bij olie- en gasvelden voordat gestart wordt met de booractiviteiten. Ze onderzoeken of de zeebodem geschikt is voor het installeren van boorputten, pijpleidingen en andere infrastructuur die nodig is om een (vaak complex) olie- of gasveld te exploiteren.

De vloot omvat verder nog een aantal kleinere systemen die gemakkelijk over de gehele wereld kunnen worden vervoerd om kleine projecten uit te voeren. Deze kleine AUV's zijn gebouwd volgens een modulair ontwerp met componenten die innovatieve sensorcon guraties, camera's en intelligente computersystemen bevatten. Die maken het bijvoorbeeld mogelijk dat het AUV afwijkt van zijn voorgeprogrammeerde koers en automatisch een pijpleiding op de zeebodem die geïnspecteerd dient te worden, opspoort en volgt.

Echo Surveyor

Deze voertuigen kunnen wel 1.500 kg wegen en zijn uitgerust met een zware accu waarmee ze tot drie dagen continu onder water kunnen opereren.

Tewaterlating voor een test: klein, modulair gebouwd AUV-systeem; gewicht 90 kg

Bathymetrische gegevens van hoge kwaliteit afkomstig van een AUV

Tot 3.000 m diepte

Aangenomen wordt dat de voorraad natuurlijke gashydraten in de wereld enorm is. De voorraad wordt beschouwd als een interessant alternatief voor gas in conventionele reservoirs.

Nieuwe energie

Gashydraten bevatten mogelijk meer fossiele energie dan olie, gas en steenkool. Bovendien hebben ze hetzelfde milieuvoordeel als conventioneel gas, dat bij het verbrandingsproces minder CO2-uitstoot veroorzaakt dan olie en steenkool. De nieuwe energiebron komt voor in een vaste verbinding waarin een grote hoeveelheid methaangas gevangen zit binnen een kristalstructuur . Gashydraten komen voor in het Arctische gebied en in sedimentlagen van de oceaan. Het tempo van gashydraatexploratie is de afgelopen jaren versneld. Dat komt omdat deze onconventionele bron gewonnen kan worden samen met conventionele gasvelden en met gebruik van bestaande technologie.

Fugro Synergy

De exploratie van gashydraten op grote waterdiepte vereist speciale apparatuur. Mede hiervoor is Fugro's nieuwste schip, de Fugro Synergy, speciaal ontwikkeld om te boren in waterdieptes tot 3.000 m en alle boor- en bodemonderzoeken en logdiensten te leveren

die nodig zijn om gashydraatlagen te onderzoeken. Naast de scheeps- en boorbemanning huisvest de Fugro Synergy wetenschappers met hun testapparatuur en laboratoria.

Veiligheid en stabiliteit van de zeebodem zijn twee belangrijke zaken waarmee rekening gehouden dient te worden bij het boren van putten en het ontwerp en de installatie van productiefaciliteiten voor de winning van gashydraten. De Fugro Synergy zal een rol gaan spelen bij het bestuderen, evalueren en interpreteren van geologische en engineeringeigenschappen van gashydraten.

Er zijn maar heel weinig schepen in staat dit speciale werk wereldwijd uit te voeren met als doel de aanwezigheid, hoeveelheid en karakteristieken van gashydraten vast te stellen.

Waardevol bezit van een land inspecteren

Testapparatuur

Videobeelden

Videobeelden van het wegennet geven waardevolle informatie voor het plannen, onderhouden en repareren van snelwegen.

Het wegennet vertegenwoordigt over het algemeen het meest waardevolle bezit van een land. Een goed ontworpen wegennet is essentieel voor de ontwikkeling van een land en levert niet alleen aanzienlijke economische voordelen op, maar ook sociale en milieuvoordelen voor zowel mensen als bedrijven. Veel gerespecteerde studies, inclusief onderzoek door De Wereld Bank, hebben aangetoond dat een goed geïnspecteerd en goed onderhouden wegennet ongelukken voorkomt, levens redt en direct economisch voordeel oplevert.

Specialisten op het gebied van wegbeheer

Regelmatige inspectie van het wegennet is belangrijk. Zo kan het beperkte onderhoudsbudget goed worden besteed. Fugro heeft specialisten op het gebied van wegbeheer in dienst die het wegdek voor nieuwe wegen ontwerpen en de levensverwachting van bestaand wegdek onderzoeken. Zij gebruiken daarbij speciale testapparatuur om de maximale belasting van het wegdek te bepalen. De Ground Penetrating Radar- (GPR) techniek wordt gebruikt om gegevens over de verschillende lagen en de dikte van de wegdeksamenstelling te verzamelen. Andere geofysische technieken, zoals elektromagnetische en radiometrische technieken, zorgen voor een

Deze ARAN's zijn door Fugro ontworpen en geproduceerd en maken deel uit van het wagenpark van het bedrijf. Daarnaast levert Fugro ook op maat gemaakte ARAN's aan nationale en internationale overheidsinstellingen.

Planning van wegenonderhoud

Fugro heeft geavanceerde technieken ontwikkeld om de slijtage van het wegdek te voorspellen en om langetermijnonderhoud te plannen. De onderhoudskosten van het wegennet kunnen gereduceerd worden door slijtage tegen te gaan en door vroegtijdig in te grijpen. De kosten kunnen bovendien beperkt

snelle en effectieve karakterisering van plaatsen waar vocht is doorgedrongen of milieuverontreiniging heeft plaatsgevonden.

ARAN

Multifunctionele voertuigen voor kwaliteitsonderzoek van snelwegen, bekend als ARAN's (Automatic Road Analysers), worden gebruikt om met normale rijsnelheid de conditie van het wegoppervlak te onderzoeken. Het onderzoek omvat scheuren, spoorvorming en rijkwaliteit, en wordt ondersteund door weggeometrie en videobeelden.

worden door het verbeteren van de belangrijkste veiligheidsfactoren en door ervoor te zorgen dat het wegennet nu en in de toekomst de zware belasting aan kan.

Kwaliteitscontrole (QC), kwaliteitszekerheid (QA)

De laboratoria van Fugro voeren wereldwijd QC- en of QA-testen uit op constructiematerialen en asfalt. Niet-destructief testen speelt een belangrijke rol in QA en is meestal gebaseerd op geofysisch testen zoals hierboven beschreven.

■ M AATSCHAPPELIJK VERANTWOORD ONDERNE M EN (M VO )

Visie en ambitie

Fugro richt zich op een robuuste maar beheerste groei in omzet en winst. De onderneming richt zich op evenwichtige en optimale synergie tussen de diverse activiteiten om haar doelstellingen te realiseren, daarbij een brede spreiding hanterend van de activiteiten, zowel geografisch als per product. Fugro beoogt een steeds hogere toegevoegde waarde voor opdrachtgevers te realiseren door de combinatie van gespecialiseerde medewerkers, (veelal zelfontwikkelde) technologieën en de daaraan gekoppelde hoogwaardige dienstverlening. Naast omzet- en winstgroei zijn evenzeer personeelsbeleid, veiligheid, welzijn en milieu van belang. Duurzaamheid, transparantie en betrouwbaarheid zijn voor Fugro centrale thema's.

Fugro beseft dat enerzijds het specifiek lokale en anderzijds het internationale karakter van de dienstverlening hoge eisen stelt aan de medewerkers. Fugro is zich bewust van haar maatschappelijke rol, zeker in een internationale en multiculturele omgeving, en kent het belang van maatschappelijk verantwoord ondernemen (MVO). Fugro streeft ernaar aan de verwachtingen van alle belanghebbenden van de onderneming te voldoen, door ervoor te zorgen dat de aandacht voor milieu, sociale onderwerpen en financieel resultaat in balans is.

Het MVO-beleid van Fugro is continu in ontwikkeling en hierbij brengen werkmaatschappijen en de medewerkers van Fugro de uitgangspunten van MVO dagelijks op tal van terreinen in praktijk. Fugro kiest ervoor om het MVObeleid op te nemen in het jaarverslag. Een belangrijke overweging hierbij is het feit dat het onderwerp onlosmakelijk is verbonden met de gang van zaken en het integraal met de overige ondernemingsactiviteiten dient te worden beoordeeld.

Fugro streeft groei na, zowel autonoom als door middel van overnames. Met deze groei speelt Fugro in op de toenemende welvaart in de wereld. De lokale aanwezigheid van werkmaatschappijen is een belangrijk speerpunt in het integreren van de Fugro-diensten in de gemeenschap. Geografische expansie is een onderdeel om toenemende welvaart te kunnen blijven ondersteunen. Groei betekent tevens dat meer lokaal personeel wordt aangetrokken en dat de onderneming ook veel training en opleidingsmogelijkheden kan bieden aan haar medewerkers.

De groei in de vraag naar energie wordt deels opgevangen door het gebruik van alternatieven, zoals zon-, wind-, biomassa-, getijde- en kernenergie. Dit biedt voor Fugro kansen in nieuwe markten.

De onderneming houdt bij haar investeringen rekening met een goede balans tussen het verbeteren van de kwaliteit van het materieel met het oog op enerzijds brandstofverbruik en emissie en anderzijds kostenbeheersing. Fugro streeft ernaar om de samenhang in haar MVObeleid te versterken en de werkmaatschappijen een kader te bieden om de diverse aspecten van maatschappelijk verantwoord ondernemen te implementeren. Hierbij zal ook gekeken worden naar de, in 2010 verwachte, ISO 26000 richtlijn voor maatschappelijk verantwoord ondernemen.

Organisatiestructuur

Fugro is georganiseerd in drie divisies, die wereldwijd markt- en oplossingsgericht samenwerken: Geotechniek, Survey en Geoscience. De Directie is verantwoordelijk voor het groepsbeleid, de strategie, overnames, investeringen, risicobeheer, financiering en de interne coördinatie. Voorts behartigt de Holding zaken die uit oogpunt van efficiency, (hoogwaardige) specialisatie of financiering het meest doelmatig centraal geregeld kunnen worden.

De filosofie van Fugro is dat de werkmaatschappijen van de divisies zo veel mogelijk zelfstandig opereren binnen de kaders van het groepsbeleid, de gedragscode en de interne risicobeheersingssystemen. Dit bevordert de kwaliteit van het management van de werkmaatschappijen en de ontplooiingsmogelijkheden voor medewerkers. Het delegeren zit sterk in de cultuur verweven. Door toenemende samenwerkingsverbanden tussen of binnen de divisies ontstaat synergie, vooral bij complexe en geïntegreerde projecten, hetgeen ook het rendement op de activiteiten bevorderd. De creativiteit en betrokkenheid van de gehele organisatie worden zodoende ook vergroot, terwijl de professionele uitdaging en de ontplooiingsmogelijkheden voor de medewerkers aanzienlijk toenemen.

M a n a ge m e n t b e n a d e r i n g Marktaanwezigheid

Fugro's gedecentraliseerde organisatiestructuur faciliteert in sterke mate een marktaanwezigheid die leidt tot gebruik van lokaal gevestigde leveranciers en procedures met betrekking tot het werven en opleiden van lokaal personeel.

Personeelsbeleid

Het decentrale karakter van de onderneming komt ook tot uiting in het personeelsbeleid. De werkmaatschappijen zijn verantwoordelijk voor het lokale personeelsbeleid dat inspeelt op de situatie en de gebruiken ter plaatse, binnen de richtlijnen van de Holding op onder meer het gebied van beloningen, pensioenen, veiligheid en gedrag (Fugro Gedragscode). In het overgrote deel van Fugro's wereldwijde kantorennetwerk bestaat het personeel uit lokale werknemers inclusief de bedrijfsleiding ter plekke.

Energie

Door bewuster om te gaan met energie en gebruik te maken van duurzame materialen kan de belasting op het milieu verminderen. Fugro houdt daar rekening mee bij de aanschaf of opdracht tot bouwen van nieuw materieel, zoals bijvoorbeeld bij de uitbreiding van de scheepsvloot (naar DNV 'Clean Class' normen) en ROV's (Remotely Operated Vehicles).

Kennisoverdracht

Een aanhoudend tekort aan goed opgeleid (technisch) personeel heeft geleid tot een benadering om medewerkers zo veel mogelijk intern op te leiden, ondanks het feit dat een aantal van hen mogelijk zal doorstromen naar concurrerende bedrijven. Maatschappelijke welvaart is voor een groot deel afhankelijk van de mate waarin kennis- en innovatieprocessen in de economie op gang blijven. Investeren in opleiding en training is hiervoor noodzakelijk.

Gemeenschap

Fugro streeft naar goed nabuurschap door de manier waarop de werkmaatschappijen (in)direct bijdragen aan het welzijn van de omgeving waarbinnen zij opereren. Leidinggevenden en hun medewerkers worden gestimuleerd om, waar passend, betrokken te zijn bij de lokale gemeenschap. Ook worden zij gestimuleerd om goede doelen en culturele evenementen te ondersteunen, evenals organisaties en opleidingsinstituten, die als doel hebben om de effectiviteit van de markten waarbinnen Fugro werkzaam is, te verbeteren.

Participatie in vakgerichte organisaties en onderzoeksinstituten

Naast (innovatieve) onderzoeksactiviteiten die direct tot de kernactiviteiten behoren blijft Fugro op verschillende manieren actief betrokken bij een aantal verwante zaken en maatschappelijke initiatieven.

Fugro heeft zitting in diverse commissies bij instituten zoals de International Association of Geophyscial Contractors (IAGC), International Marine Contractors Association (IMCA), de Hydrographic Society Australië en de Society for Underwater technology.

Bij het Centre of Marine Science & Technology (CMST) van de Technische Universiteit Curtin in Australië, het Nederlands Instituut voor Onderzoek der Zee (NIOZ) en de

Marine Technology Society in de Verenigde Staten vervult Fugro een bestuursfunctie.

Wereldwijd wordt universitair onderwijs ondersteund door het verschaffen van beurzen, het financieren van onderzoek en een actieve deelname van Fugro medewerkers in commissies en besturen. Aan verschillende universiteiten en onderzoeksinstituten in de wereld is navigatie en seismische data analysesoftware ter beschikking gesteld. In Australië heeft Fugro een relatie met de University of New Hampshire Centre for Coastal and Ocean Mapping waarbij onderzoeksgegevens en apparatuur worden uitgewisseld ten behoeve van gezamenlijk onderzoek.

Fugro participeert in nationale en internationale commissies voor verbetering en ontwikkeling van richtlijnen voor (offshore) geotechnisch onderzoek en ontwerp (ISO, API, ISSMGE, CEN, NEN, SUT, ASCE). Een ander voorbeeld van de vele lidmaatschappen van Fugro is die van de Maritieme Innovatie Raad in Nederland gericht op ontwikkeling en optimalisatie van 'natural gas' als energiebron.

General business principles (GBP)

Fugro gaat ervan uit dat iedere medewerker verantwoordelijk is voor de reputatie van de onderneming. Dit betekent voor medewerkers dat niet alleen wát zij doen, maar ook de manier waarop, goed dient te zijn. De Directie vraagt dan ook van alle medewerkers – op ieder niveau – om de Fugro GBP na te leven. Deze regels betreffen de manier waarop medewerkers met elkaar, de markt en hun omgeving omgaan.

Sinds 2009 hanteert Fugro de Business Partner Code die er voor zorg draagt dat ook toeleveranciers en subcontrac-

tors zich commiteren aan deze gedragsregels. Fugro onderkent de impact van de wijze waarop zij zaken doet met opdrachtgevers, partners en haar omgeving op de productiviteit en het succes van de onderneming. De code is beschikbaar op de corporate website van Fugro (wwww.fugro.com).

Welzijn en veiligheidsbeleid

Het bieden van een gezonde en veilige werkomgeving heeft de hoogste prioriteit bij Fugro. De visie met betrekking tot het veiligheidsbeleid wordt gedreven

vanuit de Holding. Fugro wil veilige en gezonde arbeidsomstandigheden creëren voor alle medewerkers, ook die van onderaannemers. Omdat Fugro groot belang hecht aan veiligheid wordt hierover verder in een aparte paragraaf gerapporteerd.

I n d i r e c t e b i j d r a ge e c o n o m i s c h e a s p e c t e n

Als zakelijk dienstverlener voor de bouw en infrastructuur verleent Fugo een indirecte maatschappelijke bijdrage aan nationale en internationale economische ontwikkelingen. Als voorbeeld van enkele grootschalige infrastructuur projecten waar Fugro in 2009 bij betrokken is geweest:

• Izmit Bay Project (Turkije). In december 2009 is een aanvang gemaakt met het geologisch en geotechnisch onderzoek voor de Izmit brug. Deze stalen hangbrug over de baai van Izmit, met een totale lengte van 3 kilometer en een overspanning van 1,7 kilometer, zal worden aangelegd in een gebied dat zeer gevoelig is voor aardbevingen. Fugro zal voor dit project ook de aardbevingsgevoeligheidsstudies verzorgen.

• Hong Kong-Zhuhai-Macau Bridge (Pearl River Delta, China). Deze bijna 30 kilometer lange brug zal in 2016 Hong Kong verbinden met Macau en de stad Zhuhai in de provincie Guangdong. Door de aanleg van de brug zal de reistijd tussen Hong Kong en Macau worden terug gebracht van vijf uur naar 30 minuten. Fugro heeft naast de geotechnische onderzoeken voor de tunnel trajecten van deze verbinding ook gedetailleerd funderingsonderzoek uitgevoerd, inclusief de Osterberg Cell test voor draagkrachtmetingen voor enkele hoofdpijlers.

In Nederland is Fugro partner van 'Flood Control 2015'. De innovatieve oplossingen van dit programma zorgen ervoor dat de juiste informatie op het juiste moment en plaats beschikbaar is om effectievere en efficiëntere beslissingen te kunnen nemen wanneer er een risico op overstroming is. Het is van levensbelang een calamiteit vroegtijdig te zien aankomen en potentiële overstromingsrisico's goed te kennen. In 2009 heeft Fugro besloten tot een actieve deelname aan het project 'IJkdijk'. Dit is een project waarin onder gecontroleerde omstandigheden innovatieve meet- en monitoringstechnieken worden ontwikkeld, getest en gevalideerd op een bestaand dijklichaam. Hiermee kunnen algemeen toepasbare monitorings- en prognosesystemen voor waterkeringen worden ontwikkeld.

Ook internationaal is Fugro betrokken bij diverse projecten op het gebied van bescherming tegen overstromingen:

• Poseidon II, Mariene observaties Egeïsche Zee (Griekenland). Een project waarbij aan de hand van geavanceerde meetboeien in de Griekse territoriale wateren van de Egeïsche Zee gegevens worden verzameld. Deze gegevens zijn van waarde voor oceanographisch onderzoek, de veiligheid van scheepvaart in die omgeving, bescherming van het mariene ecosysteem

en biedt waardevolle informatie over mogelijke grootschalige milieurampen en klimaatverandering. Door een tsunami detectiemodule aan de meetboeien te bevestigen is het mogelijk om vloedgolven in geval van zeebevingen te voorspellen.

In 2009 heeft Fugro onder andere de volgende projecten uitgevoerd op het gebied van waterkwaliteit en -waterkwantiteit

• 'Amvrakikos Wetlands' (Griekenland). Dit project had tot doel de waterkwaliteit in de Golf van Amvrakikos te monitoren, mogelijke verontreinigingsbronnen te identificeren, optimalisatie van bemesting te bewerkstelligen en visteelt in de lagunes en golfregio te verbeteren. Hiervoor heeft Fugro een masterplan en modellen opgesteld en is gebruik gemaakt van geavanceerde meetstations in rivieren en voor de kust.
• Alberta Groundwater Inventory (Canada). Sinds enkele jaren loopt er in het Westen van Canada een omvangrijk inventarisatieprogramma naar de aanwezigheid van natuurlijke grondwaterbassins. In 2009 heeft Fugro met behulp van een helicopter voor dit programma een grootschalig electromagnetisch onderzoek uitgevoerd. De uitkomsten van dit onderzoek zullen zowel informatie verschaffen over de geologie en locatie van de ondergrondse waterbassins alsook het bevoegd gezag van de provincie Alberta de middelen geven om deze bassins in de toekomst te beheren en te beschermen.

I n d i r e c t e b i j d r a ge m i l i e u a s p e c t e n Duurzame energie

Als gevolg van de maatschappelijke behoefte aan duurzame energievoorziening heeft de ontwikkeling van windmolenparken in West-Europa een grote vlucht genomen. Het is de verwachting dat ook de komende jaren nog tal van windmolenparken gebouwd zullen worden. Fugro verleent verschillende diensten die nodig zijn voor het bepalen van de beste locatie, zowel op land als op zee. Voorbeelden zijn:

• Gwynt y Môr (Irish Sea, UK). In 2009 heeft Fugro het zeebodemonderzoek afgerond voor dit 750MW windmolenpark op zee. Dit park met 250 windturbines zal zorg dragen voor de energievoorziening van 500.000 huishoudens (40% huizen in Wales) en zal de uitstoot voorkomen van 2 miljoen ton CO2 elk jaar.

• Alpha Ventus (Germany). Dit windmolenpark is gelegen in de Noordzee, 45 kilometers ten noorden van het Duitse waddeneiland Borkum. Het park bevat twaalf windturbines van 5MW. Fugro heeft voor Alpha Ventus de funderingsonderzoeken voor de turbines verricht.

In 2009 heeft Fugro diensten geleverd voor het plaatsen van de eerste golfenergiecentrale nabij de Orkney Islands (Schotland) in opdracht van Aquamarine Power Ltd. Deze, op de zeebodem gelegen, centrale zet golfenergie om in schone elektrische energie.

Op het gebied van geothermie (aardwarmte), een andere vorm van duurzame energietoepassing, vervult Fugro een belangrijke rol als het gaat om dataverzameling, modellering en advisering. Zo zijn er ook in 2009 diverse projecten uitgevoerd. In dit verband kunnen genoemd worden: het Louvre en Guggenheim museum in Abu Dhabi en het Dokumenta Museum in Kassel. In Nederland zijn voor de aanleg van ondergrondse systemen voor de opslag van koude en warmte tientallen haalbaarheidstudies verricht. Fugro is via de Universiteit van Aachen nauw betrokken bij fundamenteel onderzoek naar de toepassing van aardwarmte en deelt haar kennis en ervaring in het Platform Geothermie met andere partijen die actief zijn op het gebied van geothermie.

De omvangrijke aanwezigheid en geringere CO2 -emissies maken gashydraten tot een aantrekkelijk alternatief voor traditionele energiebronnen als kolen en aardolie. Fugro is nauw betrokken bij het onderzoek naar de geologische en technische aspecten die een rol zullen spelen bij de mogelijk toekomstige winning van deze nieuwe energiebron (zie het themakatern).

Duurzaam bouwen

Duurzaamheid vormt in toenemende mate een intrinsiek onderdeel van het ontwerp en de realisatie van de bebouwde omgeving. Als voorbeeld van betrokkenheid van Fugro bij deze ontwikkeling kan worden gewezen op de nieuwbouw van de British Petroleum (BP) Houston Westlake Campus. BP streeft naar de hoogste graad van Leadership in Environmental and Energy Design (LEED) certificatie voor dit 300 miljoen dollar kostende bouwproject. De US Green Building Council ziet toe op de LEED accreditatie en certificatie. Om aan de ambities van BP te kunnen voldoen heeft Fugro, die in Houston over geaccrediteerde LEED professionals beschikt, voor de diverse fases van de duurzame bouw van de campus adviezen en diensten geleverd.

Duurzaam bodembeheer

Als voorbeeld van een omvangrijke betrokkenheid van Fugro op het gebied van duurzaam bodembeheer in 2009 verdienen de volgende twee projecten speciale vermelding;

• Project Zinkas Inventarisatie (De Kempen, Nederland). In 2009 heeft Fugro in opdracht van Actief Bodembeheer de Kempen onderzoek gedaan naar het voorkomen van zogenaamde zinkassen (sintels). Deze zinkassen werden in het verleden gebruikt als verhardingsmateriaal voor wegen, maar bevatten hoge concentraties aan zware metalen, die in de zandige ondergrond kunnen uitspoelen. Om de aanwezigheid van zinkassen in kaart te kunnen brengen heeft Fugro voor dit project ruim 850 kilometer wegen met geofysische apparatuur gescand. De zinkassen zullen bij een toekomstige renovatie en reconstructie van de provinciale infrastructuur worden verwijderd.
• Project Ontgraving Kleiwinning Möckern en Vehlitz (Saksen-Anhalt, Duitsland). In opdracht van de Mijnbouw Autoriteiten van het Ministerie van Economische Zaken van de deelstaat Saksen-Anhalt heeft Fugro in 2009 onderzoek gedaan met betrekking tot illegale afvalstort op twee locaties. De werkzaamheden bestonden uit begeleiding van ontgraving van 500.000 ton grond, grondwaterstudies, hellingstabiliteitsberekeningen, risicoanalyse en risicomanagement, advisering en begeleiding bij de herinrichting van beide locaties.

B i j d r a ge m a a t s c h a p p e l i j ke a s p e c t e n General business principles (GBP)

De medewerkers van Fugro delen gemeenschappelijke waarden: betrouwbaarheid, integriteit, transparantie en respect voor collega's en het milieu. De toepassing van deze waarden in Fugro's zakelijk handelen schept vertrouwen bij alle belanghebbenden. Deze gemeenschappelijke waarden zijn het fundament voor de gedragscode van Fugro die van toepassing is op alle werkmaatschappijen en dus op alle werknemers. De Directie van Fugro verwacht van medewerkers dat zij iedere inbreuk op de gedragscode, of een vermoeden daarvan, onder haar aandacht of die van het senior management brengen. Van alle Fugro-medewerkers wordt verwacht dat zij persoonlijke activiteiten en financiële belangen vermijden die strijdig zouden kunnen zijn met hun verantwoordelijkheden ten opzichte van de onderneming.

Onderdeel van deze gedragscode is ook het streven naar een voortdurende bijdrage aan duurzame ontwikkeling. Dit vereist een afweging van korte- en langetermijnbelangen en het integreren van economische, milieu- en sociale overwegingen in de zakelijke besluitvorming van Fugro. Hierbij kan worden aangetekend dat Fugro door de wereldwijde aanwezigheid en sterke decentralisatie kan stuiten op frictie tussen enerzijds (het ontbreken van) lokale wet- en regelgeving en anderzijds de hoge standaarden die Fugro nastreeft. Fugro wenst geen politieke rol te spelen met betrekking tot de wenselijkheid van het ontwikkelen van projecten. Fugro levert diensten aan opdrachtgevers mits dit niet in strijd is met internationale en lokale wet- en regelgeving of de gedragscode van Fugro.

Fugro gelooft in eerlijke en vrije concurrentie die is gebaseerd op waar voor geld en geschiktheid voor het beoogde doel. Fugro onderschrijft vrijheid van ondernemen binnen het raamwerk van de wettelijke regelingen. Fugro wenst zaken te doen met partijen die eenzelfde gedragscode onderschrijven.

Deelname projecten

Vanuit Fugro's waarden worden diverse maatschappelijke intitiatieven ondersteund. Een voorbeeld is de deelname van Fugro NPA (FNPA) aan MapAction, een actie die hulporganisaties direct ondersteunt bij het in kaart brengen van de gevolgen van humanitaire rampen zoals overstromingen, aardbevingen en tsunamis. FNPA beheert de website voor dit doel en levert directe hulp en administratieve ondersteuning. Een ander voorbeeld in dit opzicht betreft Fugro William Lettis & Associates (FWLA). Over een reeks van jaren adviseert FWLA hulporganisatie in gebieden die door aardbevingen getroffen zijn. Zo heeft FWLA haar specifieke geologische expertise ingebracht bij aardbevingen in onder andere: Turkije, Japan, India en Taiwan en is zij, evenals Fugro NPA, onlangs benaderd voor het geven van ondersteuning bij de nasleep van de recente aardbeving in Haïti.

Een ander project kreeg een nieuwe dimensie in de zomer van 2009. Tijdens deelname aan de Hudson400, de viering van 400 jaar vriendschap tussen Nederland en New York, heeft Fugro tijdens het H2 OForum met Nederlandse (o.a. Deltares en de Technische Universiteit Delft) en Amerikaanse water professionals de transatlantische samenwerking verder uitgebreid. Dit is een initiatief van het Netherlands Water Partnership, waar Fugro deel van uitmaakt, om gezamenlijk de uitdagingen aan te pakken voor deltagebieden als New York en Nederland. Een voorbeeld is de inzet van expertise en ervaringen om een duurzame en veilige 'waterfront' ontwikkeling te realiseren in de Upper New York Bay en aan de Nederlandse IJ-oevers.

Sponsoring

Fugro verleent wereldwijd steun aan een groot aantal initiatieven en algemene maatschappelijke doelen. Ook op het gebied van kunst, cultuur en sport worden bijdragen geleverd. Fugro voelt zich betrokken bij het instandhouden en toegankelijk maken van waardevolle culturele erfenissen en op sportief gebied richt ze zich vooral op ontplooiingsmogelijkheden voor de jeugd. In Nederland heeft Fugro als sponsor van de Stichting Hermitage bijgedragen aan de totstandkoming van het huidige museum en de tentoonstelling van het Russisch erfgoed. De plaatselijke voetbalvereniging in Leidschendam mag op Fugro's steun rekenen, voor de opleiding van jeugdigde spelers. Fugro is sponsor van het nationale park 'De Hoge Veluwe' en het varende museum de zeesleepboot Holland kan in de vaart gehouden worden mede dankzij bijdragen van Fugro.

© State Museum Hermitage St. Petersburg

In Groot-Britannië en de Verenigde Staten wordt door werkmaatschappijen regelmatig geholpen bij het opschonen van stranden en is door enkelen zelfs een gedeelte van het strand geadopteerd. In Noorwegen krijgen jonge talentvolle musici de kans zich te ontwikkelen met hulp van Fugro Geoteam. Fugro Brasil heeft de campagne van de federale politie ondersteund om boekjes over drugspreventie aan de jeugd beschikbaar te stellen. In Cornwall in Groot-Britannië kon dankzij de inzet van medewerkers

van Fugro Seacore een bijdrage geleverd worden aan de bouw van 'Precious Lives Appeal', een hospice voor kinderen.

De jeugd op Curacao kan met het materiaal en de kleding die door Fugro beschikbaar gesteld is voetballen en hockeyen. In Hong Kong worden bijdragen geleverd aan de Lighthouse Club die gericht is op het ondersteunen van minderbedeelden.

Dit is slechts een kleine greep uit de vele projecten en doelen die Fugro en haar medewerkers ondersteunen. Op lokaal niveau wordt een bijdrage geleverd aan de gemeenschap waar de Fugo werkmaatschappijen deel van uitmaken. Ze zijn betrokken en zetten zich in voor zaken als educatie, sport, opvang voor minder bedeelde kinderen, milieu, medische hulp en medisch onderzoek. Een voorbeeld van actieve betrokkenheid is het initiatief van het team van Fugro Robertson om mee te doen aan de BG Energy Challenge in Noord Wales en met creativiteit en doorzettingsvermogen geld inzamelde voor twee goede doelen.

B i j d r a ge a r b e i d s o m s t a n d i g h e d e n a s p e c t e n Opleiding

Met een uitgebreid dienstenpakket van hoog niveau wordt het fundament van Fugro verstevigd voor verdere groei en hogere standaarden van dienstverlening op de lange termijn. De wereldwijde aanwezigheid van Fugro benut worden, alsmede het innovatieve vermogen van de onderneming draagt hieraan bij.

Een adequaat intern loopbaanbeleid is van belang teneinde goede medewerkers en specifieke deskundigheid voor de organisatie te behouden en maximaal in te zetten. Het beleid richt zich op medewerkers die eventueel kunnen doorgroeien naar kaderfuncties, op de ontwikkeling van specialisten en op medewerkers die flexibel en projectmatig inzetbaar zijn.

De Fugro Academy vormt de kern van Fugro's corporate training en opleidingsprogramma. Er worden wereldwijd op groepsniveau en divisieniveau trainingen gegeven. Er wordt gewerkt met een 3-lagen model; niveau 1 voor junior en technische functies, niveau 2 voor midden management en niveau 3 voor senior management. Om te waarborgen dat ieder personeelslid gelijke opleidingskansen krijgt, worden de meeste opleidingen ter plaatse gegeven en bevatten een combinatie van ervaring, opleidingsniveau en culturele diversiteit. De opleiding wordt meestal in het Engels gegeven, maar waar van toepassing en waar mogelijk, worden de cursussen vertaald in de lokale taal. De corporate project management training wordt bijvoorbeeld in het Spaans, Portugees en Engels gegeven en de offshore survey training in Brazilië en Angola is vertaald en wordt verzorgd door Fugro trainers uit het land zelf. In 2009 werd de corporate management development training gevolgd door 107 personeelsleden van Fugro met 24 nationaliteiten die werkzaam waren in 19 landen. Project management training werd gegeven aan 255 personeelsleden in 10 verschillende landen.

Flexibiliteit door uitwisseling is bij Fugro een belangrijk onderdeel van het beleid. Hiertoe worden binnen de Groep wereldwijd zo veel mogelijk dezelfde technische systemen gebruikt en voor kortere of langere tijd uitwisselingsprogramma's voor personeel toegepast. Ter bevordering van het aantrekken van nieuw talent heeft Fugro goede contacten met universiteiten over de hele wereld opgebouwd. Naast 'management development' ondersteunt Fugro 'functiegerelateerde ontwikkeling. Dit komt onder meer tot uiting in de opleidingsplannen van de werkmaatschappijen en in het ervaring laten opdoen door stationering in het buitenland.

Diversiteit en kansen

De internationale werkmaatschappijen en de verscheidenheid aan vakgebieden van Fugro bieden medewerkers in het middenkader uitdagende en internationale carrièremogelijkheden. Hieraan ligt een concreet loopbaan- en management-developmentbeleid met ruimte voor job rotation, het ontwikkelen van persoonlijke kwaliteiten en het tijdig ontdekken van talenten in de onderneming ten grondslag.

Om lokaal succesvol te kunnen opereren kiest Fugro bij voorkeur voor een lokale invulling van haar personeelsfuncties. De diversiteit van het personeelsbestand van het bedrijf is daardoor groot en vormt een evenwichtige afspiegeling van de landen waarin Fugro actief is.

Personeelsvoorzieningen

Fugro bevordert betrokkenheid, waarbij inzet en resultaat worden beloond. Flexibele beloningssystemen en een optieplan bestaan bij Fugro daarom al jaren. Directie en medewerkers worden gestimuleerd deel te nemen in het aandelenkapitaal van Fugro (zie ook pagina 12 en pagina 109 t/m 111 van de jaarrekening).

Ten behoeve van medewerkers zijn er pensioenen en soortgelijke regelingen, waarbij rekening wordt gehouden met de lokale regelgeving en gewoonten.

■ VEILIGHEID, WEL Z IJN EN M ILIEU ( HSE )

De verantwoordelijkheden op het gebied van HSE vormen een integraal onderdeel van de bedrijfsvoering. Fugro streeft naar een gezonde en veilige werkplek voor iedereen op elke Fugro-werklocatie. De betrokkenheid van Fugro berust op de overtuiging dat ongelukken kunnen worden voorkomen. Om deze doelstelling te bereiken, identificeert Fugro de veiligheidsrisico's die voortkomen uit de activiteiten en minimaliseert deze voor zover dit

redelijkerwijs uitvoerbaar is. Door naleving en aanmoediging van dit beleid, draagt de onderneming bij aan de bescherming van het milieu en aan het algehele welbevinden van alle belanghebbenden, in het bijzonder de medewerkers, opdrachtgevers, toeleveranciers en de gemeenschap.

Veiligheid en Welzijn

Fugro hanteert een Veiligheid Management Systeem dat een kader biedt voor het creeren van adequate veiligheidsen welzijnsomstandigheden op alle niveaus binnen de organisatie. Het management systeem richt zich op een consistente verslaglegging, beheersing van veiligheidsrisico's en continue verbetering van de veiligheidssituatie op de werkplek. Om dit proces te ondersteunen zijn de laatste jaren diverse standaarden ontwikkeld, gecommuniceerd en geimplementeerd. Daarnaast is in 2009

gewerkt aan verdere standaardisatie van een HSE Informatie systeem. In 2010 zal de software voor dit systeem verder over de werkmaatschappijen worden uitgerold. Dit informatie systeem zal niet alleen beter inzicht geven in het aantal (bijna) incidenten maar zal ook helpen bij het analyseren, monitoren en afhandelen hiervan. Op deze wijze kan het veiligheidsbeleid verder worden verbeterd.

Dat het veiligheidsbeleid van Fugro inmiddels vruchten begint af te werpen blijkt onder meer uit de HSE cijfers over 2009. Zo is het aantal incidenten (per 1 miljoen gewerkte manuren) over de afgelopen vijf jaar met tweederde afgenomen. Het aantal auto ongevallen (per 1 miljoen gewerkte manuren) is over dezelfde periode met 60% teruggebracht.

Proactieve omgang met het creëren van veilige werkomgevingen voor alle medewerkers is een doorlopend aandachtspunt van Fugro. Het management van de werkmaatschappijen is verantwoordelijk voor het bevorderen van permanente training op het gebied van veiligheid voor alle medewerkers, het toewijzen van verantwoordelijkheid voor alle aspecten van het HSE-beleid, het aandacht geven aan potentiële verbetergebieden en het uitvoeren van grondige evaluaties van alle voorvallen. Deze opzet komt overeen met de bedrijfsprincipes van Fugro, waarbij de werkmaatschappijen hun activiteiten zelfstandig uitvoeren overeenkomstig de instructies van en met begeleiding door de Holding.

Via een systeem van benchmark auditing worden de prestaties van de verschillende werkmaatschappijen onderling vergeleken en worden aanbevelingen gedaan om de veiligheidsomstandigheden te verbeteren. In 2010 zal dit interne auditing systeem volledig zijn gebaseerd op OHSAS 18001. Al in 2008 was het HSE-managementsysteem van alle grote werkmaatschappijen extern gecertificeerd volgens deze standaard (of gelijkwaardig). Op deze manier streeft Fugro in haar werkveld naar een leidende positie op het gebied van veiligheid.

Milieu

De dienstverlening van Fugro richt zich op het zo efficiënt mogelijk inzetten van personeel en materieel voor het verzamelen en interpreteren van en adviseren over gegevens. Fugro heeft geen grootschalige productiefaciliteiten in beheer die het milieu belasten. Het aandachtspunt ligt dan ook hoofdzakelijk bij milieuaspecten met betrekking tot het inzetten van het materieel en de huisvesting van het personeel in kantoorgebouwen.

Uit een in 2009 gehouden intern MVO-onderzoek onder alle grotere/operationele werkmaatschappijen blijkt onder meer dat:

• 90% van het in 2009 aangeschafte wagenpark voldoet aan de nieuwste richtlijnen met betrekking tot roetfilters en nationale emissienormen
• 70% van de werkmaatschappijen de energieconsumptie van gebouwen en kantoren heeft geëvalueerd en waar mogelijk gereduceerd
• 45% van de werkmaatschappijen de energieconsumptie van haar operationele materieel heeft geëvalueerd en waar mogelijk gereduceerd
• 90% van de werkmaatschappijen doet aan afvalstromenscheiding en streeft naar een reductie of hergebruik van (kantoor-)gebruiksmiddelen als papier, inktcartridges, etcetera.

Als kernlid van de IAGC, volgt Fugro de milieurichtlijnen van deze organisatie om de verstoring van het leven in zee tot een minimum te beperken. Zo wordt waar mogelijk passieve akoestische monitoring toegepast in al Fugro's seismische onderzoeken op zee. Daarnaast maakt bij aanvang van elk project een gedetailleerde analyse van de mogelijke effecten op het maritiem milieu een vast onderdeel uit van de risicoinschatting en -identificatie. Eenmaal op zee neemt Fugro diverse maatregelen om de gevolgen van de seismische operaties te beperken, zoals het aanbrengen van speciale bescherming rond de meetapparatuur om insluiting van schildpadden te voorkomen.

Op basis van de uitkomsten van het MVO-onderzoek heeft Fugro als doel gesteld dat alle grotere/operationele werkmaatschappijen eind 2011 dienen te beschikken over een gecertificeerd milieumanagementsysteem volgens ISO 14001 (of gelijkwaardig).

■ INFOR M ATIE - EN CO M M UNICATIE-TECHNOLOGIE (ICT)

Fugro onderhoudt een wereldwijde ICT-infrastructuur, die voldoet aan de behoeftes van een gedecentraliseerde organisatie. Hoewel de Fugro-werkmaatschappijen over het algemeen verantwoordelijk zijn voor het beheer van hun eigen ICT-systemen, wordt in landen of op plaatsen waar meerdere Fugro-kantoren zijn gevestigd vaak een ICT-ondersteunende afdeling gedeeld.

Op de beveiliging van de ICT-infrastructuur van Fugro wordt echter centraal toezicht gehouden door een onafhankelijke groep van ICT-beveiligingsmedewerkers, waarbij enkele aspecten zijn uitbesteed aan ondernemingen met speciale expertise op dit gebied. Fugro heeft een ICTbeveiligingsteam dat bestaat uit een 'global security officer' en zes regionale 'security officers'. Dit team is verantwoordelijk voor het onderhoud van en het toezicht op de veiligheidsaspecten van de ICT-infrastructuur die door de werkmaatschappijen worden gebruikt voor toegang tot internet en voor extranet- en intranettoepassingen. Het ICT-beveiligingsteam opereert onafhankelijk van het ICTteam binnen de werkmaatschappijen.

■ ONDER Z OEK EN ONTWIKKELING

De dienstverlening van Fugro en daarmee de wereldwijde marktposities zijn voor een belangrijk deel afhankelijk van hoogwaardige apparatuur, technologieën en software. Technologisch onderzoek en innovatieve ontwikkelingen spelen daarbij een centrale rol. Hiermee wordt steeds gedetailleerder gemeten en worden uiterst complexe data geïnterpreteerd. De ontwikkelingen vinden heel vaak in nauwe samenwerking met de opdrachtgever plaats, aangezien deze in het oplossen van een specifiek probleem is geïnteresseerd. Daartoe wordt steeds meer kennis binnen de onderneming uitgewisseld of samengevoegd om tot oplossingen of nieuwe ontwikkelingen te komen.

■ R I S I C O B E H E E R

Algemeen

Het risicobeheersingsbeleid van Fugro richt zich op duurzame sturing van de bedrijfsactiviteiten op lange termijn en op het beperken of, waar mogelijk, zinvol indekken van de risico's. Gezien de grote diversiteit van markten, opdrachtgevers en regio's en het brede activiteitenportfolio is het nagenoeg onmogelijk om alle eventueel voorkomende risico's te kwantificeren die relevant zijn voor de Groep als geheel. Daar waar kwantificering wel mogelijk en zinvol is, wordt dat zo veel mogelijk gedaan, zoals bij het effect van koerswijzigingen van de Amerikaanse dollar en het Britse pond. Zie pagina 26.

Sterktes

• Consistent doorvoeren van de strategie als een onafhankelijke dienstverlener
• Wereldwijd een goede marktpositie in vele nichemarkten
• Professionele medewerkers die continu verder worden opgeleid en getraind
• Hoge kwaliteit technologie en dienstverlening
• Goed werkende financiële systemen en risicobeheersingssystemen
• Samenwerking tussen bedrijfsonderdelen
• Gezonde financiële positie

Zwaktes

• Gevoeligheid voor de koers van de Amerikaanse dollar en het Britse pond bij snelle, sterke fluctuaties
• Groot deel van de omzet is afhankelijk van de investeringen van de olie- en gasindustrie

Risico's Fugro op langere termijn beperkt door:

• Diversiteit van de activiteiten in meerdere internationale marktsegmenten;
• Geen opdrachtgevers met opdrachten die op jaarbasis meer dan 4% van de totale omzet van Fugro vertegenwoordigen;
• Eigen moderne (veelal zelfontwikkelde) technologieën en professionele medewerkers;
• Snelle aanpassing mogelijk aan wisselkoers- en prijswijzigingen omdat de meeste contracten kortlopend zijn;
• Geografische spreiding van de activiteiten;
• Evenwichtige, flexibele opbouw van Fugro's scheepsvloot (eigendom en charter);

Kansen

• Blijvend hoge investeringen door olie- en gasindustrie, onder andere in verband met uitputting van bestaande velden
• Toename vraag naar olie en gas zodra wereldeconomie zich herstelt
• Optimalisatie van bestaande olie- en gasvelden
• Meer en grotere infrastructurele projecten, waaronder kustbescherming
• Toenemende vraag naar mijnbouwactiviteiten zodra de vraag naar grondstoffen zich herstelt
• Opkomende markten, zoals India, China, Brazilië, Rusland en landen in Oost-Europa.
• Toenemende vraag naar niet-fossiele energiebronnen

Bedreigingen

• Aanhoudende wereldwijde economische en financiële crisis
• Instorten vraag naar olie, gas en/of grondstoffen
• Politieke instabiliteit in voor Fugro belangrijke landen en/of regio's
• Betalingsrisico's bij opdrachtgevers met beperkte financiële kracht
• Prijsdruk door opdrachtgevers
• Wisselkoersschommelingen (Amerikaanse dollar, Britse pond)

• Sterke terugval van de olieprijs ten opzichte van het huidige niveau (circa USD 75 per vat)

• Kortlopende verplichtingen (EUR 640 miljoen) bedragen 27% van het balanstotaal;

• Nagenoeg geen risico's ten aanzien van pensioenaanspraken;
• Goede interne risicobeheersings- en controlesystemen;
• Inhuur van een deel van de (personeels)capaciteit op flexibele basis, waaronder freelance personeel;
• Sterke financiële positie ter ondersteuning van toekomstige groei.

Operationeel

Activiteitenportfolio

Hoewel de kernactiviteiten een hoge mate van samenhang vertonen, richten zij zich tevens op een grote verscheidenheid van markten, opdrachtgevers en regio's. Een belangrijk deel van de activiteiten is gerelateerd aan de olie- en gasmarkt. Fugro's afhankelijkheid van de meer cyclische investeringen in olie- en gasexploratie in balans gehouden door de meer stabiele investeringen in de olie- en gasproductie. De overige activiteiten hangen af van marktontwikkelingen in onder meer de infrastructuur, bouw en mijnbouw.

De invloed van conjuncturele mee- en tegenvallers wordt verder gematigd door:

• De samenhang tussen de activiteiten;
• De goede geografische spreiding;
• Het zijn van een onafhankelijke dienstverlener aan een diversiteit van opdrachtgevers;
• Sterke marktposities; en
• De omvang van de Groep.

Opdrachtenstroom en prijswijzigingen

Opdrachten voor Fugro komen deels tot stand op basis van langdurige 'preferred supplier' overeenkomsten. In de loop van een jaar voert Fugro vaak verscheidene projecten uit voor dezelfde opdrachtgever. Voor geen van de opdrachtgevers wordt op jaarbasis meer projecten uitgevoerd dan circa 4% van de totale jaarlijkse omzet. Het hebben van een groot aantal opdrachtgevers ondersteunt de onafhankelijkheid van Fugro en bevordert de stabiliteit.

Voor de uitvoering van opdrachten heeft Fugro de beschikking over hoogopgeleide medewerkers en veelal technisch hoogwaardig, dus kostbaar materieel. Opdrachten bestaan voor een belangrijk deel uit kortlopende contracten. Fugro is in zekere zin gevoelig voor prijswijzigingen en plotselinge koersverschillen, waaraan de onderneming zich echter snel kan aanpassen.

De budgetten van Fugro zijn voor een belangrijk deel op de verwachte investeringen van de olie- en gasmaatschappijen gebaseerd. Tenzij de olieprijs structureel zou dalen

tot onder de USD 35 – 40 per vat, wordt niet verwacht dat substantiële schommelingen (omhoog of omlaag) in de olieprijs zullen leiden tot een snelle wijziging in deze investeringen.

Capaciteitmanagement

Fugro let scherp op signalen die duiden op veranderingen in de marktomstandigheden om snel en adequaat te reageren. Desalniettemin blijft het altijd mogelijk dat zich zeer onverwacht veranderingen in de marktsituatie voordoen. Een deel van de onderzoeksactiviteiten van Fugro loopt vooruit op investeringen door opdrachtgevers en staat veelal aan het begin van activiteiten- of investeringscycli van de opdrachtgevers. Hierdoor kunnen Fugro's activiteiten als eerste de gevolgen ondervinden van veranderingen in de marktomstandigheden. Uitstel en stagnatie van de opdrachtenstroom kunnen leiden tot tijdelijke onderbezettingsverliezen.

Met name bij de activiteiten op zee spelen weersinvloeden en de inzetbaarheid van schepen een rol. Weersinvloeden worden in de budgetten ingecalculeerd en zijn gemiddeld over het jaar en de regio's waar Fugro actief is goed te overzien. Wat betreft de schepen streeft Fugro naar een evenwichtige vlootopbouw, waarbij circa 45% van de inzetbare vloot uit eigen schepen bestaat. Ongeveer 40% van de schepen wordt voor middellange, dan wel langere termijn gehuurd. Daarnaast worden schepen op projectbasis gehuurd (circa 15% van de vloot). Doordat Fugro meer zwaar en specialistisch materieel inzet, nemen de bedrijfsrisico's op eventuele onderbezetting toe. Mogelijke uitwisseling van mensen en materieel tussen de diverse bedrijfsonderdelen kan daarentegen weer tot een eventuele verhoging van de bezettingsgraad leiden. De inzet van kostbaar materieel dat op zee wordt gebruikt brengt ook het risico van omzetverlies met zich mee indien het materieel defect raakt.

Een deel van het personeel is aangesteld op tijdelijke basis of werkzaam op freelancebasis waarmee een zekere mate van flexibiliteit wordt bewerkstelligd om in te spelen op schommelingen in de werkbezettingen.

Olie en gas Infrastructuur Mijnbouw Overig

Financieel Balans

Fugro voert een actief beleid om de balansverhoudingen te optimaliseren en zodoende financiële risico's te beperken en de financiële soliditeit van de onderneming op lange termijn te handhaven. De beursnotering levert een zinvolle bijdrage aan het bereiken van de (financiële) doelstellingen. Hierdoor kan onder meer bij grotere overnames een weloverwogen keuze worden gemaakt bij het bepalen van de optimale financieringsmix.

De toekomstige renterisico's zijn beperkt tot bankleningen. Fugro stelt zich ten doel de invloed van veranderingen in rentetarieven op de resultaten te beperken.

Onderzoekskosten worden direct ten laste van de resultatenrekening gebracht. Een deel wordt in het kader van projecten als kosten van de omzet verantwoord. In het kader van de normale balansevaluatie heeft Fugro de boekwaarde van de activa, inclusief goodwill, beoordeeld. Hieruit is gebleken dat geen bijzondere afwaardering van materiële en immateriële activa noodzakelijk is.

Omrekening van valuta's

Fugro beperkt de gevoeligheid voor valutakoerswijzigingen, maar is niet ongevoelig voor koersverschillen (t.o.v. de euro waarin wordt gerapporteerd) bij snelle wijzigingen van valutakoersen. Daarnaast resulteren veranderingen in valutakoersen in translatieverschillen. Opbrengsten in lokale valuta's worden grotendeels gebruikt voor lokale betalingen. Negatieve of positieve valutaresultaten spelen bij operationele activiteiten op lokaal niveau slechts een beperkte rol.

De internationale geldstromen van Fugro zijn beperkt en noteren voornamelijk in Amerikaanse dollars of daaraan gerelateerde valuta's, de Euro en het Britse pond.

Waar mogelijk en wenselijk worden wisselkoerscontracten afgesloten (op lokaal niveau, na goedkeuring van Fugro N.V.). Fugro streeft ernaar om activa en passiva in vreemde valuta's met elkaar in balans te brengen. Snelle en sterke veranderingen in wisselkoersen kunnen de balans en winst- en verliesrekening beïnvloeden, mede gezien de tijdspanne tussen het indienen van offertes en het (vertraagd) gunnen van opdrachten, gedurende welke periode het afsluiten van wisselkoerscontracten niet zinvol is. Hieruit komt een extra valutarisico voort dat vooraf niet te kwantificeren is. Bij de huidige samenstelling en omvang van de Groep heeft een koersverschil van USD 0,01 een effect op de winst van ongeveer EUR 1,3 miljoen en op de omzet van ongeveer EUR 12 miljoen. Een koersverschil van GBP 0,01 zou een effect op de winst hebben van minder dan EUR 0,5 miljoen en op de omzet van ongeveer EUR 3 miljoen.

Pensioenvoorzieningen

Fugro heeft voor medewerkers pensioenregelingen getroffen in overeenstemming met regelgeving en gewoonten in de landen waar de onderneming werkzaam is.

In Nederland heeft Fugro sinds 1 januari 2005 een middelloonregeling. Deze wordt als 'defined benefit' aangemerkt. In Nederland zijn de opgebouwde pensioentoezeggingen volledig herverzekerd op basis van een garantiecontract. De opgebouwde aanspraken zijn volledig afgefinancierd.

In de Verenigde Staten heeft Fugro een 401K-regeling voor de werknemers. Fugro draagt bij aan de inleg van medewerkers volgens overeengekomen regels en rekening houdend met de voorschriften van de IRS, de Amerikaanse fiscus. Er zit voor Fugro geen risico aan dit systeem.

Valutakoersen (in EUR)	USD einde periode	USD gemiddeld	GBP einde periode	GBP gemiddeld
31 december 2009	0,69	0,72	1,13	1,13
30 juni 2009	0,71	0,75	1,17	1,12
31 december 2008	0,71	0,68	1,05	1,25
30 juni 2008	0,63	0,65	1,26	1,28
31 december 2007	0,68	0,73	1,36	1,46
30 juni 2007	0,74	0,75	1,49	1,48
31 december 2006	0,76	0,79	1,49	1,47
30 juni 2006	0,79	0,81	1,44	1,45

Elektromagnetisch onderzoek met een Dash 7 bij Sturgeon Falls, Ontario, Canada.

In het Verenigd Koninkrijk heeft Fugro een aantal pensioenvoorzieningen. Alle voorzieningen waartoe nieuwe personeelsleden kunnen toetreden, zijn beschikbarepremieregelingen. Er is één 'defined benefit'-regeling in gebruik. Deze is voor personeel dat in dienst was voordat de regelingen zijn aangepast. Andere 'defined benefit' regelingen zijn beëindigd. Hier zijn echter nog lopende verplichtingen jegens hun deelnemers en er zijn maatregelen genomen om ervoor te zorgen dat – indien nodig – aan de verplichtingen uit deze 'defined benefit'-regelingen kan worden voldaan.

In de overige landen waar Fugro oudedagsvoorzieningen ten behoeve van het personeel heeft geregeld en voor zover daar verplichtingen uit voortvloeien, zijn deze gedekt door in de balans opgenomen posten bij de betreffende werkmaatschappijen.

Verzekeringen en juridische risico's

Fugro heeft voor een aantal risico's verzekeringen afgesloten. Zo zijn de risico's voor beroepsaansprakelijkheid en algemene aansprakelijkheid op groepsniveau afgedekt. Lokaal worden verzekeringen voor het materieel afgesloten. Voorts worden lokaal adequate verzekeringen afgesloten in het kader van de normale bedrijfsuitvoering, zoals voor het wagenpark, opstallen, alsmede voor de medewerkers.

Enkele werkmaatschappijen zijn, in het kader van de normale bedrijfsuitoefening, als eisende of verwerende partij betrokken bij claims. Waar nodig zijn adequate posten in de jaarrekening opgenomen. Op grond van de ontwikkelingen tot dusver wordt niet verwacht dat de financiële positie van Fugro door één van deze kwesties aanmerkelijk zal worden beïnvloed. Wanneer de uiteindelijke uitkomst van in de jaarrekening opgenomen posten afwijkt van de schattingen kan dit tot een resultaatpost leiden.

Interne systemen

Constante monitoring van de markten en van de operationele en financiële resultaten is inherent aan de bedrijfsvoering van Fugro gezien de overwegend korte termijn van de opdrachten.

Voor het in kaart brengen en de beoordeling van risico's zijn openheid en transparantie een eerste vereiste. Dit zijn wezenlijke kenmerken van de cultuur van Fugro. Het management van de werkmaatschappijen is verantwoordelijk voor de toepassing, naleving en bewaking van het interne beheersingssysteem, gezien de grote diversiteit van de markten, opdrachtgevers en regio's en het brede activiteitenportfolio van Fugro. De beheersingssystemen bestaan uit het hieronder beschreven interne controleraamwerk.

Corporate handboek

Het Fugro Corporate handboek geeft verplichte instructies op het gebied van onder meer risicobeheersing. Dit handboek wordt ter beschikking gesteld aan het senior management dat voor verdere toepassing binnen de werkmaatschappijen verantwoordelijk is. De laatste versie dateert uit november 2009.

Financieel handboek

Hierin worden de richtlijnen voor de financiële rapportage gedetailleerd weergegeven. Het financiële handboek wordt ter beschikking gesteld aan het senior management en aan de controllers van alle werkmaatschappijen en de Holding. De laatste versie dateert uit december 2009.

Verzekeringshandboek

Hierin worden richtlijnen gegeven ten aanzien van te verzekeren risico's. Dit handboek wordt ter beschikking gesteld aan de managers van de werkmaatschappijen en medewerkers die verantwoordelijk zijn voor verzekeringen in de werkmaatschappijen. De laatste versie dateert uit september 2009.

Handboek voor Projectmanagement

In dit handboek staan de procedures voor het voorbereiden en uitvoeren van projecten vastgelegd. Dit handboek wordt gebruikt door projectmanagers. De laatste versie dateert uit oktober 2007.

Planning

De planning van de uit te voeren werkzaamheden wordt voor alle onderdelen van Fugro in budgetten omgezet. Deze worden op maandbasis getoetst aan de realisatie

ervan. Het management van de werkmaatschappijen dient bij onvoorziene omstandigheden of materiële afwijking van de plannen dit onmiddellijk te melden aan het verantwoordelijke lid van de Directieraad en aan de Directie. In de maandelijkse rapportage aan Fugro N.V. geeft het operationele management een overzicht van wat is gerealiseerd in vergelijking met de goedgekeurde plannen alsmede een vooruitzicht voor de komende periode.

Bevoegdheidsniveau

Leidinggevenden zijn gebonden aan duidelijke beperkingen ten aanzien van de vertegenwoordigingsbevoegdheid. Projecten, contracten, investeringen en verplichtingen met een waarde of risico boven bepaalde bedragen dienen te worden goedgekeurd door regionale managers, dan wel het verantwoordelijke lid van de Directieraad of de Directie.

Letter of representation

Alle managers en controllers van de werkmaatschappijen en het verantwoordelijke lid van de Directieraad tekenen ieder halfjaar een gedetailleerde verklaring met betrekking tot de financiële rapportage en interne controle.

Interne Audit

Stelselmatig en frequent worden bij de werkmaatschappijen interne controles uitgevoerd door Fugro N.V. Rapportage van bevindingen vindt rechtstreeks aan de (relevante leden van de) Directie en de overige relevante leden van de Directieraad plaats. De bevindingen worden ook gedeeld met de auditcommissie.

Peer reviews

Regelmatig worden zogeheten 'Peer reviews' gehouden, waarbij werkmaatschappijen door een team medewerkers van andere werkmaatschappijen worden doorgelicht. Rapportage vindt rechtstreeks aan de (relevante leden van de) Directie en de overige relevante leden van de Directieraad plaats.

Auditcommissie

De auditcommissie bestaat uit drie leden van de Raad van Commissarissen en zorgt voor een onafhankelijke begeleiding van het proces van risicobeheersing vanuit haar toezichthoudende taak. De auditcommissie richt zich op de kwaliteit van de interne en externe rapportage, op de effectiviteit van de interne controles en op het functioneren van de externe accountants. Nadere informatie over de auditcommissie staat op pagina's 16 en 17 en in het reglement van de auditcommissie. Dit reglement staat op de website van Fugro: www.fugro.com.

Externe accountantscontrole

De jaarrekeningen van Fugro N.V. en haar dochterondernemingen worden jaarlijks door externe accountants gecontroleerd. Deze controles vinden plaats op basis van de algemeen aanvaarde richtlijnen met betrekking tot controleopdrachten.

Adviesfuncties

Adviesfuncties worden niet door de externe accountant uitgevoerd (met uitzondering van due diligence-opdrachten in het kader van overnames en aan de jaarrekening gerelateerde werkzaamheden). De adviesfuncties worden uitgevoerd door derden zoals belastingdeskundigen en verzekeringsexperts.

Veiligheid

Werkmaatschappijen zijn extern gecertificeerd volgens OHSAS 18001 of gelijkwaardig. Controle op handhaving gebeurt door interne specialisten en door externe bureaus wanneer hercertificering moet plaatsvinden. De laatste versie van het management systeem dateert uit mei 2009.

Kwaliteit

Waar dat is vereist werkt Fugro in overeenstemming met de relevante certificaten zoals ISO 9001 of gelijkwaardig. Controle op handhaving wordt intern uitgevoerd, door opdrachtgevers en door externe bureaus.

Klokkenluidersregeling

Fugro heeft een 'klokkenluidersregeling'. Het doel is te verzekeren dat een mogelijke inbreuk op het beleid en op procedures gemeld kan worden, zonder dat degene die melding doet negatieve consequenties hiervan ondervindt.

Verklaring

De Directie is van oordeel dat de interne risicobeheersings- en controlesystemen als omschreven in dit jaarverslag een redelijke mate van zekerheid geven dat de financiële verslaggeving geen onjuistheden van materieel belang bevat en dat deze systemen in het verslagjaar naar behoren hebben gewerkt.

■ CORPORATE GOVERNANCE

Algemeen

Fugro onderschrijft het uitgangspunt van de Corporate Governance Code dat de vennootschap een samenwerkingsverband is van diverse bij de vennootschap betrokken partijen. De belanghebbenden zijn de groepen en individuen die direct of indirect het bereiken van de doelstellingen van de vennootschap beïnvloeden of er door worden beïnvloed: werknemers, aandeelhouders en andere kapitaalverschaffers, toeleveranciers, afnemers, de overheid en maatschappelijke groeperingen. De Directie en de Raad van Commissarissen hebben een integrale verantwoordelijkheid voor de afweging van deze belangen, doorgaans gericht op de continuïteit van de onderneming. Daarbij streeft de vennootschap naar het creëren van aandeelhouderswaarde op de lange termijn.

Fugro hecht veel waarde aan een evenwichtige balans tussen de belangen van haar verschillende 'stakeholders'. Goed ondernemerschap, integriteit, openheid en transparant handelen van de Directie, alsmede goed toezicht hierop, zijn de uitgangspunten van de corporate governance structuur van Fugro.

G o e d ke u r i n g d o o r d e j a a r l i j k s e A l ge m e n e Vergadering

De toenmalige Corporate Governance Code is in december 2003 door de Commissie Tabaksblat vastgesteld ('Code Tabaksblat'). De corporate governance structuur van Fugro is goedgekeurd in de op 19 mei 2004 gehouden jaarlijkse Algemene Vergadering. In mei 2005 heeft de jaarlijkse Algemene Vergadering zowel de samenvoeging van de toen nog aparte remuneratiecommissie en nominatiecommissie goedgekeurd als het voorzitterschap van de (nieuwe) remuneratie- en nominatiecommissie door de voorzitter van de Raad van Commissarissen. In mei 2006 is de heer F.H. Schreve in afwijking van best practice bepaling III.3.5 (Code Tabaksblat) herbenoemd als lid van de Raad van Commissarissen voor een periode van vier jaar. Sindsdien is de corporate governance structuur van Fugro niet of nauwelijks gewijzigd. Ook zijn er geen substantiële wijzigingen geweest in de naleving van de Code Tabaksblat die moesten worden goedgekeurd door de Algemene Vergadering.

In december 2008 is de Code Tabaksblat geactualiseerd door de Monitoring Commissie Corporate Governance (Commissie Frijns). De geactualiseerde Code (hierna

verder ook te noemen 'Code Frijns' of 'Code') is op 10 december 2009 bij algemene maatregel van bestuur door de wetgever aangewezen als de nieuwe gedragscode zoals bedoeld in artikel 2:391 Burgerlijk Wetboek. Voor Fugro is de Code Frijns met terugwerkende kracht in werking getreden met ingang van 1 januari 2009. De volledige tekst van de Code Frijns is beschikbaar op www.commissiecorporategovernance.nl.

Overeenkomstig de aanbeveling van de Commissie Frijns zal Fugro de hoofdlijnen van haar corporate governance structuur en de naleving van de geactualiseerde Code als afzonderlijk agendapunt ter bespreking voorleggen aan de op 6 mei 2010 te houden jaarlijkse Algemene Vergadering. Daarna zal elke substantiële verandering in de corporate governance structuur van Fugro en in de naleving van de Code onder een afzonderlijk agendapunt ter bespreking aan de Algemene Vergadering worden voorgelegd.

H o o f d l i j n e n C o r p o r a t e G o ve r n a n c e structuur en naleving van de Code

De hoofdlijnen van de corporate governance structuur van Fugro zijn uiteengezet in dit hoofdstuk alsmede op de website: www.fugro.com. Alle onderliggende documentatie, waaronder de relevante regelingen en reglementen, de statuten van Fugro en die van het Administratiekantoor, de administratievoorwaarden, het stembeleid en het jaarlijkse verslag aan certificaathouders van het Administratiekantoor staan op de website.

De corporate governance structuur van Fugro, het toezicht daarop en de wijze waarop hierover verantwoording wordt afgelegd zijn in overeenstemming met de Code. De Code bevat principes en best practice bepalingen die de verhoudingen reguleren tussen de Directie, de Raad van Commissarissen en de Algemene Vergadering. De principes kunnen worden opgevat als breed gedragen algemene opvattingen over goede corporate governance. De principes zijn uitgewerkt in concrete best practice bepalingen. Hiervan kan worden afgeweken. Afwijkingen kunnen onder omstandigheden gerechtvaardigd zijn. Fugro vermeldt elk jaar in haar jaarverslag op welke wijze zij de principes en best practice bepalingen van de Code in het afgelopen jaar heeft toegepast en zet, indien van toepassing, zorgvuldig gemotiveerd uiteen waarom een bepaling niet is toegepast.

Fugro is van mening dat aandeelhouders en certificaathouders, de media, corporate governance 'rating agencies' en stemadviseurs een grondige beoordeling dienen te maken van de gegeven motivering van eventuele afwijkingen van de best practice bepalingen van de Codebepalingen. Zij dienen een 'afvinkmentaliteit' te vermijden. Aandeelhouders en certificaathouders stemmen naar hun eigen inzicht. Van een aandeelhouder of certificaathouder die gebruik maakt van stemadviezen van derden wordt verwacht dat hij zich een eigen oordeel vormt over het stembeleid van deze adviseur en de door deze adviseur verstrekte stemadviezen.

Een compleet overzicht ('Pas toe of Leg uit' - verslag) van hoe Fugro de Code in 2009 heeft nageleefd is beschikbaar op Fugro's website: www.fugro.com. Hieruit blijkt dat de (nieuwe) Code niet of nauwelijks gevolg had voor Fugro's corporate governance structuur.

Verantwoording Code Frijns in 2009

Op de onderstaande punten na is de corporate governance structuur van Fugro volledig in lijn met de aanbevelingen van de Code. Daarbij wordt opgemerkt dat alle afwijkingen eerder door de Algemene Vergadering zijn goedgekeurd.

Best practice bepaling II.1.1 (was Bpp II.1.1 Code Tabaksblat)

De benoemingstermijn (onbepaalde tijd) van de heer ir. K.S. Wester voldoet niet aan deze bepaling. De heer Wester is benoemd tot lid van de Directie in 1996 en toen bestond de Code nog niet. Fugro kan aan bestaande contractuele afspraken geen afbreuk doen en deze worden dan ook geëerbiedigd. De andere vier leden van de Directie zijn wel benoemd voor een periode van maximaal vier jaar. Dit geldt ook voor nieuwe benoemingen of herbenoemingen.

Best practice bepaling II.2.8 (was Bpp II.2.7 Code Tabaksblat)

De arbeidsovereenkomst met de heer ir. K.S. Wester kent geen specifieke regeling met betrekking tot een ontslagvergoeding. Deze overeenkomst is gesloten in 1981 toen de Code nog niet bestond. Fugro kan aan bestaande contractuele afspraken geen afbreuk doen en deze worden dan ook geëerbiedigd. Met betrekking tot de arbeidsovereenkomst met de heer ir. P. van Riel geldt mutatis mutandis hetzelfde, zij het dat de ontslagvergoeding is beperkt tot twee jaarsalarissen. De benoemingstermijn van de heer Van Riel eindigt op 6 mei 2010. Indien hij wordt herbenoemd tot lid van de Directie zal de regeling over een ontslagvergoeding worden aangepast aan de Code.

Best practice bepaling III.3.5 (was Bpp III.3.5 Code Tabaksblat)

De benoemingstermijn van de heer F.H. Schreve voldoet niet aan deze bepaling, omdat hij al langer dan twaalf jaar zitting heeft in de Raad van Commissarissen van Fugro. Hij is in mei 2006 door de Algemene Vergadering herbenoemd voor een periode van vier jaar. Aan zijn herbenoeming werd toen voor een aantal redenen groot belang gehecht, onder meer om de gewenste continuïteit te waarborgen in de samenstelling van de Raad van Commissarissen.

Principe III.5 en best practice bepaling III.5.11 (waren Principe III.5 en Bpp III.5.11 Code Tabaksblat)

In mei 2005 heeft de Algemene Vergadering zowel de samenvoeging van de toen nog aparte remuneratiecommissie en nominatiecommissie goedgekeurd als het voorzitterschap van de (nieuwe) Remuneratie- en Nominatiecommissie door de voorzitter van de Raad van Commissarissen. De Remuneratie- en Nominatiecommissie voert de taakopdracht op beide deelterreinen uit. De reden voor samenvoeging was gelegen in het feit dat het onpraktisch bleek om een aparte remuneratiecommissie en nominatiecommissie (met aparte vergaderingen) te handhaven, vanwege het feit dat de Raad van Commissarissen relatief klein is en drie leden heeft die niet in Nederland woonachtig zijn. Door het voorzitterschap van de Remuneratieen Nominatiecommissie (in 2009) door de voorzitter van de Raad van Commissarissen, wordt slechts gedeeltelijk niet voldaan aan de bepaling dat het voorzitterschap van de remuneratiecommissie (maar er is dus geen aparte remuneratiecommissie) niet mag worden vervuld door de voorzitter van de raad van commissarissen. Zie verder pagina 17 over het voorzitterschap van de Remuneratieen Nominatiecommissie in 2010.

Principe IV.2 (was Principe IV.2 Code Tabaksblat)

Voor Fugro is het bewaren van haar operationele onafhankelijkheid van cruciaal belang (zie pagina 74 voor een nadere uiteenzetting). Eén van de middelen om deze onafhankelijkheid te waarborgen is certificering van aandelen. Hoewel de Code aangeeft dat certificering van aandelen niet als beschermingsmaatregel is bedoeld heeft Fugro er in het belang van haar opdrachtgevers voor gekozen de certificering te zien als een onderdeel van haar beschermingsmaatregelen. Tijdens de uitvoering van haar opdrachten krijgt Fugro vaak beschikking over uitermate vertrouwelijke informatie. Fugro kan haar werkzaamheden alleen verrichten als zij het vertrouwelijke karakter van die informatie jegens haar opdrachtgevers kan waarborgen.

De tweede reden voor certificering is voorkoming van mogelijke schadelijke effecten ten gevolge van absenteïsme tijdens de aandeelhoudersvergaderingen van Fugro. Fugro acht het niet in het belang van haar stakeholders in het algemeen dat door absenteïsme een toevallige meerderheid op basis van alleen het eigen belang in een aandeelhoudersvergadering haar mening kan doordrukken. Voorkoming daarvan sluit aan bij dit Principe IV.2.

Best practice bepaling IV.2.1 (was Bpp IV.2.1 Code Tabaksblat)

In overeenstemming met deze best practice bepaling geniet het bestuur van het Administratiekantoor het vertrouwen van de certificaathouders en opereert het onafhankelijk van Fugro. Een afwijking van deze bepaling is dat de administratievoorwaarden van het Administratiekantoor niet bepalen in welke gevallen en onder welke voorwaarden de certificaathouders het Administratiekantoor kunnen verzoeken een vergadering van certificaathouders bijeen te roepen, met uitzondering ten aanzien van het aanbevelingsrecht voor de benoeming van een bestuurder van het Administratiekantoor (zie verder de toelichting bij best practice bepaling IV.2.2).

Best practice bepaling IV.2.2 (was Bpp IV.2.2 Code Tabaksblat)

Ingevolge deze bepaling mag de vergadering van certificaathouders een aanbeveling doen voor de benoeming van een bestuurder van het Administratiekantoor. Het bestuur van het Administratiekantoor heeft besloten dat certificaathouders die ten minste 15% van het in de vorm van certificaten geplaatste kapitaal vertegenwoordigen, kunnen verlangen dat een vergadering van certificaathouders wordt bijeengeroepen om een aanbeveling voor de benoeming van een bestuurder van het Administratiekantoor te doen.

Best practice bepaling IV.2.5 (was Bpp IV.2.5 Code Tabaksblat)

Ingevolge deze bepaling richt het Administratiekantoor zich bij de uitoefening van zijn stemrechten 'primair naar het belang van de certificaathouders en houdt het rekening met het belang van de vennootschap en de met haar verbonden onderneming'.

De statuten en administratievoorwaarden van het Administratiekantoor bepalen dat het Administratiekantoor van de aan de door haar gehouden aandelen in Fugro verbonden rechten op zodanige wijze gebruik zal maken dat de belangen van Fugro en de met haar verbonden onderneming, alsmede de belangen van alle daarbij betrokkenen, zo goed mogelijk worden gewaarborgd (artikel 2 van de statuten en artikel 4 van de administratievoorwaarden). Deze belangen hoeven niet voor alle stakeholders te

allen tijde parallel te lopen. Zo zullen sommige belangen gericht zijn op de korte termijn terwijl andere belangen zich richten op de lange termijn. Het is aan het bestuur van het Administratiekantoor om na belangenweging tot een weloverwogen beslissing te komen omtrent stemuitoefening. Daarnaast betrekt het bestuur van het Administratiekantoor bij het uitoefenen van stemrecht in ieder geval de wet alsmede de statuten en administratievoorwaarden. Het bestuur kan er (ook) voor kiezen om, om hem moverende redenen, geen stem uit te brengen op de door het Administratiekantoor gehouden aandelen.

Best practice bepaling IV.2.8 (was Bpp IV.2.8 Code Tabaksblat)

Op grond van het bepaalde in artikel 2:118a van het Burgerlijk Wetboek en het bepaalde in de administratievoorwaarden (artikel 18.2 van de administratievoorwaarden) verleent het Administratiekantoor aan iedere certificaathouder die daarom verzoekt volmacht in een Algemene Vergadering van Fugro het stemrecht op de aandelen corresponderend met de door de certificaathouder gehouden certificaten uit te oefenen. Certificaathouders kunnen zich in de Algemene Vergadering (ook) laten vertegenwoordigen door een schriftelijk gevolmachtigde. In specifieke situaties kan het Administratiekantoor er voor kiezen geen volmacht te verlenen, de volmacht te beperken, of een verleende volmacht in te trekken. Te denken valt aan een aangekondigd of reeds uitgebracht openbaar bod op de (certificaten van) aandelen in Fugro maar ook aan (andere) gevallen waarbij volmachtverlening naar het oordeel van het Administratiekantoor wezenlijk in strijd met het belang van Fugro en de met haar verbonden onderneming worden geacht (artikel 18.3 van de administratievoorwaarden en artikel 2:118a BW). De afwijking met deze bepaling van de Code is derhalve dat stemvolmachten niet zonder enige beperking en onder alle omstandigheden worden verleend. Deze afwijking is uiteraard het gevolg van het feit dat certificering mede dient als beschermingsmaatregel.

■ VENNOOTSCHAPPELIJKE INFOR M ATIE

K a p i t a a l s t r u c t u u r

Het maatschappelijk kapitaal van Fugro N.V. bedraagt EUR 16.000.000 en is verdeeld in:

• (i) 96.000.000 gewone aandelen van elk nominaal EUR 0,05;
• (ii) 160.000.000 cumulatief beschermingspreferente aandelen van elk nominaal EUR 0,05;
• (iii) 32.000.000 cumulatief financieringspreferente aandelen van elk nominaal EUR 0,05, onder te verdelen in twee series van 16.000.000 cumulatief financieringspreferente aandelen; en

(iv) 32.000.000 cumulatief converteerbare financieringspreferente aandelen van elk nominaal EUR 0,05, onder te verdelen in twee series van zestien miljoen 16.000.000 cumulatief converteerbare financieringspreferente aandelen.

Het geplaatste kapitaal bedroeg per 31 december 2009 EUR 3.938.623,90. Van de gewone aandelen is per deze datum 82,05% (78.772.478 aandelen) geplaatst. Er zijn geen preferente aandelen uitgegeven.

Beperking overdracht aandelen

Voor elke overdracht van beschermingspreferente aandelen, financieringspreferente aandelen en converteerbare financieringspreferente aandelen is goedkeuring vereist van de Directie. De goedkeuring dient schriftelijk te worden verzocht met vermelding van de beoogde verkrijger van de desbetreffende aandelen.

Overdracht van gewone aandelen kan uitsluitend geschieden aan natuurlijke personen. Onverminderd het in de vorige zin bepaalde is overdracht van gewone aandelen niet mogelijk indien en voor zover de verkrijger alleen, dan wel op grond van een onderlinge regeling tot samenwerking tezamen met een of meer anderen, natuurlijke personen en/of rechtspersonen, rechtstreeks of – anders dan als houder van met medewerking van Fugro N.V. uitgegeven certificaten van aandelen – middellijk:

• (i) houder is van een nominaal bedrag aan gewone aandelen van één procent of meer van het totale in de vorm van gewone aandelen geplaatste kapitaal van Fugro N.V. (per 31 december 2009 is één procent gelijk aan 787.725 aandelen); of
• (ii) door zodanige overdracht meer dan één procent van het totale in de vorm van gewone aandelen geplaatste kapitaal aan gewone aandelen zou verkrijgen.

Het hiervoor bepaalde omtrent beperking van overdracht van gewone aandelen is niet van toepassing op:

• (a) overdracht van gewone aandelen aan Fugro N.V. zelf of aan een dochtermaatschappij van Fugro N.V.;
• (b) overdracht of uitgifte van gewone aandelen aan, dan wel de uitoefening van een recht tot het nemen van gewone aandelen door een administratiekantoor of aan een andere rechtspersoon, indien ten aanzien van zodanig administratiekantoor of zodanige andere rechtspersoon de Directie onder goedkeuring van de Raad van Commissarissen de begrenzing van de mogelijkheid tot overdracht of uitgifte van gewone aandelen bij onherroepelijk besluit geheel of gedeeltelijk heeft opgeheven, waarbij aan zodanige opheffing voorwaarden kunnen worden verbonden; ten aanzien van een andere rechtspersoon, als hiervoor bedoeld, kan

die begrenzing slechts worden opgeheven, voor zover zulks is vereist om die rechtspersoon de faciliteit van de deelnemingsvrijstelling, thans geregeld in artikel 13 Wet op de Vennootschapsbelasting 1969, deelachtig te doen worden;

• (c) overdracht van door Fugro N.V. zelf in eigendom verworven gewone aandelen of uitgifte door Fugro N.V. van gewone aandelen, indien zodanige overdracht of uitgifte geschiedt in het kader van hetzij een samenwerking met of een overname van een andere onderneming, hetzij een juridische fusie, hetzij verkrijging van een deelneming of uitbreiding hiervan, ten aanzien waarvan de Directie onder goedkeuring van de Raad van Commissarissen de begrenzing van de mogelijkheid tot overdracht of uitgifte van gewone aandelen bij onherroepelijk besluit geheel of gedeeltelijk heeft opgeheven, waarbij aan zodanige opheffing voorwaarden kunnen worden verbonden;
• (d) overdracht of overgang van gewone aandelen aan aandeelhouders die op 31 maart 1992 als aandeelhouder in het aandeelhoudersregister van Fugro N.V. stonden ingeschreven, indien ten aanzien van zodanige overdracht of overgang de Directie, onder goedkeuring van de Raad van Commissarissen, de begrenzing van de mogelijkheid tot overdracht van gewone aandelen bij onherroepelijk besluit geheel of gedeeltelijk heeft opgeheven, waarbij aan zodanige opheffing voorwaarden kunnen worden verbonden;
• (e) overdracht of overgang van gewone aandelen aan groepsmaatschappijen van aandeelhoudersrechtspersonen die op 31 maart 1992 als aandeelhouders in het aandeelhoudersregister van Fugro N.V. stonden ingeschreven, indien ten aanzien van zodanige overdracht of overgang de Directie, onder goedkeuring van de Raad van Commissarissen, de begrenzing van de mogelijkheid tot overdracht van gewone aandelen bij onherroepelijk besluit geheel of gedeeltelijk heeft opgeheven, waarbij aan zodanige opheffing voorwaarden kunnen worden verbonden.

De blokkeringsregeling voor de overdracht van gewone aandelen, beschermingspreferente aandelen, financieringspreferente aandelen en converteerbare financieringspreferente aandelen zal buiten toepassing zijn en blijven:

(a) indien en zodra de Directie zonder de voorafgaande goedkeuring van de Algemene Vergadering heeft besloten tot uitgifte van beschermingspreferente aandelen – niet zijnde een uitgifte krachtens de uitoefening van een recht tot het nemen van beschermingspreferente aandelen als bedoeld in artikel 6, lid 1 van de statuten van Fugro N.V. – indien tengevolge van die uitgifte en tengevolge van het eerder uitgeven van beschermingspreferente aandelen door de Directie, zonder bedoelde goedkeuring of andere medewerking van de Algemene Vergadering, zoveel beschermingspreferente aandelen zijn geplaatst, dat het totale nominale bedrag van zonder bedoelde goedkeuring of andere medewerking van de Algemene Vergadering door de Directie uitgegeven beschermingspreferente aandelen meer bedraagt dan vijftig procent (50%) van het totale nominale bedrag van de geplaatste andere aandelen van vóór die uitgifte dan wel indien tengevolge van een uitgifte krachtens de uitoefening van een recht tot het nemen van beschermingspreferente aandelen respectievelijk het vervullen van een voorwaarde bij een voorwaardelijke plaatsing van beschermingspreferente aandelen tengevolge van welke uitgifte casu quo plaatsing het voormeld percentage van vijftig (50) wordt overschreden en

(b) de Directie het besluit tot uitgifte en een verklaring, inhoudende dat het bepaalde in de artikelen 16 en 17 van de statuten van Fugro N.V. geen toepassing meer vindt, heeft neergelegd bij het handelsregister.

Indien artikel 17 van de statuten van Fugro N.V., anders dan op grond van artikel 18 lid 2 van de statuten van Fugro N.V., gelding mist dan vindt artikel 11 lid 1 van de administratievoorwaarden van Stichting Administratiekantoor Fugro (het 'Administratiekantoor') toepassing. Op grond van artikel 11 lid 1 van de administratievoorwaarden van het Administratiekantoor kan een houder van certificaten die krachtens royement gewone aandelen in het kapitaal van Fugro N.V. verkrijgt de verworven gewone aandelen slechts overdragen aan een derde, indien hij deze aandelen eerst aanbiedt aan het Administratiekantoor. Indien artikel 11 lid 1 van de administratievoorwaarden van het Administratiekantoor van toepassing is, zal een houder van certificaten die krachtens royement gewone aandelen in het kapitaal van Fugro N.V. verkrijgt gedurende de periode dat het onderhavige artikel van toepassing is:

• (i) de verkregen aandelen niet bezwaren met een pandrecht of vruchtgebruik waarbij het stemrecht op de verpande of met vruchtgebruik belaste aandelen toekomt aan de pandhouder of vruchtgebruiker, en
• (ii) geen volmacht verlenen om op de verkregen aandelen stem uit te brengen noch ten aanzien van de wijze waarop hij op die aandelen het stemrecht uitoefent, instructies van derden aanvaarden.

S u b s t a n t i ë l e d e e l n e m i n ge n i n F u g r o N . V. De substantiële deelnemingen voor zover bekend aan Fugro per 1 maart 2010 staan vermeld op pagina 11.

B e s c h e r m i n g s m a a t r e ge l e n ( b i j z o n d e r e z e g ge n s c h a p s r e c h t e n ; b e p e r k i n g stemrechten)

Bij de uitvoering van opdrachten kan Fugro de beschikking krijgen over zeer vertrouwelijke gegevens van opdrachtgevers. Fugro kan om deze reden haar activiteiten alleen voortzetten zolang de onafhankelijkheid ten opzichte van haar opdrachtgevers wordt gewaarborgd.

Het zwaartepunt van de bescherming van Fugro N.V. tegen een ongewenste overname is gelegen in enerzijds de certificering van de gewone aandelen en anderzijds in de mogelijkheid van Fugro N.V. om cumulatief beschermingspreferente aandelen ('beschermingspreferente aandelen') uit te geven. Daarnaast kunnen beschermingspreferente aandelen worden uitgegeven door de dochtermaatschappijen Fugro Consultants International N.V. en Fugro Financial International N.V. aan Stichting Continuïteit Fugro (zie pagina 75). De beschermingsmaatregelen zijn primair bedoeld om de onafhankelijkheid van Fugro ten opzichte van haar opdrachtgevers te waarborgen.

Op Euronext Amsterdam worden uitsluitend stemrechtloze certificaten van aandelen genoteerd en verhandeld. Deze beperkt-royeerbare certificaten worden uitgegeven door het Administratiekantoor, waarvan het bestuur het stemrecht uitoefent op de onderliggende aandelen. Dit gebeurt op zodanige wijze dat de belangen van Fugro N.V., alsmede de met haar verbonden ondernemingen en alle daarbij betrokkenen, zo goed mogelijk worden gewaarborgd. Zie voor de samenstelling van het bestuur van het Administratiekantoor pagina 161.

Het (bestuur van) Stichting Administratiekantoor Fugro opereert volledig onafhankelijk van Fugro N.V.

Houders van certificaten (en hun gevolmachtigden):

• hebben, na tijdige schriftelijke aanmelding, toegang tot aandeelhoudersvergaderingen en kunnen aldaar het woord voeren;
• zijn gerechtigd om het Administratiekantoor te verzoeken een volmacht te verlenen om het stemrecht op de aandelen, waartegenover de door de betrokkene gehouden certificaten zijn uitgegeven, uit te oefenen. Het bestuur van het Administratiekantoor kan deze volmacht slechts beperken, uitsluiten of herroepen indien:

• (a) een openbaar bod is aangekondigd of uitgebracht op de (certificaten van) aandelen in Fugro N.V. of een gerechtvaardigde verwachting bestaat dat daartoe wordt overgegaan, zonder dat overeenstemming is bereikt met Fugro N.V.;

• (b) een certificaathouder of een aantal certificaathouders volgens een onderlinge regeling tot samenwerking 25% of meer van het geplaatste kapitaal van Fugro N.V. bezit(ten); of

• (c) uitoefening van het stemrecht naar het oordeel van het bestuur van het Administratiekantoor in strijd is met het algemeen belang van Fugro N.V.;
• kunnen, mits zij natuurlijke personen zijn en geen onderlinge regeling tot samenwerking kennen, de certificaten inwisselen voor stemgerechtigde aandelen tot per aandeelhouder maximaal 1% van het geplaatste aandelenkapitaal van Fugro N.V.

Een eventuele uitgifte door Fugro N.V. van beschermingspreferente aandelen zal geschieden aan Stichting Beschermingspreferente aandelen Fugro. Op 7 mei 2009 is de Directie van Fugro N.V. voor de periode van 18 maanden, derhalve tot 7 november 2010, door de Algemene Vergadering aangewezen als het orgaan bevoegd om, onder goedkeuring van de Raad van Commissarissen:

• (a) te besluiten tot uitgifte van en/of het verlenen van rechten tot het nemen van alle preferente aandelen – waaronder zijn te verstaan zowel beschermingspreferente aandelen als financieringspreferente aandelen – en alle gewone aandelen waarin het maatschappelijk kapitaal op de datum van het desbetreffende besluit is verdeeld.
• (b) te besluiten tot het beperken en/of uitsluiten van de aan houders van gewone en/of financieringspreferente aandelen toekomende voorkeursrechten.

De bevoegdheid van de Directie met betrekking tot uitgifte van gewone aandelen en/of het verlenen van rechten tot het nemen van gewone aandelen is beperkt tot 10% van het ten tijde van de uitgifte geplaatste aandelenkapitaal van Fugro N.V., plus nog eens 10% van het ten tijde van de uitgifte geplaatste aandelenkapitaal van Fugro N.V. in verband met of ter gelegenheid van fusies en overnames.

Omdat er geen optieovereenkomst tussen Fugro N.V. en Stichting Beschermingspreferente aandelen Fugro is gesloten, dient de Directie van Fugro N.V. indien er een zodanige dreiging van een ongewenste overname is dat onverwijlde uitgifte van preferente aandelen aan Stichting Beschermingspreferente aandelen Fugro wenselijk is, op basis van haar aanwijzing als orgaan dat bevoegd is te besluiten tot uitgifte van aandelen, onder goedkeuring van de Raad van Commissarissen, te besluiten tot uitgifte van en/of het verlenen van rechten tot het nemen van preferente aandelen.

Het doel van Stichting Beschermingspreferente aandelen Fugro is het behartigen van de belangen van Fugro N.V. en van de ondernemingen die door Fugro N.V. en de met Fugro N.V. in de Groep verbonden vennootschappen in stand worden gehouden, op zodanige wijze dat de belangen van Fugro en van de onderneming van alle daarbij betrokkenen zo goed mogelijk worden gewaarborgd, en dat de invloeden welke de zelfstandigheid en/of de continuïteit en/of de identiteit van Fugro N.V. en die ondernemingen in strijd met die belangen zouden kunnen aantasten, naar maximaal vermogen worden geweerd, zomede het verrichten van al hetgeen met het vorenstaande verband houdt of daartoe bevorderlijk kan zijn.

Het (bestuur van) Stichting Beschermingspreferente aandelen Fugro opereert volledig onafhankelijk van Fugro N.V.

De door Fugro Consultants International N.V. en Fugro Financial International N.V. aan Stichting Continuïteit Fugro toegekende (call)optie op beschermingspreferente aandelen werd door de Algemene Vergadering in 1999 goedgekeurd. Het doel van Stichting Continuïteit Fugro komt overeen met die van Stichting Beschermingspreferente aandelen Fugro. De hiervoor geschetste beschermingsmaatregelen zullen met name in een overnamesituatie worden opgeworpen wanneer dit in het belang van Fugro is teneinde haar onafhankelijkheid te waarborgen alsmede haar positie ten opzichte van de overvaller en diens plannen te bepalen en om de mogelijkheid te creëren zonodig naar alternatieven te zoeken. De beschermingsmaatregelen zullen niet worden aangewend ter bescherming van de eigen positie van de Directie. Gezien de onzekerheid omtrent de situatie waarmee Fugro kan worden geconfronteerd, is niet uit te sluiten dat de beschermingsmaatregelen ook onder andere omstandigheden dan hiervoor omschreven worden ingezet.

Optieplan

Het optieplan van Fugro is door de Algemene Vergadering goedgekeurd op 14 mei 2008. Details van het optieplan staan beschreven op pagina 12 van dit jaarverslag. De toekenning van opties aan de leden van de Directie en overige medewerkers zal op zodanige wijze plaatsvinden dat op enig moment het maximum aantal uitstaande opties ter verkrijging van gewone aandelen in Fugro N.V. niet meer bedraagt dan wordt vertegenwoordigd door 7,5% van het geplaatste gewone aandelenkapitaal. Teneinde verwatering te mitigeren, is het beleid van Fugro om certificaten van aandelen in te kopen ter dekking van het optieplan, waardoor geen nieuwe (certificaten) van aandelen worden uitgegeven indien opties worden uitgeoefend.

Het totaal aantal uit te geven personeelsopties is onderworpen aan goedkeuring van de Raad van Commissarissen, evenals de toekenning van personeelsopties aan leden van de Directie.

O ve r e e n ko m s t e n m e t a a n d e e l h o u d e r d i e a a n l e i d i n g k a n ge ve n t o t b e p e r k i n g va n overdracht van (certificaten van) aandelen Indien artikel 11 lid 1 van de administratievoorwaarden van het Administratiekantoor van toepassing is (zie ook hierboven) is royering van certificaten slechts mogelijk mits de houder van certificaten die krachtens royement gewone aandelen in het kapitaal van Fugro N.V. verwerft, de in artikel 11 lid 1 vermelde verplichtingen aanvaardt.

F u n c t i o n e r i n g va n d e A l ge m e n e Ve r ga d e r i n g

De bevoegdheden van de (jaarlijkse) Algemene Vergadering zijn in de wet en in de statuten van Fugro vastgelegd en luiden zakelijk weergegeven als volgt: goedkeuring van besluiten die een belangrijke verandering van de identiteit of het karakter van Fugro of haar onderneming met zich meebrengen; benoeming en ontslag van de leden van de Directie en van de Raad van Commissarissen; vaststelling van het beloningsbeleid voor de leden van de Directie; goedkeuring van het aandelenoptieplan; vaststelling van de vergoeding voor de leden van de Raad van Commissarissen; vaststelling van de jaarrekening van Fugro en decharge van leden van de Directie en van de Raad van Commissarissen; goedkeuring van de bestemming van de winst; machtiging om eigen aandelen te verkrijgen, aandelen uit te geven (of het verlenen van rechten tot het nemen van aandelen) en het beperken of uitsluiten van voorkeursrechten m.b.t. aandelen; en goedkeuring van besluiten tot wijziging van de statuten of tot ontbinding van Fugro. Voorts wordt met de (jaarlijkse) Algemene Vergadering besproken: het jaarverslag van Fugro; het reserverings- en dividendbeleid; wijziging in de profielschets voor de Raad van Commissarissen; substantiële veranderingen in de corporate governance structuur van Fugro en in de naleving van de Code.

Jaarlijks wordt ten minste één Algemene Vergadering gehouden. Buitengewone Algemene Vergaderingen worden gehouden zo dikwijls de Raad van Commissarissen of de Directie dit wenselijk acht. De leiding van de Algemene Vergadering berust bij de voorzitter van de Raad van Commissarissen. De Directie en de Raad van Commissarissen verschaffen de Algemene Vergadering alle verlangde informatie, tenzij een zwaarwichtig belang van Fugro zich daartegen verzet.

B e n o e m i n g e n o n t s l a g va n l e d e n va n d e D i r e c t i e e n R a a d va n C o m m i s s a r i s s e n , statutenwijziging

Zowel de leden van de Directie als de leden van de Raad van Commissarissen worden door de Algemene Vergadering voor een periode van maximaal vier jaar benoemd op bindende voordracht van de Raad van Commissarissen. De Algemene Vergadering kan echter aan een zodanige voordracht steeds het bindend karakter ontnemen door een besluit genomen met volstrekte meerderheid van de uitgebrachte stemmen, welke meerderheid meer dan een/ derde van het geplaatste kapitaal vertegenwoordigt. Indien het gedeelte van het kapitaal van ten minste een/ derde zoals bedoeld in de vorige zin niet ter vergadering is vertegenwoordigd, maar een volstrekte meerderheid van de uitgebrachte stemmen het besluit tot het ontnemen van het bindend karakter van de voordracht steunt, dan mag een nieuwe vergadering worden bijeengeroepen waarin het besluit bij volstrekte meerderheid van stemmen mag worden genomen, onafhankelijk van het op deze Algemene Vergadering vertegenwoordigd gedeelte van het kapitaal.

De Algemene Vergadering kan een besluit tot schorsing of ontslag van een lid van de Directie of van de Raad van Commissarissen, tenzij het besluit is voorgesteld door de Raad van Commissarissen, slechts nemen met een meerderheid van ten minste tweederde van de uitgebrachte stemmen, welke meerderheid meer dan de helft van het geplaatste kapitaal vertegenwoordigt. Inzake het ontnemen van het bindend karakter van een voordracht van de Raad van Commissarissen en het besluit tot schorsing of ontslag van een bestuurder of commissaris, als hiervoor bedoeld, kan niet met gebruikmaking van artikel 2:120, lid 3 BW, een tweede Algemene Vergadering worden bijeengeroepen.

Een besluit tot wijziging van de statuten van Fugro N.V. kan alleen worden genomen op voorstel van de Directie, onder goedkeuring van de Raad van Commissarissen met een meerderheid van ten minste tweederde der uitgebrachte stemmen in een Algemene Vergadering waarin ten minste de helft van het geplaatste kapitaal is vertegenwoordigd. Is in een vergadering waarin het voorstel tot het nemen van een besluit tot wijziging van de statuten, niet het vereiste kapitaal vertegenwoordigd, dan wordt een tweede vergadering bijeengeroepen, te houden ten hoogste achtentwintig dagen na de eerste vergadering, waarin alsdan, ongeacht het vertegenwoordigde kapitaal, mits met de vereiste meerderheid van ten minste tweederde der uitgebrachte stemmen een besluit tot wijziging van de statuten kan worden genomen.

Voor zover een besluit tot wijziging van de statuten wijziging brengt in de aan de houders van beschermingspreferente aandelen, financieringspreferente aandelen of converteerbare financieringspreferente aandelen als zodanig toekomende rechten, behoeft dit besluit de goedkeuring van de vergadering van houders van beschermingspreferente aandelen, of de vergadering van houders van financieringspreferente aandelen respectievelijk de vergadering van houders van converteerbare financieringspreferente aandelen.

B e v o e g d h e i d D i r e c t i e m e t b e t r e k k i n g t o t verkrijging en uitgifte van aandelen

Fugro N.V. pleegt aan haar aandeelhouders voor te stellen om de Directie te machtigen om (certificaten van) aandelen te verkrijgen en uit te geven.

De Algemene Vergadering heeft op 7 mei 2009 de Directie voor een periode van 18 maanden (derhalve tot uiterlijk 7 november 2010) gemachtigd om, met goedkeuring van de Raad van Commissarissen, binnen de door de statuten gestelde grenzen (10% van het geplaatste kapitaal) (certificaten van) aandelen in Fugro N.V. te verkrijgen, hetzij door aankoop op een effectenbeurs hetzij op andere wijze, tegen een prijs, met uitzondering van kosten, niet lager dan de nominale waarde van de (certificaten van) aandelen en niet hoger dan 10% boven de gemiddelde slotkoers van deze (certificaten van) aandelen op Euronext Amsterdam gedurende de vijf beursdagen voorafgaande aan de dag van verkrijging.

Tevens heeft de Algemene Vergadering op 7 mei 2009 de Directie voor een periode van 18 maanden (derhalve tot uiterlijk 7 november 2010) aangewezen als het orgaan bevoegd om, onder goedkeuring van de Raad van Commissarissen, te besluiten tot uitgifte van en/of het verlenen van rechten tot het nemen van alle preferente aandelen – waaronder zijn te verstaan zowel beschermingspreferente aandelen als financieringspreferente aandelen – en alle gewone aandelen waarin het maatschappelijk kapitaal op de datum van het desbetreffende besluit is verdeeld. De Directie is ook aangewezen als het orgaan bevoegd om, onder goedkeuring van de Raad van Commissarissen, te besluiten tot het beperken en/of uitsluiten van de aan houders van gewone en/of financieringspreferente aandelen toekomende voorkeursrechten.

De bevoegdheid van de Directie met betrekking tot uitgifte van gewone aandelen en/of het verlenen van rechten tot het nemen van gewone aandelen is beperkt tot 10% van het ten tijde van de uitgifte geplaatste aandelenkapitaal van Fugro N.V., plus nog eens 10% van het ten tijde van de uitgifte geplaatste aandelenkapitaal van Fugro N.V. in verband met of ter gelegenheid van fusies en overnames.

De Directie besluit onder goedkeuring van de Raad van Commissarissen tot vervreemding van de door Fugro N.V. verworven aandelen in haar eigen kapitaal.

G e v o l ge n o p e n b a a r b o d v o o r b e l a n g r i j ke overeenkomsten

Fugro N.V. onderscheidt drie categorieën overeenkomsten als bedoeld in artikel 1, sub j van het Besluit artikel 10 Overnamerichtlijn:

(a) Kredietfaciliteit bij Royal Bank of Scotland Plc van EUR 100 miljoen voor drie jaar. Deze overeenkomst is gesloten in 2009 en de faciliteit is volledig benut. In geval van 'change of ownership' van Fugro N.V. mag de faciliteit worden beëindigd in welk geval alle leningen geheel of gedeeltelijk opeisbaar worden.

Kredietfaciliteit bij Rabobank van EUR 100 miljoen voor vijf jaar. Deze overeenkomst is gesloten in 2008 en de faciliteit is volledig benut. In geval van 'change of ownership' van Fugro N.V. mag de faciliteit worden beëindigd in welk geval alle leningen geheel of gedeeltelijk opeisbaar worden.

Kredietfaciliteit bij Rabobank van EUR 100 miljoen voor drie jaar. Deze overeenkomst is gesloten in 2009 en de faciliteit is volledig benut. In geval van 'change of ownership' van Fugro N.V. mag de faciliteit worden beëindigd in welk geval alle leningen geheel of gedeeltelijk opeisbaar worden.

Kredietfaciliteit bij ING Bank N.V. van EUR 100 miljoen voor drie jaar. Deze overeenkomst is gesloten in 2009. Een bedrag van EUR 75 miljoen van de faciliteit is benut. In geval van 'change of ownership' van Fugro N.V. mag de faciliteit worden beëindigd in welk geval alle leningen geheel of gedeeltelijk opeisbaar worden.

Kredietfaciliteit bij BNP Paribas S.A. van EUR 50 miljoen voor drie jaar. Deze overeenkomst is gesloten in 2009 en de faciliteit is nog niet benut. In geval van 'change of ownership' van Fugro N.V. mag de faciliteit worden beëindigd.

(b) Private Placement USD leningen.

Zoals ook beschreven in paragraaf 5.46.2 van de jaarrekening, heeft Fugro lange termijnleningen afgesloten met Amerikaanse en Britse institutionele beleggers. Deze overeenkomsten bepalen dat Fugro N.V. mag fuseren of samengaan met een andere (rechts)persoon

indien a) Fugro N.V. de 'overlevende' rechtspersoon is, of b) de 'overlevende', voortzettende of verkrijgende (rechts)persoon die alle of grotendeels alle activa van de onderneming koopt of anderszins verkrijgt, i) een rechtspersoon is naar het recht van Nederland, de Verenigde Staten, Canada of enige andere lidstaat van de EU (anders dan Griekenland) op het moment van het ondertekenen van de overeenkomst, ii) een activiteit uitoefent die vergelijkbaar is met de activiteiten van Fugro en iii) expliciet schriftelijk verklaart alle verplichtingen van Fugro N.V. uit hoofde van de overeenkomst over te nemen op een wijze die zowel naar vorm als inhoud in voldoende mate instemming heeft van ten minste 51% van de houders van de uitstaande hoofdsommen.

(c) Optieovereenkomsten met personeel.

De optieovereenkomsten bepalen dat ingeval van een fusie met een andere onderneming of herstructurering van het aandelenkapitaal van Fugro N.V., de optiehouder voor iedere optie gerechtigd is op dezelfde effecten, of andere uitkering als waartoe een aandeelhouder gerechtigd zou zijn op het moment onmiddellijk voorafgaand aan de fusie of herstructurering, tenzij de optieperiode is verkort door Fugro N.V. Ingeval van een fusie met een andere onderneming of herstructurering van het aandelenkapitaal is Fugro N.V. gerechtigd om de optieperiode te verkorten teneinde deze met onmiddellijke ingang te doen beëindigen tegen het moment direct voorafgaande aan de inwerkingtreding van de fusie of herstructurering van het aandelenkapitaal. In geval van een vijandig openbaar bod dat gestand wordt gedaan zijn alle uitstaande personeelsopties onmiddellijk uitoefenbaar.

U i t ke r i n g a a n l e d e n va n d e D i r e c t i e b i j b e ë i n d i g i n g d i e n s t ve r b a n d n a a r a a n l e i d i n g va n e e n o p e n b a a r b o d

Fugro N.V. heeft geen overeenkomsten gesloten met leden van de Directie of werknemers die voorzien in een specifieke uitkering bij beëindiging van het dienstverband naar aanleiding van een openbaar bod in de zin van artikel 5:70 of 5:74 van de Wet op het financieel toezicht. In de arbeidsovereenkomsten met de heren Jonkman, Van Riel, Ruëgg en Steenbakker is – conform de Code – voorzien in een algemene beëindigingsvergoeding die in beginsel van toepassing is bij opzegging of ontbinding van de arbeidsovereenkomst. Deze bedraagt twee jaarsalarissen voor de heer Van Riel gedurende de eerste benoemingsperiode van vier jaar die loopt tot en met de Algemene Vergadering op 6 mei 2010. In geval van herbenoeming van de heer Van Riel op 6 mei 2010 wordt met betrekking tot de beëindigingsvergoeding de Code

gevolgd (maximaal éénmaal het jaarsalaris). De beëindigingsvergoeding voor de heren Jonkman, Ruëgg en Steenbakker bedraagt maximaal éénmaal het jaarsalaris. Deze vergoedingen zijn ook van toepassing indien genoemde personen hun functie in redelijkheid niet langer kunnen uitoefenen op grond van een zodanige wijziging in de omstandigheden dat van hen niet kan worden gevergd de functie nog langer te vervullen. Dat kan het geval zijn bij ontbinding van Fugro N.V., een fusie, overname, een ingrijpende reorganisatie of een fundamentele wijziging van het beleid. De arbeidsovereenkomst met de heer Wester voorziet niet in een specifieke uitkering bij beëindiging van het dienstverband. Deze overeenkomst is gesloten in 1981 (de heer Wester werd benoemd tot lid van de Directie in 1996) toen de Code nog niet bestond. Fugro kan aan bestaande contractuele afspraken geen afbreuk doen en deze worden dan ook geëerbiedigd.

Corporate Governance verklaring

Dit is een verklaring inzake corporate governance zoals bedoeld in artikel 2a van het Vaststellingsbesluit nadere voorschriften inhoud jaarverslag van (effectief) 1 januari 2010 ('Vaststellingsbesluit'). De vereiste informatie die in deze corporate governance verklaring moet worden opgenomen zoals bedoeld in de artikelen 3, 3a en 3b van het Vaststellingsbesluit, kan in de volgende hoofdstukken, onderdelen en pagina's van dit jaarverslag 2009 worden gevonden en dient als hier ingelast en herhaald te worden beschouwd:

• naleving principes en best practice bepalingen Corporate Governance Code (artikel 3 Vaststellingsbesluit) staat in het hoofdstuk 'Corporate governance';
• de belangrijkste kenmerken van het interne risicobeheersings- en controlesysteem in verband met het proces van financiële verslaggeving van de groep (artikel 3a sub a Vaststellingsbesluit) staan in het hoofdstuk 'Risicobeheer';
• informatie over het functioneren van Fugro's Algemene Vergadering en de voornaamste bevoegdheden en de rechten van de aandeelhouders en certificaathouders (artikel 3a sub b Vaststellingsbesluit) staan in het hoofdstuk 'Corporate governance';
• de samenstelling en het functioneren van Fugro's Directie, Raad van Commissarissen en zijn Commissies (artikel 3a sub c Vaststellingsbesluit) staan in het hoofdstuk 'Corporate governance', het Verslag van de Raad van Commissarissen en op pagina's 14 en 20;
• de informatie bedoeld in het Besluit artikel 10 overnamerichtlijn (artikel 3b Vaststellingsbesluit) staat in het hoofdstuk 'Corporate governance'.

Deze Corporate governance verklaring staat ook op Fugro's website: www.fugro.com.

FUGRO N.V.

1 Geconsolideerd overzicht van gerealiseerde
en niet-gerealiseerde resultaten	80
2 Geconsolideerde balans	82
3 Geconsolideerd mutatieoverzicht van het eigen vermogen	83
4 Geconsolideerd kasstroomoverzicht	85
5 Toelichting op de geconsolideerde jaarrekening	87
6 Dochterondernemingen en investeringen
van Fugro N.V. verwerkt volgens 'equity'-methode	150
7 Vennootschappelijke balans	153
8 Vennootschappelijke winst- en verliesrekening	154
9 Toelichting op de vennootschappelijke jaarrekening	155
10 Overige gegevens	160
10.1 Accountantsverklaring	160
10.2 Gebeurtenissen na balansdatum	161
10.3 Stichtingsbesturen	161
10.4 Winstbestemming	161
10.5 Voorgestelde winstverdeling	162
Verslag van Stichting Administratiekantoor Fugro	163
Meerjarenoverzicht	166
Woordenlijst	168

Jaarrekening 2009

1 G e c o n s o l i d e e r d o v e r z i c h t v a n g e r e a l i s e e r d e en niet-gerealiseerde resultaten

Voor het jaar geëindigd op 31 december

	(EUR x 1.000)	2009	2008
(5.25)	Omzet	2.052.988	2.154.474
(5.28)	Externe kosten	(624.413)	(722.321)
	Netto-omzet eigen diensten (omzet minus externe kosten)	1.428.575	1.432.153
(5.29)	Overige bedrijfsopbrengsten	24.440	17.841
(5.30)	Personeelskosten	(652.807)	(619.146)
(5.35)	Afschrijvingen	(173.593)	(140.429)
(5.36)	Amortisatie immateriële activa	(10.115)	(9.017)
(5.31)	Overige bedrijfskosten	(249.078)	(295.670)
	Resultaat uit bedrijfsactiviteiten (EBIT)	367.422	385.732
	Financieringsbaten	7.174	30.606
	Financieringslasten	(27.541)	(31.987)
(5.32)	Nettofinancieringslasten	(20.367)	(1.381)
(5.38)	Aandeel in resultaat investeringen verwerkt volgens 'equity'-methode
	(na winstbelastingen)	422	(102)
	Winst vóór winstbelastingen	347.477	384.249
(5.33)	Winstbelastingen	(74.412)	(94.793)
	Winst over het boekjaar	273.065	289.456
	Toe te rekenen aan:
	Aandeelhouders van de vennootschap	263.410	283.412
	Minderheidsbelang	9.655	6.044
	Winst over het boekjaar	273.065	289.456
(5.45)	Gewone winst per aandeel (EUR)	3,46	3,88
(5.45)	Verwaterde winst per aandeel (EUR)	3,42	3,73

1 G e c o n s o l i d e e r d o v e r z i c h t v a n g e r e a l i s e e r d e en niet-gerealiseerde resultaten (vervolg)

Voor het jaar geëindigd op 31 december

	(EUR x 1.000)	2009	2008
	Winst over het boekjaar	273.065	289.456
	Niet-gerealiseerde resultaten
(5.32)	Valutaomrekenverschillen op buitenlandse activiteiten	47.517	(52.762)
(5.32)	Effectief deel van veranderingen in de reële waarde van afdekkingen
	van netto-investeringen in buitenlandse activiteiten	1.788	(2.682)
(5.33)	Actuariële winsten (en verliezen) op toegezegd-pensioenregelingen	(10.449)	(23.229)
(5.32)	Effectief deel van veranderingen in de reële waarde van
	kasstroomafdekkingen	1.034	1.032
(5.32)	Veranderingen in de reële waarde van voor verkoop beschikbare
	financiële activa	1.879	(2.526)
	Totaal niet-gerealiseerde resultaten (na winstbelasting)	41.769	(80.167)
	Totaal gerealiseerde en niet-gerealiseerde resultaten	314.834	209.289
	Toe te rekenen aan:
	Aandeelhouders van de vennootschap	305.342	203.245
	Minderheidsbelang	9.492	6.044
	Totaal gerealiseerde en niet-gerealiseerde resultaten
	over de verslagperiode	314.834	209.289

2 Geconsolideerde balans

Per 31 december

	(EUR x 1.000)	2009	2008
	Activa
(5.35)	Materiële vaste activa	1.043.227	859.088
(5.36)	Immateriële activa	492.690	452.130
(5.38)	Investeringen verwerkt volgens 'equity'-methode	1.359	1.293
(5.39)	Overige beleggingen	23.541	2.953
(5.40)	Uitgestelde belastingvorderingen	25.677	26.289
	Totaal vaste activa	1.586.494	1.341.753
(5.41)	Voorraden	80.634	39.733
(5.42)	Handelsvorderingen en overige vorderingen	572.010	619.369
(5.34)	Actuele winstbelastingvorderingen	19.384	9.165
(5.43)	Liquide middelen	107.795	113.286
	Totaal vlottende activa	779.823	781.553
	Totaal activa	2.366.317	2.123.306
	Eigen vermogen
	Aandelenkapitaal	3.939	3.830
	Agioreserve	431.441	431.441
	Overige reserves	488.941	209.646
	Onverdeeld resultaat	263.410	283.412
	Totaal eigen vermogen toe te rekenen aan de aandeelhouders	1.187.731	928.329
	Minderheidsbelang	11.779	7.482
(5.44)	Totaal eigen vermogen	1.199.510	935.811
	Verplichtingen
(5.46)	Leningen en overige financieringsverplichtingen	441.339	395.384
(5.47)	Personeelsbeloningen	72.582	52.488
(5.48)	Voorzieningen	6.240	13.155
(5.40)	Uitgestelde belastingverplichtingen	7.124	975
	Totaal langlopende verplichtingen	527.285	462.002
(5.43)	Rekening-courantkredieten banken	167.556	194.580
(5.46)	Leningen en overige financieringsverplichtingen	25.826	26.485
(5.49)	Schulden aan leveranciers en overige kortlopende verplichtingen	350.043	395.520
	Belastingen en premies sociale verzekeringen	40.513	31.515
(5.34)	Actuele winstbelastingverplichtingen	55.584	77.393
	Totaal kortlopende verplichtingen	639.522	725.493
	Totaal verplichtingen	1.166.807	1.187.495
	Totaal eigen vermogen en verplichtingen	2.366.317	2.123.306

3 Geconsolideerd mutatieoverzicht van het eigen vermogen

	(EUR x 1.000)										2009
		Aandelen kapitaal	Agio	Reserve omreke ningsver schilen	Afdek kings reserve	Overige reserves	Reserve eigen aandelen	Ingehou den winsten	Totaal	Minder heids belang	Totaal eigen vermogen
	Balans per 1 januari 2009	3.830	431.441	(165.289)	(5.579)	491.175	(110.661)	283.412	928.329	7.482	935.811
	Totaal gerealiseerde en
	niet-gerealiseerde resultaten
	over de verslagperiode
	Winst over het boekjaar							263.410	263.410	9.655	273.065
	Niet-gerealiseerde resultaten
(5.32)	Valutaomrekeningsverschillen
	op buitenlandse activiteiten			47.680					47.680	(163)	47.517
(5.32)	Effectief deel van veranderingen
	in de reële waarde van
	afdekking van netto-investering
	in buitenlandse activiteiten			1.788					1.788		1.788
(5.33)	Actuariële winsten
	(en verliezen) op toegezegd
	pensioenregelingen					(10.449)			(10.449)		(10.449)
(5.32)	Nettoverandering in de reële
	waarde van kasstroomafdek
	kingen overgeboekt naar de
	gerealiseerde resultaten				1.034				1.034		1.034
(5.32)	Veranderingen in de reële
	waarde van voor verkoop
	beschikbare financiële activa					1.879			1.879		1.879
	Totaal niet-gerealiseerde
	resultaten (na winstbelasting)	–	–	49.468	1.034	(8.570)	–	–	41.932	(163)	41.769
	Totaal gerealiseerde en
	niet-gerealiseerde resultaten	–	–	49.468	1.034	(8.570)	–	263.410	305.342	9.492	314.834
	Transacties met
	aandeelhouders, rechtstreeks
	verwerkt in het eigen vermogen
	Bijdragen van en uitkeringen
	aan aandeelhouders
(5.30)	Op aandelen gebaseerde
	betalingstransacties					9.094			9.094		9.094
	Uitgeoefende aandelenopties						10.431		10.431		10.431
	Toevoegingen aan reserves					230.208		(230.208)	–		–
(5.44)	Ingekochte eigen aandelen
	en stockdividend	109					(12.370)		(12.261)		(12.261)
(5.44)	Dividend aan aandeelhouders							(53.204)	(53.204)	(5.195)	(58.399)
	Totaal transacties met
	aandeelhouders, rechtstreeks
	verwerkt in het eigen vermogen	109	–	–	–	239.302	(1.939)	(283.412)	(45.940)	(5.195)	(51.135)
	Balans per 31 december 2009	3.939	431.441	(115.821)	(4.545)	721.907	(112.600)	263.410	1.187.731	11.779	1.199.510

3 Geconsolideerd mutatieoverzicht van het eigen vermogen (vervolg)

(EUR x 1.000) 2008

		Aandelen kapitaal	Agio	Reserve omreke ningsver schilen	Afdek kings reserve	Overige reserves	Reserve eigen aandelen	Ingehou den winsten	Totaal	Minder heids belang	Totaal eigen vermogen
	Balans per 1 januari 2008 Totaal gerealiseerde en	3.521	301.550	(109.845)	(6.611)	338.562	(43.401)	216.213	699.989	7.033	707.022
	niet-gerealiseerde resultaten over de verslagperiode Winst over het boekjaar							283.412	283.412	6.044	289.456
	Niet-gerealiseerde resultaten
(5.32)	Valutaomrekeningsverschillen
	op buitenlandse activiteiten			(52.762)					(52.762)		(52.762)
(5.32)	Effectief deel van veranderingen
	in de reële waarde van afdekking van netto-investering
	in buitenlandse activiteiten			(2.682)					(2.682)		(2.682)
(5.33)	Actuariële winsten
	(en verliezen) op toegezegd
	pensioenregelingen					(23.229)			(23.229)		(23.229)
(5.32)	Nettoverandering in de reële
	waarde van kasstroom afdekkingen overgeboekt naar
	de gerealiseerde resultaten				1.032				1.032		1.032
(5.32)	Veranderingen in de reële
	waarde van voor verkoop
	beschikbare financiële activa					(2.526)			(2.526)		(2.526)
	Totaal niet-gerealiseerde
	resultaten (na winstbelasting)	–	–	(55.444)	1.032	(25.755)	–	–	(80.167)	–	(80.167)
	Totaal gerealiseerde en
	niet-gerealiseerde resultaten	–	–	(55.444)	1.032	(25.755)	–	283.412	203.245	6.044	209.289
	Transacties met
	aandeelhouders, rechtstreeks
	verwerkt in het eigen vermogen
	Bijdragen van en uitkeringen
(5.30)	aan aandeelhouders Op aandelen gebaseerde
	betalingstransacties					6.656			6.656		6.656
	Uitgeoefende aandelenopties						8.508		8.508		8.508
	Toevoegingen aan reserves					180.422		(180.422)	–		–
(5.44)	Ingekochte eigen aandelen
	en stockdividend Aankoop meerderheidsbelang	51					(75.768)		(75.717)		(75.717)
(5.44)	Conversie converteerbare									(1.829)	(1.829)
	obligatierekening	258	129.891			(8.710)			121.439		121.439
(5.44)	Dividend aan aandeelhouders							(35.791)	(35.791)	(3.766)	(39.557)
	Totaal transacties met
	aandeelhouders, rechtstreeks
	verwerkt in het eigen vermogen	309	129.891	–	–	178.368	(67.260)	(216.213)	25.095	(5.595)	19.500
	Balans per 31 december 2008	3.830	431.441	(165.289)	(5.579)	491.175	(110.661)	283.412	928.329	7.482	935.811

4 Geconsolideerd kasstroomoverzicht

Voor het jaar geëindigd op 31 december

	(EUR x 1.000)	2009	2008
	Kasstroom uit bedrijfsactiviteiten
	Winst over het boekjaar	273.065	289.456
	Aanpassingen voor:
(5.35)	Afschrijvingen	173.593	140.429
(5.36)	Amortisatie immateriële activa	10.115	9.017
	Amortisatie transactiekosten in verband met
	financieringsverplichtingen	322	58
(5.32)	Nettofinancieringslasten (exclusief wisselkoersresultaat)	5.370	27.156
(5.38)	Aandeel in resultaat investeringen verwerkt volgens de 'equity'-methode	(422)	102
	Boekwinst op verkoop materiële vaste activa	(2.932)	(1.978)
(5.30)	Op aandelen gebaseerde betalingstransacties die in eigenvermogens
	instrumenten worden afgewikkeld	9.094	6.656
(5.33)	Winstbelastingen	74.412	94.793
	Kasstroom voor mutaties in werkkapitaal en voorzieningen	542.617	565.689
	Mutaties in voorraden	(37.990)	3.006
	Mutaties in handelsvorderingen en overige vorderingen	26.867	(93.637)
	Mutaties in schulden aan leveranciers en overige kortlopende
	verplichtingen	(7.156)	73.083
	Mutaties in voorzieningen en personeelsbeloningen	3.867	984
		528.205	549.125
	Betaalde rente	(13.883)	(31.206)
	Betaalde winstbelasting	(92.328)	(88.570)
	Nettokasstroom uit bedrijfsactiviteiten	421.994	429.349
	Kasstroom uit investeringsactiviteiten
	Ontvangsten uit verkoop materiële vaste activa	14.951	6.025
	Ontvangsten uit verkoop overige beleggingen	98	647
(5.32)	Ontvangen rente	4.862	4.646
(5.32)	Ontvangen dividenden	2.312	185
(5.26)	Aankoop dochterondernemingen (exclusief gekochte geldmiddelen)	(31.923)	(85.505)
(5.35)	Investeringen in materiële vaste activa	(320.362)	(323.046)
(5.35)	Uitgaven voor activa in aanbouw	(29.340)	(56.944)
(5.36)	Investeringen in immateriële activa	(694)	(881)
(5.36)	Intern ontwikkelde immateriële activa	(5.893)	(7.089)
	Investeringen verwerkt volgens 'equity'-methode	–	(267)
(5.39)	Investeringen in overige beleggingen	(18.851)	(122)
	Nettokasstroom uit investeringsactiviteiten	(384.840)	(462.351)

4 Geconsolideerd kasstroomoverzicht (vervolg)

Voor het jaar geëindigd op 31 december

(EUR x 1.000)	2009	2008
Kasstroom uit financieringsactiviteiten
Uitgifte langlopende leningen	75.094	100.000
Inkoop van eigen aandelen	(12.261)	(75.717)
Betalingen uit de uitoefening van aandelenopties	(11.352)	(7.262)
Ontvangsten uit de verkoop van eigen aandelen	21.783	15.769
Aflossing van leningen	(27.141)	(34.676)
Betaalde transactiekosten in verband met financieringsverplichtingen	(1.375)	–
Betaald dividend	(58.399)	(39.557)
Nettokasstroom uit financieringsactiviteiten	(13.651)	(41.443)
Netto toename/(afname) van liquide middelen in het jaar	23.503	(74.445)
Liquide middelen per 1 januari	(81.294)	(6.469)
Effecten van koersverschillen op aangehouden liquide middelen	(1.970)	(380)
Liquide middelen per 31 december	(59.761)	(81.294)
Presentatie in balans
Liquide middelen	107.795	113.286
Rekening-courantkredieten banken	(167.556)	(194.580)
	(59.761)	(81.294)

5 Toelichting op de geconsolideerde jaarrekening

5.1 Algemeen

Fugro N.V. ('de onderneming') is statutair gevestigd in Leidschendam, Nederland. De geconsolideerde jaarrekening van de onderneming voor het jaar geëindigd op 31 december 2009 bestaat uit de onderneming en haar dochterondernemingen (tezamen 'de Groep' genoemd), inclusief het aandeel van de Groep in investeringen verwerkt volgens de 'equity'-methode. Een overzicht van de belangrijkste dochterondernemingen is opgenomen in hoofdstuk 6. De jaarrekening is door de Directie opgesteld en is ten behoeve van publicatie goedgekeurd door de Raad van Commissarissen op 4 maart 2010. De publicatie vindt plaats op 5 maart 2010. De jaarrekening zal ter vaststelling worden voorgelegd aan de Algemene Vergadering van Aandeelhouders op 6 mei 2010. De Nederlandstalige jaarrekening is de officiële jaarrekening. Ten aanzien van de vennootschappelijke winsten verliesrekening van Fugro N.V. is gebruikgemaakt van de vrijstelling ingevolge artikel 2:402 BW.

5.2 O ve r e e n s t e m m i n g s ve r k l a r i n g

De geconsolideerde jaarrekening is opgesteld in overeenstemming met International Financial Reporting Standards (IFRS) zoals aanvaard binnen de Europese Unie (EU-IFRS) en het Burgerlijk Wetboek 2 Titel 9.

5.3 Belangrijke grondslagen voor de financiële verslaggeving

5.3.1 Grondslagen van opmaak en waardering

De jaarrekening wordt gepresenteerd in EUR x 1.000, tenzij anders aangegeven. De euro is de functionele valuta en presentatievaluta van de onderneming.

De basis voor het opstellen van de geconsolideerde jaarrekening is historische kostprijs, met dien verstande dat de volgende activa en verplichtingen tegen reële waarde worden gewaardeerd: afgeleide financiële instrumenten, financiële instrumenten gewaardeerd tegen reële waarde met verwerking van waardeveranderingen in de gerealiseerde resultaten, voor verkoop beschikbare financiële activa en fondsbeleggingen met betrekking tot toegezegde pensioenregelingen.

Het opmaken van de jaarrekening vereist van het management dat zij beoordelingen, inschattingen en aannames maakt die de toepassing van grondslagen en de gerapporteerde bedragen voor activa, verplichtingen, baten en lasten beïnvloeden. Werkelijke resultaten kunnen echter in materiële zin afwijken van deze inschattingen. De inschattingen en daarmee samenhangende aannames zijn gebaseerd op historische ervaringen en diverse andere factoren die onder de gegeven omstandigheden als redelijk worden beschouwd.

De inschattingen en aannames hebben gediend als basis voor de beoordeling van de waarde van de verantwoorde activa en verplichtingen waarvoor vanuit andere bronnen de omvang op dit moment nog niet blijkt. Schattingen en onderliggende aannames worden voortdurend beoordeeld. Wijzigingen in schattingen en aannames worden verwerkt in de periode waarin de schattingen worden herzien als de herziening uitsluitend op de desbetreffende periode betrekking heeft, of in de periode van herziening en toekomstige perioden als de herziening zowel de huidige als toekomstige perioden beïnvloedt.

De belangrijke bronnen van schattingsonzekerheid en verwijzingen naar de toelichtingen die informatie bevatten over aannames en schattingsonzekerheden die een aanmerkelijk risico in zich bergen van een materiële aanpassing in het volgend boekjaar zijn opgenomen in toelichting 5.60.

De grondslagen voor waardering en resultaatbepaling zijn door alle dochterondernemingen en geassocieerde deelnemingen consistent toegepast voor alle in deze geconsolideerde jaarrekening gepresenteerde perioden, met uitzondering van de in toelichting 5.3.1.2 toegelichte wijzigingen in de grondslagen voor financiële verslaggeving. Bepaalde vergelijkende informatie is aangepast ten behoeve van de vergelijkbaarheid.

5.3.1.2 Wijzigingen in de grondslagen voor financiële verslaggeving

Overzicht

Met ingang van 1 januari 2009 heeft de Groep haar grondslagen voor financiële verslaggeving op de volgende gebieden gewijzigd:

• – verantwoording van financieringskosten;
• – vaststelling en presentatie van operationele segmenten;
• – presentatie van de jaarrekening;
• – presentatie van de rentelasten en het verwacht rendement op fondsbeleggingen betreffende toegezegdpensioenregelingen.

Verantwoording van financieringskosten

Met betrekking tot financieringskosten in verband met in aanmerking komende activa waarbij de begindatum van activering van kosten op of na 1 januari 2009 ligt, activeert de Groep de financieringskosten die zijn toe te rekenen aan de verwerving, bouw of productie van een in aanmerking komend actief als deel van de kostprijs van het betreffende actief. Voorheen werden alle financieringskosten door de Groep onmiddellijk als last opgenomen.

Deze stelselwijziging is het gevolg van de prospectieve toepassing van IAS 23 Financieringskosten (2007). Conform de overgangsbepalingen van deze standaard zijn de vergelijkende cijfers niet aangepast. De stelselwijziging had geen materiële invloed op de winst per aandeel.

De Groep heeft financieringskosten geactiveerd met betrekking tot materiële vaste activa in aanbouw (zie toelichting 5.35).

Vaststelling en presentatie van operationele segmenten

Met ingang van 1 januari 2009 worden operationele segmenten door de Groep bepaald en gepresenteerd op basis van de informatie die intern wordt aangeleverd aan de Directieraad, dat het hoogstgeplaatste orgaan van de Groep is dat belangrijke operationele beslissingen neemt. Deze stelselwijziging is het gevolg van de toepassing van IFRS 8 Operationele segmenten. Voorheen werden operationele segmenten bepaald en gepresenteerd conform IAS 14 Gesegmenteerde informatie. Deze nieuwe grondslag voor financiële verslaggeving heeft de segmenten die, onder IFRS 8, als te rapporteren segment kwalificeren niet veranderd. Omdat deze stelselwijziging alleen van invloed is op aspecten van presentatie en toelichting, heeft deze geen invloed op de winst per aandeel. Een operationeel segment is een onderdeel van de Groep dat bedrijfsactiviteiten uitvoert die kunnen resulteren in opbrengsten en kosten, waaronder opbrengsten en kosten in verband met transacties met de andere onderdelen van de Groep.

De operationele resultaten van een operationeel segment worden periodiek beoordeeld door de Directieraad ten behoeve van de besluitvorming over de toekenning van middelen aan het segment en ter beoordeling van de prestatie, waarvoor specifieke financiële informatie beschikbaar is. Gesegmenteerde resultaten die aan de Directieraad worden gerapporteerd omvatten posten die rechtstreeks, dan wel op een redelijke basis aan het segment kunnen worden toegerekend. Niet-gealloceerde items bestaan voornamelijk uit uitgestelde winstbelastingen, leningen en overige financieringsverplichtingen en algemene bedrijfsactiva en -kosten. De investeringsuitgaven van een segment betreffen het totaal van de in de verslagperiode gemaakte kosten voor de verwerving van materiële vaste activa en immateriële activa met uitzondering van goodwill.

Presentatie van de jaarrekening

De Groep past de herziene standaard IAS 1 Presentatie van de jaarrekening (2007) toe, die sinds 1 januari 2009 van kracht is. Als gevolg hiervan presenteert de Groep alle veranderingen in het eigen vermogen die verband houden met aandeelhouders in hun capaciteit als aandeelhouders in het geconsolideerde overzicht van mutaties in het eigen vermogen, terwijl alle veranderingen in het eigen vermogen die geen verband houden met aandeelhouders in hun capaciteit als aandeelhouders worden verwerkt in het geconsolideerde overzicht van gerealiseerde en niet-gerealiseerde resultaten. Deze presentatie is toegepast in deze jaarrekening vanaf en voor het jaar eindigend op 31 december 2009.

Vergelijkende informatie is aangepast zodat deze ook conform de herziene standaard is. Omdat deze stelselwijziging alleen van invloed is op aspecten van presentatie heeft deze geen invloed op de winst per aandeel.

Presentatie van de rentelasten en het verwacht rendement op fondsbeleggingen betreffende toegezegd-pensioenregelingen

De Groep heeft de grondslag voor financiële verslaggeving betreffende de presentatie van de rentelasten en het verwacht rendement op fondsbeleggingen betreffende toegezegd-pensioenregelingen herzien. Deze stelselwijziging wordt toegepast omdat de rentelasten en het verwacht rendement op fondsbeleggingen over het algemeen in de personeelskosten worden gepresenteerd. De vergelijkende cijfers zijn aangepast zodat ook deze in overeenstemming zijn met de stelselwijziging. De stelselwijziging heeft geen materiële invloed op de presentatie van de resultaten in het huidige en het voorgaande boekjaar. De stelselwijziging heeft alleen invloed op de presentatie van de jaarrekening en heeft derhalve geen invloed op de winst per aandeel.

5.3.2 Nog niet toegepaste nieuwe standaarden en interpretaties

Een aantal nieuwe standaarden, wijzigingen op standaarden en interpretaties zijn in 2009 nog niet van kracht en zijn daarom niet toegepast op deze geconsolideerde jaarrekening:

• – In de herziene IFRS 3 Bedrijfscombinaties (2008) zijn onder meer de volgende wijzigingen aangebracht, die voor de activiteiten van de Groep waarschijnlijk relevant zijn:
• – een voorwaardelijke vergoeding wordt tegen reële waarde gewaardeerd; wijzigingen na eerste opname worden in de gerealiseerde resultaten opgenomen;
• – behalve de uitgiftekosten voor aandelen en schulden worden transactiekosten ten laste van het resultaat verwerkt in de periode waarin ze zijn gemaakt;
• – een eventueel reeds gehouden belang in de overgenomen partij wordt tegen reële waarde gewaardeerd; de winst of het verlies wordt in de gerealiseerde resultaten opgenomen;
• – een minderheidsbelang mag naar keuze worden gewaardeerd tegen de reële waarde of tegen het proportionele aandeel in de identificeerbare activa en verplichtingen van de overgenomen partij; die keuze wordt per transactie gemaakt.

De herziene versie van IFRS 3, die verplicht van toepassing wordt op de geconsolideerde jaarrekening van de Groep over 2010, wordt prospectief toegepast en heeft daarom geen effect op voorgaande perioden in de geconsolideerde jaarrekening over 2010.

– In de aangepaste IAS 27 De geconsolideerde jaarrekening en de enkelvoudige jaarrekening (2008) wordt bepaald dat wijzigingen in het eigendomsbelang van de Groep in een dochteronderneming, bij behoud van zeggenschap, worden verantwoord als een aandelentransactie. Wanneer de Groep niet langer zeggenschap over een dochteronderneming heeft, wordt een eventueel resterend belang in de voormalige dochteronderneming tegen reële waarde gewaardeerd, waarbij de daaruit voortvloeiende winsten of verliezen in de gerealiseerde resultaten worden opgenomen. De wijzigingen in IAS 27, die verplicht van toepassing worden op de geconsolideerde jaarrekening van de Groep over 2010, zullen naar verwachting geen belangrijke invloed op de geconsolideerde jaarrekening hebben.

Naast de hierboven genoemde nieuwe standaarden is een aantal nieuwe standaarden, wijzigingen op standaarden en interpretaties eveneens in 2009 nog niet van kracht, en zijn daarom niet toegepast op deze geconsolideerde jaarrekening. Geen hiervan zal naar verwachting invloed hebben op de geconsolideerde jaarrekening van de Groep.

5.4 Grondslagen voor consolidatie

5.4.1 Dochterondernemingen

Dochterondernemingen zijn die ondernemingen waarin de Groep beslissende zeggenschap heeft. Bij de beoordeling of er sprake is van zeggenschap wordt rekening gehouden met potentiële stemrechten die momenteel uitoefenbaar zijn. Beslissende zeggenschap houdt in dat de Groep direct dan wel indirect de financiële en operationele bedrijfsvoering van een onderneming beheerst met als doel voordelen te behalen uit de activiteiten van die onderneming. De jaarrekeningen van dochterondernemingen zijn in de geconsolideerde jaarrekening opgenomen vanaf de datum dat beslissende zeggenschap verworven wordt tot het moment dat Fugro beslissende zeggenschap verliest.

5.4.2 Investeringen verwerkt volgens de 'equity'-methode

Investeringen verwerkt volgens de 'equity'-methode omvatten ondernemingen waar de Groep invloed van betekenis heeft op de financiële en operationele bedrijfsvoering zonder beslissende zeggenschap te hebben. Invloed van betekenis wordt verondersteld te bestaan indien de Groep houder is van tussen de 20% en 50% van de stemrechten van een andere entiteit.

5.4.3 Overige beleggingen

Overige beleggingen zijn die ondernemingen waar de Groep een minderheidsbelang in de activiteiten heeft en waarop de Groep geen beslissende zeggenschap of invloed van betekenis uit kan oefenen.

5.4.4 Geëlimineerde transacties in de consolidatie

Balansposities tussen ondernemingen in de Groep, transacties tussen deze ondernemingen en niet-gerealiseerde winsten op dergelijke transacties worden geëlimineerd bij het opstellen van de geconsolideerde jaarrekening. Niet-gerealiseerde winsten van transacties van de Groep met investeringen verwerkt volgens de 'equity'-methode worden geëlimineerd naar rato van het belang dat de Groep in de onderneming heeft. Niet-gerealiseerde verliezen worden op dezelfde manier geëlimineerd als niet-gerealiseerde winsten, echter alleen voor zover geen aanwijzing voor een bijzondere waardevermindering bestaat.

5.5 Vreemde valuta

5.5.1 Vreemdevalutatransacties en omrekening

Transacties in vreemde valuta worden in euro's omgerekend tegen de geldende wisselkoers per transactiedatum. In vreemde valuta luidende monetaire activa en verplichtingen op balansdatum worden in euro's omgerekend tegen de op verslagdatum geldende koers. Niet-monetaire activa en verplichtingen in vreemde valuta die tegen historische kostprijs worden gewaardeerd, worden in euro's omgerekend tegen de op transactiedatum geldende wisselkoers. Niet-monetaire activa en verplichtingen in vreemde valuta die tegen reële waarde worden opgenomen, worden in euro's omgerekend tegen de wisselkoersen die golden op de datum waarop de reële waarde werd bepaald. De bij omrekening optredende valutakoersverschillen worden in de gerealiseerde resultaten opgenomen, met uitzondering van de bij (her-)omrekening van voor verkoop beschikbare eigenvermogensinstrumenten optredende valutakoersverschillen en van een financiële verplichting die wordt aangemerkt als afdekking van de nettoinvestering in een buitenlandse activiteit, die rechtstreeks in de niet-gerealiseerde resultaten worden verwerkt.

Een samenvatting van de belangrijkste wisselkoersen zoals toegepast in het boekjaar en vorige boekjaren is:

	USD op jaareinde	USD gemiddeld	GBP op jaareinde	GBP gemiddeld
2009	0,69	0,72	1,13	1,13
2008	0,71	0,68	1,05	1,25
2007	0,68	0,73	1,36	1,46
2006	0,76	0,79	1,49	1,47
2005	0,85	0,81	1,46	1,46

5.5.2 Buitenlandse activiteiten

De activa en verplichtingen van buitenlandse activiteiten, met inbegrip van goodwill en bij aankoop ontstane reële waardecorrecties, worden in euro's omgerekend tegen de koersen die gelden op de verslagdatum. De omzet en kosten van buitenlandse activiteiten worden in euro's omgerekend tegen de koers op transactiedatum. Valutaomrekeningsverschillen hieruit worden in de niet-gerealiseerde resultaten verwerkt en worden rechtstreeks in het eigen vermogen gebracht en worden in een afzonderlijke component van het eigen vermogen gepresenteerd. Deze verschillen worden verwerkt in de reserve omrekeningsverschillen. Als een buitenlandse activiteit geheel of gedeeltelijk wordt verkocht, wordt het corresponderende bedrag uit de reserve omrekeningsverschillen overgeboekt naar de gerealiseerde resultaten als onderdeel van de winst of het verlies op de verkoop.

5.5.3 Afdekking van de netto-investeringen in buitenlandse activiteiten

De Groep past hedge accounting toe op valutaomrekeningsverschillen die ontstaan bij omrekening van de functionele valuta van de buitenlandse activiteit naar de functionele valuta van de moedermaatschappij (de euro), ongeacht of de nettoinvestering rechtstreeks wordt gehouden of via een tussenholding.

Valutakoersverschillen die optreden bij de (her-)omrekening van een financiële verplichting die wordt aangemerkt als afdekking van een nettoinvestering in een buitenlandse activiteit worden opgenomen in nietgerealiseerde resultaten voor zover de afdekking effectief is en het effectieve deel wordt verwerkt in de reserve omrekeningsverschillen in het eigen vermogen. Het niet-effectieve deel wordt als bate of last in de gerealiseerde resultaten opgenomen. Wanneer het afgedekte deel van de nettoinvestering wordt verkocht, wordt het op deze nettoinvestering betrekking hebbende deel van de reserve omrekeningsverschillen overgeboekt naar de gerealiseerde resultaten als onderdeel van de winst of het verlies op de verkoop.

5.6 Bepaling reële waarde

Een aantal grondslagen en de informatieverschaffing van de Groep vereisen de bepaling van de reële waarde van zowel financiële als niet-financiële activa en verplichtingen. Waar van toepassing wordt nadere informatie over de uitgangspunten voor de bepaling van de reële waarde vermeld bij het onderdeel van deze toelichting dat specifiek op het betreffende actief of passief van toepassing is.

5.6.1 Materiële vaste activa

De reële waarde van materiële vaste activa die ten gevolge van een bedrijfscombinatie zijn opgenomen, is gebaseerd op marktwaarde. De marktwaarde van vastgoed is de geschatte waarde waarvoor een onroerende zaak op de waarderingsdatum kan worden verhandeld tussen een koper en verkoper die ter zake goed zijn geïnformeerd in een transactie op zakelijke, objectieve grondslag waarin beide partijen zorgvuldig en zonder dwang hebben gehandeld. De marktwaarde van overige materiële vaste activa en inventaris is gebaseerd op de genoteerde marktprijzen van vergelijkbare activa voor zover deze beschikbaar zijn en, indien van toepassing, met behulp van vervangingskosten.

5.6.2 Immateriële activa

De reële waarde van octrooien en handelsmerken die als onderdeel van een bedrijfscombinatie zijn verworven, wordt bepaald aan de hand van de gedisconteerde geschatte royalty's die dankzij het eigendom van het octrooi of het handelsmerk zijn vermeden. De reële waarde van andere immateriële activa is gebaseerd op de verwachte contante waarde van de kasstroom uit het gebruik en de uiteindelijke verkoop van de activa.

5.6.3 Voorraden

De reële waarde van voorraden (inclusief de voorraad seismische data) die als onderdeel van een bedrijfscombinatie zijn verworven, wordt bepaald op basis van de geschatte verkoopprijs in het kader van de normale bedrijfsvoering, verminderd met de geschatte kosten van voltooiing en de verkoopkosten, plus een redelijke winstmarge waarin de voltooiings- en verkoopinspanning tot uitdrukking komt.

5.6.4 Beleggingen in aandelen en obligaties

De reële waarde van voor verkoop beschikbare financiële activa wordt bepaald op basis van de genoteerde (bied) slotkoers per verslagdatum.

5.6.5 Handels- en overige vorderingen

De reële waarde van handels- en overige vorderingen wordt tegen de contante waarde van de toekomstige kasstromen geschat en gedisconteerd tegen de marktrente per verslagdatum. Deze reële waarde wordt bepaald ten behoeve van de informatieverschaffing.

5.6.6 Derivaten

De reële waarde van valutatermijncontracten is gebaseerd op de genoteerde marktprijs, indien voorhanden. Indien geen genoteerde marktprijs beschikbaar is, wordt de reële waarde geschat door het verschil tussen de contractuele en de actuele termijnprijs voor de resterende looptijd contant te maken op basis van een risicovrije rentevoet (ontleend aan staatsobligaties). Reële waarden vormen een afspiegeling van het kredietrisico van het instrument en omvatten waar nodig aanpassingen die rekening houden met het kredietrisico van de Groepsentiteit en de tegenpartij.

5.6.7 Niet-afgeleide financiële verplichtingen

De reële waarde van niet-afgeleide financiële verplichtingen wordt bepaald ten behoeve van de informatieverschaffing en berekend op basis van de contante waarde van toekomstige aflossingen en rentebetalingen, gedisconteerd tegen de marktrente per verslagdatum.

5.6.8 Op aandelen gebaseerde betalingstransacties

De reële waarde van aan werknemers toegekende opties wordt bepaald met behulp van een binomiaal model. Waarderingsfactoren zijn onder andere de aandelenkoers per waarderingsdatum (de jaareindedatum van het jaar van toezegging), de uitoefenprijs van het instrument, de verwachte volatiliteit (gebaseerd op de gewogen gemiddelde historische volatiliteit over de periode van 1993 tot en met de verslagdatum, aangepast voor eventuele verwachte wijzigingen in de toekomstige volatiliteit als gevolg van openbaar beschikbare informatie), de gewogen gemiddelde verwachte looptijd van de instrumenten (gebaseerd op ervaringen uit het verleden en het gedrag van de instrumenthouders), de verwachte dividenden en de risicovrije rentevoet (gebaseerd op staatsobligaties). Voorwaarden ter zake van door werknemers nog te leveren prestaties en niet-marktgerelateerde voorwaarden worden niet meegewogen bij de bepaling van de reële waarde.

5.7 Afgeleide financiële instrumenten en hedging

5.7.1 Afgeleide financiële instrumenten (derivaten)

De Groep maakt gebruik van afgeleide financiële instrumenten om valutarisico's af te dekken die ontstaan uit operationele en financieringsactiviteiten. In overeenstemming met het treasurybeleid van de Groep worden geen derivaten voor handelsdoeleinden aangehouden dan wel uitgegeven. Derivaten die echter niet voldoen aan de vereisten voor hedge-accounting worden als handelsinstrumenten verantwoord.

In contracten besloten derivaten worden gescheiden van het basiscontract en apart verantwoord indien de economische kenmerken en risico's van het basiscontract en het daarin besloten derivaat niet nauw verwant zijn, indien een apart instrument met dezelfde voorwaarden als het in het contract besloten derivaat aan de definitie van een derivaat zou voldoen en indien het gecombineerde instrument niet wordt gewaardeerd tegen reële waarde met verwerking van waardeveranderingen in de gerealiseerde resultaten.

Op het moment dat de afdekking voor het eerst wordt aangewezen, documenteert de Groep formeel de relatie die bestaat tussen afdekkingsinstrument(en) en afgedekte positie(s), inclusief haar risicobeheerdoelstellingen en strategie bij het aangaan van de afdekkingstransactie, alsmede de methoden die worden gebruikt om de effectiviteit van de afdekkingsrelatie vast te stellen. Bij het aangaan van de afdekkingsrelatie en daarna doorlopend, beoordeelt de Groep of de afdekkingsinstrumenten naar verwachting gedurende de periode waarvoor de afdekking is aangewezen 'zeer effectief' zullen zijn in het bereiken van compensatie van aan de afgedekte positie(s) toe te rekenen veranderingen in reële waarde of kasstromen, en of de daadwerkelijke resultaten van iedere afdekking binnen een bereik van 80 tot 125% vallen. Een kasstroomafdekking van een verwachte transactie vereist dat het zeer waarschijnlijk is dat de transactie zal plaatsvinden en deze transactie een blootstelling zou opleveren aan variabiliteit van kasstromen die dusdanig is dat deze uiteindelijk van invloed zou kunnen zijn op de gerapporteerde winst (of verlies).

Derivaten worden bij eerste verwerking gewaardeerd tegen reële waarde; toerekenbare transactiekosten worden onmiddelijk in de gerealiseerde resultaten verantwoord. Na de eerste opname worden derivaten gewaardeerd tegen reële waarde. De winst of het verlies uit opvolgende herwaarderingen naar reële waarde wordt onmiddellijk in de gerealiseerde resultaten opgenomen tenzij hedge-accounting wordt toegepast. De opname van enig resulterende winst of verlies is afhankelijk van de aard van de post die wordt afgedekt (zie waarderingsgrondslag 5.7.2 en verder).

5.7.2 Kasstroomhedges

Wanneer een afgeleid financieel instrument wordt aangewezen als afdekking van de variabiliteit van kasstromen die voortvloeit uit een bepaald risico dat is verbonden aan een opgenomen actief of verplichting, of een zeer waarschijnlijk verwachte transactie die uiteindelijk de winst of het verlies zou kunnen beïnvloeden, dan wordt het effectieve deel van de veranderingen in de reële waarde van het afgeleide afdekkingsinstrument opgenomen in niet-gerealiseerde resultaten en gepresenteerd in de afdekkingsreserve in het eigen vermogen. Het in nietgerealiseerde resultaten opgenomen bedrag wordt verwijderd en opgenomen in de gerealiseerde resultaten in dezelfde periode als waarin de afgedekte kasstromen de gerealiseerde resultaten raken, op dezelfde regel in het overzicht van gerealiseerde en niet-gerealiseerde resultaten als de afgedekte positie. Enig niet-effectief deel van de veranderingen in de reële waarde van het afgeleide financiële instrument wordt rechtstreeks in de gerealiseerde resultaten opgenomen.

Indien het afdekkingsinstrument niet langer voldoet aan de voorwaarden voor hedge accounting, afloopt, wordt verkocht, wordt beëindigd, wordt uitgeoefend, of indien de aanwijzing wordt ingetrokken, wordt de hedge accounting prospectief beëindigd. De cumulatieve winst of het cumulatieve verlies dat voordien is opgenomen in niet-gerealiseerde resultaten en gepresenteerd in de afdekkingreserve blijft daar tot dat de verwachte transactie de winst of het verlies beïnvloedt. Als de afgedekte positie een niet-financieel actief is, wordt het in niet-gerealiseerde resultaten opgenomen bedrag overgeboekt naar de boekwaarde van het actief wanneer het actief wordt verantwoord. Indien niet langer wordt verwacht dat de verwachte transactie zal plaatsvinden, wordt het saldo in niet-gerealiseerde resultaten onmiddellijk in de gerealiseerde resultaten opgenomen. In andere gevallen wordt het in niet-gerealiseerde resultaten opgenomen bedrag overgeboekt naar de gerealiseerde resultaten in dezelfde periode als waarin de afgedekte positie van invloed is op de gerealiseerde resultaten.

5.7.3 Overige niet-handelsderivaten

Indien een derivaat niet voor handelsdoeleinden wordt aangehouden en niet is aangewezen in een daarvoor in aanmerking komende afdekkingsrelatie, worden alle veranderingen in de reële waarde rechtstreeks in de gerealiseerde resultaten opgenomen.

5.8 Materiële vaste activa

5.8.1 Activa in eigendom

Materiële vaste activa worden verantwoord tegen kostprijs verminderd met cumulatieve afschrijvingen en bijzondere waardeverminderingen (zie grondslag 5.15). De verantwoorde waarde van materiële vaste activa bestaat uit kosten die rechtstreeks toerekenbaar zijn aan het gebruiksklaar maken van het actief, de eventuele kosten van ontmanteling en verwijdering van het actief en de herstelkosten van de locatie waar het actief zich bevindt en geactiveerde financieringskosten. De kostprijs van zelfvervaardigde activa omvat tevens materiaalkosten en directe arbeidskosten.

Een actief dat wordt vervaardigd of ontwikkeld voor toekomstig gebruik wordt geclassificeerd als materiële vaste activa in aanbouw en wordt gewaardeerd tegen kostprijs tot het moment dat constructie of ontwikkeling is afgerond, waarna het geclassificeerd wordt als gebouwen en terreinen, machines en installaties, schepen of overige materiële vaste activa.

Wanneer een actief uit meerdere, significante componenten met een uiteenlopende gebruiksduur bestaat, dan worden deze componenten als afzonderlijke posten verantwoord.

Boekwinst of -verlies op desinvestering van materiële vaste activa wordt bepaald door vergelijking van de opbrengst van de desinvestering met de boekwaarde van het actief. Boekwinsten worden verantwoord onder overige bedrijfsopbrengsten en boekverliezen onder overige bedrijfskosten in de gerealiseerde resultaten.

5.8.2 Activa in lease

Leaseovereenkomsten met voorwaarden waarbij de Groep substantieel alle risico's en voordelen van eigendom heeft, worden geclassificeerd als financiële leases. Materiële vaste activa die door financiële lease zijn verworven, worden gewaardeerd tegen de laagste van de reële waarde en de contante waarde van de minimale leasebetalingen bij aanvang van de lease, verminderd met cumulatieve afschrijvingen (zie grondslag 5.8.4) en bijzondere waardeverminderingen (zie grondslag 5.15). Na de eerste opname vindt verwerking plaats volgens de van toepassing zijnde grondslag. Activa uit operationele leaseovereenkomsten worden niet in de balans van de Groep opgenomen. Leasebetalingen worden verantwoord conform grondslag 5.22.2.

5.8.3 Uitgaven na initiële investering

Vervangingsuitgaven die samenhangen met materiële vaste-activacomponenten worden geactiveerd mits de toekomstige economische voordelen voortvloeiend uit het actief naar de Groep zullen gaan en de kosten van dergelijke vervangingsuitgaven betrouwbaar bepaald kunnen worden. Alle andere uitgaven worden als last in de gerealiseerde resultaten opgenomen wanneer zij gemaakt worden.

5.8.4 Afschrijving

Afschrijvingen worden berekend over het af te schrijven bedrag, zijnde de kostprijs van een actief, of een ander bedrag dat de kostprijs vervangt, verminderd met de restwaarde. Afschrijvingen worden lineair ten laste van de gerealiseerde resultaten gebracht op basis van de geschatte gebruiksduur van ieder onderdeel van een materieel vast actief.

Afschrijvingsmethoden, gebruiksduur en restwaarde worden op het einde van ieder boekjaar opnieuw geëvalueerd en, indien noodzakelijk, aangepast.

De geschatte gebruiksduur van materiële vaste activa is voor de verschillende onderdelen als volgt:

Categorie	Jaren
Gebouwen en terreinen
Terreinen	oneindig
Gebouwen	20 – 40
Inrichting en installaties	5 – 10
Schepen
Schepen en hefeilanden	2 – 25
Machines en installaties
Machines en installaties	4 – 10
Survey-materieel	3 – 5
Vliegtuigen	5 – 10
AUV's en ROV's	6 – 7
Computers en kantoormeubelen	3 – 4
Vervoermiddelen	4
Overige
Onderhoudscomponenten	3 – 5
Gebruikte machines en installaties	1 – 2

5.9 Immateriële activa

5.9.1 Goodwill

Als onderdeel van de overgang naar IFRS heeft de Groep ervoor gekozen alleen de verwerking van bedrijfscombinaties welke hebben plaatsgevonden op of na 1 januari 2003 aan te passen. Bij overnames van vóór 1 januari 2003 betreft de goodwill het bedrag zoals dat in het vorige stelsel, Dutch GAAP, werd verwerkt. Alle overnames zijn opgenomen onder toepassing van de 'purchase accounting method'. Goodwill na 1 januari 2003 vloeit voort uit de overname van dochterondernemingen en investeringen verwerkt volgens de 'equity'-methode. Voor verwervingen vertegenwoordigt goodwill het verschil tussen de kostprijs van de overname en de netto reële waarde van de overgenomen identificeerbare activa, verplichtingen en voorwaardelijke verplichtingen. Indien dat verschil negatief is (negatieve goodwill), dan wordt dit onmiddellijk in de gerealiseerde resultaten opgenomen. Bij de overname van een minderheidsbelang in een dochteronderneming komt de goodwill overeen met het verschil tussen de kostprijs van de extra investering en de boekwaarde van de netto-activa die per de overnamedatum worden verworven.

Goodwill is verantwoord tegen kostprijs verminderd met cumulatieve bijzondere waardeverminderingen. Goodwill is toegerekend aan kasstroomgenererende eenheden. Goodwill wordt niet afgeschreven, maar jaarlijks, of indien er een indicatie is voor een bijzondere waardevermindering, getest op impairment (bijzondere waardevermindering, zie grondslag 5.15). Met betrekking tot investeringen verwerkt volgens de 'equity'-methode wordt de boekwaarde van de goodwill opgenomen in de boekwaarde van de investering.

5.9.2 Onderzoek en ontwikkeling

Uitgaven in verband met onderzoeksactiviteiten, gemaakt met als doel nieuwe wetenschappelijke of technische kennis en begrip te vergaren, worden ten laste van de gerealiseerde resultaten gebracht wanneer zij worden gemaakt. De Groep geeft substantiële bedragen uit aan onderzoek. Doordat het merendeel hiervan plaatsvindt in het kader van projecten voor derden is kwantificering van de totale uitgaven aan technische ontwikkeling niet goed mogelijk.

Kosten voor ontwikkelingsactiviteiten, waarbij onderzoeksresultaten worden aangewend voor de ontwikkeling van nieuwe of verbeterde software en overige immateriële activa, worden geactiveerd indien het product of proces technisch en commercieel haalbaar is en de Groep over voldoende middelen beschikt om de ontwikkeling te voltooien. Dergelijke geactiveerde uitgaven bestaan uit materiaalkosten, direct geleverde arbeid, een toerekenbaar deel van de directe overheadkosten en geactiveerde financieringskosten. De geactiveerde ontwikkelingskosten worden gewaardeerd tegen kostprijs verminderd met cumulatieve amortisatie en cumulatieve bijzondere waardeverminderingsverliezen (zie grondslag 5.15).

5.9.3 Software en overige immateriële activa

Software en overige immateriële activa door de Groep verworven of ontwikkeld zijn gewaardeerd tegen kostprijs verminderd met gecumuleerde amortisatie en bijzondere waardeverminderingen (zie grondslag 5.15).

5.9.4 Uitgaven na initiële investering

Uitgaven na initiële investering voor geactiveerde immateriële activa worden uitsluitend geactiveerd wanneer hierdoor de toekomstige economische voordelen voortvloeiend uit het actief toenemen. Alle overige uitgaven, inclusief uitgaven met betrekking tot intern gegenereerde goodwill, worden als last in de gerealiseerde resultaten verwerkt wanneer ze gemaakt worden.

5.9.5 Amortisatie

Amortisatie wordt berekend over de kostprijs van het actief verminderd met de restwaarde. Amortisatiekosten worden lineair ten laste van de gerealiseerde resultaten gebracht op basis van de geschatte gebruiksduur van een immaterieel actief tenzij de gebruiksduur onbepaald is. Goodwill en immateriële activa met een onbepaalde gebruiksduur worden systematisch jaarlijks, of indien er een indicatie is voor een bijzondere waardevermindering, getest op bijzondere waardeverminderingen (zie grondslag 5.15). Overige immateriële activa en software worden geamortiseerd vanaf de datum dat ze beschikbaar komen voor gebruik. De geschatte gebruiksduur van software en andere geactiveerde ontwikkelingskosten is vijf jaar. Afschrijvingsmethoden, gebruiksduur en restwaardes worden op het einde van ieder boekjaar opnieuw geëvalueerd en, indien noodzakelijk, aangepast.

5.10 Investeringen verwerkt volgens de 'equity'-methode

Investeringen verwerkt volgens de 'equity'-methode worden bij de eerste opname gewaardeerd tegen kostprijs. In de investering van de Groep is begrepen de bij de aankoop vastgestelde goodwill, na aftrek van cumulatieve bijzondere waardeverminderingsverliezen (zie grondslag 5.15).

De geconsolideerde jaarrekening omvat het aandeel van de Groep in het totaalresultaat en de mutaties in het eigen vermogen van niet geconsolideerde investeringen verwerkt volgens de 'equity'-methode, na correctie van de grondslagen in overeenstemming met de grondslagen van de Groep, vanaf de datum waarop de Groep voor het eerst invloed van betekenis heeft, tot aan de datum waarop voor het laatst sprake is van invloed van betekenis. Wanneer het aandeel van de Groep in de verliezen groter is dan de boekwaarde van de geassocieerde deelneming, wordt de boekwaarde van dat belang in de balans van de Groep afgeboekt tot nihil en worden verdere verliezen niet meer in aanmerking genomen behalve voor zover de Groep een verplichting is aangegaan of betalingen heeft verricht ten behoeve van de investering.

5.11 Overige beleggingen

5.11.1 Overige beleggingen in eigenvermogensinstrumenten

Overige beleggingen in eigenvermogensintrumenten zijn financiële instrumenten die niet op een actieve markt zijn genoteerd. Omdat voor dergelijke instrumenten de reële waarde niet betrouwbaar kan worden vastgesteld worden deze gewaardeerd tegen kostprijs. Ontvangen dividenden worden in de gerealiseerde resultaten opgenomen wanneer deze opeisbaar zijn.

5.11.2 Langlopende leningen en overige vorderingen

Langlopende leningen en overige vorderingen zijn financiële instrumenten met vaste of bepaalbare betalingen, die niet op een actieve markt zijn genoteerd. Dergelijke activa worden bij eerste opname gewaardeerd tegen reële waarde plus eventuele direct toerekenbare transactiekosten. Na eerste opname worden langlopende leningen en overige vorderingen gewaardeerd tegen geamortiseerde kostprijs met behulp van de effectieve-interestmethode verminderd met eventuele bijzondere waardeverminderingsverliezen (zie grondslag 5.15).

5.11.3 Voor verkoop beschikbare financiële activa

Voor verkoop beschikbare financiële activa zijn niet-afgeleide financiële activa. Na eerste opname worden deze activa gewaardeerd tegen reële waarde en eventuele veranderingen in de reële waarde, behoudens bijzondere waardeverminderingsverliezen en valutakoersverschillen, worden verantwoord in de niet-gerealiseerde resulaten en gepresenteerd in het eigen vermogen. Wanneer een belegging niet langer in de balans wordt opgenomen, wordt de in de niet-gerealiseerde resultaten opgenomen cumulatieve winst of het cumulatieve verlies overgeboekt naar de gerealiseerde resultaten.

5.12 Voorraden

5.12.1 Seismische data

De voorraad seismische data bestaat uit bestaande of nog niet volledig verzamelde seismische data die vrij aan één of meerdere opdrachtgevers verkocht kunnen worden. Deze seismische data worden gewaardeerd tegen kostprijs of netto-opbrengstwaarde indien deze lager is. De netto-opbrengstwaarde is de geschatte verkoopprijs in de gewone bedrijfsuitoefening, verminderd met de geschatte kosten van voltooiing en de verkoopkosten. De kostprijs is inclusief directe kosten en een toe te rekenen deel van overheadkosten, maar exclusief een winstopslag. Aangezien verkopen naar verwachting leiden tot een lagere verwachte netto-opbrengstwaarde van de seismische data, wordt met een dergelijke verwachte verlaging op het moment van de verkoop gedurende het verslagjaar reeds rekening gehouden. Daarnaast wordt de netto-opbrengstwaarde regelmatig en op iedere verslagdatum door de Groep opnieuw beoordeeld.

5.12.2 Overige voorraden

De overige voorraden zijn opgenomen tegen kostprijs of netto-opbrengstwaarde indien deze lager is. De kosten van overige voorraden zijn gebaseerd op het first-in-first-outprincipe en zijn inclusief kosten ontstaan bij aankoop en kosten om de goederen naar de bestaande locatie en in de huidige conditie te brengen.

5.13 Handelsvorderingen en overige vorderingen

Geleverde diensten en goederen op afgeronde werken die echter nog niet aan de opdrachtgever zijn gefactureerd, zijn opgenomen onder handelsvorderingen en overige vorderingen als 'Nog niet gefactureerde omzet op gereed werk'. Handelsvorderingen en overige vorderingen worden initieel gewaardeerd tegen de reële waarde inclusief eventuele toerekenbare transactiekosten. Na de eerste opname worden vorderingen verantwoord op basis van geamortiseerde kostprijs, gebruikmakend van de effectieve-interestmethode verminderd met eventuele bijzondere waardeverminderingsverliezen (zie grondslag 5.15).

5.14 Liquide middelen

Liquide middelen, bestaande uit banksaldi en direct opvraagbare deposito's, worden bij eerste opname gewaardeerd tegen de reële waarde inclusief eventuele toerekenbare transactiekosten. Na de eerste opname worden liquide middelen verantwoord op basis van geamortiseerde kostprijs, gebruikmakend van de effectieve-interestmethode verminderd met eventuele bijzondere waardeverminderingsverliezen (zie grondslag 5.15). Direct opvraagbare rekeningen-courant vormen een integraal onderdeel van liquide middelen en worden als zodanig verantwoord in het geconsolideerd kasstroomoverzicht.

5.15 Bijzondere waardevermindering (impairment)

5.15.1 Financiële activa (inclusief vorderingen)

Financiële activa worden op iedere verslagdatum beoordeeld om te bepalen of er objectieve aanwijzingen bestaan dat de activa een bijzondere waardevermindering hebben ondergaan. Een financieel actief wordt geacht onderhevig te zijn aan een bijzondere waardevermindering indien er objectieve aanwijzingen zijn dat na de eerste opname van het actief zich een gebeurtenis heeft voorgedaan die een negatief effect heeft gehad op de verwachte toekomstige kasstromen van dat actief en waarvan een betrouwbare schatting kan worden gemaakt.

Aanwijzingen voor bijzondere waardeverminderingen van vorderingen worden door de Groep zowel op het niveau van specifieke activa als op collectief niveau in aanmerking genomen. Alle individueel significante vorderingen waarvan wordt bepaald dat deze niet specifiek onderhevig zijn aan bijzondere waardevermindering worden vervolgens collectief beoordeeld op een eventuele waardevermindering die zich al heeft voorgedaan maar nog niet is vastgesteld. Van individueel niet significante vorderingen wordt collectief beoordeeld of deze onderhevig zijn aan bijzondere waardevermindering door samenvoeging van vorderingen met vergelijkbare risicokenmerken. Bij de beoordeling van de collectieve waardevermindering gebruikt de Groep historische trends met betrekking tot de waarschijnlijkheid van het niet nakomen van betalingsverplichtingen, het tijdsbestek waarbinnen incassering plaatsvindt en de hoogte van gemaakte verliezen. De uitkomsten worden bijgesteld als het management van oordeel is dat de huidige economische en kredietomstandigheden zodanig zijn dat het waarschijnlijk is dat de daadwerkelijke verliezen hoger dan wel lager zullen zijn dan historische trends suggereren.

Een bijzonder waardeverminderingsverlies met betrekking tot een tegen geamortiseerde kostprijs gewaardeerd financieel actief wordt berekend als het verschil tussen de boekwaarde en de contante waarde van de verwachte toekomstige kasstromen, gedisconteerd tegen de oorspronkelijke effectieve rentevoet van het actief. Verliezen worden opgenomen in de gerealiseerde resultaten en worden tot uitdrukking gebracht in een voorziening voor vorderingen. Rente op het aan een bijzondere waardevermindering onderhevige actief blijft worden opgenomen via oprenting van het actief.

Wanneer een gebeurtenis na balansdatum leidt tot een verlaging van de bijzondere waardevermindering, wordt deze verlaging teruggenomen via de gerealiseerde resultaten.

Bijzondere waardeverminderingsverliezen op voor verkoop beschikbare beleggingen in effecten worden opgenomen door het cumulatieve verlies dat is verantwoord onder niet-gerealiseerde resultaten en gepresenteerd in het eigen vermogen over te boeken naar de gerealiseerde resultaten. Het cumulatieve verlies dat wordt verwijderd uit niet-gerealiseerde resultaten en in de gerealiseerde resultaten wordt opgenomen, is het verschil tussen de verkrijgingsprijs, onder aftrek van eventuele aflossing van de hoofdsom en amortisatie, en de huidige reële waarde. Veranderingen in voorzieningen voor bijzondere waardeverminderingen die toerekenbaar zijn aan tijdswaarde, worden opgenomen in de post rentebaten.

Als, in een latere periode, de reële waarde van een voor verkoop beschikbare belegging die onderhevig is aan een bijzondere waardevermindering stijgt, en de stijging objectief in verband kan worden gebracht met een gebeurtenis die plaatsvond na de opname van het bijzondere waardeverminderingsverlies, wordt het bijzondere waardeverminderingsverlies teruggenomen, waarbij het bedrag van de terugname in de gerealiseerde resultaten wordt verantwoord.

5.15.2 Niet-financiële activa

De boekwaarde van activa anders dan voorraden, activa voortvloeiend uit personeelsbeloningen en uitgestelde belastingvorderingen (zie grondslag 5.23) wordt op iedere verslagdatum opnieuw beoordeeld om te bepalen of er aanwijzingen zijn voor bijzondere waardeverminderingen. Indien een dergelijke indicatie bestaat, dan wordt de realiseerbare waarde van het actief ingeschat. Voor goodwill, immateriële activa met een onbepaalde gebruiksduur of immateriële activa die nog niet beschikbaar zijn voor de bedrijfsvoering wordt de realiseerbare waarde ieder jaar op dezelfde datum opnieuw ingeschat of indien er een indicatie is voor impairment. Een impairmentverlies wordt verantwoord op het moment dat de boekwaarde van een actief of een kasstroomgenererende eenheid waartoe het actief behoort de ingeschatte realiseerbare waarde overtreft. Impairmentverliezen worden ten laste van de gerealiseerde resultaten gebracht.

Bijzondere waardeverminderingsverliezen opgenomen met betrekking tot kasstroomgenererende eenheden worden eerst in mindering gebracht op de boekwaarde van eventueel aan kasstroomgenererende eenheden toegerekende goodwill en vervolgens naar rato in mindering gebracht op de boekwaarde van de overige activa van de eenheid.

De realiseerbare waarde van een actief of een kasstroomgenererende eenheid is gelijk aan de hoogste van de gebruikswaarde of de reële waarde minus verkoopkosten. Bij het bepalen van de bedrijfswaarde wordt de contante waarde van de geschatte toekomstige kasstromen berekend met behulp van een disconteringsvoet vóór belasting die de weerslag is van zowel de actuele markttaxaties van de tijdswaarde van geld als van het specifieke risico met betrekking tot het actief. Voor de toetsing op bijzondere waardeverminderingen worden activa die niet individueel getoetst kunnen worden samengevoegd in de kleinste te onderscheiden groep activa die uit voortgaand gebruik kasstromen genereert die in grote lijnen onafhankelijk zijn van de inkomende kasstromen van andere activa of groepen activa (de kasstroomgenererende eenheid). Met inachtneming van de maximale omvang ter grootte van een operationeel segment worden kasstroomgenererende eenheden waaraan goodwill is toegerekend voor de toetsing van goodwill op bijzondere waardevermindering dusdanig samengevoegd dat het niveau waarop op bijzondere waardevermindering wordt getoetst een afspiegeling is van het laagste niveau waarop goodwill wordt bewaakt uit hoofde van interne verslaggeving. De in een bedrijfscombinatie verworven goodwill wordt toegerekend aan groepen kasstroomgenererende eenheden die naar verwachting zullen profiteren van de synergievoordelen van de combinatie.

De algemene activa van de Groep genereren geen afzonderlijke kasstromen. Wanneer er een indicatie is dat een algemeen bedrijfsactief onderhevig is een bijzondere waardevermindering dan wordt de realiseerbare waarde van de kasstroomgenerende eenheid bepaald waartoe het algemene bedrijfsactief behoort.

Een bijzonder waardeverminderingsverlies met betrekking tot goodwill wordt niet teruggenomen. Een bijzonder waardeverminderingsverlies met betrekking tot overige activa wordt teruggenomen indien de schattingen, aan de hand waarvan de realiseerbare waarde was bepaald, veranderd zijn. Bijzondere waardeverminderingen uit voorgaande perioden worden op iedere verslagdatum beoordeeld om vast te stellen of er een indicatie is dat

de waardevermindering niet meer bestaat of lager is. Een bijzonder waardeverminderingsverlies wordt uitsluitend teruggenomen voor zover de boekwaarde van het actief na terugname niet hoger wordt dan de boekwaarde die, na aftrek van afschrijvingen, op dat ogenblik zou zijn vastgesteld indien er geen bijzonder waardeverminderingsverlies was verantwoord.

5.16 Aandelenkapitaal

5.16.1 Aandelenkapitaal

Het aandelenkapitaal wordt gekwalificeerd als eigen vermogen. Het begrip 'aandelen' dat in deze jaarrekening wordt gebruikt voor aandelen uitgegeven door Fugro N.V. omvat tevens de certificaten van aandelen uitgegeven door Stichting Administratiekantoor Fugro, tenzij de context iets anders vereist of dat uit de context blijkt dat dit niet het geval is. De marginale kosten die rechtstreeks toerekenbaar zijn aan de uitgifte van gewone aandelen en aandelenopties worden verwerkt als aftrekpost op het eigen vermogen, na aftrek van eventuele belastingeffecten.

5.16.2 In- en verkoop van aandelen

Bij het in- of verkopen van aandelen wordt het bedrag van de betaalde of ontvangen vergoeding, met inbegrip van rechtstreeks toerekenbare kosten, als mutatie van het eigen vermogen verantwoord. Ingekochte eigen aandelen en de resultaten op transacties daarin worden verwerkt onder de reserve voor eigen aandelen en gepresenteerd als afzonderlijke post binnen het totale eigen vermogen.

5.16.3 Dividenden

Dividenden worden als een verplichting verantwoord in de periode waarin zij worden gedeclareerd.

5.17 Leningen en overige financieringsverplichtingen

Leningen en overige financieringsverplichtingen worden bij de eerste verwerking gewaardeerd tegen reële waarde verminderd met toewijsbare transactiekosten. Na de eerste verwerking worden leningen en overige financieringsverplichtingen gewaardeerd tegen geamortiseerde kostprijs op basis van de effectieve-interestmethode.

5.18 Personeelsbeloningen

5.18.1 Toegezegde-bijdrageregelingen ('Defined contribution plans')

Een toegezegde-bijdrageregeling is een regeling inzake vergoedingen na uitdiensttreding waarbij een entiteit vaste bijdragen afdraagt aan een aparte entiteit, en geen in rechte afdwingbare of feitelijke verplichting heeft om verdere bijdragen te betalen. Bijdragen aan pensioenregelingen op basis van beschikbare premies worden als last in de gerealiseerde resultaten verwerkt in de periode waarin deze verschuldigd zijn.

5.18.2 Toegezegd-pensioenregelingen ('Defined benefit plans')

De nettoverplichting van de Groep ten aanzien van toegezegd-pensioenregelingen wordt voor elke regeling afzonderlijk ingeschat door een berekening te maken van de omvang van de pensioenaanspraken die werknemers in ruil voor hun diensten hebben opgebouwd in de huidige en voorgaande verslagperioden. Deze pensioenaanspraken worden gedisconteerd teneinde de contante waarde te bepalen. Eventueel niet opgenomen pensioenkosten van verstreken diensttijd en de reële waarde van de fondsbeleggingen worden hierop in mindering gebracht. De disconteringsvoet is het rendement op het einde van ieder boekjaar van solide bedrijfs- of overheidsobligaties waarvan de looptijd de termijn van de verplichtingen van de Groep benadert en die luiden in dezelfde valuta waarin de pensioenrechten naar verwachting worden uitgekeerd. De berekeningen worden uitgevoerd door gekwalificeerde actuarissen volgens de 'projected unit credit'-methode. Wanneer de berekening resulteert in een positief saldo voor de Groep, wordt de opname van het actief beperkt tot een bedrag dat maximaal gelijk is aan eventuele niet opgenomen pensioenkosten van verstreken diensttijd en de contante waarde van economische voordelen in de vorm van eventuele toekomstige terugstortingen door het fonds of lagere toekomstige bijdragen aan het fonds. Een economisch voordeel is voor de Groep beschikbaar indien dit realiseerbaar is tijdens de looptijd van de regeling of bij de afwikkeling van de verplichtingen van de regeling.

Wanneer de aanspraken voor een pensioenregeling worden verbeterd, wordt het gedeelte van de hogere aanspraken dat betrekking heeft op verstreken diensttijd van werknemers lineair als last in de gerealiseerde resultaten verwerkt over de gemiddelde periode totdat de aanspraken onvoorwaardelijk worden. Voor zover de aanspraken onmiddellijk onvoorwaardelijk worden, wordt de last onmiddellijk in de gerealiseerde resultaten verwerkt. De Groep neemt alle actuariële winsten en verliezen in verband met toegezegd-pensioenregelingen op in de nietgerealiseerde resultaten.

5.18.3 Overige langetermijnpersoneelsbeloningen

De nettoverplichting van de Groep voor langetermijnpersoneelsbeloningen anders dan pensioenrechten is het bedrag van de toekomstige aanspraken die werknemers in ruil voor hun diensten hebben verdiend in de huidige en vorige verslagperioden. De verplichting wordt berekend door de 'projected unit credit'-methode toe te passen en wordt gedisconteerd tot de contante waarde waarna de reële waarde van eventueel daarop betrekking hebbende activa in mindering wordt gebracht. De disconteringsvoet is het rendement op de balansdatum van solide bedrijfs- of overheidsobligaties waarvan de looptijd de termijn van de verplichtingen van de Groep benadert. Eventuele actuariële winsten of verliezen worden in de gerealiseerde resultaten opgenomen in de periode waarin deze zich voordoen.

5.18.4 Optierechten

Het optieplan geeft een brede groep werknemers de mogelijkheid aandelen Fugro N.V. te verwerven. De reële waarde van opties wordt verantwoord onder de personeelskosten, waartegenover een verhoging van het eigen vermogen staat. De reële waarde wordt gemeten op de dag van toekenning en gealloceerd over de periode waarin de werknemers onvoorwaardelijk recht krijgen op de opties. Het als kosten verantwoorde bedrag wordt jaarlijks aangepast aan het geschatte aantal opties dat uitgeoefend zal worden.

5.19 Voorzieningen

In de balans wordt een voorziening verwerkt wanneer sprake is van een in rechte afdwingbare of feitelijke verplichting voor de Groep als gevolg van een gebeurtenis uit het verleden en het waarschijnlijk is dat voor de afwikkeling van die verplichting een uitstroom van middelen nodig is. Indien het effect daarvan materieel is, worden de voorzieningen vastgesteld door de verwachte toekomstige kasstromen contant te maken met behulp van een disconteringsvoet vóór belasting die een afspiegeling is van de actuele markttaxaties van de tijdswaarde van geld en, indien nodig, van de specifieke risico's van de verplichting. De oprenting van de voorziening wordt verwerkt als een financieringslast.

5.19.1 Reorganisatie

In verband met reorganisatie wordt een voorziening getroffen wanneer de Groep een gedetailleerd plan voor de reorganisatie heeft geformaliseerd en een aanvang is gemaakt met de reorganisatie of deze publiekelijk bekend is gemaakt. Kosten in verband met toekomstige operationele activiteiten worden niet in de reorganisatievoorziening begrepen.

5.19.2 Verlieslatende contracten

Er wordt in de balans een voorziening voor verlieslatende contracten verwerkt wanneer de door de Groep naar verwachting te behalen voordelen uit een overeenkomst lager zijn dan de onvermijdbare kosten om aan de verplichtingen uit de overeenkomst te voldoen.

5.20 Schulden aan leveranciers en overige kortlopende verplichtingen

Schulden aan leveranciers en overige kortlopende verplichtingen worden bij eerste opname gewaardeerd tegen reële waarde vermeerderd met eventuele toerekenbare transactiekosten. Na de eerste opname worden zij verantwoord tegen geamortiseerde kostprijs, gebruikmakend van de effectieve-interestmethode.

5.21 Omzet

Omzet omvat de reële waarde van de ontvangen of te ontvangen vergoeding voor de verkoop van goederen en het leveren van diensten. Omzet wordt gepresenteerd na aftrek van belasting op de toegevoegde waarde, handels- en volumekortingen, en na het elimineren van verkopen binnen de Groep.

De Groep verantwoordt omzet indien de omvang van de omzet betrouwbaar kan worden vastgesteld, het waarschijnlijk is dat toekomstige economische voordelen aan de Groep zullen toekomen en wanneer er aan specifieke voorwaarden is voldaan voor alle hieronder toegelichte activiteiten van de Groep. De Groep baseert haar schattingen op historische resultaten, waarbij het type van de opdrachtgever, het type van de transactie en de specifieke kenmerken van elke overeenkomst in acht worden genomen.

5.21.1 Geleverde diensten

Omzet uit geleverde diensten aan derden betreft vaste prijscontracten en kostprijs-plus-contracten (hoofdzakelijk dagtarieven en prijzen per (vierkante) kilometer). Deze omzet wordt in de gerealiseerde resultaten opgenomen naar de mate van gereedheid van een opdracht per verslagdatum. De mate van gereedheid van een opdracht wordt bepaald aan de hand van de fase waarin de tot verslagdatum verrichte werkzaamheden zich bevinden in relatie tot de totale opdracht. De fase van werkzaamheden wordt beoordeeld aan de hand van gemaakte kosten per balansdatum in verhouding tot de totale contractkosten (aangezien deze methode het meest van toepassing is op de meerderheid van de door de Groep geleverde diensten) welke voornamelijk bestaan uit tarieven voor manuren en gebruik van materialen of tarieven per (vierkante) kilometer voor schepen en vliegtuigen.

5.21.2 Verkoop van goederen

Opbrengsten uit levering van goederen worden ten gunste van de gerealiseerde resultaten verantwoord wanneer de belangrijke risico's en voordelen van eigendom aan de koper zijn overgedragen, de inning van de verschuldigde vergoeding waarschijnlijk is, de hiermee verbandhoudende kosten betrouwbaar kunnen worden ingeschat en geen sprake is van aanhoudende managementbetrokkenheid bij de goederen. Er worden geen opbrengsten verantwoord indien er belangrijke onzekerheden bestaan over de inbaarheid van de te ontvangen vergoeding of over de kostprijs van geleverde goederen. Verwachte verliezen op contracten worden onmiddellijk in de gerealiseerde resultaten opgenomen.

5.21.3 Seismische data

Omzet uit verkoop van niet-exclusieve seismische data wordt verantwoord in de periode dat de data zijn verzameld, bewerking heeft plaatsgevonden en de data (substantieel) zijn geleverd aan de cliënt. Vooruitbetalingen op seismische-dataverkopen worden verantwoord als vooruitbetalingen. Nadat de dataverzameling is gestart wordt de opbrengst verantwoord op basis van de voortgang van de verzameling.

Separate componenten en op te leveren onderdelen zoals jaarlijks onderhoud of trainingen worden verantwoord in de periode waarin deze diensten aan de cliënt zijn geleverd, op basis van een lineaire verdeling over de duur van het contract.

5.21.4 Softwarelicenties en abonnementinkomsten

Softwarelicenties en abonnementinkomsten worden opgenomen in de periode dat de onderliggende diensten zijn geleverd, op basis van een lineaire verdeling over de duur van het contract.

5.21.5 Netto-omzet eigen diensten (omzet minus externe kosten)

Netto-omzet eigen diensten omvat alle omzet verminderd met externe kosten die zijn gerelateerd aan de inzet van middelen (in aanvulling op de middelen ingezet door de Groep) en andere externe kosten zoals charter leasekosten en overige projectgerelelateerde kosten.

5.21.6 Overige bedrijfsopbrengsten

Overige bedrijfsopbrengsten zijn inkomsten die niet voortvloeien uit reguliere bedrijfsactiviteiten, zoals inkomsten uit de verkoop van niet-monetaire activa of verplichtingen, bijzondere en/of niet terugkerende opbrengsten.

5.21.7 Overheidssubsidies

Overheidssubsidies worden voor het eerst in de balans verwerkt als vooruitontvangen baten wanneer redelijke zekerheid bestaat dat zij zullen worden ontvangen en dat de Groep zal voldoen aan de daaraan verbonden voorwaarden. Subsidies waarbij de Groep gemaakte kosten (deels) vergoed krijgt, worden systematisch in de gerealiseerde resultaten verwerkt in dezelfde periode als waarin de kosten worden gemaakt. Subsidies waarbij de Groep (een deel van) de kosten van een actief vergoed krijgt, worden systematisch in de gerealiseerde resultaten verantwoord gedurende de gebruiksduur van het actief.

5.22 Kosten

5.22.1 Externe kosten

Externe kosten worden tegen historische kostprijs verantwoord in dezelfde periode als de daaraan gerelateerde omzet.

5.22.2 Operationele leasebetalingen

Operationele leasebetalingen worden lineair over de leaseperiode in de gerealiseerde resultaten verwerkt. Ontvangen leasebonussen worden over de leaseperiode ten gunste van de gerealiseerde resultaten gebracht als een integraal onderdeel van de totale leasekosten.

5.22.3 Nettofinancieringslasten

Nettofinancieringslasten omvatten de rentekosten op financieringsverplichtingen, berekend met behulp van de effectieve-interestmethode, oprenting van voorzieningen, oprenting van de verplichtingen uit hoofde van personeelsbeloningen, renteopbrengsten op belegde middelen, dividendopbrengsten en valutawinsten en -verliezen. Rentebaten worden in de gerealiseerde resultaten verwerkt naarmate zij aangroeien, berekend met behulp van de effectieve-interestmethode. Dividendopbrengsten worden in de gerealiseerde resultaten verwerkt op de datum van declaratie, in geval van beursgenoteerde aandelen is dat de ex-dividend datum. Valutakoerswinsten en -verliezen worden gesaldeerd gerapporteerd.

5.23 Winstbelastingen

Belastingen naar de winst of verlies over het boekjaar omvatten actuele en uitgestelde winstbelastingen. Belasting naar de winst wordt in de gerealiseerde resultaten verantwoord, behalve voor zover deze betrekking heeft op posten die rechtstreeks in het eigen vermogen of in de niet-gerealiseerde resultaten worden verwerkt. In dat laatste geval wordt de daarmee samenhangende belasting in het eigen vermogen of in de niet-gerealiseerde resultaten verwerkt. Actuele winstbelasting bestaat uit de winstbelasting over het belastbare resultaat, welke wordt berekend aan de hand van belastingtarieven die wettelijk zijn vastgesteld op verslagdatum dan wel waartoe materieel reeds op verslagdatum is besloten en correcties op belasting over voorgaande boekjaren. Uitgestelde winstbelastingen worden opgenomen voor tijdelijke verschillen tussen de boekwaarde van activa en passiva ten behoeve van de financiële verslaggeving en de fiscale boekwaarde van die posten. Uitgestelde winstbelastingen worden niet opgenomen voor de volgende tijdelijke verschillen: goodwill welke niet aftrekbaar is voor belastingdoeleinden, de eerste opname van activa of passiva die noch de commerciële noch de fiscale winsten of verliezen beïnvloeden, en verschillen die verband houden met investeringen in dochterondernemingen voor zover het waarschijnlijk is dat deze in de voorzienbare toekomst niet zullen worden afgewikkeld. Uitgestelde winstbelastingen worden gewaardeerd met behulp van de belastingtarieven die naar verwachting van toepassing zullen zijn bij terugname van tijdelijke verschillen, op basis van de wetten die per verslagdatum zijn vastgesteld of materieel zijn vastgesteld. Uitgestelde belastingvorderingen en -verplichtingen worden gesaldeerd indien er een wettelijk afdwingbaar recht bestaat om de verschuldigde belastingvorderingen en -verplichtingen te salderen en deze vorderingen en verplichtingen samenhangen met door dezelfde belastingautoriteit opgelegde winstbelasting aan dezelfde belasting verschuldigde entiteit, dan wel op verschillende belasting verschuldigde entiteiten die voornemens zijn de verschuldigde belastingvorderingen en -verplichtingen te salderen of waarvan de belastingvorderingen en -verplichtingen gelijktijdig worden gerealiseerd.

Een uitgestelde belastingvordering wordt uitsluitend opgenomen voor zover het waarschijnlijk is dat er toekomstige belastbare winsten beschikbaar zullen zijn waarmee de actiefpost kan worden verrekend. Het bedrag van de uitgestelde belastingvorderingen wordt verlaagd voor het gedeelte waarvoor het niet langer waarschijnlijk is dat het daarmee samenhangende belastingvoordeel zal worden gerealiseerd.

Additionele winstbelastingen voor dividenduitkeringen worden tegelijkertijd verwerkt met de verplichting om het desbetreffende dividend te betalen.

5.24 Kasstroomoverzicht

Het geconsolideerde kasstroomoverzicht is opgesteld volgens de indirecte methode. In het kasstroomoverzicht wordt onderscheid gemaakt tussen kasstromen uit bedrijfs-, investerings- en financieringsactiviteiten. Kasstromen in vreemde valuta worden omgerekend tegen de geldende wisselkoers per transactiedatum. Koersverschillen op aangehouden liquide middelen worden afzonderlijk getoond. Ontvangsten en uitgaven voor winstbelastingen zijn opgenomen onder kasstroom uit operationele activiteiten. Rente-uitgaven zijn opgenomen onder de kasstroom uit operationele activiteiten. Kasstromen als gevolg van de verwerving dan wel afstoting van financiële belangen in dochterondernemingen en investeringen verwerkt volgens 'equity'-methode zijn opgenomen onder kasstroom uit investeringsactiviteiten, waarbij rekening wordt gehouden met aanwezige liquide middelen in deze belangen. Uitgekeerde dividenden worden opgenomen onder kasstroom uit financieringsactiviteiten.

5.25 Segmentenrapportage

Een operationeel segment is een onderdeel van de Groep dat bedrijfsactiviteiten uitvoert die kunnen resulteren in opbrengsten en kosten, waaronder opbrengsten en kosten in verband met transacties met de andere onderdelen van de Groep. Alle operationele resultaten van een operationeel segment worden periodiek beoordeeld door de Directieraad ten behoeve van de besluitvorming over de toekenning van middelen aan het segment en ter beoordeling van de prestatie, op basis van beschikbare specifieke financiële informatie.

De prijzen voor transacties tussen segmenten worden op een zakelijke, objectieve grondslag bepaald. Segmentresultaten, -activa, en -verplichtingen bestaan uit items die direct toewijsbaar zijn aan het desbetreffende segment, evenals items die redelijkerwijs naar het segment gealloceerd kunnen worden. Niet-gealloceerde items bestaan voornamelijk uit uitgestelde winstbelastingen, leningen en overige financieringsverplichtingen en algemene bedrijfsactiva en -kosten. De investeringen in materiële vaste activa van een segment betreffen het totaal van de in de verslagperiode gedane uitgaven voor verwerving van de activa van het segment die naar verwachting langer dan één verslagperiode in gebruik zullen zijn.

5.25.1 Operationele segmenten

Als ingenieursbedrijf met wereldwijde activiteiten levert de Groep haar dienstverlening aan opdrachtgevers gevestigd over de gehele wereld. De Groep verzamelt en interpreteert data die gerelateerd zijn aan de oppervlakte van de aarde, de zeebodem en de daaronder liggende grond en het gesteente. Op basis van deze data geeft de Groep advies aan diverse bedrijfstakken, hoofdzakelijk gerelateerd aan olie- en gaswinning, mijnbouw en infrastructuur. De Groep kent drie te rapporteren segmenten, welke overeenkomen met de divisies van de Groep. De divisies bieden verschillende producten en diensten aan, en worden separaat bestuurd aangezien zij onderling verschillende technologieën en marketingstrategieën vereisen. Voor elke divisie beoordeelt de Directieraad maandelijks de interne management rapportages. De volgende samenvatting biedt een overzicht van de dienstverlening in elk van de drie te rapporteren segmenten:

Geotechniek

De divisie Geotechniek onderzoekt de fysische en geologische eigenschappen van de aardbodem door gebruik van (in eigen beheer) ontwikkelde technologieën, verleent advies bij het ontwerp van funderingen en voert bouwmaterialenonderzoek uit. Deze diensten ondersteunen wereldwijd projecten van opdrachtgevers op het land, langs de kust en op zee, waaronder in diep water. De diensten worden wereldwijd gebruikt voor een groot aantal toepassingen, waaronder de ondersteuning van infrastructurele projecten, de bouw, waterkeringen en het ontwerp van olie- en gasinstallaties.

Survey

De divisie Survey verleent een reeks van diensten ter ondersteuning van de activiteiten van de olie- en gasindustrie, maar ook ten behoeve van andere opdrachtgevers zoals overheden, de bouw- en transportsector en landbouw. Op zee vallen onder deze diensten geofysisch onderzoek naar geologische risico's ('geohazards'), onderzoek voor tracéplanning van kabels en pijpleidingen en inspecties ervan, ondersteuning van de bouw van constructies, hydrografische kaartvervaardiging, meteorologisch en oceanologisch onderzoek. Op zee wordt gebruikgemaakt van op afstand bedienbare onderwatervoertuigen (ROV's) ten behoeve van onderwaterconstructie, -onderzoek en booractiviteiten. Geospatiale diensten zijn gericht op meetdiensten op het land en lucht-/satellietkartering voor een brede groep opdrachtgevers. Daarnaast worden Fugro's plaatsbepalingsystemen (die GPS en Glonass signalen verbeteren voor wereldwijde real time nauwkeurige plaatsbepaling) niet alleen gebruikt ter ondersteuning van de hiervoor genoemde diensten, maar tevens (op abonnementbasis) ingezet voor andere industrieën zoals de landbouw.

Geoscience

De divisie Geoscience richt zich op het verzamelen, verwerken, interpreteren en de opslag en het beheer van geofysische en geologische gegevens. Deze gegevens worden gebruikt voor het evalueren van de aanwezigheid van natuurlijke hulpbronnen, waaronder olie, gas, water en mineralen en voor het optimaliseren van de exploratie, ontwikkeling en productie van deze hulpbronnen. Een breed pakket aan geofysische gegevens wordt verzameld, waaronder seismische gegevens en gegevens over zwaartekracht, magnetisme en elektromagnetisme. Seismisch onderzoek wordt op zee uitgevoerd. De gegevens worden verzameld op zee, vanuit de lucht en op het land, waarbij gebruik gemaakt wordt van schepen, laagvliegende vliegtuigen en helikopters. Tot de opdrachtgevers behoren olie- en gasmaatschappijen, mijnbouwmaatschappijen en overheden.

De segmenten worden op wereldwijde basis aangestuurd en de activiteiten vinden plaats in vier belangrijke geografische gebieden: Nederland, Europa overig/Afrika, Midden-Oosten/Azië/Australië en Noord- en Zuid-Amerika. Voor de presentatie van informatie van geografische segmenten worden behaalde segmentresultaten gealloceerd op basis van de geografische locatie van de ondernemingen. Segmentactiva worden gealloceerd op basis van geografische locatie van het actief.

Operationele segmenten

(EUR x 1.000)	Geotechniek			Survey		Geoscience		Totaal
	2009	2008	2009	2008	2009	2008	2009	2008
Omzet	573.614	588.618	995.119	988.945	583.409	683.001	2.152.142	2.260.564
Waarvan intersegmentomzet	37.855	47.424	38.886	29.337	22.413	29.329	99.154	106.090
Segmentresultaat	122.987	119.679	295.734	278.200	146.649	189.643	565.370	587.522
Financieringsbaten	(1.320)	(3.338)	(3.194)	(8.492)	(2.785)	(23.765)	(7.299)	(35.595)
Financieringslasten	4.737	3.336	6.020	5.546	18.932	6.608	29.689	15.490
Aandeel in resultaat investeringen
verwerkt volgens 'equity'-methode
(na winstbelastingen)	35	(1)	–	–	–	–	35	(1)
Afschrijvingen	28.678	24.151	48.854	42.837	32.080	27.781	109.612	94.769
Amortisatie immateriële activa	533	380	655	254	8.927	8.048	10.115	8.682
Te rapporteren segmentwinst
(of -verlies) vóór winstbelasting	90.324	95.151	243.399	238.055	89.495	170.971	423.218	504.177
Te rapporteren activa van het segment	523.271	410.311	845.056	752.782	914.789	853.048	2.283.116 2.016.141
Te rapporteren verplichtingen
van het segment	214.665	204.267	268.434	487.140	479.150	565.814		962.249 1.257.221
Investeringsuitgaven materiële vaste activa	192.226	31.295	82.244	103.844	38.382	169.565	312.852	304.704
Investeringsuitgaven immateriële activa	6.527	39.332	8.653	20.328	14.401	33.300	29.581	92.960
Significante 'non-cash' posten (bijzondere
waardeverminderingen inzake handels
debiteuren en voorraad seismische data)	–	5.024	–	8.908	–	11.468	–	25.400

Geografische segmenten			Europa overig/		Midden-Oosten/		Noord- en
(EUR x 1.000)	Nederland		Afrika		Azië/Australië		Zuid-Amerika		Geconsolideerd
	2009	2008	2009	2008	2009	2008	2009	2008	2009	2008
Omzet	133.776	144.922		985.074 1.081.806	419.948	425.794	514.190	501.952	2.052.988 2.154.474
Vaste activa	203.042	208.997	610.837	569.696	555.798	362.787	216.817	200.273	1.586.494 1.341.753

materiële posten
(EUR x 1.000)	2009	2008
Omzet
Totale omzet van de te rapporteren segmenten	2.152.142	2.260.564
Eliminatie omzet uit transacties tussen segmenten	(99.154)	(106.090)
Geconsolideerde omzet	2.052.988	2.154.474
Winst of verlies
Totale winst of (verlies) van de te rapporteren segmenten
vóór ­winstbelasting	423.218	504.177
Niet toegerekende bedragen:
– Overige algemene lasten	(78.221)	(98.339)
– Nettofinancieringslasten	2.023	(21.486)
– Aandeel in resultaat van deelnemingen verwerkt
volgens de 'equity'-methode (na ­winstbelastingen)	457	(103)
Geconsolideerde winst vóór winstbelastingen	347.477	384.249
Activa
Totale activa van te rapporteren segmenten	2.283.116	2.016.141
Overige niet-toegerekende bedragen	83.201	107.165
Geconsolideerde totale activa	2.366.317	2.123.306
Verplichtingen
Totale verplichtingen van te rapporteren segmenten	962.249	1.257.221
Overige niet-toegerekende bedragen	204.558	(69.726)
Geconsolideerde totale verplichtingen	1.166.807	1.187.495

Aansluiting van te rapporteren segmentomzet, -winst of -verlies, -activa en -verplichtingen en overige

Overige materiële posten 2009

(EUR x 1.000)	Totaal te rapporte ren seg menten	Aanpas singen en overige niet-toe gerekende bedragen	Gecon solideerd totaal
Financieringsbaten	(7.299)	125	(7.174)
Financieringslasten	29.689	(2.148)	27.541
Afschrijvingen	109.612	63.981	173.593
Amortisatie immateriële activa	10.115	–	10.115

5.26 Overnames en desinvesteringen van dochterondernemingen

5.26.1 Overnames 2009

De Groep heeft een 100% belang in de volgende ondernemingen, activa en activiteiten verworven:

(EUR x miljoen)	Koopprijs	Goodwill	Land	Divisie	Jaaromzet	Mede werkers	Consolidatie per
LoadTest	10,9	5,5	VS	Geotechniek	13,5	40	januari
Divestco	3,5	2,5	Canada	Geoscience	2,2	12	maart
VIB Weinhold	3,3	3,1	Duitsland	Survey	3,0	26	april
Interaction	4,7	4,1	Noorwegen	Geoscience	0,6	8	april
Tenix LADS	12,6	3,0	Australië	Survey	12,5	60	augustus
General Robotics	0,6	0,3	VK	Survey	1,0	12	september
Submec	0,5	0,1	Australië	Survey	1,0	10	oktober
Sea Development	1,6	1,6	Noorwegen	Geoscience	1,0	–	oktober
Aanpassingen voorgaande jaren	(0,2)	(0,2)
Totaal	37,5	20,0			34,8	168

5.26.1.1 LoadTest

Fugro heeft de LoadTest groep overgenomen, met het hoofdkantoor in Gainesville, Florida en dochterondernemingen in Singapore, Zuid-Korea en het Verenigd Koninkrijk. LoadTest is internationaal marktleider op het gebied van het statisch testen van funderingspalen. Hierbij wordt gebruik gemaakt van de merkgebonden Osterberg Cell® test methode.

5.26.1.2 Divestco

Fugro heeft de activa en activiteiten van Divestco Inc. in Canada overgenomen inzake het verstrekken van online archivering en technische gegevens management. De aankoop van deze activa is ter aanvulling van andere overnames in Calgary en beoogt een expansie van de on-line gegevens opslag capaciteit.

5.26.1.3 VIB Weinhold

VIB Weinhold, Duitsland, is een leverancier van diensten op het gebied van inspectie van pijpleidingen. De werkzaamheden van de onderneming bestaan onder meer uit planning, inspectie en documentatie van transport- en distributienetwerken, gasfabrieken en energiecentrales voor private en publieke energiebedrijven.

5.26.1.4 Interaction

Interaction A/S, Noorwegen, is gespecialiseerd in marine elektromagnetisch data management en processing. De onderneming is bekend van zijn software onder de naam Sharkware.

5.26.1.5 Tenix LADS

Fugro heeft de Tenix LADS activiteiten overgenomen van de in Australië gevestigde onderneming Tenix Pty Ltd. Tenix LADS is een vooraanstaande leverancier van hydrografische metingen door middel van lasertechnologie vanuit de lucht. Deze metingen, bekend als LIDAR, worden uitgevoerd met door LADS zelf ontwikkelde technologie.

5.26.1.6 General Robotics

General Robotics Limited, Verenigd Koninkrijk, is een leverancier van 'high performance dynamic simulation and visualisation software' ten behoeve van de olie- en gasindustrie op zee.

5.26.1.7 Submec

Fugro heeft de activiteiten en activa van Submec Pty Ltd., Australië, overgenomen, welke actief is op het gebied van onderwatertechnieken en ROV-uitrustingservices.

5.26.1.8 Sea Development

Fugro heeft Sea Development A/S in Sandnessjoen, Noorwegen overgenomen. De onderneming is hernoemd tot Fugro Coastal Response Services A/S. Sea Development A/S heeft een concept ontwikkeld voor de volgende generatie 'coastal response' schepen.

5.26.2 Desinvesteringen

In 2009 vonden geen desinvesteringen plaats.

5.26.3 Effecten van overnames

Overnames hadden de volgende effecten op de activa en verplichtingen van de Groep:

(EUR x 1.000)	Boek waarde op moment van overname	Aanpas singen naar reële waarde	Verant woorde bedragen bij overname 2009
Materiële vaste activa	9.963	(81)	9.882
Immateriële activa	1.673	2.580	4.253
Overige vaste activa	233	–	233
Voorraden	3.272	–	3.272
Handelsvorderingen en overige vorderingen	4.464	–	4.464
Actuele winstbelastingvorderingen	277	250	527
Uitgestelde belastingvorderingen en -verplichtingen	(565)	(613)	(1.178)
Liquide middelen	1.697	–	1.697
Leningen en overige financieringsverplichtingen	(1.258)	–	(1.258)
Actuele winstbelastingverplichtingen	(897)	–	(897)
Schulden aan leveranciers en overige kortlopende verplichtingen	(3.446)	–	(3.446)
Netto geïdentificeerde activa en verplichtingen	15.413	2.136	17.549
(Negatieve) goodwill op overnames			19.957
Te betalen bedragen			(3.886)
Betaalde (ontvangen) vergoedingen in geld			33.620
(Gekochte) verkochte liquide middelen			(1.697)
Nettokasuitstroom (-instroom)			31.923

De overnames zijn in deze tabel samengevoegd, daar geen van de individuele overnames als materieel aangemerkt kan worden. Tevens is een bedrag van EUR 0,2 miljoen begrepen in de overnames 2009 inzake aanpassingen voorgaande jaren als gevolg van de afronding van de 'purchase price allocation procedures' (2008: EUR 9,3 miljoen).

Als de overnames op 1 januari 2009 hadden plaatsgevonden, dan was de geconsolideerde omzet van de Groep ongeveer EUR 7 miljoen hoger geweest.

De in 2009 overgenomen ondernemingen hebben in 2009 EUR 0,6 miljoen positief bijgedragen aan de winst van Fugro N.V. Op jaarbasis zou dit circa EUR 0,6 miljoen negatief hebben bedragen. Bij het bepalen van deze bedragen heeft het management verondersteld dat de reële waardeaanpassingen die zich op de overnamedatum voordeden gelijk zijn aan die als de overname per 1 januari 2009 plaatsgehad zou hebben.

De naar aanleiding van de overnames opgenomen goodwill is voornamelijk toe te rekenen aan marktaandeel, de expertise en technische kwaliteiten van de werknemers van de overgenomen ondernemingen en de synergievoordelen die naar verwachting zullen voortvloeien uit de integratie van de ondernemingen met de bestaande activiteiten van de Groep. Voor de overnames is de reële waarde van de geacquireerde activa en (voorwaardelijke) verplichtingen op voorlopige basis vastgesteld hangende de ontvangst van de definitieve waarderingen.

5.27 Overheidssubsidies

Aan de Groep zijn in 2009 geen materiële bedragen aan overheidssubsidies toegekend.

Externe kosten 5.28
(EUR x 1.000)	2009	2008
Kosten uitbesteed werk	352.566	453.531
Kosten operationele leases	156.182	152,315
Seismische data	63.987	55.338
Overige kosten	51.678	61.137
	624.413	722.321
Overige bedrijfsopbrengsten 5.29
(EUR x 1.000)	2009	2008
Overheidssubsidies	1.057	441
Resultaat op verkoop van materiële vaste activa	4.059	2.687
Overige inkomsten	19.324	14.713
	24.440	17.841
Personeelskosten 5.30
(EUR x 1.000)	2009	2008
Lonen en salarissen	555.784	536.120
Verplichte socialezekerheidsbijdrage	59.858	55.231
Op aandelen gebaseerde betalingstransacties die in
eigenvermogeninstrumenten worden afgewikkeld	9.094	6.656
Bijdrage voor pensioenregelingen op basis van het
beschikbare-premiestelsel	18.459	14.836
Kosten samenhangend met toegezegd-pensioenregelingen	9.123	5.645
Toename verplichting langetermijnpersoneelsbeloningen	489	658
	652.807	619.146

5.30.1 Op aandelen gebaseerde betalinstransacties

Als onderdeel van het beloningsbeleid heeft Fugro N.V. voor haar werknemers een optieplan. Een optie geeft de werknemer het recht om een (certificaat van een) gewoon aandeel Fugro N.V. te kopen. Opties worden toegekend op basis van de bijdrage van de werknemer aan de ontwikkeling van de langetermijnstrategie van de Groep. Om voor opties in aanmerking te komen moeten de werknemers twaalf maanden voorafgaand aan de toekenning in dienst zijn van de Groep. De Groep vereist dat in aanvulling op de verleende diensten in de twaalf maanden voor de toekenning, ook in de toekomst diensten zullen worden verleend. Werknemers met opties mogen deze opties pas drie jaar na toekenning uitoefenen mits zij nog in dienst zijn bij de Groep (de 'vestingperiode'). De opties hebben een geldigheidsduur van zes jaar na toekenning.

De Directie en Raad van Commissarissen nemen jaarlijks een besluit omtrent de toekenning van opties. De uitoefenprijs van de opties wordt vastgesteld bij toekenning en is gelijk aan de slotkoers van de certificaten van aandelen op Euronext Amsterdam op de laatste handelsdag van het jaar van toekenning. De kosten van optierechten worden verantwoord in de gerealiseerde resultaten in de betreffende dienstjaren (vier jaar).

Voor opties toegekend vóór 31 december 2007 bestaat een onderscheid in de voorwaarden voor Nederlands ingezetenen en niet-Nederlands ingezetenen. Opties aan Nederlands ingezetenen zijn onvoorwaardelijk; de opties kunnen onmiddellijk na toekenning worden uitgeoefend, hoewel in dat geval een boete van 90% van de winst wordt ingehouden door de Groep. De kosten van deze opties werden toegerekend aan het jaar waarin zij zijn toegekend. Voor niet-Nederlandse ingezetenen geldt dat de toekenning van opties voorwaardelijk is; uitoefening kan alleen plaatsvinden na een driejarige vestingperiode. De kosten van optierechten worden verantwoord in de gerealiseerde resultaten in de betreffende dienstjaren (vier jaar).

De gewogen gemiddelde koers van de certificaten van aandelen op Euronext Amsterdam gedurende 2009 was EUR 31,11 (2008: EUR 43,64). Op 31 december 2009 heeft Fugro N.V. 1.166.550 opties toegekend aan 639 personen. Deze opties hebben een uitoefenprijs van EUR 40,26. (2008: 1.141.900 opties toegekend aan 620 medewerkers met een uitoefenprijs van EUR 20,485).

In 2009 heeft Fugro N.V. 800.920 certificaten van aandelen uit eigen portefeuille verkocht voor uitgeoefende opties. Er zijn in 2009 geen (certificaten van) aandelen uitgegeven uit portefeuille in het kader van de uitoefening van de opties (2008: nihil). De verkochte (certificaten van) aandelen hadden een gemiddelde inkoopwaarde van EUR 22,49 per aandeel. De gerelateerde optierechten werden gedurende het gehele jaar uitgeoefend, met uitzondering van vastgestelde gesloten perioden.

Jaar van uitgifte	Looptijd	Aantal deel nemers	Toe gekend	Uitstaand per 01-01- 2009	Vervallen in 2009	Uit geoefend in 2009	Uitstaand per 31-12- 2009	Uitoefen baar per 31-12- 2009	Uitoefe ningsprijs (EUR)
2003	6 jaar	429	1.002.600	598.600	3.200	595.400	–	–	10,20
2004	6 jaar	493	1.064.800	887.700	3.800	156.120	727.780	727.780	15,35
2005	6 jaar	521	1.155.000	1.116.100	3.400	49.400	1.063.300	1.063.300	27,13
2006	6 jaar	547	1.140.500	1.114.700	5.000	–	1.109.700	566.050	36,20
2007	6 jaar	565	1.140.500	1.134.550	5.400	–	1.129.150	–	52,80
2008	6 jaar	620	1.141.900	1.141.900	3.950	–	1.137.950	–	20,485
2009	6 jaar	639	1.166.550	–	–	–	1.166.550	–	40,26
			7.811.850	5.993.550	24.750	800.920	6.334.430	2.357.130

Op 31 december 2009 stonden nog de volgende opties uit:

De uitstaande optierechten per 31 december 2009 hebben een uitoefenprijs die ligt tussen EUR 15,35 en EUR 52,80 en hebben een gewogen gemiddelde resterende looptijd van vier jaar (2008: vier jaar). Het verloop van de optierechten en de gemiddelde uitoefenprijs in het boekjaar is als volgt:

		2009		2008
	Gewogen gemiddel de uit oefenprijs (EUR)	Aantal opties	Gewogen gemiddel de uit oefenprijs (EUR)	Aantal opties
Opties uitstaand per 1 januari	€ 28,97	5.993.550	28,67	5.524.020
Vervallen gedurende het jaar	€ 30,22	(24.750)	38,27	(18.350)
Toegekende opties gedurende het jaar	€ 40,26	1.166.550	20,485	1.141.900
Opties uitgeoefend gedurende het jaar	€12,25	(800.920)	11,87	(654.020)
Aantal opties uitstaand per 31 december	€ 33,17	6.334.430	28,97	5.993.550
Uitoefenbaar per 31 december		2.357.130		2.687.950

De waardering van optierechten is bepaald door toepassing van een binomiaal model.

Voor vervroegd vertrek van werknemers wordt rekening gehouden met percentages die verschillen per categorie medewerkers: Directie: 1%; Directieraadleden: 2% en managers van operationele bedrijven: 7%. Het verwachte uitoefengedrag voor de Directie is bepaald op einde looptijd en voor de beide andere groepen wordt rekening gehouden met een vermenigvuldiging van drie.

De volgende gegevens zijn gebruikt bij het bepalen van de reële waarde van de optierechten op toekenningsdatum:

	2009	2008
Gemiddelde prijs per aandeel gedurende het jaar in EUR	31,11	43,64
Gemiddelde reële waarde van toegekende opties gedurende
het jaar in EUR	10,84	5,54
Uitoefenprijs (reële waarde op toekenningsdatum) in EUR	40,26	20,485
Toekenning	2009 2008
Verwachte volatiliteit	38%	38%
Verwachte dividenden	3,38%	3,33%
Risicovrije intrestvoet	3,01%	3,37%
Kosten van toegekende optierechten ultimo 2005 in EUR	–	715.040
Kosten van toegekende optierechten ultimo 2006 in EUR	1.067.164	1.067.164
Kosten van toegekende optierechten ultimo 2007 in EUR	3.291.433	3.291.433
Kosten van toegekende optierechten ultimo 2008 in EUR	1.582.401	1.582.401
Kosten van toegekende optierechten ultimo 2009 in EUR	3.153.277	–
Totaal	9.094.275	6.656.038

		2009			2008
Nederland	Buiten land			Buiten land	Totaal
635	9.677	10.312	686	9.777	10.463
141	2.542	2.683	133	2.425	2.558
171	316	487	159	447	606
947	12.535	13.482	978	12.649	13.627
935	12.652	13.587	957	12.020	12.977
				Totaal Nederland

5.31 Overige bedrijfskosten

(EUR x 1.000)	2009	2008
Onderhoudskosten van materiële vaste activa	75.106	83.111
Indirecte operationele kosten	55.231	56.831
Huisvestingskosten	43.730	37.989
Communicatie- en kantoorkosten	30.060	30.489
Reorganisatiekosten	367	1.146
Boekverlies op verkoop materiële vaste activa	1.127	709
Overige	43.457	85.395
	249.078	295.670

Accountantskosten, verantwoord onder overige bedrijfskosten, in rekening gebracht door KPMG zijn toegelicht in paragraaf 9.13.

5.32 Nettofinancieringslasten

(EUR x 1.000)	2009	2008
Rentebaten uit hoofde van leningen en vorderingen	(4.862)	(4.646)
Ontvangen dividend uit hoofde van voor verkoop beschikbare
financiële activa	(2.312)	(185)
Netto wisselkoersverschillen	–	(25.775)
Financieringsbaten	(7.174)	(30.606)
Rentelasten uit tegen geamortiseerde kostprijs gewaardeerde
financiële verplichting	12.544	31.987
Netto verandering in reële waarde van financiële activa tegen reële
waarde door de gerealiseerde resultaten	1.639	–
Netto wisselkoersverschillen	13.358	–
Financieringslasten	27.541	31.987
Nettofinancieringslasten verantwoord in de gerealiseerde resultaten	20.367	1.381

In de jaarrekening over verslagjaar 2008 waren de wisselkoersbaten van EUR 25.775 duizend gepresenteerd onder de financieringslasten. In deze jaarrekening is dit bedrag in de vergelijkende cijfers geherrubriceerd naar de financieringsbaten.

Daarnaast zijn met ingang van dit verslagjaar de resultaten uit de financiering van langetermijnpersoneelsbeloningen onder de personeelskosten gepresenteerd. De vergelijkende cijfers zijn hiervoor aangepast.

(EUR x 1.000)	2009	2008
Verantwoord in niet-gerealiseerde resulaten
Effectief deel van veranderingen in de reële waarde van afdekking
van netto-investeringen in buitenlandse activiteiten	1.788	(2.682)
Valutaomrekenverschillen op buitenlandse activiteiten	47.680	(52.762)
	49.468	(55.444)
Netto veranderingen in de reële waarde van kasstroomafdekkingen
overgeboekt naar het gerealiseerde resultaat	1.034	1.032
Reëlewaardeverandering van financiële activa beschikbaar voor verkoop	1.879	(2.526)
Totaal	52.381	(56.938)
Verantwoord in:
Afdekkingsreserve	1.034	1.032
Reserve omrekeningsverschillen	49.468	(55.444)
Overige reserves	1.879	(2.526)
Totaal	52.381	(56.938)

5.33 Winstbelastingen

Verantwoord in de gerealiseerde resultaten

(EUR x 1.000)	2009	2008
Actuele winstbelastingen
Huidig boekjaar	69.726	96.460
Correcties voorgaande boekjaren	(3.486)	(2.607)
	66.240	93.853
Uitgestelde winstbelastingen
Ontstaan en afwikkeling van tijdelijke verschillen	9.337	1.131
Waardering van niet eerder opgenomen verrekenbare
tijdelijke verschillen	(773)	–
Verlaging van belastingtarief	–	503
Gebruik van fiscaal geactiveerde verliezen	1.733	36
Waardering van niet eerder opgenomen belastingverliezen	(1.208)	(700)
Afwaardering uitgestelde winstbelastingvorderingen	149	(30)
Correcties voorgaande boekjaren	(1.066)	–
	8.172	940
Totale winstbelastingen	74.412	94.793

Specificatie van effectief belastingtarief

(EUR x 1.000)	2009 %	2009	2008 %	2008
Winst over het boekjaar		273.065		289.456
Winstbelastingen		74.412		94.793
Winst vóór winstbelastingen		347.477		384.249
Belastinglast op basis van het gewogen lokale belastingtarief	22,8	79.644	24,2	92.471
Waardering van niet eerder opgenomen verrekenbare tijdelijke
verschillen	(0,2)	(773)	–	–
Verlaging van belastingtarief	–	–	0,1	503
Waardering van niet eerder opgenomen belastingverliezen	(0,3)	(1.208)	(0,2)	(700)
Afwaardering uitgestelde winstbelastingvorderingen	0,0	149	0,0	(30)
Niet-aftrekbare posten	0,8	2.643	3,0	11.667
Vrijgestelde inkomsten	(0,3)	(1.052)	(0,5)	(1.877)
Gebruik eerder niet opgenomen compensabele verliezen	(0,1)	(439)	(1,2)	(4.634)
Correcties voorgaande boekjaren (uitgesteld)	(0,3)	(1.066)	–	–
Correcties voorgaande boekjaren (actueel)	(1,0)	(3.486)	(0,7)	(2.607)
	21,4	74.412	24,7	94.793

Het gemiddelde gewogen belastingpercentage op basis van het gewogen lokale belastingtarief daalde van 24,2% naar 22,8%.

Beter dan verwachte resultaten in bepaalde fiscale eenheden gedurende het jaar hebben ertoe geleid dat EUR 0,4 miljoen (2008: EUR 4,6 miljoen) voorheen niet in de balans opgenomen compensabele verliezen konden worden aangewend.

Correcties voorgaande boekjaren betreffen afwikkeling van openstaande belastingaangiften over meerdere boekjaren van verschillende fiscale entiteiten evenals het opnemen van winstbelastingverplichtingen inzake ingenomen fiscale standpunten die momenteel worden bediscussieerd of waarschijnlijk door de fiscale autoriteiten ter discussie zullen worden gesteld.

In niet-gerealiseerde resultaten opgenomen winstbelastingen

(EUR x 1.000)			2009			2008
	Voor belasting	Belasting bate (-last)	Na belasting	Voor belasting	Belasting bate (-last)	Na belasting
Actuariële winsten en verliezen	(14.493)	4.044	(10.449)	(32.279)	9.050	(23.229)
Wijzigingen in de reële waarde van
(kasstroom)afdekkingen	3.788	(966)	2.822	(2.215)	565	(1.650)
Gerelateerd aan ­optierechten	9.037	1.394	10.431	10.655	–	10.655
Koersverschillen	45.515	2.002	47.517	(50.057)	(1.787)	(51.844)
	43.847	6.474	50.321	(73.896)	7.828	(66.068)

Zie ook toelichting 5.40.

5.34 Actuele winstbelastingvorderingen en -verplichtingen

De netto actuele winstbelastingverplichting van EUR 36.200 (2008: EUR 68.228) bestaat uit het saldo aan winstbelastingverplichtingen en -vorderingen voortvloeiend uit behaalde resultaten verminderd met voorheffingen.

5.35 Materiële vaste activa

(EUR x 1.000) 2009

	Gebouwen en terreinen	Machines en instal laties	Schepen	Materiële vaste activa in aanbouw	Overige	Totaal
Aanschafwaarde
Balans op 1 januari 2009	134.881	778.442	298.239	138.227	174.509	1.524.298
Aankoop dochterondernemingen	1.268	13.212	–	337	2.252	17.069
Investeringen in materiële vaste activa in aanbouw	–	–	–	255.350	–	255.350
Overige investeringen	15.550	40.848	23.914	–	14.040	94.352
Geactiveerde materiële vaste activa in aanbouw	–	82.921	143.089	(226.010)	–	–
Desinvesteringen	(629)	(7.449)	(12.138)	–	(1.077)	(21.293)
Effect van omrekenverschillen vreemde valuta	4.530	20.395	(2.915)	(3.585)	2.130	20.555
Balans op 31 december 2009	155.600	928.369	450.189	164.319	191.854	1.890.331
Afschrijvingen en bijzondere waardevermindering
Balans op 1 januari 2009	37.349	402.909	87.280	–	137.672	665.210
Aankoop dochterondernemingen*	5	5.594	–	–	1.588	7.187
Afschrijvingen	6.232	116.150	30.302	–	20.909	173.593
Desinvesteringen	(5)	(3.997)	(4.510)	–	(762)	(9.274)
Effect van omrekenverschillen vreemde valuta	524	12.321	(2.294)	–	(163)	10.388
Balans op 31 december 2009	44.105	532.977	110.778	–	159.244	847.104
Boekwaarde
Op 1 januari 2009	97.532	375.533	210.959	138.227	36.837	859.088
Op 31 december 2009	111.495	395.392	339.411	164.319	32.610	1.043.227

* Inclusief aanpassing naar reële waarde.

Gebouwen en terreinen	Machines en instal laties	Schepen	Materiële vaste activa in aanbouw	Overige	Totaal
118.997	617.837	177.089	79.404	166.664	1.159.991
440	11.256	5.769	124	2.885	20.474
–	–	–	217.988	–	217.988
22.746	93.743	20.492	–	25.021	162.002
–	74.069	86.975	(161.044)	–	–
(408)	(19.000)	(982)	–	(11.667)	(32.057)
(6.894)	537	8.896	1.755	(8.394)	(4.100)
134.881	778.442	298.239	138.227	174.509	1.524.298
33.111	330.354	64.110	–	133.118	560.693
174	4.234	–	–	1.643	6.051
5.304	93.351	21.538	–	20.236	140.429
(721)	(15.886)	(503)	–	(10.900)	(28.010)
(519)	(9.144)	2.135	–	(6.425)	(13.953)
37.349	402.909	87.280	–	137.672	665.210
85.886	287.483	112.979	79.404	33.546	599.298
97.532	375.533	210.959	138.227	36.837	859.088

* Inclusief aanpassing naar reële waarde.

5.35.1 Bijzonder waardeverminderingsverlies en terugnemen van bijzonder waardeverminderingsverlies

De Groep heeft geen bijzondere waardeverminderingen verantwoord. Er zijn geen bijzondere waardeverminderingsverliezen teruggenomen in het jaar.

5.35.2 Materiële vaste activa in aanbouw

Dit betreft met name schepen in aanbouw (Fugro Symphony, Fugro Searcher en Geo Coral) en ROV's. De schepen zullen in 2010 en 2011 in gebruik worden genomen. De ROV's in principe in 2010.

Als gevolg van een wijziging in de grondslagen voor financiële verslaggeving inzake de verwerking van financieringskosten (zie toelichting 5.3.1.2), bedragen per 31 december 2009 de geactiveerde financieringskosten in verband met schepen in aanbouw EUR 7,9 miljoen, met een rentevoet van 4%.

5.35.3 Vaste activa in lease

De Groep heeft geen vaste activa in lease opgenomen onder materiële vaste activa.

5.35.4 Zekerheidsstellingen

Onder gebouwen en terreinen zijn onroerende goederen in Nederland ten bedrage van EUR 8 miljoen (2008: EUR 9 miljoen) opgenomen welke als onderpand dienen voor hypothecaire geldleningen (zie toelichting 5.46).

5.36 Immateriële activa

(EUR x 1.000) 2009

	Goodwill	Software	Overige	Totaal
Aanschafwaarde
Balans op 1 januari 2009	418.963	79.937	15.553	514.453
Aankoop dochterondernemingen	20.178	3.547	1.033	24.758
Aanpassingen voorgaande boekjaren	(221)	–	(1.543)	(1.764)
Aankoop immateriële activa	–	694	–	694
Intern ontwikkelde immateriële activa	–	5.893	–	5.893
Effect van omrekenverschillen vreemde valuta	21.267	2.299	350	23.916
Balans op 31 december 2009	460.187	92.370	15.393	567.950
Amortisatie en bijzondere waardevermindering
Balans op 1 januari 2009	442	57.690	4.191	62.323
Aankoop dochterondernemingen*	–	207	120	327
Amortisatie immateriële activa	–	8.324	1.791	10.115
Effect van omrekenverschillen vreemde valuta	–	2.325	170	2.495
Balans op 31 december 2009	442	68.546	6.272	75.260
Boekwaarde
Op 1 januari 2009	418.521	22.247	11.362	452.130
Op 31 december 2009	459.745	23.824	9.121	492.690

* Inclusief aanpassing naar reële waarde.

(EUR x 1.000)				2008
	Goodwill	Software	Overige	Totaal
Aanschafwaarde
Balans op 1 januari 2008	382.040	72.907	7.314	462.261
Aankoop dochterondernemingen	66.691	425	8.596	75.712
Aanpassingen voorgaande boekjaren	9.339	–	–	9.339
Aankoop immateriële activa	–	869	12	881
Intern ontwikkelde immateriële activa	–	7.089	–	7.089
Effect van omrekenverschillen vreemde valuta	(39.107)	(1.353)	(369)	(40.829)
Balans op 31 december 2008	418.963	79.937	15.553	514.453
Amortisatie en bijzondere waardevermindering
Balans op 1 januari 2008	442	51.050	3.182	54.674
Aankoop dochterondernemingen*	–	341	–	341
Amortisatie immateriële activa	–	7.826	1.191	9.017
Effect van omrekenverschillen vreemde valuta	–	(1.527)	(182)	(1.709)
Balans op 31 december 2008	442	57.690	4.191	62.323
Boekwaarde
Op 1 januari 2008	381.598	21.857	4.132	407.587
Op 31 december 2008	418.521	22.247	11.362	452.130

* Inclusief aanpassing naar reële waarde.

In 2009 zijn evenals in 2008 belangrijke bedragen voor onderzoekskosten uitgegeven en verantwoord in de gerealiseerde resultaten. Hierbij wordt verwezen naar paragraaf 5.9.2 waar is toegelicht dat het niet goed mogelijk is om het totaalbedrag uitgegeven aan onderzoek en ontwikkeling in het boekjaar te bepalen.

5.36.1 Bijzondere waardeverminderingsverliezen en daarop volgende terugneming

De onderneming heeft geen bijzondere waardeverminderingsverliezen geleden en/of bijzondere waardeverminderingsverliezen teruggenomen.

5.37 I m p a i r m e n t t e s t v o o r k a s s t r o o m ge n e r e r e n d e e e n h e d e n wa a r i n goodwill is geactiveerd

Voor de toets op bijzondere waardevermindering (impairmenttest) wordt goodwill toegerekend aan diverse kasstroomgenererende eenheden, het laagste niveau binnen de Groep waarop goodwill wordt bewaakt uit hoofde van het interne beheer, hetgeen niet hoger is dan het niveau van de operationele segmenten van de Groep zoals toegelicht in toelichting 5.25. De totale boekwaarde van goodwill is aan de volgende groepen kasstroomgenererende eenheden toegerekend:

(EUR x 1.000)	2009	2008
Geotechniek	65.647	57.726
Survey	203.391	188.225
Geoscience	190.707	172.570
Totaal	459.745	418.521

De realiseerbare waarde van de groepen kasstroomgenererende eenheden waarin goodwill is geactiveerd, wordt bepaald door hun waarde in gebruik te calculeren. De bedrijfswaarde is bepaald door contantmaking van de verwachte toekomstige kasstromen bij voortgezet gebruik van de eenheden. Voor zover niet anders vermeld, werd de bedrijfwaarde in 2009 op dezelfde wijze bepaald als in 2008. De belangrijkste veronderstellingen daarbij luiden als volgt:

• – De te gebruiken periode voor het contant maken van kasstromen is in principe oneindig. De Groep heeft deze periode echter op vijftig jaar gesteld, onder periodieke evaluatie, en wel om de volgende redenen. Ongeveer 75% van de activiteiten van de Groep concentreert zich rond de olie- en gasindustrie. De dienstverlening van de Groep bestaat voornamelijk uit het adviseren van opdrachtgevers om natuurlijke mineraalbronnen te ontdekken, aan te boren en te exploiteren. Experts zijn eenduidig van mening dat dergelijke mineraalbronnen voor meerdere decennia beschikbaar zullen blijven, waarbij hun verwachtingen uiteenlopen van vijftig tot honderd jaren. De Groep realiseert zich dat de evaluatie van alternatieve energiebronnen, zoals door wind en water opgewekte energie en nucleaire energie, door zal blijven gaan. Deze bronnen zullen echter gelimiteerde output opleveren en zijn moeilijk te transporteren.
• – De kasstromen zijn voor het eerste jaar van de prognose gebaseerd op het goedgekeurde winstplan. De verwachte jaarlijkse procentuele groei van de opbrengsten is gebaseerd op gemiddelde groeipercentages variërend van 0 tot 3,5%.
• – De disconteringsvoet voor belastingen die is gebruikt om de contante waarde van de kasstromen voor belastingen in het kader van de impairmenttest te berekenen, is berekend met behulp van een iteratieve berekeningsmethode gebaseerd op de verwachte kasstromen na belastingen, het verwachte belastingpercentage voor de individuele kasstroomgenerende eenheden en de disconteringsvoet na belastingen voor de Groep. De gewogen gemiddelde disconteringsvoet voor belastingen is 10,8% (2008: 9,5%).

De belangrijkste aannames en de werkwijze bij het bepalen van reële waarde zijn de prijsstijgingen gebaseerd op een analyse van de langetermijnprijstrends in de olie- en gasindustrie die vervolgens aangepast worden op grond van huidige kennis en ervaringen.

De boekwaarde in de eenheden blijft beneden de realiseerbare waarde. Er is dan ook geen impairmentverlies verantwoord. Toekomstige nadelige veranderingen in de gebruikte aannames kunnen er echter toe leiden dat de realiseerbare waarden dermate dalen dat deze onder de boekwaarde terechtkomen.

Per 31 december 2009 zijn er cumulatieve bijzondere waardeverminderingen voor een bedrag van EUR 442 duizend verantwoord (2008: EUR 442 duizend).

5.38 Investeringen verwerkt volgens 'equity'-methode

De boekwaarde van de investeringen verwerkt volgens de 'equity'-methode kan als volgt worden samengevat:

(EUR x 1.000)	2009	2008
Investeringen verwerkt volgens de 'equity'-methode	1.359	1.293

Het Groepsaandeel in behaalde winst van bovenstaande investeringen verwerkt volgens de 'equity'-methode bedroeg over 2009 EUR 422 duizend positief (2008: EUR 102 duizend negatief).

In 2009 en 2008 heeft de Groep geen dividenduitkeringen van investeringen verwerkt volgens de 'equity' methode ontvangen.

5.39 Overige beleggingen

De Groep heeft de volgende overige beleggingen:

(EUR x 1.000)	2009	2008
Overige beleggingen in eigenvermogensinstrumenten	1.095	1.109
Langlopende leningen	13.177	–
Financiële activa tegen reële waarde door de gerealiseerde resultaten	5.129	–
Voor verkoop beschikbare financiële activa	2.653	330
Overige langlopende vorderingen	1.487	1.514
	23.541	2.953

De Groep heeft de volgende belangen in overige beleggingen in eigenvermogensinstrumenten die worden gewaardeerd tegen verkrijgingsprijs:

(EUR x 1.000) Naam van onderneming	Land	Aandeel	Activa	Passiva	Eigen vermogen	Omzet	Winst & verlies
La Coste & Romberg-Scintrex, Inc.	Canada	11%	16.482	8.621	7.861	16.276	2.031

De overige beleggingen in eigen vermogensinstrumenten van de groep zijn niet beursgenoteerd. Van de reële waarde van deze beleggingen kan geen betrouwbare schatting worden gemaakt.

De Groep heeft een langlopende, converteerbare lening verstrekt aan Electro Magnetic Geo Services ASA. De conversieoptie is verwerkt als financiële activa tegen reële waarde door de gerealiseerde resultaten.

De waarde van de voor verkoop beschikbare financiële activa is gebaseerd op de beursnotering van deze beleggingen aan de Australische beurs.

5.40 Uitgestelde belastingvorderingen en -verplichtingen

5.40.1 In de balans opgenomen uitgestelde belastingvorderingen en -verplichtingen

De uitgestelde belastingvorderingen en -verplichtingen hebben betrekking op de volgende items:

(EUR x 1.000)		Activa		Passiva		Netto
	2009	2008	2009	2008	2009	2008
Materiële vaste activa	7.828	4.720	(4.812)	(3.995)	3.016	725
Immateriële activa	261	234	(7.243)	(6.055)	(6.982)	(5.821)
Overige investeringen	5.132	4.469	–	–	5.132	4.469
Leningen en overige financieringsverplichtingen	–	1.244	(1.650)	(31)	(1.650)	1.213
Personeelsbeloningen	20.006	14.495	–	–	20.006	14.495
Voorzieningen	4.290	8.454	(1.698)	(55)	2.592	8.399
Belastingwaarde gewaardeerde fiscaal
compensabele verliezen	701	1.215	–	–	701	1.215
Omrekenverschillen vreemde valuta	425	640	–	(462)	425	178
Overige	1.785	1.329	(6.472)	(888)	(4.687)	441
Uitgestelde belastingvordering/(-verplichting)	40.428	36.800	(21.875)	(11.486)	18.553	25.314
Saldering belastingcomponent	(14.751)	(10.511)	14.751	10.511	–	–
Netto uitgestelde belastingvordering/(-verplichting)	25.677	26.289	(7.124)	(975)	18.553	25.314

Het gewaardeerde bedrag van uitgestelde belastingvorderingen is afhankelijk van de mate waarin toekomstige belastbare winst, de winst voortvloeiend uit het realiseren van belastbare tijdelijke verschillen overstijgt.

Mutaties in tijdelijke verschillen gedurende het jaar

(EUR x 1.000)					2009
	Balans 01-01-09	Over names	Verant woord in gereali seerde resultaten	Verant woord in niet-gere aliseerde resultaten	Balans 31-12-09
Materiële vaste activa	725	(232)	2.523	–	3.016
Immateriële activa	(5.821)	(362)	(799)	–	(6.982)
Overige investeringen	–	–	663	–	663
Leningen en overige financieringsverplichtingen	1.213	–	594	(3.457)	(1.650)
Personeelsbeloningen	14.495	(273)	1.740	4.044	20.006
Voorzieningen	12.868	–	(5.807)	–	7.061
Belastingwaarde gewaardeerde fiscaal
compensabele verliezen	1.215	–	(514)	–	701
Omrekenverschillen vreemde valuta	178	–	(1.755)	2.002	425
Overige	441	(311)	(4.817)	–	(4.687)
	25.314	(1.178)	(8.172)	2.589	18.553

(EUR x 1.000) 2008

	Balans 01-01-08	Over names	Verant woord in gereali seerde re sultaten	Verant woord in niet-gere aliseerde resultaten	Balans 31-12-08
Materiële vaste activa	5.916	21	(5.212)	–	725
Immateriële activa	(3.014)	–	(2.807)	–	(5.821)
Leningen en overige financieringsverplichtingen	(772)	–	597	1.388	1.213
Personeelsbeloningen	8.353	47	(2.955)	9.050	14.495
Voorzieningen	7.684	3	5.181	–	12.868
Belastingwaarde gewaardeerde fiscaal
compensabele verliezen	551	–	664	–	1.215
Omrekenverschillen vreemde valuta	(1.020)	–	2.985	(1.787)	178
Overige	(147)	(19)	607	–	441
	17.551	52	(940)	8.651	25.314

5.40.2 Niet in de balans opgenomen uitgestelde belastingvorderingen en-verplichtingen

De volgende uitgestelde belastingen zijn niet verantwoord:

Niet in de balans opgenomen uitgestelde belastingvorderingen

(EUR x 1.000)	2009	2008
Verrekenbare tijdelijke verschillen	1.624	1.650
Belastingverliezen	16.860	9.907
Aftrekposten met betrekking tot investeringen	3.227	3.310
Totaal	21.711	14.867

Niet in de balans opgenomen uitgestelde belastingvorderingen betreft fiscale eenheden waar in het verleden verliezen zijn geleden en het vooralsnog niet waarschijnlijk is dat voldoende fiscale resultaten beschikbaar zullen komen om deze verliezen mee te compenseren, rekening houdend met fiscale restricties ten aanzien van de wijze van verliesverrekening.

Mutaties in niet in de balans opgenomen uitgestelde belastingvorderingen gedurende het verslagjaar zijn:

			Niet in de balans opgenomen uitgestelde belastingvorderingen
--	--	--	--------------------------------------------------------------

(EUR x 1.000)	2009	2008
Per 1 januari	14.867	24.738
Mutaties gedurende het jaar:
Additionele verliezen	8.748	922
Aangewend	(439)	(4.634)
Waardering van niet eerder opgenomen verrekenbare
tijdelijke verschillen	(773)	–
Waardering van niet eerder opgenomen belastingverliezen	(1.208)	(700)
Effect van wijziging in belastingtarieven	(56)	(739)
Omrekenverschillen vreemde valuta	1.139	(3.055)
Herziene schattingen	(567)	(4.787)
Van overnames	–	3.122
Per 31 december	21.711	14.867

Herbeoordeling van de aftrekbaarheid van bepaalde kosten onder de geldende fiscale wetgeving heeft geleid tot een herziene schatting van de niet in de balans opgenomen latente belastingvorderingen leidend tot een afname van EUR 0,6 miljoen (2008: afname EUR 4,8 miljoen).

Van het totaal ultimo 2009 aan in de balans geactiveerde en niet-geactiveerde uitgestelde belastingvorderingen met betrekking tot verrekenbare belastingverliezen vervalt een bedrag van EUR 797 duizend tussen twee en vijf jaren, EUR 1.155 duizend tussen vijf en tien jaren en EUR 15.609 duizend vervalt niet. De verrekenbare tijdelijke verschillen en aftrekposten met betrekking tot investeringen vervallen niet onder de huidige belastingwetgeving. De uitgestelde belastingvorderingen zijn niet opgenomen omdat het niet waarschijnlijk is dat in de toekomst belastbare winst beschikbaar komt waarmee deze belastingvorderingen verrekend kunnen worden.

Op basis van geprognosticeerde resultaten per belastingjurisdictie, acht het management het waarschijnlijk dat in de toekomst voldoende belastbare winsten beschikbaar zijn voor de realisatie van uitgestelde belastingvorderingen, onafhankelijk van belastbare winsten uit afwikkeling van tijdelijke verschillen.

Niet in de balans opgenomen uitgestelde belastingverplichtingen

Op 31 december 2009 zijn er geen uitgestelde belastingverplichtingen gerelateerd aan investeringen in groepsmaatschappijen verantwoord (2008: nihil) omdat de vennootschap kan bepalen of de verplichting verschuldigd wordt en zij niet voorziet dat dit binnen afzienbare tijd zal gebeuren.

In sommige landen waar de Groep actief is, bepaalt de lokale wetgeving dat de winst bij vervreemding van bepaalde activa is vrijgesteld van belasting, mits deze winst niet wordt uitgekeerd. De onderneming is niet voornemens dergelijke winsten uit te keren, derhalve is er uit hoofde hiervan geen belastingverplichting opgenomen in de balans.

5.41 Voorraden

(EUR x 1.000)	2009	2008
Seismische data	68.511	27.208
Overige voorraden	12.123	12.525
	80.634	39.733

Voorraad seismische data

De voorraad seismische data wordt gewaardeerd tegen kostprijs of lagere netto-opbrengstwaarde. Gedurende 2009 werd EUR 63.987 duizend (2008: EUR 55.338 duizend) van de voorraad seismische data verantwoord onder externe kosten.

Overige voorraden

Van de post overige voorraden werd in 2009 EUR 19.936 duizend (2008: EUR 19.705 duizend) verantwoord als zijnde kosten en werd EUR 136 duizend (2008: EUR 119 duizend) afgewaardeerd ten laste van de gerealiseerde resultaten. Deze afwaardering is opgenomen in de post externe kosten.

(EUR x 1.000)	2009	2008
Nog niet gefactureerde omzet op gereed werk	154.426	132.383
Handelsvorderingen	328.403	421.759
Overige kortlopende vorderingen	86.924	63.871
Onderhanden werk	2.257	1.220
Vorderingen op investeringen verwerkt volgens 'equity'-methode	–	136
	572.010	619.369

5.42 Handelsvorderingen en overige vorderingen

Nog niet gefactureerde omzet op gereed werk bestaat uit de totale kosten en verantwoorde winsten, verminderd met de verantwoorde verliezen voor onderhanden werk voor welke dit bedrag groter is dan de reeds gefactureerde bedragen.

Op 31 december 2009 was onder handelsvorderingen een post retentiegelden opgenomen ter hoogte van EUR 7,3 miljoen (2008: EUR 4,6 miljoen) verband houdende met gereed werk.

Op handelsvorderingen is een post in mindering gebracht voor bijzondere waardevermindering met betrekking tot dubieuze vorderingen ten bedrage van EUR 41,9 miljoen (2008: EUR 51,7 miljoen). Handelsvorderingen zijn afgewaardeerd gebaseerd op de financiële positie van de desbetreffende debiteuren, de ouderdom en de verwachte uitkomst van onderhandelingen met en juridische procedures tegen de desbetreffende debiteuren. Op nog niet gefactureerde omzet op gereed werk is een post van EUR 5,0 miljoen (2008: EUR 5,0 miljoen) in mindering gebracht voor bijzondere waardevermindering.

Voor gedetailleerde informatie omtrent het kredietrisico wordt verwezen naar paragraaf 5.51.

5.43 Liquide middelen

(EUR x 1.000)	2009	2008
Liquide middelen	107.795	113.286
Rekening-courant banken	(167.556)	(194.580)
Liquide middelen zoals opgenomen in het geconsolideerd
kasstroomoverzicht	(59.761)	(81.294)

Op 31 december 2009 en 31 december 2008 waren alle liquide middelen ter vrije beschikking voor de Groep.

5.44 Totaal eigen vermogen

5.44.1 Aandelenkapitaal

(In duizenden aandelen)		Gewone aandelen
	2009	2008
Uitgegeven en volgestort per 1 januari	76.608	70.421
Conversie converteerbare obligatie in gewone aandelen	–	5.158
Keuzedividend 2008 respectievelijk 2007	2.165	1.029
Ingekocht voor optieplan per jaareinde	(1.219)	(1.470)
Uitgegeven, volgestort en dividendgerechtigd per 31 december	77.554	75.138

Het maatschappelijk aandelenkapitaal per 31 december 2009 omvat 320 miljoen (2008: 320 miljoen) aandelen met een nominale waarde van EUR 0,05. Op 31 december 2009 en 2008 zijn geen preferente aandelen uitgegeven. In 2009 zijn certificaten van aandelen uitgegeven door Stichting Administratiekantoor Fugro voor 2.164.520 aandelen (2008:6.186.515). De houders van gewone aandelen hebben recht op uitkering van dividend zoals periodiek door de Algemene Vergadering van Aandeelhouders goed te keuren. Bovendien hebben houders recht op één stem per aandeel in de aandeelhoudersvergadering van de vennootschap. De houders van certificaten van aandelen zijn gerechtigd tot hetzelfde dividend, maar hebben geen stemrecht. De Directie stelt voor per 31 december 2009 ten laste van de reserves een dividend betaalbaar te stellen van EUR 1,50 (2008: EUR 1,50) per (certificaat van) aandeel, naar keuze contant of in (certificaten van) aandelen. Het voorgestelde dividend maakt op dit moment deel uit van de ingehouden winsten. De Groep heeft geen preferente aandelen uitgegeven.

5.44.2 Agioreserve

De agioreserve kan worden beschouwd als gestort kapitaal.

5.44.3 Reserve omrekeningsverschillen

De reserve omrekeningsverschillen omvat alle koersverschillen die ontstaan door de omrekening van de jaarrekeningen van buitenlandse activiteiten, alsmede door de omrekening van verplichtingen waarmee de nettoinvestering van de Groep in een buitenlandse groepsmaatschappij is afgedekt.

5.44.4 Afdekkingsreserve

De afdekkingseserve bestaat uit het effectieve deel van de netto cumulatieve mutatie in de reële waarde van kasstroomafdekkings-instrumenten waarvan de onderliggende transactie nog niet is afgewikkeld.

5.44.5 Reserve voor eigen aandelen

De vennootschap heeft ten behoeve van haar optieplan (certificaten van) eigen aandelen ingekocht. Gedurende het boekjaar werden 550.000 (certificaten van) aandelen tegen een gemiddelde aandelenprijs van EUR 22,49 (2008: 1.581.000 (certificaten van) aandelen tegen een gemiddelde aandelenprijs van EUR 47,92) ingekocht. Er werden 800.920 (certificaten van) aandelen tegen een gemiddelde aandelenprijs van EUR 35,84 (2008: 654.020 (certificaten van) aandelen tegen EUR 42,13) verkocht in het kader van de optie-uitoefening. Per 31 december 2009 had de Groep 1.218.776 (certificaten van) aandelen ten behoeve van het optieplan (2008: 1.469.696 ) in bezit. Dat aantal was per einde 2009 1,5% (2008: 1,9%) van het totaal aantal geplaatste aandelen.

5.44.6 Ingehouden winsten

Na de verslagdatum zijn de volgende dividenden voorgesteld door de Directie. Hieraan zijn geen winstbelastingconsequenties verbonden.

(EUR x 1.000)	2009	2008
EUR 1,50 per in aanmerking komend (certificaat van een)
aandeel (2008: EUR 1,50)	116.331	112.707
	116.331	112.707

5.45 Winst per aandeel

De gewone winst per aandeel over 2009 bedroeg EUR 3,46 (2008: EUR 3,88); de winst per aandeel over 2009 na verwatering bedroeg EUR 3,42 (2008: EUR 3,73).

De calculatie van de gewone winst per aandeel per 31 december 2009 is gebaseerd op de winst zoals die aan aandeelhouders van de vennootschap toe te rekenen is, groot EUR 263.410 duizend (2008: EUR 283.412 duizend) en het gewogen aantal gemiddeld over 2009 uitstaande aandelen is 76.210 duizend (2008: 73.048 duizend) en wordt als volgt berekend:

5.45.1 Gewone winst per aandeel

Winst toe te rekenen aan aandeelhouders van de vennootschap

(EUR x 1.000)	2009	2008
Winst over het boekjaar	273.065	289.456
Minderheidsbelang	(9.655)	(6.044)
Winst toe te rekenen aan aandeelhouders van de vennootschap	263.410	283.412

Gewogen gemiddeld aantal gewone aandelen

(In duizenden aandelen)	2009	2008
Uitgegeven en volgestort per 1 januari	75.138	69.879
Effect van ingekochte eigen aandelen	(427)	(1.153)
Effect van uitgegeven aandelen als gevolg van uitgeoefende optierechten	227	291
Effect van uitgegeven aandelen als gevolg van keuzedividend	1.272	604
Effect van conversie converteerbare obligatielening	–	3.427
Gewogen gemiddeld aantal gewone aandelen per 31 december	76.210	73.048

5.45.2 Verwaterde winst per aandeel

De berekening van de winst per aandeel per 31 december 2009 na verwatering is gebaseerd op de verwaterde winst zoals dat aan aandeelhouders van de vennootschap toe te rekenen was, groot EUR 263.410 duizend (2008: EUR 284.601 duizend) en het gewogen aantal gemiddeld over 2009 uitstaande gewone aandelen, na verwatering van 77.002 duizend (2008: 76.401 duizend) en wordt als volgt berekend:

Winst toe te rekenen aan aandeelhouders van de vennootschap (na verwateringseffect)

(EUR x 1.000)	2009	2008
Winst toe te rekenen aan aandeelhouders van de vennootschap	263.410	283.412
Effect van rente op converteerbare obligaties na belastingen	–	1.189
Winst toe te rekenen aan aandeelhouders van de vennootschap
(na verwatering)	263.410	284.601
Gewogen gemiddeld aantal gewone aandelen (na verwateringseffect)
(In duizenden aandelen)	2009	2008
Gewogen gemiddeld aantal gewone aandelen per 31 december	76.210	73.048
Effect van conversie van uitstaande converteerbare obligatielening	–	1.731
Effect van uitstaande optierechten	792	1.622
Gewogen gemiddeld aantal gewone aandelen (na verwatering)

5.46 Leningen en overige financieringsverplichtingen

Deze toelichting bevat informatie over de contractuele bepalingen van de leningen en financieringsverplichtingen van de Groep welke tegen geamortiseerde kostprijs gewaardeerd worden. Voor meer informatie over het gelopen valuta- en renterisico zie toelichtingen 5.53 en 5.54.

Leningen en overige financieringsverplichtingen

(EUR x 1.000)	2009	2008
Bankleningen	343.889	290.000
Private Placement rentevastleningen in USD	82.376	84.718
Private Placement rentevastleningen in EUR	20.000	20.000
Hypothecaire leningen	6.234	7.260
Overige leningen en langlopende verplichtingen	14.666	19.891
Subtotaal	467.165	421.869
Af: gedeelte dat komend jaar afgelost dient te worden	25.826	26.485
	441.339	395.384

Condities en aflossingstermijnen

(EUR x 1.000)					2009		2008
	Valuta	Nominale interest	Jaar van afossing	Nominale waarde	Boek waarde	Nominale waarde	Boek waarde
		EURIBOR
Bankleningen	EUR		+180 bps 2010-2013	345.000	343.889	290.000	290.000
Private Placement:
44 miljoen USD bonds	USD	6,85%	2012	30.360	30.219	31.240	31.064
39 miljoen USD bonds	USD	6,95%	2014	26.910	26.769	27.690	27.533
37 miljoen USD bonds	USD	7,10%	2017	25.530	25.388	26.270	26.121
20 miljoen Eurobonds	EUR	6,45%	2012	20.000	20.000	20.000	20.000
Hypothecaire en overige leningen	Variabel		4,22% 2010-2012	20.900	20.900	27.151	27.151
				468.700	467.165	422.351	421.869

Ter zekerheidsstelling van hypothecaire leningen zijn grond en gebouwen met een boekwaarde van EUR 8 miljoen (2008: EUR 9 miljoen) bezwaard met hypotheek.

5.46.1 Kredietfaciliteiten

In 2005 is een doorlopende kredietfaciliteit afgesloten bij ABN AMRO Bank N.V. en Rabobank van EUR 200 miljoen voor vijf jaar. De rentevoet van de faciliteit was Euribor plus 30 basispunten. Per 3 november 2009 is deze faciliteit geheel afgewikkeld.

In 2008 is overeenstemming bereikt met Rabobank en ING groep N.V. Zij stellen ieder een faciliteit ter beschikking van EUR 100 miljoen. De faciliteiten zijn voor respectievelijk vijf en twee jaar. Per 3 november 2009 is de facilteit van ING Groep N.V. verlengd tot 1 april 2012. De Rabobank-faciliteit wordt in kwartaaltermijnen van EUR 5 miljoen terugbetaald.

Per 3 november 2009 zijn doorlopende kredietfaciliteiten afgesloten met ABN AMRO Bank N.V. (EUR 100 miljoen), Rabobank (EUR 100 miljoen) en BNP Paribas (EUR 50 miljoen). De faciliteiten hebben een looptijd tot 1 april 2012.

De gemiddelde rentevoet van de per 3 november 2009 nieuwe danwel verlengde faciliteiten is Euribor plus 180 basispunten.

In totaal was eind 2009 EUR 345 miljoen van de kredietfaciliteiten gebruikt.

5.46.2 Private Placement leningen

Begin mei 2002 zijn langetermijnleningen afgesloten met twintig Amerikaanse en twee Britse institutionele beleggers.

Op 8 mei 2007 is een Cross Currency Swap (valutatermijncontract ter afdekking van het valutarisico op de leningen in Amerikaanse Dollars) afgewikkeld. De cumulatieve koersverschillen per het moment van afwikkeling zijn opgenomen in het eigen vermogen (reserve omrekeningsverschillen) en worden gedurende de resterende looptijd van de leningen ten laste van het resultaat gebracht. Dit had in 2009 een resultaatseffect van EUR 1.034 duizend (2008: EUR 1.032 duizend).

Per verslagdatum worden de leningen omgerekend tegen de USD/EUR koers op verslagdatum. Het omrekeningsverschil ten opzichte van de oorspronkelijke koers respectievelijk de koers per laatste verslagdatum wordt in de reserve omrekeningsverschillen verantwoord. Over het verslagjaar bedragen de koersverschillen op de USD leningen EUR 2.400 duizend positief (2008: EUR 3.600 duizend negatief).

5.46.3 Voorwaarden leningovereenkomsten

Zowel de kredietfaciliteiten als de Private Placement leningen bevatten voorwaarden, welke als volgt kunnen worden samengevat:

• – Eigen vermogen > EUR 200 miljoen (voorwaarde geldt alleen voor Private Placement leningen)
• – EBITDA/Interest > 2,5
• – Debt/EBITDA < 3,0
• – Solvabiliteit > 30% (alleen van toepassing voor kredietfaciliteiten afgesloten op 3 november 2009)
• – Consolidated Financial Indebtedness of the Subsidiaries (voorwaarde geldt alleen voor Private Placement leningen) < 15% van geconsolideerd balanstotaal.

Op de twaalfmaandelijkse rolling forward meetmomenten in 2009 en 2008 is aan alle voorwaarden voldaan.

5.46.4 Hypothecaire leningen en overige schulden

De gemiddelde rentevoet van hypothecaire leningen en overige leningen en langlopende verplichtingen, die langer dan één jaar uitstaan, bedraagt 4,2% per jaar (2008: 4,2%).

5.46.5 Effecten van een 'change of control'

Een 'change of control' van Fugro N.V. kan resulteren in een voortijdige terugbetaling van de uitstaande bedragen van de kredietfaciliteit (5.46.1) en de Private Placement leningen (5.46.2).

5.47 Personeelsbeloningen

(EUR x 1.000)	2009	2008
Contante waarde van gedekte verplichtingen	244.362	190.269
Reële waarde van fondsbeleggingen	(179.643)	(143.757)
Opgenomen verplichting uit hoofde van toegezegde pensioenrechten	64.719	46.512
Verplichtingen overige langetermijnpersoneelsbeloningen	7.863	5.976
Totaal personeelsbeloningen	72.582	52.488

De Groep draagt bij aan een aantal regelingen (zowel toegezegd pensioenregelingen als toegezegde-bijdrageregelingen) die voorzien in pensioenuitkeringen aan werknemers wanneer die met pensioen gaan. Deze regelingen gelden voor werknemers in een aantal landen: Nederland, het Verenigd Koninkrijk, Noorwegen en de Verenigde Staten. Deze worden als volgt nader toegelicht:

• – In Nederland geldt een pensioenregeling op basis van middelloon. Deze regeling kwalificeert als een toegezegd pensioenregeling. In Nederland zijn de toegezegde regelingen volledig herverzekerd op basis van een garantiecontract. De regeling voorziet in (voorwaardelijke) indexatie van pensioentoezeggingen voor zover de opbrengsten uit beleggingen van de gesepareerde beleggingsdepots de actuarieel benodigde interest overstijgen.

• – In het Verenigd Koninkrijk heeft Fugro twee toegezegd pensioenregelingen waarin een gegarandeerd minimum pensioen dan wel een maximale eenmalige uitkering wordt toegezegd. In voorgaande jaren is de toetreding tot deze pensioenregelingen beëindigd voor nieuwe personeelsleden, maar de lopende verplichtingen jegens deelnemers (zowel voormalige als huidige werknemers) zijn nog van kracht. De activa van de pensioenregeling zijn ondergebracht in een separaat door Trustees beheerd fonds teneinde te kunnen voldoen aan de lange termijnpensioenverplichtingen aan voormalige en huidige werknemers. De Trustees zijn verplicht om de belangen van de deelnemers aan de pensioenregeling zo goed mogelijk te behartigen. De wijze van het benoemen van Trustees is vastgelegd in de Trust documentatie van de regeling.

• – In Noorwegen bestaat een toegezegd pensioenregeling die voorziet in een, in combinatie met het van de overheid te ontvangen staatspensioen, uitkering op 67-jarige leeftijd die gebonden is aan een maximumbedrag. De pensioenrechten zijn ondergebracht in een externe pensioenverzekering.

• – In de Verenigde Staten heeft de onderneming een 401K plan voor haar medewerkers. De inleg voor dit plan vindt plaats op basis van de overeengekomen regeling, rekeninghoudend met de voorschriften van de Amerikaanse belastingdienst, de IRS. Deze regeling kwalificeert als een toegezegde bijdragereling.

Verplichting uit hoofde van toegezegde pensioenrechten

De fondsbeleggingen bestaan uit:

(EUR x 1.000)	2009	2008
Aandelen	72.489	55.198
Staatsobligaties	84.909	74.985
Bedrijfsobligaties	8.500	–
Vastgoed	4.001	3.341
Liquiditeiten	9.744	10.233
	179.643	143.757

Mutaties ingedekte verplichtingen

(EUR x 1.000)	2009	2008
Toegezegde pensioenrechten per 1 januari	190.269	209.738
Betaalde uitkeringen	(2.854)	(1.492)
Aan het dienstjaar toegerekende kosten en rente (zie hierna)	17.826	16.517
Actuariële winsten en verliezen verantwoord in de
niet-gerealiseerde resultaten	29.096	(2.870)
Koersverschillen	10.025	(31.624)
Toegezegde pensioenrechten per 31 december	244.362	190.269

Mutaties in de fondsbeleggingen

(EUR x 1.000)	2009	2008
Reële waarde fondsbeleggingen per 1 januari	143.757	185.917
Betaalde premies	8.778	9.273
Betaalde uitkeringen	(2.854)	(1.492)
Verwacht rendement op fondsbeleggingen	8.703	10.872
Actuariële winsten en verliezen verantwoord in de
niet-gerealiseerde resultaten	14.603	(35.150)
Koersverschillen	6.656	(25.663)
Reële waarde fondsbeleggingen per 31 december	179.643	143.757

Kosten zoals opgenomen in de gerealiseerde resultaten

(EUR x 1.000)	2009	2008
Aan het dienstjaar toegerekende pensioenkosten	6.237	5.132
Rente op verplichtingen	11.589	11.385
	17.826	16.517
Verwacht rendement op fondsbeleggingen	(8.703)	(10.872)
	9.123	5.645

De kosten zijn in de gerealiseerde resultaten opgenomen onder:

(EUR x 1.000)	2009	2008
Personeelskosten	9.123	5.645
Werkelijke opbrengsten uit fondsbeleggingen
(EUR x 1.000)	2009	2008
Werkelijke opbrengsten uit fondsbeleggingen	23.306	(24.278)

In de niet-gerealiseerde resultaten verwerkte actuariële winsten en verliezen

(EUR x 1.000)	2009	2008
Cumulatief bedrag per 1 januari	(17.826)	16.721
In het boekjaar verwerkt	(14.493)	(32.279)
Koersverschillen	(1.595)	(2.268)
Cumulatief bedrag per 31 december	(33.914)	(17.826)

Actuariële veronderstellingen

Voornaamste actuariële veronderstellingen per verslagdatum (uitgedrukt in een bandbreedte van gewogen gemiddelden):

	2009	2008
Disconteringsvoet per 31 december	4,4 – 5,7%	4,3 – 6,3%
Verwacht rendement op fondsbeleggingen per 31 december	5,0 – 7,45%	5,0 – 7,3%
Toekomstige salarisstijgingen	2,0 – 4,25%	2,0 – 4,5%
Ontwikkeling medische kosten	n.v.t.	n.v.t.
Toekomstige pensioenstijgingen	2,0 – 4,0%	2,0 – 3,1%

De financiële effecten van werkelijke uitkomsten op de pensioenverplichtingen en fondsbeleggingen ten opzichte van de actuariële veronderstellingen zijn verwerkt in de actuariële winsten en verliezen.

Veronderstellingen ten aanzien van toekomstige sterftecijfers zijn gebaseerd op gepubliceerde statistische gegevens en sterftetabellen:

Nederland: Sterftetabel 2005-2050. Voor mannen en vrouwen is een leeftijdcorrectie van (– 1 : –1) toegepast.

Verenigd Koninkrijk: PxA geïndexeerd +2, op geboortejaar met lange samenhangende verbeteringen. Noorwegen: K2005

Op de berekening van de verplichting uit hoofde van toegezegde pensioenrechten zijn de hierboven beschreven veronderstellingen ten aanzien van toekomstige sterftecijfers van invloed. Naarmate de actuariële schattingen van sterftecijfers steeds verder worden verfijnd, wordt een toename in het komende boekjaar van de hierboven genoemde levensverwachtingen met één jaar redelijkerwijs mogelijk. Als gevolg van die mutatie zou de verplichting uit hoofde van personeelsbeloningen met EUR 4,8 miljoen stijgen.

Het totale verwachte langetermijnrendement op de beleggingen bedraagt 6%. Dit percentage is per pensioenregeling bepaald en niet op de som der rendementen van afzonderlijke beleggingscategorieën binnen een bepaalde pensioenregeling. Het verwachte rendement is uitsluitend gebaseerd op niet-gecorrigeerde historische rendementen.

Historische informatie

(EUR x 1.000)	2009	2008	2007	2006	2005
Contante waarde van de verplichtingen uit hoofde van
toegezegde pensioenrechten	244.362	190.269	209.738	216.474	208.115
Reële waarde van de fondsbeleggingen	179.643	143.757	185.917	183.207	165.618
Tekort van de regeling	(64.719)	(46.512)	(23.821)	(33.267)	(42.497)
Ervaringsaanpassingen ontstaan op verplichtingen
van de regeling	1.269	(1.982)	(14.204)	1.932	2.996
Ervaringsaanpassingen ontstaan op fondsbeleggingen	14.603	(35.150)	(4.358)	(813)	10.248

De Groep voorziet een bijdrage van EUR 8,8 miljoen aan de toegezegd-pensioenregelingen in 2010 (verwachting 2009 was EUR 9,2 miljoen).

5.48 Voorzieningen

(EUR x 1.000)			2009			2008
	Reorgani satie	Proce dures	Totaal	Reorgani satie	Proce dures	Totaal
Balans per 1 januari	137	13.018	13.155	373	15.905	16.278
Dotaties gedurende het jaar	–	* 1.050	1.050	–	* 4.818	4.818
Onttrekkingen gedurende het jaar	(101)	(461)	(562)	(236)	–	(236)
Vrijval gedurende het jaar	–	(7.403)	(7.403)	–	(7.705)	(7.705)
Balans per 31 december	36	6.204	6.240	137	13.018	13.155
Langlopend	36	6.204	6.240	137	13.018	13.155

* Inclusief oprenting.

Procedures

De Groep is betrokken bij een aantal procedures in diverse delen van de wereld, waaronder de Verenigde Staten van Amerika. Deze procedures vloeien voort uit de normale bedrijfsactiviteiten en Fugro treedt op als eisende of aangesproken partij. De Directie ziet erop toe dat de belangen van de onderneming naar beste kunnen worden verdedigd. Fugro heeft adequate voorzieningen voor deze claims opgenomen indien er een redelijke verwachting is dat een betaling noodzakelijk zou kunnen zijn en wanneer een redelijke schatting van het bedrag te maken is. Deze schattingen worden periodiek geëvalueerd en indien nodig aangepast. Gezien de verwachte doorlooptijd van de (juridische) procedures van de zaken waarvoor een voorziening is getroffen, verwacht Fugro niet dat de afwikkeling binnen een jaar geëffectueerd zal zijn. De verwachte uitkomst is contant gemaakt tegen een rentevoet van 4,5% en is gebaseerd op de beste inschatting van het management. De definitieve uitkomst kan van deze inschattingen afwijken en zal in dat geval leiden tot aanpassingen van deze voorzieningen. In 2009 heeft de Groep een aantal procedures afgewikkeld zonder dat dit tot kosten heeft geleid. Derhalve is een deel van de voorziening voor procedures vrijgevallen.

5.49 Schulden aan leveranciers en overige kortlopende verplichtingen

(EUR x 1.000)	2009	2008
Schulden aan leveranciers	74.249	98.322
Vooruitgefactureerde termijnen op onderhanden werken	32.527	16.276
Reële waarde financiële instrumenten valutatermijncontracten	–	1.482
Overige niet-handelsschulden en overlopende verplichtingen	243.267	279.440
Balans per 31 december	350.043	395.520

5.50 Financieel risicobeheer

5.50.1 Overzicht

Het risicomanagement van de onderneming omvat beheersing van de bedrijfsactiviteiten op de lange termijn en voor zo ver mogelijk mitigeren van de hiermee samenhangende bedrijfsrisico's. Afhankelijk van de aard en relatieve betekenis van de risico's die samenhangen met de wereldwijde diversiteit van de Groep in afzetmarkten, opdrachtgevers en regio's en haar brede productportefeuille zijn de risico's waar mogelijk gekwantificeerd.

De groep is bij het gebruik van financiële instrumenten blootgesteld aan de volgende risico's:

• kredietrisico
• – liquiditeitsrisico
• – marktrisico

In dit onderdeel van de toelichting wordt informatie gegeven over de blootstelling van de Groep aan elk van de hierboven genoemde risico's, de doelstellingen, grondslagen en processen voor het beheren en meten van deze risico's en het kapitaalbeheer van de Groep.

De Directie heeft de eindverantwoordelijkheid voor de inrichting van en het toezicht op het risicobeheerkader van de Groep.

Het risicobeleid van de Groep heeft als doel de risico's waarmee de Groep zich geconfronteerd ziet in kaart te brengen en te analyseren, passende risicolimieten en -controles te bepalen en de risico's en naleving van de limieten te bewaken. Beleid en systemen voor risicobeheer worden regelmatig geëvalueerd en waar nodig aangepast aan veranderingen in marktomstandigheden en de activiteiten van de Groep. De Groep wil behalve door opleiding en scholing aan de hand van beheersnormen en -procedures een gedisciplineerd en constructief klimaat ontwikkelen waarin alle werknemers hun rol en verplichtingen begrijpen.

De auditcommissie van de Groep ziet toe op de bewaking door het management van de naleving van het risicobeheerbeleid en de procedures van de Groep. De auditcommissie houdt zich daarnaast bezig met de toereikendheid van het risicobeheerkader in samenhang met de risico's waarmee de Groep te maken heeft. De auditcommissie van de Groep wordt in haar toezichtfunctie bijgestaan door de interne auditfunctie. Er vinden zowel regelmatige als incidentele evaluaties plaats van controles en procedures voor risicobeheer, waarvan de bevindingen worden gerapporteerd aan de Directie en de Directieraad. Een samenvatting van de belangrijkste bevindingen wordt gerapporteerd aan de auditcommissie.

5.50.2 Kredietrisico

Kredietrisico is het risico van financieel verlies voor de Groep indien een afnemer of tegenpartij van een financieel instrument de aangegane contractuele verplichtingen niet nakomt. Kredietrisico's vloeien vooral voort uit vorderingen op opdrachtgevers.

Handelsvorderingen en overige vorderingen

De blootstelling aan kredietrisico van de Groep wordt hoofdzakelijk bepaald door de individuele kenmerken van de afzonderlijke afnemers en het land van vestiging van de afnemers. Doordat de Groep een groot deel van haar activiteiten uitvoert voor de olie- en gasindustrie zijn handelsvorderingen en overige vorderingen voor een belangrijk deel aan deze branches gerelateerd.

Een deel van de verkopen van de Groep worden toegekend op basis van langetermijn-'preferred supplier' overeenkomsten. Gedurende het jaar voert de onderneming veelal meerdere projecten uit voor dezelfde opdrachtgever. Deze projecten voor één en dezelfde opdrachtgever zijn echter niet groter dan 4% van de totale jaarlijkse omzet. Het grote aantal afnemers en de korte doorlooptijd van de projecten mitigeren het kredietrisico van de onderneming doordat de individuele vorderingen op dezelfde afnemer beperkt zijn.

Nieuwe opdrachtgevers worden afzonderlijk op kredietwaardigheid beoordeeld voordat betalings- en leveringsvoorwaarden worden aangeboden. De beoordeling omvat, indien beschikbaar, externe kredietbeoordelingen en soms bankreferenties. Opdrachtgevers die niet voldoen aan de kredietwaardigheidsnormen van de Groep kunnen alleen zaken doen met de Groep op basis van vooruitbetaling of moeten een bankgarantie overleggen.

Met het overgrote deel van de afnemers van de Groep wordt al meerdere jaren zaken gedaan en in het verleden is er slechts in incidentele gevallen sprake geweest van verliezen. Echter als gevolg van de verwachte negatieve effecten van de huidige wereldwijde economische crisis is het kredietrisico aanzienlijk toegenomen. Afnemers met bekende negatieve kredietkenmerken worden door de groepscontrollers individueel gemonitord. Bevindingen worden tweewekelijks gerapporteerd aan de Directie. Indien afnemers niet tijdig betalen evalueert de Groep de kredietbeoordeling en worden eventueel striktere incasssomaatregelen ingezet. De Groep publiceert intern een lijst met afnemers welke extra aandacht vragen voor het sluiten van een contract.

De Directie evalueert de effecten van de crisis op de openstaande handelsvorderingen. Lokaal management is verzocht additionele voorzorgsmaatregelen te nemen in het werken met door de crisis beïnvloede opdrachtgevers.

De Groep vormt een voorziening voor bijzondere waardeverminderingen ter grootte van de geschatte verliezen uit handelsvorderingen en overige vorderingen. De belangrijkste onderdelen van deze voorziening zijn een specifieke verliesvoorziening voor afzonderlijke belangrijke posities voor opdrachtgevers en landen en een collectieve verliesvoorziening voor groepen vergelijkbare activa in verband met verliezen die zijn geleden maar nog niet geïdentificeerd. De collectieve verliesvoorziening wordt bepaald op basis van historische betalingsgegevens.

Garanties

In principe verstrekt de vennootschap geen garanties vanuit de moedermaatschappij aan haar dochterondernemingen tenzij hiervoor een belangrijke commerciële reden bestaat. De vennootschap heeft voor een aantal dochterondernemingen een verklaring van hoofdelijke aansprakelijkheid gedeponeerd bij het Handelsregister waar de desbetreffende dochteronderneming haar zetel heeft. Op de bij het Handelsregister ter inzage gedeponeerde lijst met kapitaalbelangen is aangegeven voor welke dochterondernemingen Fugro N.V. een verklaring van hoofdelijke aansprakelijkheid heeft afgegeven. Per 31 december 2009 en 31 december 2008 stonden geen belangrijke garanties uit.

5.50.3 Liquiditeitsrisico

Het liquiditeitsrisico is het risico dat de Groep niet op het vereiste moment aan haar financiële verplichtingen kan voldoen. De uitgangspunten van het liquiditeitsrisicobeheer zijn dat er voor zover mogelijk voldoende liquiditeiten worden aangehouden om te kunnen voldoen aan de huidige en toekomstige financiële verplichtingen, in normale en moeilijke omstandigheden, en zonder dat daarbij onaanvaardbare verliezen worden gelopen of de reputatie van de Groep in gevaar komt.

De Groep monitort kasstromen op regelmatige basis. Geconsolideerde kasstroominformatie met daarbij een zesmaandsprojectie van de kasstromen wordt maandelijks aan de Directieraad gerapporteerd. Deze rapportage waarborgt dat de Groep voldoende liquiditeiten ter beschikking heeft (inclusief beschikbare kredietfaciliteiten) om operationele uitgaven voor het komende halfjaar en financiële verplichtingen uit niet in de balans opgenomen leaseverplichtingen en investeringen in schepen te doen. In deze kasstromen is geen rekening gehouden met het eventuele effect van extreme omstandigheden die redelijkerwijs niet kunnen worden voorspeld, zoals natuurrampen en op dit moment niet te voorziene mogelijke verdere negatieve gevolgen van de huidige wereldwijde economische crisis. De Groep beschikt over de volgende kredietruimte:

• – Een doorlopende kredietfaciliteit afgesloten bij ABN AMRO Bank N.V., ING Groep N.V. en Rabobank van ieder EUR 100 miljoen tot 1 april 2012. De gemiddelde rentevoet van de faciliteiten is momenteel Euribor plus 180 basispunten. De bestaande faciliteit is eind 2009 (EUR 275 miljoen) en eind 2008 (EUR 275 miljoen) bijna volledig gebruikt.
• • Een doorlopende kredietfaciliteit afgesloten bij BNP Paribas van EUR 50 miljoen tot 1 april 2012. De rentevoet van de faciliteit is momenteel Euribor plus 185 basispunten. De bestaande faciliteit is eind 2009 niet gebruikt.
• – Doorlopende kredietfaciliteit bij Rabobank per 31 december 2009 van EUR 100 miljoen aflopend in mei 2013. De Rabobank-faciliteit is eind 2009 volledig gebruikt. De facilteit wordt in gelijke kwartaalbedragen afgelost.
• – Kredietfaciliteiten zonder onderpand in diverse valuta voor in totaal ongeveer EUR 425 miljoen waarvan per 31 december 2009 EUR 62,3 miljoen is gebruikt (2008: totaal ongeveer EUR 300 miljoen waarvan EUR 123,5 miljoen is gebruikt).

5.50.4 Marktrisico

Marktrisico betreft het risico dat de inkomsten van de Groep of de waarde van de beleggingen in financiële instrumenten worden beïnvloed door veranderingen in marktprijzen, zoals valutakoersen en rentetarieven. Het beheer van het marktrisico heeft tot doel de marktrisicopositie binnen aanvaardbare grenzen te houden bij een optimaal rendement.

Valutarisico

De bedrijfsvoering van de Groep stelt de operationele activiteiten en de gerapporteerde financiële resultaten en kasstromen bloot aan risico's als gevolg van wijzigende valutakoersen. De bedrijfsvoering van de Groep wordt geconfronteerd met valutakoersverschillen indien omzet in een andere valuta wordt ontvangen dan de valuta waarin kosten worden gemaakt die samenhangen met de betreffende omzet. Voor zover saldering van omzet en kosten in dezelfde buitenlandse valuta mogelijk is zal het saldo worden beïnvloed door wijzigingen in de koers van de buitenlandse valuta ten opzichte van de euro. Dit risico betreft voornamelijk het deel van de Groep dat een deel van zijn omzet ontvangt in buitenlandse valuta en waarvan de kosten voornamelijk in euro luiden.

Inkomende en uitgaande kasstromen van de operationele segmenten worden gesaldeerd voor zover zij dezelfde buitenlandse valuta betreffen. Dit betekent dat omzet in bepaalde buitenlandse valuta wordt gesaldeerd met kosten in dezelfde buitenlandse valuta, ook wanneer deze omzet wordt gegenereerd uit een andere transactie dan waar de kosten betrekking op hebben. Als gevolg hiervan beperkt het valutarisico zich tot omzet en kosten die niet met elkaar kunnen worden gesaldeerd.

Om het effect van valutakoersschommelingen te mitigeren evalueert de Groep continu haar valutakoerspositie. Indien hiertoe aanleiding is zal een deel van deze risico's worden afgedekt met afgeleide financiële instrumenten. Valutatermijncontracten vormen hierbij de belangrijkste afgeleide instrumenten die toegepast worden.

Door het omvangrijke investeringsprogramma in schepen en het feit dat het merendeel van de investeringen in US dollar luidt, kan de positieve kasstroom uit de operationele activiteiten momenteel voor een belangrijk deel worden gesaldeerd met deze investeringen. Hierdoor maakt de Groep momenteel geen gebruik van afgeleide financiële instrumenten.

De rente op financieringsverplichtingen luidt in valuta die overeenkomen met de kasstromen van de onderliggende activiteiten van de Groep, met name euro's en US dollar. Dit levert overwegend een economische afdekking op en hiervoor worden dan ook geen derivaten afgesloten.

De investering van de Groep in de dochterondernemingen in de Verenigde Staten van Amerika is deels afgedekt middels de US dollar Private placement leningen. Deze leningen verminderen het valutarisico dat met de nettoactiva van de dochterondernemingen samenhangt.

De afdekking is volledig effectief. Alle koersverschillen in verband met de afdekking zijn daarom in de nietgerealiseerde resultaten verantwoord.

Renterisico

De verplichtingen van de Groep kennen zowel variabele als vaste rentevoeten. Het doel van de Groep is om het effect van rentewijzigingen op het resultaat te beperken door langetermijninvesteringen zo veel mogelijk af te dekken met langetermijn-(vastrentende) financiering. Teneinde belangrijke (korte termijn)renterisico's te mitigeren, evalueert de Groep continu het gebruik van renteswaps.

5.50.5 Kapitaalbeheer

Het beleid van de Directie is gericht op de handhaving van een sterke vermogenspositie waarmee het vertrouwen van beleggers, crediteuren en de markten kan worden behouden en de toekomstige ontwikkeling van de bedrijfsactiviteiten kan worden zekergesteld; de Directie beheert alleen het eigen vermogen als kapitaalsvorm. De Directie volgt de geografische spreiding van de aandeelhouders. De Directie streeft naar een dividendratio van 35 tot 55% van het nettoresultaat. De Directie streeft bovendien naar het behouden van gezonde balansverhoudingen met een solvabiliteitsdoelstelling tussen de 30 en 35%.

De Directie streeft naar een evenwicht tussen een hoger rendement dat mogelijk zou zijn met een hoger niveau aan vreemd vermogen enerzijds en de voordelen en zekerheid van een solide vermogenspositie anderzijds. Het doel van Fugro N.V. is een gezond aandeelhoudersrendement te realiseren; in 2009 bedroeg het rendement op eigen vermogen 24,9% (2008: 35,9%). Ter vergelijking bedraagt de gewogen gemiddelde rentelast op rentedragende leningen 3,7% (2008: 4,1%).

Fugro N.V. koopt van tijd tot tijd eigen certificaten van aandelen in op de markt. Deze certificaten van aandelen zijn bedoeld ter dekking van door Fugro N.V. toegekende optierechten. Aankoop- en verkoopbeslissingen worden per specifieke transactie genomen door de Directie; Fugro N.V. beschikt niet over een vastomlijnde regeling voor de inkoop van eigen certificaten van aandelen.

Er zijn het afgelopen jaar geen wijzigingen aangebracht in de kapitaalbeheerbenadering van Fugro N.V.

De Groep is onderworpen aan de van buitenaf opgelegde kapitaalvereisten uit hoofde van de voorwaarden van de leningovereenkomsten zoals toegelicht in toelichting 5.46.3. Per 31 december 2009 en 31 december 2008 heeft de Groep voldaan aan alle van buitenaf opgelegde kapitaalvereisten.

5.51 Kredietrisico

Blootstelling aan kredietrisico

(EUR x 1.000)		Boekwaarde
	2009	2008
Overige beleggingen in eigen vermogensinstrumenten	1.095	1.109
Voor verkoop beschikbare financiële activa	2.653	330
Langlopende leningen	13.177	–
Overige langlopende vorderingen	1.487	1.514
Nog niet gefactureerde omzet op gereed werk	154.426	132.383
Handelsvorderingen	328.403	421.759
Overige kortlopende vorderingen	86.924	63.871
Vorderingen op investeringen verwerkt volgens de 'equity'-methode	–	136
Liquide middelen	107.795	113.286
	695.960	734.388

Het maximale kredietrisico op de verslagdatum is gelijk aan de boekwaarde van elke hierboven beschreven categorie financiële activa. De Groep houdt onderpand als zekerheid op de langlopende leningen.

Het maximale kredietrisico op handelsvorderingen en nog niet gefactureerde omzet op gereed werk bedroeg op de verslagdatum per geografische regio:

(EUR x 1.000)		Boekwaarde
	2009	2008
Nederland	44.512	47.686
Europa overig	211.655	230.241
Afrika	16.408	23.160
Midden-Oosten	55.763	68.438
Azië	45.634	43.024
Australië	33.956	47.783
Noord- , Midden- en Zuid-Amerika	74.901	93.946
	482.829	554.278

Het maximale kredietrisico op handelsvorderingen en nog niet gefactureerde omzet op gereed werk bedroeg op de verslagdatum per categorie opdrachtgever:

(EUR x 1.000)		Boekwaarde
	2009	2008
Olie- en gas	340.392	397.632
Infrastructuur	99.217	90.517
Mijnbouw	14.480	18.570
Overig	28.740	47.559
	482.829	554.278

Bijzondere waardeverminderingsverliezen

De ouderdomsopbouw van de handelsvorderingen en nog niet gefactureerde omzet op gereed werk op de verslagdatum was als volgt:

• – Per 31 december 2009 geldt voor een bedrag van EUR 482.829 (2008: EUR 554.278) aan handelsvorderingen en nog niet gefactureerde omzet op gereed werk dat deze nog niet vervallen zijn en er tevens geen bijzondere waardevermindering heeft plaatsgehad.
• – Per 31 december 2009 geldt voor een bedrag van EUR 110.954 (2008: EUR 147.570) aan handelsvorderingen dat deze vervallen zijn maar er geen bijzondere waardevermindering heeft plaatsgehad. Dit betreft een aantal onafhankelijke opdrachtgevers van welke geen recent historisch negatief betalingsgedrag bestaat. De gemiddelde krediettermijn van deze handelsvorderingen is 30 dagen.
• – Per 31 december 2009 geldt voor een bedrag van EUR 46.921 (2008: EUR 56.709) aan handelsvorderingen en nog niet gefactureerde omzet op gereed werk dat er ten aanzien van deze vorderingen een bijzondere waardevermindering heeft plaatsgehad, en dat deze zijn voorzien.

De handelsvorderingen ten aanzien van welke een bijzondere waardevermindering heeft plaatsgehad betreffen hoofdzakelijk opdrachtgevers die zich onverwacht in moeilijke economische omstandigheden bevinden. Het is beoordeeld dat een gedeelte van de vorderingen naar verwachting kan worden ontvangen. De ouderdomsopbouw van deze handelsvorderingen en nog niet gefactureerde omzet op gereed werk is als volgt:

(EUR x 1.000)		2009		2008
	Bruto	Waarde verminde ring	Bruto	Waarde verminde ring
0 tot en met 30 dagen	376.875	5.000	411.708	5.000
31 tot en met 60 dagen	62.566	1.546	90.863	3.287
61 tot en met 90 dagen	25.862	6.543	46.222	7.892
Meer dan 90 dagen	56.609	31.376	55.041	35.107
Garantietermijnen en bijzondere posten	7.838	2.456	7.153	5.423
	529.750	46.921	610.987	56.709

Mutaties in de voorziening voor bijzondere waardeverminderingen met betrekking tot handelsvorderingen en nog niet gefactureerde omzet op gereed werk gedurende het jaar waren als volgt:

(EUR x 1.000)	2009	2008
Balans per 1 januari	56.709	31.610
Verantwoorde bijzondere waardeverminderingen	2.344	31.337
Teruggenomen waardeverminderingen	(11.072)	(3.577)
Afgeschreven handelsvorderingen	(1.353)	(1.168)
Verkregen in overnames	–	79
Koersverschillen	293	(1.572)
Balans per 31 december	46.921	56.709

De voorziening met betrekking tot handelsvorderingen en nog niet gefactureerde omzet op gereed werk wordt gebruikt om bijzondere waardeverminderingsverliezen te boeken tenzij de Groep er zeker van is dat het onmogelijk is het verschuldigde bedrag terug te krijgen; in dat laatste geval wordt het bedrag aangemerkt als oninbaar en direct afgeboekt ten laste van de betreffende voorziening.

Er heeft geen bijzondere waardevermindering plaatsgevonden op financiële activa anders dan handelsvorderingen en nog niet gefactureerde omzet op gereed werk. Het kredietrisico op overige vorderingen en liquide middelen wordt door de Groep in het algemeen als beperkt ingeschat. Liquide middelen worden aangehouden bij bekende bancaire instellingen met uitsluitend goede kredietwaarderingen.

In 2008 is een voorziening voor bijzondere waardeverminderingen met betrekking tot handelsvorderingen en nog niet gefactureerde omzet op gereed werk van EUR 20 miljoen opgenomen. In 2009 is ongeveer EUR 2 miljoen van deze voorziening gebruikt.

5.52 Liquiditeitsrisico

Hieronder volgen de contractuele kasstromen (exclusief rentebetalingen) van de financiële verplichtingen:

(EUR x 1.000)							2009
	Boek waarde	Contrac tuele kas stromen	6 maan den of minder	6 – 12 maanden	1 – 2 jaar	2 – 5 jaar	Meer dan 5 jaar
Bankleningen	343.889	345.000	10.000	10.000	39.630	284.259	–
Private Placement leningen:
44 miljoen USD bonds	30.219	30.360	–	–	–	30.219	–
39 miljoen USD bonds	26.769	26.910	–	–	–	26.769	–
37 miljoen USD bonds	25.388	25.530	–	–	–	–	25.388
20 miljoen Eurobonds	20.000	20.000	–	–	–	20.000	–
Hypothecaire en overige leningen en
langlopende verplichtingen	20.900	20.900	2.484	3.342	7.646	7.428	–
Schulden aan leveranciers en overige
kortlopende verplichtingen	350.043	350.043	350.043	–	–	–	–
Rekening-courantkredieten banken	167.556	167.556	167.556	–	–	–	–
	984.764	986.299	530.083	13.342	47.276	368.675	25.388

Verwacht wordt niet dat de in de looptijdenanalyse opgenomen kasstromen significant eerder zullen optreden of tegen significant andere bedragen.

(EUR x 1.000) 2008

	Boek waarde	Contrac tuele kas stromen	6 maan den of minder	6 – 12 maanden	1 – 2 jaar	2 – 5 jaar	Meer dan 5 jaar
Bankleningen	290.000	290.000	10.000	10.000	240.000	30.000	–
Private Placement:
44 miljoen USD bonds	31.064	31.240	–	–	–	31.064	–
39 miljoen USD bonds	27.533	27.690	–	–	–	–	27.533
37 miljoen USD bonds	26.121	26.270	–	–	–	–	26.121
20 miljoen Eurobonds	20.000	20.000	–	–	–	20.000	–
Hypothecaire en overige leningen en
langlopende verplichtingen	27.151	27.151	–	6.485	14.858	5.808	–
Schulden aan leveranciers en overige
kortlopende verplichtingen	395.520	395.520	395.520	–	–	–	–
Rekening-courantkredieten banken	194.580	194.580	194.580	–	–	–	–
	1.011.969	1.012.451	600.100	16.485	254.858	86.872	53.654

5.53 Valutarisico

De belangrijkste wisselkoersen gedurende het verslagjaar luidden als volgt:

(In EUR)	Gemiddel de koers	Mid-spot rate op verslag datum
USD	0,72	0,69
GBP	1,13	1,13
NOK	0,115	0,121
CHF	0,66	0,67

Gevoeligheidsanalyse

Een toename met 10 procent van de euro ten opzichte van de volgende valuta per jaareinde zou het vermogen en het resultaat met de hieronder vermelde bedragen hebben verhoogd (verlaagd). Aangenomen wordt dat alle andere variabelen, met name de rentetarieven, constant blijven. De analyse is op basis van dezelfde aannames uitgevoerd voor 2008.

	Eigen	Winst
Effect in duizenden euro's	vermogen	(verlies)
Ultimo 2009
USD	(6.030)	(9.850)
GBP	(12.877)	(3.161)
NOK	(14.877)	(1.244)
CHF	(34.073)	(4.520)
Ultimo 2008
USD	(8.532)	(8.386)
GBP	(26.013)	(4.130)
NOK	(15.811)	(8.784)
CHF	(32.126)	(3.389)

Een verzwakking met 10 procent van de euro ten opzichte van de hierboven vermelde valuta per jaareinde zou een vergelijkbaar maar tegengesteld effect hebben gehad op voor het hierbovenvermelde bedrag, aangenomen dat alle andere variabelen constant blijven.

5.54 Renterisico

Op de verslagdatum zag het renteprofiel van de rentedragende financiële instrumenten van de Groep er als volgt uit:

(EUR x 1.000)		Boekwaarde
	2009	2008
Instrumenten met een vaste rente
Financiële activa	13.177	–
Financiële verplichtingen	(123.276)	(131.869)
Instrumenten met een variabele rente
Financiële verplichtingen	(403.650)	(371.294)
	(513.749)	(503.163)

Reële waarde-gevoeligheidsanalyse voor instrumenten met een vaste rente

Financiële activa en verplichtingen met een vaste rente worden door de Groep niet tegen reële waarde opgenomen met verwerking van waardeveranderingen in de gerealiseerde resultaten. Bovendien merkt de Groep derivaten (renteswaps) niet aan als afdekkingsinstrumenten als onderdeel van een hedge accountingmodel op basis van de reële waarde met verwerking van waardeveranderingen in de gerealiseerde resultaten. Om die reden heeft een wijziging in de rente op de verslagdatum geen invloed op het resultaat.

Op 31 december 2009 wordt geschat dat een algemene stijging van 100 basispunten in de rente zou resulteren in een daling van het resultaat voor belasting van de groep met ongeveer EUR 4,0 miljoen (2008: EUR 3,7 miljoen).

Kasstromen-gevoeligheidsanalyse voor instrumenten met een variabele rente

Door een wijziging van 100 basispunten in de rente per de verslagdatum zouden het eigen vermogen en het resultaat met de hieronder vermelde bedragen zijn af- of toegenomen, aangenomen wordt dat alle andere variabelen constant blijven. De analyse is op basis van dezelfde aannames uitgevoerd voor 2008.

(EUR x 1.000)	Resultaat		Eigen vermogen
	100 bp toename	100 bp afname	100 bp toename	100 bp afname
Ultimo 2009
Instrumenten met een variabele rente	(4.037)	4.037	–	–
Gevoeligheid kasstromen (netto)	(4.037)	4.037	–	–
Ultimo 2008
Instrumenten met een variabele rente	(3.713)	3.713	–	–
Gevoeligheid kasstromen (netto)	(3.713)	3.713	–	–

5.55 R e ë l e wa a r d e

De in de balans opgenomen reële waarde en boekwaarde van financiële activa en verplichtingen luiden als volgt:

(EUR x 1.000)		2009		2008
	Boek waarde	Reële waarde	Boek waarde	Reële waarde
Financiële activa gewaardeerd tegen reële waarde door
de gerealiseerde resultaten
Financiële activa gewaardeerd tegen reële waarde door
de gerealiseerde resultaten	5.129	5.129	–	–
Leningen en vorderingen
Handelsvorderingen, nog niet gefactureerde omzet
op gereed werk en overige vorderingen	572.010	572.010	619.369	619.369
Liquide middelen	107.795	107.795	113.286	113.286
Langlopende leningen	13.177	13.177	–	–
Overige langlopende vorderingen	1.487	1.487	1.514	1.514
Voor verkoop beschikbare financiële activa
Overige beleggingen in eigenvermogensinstrumenten*	1.095	1.095	1.109	1.109
Voor verkoop beschikbare financiële activa	2.653	2.653	330	330
Financiële verplichtingen gewaardeerd tegen geamortiseerde kosten
Bankleningen	(343.889)	(343.889)	(290.000)	(290.000)
Hypothecaire leningen en overige leningen	(20.900)	(20.900)	(27.151)	(27.151)
Private Placement leningen in USD	(82.376)	(83.212)	(84.718)	(107.565)
Private Placement leningen in EUR	(20.000)	(19.817)	(20.000)	(22.700)
Rekening-courantkredieten banken	(167.556)	(167.556)	(194.580)	(194.580)
Schulden aan leveranciers en overige kortlopende verplichtingen	(350.043)	(350.043)	(395.520)	(395.520)
Totaal	(281.418)	(282.071)	(276.361)	(301.908)
Niet-verantwoorde opbrengsten/(verliezen)		(653)		(25.547)

* De overige beleggingen in eigen vermogensinstrumenten kennen geen marktnotering in een actieve markt. De reële waarde kan daarom niet betrouwbaar ingeschat worden door de Groep.

Rentepercentage zoals gebruikt voor bepaling van reële waarde

De Groep gebruikt het rendement op verslagdatum van overheidsobligaties waarvan de looptijd de termijn van het financiële instrument benadert om haar financiële instrumenten contant te maken. De gebruikte rentepercentages zijn:

Derivaten	2009	2008
Leningen en overige financieringsverplichtingen	2,0 – 7,1%	2,0 – 7,1%
Lease contracten	n.v.t.	n.v.t.
Vorderingen	n.v.t.	n.v.t.

Hiërarchie reële waarde

In de onderstaande tabel wordt een overzicht gegeven van tegen reële waarde opgenomen financiële instrumenten naar waarderingsmethode. De diverse niveaus zijn als volgt gedefinieerd:

• – Niveau 1: genoteerde marktprijzen (niet gecorrigeerd) in actieve markten voor identieke activa of verplichtingen;
• – Niveau 2: input die geen onder niveau 1 vallende genoteerde marktprijs betreft en die waarneembaar is voor het actief of de verplichting, hetzij rechtstreeks (in de vorm van een prijs) hetzij indirect (dat wil zeggen, afgeleid van een prijs);
• – Niveau 3: input voor het actief dat of de verplichting die niet op waarneembare marktgegevens is gebaseerd (niet-waarneembare input).

31 december 2009	Niveau 1 EUR 1.000	Niveau 2 EUR 1.000	Niveau 3 EUR 1.000	Totaal EUR 1.000
Voor verkoop beschikbare financiële activa	2.653	–	–	2.653
Financiële activa gewaardeerd tegen reële waarde door de gerealiseerde
resultaten	–	5.129	–	5.129
Totaal	2.653	5.129	–	7.782
	Niveau 1 EUR	Niveau 2 EUR	Niveau 3 EUR	Totaal EUR
31 december 2008	1 .000	1.000	1.000	1.000
Voor verkoop beschikbare financiële activa	330	–	–	330
Afgeleide financiële verplichtingen	1.482	–	–	1.482

Er heeft in 2009 geen overdracht plaatsgevonden van niveau 2 naar niveau 1 (2008: geen overdracht in beide richtingen).

5.56 Niet in de balans opgenomen verplichtingen

5.56.1 Operationele lease als lessee

Niet-opzegbare operationele lease-overeenkomsten dienen als volgt betaald te worden:

(EUR x 1.000)	2009	2008
Minder dan een jaar	128.959	112.443
Tussen één en vijf jaren	256.356	276.237
Meer dan vijf jaren	77.463	61.402
	462.778	450.082

De Groep huurt een aantal kantoor-, opslag- en laboratoriumfaciliteiten en schepen in de vorm van een operationele lease. De contractduur loopt uiteen van drie tot tien jaren waarbij in principe de mogelijkheid bestaat de lease te vernieuwen na afloop van die periode. De leasetermijnen worden jaarlijks aangepast om de marktcondities weer te geven. Geen van deze leaseconstructies bevat voorwaardelijke huursommen. De Groep treedt in principe niet op als verhuurder.

5.56.2 Aangegane verplichtingen tot investeringen in materiële vaste activa

Ultimo 2009 heeft de Groep contractuele verplichtingen voor de aanschaf van materiële vaste activa ten bedrage van EUR 289,1 miljoen (2008: EUR 402,6 miljoen).

5.56.3 Voorwaardelijke verplichtingen

Enkele groepsmaatschappijen zijn, in het kader van de normale bedrijfsuitoefening, als eisende of verwerende partij betrokken bij claims. Op grond van de ontwikkelingen tot dusver en op basis van de beste schattingen van het management wordt niet verwacht dat de financiële positie van de Groep door één van deze zaken aanmerkelijk zal worden beïnvloed. Wanneer de uiteindelijke uitkomst afwijkt van de schattingen zal dit van invloed zijn op de financiële positie van de Groep.

Fugro N.V. vormt samen met haar Nederlandse dochterondernemingen een fiscale eenheid voor de heffing van vennootschapsbelasting; elk der vennootschappen is volgens de standaardvoorwaarden aansprakelijk voor te betalen belasting van alle bij de fiscale eenheid betrokken vennootschappen.

5.57 Gebeurtenissen na balansdatum

Er zijn geen te rapporteren gebeurtenissen na balansdatum.

5.58 Verbonden partijen

5.58.1 Identiteit van verbonden partijen

Als verbonden partijen van de Groep zijn te onderscheiden: de dochterondernemingen, investeringen verwerkt tegen 'equity'-methode (zie toelichting 5.38), de Directieleden en de Directieraad.

5.58.2 Transacties met de Directieleden en management

Directieleden van de Groep hebben, voor zover bekend, 0,5% van aandelen met stemrecht in handen. Directieleden participeren eveneens in het optieplan van de Groep (zie toelichting 5.30.1). De vergoedingen aan de leden van de Directie van de vennootschap over 2009 en 2008 kunnen als volgt worden weergegeven:

(in EUR)		Ir. K.S. Wester	A. Jonkman Ir. P. van Riel			Ir. A. Steenbakker	* J. Rüegg
	2009	2008	2009	2008	2009	2008	2009	2008	2009
Vergoeding	563.680	563.680	312.000	312.000	312.000	312.000	312.000	312.000	91.000
Bonus voorgaand jaar Pensioenlasten (inclusief AOV	516.707	361.334	286.000	200.000	286.000	166.667	286.000	166.667	–
verzekering)	367.420	366.521	265.342	266.521	265.342	264.051	265.342	266.521	8.371
Waarde toegekende	1.447.807	1.291.535	863.342	778.521	863.342	742.718	863.342	745.188	99.371
optierechten	1.092.600	668.650	728.400	450.950	728.400	419.850	728.400	419.850	637.350
Totaal	2.540.407	1.960.185	1.591.742	1.229.471	1.591.742	1.162.568	1.591.742	1.165.038	736.721

* J. Rüegg is per 16 september 2009 benoemd als directeur. De vergoedingen zijn met ingang van deze datum vermeld.

De secundaire arbeidsvoorwaarden van de leden van de Directie zijn marktconform en in overeenstemming met de functie. Bij de bepaling van de omvang van de bonussen geldt het bezoldigingsbeleid zoals dat door de Algemene Vergadering van Aandeelhouders is vastgesteld op 14 mei 2008.

Er zijn geen garantieverplichtingen aangegaan ten behoeve van de leden van de Directie.

Directie						Aantal optierechten		In EUR		Aantal maanden
	Jaar	Balans 01-01-09	Toe gekend in 2009	Uitge oefend in 2009	Vervallen in 2009	Balans 31-12-09	Uitoefen prijs	Koers op uitoefen datum	Expiratie datum	Bonus1)
Ir. K.S. Wester	2003	108.000		108.000		–	10,20		33,43 2) 31-12-2009	4
	2004	108.000				108.000	15,35		31-12-2010	6
	2005	113.000				113.000	27,13		31-12-2011	7
	2006	125.000				125.000	36,20		31-12-2012	8
	2007	125.000				125.000	52,80		31-12-2013	8
	2008	107.500				107.500	20,485		31-12-2014	11
	2009		90.000			90.000	40,26		31-12-2015	10
Totaal		686.500	90.000	108.000	–	668.500
A. Jonkman	2003	50.400		50.400		–	10,20		32,55 2) 31-12-2009	–
	2004	80.000				80.000	15,35		31-12-2010	6
	2005	85.000				85.000	27,13		31-12-2011	7
	2006	85.000				85.000	36,20		31-12-2012	8
	2007	85.000				85.000	52,80		31-12-2013	8
	2008	72.500				72.500	20,485		31-12-2014	11
	2009		60.000			60.000	40,26		31-12-2015	10
Totaal		457.900	60.000	50.400	–	467.500
Ir. P. van Riel	2004- 2005	82.400				82.400	2) 22,56		31-12-2011	–
	2006	75.000				75.000	36,20		31-12-2012	8
	2007	75.000				75.000	52,80		31-12-2013	8
	2008	67.500				67.500	20,485		31-12-2014	11
	2009		60.000			60.000	40,26		31-12-2015	10
Totaal		299.900	60.000	–	–	359.900
Ir. A. Steenbakker	2005	50.400				50.400	27,13		31-12-2011	–
	2006	75.000				75.000	36,20		31-12-2012	8
	2007	75.000				75.000	52,80		31-12-2013	8
	2008	67.500				67.500	20,485		31-12-2014	11
	2009		60.000			60.000	40,26		31-12-2015	10
Totaal		267.900	60.000	–	–	327.900
J. Rüegg	2005- 2008	150.200				150.200	2) 34,94		31-12-2014	–
	2009		52.500			52.500	40,26		31-12-2015	10
Totaal		150.200	52.500	–	–	202.700
Totaal		1.862.400	322.500	158.400	–	2.026.500

Onderstaand zijn de gegevens inzake de opties toegekend aan de leden van de Directie opgenomen:

1) Bonus betrekking hebbend op het jaar (uitbetaald in het daaropvolgend jaar).

2) Betreft gewogen gemiddelde.

5.58.3 Directieraad

De Groep beschouwt de Directieraad inclusief de Directie als 'key management'. Naast salaris en bonus krijgen zij tevens niet-financiële voordelen en wordt (waar van toepassing) bijgedragen aan hun pensioenregeling. De leden van de Directieraad nemen ook deel aan het optieplan van de Groep. De beloning van de Directieraad omvat:

(in EUR)	2009	2008
Salaris	2.773.917	2.208.030
Bonus voorgaand jaar	2.300.412	1.318.255
Pensioenlasten (inclusief AOV-verzekering)	1.538.463	1.280.960
Waarde toegekende optierechten	5.913.650	2.836.800
	12.526.442	7.644.045

Per 1 januari 2009 is de Directieraad uitgebreid met de heren H. Meyer en J.H. Sommerville.

5.58.4 Raad van Commissarissen

De vergoedingen aan de leden van de Raad van Commissarissen kunnen als volgt worden weergegeven:

(in EUR)	2009	2008
F.H. Schreve, Voorzitter	68.000	70.000
Dr. F.J.G.M. Cremers, Vice-voorzitter	48.000	48.000
J.A. Colligan	46.000	47.000
P.J. Crawford	16.138	46.000
Dr. M. Helmes	29.862	–
Ir. G-J. Kramer	46.000	46.000
Th. Smith	61.000	61.000
	315.000	318.000

Er worden geen opties of aandelen toegekend en geen bedrijfsmiddelen aan de leden van de Commissarissen ter beschikking gesteld. Er zijn geen leningen verstrekt aan de leden van de Raad van Commissarissen. Er zijn geen garantieverplichtingen aangegaan ten behoeve van de leden van de Raad van Commissarissen.

Hieronder staat een overzicht van het aantal opties ter verkrijging van gewone aandelen Fugro N.V. dat wordt gehouden door Ir. G-J. Kramer. Deze aandelenopties zijn aan de heer Kramer toegekend toen hij lid was van de Directie (CEO) van Fugro N.V.

		Aantal optierechten In EUR
	Jaar	Balans 01-01-09	Uitge oefend in 2009	Vervallen in 2009	Balans 31-12-09	Uitoefen prijs	Koers op uitoefen datum	Expiratiedatum
Ir. G-J. Kramer	2003	129.600	129.600		–	10,20	39,02	31-12-2009
	2004	129.600			129.600	15,35		31-12-2010
	2005	129.600			129.600	27,13		31-12-2011
Totaal		388.800	129.600	–	259.200

De heer Kramer hield per 31 december 2009 (rechtstreeks en middellijk via Woestduin Holding N.V.) 4.309.784 (certificaten van) aandelen Fugro N.V.

5.58.5 Overige transacties met verbonden partijen

5.58.5.1 Joint ventures

De Groep neemt niet deel in joint ventures.

5.59 Dochterondernemingen

5.59.1 Belangrijke dochterondernemingen

Voor een overzicht van (belangrijke) dochterondernemingen wordt verwezen naar hoofdstuk 6.

5.60 Schattingen en oordeelsvorming door het management

Het management heeft met de auditcommissie gesproken over de ontwikkeling en keuze van, en informatieverschaffing over de kritische grondslagen voor financiële verslaggeving en schattingen, alsook toepassing van deze grondslagen.

Belangrijkste bronnen van inschattingsonzekerheden

De opstelling van de geconsolideerde jaarrekening vereist dat het management oordelen vormt en schattingen en veronderstellingen maakt die van invloed zijn op de toepassing van grondslagen en de gerapporteerde waarde van activa en passiva en van baten en lasten. De daadwerkelijke uitkomsten kunnen afwijken van deze schattingen.

De schattingen en onderliggende veronderstellingen worden voortdurend beoordeeld. Informatie over de kritische oordelen bij de toepassing van de grondslagen die het meest van invloed zijn op de in de jaarrekening opgenomen bedragen is opgenomen in de volgende onderdelen van de toelichting:

– Uitgestelde winstbelastingen;

De bij het verantwoorden en waarderen van uitgestelde winstbelastingen gehanteerde veronderstellingen worden toegelicht in toelichting 5.40.

– Bijzondere waardeverminderingen;

Jaarlijks, of als er een indicatie is voor bijzondere waardemindering, worden analyses inzake bijzondere waardeverminderingen van goodwill uitgevoerd teneinde vast te stellen of de boekwaarde groter is dan de realiseerbare waarde. Deze analyses zijn gebaseerd op schattingen van toekomstige kasstromen. De grondslagen betreffende bijzondere waardeverminderingen zijn toegelicht in toelichting 5.15. Toelichting 5.37 bevat informatie over de belangrijke veronderstellingen van welke het management gebruik heeft gemaakt bij het bepalen van de realiseerbare waarde van de diverse kasstroomgenererende eenheden. Toelichting 5.41 bevat informatie over de bijzondere waardeverminderingen van voorraden seismische data. De verwachte negatieve impact van de huidige wereldwijde economische crisis op het kredietrisico is toegelicht in toelichtingen 5.50.2 en 5.51. Deze toelichtingen bevatten informatie over de veronderstellingen van welke het management gebruik heeft gemaakt bij het bepalen van de bijzondere waardevermindering op handelsvorderingen, nog niet gefaktureerde omzet op gereed werk en overige vorderingen.

• – Activa en passiva inzake uitgestelde personeelsbeloningen; Actuariële veronderstellingen worden gemaakt om toekomstige gebeurtenissen te anticiperen en worden gebruikt bij het berekenen van pensioenkosten en -verplichtingen alsmede kosten en verplichtingen uit hoofde van overige uitkeringen na pensionering. Deze factoren omvatten veronderstellingen inzake de rentevoet, het verwacht rendement op fondsbeleggingen, toekomstige stijgingen in salarissen, personeelsverloop en de levensverwachting. Toelichting 5.47 bevat informatie over de (actuariële) veronderstellingen betreffende uitgestelde personeelsbeloningen. Actuariële winsten en verliezen in verband met toegezegd pensioenregelingen worden verantwoord in de niet-gerealiseerde resultaten.
• – Overige voorzieningen, belastingen en voorwaardelijke verplichtingen; Informatie over de veronderstellingen van welke management gebruik maakt bij het inschatten van de effecten van juridische procedures zijn opgenomen in toelichting 5.48.

6 D o c h t e r o n d e r n e m i n g e n e n i n v e s t e r i n g e n v a n F u g r o N . V. verwerkt volgens 'equity'-methode

(Inclusief plaats van vestiging en aandeelpercentage)

Tenzij anders vermeld bedraagt het directe, hetzij indirecte aandeel van Fugro N.V. in onderstaande ondernemingen 100%.

Niet-significante, doch geconsolideerde, dochterondernemingen in termen van aan derden in rekening gebrachte vergoedingen voor geleverde goederen en diensten en balanstotalen zijn niet opgenomen. Onderstaande dochterondernemingen zijn in hun geheel opgenomen in de geconsolideerde jaarrekening van Fugro N.V., tenzij anders vermeld. Bedrijven waar de Groep in participeert en die niet meegeconsolideerd worden in de jaarrekening van de Groep zijn gemarkeerd met een #.

De gegevens die worden voorgeschreven door de artikelen 2:379 en 2:414 BW is gedeponeerd ten kantore van het Handelsregister in Den Haag.

Vestiging	% Plaats, land	Vestiging	% Plaats, land
Fugro LADS Corporation Pty Ltd	Mawson Lakes, Australië	Fugro Aerial Mapping A/S	Taastrup, Denemarken
Fugro Airborne Surveys Pty Ltd.	Perth, Australië	Fugro Consult GmbH	Berlijn, Duitsland
Fugro Geoteam Pty Ltd.	Perth, Australië	Fugro-OSAE GmbH	Bremen, Duitsland
Fugro Holdings Australia Pty Ltd.	Perth, Australië	Fugro Weinhold Engineering GmbH	Erkelenz-Holzweiler, Duitsland
Fugro-Jason Australia Pty Ltd.	Perth, Australië	Fugro-MAPS GmbH	München, Duitsland
Fugro Multi Client Services Pty Ltd.	Perth, Australië	Fugro HGN GmbH	Nordhausen, Duitsland
Fugro Seismic Imaging Pty Ltd.	Perth, Australië	Fugro M.I.S.R.	75,5% Caïro, Egypte
Fugro Spatial Solutions Pty Ltd.	Perth, Australië	Fugro S.A.E.	Caïro, Egypte
Fugro Survey Pty Ltd.	Perth, Australië	Fugro Geoid S.A.S.	Jacou, Frankrijk
Fugro Subsea Services Australia Pty Ltd.	Perth, Australië	Fugro France S.A.S.	Nanterre, Frankrijk
OmniSTAR Pty Ltd.	Perth, Australië	Fugro Geotechnique S.A.	Nanterre, Frankrijk
Fugro PMS Pty Ltd.	Sydney, Australië	Fugro Topnav S.A.S.	Parijs (Massy), Frankrijk
Azeri-Fugro #	40% Baku City, Azerbeidzjan	Fugro Certification Services Ltd.	Fo Tan, Hongkong
Fugro Survey GmbH (Caspian branch office)	Baku City, Azerbeidzjan	Fugro Technical Services Ltd.	Fo Tan, Hongkong
Fugro Engineers S.A.	Brussel, België	Geotechnical Instruments (Hong Kong) Ltd.	Fo Tan, Hongkong
Fugro In Situ Geotecnia Ltda.	Portao, Brazilië	Fugro Geotechnical Services Ltd.	Fo Tan, Hongkong
Fugro Brasil Ltda.	Rio de Janeiro, Brazilië	Fugro Shanghai (Hong Kong) Ltd.	Wanchai, Hongkong
Fugro Geosolutions Brazil Serviços Ltda.	Rio de Janeiro, Brazilië	Fugro (Hong Kong) Ltd.	Wanchai, Hongkong
Geomag S/A Prospeccoes Aerogeofisicas	20% Rio de Janeiro, Brazilië	Fugro Geosciences International Ltd.	Wanchai, Hongkong
LASA Engenhariae Prospeccoes S.A.	20% Rio de Janeiro, Brazilië	Fugro Holdings (Hong Kong) Ltd.	Wanchai, Hongkong
Fugro Sdn Bhd. (Brunei)	Bandar Seri Begawan, Brunei Darussalam	Fugro Geospatial Services (Hong Kong) Ltd.	Wanchai, Hongkong
Fugro Survey (Brunei) Sdn Bhd.	Kuala Belait, Brunei Darussalam	Fugro Marine Survey International Ltd.	Wanchai, Hongkong
Fugro SESL Geomatics Ltd.	Calgary, Alberta, Canada	Fugro SEA Ltd.	Wanchai, Hongkong
Fugro Data Solutions Canada, Inc.	Calgary, Alberta, Canada	Fugro Subsea Services Ltd.	Wanchai, Hongkong
Fugro Airborne Surveys Corp.	Ottawa, Ontario, Canada	Fugro Survey International Ltd.	Wanchai, Hongkong
Fugro (Canada), Inc.	New Brunswick, Canada	Fugro Survey Ltd.	Wanchai, Hongkong
Fugro Airborne Surveys Corp.	Missisauga, Ontario, Canada	Fugro Survey Management Ltd.	Wanchai, Hongkong
Fugro Jacques GeoSurveys, Inc.	70% St. John's, Newfoundland, Canada	MateriaLab Consultants Ltd.	Tuen Mun, Hongkong
Fugro Roadware, Inc.	Paris, Ontario, Canada	Fugro NexTerra Geophysics Pvt Ltd.	Kolkata, India
Fugro Geoscience (Beijing) Ltd.	Beijing, China	Fugro Geoscience India Pvt Ltd.	Navi Mumbai, India
Fugro Technical Services (Guangzhou) Ltd.	Guangzhou, China	Fugro Geotech (Pvt) Ltd.	Navi Mumbai, India
Fugro Pacifica Qinhuangdao Co. Ltd.	90% Qinhuangdao, China	Fugro Survey (India) Pvt Ltd.	90% Navi Mumbai, India
Fugro Geotechnique Co. Ltd.	60% Shanghai, China	P.T. Fugro Indonesia	Jakarta Selatan, Indonesië
China Offshore Fugro GeoSolutions
(Shenzhen) Co. Ltd.	50% Shekou, Shenzhen, China
Fugro Comprehensive Geotechnical

Investigation (Zhejiang) Co. Ltd. Zhejiang, China

Vestiging	% Plaats, land	Vestiging	% Plaats, land
Fugro Oceansismica S.p.A.	Rome, Italië	Fugro Survey A/S	Bergen, Noorwegen
Fugro Japan Co., Ltd.	Tokio, Japan	ProFocus Systems A/S	Bergen, Noorwegen
Fugro Kazakhstan LLC	Atyrau, Kazachstan	Fugro Geotechnics A/S	Oslo, Noorwegen
Fugro KazProject LLP	Atyrau, Kazachstan	Fugro Multi Client Services A/S	Oslo, Noorwegen
Fugro-MAPS S.a.r.l.	Beiroet, Libanon	Fugro Norway A/S	Oslo, Noorwegen
Fugro Geoscience GmbH (Libyan Branch Office)	Tripoli, Libië	Fugro Seastar A/S	Oslo, Noorwegen
UAB "Fugro Baltic"	Vilnius, Litouwen	Fugro Seismic Imaging A/S	Oslo, Noorwegen
Fugro Eco Consult S.a.r.l.	Munsbach, Luxemburg	Fugro Norway Marine Services A/S	Oslo, Noorwegen
Fugro (Macau) Limitada Engenharia		Fugro-Geoteam A/S	Oslo, Noorwegen
Geotecnica Macau	Macau, Macau	Fugro Interaction A/S	Stavanger, Noorwegen
Fugro Technical Services (Macau) Ltd.	Macau, Macau	Fugro Oceanor A/S	Trondheim, Noorwegen
Fugro Geodetic (Malaysia) Sdn Bhd	30% Kuala Lumpur, Maleisië	Fugro Geolab Nor A/S	Trondheim, Noorwegen
Fugro Geosciences (Malaysia) Sdn Bhd	30% Kuala Lumpur, Maleisië	Fugro Middle East & Partners LLC	Muscat, Oman
Fugro-Jason (M) Sdn. Bhd	40% Kuala Lumpur, Maleisië	Aerial Survey Consultants	Muscat, Oman
Fugro Airborne Surveys Ltd.	Quatre-Bornes, Mauritius	Fugro Austria GmbH	Bruck an der Mur, Oostenrijk
Fugro Seastar Mauritius Ltd.	Quatre-Bornes, Mauritius	Fugro Geodetic Ltd.	Karachi, Pakistan
Fugro Survey Mauritius Ltd.	Quatre-Bornes, Mauritius	Fugro Panama SA	Panama-stad, Panama
Fugro-Chance de Mexico S.A. de C.V.	Ciudad Del Carmen, Campeche, Mexico	Fugro Peninsular Geotechnical Services	Doha, Qatar
Fugro Survey Mexico S.A. de C.V.	Ciudad Del Carmen, Campeche, Mexico	Fugro Engineering LLP	Moskou, Rusland
Geomundo S.A. de C.V.	Ciudad Del Carmen, Campeche, Mexico	Fugro Geoscience GmbH Branch	Moskou, Rusland
Fugro C.I.S. B.V.	Leidschendam, Nederland	Electro Magnetic Marine Exploration
Fugro Data Solutions B.V.	Leidschendam, Nederland	Technologies (EMMET) ZAO	Moskou, Rusland
Fugro Ecoplan B.V.	Leidschendam, Nederland	Geo Inzh Services LLP	Moskou, Rusland
Fugro-Elbocon B.V.	Leidschendam, Nederland	Fugro-Geostatika Co Ltd.	St. Petersburg, Rusland
Fugro Engineers B.V.	Leidschendam, Nederland	Fugro-Suhaimi Ltd.	50% Dammam, Saudi-Arabië
Fugro Ingenieursbureau B.V.	Leidschendam, Nederland	Decca Survey Saudi Arabia Ltd.	Dammam, Saudi-Arabië
Fugro Intersite B.V.	Leidschendam, Nederland	MAPS KSA	Riyadh, Saudi-Arabië
Fugro-Jason Netherlands B.V.	Leidschendam, Nederland	Fugro Loadtest Asia Pte Ltd.	Singapore, Singapore
Fugro Marine Services B.V.	Leidschendam, Nederland	Fugro OmniSTAR Pte Ltd.	Singapore, Singapore
Fugro Nederland B.V.	Leidschendam, Nederland	Fugro Singapore Pte Ltd.	Singapore, Singapore
Fugro Robertson B.V.	Leidschendam, Nederland	Fugro Survey Pte Ltd.	Singapore, Singapore
Fugro South America B.V.	Leidschendam, Nederland	Fugro Subsea Services Pte Ltd.	Singapore, Singapore
Fugro Survey B.V.	Leidschendam, Nederland	Fugro Subsea Technologies Pte Ltd.	Singapore, Singapore
Fugro Vastgoed B.V.	Leidschendam, Nederland	Fugro-GEOS Pte Ltd.	Singapore, Singapore
Fugro-Inpark B.V.	Leidschendam, Nederland
Fugro Aerial Mapping B.V.	Leidschendam, Nederland
Inpark Detacheringen B.V.	Leidschendam, Nederland
OmniSTAR B.V.	Leidschendam, Nederland
Fugro Airborne Surveys N.V.	Curaçao, Nederlandse Antillen
Fugro Cable N.V.	Curaçao, Nederlandse Antillen
Fugro Consultants International N.V.	Curaçao, Nederlandse Antillen
Fugro Jacques N.V.	70% Curaçao, Nederlandse Antillen
Fugro Robertson Americas N.V.	Curaçao, Nederlandse Antillen
Fugro Satellite Services N.V.	Curaçao, Nederlandse Antillen
Fugro Survey Caribbean N.V.	Curaçao, Nederlandse Antillen
Fugro BTW Ltd.	New Plymouth, Nieuw Zeeland
Fugro Survey (Nigeria) Ltd.	Port Harcourt, Nigeria
Fugro Nigeria Ltd.	Port Harcourt, Nigeria

Fugro Survey A/S	Bergen, Noorwegen
ProFocus Systems A/S	Bergen, Noorwegen
Fugro Geotechnics A/S	Oslo, Noorwegen
Fugro Multi Client Services A/S	Oslo, Noorwegen
Fugro Norway A/S	Oslo, Noorwegen
Fugro Seastar A/S	Oslo, Noorwegen
Fugro Seismic Imaging A/S	Oslo, Noorwegen
Fugro Norway Marine Services A/S	Oslo, Noorwegen
Fugro-Geoteam A/S	Oslo, Noorwegen
Fugro Interaction A/S	Stavanger, Noorwegen
Fugro Oceanor A/S	Trondheim, Noorwegen
Fugro Geolab Nor A/S	Trondheim, Noorwegen
Fugro Middle East & Partners LLC	Muscat, Oman
Aerial Survey Consultants	Muscat, Oman
Fugro Austria GmbH	Bruck an der Mur, Oostenrijk
Fugro Geodetic Ltd.	Karachi, Pakistan
Fugro Panama SA	Panama-stad, Panama
Fugro Peninsular Geotechnical Services	Doha, Qatar
Fugro Engineering LLP	Moskou, Rusland
Fugro Geoscience GmbH Branch	Moskou, Rusland
Electro Magnetic Marine Exploration
Technologies (EMMET) ZAO	Moskou, Rusland
Geo Inzh Services LLP	Moskou, Rusland
Fugro-Geostatika Co Ltd.	St. Petersburg, Rusland
Fugro-Suhaimi Ltd.	50% Dammam, Saudi-Arabië
Decca Survey Saudi Arabia Ltd.	Dammam, Saudi-Arabië
MAPS KSA	Riyadh, Saudi-Arabië
Fugro Loadtest Asia Pte Ltd.	Singapore, Singapore
Fugro OmniSTAR Pte Ltd.	Singapore, Singapore
Fugro Singapore Pte Ltd.	Singapore, Singapore
Fugro Survey Pte Ltd.	Singapore, Singapore
Fugro Subsea Services Pte Ltd.	Singapore, Singapore
Fugro Subsea Technologies Pte Ltd.	Singapore, Singapore
Fugro-GEOS Pte Ltd.	Singapore, Singapore
Fugro Survey Caribbean Inc.	Chaguaramas, Trinidad en Tobago
Fugro Middle East B.V.	Dubai, Verenigde Arabische Emiraten
Fugro Geoscience Middle East	Abu Dhabi, Verenigde Arabische Emiraten
Fugro Survey (Middle East) Ltd.	Abu Dhabi, Verenigde Arabische Emiraten
Fugro-MAPS (UAE)	Sharjah, Verenigde Arabische Emiraten

Vestiging	% Plaats, land	Vestiging	% Plaats, land
Fugro-Rovtech Ltd.	Aberdeen, Verenigd Koninkrijk	Fugro Airborne Surveys (Pty) Ltd.	Johannesburg, Zuid-Afrika
Fugro Survey Ltd.	Aberdeen, Verenigd Koninkrijk	Fugro Survey Africa (Pty) Ltd.	Kaapstad, Zuid-Afrika
Fugro Well Services Ltd.	Aberdeen, Verenigd Koninkrijk	OmniSTAR (Pty) Ltd.	Kaapstad, Zuid-Afrika
Fugro-ImpROV Ltd.	Aberdeen, Verenigd Koninkrijk	Fugro Maps South Africa (Pty) Ltd.	Kaapstad, Zuid-Afrika
Fugro Aperio Ltd.	Cambridge, Verenigd Koninkrijk	Fugro Data Services AG	Zug, Zwitserland
Fugro BKS Ltd.	Coleraine, Verenigd Koninkrijk	Fugro Finance AG	Zug, Zwitserland
Fugro Data Solutions Ltd.	Conwy, Verenigd Koninkrijk	Fugro Geodetic AG	Zug, Zwitserland
Fugro NPA Ltd.	Edenbridge, Verenigd Koninkrijk	Fugro Geosciences GmbH	Zug, Zwitserland
Fugro Seacore Ltd.	Falmouth, Verenigd Koninkrijk	Fugro International Holding A.G.	Zug, Zwitzerland
Fugro Alluvial Offshore Ltd.	Great Yarmouth, Verenigd Koninkrijk	Fugro South America GmbH	Zug, Zwitserland
Fugro-Robertson Ltd.	Llandudno, Verenigd Koninkrijk	Fugro Survey GmbH	Zug, Zwitserland
Fugro Loadtest Ltd.	Middlesex, Verenigd Koninkrijk
Fugro General Robotics Ltd.	Milton Keynes, Verenigd Koninkrijk
Fugro Seismic Imaging Ltd.	Swanley, Verenigd Koninkrijk
Fugro Multi Client Services (UK) Ltd.	Wallingford, Verenigd Koninkrijk
Fugro GeoConsulting Ltd.	Wallingford, Verenigd Koninkrijk
Fugro Airborne Surveys Ltd.	Wallingford, Verenigd Koninkrijk
Fugro Engineering Services Ltd.	Wallingford, Verenigd Koninkrijk
Fugro-GEOS Ltd.	Wallingford, Verenigd Koninkrijk
Fugro Holdings (UK) Ltd.	Wallingford, Verenigd Koninkrijk
Fugro-Jason (UK) Ltd.	Wallingford, Verenigd Koninkrijk
Fugro LADS, Inc.	Biloxi, Verenigde Staten
Fugro EarthData, Inc.	Frederick, Verenigde Staten
LoadTest, Inc.	Gainesville, Verenigde Staten
Fugro (USA), Inc.	Houston, Verenigde Staten
Fugro Data Solutions, Inc.	Houston, Verenigde Staten
Fugro Geoteam, Inc.	Houston, Verenigde Staten
Fugro GeoServices, Inc.	Houston, Verenigde Staten
Fugro Multi Client Services, Inc.	Houston, Verenigde Staten
Fugro GeoConsulting, Inc.	Houston, Verenigde Staten
Fugro Consultants, Inc.	Houston, Verenigde Staten
Fugro, Inc.	Houston, Verenigde Staten
Fugro-GEOS, Inc.	Houston, Verenigde Staten
Fugro-ImpROV, Inc.	Houston, Verenigde Staten
Fugro-Jason, Inc.	Houston, Verenigde Staten
Fugro-McClelland Marine Geosciences, Inc.	Houston, Verenigde Staten
Fugro Gravity & Magnetic Services, Inc.	Houston, Verenigde Staten
Fugro Seismic Imaging Inc.	Houston, Verenigde Staten
OmniSTAR, Inc.	Houston, Verenigde Staten
John Chance Land Surveys, Inc.	Lafayette, Verenigde Staten
Fugro Chance, Inc.	Lafayette, Verenigde Staten
Fugro Horizons, Inc.	Rapid City, Verenigde Staten
Fugro Pelagos, Inc.	San Diego, Verenigde Staten
Fugro Roadware, Inc.	Richmond, Verenigde Staten
Fugro West, Inc.	Ventura, Verenigde Staten
Fugro William Lettis & Associates, Inc.	Walnut Creek, Verenigde Staten
Fugro Geotechnics Vietnam LLC	H o Chi Minh City, Vietnam

Fugro Airborne Surveys (Pty) Ltd.	Johannesburg, Zuid-Afrika
Fugro Survey Africa (Pty) Ltd.	Kaapstad, Zuid-Afrika
OmniSTAR (Pty) Ltd.	Kaapstad, Zuid-Afrika
Fugro Maps South Africa (Pty) Ltd.	Kaapstad, Zuid-Afrika
Fugro Data Services AG	Zug, Zwitserland
Fugro Finance AG	Zug, Zwitserland
Fugro Geodetic AG	Zug, Zwitserland
Fugro Geosciences GmbH	Zug, Zwitserland
Fugro International Holding A.G.	Zug, Zwitzerland
Fugro South America GmbH	Zug, Zwitserland
Fugro Survey GmbH	Zug, Zwitserland

7 Vennootschappelijke balans

Per 31 december, vóór resultaatbestemming

	(EUR x 1.000)	2009	2008
	Activa
(9.1)	Immateriële activa	70.538	70.538
(9.2)	Materiële vaste activa	117	202
(9.3)	Financiële vaste activa	1.408.522	1.115.663
	Uitgestelde winstbelastingvorderingen	–	1.890
	Totaal vaste activa	1.479.177	1.188.293
	Handelsvorderingen en overige vorderingen	28.550	32.384
	Totaal vlottende activa	28.550	32.384
	Totaal activa	1.507.727	1.220.677
	Eigen vermogen
	Aandelenkapitaal	3.939	3.830
	Agioreserve	431.441	431.441
	Overige reserves	488.941	209.646
	Onverdeeld resultaat	263.410	283.412
	Totaal eigen vermogen	1.187.731	928.329
	Voorzieningen
	Voorzieningen	5.000	5.000
	Uitgestelde winstbelastingverplichtingen	1.140	–
	Verplichtingen
	Leningen en overige financieringsverplichtingen	175.303	104.718
	Totaal langlopende verplichtingen	181.443	109.718
	Rekeningen-courantkredieten banken	109.954	161.885
	Schulden aan leveranciers en overige kortlopende verplichtingen	12.610	13.210
	Belastingen en premies sociale verzekeringen	3.243	1.371
	Actuele winstbelastingverplichtingen	12.746	6.164
	Totaal kortlopende verplichtingen	138.553	182.630
	Totaal verplichtingen	319.996	292.348
	Totaal eigen vermogen en verplichtingen	1.507.727	1.220.677

8 Vennootschappelijke winst- en verliesrekening

Over het jaar eindigend op 31 december

(EUR x 1.000)	2009	2008
Aandeel in resultaat van ondernemingen waarin wordt deelgenomen,
na belastingen	265.495	296.107
Overige resultaten na belastingen	(2.085)	(12.695)
Nettoresultaat	263.410	283.412

De overige resultaten betreffen de kosten van de vennootschap na aftrek van doorbelastingen aan dochterondernemingen.

9 Toelichting op de vennootschappelijke jaarrekening

A l ge m e e n

De vennootschappelijke jaarrekening maakt deel uit van de jaarrekening 2009 van Fugro N.V. (de 'onderneming'). Ten aanzien van de vennootschappelijke winst- en verliesrekening van Fugro N.V. is gebruikgemaakt van de vrijstelling ingevolge artikel 2:402 BW.

Grondslagen voor de financiële verslaggeving

Fugro N.V. maakt voor de bepaling van de grondslagen voor de waardering van activa en verplichtingen en resultaatbepaling van haar vennootschappelijke jaarrekening gebruik van de optie die wordt geboden in artikel 2:362 lid 8 BW. Dit houdt in dat de grondslagen voor de waardering van activa en verplichtingen en resultaatbepaling van de vennootschappelijke jaarrekening van Fugro N.V. gelijk zijn aan die welke in de geconsolideerde jaarrekening zijn toegepast. Hierbij worden deelnemingen, waarop invloed van betekenis wordt uitgeoefend, op basis van de 'equity'-methode gewaardeerd. Deze geconsolideerde jaarrekening is opgesteld in overeenstemming met International Financial Reporting Standards (IFRS) zoals aanvaard binnen de Europese Unie (EU-IFRS) en het Burgerlijk Wetboek 2 Titel 9. Verwezen wordt naar pagina 87 tot en met 103 voor een beschrijving van deze grondslagen.

Het aandeel in het resultaat van ondernemingen waarin wordt deelgenomen omvat het aandeel van Fugro N.V. in de resultaten van deze deelnemingen. Resultaten op transacties, waarbij overdracht van activa en verplichtingen tussen Fugro N.V. en haar deelnemingen en tussen deelnemingen onderling heeft plaatsgevonden, zijn niet verwerkt voor zover deze als niet gerealiseerd kunnen worden beschouwd.

I m m a t e r i ë l e a c t i va 9.1
(EUR x 1.000)	2009	2008
Aanschafwaarde
Balans op 1 januari	70.538	70.538
Balans op 31 december	70.538	70.538
Boekwaarde
Op 1 januari	70.538	70.538
Op 31 december	70.538	70.538

De geactiveerde goodwill wordt niet systematisch afgeschreven. Jaarlijks, of als er een indicatie is voor bijzondere waardemindering, wordt de boekwaarde van de goodwill getoetst op de aanwezigheid van een bijzondere waardevermindering. De goodwill is ontstaan bij de overname van dochterondernemingen. Er zijn geen bijzondere waardeverminderingen toegepast.

9.2 Materiële vaste activa

(EUR x 1.000)	2009 Overige	2008 Overige
Aanschafwaarde
Balans op 1 januari	1.454	2.310
Overige investeringen	27	156
Desinvesteringen	(17)	(1.012)
Balans op 31 december	1.464	1.454
Afschrijvingen
Balans op 1 januari	1.252	1.987
Afschrijvingen in het jaar	112	125
Desinvesteringen	(17)	(860)
Balans op 31 december	1.347	1.252
Boekwaarde
Op 1 januari	202	323
Op 31 december	117	202

9.3 Financiële vaste activa

(EUR x 1.000)	2009	2008
Dochterondernemingen	1.344.226	1.064.734
Investeringen verwerkt volgens 'equity'-methode	–	40
Langlopende leningen	64.296	50.889
	1.408.522	1.115.663

9.3.1 Dochterondernemingen

(EUR x 1.000)	2009	2008
Balans per 1 januari	1.064.734	875.223
Aandeel in resultaat deelnemingen	265.495	296.107
Kapitaalstorting	–	18
Dividenden	(20.494)	(25.504)
Koersverschillen	47.670	(52.778)
Overig	(13.179)	(28.332)
Balans per 31 december	1.344.226	1.064.734

9.3.2 Investeringen verwerkt volgens 'equity'-methode

(EUR x 1.000)	2009	2008
Balans per 1 januari	40	130
Desinvesteringen	(40)	(90)
Balans per 31 december	–	40

9.3.3 Langlopende leningen

(EUR x 1.000)	2009	2008
Balans per 1 januari	50.889	18.776
Verstrekte leningen	41.020	29.830
Aflossingen	(29.390)	(292)
Koersverschillen	1.777	2.575
Balans per 31 december	64.296	50.889

Dit betreft leningen aan dochterondernemingen opgenomen tegen gemiddeld 0,7% (2008: 4%) rente. Deze leningen worden in principe binnen twee jaar terugbetaald.

9.4 Handelsvorderingen en overige vorderingen

(EUR x 1.000)	2009	2008
Vorderingen op dochterondernemingen	21.758	31.929
Belastingen en premies sociale verzekeringen	4.804	–
Overige vorderingen	1.988	455
Balans per 31 december	28.550	32.384

9.5 Eigen vermogen

Het mutatieoverzicht van het eigen vermogen is opgenomen in hoofdstuk 3 van de geconsolideerde jaarrekening. Voor een toelichting op het eigen vermogen wordt verwezen naar toelichting 5.44 van de geconsolideerde jaarrekening. De reserveomrekeningsverschillen en de afdekkingsreserve kwalificeren als wettelijke reserve conform Titel 9 Boek 2 BW.

9.6 Voorzieningen

Voor een toelichting op de voorzieningen wordt verwezen naar toelichting 5.48 van de geconsolideerde jaarrekening.

(EUR x 1.000)	2009	2008
Private Placement leningen	102.376	104.718
Langlopende leningen	72.927	–
Balans per 31 december	175.303	104.718

9.7 Leningen en overige financieringsverplichtingen

Voor een verdere toelichting op de Private Placement leningen wordt verwezen naar 5.46.2 en 5.46.3 van de geconsolideerde jaarrekening. De langlopende leningen zijn van dochterondernemingen. Deze leningen worden in principe binnen twee jaar terugbetaald. De gemiddelde rente op leningen en overige financieringsverplichtingen bedraagt 4,1% per jaar (2008: 6,9%).

9.8 Schulden aan leveranciers en overige kortlopende verplichtingen

(EUR x 1.000)	2009	2008
Schulden aan leveranciers	1.869	801
Rente Private Placement leningen	1.024	1.048
Overige niet-handelsschulden en overlopende verplichtingen	9.717	11.361
Balans per 31 december	12.610	13.210

9.9 Niet in de balans opgenomen verplichtingen

Fiscale eenheid

Fugro N.V. vormt samen met haar Nederlandse dochterondernemingen een fiscale eenheid voor de heffing van vennootschapsbelasting; elk der vennootschappen is volgens de standaardvoorwaarden aansprakelijk voor te betalen belasting van alle bij de fiscale eenheid betrokken vennootschappen.

9.10 Garanties

In principe verstrekt de vennootschap geen garanties vanuit de moedermaatschappij aan haar dochterondernemingen tenzij hiervoor een belangrijke commerciële reden bestaat. De vennootschap heeft voor een aantal dochterondernemingen een verklaring van hoofdelijke aansprakelijkheid gedeponeerd bij het Handelsregister waar de desbetreffende dochteronderneming haar zetel heeft. Op de bij het Handelsregister ter inzage gedeponeerde lijst met kapitaalbelangen is aangegeven voor welke dochterondernemingen Fugro N.V. een verklaring van hoofdelijke aansprakelijkheid heeft afgegeven. Per 31 december 2009 en 31 december 2008 stonden geen belangrijke garanties uit.

9.11 Voorwaardelijke verplichtingen

Voor voorwaardelijke verplichtingen wordt verwezen naar 5.56.3 van de toelichting op de geconsolideerde jaarrekening.

9.12 Verbonden partijen

Voor de toelichting op verbonden partijen wordt verwezen naar 5.58 van de geconsolideerde jaarrekening.

9.13 Accountantshonoraria

De volgende honoraria van KPMG zijn ten laste gebracht van de onderneming en haar dochtermaatschappijen, een en ander zoals bedoeld in artikel 2:382a BW:

(EUR x 1.000)			2009			2008
	KPMG Accoun tants N.V.	Overig KPMG netwerk	Totaal KPMG	KPMG Accoun tants N.V.	Overig KPMG netwerk	Totaal KPMG
Onderzoek van de jaarrekening	692	1.518	2.210	772	1.251	2.023
Andere controleopdrachten	112	227	339	–	–	–
Adviesdiensten op fiscaal terrein	–	66	66	–	154	154
Andere niet-controlediensten	10	–	10	92	159	251
Totaal	814	1.811	2.625	864	1.564	2.428

In 2009 is in de rubriek 'onderzoek van de jaarrekening' een bedrag voor accountantshonoraria opgenomen van EUR 306 duizend, dat betrekking heeft op de controle van de statutaire jaarrekeningen over 2008 van dochtermaatschappijen.

De in dit overzicht opgenomen aan het boekjaar toe te rekenen kosten inzake het onderzoek van de jaarrekening en andere (niet-)controle-opdrachten zijn in het betreffende boekjaar ten laste van de gerealiseerde resultaten gebracht.

De belangrijkste taak van de externe accountant is de controle van de jaarrekening van Fugro N.V. Daarnaast assisteert de accountant bij due diligence processen en bij aan de jaarrekening gerelateerde controlewerkzaamheden binnen de Groep. Belastingadvies is in beginsel uitbesteed aan gespecialiseerde ondernemingen of gespecialiseerde afdelingen van lokale accountantskantoren welke zelden betrokken zijn bij de controle van de jaarcijfers van de betreffende dochteronderneming. Behoudens deze adviesdiensten maakt de onderneming slechts beperkt gebruik van externe adviseurs. Indien dergelijke diensten vereist zijn dan worden deze opdrachten verstrekt aan specialisten die niet verbonden zijn met de externe accountant.

De honoraria die voor bovengenoemde diensten betaald worden zijn opgenomen in de gerealiseerde resultaten van de geconsolideerde jaarrekening onder de overige bedrijfskosten en worden frequent geëvalueerd. De honoraria zijn in overeenstemming met geldende markthonoraria.

De leden van de Raad van Commissarissen hebben de jaarrekening ondertekend om te voldoen aan hun wettelijke verplichting op grond van artikel 2:101 lid 2 BW.

De leden van de Directie hebben de jaarrekening ondertekend om te voldoen aan hun wettelijke verplichting op grond van artikel 2:101 lid 2 BW en artikel 5:25c lid 2 sub c Wet financieel toezicht.

Leidschendam, 4 maart 2010

Ir. K.S. Wester, President-Directeur F.H. Schreve, Voorzitter Ir. P. van Riel J.A. Colligan J. Rüegg Dr. M. Helmes Ir. A. Steenbakker Ir. G-J. Kramer

Directie Raad van Commissarissen

A. Jonkman, Financieel Directeur Dr. F.J.G.M. Cremers, Vice-voorzitter Th. Smith

1 0 Overige gegevens

10.1 A c c o u n t a n t s ve r k l a r i n g

Aan: de Raad van Commissarissen en Aandeelhouders van Fugro N.V.

Verklaring betreffende de jaarrekening

Wij hebben de op pagina 80 tot en met 159 opgenomen jaarrekening 2009 van Fugro N.V. te Leidschendam gecontroleerd. De jaarrekening omvat de geconsolideerde en de enkelvoudige jaarrekening. De geconsolideerde jaarrekening bestaat uit de geconsolideerde balans per 31 december 2009, het geconsolideerd overzicht van gerealiseerde en niet-gerealiseerde resultaten, het geconsolideerd mutatieoverzicht van het eigen vermogen en het geconsolideerd kasstroomoverzicht over 2009 en de toelichting, bestaande uit een overzicht van de belangrijkste grondslagen voor financiële verslaggeving en overige toelichtingen. De enkelvoudige jaarrekening bestaat uit de vennootschappelijke balans per 31 december 2009 en de vennootschappelijke winst- en verliesrekening over 2009 met de toelichting.

Verantwoordelijkheid van het bestuur

Het bestuur van de vennootschap is verantwoordelijk voor het opmaken van de jaarrekening die het vermogen en het resultaat getrouw dient weer te geven in overeenstemming met International Financial Reporting Standards zoals aanvaard binnen de Europese Unie en met Titel 9 Boek 2 BW, alsmede voor het opstellen van het jaarverslag in overeenstemming met Titel 9 Boek 2 BW. Deze verantwoordelijkheid omvat onder meer: het ontwerpen, invoeren en in stand houden van een intern beheersingssysteem relevant voor het opmaken van en getrouw weergeven in de jaarrekening van vermogen en resultaat, zodanig dat deze geen afwijkingen van materieel belang als gevolg van fraude of fouten bevat, het kiezen en toepassen van aanvaardbare grondslagen voor financiële verslaggeving en het maken van schattingen die onder de gegeven omstandigheden redelijk zijn.

Verantwoordelijkheid van de accountant

Onze verantwoordelijkheid is het geven van een oordeel over de jaarrekening op basis van onze controle. Wij hebben onze controle verricht in overeenstemming met Nederlands recht. Dienovereenkomstig zijn wij verplicht te voldoen aan de voor ons geldende gedragsnormen en zijn wij gehouden onze controle zodanig te plannen en uit te voeren dat een redelijke mate van zekerheid wordt verkregen dat de jaarrekening geen afwijkingen van materieel belang bevat.

Een controle omvat het uitvoeren van werkzaamheden ter verkrijging van controle-informatie over de bedragen en de toelichtingen in de jaarrekening. De keuze van de uit te voeren werkzaamheden is afhankelijk van de professionele oordeelsvorming van de accountant, waaronder begrepen zijn beoordeling van de risico's van afwijkingen van materieel belang als gevolg van fraude of fouten. In die beoordeling neemt de accountant in aanmerking het voor het opmaken van en getrouw weergeven in de jaarrekening van vermogen en resultaat relevante interne beheersingssysteem, teneinde een verantwoorde keuze te kunnen maken van de controlewerkzaamheden die onder de gegeven omstandigheden adequaat zijn maar die niet tot doel hebben een oordeel te geven over de effectiviteit van het interne beheersingssysteem van de vennootschap. Tevens omvat een controle onder meer een evaluatie van de aanvaardbaarheid van de toegepaste grondslagen voor financiële verslaggeving en van de redelijkheid van schattingen die het bestuur van de vennootschap heeft gemaakt, alsmede een evaluatie van het algehele beeld van de jaarrekening.

Wij zijn van mening dat de door ons verkregen controleinformatie voldoende en geschikt is als basis voor ons oordeel.

Oordeel betreffende de geconsolideerde jaarrekening

Naar ons oordeel geeft de geconsolideerde jaarrekening een getrouw beeld van de grootte en de samenstelling van het vermogen van Fugro N.V. per 31 december 2009 en van het resultaat en de kasstromen over 2009 in overeenstemming met International Financial Reporting Standards zoals aanvaard binnen de Europese Unie en met Titel 9 Boek 2 BW.

Oordeel betreffende de enkelvoudige jaarrekening

Naar ons oordeel geeft de enkelvoudige jaarrekening een getrouw beeld van de grootte en de samenstelling van het vermogen van Fugro N.V. per 31 december 2009 en van het resultaat over 2009 in overeenstemming met Titel 9 Boek 2 BW.

Verklaring betreffende andere wettelijke voorschriften Op grond van de wettelijke verplichting ingevolge artikel 2:393 lid 5 onder f BW melden wij dat het jaarverslag, voor zover wij dat kunnen beoordelen, verenigbaar is met de jaarrekening zoals vereist in artikel 2:391 lid 4 BW.

Rotterdam, 4 maart 2010

KPMG Accountants N.V.

10.2 Gebeurtenissen na balansdatum Zie toelichting 5.57.

10.3 Stichtingsbesturen

Stichting Administratiekantoor Fugro

Het bestuur van Stichting Administratiekantoor Fugro, Leidschendam, is samengesteld als volgt:

naam	functie	termijn
Mr. R. van der Vlist, Voorzitter	Bestuurder	2012
Drs. L.P.E.M. van den Boom RA	Bestuurder	2009
Drs. J.F. van Duyne	Bestuurder	2011

Alle bestuursleden zijn onafhankelijk van Fugro.

Stichting Beschermingspreferente Aandelen Fugro

Het bestuur van Stichting Beschermingspreferente Aandelen Fugro, Leidschendam, is samengesteld als volgt:

naam	functie	termijn
Prof. Mr. M.W. den Boogert,
Voorzitter	Bestuurder B	2010
Mr. J.V.M. Commandeur	Bestuurder B	2012
J.C. de Mos	Bestuurder B	2009
P.H. Vogtländer	Bestuurder B	2011
F.H. Schreve	Bestuurder A	2010

Met uitzondering van de heer F.H. Schreve zijn alle bestuursleden onafhankelijk van Fugro. De heer Schreve is Voorzitter van de Raad van Commissarissen van Fugro N.V.

Stichting Continuïteit Fugro

Het bestuur van Stichting Continuïteit Fugro, Curaçao, is samengesteld als volgt:

naam	functie	termijn
M.A. Pourier, Voorzitter	Bestuurder B	2010
A.C.M. Goede	Bestuurder B	2009
R. de Paus	Bestuurder B	2011
M. van de Plank	Bestuurder B	2010
F.H. Schreve	Bestuurder A	onbepaald*

* In hoedanigheid van lid van de Raad van Commissarissen van Fugro N.V.

Met uitzondering van de heer F.H. Schreve zijn alle bestuursleden onafhankelijk van Fugro. De heer Schreve is Voorzitter van de Raad van Commissarissen van Fugro N.V.

10.4 Winstbestemming

Artikel 36 van de statuten van Fugro N.V. luidt (voor zover relevant):

• 36.2 a. Uit de winst wordt allereerst, zo mogelijk, op de beschermingspreferente aandelen uitgekeerd het hierna onder b. te noemen percentage van het verplicht op die aandelen, per de aanvang van het boekjaar waarover de uitkering geschiedt, gestorte bedrag.
• b. Het hiervoor onder a. bedoelde percentage is gelijk aan het gemiddelde van de Euribor-rente berekend voor leningen met een looptijd van één jaar – gewogen naar het aantal dagen waarvoor deze rente gold – gedurende het boekjaar waarover de uitkering geschiedt, verhoogd met maximaal vier procentpunten, deze laatst bedoelde verhoging wordt telkens voor vijf jaar vastgesteld door de Directie, na goedkeuring door de Raad van Commissarissen.
• 36.3 a. Vervolgens wordt, zo mogelijk, op de financieringspreferente aandelen van iedere serie respectievelijk converteerbare financieringspreferente aandelen van iedere serie een dividend uitgekeerd gelijk aan een percentage berekend over het bij de eerste uitgifte van de desbetreffende serie effectief op de financieringspreferente aandelen van de desbetreffende serie respectievelijk converteerbare financieringspreferente aandelen van de desbetreffende serie gestorte bedrag inclusief eventueel agio, en welk percentage is gerelateerd aan het gemiddelde effectieve rendement op 'staatsleningen algemeen met een looptijd van 7 – 8 jaar', berekend en bepaald op de wijze als hierna vermeld.
• b. De berekening van het percentage van het dividend voor de financieringspreferente aandelen van iedere serie respectievelijk converteerbare financieringspreferente aandelen van iedere serie geschiedt door het rekenkundig gemiddelde te nemen van het gemiddelde effectieve rendement van de hiervoor bedoelde leningen, zoals opgemaakt door het Centraal Bureau voor de Statistiek en gepubliceerd in de Officiële Prijscourant van Euronext Amsterdam over de laatste vijf beursdagen, voorafgaande aan de dag van eerste uitgifte van financieringspreferente aandelen van de desbetreffende serie respectievelijk converteerbare financieringspreferente aandelen van de desbetreffende serie of voorafgaande aan de dag waarop het dividendpercentage wordt aangepast, eventueel verhoogd of verlaagd met een door de Directie

bij uitgifte vastgestelde en door de Raad van Commissarissen goedgekeurde opslag dan wel afslag ter grootte van maximaal twee procentpunten, afhankelijk van de dan geldende marktomstandigheden, welke opslag dan wel afslag kan verschillen per serie.

• 36.4 Indien in enig boekjaar de winst niet toereikend is om de hiervoor in lid 3 van dit artikel bedoelde uitkeringen te doen, vindt in de daarop volgende boekjaren het in lid 3 bepaalde eerst toepassing nadat het tekort is ingehaald en nadat het hiervoor bepaalde in lid 3 toepassing heeft gevonden. De Directie is bevoegd onder goedkeuring van de Raad van Commissarissen te besluiten een bedrag gelijk aan het in de vorige zin bedoelde tekort uit te keren ten laste van de reserves, met uitzondering van de reserves die als agio gevormd zijn bij de uitgifte van financieringspreferente aandelen respectievelijk converteerbare financieringspreferente aandelen.
• 36.5 Indien de eerste uitgifte van financieringspreferente aandelen respectievelijk converteerbare financieringspreferente aandelen van een serie plaatsvindt gedurende de loop van een boekjaar, zal over dat boekjaar het dividend op de desbetreffende serie financieringspreferente aandelen respectievelijk converteerbare financieringspreferente aandelen naar rato tot de eerste dag van uitgifte worden verminderd.
• 36.6 Na toepassing van de leden 2 tot en met 5 zal

verteerbare financieringspreferente aandelen. 36.7 Van de na toepassing van de leden 2 tot en met 5 overblijvende winst, zal de Directie onder goedkeuring van de Raad van Commissarissen zoveel reserveren als hij nodig oordeelt. Voorzover de winst niet met toepassing van de vorige zin wordt gereserveerd, staat zij ter beschikking van de Algemene Vergadering hetzij geheel of gedeeltelijk ter reservering hetzij geheel of gedeeltelijk ter uitkering aan houders van gewone aandelen in verhouding van hun bezit aan gewone aandelen.

geen verdere dividenduitkering geschieden op de beschermingspreferente aandelen, de financieringspreferente aandelen respectievelijk con-

10.5 Voorgestelde winstverdeling

Conform artikel 36 van de statuten stelt de Directie voor EUR 116,3 miljoen uit te keren in de vorm van EUR 1,50 in contanten per (certificaat van) aandeel van nominaal EUR 0,05 of een uitkering in (certificaten van) gewone aandelen van nominaal EUR 0,05 ten laste van de reserves.

Ve r s l a g va n S t i c h t i n g A d m i n i s t r a t i e k a n t o o r Fugro

Ter voldoening aan het bepaalde in artikel 19 van de Administratievoorwaarden voor de gewone aandelen op naam Fugro N.V. brengen wij onderstaand verslag uit aan de certificaathouders.

Tot ons leedwezen is de heer ir. W. Schatborn begin 2010 overleden. De heer Schatborn heeft ruim zes jaar deel uitgemaakt van het bestuur van het Administratiekantoor. Wij zijn hem zeer erkentelijk voor zijn deskundige en waardevolle inbreng in het bestuur en zijn grote betrokkenheid bij het Administratiekantoor.

Gedurende het verslagjaar 2009 heeft het Administratiekantoor alleen werkzaamheden verricht die verband hielden met de administratie van gewone aandelen op naam waartegenover certificaten op naam zijn uitgegeven.

Het bestuur heeft in 2009 tweemaal vergaderd. De vergadering van 8 april 2009 was hoofdzakelijk gewijd aan de voorbereiding van de jaarlijkse algemene vergadering van Fugro N.V. (de 'Vennootschap'). De vergadering van 16 september 2009 was enerzijds gewijd aan de voorbereiding van de op die dag te houden buitengewone algemene vergadering van de Vennootschap en anderzijds aan de algemene gang van zaken, zulks naar aanleiding van de publicatie van de halfjaarcijfers van de Vennootschap. Ook werd gesproken over de corporate governance binnen de Vennootschap en het Administratiekantoor.

Alle bestuurders van het Administratiekantoor zijn onafhankelijk van de Vennootschap. Het bestuur kan certificaathouders in de gelegenheid stellen personen voor benoeming tot bestuurder aan te bevelen. Nadere regels zijn gesteld voor het houden van een vergadering van certificaathouders. Het Administratiekantoor is bevoegd steminstructies van certificaathouders te aanvaarden voor stemmen, uit te brengen in een algemene vergadering van de Vennootschap.

Het voltallige bestuur was aanwezig tijdens de op 7 mei 2009 gehouden jaarlijkse algemene vergadering van de Vennootschap en twee leden van het bestuur waren aanwezig tijdens de op 16 september 2009 gehouden buitengewone algemene vergadering. Het Administratiekantoor vertegenwoordigde in deze vergaderingen respectievelijk 64% en 62,8% van de uitgebrachte stemmen.

Het Administratiekantoor heeft ten gunste van alle in deze vergaderingen aan de orde gestelde onderwerpen stem uitgebracht. Overeenkomstig de administratievoorwaarden was certificaathouders de mogelijkheid geboden zelf, naar eigen inzicht, als gevolmachtigde van het Administratiekantoor het stemrecht uit te oefenen. Van die mogelijkheid maakten in de jaarlijkse algemene vergadering 394 certificaathouders vertegenwoordigende 20.337.895 certificaten en in de buitengewone algemene vergadering 256 certificaathouders vertegenwoordigende 22.191.799 certificaten gebruik.

Per 30 juni 2009 is overeenkomstig het rooster van aftreden de heer L.P.E.M. van den Boom als lid van het bestuur van het Administratiekantoor afgetreden. In het vorige verslag van het Administratiekantoor was opgenomen dat, met inachtneming van artikel 4 lid 3 van de statuten, certificaathouders vertegenwoordigende tenminste 15% van de uitstaande certificaten tot 3 april 2009 in de gelegenheid werden gesteld het bestuur te verzoeken een vergadering van certificaathouders bijeen te roepen om een aanbeveling te doen voor de benoeming van een lid van het bestuur van het Administratiekantoor. Aangezien geen verzoek tot bijeenroeping van een vergadering van certificaathouders werd ingediend, heeft het bestuur overeenkomstig zijn aangekondigde voornemen in zijn vergadering van 8 april 2009 besloten de heer Van den Boom per 1 juli 2009 als lid van het bestuur te herbenoemen voor een periode van vier jaar.

Vanwege het voornoemde overlijden van de heer Schatborn bestaat het bestuur, tot het moment van de benoeming van een vierde bestuurder, uit drie personen. Het bestuur is voornemens om in haar bestuursvergadering van 1 april 2010 over te gaan tot benoeming van een vierde bestuurder voor een periode van maximaal vier jaar. Het bestuur is voornemens de heer drs. J.A.W.M. van Rooijen te benoemen. De heer Van Rooijen (65) was onder meer voorzitter van KPMG Corporate Finance N.V. en lid van de Raad van Bestuur (CFO) van KPMG Holding N.V. Vanaf 1 juni 2005 is de heer Van Rooijen bij KPMG gepensioneerd.

Het bestuur van het Administratiekantoor stelt, met inachtneming van artikel 4 lid 3 van de statuten, certificaathouders vertegenwoordigende tenminste 15% van de uitstaande certificaten tot 1 april 2010 in de gelegenheid het bestuur te verzoeken een vergadering van certificaathouders bijeen te roepen om een aanbeveling voor de benoeming van een lid van het bestuur van het Administratiekantoor te doen. Het verzoek dient schriftelijk te worden ingediend en dient naam en adres van de aanbevolen persoon te vermelden.

Het bestuur van het Administratiekantoor bestaat thans uit de heren:

• 1. Mr. R. van der Vlist, Voorzitter;
• 1. Drs. L.P.E.M. van den Boom RA; en
• 1. Drs. J.F. van Duyne.

De heer Van der Vlist was algemeen secretaris van N.V. Koninklijke Nederlandsche Petroleum Maatschappij. De heer Van den Boom was lid van de raad van bestuur van NIB Capital Bank N.V. en is thans partner bij PARK Corporate Finance.

De heer Van Duyne was voorzitter van de raad van bestuur van Koninklijke Hoogovens N.V. en later joint Chief Executive Officer van Corus Group PLC.

Over 2009 bedroeg de bezoldiging voor de bestuurders EUR 31.000 en bedroegen de totale kosten van de Stichting EUR 128.749.

Per 31 december 2009 zijn 71.760.667 gewone aandelen met een nominale waarde van EUR 0,05 op naam in administratie genomen, waartegenover 71.760.667 certificaten van aandelen à EUR 0,05 nominaal op naam zijn uitgegeven. Gedurende het boekjaar werden 188.423 certificaten omgewisseld in gewone aandelen en 22.296 gewone aandelen in certificaten. 1.848.364 certificaten van aandelen werden uitgegeven in verband met stockdividend.

De werkzaamheden verbonden aan de administratie van de aandelen worden verricht door de administrateur van het Administratiekantoor: Administratiekantoor van het Algemeen Administratie en Trustkantoor B.V. te Amsterdam.

Het adres van Stichting Administratiekantoor Fugro is: Veurse Achterweg 10, 2264 SG Leidschendam.

Leidschendam, 4 maart 2010

Het Bestuur

Meerjarenoverzicht

	IFRS 2009	IFRS 2008	IFRS 2007	IFRS 2006	IFRS 2005	IFRS 2004	IFRS 2003
Resultaat (EUR x 1.000)
Omzet
	2.052.988	2.154.474	1.802.730	1.434.319	1.160.615	1.008.008	822.372
Externe kosten	624.413	722.321	604.855	503.096	405.701	364.644	273.372
Netto-omzet eigen diensten (omzet minus externe
kosten)	1.428.575	1.432.153	1.197.875	931.223	754.914	643.364	549.000
Resultaat uit bedrijfsactiviteiten (EBIT) 2)	367.422	385.732	324.813	211.567	144.070	104.236	63.272
EBITDA	551.130	535.178	439.590	295.948	218.833	177.453	124.056
Kasstroom	456.773	438.902	337.106	226.130	176.093	125.802	80.480
Nettowinst 2)	263.410	283.412	216.213	141.011	99.412	49.317	18.872
waarvan eenmalige baten en lasten	–	–	–	–	–	–	–
Vermogen (EUR x 1.000)
Materiële vaste activa	1.043.227	859.088	599.298	412.232	262.759	232.956	268.801
Investeringen	330.244	337.469	299.699	203.944	90.414	71.028	123.983
waarvan in nieuwe groepsmaatschappijen	9.882	14.423	8.666	21.041	10.057	2.296	70.888
Afschrijving materiële vaste activa	173.593	140.429	107.684	78.169	69.445	66.139	54.004
Werkkapitaal 1)	140.301	56.060	171.347	150.733	222.485	(95.348)	114.852
Balanstotaal	2.366.317	2.123.306	1.700.130	1.405.698	1.138.660	983.350	1.056.003
Voorzieningen	6.240	13.155	16.278	13.888	398	1.075	584
Leningen en overige financieringsverplichtingen	441.339	395.384	449.957	341.997	300.753	184.268	431.895
Eigen vermogen 1)	1.187.731	928.329	699.989	562.417	465.460	223.913	211.196
Verhoudingsgetallen (in %) 2)
Resultaat uit bedrijfsactiviteiten (EBIT)/omzet	17.9	17,9	18,0	14,8	12,9	10,3	9,2
Nettowinst/omzet	12.8	13,2	12,0	9,8	8,6	4,9	2,3
Nettowinst/netto-omzet eigen diensten	18.4
		19,8	18,0	15,1	13,2	7,7	8,3
Nettowinst/eigen vermogen 1)	24.9	34,8	34,3	27,4	28,8	22,7	17,6
Totaal eigen vermogen/balanstotaal 1)	50.7	44,1	41,6	40,2	41,3	23,2	20,2
Rentedekking	47.8	13,9	13,1	10,9	7,2	3,7	2,2
Gegevens per aandeel (EUR x 1,–) 2) 4)
Eigen vermogen 1)	15.08	12,12	9,94	8,08	6,76	3,60	3,48
Resultaat uit bedrijfsactiviteiten (EBIT) 3)	4.82	5,29	4,67	3,08	2,18	1,76	1,09
Kasstroom 3)	5.99	6,01	4,84	3,29	2,67	2,12	1,39
Nettowinst 3)	3.46	3,88	3,11	2,05	1,51	0,83	0,33
Dividend uitbetaald in verslagjaar	1.50	1,25	0,83	0,60	0,48	0,48	0,46
Koersinformatie (EUR x 1,–) 4)
Koers aan het einde van het jaar	40.26	20,485	52,80	36,20	27,13	15,35	10,20
Hoogste koers	41.85	59,95	62,00	36,64	27,40	16,41	12,86
Laagste koers	19.085	19,32	34,91	27,13	15,14	10,05	6,13
Aantal medewerkers
Op jaareinde	13.482	13.627	11.472	9.837	8.534	7.615	8.472
Uitgegeven aandelen (in duizenden) 4)
Van nominaal EUR 0,05 op jaareinde	78.772	76.608	70.421	69.582	68.825	62.192	60.664

1) Vanaf 2002 is geen te betalen dividend in contanten opgenomen.

2) Voor 2002 en eerder, voor afschrijving van goodwill.

Dutch Dutch Dutch Dutch Dutch Dutch Dutch GAAP GAAP GAAP GAAP GAAP GAAP GAAP 2001 2000 1999 1998 1997 1996	Dutch GAAP 2002
909.817 712.934 546.760 578.207 482.096 375.276 296.636	945.899
331.685 250.132 176.067 197.258 172.346 123.337 99.378	328.401
578.132 462.765 370.648 380.948 309.750 251.939 197.258	617.498
98.470 73.697 61.805 61.669 46.195 25.911 12.434	111.873
142.039 113.269 98.334 97.926 75.781 49.371 32.037	158.814
105.301 85.596 77.233 74.057 60.670 39.479 26.773	119.161
61.732 46.024 40.704 37.800 31.084 16.018	72.220
– – – – 3.630 – (4.538)	–
163.298 120.526 114.035 108.181 93.479 68.521 64.800	192.293
89.352 49.008 37.301 61.487 58.220 27.000 24.776	100.036
11.196 3.686 9.257 6.081 5.763 1.724 3.222	24.852
43.569 39.572 36.529 36.257 29.586 23.460 19.603	46.941
(50.514) 92.269 15.066 7.170 6.308 11.571 9.121	129.071
814.772 474.741 380.495 338.021 289.512 216.272 170.122	793.245
8.056 6.746 10.573 8.894 7.805 4.447 2.723	12.706
121.450 120.713 23.234 24.368 17.153 18.741 23.823 244.660 101.453 107.909 90.575 77.370 61.260 51.050	273.520 271.698
10,8 10,3 11,3 10,7 9,6 6,9	11,8
6,8 6,5 7,4 6,5 6,4 4,3	7,6
10,7 9,9 11,0 9,9 10,0 6,4	11,7
35,7 45,4 41,0 45,0 44,8 28,5 30,4 22,1 29,3 27,9 27,7 28,9	27,4 34,6
7,8 8,1 13,1 12,1 10,4 –	6,1
4,17 2,10 2,29 1,91 1,65 1,36	4,57
1,86 1,48 1,27 1,30 0,98 0,58	1,95
1,98 1,72 1,59 1,56 1,29 0,88	2,08
1,16 0,92 0,84 0,80 0,66 0,36	1,26
0,40 0,34 0,31 0,28 0,25 0,17	0,46
12,53 17,19 9,23 4,99 7,01 3,48	10,78
18,91 17,81 9,98 10,99 8,28 3,71	16,50
10,75 9,31 4,10 4,06 3,44 1,93	9,88
6.953 5.756 5.114 5.136 4.429 4.222 3.968	6.923
58.679 51.048 50.449 48.682 47.673 46.053 46.044	59.449

3) In tegenstelling tot eerdere jaren is vanaf 1999 uitgegaan van een gewogen gemiddelde van het aantal uitstaande aandelen.

4) Als gevolg van de aandelensplitsing (4:1) in 2005 zijn de historische gegevens aangepast.

Woordenlijst

Technische begrippen

2D Seismic: Akoestische meetmethode die gebruikmaakt van enkele door een schip gesleepte opnamekabels. Deze methode levert een tweedimensionale doorsnede van het diepe zeebed en wordt voornamelijk gebruikt als eerste verkenningsmethode voor het vinden van olie- of gasbronnen.

3D Seismic: Akoestische meetmethode die gebruikmaakt van meerdere lange simultaan door een schip gesleepte opnamekabels. De methode levert een 3D model van het diepe zeebed en wordt gebruikt voor het vinden en analyseren van olie- en gasbronnen. AUV (Autonomous Underwater Vehicle): Onbemand onderwatervaartuig dat vanaf een moederschip te water wordt gelaten en niet met een kabel hieraan verbonden is. De aandrijving en controle zijn autonoom en maken gebruik van vooraf gedefinieerde missieprotocollen.

Construction Support: Begeleiding van installatie op zee van bijvoorbeeld pijpleidingen, boorplatforms en andere olie- en gasgerelateerde infrastructuur, veelal met behulp van ROV's.

DGPS (Differential Global Positioning System): Op GPS gebaseerd plaatsbepalingssysteem dat gebruikmaakt van terristische referentiepunten om de nauwkeurigheid te verbeteren.

EM: Elektromagnetisch.

Fugro Pressure Corer (FPC): De FPC slaat een buis de grond in, waarbij gebruikgemaakt wordt van een hydraulische hamer, aangedreven door boorvloeistof.

Gashydraten: Een halfvast mengsel van methaangas en watermoleculen, dat gevormd wordt door heersende waterdruk en temperaturen in de diepe oceaan.

Geophysics: Vastleggen van ondergrondse bodemkarakteristieken met behulp van niet-destructieve methoden zoals geluid.

Geoscience: Wetenschappelijke disciplines (geologie, geofysie, petroleum engineering, biosstratigrafie, geochemie enz.) met betrekking tot de studie van stenen, fossielen en vloeistoffen.

Geotechnisch: Vastleggen van ondergrondse bodemkarakteristieken met behulp van binnendringende methoden zoals sonderen, boren en steken.

Glonass: Global Navigation Satellite System.

GPS: Global Positioning System.

Gravity: Precieze zwaartekrachtmetingen, waarbij afwijkingen bijvoorbeeld op aanwezigheid van olie of gas kunnen duiden.

LiDAR: Op lasertechnologie gebaseerd meetsysteem dat vanuit een vliegtuig zeer nauwkeurige opnamen kan maken.

Multi-client data: Data die voor eigen risico en rekening worden verzameld en aan meerdere opdrachtgevers worden verkocht.

ROV (Remotely Operated Vehicle): Onbemand onderwatervoertuig dat vanaf een schip te water gelaten wordt en is uitgerust met meet- en manipulatie-instrumenten. Een kabel naar het moederschip voorziet in aandrijving, video- en datacommunicatie. Seismic: Akoestische meting van zeebedkarakteristieken en gelaagdheden met als doel het detecteren van olie en gas. Deze metingen worden uitgevoerd met speciale schepen, uitgerust met krachtige geluidsbronnen en lange opnamekabels om geluidsreflecties aan het (sub-)zeebed waar te nemen.

Starfix: DGPS-plaatsbepalingssysteem, specifiek voor gebruik op zee. Dit systeem is bedoeld voor de professionele gebruiker en voorziet naast een hoge nauwkeurigheid in een uitgebreid pakket aan data-analyse- en kwaliteitbewakingsmogelijkheden. Survey Services: Services gerelateerd aan het meten, begeleiden en in kaart brengen van omgeving, objecten en operaties en die meestal een sterke navigatie- en positioneringscomponent hebben.

Financiële begrippen

Debt (ten behoeve van voorwaarden 'Private Placement'): Langlopende leningen inclusief verplichtingen uit lease-overeenkomsten.

Dividendrendement: Dividend ten opzichte van de (gemiddelde) aandelenkoers. EBIT: Resultaat uit bedrijfsactiviteiten.

EBITDA: Resultaat uit bedrijfsactiviteiten voor afschrijvingen en amortisatie.

Gearing: Leningen en overige financieringsverplichtingen vermeerderd met rekeningcourantkredieten banken minus liquide middelen, gedeeld door eigen vermogen.

Geïnvesteerd vermogen: Het aan de vennootschap ter beschikking gestelde vermogen, te weten: totaal eigen vermogen vermeerderd met ter beschikking gestelde leningen en het saldo van banktegoeden/opnames rekening-courant.

Kasstroom: De winst over het boekjaar toe te rekenen aan aandeelhouders vermeerderd met afschrijving, amortisatie immateriële activa en minderheidsbelang.

Nettowinstmarge: Percentage van de winst ten opzichte van de omzet.

Private Placement: Langetermijnfinanciering (tien tot vijftien jaar), aangegaan in mei 2002 door middel van een onderhandse plaatsing bij meer dan twintig Amerikaanse en twee Britse institutionele beleggers.

Rendement op geïnvesteerd vermogen: Percentage van de winst (voor winstbestemming) inclusief minderheidsbelang en rentelasten ten opzichte van het gemiddeld geïnvesteerd vermogen.

Rentedekking: Resultaat uit bedrijfsactiviteiten (EBIT) ten opzichte van de nettorentelast

Solvabiliteit: Percentage eigen vermogen ten opzichte van de totale activa.

Colofon

Fugro N.V. Veurse Achterweg 10 2264 SG Leidschendam Telefoon 070 - 3111422 Telefax 070 - 3202703

Concept en realisatie: C&F Report Amsterdam B.V.

Fotografie en illustraties: Fugro N.V.

Fugro heeft ernaar gestreefd de auteursrechten voor de foto's en afbeeldingen volgens de wettelijke bepalingen te regelen. Diegenen die desondanks menen zekere rechten te kunnen doen gelden, kunnen zich alsnog tot Fugro wenden.

Er is een Engelse vertaling van dit verslag beschikbaar. An English translation of this report is available.

Het jaarverslag is ook beschikbaar op www.fugro.com.

Voor volledige gegevens zie www.fugro.com.

Waarschuwing met betrekking tot toekomstgerichte uitspraken

Dit jaarverslag bevat mogelijk toekomstgerichte uitspraken. Toekomstgerichte uitspraken zijn uitspraken die geen historische feiten zijn, zoals, niet limitatief, mededelingen die overtuigingen, verwachtingen, bedoelingen, prognoses, schattingen of voorspellingen (en de aannames die daaraan ten grondslag liggen) van Fugro N.V. uitdrukken of inhouden. Aan toekomstgerichte uitspraken zijn noodzakelijkerwijs risico's en onzekerheden verbonden. De werkelijke toekomstige resultaten of omstandigheden kunnen dan ook wezenlijk verschillen van die uitgedrukt of bedoeld in toekomstgerichte uitspraken. De oorzaak van een zodanig verschil kan zijn gelegen in diverse factoren (zoals, niet limitatief, de ontwikkelingen in de olie- en gassector en aanverwante markten, valutarisico's en onverwachte operationele tegenslagen). Eventuele toekomstgerichte uitspraken in dit jaarverslag zijn gebaseerd op informatie die Fugro N.V.'s management op dit moment ter beschikking staat. Fugro N.V. neemt geen verplichting op zich om steeds een publieke aankondiging te doen indien zich wijzigingen voordoen in die informatie of indien er anderszins wijzigingen of ontwikkelingen zijn met betrekking tot toekomstgerichte uitspraken in dit jaarverslag.