Erbud S.A.

Quarterly Report • Sep 7, 2023

Jednostkowe sprawozdanie finansowe na 31 grudnia 2020 (w tys. zł, chyba że podano inaczej)

ŚRÓDROCZNE SKRÓCONE SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE Z WYNIKU I POZOSTAŁYCH CAŁKOWITYCH DOCHODÓW

		Za okres 6 miesięcy zakończony 30.06.2023	Za okres 6 miesięcy zakończony 30.06.2022	Za okres 3 miesięcy zakończony 30-06-2023	Za okres 3 miesięcy zakończony 30.06.2022
		Dane niebadane	Dane niebadane	Dane niebadane	Dane niebadane
	DZIAŁALNOŚĆ KONTYNUOWANA
Nota 4.2.	Przychody ze sprzedaży dóbr i usług	1 582 190	1 790 117	861 610	1 026 168
Nota 4.2., 4.3.	Koszty sprzedanych dóbr i usług	1 461 710	1 679 441	784 768	965 146
	Zysk brutto ze sprzedaży	120 480	110 676	76 842	61 022
Nota 4.3.	Koszty sprzedaży	7 181	6 128	3 332	3 364
Nota 4.3.	Koszty ogólnego zarządu	94 225	92 041	45 949	48 620
	Pozostałe przychody operacyjne	2 122	4 621	(373)	1 979
	Pozostałe koszty operacyjne	7 115	2 877	5 323	1 492
	Utrata wartości aktywów finansowych i aktywów z wyceny kontraktów z klientami	(3 861)	(1 852)	(3 881)	(1 852)
Nota 4.2.	Zysk z działalności operacyjnej	10 220	12 399	17 984	7 673
	Udział w zyskach/ (stratach) netto wycenianych metodą praw własności Przychody finansowe	(759) 9 007	(312) 8 666	(611) 5 457	(197) 6 157
	Koszty finansowe	27 158	15 161	16 519	10 504
Nota 4.2.	Zysk/(strata) brutto	(8 690)	5 592	6 311	3 129
Nota 4.4.	Podatek dochodowy	(4 031)	7 041	(4 222)	4 688
	Zysk/(strata) netto za okres obrotowy	(4 659)	(1 449)	10 533	(1 559)
	Akcjonariuszom Jednostki Dominującej	(9 925)	(1 862)	3 466	(2 042)
	Udziałowcom niekontrolującym	5 266	413	7 067	483
	SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE Z CAŁKOWITYCH DOCHODÓW

	Za okres 6 miesięcy zakończony 30.06.2023	Za okres 6 miesięcy zakończony 30.06.2022	Za okres 3 miesięcy zakończony 30-06-2023	Za okres 3 miesięcy zakończony 30.06.2022
	Dane niebadane	Dane niebadane	Dane niebadane	Dane niebadane
Skonsolidowana (strata)/zysk netto	(4 659)	(1 449)	10 533	(1 559)
Różnice kursowe z przeliczenia sprawozdań jednostek zagranicznych	(6 464)	1 163	(5 679)	424
Całkowite dochody (z uwzględnieniem efektu podatkowego) podlegające przeklasyfikowaniu do wyniku	(6 464)	1 163	(5 679)	424
Całkowite dochody za okres obrotowy	(11 123)	(286)	4 854	(1 135)
Przypadające:
Akcjonariuszom Jednostki Dominującej	(15 893)	(708)	(2 019)	(1 621)
Udziałowcom niekontrolującym	4 770	422	6 873	486

ŚRÓDROCZNE SKRÓCONE SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE Z SYTUACJI FINANSOWEJ

		30.06.2023	31.12.2022
		Dane niebadane	Dane badane
	AKTYWA	1 971 989	2 016 268
Nota 6.2.	Wartość firmy	40 668	41 588
Nota 6.1.	Wartości niematerialne	13 161	13 546
Nota 6.1.	Rzeczowe aktywa trwałe	220 459	229 776
Nota 6.11.	Inwestycje ujmowane metodą praw własności	52 011	52 770
Nota 5.1.	Aktywa finansowe	11 941	13 941
Nota 4.4.	Aktywa z tytułu podatku odroczonego	87 589	82 358
Nota 2.1.	Należności z tytułu kontraktów budowlanych - kaucje	10 985	8 576
	Aktywa trwałe	436 814	442 555
Nota 6.4.	Zapasy	137 872	160 239
Nota 2.1.	Należności z tytułu kontraktów budowlanych - kaucje	28 605	23 455
Nota 4.2.	Wycena kontraktów budowlanych - aktywa	533 405	431 013
Nota 6.5.	Należności z tytułu dostaw i usług	520 431	651 583
Nota 6.5.	Pozostałe należności	97 452	91 536
Nota 5.1.	Aktywa finansowe	13 725	9 428
Nota 3.7.	Środki pieniężne i ich ekwiwalenty	179 675	163 961
Nota 3.7.	Środki pieniężne zgromadzone na rachunku VAT	13 972	35 338
	Krótkoterminowe rozliczenia międzyokresowe	10 038	7 160
	Aktywa obrotowe	1 535 175	1 573 713
	PASYWA	1 971 989	2 016 268
Nota 3.1.	Kapitał podstawowy	1 193	1 210
	Kapitał zapasowy	274 048	254 769
Nota 3.1.	Akcje własne	-	(20 000)
	Kapitał rezerwowy	111 641	131 624
	Różnice kursowe z przeliczenia jednostki zagranicznej	677	6 645
	Zyski zatrzymane	126 939	166 633
	Kapitał własny akcjonariuszy Jednostki Dominującej	514 498	540 881
	Kapitał udziałowców niekontrolujących	129 367	124 597
	Kapitał własny	643 865	665 478
Nota 3.2.-3.4.	Zadłużenie	176 744	189 407
Nota 6.7.	Rezerwy	20 183	22 062
Nota 4.4.	Zobowiązania z tytułu podatku odroczonego	12 212	15 274
Nota 2.1.	Zobowiązania wobec podwykonawców - kaucje	16 143	16 866
	Zobowiązania długoterminowe	225 282	243 609
Nota 3.2.-3.4.	Zadłużenie	171 815	123 168
Nota 6.7.	Rezerwy	34 119	34 340
Nota 2.1.	Zobowiązania wobec podwykonawców - kaucje	159 225	154 169
Nota 4.2.	Wycena kontraktów budowlanych - pasywa	248 779	245 957
Nota 6.9.	Zobowiązania z tytułu dostaw i usług	392 172	443 402
Nota 6.9.	Pozostałe zobowiązania	96 732	106 145
	Zobowiązania krótkoterminowe	1 102 842	1 107 181

ŚRÓDROCZNE SKRÓCONE SKONSOLIDOWANE ZESTAWIENIE ZMIAN W KAPITALE

Za okres 6 miesięcy zakończony 30.06.2022 oraz za okres 6 miesięcy zakończony 30.06.2023

	Kapitał podstawowy	Akcje własne	Kapitał zapasowy	Kapitał rezerwowy	Różnice kursowe z przeliczenia jednostek zagranicznych	Zyski zatrzymane	Razem	Kapitał udziałowców niekontrolujących	Kapitał własny
Stan na 1 stycznia 2022 r.	1 240	(70 000)	207 074	71 552	5 480	337 521	552 867	131 866	684 733
Wynik netto za okres	-	-	-	-	-	(1 862)	(1 862)	413	(1 449)
Całkowite dochody za okres obrotowy	-	-	-	1	1 153	-	1 154	9	1 163
Łączne całkowite dochody	-	-	-	1	1 153	(1 862)	(708)	422	(286)
Dywidenda	-	-	-	-	-	(447)	(447)	-	(447)
Przeniesienie wyniku netto z roku poprzedniego na zyski zatrzymane	-	-	100 000	77 736	-	(177 736)	-	-	-
Rozliczenie wykupu akcji własnych przez Spółkę zależną w Grupie	-	-	-	-	-	28 274	28 274	(9 982)	18 292
Obniżenie kapitału podstawowego	(30)	70 000	(45 000)	(24 970)	-	-	-	-	-
Wykup i umorzenie udziałów w spółce zależnej	-	-	-	-	-	395	395	-	395
Nabycie akcji własnych	-	(20 000)	-	-	-	-	(20 000)	-	(20 000)
Nabycie akcji własnych przez Spółkę zależną w Grupie	-	-	-	-	-	(30 000)	(30 000)	-	(30 000)
Stan na 30 czerwca 2022 r.	1 210	(20 000)	262 074	124 319	6 633	156 145	530 381	122 306	652 687
Stan na 1 stycznia 2023 r.	1 210	(20 000)	254 769	131 624	6 645	166 633	540 881	124 597	665 478
Wynik netto za okres	-	-	-	-	-	(9 925)	(9 925)	5 266	(4 659)
Całkowite dochody za okres obrotowy	-	-	-	-	(5 968)	-	(5 968)	(496)	(6 464)
Łączne całkowite dochody	-	-	-	-	(5 968)	(9 925)	(15 893)	4 770	(11 123)
Dywidenda	-	-	-	-	-	(10 490)	(10 490)	-	(10 490)
Przeniesienie wyniku netto z roku poprzedniego	-	-	19 279	-	-	(19 279)	-	-	-
Rejestracja umorzenia akcji własnych	(17)	20 000	-	(19 983)	-	-	-	-	-
Stan na 30 czerwca 2023 r.	1 193	-	274 048	111 641	677	126 939	514 498	129 367	643 865

ŚRÓDROCZNE SKRÓCONE SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE Z PRZEPŁYWÓW PIENIĘŻNYCH

		Za okres 6
		miesięcy zakończony 30.06.2023	Za okres 6 miesięcy zakończony 30.06.2022	Za okres 3 miesięcy zakończony 30.06.2023	Za okres 3 miesięcy zakończony 30.06.2022
		Dane niebadane	Dane niebadane	Dane niebadane	Dane niebadane
	PRZEPŁYWY PIENIĘŻNE Z DZIAŁALNOŚCI OPERACYJNEJ
	Wynik brutto	(8 690)	5 592	6 311	3 129
	Amortyzacja	17 946	16 417	9 218	8 911
	Straty z tytułu różnic kursowych	(6 622)	(532)	(3 513)	2 985
	Odsetki i udziały w zyskach (dywidendy)	14 706	2 604	6 173	1 212
	Pozostałe korekty niepieniężne	(1 052)	(6 591)	(422)	(6 388)
	Wynik na sprzedaży akcji jednostki zależnej	-	(18 294)	-	(18 294)
	Zapłacony podatek dochodowy	(24 460)	(19 910)	(19 457)	(15 176)
Nota 6.10.	Zmiana stanu kapitału obrotowego	10 502	(256 802)	(1 476)	(164 222)
	Przepływy pieniężne netto z działalności operacyjnej PRZEPŁYWY PIENIĘŻNE Z DZIAŁALNOŚCI	2 330	(277 516)	(3 166)	(187 843)
	INWESTYCYJNEJ
	Wpływy pozostałe	2 622	576	1 237	312
	Wydatki na nabycie rzeczowych aktywów trwałych	(9 989)	(34 750)	(3 818)	(17 134)
	Wydatki z tytułu udzielonych pożyczek	(1 113)	(6 438)	-	(3 565)
	Wydatki na nabycie udziałów w spółkach	(477)	(9 538)	-	(1 607)
	Wydatki pozostałe	(9)	-	(9)	-
	Przepływy pieniężne netto z działalności inwestycyjnej	(8 966)	(50 150)	(2 590)	(21 994)
	PRZEPŁYWY PIENIĘŻNE Z DZIAŁALNOŚCI FINANSOWEJ
	Wpływy z tytułu zaciągniętego zadłużenia - kredyty i pożyczki	107 058	138 395	23 798	94 882
	Wpływy pozostałe	316	18 718	261	18 692
	Wydatki z tytułu spłaty zadłużenia kredytowego - kapitał	(51 446)	(3 773)	(13 839)	(86)
	Wydatki z tytułu spłaty zadłużenia leasingowego - kapitał	(8 182)	(6 534)	(4 087)	(3 552)
	Wydatki z tytułu spłaty zadłużenia - odsetki	(14 906)	(4 442)	(6 293)	(2 220)
	Wypłata dywidend	(10 490)	(500)	(10 042)	-
	Nabycia akcji własnych	-	(30 977)	-	(30 977)
	Przepływy pieniężne netto z działalności finansowej	22 350	110 887	(10 202)	76 739
	PRZEPŁYWY PIENIĘŻNE NETTO	15 714	(216 779)	(15 958)	(133 098)
	Środki pieniężne na początek okresu	163 961	363 210	195 633	279 529
	Środki pieniężne na koniec okresu	179 675	146 431	179 675	146 431

1.	INFORMACJE OGÓLNE --------------------------------------------------------------------------------------------------------------6
	1.1. WPROWADZENIE-------------------------------------------------------------------------------------------------------------6
	1.2. PODSTAWA SPORZĄDZENIA ---------------------------------------------------------------------------------------------8
	1.3. ZASTOSOWANE NOWE I ZMIENIONE STANDARDY I INTERPRETACJE--------------------------------------9
2.	KONTRAKTY BUDOWLANE------------------------------------------------------------------------------------------------------- 12
	2.1. NALEŻNOŚCI I ZOBOWIĄZANIA Z TYTUŁU KONTRAKTÓW BUDOWLANYCH - KAUCJE--------------- 15
3.	ZARZĄDZANIE KAPITAŁEM I ZADŁUŻENIEM-------------------------------------------------------------------------------- 16
	3.1. ZARZĄDZANIE KAPITAŁEM ---------------------------------------------------------------------------------------------- 16
	3.2. ZADŁUŻENIE Z TYTUŁU KREDYTÓW I POŻYCZEK --------------------------------------------------------------- 18
	3.3. ZADŁUŻENIE Z TYTUŁU WYEMITOWANYCH OBLIGACJI ------------------------------------------------------- 19
	3.4. ZADŁUŻENIE Z TYTUŁU LEASINGU ----------------------------------------------------------------------------------- 20
	3.5. AKTYWA STANOWIĄCE ZABEZPIECZENIA ZOBOWIĄZAŃ Z TYTUŁU ZADŁUŻENIA-------------------- 20
	3.6. AKTYWA I ZOBOWIĄZANIA WARUNKOWE-------------------------------------------------------------------------- 20
	3.7. ŚRODKI PIENIĘŻNE I ICH EKWIWALENTY--------------------------------------------------------------------------- 21
4.	NOTY OBJAŚNIAJĄCE DO SPRAWOZDAŃ Z CAŁKOWITYCH DOCHODÓW--------------------------------------- 22
	4.1. ALTERNATYWNE MIERNIKI WYNIKÓW------------------------------------------------------------------------------- 22
	4.2. SEGMENTY SPRAWOZDAWCZE--------------------------------------------------------------------------------------- 23
	4.3. KOSZT WŁASNY SPRZEDAŻY ------------------------------------------------------------------------------------------ 32
	4.4. OPODATKOWANIE --------------------------------------------------------------------------------------------------------- 32
5.	INSTRUMENTY FINANSOWE I ZARZĄDZANIE RYZYKIEM FINANSOWYM ------------------------------------------ 33
	5.1. AKTYWA I ZOBOWIĄZANIA FINANSOWE ---------------------------------------------------------------------------- 33
	5.1.1. AKTYWA FINANSOWE ---------------------------------------------------------------------------------------------- 33
	5.1.2. AKTYWA FINANSOWE – UDZIELONE POŻYCZKI ----------------------------------------------------------- 34
	5.2. ZASADY ZARZĄDANIA RYZYKIEM FINANSOWYM ---------------------------------------------------------------- 35
	5.2.1. RYZYKO RYNKOWE – RYZYKO WALUTOWE ---------------------------------------------------------------- 35
	5.2.2. RYZYKO RYNKOWE – RYZYKO STÓP PROCENTOWYCH------------------------------------------------ 35 5.2.3. RYZYKO PŁYNNOŚCI ----------------------------------------------------------------------------------------------- 35
	5.2.4. RYZYKO KLIMATYCZNE-------------------------------------------------------------------------------------------- 36
6.	NOTY POZOSTAŁE ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------ 37
	6.1. RZECZOWE AKTYWA TRWAŁE----------------------------------------------------------------------------------------- 37 6.2. WARTOŚĆ FIRMY----------------------------------------------------------------------------------------------------------- 42
	6.3. UTRATA WARTOŚCI AKTYWÓW TRWAŁYCH ---------------------------------------------------------------------- 42
	6.4. ZAPASY------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------ 43
	6.5. NALEŻNOŚCI Z TYTUŁU DOSTAW I USŁUG ORAZ NALEŻNOŚCI POZOSTAŁE -------------------------- 44
	6.6. POZOSTAŁE AKTYWA----------------------------------------------------------------------------------------------------- 46
	6.7. REZERWY--------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 46
	6.8. SPRAWY SPORNE---------------------------------------------------------------------------------------------------------- 47
	6.9. ZOBOWIĄZANIA Z TYTUŁU DOSTAW I USŁUG ORAZ ZOBOWIĄZANIA POZOSTAŁE------------------- 51
	6.10. WYJAŚNIENIA DO SPRAWOZDANIA Z PRZEPŁYWÓW PIENIĘŻNYCH-------------------------------------- 52
	6.11. STRUKTURA GRUPY ------------------------------------------------------------------------------------------------------ 52
	6.12. TRANSAKCJE Z PODMIOTAMI POWIĄZANYMI--------------------------------------------------------------------- 56
	6.13. ZDARZENIA PO ZAKOŃCZENIU OKRESU SPRAWOZDAWCZEGO ------------------------------------------- 57

1. INFORMACJE OGÓLNE

1. INFORMACJE OGÓLNE

1.1. WPROWADZENIE

Podmiotem Dominującym Grupy Kapitałowej Erbud S.A. ("Grupa") jest spółka Erbud S.A. ("Jednostka Dominująca"), mająca siedzibę w Polsce, w Warszawie, ul. Franciszka Klimczaka nr 1.

Jednostka Dominująca została zarejestrowana w Krajowym Rejestrze Sądowym 29 listopada 2006 roku pod numerem KRS 0000268667 (Sąd Rejonowy dla Miasta Stołecznego Warszawy w Warszawie, XIII Wydział Gospodarczy KRS). Jednostka Dominująca jest notowana na Giełdzie Papierów Wartościowych S.A. w Warszawie od 2007 roku, wchodzi w skład indeksu spółek budowlanych WIG Budownictwo.

Przedmiotem działalności Grupy są szeroko rozumiane usługi budowlano - montażowe wykonywane w systemie generalnego wykonawstwa w kraju i za granicą oraz usługi dewelopmentu projektów OZE i usługi serwisowe dla przemysłu. Ponadto Erbud S.A. pełni w Grupie rolę centrum zarządzającego, doradczego i finansowego. Grupa działa na rynku polskim oraz na rynkach innych krajów Unii Europejskiej.

Czas trwania Jednostki Dominującej i jednostek wchodzących w skład Grupy jest nieoznaczony.

W skład Zarządu Jednostki Dominującej na dzień 30.06.2023 r. oraz na dzień podpisania śródrocznego skróconego skonsolidowanego sprawozdania finansowego wchodzą:

Dariusz Grzeszczak – Prezes Zarządu

Agnieszka Głowacka – Wiceprezes Zarządu

Jacek Leczkowski – Wiceprezes Zarządu

W skład Rady Nadzorczej Jednostki Dominującej na dzień 30.06.2023 r. oraz na dzień podpisania śródrocznego skróconego skonsolidowanego sprawozdania finansowego wchodzą:

Gabriel Główka

Albert Durr

Michał Otto

Janusz Reiter

Michał Wosik

Roland Bosch

Beata Jarosz

Śródroczne skrócone skonsolidowane sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Erbud S.A. publikowane jest na stronie Giełdy Papierów Wartościowych w części Raporty Spółek ESPI/EBI.

1. INFORMACJE OGÓLNE

Szczegółową strukturę Grupy zamieszczono w nocie 6.11. Powyższa grafika pokazuje udział Erbud S.A. w poszczególnych spółkach z GK Erbud S.A. na dzień 30.06.2023 r.

1. INFORMACJE OGÓLNE

1.2. PODSTAWA SPORZĄDZENIA

Stwierdzenie o zgodności z MSR

Śródroczne skrócone skonsolidowane sprawozdanie finansowe Grupy na 30 czerwca 2023 r. sporządzone zostało zgodnie z Międzynarodowym Standardem Rachunkowości 34 zatwierdzonym przez Unię Europejską.

Śródroczne skrócone skonsolidowane sprawozdanie finansowe jest przedstawione w złotych polskich ("PLN"), a wszystkie wartości podane są w tysiącach.

Śródroczne skrócone skonsolidowane sprawozdanie finansowe zostało sporządzone według zasady kosztu historycznego, z wyjątkiem pochodnych instrumentów finansowych wycenianych do wartości godziwej.

Śródroczne skrócone skonsolidowane sprawozdanie finansowe nie obejmuje wszystkich informacji oraz ujawnień wymaganych w rocznym skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym i należy je czytać łącznie ze skonsolidowanym sprawozdaniem finansowym Grupy za rok zakończony 31 grudnia 2022 r., które zostało zatwierdzone do publikacji dnia 28 marca 2023 roku. Śródroczny wynik finansowy nie jest wyznacznikiem dla określenia wyniku finansowego Grupy za cały rok obrotowy. Polityki rachunkowości z sprawozdaniu śródrocznym i rocznym są spójne.

Niniejsze śródroczne skrócone skonsolidowane sprawozdanie finansowe zostało zatwierdzone przez Zarząd w dniu 5 września 2023 r.

Kontynuacja działalności

Niniejsze śródroczne skrócone skonsolidowane sprawozdanie finansowe zostało sporządzone przy założeniu kontynuowania działalności gospodarczej przez Grupę w dającej się przewidzieć przyszłości. Na dzień zatwierdzenia niniejszego śródrocznego skróconego skonsolidowanego sprawozdania finansowego nie stwierdza się istnienia okoliczności wskazujących na zagrożenie kontynuowania działalności przez Grupę.

Wpływ konfliktu w Ukrainie

Po inwazji Rosji na Ukrainę zarówno cały świat, jak i Polska, stanęły w obliczu kryzysu paliwowego oraz słabnących giełd i walut krajów ościennych. Ceny surowców i ich dostępność stały się dużo większym problemem w branży budowlanej niż zagrożenia związane z COVID-19.

Zarząd na bieżąco monitoruje wpływ sytuacji polityczno-gospodarczej w Ukrainie i w Rosji oraz w Białorusi na działalność Grupy. Od momentu wybuchu wojny mamy do czynienia ze wzrostem cen materiałów budowlanych i robocizny na rynku polskim. Grupa na bieżąco uwzględnia ryzyko wzrostu cen materiałów i robocizny w przygotowywanych kalkulacjach. Zarząd podejmuje działania w celu zmniejszenia wpływu szoku cenowego spowodowanego konfliktem w Ukrainie, takie jak dywersyfikacja działalności pod kątem geograficznym jak i segmentowym, jednocześnie negocjując warunki kontraktów ze zleceniodawcami.

Wycena do wartości godziwej

W wycenie do wartości godziwej składnika aktywów lub zobowiązania Grupa bierze pod uwagę właściwości danego składnika aktywów lub zobowiązań, jeżeli uczestnicy rynku biorą te cechy pod uwagę przy wycenie aktywów lub zobowiązań na dzień wyceny. Grupa klasyfikuje zasady pomiaru wartości godziwej wykorzystując hierarchię wartości godziwej odzwierciedlającą wagę danych źródłowych wykorzystywanych do wyceny, zgodną z zapisami MSSF 13. Na poszczególne dni bilansowe Grupa nie posiada pozycji wycenianych do wartości godziwej lecz ujawnia wartość godziwą w odniesieniu do pozycji wycenianych według zamortyzowanego kosztu.

Przeliczanie pozycji w walutach obcych

Pozycje zawarte w sprawozdaniu finansowym wycenia się w walucie podstawowego środowiska gospodarczego, w którym jednostka prowadzi działalność ("waluta funkcjonalna"). Walutą funkcjonalną spółek polskich w Grupie jest PLN, a spółek niemieckich EUR, zaś walutą prezentacji sprawozdań finansowych jest złoty polski (PLN).

Transakcje w walutach obcych wykazuje się w księgach na moment początkowego ujęcia w wartości przeliczonej na złote według kursu średniego NBP z dnia transakcji.

1. INFORMACJE OGÓLNE

Na dzień bilansowy aktywa i zobowiązania pieniężne wyrażone w walutach innych niż polski złoty są przeliczane na złote polskie przy zastosowaniu obowiązującego na koniec okresu sprawozdawczego średniego kursu ustalonego dla danej waluty przez Narodowy Bank Polski. Powstałe z przeliczenia różnice kursowe ujmowane są odpowiednio w pozycji przychodów (kosztów) finansowych lub, w przypadkach określonych zasadami (polityką) rachunkowości, kapitalizowane w wartości aktywów.

Aktywa i zobowiązania niepieniężne ujmowane według kosztu historycznego wyrażonego w walucie obcej są wykazywane po kursie historycznym z dnia transakcji. Aktywa i zobowiązania niepieniężne ujmowane według wartości godziwej wyrażonej w walucie obcej są przeliczane po kursie z dnia dokonania wyceny do wartości godziwej.

1.3. ZASTOSOWANE NOWE I ZMIENIONE STANDARDY I INTERPRETACJE

Zastosowane nowe i zmienione standardy i interpretacje:

W niniejszym śródrocznym skróconym skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym zastosowano po raz pierwszy następujące nowe standardy oraz zmiany do obowiązujących standardów, które weszły w życie w 2023 r.:

a) MSSF 17 "Umowy ubezpieczeniowe" oraz zmiany do MSSF 17

MSSF 17 "Umowy ubezpieczeniowe" został wydany przez Radę Międzynarodowych Standardów Rachunkowości 18 maja 2017 r., natomiast zmiany do MSSF 17 opublikowano 25 czerwca 2020 r.

MSSF 17 Umowy ubezpieczeniowe zastąpił obowiązujący dotychczas MSSF 4, który zezwalał na różnorodną praktykę w zakresie rozliczania umów ubezpieczeniowych. Nowy standard zasadniczo zmienia rachunkowość wszystkich podmiotów, które zajmują się umowami ubezpieczeniowymi i umowami inwestycyjnymi; niemniej jednak zakres standardu nie jest ograniczony jedynie do firm ubezpieczeniowych, a umowy zawierane przez podmioty inne niż firmy ubezpieczeniowe mogą także zawierać element spełniający definicję umowy ubezpieczeniowej (jak zdefiniowano w MSSF 17).

b) Zmiana do MSSF 17 "Umowy ubezpieczeniowe"

Zmiana dotyczy wymogów przejściowych w związku z zastosowaniem po raz pierwszy MSSF 17 "Umowy ubezpieczeniowe" oraz MSSF 9 "Instrumenty finansowe". Celem zmiany jest zapewnienie użyteczności informacji finansowych dla inwestorów w okresie pierwszego zastosowania nowego standardu wprowadzając określone uproszczenia w odniesieniu do prezentacji danych porównawczych.

Zmiana dotyczy wyłącznie zastosowania nowego standardu MSSF 17 i nie ma wpływu na żadne inne wymogi zawarte w MSSF 17.

c) Zmiany do MSR 1 "Prezentacja sprawozdań finansowych" oraz wytyczne Rady MSSF w zakresie ujawnień dotyczących polityk rachunkowości w praktyce

Zmiana do MSR 1 wprowadza wymóg ujawniania istotnych informacji dotyczących zasad rachunkowości, które zostały zdefiniowane w standardzie. Zmiana wyjaśnia, że informacje na temat polityk rachunkowości są istotne, jeżeli w przypadku ich braku, użytkownicy sprawozdania finansowego nie byliby w stanie zrozumieć innych istotnych informacji zawartych w sprawozdaniu finansowym. Ponadto, dokonano również zmian wytycznych Rady w zakresie stosowania koncepcji istotności w praktyce, aby zapewnić wytyczne dotyczące stosowania pojęcia istotności do ujawnień dotyczących zasad rachunkowości.

d) Zmiany do MSR 8 "Zasady (polityka) rachunkowości, zmiany wartości szacunkowych i korygowanie błędów"

W 2021 r. Rada opublikowała zmianę do MSR 8 "Zasady (polityka) rachunkowości, zmiany wartości szacunkowych i korygowanie błędów" w zakresie definicji wartości szacunkowych. Zmiana do MSR 8 wyjaśnia, w jaki sposób jednostki powinny odróżniać zmiany zasad rachunkowości od zmian wartości szacunkowych.

e) Zmiany do MSR 12 "Podatek dochodowy"

Zmiany do MSR 12 precyzują, w jaki sposób rozliczać podatek odroczony od transakcji takich jak leasing i zobowiązania z tytułu wycofania z eksploatacji. Przed zmianą do standardu istniały niejasności co do tego, czy ujęcie

1. INFORMACJE OGÓLNE

równych kwot aktywa i zobowiązania dla celów księgowych (np. początkowe ujęcie leasingu) pozostające bez wpływu na bieżące rozliczenia podatkowe powoduje konieczność ujęcia sald podatku odroczonego czy też zastosowanie ma tzw. zwolnienie z początkowego ujęcia (ang. initial recognition exemption), które mówi, że nie ujmuje się sald podatku odroczonego, jeśli ujęcie składnika aktywów lub zobowiązań nie ma wpływu na wynik księgowy lub podatkowy na moment tego ujęcia. Zmieniony MSR 12 reguluje tę kwestię wymagając ujęcia podatku odroczonego w powyższej sytuacji poprzez wprowadzenie dodatkowego zapisu, że zwolnienie z początkowego ujęcia nie ma zastosowania, jeżeli jednostka jednocześnie rozpoznaje składnik aktywów i równoznaczny składnik zobowiązań i każdy z nich tworzy różnice przejściowe.

f) Zmiany do MSR 12 "Podatek dochodowy": globalny minimalny podatek dochodowy (Pillar Two)

W maju 2023 r. Rada opublikowała zmiany do MSR 12 "Podatek dochodowy" w odpowiedzi na globalne regulacje w zakresie minimalnego podatku dochodowego Filar II (ang."Pillar Two") wydanych przez Organizację Współpracy Gospodarczej i Rozwoju (OECD) w związku z międzynarodową reformą podatkową. Zmiana do MSR 12 przewiduje czasowe zwolnienie z wymogu ujmowania podatku odroczonego wynikającego z uchwalonego prawa podatkowego, które implementuje modelowe zasady Filaru II. Spółki mogą zastosować wytyczne zmienionego standardu MSR 12 od razu, natomiast dla okresów rocznych rozpoczynających się 1 stycznia 2023 r. lub później wymagane jest zamieszczenie określonych ujawnień. Na dzień sporządzenia niniejszego śródrocznego skróconego skonsolidowanego sprawozdania finansowego, zmiana ta nie została jeszcze zatwierdzona przez Unię Europejską.

Wprowadzone standardy w ocenie Zarządu nie mają istotnego wpływu na Grupę

Opublikowane standardy i interpretacje, które jeszcze nie obowiązują i nie zostały wcześniej zastosowane przez Spółkę:

W niniejszym śródrocznym skróconym skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym Grupa nie zdecydowała o wcześniejszym zastosowaniu następujących opublikowanych standardów, interpretacji lub poprawek do istniejących standardów przed ich datą wejścia w życie:

a) Zmiana do MSSF 16 "Leasing"

We wrześniu 2022 r. Rada zmieniła standard MSSF 16 "Leasing" uzupełniając wymogi dotyczące późniejszej wyceny obowiązania leasingowego w przypadku transakcji sprzedaży i leasingu zwrotnego, w sytuacji, gdy spełnione są kryteria MSSF 15 i gdy transakcję należy ująć jako sprzedaż.

Zmiana wymaga od sprzedawcy-leasingobiorcy późniejszej wyceny zobowiązań leasingowych wynikających z leasingu zwrotnego w taki sposób, aby nie ujmować zysku lub straty związanej z zachowanym prawem do użytkowania. Nowy wymóg ma szczególne znaczenie w przypadku, gdy leasing zwrotny obejmuje zmienne opłaty leasingowe, które nie zależą od indeksu lub stawki, gdyż opłaty te są wyłączone z "płatności leasingowych" w myśl MSSF 16. Zmieniony standard zawiera nowy przykład, który ilustruje zastosowanie nowego wymogu w tym zakresie. Zmiana obowiązuje począwszy od 1 stycznia 2024 r.

Na dzień sporządzenia niniejszego śródrocznego skróconego skonsolidowanego sprawozdania finansowego, zmiana ta nie została jeszcze zatwierdzona przez Unię Europejską.

b) Zmiany do MSR 1 "Prezentacja sprawozdań finansowych"

W 2020 roku Rada opublikowała zmiany do MSR 1, które wyjaśniają kwestię prezentacji zobowiązań jako długoi krótkoterminowe. W październiku 2022 r. Rada wydała kolejne poprawki do standardu MSR 1, które adresują kwestię klasyfikacji zobowiązań jako długo- i krótkoterminowe, w odniesieniu do których jednostka zobowiązana jest spełniać określone wymogi umowne tzw. kowenanty. Zmieniony standard MSR 1 stanowi, że zobowiązania są klasyfikowane jako krótko- lub długoterminowe w zależności od praw istniejących na koniec okresu sprawozdawczego. Na klasyfikację nie mają wpływu ani oczekiwania jednostki ani zdarzenia po dniu sprawozdawczym (na przykład rezygnacja z kowenantu lub jego naruszenie).

Opublikowane zmiany obowiązują dla sprawozdań finansowych za okresy rozpoczynające się z dniem 1 stycznia 2024 r. lub po tej dacie.

1. INFORMACJE OGÓLNE

Na dzień sporządzenia niniejszego śródrocznego skróconego skonsolidowanego sprawozdania finansowego, zmiany te nie zostały jeszcze zatwierdzone przez Unię Europejską.

c) Zmiany do MSR 7 "Sprawozdanie z przepływów pieniężnych" i MSSF 7 "Instrumenty finansowe: ujawnianie informacji" – ujawnianie informacji na temat umów finansowych z dostawcami ("supplier finance arrangement")

W maju 2023 r. Rada opublikowała zmiany do MSR 7 "Sprawozdanie z przepływów pieniężnych" oraz MSSF 7 "Instrumenty finansowe: ujawnianie informacji. Zmiany do standardów wprowadzają wymogi w zakresie ujawnień na temat umów finansowania dostawców. Zmiany te wymagają ujawnienia specyficznych informacji dotyczących umów finansowych z dostawcami jednostki, aby umożliwić użytkownikom sprawozdań finansowych ocenę wpływu tych umów na zobowiązania i przepływy pieniężne jednostki oraz ekspozycję jednostki na ryzyko płynności. Niniejsze zmiany mają na celu zwiększenie przejrzystości ujawnianych informacji o ustaleniach dokonanych z dostawcami. Zmiany nie wpływają na zasady ujmowania i wyceny, a jedynie na wymogi dotyczące ujawniania informacji. Nowe obowiązki informacyjne będą obowiązywać dla rocznych okresów sprawozdawczych rozpoczynających się 1 stycznia 2024 r. lub później.

Na dzień sporządzenia niniejszego śródrocznego skróconego skonsolidowanego sprawozdania finansowego, zmiany te nie zostały jeszcze zatwierdzone przez Unię Europejską.

d) MSSF 14 "Regulacyjne rozliczenia międzyokresowe"

Standard ten pozwala jednostkom, które sporządzają sprawozdanie finansowe zgodnie z MSSF po raz pierwszy (z dniem 1 stycznia 2016 r. lub po tej dacie), do ujmowania kwot wynikających z działalności o regulowanych cenach, zgodnie

z dotychczas stosowanymi zasadami rachunkowości. Dla poprawienia porównywalności, z jednostkami które stosują już MSSF i nie wykazują takich kwot, zgodnie z opublikowanym MSSF 14 kwoty wynikające z działalności o regulowanych cenach, powinny podlegać prezentacji w odrębnej pozycji zarówno w sprawozdaniu z sytuacji finansowej jak i w rachunku zysków i strat oraz sprawozdaniu z innych całkowitych dochodów.

Decyzją Unii Europejskiej MSSF 14 nie zostanie zatwierdzony.

e) Zmiany do MSSF 10 i MSR 28 dot. sprzedaży lub wniesienia aktywów pomiędzy inwestorem a jego jednostkami stowarzyszonymi lub wspólnymi przedsięwzięciami

Zmiany rozwiązują problem aktualnej niespójności pomiędzy MSSF 10 a MSR 28. Ujęcie księgowe zależy od tego, czy aktywa niepieniężne sprzedane lub wniesione do jednostki stowarzyszonej lub wspólnego przedsięwzięcia stanowią "biznes" (ang. business).

W przypadku, gdy aktywa niepieniężne stanowią "biznes", inwestor wykazuje pełny zysk lub stratę na transakcji. Jeżeli zaś aktywa nie spełniają definicji biznesu, inwestor ujmuje zysk lub stratę z tylko w zakresie części stanowiącej udziały innych inwestorów.

Zmiany zostały opublikowane 11 września 2014 r. Na dzień sporządzenia niniejszego śródrocznego skróconego skonsolidowanego sprawozdania finansowego, zatwierdzenie tej zmiany jest odroczone przez Unię Europejską.

2. KONTRAKTY BUDOWLANE

2. KONTRAKTY BUDOWLANE

Grupa podpisuje umowy w cenach stałych na realizację kontraktów budowlanych głównie w zakresie budowy mieszkań (w tym całych osiedli), hoteli, obiektów SPA, centrów handlowych i dystrybucyjnych, farm wiatrowych i fotowoltaicznych, elektrowni, hal produkcyjnych, dróg i autostrad oraz budowli w drewnianej technologii modułowej.

Przychody i koszty z tytułu wykonywanych kontraktów budowlanych Grupa rozpoznaje w czasie w miarę postępu stopnia wykonywanych prac. Część Spółek w Grupie dokonuje pomiaru stopnia wykonania kontraktu stosując metodę opartą na wynikach, tj. ustala wartość przychodów i kosztów z wykonania kontraktów budowlanych w okresie od dnia zawarcia umowy do dnia bilansowego proporcjonalnie do stopnia realizacji danego kontraktu w drodze oceny osiągniętych wyników i etapów prac. Część Spółek natomiast stosuje metodę opartą na nakładach tj. ustala wartość przychodów z wykonania kontraktów budowlanych w okresie od dnia zawarcia umowy do dnia bilansowego, proporcjonalnie do stopnia realizacji danego kontraktu, w drodze wyliczenia stopnia zaawansowania prac w oparciu o stosunek rozpoznanych na danym kontrakcie kosztów do całkowitego budżetu kosztów przygotowanego dla danego kontraktu. Od otrzymanych w ten sposób wielkości Grupa odlicza przychody i koszty, które wpłynęły na wynik finansowy w latach ubiegłych, uzyskując przychody i koszty z tytułu wykonywanych kontraktów budowlanych dotyczące bieżącego okresu. Zmiana szacunku stopnia zaawansowania realizacji umowy traktowana jest jako zmiana szacunku i wpływa na kwotę ujętego przychodu w okresie, w którym dokonano zmiany szacunku stopnia zaawansowania. Jeżeli stopień zaawansowania niezakończonej usługi (w tym budowlanej) lub przewidywany, całkowity koszt jej wykonania nie może być na dzień bilansowy ustalony w sposób wiarygodny, to przychód ustalany jest w wysokości poniesionych w danym okresie sprawozdawczym kosztów, nie wyższych jednak od kosztów, których pokrycie w przyszłości przez zamawiającego jest oczekiwane.

Drugostronnie, wyniki wyceny (tj. ustalenia przychodów i kosztów metodą stopnia zaawansowania) ujmowane są jako "Wycena kontraktów budowlanych – aktywa (lub pasywa)". Salda aktywów z tytułu kontraktów budowlanych wynikające z nadwyżki przychodu rozpoznanego metodą opartą na wynikach nad przychodem zafakturowanym, są obejmowane odpisem z tytułu utraty wartości, wyliczanym analogicznie jak dla należności handlowych nieprzeterminowanych. Wszystkie aktywa z tytułu kontraktów budowlanych znajdują się w Poziomie 2 modelu utraty wartości i stosuje się do wyliczenia odpisu z tytułu utraty wartości tych aktywów uproszczone podejście na bazie matrycy (analogicznie jak dla należności handlowych). Z uwagi na sposób rozpoznawania sald z tytułu aktywów z tytułu kontraktów budowlanych, nie podlegają one wiekowaniu i są traktowane w całości jako bieżące, nieprzeterminowane. Fakturowanie prac wykonywanych w ramach realizacji kontraktów budowlanych odbywa się zgodnie z harmonogramem określonym w umowie. Przychody zafakturowane Grupa ujmuje w linii "Należności z tytułu dostaw i usług" (Nota 6.5.). Kontrahenci w ramach kontraktów budowlanych podpisywanych z Grupą zatrzymują część zapłat jako gwarancje dobrego wykonania umowy. Kwoty te ujmowane są jako "Należności z tytułu kontraktów budowlanych – kaucje" i podlegają zwrotowi najczęściej po zakończeniu projektu lub po zakończeniu okresu gwarancji.

Do realizacji prac związanych z realizacją kontraktów budowlanych Spółka angażuje podwykonawców. Spółka działa jako główny wykonawca (ang. principal). Zafakturowane koszty z tytułu ich zatrudnienia ujmuje jako "Zobowiązania z tytułu dostaw i usług" (Nota 6.7.). Zatrzymane przez Spółkę części zapłat wobec podwykonawców z tytułu gwarancji dobrego wykonania umowy Spółka ujmuje w pozycji "Zobowiązania z tytułu kontraktów budowlanych – kaucje" (Nota 2.1.). Podział przychodów na przychody rozpoznawane w czasie i w punkcie w czasie został zaprezentowany w Nocie 4.2.

W związku z realizacją kontraktów budowlanych i różnicą w momencie ujmowania przychodów i kosztów na potrzeby księgowe i podatkowe, w sprawozdaniu z sytuacji finansowej ujmuje się aktywa i zobowiązania z tytułu odroczonego podatku dochodowego – patrz Nota 4.4.

2. KONTRAKTY BUDOWLANE

Grupa tworzy rezerwy na kontrakty z ujemną marżą w momencie zidentyfikowania przesłanek, że dany realizowany kontrakt budowlany zamknie się ze stratą. Rezerwy tworzone są w koszty danego okresu w pełnej wartości prognozowanej straty na danym kontrakcie i są wykazywane w bilansie w linii "Rezerwy".

Grupa udziela swoim odbiorcom jedynie gwarancji podstawowych, które nie stanowią odrębnego zobowiązania do wykonania świadczenia. Okres objęty gwarancją różni się w zależności od realizowanego kontraktu oraz elementów składowych, których dotyczy gwarancja.

W przypadku niektórych kontraktów budowlanych realizowanych w ramach wspólnych porozumień umownych, w których Grupa jest liderem konsorcjum lub zlecenia, Grupa oceniła, iż występuje w charakterze pośrednika w odniesieniu do prac wykonanych przez drugiego wspólnika, a które Grupa jako leader fakturuje na rzecz zamawiającego. Grupa określa swoją rolę jako rolę pośrednika w danym zleceniu w przypadku, gdy identyfikuje konkretne dobra oraz usługi, które mają być dostarczone, nad którymi nie sprawuje kontroli przed przekazaniem ich klientowi. W przypadku, gdy Grupa pełni rolę pośrednika, rozpoznaje przychód w momencie wypełnienia zobowiązania do wykonania świadczenia w umownej kwocie opłaty lub prowizji, będzie uprawniona w zamian za zlecenie dostarczenia konkretnych usług lub dóbr przez inny podmiot. Z uwagi na charakter zawieranych konsorcjów oraz zleceń, w których Grupa pełni rolę lidera, nie występują opisane powyżej opłaty i prowizje, stąd w Grupie nie powstaje przychód z tyt. prowizji za fakturowanie na rzecz klienta prac wykonanych przez drugiego konsorcjanta. Grupa jako przychód ujmuje wyłącznie kwoty wynagrodzenia należnego z tyt. wykonania na rzecz zamawiającego swojego zakresu prac zgodnie z polityką opisaną powyżej.

Termin płatności dla świadczonych przez Grupę kontraktów o usługi budowlane wynosi od 30 do 180 dni od dnia wystawienia faktury, a dla sprzedaży pozostałej wynosi zazwyczaj 30 dni od dnia wystawienia faktury. Zawierane kontrakty nie zawierają zatem istotnego elementu finansowania, za wyjątkiem kwot zafakturowanych z tytułu realizacji kontraktów budowlanych, które spłacane są w późniejszym okresie czasu, gdyż stanowią kaucje zatrzymane przez klienta. Kwoty zatrzymane z poszczególnych faktur stanowią maksymalnie do 10% wynagrodzenia z tyt. realizacji umowy i podlegają zwolnieniu w okresie maksymalnie do 5 lat po zakończeniu realizacji zlecenia. Przychód z realizacji kontraktów budowlanych w części, która jest zatrzymana jako kaucja ujmowany jest w kwocie zdyskontowanej.

2. KONTRAKTY BUDOWLANE

Zastosowanie metody opartej na wynikach lub nakładach do ujmowania przychodów i kosztów z tytułu kontraktów budowlanych wymaga szacunku w odniesieniu do określenia stopnia realizacji prac na danym kontrakcie, tj. obmiaru wykonanych prac na dzień bilansowy (metoda oparta na wynikach) lub oszacowania całkowitego budżetu kosztów na danym kontrakcie (metoda oparta na nakładach).

Metoda oparta na wynikach:

Fizycznego obmiaru, służącego określaniu stopnia realizacji umowy, dokonują pracownicy budowy. Pomiar dokonywany jest odrębnie dla poszczególnych zakresów prac, tj. elementów lub etapów realizowanego kontraktu, według przypisanych im mierników (głównie m² , kg i szt.).

W Grupie funkcjonują stosowne procesy kontroli służące zapewnieniu, że kalkulacja realizacji wyników danego projektu odbywa się w oparciu o bieżące i wiarygodne szacunki dotyczące obmiaru, podlegające weryfikacji i akceptacji przez wyznaczone do tego procesu osoby. Wykonany przez pracowników budowy obmiar podlega weryfikacji przez dyrektora oddziału, któremu podlega budowa, a następnie dodatkowo przez komórkę audytu wewnętrznego Grupy.

Metoda oparta na nakładach:

Budżety kosztowe dla danych kontraktów są przygotowywane przez kadrę zarządzającą Grupy na etapie ofertowania i aktualizowane w ciągu roku finansowego lub w momencie zidentyfikowania przesłanek do rewizji budżetu kosztowego lub przychodowego. W przypadku zaistnienia zdarzeń pomiędzy oficjalnymi rewizjami budżetu, które w istotny sposób wpływają na wynik kontraktu, wartość całkowitych przychodów lub kosztów kontraktu aktualizowana jest na bieżąco, tj. zmiany zakresu kontraktu znajdują odzwierciedlenie w prowadzonym przez Grupę systemie wewnętrznym od razu po tym, jak zostaną wynegocjowane przez Grupę z klientem.

Grupa prowadzi ewidencję realizowanych projektów – umów o kontrakty budowlane w systemie wewnętrznym, służącym do zarządzania projektami. Informacje dotyczące danego kontraktu, w tym stopnia jego realizacji, są wprowadzane do systemu przez kierownika kontraktu/budowy, a następnie zatwierdzane przez dyrektora oddziału, któremu podlega budowa. Budżety poszczególnych kontraktów podlegają w ciągu roku formalnemu procesowi aktualizacji w oparciu o bieżące informacje i są zatwierdzane przez Zarząd. W przypadku zaistnienia zdarzeń pomiędzy oficjalnymi rewizjami budżetu, które w istotny sposób wpływają na wynik kontraktu, wartość całkowitych przychodów lub kosztów kontraktu aktualizowana jest na bieżąco, tj. zmiany zakresu kontraktu znajdują odzwierciedlenie w prowadzonym przez Grupę systemie wewnętrznym od razu po tym, jak zostaną wynegocjowane przez Grupę z klientem.

2. KONTRAKTY BUDOWLANE

2.1. NALEŻNOŚCI I ZOBOWIĄZANIA Z TYTUŁU KONTRAKTÓW BUDOWLANYCH - KAUCJE

Należności z tytułu kontraktów budowlanych – kaucje są utrzymywane w celu ściągnięcia umownych przepływów, które obejmują wyłącznie spłaty kapitału i odsetek ("SPPI" ang. Solely payment of principal and interest) i są wyceniane według zamortyzowanego kosztu z uwzględnieniem ewentualnego odpisu aktualizującego.

Na moment początkowego ujęcia te aktywa finansowe ujmuje się w wartości nominalnej, tj. według kwot pierwotnie zafakturowanych, pomniejszonych o wartość dyskonta. Sposób kalkulacji wartości dyskonta wskazano w Nocie 6.5. Wartość należnych kaucji jest aktualizowana przez Grupę o odpisy z tytułu utraty wartości ujmowane zgodnie z zasadą rachunkowości wskazane w Nocie 6.5. i prezentowane w pozycji "Odpisy z tytułu utraty wartości aktywów finansowych" w sprawozdaniu z wyniku.

Zobowiązania z tytułu kaucji są wyceniane w momencie początkowego ujęcia w wartości godziwej (tj. kwocie płatności zdyskontowanych przy zastosowaniu aktualnej rynkowej stopy procentowej dla takich zobowiązań) i w tej wysokości ujmowany jest koszt usług podwykonawców. W późniejszych okresach zobowiązania z tytułu kaucji wyceniane są według zamortyzowanego kosztu, a koszty odsetek ujmowane są w kosztach finansowych

	30.06.2023			31.12.2022
	Zwrot do 12 miesięcy	Zwrot pow. 12 miesięcy	Razem	Zwrot do 12 miesięcy	Zwrot pow. 12 miesięcy	Razem
Należności z tytułu kontraktów budowlanych - kaucje przed zdyskontowaniem	29 039	14 632	43 671	23 888	11 044	34 932
Dyskonto kaucji oraz odpis z tytułu utraty wartości	(434)	(3 647)	(4 081)	(433)	(2 468)	(2 901)
Należności z tytułu kontraktów budowlanych - kaucje	28 605	10 985	39 590	23 455	8 576	32 031
Zobowiązania wobec podwykonawców - kaucje po uwzględnieniu dyskonta	159 225	16 143	175 368	154 169	16 866	171 035

Dla wszystkich należności z tytułu kaucji od odbiorców oszacowano odpis z tytułu utraty wartości na podstawie analizy portfelowej, przy wykorzystaniu matrycy odpisów w oparciu o dane historyczne skorygowane o wpływ przyszłych czynników. Wszystkie należności z tyt. kaucji są w przedziale należności nieprzeterminowanych, dla których zastosowano współczynniki niewypełnienia zobowiązania analogicznie do współczynników zastosowanych do wyliczenia oczekiwanych strat kredytowych w odniesieniu do aktywów z tyt. kontraktu. Wysokość odpisu z tyt. oczekiwanych strat kredytowych oraz jego zmiany w prezentowanych okresach są nieistotne kwotowo stąd Spółka nie prezentuje ruchów na tym odpisie. Nie zidentyfikowano należności z tytułu kaucji, dla których konieczne byłoby tworzenie dodatkowych specyficznych odpisów.

3. ZARZĄDZANIE KAPITAŁEM I ZADŁUŻENIE

3. ZARZĄDZANIE KAPITAŁEM I ZADŁUŻENIEM

3.1. ZARZĄDZANIE KAPITAŁEM

Kapitał podstawowy obejmuje akcje zwykłe i jest wykazywany według wartości nominalnej (zgodnej ze statutem Jednostki Dominującej oraz wpisem do Krajowego Rejestru Sądowego).

Nadwyżka ze sprzedaży akcji powyżej ich wartości nominalnej to kwota równa nadwyżce cen obejmowania akcji Jednostki Dominującej ponad ich wartość nominalną. Ujmowana jest w linii Kapitał zapasowy ze sprzedaży akcji powyżej ich wartości nominalnej.

Pozostałe kapitały zapasowe tworzone są głównie z zysku lat ubiegłych, w tym kwot obligatoryjnie przekazywanych na kapitał zapasowy zgodnie z wymogami KSH.

Kapitały rezerwowe tworzone są z zysku lat ubiegłych, z przeznaczeniem na cele wskazane w statucie.

Kapitał własny przypisany udziałowcom niekontrolującym stanowi część kapitałów własnych jednostek zależnych objętych konsolidacją pełną, która należy do innych udziałowców aniżeli jednostki wchodzące w skład Grupy.

Wynik netto jednostek zależnych w części należącej do udziałowców innych niż jednostki wchodzące w skład Grupy

Kapitał zapasowy Jednostki Dominującej tworzony jest zgodnie z postanowieniami Kodeksu Spółek Handlowych oraz decyzjami akcjonariuszy. Zgodnie z Kodeksem Spółek Handlowych na pokrycie straty należy utworzyć kapitał zapasowy, do którego przelewa się co najmniej 8% zysku za dany rok obrotowy, dopóki kapitał ten nie osiągnie co najmniej jednej trzeciej kapitału zakładowego. Tak utworzony kapitał zapasowy nie podlega podziałowi. O użyciu kapitału zapasowego i rezerwowego rozstrzyga Walne Zgromadzenie Akcjonariuszy, jednakże część kapitału zapasowego można użyć jedynie na pokrycie straty wykazanej w sprawozdaniu finansowym i nie podlega on podziałowi na inne cele. stanowi wynik udziałowców niekontrolujących. .

Grupa zarządza strukturą kapitałową i w wyniku zmian warunków ekonomicznych wprowadza do niej zmiany. W celu utrzymania lub skorygowania struktury kapitałowej, Grupa może odpowiednio kształtować wypłatę dywidendy dla akcjonariuszy lub wyemitować nowe akcje.

Głównym celem zarządzania kapitałem Grupy jest utrzymanie dobrego ratingu kredytowego i bezpiecznych wskaźników kapitałowych, które wspierałyby działalność operacyjną Grupy i zwiększałyby wartość dla jej akcjonariuszy.

Kapitał podstawowy

Na 30 czerwca 2023 r. kapitał podstawowy składał się z 11 929 836 akcji o łącznej wartości 1 192 983,60 zł, a struktura Udziałowców posiadających ponad 5% udziału w kapitale zakładowym oraz Członków Zarządu lub podmiotów kontrolowanych przez nich prezentowała się następująco:

Akcjonariusz	Liczba akcji	% udziału w kapitale zakładowym
Wolff & Müller Baubeteiligungen GmbH & Co. KG	3 592 950	30,12%
Wolff & Müller Holding GmbH & Co. KG	261 887	2,20%
Durr Holding GmbH	12 712	0,11%
DGI Fundusz Inwestycyjny Zamknięty Aktywów Niepublicznych kontrolowany przez Dariusza Grzeszczaka	721 553	6,05%
NATIONALE - NEDERLANDEN Powszechne Towarzystwo Emerytalne S.A (dawniej ING PTE )	1 200 000	10,06%
Allianz OFE, Allianz DFE, Drugi Allianz OFE	764 935	6,41%
Dariusz Grzeszczak	1 831 907	15,36%
PKO BP Bankowy Otwarty Fundusz Emerytalny	715 279	6,00%
Jacek Leczkowski	5 112	0,04%
Agnieszka Głowacka	3 938	0,03%
Albert Durr	13 642	0,11%
Roland Bosch	10 000	0,08%
Pozostali Akcjonariusze	2 795 921	23,43%
Razem	11 929 836	100%

3. ZARZĄDZANIE KAPITAŁEM I ZADŁUŻENIE

Statut Spółki nie przyznaje akcjonariuszom, o których mowa powyżej, żadnych uprawnień osobistych w stosunku do Erbud S.A., w szczególności nie przyznaje prawa do powoływania członków Zarządu ani członków Rady Nadzorczej Spółki.

Liczba akcji składających się na zatwierdzony kapitał jest równa liczbie akcji wyemitowanych. Wartość nominalna jednej akcji dla wszystkich serii wynosi 0,10 zł. Żadne akcje nie zostały zarezerwowane dla potrzeb emisji związanych z realizacją opcji umów sprzedaży. Wszystkie wyemitowane akcje są akcjami zwykłymi nieuprzywilejowanymi. Nie występują żadne ograniczenia praw do akcji, ani ograniczenia zbywalności akcji.

Na dzień 31 grudnia 2022 roku Spółka Erbud S.A. posiadała 166 666 sztuk akcji własnych, co stanowiło 1,38 % wszystkich akcji w ww. Spółce, nabytych w celu ich umorzenia. Na mocy uchwały nr 20/2023 z dnia 22 maja 2023 roku Zwyczajnego Walnego Zgromadzenia Spółki Erbud S.A. zostało umorzonych 166 666 sztuk akcji własnych Spółki o wartości nominalnej 0,10 zł (dziesięć groszy) każda, tj. o łącznej wartości nominalnej 16 666,60 zł (szesnaście tysięcy sześćset sześćdziesiąt sześć złotych sześćdziesiąt groszy).

W wyniku umorzenia akcji własnych, w drodze uchwały nr 21/2023 z dnia 22 maja 2023 roku Zwyczajnego Walnego Zgromadzenia Spółki Erbud S.A., nastąpiło obniżenie kapitału zakładowego o kwotę odpowiadającą łącznej wartości nominalnej umarzanych akcji, tj. o kwotę 16 666,60 zł, a więc z kwoty 1 209 650,20 zł do kwoty 1 192 983,60 zł.

Na dzień 30 czerwca 2023 r. oraz na dzień publikacji niniejszego sprawozdania wysokość kapitału zakładowego wynosi zatem 1 192 983,60 zł, a kapitał zakładowy dzieli się na 11 929 836 akcje zwykłe na okaziciela serii A, o wartości nominalnej 0,10 zł każda.

Podstawowy zysk przypadający na jedną akcję oblicza się poprzez podzielenie zysku/(straty) netto za okres sprawozdawczy, przypisanego zwykłym akcjonariuszom Spółki, przez średnią ważoną liczbę akcji zwykłych w danym okresie sprawozdawczym. Akcje własne skupione przez Spółkę celem umorzenia są wyłączane z kalkulacji średniej ważonej liczby akcji w prezentowanych okresach.

Dla celów kalkulacji rozwodnionego zysku na akcję, zysk/(strata) netto za okres sprawozdawczy, przypisana zwykłym akcjonariuszom oraz średnia ważona liczba akcji zwykłych w danym okresie sprawozdawczym, korygowane są o efekt wszystkich rozwadniających potencjalnych akcji zwykłych. Rozwodniony zysk na jedną akcję jest równy podstawowemu zyskowi na jedną akcję, ponieważ w Grupie nie występują instrumenty rozwadniające.

Podział (split) akcji dokonany zarówno w okresie sprawozdawczym jaki i po dniu bilansowym koryguje średnią ważoną liczbę akcji zwykłych dla celów wyliczenia podstawowego i rozwodnionego zysku na akcje we wszystkich prezentowanych okresach.

	Za okres 6 miesięcy zakończony 30.06.2023	Za okres 6 miesięcy zakończony 30.06.2022
Zysk netto przypadający na akcjonariuszy Jednostki Dominującej	(9 925)	(1 862)
Średnia ważona liczba akcji zwykłych (w szt.)	11 929 836	12 096 502
Podstawowy i rozwodniony zysk na jedną akcję (w zł)	-0,91	-0,15

3. ZARZĄDZANIE KAPITAŁEM I ZADŁUŻENIE

3.2. ZADŁUŻENIE Z TYTUŁU KREDYTÓW I POŻYCZEK

Zobowiązania z tytułu zadłużenia z tytułu kredytów i pożyczek ujmuje się początkowo w wartości godziwej, pomniejszonej o koszty transakcyjne. Na każdy dzień bilansowy pozycje te są wyceniane według zamortyzowanego kosztu przy zastosowaniu efektywnej stopy procentowej.

	30.06.2023	31.12.2022
Długoterminowe
Kredyty bankowe	42 643	44 035
Pożyczki	2 100	2 308
	44 743	46 343
Krótkoterminowe
Kredyty w rachunku bieżącym	111 046	26 582
Kredyty bankowe	39 129	72 460
Pożyczki	1 992	1 792
	152 167	100 834
Razem zadłużenie z tytułu kredytów i pożyczek	196 910	147 177

	30.06.2023	30.06.2023	31.12.2022	31.12.2022
	W walucie funkcjonalnej	W walucie obcej EUR	W walucie funkcjonalnej	W walucie obcej EUR
Kredyty i pożyczki
Długoterminowe	17 516	27 227	46 343	-
Krótkoterminowe	130 931	21 236	100 834	-
Razem	148 447	48 463	147 177	-

Pożyczki i kredyty wykazane jako długoterminowe i krótkoterminowe oprocentowane są stopą WIBOR 3M + 1,35%-3,5%, 3M Euribor + 1,9-2,2%. ON WIBOR +2,2% oraz 10% w skali roku.

Dnia 16 lutego 2023 r. nastąpiło przewalutowanie kredytu z BNP Paribas zawartego w PLN na walutę EUR, po kursie ustalonym między Erbud S.A. i bankiem, który wyniósł 4,748. Kwota przewalutowania to 26 208 tys. PLN, która po przeliczeniu na EUR wyniosła 5 520 tys. EUR.

Na podane dni bilansowe, wartość godziwa kredytów i pożyczek nie była istotnie różna od wyceny w koszcie zamortyzowanym. Wartość godziwa kredytów i pożyczek jest szacowana za pomocą modeli DCF w oparciu o przepływy pieniężne odzwierciedlające harmonogram spłat otrzymanych kredytów. Założono stopę dyskonta na poziomie WIBOR 1M na dany dzień powiększony o stały procent wyrażający premię za ryzyko. Kredyty i pożyczki długoterminowe wyceniane w koszcie zamortyzowanym są klasyfikowane do drugiego poziomu hierarchii wartości godziwej.

Na dzień bilansowy 30.06.2023 r. Grupa Erbud S.A. posiada dostęp do bankowych i ubezpieczeniowych linii wielocelowych o łącznej wartości 2 073 425 tys. zł, które mogą zostać wykorzystane głównie na kredyty lub gwarancje bankowe i ubezpieczeniowe. Na dzień bilansowy 30.06.2023 r. Grupa Erbud S.A. wykorzystała 192 818 tys. zł na zaciągnięcie kredytów oraz 1 057 223 tys. zł na wykorzystane gwarancje bankowe i ubezpieczeniowe.

Na dzień bilansowy 31.12.2022 r. Grupa Erbud S.A. posiadała dostęp do bankowych i ubezpieczeniowych linii wielocelowych o łącznej wartości 1 930 565 tys. zł, które mogły zostać wykorzystane głównie na kredyty lub gwarancje bankowe i ubezpieczeniowe. Na dzień bilansowy 31.12.2022 r. Grupa Erbud S.A. wykorzystała 143 077 tys. zł na zaciągnięcie kredytów oraz 988 136 tys. zł na wykorzystane gwarancje bankowe i ubezpieczeniowe.

3. ZARZĄDZANIE KAPITAŁEM I ZADŁUŻENIE

Kowenanty

Z bankami zostały podpisane aneksy do umów kredytowych, na mocy których zmieniony został sposób liczenia wskaźników finansowych (kowenantów). Wskaźnik rentowności liczony jest jako iloraz EBITDA (poprzednio EBIT) do Przychodów ze sprzedaży. Wartość graniczna wskaźnika pozostała bez zmian – minimum 1%.

W ciągu roku, na dzień 30 czerwca 2023 r. oraz do dnia zatwierdzenia sprawozdania finansowego wszystkie kowenanty zostały spełnione, analogicznie jak w roku poprzednim.

3.3. ZADŁUŻENIE Z TYTUŁU WYEMITOWANYCH OBLIGACJI

Zobowiązania z tytułu wyemitowanych obligacji ujmuje się początkowo w wartości godziwej pomniejszonej o koszty transakcyjne. Na każdy dzień bilansowy zobowiązanie to wyceniane jest według zamortyzowanego kosztu przy zastosowaniu efektywnej stopy procentowej.

Na dzień bilansowy Grupa posiadała następujące zadłużenie z tytułu wyemitowanych obligacji, stanowiące zobowiązania o charakterze długo i krótkoterminowym.

Data emisji	Rodzaj wyemitowanych obligacji	Waluta	Oprocentowanie	Termin wykupu	Cel pozyskania finansowania	Zadłużenie z tytułu wyemitowanych obligacji
						30.06.2023	31.12.2022
23-09-2021	na okaziciela seria D, zdematerializowanych, niezabezpieczonych	funkcjonalna	WIBOR 6M + 2,6%	23-09-2025	sfinansowanie zwiększonego zapotrzebowania na kapitał obrotowy	75 586	75 586
Razem zobowiązanie z tytułu obligacji na 30.06.2023 r. w tym:
						75 586	75 586
			długoterminowe			75 000	75 000
			krótkoterminowe			586	586

Kowenanty

	Stan na dzień
"Wskaźnik Skonsolidowanego Zadłużenia Finansowego Netto" oznacza iloraz wartości	30.06.2023	30.06.2022
Skonsolidowanego Zadłużenia Finansowego Netto oraz wartości Skonsolidowanych Kapitałów Własnych	0,26	0,30
Skonsolidowane zadłużenie długo i krótkoterminowe	348 559	338 675
Środki pieniężne	193 647	161 251
Skorygowane kapitały własne o wartość firmy i wartości niematerialne i prawne	590 034	600 755

Śródroczne skrócone skonsolidowane sprawozdanie finansowe na 30 czerwca 2023 r. (w tys. zł, chyba że podano inaczej)

3. ZARZĄDZANIE KAPITAŁEM I ZADŁUŻENIE

Pozycja Skonsolidowane zadłużenie długo i krótkoterminowe oznacza sumę zadłużenia z tytułu kredytów, pożyczek, leasingu i wyemitowanych obligacji.

Pozycja Środki pieniężne oznacza sumę środków pieniężnych i ich ekwiwalentów, środków pieniężnych zgromadzonych na rachunku VAT oraz środków pieniężnych o ograniczonej możliwości dysponowania.

Pozycja Skorygowane kapitały własne o wartość firmy i wartości niematerialne i prawne oznacza wartość kapitałów własnych pomniejszoną o wartość firmy oraz wartości niematerialne i prawne.

3.4. ZADŁUŻENIE Z TYTUŁU LEASINGU

		30.06.2023	31.12.2022
Okres		Wartość nominalna minimalnych opłat	Wartość nominalna minimalnych opłat
Do 1 roku	Krótkoterminowe	21 889	24 574
Powyżej roku	Długoterminowe	66 211	74 914
Wartość nominalna minimalnych opłat		88 100	99 488
Przyszłe koszty z tytułu leasingu		12 037	9 676
Wartość bieżąca minimalnych opłat		76 063	89 812
Do 1 roku	Krótkoterminowe	19 062	21 748
Powyżej roku	Długoterminowe	57 001	68 064

3.5. AKTYWA STANOWIĄCE ZABEZPIECZENIA ZOBOWIĄZAŃ Z TYTUŁU ZADŁUŻENIA

Na 30 czerwca 2023 r. oraz na 31 grudnia 2022 r. zabezpieczenia zobowiązań z tytułu zadłużenia na rzeczowych aktywach trwałych zaprezentowano poniżej.

	30.06.2023	31.12.2022
Rzeczowe aktywa trwałe	85 861	85 183
Zapasy	14 618	1 280
Razem	100 479	86 463

3.6. AKTYWA I ZOBOWIĄZANIA WARUNKOWE

	Aktywa warunkowe		Zobowiązania warunkowe
	30.06.2023	31.12.2022	30.06.2023	31.12.2022
Pozostałe jednostki
Gwarancje i poręczenia	168 480	181 775	1 057 223	979 650
Weksle	-	153	-	14 820
Sprawy sporne	11 812	12 117	48 717	48 681
W tym sprawa przeciwko MPL Modlin	-	-	34 381	34 381
Razem	180 292	194 045	1 105 940	1 043 150

Aktywa warunkowe obejmują otrzymane przez Grupę od podwykonawców gwarancje i poręczenia z tytułu gwarancji dobrego wykonania oraz rękojmi.

3. ZARZĄDZANIE KAPITAŁEM I ZADŁUŻENIE

Zobowiązania warunkowe Grupy natomiast dotyczą przede wszystkim zleceń udzielenia gwarancji przez Grupę oraz przez banki na rzecz kontrahentów Grupy na zabezpieczenie ich roszczeń z tytułu kontraktów budowlanych, głównie gwarancji dobrego wykonania.

3.7. ŚRODKI PIENIĘŻNE I ICH EKWIWALENTY

Środki pieniężne i ekwiwalenty środków pieniężnych obejmują środki pieniężne w banku i kasie oraz lokaty krótkoterminowe o okresie zapadalności nie przekraczającym trzech miesięcy od dnia założenia.

Grupa posiada środki pieniężne o ograniczonej możliwości dysponowania. Do grupy tej zalicza przede wszystkim środki stanowiące zabezpieczenie gwarancji bankowych wystawionych w odniesieniu do realizowanych przez Grupę kontraktów budowalnych.

Grupa wykazuje środki pieniężne o ograniczonej możliwości dysponowania w sprawozdaniu z sytuacji finansowej w osobnej linii gdyż nie spełniają one definicji środków pieniężnych i ich ekwiwalentów, ze względu na brak dostępności możliwości ich wykorzystania w krótkim okresie czasu na potrzeby Grupy.

Środki pieniężne utrzymywane na rachunkach bankowych VAT nie spełniają kryteriów prezentacji jako środki pieniężne i ich ekwiwalenty i są prezentowane w odrębnej linii w bilansie.

Klasyfikacja przyjęta dla celów prezentacji w sprawozdaniu z sytuacji finansowej jest zgodna z klasyfikacją tych środków w Sprawozdaniu z przepływów pieniężnych.

Środki pieniężne i ich ekwiwalenty oraz środki pieniężne na rachunkach VAT i na rachunkach bankowych spełniają test SPPI oraz test modelu biznesowego "utrzymywane w celu ściągnięcia", w związku z tym wyceniane są według zamortyzowanego kosztu z uwzględnieniem odpisu z tytułu utraty wartości ustalonego zgodnie z modelem strat oczekiwanych (zgodnie z polityką przedstawioną w Nocie 6.5.).

	30.06.2023	31.12.2022
Środki pieniężne w kasie	82	60
Środki pieniężne na rachunkach bankowych	179 593	163 901
Razem środki pieniężne i ich ekwiwalenty	179 675	163 961

Wartość odpisu z tytułu utraty wartości przez środki pieniężne jest nieistotna.

Środki pieniężne na rachunkach bankowych VAT na 30.06.2023 r. wyniosły 13 972 tys. zł (na 31.12.2022 r. wyniosły 35 338 tys. zł)

4. NOTY WYJAŚNIAJĄCE DO SPRAWOZDAŃ Z CAŁKOWITYCH DOCHODÓW

4. NOTY OBJAŚNIAJĄCE DO SPRAWOZDAŃ Z CAŁKOWITYCH DOCHODÓW

4.1. ALTERNATYWNE MIERNIKI WYNIKÓW

Zarząd analizuje wyniki segmentów przy użyciu kluczowych wskaźników efektywności takich jak EBIT, skorygowany EBIT, marża EBIT, skorygowana marża EBIT oraz EBITDA i skorygowana EBITDA. Zarząd Grupy uznaje wyżej wymienione miary jako istotne dodatkowe mierniki wyników i dlatego prezentuje je w sprawozdaniu obok mierników zdefiniowanych przez MSSF. Należy mieć na uwadze, że EBIT, marża EBIT i EBITDA nie są to wskaźniki zdefiniowane w MSSF oraz nie stanowią one mierników wystandaryzowanych, dlatego sposoby ich kalkulacji mogą różnić się między różnymi jednostkami na rynku. W związku z tym, wskaźniki te nie powinny być analizowane osobno lub jako substytuty dla miar zdefiniowanych przez MSSF.

EBITDA oraz EBIT to mierniki pokazujące wyniki osiągane przez Grupę po eliminacji wpływu podatku dochodowego, kosztów i przychodów finansowych oraz w przypadku EBITDA, amortyzacji.

EBITDA definiowana jest jako zysk po opodatkowaniu (wynik netto), powiększony o obciążenia z tytułu podatku dochodowego, koszty finansowe oraz amortyzację, a pomniejszony o przychody finansowe. Skorygowana EBITDA jest definiowana jako EBITDA po eliminacji zdarzeń o charakterze jednorazowym.

Grupa definiuje EBIT jako zysk po opodatkowaniu (wynik netto), powiększony o obciążenia z tytułu podatku dochodowego, koszty finansowe i pomniejszony o przychody finansowe. Skorygowany EBIT jest definiowany jako EBIT po eliminacji zdarzeń o charakterze jednorazowym.

Marża EBIT jest miernikiem pokazującym rentowność Grupy pomijającym wpływ podatku dochodowego oraz kosztów i przychodów finansowych. Grupa definiuje marżę EBIT jako EBIT dzielony przez przychody ze sprzedaży dóbr i usług.

	30.06.2023	30.06.2022
Strata/zysk netto za okres obrotowy	(4 659)	(1 449)
Podatek dochodowy	(4 031)	7 041
Zysk brutto	(8 690)	5 592
Udział w zyskach/ (stratach) netto jednostek podporządkowanych wycenianych metodą praw własności	(759)	(312)
Koszty finansowe	27 158	15 161
Przychody finansowe	9 007	8 666
EBIT	10 220	12 399
Amortyzacja	17 946	16 417
EBITDA	28 166	28 816
Przychody ze sprzedaży dóbr i usług	1 582 190	1 790 117
Marża EBIT	1%	1%

Śródroczne skrócone skonsolidowane sprawozdanie finansowe na 30 czerwca 2023 r. (w tys. zł, chyba że podano inaczej)

4. NOTY WYJAŚNIAJĄCE DO SPRAWOZDAŃ Z CAŁKOWITYCH DOCHODÓW

4.2. SEGMENTY SPRAWOZDAWCZE

Grupa na podstawie raportowania zarządczego przedstawianego głównemu decydentowi operacyjnemu (tj. Zarządowi Jednostki Dominującej) zidentyfikowała osiem podstawowych segmentów sprawozdawczych:

• budownictwo kubaturowe w kraju,
• budownictwo kubaturowe za granicą,
• budownictwo drogowo inżynieryjne,
• segment przemysłu w kraju,
• segment przemysłu za granicą,
• segment odnawialnych źródeł energii (w tym: sprzedaż spółek zależnych zajmujących się produkcją energii),
• budownictwo modułowe z drewna,
• segment pozostały.

Podział działalności na poszczególne segmenty został dokonany poprzez kwalifikację znaczenia działalności na rzecz segmentu. Taki podział odpowiada rozłożeniu zasadniczych ryzyk oraz zwrotów z poniesionych nakładów.

Dane finansowe przygotowywane dla celów sprawozdawczości zarządczej stanowiące podstawę danych na temat segmentów sprawozdawczych oparte są na tych samych zasadach rachunkowości, jakie stosuje się przy sporządzaniu jednostkowych sprawozdań finansowych Grupy.

Główne informacje dotyczące segmentów w okresach sprawozdawczych 01.2023 – 06.2023 oraz 01.2022 – 06.2022

Grupa prowadzi działalność w Polsce oraz za granicą (w Niemczech, Belgii, Francji i Litwie). Przychody od klientów zewnętrznych oraz aktywa w żadnym z krajów poza Polską nie są istotne, stąd zostały zagregowane łącznie i wykazane jako "Zagranica".

		Za okres 6 miesięcy zakończony 30.06.2023			Za okres 6 miesięcy zakończony 30.06.2022
	Kraj (Polska)	Zagranica	Razem	Kraj (Polska)	Zagranica	Razem
Sprzedaż na rzecz klientów zewnętrznych, w tym:	1 346 393	235 797	1 582 190	1 563 136	226 981	1 790 117
Przychody rozpoznawane w czasie	1 236 679	70 097	1 306 776	1 495 277	82 543	1 577 820
Przychody rozpoznawane w punkcie w czasie	109 714	165 700	275 414	67 859	144 438	212 297
Aktywa trwałe inne niż instrumenty finansowe i aktywa z tytułu odroczonego podatku dochodowego	355 375	50 093	405 468	249 961	52 215	302 176

4. NOTY WYJAŚNIAJĄCE DO SPRAWOZDAŃ Z CAŁKOWITYCH DOCHODÓW

W związku z reorganizacją Grupy i połączeniem Erbud SA i Erbud Industry Sp. z o.o., zmieniła się prezentacja segmentów. Skutkiem tego, część segmentu przemysłu w kraju przeniesiono do segment budownictwa kubaturowego kraju. Dla zachowania porównywalności, przekształcono dane porównawcze.

Dane dotyczące przychodów i wyników oraz aktywów i zobowiązań poszczególnych segmentów sprawozdawczych przedstawiono w poniższej tabeli.

									Za okres 6 miesięcy zakończony 30.06.2023
	Budownictwo kubaturowe w kraju	Budownictwo kubaturowe za granicą	Budownictwo drogowo inżynieryjne	Segment przemysłu w kraju	Segment przemysłu za granicą	Segment odnawialnych źródeł energii	Budownictwo modułowe z drewna	Segment pozostały	Razem działalność kontynuowana
Sprzedaż na rzecz klientów zewnętrznych	756 905	56 845	129 100	86 921	165 839	371 279	11 190	4 111	1 582 190
Przychody ze sprzedaży razem	756 905	56 845	129 100	86 921	165 839	371 279	11 190	4 111	1 582 190
Wyniki segmentów oraz uzgodnienie do zysku brutto Grupy
Koszt własny sprzedaży	719 067	56 165	122 791	79 619	141 159	330 830	10 143	1 936	1 461 710
Marża na sprzedaży	37 838	680	6 309	7 302	24 680	40 449	1 047	2 175	120 480
Marża na sprzedaży %	5%	1%	5%	8%	15%	11%	9%	53%	8%
Wynik na pozostałej działalności operacyjnej	(43 649)	(6 380)	(6 058)	(4 637)	(13 050)	(20 138)	(13 920)	(2 428)	(110 260)
Wynik segmentu – EBIT	(5 812)	(5 700)	251	2 665	11 630	20 311	(12 872)	(253)	10 220
Marża EBIT	-1%	-10%	0%	3%	7%	5%	-115%	-6%	1%
Udział w zyskach/ (stratach) netto wycenianych metodą praw własności	(316)					(443)			(759)
Wynik na działalności finansowej (przychody finansowe minus koszty finansowe)									(18 151)
Wynik brutto									(8 690)
Podatek dochodowy									(4 031)
Wynik netto									(4 659)
Amortyzacja	5 604	569	1 266	2 607	2 652	1 512	1 574	2 162	17 946
Wynik segmentu – EBITDA	(208)	(5 131)	1 517	5 272	14 282	21 823	(11 298)	1 909	28 166

Aktywa i zobowiązania
Wycena kontraktów budowlanych - aktywa	220 125	12 684	243 427	21 301	35 868	-	-	-	533 405
Aktywa pozostałe									1 438 584
Aktywa Razem									1 971 989
Wycena kontraktów budowlanych - pasywa	173 198	9 428	52 483	11 223	2 447	-	-	-	248 779
Pasywa pozostałe									1 723 210
Pasywa Razem									1 971 989
Inne istotne pozycje
Udział w wynikach jednostek stowarzyszonych i wspólnych przedsięwzięć wycenianych metodą praw własności	-	-	-	-	-	(443)	-	-	(443)
Odwrócenie utraty/(utrata) wartości aktywów finansowych i aktywów z wyceny kontraktów	(3 506)	-	(208)	285	77	(529)	-	20	(3 861)
Nakłady na rzeczowe aktywa trwałe i wartości niematerialne i prawne	696	52	1 662	1 138	4 308	120	1 941	105	10 022

									Za okres 6 miesięcy zakończony 30.06.2022
	Budownictwo kubaturowe w kraju	Budownictwo kubaturowe za granicą	Budownictwo drogowo inżynieryjne	Segment przemysłu w kraju	Segment przemysłu za granicą	Segment odnawialnych źródeł energii	Budownictwo modułowe z drewna	Segment pozostały	Razem działalność kontynuowana
Przychody razem
Sprzedaż na rzecz klientów zewnętrznych	957 780	73 333	90 099	80 031	153 648	431 918	348	2 960	1 790 117
Przychody ze sprzedaży razem	957 780	73 333	90 099	80 031	153 648	431 918	348	2 960	1 790 117
Wyniki segmentów oraz uzgodnienie do zysku brutto Grupy
Koszt własny sprzedaży	914 700	69 904	86 691	73 237	130 761	403 246	10	892	1 679 441
Marża na sprzedaży	43 080	3 429	3 408	6 794	22 887	28 672	338	2 068	110 676
Marża na sprzedaży %	4%	5%	4%	8%	15%	7%	-	69%	6%
Wynik na pozostałej działalności operacyjnej	(41 045)	(7 117)	(4 298)	(4 849)	(13 091)	(21 622)	(4 127)	(2 128)	(98 277)
Wynik segmentu – EBIT	2 035	(3 688)	(890)	1 945	9 796	7 050	(3 789)	(60)	12 399
Marża EBIT	4%	-5%	-1%	2%	6%	2%	-1089%	-2%	1%
Udział w zyskach/ (stratach) netto jednostek podporządkowanych wycenianych metodą praw własności						(312)			(312)
Wynik na działalności finansowej (przychody finansowe minus koszty finansowe)									(6 495)
Wynik brutto									5 592
Podatek dochodowy									7 041
Wynik netto									(1 449)
Amortyzacja	6 105	994	1 974	2 223	2 721	1 763	302	335	16 417
Wynik segmentu – EBITDA	8 140	(2 694)	1 084	4 168	12 517	8 813	(3 487)	275	28 816

Śródroczne skrócone skonsolidowane sprawozdanie finansowe na 30 czerwca 2023 r. (w tys. zł, chyba że podano inaczej)

Wycena kontraktów budowlanych - aktywa	138 297	12 323	55 499	53 223	56 332	131 138	-	-	446 812
Aktywa pozostałe									1 639 660
Aktywa Razem									2 086 472
Wycena kontraktów budowlanych - pasywa	206 902	20 807	25 637	37 648	6 709	43 673	-	-	341 376
Pasywa pozostałe									1 745 096
Pasywa Razem									2 086 472
Inne istotne pozycje
Udział w wynikach jednostek stowarzyszonych i wspólnych przedsięwzięć wycenianych metodą praw własności	-	-	-	-	-	(312)		-	(312)
Odwrócenie utraty/(utrata) wartości aktywów finansowych i aktywów z wyceny kontraktów	(1 765)	-	(50)	(37)	-	-	-	-	(1 852)
Nakłady na rzeczowe aktywa trwałe i wartości niematerialne i prawne	9 753	189	753	737	3 288	2 129	17 671	200	34 720

4. NOTY WYJAŚNIAJĄCE DO SPRAWOZDAŃ Z CAŁKOWITYCH DOCHODÓW

									Za okres 3 miesięcy zakończony 30-06-2023
	Budownictwo kubaturowe w kraju	Budownictwo kubaturowe za granicą	Budownictwo drogowo inżynieryjne	Segment przemysłu w kraju	Segment przemysłu za granicą	Segment odnawialnych źródeł energii	Budownictwo modułowe z drewna	Segment pozostały	Razem działalność kontynuowana
Przychody razem
Sprzedaż na rzecz klientów zewnętrznych	355 047	32 019	81 830	52 101	91 955	236 993	9 161	2 504	861 610
Przychody ze sprzedaży razem	355 047	32 019	81 830	52 101	91 955	236 993	9 161	2 504	861 610
Wyniki segmentów oraz uzgodnienie do zysku brutto Grupy
Koszt własny sprzedaży	335 817	34 044	78 953	47 274	77 662	201 621	8 268	1 129	784 768
Marża na sprzedaży	19 230	(2 025)	2 877	4 827	14 293	35 372	893	1 375	76 842
Marża na sprzedaży %	5%	-6%	4%	9%	16%	15%	10%	55%	9%
Wynik na pozostałej działalności operacyjnej	(26 205)	(3 243)	(3 696)	(2 114)	(5 732)	(10 437)	(5 785)	(1 646)	(58 858)
Wynik segmentu – EBIT	(6 975)	(5 268)	(819)	2 713	8 561	24 935	(4 892)	(271)	17 984
Marża EBIT	-2%	-16%	-1%	5%	9%	11%	-53%	-11%	2%
Udział w zyskach/ (stratach) netto jednostek podporządkowanych wycenianych metodą praw własności	(316)					(295)			(611)
Wynik na działalności finansowej (przychody finansowe minus koszty finansowe)									(11 062)
Wynik brutto									6 311
Podatek dochodowy									(4 222)
Wynik netto									10 533
Amortyzacja	2 809	168	366	1 312	1 471	789	949	1 354	9 218
Wynik segmentu – EBITDA	(4 166)	(5 100)	(453)	4 025	10 032	25 724	(3 943)	1 083	27 202

Śródroczne skrócone skonsolidowane sprawozdanie finansowe na 30 czerwca 2023 r. (w tys. zł, chyba że podano inaczej)

Aktywa i zobowiązania
Wycena kontraktów budowlanych - aktywa	220 125	12 684	243 427	21 301	35 868	-	-	-	533 405
Aktywa pozostałe									1 438 584
Aktywa Razem									1 971 989
Wycena kontraktów budowlanych - pasywa	173 198	9 428	52 483	11 223	2 447	-	-	-	248 779
Pasywa pozostałe									1 723 210
Pasywa Razem									1 971 989

									Za okres 3 miesięcy zakończony 30.06.2022
	Budownictwo kubaturowe w kraju	Budownictwo kubaturowe za granicą	Budownictwo drogowo inżynieryjne	Segment przemysłu w kraju	Segment przemysłu za granicą	Segment odnawialnych źródeł energii	Budownictwo modułowe z drewna	Segment pozostały	Razem działalność kontynuowana
Przychody razem
Sprzedaż między segmentami		-	-	-	-	-	-	-	-
Sprzedaż na rzecz klientów zewnętrznych	515 070	33 869	49 138	53 474	77 059	294 494	226	2 838	1 026 168
Przychody ze sprzedaży razem	515 070	33 869	49 138	53 474	77 059	294 494	226	2 838	1 026 168
Wyniki segmentów oraz uzgodnienie do zysku brutto Grupy
Koszt własny sprzedaży	491 182	31 289	47 890	48 654	69 044	276 045	10	1 032	965 146
Marża na sprzedaży	23 888	2 580	1 248	4 820	8 015	18 449	216	1 806	61 022
Marża na sprzedaży %	5%	8%	3%	9%	10%	6%	96%	64%	6%
Wynik na pozostałej działalności operacyjnej	(23 850)	(3 543)	(1 679)	(2 400)	(6 191)	(12 941)	(1 257)	(1 488)	(53 349)
Wynik segmentu – EBIT	38	(963)	(431)	2 420	1 824	5 508	(1 041)	318	7 673
Marża EBIT		-3%	-1%	5%	2%	2%	-461%	11%	1%
Udział w zyskach/ (stratach) netto wycenianych metodą praw własności									(197)
Wynik na działalności finansowej (przychody finansowe minus koszty finansowe)									(4 347)
Wynik brutto									3 129
Podatek dochodowy									4 688
Wynik netto									(1 559)
Amortyzacja	2 990	634	1 003	1 562	1 572	904	76	170	8 911
Wynik segmentu – EBITDA	3 028	(329)	572	3 982	3 396	6 412	(965)	488	16 584

Śródroczne skrócone skonsolidowane sprawozdanie finansowe na 30 czerwca 2023 r. (w tys. zł, chyba że podano inaczej)

Aktywa i zobowiązania
Wycena kontraktów budowlanych - aktywa	138 297	12 323	55 499	53 223	56 332	131 138	-	-	446 812
Aktywa pozostałe									1 639 660
Aktywa Razem									2 086 472
Wycena kontraktów budowlanych - pasywa	206 902	20 807	25 637	37 648	6 709	43 673	-	-	341 376
Pasywa pozostałe									1 745 096
Pasywa Razem									2 086 472

4. NOTY WYJAŚNIAJĄCE DO SPRAWOZDAŃ Z CAŁKOWITYCH DOCHODÓW

4.3. KOSZT WŁASNY SPRZEDAŻY

	Za okres 6 miesięcy zakończony 30.06.2023	Za okres 6 miesięcy zakończony 30.06.2022	Za okres 3 miesięcy zakończony 30-06-2023	Za okres 3 miesięcy zakończony 30.06.2022
Usługi obce	924 926	1 012 758	517 757	613 937
w tym usługi obce od podwykonawców	771 810	828 377	429 986	529 811
Zużycie materiałów i energii	389 093	573 729	224 178	361 863
Koszty świadczeń pracowniczych	241 224	237 813	124 963	125 425
Amortyzacja	17 946	16 417	9 218	8 911
Podatki i opłaty	7 314	10 170	3 282	5 194
Pozostałe koszty rodzajowe	13 730	11 835	8 705	4 874
Wartość sprzedanych towarów i materiałów	1 712	1 962	871	1 391
Koszty według rodzaju razem	1 595 945	1 864 684	888 974	1 121 595
Zmiana stanu produktów, produkcji w toku i rozliczeń międzyokresowych kosztów dotycząca kontraktów budowlanych	(32 829)	(87 074)	(54 925)	(104 465)
Koszty sprzedaży (wielkość ujemna)	(7 181)	(6 128)	(3 332)	(3 364)
Koszty ogólnego zarządu (wielkość ujemna)	(94 225)	(92 041)	(45 949)	(48 620)
Koszt wytworzenia sprzedanych produktów	1 461 710	1 679 441	784 768	965 146

4.4. OPODATKOWANIE

Obciążenie wyniku finansowego z tytułu podatku dochodowego jest ujmowane na podstawie oszacowania Zarządu Spółki, dotyczącego średniej ważonej efektywnej rocznej stawki podatku dochodowego, jakiej oczekuje się w pełnym roku obrotowym.

W obszarach, w których przepisy podatkowe podlegają interpretacji, Zarząd od czasu do czasu weryfikuje podejście do sporządzenia deklaracji podatkowych. W uzasadnionych przypadkach tworzone są rezerwy na oczekiwane zobowiązania podatkowe.

Uzgodnienie efektywnej stawki podatku dochodowego przedstawia poniższa tabela:

	Za okres 6 miesięcy zakończony 30.06.2023	Za okres 6 miesięcy zakończony 30.06.2022
Wynik brutto przed opodatkowaniem	(8 690)	5 592
Podatek według ustawowej stawki podatkowej obowiązującej w Polsce - 19%	(1 651)	1 062
Dodatkowe obciążenie wynikające ze stawki przekraczającej 19% w Niemczech	5 424	3 649
(Nadwyżka przychodów niepodatkowych nad kosztami niebędącymi kosztami uzyskania przychodów)/Nadwyżka kosztów niebędących kosztami uzyskania przychodów nad przychodami niepodatkowymi	(7 804)	2 330
Podatek wykazany w wyniku finansowym	(4 031)	7 041
Podatek bieżący	4 716	11 497
Podatek odroczony	(8 747)	(4 456)
Efektywna stopa podatkowa	46,38%	125,94%

5. INSTRUMENTY FINANSOWE I ZARZĄDZANIE RYZYKIEM FINANSOWYM

5. INSTRUMENTY FINANSOWE I ZARZĄDZANIE RYZYKIEM FINANSOWYM

5.1. AKTYWA I ZOBOWIĄZANIA FINANSOWE

		Zgodnie z MSSF 9 Grupa klasyfikuje instrumenty finansowe do następujących kategorii:
•		Aktywa wyceniane według zamortyzowanego kosztu;
• •		Aktywa finansowe wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy; Zobowiązania finansowe wyceniane według zamortyzowanego kosztu;
•		Instrumenty pochodne wyznaczone jako instrumenty zabezpieczające w rachunkowości
		zabezpieczeń. Z wyżej podanych kategorii, Grupa posiada tylko pozycje wyceniane według zamortyzowanego kosztu
		Aktywa finansowe wyceniane według zamortyzowanego stanowią przede wszystkim:
Nota 5.1.2.		Aktywa finansowe – udzielone pożyczki
Nota 2.1.		Należności z tytułu kontraktów budowlanych – kaucje
Nota 6.5.		Należności z tytułu dostaw i usług
Nota 6.5.		Należności pozostałe
Nota 4.2.		Aktywa z tytułu kontraktów budowlanych
Nota 3.7.		Środki pieniężne i ich ekwiwalenty
Nota 3.7.		Środki pieniężne na rachunku VAT
Nota 3.7.		Środki pieniężne o ograniczonej możliwości dysponowania
	Nota 5.1. Inne aktywa finansowe (w tym udzielone pożyczki)
		Zobowiązania finansowe wyceniane według zamortyzowanego kosztu obejmują głównie:
Nota 2.1.		Zobowiązania wobec podwykonawców – kaucje
Nota 4.2.		Zobowiązania z tytułu kontraktów budowlanych
Nota 6.9.		Zobowiązania z tytułu dostaw i usług
Nota 6.9.		Zobowiązania pozostałe
Noty 3.2. – 3.4.		Zadłużenie

5.1.1. AKTYWA FINANSOWE

Grupa posiadała na 30 czerwca 2023 r. oraz na 31 grudnia 2022 r. następujące pozycje wykazane w sprawozdaniu z sytuacji finansowej jako aktywa finansowe:

		30.06.2023	31.12.2022
Nota 5.1.2.	Udzielone pożyczki	20 911	17 530
	Pozostałe	4 755	5 839
	Razem	25 666	23 369
	Długoterminowe	11 941	13 941
	Krótkoterminowe	13 725	9 428

5. INSTRUMENTY FINANSOWE I ZARZĄDZANIE RYZYKIEM FINANSOWYM

5.1.2. AKTYWA FINANSOWE – UDZIELONE POŻYCZKI

Instrumenty dłużne utrzymywane w celu ściągnięcia umownych przepływów, które obejmują wyłącznie spłaty kapitału i odsetek ("SPPI" ang. Solely payment of principal and interest), są wyceniane według zamortyzowanego kosztu. Na moment początkowego ujęcia te aktywa finansowe ujmuje się w wartości godziwej powiększonej o koszty transakcyjne. Przychody z tytułu odsetek wycenia się metodą efektywnej stopy procentowej i wykazuje w pozycji "przychody z tytułu odsetek" w przychodach finansowych. Odpisy z tytułu utraty wartości prezentuje w pozycji "Odwrócenie utraty/(utrata ) wartości aktywów finansowych i aktywów z wyceny kontraktów z klientami".

Wartość aktywów finansowych jest aktualizowana o odpis z tytułu utraty wartości wyliczony metodą oczekiwanych strat kredytowych (expected credit loss). Grupa stosuje trzystopniowy model utraty wartości dla aktywów finansowych:

• Poziom 1 salda, dla których ryzyko kredytowe nie wzrosło znacząco od początkowego ujęcia lub mają niskie ryzyko kredytowe. Oczekiwane straty kredytowe określa się na podstawie prawdopodobieństwa niewypełnienia zobowiązania w ciągu 12 miesięcy (tj. całkowita oczekiwana strata kredytowa pomnożona jest przez prawdopodobieństwo, że strata wystąpi w ciągu następnych 12 miesięcy);
• Poziom 2 obejmuje salda, dla których nastąpił znaczny wzrost ryzyka kredytowego od początkowego ujęcia, ale brak jest obiektywnych przesłanek utraty wartości; oczekiwane straty kredytowe określa się na podstawie prawdopodobieństwa niewypełnienia zobowiązania przez cały umowny okres życia danego aktywa;
• Poziom 3 obejmuje salda z obiektywną przesłanką utraty wartości.

Jeżeli udzielone pożyczki mają niskie ryzyko kredytowe, odpis na oczekiwane straty kredytowe ujęty w ciągu danego okresu ogranicza się do 12-miesięcznych oczekiwanych strat kredytowych.

W zakresie, w jakim, zgodnie z powyższym modelem, konieczna jest ocena czy nastąpił znaczący wzrost ryzyka kredytowego, Grupa uwzględnia następujące przesłanki przy dokonywaniu tej oceny:

• pożyczka jest przeterminowana o co najmniej 30 dni;
• nastąpiły zmiany legislacyjne, technologiczne lub makroekonomiczne, które mają znaczący negatywny wpływ na dłużnika;
• pojawiły się informacje o znaczącym niekorzystnym zdarzeniu dotyczącym pożyczki lub innej pożyczki tego samego dłużnika od innego pożyczkodawcy, np. wypowiedzenie umowy pożyczki, naruszenie jej warunków czy renegocjacja warunków ze względu na trudności finansowe itp.
• dłużnik stracił znaczącego klienta lub dostawcę albo doświadczył innych niekorzystnych zmian na swoim rynku.

Aktywa finansowe są spisywane, w całości lub w części, kiedy Grupa wyczerpie praktycznie wszystkie działania w zakresie ściągnięcia i uzna, że nie można już racjonalnie oczekiwać odzyskania należności. Zazwyczaj następuje to, gdy składnik aktywów jest przeterminowany co najmniej 360 dni.

Na podane dni bilansowe, wartość godziwa pożyczek nie była istotnie różna od wyceny w koszcie zamortyzowanym. Wartość godziwa pożyczek jest szacowana za pomocą modeli DCF w oparciu o przepływy pieniężne odzwierciedlające harmonogram spłat udzielonych pożyczek. Założono stopę dyskonta na poziomie WIBOR dla pożyczek w PLN oraz EURIBOR dla pożyczek w EUR na dany dzień powiększony o stały procent wyrażający premię za ryzyko. Pożyczki wyceniane w koszcie zamortyzowanym są klasyfikowane do drugiego poziomu hierarchii wartości godziwej.

Pożyczki zaklasyfikowane są do Poziomu 1 modelu utraty wartości na wszystkie prezentowane dni bilansowe. Wszystkie udzielone pożyczki na poszczególne dni bilansowe uznane zostały za instrumenty o niskim ryzyku kredytowym, w związku z czym odpis na oczekiwane straty kredytowe ujęty w ciągu danego okresu ogranicza się do 12-miesięcznych oczekiwanych strat kredytowych. Oczekiwaną stratę kredytową wyliczono na podstawie prawdopodobieństwa niewypełnienia zobowiązania, profilu spłat uzgodnionego w umowie pożyczki i oceny odzysków z zabezpieczenia.

Na poszczególne dni bilansowe wysokość odpisu z tyt. utraty wartości oraz jego zmiany w prezentowanych okresach były nieistotne kwotowo, stąd Grupa nie prezentuje ruchów na odpisie. Zwiększenie salda pożyczek w wyniku udzielenia nowych pożyczek nie przyczyniło się istotnie do zmiany wysokości odpisu z tyt. utraty wartości.

5. INSTRUMENTY FINANSOWE I ZARZĄDZANIE RYZYKIEM FINANSOWYM

5.2. ZASADY ZARZĄDANIA RYZYKIEM FINANSOWYM

Grupa w toku prowadzonej działalności narażona jest na następujące istotne rodzaje ryzyka finansowego: ryzyko rynkowe (w tym ryzyko walutowe, ryzyko stóp procentowych), ryzyko kredytowe oraz ryzyko płynności. Za ustalenie zasad zarządzania powyższymi ryzykami oraz ich weryfikację odpowiada Zarząd Erbud S.A.

5.2.1. RYZYKO RYNKOWE – RYZYKO WALUTOWE

W ramach podstawowej działalności operacyjnej Grupa nie zawiera kontraktów budowlanych, które są denominowane w EUR.

W odniesieniu do należności i zobowiązań wynikających z zawartych umów na zakupy materiałów, z tytułu których nastąpią płatności w EUR oraz w odniesieniu do udzielonych pożyczek denominowanych w EUR, Grupa ustaliła, że ryzyko jest nieistotne.

5.2.2. RYZYKO RYNKOWE – RYZYKO STÓP PROCENTOWYCH

Ryzyko stóp procentowych występuje głównie w związku z korzystaniem przez Grupę z zadłużenia, tj. kredytów bankowych i pożyczek (Nota 3.2.) oraz leasingu (Nota 3.4.).

Ponadto Grupa lokuje wolne środki pieniężne częściowo w inwestycje o zmiennej stopie procentowej (lokaty) oraz udziela pożyczek w oparciu o zmienną stopę procentową.

Aktywa i zobowiązania oprocentowane według zmiennych stóp procentowych, narażają Grupę na ryzyko zmiany przepływów pieniężnych. Natomiast oprocentowane według stopy stałej naraża Grupę na ryzyko zmiany wartości godziwej, niemniej jednak ze względu na fakt, iż Grupa nie wycenia tych pozycji do wartości godziwej, wpływ ten nie jest odzwierciedlany w sprawozdaniu finansowym.

Grupa monitoruje stopień narażenia na ryzyko stopy procentowej oraz dokonuje prognoz stóp procentowych.

Należności z tytułu dostaw i usług oraz aktywa z tytułu kontraktów budowlanych

W celu ochrony przed ryzykiem kredytowym wynikającym z należności związanych z realizacją kontraktów budowlanych (tj. należności z tytułu dostaw i usług, należności z tytułu kontraktów budowlanych – kaucji oraz z wyceny kontraktów budowlanych), w Grupie funkcjonuje polityka oceny i weryfikacji ryzyka kredytowego związanego ze wszystkimi kontraktami, zarówno na etapie przedofertowym, jak i w trakcie realizacji. Każdy kontrahent przed podpisaniem umowy jest oceniany pod kątem możliwości wywiązania się ze zobowiązań finansowych. W przypadku negatywnej oceny zdolności płatniczych kontrahenta, przystąpienie do kontraktu jest uzależnione od ustanowienia adekwatnych zabezpieczeń finansowych lub majątkowych. Ponadto, w umowach z inwestorami zawierane są klauzule przewidujące prawo do wstrzymania realizacji robót, jeżeli występuje opóźnienie w przekazaniu należności za wykonane usługi. W miarę możliwości tworzy się również zapisy umowne warunkujące dokonywanie płatności podwykonawcom od wpływu środków od inwestora.

W Grupie nie występuje koncentracja ryzyka kredytowego związana z należnościami z tytułu dostaw i usług oraz należnościami z tytułu kontraktów budowlanych – kaucji oraz z wyceny kontraktów budowlanych.

Zmiany odpisu aktualizującego wartość należności zaprezentowano w Nocie 6.5.

5.2.3. RYZYKO PŁYNNOŚCI

W celu ograniczenia ryzyka utraty płynności, Grupa utrzymuje odpowiednią ilość środków pieniężnych oraz zbywalnych papierów wartościowych, a także zawiera umowy o linie kredytowe, które służą jako dodatkowe zabezpieczenie płynności. Do finansowania zakupów inwestycyjnych Grupa wykorzystuje środki własne lub długoterminowe umowy leasingu finansowego, zapewniając odpowiednią trwałość struktury finansowania dla tego rodzaju aktywów.

Grupa stosuje politykę ograniczającą zaangażowanie kredytowe wobec poszczególnych instytucji finansowych oraz emitentów papierów dłużnych, które są nabywane w ramach lokowania okresowych nadwyżek środków pieniężnych.

Zarządzanie płynnością wspomagane jest obowiązującym systemem raportowania prognoz płynności przez Grupę.

5. INSTRUMENTY FINANSOWE I ZARZĄDZANIE RYZYKIEM FINANSOWYM

Tabela poniżej przedstawia zobowiązania finansowe Grupy na dzień 30 czerwca 2023 r. według daty zapadalności na podstawie umownych niezdyskontowanych płatności.

						30.06.2023
	Poniżej 3 miesięcy	3-12 miesięcy	1-5 lat	Powyżej 5 lat	Razem przepływy niezdyskontowane	Wartości bilansowe
Zadłużenie z tytułu kredytów i pożyczek	129 245	23 866	46 578	-	199 689	196 910
Zadłużenie z tytułu wyemitowanych obligacji	-	586	75 000	-	75 586	75 586
Zadłużenie z tytułu leasingu	5 115	16 222	60 902	2 647	84 886	76 063
Zobowiązania wobec podwykonawców - kaucje	77 231	89 279	17 106	1 296	184 912	175 368
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług	392 172	-	-	-	392 172	392 172
Razem	603 763	129 953	199 586	3 943	937 245	916 099

						31.12.2022
	Poniżej 3 miesięcy	3-12 miesięcy	1-5 lat	Powyżej 5 lat	Razem przepływy niezdyskontowane	Wartości bilansowe
Zadłużenie z tytułu kredytów i pożyczek	38 431	62 403	50 537	-	151 371	143 830
Zadłużenie z tytułu wyemitowanych obligacji	-	586	75 000	-	75 586	75 000
Zadłużenie z tytułu leasingu finansowego	5 064	18 766	70 339	2 465	96 634	89 812
Zobowiązania wobec podwykonawców - kaucje	64 133	95 148	15 385	5 744	180 410	171 035
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług	443 402	-	-	-	443 402	443 402
Razem	551 030	176 903	211 261	8 209	947 403	923 079

5.2.4. RYZYKO KLIMATYCZNE

Grupa Erbud S.A. monitoruje wpływ ryzyk klimatycznych na działalność Grupy i na dzień dzisiejszy nie identyfikuje istotnego wpływu czynników klimatycznych na prowadzoną działalność. Grupa Erbud S.A. konsekwentnie realizuje strategię ESG, przestrzegając wymagań dotyczących aspektów środowiskowych, inwestując w rozwój projektów w branży OZE, a także budownictwa z drewna.

6. NOTY POZOSTAŁE

6. NOTY POZOSTAŁE

6.1. RZECZOWE AKTYWA TRWAŁE

Najistotniejsze pozycje rzeczowych aktywów trwałych stanowią grunty, budynki i budowle. Znaczącą pozycją są również środki trwałe w budowie. Poza tym Grupa posiada również urządzenia techniczne i maszyny.

Rzeczowe aktywa trwałe wycenia się w cenie nabycia/kosztu wytworzenia pomniejszonych o umorzenie oraz wszelkie odpisy aktualizujące z tytułu utraty wartości. Grupa w przypadku zidentyfikowania przesłanek do możliwości wystąpienia utraty wartości rzeczowych aktywów trwałych przeprowadza test na utratę wartości w oparciu o oszacowanie wartości odzyskiwalnej danego aktywa trwałego. Wartość odzyskiwalna jest określana jako wyższa z dwóch: wartość, jaka jest możliwa do uzyskania przy sprzedaży danego aktywa trwałego pomniejszona o koszty sprzedaży lub wartość użytkowa kalkulowana w oparciu o zdyskontowane przepływy pieniężne, które zostaną wypracowane przez dane aktywo trwałe lub zespół aktywów.

W wartości początkowej rzeczowych aktywów trwałych Grupa ujmuje ich cenę nabycia powiększoną o wszystkie koszty bezpośrednio związane z zakupem i przystosowaniem składnika majątku do stanu zdatnego do używania. Do wartości początkowej zalicza się również koszt części zamiennych maszyn i urządzeń w momencie poniesienia, jeśli spełnione są kryteria rozpoznania, tj. Spółka z Grupy Erbud oczekuje, że części zamienne będą wykorzystywane przez okres dłuższy niż jeden rok i jest możliwe ich przypisanie do konkretnej pozycji rzeczowych aktywów trwałych.

Koszty poniesione po dacie oddania środka trwałego do używania, takie jak koszty konserwacji i napraw, ujmowane są w wyniku finansowym w momencie poniesienia.

Grupa corocznie dokonuje weryfikacji wartości końcowej, okresu użytkowania oraz metody amortyzacji składników rzeczowych aktywów trwałych. Weryfikacje przeprowadzone na 30 czerwca 2023 r. oraz 31 grudnia 2022 r. nie skutkowały zmianą pozostałych szacowanych okresów użytkowania, metod amortyzacji czy wartości końcowych środków trwałych.

Stawki amortyzacji wynoszą według poszczególnych klas środków trwałych (w tym również prawa do użytkowania aktywów należących do danej kategorii):

• Budynki i budowle 2% 4,5%
• Urządzenia techniczne i maszyny 6% 30%
• Środki transportu 12,5% 20%
• Pozostałe 10% 33%
• Grunty nie podlegają amortyzacji.

Prawa do użytkowania aktywów są amortyzowane przez okres odzwierciedlający czas, na jaki zawarto umowy. Dla posiadanych przez Grupę środków trwałych w leasingu, stawki amortyzacji są zbieżne ze stawkami amortyzacji dla własnych aktywów należących do tej samej kategorii, gdyż okres leasingu odpowiada okresowi ekonomicznej użyteczności danego aktywa (uwzględniając opcje przedłużenia) lub umowa zawiera opcję nabycia składnika aktywów i jest rozsądnie pewne, iż Grupa z tej opcji skorzysta.

Środki trwałe w budowie wycenia się w wysokości poniesionych kosztów bezpośrednio związanych z nabyciem lub wytworzeniem, w tym kosztów finansowania, pomniejszonych o odpisy z tytułu utraty wartości. Środki trwałe w budowie nie są amortyzowane do momentu zakończenia ich budowy.

6. NOTY POZOSTAŁE

Polityka rachunkowości dotycząca leasingu stosowana od 1 stycznia 2019 roku:

Leasingi ujmowane są jako aktywa z tytułu prawa do użytkowania i zobowiązania do zapłaty za te prawa w dniu, w którym leasingowane aktywa dostępne są do użytkowania przez Grupę. Aktywa z tytułu prawa do użytkowania zaprezentowano w nocie 6.1.

W dacie rozpoczęcia leasingu, zobowiązania leasingowe wyceniane są w kwocie równej bieżącej wartości następujących płatności leasingowych za prawo do użytkowania bazowego składnika aktywów w okresie leasingu:

• stałe płatności (w tym zasadniczo stałe płatności), pomniejszone o wszelkie należne zachęty leasingowe;
• zmienne opłaty leasingowe, które zależą od indeksu lub stawki;
• kwoty, których zapłaty przez leasingobiorcę oczekuje się w ramach gwarantowanej wartości końcowej;
• cenę wykonania opcji kupna, jeżeli można z wystarczającą pewnością założyć, że leasingobiorca skorzysta z tej opcji;
• kary pieniężne za wypowiedzenie leasingu, jeżeli w warunkach leasingu przewidziano, że leasingobiorca może skorzystać z opcji wypowiedzenia leasingu.

Opłaty leasingowe są dyskontowane przy użyciu stopy procentowej leasingu, jeśli stopę tę można z łatwością ustalić, lub krańcowej stopy oprocentowania długu leasingobiorcy.

Każda opłata leasingowa jest alokowana pomiędzy zobowiązanie a koszt finansowy. Po początkowym ujęciu, zobowiązania leasingowe są wyceniane przy zastosowaniu efektywnej stopy procentowej. Wartości bilansowe zobowiązań są aktualizowane w celu odzwierciedlenia zmiany w zakresie szacunku okresu leasingu, opcji wykupu, zmiany w opłatach leasingowych i gwarantowanej wartości końcowej oraz modyfikacji umowy leasingu.

Okres leasingu to nieodwoływalny okres leasingu; okresy objęte opcją przedłużenia i wcześniejszego zakończenia leasingu są uwzględnione w okresie leasingu, jeśli istnieje rozsądna pewność, że leasing będzie przedłużony lub umowa zostanie wcześniej zakończona.

6. NOTY POZOSTAŁE

	Grunty w tym prawo wieczystego użytkowania gruntu	Budynki i budowle	Urządzenia techniczne i maszyny	Środki transportu	Inne środki trwałe	Środki trwałe w budowie	Wartości niematerialne i prawne	Razem
Wartość netto na 1 stycznia 2022 r.	27 739	51 087	14 743	32 811	18 357	23 194	9 907	177 837
Zwiększenia:
Zakup	-	1 964	4 412	3 816	3 398	35 361	5 237	54 188
Leasing	8 432	15 321	3 478	21 870	150	-	-	49 251
Przyjęcie środków trwałych	-	-	-	-	68	(68)	-	-
Pozostałe, w tym korekty reklasyfikacyjne	-	35 376	27 075	-	(11 480)	(50 951)	-	20
Zmniejszenia:
Amortyzacja	528	5 820	6 200	12 301	2 980	-	1 683	29 512
Sprzedaż oraz likwidacja	-	-	20	1 320	5	-	-	1 345
Pozostałe	-	3 877	-	-	-	3 844	-	7 721
Różnice kursowe z przeliczenia	20	182	25	153	121	18	85	604
Wartość netto na 31 grudnia 2022 r.	35 663	94 233	43 513	45 029	7 629	3 710	13 546	243 322
Wartość netto na 1 stycznia 2023 r.	35 663	94 233	43 513	45 029	7 629	3 710	13 546	243 322
Zwiększenia:
Zakup	-	-	1 376	2 459	2 236	3 179	772	10 022
Leasing	-	132	3 214	5 307	49	-	-	8 702
Przyjęcie środków trwałych	-	(104)	166	(115)	-	-	(15)	(68)
Zmniejszenia:								-
Amortyzacja	302	5 365	3 426	6 484	1 284	-	933	17 794
Sprzedaż oraz likwidacja	-	-	8	438	1	-	-	447
Pozostałe	8 119	-	-	87	19	290	-	8 515
Różnice kursowe z przeliczenia	(52)	(394)	(64)	(479)	(339)	(65)	(209)	(1 602)
Wartość netto na 30 czerwca 2023 r.	27 190	88 502	44 771	45 192	8 271	6 534	13 161	233 620

6. NOTY POZOSTAŁE

Prawo do użytkowania aktywów w leasingu, zobowiązania leasingowe

Przyjęto następujące uproszczenia dozwolone przez MSSF16:

• nie aktywuje się umów leasingowych w odniesieniu do aktywów niskocennych (poniżej 15 tys. zł),
• pomija się umowy, które ulegną rozwiązaniu w ciągu bieżącego roku.

Grupa nie zawierała w trakcie okresów, którego dotyczy sprawozdanie umów leasingu na okres krótszy niż 12 m-cy. Zawierane umowy leasingu nie posiadały elementu zmiennego wynagrodzenia dla leasingodawcy.

Śródroczne skrócone skonsolidowane sprawozdanie finansowe na 30 czerwca 2023 r. (w tys. zł, chyba że podano inaczej)

6. NOTY POZOSTAŁE

Dane dotyczące zastosowania MSSF 16 zaprezentowano w poniższych tabelach.

	GRUNTY	BUDYNKI I BUDOWLE	URZĄDZENIA TECHNICZNE I MASZYNY	ŚRODKI TRANSPORTU	POZOSTAŁE ŚRODKI TRWAŁE	RAZEM
Wartość netto na dzień 01.01.2022	4 085	6 506	6 384	22 899	65	39 939
Zwiększenie z tytułu przyjęcia w leasing	8 448	17 052	23 070	13 991	150	62 711
Zwiększenie z tytułu nakładów na rzeczowe aktywa trwałe w budowie oraz zaliczek na rzeczowe aktywa trwałe	-	-	-	5 327	-	5 327
Zmniejszenie wynikające z przekwalifikowania - z prawa do użytkowania aktywów w leasingu na rzeczowe aktywa trwałe	-	-	-	(836)	-	(836)
Rozliczenie nakładów na rzeczowe aktywa trwałe w budowie (przyjęcie na stan) oraz zaliczek an rzeczowe aktywa trwałe	-	-	-	(1 072)	-	(1 072)
Amortyzacja	(503)	(4 373)	(2 124)	(5 188)	(29)	(12 217)
Zmniejszenie dotychczasowego umorzenia wynikające z przekwalifikowania - z prawa do użytkowania aktywów w leasingu na rzeczowe aktywa trwałe	-	-	-	(303)	-	(303)
Różnice kursowe z przeliczenia	1	54	-	1	-	56
Wartość netto na dzień 31.12.2022	12 031	19 239	27 330	34 819	186	93 605
Wartość netto na dzień 01.01.2023	12 031	19 239	27 330	34 819	186	93 605
Zwiększenie z tytułu przejęcia	-	16	-	3 226	-	3 242
Zwiększenie z tytułu przyjęcia w leasing	-	132	3 214	5 307	49	8 702
Zwiększenie z tytułu nakładów na rzeczowe aktywa trwałe w budowie oraz zaliczek na rzeczowe aktywa trwałe	-	-	-	960	-	960
Zmniejszenie wynikające z przekwalifikowania - z prawa do użytkowania aktywów w leasingu na rzeczowe aktywa trwałe	-	-	-	(600)	-	(600)
Rozliczenie nakładów na rzeczowe aktywa trwałe w budowie (przyjęcie na stan) oraz zaliczek an rzeczowe aktywa trwałe	-	-	-	(32)	-	(32)
Amortyzacja	(298)	(2 445)	(1 447)	(4 331)	(24)	(8 545)
Zmniejszenie dotychczasowego umorzenia wynikające z przekwalifikowania - z prawa do użytkowania aktywów w leasingu na rzeczowe aktywa trwałe	-	(8)	-	(1 071)	-	(1 079)
Pozostałe	(8 119)	-	-	(270)	-	(8 389)
Różnice kursowe z przeliczenia	(1)	44	-	-	-	43
wartość netto na dzień 30.06.2023	3 613	16 978	29 097	38 008	211	87 907

6. NOTY POZOSTAŁE

6.2. WARTOŚĆ FIRMY

Wartość firmy powstaje w wyniku rozliczenia nabycia przedsięwzięć metodą nabycia – szczegóły opisano poniżej.

Zasady rachunkowości dotyczące utraty wartości firmy opisano w nocie 6.3.

	Za okres 6 miesięcy zakończony 30.06.2023	Za okres 12 miesięcy zakończony 31.12.2022
Wartość firmy na początek okresu	41 588	41 240
Różnice kursowe z przeliczenia	(920)	348
Wartość firmy na koniec okresu	40 668	41 588
W tym z tytułu nabycia:
ONDE S.A.	18 274	18 274
Erbud Holding GmbH	17 070	17 990
Pozostałe	5 324	5 324

6.3. UTRATA WARTOŚCI AKTYWÓW TRWAŁYCH

Grupa przeprowadza testy na utratę wartości aktywów trwałych jeżeli zachodzą przesłanki utraty wartości oraz dodatkowo, co najmniej raz w roku, dla wartości firmy. Wartość odzyskiwaną ustala się na najniższym możliwym poziomie, tj. dla pojedynczego składnika aktywów lub na poziomie ośrodka wypracowującego środki pieniężne, do której dany składnik aktywów należy.

Utrata wartości rzeczowych aktywów trwałych

Na każdy dzień bilansowy ocenia się, czy istnieją obiektywne przesłanki wskazujące na możliwość wystąpienia utraty wartości składnika bądź grupy rzeczowych aktywów trwałych. Jeśli przesłanki takie istnieją, ustala się szacowaną, możliwą do odzyskania wartość składnika (wartość odzyskiwalną) i dokonuje odpisu aktualizującego z tytułu utraty wartości, w kwocie równej różnicy między wartością możliwą do odzyskania i wartością bilansową. Wartość odzyskiwalna to wyższa z dwóch kwot: wartości godziwej pomniejszonej o koszty doprowadzenia do sprzedaży i wartości użytkowej. Strata wynikająca z utraty wartości jest ujmowana w rachunku zysków i strat. Na każdy dzień bilansowy Grupa ocenia również, czy występują przesłanki wskazujące na to, że ujęty w poprzednich okresach odpis aktualizujący z tytułu trwałej utraty wartości powinien być zmniejszony lub całkowicie odwrócony.

Utrata wartości firmy

Wartość firmy podlega testowi na utratę wartości przynajmniej raz w roku. Ewentualna utrata wartości rozpoznawana jest od razu jako pomniejszenie wartości firmy i odnoszona w rachunek wyników, dodatkowo nie podlega odwróceniu w kolejnych okresach sprawozdawczych.

W celu przeprowadzenia testu pod kątem możliwej utraty wartości, wartość firmy alokowana jest do ośrodków wypracowujących środki pieniężne. W przypadku zbycia działalności wchodzącej w skład ośrodka wypracowującego środki pieniężne, do którego została przypisana wartość firmy, odnoszącą się do zbytej działalności wartość firmy uwzględnia się w wartości bilansowej przy ustalaniu zysku lub straty z tytułu zbycia.

6. NOTY POZOSTAŁE

Utrata wartości firmy

Wartość firmy przyporządkowuje się do ośrodków Grupy wypracowujących środki pieniężne. Dla wartości firmy powstałej przy nabyciu akcji ONDE S.A przez Erbud S.A., przyjmuje się, że ośrodkiem wypracowującym środki pieniężne jest Spółka ONDE S.A.

W przypadku ONDE S.A. wartość odzyskiwalną ośrodka wypracowującego środki pieniężne ustala się na podstawie wyceny akcji ONDE S.A. na GPW w Warszawie.

Dla wartości firmy powstałej przy nabyciu Grupy Erbud Holding przez Erbud S.A. przyjmuje się, że ośrodkiem wypracowującym środki pieniężne jest całość segmentu przemysłu za granicą dotycząca Grupy Erbud Holding.

Wartość odzyskiwalną ośrodka wypracowującego środki pieniężne ustala się na podstawie wartości użytkowej ośrodka, oszacowanej na podstawie modelu zdyskontowanych przepływów pieniężnych. Wyliczenia te wykorzystują projekcje przepływów pieniężnych w okresie trzyletnim. Przepływy pieniężne wykraczające poza okres trzyletni oszacowano na stałym poziomie. Stopa wzrostu nie przewyższa długoterminowej przeciętnej stopy wzrostu dla branży przemysłu zagranica, w której funkcjonuje ośrodek wypracowujący środki pieniężne. W wyliczeniach przyjęto przeciętną marżę brutto na poziomie 13%, natomiast wykorzystana stopa dyskontowa wyniosła 11,7%. Zarząd ustalił budżetowaną marżę brutto na podstawie wyników historycznych oraz swoich przewidywań co do rozwoju rynku. Średnie ważone przeciętne stopy wzrostu zgodne są z prognozami przedstawionymi w raportach branżowych. Zastosowana stopa dyskonta to stopa, odzwierciedlająca konkretne zagrożenia dotyczące poszczególnych segmentów.

W roku 2022 oraz w 2021 przeprowadzono analizę i nie zidentyfikowano przesłanek do tworzenia odpisu aktualizującego z tytułu utraty wartości składnika bądź grupy rzeczowych aktywów.

Grupa nie zidentyfikowała czynników, które mogłyby wskazywać na przesłanki do utraty wartości aktywów trwałych, w związku z czym na 30 czerwca 2023 r. nie przeprowadzono testu na utratę wartości.

6.4. ZAPASY

W ramach poszczególnych grup zapasów ujmowane są głównie następujące pozycje:

• Materiały: elementy składowane w miejscach magazynowania przeznaczone do wykorzystania w procesach produkcyjnych, zwłaszcza do zużycia w działalności budowlanej;
• Towary;
• Produkcja w toku;
• Produkty gotowe;
• Projekty OZE.

Materiały wycenia się w cenie nabycia, a ich rozchód przy zastosowaniu metody "pierwsze weszło-pierwsze wyszło". Produkcję w toku oraz wyroby gotowe wycenia się w wysokości kosztu bezpośrednich materiałów i robocizny, wraz z odpowiednim narzutem pośrednich kosztów produkcji ustalonym przy założeniu normalnego wykorzystania mocy produkcyjnych, z wyłączeniem kosztów finansowania zewnętrznego. Na dzień bilansowy zapasy są wyceniane według niższej z dwóch wartości: ceny nabycia lub kosztu wytworzenia i ceny sprzedaży netto.

Do materiałów Grupa zalicza składowane na terenach budów składniki zapasów o ogólnym przeznaczeniu, niskim stopniu przetworzenia, które mogą w prosty sposób oraz bez ponoszenia istotnych kosztów zostać wykorzystane dla innych kontraktów lub sprzedane (w przypadku, gdy okażą się niepotrzebne do realizacji danego kontraktu). Składnikami zapasów nie są natomiast elementy składowane na terenach budów o przeznaczeniu specyficznym dla danej budowy lub przetworzone we własnym zakresie lub przez podwykonawcę, takie co do których nie jest pewne, iż w prosty sposób mogą zostać wykorzystane dla innych kontraktów lub sprzedane. Takie pozycje odnoszone są bezpośrednio w koszt kontraktu i włączane są w tym samym do wyceny kontraktu według stopnia zaawansowania (szczegóły opisano w nocie 2.1.).

Jako projekty OZE Grupa identyfikuje osobną kategorię produktów gotowych, którymi są rozwijane we własnym zakresie projekty farm wiatrowych i fotowoltaicznych. Projekty OZE wyceniane są według niższej z dwóch wartości – kosztu wytworzenia i możliwej ceny do uzyskania ze sprzedaży netto. Cena sprzedaży netto jest to szacowana cena sprzedaży oceniana przez Zarząd na podstawie danych rynkowych.

Śródroczne skrócone skonsolidowane sprawozdanie finansowe na 30 czerwca 2023 r. (w tys. zł, chyba że podano inaczej)

6. NOTY POZOSTAŁE

	30.06.2023	31.12.2022
Materiały	60 408	30 439
Produkcja w toku	5 063	233
Produkty gotowe	534	111
Towary	1 414	1 414
Projekty PV w toku	71 069	128 658
Wartość brutto zapasów	138 488	160 855
Odpisy aktualizujące wartość zapasów	616	616
Wartość netto zapasów	137 872	160 239

6.5. NALEŻNOŚCI Z TYTUŁU DOSTAW I USŁUG ORAZ NALEŻNOŚCI POZOSTAŁE

Do należności z tytułu dostaw i usług oraz należności pozostałych Grupa zalicza przede wszystkim należności z tytułu dostaw i usług od podmiotów niepowiązanych (głównie z tytułu wystawionych faktur wynikających z realizacji przez Spółkę kontraktów budowlanych) oraz należności budżetowe, w tym należności z tytułu podatku dochodowego od osób prawnych oraz z tytułu podatku od towarów i usług.

Należności z tytułu dostaw i usług, których termin zapadalności wynosi zazwyczaj od 30 do 180 dni, ujmowane są w wartości nominalnej, tj. według kwot pierwotnie zafakturowanych. Należności z tytułu dostaw i usług utrzymywane są w celu ściągnięcia oraz spełniają test SPPI, w związku z tym na dzień bilansowy pozycje te wyceniane są według zamortyzowanego kosztu, z uwzględnieniem ewentualnego odpisu aktualizującego wyliczonego przy zastosowaniu modelu strat oczekiwanych.

Należności budżetowe ujmuje się w wysokości kwoty należnej Grupie zgodnie z obowiązującymi i mającymi zastosowanie przepisami.

MSSF 9 wymaga oszacowania oczekiwanej straty dla aktywów finansowych, niezależnie od tego, czy wystąpiły, czy też nie, przesłanki na utratę wartości. W przypadku należności handlowych, Grupa stosuje podejście uproszczone i wycenia odpisy z tytułu utraty wartości w wysokości strat kredytowych oczekiwanych w całym okresie życia należności od momentu początkowego ujęcia należności.

Dla należności handlowych, które w oparciu o przeprowadzoną analizę portfelową zostały ocenione jako należności, które nie utraciły wartości, oszacowanie ewentualnych odpisów aktualizacyjnych jest oparte na wykorzystaniu matrycy odpisów, w której odpisy oblicza się dla należności handlowych zaliczonych do różnych przedziałów wiekowych (okresów przeterminowania), przy zastosowaniu współczynnika niewypełnienia zobowiązania. Współczynnik niewypełnienia zobowiązania ustala się w oparciu o dane historyczne (wyliczone na bazie ostatnich 5 lat) skorygowane o wpływ przyszłych czynników.

W analogiczny sposób Grupa kalkuluje odpisy z tytułu oczekiwanych strat kredytowych dla należności z tytułu kaucji oraz aktywów z tytułu kontraktów budowlanych; salda w odniesieniu do których termin płatności nie upłynął zaliczane są do przedziału "nieprzeterminowane" w matrycy odpisów a odpis liczony jest przy uwzględnieniu współczynnika nieściągalności dla należności nieprzeterminowanych.

Dla należności handlowych, dla których istnieją przesłanki do utraty wartości (np. należności sporne), utworzono specyficzne dodatkowe odpisy w zależności od indywidualnej oceny ich odzyskiwalności.

W przypadku, gdy wpływ wartości pieniądza w czasie jest istotny (dotyczy należności z tytułu kaucji), wartość należności jest ustalana poprzez zdyskontowanie prognozowanych przyszłych przepływów pieniężnych do wartości bieżącej, przy zastosowaniu stopy dyskontowe brutto odzwierciedlającej aktualne oceny rynkowe wartości pieniądza w czasie. Jeżeli zastosowana została metoda polegająca na dyskontowaniu, zwiększenie należności w związku z upływem czasu jest ujmowane jako przychody finansowe.

upływem czasu jest ujmowane jako przychody finansowe

W przypadku, gdy wpływ wartości pieniądza w czasie jest istotny (dotyczy należności z tytułu kaucji), wartość należności jest ustalana poprzez zdyskontowanie prognozowanych przyszłych przepływów pieniężnych do wartości bieżącej, przy zastosowaniu stopy dyskontowe brutto odzwierciedlającej aktualne oceny rynkowe wartości pieniądza

Śródroczne skrócone skonsolidowane sprawozdanie finansowe na 30 czerwca 2023 r. (w tys. zł, chyba że podano inaczej)

6. NOTY POZOSTAŁE

	30.06.2023				31.12.2022
	Wartość brutto	Odpis	Wartość netto	Wartość brutto	Odpis	Wartość netto
Należności z tytułu dostaw i usług	569 596	49 165	520 431	699 549	47 966	651 583
Należności z tytułu podatku dochodowego od osób prawnych	23 765	-	23 765	18 568	-	18 568
Pozostałe należności budżetowe	48 670	-	48 670	49 810	-	49 810
Pozostałe należności	26 227	1 210	25 017	24 368	1 210	23 158
Razem	668 258	50 375	617 883	792 295	49 176	743 119

Zmiany odpisu aktualizującego wartość należności z tytułu dostaw i usług zaprezentowano w tabeli poniżej.

	Za okres 6 miesięcy zakończony 30.06.2023	Za okres 12 miesięcy zakończony 31.12.2022
Odpisy aktualizujące na początek okresu	49 176	47 143
Utworzenie/(odwrócenie) odpisów indywidualnych	(398)	901
Utworzenie/(odwrócenie) odpisów wg matrycy odpisów	2 889	2 059
Wykorzystanie odpisów indywidualnych	(760)	(1 155)
Pozostałe	(57)	48
Różnice kursowe z przeliczenia	(475)	180
Odpisy aktualizujące na koniec okresu, w tym	50 375	49 176
Odpis wyliczony na bazie matrycy	13 453	11 105
Odpis indywidualny	36 922	38 071

	30.06.2023	31.12.2022
Należności nieprzeterminowane	359 025	399 182
Należności przeterminowane	161 406	252 401
Do 1 miesiąca	12 712	93 168
1-3 miesięcy	41 794	60 664
3-6 miesięcy	28 390	9 399
6 miesięcy - 1 rok	14 931	12 223
Powyżej 1 roku	63 579	76 947
Razem należności z tytułu dostaw i usług netto	520 431	651 583

Na należności sporne zostały utworzone odpisy aktualizujące w oparciu o oszacowane zdyskontowane przepływy pieniężne.

Grupa narażona jest na ryzyko kredytowe oraz ryzyko walutowe wynikające z należności z tytułu dostaw i usług. Nie występuje jednakże koncentracja ryzyka kredytowego dotyczącego należności z tytułu dostaw i usług, gdyż Grupa posiada dużą liczbę klientów krajowych. Wszystkie należności, za wyjątkiem tych objętych odpisem indywidualnym, są przez Grupę oceniane jako należności o najwyższym wewnętrznym ratingu kredytowym. Dla wszystkich należności za wyjątkiem tych objętych odpisem indywidualnym z tytułu utraty wartości, Grupa szacuje odpis na oczekiwane straty kredytowe w kwocie równej 12-miesięcznym oczekiwanym stratom kredytowym.

6. NOTY POZOSTAŁE

6.6. POZOSTAŁE AKTYWA

Pozycja Ubezpieczenia to przedpłaty dokonywane przez Grupę z tytułu umów ubezpieczeń dotyczących przyszłych okresów sprawozdawczych. Ujmowane są one w ramach rachunku wyników stosownie do upływu czasu.

W pozycji Przedpłaty Grupa ujmuje kwoty uiszczone na poczet zawartych umów przedwstępnych nabycia udziałów w Spółkach niespełniające definicji derywatów zgodnie z MSSF 9.

	30.06.2023	31.12.2022
Ubezpieczenia	6 363	3 726
Pozostałe	3 675	3 434
Razem	10 038	7 160

6.7. REZERWY

Rezerwy obejmują głównie rezerwy na naprawy gwarancyjne, rezerwy na świadczenia pracownicze i świadczenia po okresie zatrudnienia oraz rezerwy na sprawy sądowe i sporne.

Rezerwy na naprawy gwarancyjne

Rezerwy na koszty napraw gwarancyjnych wynikają z udzielania przez Spółkę gwarancji na świadczone usługi budowlane. Rezerwę tworzy się w wysokości ustalonej wskaźnikiem procentowym będącym ilorazem historycznie poniesionych kosztów na naprawy gwarancyjne oraz historycznie ujętych przychodów z tytułu realizacji kontraktów budowlanych. Koszty rezerwy na naprawy gwarancyjne ujmuje się w kosztach sprzedanych usług. W przypadku usług innych niż usługi budowlane, głównie usług serwisowych, rezerwy na koszty napraw gwarancyjnych tworzy się na podstawie danych historycznych oraz wiarygodnego szacunku kwoty obowiązku z tego tytułu. Założenia zastosowane do obliczenia rezerwy na naprawy gwarancyjne na 30 czerwca 2023 r. zostały oparte na ewidencji napraw gwarancyjnych w latach 2019-2023 i odpowiednio na 31 grudnia 2022 r. – 2018-2022

Rezerwa na świadczenia po okresie zatrudnienia

Do grupy tej zalicza się rezerwy na odprawy emerytalne i rentowe, do wypłaty których Grupa zobowiązana jest zgodnie z przepisami prawa oraz regulaminem wynagradzania. Wysokość rezerwy ustalana jest w wartości bieżącej przy zastosowaniu technik aktuarialnych, wymagających przyjęcia pewnych założeń. Założenia niezbędne do wyceny obejmują wysokość stop dyskontowych, prognozowanych stóp zwrotu z aktywów oraz prognozowanych podwyżek wynagrodzeń. Ze względu na złożoność wyceny, przyjęte założenia, a także swój długoterminowy charakter, zobowiązania z tytułu wyżej wymienionych świadczeń są bardzo wrażliwe na zmiany założeń. Wszystkie powyższe założenia są weryfikowane oraz zaktualizowane na koniec każdego okresu sprawozdawczego.

Rezerwy na sprawy sądowe i sporne

Szczegółowej analizy potencjalnych ryzyk związanych z prowadzonymi sprawami sądowymi, podejmowania decyzji o konieczności ujęcia skutków tych postępowań w sprawozdaniu finansowym Grupy oraz wysokości rezerwy dokonują departamenty prawne oraz Zarząd.

6. NOTY POZOSTAŁE

Rezerwy w podziale na grupy zaprezentowane zostały w poniższej tabeli:

	Rezerwy na naprawy gwarancyjne	Rezerwy na świadczenia pracownicze po okresie zatrudnienia	Rezerwy na sprawy sądowe i odszkodowania	Inne	Razem
Stan na 01.01.2022	31 006	16 180	1 548	8 498	57 232
Zwiększenie	5 774	332	-	6	6 112
Rozwiązanie	1 063	3 855	116	1 390	6 424
Wykorzystanie	-	161	-	759	920
Różnice kursowe z przeliczenia	48	305	-	16	369
Stan na 31.12.2022	35 765	12 801	1 432	6 404	56 402
krótkoterminowe	26 924	112	1 396	5 908	34 340
długoterminowe	8 841	12 689	36	496	22 062
Stan na 01.01.2023	35 765	12 801	1 432	6 404	56 402
Zwiększenie	1 516	1 615	-	802	3 933
Rozwiązanie	300	1 253	500	856	2 909
Wykorzystanie	-	259	-	2 089	2 348
Różnice kursowe z przeliczenia	(96)	(506)	-	(174)	(776)
Stan na 30.06.2023	36 885	12 398	932	4 087	54 302
krótkoterminowe	29 494	112	896	3 616	34 119
długoterminowe	7 391	12 286	36	470	20 183

6.8. SPRAWY SPORNE

Zarówno w sprawach gdzie ERBUD S.A. jest powodem (sprawy o należności) jak i w sprawach gdzie ERBUD S.A. jest pozwanym (sprawy o zobowiązania) stanowisko ERBUD S.A. oraz doradców prawnych ERBUD S.A. świadczy iż sprawy zostaną rozwiązane na korzyść ERBUD S.A.

Istotne postępowania w których ERBUD S.A. jest powodem

Strona sporu	Opis przedmiotu sporu
Pozwany: Bank Millennium	W 2008 r. Bank Millennium S.A. doradził ERBUD S.A. zawarcie transakcji opcji walutowych
S.A.	na zabezpieczenie przed ryzykiem kursowym w zakresie kontraktów denominowanych w euro, realizowanych przez ERBUD S.A. Produkt nie był optymalnie dopasowany do
w Warszawie
Data złożenia pozwu:	potrzeb ERBUD S.A.
22 grudnia 2010 r.	W czwartym kwartale 2008 r. w wyniku drastycznej przeceny złotego na parze PLN/EUR,
Wartość przedmiotu sporu: 71.065.496 zł	Bank Millennium S.A. poinformował ERBUD o negatywnej wycenie posiadanej w tym czasie ekspozycji.
	Jednocześnie powstał spór co do treści transakcji opcji walutowych, przede wszystkim w zakresie wyłączania struktur opcyjnych. Szczegóły restrukturyzacji ERBUD przedstawił w RP 43/2008 w dniu 21 listopada 2008 r. oraz w sprawozdaniach finansowych za rok 2008. ERBUD S.A. nigdy nie zgodziła się ze stanowiskiem Banku Millennium S.A. i w związku z powyższym wezwał dwukrotnie Bank do zapłaty kwoty 71 065 496 zł, na którą składają się kwoty pobrane przez Bank z rachunku bankowego ERBUD, utracone korzyści oraz koszty doradców prawnych i finansowych. W związku z powyższym, ERBUD S.A. zdecydował się na wytoczenie powództwa o zapłatę zmierzającego do wyrównania szkody. Cała strata związana z transakcjami opcyjnymi została rozliczona w roku poniesienia,
	tj. w roku 2008. W latach 2016-2023 sprawa była rozpatrywana przez Sąd Okręgowy, Sąd Apelacyjny oraz
	Sąd Najwyższy.
	W dniu 31 lipca 2023 r. Zarząd ERBUD S.A. powziął informację o wydaniu przez Sąd
	Najwyższy postanowienia o odmowie przyjęcia do rozpoznania skargi kasacyjnej Banku
	Millennium S.A. z siedzibą w Warszawie od korzystnego dla Spółki wyroku Sądu
	Apelacyjnego w Warszawie z dnia 24 listopada 2021 roku.

6. NOTY POZOSTAŁE

Strona sporu	Opis przedmiotu sporu
	W dniu 1 sierpnia 2023 na konto ERBUD S.A. wpłynęła kwota w wysokości 112.313.076,28 zł.
Pozwany: DSH – Dopravni Stavby, a.s., Brno w Czechach Data złożenia pozwu: 14 lutego 2013 r. Wartość przedmiotu sporu: 26.923.644,16 zł	Aktualny stan sprawy: 27 maja 2014 r. ERBUD S.A. rozszerzył powództwo o kwotę 22.925.604,52 zł tytułem zwrotu kosztów wykonawstwa zastępczego. Pozwany pismem z 27 kwietnia 2014 r., doręczonym 1 lipca 2014 r., wniósł pozew wzajemny na kwotę 5.651.633 zł. 6 listopada 2015 r. odbyła się rozprawa. Strony zgodnie wnosiły o zniesienie rozprawy celem kontynuowania rozmów ugodowych. Rozmowy ugodowe zakończyły się bez rezultatu. Przesłuchani zostali wszyscy świadkowie wnioskowani przez Strony. Sąd na zgodny wniosek Stron wyznaczył 30 dniowy termin na sprecyzowanie tezy dowodowej dla biegłego oraz przedstawienie szczegółowych pytań do opinii. W dniu 17 sierpnia spółka CEMEX zgłosiła swoje przystąpienie do pozwu po stronie ERBUD S.A. w charakterze interwenienta ubocznego. Na rozprawie w dniu 12.12.2018 r. sąd oddalił obie opozycje. Sąd wydał postanowienie o sporządzeniu opinii biegłego. Sąd doręczył opinię biegłego sądowego, która jest korzystna dla ERBUD S.A. W opinii biegły wskazał, że poniesione przez ERBUD S.A. koszty wykonawstwa zastępczego są zasadne. W ocenie biegłego DSH nienależycie wykonało umowę, a zastosowana przez DSH metoda naprawy była nieprawidłowa. W dniu 07.10.2021 r. sąd ogłosił wyrok, w którym zasądził od DSH - Dopravni stavby a.s. z siedzibą w Brnie (Czechy) na rzecz ERBUD S.A kwotę 26.923.644,16 PLN, wraz z odsetkami oraz kosztami procesu. Pozwany wniósł apelację od wyroku 10 stycznia 2023 r., Powód wniósł odpowiedź na apelację. W dniu 26 maja 2023 r. sąd wydał wyrok, w którym umorzył postępowanie apelacyjne w zakresie powództwa wzajemnego, oddalił apelację oraz zasądził od DSH - Dopravni stavby a.s. z siedzibą w Brnie (Czechy) na rzecz ERBUD S.A. 25 000 zł (dwadzieścia pięć tysięcy złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania apelacyjnego. Złożony został wniosek o nadanie klauzuli wykonalności.
Pozwany: Platinum Resort Sp. z o.o. Data złożenia pozwu: 3 grudnia 2018 Wartość przedmiotu sporu: 16.301.236,97 zł. Powództwo wzajemne: Pozwany: ERBUD S.A. Data złożenia pozwu: 27 kwietnia 2019 r. Wartość przedmiotu sporu: 13.516.629,86 zł	ERBUD wniósł do Sądu Okręgowego w Szczecinie wniosek o zabezpieczenie roszczenia pieniężnego w kwocie 5.455.851,09 zł, z tytułu naliczonej kary umownej za odstąpienie od umowy z 26 stycznia 2017 r. o roboty budowlane na realizację projektu pn. "Budowa kompleksu hotelowego czterogwiazdkowego składającego się z Trzech budynków hotelowych wraz z zagospodarowaniem terenu przy ul. Żeromskiego w Świnoujściu" poprzez obciążenie hipoteką przymusową łączną nieruchomości należących do Platinum Resort Sp. z o.o. Postanowieniem z 19 listopada 2018 r. Sąd udzielił zabezpieczenia poprzez wpis hipoteki przymusowej do ksiąg wieczystych w/w nieruchomości, jak również poprzez zajęcie rachunków bankowych Platinum Resort Sp. z o.o. 3 grudnia 2018 r. ERBUD wniósł pozew o zapłatę 16.301.236,97 zł wraz z odsetkami w postępowaniu upominawczym, tytułem wynagrodzenia oraz innych roszczeń związanych z realizacją ww. inwestycji, wraz z dodatkowym wnioskiem o zabezpieczenie roszczeń. Platinum Resort Sp. z o.o. wniosła zażalenie na postanowienie o zabezpieczeniu, na które pełnomocnicy ERBUD S.A. udzielili odpowiedzi. Do chwili obecnej Sąd Apelacyjny w Szczecinie nie rozpoznał zażalenia. Sąd Okręgowy udzielił zabezpieczenia roszczenia ERBUD S.A. na dalszą kwotę 3,5 mln zł, poprzez ustanowienie hipoteki przymusowej na nieruchomości. Sąd Apelacyjny prawomocnie oddalił zażalenie Pozwanego w przedmiocie udzielenia zabezpieczenia. Pozwany 27 kwietnia 2019 r. złożył odpowiedź na pozew wraz z pozwem wzajemnym, w którym to wnosi o zasądzenie od ERBUD kwoty 13 516 629,86 zł, na którą składa się kwota 5.455.851,09 zł tytułem rzekomej kary umownej naliczonej przez Pozwanego oraz kwota 8.060.778,77 zł tytułem zwrotu rzekomo nadpłaconego wynagrodzenia, pobranego przez ERBUD z tytułu realizacji umowy o roboty budowlane. Pełnomocnicy ERBUD wnieśli replikę na odpowiedź na pozew wraz z odpowiedzią na pozew wzajemny, podtrzymując dotychczasowe stanowisko i wnosząc o oddalenie powództwa wzajemnego w całości. 2 lutego 2022 r. odbyły się oględziny spornej nieruchomości na potrzeby przygotowania opinii przez biegłego. Opinia biegłego została doręczone ERBUD S.A. w lipcu 2022 r. Treść opinii jest korzystna dla Spółki. Uwagi do treści opinii zostały złożone 25 sierpnia 2022 r. Sąd wyznaczył termin rozprawy na 13 września 2023 r. W ocenie Zarządu roszczenie Spółki jest uzasadnione.

6. NOTY POZOSTAŁE

Strona sporu	Opis przedmiotu sporu
Pozwany: Miasto Stołeczne Warszawa – Stołeczny Zarząd Rozbudowy Miasta Data złożenia pozwu: 2 sierpnia 2022 r. Wartość przedmiotu sporu: 11.955.258,50 zł	Stan sprawy: Powód (ERBUD S.A. wspólnie z STRABAG Sp. z o.o., STRABAG AG i ED ZUBLIN AG) dochodzi od Pozwanego zapłaty kwoty 11.955.258,50 zł z odsetkami ustawowymi i kosztami postępowania. Strona powodowa wywodzi swoje roszczenia z obowiązku zapłaty przez Pozwanego za wykonanie robót budowlanych na budowie Szpitala Południowego w Warszawie. Pozwany nie kwestionuje zasadności zapłaty ww. kwoty, ubiega się o jej złożenie do depozytu sądowego. Wnioski Pozwanego o zezwolenie na złożenie ww. kwoty do depozytu sądowego zostały oddalone przez Sąd. Orzeczenia nie są prawomocne a pozwany je zaskarżył. Termin posiedzenia został wyznaczony na dzień 27 września 2023 r. W dniu 16 maja 2023 r. Pozwany dokonał częściowej zapłaty roszczeń wpłacając kwotę 6.155.612,55 złotych.
Pozwany: Samodzielny Publiczny Szpital Kliniczny nr 2 PUM w Szczecinie Data złożenia pozwu: 7 listopada 2022 r. Wartość przedmiotu sporu: 14.435.306,59 zł	ERBUD S.A. domaga się od Samodzielnego Publicznego Szpitala Klinicznego nr 2 PUM w Szczecinie zmiany umowy z czerwca 2021 r. na wykonanie zadania pn. "Budowa budynku A2 wraz z łącznikiem oraz wykonaniem zagospodarowania terenu w ramach przebudowy z rozbudową budynku A Samodzielnego Publicznego Szpitala Klinicznego nr 2 PUM w Szczecinie" poprzez zwiększenie wynagrodzenia Wykonawcy o kwotę 14.435.306,59 zł (brutto) oraz zasądzenie tej kwoty. Pozew został złożony. Pozwany wniósł odpowiedź na pozew. Na chwilę obecną nic więcej nie dzieje się w sprawie.
Pozwany: BEST Deweloper Sp. z o.o. Data złożenia pozwu 1: 19 października 2022 r. Wartość przedmiotu sporu: 5.928.173,34 zł	Stan sprawy: Powód dochodzi należności za roboty wykonane w ramach budowy budynków mieszkalnych wielorodzinnych przy ul. Chrzanowskiego w Szczecnie. Dochodzone pozwem kwoty objęte są fakturami VAT, przyjętymi i zaakceptowanymi przez Pozwanego. Dotyczą wykonanych przez Pozwanego i odebranych przez Powoda robót. W dniu 02 listopada 2022 r. Sąd wydał nakaz zapłaty w postępowaniu nakazowym. Komornik Sądowy w Szczecinie postanowieniem z dnia 06 grudnia 2022 r. zakończył postepowanie zabezpieczające, zabezpieczając kwotę objętą nakazem zapłaty wraz z odsetkami na dzień 06 grudnia 2022 r. Postanowieniem z dnia 24 stycznia 2023 r. Sąd skierował Strony do mediacji, a termin rozprawy wyznaczył na dzień 18 maja 2023 r., na który wezwał wszystkich świadków i strony. Strony zakończyły rozmowy mediacyjne bezskutecznie. W dniu 01 czerwca 2023 r. sąd wydał wyrok, którym: 1) utrzymał w mocy w całości nakaz zapłaty w postępowaniu nakazowym, wydany przez Sąd Okręgowy w Szczecinie w dniu 2 listopada 2022 r. w sprawie o sygn. akt VIII GNc 573/22; 2) zasądził od pozwanej Best Deweloper Sp. z o.o. w Szczecinie na rzecz ERBUD S.A. kwotę 74.134,88 zł (siedemdziesięciu czterech tysięcy stu trzydziestu czterech złotych osiemdziesięciu ośmiu groszy) tytułem kosztów procesu z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się niniejszego orzeczenia do dnia zapłaty. W dniu 17 lipca 2023 r. BEST Deweloper sp. z o.o. wniosła apelację od wyroku. Brak terminu rozprawy apelacyjnej. Stan sprawy: Powód dochodzi należności za roboty wykonane na inwestycji budynków
Data złożenia pozwu 2: 06 luty 2023 r. Wartość przedmiotu sporu: 6.050.337,37 zł	mieszkalnych wielorodzinnych przy ul. Chrzanowskiego w Szczecnie. Dochodzone pozwem kwoty objęte są fakturami VAT wystawionymi na podstawie protokołów z inwentaryzacji przyjętych i podpisanych przez pozwanego. Dotyczą wykonanych i odebranych przez pozwanego robót Żądanie pozwu obejmuje wydanie nakazu zapłaty w postępowaniu upominawczym oraz wniosek o zabezpieczenie. W dniu 23 maja 2023 r. złożone zostało zażalenie na postanowienie w przedmiocie oddalenia wniosku o udzielnie zabezpieczenia.
	Łączna wartość pozostałych spraw spornych w których ERBUD S.A. jest powodem wynosi 21.397.880,20 PLN

6. NOTY POZOSTAŁE

Istotne postępowania w których ERBUD S.A. jest pozwanym

Strona sporu	Opis przedmiotu sporu
Powód: Mazowiecki Port	W dniu 12 maja 2014 r. do ERBUD doręczony został pozew, w którym MPL wniósł o zapłatę
Lotniczy Warszawa-Modlin	kwoty 34.381.374,64 zł z tytułu odszkodowania wraz z ustawowymi odsetkami oraz
Sp. z o.o. ("MPL")	kosztami postępowania. Na szkodę dochodzoną przez MPL składają się poniesione przez
Pozwany: ERBUD S.A.	Powoda straty oraz korzyści utracone w następstwie rzekomo nienależytego wykonania
w Warszawie	przez ERBUD umowy z dnia 14 września 2010 r. o budowę części lotniczej Lotniska
Data doręczenia pozwu	Warszawa-Modlin Nr PLM/K/96/2010 oraz wyłączenia ruchu lotniczego na części drogi
ERBUD S.A.:	startowej lotniska.
23 maja 2014 r.	W dniu 11 października 2014 r. ERBUD złożył odpowiedź na pozew, w której wniósł
Wartość przedmiotu sporu:	o oddalenie powództwa MPL w całości oraz przyznanie zwrotu kosztów postępowania.
34 381 374,64 zł.	Jednocześnie, niezależnie od zakwestionowania roszczenia powoda, ERBUD wytoczył
	przeciwko MPL powództwo wzajemne, wnosząc o zasądzenie na swoją rzecz kwoty
	19.892.366,30 zł wraz z odsetkami ustawowymi. Na roszczenie wzajemne składają się
	poniesione przez ERBUD koszty napraw nawierzchni lotniska Warszawa-Modlin.
	W latach 2015-2019 odbywały się rozprawy, gdzie przesłuchiwano przedstawicieli Stron
	oraz biegłych. Ostatecznie Sąd przedłużył termin na sporządzenie opinii do dnia 20 maja
	2021 r. i w tym dniu opinia została złożona do akt sprawy.
	W dniu 29 listopada 2021 r. ERBUD złożył uwagi i zastrzeżenia do opinii wraz z wnioskiem
	o wyłączenie biegłego. W dniu 7 lutego 2022 r. Sąd przesłał biegłemu wnioski i uwagi
	ERBUD i wezwał go do ustosunkowania się. W dniu
	W chwili obecnej Sąd I instancji proceduje wniosek o wyłączenie biegłego – w dniu 24
	października 2022 r. wysłał pełnomocnikowi MPL zobowiązanie do ustosunkowania się do wniosku o wyłączenie oraz spółce OAT sp. z o.o. wezwanie do udzielenia informacji na
	temat historii zawodowej przewodniczącego zespołu biegłych w tej spółce (która
	współpracowała z MPL). W dniu 25 stycznia 2023 r. odbyła się rozprawa, podczas której
	przesłuchany został Przewodniczący Zespołu Biegłych. Po rozprawie Sąd wezwał
	pozostałych członków Zespołu Biegłych o przesłanie pisemnego ustosunkowania się do
	wniosku o wyłączenie.
	W ocenie ERBUD S.A. brak jest podstaw do uwzględnienia roszczeń MPL w całości.
Powód: Urząd	Pozwem z 20 grudnia 2021 r. Województwo Wielkopolskie z siedzibą Urzędu
Marszałkowski Województwa	Marszałkowskiego Województwa Wielkopolskiego w Poznaniu domaga się upoważnienia
Wielkopolskiego w Poznaniu	przez Sąd do dokonania na koszt ERBUD S.A. wymiany w całości instalacji: 1) wody
Pozwany: ERBUD S.A.	zimnej, 2) wody ciepłej, 3) wody hydrantowej, 4) ciepła technologicznego i 5) wody lodowej
w Warszawie	w budynku będącym siedzibą Urzędu w Poznaniu, usytuowanym przy Al. Niepodległości
Data doręczenia pozwu	34 w Poznaniu, w ramach gwarancji jakości.
ERBUD S.A.:	W dniu 23.02.2023 r. Sąd Okręgowy pominął wnioski Powoda o dopuszczenie dowodu
28 stycznia 2022 r.	z opinii biegłego sądowego i dalsze wnioski dowodowe Pozwanego, a następnie zamknął
Wartość przedmiotu sporu:	rozprawę. W dniu 23.03.2023 r. miało miejsce ogłoszenie wyroku, Sąd oddalił powództwo
21.553.732 zł.	w całości.
	Powód nie złożył apelacji i zapłacił na rzecz ERBUD SA koszty procesu.
Łączna wartość pozostałych postępowań w których ERBUD S.A. jest pozwanym, wynosi: 16.894.897,67 PLN

Śródroczne skrócone skonsolidowane sprawozdanie finansowe na 30 czerwca 2023 r. (w tys. zł, chyba że podano inaczej)

6. NOTY POZOSTAŁE

6.9. ZOBOWIĄZANIA Z TYTUŁU DOSTAW I USŁUG ORAZ ZOBOWIĄZANIA POZOSTAŁE

Zobowiązania z tytułu dostaw i usług oraz zobowiązania pozostałe obejmują przede wszystkim zobowiązania z tytułu dostaw i usług od podmiotów niepowiązanych, otrzymane zaliczki, zobowiązania z tytułu wynagrodzeń oraz zobowiązania z tytułu podatków.

Zobowiązania z tytułu dostaw i usług ujmuje się początkowo w wartości godziwej (odpowiadającej wartości nominalnej), a na dzień bilansowy wycenia według zamortyzowanego kosztu.

Otrzymane zaliczki dotyczą głównie wpłat od kontrahentów z tytułu realizacji umów o kontrakty budowlane i ujmuje się je w wartości nominalnej otrzymanej wpłaty.

Zobowiązania z tytułu wynagrodzeń ujmuje się w wartości należnej za wykonaną pracę, naliczonej zgodnie z zawartymi umowami.

Zobowiązania z tytułu podatków (w tym podatku od towarów i usług, podatku dochodowego od osób prawnych, podatku dochodowego od osób fizycznych) ujmuje się w wysokości kwoty wymagającej zapłaty przez Grupę zgodnie z obowiązującymi i mającymi zastosowanie przepisami.

Krótkoterminowe zobowiązania z tytułu świadczeń pracowniczych

Do grupy tej zalicza się rezerwy na niewykorzystane urlopy. Kalkulowane są one w oparciu o zestawienie niewykorzystanych dni urlopu na dany dzień bilansowy w podziale na poszczególnych pracowników oraz ich dzienne wynagrodzenie brutto powiększone o narzuty ZUS pracodawcy.

	30.06.2023	31.12.2022
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług	392 172	443 402
w tym od podmiotów powiązanych	3 238	-
Zobowiązania budżetowe z tytułu:	35 159	47 007
podatku od towarów i usług	10 882	10 404
podatku dochodowego od osób prawnych	4 195	19 394
podatku dochodowego od osób fizycznych	6 145	4 836
ZUS	12 481	10 752
podatku od nieruchomości	427	2
PFRON	300	224
PPK	243	115
funduszu urlopowego (podatku belgijskiego)	362	413
inne	124	867
Pozostałe zobowiązania	61 573	59 138
z tytułu wynagrodzeń	15 792	14 987
rozliczenia międzyokresowe kosztów	1 978	2 695
krótkoterminowe zobowiązania z tytułu świadczeń pracowniczych	34 164	31 604
inne	9 639	9 852
Razem	488 904	549 547

6. NOTY POZOSTAŁE

6.10. WYJAŚNIENIA DO SPRAWOZDANIA Z PRZEPŁYWÓW PIENIĘŻNYCH

Uzgodnienie zmiany stanu kapitału obrotowego za okres od 1 stycznia 2023 r. do 30 czerwca 2023 r. oraz za okres od 1 stycznia 2022 r. do 30 czerwca 2022 r.

	Zmiana stanu w sprawozdaniu z przepływów pieniężnych 01.2023-06.2023	Zmiana stanu w sprawozdaniu z przepływów pieniężnych 01.2022-06.2022
Zmiana stanu rezerw	(2 100)	3 465
Zmiana stanu zapasów	22 367	(148 052)
Zmiana stanu należności	125 236	(193 384)
Zmiana stanu zobowiązań krótkoterminowych, z wyjątkiem pożyczek i kredytów	(32 266)	126 843
Zmiana stanu aktywów i zobowiązań z tytułu kontraktów budowlanych	(99 570)	(47 346)
Zmiana stanu pozostałych aktywów	(3 165)	1 672
Zmiana stanu kapitału obrotowego	10 502	(256 802)

6.11. STRUKTURA GRUPY

Jednostki zależne i zasady konsolidacji: Skonsolidowane sprawozdanie finansowe zawiera dane Jednostki Dominującej oraz jej jednostek zależnych.

Jednostki zależne podlegają konsolidacji metodą pełną od dnia objęcia kontroli do dnia utraty kontroli. Sprawowanie kontroli ma miejsce wtedy, gdy Jednostka Dominująca z tytułu swojego zaangażowania w jednostkę, w którą dokonała inwestycji, podlega ekspozycji na zmienne zwroty, lub gdy ma prawa do zmiennych zwrotów, oraz ma możliwość wywierania wpływu na wysokość tych zwrotów poprzez sprawowanie władzy nad tą jednostką. Sprawozdania finansowe jednostek zależnych sporządzane są za ten sam okres sprawozdawczy, co sprawozdanie Jednostki Dominującej, w oparciu o spójne zasady rachunkowości. W przypadku utraty kontroli nad jednostką zależną, zysk lub strata z transakcji skutkującej utratą kontroli ujmowane są w wyniku finansowym.

Rozrachunki, przychody, koszty i niezrealizowane zyski ujęte w aktywach, powstałe na transakcjach pomiędzy spółkami Grupy, podlegają eliminacji.

Na datę objęcia kontroli, Grupa ustala czy jednostka nad którą objęto kontrolę stanowi przedsięwzięcie w rozumieniu MSSF3 czy grupę aktywów nie stanowiących przedsięwzięcia.

Rozliczenia nabycia przedsięwzięć dokonuje się metodą nabycia. W metodzie tej możliwe do zidentyfikowania nabyte aktywa i zobowiązania wycenia się w wartości godziwej na dzień przejęcia. Zapłatę przekazaną w transakcji nabycia przedsięwzięć wycenia się w wartości godziwej przekazanych przez Grupę aktywów, zobowiązań zaciągniętych przez Grupę wobec poprzednich właścicieli jednostki przejmowanej oraz instrumentów kapitałowych wyemitowanych przez Grupę w zamian za przejęcie kontroli nad jednostką przejmowaną. Koszty związane z przejęciem ujmuje się w wyniku finansowym w momencie ich poniesienia. Nadwyżka ceny przejęcia, wartości godziwej uprzednio posiadanych udziałów oraz udziałów niekontrolujących nad wartością godziwą przejętych aktywów netto, z uwzględnieniem wyjątków wymienionych w MSSF 3, stanowi wartość firmy.

W przypadku transakcji nabycia aktywów nie stanowiącej nabycia przedsięwzięcia, cenę nabycia alokuje się do poszczególnych nabytych składników aktywów na bazie ich relatywnych wartości godziwych. Koszty transakcyjne podlegają ujęciu w wartości początkowej nabytych aktywów trwałych. W transakcji nabycia aktywów nie powstaje wartość firmy.

6. NOTY POZOSTAŁE

Inwestycje w jednostkach stowarzyszonych są ujmowane w skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym metodą praw własności. Zgodnie z metodą praw własności, inwestycję w jednostce stowarzyszonej ujmuje się początkowo według kosztu, a następnie koryguje w celu uwzględnienia udziału Grupy w wyniku finansowym i innych całkowitych dochodach jednostki stowarzyszonej. Inwestycję w jednostce stowarzyszonej ujmuje się metodą praw własności od dnia, w którym dany podmiot uzyskał status jednostki stowarzyszonej.

Przy ocenie konieczności ujęcia utraty wartości inwestycji Grupy w jednostce stowarzyszonej, stosuje się wymogi MSR 28. W razie potrzeby całość kwoty bilansowej inwestycji testuje się na utratę wartości zgodnie z MSR 36 "Utrata wartości aktywów", jako pojedynczy składnik aktywów, porównując jego wartość odzyskiwalną z wartością bilansową. Ujęta utrata wartości stanowi część wartości bilansowej inwestycji. Odwrócenie tej utraty wartości ujmuje się zgodnie z MSR 36 w stopniu odpowiadającym późniejszemu zwiększeniu wartości odzyskiwalnej inwestycji.

Struktura Grupy

Na dzień 30 czerwca 2023 r. w skład Grupy wchodzi Jednostka Dominująca Erbud S.A. oraz jednostki zależne, konsolidowane metodą pełną oraz jednostki, które nie są pod kontrolą Erbud S.A., konsolidowane metodą praw własności.

Lp.	Nazwa jednostki	Siedziba	Zakres działalności	30.06.2023	31.12.2022
	Udziały posiadane bezpośrednio
1	ONDE S.A.	Toruń	Budownictwo drogowe i odnawialne źródła energii	60,10%	60,10%
2	Erbud International Sp. z o.o.	Rzeszów	Usługi budowlane	100,00%	100,00%
3	Erbud Construction Sp. z o.o.	Toruń	Usługi budowlane	100,00%	100,00%
4	Erbud Industry Sp. z o.o.	Toruń	Usługi Inżynieryjne	0,00%	100,00%
5	MOD21 GmbH	Dusseldorf, Niemcy	Usługi budowlane	100,00%	100,00%
6	Erbud Shared Services Sp. z o.o.	Warszawa	Usługi wsparcia	100,00%	100,00%
7	Erbud Holding Deutschland GmbH	Dusseldorf, Niemcy	Usługi zarządzania	100,00%	100,00%
8	Hebud Sp. z o.o. w likwidacji	Mińsk, Białoruś	Usługi budowlane	100,00%	100,00%
9	Toruńska Sportowa w likwidacji Sp. z o.o.	Toruń	Usługi sportowe, rozrywkowe i rekreacyjne	39,00%	39,00%
10	JV WMER Matoc Poland Sp.z o.o	Warszawa	Usługi budowlane	50,00%	50,00%
11	JV PABC Sp. z o.o.	Warszawa	Usługi budowlane	100,00%	100,00%
12	MOD21 Sp.z o.o.	Ostaszewo	Budownictwo modułowe z drewna	98,00%	100,00%
13	Sanssouci Karpacz Sp. z o.o.	Warszawa	Usługi budowlane	43,00%	100,00%
14	Erbud Industry Centrum Sp. z o.o.	Łódź	Usługi serwisowe w segmencie przemysłu	99,01%	0,00%
15	Erbud Industry Południe Sp. z o.o.	Rybnik	Usługi serwisowe w segmencie przemysłu	99,29%	0,00%
16	Tauron Serwis Sp. z o.o.	Jaworzno	Usługi serwisowe w segmencie przemysłu	4,00%	0,00%
	SUMA				0,00%

Udział Jednostki Dominującej w kapitale (równy posiadanym prawom głosu)

6. NOTY POZOSTAŁE

Udziały Jednostki Dominującej pośredniego szczebla (odpowiadający posiadanym prawom głosu)

Lp.	Nazwa jednostki	Siedziba	Zakres działalności	30.06.2023	31.12.2022
	Udziały posiadane pośrednio
1	Erbud Industry Centrum Sp. z o.o.	Łódź	Usługi serwisowe w segmencie przemysłu	0,00%	99,01%
2	Erbud Industry Południe Sp. z o.o.	Będzin	Usługi serwisowe w segmencie przemysłu	0,00%	99,29%
3	PDI Dusseldorf Malmedyerstrasse Ost GmbH	Dusseldorf, Niemcy	Usługi budowlane	0,00%	43,35%
4	PDI Dusseldorf Malmedyerstrasse West GmbH	Dusseldorf, Niemcy	Usługi budowlane	0,00%	43,35%
5	IVT Beteiligungs GmbH	Dusseldorf, Niemcy	celowa	100,00%	100,00%
6	IVT Weiner + Reimann GmbH	Oberhausen, Niemcy	Usługi serwisowe w segmencie przemysłu	100,00%	100,00%
7	IVT Menzenbach GmbH	Oberhausen, Niemcy	Usługi serwisowe w segmencie przemysłu	100,00%	100,00%
8	PflegeQuatier Düren GmbH	Dusseldorf, Niemcy	Usługi budowlane	43,35%	43,35%
9	WTL20 Sp. z o.o.	Toruń	Odnawialne źródła energii	100,00%	100,00%
10	WTL40 Sp. z o.o.	Toruń	Odnawialne źródła energii	100,00%	100,00%
11	WTL80 Sp. z o.o.	Toruń	Odnawialne źródła energii	100,00%	100,00%
12	WTL100 Sp. z o.o.	Toruń	Odnawialne źródła energii	100,00%	100,00%
13	WTL120 Sp. z o.o.	Toruń	Odnawialne źródła energii	100,00%	100,00%
14	WTL130 Sp. z o.o.	Toruń	Odnawialne źródła energii	100,00%	100,00%
15	WTL140 Sp. z o.o.	Toruń	Odnawialne źródła energii	100,00%	100,00%
16	WTL150 Sp. z o.o.	Toruń	Odnawialne źródła energii	100,00%	100,00%
17	WTL160 Sp. z o.o.	Toruń	Odnawialne źródła energii	100,00%	100,00%
18	WTL170 Sp. z o.o.	Toruń	Odnawialne źródła energii	100,00%	100,00%
19	IDE Projekt Sp. z o.o.	Toruń	Usługi projektowe	100,00%	100,00%
20	Satchwell Polska Toruń Sp. z o.o.	Toruń	Usługi serwisowe w segmencie przemysłu	100,00%	100,00%
21	Solar Serby Sp. z o.o.	Warszawa	odnawialne źródła energii	50,00%	50,00%
22	Cyranka Sp. z o.o.	Toruń	odnawialne źródła energii	0,00%	100,00%
23	Elektrownia DEPVPL 22 sp. z o.o.	Toruń	odnawialne źródła energii	100,00%	100,00%
24	KWE Spółka z o.o.	Warszawa	odnawialne źródła energii	50,00%	50,00%
25	IKR GmbH	Bitterfeld - Wolfen	Usługi serwisowe w segmencie przemysłu	100,00%	100,00%
26	WTL50 Sp. z o.o.	Toruń	Odnawialne źródła energii	100,00%	100,00%
27	WTL210 Sp. z o.o.	Toruń	Odnawialne źródła energii	100,00%	100,00%
28	WTL270 Sp. z o.o.	Toruń	Odnawialne źródła energii	100,00%	100,00%
29	Park Słoneczny Ciechanów Sp. z o.o.	Toruń	Odnawialne źródła energii	100,00%	100,00%
30	Park Lewałd Sp. z o.o.	Toruń	Odnawialne źródła energii	100,00%	100,00%
31	FW Gumienice Sp. z o.o.	Toruń	Odnawialne źródła energii	100,00%	100,00%
32	Farma Wiatrowa Szybowice Sp. z o.o.	Warszawa	Odnawialne źródła energii	50,00%	50,00%
33	DEVOZE Sp. z o.o.	Toruń	Odnawialne źródła energii	100,00%	100,00%
34	Solar Kazimierz Biskupi Sp. z o.o.	Warszawa	Odnawialne źródła energii	50,00%	50,00%
35	PV KADŁUBIA 2 Sp. z o.o.	Toruń	Odnawialne źródła energii	100,00%	100,00%
36	PV SZCZEPANÓW Sp. z o.o.	Toruń	Odnawialne źródła energii	100,00%	100,00%
37	ONDE Beteiligungs GmbH	Niemcy, Dusseldorf	Rozwój działalności wykonawczej w OZE	100,00%	100,00%

Śródroczne skrócone skonsolidowane sprawozdanie finansowe na 30 czerwca 2023 r. (w tys. zł, chyba że podano inaczej)

6. NOTY POZOSTAŁE

Udziały spółek współzależnych konsolidowane metodą praw własności i klasyfikowane jako długoterminowe aktywa finansowe:

Długoterminowe aktywa finansowe	30.06.2023	31.12.2022
Azuryt 6 Investments Sp. z o.o.	14 687	14 687
KWE Sp. z o.o.	11 232	11 232
Farma Wiatrowa Szybowice Sp. z o.o.	5 287	5 287
Tauron Serwis Sp. z o.o.	488	488
Sanssouci Karpacz Sp. z o.o.	2	2
Neo Solar Kazimerz Biskupi Sp. z o.o.	22 681	22 681
Udział w zyskach/stratach netto jednostek podporządkowanych wycenianych metodą praw własności	(2 366)	(1 607)
Razem	52 011	52 770

Dla istotnych inwestycji konsolidowanych metodą praw własności, podstawowe dane finansowe za okres zakończony 30.06.2023 r. przedstawiono poniżej:

	Solar Serby Sp. z o.o.	KWE SP. Z O.O.	FARMA WIATROWA SZYBOWICE SP. Z O.O.	Solar Kazimierz Biskupi Sp. z o.o.	Sanssouci Karpacz Sp. z o.o.
Wybrane pozycje bilansowe:
AKTYWA, w tym:	4 681	4 387	5 271	8 448	70 207
Aktywa trwałe	2 932	3 686	2 867	5 532	-
Aktywa obrotowe	1 749	701	2 404	2 916	70 202
Środki pieniężne	56	2	2	57	1 500
PASYWA, w tym:	4 681	4 387	5 271	8 448	70 207
Zobowiązania długoterminowe, w tym:	3 674	4 409	4 684	5 329	-
Zobowiązania finansowe	3 674	4 409	4 684	5 329	-
Zobowiązania krótkoterminowe, w tym:	913	334	41	674	29 839
Zobowiązania finansowe	-	-	-	-	674
Skrócony rachunek wyników:
Zysk netto za okres obrotowy	(297)	(225)	(187)	(205)	(734)
Inne pozycje wynikowe:
Koszty finansowe	21	79	183	173	226

Okres obrachunkowy spółek współzależnych jest taki sam jak w jednostce dominującej. W spółkach tych nie występują żadne ograniczenia co do dysponowania środkami pieniężnymi w przypadku potencjalnych wypłat dywidend i spłat pożyczek.

Pozostałe spółki wykazały wynik finansowy o nieistotnym znaczeniu.

Śródroczne skrócone skonsolidowane sprawozdanie finansowe na 30 czerwca 2023 r. (w tys. zł, chyba że podano inaczej)

6. NOTY POZOSTAŁE

Nabycie jednostek obejmujących grupę aktywów niestanowiących przedsięwzięcia

W dniu 03.01.2023 r. wzrosła cena zakupu udziałów spółki Park Słoneczny Ciechanów Sp. z o.o. o kwotę 232 tys. zł.

Zgodnie z zapisami umowy zakupu udziałów spółki Park Słoneczny Ciechanów Sp. z o.o., po uzyskaniu warunków przyłączenia, które nastąpiło w dniu 24 października 2022 r., Spółka ONDE S.A. zobowiązana była do zapłaty kwoty 232 tys. zł tytułem podwyższenia ceny za udziały spółki Park Słoneczny Ciechanów Sp. z o.o.

Sprzedaż udziałów w jednostkach zależnych

W dniu 30.06.2023 r. nastąpiła sprzedaż 100% udziałów w spółce Cyranka Sp. z o.o. do jednostki niepowiązanej. Cena transakcji wyniosła 74 700 tys. zł., skorygowana o wartość finansowania zewnętrznego, a wynik na sprzedaży projektu PV został ujęty w szyku rozłącznym w linii zysk brutto na sprzedaży.

6.12. TRANSAKCJE Z PODMIOTAMI POWIĄZANYMI

Poniższe tabele przedstawiają łączne kwoty transakcji zawartych przez Grupę z podmiotami powiązanymi w ramach Grupy Erbud S.A. za okres zakończony dnia 30 czerwca 2023 r. oraz za okres zakończony dnia 31 grudnia 2022 r

	30.06.2023	31.12.2022
	Spółki powiązane niekonsolidowane metodą pełną	Spółki powiązane niekonsolidowane metodą pełną
Należności z tytułu dostaw i usług	23 564	13 449
Udzielone pożyczki Przychody ze sprzedaży	17 681 10 865	13 628 30 188
Przychody z tytułu odsetek od pożyczek	235	1 187
Zakup dóbr i usług	-	45

Na poszczególne dni bilansowe osoby zarządzające (członkowie Zarządu oraz Rady Nadzorczej) posiadały następującą liczbę akcji (wszystkie akcje są akcjami zwykłymi):

		30.06.2023		31.12.2022
Akcjonariusz	Liczba akcji/głosów	% udziału w kapitale zakładowym w głosach na WZA	Liczba akcji/głosów	% udziału w kapitale zakładowym w głosach na WZA
Dariusz Grzeszczak (oraz DGI Fundusz kontrolowany przez Dariusza Grzeszczaka)	2 553 460	21,11%	2 553 460	21,11%
Jacek Leczkowski	5 112	0,04%	5 112	0,04%
Agnieszka Głowacka	3 938	0,03%	3 938	0,03%
Albert Durr	13 642	0,11%	13 840	0,11%
Roland Bosch	10 000	0,08%	10 000	0,08%
Razem	2 586 152	21,37%	2 576 350	21,37%

Na dzień przekazania niniejszego śródrocznego skróconego skonsolidowanego sprawozdania finansowego, członkowie Zarządu oraz prokurenci nie posiadają żadnych świadczeń opartych na akcjach.

6. NOTY POZOSTAŁE

6.13. ZDARZENIA PO ZAKOŃCZENIU OKRESU SPRAWOZDAWCZEGO

Dnia 31.07.2023 r. Sąd Apelacyjny w Warszawie uwzględnił w części apelację Erbud S.A. zasądzając od Banku Millenium na rzecz Spółki kwotę 51 383 600,00 zł wraz z ustawowymi odsetkami. Postanowienie to kończy spór pomiędzy Erbud S.A., a Bankiem Millenium. Spór dotyczył zawarcia w 2008 roku transakcji opcji walutowych na zabezpieczenie przed ryzykiem kursowym w zakresie kontraktów denominowanych w Euro realizowanych przez Spółkę. Dnia 01.08.2023 r. na konto Erbud S.A. wpłynęła kwota 112 313 076,28 zł odpowiadająca wartości roszczenia spółki powiększonej o odsetki.

W dniu 5 lipca 2023 r. Erbud S.A. zawarła umowę z ONDE S.A., na podstawie której udzieliła pożyczki w wysokości 10 mln zł. Termin spłaty pożyczki został ustalony na 31 grudnia 2023 r.

W dniu 6 lipca 2023 r. Erbud S.A. wraz z ONDE S.A. podpisała z Santander Bank Polska S.A. Aneks nr 12 do Umowy o MultiLinię nr K01393/15 z dnia 20 listopada 2015 r. wraz z późniejszymi zmianami. Na mocy niniejszego Aneksu Erbud S.A. może korzystać z linii wielocelowej (kredyt w rachunku bieżącym oraz linia na gwarancje bankowe i akredytywy) do kwoty 60 000 000,00 zł. Zapadalność linii przypada na dzień 07.07.2024 r. Pozostałe warunki nie uległy zmianie.

W dniu 7 lipca 2023 r. Spółka ONDE S.A. zawarła umowy przyrzeczone nabycia 100% udziałów od jednostek niepowiązanych w dwóch spółkach celowych będących właścicielami projektów dwóch elektrowni fotowoltaicznych zlokalizowanych w województwie dolnośląskim. Jeden projekt znajduje się na bardzo zaawansowanym etapie rozwoju i posiada pozwolenie na budowę. Drugi projekt także posiada pozwolenia na budowę, jednakże jest na etapie pozyskiwania warunków przyłączenia do sieci. Cena nabycia projektów została ustalona na zasadach rynkowych, wyniosła 20,5 mln zł i została rozliczona w środkach pieniężnych. Koszty transakcyjne dotyczące tej transakcji były nieistotne. W skład majątku spółki wchodzą głównie środki trwałe w budowie. Spółki na dzień nabycia nie generują przychodów oraz nie posiadają określonych procesów i pracowników, dlatego też transakcje zostały wstępnie zaklasyfikowana jako nabycie aktywów nie stanowiące nabycia przedsięwzięcia. Klasyfikacja ta jest ustalona wstępnie i podlegać będzie dalszej analizie dla celów ujęcia tej transakcji w roku 2023. Nabycie aktywów rozliczane jest poprzez alokację ceny nabycia do poszczególnych nabytych składników aktywów na bazie ich relatywnych wartości godziwych. Na dzień sporządzenia niniejszego śródrocznego skonsolidowanego sprawozdania finansowego, trwają prace nad finalnym rozliczeniem transakcji. Grupa oceniła wstępnie, iż cena zapłacona zostanie alokowana głównie do nabytych środków trwałych w budowie w danych lokalizacjach.

Podpisy Członków Zarządu Dariusz Grzeszczak /Prezes Zarządu/ Jacek Leczkowski /Wiceprezes Zarządu/ Agnieszka Głowacka Elektronicznie podpisany przez Agnieszka Głowacka Data: 2023.09.05 Jacek Leczkowski podpisany przez Jacek Leczkowski Data: 2023.09.05 16:50:04 +02'00' Dariusz Grzeszczak podpisany przez Dariusz Grzeszczak Data: 2023.09.05 16:57:30 +02'00'

Elektronicznie

16:35:51 +02'00'

Elektronicznie

Agnieszka Głowacka /Wiceprezes Zarządu/

Warszawa, 5 września 2023 roku