AI assistant
Elia Group NV/SA — Governance Information 2016
Apr 15, 2016
3945_rns_2016-04-15_409a2d11-3e11-4e45-a5ed-b9f522b6b353.pdf
Governance Information
Open in viewerOpens in your device viewer
| 1 | CORPORATE GOVERNANCE VERKLARING3 | |
|---|---|---|
| 1.1 | Samenstelling van de bestuursorganen op 31 december 2015 3 | |
| 1.1.1 | Raad van Bestuur 3 | |
| 1.1.2 | Adviserende comités van de Raad van bestuur 3 | |
| 1.1.3 | College van commissarissen 4 | |
| 1.1.4 | Directiecomité 4 | |
| 1.1.5 | Algemeen secretaris 4 | |
| 1.2 | Raad van Bestuur 4 | |
| 1.2.1 | Benoeming van de bestuurders 4 | |
| 1.2.2 | Benoeming van de leden van de adviserende comités 5 | |
| 1.2.3 | Tijdelijke comités ad hoc 6 | |
| 1.2.4 | Benoeming van de commissarissen 6 | |
| 1.2.5 | Activiteitenverslag van de raad van bestuur 6 | |
| 1.2.6 | Belangrijke gebeurtenissen in 2015 7 | |
| 1.2.7 | Opmerkelijke feiten uit 2015 9 | |
| 1.3 | Vergoedingscomité 9 | |
| 1.4 | Auditcomité 10 | |
| 1.5 | Corporate Governance Comité 11 | |
| 1.6 | Directiecomité 12 | |
| 1.7 | Remuneratieverslag 13 | |
| 1.7.1 | Vergoeding van de leden van de Raad van Bestuur en het directiecomité 13 | |
| 1.7.2 | Remuneratie van de leden van de Raad van Bestuur 14 | |
| 1.7.3 | Remuneratiebeleid van het directiecomité 15 | |
| 2 | STRUCTUUR VAN HET AANDEELHOUDERSCHAP OP AFSLUITINGSDATUM 19 | |
| 3 | STRUCTUUR VAN DE GROEP20 | |
| 4 | VOORNAAMSTE GEBEURTENISSEN DIE ZICH HEBBEN VOORGEDAAN NA | |
| DE SLUITING VAN HET BOEKJAAR 21 | ||
| 5 | BIJZONDERE OPDRACHTEN VAN DE COMMISSARISSEN IN DE LOOP VAN | |
| HET BOEKJAAR 21 | ||
| 6 | TOELICHTING BIJ DE JAARREKENING 21 | |
| 6.1 | Balans 21 | |
| 6.1.1 | Vaste activa 21 | |
| 6.1.2 | Vlottende activa 22 | |
| 6.1.3 | Eigen vermogen 23 | |
| 6.1.4 | Voorzieningen 23 | |
| 6.1.5 | Schulden 23 | |
| 6.2 | Resultatenrekening 25 | |
| 6.2.1 | Bedrijfsopbrengsten 25 | |
| 6.2.2 | Bedrijfskosten 26 | |
| 6.2.3 | Voorzieningen voor risico's en kosten 26 | |
| 6.2.4 | Financieel resultaat 26 | |
| 6.2.5 | Uitzonderlijk resultaat 26 | |
| 6.2.6 | Belastingen 26 | |
| 6.2.7 | Winstverdeling 27 | |
| 7 7.1 |
BIJKOMENDE INFORMATIE 27 Kenmerken van de systemen voor interne controle en risicobeheer 27 |
| 7.1.2 | Risicobeoordeling 30 | |
|---|---|---|
| 7.1.3 | Controleactiviteiten 31 | |
| 7.1.4 | Informatie en communicatie 32 | |
| 7.1.5 | Monitoring 32 | |
| 7.2 | Risico's en onzekerheden waarmee het bedrijf wordt geconfronteerd 33 | |
| 7.2.1 | Reglementaire risico's en inkomstenrisico's 33 | |
| 7.2.2 | Operationele risico's 35 | |
| 7.2.3 | Financiële risico's 37 | |
| 7.2.4 | Omgevingsfactoren 38 | |
| 7.3 | Regelgevend kader en tarieven 39 | |
| 7.3.1 | Federale wetgeving 39 | |
| 7.3.2 | Gewestelijke wetgeving 39 | |
| 7.3.3 | Regelgevende instanties 39 | |
| 7.3.4 | Tariefbepaling 40 | |
| 7.4 | Onderzoek en ontwikkeling 42 | |
| 8 | BIJKANTOREN 43 | |
| 9 | JAARREKENING43 | |
| 10 | VERSLAG VAN HET COLLEGE VAN COMMISSARISSEN 43 |
1 CORPORATE GOVERNANCE VERKLARING
1.1 Samenstelling van de bestuursorganen op 31 december 2015
1.1.1 Raad van Bestuur1
VOORZITSTER
▪ Miriam Maes, onafhankelijk bestuurder
VICEVOORZITTERS
- Claude Grégoire, bestuurder Publi-T
- Geert Versnick, bestuurder Publi-T
BESTUURDERS
- Jacques de Smet, onafhankelijk bestuurder
- Luc De Temmerman, onafhankelijk bestuurder
- Frank Donck, onafhankelijk bestuurder
- Cécile Flandre, bestuurder Publi-T
- Philip Heylen, bestuurder Publi-T
- Luc Hujoel, bestuurder Publi-T
- Jean-Marie Laurent Josi, tot 29 juli 2015, onafhankelijk bestuurder
- Jane Murphy, onafhankelijk bestuurder
- Dominique Offergeld, bestuurder Publi-T
- Steve Stevaert, tot 2 april 2015, bestuurder Publi-T2
- Saskia Van Uffelen, onafhankelijk bestuurder
VERTEGENWOORDIGER VAN DE FEDERALE REGERING MET EEN ADVISERENDE STEM
- Nele Roobrouck
- 1.1.2 Adviserende comités van de Raad van bestuur3
CORPORATE GOVERNANCE COMITÉ
- Luc Hujoel, voorzitter
- Frank Donck
- Philip Heylen
- Jane Murphy
- Saskia Van Uffelen, vanaf 22 oktober 2015
- Jean-Marie Laurent Josi, tot 29 juli 2015
AUDITCOMITÉ
- Jacques de Smet, voorzitter
- Luc De Temmerman
- Frank Donck
- Dominique Offergeld
- Geert Versnick
1 Samenstelling van de Raad van Bestuur van Elia System Operator en Elia Asset op 31 december 2015.
2 Op 2 april 2015 meldde Elia met grote droefheid het overlijden van Steve Stevaert, lid van de raad van bestuur. Hij maakte deel uit
van de raad van bestuur sinds 2011. 3 Samenstelling van de adviserende comités van de Raad van Bestuur van Elia System Operator en Elia Asset op 31 december 2015.
VERGOEDINGSCOMITÉ
- Luc De Temmerman, vanaf 22 oktober 2015, voorzitter
- Jacques de Smet
- Claude Grégoire
- Saskia Van Uffelen
- Jean-Marie Laurent Josi, tot 29 juli 2015, voorzitter
- Steve Stevaert, tot 2 april 2015
1.1.3 College van commissarissen
- KPMG Bedrijfsrevisoren burg. Cvba, vertegenwoordigd door Benoit Van Roost
- Ernst & Young Bedrijfsrevisoren burg. cvba, vertegenwoordigd door Marnix Van Dooren
1.1.4 Directiecomité4
- Chris Peeters, voorzitter en Chief Executive Officer, vanaf 6 juli 20155
- Markus Berger, Chief Officer Infrastructure
- Frédéric Dunon, Chief Officer Assets
- Ilse Tant, Chief Officer HR & Internal Communication
- Frank Vandenberghe, Chief Officer Customers, Market & System
- Catherine Vandenborre, Chief Financial Officer
1.1.5 Algemeen secretaris
▪ Gregory Pattou
1.2 Raad van Bestuur
De raden van bestuur van Elia System Operator en van Elia Asset zijn elk samengesteld uit 146 leden die geen directiefunctie vervullen bij Elia System Operator noch bij Elia Asset. Dezelfde bestuurders zetelen in de raden van bestuur van beide vennootschappen. De helft van de bestuurders zijn onafhankelijke bestuurders die voldoen aan de voorwaarden zoals omschreven in artikel 526ter van het Wetboek van vennootschappen en in de statuten. Zij hebben een gunstig eensluidend advies over hun onafhankelijkheid ontvangen van de CREG.
In overeenstemming met de wettelijke en statutaire bepalingen worden de raden van bestuur van Elia System Operator en van Elia Asset ondersteund door drie comités: het corporate governance comité, het auditcomité en het vergoedingscomité. De comités van Elia System Operator en van Elia Asset zijn op identieke wijze samengesteld. De raden van bestuur zien erop toe dat deze comités efficiënt werken.
1.2.1 Benoeming van de bestuurders
Op 2 april 2015, meldde Elia met grote droefheid het overlijden van Steve Stevaert, lid van de raad van bestuur. Hij maakte deel uit van de raad van bestuur sinds 2011 en nam deze rol zeer ter harte. Ingevolge het overlijden van Steve Stevaert op 2 april 2015, kwam er op die datum een einde aan zijn mandaat als niet-onafhankelijk bestuurder van Elia System Operator en van Elia Asset.
Na een mandaat van 12 jaar (de maximale periode voor een onafhankelijk bestuurder overeenkomstig artikel 526ter, 2° van het Wetboek van vennootschappen), heeft Jean-Marie Laurent
4 Samenstelling van het directiecomité van Elia System Operator en van Elia Asset op 31 december 2015.
5 Jacques Vandermeiren was voorzitter en Chief Executive Officer tot 14 januari 2015. Monticello SPRL, met als vaste vertegenwoordiger François Cornelis, was voorzitter en Chief Executive Officer ad interim van 14 januari 2015 tot 5 juli 2015.
6 Op de afsluitingsdatum is de raad van bestuur van Elia System Operator en van Elia Asset samengesteld uit 12 leden na het ontslag van Jean-Marie Laurent Josi en het overlijden van Steve Stevaert (zie hierna "benoeming van de bestuurders"). De statuten bepalen dat, ingeval een mandaat openvalt waardoor de raad van bestuur tijdelijk uit minder dan 14 bestuurders is samengesteld, de raad geldig kan beraadslagen en beslissingen kan nemen in afwachting van de coöptatie of de benoeming van nieuwe bestuurders.
Josi zijn ontslag ingediend als onafhankelijk bestuurder van Elia System Operator en van Elia Asset, met ingang van 29 juli 2015.
Er loopt momenteel een procedure om twee nieuwe bestuurders aan te stellen.
De gewone algemene vergadering van Elia System Operator en van Elia Asset van 19 mei 2015 heeft Geert Versnick, gecoöpteerd door de raad van bestuur van Elia System Operator en van Elia Asset van 20 mei 2014, definitief benoemd als niet-onafhankelijk bestuurder van Elia System Operator en van Elia Asset voor een periode die eindigt onmiddellijk na de gewone algemene vergadering van 2020 met betrekking tot het boekjaar afgesloten op 31 december 2019.
De mandaten van alle bestuurders, met uitzondering van Luc De Temmerman, Frank Donck, Saskia Van Uffelen, Luc Hujoel en Geert Versnick, verstrijken na afloop van de gewone algemene vergadering van Elia System Operator en van Elia Asset van 2017 met betrekking tot het boekjaar afgesloten op 31 december 2016. De mandaten van Luc De Temmerman, Frank Donck, Saskia Van Uffelen, Luc Hujoel en Geert Versnick als bestuurders van Elia System Operator en van Elia Asset verstrijken na afloop van de gewone algemene vergadering van deze vennootschappen van 2020 met betrekking tot het boekjaar afgesloten op 31 december 2019. De termijn van zes jaar van het mandaat van de bestuurders, die afwijkt van de termijn van vier jaar die wordt aanbevolen door de corporate governance code, is gerechtvaardigd wegens de specifieke kenmerken en de technische, financiële en juridische complexiteit die eigen zijn aan de taken van de transmissienetbeheerder en die een langere ervaring in deze materie vereisen.
Ter herinnering, er gelden specifieke corporate governance voorschriften voor de benoeming van de onafhankelijke en niet-onafhankelijke bestuurders van de raden van bestuur van Elia System Operator en Elia Asset, alsook voor de samenstelling en werking van hun comités. Deze bepalingen zijn vastgesteld door de wet van 29 april 1999 betreffende de organisatie van de elektriciteitsmarkt en de statuten van deze vennootschappen.
De wet van 29 april 1999 betreffende de organisatie van de elektriciteitsmarkt heeft aan het corporate governance comité een belangrijke taak gegeven bij het voorstellen van onafhankelijke kandidaatbestuurders. Zij worden benoemd op basis van een door het corporate governance comité opgestelde lijst van kandidaten. Het comité onderzoekt het up-to-date curriculum vitae van elke kandidaat en hun verklaring op erewoord inzake de onafhankelijkheidscriteria vereist door de wettelijke en statutaire bepalingen die op Elia van toepassing zijn. De algemene vergadering benoemt vervolgens de onafhankelijke bestuurders. Deze benoemingen worden voorgelegd aan de CREG, die eensluidend advies moet uitbrengen over de onafhankelijkheid van elke onafhankelijke bestuurder. Er wordt een soortgelijke procedure toegepast in het geval er een mandaat van onafhankelijk bestuurder zou openvallen in de loop van het mandaat en de raad van bestuur één van de door het corporate governance comité voorgestelde kandidaten zou coöpteren.
Het corporate governance comité oefent dus de functies van een benoemingscomité uit voor de benoeming van de onafhankelijke bestuurders. Wat de benoeming van de niet-onafhankelijke bestuurders betreft, is er geen benoemingscomité dat aanbevelingen formuleert aan de raad van bestuur. Deze situatie wijkt dus af van de voorschriften van de corporate governance code. Deze afwijking wordt verantwoord doordat de raad van bestuur in de mate van het mogelijke steeds tracht een consensus te bereiken. Meer nog, geen enkele belangrijke beslissing kan worden genomen zonder een meerderheid te bereiken binnen de groep van onafhankelijke bestuurders en de groep van niet-onafhankelijke bestuurders.
1.2.2 Benoeming van de leden van de adviserende comités
Ingevolge het overlijden van Steve Stevaert op 2 april 2015, kwam er op die datum een einde aan zijn mandaat als lid van het vergoedingscomité van Elia System Operator en van Elia Asset.
Aangezien de mandaten van Jean-Marie Laurent Josi als lid van het corporate governance comité en als lid en voorzitter van het vergoedingscomité van Elia System Operator en van Elia Asset een einde hebben genomen op 29 juli 2015, hebben de raden van bestuur van Elia System Operator en van Elia Asset van 22 oktober 2015 Luc De Temmerman benoemd tot lid en voorzitter van het vergoedingscomité van Elia System Operator en van Elia Asset, in afwachting van de benoeming van een nieuwe onafhankelijke bestuurder, en Saskia Van Uffelen benoemd tot lid van het corporate governance comité van Elia System Operator en van Elia Asset.
1.2.3 Tijdelijke comités ad hoc
Overeenkomstig artikel 522 van het Wetboek van vennootschappen heeft de raad van bestuur van Elia System Operator in 2015 een tijdelijk comité ad hoc opgericht om voorbereidend werk te verrichten rond de kapitaalverhoging voorbehouden aan het personeel in 2015.
1.2.4 Benoeming van de commissarissen
De gewone algemene vergadering van Elia System Operator en van Elia Asset heeft op 20 mei 2014 het mandaat verlengd van Ernst & Young Bedrijfsrevisoren burg. cvba en KPMG Bedrijfsrevisoren burg. cvba als commissarissen van deze vennootschappen en dit voor een periode van drie jaar. Hun mandaat verstrijkt na afloop van de gewone algemene vergadering van Elia System Operator en van Elia Asset van 2017 met betrekking tot het boekjaar afgesloten op 31 december 2016. Ernst & Young Bedrijfsrevisoren burg. cvba wordt, voor de uitoefening van dit mandaat, vertegenwoordigd door Marnix Van Dooren. KPMG Bedrijfsrevisoren burg. cvba wordt, voor de uitoefening van dit mandaat, vertegenwoordigd door Benoit Van Roost.
De jaarlijkse bezoldiging van het college van commissarissen voor de controle van de statutaire en geconsolideerde jaarrekeningen van Elia System Operator, evenals de statutaire jaarrekeningen van Elia Asset en van Elia Engineering werd vastgelegd op een bedrag van 147.635,72 € (102.882,36 € voor Elia System Operator, 36.752,94 € voor Elia Asset en 8.000,42 € voor Elia Engineering). Dit bedrag wordt jaarlijks geïndexeerd op basis van de index van de kosten van het levensonderhoud.
1.2.5 Activiteitenverslag van de raad van bestuur
De raad van bestuur oefent ten minste de volgende (niet-exhaustief opgesomde) bevoegdheden uit:
- hij bepaalt het algemeen, financieel en dividendenbeleid van de vennootschap, alsook de waarden en de strategie van de vennootschap; bij het omzetten van de waarden en strategieën in de voornaamste beleidslijnen houdt de raad van bestuur rekening met de maatschappelijke verantwoordelijkheid van de onderneming('corporate social responsibility'), met genderdiversiteit en met diversiteit in het algemeen;
- hij oefent de bevoegdheden uit die hem worden toegekend door of krachtens het Wetboek van vennootschappen, door de wet van 29 april 1999 betreffende de organisatie van de elektriciteitsmarkt en door de statuten;
- hij stelt alle handelingen die nuttig of noodzakelijk zijn om het maatschappelijk doel te verwezenlijken, met uitzondering van de bevoegdheden die door de wet of door de statuten aan de algemene vergadering zijn voorbehouden;
- hij oefent toezicht uit. In dit kader oefent hij onder meer algemeen toezicht uit op het directiecomité met inachtneming van de wettelijke beperkingen op het vlak van de toegang tot de commerciële en andere vertrouwelijke gegevens betreffende de netgebruikers en de verwerking ervan. In het kader van dit toezicht waakt hij eveneens over de manier waarop de activiteit van de onderneming gevoerd wordt en zich ontwikkelt om zo na te gaan of de vennootschap correct beheerd wordt. Bovendien monitort en evalueert hij de efficiëntie van de adviserende comités van de raad en de manier waarop de activiteit verloopt.
In 2015 vergaderden de raden van bestuur van Elia System Operator en van Elia Asset elk negen maal.
De volgende leden lieten zich verontschuldigen op één of meerdere vergaderingen in 2015: Frank Donck, Cécile Flandre , Philip Heylen, Luc Hujoel en Jane Murphy.
Indien een lid niet aanwezig kan zijn, laat hij zich over het algemeen vertegenwoordigen. Overeenkomstig artikel 19.4 van de statuten van Elia System Operator en artikel 18.4 van de statuten van Elia Asset kan een lid dat belet of afwezig is aan een ander lid van de raad schriftelijk volmacht geven om hem op een bepaalde vergadering van de raad van bestuur te vertegenwoordigen en er in zijn plaats te stemmen. Geen enkele volmachthouder mag echter meer dan twee bestuurders vertegenwoordigen.
1.2.6 Belangrijke gebeurtenissen in 2015
Statutenwijzigingen naar aanleiding van de vaststelling van de kapitaalverhoging voorbehouden aan het personeel
De buitengewone algemene vergadering van Elia System Operator van 20 mei 2014 heeft het voorstel tot kapitaalverhoging voorbehouden aan het personeel van de vennootschap en van haar Belgische dochtervennootschappen goedgekeurd.
Deze kapitaalverhoging werd in twee delen uitgevoerd, met name in november 2014 en in januari 2015, voor een totaal maximumbedrag van 6 miljoen € (maximaal 5.300.000 € in 2014 en maximaal 700.000 € in 2015). Hiervoor werden nieuwe aandelen van categorie B uitgegeven met opheffing van het voorkeurrecht van de bestaande aandeelhouders ten gunste van de personeelsleden van de vennootschap en van haar Belgische dochtervennootschappen in voorkomend geval onder de fractiewaarde van de bestaande aandelen van dezelfde categorie.
De buitengewone algemene vergadering heeft beslist om de uitgifteprijs van de kapitaalverhoging vast te stellen op een bedrag gelijk aan het gemiddelde van de slotkoersen van de laatste dertig kalenderdagen voorafgaand aan 24 oktober 2014 voor de kapitaalverhoging 2014 en voorafgaand aan 29 januari 2015 voor de kapitaalverhoging 2015, verminderd met 16,66%.
De kapitaalverhoging 2014 werd verwezenlijkt ten belope van een totaal bedrag (inclusief uitgiftepremie) van 5.299.990,95 €. Er werden 170.035 aandelen van categorie B van Elia System Operator uitgegeven.
De kapitaalverhoging 2015 werd verwezenlijkt ten belope van een totaal bedrag (inclusief uitgiftepremie) van 377.452 €. Er werden 11.975 aandelen van categorie B van Elia System Operator uitgegeven.
Als gevolg van de kapitaalverhoging 2015 werden de artikelen 4.1 en 4.2 van de statuten van Elia System Operator met betrekking tot het maatschappelijk kapitaal en het aantal aandelen op 23 maart 2015 gewijzigd.
De recentste versie van de statuten van Elia System Operator is integraal beschikbaar op de website van de vennootschap (www.eliagroup.eu, onder 'Investor relations' en www.elia.be, onder 'Elia', 'corporate governance').
Geslaagde uitgifte van € 500 miljoen aan obligaties in het kader van het euro medium term note programma van € 3 miljard
De raad van bestuur van Elia System Operator heeft op zijn bijeenkomst van 29 november 2012 een Euro Medium Term Note programma goedgekeurd voor een totaal bedrag van € 3 miljard.
In het kader van zijn Euro Medium Term Note programma van 3 miljard € heeft Elia System Operator op 23 november 2015 de geslaagde uitgifte bekendgemaakt van een Eurobond van 500 miljoen € op 8,5 jaar.
De investeerders reageerden zeer positief tijdens de opmaak van het orderboek waarbij meer dan 2,75 miljard € werd aangeboden. De uitgifte trok meer dan 256 investeerders uit 28 landen aan. Deze transactie onderstreept eens te meer de kwaliteit en de aantrekkingskracht van Elia op de obligatiemarkten. De kredietmarge van deze transactie werd vastgelegd op +75 basispunten boven de mid-swaprente van 8,5 jaar, of een coupon van 1,375%.
De opbrengsten van de uitgifte zullen worden aangewend voor de terugbetaling van een obligatie die vervalt. De obligaties zullen worden genoteerd op Euronext Brussels.
Goedkeuring van de tarieven 2016-2019 van Elia System Operator door de CREG
Het directiecomité van de CREG heeft op 3 december 2015 het tariefvoorstel van Elia System Operator goedgekeurd voor de regulatoire periode 2016-2019.
Het goedgekeurde budget zorgt ervoor dat Elia System Operator over de middelen beschikt die noodzakelijk zijn voor het vervullen van de wettelijke taken, meer bepaald wat betreft de realisatie van haar investeringsprogramma voor de periode 2016-2019. De tarieven 2016-2019 zijn in het bijzonder gebaseerd op een nieuw incentiverend mechanisme dat door de CREG wordt gehanteerd en dat bedoeld is om de realisatie van grote versterkings- en ontwikkelingsprojecten op het transmissienet te ondersteunen.
De introductie van incentives bedoeld om het kwalitatieve aspect van de prestaties van de transmissienetbeheerder te verbeteren, zorgt niet voor hogere tarieven. Ondanks de inflatie ligt het goedgekeurde gemiddelde jaarlijkse budget voor de periode 2016-2019 2,5% lager dan dat van 2015.
De tarieven 2016-2019 werden voorbereid, berekend en goedgekeurd op basis van deze nieuwe tariefmethodologie.
Wijzigingen binnen de raad van bestuur
Ingevolge het overlijden van Steve Stevaert op 2 april 2015, kwam er op die datum een einde aan zijn mandaat als niet-onafhankelijk bestuurder van Elia System Operator en van Elia Asset.
Na een mandaat van 12 jaar (de maximale periode voor een onafhankelijk bestuurder overeenkomstig artikel 526ter, 2° van het Wetboek van vennootschappen), heeft Jean-Marie Laurent Josi zijn ontslag ingediend als onafhankelijk bestuurder van Elia System Operator en van Elia Asset, met ingang van 29 juli 2015.
Er loopt momenteel een procedure om twee nieuwe bestuurders aan te stellen.
De gewone algemene vergadering van Elia System Operator en van Elia Asset van 19 mei 2015 heeft Geert Versnick, gecoöpteerd door de raad van bestuur van Elia System Operator en van Elia Asset op 20 mei 2014 ter vervanging van Francis Vermeiren, definitief benoemd tot niet-onafhankelijk bestuurder van Elia System Operator en van Elia Asset voor een periode die eindigt onmiddellijk na de gewone algemene vergadering van 2020 met betrekking tot het boekjaar afgesloten op 31 december 2019.
Wijziging van de samenstelling van het directiecomité
Op 14 januari 2015 hebben de raden van bestuur van Elia System Operator en van Elia Asset beslist om een einde te stellen aan de samenwerking met Jacques Vandermeiren, Chief Executive Officer en voorzitter van het directiecomité van Elia System Operator en van Elia Asset ingevolge een verschil in visie. De raden van bestuur hebben Monticello SPRL, met als vast vertegenwoordiger François Cornélis, benoemd tot Chief Executive Officer en voorzitter van het directiecomité ad interim van Elia System Operator en van Elia Asset. Vanaf dat ogenblik werd de procedure om een nieuwe CEO aan te stellen, opgestart.
Op 25 juni 2015 heeft de raad van bestuur van Elia System Operator en van Elia Asset Chris Peeters benoemd tot Chief Executive Officer en voorzitter van het directiecomité van Elia System Operator en van Elia Asset vanaf 6 juli 2015.
Verkoop van 7.306 effecten aan toonder overeenkomstig de wet van 14 december 2005 houdende afschaffing van de effecten aan toonder
Overeenkomstig artikel 11 van de wet van 14 december 2005 houdende afschaffing van de effecten aan toonder, heeft Elia System Operator op 4 mei 2015 7.306 effecten aan toonder verkocht waarvan de houder zich niet heeft bekendgemaakt. Elia System Operator heeft de sommen afkomstig van de verkoop bij de Deposito- en Consignatiekas gedeponeerd. Vanaf 1 januari 2016, kunnen de personen, die betrouwbaar kunnen aantonen eigenaar te zijn, terugbetaling vragen van de sommen afkomstig van de verkoop, na aftrek van een boete.
In 2015, heeft Elia System Operator NV de effecten verkocht waarvan de rechthebbenden zich niet hadden bekendgemaakt (op de dag van de verkoop). De vennootschap heeft hierbij alle bepalingen van artikel 11 de wet van 14 december 2015 nageleefd.
1.2.7 Opmerkelijke feiten uit 2015
Joint-venture overeenkomst voor Nemo Link
Op vrijdag 27 februari hebben Elia en National Grid een joint-venture overeenkomst ondertekend voor de bouw van de Nemo Link interconnector tussen België en het Verenigd Koninkrijk.
Na voltooiing van het project zal de interconnector een capaciteit bieden van 1000 MW, voldoende stroom om een half miljoen gezinnen van elektriciteit te voorzien. De stroomverbinding zal bestaan uit een 140 kilometer lang kabeltraject tussen Richborough, gelegen aan de kust van Kent, en Herdersbrug bij Zeebrugge, waarbij onderzeese en ondergrondse kabels zullen worden gecombineerd. De elektriciteit zal in beide richtingen tussen de twee landen stromen.
Go live voor de flow-based marktkoppeling
Op 20 mei 2015 kondigde Elia, samen met de zeven andere partners van het project, de geslaagde lancering aan van de nieuwe flow-based methodologie die moet bijdragen aan het optimaliseren van de efficiëntie van de grensoverschrijdende elektriciteitshandel in de Centraal-West-Europese regio (CWE). De invoering van die methodologie is een belangrijke stap richting een geïntegreerde elektriciteitsmarkt, in overeenstemming met de netcode m.b.t. Capacity Allocation & Congestion Management, die van kracht is sinds augustus 2015.
Nieuwe fase in de samenstelling van de veilingbureaus
In 2015 heeft er een fusie plaatsgevonden tussen veilingbureaus CASC.EU en CAO (Central Allocation Office), tot op dat moment belast met het toekennen van rechten op lange termijn op vele Europese grenzen. De fusie tussen deze twee entiteiten heeft geleid tot de vorming van het JAO (Joint Allocation Office) op 1 september 2015. JAO fungeert sinds begin 2016 als veilingbureau, onder andere voor het toekennen van rechten op lange termijn, meer bepaald op alle grenzen van de Centraal-West-Europese regio (CWE) en van Centraal-Oost-Europa.
Integratie van de Europese energiebeurzen
In 2015 hebben de groep APX (waaronder de Belgische elektriciteitsbeurs Belpex) en EPEX Spot hun activiteiten geïntegreerd. Zo wordt een elektriciteitsbeurs gecreëerd die actief is in de hele Centraal-West-Europese regio (CWE) alsook in het Verenigd Koninkrijk. Hierdoor beschikken de marktactoren over een geharmoniseerd geheel van regels en tools die hun transacties in de hele regio vergemakkelijken.
1.3 Vergoedingscomité
Naast zijn gebruikelijke bevoegdheden ter ondersteuning van de raad van bestuur heeft het vergoedingscomité krachtens artikel 526quater van het Wetboek van vennootschappen, de wet van 29 april 1999 betreffende de organisatie van de elektriciteitsmarkt en de statuten eveneens de taak om aan de raad van bestuur aanbevelingen te formuleren over het remuneratiebeleid en de individuele remuneratie van de leden van het directiecomité en de bestuurders. Daarnaast stelt het vergoedingscomité een remuneratieverslag op dat door het comité wordt toegelicht op de gewone algemene vergadering.
Het vergoedingscomité heeft in 2015 vijfmaal vergaderd.
Eenmaal per jaar evalueert de vennootschap haar kaderpersoneel in overeenstemming met haar performancemanagementbeleid. Dit beleid is ook van toepassing op de leden van het directiecomité. Op deze manier evalueert het vergoedingscomité de leden van het directiecomité op basis van een aantal kwantitatieve en kwalitatieve collectieve en individuele doelstellingen.
Het dient aangestipt dat het variabele gedeelte van de vergoedingen van het directiecomité werd aangepast om rekening te houden met de invoering van de meerjarentarieven. Het gevolg hiervan is dat het remuneratiebeleid voor de leden van het directiecomité sinds 2008 onder andere een jaarlijkse variabele vergoeding en een deelneming op lange termijn omvat, gespreid over de duur van de meerjarige regelgeving. De jaarlijkse variabele vergoeding bestaat uit twee delen: de realisatie van kwantitatieve collectieve doelstellingen en de persoonlijke prestaties, waaronder de voortgang in de ondernemingsprojecten.
Het vergoedingscomité heeft eveneens het voorstel van collectieve doelstellingen voor het directiecomité goedgekeurd voor het jaar 2015. De doelstellingen voor 2015 blijven in overeenstemming met die van 2014. Bovendien heeft het vergoedingscomité het remuneratieverslag, dat deel uitmaakt van het jaarverslag, goedgekeurd alsook de wijzigingen in het huishoudelijk reglement van het vergoedingscomité.
1.4 Auditcomité
Naast zijn gebruikelijke bevoegdheden ter ondersteuning van de raad van bestuur heeft het auditcomité, krachtens artikel 526bis van het Wetboek van vennootschappen, de wet van 29 april 1999 betreffende de organisatie van de elektriciteitsmarkt en de statuten, de volgende taken:
- de rekeningen onderzoeken en de budgetten controleren;
- het proces van financiële verslaggeving opvolgen;
- de doeltreffendheid van de systemen voor interne controle en risicobeheer van de vennootschap nagaan;
- de interne audits en hun doeltreffendheid opvolgen;
- de wettelijke controle van de jaarrekeningen opvolgen;
- de onafhankelijkheid van de commissarissen beoordelen en nagaan;
- voorstellen formuleren aan de raad van bestuur voor de benoeming en herverkiezing van de commissarissen en de voorwaarden van hun aanstelling;
- in voorkomend geval een onderzoek instellen naar de kwesties die aanleiding geven tot de ontslagname van de commissarissen en aanbevelingen formuleren voor acties die in dit verband vereist zijn;
- de aard en de reikwijdte nagaan van de niet-auditdiensten die de commissarissen verstrekken;
- de doeltreffendheid van de externe auditprocessen nagaan.
Krachtens artikel 96, §1,9° van het Wetboek van vennootschappen en de statuten moet dit verslag de verantwoording bevatten van de onafhankelijkheid en van de deskundigheid op het gebied van boekhouding en audit van ten minste één lid van het auditcomité. Het huishoudelijk reglement van het auditcomité bepaalt in dit opzicht dat alle leden van het auditcomité over voldoende noodzakelijke ervaring en competenties beschikken om hun rol in het auditcomité te kunnen vervullen, met name op het vlak van boekhouding, audit en financiën. Op grond van dit reglement moet de beroepservaring van minstens twee leden van het auditcomité in dit verslag worden toegelicht.
Jacques de Smet, voorzitter van het auditcomité, en Dominique Offergeld, lid van het auditcomité, beschikken beiden over een ruime ervaring en vakkennis op het gebied van boekhouding en audit.
Jacques de Smet (onafhankelijk bestuurder van Elia System Operator en van Elia Asset) is houder van een diploma economische wetenschappen aan de Universiteit van Brussel. Hij begon zijn carrière als auditor bij Peat Marwick Mitchell & Co (nu KPMG). In 1979 maakte hij de overstap naar Tractionel group (nu GDF-Suez), aanvankelijk als assistent van de CEO van de holding. Daarna werd hij aangesteld in het financieel departement van de vennootschap van de groep Frima Viking NV en later werd hij CFO van Chamebel NV. In 1987 was hij lid van het directiecomité van Prominvest NV, een vennootschap die investeert in risicokapitaal. Van 1988 tot 2002 was hij financieel directeur en lid van het directiecomité van D'Ieteren NV en van de raden van bestuur van alle dochtermaatschappijen van de groep, met name AVIS EUROPE PLC en BELRON. Tussen 2002 en 2005 was hij financieel directeur van de groep Ziegler. In 2009 werd hij benoemd tot lid van de raad van bestuur van SABCA NV. Bovendien is hij lid geweest van de raden van bestuur van UCO S.A. (1977 – 2001), LA LIEVE S.A. (1978-1996), LYS-LIEVE S.A. (1975-1995), BELGO-KATANGA S.A. (1996-2000), IBEL S.A.(1995-2000) en voorzitter van het Financial Executives Institute of Belgium (2002-2013). Sinds 1986 is hij gedelegeerd bestuurder van GEFOR NV (een adviesbureau dat zich specifiek toelegt op "corporate finance" en op de onderhandeling van bankkredieten). Hij zetelt in de raden van bestuur van S.A.B.C.A. (als vast vertegenwoordiger van GEFOR) en Wereldhave Belgium en hij is voorzitter van de auditcomités van deze bedrijven.
Dominique Offergeld (niet-onafhankelijk bestuurder van Elia System Operator en Elia Asset) behaalde een diploma in economische en sociale wetenschappen (richting openbare financiën) aan de Université Notre Dame de la Paix in Namen. Ze volgde meerdere extra-universitaire programma's, waaronder het General Management Program aan het Cedep (INSEAD) in Fontainebleau (Frankrijk). Ze begon haar carrière in 1988 bij de Generale Bank (nu BNP Paribas Fortis) in het departement bedrijfsfinanciering en werd in 1999 benoemd tot deskundige van de viceminister-president en de minister van Economische Zaken van het Waals Gewest. In 2001 werd ze adviseur van de viceeerste minister en de minister van Buitenlandse Zaken. Tussen 2004 en 2005 was ze adjunctdirecteur op het kabinet van de minister van Energie, vervolgens werd ze in 2005 algemeen adviseur bij NMBS holding. Ze was CFO van ORES SCRL tussen 2008 en 2014. Voorheen was ze (onder andere) bestuurder bij Publigaz en regeringscommissaris bij Fluxys. Ze was ook voorzitster van de raad van bestuur en het auditcomité van de NMBS. Sinds eind oktober 2014 is ze directrice van de strategische cel van de minister van Mobiliteit, belast met Belgocontrol en de Nationale Maatschappij der Belgische Spoorwegen.
Het auditcomité is bevoegd om een onderzoek in te stellen in alle aangelegenheden die het aanbelangt. Het beschikt daartoe over de nodige werkmiddelen, heeft toegang tot alle informatie, met uitzondering van de vertrouwelijke commerciële gegevens betreffende de netgebruikers en kan advies inwinnen bij interne en externe experts.
Het auditcomité heeft in 2015 acht keer vergaderd.
Het comité heeft de jaarrekeningen van 2015 onderzocht, zowel in Belgian GAAP als in IFRS. Het heeft ook de halfjaarlijkse resultaten van 30 juni 2015 en de kwartaalresultaten van 2015 geanalyseerd conform de Belgian GAAP en de IFRS-regels.
Het comité heeft kennis genomen van de uitgevoerde interne audits en aanbevelingen.
Het comité volgt daarnaast een actieplan voor elke uitgevoerde audit, om de efficiëntie, de traceerbaarheid en bewustwording van de geauditeerde domeinen te verbeteren en bijgevolg de eraan verbonden risico's te beperken en te verzekeren dat de controleomgeving en het risicobeheer op elkaar zijn afgestemd. Het comité heeft de verschillende actieplannen opgevolgd vanuit verschillende invalshoeken (planning, resultaten, prioriteiten) en dit onder andere op basis van een activiteitenverslag van de dienst interne audit. Het auditcomité heeft kennis genomen van de strategische risico's en heeft risicoanalyses ad hoc gerealiseerd op basis van de veranderende omgeving waarin de groep evolueert. Het auditcomité heeft ook de milieugebonden kwesties verder opgevolgd.
1.5 Corporate Governance Comité
Naast zijn gebruikelijke bevoegdheden ter ondersteuning van de raad van bestuur heeft het corporate governance comité, krachtens de wet van 29 april 1999 betreffende de organisatie van de elektriciteitsmarkt en de statuten, de volgende taken:
- aan de algemene vergadering kandidaten voorstellen voor de mandaten van onafhankelijk bestuurder;
- voorafgaandelijk de aanstelling en/of, in voorkomend geval, het ontslag van de leden van het directiecomité goedkeuren;
- op verzoek van elke onafhankelijke bestuurder, van de voorzitter van het directiecomité of van de bevoegde federale en/of gewestelijke regelgevende instantie(s) van de elektriciteitsmarkt, ieder belangenconflict onderzoeken tussen, enerzijds, de netbeheerder en, anderzijds, een dominerende aandeelhouder, een gemeente-aandeelhouder of een met een dominerende aandeelhouder geassocieerde of verbonden onderneming, en hierover verslag uitbrengen aan de raad van bestuur. Deze opdracht heeft tot doel de onafhankelijkheid van de bestuurders te versterken in aanvulling op de procedure voorzien in artikel 524 van het Wetboek van vennootschappen, die de vennootschap ook toepast;
- zich uitspreken over de gevallen van onverenigbaarheid in hoofde van de leden van het directiecomité en van de personeelsleden;
- toezien op de toepassing binnen de vennootschap van de wettelijke, reglementaire, decretale en andere bepalingen met betrekking tot het beheer van de elektriciteitsnetten, de doeltreffendheid ervan evalueren ten aanzien van de vereisten van onafhankelijkheid en onpartijdigheid van het beheer van voormelde netten, alsook toezien op de naleving van de artikelen 4.4 en 13.1, tweede en derde lid van de statuten van Elia System Operator. Hierover wordt jaarlijks een rapport voorgelegd aan de raad van bestuur en aan de federale en/of gewestelijke regelgevende instantie(s) voor de elektriciteitsmarkt;
-
op verzoek van ten minste één derde van de leden een vergadering van de raad van bestuur samenroepen overeenkomstig de oproepingsformaliteiten die in de statuten zijn vastgelegd;
-
na kennisgeving door een bestuurder, de conformiteit met artikel 9.1, b), c) en d) van de richtlijn 2009/72/EG, van het Europees Parlement en de Raad van 13 juli 2009 betreffende gemeenschappelijke regels voor de interne markt voor elektriciteit en tot intrekking van de richtlijn 2003/54/EG, onderzoeken van het lidmaatschap van een bestuurder van de raad van toezicht, de raad van bestuur of de organen die wettelijk een onderneming vertegenwoordigen die, rechtstreeks of onrechtstreeks, zeggenschap uitoefent over een producent en/of leverancier van elektriciteit, en hierover verslag uitbrengen aan de raad van bestuur. Bij dit onderzoek houdt het corporate governance comité rekening met de rol en de invloed die de betrokken bestuurder heeft in de betrokken onderneming en met de mate van zeggenschap of invloed van de betrokken onderneming over haar dochteronderneming. Het comité onderzoekt eveneens of bij de uitoefening van het mandaat van de betrokken bestuurder in de vennootschap een mogelijkheid of een drijfveer bestaat om bepaalde producent- of leveranciersbelangen te begunstigen ten nadele van andere netgebruikers wat de toegang tot en investeringen in het net betreft;
- voorafgaandelijk aan iedere benoeming van een bestuurder, ongeacht of het de benoeming betreft van een nieuwe bestuurder, dan wel de herbenoeming van een bestaande bestuurder, onderzoeken of de kandidaat-bestuurder de onverenigbaarheden opgenomen in de statuten van de vennootschap in acht neemt. Met het oog daarop dient iedere kandidaat-bestuurder aan het comité een overzicht te bezorgen van (i) de mandaten die hij bekleedt in de raad van bestuur, de raad van toezicht of een ander orgaan van andere rechtspersonen dan de vennootschap en (ii) iedere andere functie of activiteit die hij uitoefent, al dan niet bezoldigd, ten dienste van een onderneming die één van de volgende functies vervult: de productie of de levering van elektriciteit.
Het comité heeft in 2015 negen keer vergaderd.
Het comité wordt, met inachtneming van de vertrouwelijkheidsregels, geregeld geïnformeerd over belangrijke dossiers, zoals de statutenwijzigingen, de wijzigingen van het Corporate Governance Charter, de wijzigingen in zijn huishoudelijk reglement en in het huishoudelijk reglement van de raad van bestuur, de opvolging van de leden van de raad van bestuur, inclusief de voorzitter en de vicevoorzitters, de opvolging van de leden van het directiecomité en de leden van de adviserende comités, alsook het onderzoek naar de overeenstemming met de vereisten inzake de volledige ontvlechting van de eigendomsstructuren ('full ownership unbundling').
Evaluatie
De raad van bestuur van Elia System Operator en van Elia Asset heeft in 2012 een formele procedure georganiseerd voor de evaluatie van zijn werking, die van zijn comités, alsook van de interactie tussen de raad van bestuur en het directiecomité. Deze procedure gebeurde in overeenstemming met de bepalingen 4.11 tot en met 4.15 van de corporate governance code die de vennootschap heeft aanvaard als haar referentiecode. De resultaten van deze evaluatie uit 2012 waren heel bevredigend. Een nieuwe evaluatie staat ingepland in 2016.
1.6 Directiecomité
Het directiecomité is overeenkomstig artikel 9, §9 van de wet van 29 april 1999 betreffende de organisatie van de elektriciteitsmarkt belast met:
- het operationeel beheer van de elektriciteitsnetten, inclusief de commerciële, technische, financiële, regelgevende en personeelsaangelegenheden verbonden aan dit operationeel beheer,
- het dagelijks bestuur van de netbeheerder,
- de uitoefening van de bevoegdheden die hem door de statuten worden toegekend,
- de uitoefening van de bevoegdheden die aan hem gedelegeerd worden door de raad van bestuur, binnen de grenzen van de algemene beleidsregels en -principes en de beslissingen genomen door de raad van bestuur.
Het directiecomité beschikt over alle nodige bevoegdheden, inclusief de bevoegdheid van vertegenwoordiging, en voldoende bewegingsruimte om de bevoegdheden uit te oefenen die aan hem werden gedelegeerd en om een bedrijfsstrategie voor te stellen en toe te passen, met dien verstande dat deze bevoegdheden geen inbreuk vormen op de controle en uiteindelijke concurrerende bevoegdheid van de raad van bestuur, onverminderd de verplichting van de raad van
bestuur om zich te houden aan de wettelijke beperkingen inzake de toegang tot de commerciële gegevens en andere vertrouwelijke gegevens betreffende de netgebruikers en de verwerking ervan.
Het directiecomité houdt over het algemeen ten minste één keer per maand een formele vergadering. De leden komen ook wekelijks samen in het kader van informele vergaderingen. Een lid dat niet aanwezig kan zijn, laat zich gewoonlijk vertegenwoordigen. Het afwezige lid kan, in overeenstemming met het huishoudelijk reglement van het directiecomité, via elk schriftelijk verzendingsmedium (waarvan de oorspronkelijke authenticiteit redelijkerwijs geïdentificeerd kan worden) een volmacht geven aan een ander lid van het directiecomité. Geen enkele volmachthouder mag echter meer dan twee directieleden vertegenwoordigen.
Het directiecomité heeft in 2015 20 keer vergaderd voor Elia System Operator en 19 keer voor Elia Asset.
Het comité brengt elk kwartaal verslag uit aan de raad van bestuur over de financiële situatie van de vennootschap (meer bepaald over de overeenstemming tussen het budget en de vastgestelde resultaten) en op elke vergadering van de raad van bestuur over het beheer van het transmissienet. In het kader van de rapportering over het beheer van het transmissienet in 2015, heeft het directiecomité de raad van bestuur onder meer geïnformeerd over de ontwikkelingen in de wetgeving die toepasselijk zijn op de vennootschap, over de financiële toestand van de vennootschap, de toestand van haar dochtervennootschappen, de belangrijke beslissingen van de regulatoren en de besturen, alsook over de opvolging en ontwikkeling van de grote investeringsprojecten.
Gedragscode
Elia beschikt over een gedragscode ter voorkoming van mogelijke inbreuken op de wetgeving betreffende misbruik van voorkennis en marktmanipulatie door de personeelsleden en personen met leidinggevende verantwoordelijkheid binnen de Elia groep. De gedragscode legt een reeks regels en meldingsplichten op voor de transacties door deze personen met hun effecten van Elia System Operator, conform de bepalingen van de richtlijn 2003/6/EG betreffende de handel met voorkennis en marktmanipulatie en van de wet van 2 augustus 2002 betreffende het toezicht op de financiële sector en andere financiële diensten. Deze gedragscode is beschikbaar op de website van de vennootschap (www.elia.be, onder 'Elia', 'corporate governance').
Corporate governance charter en huishoudelijke reglementen van de raad van bestuur, van de adviserende comités van de raad van bestuur en van het directiecomité
De raad van bestuur van Elia System Operator en Elia Asset van 26 februari 2015 heeft de wijziging van het huishoudelijk reglement van het directiecomité goedgekeurd.
Het huishoudelijk reglement van het vergoedingscomité werd op 23 fébruari 2015 gewijzigd.
Het Corporate Governance Charter en de huishoudelijke reglementen van de raad van bestuur, van de adviserende comités van de raad van bestuur en van het directiecomité zijn beschikbaar op de website van de vennootschap (www.elia.be, onder 'Elia', 'corporate governance').
Reglementering inzake transparantie – Kennisgevingen
Elia System Operator heeft in 2015 geen enkele kennisgeving ontvangen in de zin van de wet van 2 mei 2007 betreffende de openbaarmaking van belangrijke deelnemingen in emittenten waarvan aandelen zijn toegelaten tot de verhandeling op een gereglementeerde markt en houdende diverse bepalingen, en het koninklijk besluit van 14 februari 2008 betreffende de openbaarmaking van belangrijke deelnemingen.
1.7 Remuneratieverslag
1.7.1 Vergoeding van de leden van de Raad van Bestuur en het directiecomité
Procedure die in 2015 werd toegepast om het remuneratiebeleid en de remuneratie van de leden van de raad van bestuur en van het directiecomité te bepalen
Het vergoedingscomité heeft overeenkomstig de artikelen 16.1 en 15.1 van de statuten van Elia System Operator, respectievelijk Elia Asset een ontwerp van remuneratiebeleid voor de leden van de raad van bestuur en van het directiecomité opgesteld. De raden van bestuur van Elia System Operator en Elia Asset hebben dit ontwerp van remuneratiebeleid voor de leden van het directiecomité goedgekeurd. Het ontwerp van remuneratiebeleid voor de bestuurders werd
goedgekeurd door de algemene vergadering van aandeelhouders van Elia System Operator en van Elia Asset.
Daarnaast heeft het vergoedingscomité aanbevelingen geformuleerd omtrent het remuneratiebeleid evenals de remuneratie van de bestuurders en de leden van het directiecomité
De samenstelling en de activiteiten van het vergoedingscomité worden meer in detail beschreven in het geconsolideerd jaarverslag.
1.7.2 Remuneratie van de leden van de Raad van Bestuur
Het totale bedrag van de vergoedingen betaald aan de veertien bestuurders in 2015 bedroeg 607.207,73 € (308.516,42 € voor Elia System Operator en 298.691,31 € voor Elia Asset).
De tabel hieronder bevat de brutobedragen die individueel aan iedere bestuurder werden toegekend voor Elia System Operator en Elia Asset samen.
Deze bedragen werden berekend op basis van negen vergaderingen van de raad van bestuur van Elia System Operator alsook op basis van negen vergaderingen van de raad van bestuur van Elia Asset in 2015. In 2015 heeft het auditcomité acht keer vergaderd, het corporate governance comité negen keer en het vergoedingscomité vijf keer.
De vergoeding van de bestuurders bestaat uit een basisvergoeding van 25.000 € per jaar (12.500 € voor Elia System Operator en 12.500 € voor Elia Asset) en een bijkomende vergoeding van 800 € (400 € voor Elia System Operator en 400 € voor Elia Asset) per bijkomende vergadering na de achtste vergadering van de raad van bestuur binnen hetzelfde jaar, met inbegrip van de vergaderingen met de regulatoren. Deze twee vergoedingen worden verhoogd met een supplement van 50% voor de voorzitter en van 20% voor iedere vicevoorzitter van de raad van bestuur.
| Jacques De Smet | 59.135,00 | € |
|---|---|---|
| Luc De Temmerman7 | 46.058,74 | € |
| Frank Donck8 | 52.252,00 | € |
| Cécile Flandre9 | 31.860,00 | € |
| Claude Grégoire10 | 49.142,00 | € |
| Philip Heylen | 44.606,00 | € |
| Luc Hujoel11 | 45.626,00 | € |
| Jean-Marie Laurent Josi (tot 29 juli 2015) | 32.115,75 | € |
| Miriam Maes12 | 49.320,00 | € |
| Jane Murphy | 49.449,00 | € |
| Dominique Offergeld | 43.586,00 | € |
| Steve Stevaert (tot 2 april 2015) | 9.876,50 | € |
| Saskia Van Uffelen13 | 42.998,74 | € |
| Geert Versnick14 | 51.182,00 | € |
7 De bezoldiging van Luc De Temmerman wordt aan de onderneming InDeBom Strategies Comm.V uitgekeerd.
8 De bezoldiging van Frank Donck wordt aan de onderneming Ibervest NV uitgekeerd.
9 De bezoldiging van Cécile Flandre wordt aan de onderneming Belfius Insurance NV uitgekeerd.
10 De bezoldiging van Claude Grégoire wordt aan de onderneming Socofe NV uitgekeerd. Claude Grégoire is ondervoorzitter van de raad van bestuur van Elia System Operator en van Elia Asset sinds 26 juni 2014.
11 De bezoldiging van Luc Hujoel wordt aan de onderneming Interfin CVBA uitgekeerd.
12 Miriam Maes is voorzitter van de raad van bestuur van Elia System Operator en van Elia Asset sinds 26 juni 2014.
13 De bezoldiging van Saskia Van Uffelen wordt aan de onderneming Quadrature BVBA uitgekeerd. 14 De bezoldiging van Geert Versnick wordt aan de onderneming Flemco BVBA uitgekeerd. Geert Versnick is ondervoorzitter van de raad van bestuur van Elia System Operator en van Elia Asset sinds 26 juni 2014.
Er wordt een aanvullende basisvergoeding van 6.000 € per jaar per comité (3.000 € voor Elia System Operator en 3.000 € voor Elia Asset) toegekend aan de bestuurders die lid zijn van een adviserend comité van de raad van bestuur (zijnde het auditcomité, het vergoedingscomité en het corporate governance comité). Daarnaast is een bijkomende basisvergoeding van 800 € (400 € voor Elia System Operator en 400 € voor Elia Asset) voorzien per bijkomende vergadering van een comité (m.a.w. per vergadering boven de drie vergaderingen op basis waarvan de basisvergoeding wordt berekend), met inbegrip van de vergaderingen met de regulatoren.
Deze vergoedingen dekken alle kosten, met uitzondering van de internationale reis- en verblijfkosten, die de bestuurders maken in het kader van de uitoefening van hun mandaat. Ze worden in rekening gebracht bij de exploitatiekosten van de vennootschap en jaarlijks geïndexeerd volgens de index van de consumptieprijzen. Alle vergoedingen worden evenredig in verhouding met de duur van het mandaat van bestuurder toegekend.
Op het einde van elk 1e , 2e en 3e kwartaal wordt een voorschot op de jaarlijkse vergoedingen aan de bestuurders betaald. Dit voorschot wordt berekend op grond van de geïndexeerde basisvergoeding en in evenredige verhouding met de duur van het bestuurdersmandaat tijdens het betrokken kwartaal. In december van het lopende jaar wordt een afrekening gemaakt. Deze houdt rekening met de eventuele bijkomende vergoedingen ter aanvulling van de basisvergoeding.
Er worden geen andere voordelen in natura, aandelenopties, kredieten of voorschotten aan de bestuurders toegekend. Elia System Operator en Elia Asset hebben geen kredieten toegekend aan of voor een lid van de raad van bestuur.
Aangezien er in 2016 een evaluatie van de raad van bestuur zal plaatsvinden kan niet worden uitgesloten dat er, als gevolg van de conclusies van deze evaluatie, wijzigingen zullen worden voorgesteld aan het huidige remuneratiebeleid van de bestuurders.
1.7.3 Remuneratiebeleid van het directiecomité
Het vergoedingscomité evalueert jaarlijks de leden van het directiecomité. De evolutie in het basissalaris is afhankelijk van de positionering van elk lid van het directiecomité ten opzichte van het referentiesalaris in de algemene markt en van de beoordeling van zijn/haar individuele prestaties.
Sinds 2004 wordt de Hay-methode toegepast om het gewicht van elke directiefunctie te bepalen en een marktconforme vergoeding te waarborgen.
De vergoeding van de leden van het directiecomité is samengesteld uit de volgende elementen:
- basissalaris,
- variabele kortetermijnvergoeding,
- variabele langetermijnvergoeding,
- pensioen,
- andere voordelen.
Overeenkomstig artikel 17.9 van de statuten van Elia System Operator is een afwijking van de bepalingen van artikel 520ter, 1e en 2e lid van het Wetboek van vennootschappen voorzien voor de leden van het directiecomité.
Wat de variabele vergoeding betreft, evalueert het vergoedingscomité de leden van het directiecomité op het einde van ieder jaar op basis van een zeker aantal kwalitatieve en kwantitatieve doelstellingen. Het variabele gedeelte van de vergoeding bestaat sinds 2008 uit twee pijlers, één op korte termijn en één op lange termijn.
Basisvergoeding
Met uitzondering van de voorzitter ad interim15, hebben alle leden van het directiecomité van Elia System Operator en van Elia Asset het werknemersstatuut.
15 Monticello SPRL, met vaste vertegenwoordiger François Cornelis.
In 2015 werd aan de voorzitter ad interim van het directiecomité (Monticello SPRL, met als vast vertegenwoordiger François Cornélis) een vergoeding van 308.000 € uitbetaald16.
In 2015 werd aan de voorzitter van het directiecomité, Chris Peeters, een basisvergoeding van 182.648 €17 uitbetaald. De basisvergoeding uitbetaald aan de oud-voorzitter van het directiecomité, Jacques Vandermeiren, voor de periode van 1 januari tot 14 januari 2015 bedraagt 11.636 €. Hij heeft een bijkomend bedrag ontvangen van 102.854 € in het kader van de beëindiging van zijn contract overeenkomstig de wettelijke bepalingen (vertrekvakantiegeld).
De recurrente vergoeding die aan de overige leden van het directiecomité werd uitbetaald, bedroeg in totaal 1.145.105 € (respectievelijk 678.857 € voor de directie in dienst van Elia System Operator en 466.248 € voor de directie in dienst van Elia Asset).
In 2015 werd aan alle leden van het directiecomité samen dus een totaalbedrag van 1.647.389 € aan basisvergoeding betaald18.
Variabele kortetermijnvergoeding
De eerste pijler van de variabele vergoeding is gebaseerd op het bereiken van een aantal doelstellingen die in het begin van elk jaar worden vastgelegd door het vergoedingscomité, waarbij maximaal 25 % van de variabele vergoeding betrekking heeft op individuele doelstellingen en 75 % op het behalen van collectieve doelstellingen van de Elia groep ('short-term incentive plan').
In 2015 bedroeg de vooraf verdiende variabele kortetermijnvergoeding van de voorzitter van het directiecomité 107.652,84 €.
De vooraf verdiende variabele vergoeding die in 2015 aan de overige leden van het directiecomité werd uitbetaald, bedroeg in totaal 419.989 € (respectievelijk 252.769 € voor de directie in dienst van Elia System Operator en 167.220 € voor de directie in dienst van Elia Asset).
In 2015 werd aan alle leden van het directiecomité samen dus een totaalbedrag van 527.642 € aan variabele vergoeding betaald.
Totale jaarvergoeding
In 2015 werd aan de voorzitters van het directiecomité een totale vergoeding van 609.936 € uitbetaald 19.
De totale jaarvergoeding van de overige leden van het directiecomité bedroeg in totaal 1.565.094 € (respectievelijk 931.626 € voor de directie in dienst van Elia System Operator en 633.468 € voor de directie in dienst van Elia Asset).
Het totaalbedrag van de jaarvergoeding van alle leden van het directiecomité samen bedroeg in 2015 aldus 2.175.030 €.20
Variabele langetermijnvergoeding
De tweede pijler van de variabele vergoeding is gebaseerd op meerjarencriteria die vastgelegd worden voor 4 jaar ('long-term incentive plan'). De vooraf verdiende variabele vergoeding in 2015 kan geraamd worden op 27.500 € (maximumbedrag in geval van volledige realisatie van de meerjarencriteria die werden bepaald voor de betrokken tariefperiode) voor de voorzitter van het directiecomité en op 288.540 € voor de overige leden van het directiecomité (respectievelijk 174.400 € voor de directie in dienst van Elia System Operator en 114.140 € voor de directie in dienst van Elia Asset).
Deze bedragen worden op het einde van elk jaar herzien naargelang de realisatie van de meerjarencriteria. Het eerste deel van de variabele langetermijnvergoeding werd uitbetaald in 2014 en het resterende bedrag wordt uitbetaald in 2016.
16 Omvat de periode van 14 januari 2015 tot 5 juli 2015.
17 Omvat de periode van 6 juli 2015 tot 31 december 2015.
18 Vertrekvakantiegeld niet inbegrepen.
19 Jacques Vandermeiren (vergoeding voor de periode van 1 januari tot 14 januari 2014) , Monticello SPRL, met als vast vertegenwoordiger François Cornélis (voor de periode van 14 januari 2015 tot 5 juli 2015).en Chris Peeters (vergoeding voor de periode van 6 juli 2015 tot 31 december 2015).
20 Vertrekvakantiegeld niet inbegrepen.
Er werden in 2015 geen andere variabele vergoedingen uitbetaald.
De vergoeding is definitief verworven op het ogenblik van de uitbetaling.
Stortingen in het extralegaal pensioen
Sinds 2007 zijn alle pensioenplannen voor de leden van het directiecomité van het type 'vaste premies' ('defined contribution'), waarbij het gestorte bedrag voor belastingen wordt berekend op basis van de jaarvergoeding. In 2015 werd door Elia System Operator een totaalbedrag van 54.402 € gestort voor de uittredende voorzitter van het directiecomité21.
Aan de overige leden van het directiecomité werd door Elia een bedrag van 277.017 € uitbetaald (respectievelijk 154.148 € voor de directie in dienst van Elia System Operator en 122.869 € voor de directie in dienst van Elia Asset).
Andere voordelen
De andere voordelen die aan de leden van het directiecomité worden toegekend, zoals het gewaarborgd inkomen in geval van langdurige ziekte of ongeval, de dekking gezondheidszorgen en hospitalisatie, de invaliditeits- en overlijdensverzekering, de tariefvoordelen, de andere premies, de tussenkomst in het openbaar vervoer, de terbeschikkingstelling van een bedrijfswagen, de kosten die eigen zijn aan de werkgever en andere kleine voordelen worden toegekend volgens de regels die gelden voor alle kaderleden van de onderneming.
De kosten van deze andere voordelen worden voor 2015 begroot op 36.457 € voor de voorzitter van het directiecomité22 en de uittredende voorzitter 23 en op 144.786 € voor de andere leden van het directiecomité samen (respectievelijk 86.674 € voor de directie in dienst van Elia System Operator en 58.112 € voor de directie in dienst van Elia Asset).
Er werden in 2015 geen opties op aandelen in Elia toegekend aan de leden van het directiecomité.
Bepalingen van de arbeidsovereenkomsten en vertrekvergoedingen voor de leden van het directiecomité
De arbeidsovereenkomsten van de leden van het directiecomité die na 3 mei 2010 zijn afgesloten, werden opgesteld in overeenstemming met de geldende wetgeving inzake opzeg en ontslag.
De arbeidsovereenkomsten die vóór 3 mei 2010 werden gesloten met de leden van het directiecomité bevatten geen bijzondere modaliteiten inzake ontslag.
Als gevolg van de beslissing om een einde te stellen aan de samenwerking met Jacques Vandermeiren, werd een opzeggingsvergoeding (25 maanden en 8 weken) uitbetaald in overeenstemming met de geldende wetgeving (een bedrag van 1.697.194 €, vermeerderd met het verschuldigde bedrag inzake groepsverzekering om de opzeggingstermijn te dekken).
21 Jacques Vandermeiren.
22 Chris Peeters.
23 Jacques Vandermeiren.
Aandelen van Elia System Operator in het bezit van de leden van het directiecomité
Dit is het aantal aandelen dat de leden van het directiecomité bezitten op 31 december 2015:
| Leden van het directiecomité | op 31.12.2015 | op 31.12.2014 |
|---|---|---|
| Chris Peeters24 Chief Executive Officer - Voorzitter van het directiecomité |
- | - |
| Markus Berger Chief Infrastructure Officer |
9.156 | 9.156 |
| Frédéric Dunon Chief Officer Assets |
1.986 | 1.986 |
| Ilse Tant Chief officer HR & Internal Communication |
1.825 | 1.825 |
| Frank Vandenberghe Chief officer Customers, Market & System |
4.774 | 4.749 |
| Catherine Vandenborre Chief Financial Officer |
1.370 | 1.120 |
Er werden in 2015 geen opties op aandelen in Elia System Operator toegekend aan de leden van het directiecomité. De leden van het directiecomité kunnen aandelen kopen via de bestaande kapitaalverhogingen voorbehouden aan het personeel alsook op de beurs.
Andere mee te delen informatie krachtens artikel 96 van het wetboek van vennootschappen en artikel 34 van het koninklijk besluit van 14 november 2007 betreffende de verplichtingen van emittenten van financiële instrumenten die zijn toegelaten tot de verhandeling op een gereglementeerde markt
Dit deel bevat informatie die overeenkomstig voormelde bepalingen in het jaarverslag dient te worden opgenomen en die niet in andere delen van het jaarverslag voorkomt.
Informatie omtrent de bijzondere zeggenschapsrechten van bepaalde houders van effecten
Overeenkomstig artikel 4.3 van de statuten van Elia System Operator en van Elia Asset hebben alle aandelen van beide vennootschappen dezelfde rechten, ongeacht de categorie waartoe ze behoren, behoudens wanneer de statuten hierover anders bepalen.
In dit verband bepalen de statuten dat bepaalde specifieke rechten zijn verbonden aan de aandelen van categorie A en van categorie C met betrekking tot
-
- de benoeming van leden van de raad van bestuur (artikel 13.5.2 van de statuten van Elia System Operator en artikel 12.5.2 van de statuten van Elia Asset); en
-
- de goedkeuring van beslissingen van de algemene vergadering (artikelen 28.2.1 en 28.2.2 van de statuten van Elia System Operator en artikel 27.2 van de statuten van Elia Asset).
Informatie omtrent de wettelijke of statutaire beperking van de uitoefening van het stemrecht
Overeenkomstig artikel 4.3, lid 3 van de statuten van Elia System Operator en van Elia Asset worden de stemrechten verbonden aan de aandelen die rechtstreeks of onrechtstreeks worden aangehouden door bedrijven die werkzaam zijn in de productie en/of de levering van elektriciteit en/of van aardgas, geschorst.
24 Mandaat van voorzitter en van lid van het directiecomité van Elia System Operator en van Elia Asset vanaf 6 juli 2015.
Informatie omtrent de regels voor wijziging van de statuten
In geval van wijziging van de statuten van Elia System Operator en van Elia Asset zijn artikel 29 van de statuten van Elia System Operator en artikel 28 van de statuten van Elia Asset van toepassing.
Informatie omtrent de wettelijke of statutaire beperking op de overdrachten van effecten
De overdrachten van effecten in Elia System Operator worden geregeld overeenkomstig artikel 9 van de statuten van Elia System Operator.
Informatie omtrent de inkoop door de onderneming van eigen aandelen
De toelating die aan de raad van bestuur van Elia System Operator werd gegeven inzake de inkoop door de vennootschap van haar eigen aandelen in geval van een dreigend ernstig nadeel, zoals bepaald in artikel 37 van de statuten van Elia System Operator, werd vernieuwd voor een periode van drie jaar, te rekenen vanaf de publicatie van de beslissing van de buitengewone algemene vergadering van 21 mei 2013.
2 STRUCTUUR VAN HET AANDEELHOUDERSCHAP OP AFSLUITINGSDATUM
| Aandelen | % Aandelen | % Stem rechten |
|
|---|---|---|---|
| Publi –T25 (aandelen categorie B en C) | 27.383.507 | 45,08 | 45,08 |
| Publipart (aandelen categorie A) | 1.526.756 | 2,51 | 2,51 |
| Belfius Insurance (Federale Participatie- en Investeringsmaatschappij)26(aandelen categorie B) |
1.231.060 | 2,03 | 2,03 |
| Katoen Natie Group27 (aandelen categorie B) | 3.157.624 | 5,20 | 5,20 |
| Interfin (aandelen categorie B) | 2.375.143 | 3,91 | 3,91 |
| Other Free float (aandelen categorie B) | 25.076.149 | 41,28 | 41,28 |
| Totaal | 60.750.239 | 100,00 | 100,00 |
25 Op basis van de transparantieverklaring Publi-T - Federale Participatie- en Investeringsmaatschappij van 29 oktober 2014.
26 Op basis van de transparantieverklaring Publi-T - Federale Participatie- en Investeringsmaatschappij van 29 oktober 2014.
27 Op basis van de transparantieverklaring Katoen Natie van 29 oktober 2014.
3 STRUCTUUR VAN DE GROEP
De groepsstructuur wordt hieronder schematisch weergegeven:
De ondernemingen waar Elia hoofdaandeelhouder is, zijn de volgende:
- Elia Asset is de vennootschap die alle installaties van het hoogspanningsnet in eigendom heeft, die instaat voor de verdere uitbouw en het onderhoud van dit net. Elia Asset en Elia System Operator vormen één economische entiteit en handelen onder de naam Elia;
- Eurogrid International CVBA werd opgericht naar aanleiding van de overname van 50Hertz in Duitsland, waarin de Elia-groep 60% en IFM 40% van de aandelen bezit. De dochterondernemingen zijn Eurogrid GmbH, met inbegrip van 50Hertz Transmission en 50Hertz Offshore, Gridlab GmbH en E-Offshore A LLC;
- Elia Grid International NV ("EGI") werd in 2014 opgericht. De onderneming levert experts in consultancy, dienstverlening, engineering en aankopen en creëert waarde door oplossingen te bieden gebaseerd op internationale goede praktijken die volledig in overeenstemming met de gereguleerde bedrijfsomgeving werken.
- Nemo Link Limited. Op het einde van februari 2015 ondertekende Elia een joint-venture overeenkomst met National Grid voor de bouw van de interconnector tussen België en het VK, de zogenaamde Nemo Link. Dat project bestaat uit onderzeese en ondergrondse kabels die verbonden zijn met een omvormerstation en een onderstation in beide landen, waardoor elektriciteit in beide richtingen kan stromen tussen de twee landen en het VK en België kunnen rekenen op een meer betrouwbare en beter toegankelijke toegang tot elektriciteit en duurzame elektriciteitsproductie.
De ondernemingen waar Elia System Operator een participatie in heeft:
- JAO (Joint Allocation Office): staat in voor dag-, maand- en jaarveilingen van de grenscapaciteit op 27 grenzen in Europa. JAO werd opgericht in 2015 door fusie van CAO Central Allocation Office GmbH en CASC.EA S.A.);
- Coreso: een coördinatiecentrum dat de veiligheid van de transmissienetten van de Centraal-West-Europese regio versterkt door de ontwikkeling van provisionele analyses van de elektriciteitsstromen in de netten en door de bewaking van de transmissie netten op continue real-time basis;
- HGRT is een holding van verschillende Europese transmissienetbeheerders die een participatie heeft in de Franse energiebeurs Powernext;
- Ampacimon, dat in 2010 werd opgericht, ontwikkelt systemen voor de bewaking van de ampère capaciteit (maximaal vermogen van een hoogspanningslijn in functie van zijn thermische limiet) op hoogspanningslijnen. Dankzij deze systemen kunnen de transmissienetbeheerders voor elektriciteit de efficiëntie van hun netten verhogen, terwijl ze toch de veiligheid ervan maximaal vrijwaren.
De andere bedrijven van de groep zijn:
- Elia Engineering is een engineering en consultancy bureau actief op het gebied van het ontwerp- en het project management van infrastructuur verbonden aan het hoogspanningsnetwerk en het elektriciteitsnet op zeer hoge spanning, en werkt bijna uitsluitend voor Elia Asset;
- Elia Re is een herverzekeringsmaatschappij gevestigd in Luxemburg, die werd opgericht om het verzekeringsbeleid te optimaliseren.
4 VOORNAAMSTE GEBEURTENISSEN DIE ZICH HEBBEN VOORGEDAAN NA DE SLUITING VAN HET BOEKJAAR
In de belastingaanslag voor 2008 beschouwde de belastingadministratie de tarifaire overschotten op het einde van 2004 als belastbare inkomsten. Aangezien Elia niet akkoord ging met deze zienswijze stelde zij een juridische procedure in tegen deze belastingvordering. In december 2011 sprak de Rechtbank van Eerste Aanleg te Brussel zich uit in het voordeel van Elia. Door de belastingadministratie werd evenwel in februari 2012 beroep ingesteld tegen deze beslissing van de Rechtbank van Eerste Aanleg waardoor de uitvoering van de beslissing werd geschorst. Op vrijdag 12 november 2015 oordeelde het Hof van Beroep te Brussel eveneens in het voordeel van Elia en bevestigde het de beslissing van de Rechtbank van Eerste Aanleg. Aangezien de Belgische belastingautoriteiten niet binnen het gewenste tijdsbestek beroep indienden bij het Belgisch Hof van Cassatie is de beslissing van het Hof van Beroep definitief. Als gevolg van deze beoordeling, moeten de belastingautoriteiten een bedrag van 93,8 miljoen euro, vermeerderd met interest en kosten terugbetalen. Rekening houdende met het regelgevende kader heeft deze beslissing geen impact op de resultaten van Elia.
5 BIJZONDERE OPDRACHTEN VAN DE COMMISSARISSEN IN DE LOOP VAN HET BOEKJAAR
Elia System Operator heeft naast de gewone auditwerkzaamheden een beroep gedaan op de diensten voor van het college van commissarissen van KPMG Bedrijfsrevisoren, vertegenwoordigd door Benoit Van Roost, en Ernst & Young Bedrijfsrevisoren, vertegenwoordigd door Marnix Van Dooren.
De informatie is terug te vinden in de jaarrekening onder sectie Vol 5.15 en Vol 5.17.2
6 TOELICHTING BIJ DE JAARREKENING
6.1 Balans
6.1.1 Vaste activa
De financiële vaste activa omvatten:
- 100% participatie Elia Asset (€ 3.304,2 miljoen),
- 60% participatie in Eurogrid International (€ 272,8 miljoen),
- 50,01% participatie in Elia Grid International (€ 2,5 miljoen),
- 17% deelneming in HGRT (Holding des Gestionnaires de Réseau de Transport) (€ 11,7 miljoen),
- 20% participatie in CORESO (Coordination of Electricity System Operators) (€ 0,2 miljoen),
- 50% participatie in Nemo Link Ltd. (€ 10,2 miljoen),
- 5% participatie in JAO (€ 0,2 miljoen),
- 19,64% participatie in Ampacimon (€ 0,3 miljoen),
- de participatie in Elia Engineering (1 aandeel),
- de participatie in Elia Re (1 aandeel),
De belangrijkste wijzigingen in 2015 zijn de volgende:
-
- Op 27 februari 2015 ondertekende Elia System Operator samen met National Grid een jointventure overeenkomst voor het bouwen van de Nemo Link Interconnector; elke aandeelhouder bezit 50% in Nemo Link Limited, een Britse vennootschap. Per 31 december 2015 financierde Elia voor een bedrag van € 25,6 miljoen aan Nemo Link Limited, waarvan 40% via kapitaal en 60% via lange termijn leningen (met een jaarlijkse rentevoet van 4% en een looptijd van 25 jaar vanaf de begindatum van de commerciële activiteiten van de interconnector).
-
- In het 2e kwartaal van 2015 voegden de elektriciteitsbeurzen EPEX SPOT en APX Group, (met daarin Belpex), hun activiteiten samen om een elektriciteitsbeurs voor Centraal-West-Europa (CWE) en het VK te vormen. Beide vennootschappen hebben respectieve overeenkomsten ondertekend, waaronder de verkoop van de clearingactiviteiten van APX aan ECC Clearing. Als gevolg van die herstructurering zijn de aandelen van APX Group nu rechtstreeks in handen van EPEX SPOT. Ten gevolge van deze transacties bezitten Elia, RTE en TenneT samen 49% van het nieuwe EPEX SPOT-kapitaal via HGRT. APX is bijgevolg niet langer een rechtstreekse geassocieerde deelneming van Elia System Operator.
Het belang van Elia in HGRT daalde van 24,5% tot 17% als gevolg van 3 verschillende transacties:
- Omwisseling van APX-aandelen van Elia voor EPEX SPOT-aandelen, die dan werden ingebracht in HGRT;
- Verkoop van belang van 6,2% in HGRT aan RTE, wat resulteerde in een daling van het belang tot 20%;
- Verkoop van belang van 3% in HGRT aan Swissgrid, Amprion en APG (elk 1%), waardoor het belang per jaareinde 17% bedraagt.
De huidige structuur van HGRT en zijn geassocieerde deelnemingen ziet er als volgt uit:
6.1.2 Vlottende activa
De vorderingen op lange termijn (€ 15,3 miljoen) bestaan uit een aandeelhouderslening met Nemo Link. Vorig jaar bedroeg deze post een belastingvordering van € 93,8 miljoen. Op 31 december 2015 werd deze vordering overgeboekt naar de vorderingen op korte termijn van het basisbedrag van de belastingvordering voor € 93,8 miljoen ten gevolge de positieve uitspraak op 16 november 2015 met betrekking tot de fiscale controle van het boekjaar 2004. Volledige beschrijving is terug te vinden onder de rubriek "belastingen".
De handelsvorderingen (€ 198,5 miljoen) zijn gestegen met 47%, dit is het gevolg van een verlenging van de betalingstermijn voor bepaalde klanten met 15 dagen.
De overige vorderingen (€ 1.073,4 miljoen) bevatten hoofdzakelijk de vordering met betrekking tot een intercompany-lening ten opzichte van de dochteronderneming Elia Asset voor € 923,3 miljoen (vs € 718,7 miljoen in 2014),de overboeking van de belastingvordering van € 93,8 miljoen van lange termijn naar korte termijn en € 39,2 miljoen aan heffingen.
De cashpositie bedraagt (liquide middelen en geldbeleggingen) € 598 miljoen t.o.v. € 130,5 miljoen in 2015. De stijging is hoofdzakelijk toe te schrijven aan de uitgifte van een nieuwe Eurobond met vervaldatum 2024 voor een bedrag van € 500 miljoen.
De overlopende rekeningen (€ 5,5 miljoen) zijn gedaald met € 7,4 miljoen t.o.v. vorig boekjaar. Belangrijkste daling (€ - 6,6 miljoen) komt van het bedrag met betrekking tot de energie die door de klanten in natura op het net moet geïnjecteerd worden.
6.1.3 Eigen vermogen
Kapitaal
Op 31 december 2015 bestaat het kapitaal en de uitgiftepremies uit de volgende rubrieken:
| in € miljoen | 2015 | 2014 |
|---|---|---|
| Kapitaal | 1.515,2 | 1.514,9 |
| Uitgiftepremies | 10,0 | 9,9 |
| Einde boekjaar | 1.525,2 | 1.524,8 |
In maart vond een kapitaalverhoging plaats ten behoeve van het personeel. Daarbij werden 11.975 aandelen op naam uitgegeven voor een totaal bedrag van € 0,38 miljoen (waarvan 0,3 € als kapitaal en € 0,08 miljoen als uitgiftepremie). Het totaal aantal uitstaande aandelen op 31 december 2015 bedraagt 60.750.239. Onder de rubriek aandeelhoudersstructuur wordt dit verder toegelicht.
Op 31 december 2015 zijn er geen warrants en geen converteerbare obligaties die aanleiding kunnen geven tot een toename van het aantal aandelen.
Reserves en overgedragen winst:
| in € miljoen | 2015 | 2014 |
|---|---|---|
| Wettelijke reserves | 173,1 | 138,7 |
| Overgedragen winst | 19,5 | 22,6 |
| Totaal | 192,6 | 161,4 |
Indien de Algemene vergadering het voorstel tot winstverdeling van de Raad van Bestuur bevestigt, dan bedragen de reserves en de overgedragen winst € 192,6 miljoen op 31 december 2015 (zie ook rubriek 6.2.6.).
6.1.4 Voorzieningen
De voorzieningen dekken de mogelijke uitgaven voor de volgende risico's:
| in € miljoen | 2015 | 2014 |
|---|---|---|
| Diverse hangende geschillen | 0,3 | 0,4 |
| Totaal | 0,3 | 0,4 |
De voorziening voor geschillen is gebaseerd op de best mogelijke inschatting van de waarschijnlijke kosten die Elia zou moeten dragen ten gevolge van geschillen waarvoor Elia door een derde partij gerechtelijk wordt vervolgd of waarvoor zij betrokken is in een juridisch geschil.
6.1.5 Schulden
De langlopende financiële schulden bedragen € 2.610,2 miljoen, en bevatten naast de bestaande aandeelhouderslening ook nog obligatieleningen en een lening bij de EIB.
De daling met € 40,2 miljoen is enerzijds te wijten aan de overboeking van € 540 miljoen leningen, met vervaldag in 2016, van lange termijn naar korte termijn. Dit betreft een obligatielening en een lening bij de EIB voor respectievelijk € 500 miljoen en € 40 miljoen.
Anderzijds heeft Elia System Operator op 27 november 2015 een nieuwe Eurobond van € 500 miljoen uitgegeven met vervaldatum 2024. De kredietmarge van de transactie werd vastgelegd op +75 basispunten boven de mid-swap rente van 8,5 jaar, resulterende in een coupon van 1,375%. De opbrengsten van de uitgifte van deze obligatielening zullen worden aangewend om bovenvermelde obligatielening van € 500 miljoen met vervaldag in 2016 terug te betalen.
Langetermijnschulden
| (in € miljoen) (Boekwaarde) | 2015 | 2014 |
|---|---|---|
| Aandeelhouderslening schijf A | 495,8 | 495,8 |
| Uitgifte van obligatieleningen | 2.094,5 | 2.094,7 |
| Europese Investeringsbank | 20,0 | 60,0 |
| Totaal | 2.610,3 | 2.650,5 |
| Kortlopend deel van langetermijnleningen | 540,0 | 0 |
| Totaal langetermijnleningen | 3.150,35 | 2.650,5 |
Overzicht leningen
| (in € miljoen) (Nominale waarde) | Vervaldag | Nominale waarde |
|---|---|---|
| Aandeelhouderslening Schijf A | 2022 | 495,8 |
| Uitgiften van obligatieleningen 2004 / 15 jaar | 2019 | 500,0 |
| Uitgiften van obligatieleningen 2013 / 15 jaar | 2028 | 550,0 |
| Uitgiften van obligatieleningen 2013 / 20 jaar | 2033 | 200,0 |
| Uitgiften van obligatieleningen 2014 / 15 jaar | 2029 | 350,0 |
| Uitgiften van obligatieleningen 2015 / 8,5 jaar | 2024 | 500,0 |
| Europese Investeringsbank | 2017 | 20,0 |
| Totaal Lange termijn | 2.615,8 | |
| Uitgiften van obligatieleningen 2009 / 7 jaar | 2016 | 500,0 |
| Europese Investeringsbank | 2016 | 40,0 |
| Totaal Korte termijn | 540,0 | |
| Totaal | 3.155,8 |
Beschikbare kredietfaciliteiten
| Beschikbaa | Gemiddelde | Bedrag | |||
|---|---|---|---|---|---|
| (in € miljoen) | Vervaldag | r bedrag | interestvoet | Gebruikt | Niet gebruikt |
| Bevestigde kredietfaciliteiten | 30/06/2017 | 125,0 | Euribor + 0,45 % | 0,0 | 125,0 |
| Bevestigde kredietfaciliteiten | 30/06/2017 | 125,0 | Euribor + 0,45 % | 0,0 | 125,0 |
| Bevestigde kredietfaciliteiten | 30/06/2017 | 100,0 | Euribor + 0,45 % | 0,0 | 100,0 |
| Bevestigde kredietfaciliteiten | 30/06/2017 | 100,0 | Euribor + 0,45 % | 0,0 | 100,0 |
| Bevestigde kredietfaciliteiten | 30/06/2017 | 100,0 | Euribor + marge te bepalen |
0,0 | 100,0 |
| Niet bevestigde kredietfaciliteiten | - | 100,0 | Euribor + marge te bepalen |
0,0 | 100,0 |
| Belgisch Treasury bills programma | - | 250,0 | Euribor + marge te bepalen |
0,0 | 250,0 |
| Totaal | 900,0 | 0,0 | 900,0 |
De handelsschulden (€ 161,2 miljoen) zijn gestegen met € 14,7 miljoen. De te ontvangen facturen stegen met € 22,2 miljoen tot € 82,3 miljoen, wat gecompenseerd werd door de daling van de openstaande facturen met € 7,5 miljoen tot een bedrag van € 78,9 miljoen. De handelsschulden omvatten een bedrag van € 69,0 miljoen gelinkt aan facturen voor groene stroom certificaten, tegenover een bedrag van € 31,0 miljoen op einde van vorig boekjaar.
De andere schulden (€ 108,6 miljoen) omvatten, naast het voorgestelde dividend van € 94,2 miljoen, hoofdzakelijk een intercompany lening van € 6,3 miljoen van Elia Engineering, aangegaan in het kader van groepsstrategie op het vlak van cashbeheer.
De overlopende rekeningen (€ 343,5 miljoen). De stijging van € 139 miljoen is het gevolg van de toename van het saldo "afrekeningsmechanisme", dat steeg van € 139,8 miljoen per eind 2014 tot een bedrag van € 277,2 miljoen op 31 december 2015. Daarnaast bevat deze rubriek toe te rekenen kosten met betrekking tot de financiële lasten op leningen (€ 64,5 miljoen).
Het afrekeningsmechanisme omvat de afwijkingen van het door de CREG goedgekeurde budget met betrekking tot de niet-beheersbare kosten en opbrengsten. Het operationele resultaat lag € 130,8 miljoen hoger. Meer uitleg over het bedrag van € 130,8 miljoen wordt beschreven in rubriek 6.2.1 "Bedrijfsopbrengsten". Daarnaast is een tijdelijk tarifair tekort (€ 6,5 miljoen) gerealiseerd, dat werd overgedragen binnen de huidige tarifaire periode.
| Afrekeningsmechanisme (in € miljoen) | 2015 | 2014 |
|---|---|---|
| Te verrekenen in de huidige tarifaire periode | 0,0 | 2,6 |
| Saldo boekjaren 2007-2012 te recupereren via de tarieven in de huidige tarifaire periode (2012-2015) |
0,0 | 2,3 |
| Saldo boekjaren 2013-2015 te recupereren via de tarieven – periodes nog te bepalen |
(277,2) | (144,8) |
| Saldo te recupereren (terug te geven) via tarieven | (277,2) | (139,9) |
6.2 Resultatenrekening
6.2.1 Bedrijfsopbrengsten
Elia System Operator werd op 13 september 2002 aangeduid als netbeheerder en vanaf die datum gebruikt Elia System Operator tarieven die, in overeenstemming met de wettelijk en reglementaire bepalingen, werden goedgekeurd door de CREG.
De totale bedrijfsopbrengsten kunnen opgesplitst worden in de volgende rubrieken:
| Detail bedrijfsopbrengsten (€ miljoen) | 2015 | 2014 |
|---|---|---|
| Aansluitingen | 42,1 | 41,5 |
| Gebruik van het net | 622,0 | 608,5 |
| Ondersteunende diensten | 170,6 | 173,9 |
| Internationale inkomsten | 67,6 | 55,8 |
| Overige | 27,6 | 19,7 |
| Totaal opbrengsten en diverse opbrengsten | 929,9 | 899,4 |
| Afrekeningsmechanisme (afwijkingen goedgekeurd budget) | (6,5) | (70,3) |
| Afrekeningsmechanisme 2013-2015 | (130,8) | (36,6) |
| Totaal afrekeningsmechanisme | (137,3) | (106,9) |
| Totaal | 792,6 | 792,5 |
Het gebruik van het net ligt € 13,5 miljoen hoger dan vorig jaar. De belangrijkste oorzaak is de stijging in compensatie onevenwichten met € 11,5 miljoen omwille van hogere prijzen.
De internationale inkomsten stijgen met € 11,8 miljoen, voornamelijk door hogere prijzen voor congestie- en veilinginkomsten op de interconnecties met Frankrijk en Nederland door de lagere elektriciteitsproductie in België ten gevolge het tijdelijke stilliggen van enkele kerncentrales.
De stijging in de overige bedrijfsopbrengsten met € 7,9 miljoen is voornamelijk het gevolg van de wijziging in bestelling in uitvoer die € 5,0 miljoen meer bedragen dan in 2014.
Het afrekeningsmechanisme omvat de afwijkingen van het door de CREG goedgekeurde budget met betrekking tot de niet-beheersbare kosten en opbrengsten. Het operationele resultaat lag € 130,8 miljoen hoger, voornamelijk door de hogere internationale inkomsten (€ 59,4 miljoen), de lagere reële
gemiddelde OLO (€ 38,5 miljoen), de lagere kosten voor ondersteunende diensten (€ 40,7 miljoen), en de lagere netto financiële lasten (€ 32,0 miljoen). Dit werd deels gecompenseerd door de verhoging van het bedrag voorzien in het nettarief voor de buitengebruikstelling van vaste activa (stijging met € 14,8 miljoen), de lagere verkopen voor ondersteunende diensten (€ 16,4 miljoen) en hogere gerealiseerde minderwaarden (€ 12,7 miljoen). Daarnaast werd een tijdelijk tarifair overschot (€ 6,5 miljoen) gerealiseerd, dat werd overgedragen binnen de huidige tariefperiode.
6.2.2 Bedrijfskosten
De diensten en diverse goederen (€ 622,4 miljoen) zijn met € 0,3 miljoen gestegen.
De bezoldigingen, sociale lasten en pensioenen zijn als volgt opgesplitst:
| (in € miljoen) | 2015 | 2014 |
|---|---|---|
| Bezoldigingen | 26,7 | 25,2 |
| Sociale lasten | 7,8 | 7,3 |
| Pensioenen en gelijkaardige verplichtingen | 4,3 | 4,0 |
| Overige sociale lasten | 0,7 | 0,6 |
| Totaal | 39,5 | 37,1 |
De bezoldigingen en sociale lasten zijn met € 2,3 miljoen gestegen tov 2014.
Het gemiddelde aantal FTE's daalde tijdens het boekjaar 2015 van 299,8 naar 296,4.
De stijging van de totale personeelskost is hoofdzakelijk te wijten aan de uitbetaling van de vergoeding aan contractbreuk voor de voormalige CEO (meer informatie hierover is terug te vinden in rubriek 1.7.3 "Remuneratiebeleid" voor de leden van het directiecomité).
6.2.3 Voorzieningen voor risico's en kosten
De voorzieningen voor risico's en kosten (- € 0,1 miljoen) omvatten aanpassingen van provisies voor hangende geschillen.
6.2.4 Financieel resultaat
De financiële opbrengsten bedragen € 118 miljoen, een stijging met van € 9,7 miljoen in vergelijking met 2014. De stijging is te verklaren door hogere ontvangen dividenden van Elia Asset (€ + 8,8 miljoen) en van APX (€ + 3,4 miljoen, tengevolge verkoop van clearingactiviteiten aan ECC clearing). Dit werd gecompenseerd door lagere ontvangen intresten op intercompany leningen (€ - 1,0 miljoen) en lagere recuperatie van financiële lasten op openstaande saldi op heffingen (€ - 2,0 miljoen).
De financiële kosten (€ 112,2 miljoen) omvatten vooral de intresten voortvloeiend uit de lange- en kortetermijnleningen. Deze kosten dalen met € 6,1 miljoen, voornamelijk ten gevolge de lagere intresten op Eurobond-leningen voor een bedrag van € 5,3 miljoen. De hogere intresten voor 2014 zijn te verklaren door de Eurobond-Iening die terugbetaald werd in april 2014 welke een hoger rentetarief had dan de overige openstaande Eurobond-leningen.
Elia System Operator is renteswaps aangegaan voor een totaal bedrag van € 200 miljoen op de aandeelhouderslening met variabele rentevoeten.
6.2.5 Uitzonderlijk resultaat
Het uitzonderlijk resultaat (- € 0,6 miljoen) is het gevolg van de wijzigingen in de belangen van het financieel vast activa (zie ook rubriek 6.1.1).
6.2.6 Belastingen
In 2015 bedroeg de winst over het boekjaar voor belastingen € 135,8 miljoen. Na toevoeging van de verworpen uitgaven en na aftrek van de definitieve belastbare inkomsten bedraagt de belastingkost van Elia System Operator in 2015 € 10,5 miljoen.
Naar aanleiding van een fiscale controle bij Elia System Operator nv met betrekking tot het boekjaar 2004 heeft Elia begin 2008 een aanslagbiljet ontvangen om de resterende tarifaire overschotten per 31 december 2004 te belasten. De betaalde winstbelastingen bedragen € 85,3 miljoen, plus een administratieve verhoging van 10%. In samenspraak met haar fiscale raadsheer en met de CREG, en aangezien bij sectorgenoten gelijkaardige tarifaire overschotten niet belast werden, heeft het management van Elia besloten hiervoor een bezwaarschrift in te dienen, welke echter door de fiscus verworpen werd. Elia claimt het bedrag, inclusief moratoriuminteresten, nu integraal terug via de juridische weg. Op vrijdag 23 december 2011 heeft de Brusselse rechtbank van eerste aanleg Elia gelijk gegeven in haar belastinggeschil28 met de Belgische fiscale administratie. Door deze beslissing moest de fiscus € 118,4 miljoen aan Elia terugbetalen bestaande uit € 80,2 miljoen belastingen die tweemaal werden betaald en die dus 100% zeker moeten terugbetaald worden, € 13,6 miljoen belastingverhoging en € 24,6 miljoen verwijlinteresten. De fiscale administratie is echter op 6 februari 2012 in beroep gegaan waardoor de beslissing van de rechtbank van eerste aanleg wordt opgeschort. Op vrijdag 12 november 2015 oordeelde het Hof van Beroep te Brussel eveneens in het voordeel van Elia en bevestigde het de beslissing van de Rechtbank van Eerste Aanleg. Aangezien de Belgische belastingautoriteiten niet binnen het gewenste tijdsbestek beroep indienden bij het Belgisch Hof van Cassatie is de beslissing van het Hof van Beroep definitief. Als gevolg van deze beoordeling, moeten de belastingautoriteiten een bedrag van 93,8 miljoen euro, vermeerderd met interest en kosten, terugbetalen.
6.2.7 Winstverdeling
De raad van bestuur zal aan de algemene vergadering van 17 mei 2016 voorstellen om de winst als volgt te verdelen:
| Winst van het boekjaar | 125.360.236,38 |
|---|---|
| Toevoeging aan belastingvrije reserve | 49.340,26 |
| Toevoeging aan wettelijke reserve | 34.280.705,89 |
| Toevoeging Overgedragen winst | 19.525.455,95 |
| Uit te keren dividend | 94.162.870,45 |
7 BIJKOMENDE INFORMATIE
7.1 Kenmerken van de systemen voor interne controle en risicobeheer
Het referentiekader van de interne risicobeheerscontrole dat door het directiecomité geïmplementeerd is en door de raad van bestuur van Elia is goedgekeurd, is gebaseerd op het COSO II Framework dat ontwikkeld werd door het Committee of Sponsoring Organizations of the Treadway Commission. Dit kader omvat vijf basisonderdelen die nauw met elkaar zijn verbonden om een geïntegreerd proces te bieden voor interne controlesystemen en risicobeheer: controleomgeving, risicobeoordeling, controleactiviteiten, informatie en communicatie en monitoring.
Door deze concepten toe te passen en in zijn processen en activiteiten te integreren kan Elia zijn activiteiten onder controle houden, de efficiëntie van zijn operaties verbeteren, zijn middelen optimaal inzetten en zo bijdragen tot de realisatie van zijn doelstellingen. Hierna wordt de toepassing van COSO II binnen Elia beschreven.
28 De tarieven van Elia zijn gebaseerd op geschatte opbrengsten en kosten en gebudgetteerde volumes. Op het einde van periode ontstaan hierdoor tarifaire overschotten of tekorten die verrekend moeten worden in toekomstige tarifaire tarieven. De fiscus heeft in 2008 echter geoordeeld dat de tarifaire overschotten uit het verleden 2003-2004 onmiddellijk dienden belast te worden terwijl Elia in samenspraak met de regulator dit beschouwde als een schuld aan de toekomstige tarieven. Sinds eind 2011 zijn al deze tarifaire overschotten reeds effectief teruggegeven aan de consumenten.
7.1.1 Controleomgeving
Organisatie van de interne controle
Overeenkomstig de statuten van Elia heeft de raad van bestuur verschillende comités opgericht om hem te ondersteunen bij de uitoefening van zijn verantwoordelijkheden:
- het directiecomité,
- het auditcomité,
- het vergoedingscomité,
- het corporate governance comité.
Het belast het Comité met het toezicht op:
-
- het proces van financiële rapportering;
-
- de doeltreffendheid van de systemen voor interne controle en risicobeheer van de vennootschap nagaan;
-
- de interne audit en de efficiëntie ervan;
-
- de statutaire audit van de jaarrekening en de geconsolideerde jaarrekening, inclusief de opvolging van alle vragen en aanbevelingen van de externe auditeurs;
-
- de onafhankelijkheid van de externe auditeurs;
-
- het onderzoeken van de rekeningen en het controleren van de budgetten29.
Het auditcomité komt in principe driemaandelijks bijeen om deze verschillende punten te bespreken.
Het departement Finance ondersteunt het directiecomité door tijdig de correcte en betrouwbare financiële informatie ter beschikking te stellen die nodig is voor de besluitvorming betreffende de opvolging van de rentabiliteit van de activiteiten en het efficiënt beheer van de financiële diensten van de onderneming. De externe financiële rapportering waaraan Elia is onderworpen, omvat
-
- de statutaire financiële en fiscale rapportering,
-
- de geconsolideerde financiële rapportering,
-
- de specifieke rapporteringverplichtingen van een beursgenoteerd bedrijf,
-
- de rapportering die door het regelgevend kader wordt opgelegd.
De rapportering is zo georganiseerd om aan al deze verplichtingen te voldoen met inachtneming van de coherentie tussen de verschillende rapporten en om inefficiënties te vermijden.
Elia heeft een gestructureerde aanpak ontwikkeld, die bijdraagt tot de volledigheid en exactheid van de financiële informatie en rekening houdt met de termijnen voor de controle van de activiteiten en de interventie van de voornaamste betrokkenen, teneinde adequate controles en rekeningen te verzekeren.
Integriteit en ethiek
De integriteit en ethiek van Elia zijn van essentieel belang in zijn interne controleomgeving. Het directiecomité en het management communiceren regelmatig over deze principes die aan de basis liggen van de ondernemingsregels die werden opgesteld om de wederzijdse rechten en plichten van de onderneming en van haar medewerkers toe te lichten. Deze regels worden aan alle nieuwe medewerkers meegedeeld en de naleving ervan is formeel voorzien in de arbeidsovereenkomsten. De gedragscode heeft bovendien als doel inbreuken op de Belgische wetgeving inzake het gebruik van voorkennis of marktmanipulatie en verdachte activiteiten te vermijden.
Het management ziet er continu op toe dat de medewerkers de interne waarden en procedures naleven en neemt, indien nodig, de nodige maatregelen, zoals beschreven in het bedrijfsreglement en in de arbeidsovereenkomsten. De naleving van het vertrouwelijkheidsprincipe krijgt bijzondere aandacht, met name via een specifieke vertrouwelijkheidsclausule in de arbeidsovereenkomsten, en sancties in geval van overtreding.
29 Voor meer informatie, zie deel 'corporate governance Verklaring – Audit Comité
Wegens zijn wettelijk statuut van transmissienetbeheerder voor elektriciteit is Elia onderworpen aan een groot aantal statutaire en regulatoire voorschriften die de diverse fundamentele principes definiëren zoals vertrouwelijkheid, transparantie en niet-discriminatie. Om aan deze specifieke verplichtingen te voldoen heeft Elia een 'Engagement Program' uitgewerkt dat door het corporate governance comité is goedgekeurd, alsook een stappenplan dat bepaalt welke initiatieven inzake controle moeten worden genomen en hun orde van prioriteit. De Compliance Officer rapporteert hierover jaarlijks aan de regulerende organen.
Rollen en verantwoordelijkheden
Het intern controlesysteem van Elia steunt op duidelijk omschreven rollen en verantwoordelijkheden op alle niveaus van de organisatie. De rollen en verantwoordelijkheden van de diverse comités binnen Elia zijn voornamelijk geïdentificeerd in het wettelijk kader dat van toepassing is op Elia, in de statuten en in het Corporate Governance Charter.
Het departement Boekhouding staat onder toezicht van de Chief Financial Officer en is belast met de statutaire financiële en fiscale rapportering en de consolidatie van de verschillende dochtervennootschappen van de Elia groep. Het departement Beheerscontrole staat in voor de opvolging van de boekhouding en voor de analytische rapportering en is belast met alle financiële rapportering in de regulatoire context. Het departement Investor Relations is belast met de specifieke rapportering die van toepassing is op een beursgenoteerde onderneming.
Wat het proces van financiële rapportering betreft, zijn de taken en verantwoordelijkheden van iedere werknemer van het departement Boekhouding duidelijk omlijnd om te waarborgen dat de geleverde financiële resultaten de financiële transacties van Elia exact en eerlijk weergeven. De belangrijkste controles en het tijdschema voor de realisatie van deze taken en controles werden geïdentificeerd en opgenomen in een gedetailleerd kader van taken en verantwoordelijkheden.
Een boekhoudhandleiding geldt als referentie inzake de boekhoudkundige principes en procedures, teneinde coherentie en vergelijkbaarheid te verzekeren, alsook een correcte boekhouding en rapportering binnen de Groep. Het departement Finance beschikt over de nodige instrumenten, zoals IT-tools, voor de uitvoering van zijn taken. Alle entiteiten van de consolidatiekring gebruiken dezelfde ERP-applicatie, die diverse geïntegreerde controles bevat en een gepaste taakverdeling ondersteunt.
Bovendien licht Elia de rollen en verantwoordelijkheden van al zijn medewerkers toe door middel van een beschrijving van elke functie overeenkomstig de methodologie van Business Process Excellence.
Competenties
Elia houdt in zijn processen inzake rekrutering, opleiding en retentie, rekening met het cruciale belang van de competenties en de expertise van zijn medewerkers om ervoor te zorgen dat zijn activiteiten op een betrouwbare en efficiënte wijze worden uitgevoerd. Het departement Human Resources heeft adequate beleidslijnen uitgestippeld en geeft een omschrijving van alle functies ten einde de rollen, verantwoordelijkheden en functievereisten te identificeren, alsook de kwalificaties die nodig zijn om deze te vervullen.
Elia heeft een beleid opgesteld voor het beheer van de generieke en specifieke competenties in overeenstemming met de waarden van de onderneming en moedigt al zijn medewerkers aan om opleidingen te volgen om de hun toegewezen taken efficiënt te kunnen uitvoeren. De vereisten in termen van competentieniveaus worden continu geanalyseerd door middel van formele en informele (zelf)evaluaties op verschillende tijdstippen tijdens de loopbaan van de medewerkers.
Aan alle medewerkers die rechtstreeks of onrechtstreeks betrokken zijn bij de financiële rapportering worden opleidingsprogramma's inzake financiële rapportering aangeboden. De opleiding is zowel toegespitst op het bestaande regelgevend kader en de boekhoudkundige verplichtingen als op de activiteiten zelf, met een hoge graad van inzicht zodat de goede vragen kunnen worden gesteld.
7.1.2 Risicobeoordeling
Risicobeoordeling is een ander systeem voor interne controle dat van cruciaal belang is voor Elia om de strategische doelstellingen van zijn opdracht te realiseren; de raad van bestuur en de Risk Manager identificeren, analyseren en beoordelen geregeld samen de belangrijkste strategische en tactische risico's. Deze risico's worden kwalitatief en/of kwantitatief beoordeeld afhankelijk van hun aard en hun potentiële impact. De Risk Manager stelt vervolgens aanbevelingen voor betreffende de manier waarop elk van deze risico's het best kan worden beheerd, rekening houdend met de interactie tussen alle aan Elia verbonden risico's. Op basis van deze evaluatie worden preventieve, bijsturende en/of corrigerende acties geïmplementeerd om zo, indien nodig, de bestaande interne controles te versterken.
De op het niveau van de Groep gedefinieerde doelstellingen oefenen trapsgewijs een invloed uit op alle niveaus van de organisatie. Ze worden jaarlijks beoordeeld om hun realisatie te controleren.
Het management van Elia is verantwoordelijk voor het invoeren van een efficiënte interne controle, die onder andere een correcte financiële rapportering waarborgt. Het onderstreept het belang van het risicobeheer inzake financiële rapportering door samen met het auditcomité rekening te houden met de volledige waaier van activiteiten en de daaraan verbonden risico's. Het ziet erop toe dat de risico's correct worden weergegeven in de financiële resultaten en rapporteringen. De risicobeoordeling gaat bovendien verder dan de gekende risico's van Elia en tracht te anticiperen op de aard en de kenmerken van opkomende risico's die een impact op de activiteiten van Elia kunnen hebben.
De voornaamste stappen in de beoordeling van de financiële risico's zijn:
-
- het identificeren van de doorslaggevende elementen van de financiële rapportering en de doelstellingen ervan;
-
- het identificeren van de belangrijke risico's in de realisatie van de doelstellingen;
-
- het identificeren van de controlemechanismen van de risico's.
De doelstellingen van de financiële rapportering omvatten:
-
- de conformiteit van de financiële verklaringen met de algemeen aanvaarde boekhoudkundige principes;
-
- de transparantie en juistheid van de informatie in de financiële resultaten;
-
- het toepassen van boekhoudkundige principes die aangepast zijn aan de sector en aan de transacties van de onderneming;
-
- de juistheid en betrouwbaarheid van de financiële resultaten.
De activiteiten van Elia als transmissienetbeheerder voor elektriciteit met betrekking tot zijn fysieke installaties dragen in belangrijke mate bij tot de financiële resultaten. De gepaste procedures en controles werden dan ook ingevoerd om over een volledige en realistische inventaris van de fysieke installaties te beschikken.
Elia heeft een risicobeheerfilosofie (Enterprise Risk Management of ERM) ingevoerd voor een correcte identificatie, analyse en beoordeling van de risico's en de acties gelinkt aan de risico's bij het verwezenlijken van de strategie van Elia te verzekeren. Deze aanpak omvat de belangrijkste beleidslijnen en procedures die omschreven zijn in de aanbevelingen betreffende het risicobeheer en het risk management charter.
Risicobeheer is een activiteit die op het niveau van de onderneming wordt gevoerd en ondersteund door alle medewerkers verantwoordelijkheden ter zake toe te wijzen bij de uitvoering van hun specifieke activiteiten, zoals in het charter voorgeschreven.
Een continue beoordeling
Dankzij een aanpak die tegelijk top-down en bottom-up is, kan Elia gebeurtenissen identificeren en, in de mate van het mogelijke, erop anticiperen, en reageren op eventuele incidenten, zowel van buitenaf als binnenin de organisatie, die de realisatie van de doelstellingen kunnen beïnvloeden.
Top-down aanpak gebaseerd op de strategische risico's
Driemaandelijks worden de strategische risico's geëvalueerd in een rapportering aan het auditcomité. Telkens als een bedreiging of potentiële opportuniteiten worden vastgesteld worden actieplannen of specifieke evaluaties van nieuwe risico's uitgevoerd.
Bottom-up aanpak met betrekking tot de business
Ten einde nieuwe risico's te identificeren of veranderingen van de bestaande risico's te evalueren, blijven de Risk Manager en de managementlijn continu in contact en zijn ze alert voor veranderingen die een eventuele aanpassing van de risicobeoordeling en van de daaraan verbonden actieplannen vereisen.
Aan de hand van criteria wordt beslist of het nodig is om de processen van financiële rapportering en de daaraan verbonden risico's te evalueren. Het accent ligt op de risico's in verband met de veranderingen van de financiële en regulatoire omgeving, de industriële praktijken, de boekhoudkundige normen en de ontwikkelingen van de onderneming, zoals fusies en overnamen.
Het operationeel management analyseert de risico's en stelt actieplannen voor. Ingrijpende wijzigingen van de waarderingsregels moeten door de raad van bestuur worden goedgekeurd.
Het Risk Management speelt een essentiële rol om Elia te helpen zijn waarde te handhaven voor de stakeholders en voor de gemeenschap. Het werkt met alle departementen samen om Elia optimale kansen te geven om zijn strategische doelstellingen te verwezenlijken en adviseert de onderneming betreffende de aard en de mogelijke gevolgen van toekomstige risico's.
7.1.3 Controleactiviteiten
Voornaamste controleactiviteiten
Elia heeft op de verschillende niveaus van zijn structuur controleactiviteiten geïmplementeerd teneinde te waarborgen dat de normen en interne procedures voor het correct beheer van de geïdentificeerde risico's worden nageleefd. Enkele voorbeelden:
-
- een duidelijke taakverdeling in de processen om te vermijden dat een enkele persoon een transactie initieert, goedkeurt en registreert; met het oog daarop werden beleidslijnen voor de toegang tot de informatiesystemen opgesteld en bevoegdheden gedelegeerd;
-
- auditmiddelen zijn in de processen geïntegreerd om de eindresultaten in verband te brengen met de onderliggende transacties;
-
- gegevensveiligheid en –integriteit door een correcte toekenning van bevoegdheden;
-
- een gepaste documentatie van de processen via de intranetapplicatie Business Process Excellence die de beleidslijnen en procedures centraliseert.
De departementsverantwoordelijken moeten ervoor zorgen dat controleactiviteiten geïmplementeerd worden met betrekking tot de inherente risico's van hun departement.
Elia neemt de nodige maatregelen om zijn controleactiviteiten te voorzien op interne of externe gebeurtenissen die een impact kunnen hebben op de bestaande processen.
Proces van financiële rapportering
Voor ieder belangrijk risico inzake financiële rapportering heeft Elia adequate controles gedefinieerd om de kans op fouten tot een minimum te beperken. De rollen en verantwoordelijkheden werden gedefinieerd voor het afsluitingsproces van de financiële resultaten.
Voor iedere stap werd een continue follow-up ingevoerd, met een gedetailleerde agenda van alle activiteiten van de filialen van de Groep. Controles worden uitgevoerd om de kwaliteit en de naleving van de interne en externe verplichtingen en aanbevelingen na te gaan.
Tijdens de afsluiting wordt een specifieke test uitgevoerd om belangrijke ongewone transacties te controleren, alsook de boekhoudkundige lijnen en aanpassingen aan het einde van de periode, de transacties van de ondernemingen en de belangrijkste ramingen.
De combinatie van al deze controles biedt voldoende zekerheid dat de financiële resultaten betrouwbaar zijn. Geregelde interne en externe audits dragen ook bij tot de kwaliteit van de financiële reporting.
Bij het identificeren van de risico's die de realisatie van de doelstellingen van de financiële rapportering kunnen beïnvloeden, houdt het management rekening met de mogelijkheid van foute verklaringen als gevolg van fraude en neemt het de nodige maatregelen indien de interne controle moet worden versterkt. De interne audit voert specifieke audits uit, op basis van de evaluatie van de mogelijke frauderisico's, ten einde fraude te vermijden en te voorkomen.
7.1.4 Informatie en communicatie
Elia communiceert de relevante informatie aan zijn medewerkers om hen in staat te stellen om hun verantwoordelijkheden op te nemen en hun doelstellingen te bereiken. De financiële informatie is noodzakelijk voor de budgettering, de ramingen en de controle van de conformiteit met het regelgevende kader. Daarnaast is de operationele informatie absoluut noodzakelijk om de verschillende rapporten op te stellen die cruciaal zijn voor de goede werking van de onderneming. Elia registreert dan ook de recente en historische gegevens die nodig zijn om zijn bedrijfsrisico's te evalueren. Er wordt een beroep gedaan op verschillende communicatiekanalen: handleidingen, nota's, e-mails, uithangborden met informatie en intranetapplicaties.
De geïmplementeerde informatiesystemen structureren de informatie afkomstig van uiteenlopende bronnen teneinde te zorgen voor:
-
- registratie en follow-up van de transacties in real time;
-
- gegevensinvoer binnen een termijn en met een gedetailleerde uitwerking in overeenstemming met de behoeften betreffende risicobeheer;
-
- kwalitatieve informatie via een behandeling op verschillende niveaus: de eigenaar van de informatie valideert ze voor publicatie, het management controleert de juistheid en de betrouwbaarheid, en de IT-risico's (zoals de kwaliteit van de IT-ontwikkelingen of de stabiliteit van de gegevenstransmissie) worden door de actieplannen opgevolgd.
De financiële resultaten worden aan een interne rapportering onderworpen en worden op verschillende niveaus gevalideerd. Het management dat met de financiële rapportering belast is, komt geregeld samen met de overige interne diensten (operationele en controlediensten) om de informatie betreffende de financiële rapportering te identificeren. Het valideert en documenteert de voornaamste assumpties die aan de basis liggen van de registratie van de reserves en de rekeningen van de onderneming.
Op het niveau van de Groep worden de geconsolideerde resultaten per segment verdeeld en gevalideerd door middel van een vergelijking met de historische cijfers en een vergelijkende analyse tussen de ramingen en de werkelijkheid. Deze financiële informatie wordt maandelijks aan het directiecomité gerapporteerd en driemaandelijks met het auditcomité besproken. De voorzitter van het auditcomité informeert vervolgens de raad van bestuur.
7.1.5 Monitoring
Elia evalueert continu of zijn benadering van het risicobeheer adequaat is. De monitoringprocedures zijn een combinatie van de monitoringactiviteiten die tijdens het normale verloop van de business worden uitgevoerd en ad hoc evaluaties met betrekking tot specifiek uitgekozen thema's.
De monitoringactiviteiten omvatten
-
- een maandelijkse rapportering van de strategische indicatoren aan het directiecomité en het management;
-
- een follow-up van de belangrijkste operationele indicatoren op het niveau van de departementen;
-
- een maandelijkse financiële rapportering, met een onderzoek van de afwijkingen ten opzichte van het budget, van de vergelijkingen met voorafgaande periodes en van de gebeurtenissen die een impact kunnen hebben op de kostencontrole.
De feedback van derden wordt eveneens in rekening genomen op basis van diverse bronnen zoals
-
- de beursindicatoren en de rapporten van de noteringsinstantie,
-
- de waarde van het aandeel,
-
- de rapporten van de federale en regionale regulatoren over de naleving van het wettelijk en regelgevend kader,
-
- de rapporten van de veiligheids- en verzekeringsmaatschappijen.
Door de gegevens afkomstig van externe bronnen met de intern gegenereerde gegevens te vergelijken en aan de hand van de daaruit voortvloeiende analyses kan Elia zich continu verbeteren.
De interne audit speelt ook een sleutelrol op het gebied van monitoring door onafhankelijke reviews te realiseren van de belangrijkste financiële en operationele processen met betrekking tot de reglementeringen die op Elia van toepassing zijn. De resultaten van deze reviews worden aan het auditcomité gerapporteerd om het te ondersteunen in zijn opdracht betreffende het toezicht op de efficiëntie van de interne controlesystemen, het risicobeheer en de processen voor financiële rapportering van de onderneming.
De wettelijke entiteiten van de Groep zijn bovendien aan een externe audit onderworpen. Deze audit omvat in het algemeen de evaluatie van de interne controle en beoordeelt de (jaarlijkse en halfjaarlijkse) statutaire en geconsolideerde financiële resultaten. De externe auditeurs geven aanbevelingen om de interne controlesystemen te verbeteren. Deze aanbevelingen, de actieplannen en hun implementatie zijn het voorwerp van een jaarlijkse rapportering aan het auditcomité, wat betreft de entiteiten die beschikken over een dergelijk orgaan. Het Auditcomité rapporteert aan de raad van bestuur betreffende de onafhankelijkheid van de auditeur of van de statutaire auditmaatschappij en bereidt een ontwerp van resolutie voor de aanduiding van de externe auditeurs voor.
7.2 Risico's en onzekerheden waarmee het bedrijf wordt geconfronteerd
7.2.1 Reglementaire risico's en inkomstenrisico's
Internationaal
De twee transmissienetbeheerders voor elektriciteit binnen de Elia groep anticiperen proactief op de Europese regelgevingen, op de nieuwe richtlijnen en regels die op Europees niveau worden voorbereid of die op omzetting in Belgisch en Duits recht wachten, om de onzekerheden zoveel mogelijk te beperken.
Elia en 50Hertz behoren tot de Europese koplopers, als men ze bekijkt vanuit het oogpunt van de onafhankelijkheid en de onpartijdigheid van het management; dit zijn twee elementen die vervat liggen in het 'derde pakket' van maatregelen voor de ontwikkeling van een interne gas- en elektriciteitsmarkt die de Europese Commissie heeft opgesteld.
De bepalingen van dit derde Europese pakket zijn in Belgische en Duitse wetgeving omgezet. Krachtens deze bepalingen zullen Elia System Operator en 50Hertz aan nieuwe procedures worden onderworpen, zoals de certificering als 'fully-owned unbundled TSO'. Deze nieuwe procedures kunnen regulatoire risico's inhouden voor beide ondernemingen. Zowel Elia als 50Hertz zijn gecertificeerde transmissienetbeheerders volgens het 'full ownership unbundling' model, maar dienen voortdurend te voldoen aan de verplichtingen van deze certificering. Daarnaast blijven zowel Elia als 50Hertz een actieve rol spelen in projecten die bedoeld zijn om een geïntegreerde Europese energiemarkt uit te bouwen, zoals de Europese Commissie die nastreeft.
Hoewel deze licentie niet beperkt is in de tijd, kan ze worden ingetrokken indien Elia of 50Hertz niet beschikken over onder andere het personeel, de technische en/of financiële middelen om een continu en betrouwbaar beheer van het net te verzekeren in overeenstemming met de vigerende wetgeving en de onafhankelijkheidseisen opgenomen in artikel 9 van de Elektriciteitsrichtlijn van de Europese Unie. Een dergelijke intrekking zou een negatieve materiële impact op Elia en/of 50Hertz hebben.
Elia en 50Hertz behoren daarenboven tot de stichtende leden van ENTSO-E, de Europese organisatie van netbeheerders die in december 2008 werd opgericht en die 41 transmissienetbeheerders uit 34 landen verenigt, onder meer uit de landen van de Europese Unie. Deze vereniging neemt onder andere de rol op zich van het Europees Netwerk van Transmissienetbeheerders, zoals bepaald in het derde pakket.
Nationaal
Het Belgisch wettelijk kader werd vastgelegd bij de omzetting van de eerste Europese richtlijn over de interne elektriciteitsmarkt in de Elektriciteitswet van 29 april 1999. Met de wijziging van 8 januari 2012 werd de Elektriciteitswet op het derde pakket Europese richtlijnen afgestemd.
Overeenkomstig artikel 258 van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, ziet de Europese Commissie onder meer toe op de omzetting van de Europese richtlijnen in het nationale recht. Zij heeft op 25 februari 2016 een met redenen omkleed advies gestuurd naar België waar ze, volgens het persbericht, van oordeel is dat dat België bepaalde regels inzake de unbundling niet correct heeft omgezet, waardoor andere bedrijven worden verhinderd om interconnecties aan te leggen en uit te baten. Ook de regels aangaande de bevoegdheden van de regulator en bepaalde regels met betrekking tot de consumenten blijken niet correct omgezet. De Belgische overheden dienen de Commissie in te lichten over de genomen maatregelen om aan de situatie te verhelpen.
De rentabiliteit van de onderneming wordt in ruime mate bepaald door een mechanisme van billijke vergoeding alsook door een mechanisme van tarifaire incentives. Voor de periode 2016-2019 worden er een reeks financiële incentives geïntroduceerd die over vier jaar worden gespreid. Het financieel resultaat van Elia wordt, aan de ene kant elk jaar beïnvloed door de evolutie van de Belgische lineaire obligaties (OLO's op 10 jaar) en, aan de andere kant, zal worden beïnvloed door een specifiek mechanisme dat vanaf 2016 wordt ingevoerd. Dit nieuwe mechanisme behelst tegelijkertijd een incentive gekoppeld aan de voortgang van werkzaamheden voor de aanleg van grote projecten op het gebied van interconnectiecapaciteit, en een corrigerende termijn die de afwijking weergeeft tussen de reële waarde van de OLO van het jaar en een referentiewaarde. Het financiële resultaat van Elia wordt ook beïnvloed door de verwezenlijking en/of de eventuele overschrijding van de efficiëntieverbeteringsfactoren, alsook door de analyses van de verschillende budgetrubrieken uitgevoerd door de federale regulator.
Op 3 december 2015 werden de tarieven en de mechanismen die bepalend zijn voor de rentabiliteit van Elia als transmissienetbeheerder in België goedgekeurd door de CREG voor een nieuwe tariefperiode van 4 jaar, die van toepassing is vanaf 1 januari 2016.
Anderzijds hangt de omzet van Elia ook af van de hoeveelheid energie die via zijn net wordt vervoerd en dus van de economische activiteit van zijn klanten en de gemeenschap in het algemeen die de onderneming bedient. Zijn omzet wordt ook bepaald door de snelle toename van de decentrale elektriciteitsproductie die rechtstreeks in de distributienetten wordt geïnjecteerd. Door de daling van het verbruik van de industriële en residentiële klanten als gevolg van de vertraging van de economische activiteit sinds 2009 kunnen de werkelijk vervoerde elektriciteitsvolumes afwijken van de ramingen op basis waarvan de regulator de tarieven voor de periode 2012-2015 heeft bepaald. Afhankelijk van de geldende wetgeving zal dit inkomstentekort en/of de extra kosten, zoals de behoefte aan bijkomende financiering, worden gecompenseerd door de tarieven van de volgende regulatoire periodes. Het effect op het elektriciteitsverbruik en de injectie vanuit de verschillende klantsegmenten en de onzekerheid over de vooruitzichten voor een opflakkering van de economische activiteit bij de industriële klanten vormen dus een risico voor de liquiditeitspositie van Elia.
De inkomsten van Elia worden beïnvloed door de dividenden die Elia ontvangt van de ondernemingen waarin het een belang heeft, en in het bijzonder de dividenden van 50Hertz via Eurogrid International.
De door 50Hertz toegepaste tarieven worden gereguleerd door het Duitse federale reguleringsinstantie BNetzA (Bundesnetzagentur). De beslissingen en handelingen van het BNetzA in het huidige regelgevend kader hebben een aanzienlijke impact op 50Hertz.
Bovendien is het regelgevend kader waarin 50Hertz zijn activiteiten uitvoert onderworpen aan belangrijke Europese, nationale en regionale wetgevingen en reguleringen. 50Hertz tracht zo goed mogelijk te anticiperen op de Europese wetgeving, maar nieuwe richtlijnen en verordeningen op Europees niveau of richtlijnen of verordeningen die op omzetting in nationale wetgeving wachten (zoals de bepalingen van het derde energiepakket) blijven hoe dan ook elementen van onzekerheid.
De wetgeving en de richtlijnen inzake hernieuwbare energiebronnen kunnen ook een aanzienlijke impact hebben op de liquiditeitspositie van 50Hertz. Veranderingen in de wetgeving kunnen het huidige regulatoir en/of liquiditeitsrisico sterk beïnvloeden.
Gewestelijk
Wat de regelgeving betreft, bestaan er in België ook risico's op regionaal vlak. Zo kunnen de tegenstrijdigheden tussen de verschillende regelgevingen, bijvoorbeeld wat de technische reglementen betreft, voor Elia de uitoefening van zijn taken bemoeilijken. De evolutie in deze regelgeving en de wijzigingen die in de toekomst zullen worden aangebracht, kunnen eveneens een impact hebben op de aansprakelijkheid van de vennootschap bij een stroomonderbreking of, in het kader van een eventuele staatshervorming, op de bevoegdheidsverdeling tussen het federale en het regionale niveau inclusief de bevoegdheid inzake de goedkeuring van de transmissietarieven.
Wat betreft de tarieftoeslagen heeft het doorverkopen in 2015 van Waalse groenestroomcertificaten aan een operator belast met de plaatsing in reserve ervan, het risico ten aanzien van de liquiditeitsbehoeften significant beperkt. De Waalse reglementaire wijzigingen tijdens 2015 voorzien overigens voortaan in een expliciet kader voor potentiële toekenning van nieuwe groenestroomcertificaten alsook in een driemaandelijkse reporting van de CWaPE waarbij deze commissie naar aanleiding hiervan, zo nodig, een aanpassing voorstelt van de quota die de aanvraag voor certificaten bepalen. In deze context is het aangewezen om waakzaam toe te zien op de daadwerkelijke evolutie binnen de markt voor groenestroomcertificaten.
7.2.2 Operationele risico's
Energie-evenwicht
Ieder jaar trachten Elia en 50Hertz om via zo goedkoop mogelijke contracten over de nodige reserves te beschikken om in hun respectievelijke regelzones continu het evenwicht tussen productie en verbruik in stand te houden. Daartoe analyseren zij, zowel op nationaal als op Europees niveau, de mogelijkheden om het toenemende aandeel van productie-eenheden voor elektriciteit uit hernieuwbare bronnen met een variabel karakter op een veilige manier in het elektrische systeem te integreren. De toename, ook op Europees niveau, van het aantal eenheden op basis van warmtekrachtkoppeling en hernieuwbare energie dat op de distributienetten wordt aangesloten, en de toekomstige aansluiting van grote offshore windmolenparken brengen ook nieuwe uitdagingen met zich op het vlak van het operationele beheer van de netten en de verdere uitbouw van hun infrastructuren.
Een nieuwe en belangrijke ontwikkeling sinds 2014 was de negatieve evolutie van de Belgische nationale elektriciteitsproductie als gevolg van sluitingen en buitengebruikstellingen van productieeenheden. Dit resulteerde in een algemene daling van de beschikbare productiecapaciteit voor de Belgische verbruikers. Als gevolg van deze gewijzigde omstandigheid op het vlak van de stroomvoorziening werden er strategische elektriciteitsreserves aangelegd voor de winter. Deze reserves bestaan uit geïdentificeerde en gereserveerde productiecapaciteit die buiten de elektriciteitsmarkt wordt gehouden en die de TNB kan benutten indien de elektriciteitsbevoorrading ontoereikend is. De vele problemen in 2015 rond het Belgische nucleaire productiepark illustreren de onzekerheden waarmee de stroomvoorzieningsactiviteiten te kampen hebben. De daadwerkelijke beschikbaarheid en de lokalisatie van deze productie-eenheden interageren eveneens met de onderhouds- en/of investeringsprogramma's voor de 400 kV netten, alsook met de voorwaarden voor om middelen te mogen aanwenden die de nodige aanvullende ondersteunende diensten kunnen leveren voor de exploitatie van het net.
Elia verwacht dat er in de toekomst nog productie-eenheden zullen sluiten en buiten gebruik worden gesteld waardoor de toch al gespannen bevoorradingssituatie nog zal bemoeilijken. Of de strategische reserves en/of ander mechanismen zullen moeten worden ingeschakel, blijft een belangrijk aandachtspunt tijdens de komende jaren.
Bovendien zijn de veranderende tendensen in de injecties en de afnames en de versterking van de interconnectiecapaciteit tussen de lidstaten van de Unie afhankelijk van toelatingen en vergunningen die door lokale, regionale, nationale en internationale instanties moeten worden afgeleverd. Het tijdig verkrijgen van deze vergunningen en goedkeuringen vormt een cruciale uitdaging voor het naleven van de uitvoeringstermijnen. Deze toelatingen en vergunningen kunnen daarenboven voor de bevoegde rechtbanken en gerechtshoven worden betwist.
Terwijl de volumes aan decentrale, variabele elektriciteitsproductie toenemen en een vermindering van de gecentraliseerde productiecapaciteit wordt Elia ook geconfronteerd met de veroudering van zijn assets. Deze drie factoren maken het nog ingewikkelder om het energie-evenwicht te bewaren.
Stroomonderbrekingen
De netten van Elia en 50Hertz behoren tot de meest betrouwbare in Europa. Toch kan wegens onvoorziene gebeurtenissen, zoals bijzondere weersomstandigheden, de goede werking van één of meerdere infrastructuurelementen onderbroken worden. In de meeste gevallen hebben deze gebeurtenissen geen impact op de stroombevoorrading van de verbruikers, omdat de netten die Elia en 50Hertz beheren een vermaasde structuur hebben. Hierdoor kunnen de aangesloten verbruikers langs verscheidene wegen worden bereikt. In extreme gevallen kan het elektrische systeem door een incident echter gedeeltelijk of volledig uitvallen (lokale of algemene black-out). Dergelijke onderbrekingen kunnen het gevolg zijn van natuurlijke fenomenen of onvoorziene gebeurtenissen, maar ook van operationele problemen in België of in het buitenland. De Elia groep houdt op geregelde tijdstippen crisisoefeningen om optimaal op deze situaties te kunnen inspelen. In geval van een aan Elia toe te schrijven fout beperken de algemene voorwaarden van de standaardcontracten de aansprakelijkheid van Elia en 50Hertz tot een redelijk niveau. Het verzekeringsbeleid beoogt de beperking van de financiële impact van deze risico's.
Elektronisch, informatica- en telecommunicatierisico
De invoering en integratie van elektronische, informatica- en telecommunicatietechnologieën voor het operationeel beheer, de communicatie en het toezicht (zoals de slimme netten of smart grids) in de elektrische systemen heeft de aard van de elektrische systemen en infrastructuur, die door netbeheerders zoals Elia en 50Hertz worden aangewend, gewijzigd.
Het falen van het telecommunicatienetwerk of van de ondersteunende informaticasystemen voor het beheer van het elektrische systeem kan problemen veroorzaken op het gebied van de werking van het elektrische systeem. Elia neemt de nodige maatregelen om het informaticanetwerk en de bijbehorende informaticasystemen in de mate van de technische en financiële mogelijkheden te ontdubbelen. Elia heeft recovery-plannen opgesteld voor de meest cruciale IT-systemen en test deze geregeld uit. Het is evenwel onmogelijk om de eventualiteit van een defect aan de componenten van het telecommunicatienet en de informaticasystemen volledig uit te sluiten. Voor Elia komt het erop aan om bij problemen met deze systemen de impact voor zijn klanten maximaal te beperken.
Milieurisico
De resultaten van Elia kunnen worden beïnvloed door uitgaven die worden gedaan om aan de milieuwetgeving te voldoen. Hetzelfde geldt voor kosten die worden gemaakt voor de uitvoering van preventieve of remediërende maatregelen of om in te gaan op de vragen van derden. Het milieubeleid wordt uitgewerkt en op de voet gevolgd om deze risico's onder controle te houden. Aangepaste provisies worden aangelegd telkens als de aansprakelijkheid van Elia of 50Hertz met betrekking tot saneringskwesties in het geding kan komen. Op dit moment worden er analyses uitgevoerd voor klassieke milieurisico's en elektrische en magnetische velden die kunnen leiden tot een herziening van bestaande provisies of de aanleg van nieuwe provisies.
Risico in verband met de vergunningen
Zowel Elia als 50Hertz hebben als opdracht een elektriciteitsnet uit te bouwen dat aan de energiebehoeften van hun respectievelijke klanten voldoet, alsook aan de ontwikkeling van de energiesector in de richting van een meer decentrale productie, waardoor de netten moeten worden versterkt.
De elektriciteitsinfrastructuur moet dan ook versterkt of uitgebouwd worden en daarvoor zijn vergunningen nodig. Soms gaat het verkrijgen van vergunningen gepaard met een lange dialoog met omwonenden en met de overheden, waardoor de bouw van deze infrastructuur vertraging kan oplopen.
Risico's op juridische geschillen
De vennootschap voert haar activiteiten op zodanige wijze uit dat het risico op juridische geschillen tot een minimum wordt beperkt. Niettemin gebeurt het dat de vennootschap betrokken raakt in juridische geschillen. Indien nodig, worden hiervoor gepaste provisies aangelegd.
Veiligheid en welzijn
De Elia groep beheert installaties die bij ongevallen of agressie van buitenaf lichamelijke schade kunnen veroorzaken aan mensen. Personen die in of in de buurt van installaties voor elektriciteitstransmissie werken, kunnen bij ongeval, fout of nalatigheid worden blootgesteld aan het risico van elektrocutie. De veiligheid en het welzijn van mensen (eigen personeelsleden of derden) vormen een dagelijks aandachtspunt voor de directie, het management en het personeel van de Elia groep. Elia beschikt over een gezondheids- en veiligheidsbeleid, voert veiligheidsanalyses uit en promoot een veiligheidscultuur.
Risico's verbonden aan de interne controlemechanismen
Elk intern proces beïnvloedt op zijn manier het bedrijfsresultaat. Het stelsel van meerjarentarieven vergroot de noodzaak om de globale efficiëntie van het bedrijf jaar na jaar nog te verbeteren. Daarom wordt de doeltreffendheid van de interne processen regelmatig gecontroleerd met behulp van prestatie-indicatoren en/of audits, teneinde de gepaste controle ervan te garanderen. Dit aspect staat onder toezicht van het auditcomité, dat de werkzaamheden van de dienst Interne Audit & Enterprise Risk Management aanstuurt en opvolgt.
7.2.3 Financiële risico's
De Groep is blootgesteld aan verschillende financiële risico's bij de uitoefening van de taken: het marktrisico (meer bepaald het interestrisico, het inflatierisico, het belastingrisico en een beperkt wisselkoersrisico), het liquiditeitsrisico, en het kredietrisico. De risico's waaraan de onderneming is blootgesteld worden geïdentificeerd en geanalyseerd om de limieten en gepaste controles te bepalen, en toe te zien op de risico's en de naleving van deze limieten. Met dat doel heeft de Groep de verantwoordelijkheden en specifieke procedures vastgelegd, in het bijzonder met betrekking tot de financiële instrumenten die moeten worden aangewend en de exploitatielimieten voor de beheersing van deze risico's. Deze procedures en de betrokken systemen worden geregeld herzien om elke wijziging op het gebied van de marktomstandigheden en activiteiten van de Groep in aanmerking te nemen. De financiële impact van deze risico's is beperkt aangezien Elia en 50Hertz werken volgens het Belgische of Duitse regelgevend kader.
Om hun investeringen te financieren en hun strategische doelstellingen op korte en op lange termijn te bereiken, doen Elia en 50Hertz een beroep op de kapitaalmarkten. Op het tijdstip dat dit verslag wordt opgesteld, worden de markten sterk beïnvloed door een reeks macro-economische tendensen. De bezorgdheid over de Chinese economie, meer in het bijzonder de overgang van een industriële economie naar een economie die meer gebaseerd is op binnenlandse consumptie, en ook de onophoudelijke druk op de grondstofprijzen zijn bronnen van onzekerheid voor de financiële markten. Verwacht wordt dat het "Zero Interest" monetaire beleid ten minste op middellange termijn zal worden voortgezet, ook al verhoogde de Amerikaanse Federal Reserve de rente eind 2015 voor de eerste keer in bijna tien jaar. Al deze macro-economische elementen komen tot uiting in de markten via een grote volatiliteit, die zou aanhouden in 2016. Een dergelijke situatie kan een negatieve invloed uitoefenen op de groei van Elia en 50Hertz en op het nastreven van hun doelstellingen. Zowel voor Elia als voor Eurogrid Gmbh (moederbedrijf van50Hertz), zijn er kredietfaciliteiten beschikbaar om het risico voor financieringsmoeilijkheden op korte termijn te beperken. Overigens wachten Elia en Eurogrid Gmbh momenteel op een rating van respectievelijk S&P en Moody's. Eventuele specifieke maatregelen, in het kader van deze beoordelingen, zijn niet te voorzien; ze kunnen eventueel een impact hebben op de financiering.
Naar aanleiding van de nieuwe Belgische wetgeving en regelgeving inzake decentrale of hernieuwbare productie, meer bepaald op basis van zonnepanelen en windturbines, hebben de federale en gewestregeringen de toekenning van 'groenestroomcertificaten' als financieel steunmechanisme voor hernieuwbare energie ingesteld. Elia is verplicht deze certificaten tegen een gegarandeerde minimumprijs te kopen. Dat houdt een liquiditeitsrisico in, omdat deze groenestroomcertificaten als call-opties zullen worden aangewend en het niet zeker is of ze zullen worden uitgeoefend. Elia kan bijgevolg onverwachts geconfronteerd worden met grote hoeveelheden groenestroomcertificaten die Elia dan verplicht moet kopen, hetgeen een risico voor de liquiditeitspositie van Elia inhoudt. Mocht de regelgeving de afschaffing van bepaalde groenestroomcertificaten opleggen, zal Elia overgaan tot het hanteren van een gepaste toeslag ter compensatie van de gemaakte kosten. Elia heeft een beroep gedaan op de CREG om de tarieven aan te passen om eventuele tekorten te recupereren als gevolg van verschillen tussen de uitgaven
verbonden aan de openbare dienstverplichtingen en de inkomsten uit de goedgekeurde toeslagen om deze uitgaven te dekken. In een poging om een sterke stijging van dit tarief te voorkomen, heeft de Waalse regering verder een wettelijke mogelijkheid gecreëerd en bevestigd waardoor Elia kan vragen om groenestroomcertificaten bij een goedgekeurde externe partij te plaatsen om zo het aantal op te kopen groenestroomcertificaten tijdelijk te beperken.
Elia heeft de regulatoire mechanismen en de mechanismen voor de planning van de liquiditeiten ingevoerd waarmee het daaraan verbonden liquiditeitsrisico gedeeltelijk kan worden opgevangen. Wegens de onvoorspelbaarheid waarmee deze call-opties kunnen worden uitgeoefend, kan Elia geen volledige bescherming garanderen tegen aanzienlijke veranderingen van hetzij de gewaarborgde minimumprijs, hetzij het volume van de groenestroomcertificaten, de marktprijzen voor de groenestroomcertificaten of de evoluties van het wettelijk en regelgevend kader op federaal en gewestelijk niveau.
Zo ook is 50Hertz blootgesteld aan een liquiditeitsrisico omdat het verplicht is om elektriciteit op basis van hernieuwbare energiebronnen tegen een vaste prijs aan te kopen en weer te verkopen tegen prijzen die met de markt schommelen.
7.2.4 Omgevingsfactoren
Macro-economische risico's
De Europese economieën blijven kampen met een grote mate van onzekerheid en volatiliteit. Ook al leek het zwakke economisch herstel, na een heel lange tijd, vasthoudend en duurzaam in 2015, toch blijven verschillende factoren de Europese economieën kwetsbaar houden.
Zo kende de Europese economie een lichte economische opleving, deels door de toegenomen koopkracht van de gezinnen die wordt gestimuleerd door een zeer laag inflatieniveau, maar vooral dankzij de grondstofprijzen die historisch laag liggen. Dit herstel lijkt voornamelijk gekoppeld te zijn aan de binnenlandse vraag in de eurozone aangezien de export naar landen buiten de muntunie achterop hinkt. Uit vele economische modellen voor 2016 blijkt dat deze situatie wel eens zou kunnen aanhouden. Ook kunnen er heel wat vragen gesteld worden bij de politieke situatie in verschillende EU-landen, denken we maar aan de episode van de Grexit en de discussie over een mogelijke Brexit. Verder blijft het vooralsnog onduidelijk wat de daadwerkelijke gevolgen zullen zijn van de vluchtelingenstroom.
Theoretisch bevordert een lage rente ongetwijfeld investeringen door de gunstige financieringsvoorwaarden, in de praktijk echter blijven investeringsbeslissingen moeilijk door een onzekere toekomst.
Tot slot tonen de recente schommelingen op de beurzen en de geopolitieke ontwikkelingen in Europa en het Midden-Oosten nogmaals aan dat we ons in een context van onzekerheid en volatiliteit bevinden.
Risico inzake human resources
Elia voert een actief imago- en rekruteringsbeleid. De onderneming streeft ernaar een adequaat expertise- en kennisniveau te handhaven in een gespannen arbeidsmarkt. Dit is een voortdurend risico wegens de hoge specialisatiegraad van zijn activiteiten en de toegenomen complexiteit van de betrokken vakgebieden.
Imagorisico
Zeer algemeen kunnen zich bepaalde omstandigheden voordoen die het imago van het bedrijf negatief kunnen beïnvloeden. Elia tracht de vertrouwelijkheid van gegevens te garanderen met behulp van een intern controlemechanisme. Het valt echter nooit uit te sluiten dat externe partijen onoordeelkundig omspringen met informatie waarover zij beschikken. Dit kan een effect hebben op de beurskoers van de onderneming.
Overige
Elia is zich ervan bewust dat er nog andere risico's kunnen bestaan waarvan het bedrijf op dit moment nog geen kennis heeft. Sommige risico's kunnen vandaag verwaarloosbaar lijken, maar dit sluit niet uit dat ze in de toekomst belangrijker kunnen worden. De hier gehanteerde onderverdeling geeft geen enkele indicatie van de potentiële gevolgen van de opgesomde risico's.
7.3 Regelgevend kader en tarieven
7.3.1 Federale wetgeving
De Elektriciteitswet vormt de algemene basis van het regelgevende kader en bevat de belangrijkste principes die van toepassing zijn op de activiteiten van Elia als beheerder van het transmissienet voor elektriciteit in België.
Deze wet werd grondig gewijzigd op 8 januari 2012 door de omzetting op federaal niveau van het derde pakket van Europese richtlijnen. De nieuwe Elektriciteitswet die eruit voortvloeit:
-
- verscherpt de ontvlechting van de transmissieactiviteiten;
-
- bepaalt meer in detail de regels m.b.t. het beheer van en de toegang tot het transmissienet;
-
- herdefinieert de wettelijke opdracht van de transmissienetbeheerder, en breidt ze meer bepaald uit tot de offshore gebieden die binnen het rechtsgebied van België vallen; en
-
- verruimt de bevoegdheden van de regelgevende instantie, in het bijzonder voor het opstellen van methodes voor het bepalen van de transmissietarieven.
Verscheidene Koninklijke besluiten en in het bijzonder het koninklijk besluit inzake het federaal technisch reglement bevatten meer gedetailleerde elementen met betrekking tot het regelgevend kader. De beslissingen van de regelgevende overheid vullen dit kader aan, wat resulteert in het regelgevende kader waarbinnen Elia zijn activiteiten uitoefent.
7.3.2 Gewestelijke wetgeving
De drie Belgische gewesten zijn op hun respectievelijke grondgebieden verantwoordelijk voor de distributie en de lokale transmissie van elektriciteit op netten met een spanning gelijk aan of lager dan 70 kV. De gewesten zijn niet verantwoordelijk voor het bepalen van de transmissietarieven, wat een federale bevoegdheid is. Het Vlaamse Gewest, het Brussels Hoofdstedelijk Gewest en het Waalse Gewest hebben ook de bepalingen van het derde Europese pakket die hen aanbelangen in hun normatief kader omgezet. De gewestdecreten werden aangevuld met verscheidene andere voorschriften over aangelegenheden als openbare dienstverlening, hernieuwbare energie en toelatingsprocedures voor leveranciers.
7.3.3 Regelgevende instanties
Zoals de EU-wetgeving het vereist, wordt de Belgische elektriciteitsmarkt door onafhankelijke regulatoren bewaakt en gecontroleerd.
Federale regulator
De CREG (Commissie voor de Regulering van de Elektriciteit en het Gas) is de federale regulator. Haar bevoegdheden met betrekking tot Elia omvatten o.a.:
-
- het goedkeuren van de standaardvoorwaarden van de drie belangrijkste contracten die de vennootschap op federaal niveau gebruikt: aansluitings-, toegangs- en ARP-contracten;
-
- het goedkeuren van het systeem voor capaciteitstoewijzing aan de grenzen tussen België en zijn buurlanden;
-
- het goedkeuren van de benoeming van de onafhankelijke leden van de Raad van Bestuur;
-
- het bepalen van de tariefmethodologieën die de netbeheerder moet naleven om de goedkeuring te verkrijgen van de tarieven voor de aansluiting op en het gebruik van het net en van de tarieven voor de levering van ondersteunende diensten door Elia;
-
- het afleveren van een certificaat om zeker te zijn dat de netbeheerder wel degelijk de eigenaar is van de infrastructuur die hij beheert en voldoet aan de voorschriften inzake onafhankelijkheid ten opzichte van producenten en leveranciers.
Gewestelijke regulatoren
De exploitatie van elektriciteitsnetten met een spanning gelijk aan of lager dan 70 kV valt onder de bevoegdheid van de respectievelijke gewestelijke regulatoren. Elk van hen kan van om het even welke beheerder (met inbegrip van Elia wanneer deze dergelijke spanningsnetten exploiteert) eisen om alle specifieke bepalingen van de gewestelijke voorschriften inzake elektriciteit na te leven, op straffe van administratieve boetes of andere sancties. De gewestelijke regulatoren hebben geen bevoegdheid over de bepaling van de elektriciteitstransmissietarieven. De tariefbepaling voor de elektriciteitsnetten die een transportfunctie hebben is uitsluitend een bevoegdheid van de CREG.
7.3.4 Tariefbepaling
Tariefregelgeving
Op 24 november 2011 werd een besluit tot vaststelling van de voorlopige methoden voor het berekenen en vastleggen van de tarifaire voorwaarden inzake aansluiting op en toegang tot het elektriciteitsnet met een transmissiefunctie door de CREG goedgekeurd en gepubliceerd. De CREG heeft deze voorlopige methodologie toegepast voor de goedkeuring op 22 december 2011 van het tarifair voorstel 2012-2015, dat door Elia op 30 juni 2011 werd ingediend en op 13 december 2011 werd aangepast.
Op 8 januari 2012 werd de bevoegdheid van de Koning om de tariefmethodologieën te bepalen, opgeheven door de nieuwe Elektriciteitswet. Die verantwoordelijkheid werd aan de federale regulator toevertrouwd overeenkomstig de wettelijk voorziene procedures en richtlijnen.
Op 28 maart 2013 heeft de CREG de tariefmethode van 24/11/2011 gewijzigd na raadpleging van de marktpartijen, rekening houdend met de ontwikkelingen in de wetgeving (met name de publicatie van de nieuwe elektriciteitswet van 8 januari 2012, die de bepalingen van het derde pakket Europese energierichtlijnen in Belgisch recht omzet) en met het arrest van het Hof van Beroep te Brussel van 6 februari 2013 (dat de eerdere beslissing tot goedkeuring van de transmissietarieven voor de periode 2012-2015 vernietigde). Het Directiecomité van de CREG heeft op 16 mei 2013 het bijgestuurde tariefvoorstel voor de periode 2012-2015 goedgekeurd dat Elia had ingediend op basis van deze aangepaste methode.
Tariefreglementering van toepassing in België
Het grootste deel van de inkomsten van Elia als beheerder van netten met een transmissiefunctie (het transmissienet en de lokale en gewestelijke transmissienetten in België) is afkomstig van de gereguleerde tarieven die Elia aanrekent voor het gebruik van deze netten (tariefinkomsten) en die op voorhand door de CREG worden goedgekeurd. Op 1 januari 2008 trad een gereguleerd tariefmechanisme in werking, waarbij de goedgekeurde tarieven gelden voor periodes van vier jaar, behoudens uitzonderlijke omstandigheden. De tariefmethodologie die eind 2011 door de CREG werd opgesteld heeft dit punt niet veranderd. Het jaar 2012 was dus het eerste jaar van de tweede vierjarige regulatoire periode.
Het tariefmechanisme is gebaseerd op de boekhouding volgens de Belgische boekhoudkundige regels (Be GAAP). De tarieven worden vastgesteld op basis van gebudgetteerde kosten, verminderd met een aantal niet-tarifaire opbrengsten. Deze kosten worden vervolgens gedeeld op basis van een raming van de elektriciteitsvolumes die van het net worden afgenomen en, voor sommige voor de eerste keer, de in het net geïnjecteerde elektriciteit, overeenkomstig de bepalingen van de voorlopige tariefmethodologie die door de CREG is opgesteld.
Eén van de kosten waarmee rekening wordt gehouden, is de geraamde waarde van de toegestane billijke vergoeding en de verwachte waarde van de verschillende kostencategorieën, waaronder de kosten waarop geen factor voor de verbetering van de productiviteit wordt toegepast ("kosten van groep 1" die leiden tot saldi die aan de totale opbrengsten van een toekomstige reguleringsperiode worden toegewezen) en kosten waarop wel een factor voor de verbetering van de productiviteit wordt toegepast ("kosten van groep 2" die bij afwijkingen van de budgetten leiden tot een verhoging of een vermindering van de brutowinst).
Billijke vergoeding
De billijke vergoeding is het rendement van het kapitaal dat in het net werd geïnvesteerd. Deze vergoeding is gebaseerd op de gemiddelde jaarlijkse waarde van het gereguleerd actief (Regulated Asset Base - RAB), die jaarlijks wordt berekend, rekening houdend met onder andere nieuwe investeringen, desinvesteringen, afschrijvingen en wijzigingen van de behoefte aan bedrijfskapitaal.
Sinds 1 januari 2012 wordt de billijke vergoeding aan de hand van de volgende formule berekend. Daarbij wordt aangenomen dat het geconsolideerde eigen vermogen meer dan 33% van de gemiddelde waarde van het gereguleerd actief vertegenwoordigt, zoals thans het geval is:
-
- A: [33% x gemiddelde RAB x [(OLO n)+(bèta x risicopremie)]] plus
-
- B: [(S 33%) x gemiddelde RAB x (OLO n + 70 basispunten)] waarbij:
-
- OLO n = de rentevoet van Belgische lineaire obligaties op 10 jaar, voor het betrokken jaar;
-
- S = geconsolideerd eigen vermogen/RAB, volgens de Belgische boekhoudnormen (BE GAAP);
-
- de bètafactor zal op termijn berekend worden over een periode van 7 jaar vergeleken met de BEL20-index. De waarde van het product van de parameter bèta en de risicopremie kan niet lager zijn dan 0,7.
Deel A
Het vergoedingspercentage (in %) zoals vastgesteld door de CREG voor het jaar "n" is gelijk aan de som van de risicoloze rentevoet, dit wil zeggen het gemiddelde percentage van de Belgische lineaire obligaties op 10 jaar, en een premie voor het risico van de aandelenmarkt, gewogen door de toepasselijke bètafactor.
De tariefregelgeving stelt de risicopremie vast op 3,5%. De toepasselijke bètafactor wordt berekend op basis van de bèta van Elia, vergeleken met de BEL20-index, over een periode van 7 jaar. De CREG beveelt een ratio van eigen vermogen tot de waarde van het gereguleerd actief aan die zo dicht mogelijk 33% benadert; Deze referentieratio van 33% wordt toegepast op de gemiddelde waarde van het gereguleerde actief (RAB) van Elia om het referentie-eigenvermogen van Elia te bepalen.
Deel B
Indien het effectieve gemiddelde eigen vermogen van Elia hoger is dan het referentieeigenvermogen, dan wordt het surplus vergoed tegen een verminderd percentage, dat berekend wordt door toepassing van de formule [(OLO n + 70 basispunten)].
Kosten van klasse 1
De kosten waarop geen factor voor de verbetering van de productiviteit en de efficiëntie wordt toegepast ("kosten van groep 1") maken integraal deel uit van de kosten die in aanmerking komen om de tarieven vast te stellen. De tarieven worden vastgelegd op basis van de geraamde waarden voor deze kosten. De tarieven worden vastgelegd op basis van de geraamde waarden voor deze kosten.
Anderzijds zullen de saldi (positief of negatief) - het verschil tussen de werkelijke kosten en de gebudgetteerde kosten - ex post worden vastgesteld en in principe toegewezen aan de totale opbrengsten van een toekomstige reguleringsperiode.
Kosten van klasse 2
De kosten van groep 2 zijn onderworpen aan een aanmoedigingsmechanisme vanuit de regelgeving. Dit betekent dat deze kosten onderworpen zijn aan de toepassing van een factor voor de verbetering van de productiviteit en de efficiëntie. Deze factor geeft de inspanningen weer die Elia dient te leveren om dergelijke kosten te beheersen: de toegestane kosten die voor het uitwerken van de tarieven worden gebruikt, worden vastgelegd na toepassing van deze factor. Voor de periode 2012-2015 werd de productiviteitsgroei voor 2012 vastgelegd op € 10 miljoen. De afwijkingen met betrekking tot de kosten van groep 2 (positief of negatief), d.w.z. het verschil - ex post vastgesteld - tussen de werkelijke kosten en de gebudgetteerde kosten, worden van de brutowinst afgetrokken of eraan toegevoegd.
Stimulans voor het realiseren van vervangingsinvesteringen
De CREG heeft een stimulans ingevoerd om te verzekeren dat de nodige investeringen om de kwaliteit van de dienstverlening van de netbeheerder op peil te houden op gepaste wijze en tijdig worden uitgevoerd. Indien het bedrag van de reële investeringen van het jaar meer bedragen dan 90% van het referentiebudget van de betrokken investeringen, wordt een bijkomende brutowinst ter waarde van dit surplus toegekend aan de netbeheerder. Dit bedrag is beperkt tot 10% van het referentie-investeringsbudget. Het is ook onderworpen aan voorwaarden inzake naleving van het individueel budget van elk project.
Toekomstige tariefregelgeving
Zoals reeds vermeld heeft de CREG op 18 december 2014 een nieuw besluit goedgekeurd waarbij de tariefmethodologie wordt vastgelegd die Elia als beheerder van de netten met een transmissiefunctie zal moeten in acht nemen bij het opstellen van zijn tariefvoorstel voor de volgende regulatoire periode die loopt van 1 januari 2016 tot 31 december 2019. In vergelijking met de huidige methodologie bevat dit besluit een tal van aanpassingen die betrekking hebben op de parameters die in aanmerking moeten worden genomen voor het bepalen van de gerechtvaardigde winstmarge alsook voor de invoering van een hele reeks nieuwe stimulansen en voor de tariefstructuur die moet worden aangewend om de verschillende te dekken kosten te verrekenen. Deze elementen zullen vanaf 1 januari 2016 in werking treden.
7.4 Onderzoek en ontwikkeling
Om de energietransitie en de evolutie van het business model te ondersteunen, investeert Elia vanaf nu in innoverende oplossingen om bij te dragen aan de bevoorradingszekerheid in België en Europa. In dit kader speelt Elia een vernieuwende rol binnen elk van deze drie domeinen: infrastructuurbeheer, operationeel onderhoud van het systeem en integratie van de markten in België binnen de Europese context.
Naast de projecten die de groep opzet samen met partners zoals ondernemingen, universiteiten en technologieleveranciers, bevordert de groep innovatie aan de hand van zijn bedrijfscultuur. Zo wil de groep het voor alle medewerkers mogelijk maken om vernieuwende ideeën voor te stellen en uit te werken.
- Infrastructuurbeheer: uitblinken in het beheer van de assets van het toekomstige net
- ~ Innoveren om uit te blinken in het beheer van de activa in de toekomst. Deze projecten hebben, in het bijzonder, betrekking op de evolutie naar netten op gelijkstroom en een voorspellende vorm van assetbeheer;
- Werking van het systeem: ontwikkelen en beheren van het elektrisch systeem 2.0
- ~ Innoveren om te anticiperen op de ontwikkeling en het beheer van het elektrisch systeem 2.0. Deze projecten volgen drie krachtlijnen: de ontwikkeling van het nationale en Europese net, het beheer van de operationele planning en de garantie op een stabiele werking van het net;
- Faciliteren van de markt: Zo goed mogelijk geplaatst blijven om de markt te faciliteren
- ~ Innoveren om een toereikende en betaalbare bevoorradingszekerheid aan te houden, een, en een Europese groothandelsmarkt tot stand te brengen die op basis van verschillende bronnen en lokalisaties de flexibiliteit bevordert.
Elke dag blijk geven van innovatiegeest: Er zijn verscheidene acties opgezet binnen Elia om innovatiegeest te stimuleren en de betrokken projecten voor de toekomst indirect te ondersteunen. Innovation Sharing is een programma binnen de onderneming voor technici die hun lokaal ontwikkelde innovatieve voorstellen in heel België willen implementeren, zodat alle medewerkers op het terrein ervan kunnen profiteren. Het stimuleert het onderzoek van de technici van Elia en geeft hen de kans om op nationale schaal bij te dragen aan de verbetering van de onderneming en haar activiteiten
Meer informatie is beschikbaar op www.elia.be.
8 BIJKANTOREN
De onderneming heeft geen bijkantoren in België of in het buitenland.
9 JAARREKENING
Zie bijlage.
10 VERSLAG VAN HET COLLEGE VAN COMMISSARISSEN
Zie bijlage.