AI assistant
DEME Group NV — Annual Report 2022
Mar 30, 2023
3939_10-k_2023-03-30_f9055d17-29bc-436b-b797-b1ea9ae5d9f2.xhtml
Annual Report
Open in viewerOpens in your device viewer
JAARVERSLAG 2022
INHOUDSOPGAVE
HOOFDSTUK 01 INTRODUCTIE
Nieuwe uitdagingen aangaan en onze doelen bereiken is alleen mogelijk in een veilige en gezonde werkomgeving. Dat is mijn engagement naar alle medewerkers wereldwijd. NATALIA DE SOUZA SECCO | CEO DEME Group
Brief van de CEO en de voorzitter ...................................................... 6
DEME's strategie ............................................................................................. 10
Strategie in een notendop ..................................................................... 15
Onze ambitie en doelstellingen ................................................................ 17
DEME's twee-dimensionele strategie ............................................................. 18
Focus op de toekomst ...................................................................................... 19
HOOFDSTUK 03 SEGMENTEN
Onze kernsegmenten............................................................................. 24
Offshore Energy ........................................................................................ 25
Dredging & Infra ......................................................................................... 31
Environmental ................................................................................................... 33
Concessions ..................................................................................................... 35
Alle definities voor alternatieve prestatiemaatstaven (APM’s) of acroniemen, zoals die in dit verslag worden gebruikt, zijn te vinden in de verklarende woordenlijst (Hoofdstuk 7.1 Lexicon als bijlage aan DEME’s jaarverslag). DEME publiceert haar jaarverslag 2022 in het Nederlands en in het Engels. In geval van verschil in interpretatie zal de Engelse tekst voorrang hebben.
HOOFDSTUK 06 FINANCIEEL VERSLAG
INTRODUCTIE 01 HOOFDSTUK
Geconsolideerde jaarrekening ....................................................... 182
Enkelvoudige jaarrekening ............................................................... 275
HOOFDSTUK 05 DUURZAAMHEID & QHSE
Introductie ................................................................................................. 134
DEME's 8 belangrijke duurzaamheidsthema's ..................................... 135
QHSE-prestatie ....................................................................................... 166
Samenwerking met belanghebbenden ..................................... 170
EU-taxonomie .......................................................................................... 172
Certificaten, onderscheidingen en beoordelingen ............................ 174
Goed bestuur bij elke stap ................................................................ 176
HOOFDSTUK 07 BIJLAGE
Lexicon ......................................................................................................... 280
ESG-bijlage ................................................................................................ 288
Controleverslag ....................................................................................... 302
HOOFDSTUK 04 CORPORATE GOVERNANCE EN RISICO’S
Corporate governance ........................................................................... 98
Vennootschapsstructuur .................................................................. 100
Het DEME-aandeel .............................................................................. 108
Remuneratierapport ............................................................................ 110
Risicobeheer en controleprocessen ............................................ 114
Inhoudsopgave ........................................................................................ 180
DEME JAARVERSLAG 2022
7
BRIEF VAN DE CEO EN DE VOORZITTER
Nieuwe uitdagingen aangaan en onze doelen bereiken is alleen mogelijk in een veilige en gezonde werkomgeving. Dat is mijn engagement naar alle medewerkers wereldwijd.
NATALIA DE SOUZA SECCO | CEO DEME Group
| 6 | Brief van de CEO en de voorzitter DEME Jaarverslag 2022 |
| DEME's strategie, waarden en verantwoordelijkheid. We gebruiken onze expertise en gespecialiseerd materieel om wereldwijd offshore windmolenparken te realiseren. Tegelijk zetten we ons op de kaart in de markt voor groene waterstof. In de komende decennia zullen wij enkele van de grootste uitdagingen waarmee onze planeet vandaag wordt geconfronteerd: stijgende zeespiegels, extreme weersomstandigheden, de noodzaak tot energietransitie en de schaarste aan mineralen. Onze missie is om voor onze planeet te doen, en wij staan achter de Duurzame Ontwikkelingsdoelstellingen van de VN. We hebben 14 van de 17 SDG’s geïdentificeerd waarmee we echt een verschil kunnen maken. | |
| COP27 | |
| Wij waren erg trots om een delegatie op hoog niveau te sturen naar de klimaatconferentie van de Verenigde Naties in Sharm-el-Sheikh (Egypte). DEME is al meer dan twee decennia een pionier in de offshore windindustrie. Op de VN-klimaatconferentie werd luid en duidelijk erkend dat offshore wind een cruciale oplossing is voor de aanpak van de klimaatverandering, naast andere hernieuwbare energiebronnen zoals groene waterstof. # DEME JAARVERSLAG 2022 |
FINANCIËLE & NIET-FINANCIËLE KERNCIJFERS
Nieuwe schepen zoals de 'Orion' een geheel nieuw installatieconcept voor de offshore windmarkt en een ongeëvenaard snijvermogen voor gespecialiseerde schepen. Actief in meer dan hoogopgeleide professionals.
| 2019 | 2020 | 2021 | 2022 | |
|---|---|---|---|---|
| ORDERBOEK (in miljoen euro) | 4.010 | 3.750 | 4.500 | 5.905 |
| EBIT (in miljoen euro) | 155 | 143 | 64 | |
| OMZET (in miljoen euro) | 2.646 | 2.196 | 2.511 | 2.655 |
| EBITDA (in miljoen euro) | 459 | 370 | 437 | 469 |
| 2019 | 2020 | 2021 | 2022 | |
|---|---|---|---|---|
| WERELDWIJDE | ||||
| FREQUENTIEGRAAD ONGEVALLEN MET WERKVERLET (WW LTIFR - ‘Veiligheidsthermometer’) | 0,24 | 0,21 | 0,19 | 0,19 |
| KOOLSTOFARME BRANDSTOFFEN (% koolstofarme brandstoffen versus totaal verbruikte brandstoffen (energie gebaseerd)) | 17,3% | 16,7% | 16,8% | 18,7% |
| BKG-EMISSIES WERELDWIJD IN KT CO2 E (SCOPE 1&2) | 7,4% | 5,4% | 2,9% | 5,7% |
| CAPACITEITSBIJDRAGE (MW GEÏNSTALLEERDE FUNDERINGEN) | 435 | 441 | 202 | 282 |
| MW GEÏNSTALLEERDE WINDMOLEN TURBINES | ||||
| MW ECONOMISCHE EIGENDOM |
FINANCIËLE KERNCIJFERS (in miljoen euro)
| 2020 | 2021 | 2022 | |
|---|---|---|---|
| Omzet | 2.195,8 | 2.510,6 | 2.654,7 |
| EBITDA | 369,5 | 469,3 | 473,9 |
| Afschrijvingen & waardeverminderingen | 305,2 | 326,0 | 318,7 |
| EBIT | 64,3 | 143,3 | 155,2 |
| Nettoresultaat van joint ventures en geassocieerde deelnemingen | 22,4 | 10,5 | 15,8 |
| Nettoresultaat aandeel van de Groep | 50,4 | 114,6 | 112,7 |
| Orderboek | 4.500,1 | 5.905,2 | 6.190,0 |
| Eigen vermogen (excl. minderheidsbelangen) | 1.476,5 | 1.579,5 | 1.753,9 |
| Netto financiële schuld | -489,0 | -392,7 | -520,5 |
| Operationeel werkkapitaal | -552,3 | -511,1 | -506,2 |
| Balanstotaal | 3.919,9 | 4.049,6 | 4.509,8 |
| Investeringen | 201,6 | 282,0 | 483,9 |
| Winst per aandeel (in euro) | 1,99 | 4,53 | 4,45 |
| Dividend van het jaar per aandeel (in euro) | NVT | NVT | 1,5 |
| Totaal van geldmiddelen | 621,9 | 528,6 | 522,3 |
NIET-FINANCIËLE KERNCIJFERS
| 2020 | 2021 | 2022 | |
|---|---|---|---|
| Gemiddeld # personeel (gebaseerd op VTE) | 4.976 | 4.880 | 5.153 |
| Verhouding man/vrouw | 85/15 | 85/15 | 85/15 |
| Aantal nationaliteiten | 80 | 80 | 79 |
| Wereldwijde frequentiegraad ongevallen met werkverlet (WW LTIFR - ‘Veiligheidsthermometer’) | 0,19 | 0,19 | 0,23 |
| Koolstofarme brandstoffen (% koolstofarme brandstoffen versus totaal verbruikte brandstoffen (energie gebaseerd) | NVT | NVT | 6,0% |
| BKG-emissies wereldwijd in kt CO2 e (Scope 1&2) | 660 | 833 | 653 |
| Capaciteitsbijdrage (MW geïnstalleerde funderingen) | 2.499 | 1.867 | 2.798 |
| MW geïnstalleerde windturbines | 1.477 | 2.378 | 440 |
| MW Economische Eigendom | 144 | 144 | 144 |
| Aantal goedgekeurde innovatie-initiatieven | 18 | 14 | 12 |
| Aantal groene initiatieven | 128 | 125 | 127 |
| Bezettingsgraad van TSHD (sleephopperzuigers) (in weken) | 37,5 | 42,2 | 38,3 |
| Bezettingsgraad van CSD (cutterzuigers) (in weken) | 10,5 | 25,3 | 29,3 |
| Bezettingsgraad van offshore tuigen (in weken) | 42,0 | 42,1 | 33,6 |
| EU-taxonomie - Omzet - In aanmerking komende activiteiten 3 | NVT | 28% | 29% |
| EU-taxonomie - Omzet - Afgestemde activiteiten 3 | NVT | 24% | 26% |
| EU-taxonomie - CapEx - In aanmerking komende activiteiten 3 | NVT | 32% | 52% |
| EU-taxonomie - CapEx - Afgestemde activiteiten 3 | NVT | 32% | 52% |
DEME CONCESSIONS
Thistle Wind Partners, een consortium waarvan DEME Concessions deel uitmaakt, krijgt in het kader van het ScotWind-project twee projecten van elk 1 GW ontwikkelen met vaste en drijvende funderingen.
In het grootste saneringsproject in de haven van Zeebrugge is de transformatie van Fort Sint-Filips succesvol afgerond door DEME Environmental en zijn partners.
INSTALLATIECONCEPT NAAR OFFSHORE WINDMARKT
Revolutionair offshore installatieschip 'Orion' vervoegt de vloot en is het eerste monohull- schip dat XXL-monopilefunderingen drijvend kan installeren in de offshore windsector.
PROJECT VOOR KUSTVERDEDIGINGSWERKEN
In Livorno wordt een project voor kustverdedigingswerken in de haven van Livorno gegund aan een joint venture, waaronder de Italiaanse dochteronderneming van DEME. Dit project zal de haven beschermen tegen de gevolgen van de stijgende zeespiegel en een duurzame en veilige toegang tot de haven garanderen.
WINDMOLENPARK IN FRANKRIJK DANKZIJ UNIEKE TECHNOLOGIE
In Frankrijk een indrukwekkende prestatie geleverd door in Saint- Nazaire de monopiles in harde grond te installeren, met behulp van een technologie die uniek is in de sector.
GROND RECYCLAGE CENTRA
De nieuwe mega-snijkopzuiger 'Spartacus' van DEME in Leixões, Portugal. In het 'pre- Spartacus tijdperk' zou dit project zijn geweest waar de monstermachine werd ingezet voor het grond wasproces dat we samen met partners in onze grondrecyclagecentra in België zullen het mogelijk maken om minstens 500.000 m³ grond per jaar te recycleren.
EURONEXT BRUSSEL
DEME is er trots op om genoteerd te zijn op Euronext Brussel. Deze stap geeft de Groep toegang tot de kapitaalmarkt en stelt ons in staat onze strategie van duurzame groei verder te ondersteunen.
'SPARTACUS' BEWIJST ZIJN WAARDE
DEME's nieuwe mega-snijkopzuiger 'Spartacus' heeft zijn waarde bewezen in Leixões, Portugal. In het 'pre- Spartacus tijdperk' zou dit project zijn geweest waar de monstermachine werd ingezet voor het grond wasproces dat we samen met partners in onze grondrecyclagecentra in België zullen het mogelijk maken om minstens 500.000 m³ grond per jaar te recycleren.
WINDMOLENPARKEN IN TAIWAN
DEME Concessions, onderdeel van de Port-La Nouvelle, zal de haven ontwikkelen tot een duurzame groene haven, met onder meer een strategische waterstofhub.
HIGHLIGHTS 2022
DEME is er trots op deel uit te maken van het grootste ter wereld. De werkzaamheden aan het zogenaamde 'infrastructuurproject van de eeuw' vorderen gestaag.
WINDMOLENPARKEN IN TAIWAN
DEME Concessions heeft de Hai Long-windmolenparken in Taiwan met een capaciteit van 1 GW gewonnen. Dit contract tussen CSBC-DEME Wind Engineering en Hai Long Offshore Wind omvat het ontwerp, de bouw en de installatie van offshore windturbines en funderingen.
ERKEND MET TRENDS EN INNOVATIE
DEME wordt erkend voor zijn bijdrage aan de duurzame waarde voor de samenleving. DEME wint prijzen voor zijn innovatieve oplossingen die verder reiken dan de conventionele doelstellingen, met een focus op milieu en duurzame ontwikkeling.
DEME-MENSEN
Wij weten dat we de beste mensen in de sector hebben die innovatieve oplossingen voor onze klanten kunnen vinden.
- hoogopgeleide professionals
- 79 verschillende nationaliteiten onder de bemanning en bedienden
- 75% van de bedienden bij DEME kregen compliance-opleiding
De collectieve creatieve denkkracht van onze medewerkers is de drijvende kracht achter ons succes. Dit is hoe wij het verschil maken, door steeds te streven naar de beste oplossingen voor onze klanten. Wij weten dat we de meest getalenteerde mensen in de sector hebben die ongekende innovatieve oplossingen voor onze klanten kunnen vinden. Onze mensen zijn erg gewild. Daarom doen wij veel moeite om onze medewerkers aan ons te binden en te ontwikkelen.
Met een portefeuille van innovatieve projecten geloven wij echt dat we een significante bijdrage kunnen leveren aan een duurzame toekomst.
De beste mensen in de sector aantrekken en behouden is cruciaal voor ons succes. Daarom investeren we in onze medewerkers en bieden we hen volop kansen om zich te ontwikkelen. Onze campagne met de tagline 'Where Next?' benadrukt dit.# DEME JAARVERSLAG 2022
DEME-WAARDEN
DEME's waarden vormen de basis voor ons werk en onze interacties met collega's, klanten, leveranciers en de samenleving.
-
Veiligheid (Veiligheid)
De persoonlijke veiligheid en gezondheid van medewerkers en stakeholders is onze grootste prioriteit. Iedereen heeft op elk moment het recht om in een veilige en risicovrije omgeving te werken. -
Innovatie
Innovatie is de hoeksteen van onze activiteiten. Wij verleggen voortdurend onze grenzen door nieuwe diensten en oplossingen met een toegevoegde waarde te ontwikkelen. -
Respect & Integriteit
Individualiteit en diversiteit worden gewaardeerd, en prestaties worden erkend. Onze relaties met leveranciers, onderaannemers en partners weerspiegelen deze waarden. We handelen te allen tijde eerlijk en ethisch, en we houden ons aan alle wetten en regelgeving die van toepassing zijn in de landen waar we actief zijn. Wij respecteren de mensenrechten en bevorderen een cultuur van openheid en dialoog. -
Waardecreatie (Value Creation)
Wij nemen resultaatgerichte en proactieve beslissingen om waarde te creëren voor groei op lange termijn ten gunste van onze aandeelhouders, medewerkers en de samenleving. Wij handelen met een strikte financiële discipline om dit doel te bereiken. -
Milieu (Environment)
We dragen bij aan een duurzame toekomst door oplossingen te bieden die de ecologische voetafdruk minimaliseren en het welzijn van de gemeenschappen waarin wij zakendoen bevorderen door samen met onze stakeholders de ecologische implicaties te onderzoeken en mogelijkheden voor duurzame waardecreatie te onderzoeken.
DEME-kernwaarden
DEME is een gedreven organisatie die werkt met een duidelijke visie: bouwen aan een duurzame toekomst door oplossingen te bieden die de ecologische voetafdruk minimaliseren en het welzijn van de gemeenschappen waarin wij zakendoen bevorderen door samen met onze stakeholders de ecologische implicaties te onderzoeken en mogelijkheden voor duurzame waardecreatie te onderzoeken. DEME-mensen maken het verschil.
DEME-kernwaarden
-
Veiligheid (Veiligheid)
De persoonlijke veiligheid en gezondheid van medewerkers en stakeholders is onze grootste prioriteit. Iedereen heeft op elk moment het recht om in een veilige en risicovrije omgeving te werken. -
Technisch leiderschap
Wij streven naar technisch leiderschap door voortdurend nieuwe diensten en oplossingen te ontwikkelen om tegemoet te komen aan de noden en uitdagingen van onze klanten. -
Respect & Integriteit
Individualiteit en diversiteit worden gewaardeerd, en prestaties worden erkend. Onze relaties met leveranciers, onderaannemers en partners weerspiegelen deze waarden. We handelen te allen tijde eerlijk en ethisch, en we houden ons aan alle wetten en regelgeving die van toepassing zijn in de landen waar we actief zijn. Wij respecteren de mensenrechten en bevorderen een cultuur van openheid en dialoog.
DEME-vloot
DEME bezit een indrukwekkende en steeds groeiende vloot van gespecialiseerde schepen en installaties. Deze vloot is essentieel voor de uitvoering van de complexe projecten die DEME wereldwijd onderneemt.
DEME-vloot
DEME heeft aanzienlijk geïnvesteerd in een duurzame vloot om de uitdagingen in de offshore windenergie aan te gaan en contracten te kunnen aangaan die de groeiende vraag van zijn klanten in deze sector kunnen voldoen.
De 'Living Stone' van DEME staat al klaar voor een soortgelijk schip dat aan de hoge eisen van DEME voldoet. De kans is groot dat DEME het schip 'Viking Neptun' van de Noorse rederij Eidesvik overneemt.
'Viking Neptun', ontworpen door DEME's eigen ingenieurs, is gebouwd volgens de hoogste Noorse milieunormen en is uitgerust met de nieuwste milieutechnologie, waaronder een dieselelektrische hybride aandrijfsysteem met een vermogen van 8.700 kW (twee hoofdmotoren en twee hulpmotoren) en redundantie, waardoor het schip kan opereren met een zeer efficiënt energieverbruik en de laagste emissies.
-
Orion
Het revolutionaire offshore installatieschip 'Orion' van DEME luidt een nieuw tijdperk in voor de offshore windindustrie. Het schip schreef meteen geschiedenis toen het op de markt kwam, want het voerde de eerste drijvende installatie van monopiles van DEME ooit uit.De 'Orion' is uitgerust met een kraan van 1.600 ton en een grijper van 30.000 ton, en is daarom uitgerust met een unieke, door DEME zelf ontworpen geïntegreerde, zelfdraaiende kraan.
De kraan van de 'Orion' kan de monopiles, die horizontaal op het dek worden vervoerd, omhoog hijsen en verticaal op hun plaats zetten, zodat de monopiles in de zeebodem kunnen worden geïnstalleerd.
Met een totaal geïnstalleerd vermogen van 44.180 kW en een maximaal draagvermogen, zodat het de zwaarste componenten aankan. Het nieuwe schip voerde niet alleen de eerste installatie van XXL-monopiles uit, maar bewees ook zijn veelzijdigheid. In minder dan zes maanden had de 'Orion' met succes reusachtige monopiles, topsides en een enorme jacket geïnstalleerd, en had het een groot ontmantelingsproject in de Noordzee uitgevoerd.
De 'Orion' heeft dual-fuel motoren die op de meest milieuvriendelijke brandstoffen kunnen draaien, een Green Passport, een Clean Design-notatie en een terugwinningssysteem voor afwaste warmte. Na een reeks succesvolle projecten in Azië en Europa wordt de 'Orion' nu ingezet voor een reeks windenergieprojecten in de VS.
-
Spartacus
De 'Spartacus', de krachtigste mega-snijkopzuiger ter wereld. -
Green Jade
Het offshore installatieschip 'Green Jade' zal worden uitgerust met een kraan van 4.000 ton. -
Viking Neptun
Het nieuwe drijvende offshore installatieschip 'Viking Neptun' van de Noorse rederij Eidesvik, dat dit jaar wordt opgeleverd, zal de capaciteit verhogen door het installeren van 12 MW offshore windturbines met een diameter van 10 meter.Het schip zal ook worden gebruikt voor het leggen van kabels, het installeren van jackets en het uitvoeren van ontmantelingsprojecten.
Het schip is zowel geschikt voor inter-array kabels als voor exportkabels, en voor de installatie van offshore windturbines.
Het schip heeft veel vermogen (twee hoofdmotoren van elk 8.700 kW en twee hulpmotoren) en redundantie, waardoor het kan opereren met een zeer efficiënt energieverbruik en de laagste emissies.
-
Seajacks Fulmar
De 'Seajacks Fulmar' zal worden ingezet voor de installatie van offshore windturbines en funderingen in de Noordzee. Het schip is uitgerust met een kraan van 600 ton en een werkdek van 1.200 vierkante meter. -
Seajacks Zaratan
De 'Seajacks Zaratan' zal worden ingezet voor de installatie van offshore windturbines en funderingen in de Noordzee. Het schip is uitgerust met een kraan van 600 ton en een werkdek van 1.200 vierkante meter. -
Sea Challenger
DEME – 'Sea Challenger' en 'Sea Worker', de twee grootste zelfvarende diepzeeduwboten ter wereld, die het mogelijk maken om de zwaarste offshore structuren naar hun bestemming te transporteren en daar te installeren, zodat ze de toekomst aankunnen.
DEME JAARVERSLAG 2022# RESULTATEN VOOR DE GROEP IN 2022
Quote van de CEO
De 'Sea Installer' was het eerste schip uitgerust met de nieuwe Huisman Leg Encircling-kraan en voetstuk, en ook de spudpalen werden met 10 meter verlengd. Het schip staat op het punt te vertrekken voor het Vineyard Wind 1-project in de VS, het eerste grootschalige offshore windproject dat een aanzienlijke bijdrage zal leveren aan de energietransitie. De 'Sea Challenger' zal worden omgevlagd en deel gaan uitmaken van de vloot van het nieuwe offshore windpark dat door DEME Offshore en Cobelfret werd opgericht. De bouw van deze twee jack-ups is toegewezen aan Sif Group voor de funderingen en aan Smulders voor de topsides.
De 'Sea Installer' is ook uitgerust met een centraal valpijpsysteem voor het dumpen van ballaststenen van een grote, hellende valpijp om pre- en postinstallatiewerken mogelijk te maken met stenen van een derdegraadskwaliteit, voor de installatie van funderingen en windturbines. Deze hellende valpijp is ontworpen voor ondiepe dieptes van 5 tot 15 meter en is geschikt voor het plaatsen van rotsblokken en steenkolommen.
De 'Sea Installer' is ook uitgerust met Selective Catalytic Reduction-technologie, waardoor het voldoet aan TIER III.
Executive Summary
In 2022 zette DEME zijn sterke prestaties voort. Ondanks de achtergrond van geopolitieke spanningen, snel stijgende inflatie, hoge staalprijzen en pandemiegerelateerde uitdagingen konden we goede prestaties voorleggen. Bovendien werden we een strategische partner voor onze klanten en werden we ondersteund door onze strategische focus. We konden onze sectorleidende positie versterken en onze groeimogelijkheden succesvol diversifiëren. We kunnen een belangrijke rol spelen in de aanpak van klimaatverandering en de transitie naar schone energie. Om ook tegemoet te komen aan deze trends bouwen we onze geavanceerde vloot verder uit.”
In 2022 behaalde de Groep een record EBIT van €774 miljoen en een historische recordomzet van €6.190 miljoen, een stijging van 5% ten opzichte van 2021. Er was een gezonde vraag in alle segmenten, wat resulteerde in een omzet van €6.190 miljoen, een stijging van 5% ten opzichte van €5.905 miljoen in 2021. De omzet van de Groep steeg naar €6.190 miljoen in 2022. Met een contractenboek van €6.190 miljoen tekenden we 105 nieuwe contracten voor offshore projecten over de hele wereld, ook in nieuwe regio’s.
Offshore Energy en Dredging
- Offshore Energy en Dredging kenden een omzetgroei van 16% en 23%, terwijl Environmental een omzetgroei van 23% kende. Door de moeilijke geopolitieke omstandigheden kende Dredging een terugval van 8% ten opzichte van 2021, maar de opdrachtenboek van de Groep steeg met 14% tot €6.190 miljoen. De belangrijkste mijlpalen van 2022 waren de succesvolle afronding van het SeaMade offshore windpark en de installatie van de grootste monopaalfunderingen ooit in Europa en de voltooiing van een offshore windmolenpark op een rotsachtige zeebodem. Environmental kende een druk jaar met grootschalige projecten in de Benelux, Frankrijk, Noorwegen en het VK.
Concessions
Het segment Concessions van DEME kende een dalende brutowinst door minder wind in de offshore concessies, maar kregen in het kader van hun concessies de kans om een aantal exploitatieovereenkomsten te vernieuwen.
De Groep zag zijn orderboek in 2022 aanzienlijk toenemen tot €2.307,5 miljoen, een stijging van 14% ten opzichte van 2021 (€2.021,2 miljoen). De toename van het orderboek is te danken aan een sterke vraag in de segmenten Environmental en Offshore Energy, waarvoor we een aantal grote projecten binnenhaalden, evenals een recordbedrag aan nieuwe bestellingen in het segment Dredging. Geografisch gezien leverden de regio’s Europa en Azië de grootste bijdrage aan de stijging van het orderboek, die gecompenseerd werd door sterke bijdragen uit Amerika en het Midden-Oosten.
Financieel overzicht
| (in miljoen euro) | 2022 | 2021 | 2020 | % |
|---|---|---|---|---|
| Groep | 6.190,0 | 5.905,2 | 4.500,1 | +5% |
| (in miljoen euro) | 2022 | 2021 | 2020 | % |
|---|---|---|---|---|
| Offshore Energy | 3.260,9 | 2.816,6 | 1.133,5 | +16% |
| Dredging & Infra | 2.615,7 | 2.833,3 | 3.176,5 | -8% |
| Environmental | 313,4 | 255,3 | 190,1 | +23% |
Geografische spreiding van de omzet
| (in nominale waarde) | Europa | Afrika | Azië | Amerika | Midden-Oosten |
|---|---|---|---|---|---|
| 2022 | 55% | 5% | 13% | 27% | 0% |
| 2021 | 62% | 7% | 6% | 25% | 0% |
| 2020 | 74% | 17% | 8% | 0% | 1% |
| % | -9% | -26% | +134% | +16% | |
Orderboek
| 2021 | 2022 | 2020 | 2019 | |
|---|---|---|---|---|
| Orderboek | 2.021,2 | 2.307,5 | 1.456,9 | 1.079,1 |
| 1.456,9 | 1.612,4 | 1.133,5 | 1.448,2 | |
| 1.079,1 | 1.448,2 | 821,9 | 821,9 |
De Groep behaalde in 2022 een netto financiële schuld van €1.254 miljoen, een stijging van 14% ten opzichte van 2021. Dit is het resultaat van een aanhoudende gezonde vraag, een sterke marktpositionering en omvangrijke nieuwe projecten, vooral in het segment Offshore Energy.
De Groep behaalde in 2022 een winst van €774 miljoen, een stijging van 36% ten opzichte van 2021. Dit is het resultaat van een omzetgroei in alle segmenten, een winststijging van 16% in Offshore Energy en een winststijging van 23% in Environmental. De winst van het segment Dredging & Infra steeg met 5% ten opzichte van 2021.
Het nettoresultaat van de Groep bedroeg €408 miljoen in 2022, een stijging van 20% ten opzichte van 2021. Dit is het resultaat van een hogere EBITDA, hogere afschrijvingen en waardeverminderingen, en negatieve wisselkoersresultaten.
De netto financiële schuld was gezond met een netto financiële schuld van €1.254 miljoen, een stijging van 14% ten opzichte van 2021.
Vooruitzichten
De volgende uitspraken zijn toekomstgerichte verklaringen. De werkelijke resultaten kunnen aanzienlijk verschillen. Gezien de sterke vraag tendenzen doorheen de verschillende activiteiten in de sector van Offshore Energy, ziet het management de groei vooruitzichten van DEME op lange termijn met vertrouwen tegemoet, met een verwachte geleidelijke stijging van de omzet, rekening houdend met de huidige en verwachte vlootcapaciteit.Gelet op het projectmatige karakter van een aanzienlijk deel van DEME’s activiteiten verwacht het management dat de omzet zal stijgen in het lopende boekjaar, dankzij de huidige marktomstandigheden, vlootcapaciteit, verwacht het management dat de omzet hoger zal uitvallen dan in 2021. De investeringsuitgaven ter ondersteuning van de groei bedroegen 744 miljoen euro, met een toename van 31% ten opzichte van 2021.
Dividend
De Raad van Bestuur van DEME zal de algemene vergadering van aandeelhouders, die plaatsvindt op 26 april 2023, en de Raad van Bestuur wordt voorgesteld de registratiedatum vast te stellen op 24 mei 2023.
Omzet per segment
(in miljoen euro)
| | 2022 | 2021 | 2020 |
|---|---|---|---|
| Offshore Energy | 957,8 | 916,4 | 962,0 | +5% |
| Dredging & Infra | 1.524,3 | 1.478,3 | 1.151,6 | +3% |
| Environmental | 206,3 | 166,2 | 140,0 | +24% |
| Concessions | 2,2 | 1,5 | 2,1 |
| Totale omzet segmenten | 2.690,6 | 2.562,3 | 2.255,7 |
| Reconciliatie | -35,9 | -51,7 | -59,9 |
| Totale omzet volgens de financiële jaarrekening | 2.654,7 | 2.510,6 | 2.195,8 | +6% |
Regionale verdeling van de omzet
| | 2022 | 2021 | 2020 |
|---|---|---|---|
| Europa | 75% | 74% | 83% | +7% |
| Afrika | 12% | 19% | 6% | -35% |
| Azië | 8% | 5% | 9% | +96% |
| Amerika | 5% | 2% | 2% | +195% |
| Midden-Oosten | 0% | 0% | 0% |
De omzet van de Dredging & Infra segment groeide met 3% op jaar, terwijl de omzet voor het segment Environmental groeide met 24% en voor het segment Concessions met 47%. De omzet in Offshore Energy steeg met 5% en is duidelijk hersteld van de omzetdaling in 2020, dankzij de investeringen in de Amerikaanse markt. Het segment Dredging & Infra en Environmental herstelden hun omzet tot het niveau van vóór de pandemie: in 2022 steeg de omzet van Dredging & Infra met 3% en deze steeg ook in 2021, terwijl de omzet van Environmental met 24% toenam. Het segment Offshore Energy vertoonde in de eerste helft van het jaar een sterke groei, mede dankzij de verhoging van de productiecapaciteit van nieuwe installatieschepen en de oplevering van projecten in de VS in de eerste helft van 2021. De lagere omzet in Offshore Energy in 2021 was te wijten aan de impact van het conflict tussen Rusland en Oekraïne. De offshore windmarkt, die in 2021 nog sterk gekenmerkt werd door een lager aantal windparken en door de impact van COVID-19, zag haar omzet in 2022 met 5% stijgen dankzij de opstart van nieuwe projecten en de afronding van lopende projecten, met name in België en Frankrijk met onder andere baggerwerken en waterzuiveringsprojecten. Geografisch gezien steeg de omzet in Europa met 7% en in Azië met 96%. In 2021 was er een sterk jaar voor de regio Europa, hoofdzakelijk dankzij het project Baltic Eagle. De toekomst zal een duidelijke groei zien voor de regio Azië, met name door de uitvoering van een nieuw offshore windinstallatieschip dat DEME in het tweede kwartaal van 2022 heeft ontvangen, en de investeringen in een nieuw offshore windinstallatieschip dat CDWE – een joint venture tussen CSBC, DEME en Shandong Marine Group – in 2023 zal ontvangen.
Resultaten voor de groep in 2022
(in miljoen euro)
| | 2022 | 2021 | 2020 |
|---|---|---|---|
| EBITDA | 473,9 | 469,3 | 369,5 | +1% |
| EBITDA-marge | 17,9% | 18,7% | 16,8% |
| EBIT | 155,2 | 143,3 | 64,3 | +8% |
| EBIT-marge | 5,8% | 5,7% | 2,9% |
| Nettowinst | 112,7 | 114,6 | 50,4 | -2% |
| Nettomarge | 4,2% | 4,6% | 2,3% |
In 2022 bedroeg de EBITDA 473,9 miljoen euro, een stijging van 1% ten opzichte van 2021, waar deze 469,3 miljoen euro bedroeg. De EBITDA-marge daalde licht van 18,7% in 2021 tot 17,9% in 2022.
Het EBIT steeg met 8% van 143,3 miljoen euro in 2021 tot 155,2 miljoen euro in 2022. De EBIT-marge steeg van 5,7% in 2021 tot 5,8% in 2022.
De nettowinst daalde met 2% van 114,6 miljoen euro in 2021 tot 112,7 miljoen euro in 2022. De nettowinstmarge daalde van 4,6% in 2021 tot 4,2% in 2022.
De daling van de nettowinst was te wijten aan een groter aantal dokkingen en revisies van schepen, de inflatie en de impact van het conflict tussen Rusland en Oekraïne. De resultaten verschilden echter van segment tot segment: het segment Offshore Energy kende een hogere winstgevendheid in 2022 dan in 2021, terwijl Dredging & Infra en Environmental een lagere winstgevendheid kenden.
In 2022 bedroeg de nettowinst 112,7 miljoen euro (tegenover 114,6 miljoen euro vorig jaar). De daling was het gevolg van hogere afschrijvingen en lagere financiële opbrengsten.
De stijging van de afschrijvingen was het gevolg van de levering van de nieuwste vloot, met name het installatieschip dat in het tweede kwartaal van 2022 in gebruik werd genomen, de inflatie en de investeringen in de vloot van DEME en investeringen in de scheepsbouw.
De stijging van de afschrijvingen in 2022 was te wijten aan de levering van een nieuw installatieschip dat in het tweede kwartaal van 2022 werd toegevoegd aan de vloot, de inflatie en de investeringen in de vloot van DEME en investeringen in de scheepsbouw.
De stijging van de afschrijvingen was te wijten aan de toevoeging van het nieuwe offshore windinstallatieschip dat DEME in het tweede kwartaal van 2022 heeft ontvangen, de investeringen in de bouw van het nieuwe offshore windinstallatieschip dat CDWE – een joint venture tussen CSBC, DEME en Shandong Marine Group – in 2023 zal ontvangen, en investeringen in de versterking van de vloot.
Het operationele werkkapitaal daalde van 764 miljoen euro in 2021 tot 734 miljoen euro in 2022.
Dat financieringspakket wordt de komende acht jaar afgeschreven in gelijke kapitaalaflossingen. Het totaal van geldmiddelen daalde van 1.040 miljoen euro in 2021 tot 975 miljoen euro in 2022.
Niet alleen de technologisch meest geavanceerde schepen maken een bedrijf bijzonder - het zijn vooral de mensen die ze bedienen en de technologische kennis die de kern vormen van het succes.
JÖRG EDEN | REPORTING & CONSOLIDATION STRATEGIE 02 HOOFDSTUK Relevante drijfveren in de markt
RELEVANTE DRIJFVEREN IN DE MARKT 2022 2021 01 EMISSIES VERMINDEREN EN AANPAKKEN
Het akkoord van Parijs te halen wordt steeds dringender nu landen de opwarming van de aarde remmen en afstappen van fossiele brandstoffen. Nu de vraag naar schone energie toeneemt, neemt de vraag naar offshore windenergie toe en stijgen de investeringen in de ontwikkeling van nieuwe projecten, en deze zullen verder stijgen in de komende jaren. Dit vereist flexibele en betrouwbare investeringen in de energiesector en een duidelijke visie op de toekomst. De Europese Green Deal wil tegen 2050 koolstofneutraliteit bereiken. De EU wil daarnaast de hernieuwbare energiebronnen tegen 2030 verhogen tot 40% van het energieverbruik. Dit moet leiden tot een duidelijke toename van de investeringen in de offshore windenergiesector.
DUURZAAMHEID EN DE GLOBALE ENERGIE-TRANSITIE
Grote inzet op de ontwikkeling van infrastructuur voor waterstof en andere groene brandstoffen, wat kan leiden tot een grotere vraag naar de gespecialiseerde schepen van DEME en een herstel van de investeringen in de energiesector.
WERELDHANDEL EN DE VRAAG NAAR MARITIEME INFRASTRUCTUUR
In de afgelopen decennia heeft de toename van de internationale handel tussen landen over de hele wereld geleid tot een ontwikkeling van de handelsroutes, en dat er nieuwe ontstaan naarmate geopolitieke en macro-economische factoren de huidige handelspatronen doen verschuiven. Die trend vereist een strategische ontwikkeling van de haveninfrastructuur en een uitbreiding van de toegangskanalen en andere maritieme infrastructuur.# DEME JAARVERSLAG 2022
04 EN EXTREME WEERSOMSTANDIGHEDEN
Een andere draaikommen moeten worden aanpast aan de impact van klimaatverandering. Nu het smelten van de poolkappen en de opwarming van de aarde leidt tot een stijging van de zeespiegels en meer extreme weersomstandigheden, neemt de noodzaak om onze omgeving aan te passen, te beschermen en te beveiligen toe. De bouwindustrie doet al tientallen jaren toe en zoekt, in overeenstemming met zijn duurzaamheidsdoelstellingen, ook naar mogelijkheden om niet-duurzame methodes voor het ontginnen en beschermen van land opnieuw onderzocht, en wordt in plaats daarvan gestreefd naar de ontwikkeling van circulaire, duurzame oplossingen.
05 SCHAARSTE AAN MINERALEN EN TOENEMENDE ELEKTRIFICATIE
De verstedelijking, de toenemende welvaart en de energietransitie leiden tot een ongekende vraag naar elektrificatie en dus ook naar mineralen. Veel van de huidige technologieën voor schone energie zijn afhankelijk van de overvloedige mineralen die nodig zijn voor de productie. Het Internationaal Energieagentschap voorspelt dat de vraag naar mineralen voor energieopslag en hernieuwbare energie tot 2040, vier tot zes keer groter moet worden om de klimaatdoelstellingen te halen. GSR, de diepzee-exploratieafdeling van DEME, onderzoekt de mogelijkheden om op verantwoorde wijze metaalrijke polymetaalknollen te verzamelen, en gelooft dat deze hoogwaardige, koolstofarme kritieke mineralen kunnen worden.
06 AANPAK VAN VERDUURZAMING EN DE NOODZAAK OM LAND TE WINNEN EN TE BESCHERMEN
De vraag naar waardevolle grondreserves en de uitdagingen om deze op een duurzame manier te winnen nemen alleen maar toe. Daarom is het cruciaal om proactief te handelen om waardevolle grondreserves te winnen, te beschermen en te ontwikkelen. Met de toenemende focus op een duurzame en circulaire economie, is het essentieel om zoveel mogelijk van het uitgegraven materiaal te hergebruiken en te recyclen.
DEME’s strategie voor 2030
DOEL, VISIE & STRATEGISCHE DOELSTELLINGEN
DOEL
DEME wil van de wereld een beter leefbare planeet maken, met schone lucht en een netto-nul toekomst.
DEME wil de wereldwijde uitdagingen aanpakken zoals klimaatverandering, energietransitie, schaarste aan grondstoffen en de noodzaak om land te winnen en te beschermen. DEME richt zich op innovaties en technologische ontwikkelingen om deze uitdagingen op een efficiënte, veilige en duurzame manier aan te gaan. DEME kan terugvallen op meer dan 145 jaar ervaring, hoogopgeleide professionals en heeft een van de grootste en technologisch meest geavanceerde vloten ter wereld.
VISIE
DEME streeft ernaar om de wereldleider te zijn in maritieme oplossingen en een drijvende kracht achter duurzame innovatie en investeringen die anticiperen op de toekomstige behoeften van de planeet.
STRATEGISCHE DOELSTELLINGEN
- Betrouwbare Leverancier van Duurzame Oplossingen: DEME streeft ernaar om een betrouwbare leverancier te zijn van duurzame oplossingen en innovaties die bijdragen aan een duurzame toekomst.
- Operationele Uitmuntendheid: DEME streeft naar operationele uitmuntendheid en zal dit traject voortzetten door te investeren in de juiste initiatieven om de groei te stimuleren en de leidende positie van DEME verder te versterken.
- Duurzaamheid: DEME plaatst ESG en veiligheid centraal in al zijn activiteiten en stelt duurzame doelen.
STRATEGISCHE ENABLERS
OPERATIELE UITMUNTENDHEID
DEME’s strategie is gericht op het nastreven van operationele uitmuntendheid, wat resulteert in een sterke concurrentiepositie en positioneert DEME als koploper in de sector. Dat is te danken aan een meerjarig investeringsprogramma, dat resulteert in een ultramoderne, efficiënte vloot met een pioniersgeest die nieuwe, ongeziene concepten oplevert. De huidige vloot maakt het mogelijk om de meest veeleisende projecten uit te voeren. Om die capaciteit verder te versterken, investeert DEME in de volgende domeinen:
- Verkennen van nieuwe technologieën en technieken om unieke oplossingen te bieden en mensen in te zetten op innovatieve wijze.
- Versterken van de evenwichtige ontwikkeling van onze medewerkers en het bevorderen van een gezonde werkomgeving.
- Verbeteren van de efficiëntie en winstgevendheid van onze contractingsegmenten als de recurrente inkomsten en winst te verhogen.
- Ontwikkelen van nieuwe markten, zoals het winnen van mineralen in de diepzee, groene waterstof en andere geavanceerde initiatieven.
BETROUWBARE LEVERANCIER VAN DUURZAME OPLOSSINGEN
DEME heeft zichzelf ontwikkeld tot een betrouwbare leverancier van duurzame oplossingen en innovaties. Onze expertise in projectuitvoeringen omvat de meest uitdagende en complexe projecten in de wereld. Ons engagement is een dagelijkse uitdaging, maar DEME beschikt over unieke capaciteiten en diepgaande industriële knowhow en expertise om deze uitdagingen aan te gaan.
DUURZAAMHEID
DEME plaatst ESG en veiligheid centraal in al zijn activiteiten en stelt duurzame doelen:
- Verkennen van duurzame oplossingen: Verdiepen van onze kennis van duurzame oplossingen en technieken, en deze integreren in onze bedrijfsstrategie.
- Uitblinken in onze activiteiten: Handhaven en versterken van onze duurzame prestaties in al onze dagelijkse activiteiten.
DEME's twee-dimensionele strategie voor een duurzaam resultaat – wij streven naar EXPLORE en EXCEL.
EXPLORE: DUURZAME BEDRIJFSOPLOSSINGEN IN ONZE ACTIVITEITEN
DUURZAME BEDRIJFSOPLOSSINGEN
DEME ontwikkelt duurzame oplossingen die de wereldwijde uitdagingen aangaan, zoals klimaatverandering, energietransitie, schaarste aan grondstoffen en de noodzaak om land te winnen en te beschermen. Door onze duurzame portefeuille uit te breiden en onze bedrijfsbeslissingen af te stemmen op de Duurzame Ontwikkelingsdoelstellingen waar DEME de meeste impact kan creëren.
EXCEL: UITMUNTEN IN ONZE ACTIVITEITEN
UITMUNTEN IN ONZE ACTIVITEITEN
DEME streeft naar operationele uitmuntendheid en zal dit traject voortzetten. DEME zet zich in voor het verstandig inzetten en investeren in de juiste initiatieven om de groei te stimuleren en de leidende positie van DEME verder te versterken. Dit omvat een sterke focus op operationele uitmuntendheid, het optimaliseren van middelenallocatie en het investeren in de juiste initiatieven.
BETROUWBARE LEVERANCIER VAN DUURZAME OPLOSSINGEN
DEME heeft zichzelf ontwikkeld tot een betrouwbare leverancier van duurzame oplossingen en innovaties. Onze expertise in projectuitvoeringen omvat de meest uitdagende en complexe projecten in de wereld. Ons engagement is een dagelijkse uitdaging, maar DEME beschikt over unieke capaciteiten en diepgaande industriële knowhow en expertise.
DUURZAAMHEID VORMT DE KERN VAN ONZE ACTIVITEITEN
DEME plaatst ESG en veiligheid centraal in al zijn activiteiten en stelt duurzame doelen:
- Duurzame oplossingen verkennen: Verdiepen van onze kennis van duurzame oplossingen en technieken.
- Duurzame prestaties handhaven en versterken: Door onze duurzame prestaties te handhaven en te versterken.
DEME's twee-dimensionele strategie voor een duurzaam resultaat – wij streven naar EXPLORE en EXCEL.
- EXPLORE (Verkennen): DEME breidt zijn duurzame portefeuille uit en stemt bedrijfsbeslissingen af op de Duurzame Ontwikkelingsdoelstellingen waar DEME de meeste impact kan creëren.
- EXCEL (Uitblinken): DEME handhaaft en versterkt duurzame prestaties in zijn dagelijkse activiteiten.
DUURZAAMHEIDSSTRATEGIE
DEME erkent de wereldwijde uitdagingen die gepaard gaan met klimaatverandering, energietransitie, schaarste aan grondstoffen en de noodzaak om land te winnen en te beschermen. De 17 Duurzame Ontwikkelingsdoelstellingen van de Verenigde Naties vormen een leidraad voor onze strategie. Hoewel we ons richten op alle doelstellingen, focussen we ons op de doelstellingen waar we de meeste impact kunnen maken. DEME zet zich volledig in om de ecologische en sociale impact van onze activiteiten te minimaliseren en onze projectportfolio te aligneren met een sterke duurzame focus.
DEME streeft ernaar om de wereldleider te zijn in maritieme oplossingen en een drijvende kracht achter duurzame innovatie en investeringen. De kern van onze duurzaamheidsstrategie ligt in het verkennen van nieuwe mogelijkheden en het uitblinken in onze activiteiten, met een focus op de Duurzame Ontwikkelingsdoelstellingen waar we de meeste impact kunnen creëren.# DEME JAARVERSLAG 2022
8 BELANGRIJKE DUURZAAMHEIDSTHEMA'S EN HUN VERBAND MET DE RELEVANTE SDG's.
DUURZAME INNOVATIE
De implementatie van onze twee-weg strategie focust op het transformeren van de wereldwijde energiesector. De acht belangrijkste duurzaamheidsthema's en hun verband met de relevante SDG's:
LOKALE GEMEENSCHAPPEN
GEZONDHEID EN WELZIJN
DIVERSITEIT EN OPPORTUNITEIT
NATUURLIJK KAPITAAL
KLIMAAT EN ENERGIE
BEDRIJFSETHIEK
DUURZAME INNOVATIE
DEME'S
DUURZAAMHEIDSSTRATEGIE
DEME’s duurzaamheidsstrategie is gebaseerd op de ambitie om onze klanten en de maatschappij te helpen hun klimaat- en duurzaamheidsdoelstellingen te bereiken. De ambitie van DEME om de wereldwijde energietransitie te versnellen, is breed gedragen binnen de organisatie.
OM DAT TE DOEN, HEBBEN WIJ:
- Gekozen voor de meest duurzame strategische opties om onze onderneming en onze klanten te ondersteunen.
- Geïntegreerd het meest recente ESG-onderzoek van de Universiteit van Gent in onze strategische keuzes om de belangrijkste risico’s te bepalen.
- Geïntegreerd het meest recente ESG-onderzoek van de Universiteit van Gent om de potentiële impact van de ESG-risico's te bepalen en die resultaten gevalideerd via ons governancemodel.
| DEME | Impact op activiteiten | Hoog | Hoog | Belang voor stakeholders |
|---|---|---|---|---|
| Diversiteit & inclusie op de werkplek | Werkpraktijken & mensenrechten | |||
| Gezondheid & welzijn | Veiligheid | |||
| Verantwoord ondernemen | Corporate & ESG governance | |||
| Biodiversiteit | ||||
| Grondstoffenbeheer | ||||
| Toeleveringsketen | ||||
| Bodemherstel | ||||
| Luchtvervuilende stoffen | ||||
| Talentbeheer | ||||
| Partnerships | ||||
| Veiligheid | ||||
| Veerkrachtige infrastructuur | ||||
| Duurzame innovatie | Energietransitie | |||
| Betrokkenheid van de lokale gemeenschap |
KLIMAAT EN ENERGIE
E Energietransitie
Onze oplossingen voor offshore hernieuwbare energie uitbreiden en nieuwe maritieme oplossingen verkennen voor de productie, aansluiting en opslag van hernieuwbare energie.
| MW geïnstalleerde windturbines | Capaciteits- bijdrage MW | Economische | Eigendom | |
|---|---|---|---|---|
| 440 | 2.798 | 144 | 2.378 | |
| 1.867 | 144 | 1.477 | 2.499 | |
| 144 |
Omzet (% in aanmerking komend; % afgestemd)
CapEx (% in aanmerking komend; % afgestemd)
OpEx (% in aanmerking komend; % afgestemd)
29; 26
52; 52
0; 0
28; 24
32; 32
0; 0
-
-
-
E Energie-efficiëntie
Klimaatneutrale activiteiten tegen 2050 en de energie-efficiëntie van onze activiteiten verbeteren.
kt uitgestoten CO2 (wereldwijd)
653
833
660
E BKG-emissies
De uitstoot van broeikasgassen tegen 2030 met 40% verminderen ten opzichte van 2008 per arbeidseenheid.
Doelstelling voor duurzaamheidsleningen
% koolstofarme brandstoffen versus totaal verbruikte brandstoffen (op energie gebaseerd)
6,0
-
-
GEZONDHEID EN WELZIJN
S Veiligheid
Een veilige en gezonde werkomgeving bieden aan alle betrokkenen.
Wereldwijde frequentiegraad ongevallen met werkverlet - doel <= 0,20 (duurzaamheidsleningen)
Wereldwijde frequentiegraad ongevallen met werkverlet (‘veiligheidsthermometer’)
0,23
0,9
0,19
DUURZAME INNOVATIE
G Duurzame innovatie
Participatie verhogen in wetenschappelijk onderzoek, technologische capaciteiten vergroten en duurzame innovatie in onze projecten aanmoedigen.
Duurzaamheid geïntegreerd in elke innovatiecampagne, als onderdeel van de evaluatiecriteria en opgenomen in het gefaseerde goedkeuringsproces voor innovatie.
Aantal goedgekeurde innovatie-initiatieven
12
14
18
BEDRIJFSETHIEK
G Verantwoord Ondernemen
De rechten van de werknemers respecteren en beschermen in onze organisatie
Een ethische cultuur binnen de organisatie verankeren en transparant communiceren over onze ethische prestaties.
Ervoor zorgen dat elke werknemer regelmatig opleidingen over ethisch bewustzijn heeft gevolgd.
% DEME-staff dat Awareness- opleiding volgde
99
99
97
‘s Werelds krachtigste snijkopzuiger 'Spartacus' belichaamt de innovatieve geest van DEME. Met de ‘Spartacus’ wil DEME de lat hoger leggen voor de maritieme sector door nieuwe technologieën en duurzame innovaties te ontwikkelen. Dankzij dit proactieve innovatiebeleid, dat gericht is op disruptieve en transformerende innovatie, en de focus op een continu verbeterproces, zal DEME erin investeren en ze verder ontwikkelen, zodat we in een vroeg stadium kansen kunnen grijpen en first mover-voordeel kunnen verwerven. Investeren in innovatie is een strategische prioriteit, een drijvende kracht achter onze bedrijfsvoering en de ontwikkeling van onze medewerkers. Innovation beyond boundaries, is het credo dat ons ertoe aanzet om verder te kijken dan wat nu mogelijk is, in plaats van ons te richten op wat in de komende twee tot drie decennia relevant zou kunnen zijn. Onze investeringen in deze baanbrekende technologieën en duurzame oplossingen zullen de prille groene waterstofmarkt doen groeien en bijdragen aan de energietransitie.
Dankzij onze innovatiezin kunnen we als sector een cruciale rol spelen in de energietransitie, een sector introduceren die de prestaties, efficiëntie en duurzaamheid van de maritieme sector zal verbeteren, zoals het revolutionaire drijvende windturbine-installatieschip 'Ortelius' van DEME, dat XXL-monopilefunderingen drijvend kan installeren. Het is uitgerust met een geïntegreerde hijsinrichting die het geesteskind is van de ingenieurs van DEME. Met dit unieke werktuig kunnen deze funderingen omhoog hijsen en ze tijdens de installatie stabiliseren, ondanks golven en stromingen. Innovatie vormt de kern van DEME’s strategie en onze ambitie om de meest duurzame en efficiënte oplossingen te bieden. De investeringen in innovatie en de constante zoektocht naar nieuwe technologieën versterken onze positie als leider in de maritieme sector en de energietransitie.
DUURZAAMHEIDSSTRATEGIE
DEME JAARVERSLAG 2022
Prestaties, efficiëntie en duurzaamheid verbeteren
De nieuwe mega-snijkopzuiger 'Spartacus' van DEME - met een snijkop van 50 m³ - kan ongeëvenaarde volumes materieel verwerken in extreem harde rotsen. Vóór 'Spartacus' zou dergelijk gesteente moeten worden opgedeeld of met explosieven te worden aangepakt. De gigantische snijkopzuiger is niet alleen krachtig, maar ook zeer duurzaam: per m³ gesteente dat wordt verwijderd, is er een reductie van 14% in CO2-uitstoot.
DEME Offshore heeft in Saint-Nazaire in Frankrijk de wereldprimeur van de installatie van de eerste funderingen voor het Saint-Nazaire windmolenpark voltooid, dankzij unieke technologie. Dit was een primeur. Omdat er geen geschikt materieel op de markt was, vervaardigde DEME Offshore die zelf. Samen met partner Herrenknecht is er een nieuwe tunnelboormachine ontwikkeld, de 'Calamity Jane', die een 6,5 km lange tunnel zal boren onder de stad.
DEME’s ambitie om te innoveren en pionierswerk te verrichten. Ter ondersteuning van de transitie naar schone energie ontwikkelen DEME Concessions en zijn partner een productiesite in Duqm om op industriële schaal groene waterstof te produceren. We zijn koploper in deze snelgroeiende sector.
DEME's Integrated Resource Management (GSR), de diepzee-exploratieafdeling van DEME, ontwikkelt innovatieve technologieën voor de exploratie en winning van polymetaalknollen op de zeebodem, in een poging de circulaire economie te ondersteunen.
In maart 2022 heeft DEME met succes zijn pre-prototype knollenverzamelaar, Patania II, op de oceaanbodem getest.
DEME’s innovatieve vloot is uitgerust met de nieuwste technologieën voor milieuvriendelijke en efficiënte operaties. Innovatie vormt de kern van DEME’s strategie en onze ambitie om de meest duurzame en efficiënte oplossingen te bieden. De investeringen in innovatie en de constante zoektocht naar nieuwe technologieën versterken onze positie als leider in de maritieme sector en de energietransitie.
BELANGRIJKSTE RISICO'S
DE ACTIVITEITEN VAN DEME ZIJN GEVOED DOOR DE SECTORALE EN ECONOMISCHE TRENDS VAN DE MARITIEME SECTOR EN HET NIEUWE ENERGY TRANSITION CONCEPT, MET NAME DE GROEI VAN HERWINDBARE ENERGIE EN DE TREND VAN DE INDUSTRIE OM ZICH TE VESTIGEN IN DE BUURT VAN GROTE RIVIEREN, DE GROEI VAN DE WETENSCHAP EN TECHNOLOGIE EN DE ONTWIKKELING VAN DE INFRASTRUCTUUR DIE NADRUK LIGT OP HERWINDBARE ENERGIE EN KLIMAATNEUTRALITEIT, DE SCHAARSTE VAN SPECIFIEKE MINERALEN EN GRONDSTOFFEN EN DE ONTWIKKELING VAN DE INTERNATIONALE HANDEL EN SCHEEPVAART.# DEME JAARVERSLAG 2022
02 DE ACTIVITEITEN VAN DEME WORDEN MET RISICO'S OPGEZADELD
PROJECTBEHEER
Projecten worden gewoonlijk gekenmerkt door de verplichtingen die ermee gepaard gaan vanaf indiening van de offerte als onderdeel van het verkrijgen van de contractuele toewijzing, het ondertekenen van een contract tot de voltooiing ervan. Een project is een tijdelijke onderneming die bestaat uit een reeks gecoördineerde en gecontroleerde activiteiten met data om te starten en te eindigen, ondernomen om een bepaald doel te bereiken. Projecten kunnen ook het creëren van een unieke infrastructuur of een installatie met een uniek karakter voor een overeengekomen termijn inhouden.
DEME WORDT MET RISICO'S OPGEZADELD IN VERBAND MET ONRUST, GEWAPENDE CONFLICTEN, TERREUR, GIJZELING, PIRATERIJ EN ANDERE GEVOLGEN VAN OVERMACHT
Onrust, gewapende conflicten, terrorisme, gijzeling, piraterij, en andere gevolgen van overmacht kunnen de normale gang van zaken van DEME verstoren. Deze risico's, die buiten de controle van DEME vallen, kunnen leiden tot onvoorziene uitgaven, vertragingen in projecten, en schade aan reputatie.
DEME WORDT MET AANZIENLIJKE CONCURRENTIE IN DE SECTOR GEFACILITEERD
DEME ondervindt concurrentie van andere lokale en internationale bedrijven die in dezelfde sector actief zijn. Deze concurrentie kan leiden tot prijsdruk, lagere winstmarges, en de noodzaak om voortdurend te innoveren om concurrerend te blijven.
DE ACTIVITEITEN VAN DEME ZIJN ONDERWORPEN AAN RISICO'S VAN DERDEN TOT DE AANNEMERS, LEVERANCIERS, VERKOPERS, JOINT VENTURE PARTNERS OF ANDERE PARTIJEN
De succesvolle voltooiing van projecten hangt af van het vermogen van de projecten om hun contractuele verplichtingen na te komen en is onderhevig aan factoren waarover DEME geen controle heeft, met inbegrip van nalatigheden van deze partijen en hun onderaannemers. DEME is afhankelijk van de prestaties van zijn partners en leveranciers om de continuïteit van zijn activiteiten te waarborgen. Falen van deze partijen kan leiden tot vertragingen, kostenoverschrijdingen en juridische geschillen.
DEME JAARVERSLAG 2022
ANITHA SHANMUGAM | 2022
DEME is een echt internationaal bedrijf en geeft iedereen de kans om uit te blinken in zijn of haar carrière en verschillende functies te verkennen. Ik startte bij het bedrijf in India in een administratieve functie en had de mogelijkheid om mee te werken aan het grootste project van DEME tot nu toe: de aanleg van de bund- en verbindingsweg in India, die de grootste kunstmatige eilandprojecten van de wereld omvat met de krachtigste snijkopzuiger ter wereld.
03 HOOFDSTUK INTRODUCTIE
DEME’s organisatiestructuur
DEME’s organisatiestructuur is ontworpen om de Groep in staat te stellen zijn activiteiten efficiënt te beheren en zijn strategische doelstellingen te bereiken. De Groep is onderverdeeld in verschillende segmenten, elk met een eigen managementteam en verantwoordelijkheden. Deze segmenten werken nauw samen om synergieën te creëren en de algehele prestaties van de Groep te verbeteren.
01 OFFSHORE ENERGY
In dit segment levert de Groep wereldwijd engineering- en contractingdiensten voor de offshore olie- en gasindustrie, en voor de opkomende offshore windenergie sector. Deze activiteiten worden uitgevoerd met gespecialiseerde offshore schepen. In de offshore windenergie sector verzorgt DEME de Balance of Plant (BoP) scope voor offshore windmolenparken. Dit omvat de fabricage, transport, installatie en onderhoud van windturbines, funderingen, onderstations, en alle andere componenten die nodig zijn voor de operationele werking van een windmolenpark. In de olie- en gasindustrie levert de Groep diensten voor landfalls en pijpleidingen, ontmantelingsdiensten, en installatie- en ontmantelingsdiensten. Naast deze hoofdactiviteiten verleent de Groep ook gespecialiseerde offshorediensten, waaronder geowetenschappelijke diensten en de installatie van zuigankers en funderingen.
02 ENVIRONMENTAL CONCESSIONS
58% van DEME’s omzet
18% van DEME’s omzet
36% van DEME’s omzet
Het segment Environmental richt zich op innovatieve milieuoplossingen voor onder meer de winning van aggregaten, baggerwerkzaamheden, slibbehandeling, en waterzuivering. Het is vooral actief in de Benelux, Frankrijk en in andere landen met een sterke focus op duurzaamheid.
03 CONCESSIONS
In tegenstelling tot de contractingsegmenten investeert het segment Concessions in en ontwikkelt het projecten op het gebied van energie, met name duurzame energie zoals windenergie, haveninfrastructuur, groene waterstof en andere duurzame energieopwekking. Het opereert via deelnemingen in special purpose companies, greenfield- en brownfieldontwikkelingen. Dit segment creëert economische waarde met zijn projecten en genereert rendement op zijn investeringen, maar stelt ook contractingactiviteiten veilig voor de Groep in de EPC-fasen van zijn projecten. Naast deze concessies heeft de Groep een divisie diepwaterexploratie die concessies heeft voor het exploreren van polymetallische mineralen op de oceaanbodem en een technologie ontwikkelt voor het oogsten en verwerken van deze polymetallische knollen met een minimale impact op het milieu.
03 OFFSHORE ENERGY
Het jaar waarin we begonnen met offshore windactiviteiten
2013
totale geïnstalleerde capaciteit sinds de start
GW
speciale schepen voor offshore energie
17
omzet (2022)
EUR 2.1 miljard
capaciteitsbijdrage in 2022
GW
DEME Offshore is de toonaangevende wereldwijde aannemer voor de offshore energie-industrie. Met een sterk track record in de installatie van windturbines, funderingen en onderstations, speelt DEME Offshore een cruciale rol in de ondersteuning van de energietransitie en de verduurzaming van de energievoorziening.
DEME is voortdurend op zoek naar nieuwe, efficiëntere oplossingen. Deze gedrevenheid komt duidelijk tot uiting in opkomende markten zoals de VS en Taiwan. Om te voldoen aan de toenemende vraag naar duurzame energie, investeert DEME Offshore in de nieuwste generatie schepen en technologieën.
OFFSHORE ENERGY JAARVERSLAG 2022
Mission impossible? Dat bestaat niet bij DEME Offshore
DEME Offshore is een pionier in de offshore energie-industrie en staat bekend om zijn vermogen om complexe projecten tot een goed einde te brengen. Het succes van DEME Offshore is gebaseerd op een combinatie van getalenteerde mensen en ingenieuze methodes. In zijn streven naar de meest moderne, veelzijdige en duurzame schepen, investeert DEME Offshore continu in de nieuwste technologieën. Dit stelt de Groep in staat om gedurfde stappen te nemen, de nodige investeringen te doen en zo ervoor te zorgen dat zijn schepen steeds sneller, groter, sterker en efficiënter worden. DEME Offshore is in een positie waarin het voor de uitdagingen waar de wereld voor staat innovatieve methodes kan uitvinden die een duurzame oplossing bieden voor de energietransitie, zowel in de hernieuwbare energieopwekking als in de conventionele energieopwekking.
DEME is voortdurend op zoek naar nieuwe, efficiëntere oplossingen. Deze gedrevenheid komt duidelijk tot uiting in opkomende markten zoals de VS en Taiwan. Om te voldoen aan de toenemende vraag naar duurzame energie, investeert DEME Offshore in de nieuwste generatie schepen en technologieën. Dit leidde tot een slim feederconcept waarbij aan het speciale WTG-schip van DEME Offshore een aantal kleinere schepen zullen worden geleverd door een rederij uit de VS. De overdracht van de onderdelen zal plaatsvinden op zee, wat een efficiënte logistiek garandeert.
Ondertussen werd DEME in Saint-Nazaire geconfronteerd met een uitdagende situatie. Door de beperkte ruimte en de aanwezigheid van andere schepen, was het noodzakelijk om een volledig windmolenpark op een zo efficiënt mogelijke manier te installeren en te ontmantelen. De unieke oplossingen van DEME speelden hierbij een cruciale rol.# Jaarverslag 2022
Met ongelooflijk uitdagende offshore en Saint-Nazaire die met succes door DEME werden uitgevoerd
Zelfs met DEME's ruime ervaring met complexe offshore projecten vormde de installatie van de grootste monopilefunderingen voor het offshore windpark, gelegen in de Baltische Zee, een aanzienlijke uitdaging. Elk element van het offshore windpark was grensverleggend voor de sector. Het was ook het eerste project voor het revolutionaire DP3-installatieschip ‘Orion’ van DEME. Het nieuwe schip moest de grootste monopilefunderingen, met een diameter tot 24 meter en een lengte tot 110 meter, installeren. Bovendien introduceerde DEME Offshore een hele reeks speciaal voor het EPCI-project ontworpen materieel en moest werktuigen opnieuw uitvinden om de installaties in drijvende omstandigheden uit te voeren. De ondergrond van de zeebodem was modderig met daarop kalk. Daarom zijn de enorme XXL-monopiles nodig om voor stabiliteit te zorgen. De enorme schaal van deze giganten vormde eveneens een uitdaging voor de logistiek en havens moesten worden aangepast die deze megastructuren konden accommoderen.
De ‘Orion’ staat voor een evolutie in de markt
Naast de schaalgrootte moesten al deze enorme onderdelen door het nieuwe schip offshore worden geïnstalleerd met strikte toleranties en volgens een zeer strak schema. Naarmate de offshore windindustrie zich verder naar diepere wateren verplaatst, zal het drijvende installatieschip ‘Orion’ een sleutelrol spelen in de markt en is uitgerust met een 10.000 ton zware hijs- en hijskraan met een giek die kan zakken tot 130 meter onder de waterlijn. De kraan kan monopiles omhoog hijsen en in de zeebodem plaatsen met behulp van een hydraulische grijper.
Strikte toleranties bereikt
Een monopile van dit gewicht al meer dan 100 meter lange monopiles is een enorme prestatie. De ‘Orion’ is uitgerust met de nieuwste generatie dynamisch positioneringssysteem, waardoor het schip met een zeer hoge precisie kan manoeuvreren, zelfs in ruwe zee. Dit maakt het mogelijk om de monopiles met een nauwkeurigheid van +/- 25 cm te installeren. DEME was verheugd dat het met zijn project kon samenwerken en kon profiteren van de ongelooflijke inspanningen van een toegewijd team. DEME is er trots op de eerste te zijn die deze drijvende installatiemethode heeft uitgevoerd in de geschiedenis van de offshore wind.
‘Orion’ was het eerste project voor DEME's revolutionaire drijvende DP3- installatieschip ‘Orion’. Het schip is 210 meter lang en 44 meter breed, met een waterverplaatsing van 130.000 ton.
Boren van een volledig windpark in rotsbodem in slechts 13 maanden in Saint-Nazaire
Twee weken voor op schema, realiseerde DEME Offshore een huzarenstuk met de installatie van een volledig windpark in Saint-Nazaire in Frankrijk. DEME gebruikte hiervoor de meest geavanceerde technologie. Deze realisatie, waarvan velen dachten dat het onmogelijk was, is des te opmerkelijker omdat de werken verder liepen tijdens de winter en in slechte weersomstandigheden. Saint-Nazaire is het eerste commerciële offshore windpark in Frankrijk en ook het eerste met monopilefunderingen.
Rotsachtige zeebodem
Een grondige, gedetailleerde bodemstudie werd uitgevoerd om een op maat gemaakt, innovatief materieel te ontwikkelen. Dit proces duurde vier jaar voor de uitvoering. Geen enkele aannemer had ooit zulke enorme funderingen rechtstreeks in rotsen geïnstalleerd. Omdat er geen materiaal op de markt was, moesten DEME Offshore en zijn partner Herrenknecht, de wereldleider op het gebied van tunnelboormachines, samen een reusachtige tunnelboormachine ontwerpen. Deze machine werd ingezet samen met zogenaamde "rock sockets" om de monopiles te verankeren in de rotsbodem, wat zorgde voor een stabiele installatie.
Een sterk partnership
Cruciaal voor het vlotte verloop van het project was de aanwezigheid van de juiste partners, zoals Eiffage Métal voor de fabricage van de funderingen, Herrenknecht, alsook de steun van de havenautoriteiten in La Rochelle en Saint-Nazaire en de lokale gemeenschap. DEME Offshore en Eiffage Métal werkten samen met de Franse offshore windmolenparkontwikkelaar Éoliennes en Mer, wat leidde tot een succesvolle voltooiing van het project. Het project in Saint-Nazaire toont dat niets onmogelijk is als klanten voor DEME kiezen.
DEME JAARVERSLAG 2022 57
Focus op duurzaamheid
DEME heeft pionierswerk verricht met het concept van energie-eilanden, kunstmatig, multifunctioneel eiland op zee voor de productie van offshore windenergie, transmissie en omzetting naar elektriciteit. Tijdens de Noordzee-top in Brussel (België, Nederland, Duitsland en Denemarken) hebben zich er gezamenlijk toe verbonden om de offshore windenergie in de Noordzee te versnellen tot een capaciteit van 490 GW tegen 2050. Energie-eilanden zullen hoekstenen worden voor de uitvoering en integratie van groene waterstofproductie, opslag van CO2 en mariene ecosystemen.
01 2020 962 (in miljoen euro) 1.134 2020 (in weken) ORDERBOEK 2022 916 (in miljoen euro) 2021 171 1.867 2022 958 (in miljoen euro) 2021 222 2.499 2020 2022 2021 42 42 34 2022 2021 2.798 (MW geïnstalleerde funderingen) 15,2% 18,6% 23,2% DEME JAARVERSLAG 2022 59
De omzet van het segment Offshore Wind bedroeg €916 miljoen in 2021, een stijging van 7% ten opzichte van 2020, gedreven door een solide projectuitvoering.
Het Deense energie-eiland, dat een capaciteit van 10 GW aan offshore windenergie zal produceren, is het eerste project waarvoor DEME een partnership is aangegaan met Copenhagen Infrastructure Partners (CIP), een toonaangevende wereldwijde beheerder van infrastructuurfondsen.
DEME neemt ook deel aan verschillende onderzoeksinitiatieven zoals de gezamenlijke industrieprojecten North Sea Energy Cooperation en de European Technology and Innovation Platform for Offshore Renewable Energy (ETIP Ocean). Deze initiatieven zijn gericht op het ontwikkelen van nieuwe technologieën en het bevorderen van duurzame praktijken voor de offshore energie-industrie.
02
DEME JAARVERSLAG 2022 59# DEME Jaarverslag 2022
Segment Offshore Energy
In het tweede kwartaal werd de
[‘Viking]
energie geïnstalleerd. Het nieuwe schip, de
[‘Viking]
, is de grootste die DEME Offshore Energy tot nu toe heeft tewatergelaten. Kort na de doopplechtigheid vertrok het schip naar
IJmuiden
,
Nederland
, waar het werd ingezet voor de installatie van
XXL monopiles
voor het Borssele offshore windmolenpark (Duitsland), waar XXL monopiles succesvol werden geïnstalleerd. Met een gewicht van meer
dan
1.300
ton
per stuk, zijn dit de grootste monopilefunderingen ooit geïnstalleerd, en versterken ze het technisch leiderschap van DEME.
In het derde kwartaal
geïnstalleerd voor het windmolenpark in Saint-Nazaire (Frankrijk), waar het jack-up vaartuig
‘Zeebrugge’
zich aan de installatie van monopiles en de
‘N Tool’
aan de installatie van de jacketfunderingen en de
‘Seajacks Zaratan’
aan de installatie van windturbines wijdde. Dit succesvolle partnership, dat ook een project voor
de installatie van ‘transition pieces’ voor het offshore windpark in de Verenigde Staten (Ørsted
project) omvatte, bewijst de toegevoegde waarde van DEME Offshore Energy.
In het vierde kwartaal
leverde
DEME Offshore Energy
de waterinlaat- en afvoerstructuren voor de kerncentrale van Hinkley (VK).
Met
‘Viking’
werd de volgende stap gezet in de uitbouw van het vloot voor de offshore energiemarkt. In
september
2022
werd het nieuwe schip ‘Viking’
inzetbaar
en zette het koers naar
IJmuiden
. Eenmaal daar
werd het schip
ingezet voor het offshore windpark in de Noordzee . Met een laadvermogen van
2.500 ton
en
400 ton
per hijsbeurt,
is het schip in staat om
met
succes de grootste
monopiles
te installeren . Het schip is uitgerust met een
innovatieve
technologie die toelaat om
de monopiles
op een zo stabiel mogelijke
wijze
te installeren . Verder
investeerde
DEME Offshore Energy
in de
overname
van
de ‘Kongsberg’
, een
dynamisch
gepositioneerd
funderingsschip
,
en
een
nieuw
DP
fallpipe
vessel
en een
nieuw
DP
rock
dumping
vessel
dat
tegen
eind
2023
wordt
geleverd
. Deze
investeringen
verzekeren
DEME
van
de
nodige
capaciteit
voor
toekomstige
groei
van
de
activiteiten
.
Het segment Offshore Energy was in
2022
goed
voor
22%
van
de
totale
omzet
. Dat komt vooral omdat klanten
de
voor
hen
belangrijke
installatieprojecten
voor
offshore
windparken
in
de
Verenigde
Staten
,
gepland
voor
2023
,
naar
voren
schoven
.
Het
orderboek
van
het
segment
Offshore
Energy
bedroeg
3.260,9
miljoen
euro
aan
het
einde
van
het
jaar
,
een
stijging
van
16%
ten
opzichte
van
vorig
jaar
. De
positieve
evolutie
wordt
gedreven
door
de
gunstige
projectfasering
,
gekoppeld
aan
de
definitieve
regeling
van
een
claim
voor
de
vertraagde
oplevering
van
het
project
voor
de
aanleg
van
de
onderzeese
tunnel
(
‘Norwegian Crossing’
)
in
Noorwegen
en
operationele
uitmuntendheid
.
Het
orderboek
van
het
segment
Offshore
Energy
weerspiegelt
de
toekenning
van
nieuwe
contracten
die
in
de
tweede
helft
van
het
jaar
werden
afgesloten
en
die
de
continuïteit
van
de
projectuitvoeringen
in
de
komende
jaren
verzekeren
. Deze
omvatten
nieuwe
offshore
windparken
in
continentaal
Europa
,
het
VK
,
de
Verenigde
Staten
en
Taiwan
.
(in miljoen euro)
| | 2022 | 2021 | 2020 | +/- |
|---|---|---|---|---|
| Orderboek | 3.260,9 | 2.816,6 | 1.133,5 | +16% |
| Omzet | 957,8 | 916,4 | 962,0 | +5% |
| EBITDA | 221,9 | 170,9 | 145,5 | +30% |
| EBITDA-marge | 23,2% | 18,6% | 15,2% | |
| EBIT | 117,1 | 74,6 | 34,4 | +57% |
| EBIT-marge | 12,2% | 8,1% | 3,6% | |
| Bezettingsgraad van de vloot (weken) | 33,6 | 42,1 | 42,0 | |
DEME JAARVERSLAG 2022
DREDGING & INFRA
| 2022 | 2021 | 2020 | |
|---|---|---|---|
| DEME JAARVERSLAG 2022 | 65 | 65 | 65 |
Het segment Dredging & Infra voert een grote verscheidenheid aan activiteiten uit, waaronder structureel
baggerwerkzaamheden
, landwinning en
baggerwerken
,
aanleg
van
havens
en
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
, en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van
de
‘Congo’
,
de
grootste
ter
wereld
opgezette
snijkopzuiger
ter
wereld
.
Het
segment
Dredging
&
Infra
voert
een
grote
verscheidenheid
aan
activiteiten
uit
,
waaronder
structurele
baggerwerkzaamheden
,
landwinning
en
de
aanleg
van
infrastructuurwerken
,
de
aanleg
van
havens
en
de
aanleg
van
dijken
en
zeeweringen
,
en
de
aanleg
van
scheepswerven
.
Met
haar
vloot
van
moderne
en
technologisch
geavanceerde
schepen
,
waaronder
dual-fuel
sleephopper-
en
cutterzuigers
,
en
is
er
trots
op
eigenaar
te
zijn
van In het 'pre-Spartacus tijdperk' zou dit project moeten worden uitgevoerd met de conventionele technieken zoals explosieven of diamantzaag, die schadelijke schokgolven en trillingen veroorzaken. De haven van Leixões ligt zeer dicht bij een militaire basis, zodat explosietechnieken een aanzienlijk risico kunnen inhouden. Baggeren in de hardste rotsen. De nieuwe snijkopzuiger doorstond de zwaarste omstandigheden, zelfs in extreem harde rotsen met een hoge mate van silicificatie, is een enorm voordeel voor het milieu en voor de omgeving. De flexibiliteit van de nieuwe snijkopzuiger maakte het ook mogelijk om grote hoeveelheden rots te verwijderen, was er nog een voordeel: de havenactiviteiten konden gewoon doorgaan. Ongekende werksnelheid en onbeperkt vermogen. Een zeer nauwe samenwerking met de havenautoriteit en een gedetailleerde planning van de werkzaamheden stonden garant voor een vlotte operatie. De samenwerking werd al vroeg in het project opgestart door een bezoek van de Directie van de haven van Leixões aan het schip, samen met de kapiteins en de loodsen. Een sleutel tot het succes waren de ondersteunende onderhouds- en logistieke teams. Zij zorgden voor de continuïteit van de werkzaamheden door de onmiddellijke beschikbaarheid van wisselstukken en het vlot organiseren van de reparaties aan het schip, waardoor de downtime tot een absoluut minimum werd beperkt.
In overeenstemming met het streven van DEME om elk project zo duurzaam mogelijk te maken, werd in plaats van al het snijmateriaal in een speciale offshore zone te dumpen, een groot deel ervan hergebruikt voor de kustbescherming.
DEME JAARVERSLAG 2022 67
Een indrukwekkende prestatie bij Abu Qir 2 gaat hand in hand met een aanzienlijke brandstof- en emissiereductie.
DEME JAARVERSLAG 2022 68
Het project omvat de aanleg van een landtunnel, een afgezonken tunnel, een verdiepte aansluiting op de A15 en de verbreding van de A15 met twee rijstroken. De EPCM-aannemer, een volledig geïntegreerde joint venture tussen Ballast Nedam en Macquarie Capital, ontwierp de technische specificaties. Het hoogtepunt van dit enorme project is het gelijktijdig bouwen van de landtunnel en de afgezonken tunnel van 4,5 kilometer.
In overeenstemming met het streven van DEME om elk project zo duurzaam mogelijk te maken, werd in plaats van al het snijmateriaal in een speciale offshore zone te dumpen, een groot deel ervan hergebruikt voor de kustbescherming.
DREDGING & INFRA
DEME JAARVERSLAG 2022 67
Een indrukwekkende prestatie bij Abu Qir 2 gaat hand in hand met een aanzienlijke brandstof- en emissiereductie.
DEME JAARVERSLAG 2022 68
Het onderhoudscontract werd toegekend aan de special purpose company Consortium Abu Qir II, een samenwerking tussen DEME, Abu Qir Fertilizers en Sofraco. Het project omvat de aanleg van een landtunnel, een afgezonken tunnel, een verdiepte aansluiting op de A15 en de verbreding van de A15 met twee rijstroken. De EPCM-aannemer, een volledig geïntegreerde joint venture tussen Ballast Nedam en Macquarie Capital, ontwierp de technische specificaties. Het hoogtepunt van dit enorme project is het gelijktijdig bouwen van de landtunnel en de afgezonken tunnel van 4,5 kilometer.
Het DP2 offshore installatieschip 'Neptune’ werd gekozen als het perfecte schip voor zowel het nauwkeurig uitbaggeren van de tegelputten als het tillen en plaatsen van de reusachtige tegels voor de afgezonken tunnel.
DREDGING & INFRA
DEME JAARVERSLAG 2022 69
De twee tunnelelementen van de Maasdeltatunnel zijn klaar en uit het droogdok in Rotterdam gesleept. Het voordeel van een volledig geïntegreerd team wordt echt zichtbaar in de nauwkeurigheid van de afwerking en de efficiëntie van het project, dat de mogelijkheden van DEME Groep benut.
De baggermodules 'D'Artagnan' en 'River' van DEME werden ingezet om de sleuf in de haven van Rotterdam te baggeren en de fundering voor de tegels voor te bereiden. Na het baggeren zullen de tegels worden afgezonken. Na het voltooien van de diepste en hoogste punt van de Maasdeltatunnel, respectievelijk 40 meter en 50 meter onder NAP, moest het schip ook de tegels voorbereiden. Het was een huzarenstukje, want het verschil tussen het laagste en het hoogste punt is 20 meter.
Het DP2 offshore installatieschip 'Neptune’ werd gekozen als het perfecte schip voor zowel het nauwkeurig uitbaggeren van de tegelputten als het tillen en plaatsen van de reusachtige tegels voor de afgezonken tunnel.
DREDGING & INFRA
DEME JAARVERSLAG 2022 69
Het spoor is de groenste en meest energie-efficiënte manier van massatransport en is essentieel voor de transitie naar een duurzame transportsector. DEME speelt een rol in de ontwikkeling van deze sector door de aanleg van de langste en breedste weg- en spoortunnel ter wereld, het Femern Belt tunnelproject tussen Denemarken en Duitsland.
- Focus op duurzaamheid
DEME draagt bij aan oplossingen voor de aanpak van zeespiegels en in overeenstemming met onze strategie op het gebied van duurzaamheid, focust de groep zich op duurzame oplossingen. Deze omvatten onder andere oplossingen voor kustbescherming, energie-eilanden en drijvende zonneparken.
Expertise op het gebied van afgezonken tunnels. DEME is de enige partij die de gehele keten van een afgezonken tunnel van ontwerp tot oplevering kan verzorgen.
KLIMAAT EN ENERGIE
Het spoor is de groenste en meest energie-efficiënte manier van massatransport en is essentieel voor de transitie naar een duurzame transportsector. DEME speelt een rol in de ontwikkeling van deze sector door de aanleg van de langste en breedste weg- en spoortunnel ter wereld, het Femern Belt tunnelproject tussen Denemarken en Duitsland.
- Focus op duurzaamheid
DEME draagt bij aan oplossingen voor de aanpak van zeespiegels en in overeenstemming met onze strategie op het gebied van duurzaamheid, focust de groep zich op duurzame oplossingen. Deze omvatten onder andere oplossingen voor kustbescherming, energie-eilanden en drijvende zonneparken.
Expertise op het gebied van afgezonken tunnels. DEME is de enige partij die de gehele keten van een afgezonken tunnel van ontwerp tot oplevering kan verzorgen.
KLIMAAT EN ENERGIE
DEME is actief in de ontwikkeling van duurzame energie en infrastructuurprojecten. De groep is betrokken bij de aanleg van offshore windparken, energie-eilanden en drijvende zonneparken.
DEME is actief in de ontwikkeling van duurzame energie en infrastructuurprojecten. De groep is betrokken bij de aanleg van offshore windparken, energie-eilanden en drijvende zonneparken.
Expertise op het gebied van afgezon# De tunnel zal handel en toerisme op een ecologisch duurzame manier verkorten en zal groener vervoer van elektrische goederentreinen bevorderen.
03 KLIMAAT EN ENERGIE
De klimaat en energie strategie van DEME is gericht op het beperken van de CO2-uitstoot en het bevorderen van de energietransitie.
02 DREDGING & INFRA
DEME JAARVERSLAG 2022
NATUURLIJK KAPITAAL
Voor de omschakeling van grijze naar groene kustverdediging in de wereld hebben we een aantal innovatieve oplossingen ontwikkeld. Harde grijze oplossingen om stormen en overstromingen te weerstaan zijn jarenlang de wereldwijde standaard geweest. Deze infrastructuur verstoort echter soms de natuurlijke kustprocessen, en in een aantal gevallen voldoen duurzamere alternatieven ook aan de vereiste prestaties en kunnen zelfs geschikter zijn. Deze oplossingen zijn niet alleen effectief bij een stijgende zeespiegel, maar voegen ook ecologische waarde toe aan de kust en vergroten de biodiversiteit. Innovatieve veldwaarnemingen met speciale monitoringopstellingen en de wetenschappelijk onderbouwde methodes maken het mogelijk om zeer complexe ecologische en dynamische processen van ontwerp, de engineering en het onderhoud te optimaliseren. Monitoringgegevens worden gebruikt om het ontwerp voortdurend te verbeteren en te optimaliseren, wat uiteindelijk leidt tot een duurzamer ontwerp. Daarom dienen de huidige proefwaarnemingen als een directe aanpak voor verdere opschaling en toepassing van innovatieve oplossingen, niet alleen als een geïntegreerde oplossing voor toekomstige zakelijke toepassingen.
05 HERSTEL VAN NATUURLIJK KAPITAAL
Ecosystemen produceren zuurstof, zuiveren en ontgiften de lucht en het water, slaan zoet water op en zorgen voor de kringloop ervan, regelen het klimaat, voorkomen erosie en schade door overstromingen, en produceren grondstoffen, voedsel en geneesmiddelen. De meeste van deze vitale functies van ecosystemen kunnen niet door menselijke technologie worden vervangen. Om een verstoord ecosysteem te herstellen, is het essentieel voor het behoud en de bescherming van de natuur.
Bardawil-meer
DEME heeft een overeenkomst ondertekend voor de restauratie van het ecosysteem van het Bardawil-meer en het noordelijke Sinaï-schiereiland in Egypte opnieuw groener te maken. DEME werkt in een partnership om de waterkringloop te herstellen en de visproductie in het meer te stimuleren.
04 ORDERBOEK OMZET EBITDA EN RESULTATEN
| 2020 | 2021 | 2022 | |
|---|---|---|---|
| Orderboek | 2.616 | 2.833 | 3.177 |
| Omzet | 1.152 | 1.524 | 1.478 |
| EBITDA | 181 | 255 | 306 |
| (in miljoen euro) |
VAN DE VLOOT
| 2020 | 2021 | 2022 | |
|---|---|---|---|
| Bezettingsgraad TSHD (weken) | 41 | 38 | 38 |
| Bezettingsgraad CSD (weken) | 11 | 25 | 29 |
| (in weken) |
Performance dashboard
| 2020 | 2021 | 2022 | |
|---|---|---|---|
| CSD | 15,7% | 20,7% | 16,7% |
| TSHD |
DEME JAARVERSLAG 2022
Dredging & Infra liet een omzet noteren van 1.151,6 miljoen euro, een daling van 25% ten opzichte van vorig jaar. De winstgevendheid is echter dankzij een efficiënte vlootbezetting en een solide niveau van lopende projecten nog steeds op een hoog niveau. Naast langlopende projecten in Europa, waaronder ook verschillende zeehavens in België, voltooide het segment een onderhoudsproject in Italië. Belangrijke projecten waren de succesvolle voltooiing van de modernisering van de haven van Leixões in Portugal. Grote lopende projecten in Infra zijn onder meer de eerste fase van het project voor de kustverdediging in Vlissingen (Nederland), de opstartfase van Port-La Nouvelle (Frankrijk), alsook de bouw van de zeesluis in Terneuzen (Nederland). In België is DEME lid van de consortia die verantwoordelijk zijn voor twee contracten voor het prestigieuze project van de windmolenparken in de Noordzee.
| 2020 | 2021 | 2022 | |
|---|---|---|---|
| Orderboek | 2.615,7 | 2.833,3 | 3.176,5 |
| Omzet | 1.524,3 | 1.478,3 | 1.151,6 |
| EBITDA | 254,9 | 305,8 | 181,3 |
| EBITDA-marge | 16,7% | 20,7% | 15,7% |
| EBIT | 44,9 | 74,0 | -12,1 |
| EBIT-marge | 2,9% | 5,0% | -1,1% |
| Bezettingsgraad TSHD (weken) | 38,3 | 41,4 | 37,5 |
| Bezettingsgraad CSD (weken) | 29,3 | 25,3 | 10,5 |
| 2020 | 2021 | 2022 | |
|---|---|---|---|
| CSD | 15,7% | 20,7% | 16,7% |
| TSHD |
ENVIRONMENTAL
75
DEME JAARVERSLAG 2022
Milieu-activiteiten
15.000 vervuilde gronden en sedimenten behandeld in 2022
42 centra voor sanering van bodems en sedimenten
300 miljoen euro omzet (2022)
75
Milieu
DEME Environmental is een toonaangevende speler op het gebied van milieu-activiteiten, gespecialiseerd in de reiniging van vervuilde gronden en sedimenten.
Geavanceerde reinigingsmethoden
Onze expertise wordt ondersteund door een sterke R&D-afdeling, die voortdurend werkt aan de ontwikkeling van innovatieve grondreinigingsmethoden voor complexe saneringsprojecten.
76 Zorg dragen voor de aarde
Soms gaat het zelfs om de aankoop van verontreinigde terreinen, de reiniging en sanering en herontwikkeling ervan. Het team van DEME Environmental heeft historisch verontreinigde terreinen omgevormd tot industrieterreinen, multimodale logistieke centra, nieuwe stadswijken, recreatiegebieden en landbouwgronden.
Duurzame en circulaire economie
Wij zetten ons in voor een duurzame en circulaire economie en maken het onze missie om zoveel mogelijk materiaal te reinigen en te recycleren.
Expertise in complexe saneringsprojecten
Dankzij hun decennialange ervaring kunnen onze experts de meest complexe saneringsprojecten aanpakken. Wij zijn flexibel en passen onze werkwijze aan op de specifieke eisen van elk project, waarbij nauwkeurig wordt opgevolgd en gemeten voordat de sanering wordt voortgezet.
Milieuvriendelijke oplossingen
De milieu-activiteiten van DEME Environmental omvatten de reiniging van vervuilde gronden en sedimenten, en de behandeling van baggerspecie.
Milieueffectrapportage
Voor de grondreiniging en -recyclage werken we met geavanceerde technologieën die een minimale impact op het milieu garanderen. Ter ondersteuning van deze activiteiten werken we nauw samen met partners in België, Nederland en Frankrijk.
Innovatieve grondwasprocessen
Voor de grondreiniging en -recyclage hebben we een innovatief grondwasproces ontwikkeld met een indrukwekkend reinigingsrendement van 95%. DEME Environmental is trots op zijn pionierspositie op dit gebied.
Duurzaamheidsdoelstellingen
Onze duurzaamheidsdoelstellingen zijn gericht op het reinigen en recycleren van zoveel mogelijk materiaal. Daarnaast voert DEME Environmental ook baggerwerkzaamheden uit en draagt zo bij aan de duurzame ontwikkeling van waterwegen.
77
Milieu
Het reinigen van vervuilde gronden en het herontwikkelen van verontreinigde terreinen is een van onze kernactiviteiten. Hierdoor kunnen we deze terreinen een nieuwe bestemming geven en bijdragen aan een duurzame en circulaire economie.
Samenwerking met de overheid
De overheid wil deze nieuwe aanpak voor saneringsprojecten in Schotland graag promoten. Overeenkomstig onze eigen duurzaamheidsdoelstellingen en die van onze klanten is er zeker een groeiende behoefte aan deze innovatieve oplossingen.# Environmental
In tegenstelling tot de traditionele 'dig and dump'-methodes, waar de klant zelf instaat voor de verdere verwerking, wordt bij deze methode het proces strikt wordt opgevolgd en metingen worden uitgevoerd voordat de volgende stap wordt gezet. Cruciaal is dat alle metingen worden gerapporteerd en gecontroleerd, zodat de correcte opvolging gegarandeerd is.
Strenge kwaliteitscontrole
De milieudeskundigen van DEME passen een strikte kwaliteitscontrole toe: elke kiepwagen wordt gedurende het hele werkproces begeleid. Zij volgen de voorgeschreven methode nauwkeurig en controleren de metingen die worden uitgevoerd. Er is elke 100 m een controle op de aanwezigheid van vervuiling. De hoeveelheid bodem die wordt uitgegraven, wordt nauwkeurig geregistreerd. Uiteindelijk moet er 4.500.000 m³ grond worden uitgegraven. Voor deze werken worden de baggerschepen ingezet. Alle partijen grond worden geïdentificeerd en de herkomst van de grond wordt continu geregistreerd. Dit is essentieel voor de traceerbaarheid en de verdere verwerking. Installaties (mengen, grondwassen en scheiden) zorgen ervoor dat de vervuilde grond een nieuwe bestemming krijgt. De samenwerking met de klanten gebeurt op een transparante manier. Bij het gebruik van deze techniek is het belangrijk dat de aannemer flexibel is en de klant te kunnen oplossen, en dat op een duurzame manier.
78
ENVIRONMENTAL
Projecten
Het project is niet alleen van nationaal belang, maar de opdracht werd ook aan de Waterscheiding Rivierenland (WSRL) gegund. Dit project is een succesverhaal en een contractvorm in de sector, de zogenaamde 'Design & Build'-aanpak. Het ontwerp en de uitvoering vallen onder de verantwoordelijkheid van de joint venture partners, waaronder DEME, van de Wiel en de joint venture partners van de Wiel.
Nieuwe contractvorm
De nieuwe contractvorm staat voor een andere benadering van bouwprojecten, waarbij de aannemers vanaf het begin betrokken zijn. De opdrachtnemers zijn vanaf de start van het project betrokken. De alliantie werkt al samen vanaf de planstudie, en zijn verantwoordelijk voor de onderzoeken, het ontwerp, de vergunningen, de onteigening, de uitvoering van de werken en het onderhoud van de infrastructuur. In 2016 zijn de contracten getekend en de werken zijn sindsdien niet meer gestopt. Ze hadden die zomer met hoogwater te kampen, maar het team heeft zich uitstekend gered. De aannemers, waaronder DEME, hebben hun flexibiliteit bewezen, en gelukkig heeft het alliantieteam gezorgd dat eventuele problemen snel konden worden opgelost.
Veiligheid en duurzaamheid staan centraal
Voor dit project met een omvang van 4.500.000 m³ is het van het grootste belang dat de veiligheid en duurzaamheid centraal staan. Omdat er op de dijken ook mensen wonen, is veiligheid de grootste zorg. Omdat ook duurzaamheid hoog op de agenda staat, heeft DEME een speciaal ponton aangelegd waardoor honderden vrachtwagenritten worden bespaard. De dijk wordt op sommige stukken doorgetrokken naar de rivier is het noodzakelijk het waterpeil te verlagen en daarom worden geulen en gaten uitgegraven. Het zand uit deze geulen, 4.500.000 m³, wordt opgevangen en elders hergebruikt. Die schepen varen vervolgens naar het losponton dat het materiaal op vrachtwagens laadt voor verdere verspreiding langs de dijk. Dat heeft een tweeledig doel: het compenseren van de waterpeilverhoging en het ophogen van de dijkversterking, een extra voordeel voor de natuur.
Emissieloos materieel
Voor dijkversterkingsprojecten, dat in lijn is met de missie van DEME om duurzaam te werken, is het inschakelen van zoveel mogelijk emissieloos materieel essentieel. DEME en van de Wiel heeft opdracht gegeven voor de levering van twee hybride baggerschepen en één ponton die in het kader van het project zullen worden ingezet. Het initiatief kreeg een zogenaamde DKTI-subsidie, die bedoeld is om de CO2-uitstoot te verminderen en emissies van zwaar materieel te reduceren. Daarnaast heeft het consortium de stichting Emissieloos Netwerk Infra (ENI) opgericht. Er werd een netwerk van infrastructuurexperts gecreëerd met als doel zo snel mogelijk tot emissieloos werken te komen. De stichting verwacht de nuldoelstelling te bereiken in 2030, met de volledige uitfasering van fossiele brandstoffen tegen 2040.
De nieuwe contractvorm staat voor een andere benadering van bouwprojecten, waarbij de aannemers vanaf het begin betrokken zijn.
Focus op duurzaamheid
Het segment Environmental zet zijn gestage omzetgroei voort. Het team realiseerde een omzet van 266 miljoen euro in 2022. Het Environmental team van DEME kende een zeer druk jaar.
Afval- en grondstoffenbeheer
Het segment Environmental richt zich op bodem- en sedimentreiniging, en afvalbeheer. De grootste projecten die het segment uitvoert zijn in België, Nederland en Noord-Frankrijk. Er werden geavanceerde systemen ontwikkeld en operationeel in het GRC Kallo en kan een indrukwekkend reinigingsrendement van meer dan 500.000 m³ per jaar bieden. De samenwerking met de industriële partner Mourik wordt verder uitgebreid en de technologie kan naar andere grondreinigingscentra in België worden overgezet. Met de investeringen in het GRC Kallo kunnen jaarlijks meer dan 1.000.000 m³ grond worden gereinigd.
ENVIRONMENTAL
Afval- en grondstoffenbeheer
Dankzij onze geavanceerde reinigingsinstallaties, wordt de verontreinigde grond gescheiden en gerecycleerd, met een minimale verstoring van het watermilieu tot gevolg. De technologieën en processen zijn zodanig ontwikkeld dat deze op strategische locaties in België, Nederland en Noord-Frankrijk kunnen worden ingezet. Wij kunnen een terugwinningsgraad van meer dan 95% garanderen.
Vloot
| Indicator | 2018 | 2020 | 2022 |
|---|---|---|---|
| Aantal schepen | 2.798 | 2.499 | 1.867 |
| Capaciteit (in weken) | 49 | 38 | 34 |
| Capaciteit (in XXXXXXXX) | 42 | 42 | 42 |
Orderboek | Omzet
| Indicator | 2020 | 2021 | 2022 |
|---|---|---|---|
| Orderboek (in miljoen euro) | 140 | 166 | 206 |
| Omzet (in miljoen euro) | 190 | 255 | 313 |
Performance dashboard EBITDA en
| Indicator | 2020 | 2021 | 2022 |
|---|---|---|---|
| EBITDA (in miljoen euro) | 16 | 17 | 25 |
| EBITDA-marge | 11,7% | 10,1% | 12,1% |
Het segment Environmental zette zijn gestage omzetgroei voort. Het team realiseerde een omzet van 266 miljoen euro in 2022. Het Environmental team van DEME kende een zeer druk jaar.# DEME Environmental
Het werkte een aantal grootschalige projecten zoals Blue Gate, een enorme, historisch reeks complexe saneringsprojecten in de Benelux, Frankrijk, Noorwegen en het VK, met zowel on-site verwerkingsoplossingen als het inzetten van DEME verwerkingscentra. DEME Environmental legt nieuwe maatstaven vast voor projecten waar materiaal wordt gereinigd en innovatieve grondreinigingsmethode heeft het onlangs zijn capaciteit verhoogd door extra te investeren in grondrecyclagecentra. De winstgevendheid is het resultaat van zijn werkterrein, gedisciplineerd investeringen in mensen en materieel.
De projecten in Noorwegen en Frankrijk en vervolgprojecten in België. Per 31 december 2022 overschreed de orderportefeuille 1 miljard euro en omvat deze nog 765 miljoen euro aan werken aan order, wat de sterke marktvraag en het vertrouwen van klanten weerspiegelt.
DEME Concessions
| 2022 | 2021 | 2020 | |
|---|---|---|---|
| Orderboek | 313,4 | 255,3 | 190,1 |
| Omzet | 206,3 | 166,2 | 140,0 |
| EBITDA | 25,0 | 16,8 | 16,4 |
| EBITDA-marge | 12,1% | 10,1% | 11,7% |
| EBIT | 16,5 | 8,8 | 6,8 |
| EBIT-marge | 8,0% | 5,3% | 4,9% |
CONCESSIONS
DEME Concessions werd opgericht in 2015 om duurzame partnerships op lange termijn te ontwikkelen, regelmatige activiteiten voor de Groep te creëren en waarde en recurrente winst voor de aandeelhouders te genereren. De activiteiten verschillen van de contractingactiviteiten van DEME, aangezien het segment in de concessie investeert en de concessie beheert. Met een bewezen track record in meer traditionele markten, werd enkele jaren geleden besloten om zich ook toe te leggen op technisch uitdagende en minder mature offshore energiemarkten, alsook in groene waterstof en het verantwoord winnen van mineralen in de diepzee. Deze strategie levert al enkele indrukwekkende successen op, waaronder een belangrijke stap in de energietransitie in Schotland.
De energietransitie versnellen in Schotland met offshore windontwikkelingen van 2 GW
In 2022 werd een belangrijke stap gezet in de energietransitie in Schotland met de toekenning van een concessie voor de ontwikkeling van 2 GW offshore windenergie door Thistle Wind Partners (TWP), een joint venture van DEME Concessions (Wind) NV, in het kader van het ScotWind's leasingproces voor offshore windenergie in Schotland, door Crown Estate Scotland. Dit project omvat 1 GW offshore windenergie met vaste funderingen en 1 GW drijvende windenergie. Het verkrijgen van deze optieovereenkomsten van Crown Estate Scotland vergde twee jaar zware inspanningen.
Vaste en drijvende windparken
ScotWind toont ook wat er kan worden bereikt wanneer de sterke expertise van DEME Offshore en DEME Concessions gebundeld wordt. DEME Offshore en DEME Concessions vullen elkaar aan, met DEME Offshore dat verantwoordelijk zal zijn voor het BoP EPCI-contract, en heeft het een voorsprong in de markt.
Het succes van het Moray East Offshore Windpark, waarvoor DEME Concessions een belangrijk aandeel had, toont de nauwe samenwerking aan tussen de twee entiteiten. Het Moray East-project omvatte een volledig EPCI-contract en DEME Offshore stuurde in de toeleveringsketen aan uit meer dan 10 landen.
Meer dan een verdubbeling van de offshore windportefeuille
DEME Concessions, als onderdeel van het consortium Thistle Wind Partners, kreeg 1 GW aan concessies toegewezen, waardoor de offshore windportefeuille van DEME Concessions meer dan verdubbelde. Het windmolenpark Bowdun is een project van 1.1 GW, gelegen ten oosten van de Orkneys, dat in twee fasen zal worden gebouwd (2027-2030).
Het windmolenpark Bowdun wordt gekenmerkt door extreem moeilijke metocean-omstandigheden en enkele van de zwaarste omstandigheden in Europa in diep water. Het windmolenpark vereist XXL-monopiles, en de drijvende windturbines vereisen innovatieve oplossingen, wat de focus van DEME Concessions op technisch uitdagende en minder mature markten illustreert. Door deze strategie heeft het team zich toegelegd op het leveren van hoogwaardige projecten, zelfs onder de meest uitdagende omstandigheden.
CONCESSIONS
DEME Concessions en Thistle Wind Partners werken nauw samen om de ontwikkeling van het Bowdun windpark te versnellen. Dit project is een belangrijke stap voorwaarts in de groei van DEME Concessions en een fantastisch platform van waaruit het zijn sterke positie in Schotland en het VK, en zijn ambitie om een belangrijke speler te worden in de energietransitie, kan verder uitbouwen.
Groene waterstof in Oman
DEME Concessions werkt samen met Omani Ghalia Investment Group International en de regering van Oman om een grootschalig project voor de productie van groene waterstof in Duqm te ontwikkelen, te exploiteren en te verkopen. Dit project, dat de steun geniet van koning Filip en koningin Mathilde van België, is een voorbeeld van de ambitie van DEME om een leidende rol te spelen in de opkomende groene waterstofeconomie.
DEME Concessions heeft ook een belangrijke stap gezet in de groene waterstofmarkt met de oprichting van Green Hydrogen Company, een joint venture met OQ, het nationale energiebedrijf van Oman. In 2022 ondertekenden DEME Concessions en OQ een strategische overeenkomst om waterstofproductieprojecten te ontwikkelen in Oman.
Voorbode van een nieuwe industrie
DEME Concessions wil een voorloper worden in een nieuwe sector. Dit project is ook uniek omdat het de volledige waardeketen van groene waterstof omvat: van de productie van hernieuwbare elektriciteit, de productie van groene waterstof in elektrolysers en vervolgens de omzetting naar groene ammoniak. DEME is van de overtuiging dat groene waterstof nodig is om de wereld om de koolstofreductiedoelstellingen te bereiken en heeft een sterke focus op dit domein met een innovatief, geïntegreerd productieconcept. Onze aanwezigheid in de haven van Duqm en het grote potentieel aan wind- en zonne-energie van Oman zorgen voor de ideale omstandigheden om dit ambitieuze project te realiseren.
De aangekondigde REPowerEU-strategie van de EU, die de toenemende vraag naar groene energie onderstreept, creëert een gunstige context voor de ontwikkeling van hernieuwbare energieprojecten, met het oog op het verzekeren van de energiebevoorrading.
Terrein van 80 ha voor productiesite
In 2022 werd in Duqm een tweede grondreserveringsovereenkomst gesloten met de Duqm Special Economic Zone Authority en Port of Duqm Company voor de ontwikkeling van 80 hectare aan de haven. Het is een ideale locatie aan zee, met vlak land.# Groene waterstoffabriek HYPORT® Duqm krijgt vorm in Oman en het vlaggenschipproject van het segment, krijgt CONCESSIONS
JAARVERSLAG 2022 89
Ondertekeningsceremonie betreffende een tweede grondreservering voor de groene waterstoffabriek HYPORT® Duqm in aanwezigheid van Najla Z.Em. Dr. Ali bin Masoud Z.Em. Eng. Ahmed vice-voorzitter van OPAZ (Public Authority for Special Economic Zones and Free Zones).
Technische vooruitgang
Het team heeft verschillende pre-FEED- studies laten uitvoeren met leveranciers van elektrolysers op de shortlist (OEM's), die de systemen die zij kunnen leveren met ammoniaklicentiegevers, die de technologie voor de omzetting van groene waterstof naar ammoniak kunnen leveren. Er wordt ook onderhandeld over een langetermijnafnameovereenkomst voor groene waterstof. Het project zal voldoen aan de regelgeving in Europa, hoewel die nog lang niet volledig is vastgelegd, aangezien het om een nieuwe industrie gaat. DEME Concessions blijft in dialoog met de regelgevende instanties over wat een waterstofproject echt groen maakt. Het team wil de mogelijkheid creëren voor een volledig groene certificering door zelf de koolstofintensiteit van de productie van groene waterstof te bewijzen. DEME Concessions Duqm een echt groen project is omdat geen enkele grondstof een CO2-uitstoot genereert. Het project is volledig CO2-neutraal en duurzaam.
Het team evalueert momenteel mogelijkheden in andere regio's, inclusief maar niet beperkt tot het Midden-Oosten, Noord-Amerika en Azië.
Stapsgewijze exploratie van het enorme potentieel aan mariene mineralen
Zorgvuldige milieubewaking is een integraal onderdeel van het exploratieprogramma.
JAARVERSLAG 2022
Exploratie en exploitatie van mariene mineralen
De wereldwijde vraag naar kritieke metalen zal de komende decennia wellicht drastisch toenemen, gedreven door de toenemende verstedelijking en de transitie naar schone energie. Onze wereld wordt vandaag geconfronteerd met een klimaat- en grondstoffenproblematiek, met een enorme toename van de vraag naar grondstoffen. Om een verstedelijkende planeet koolstofvrij te maken, zullen enorme hoeveelheden primair metaal nodig zijn. Deze transitie is dan ook een uitdaging voor de milieu- en grondstoffenhuishouding. De samenleving moet deze realiteit onder ogen zien, zodat deze metalen op een zo verantwoord mogelijke manier kunnen worden gewonnen en gebruikt.
De diepzee-exploratieafdeling van DEME volgt een voorzichtige, stapsgewijze aanpak. Ze werkt nauw samen met de wetenschappelijke gemeenschap en de industrie om een duurzame methode voor de winning van diepzeemineralen te ontwikkelen, die de milieu-impact minimaliseert en zorgt voor een verantwoorde exploitatie, die voldoet aan de internationale wetgeving.
Eerste resultaten
In november 2022 testte het team met succes de pre-prototype knollenverzamelaar van DEME. Technologische tests werden uitgevoerd in de testlocatie Patania II, terwijl alles onafhankelijk werd gecontroleerd door een internationaal team van wetenschappers. Het team stelde vast dat de knollenverzamelaar het sediment nauwelijks had verstoord, dat de oorspronkelijke vorm van de sedimentpluim een laaggelegen suspensiestroom was. Bovendien stelden de onderzoekers vast dat de afgezet of in suspensie was een ondiepe suspensiestroom. Dit is het bewijs dat de bijbehorende sedimentpluimen klein zijn en het weerlegt een aantal misvattingen over het oogsten van knollen.
In 2023 testte het team met succes de pre-prototype knollenverzamelaar van DEME. Technologische tests werden uitgevoerd in de testlocatie Patania II, terwijl alles onafhankelijk werd gecontroleerd door een internationaal team van wetenschappers.
Basis voor een groene transitie
De toenemende vraag naar primaire metalen te kunnen voldoen, leidde tot de conclusie dat de duurzame winning van mariene mineralen een aanvulling zal zijn op de bestaande aardse mijnen. Aardse mijnen kunnen de verwachte vraag niet aan. Deze studies tonen aan dat er onvoldoende voorraden aardse mijnen zijn om aan de verwachte vraag te voldoen. Deze studies tonen aan dat er een grote vraag is naar kritieke metalen die nodig zijn voor de groene transitie. GSR onderzoekt een optie om deze metalen te leveren met minder schade aan onze planeet dan de status quo.
DEME werkt samen met wetenschappers en ingenieurs. Het inzicht in onze impact evolueert voortdurend. Dit is nodig om aan te tonen dat de gewonnen metalen kunnen worden geleverd met een lagere milieu-impact in vergelijking met alternatieven op het land. Indirecte gevolgen door de winning van diepzeemineralen zijn veel kleiner dan verwacht. GSR is er vast van overtuigd dat deze optie moet worden overwogen – als kan worden aangetoond dat dit een van de meest milieu- en maatschappelijk verantwoorde opties is om aan de vraag naar mineralen te voldoen. Er zijn echter nog vele jaren van onderzoek nodig voordat conclusies kunnen worden getrokken en GSR zal de projectontwikkeling en het onderzoek voorzichtig en stapsgewijs aanpakken.
Focus op duurzaamheid
DEME Concessions focust zich op de ontwikkeling en exploitatie van offshore windmolenparken via participaties in windenergie, de ontwikkeling en exploitatie van offshore windmolenparken via participaties in hernieuwbare energie en transport van groene waterstof uit diepzeemineralen.
ENERGIE OPWEKKING EN EXPLOITATIE VAN OFFSHORE WINDMOLENPARKEN VIA PARTICIPATIES
KLIMAAT EN ENERGIE
DEME is een toonaangevende pionier in de offshore windindustrie en is al meer dan twee decennia actief in de sector. Dat omvat de succesvolle ontwikkeling van C-Power, een offshore windmolenpark in de Noordzee, en de ontwikkeling van diverse andere projecten. In samenwerking met DEME Concessions Wind en partners heeft DEME meer dan 1.4 GW windcapaciteit in Europa gerealiseerd.
ENERGIE TRANSPORT VAN GROENE WATERSTOF
KLIMAAT EN ENERGIE
Om de energietransitie te ondersteunen en de koolstofreductiedoelstellingen te ondersteunen, investeert DEME in productiefaciliteiten voor groene waterstof. DEME Concessions investeert in verschillende multi-stakeholder initiatieven om groene waterstof te produceren en te transporteren, zowel lokaal als internationaal:
- De Hydrogen Import Coalition – een samenwerking tussen DEME, ENGIE, Exmar, Fluxys, Port of Antwerp-Bruges en North Sea Port.
- Het Green Deal Consortium – een samenwerking tussen DEME, Bekaert, Colruyt Group, Port of Zeebrugge, en onderzoekscentra imec en VITO.
- DEME Concessions is momenteel in gesprek met de Vlaamse Regering over een mogelijke samenwerking via aansluiting bij het Flanders’ Hydrogen Council en het Port of Antwerp-Bruges.
VERANTWOORD DIEPZEEMINERALEN AFVAL- EN GRONDSTOFFEN - BEHEER
Om aan de toenemende vraag naar primaire metalen te kunnen voldoen, moet de duurzame winning van mariene mineralen en de circulaire economie worden gestimuleerd. Global Sea Resources (GSR), ondertekenaar van het VN-Global Compact, gelooft dat het verantwoord winnen en recyclen van diepzeemineralen, in combinatie met de ontwikkeling van een circulaire economie, essentieel is voor de toekomst. GSR-onderzoekers hebben aangetoond dat de milieu-impact van het oogsten van knollen aanzienlijk kleiner is dan verwacht.# CONCESSIONS
Performance dashboard
| 2022 | 2021 | 2020 | |
|---|---|---|---|
| NETTORESULTAAT | 9,3 | 11,1 | 21,3 |
ECONOMISCHE
(in miljoen euro)
| | 2022 | 2021 | 2020 |
| :-- | :--- | :--- | :--- |
| | 144 | 144 | 144 |
(in MW)
DEME JAARVERSLAG 2022
Het segment Concessions gaat verder met zijn langetermijninitiatieven voor de ontwikkeling van offshore windenergie, maritieme infrastructuur, groene waterstof en het winnen van mineralen in de diepzee.
In 2022 daalde het nettoresultaat van de deelnemingen van de concessieactiviteit met 16% tot 9,3 miljoen euro, tegenover 11,1 miljoen euro een jaar geleden, voornamelijk ten gevolge van minder wind in de offshore concessies. Het segment heeft de economische windenergie uit operationele concessies, reeds verder aan een project pipeline met groene waterstofprojecten en uitbreidingen van windparken.
De concessies in het segment omvatten onder andere de haven van Duqm (Oman) en Port-La Nouvelle (Frankrijk). Dit laatste project is een havenconcessie met de Franse staat die een herontwikkeling van de haven omvat, waaronder de oprichting van een energie-hub voor hernieuwbare energiebronnen.
Het segment Concessions gaat verder met zijn langetermijninitiatieven voor de ontwikkeling van groene waterstof, waaronder een flagship project in Oman. Deze flagship productiesite is volledig geïntegreerd en omvat de volledige waardeketen van de productie van waterstof in elektrolysers en vervolgens de omzetting naar groene ammoniak. Daarnaast neemt DEME Concessions deel aan een Europees consortium dat kostenefficiënte en duurzame methoden wil ontwikkelen om groene waterstof te produceren.
Het offshore windproject Norther, waar DEME Concessions een belang van 41,73% in bezit, wordt als een belangrijk groei-initiatief gezien, dat de schaarste van de grondstoffen van onze planeet helpt aan te pakken en het onderzoek voortzet naar de mogelijkheid om metaalrijke polymetaalknollen uit de diepzee te winnen. In 2022 kondigde het segment een strategische samenwerking aan met Transocean om de technologie te ontwikkelen voor de winning van deze knollen.
| Nettoresultaat van geassocieerde deelnemingen | (in miljoen euro) | |||
|---|---|---|---|---|
| 2022 | 2021 | 2020 | ||
| 9,3 | 11,1 | 21,3 | -16% |
HUGO BOUVY
Managing Director
DEME Offshore
ENVIRONMENTAL
DEME Environmental streeft naar een duurzame aanpak van milieuproblemen. We zijn er trots om hier deel van uit te maken.
ROBIN HERWEYERS | Project Manager
CORPORATE GOVERNANCE
Overeenkomstig het Koninklijk Besluit van 25 april 2014 inzake de verplichtingen van emittenten van financiële instrumenten die zijn toegelaten tot de verhandeling op een Belgische gereglementeerde markt, dient DEME Groep NV zijn bestuursverslag en geconsolideerde jaarverslag van de Raad van Bestuur opgesteld conform de bepalingen van de Belgische wetboeken van vennootschappen en verenigingen, alsook zijn statutaire jaarrekening opgesteld conform de bepalingen van de Belgische wetboeken van vennootschappen en verenigingen, en geconsolideerde jaarrekening. De volledige versie van de statutaire jaarrekening wordt overeenkomstig de bepalingen van de wetboeken van vennootschappen en verenigingen, samen met het jaarverslag van de Raad van Bestuur en het verslag van de Commissaris-revisor over de statutaire en geconsolideerde jaarrekeningen, neergelegd bij de Nationale Bank van België. Voor de goedkeuring van de commissaris van de geconsolideerde jaarrekening verwijzen wij naar het verslag van de Commissaris-revisor zoals uiteengezet in de sectie "Verslag van de onafhankelijke auditor".
De jaarrekening van 2022, inclusief de opbrengsten, de resultaten en de solvabiliteit, werd goedgekeurd door de Raad van Bestuur op 22 februari 2023 en is beschikbaar op de website van DEME Groep NV (www.deme-group.com) en zijn op eenvoudig verzoek kosteloos verkrijgbaar bij de maatschappelijke zetel.
DEME Groep NV hanteert de Belgische Corporate Governance Code (de "Code") op basis van het 'Comply or explain'-principe ('Comply or explain'). De Commissie heeft op 14 mei 2020 de meest recente versie van de Code gepubliceerd, welke van kracht is sinds 1 januari 2021. Deze Code kan worden geraadpleegd op de website van de Belgian Corporate Governance Association (www.corporategovernancecommittee.be).
De Raad van Bestuur heeft het eerste Corporate Governance Charter van DEME Groep NV goedgekeurd. Het Charter is sindsdien niet meer gewijzigd.
Het Charter is beschikbaar in twee talen (Nederlands en Engels) op de website van DEME Groep NV (www.deme-group.com) en is op eenvoudig verzoek kosteloos verkrijgbaar bij de maatschappelijke zetel.
DEME Groep NV geeft een getrouw beeld van de ontwikkeling, de resultaten en de financiële positie, alsook een overzicht van de risico’s en onzekerheden waarmee zij geconfronteerd worden. Het jaarverslag, de volledige versies van de statutaire en geconsolideerde jaarrekeningen, alsook de verslagen van de commissaris over deze jaarrekeningen zijn beschikbaar op de website van DEME Groep NV (www.deme-group.com) en zijn op eenvoudig verzoek kosteloos verkrijgbaar bij de maatschappelijke zetel.
DEME Groep NV is monistisch en functioneert overeenkomstig de statuten van de vennootschap en de Belgische wetgeving.
Corporate Governance Charter
| Bestuurders | Datum lidmaatschap |
|---|---|
| Voorzitter Luc Bertrand | 2026 |
| John-Eric Bertrand | 2026 |
| Luc Vandenbulcke | 2026 |
| Tom Bamelis | 2026 |
| Piet Dejonghe | 2026 |
| Koen Janssen | 2026 |
| Christian Labeyrie | 2026 |
| Leen Geirnaerdt | 2026 |
| Kerstin Konradsson | 2026 |
| Secretaris Sofie Verlinden |
Tijdens de Algemene Vergadering van 24 mei 2023 werd de voorgestelde vennootschapsstructuur van DEME Groep NV, die werd voorgelegd aan de Raad van Bestuur, goedgekeurd.
Vennootschapsstructuur
LUC BERTRAND
(Voorzitter)
Raad van Bestuur van DEME Groep NV. Luc Bertrand was voorzitter van de Raad van Bestuur van DEME Groep NV. Luc Bertrand was reeds sinds 2005 lid van de Raad van Bestuur, en is ook lid van de Raad van Bestuur van Umicore, dat hij sinds 2012 voorzit. Hij was van 2007 tot 2011 gedelegeerd bestuurder van Solvay. Hij bekleedt momenteel een mandaat van bestuurder bij Ageas en is voorzitter van de Raad van Bestuur van Tessenderlo Group. Hij is tevens bestuurder bij de Belgische federatie van de chemische nijverheid en lid van de Europese Raad voor Bedrijfsleven.
Bestuursverslag
Bestuurders en Management
Luc Bertrand
Luc Bertrand is voorzitter van het Instituut de Duve, Middelheim Promotors en lid van een aantal andere raden. Hij is tevens de oprichter en CEO van GeoSea NV.
John-Eric Bertrand
John-Eric Bertrand is de CEO van DEME NV.
Luc Vandenbulcke
Luc Vandenbulcke is voorzitter van het Instituut de Duve, Middelheim Promotors en lid van een aantal andere raden. Hij is tevens de oprichter en CEO van GeoSea NV.
Piet Dejonghe
Piet Dejonghe is lid van de Raad van Bestuur van DEME Groep NV. Hij is lid van het management aan de slag gegaan. Hij is lid van de Raad van Bestuur van o.a. Delen Private Bank, en heeft verschillende functies in de groepen Rink Investment en InBev bekleed.
Koen Janssen
Koen Janssen is lid van de Raad van Bestuur van DEME Groep NV. Hij is co-CEO van DEME Groep NV.
Tom Bamelis
Tom Bamelis is lid van de Raad van Bestuur van DEME Groep NV.
Christian Labeyrie
Christian Labeyrie is Executive Vice-President en Chief Financial Officer van de VINCI-groep en lid van VINCI's directiecomité. Voor hij in 2014 bij VINCI aan de slag ging, bekleedde hij verschillende functies in de groepen Aximum en Cofiroute. Christian Labeyrie studeerde aan HEC, de Escuela Superior de Gestión Commercial y Marketing (ESIC) en McGill University (Canada), en heeft een DECS-diploma (advanced studies in commercial law).
Gehouden mandaten:
- a. Beursgenoteerde ondernemingen:
- Lid van het directiecomité van de VINCI Groep.
- Lid van de Raad van Toezicht van VINCI Deutschland GmbH.
- Lid van de Raad van Bestuur van VINCI Concessions.
- Bestuurder van VFI – Bestuurder van Vinci Park – Bestuurder van Lima Expesa (Limex) – Bestuurder van Vinci Energies Benelux – Manager van SCCV 20 Rue de la Paix – Manager van SCCV HEBERT-LES GROUES – Vaste vertegenwoordiger van VINCI Innovation S.A.S.
- b. Andere ondernemingen:
- Vicevoorzitter van de Raad van Bestuur van de stichting van de Universiteit van Tilburg, in het bijzonder ten behoeve van de faculteit der Economische Wetenschappen.
Leen Geirnaerdt
Leen Geirnaerdt is lid van de Raad van Bestuur van DEME Groep NV. Na haar studie toegepaste economische wetenschappen aan de Universiteit van Gent en een diploma in de Toegepaste Economische Wetenschappen, werkte ze voor PricewaterhouseCoopers (PwC), waar ze zes jaar in auditing werkte. Daarna stapte ze over naar Solvus Resource Group, waar ze de functie van CFO bekleedde. Nadat Solvus Resource Group werd overgenomen door het Nederlandse bedrijf USG People, werd ze CFO van USG People Nederland. Leen Geirnaerdt is momenteel lid van de Raad van Bestuur van H.Essers.
Kerstin Konradsson
Kerstin Konradsson is lid van de Raad van Bestuur van DEME Groep NV. Kerstin Konradsson behaalde haar Master in de industriële economie aan het Royal Institute of Technology in Stockholm. Ze heeft diverse managementfuncties bekleed bij de Zweedse staatsmijnmaatschappij Luossavaara-Kiirunavaara AB (LKAB), waar ze werkzaam was van 1999 tot 2010. In haar laatste functie was ze President van Boliden Smelters, een Zweedse producent van onedele metalen. Ze is tevens lid van het auditcomité van de private Zweedse metaalpoederproducent Höganäs AB en van de Raad van Bestuur van de Zweedse roestvast speciaalstaalproducent Outokumpu Oyj, waar ze tevens lid is van het duurzaamheidscomité.
Vennootschapsstructuur
Transacties
De Raad van Bestuur heeft zijn beleid inzake de goedgekeurde transacties tussen DEME Groep NV of een van haar dochterondernemingen enerzijds, en leden van de Raad van Bestuur of het Executief Comité (of hun naaste familieleden) anderzijds, die aanleiding kunnen geven tot belangenconflicten (zoals gedefinieerd in de statuten van de vennootschap) voorgelegd aan het Europees Parlement en de Raad, alsook aan de lidstaten van de Europese Unie. De Raad van Bestuur heeft zijn charter inzake de goedgekeurde transacties voorgelegd aan het Europees Parlement en de Raad, alsook aan de lidstaten van de Europese Unie, en de Richtlijnen 2004/109/EG van het Europees Parlement en de Raad en de Richtlijnen 2004/25/EG van het Europees Parlement en de Raad.
Vergoedingen
Beursgenoteerde ondernemingen
- Lid van het directiecomité van de VINCI Groep.
- Lid van de Raad van Toezicht van VINCI Deutschland GmbH.
- Lid van de Raad van Bestuur van VINCI Concessions.
- Bestuurder van VFI – Bestuurder van Vinci Park – Bestuurder van Lima Expesa (Limex) – Bestuurder van Vinci Energies Benelux – Manager van SCCV 20 Rue de la Paix – Manager van SCCV HEBERT-LES GROUES – Vaste vertegenwoordiger van VINCI Innovation S.A.S.
- b. Andere ondernemingen:
- Vicevoorzitter van de Raad van Bestuur van de stichting van de Universiteit van Tilburg, in het bijzonder ten behoeve van de faculteit der Economische Wetenschappen.
Overzicht van de vergoedingen van de bestuurders:
| Luc Bertrand | 5 |
|---|---|
| John-Eric Bertrand | 5 |
| Luc Vandenbulcke | 5 |
| Piet Dejonghe | 5 |
| Koen Janssen | 5 |
| Christian Labeyrie | 5 |
| Leen Geirnaerdt | 3 |
| Kerstin Konradsson | 2 |
- HEID: 10%
De Raad van Bestuur heeft zijn strategieën van de segmenten op korte en middellange termijn, en heeft de vergoedingen van de bestuurders goedgekeurd.
- Algemene vergadering van aandeelhouders: Goedkeuring van de vergoedingen van de bestuurders, evenals de vergoedingen van de leden van de Raad van Bestuur en het Executief Comité.
- Auditcomité: Toezicht op de vergoedingen van de bestuurders en het Executief Comité.
- Raad van Bestuur: Goedkeuring van de vergoedingen van de bestuurders, evenals de vergoedingen van de leden van de Raad van Bestuur en het Executief Comité.
De Raad van Bestuur heeft zijn beleid inzake de goedgekeurde transacties tussen DEME Groep NV of een van haar dochterondernemingen enerzijds, en leden van de Raad van Bestuur of het Executief Comité (of hun naaste familieleden) anderzijds, die aanleiding kunnen geven tot belangenconflicten (zoals gedefinieerd in de statuten van de vennootschap) voorgelegd aan het Europees Parlement en de Raad, alsook aan de lidstaten van de Europese Unie. De Raad van Bestuur heeft zijn charter inzake de goedgekeurde transacties voorgelegd aan het Europees Parlement en de Raad, alsook aan de lidstaten van de Europese Unie, en de Richtlijnen 2004/109/EG van het Europees Parlement en de Raad en de Richtlijnen 2004/25/EG van het Europees Parlement en de Raad.
Toelichting:
- Transacties tussen de vennootschap en haar bestuurders of directieleden: de Raad van Bestuur kan het sluiten van transacties goedkeuren tussen de Groep en leden van de Raad van Bestuur of het Executief Comité, of hun naaste familieleden, indien deze aanleiding geven tot belangenconflicten.
- Gevolgen van niet-naleving: De Raad van Bestuur kan de toegang tot het management van de onderneming ontzeggen en de bestuursmandaten intrekken.
-
Vastgelegde beleidslijnen: De Raad van Bestuur heeft zijn beleid inzake transacties en belangenconflicten vastgelegd in een charter dat in overeenstemming is met de aanbevelingen van de Code van Vennootschapsbestuur, de aanbevelingen van de Eurotrans-studie, de richtlijnen van de Commissie van de Europese Gemeenschappen van 30 april 2004 en de Richtlijnen 2004/109/EG van het Europees Parlement en de Raad.
-
De Raad van Bestuur heeft zijn beleid inzake transacties en belangenconflicten voorgelegd aan de algemene vergadering van aandeelhouders en aan de Europese Commissie.
- De Raad van Bestuur heeft zijn beleid inzake transacties en belangenconflicten voorgelegd aan de Raad van Bestuur en de Commissie van de Europese Gemeenschappen.
- De Raad van Bestuur heeft zijn beleid inzake transacties en belangenconflicten voorgelegd aan de Raad van Bestuur en het Executief Comité.# VENNOOTSCHAPSSTRUCTUUR
EXECUTIEF COMITÉ
Het Executief Comité heeft een adviserende functie (afzonderlijk van de Raad van Bestuur) en bestaat uit 13 leden, waaronder de Chief Operating Officer, de Chief Financial Officer en de Chief Legal Officer. De leden van het Executief Comité, alsook de Chief Operating Officer en de Chief Legal Officer de vergaderingen van de Raad van Bestuur.
Het Executief Comité wordt voorgezeten door de voorzitter. Volledigheidshalve dient vermeld te worden dat de leden van het Executief Comité, alsook de Chief Operating Officer en de Chief Legal Officer de vergaderingen van de Raad van Bestuur bijwonen.
De leden van het Executief Comité zijn de Chief Executive Officer en de Chief Executive Officer.
LUC VANDENBULCKE
CEO Luc Vandenbulcke
Uitvoerend bestuurder
ERIC TANCRÉ
Managing Director – Dredging / Managing Director – Infra
Burgerlijk Ingenieur aan de Université catholique de Louvain (U.C.L.). Hij was korte tijd assistent-professor aan dezelfde universiteit, waarna hij begon te werken voor DEME in de dochteronderneming Ecoterres S.A. te Brussel. Hij werkte daarna voor Flanders Offshore Navigation S.A. en nadien voor Dredging International Congo S.A. In 2001 werd hij Managing Director van Dredging International S.A. en in 2004 werd hij Chief Operating Officer voor DEME. In 2007 werd hij Managing Director van DEME NV. Eric Tancré is lid van het Executief Comité van DEME NV.
HUGO BOUVY
Managing Director – Offshore Energy
Hugo Bouvy studeerde af als Burgerlijk Ingenieur aan de Technische Universiteit Delft, waar hij ook een diploma in Installation and Project Engineer op verschillende locaties in Azië, Afrika en het Midden-Oosten behaalde. Nadien ging hij aan de slag bij Ballast Nedam en werd hij Project Manager voor het Nederlandse offshore bedrijf Smit International. In 2005 werd hij Managing Director van Smit International en in 2008 werd hij Managing Director van DEME NV. Hugo Bouvy is lid van het Executief Comité van DEME NV.
ELS VERBRAECKEN
Chief Financial Officer
Master in Toegepaste Economische Wetenschappen aan de Universiteit Antwerpen. In 2001 startte ze haar carrière bij Deloitte, waar ze 7 jaar lang als Auditor werkte. In 2009 werd ze Project Finance Manager voor DEME. Ze heeft niet alleen de financiële verslaggeving en tax compliance voor de verschillende Belgische en buitenlandse vennootschappen van DEME Groep, maar ook de opmaak van de jaarrekeningen en de consolidatie van de financiële staten verzorgd. Ze is CFO van de DEME Groep sinds 2016 en lid van het Executief Comité van DEME NV.
Raad van Bestuur
Voorzitter Tom Bamelis
Niet-uitvoerend bestuurder
Onafhankelijk bestuurder Leen Geirnaerdt
Niet-uitvoerend bestuurder
Niet-uitvoerend bestuurder Christian Labeyrie
Niet-uitvoerend bestuurder
Niet-uitvoerend bestuurder Koen Janssen
Niet-uitvoerend bestuurder
| LID VAN DE RAAD VAN BESTUUR | AANTAL VERGADERINGEN BIJGEWOOND |
|---|---|
| Tom Bamelis | 4 |
| Koen Janssen | 4 |
| Christian Labeyrie | 3 |
| Leen Geirnaerdt | 2 |
Sinds de notering van DEME Groep NV op Euronext Brussel op 22 mei 2020 zijn de leden van de Raad van Bestuur 10 keer samengekomen.
De CFO en de Group Finance Managers woonden alle reguliere vergaderingen van de Raad van Bestuur bij. Naast de leden van de Raad van Bestuur, namen ook andere vertegenwoordigers van DEME deel aan de vergaderingen, waaronder leden van het DEME Management Team, de interne auditor van de Groep, de investeerders- relaties van de Groep alsook de externe auditor van de groep, die de respectievelijke financiële verslagen opmaakten.
Onderstaand overzicht omvat een aantal onderwerpen die in 2022 door de Raad van Bestuur werden besproken:
- Financiële verslaggeving: De Raad van Bestuur keurde de halfjaarlijkse financiële staten alsook de jaarlijkse financiële staten goed.
- Strategische en operationele risico's: De Raad van Bestuur besprak de risico's in verband met het externe klimaat en de impact daarvan op de vennootschap, de financiële planning, de mogelijke gevolgen van onzekerheden, inclusief de potentiële impact van het macro-economische klimaat.
- Interne controle en audit: De Raad van Bestuur keurde het auditplan en zijn scope geëvalueerd en goedgekeurd, en eveneens de personeelsformatie, de onafhankelijkheid en de organisatorische structuur van de interne auditfunctie. Ook de adequaatheid en geschiktheid van de interne controleprocedures werden beoordeeld.
- Externe audit: De Raad van Bestuur keurde de externe auditscope, de aanpak en de honoraria, de onafhankelijkheid van de externe auditor en de non-auditdiensten die de Commissaris geleverd heeft aan de onderneming en aan de entiteiten die tot de groep behoren, evenals de algemene prestaties van de interne en externe auditor. Het Comité heeft ook zijn planning voor de Raad van Bestuur, de halfjaarlijkse en jaarlijkse rapportering goedgekeurd.
Hierbij wordt nog opgemerkt dat de leden van de Raad van Bestuur jaarlijks worden samengesteld.
Vennootschapsstructuur – Raad van Bestuur
- Voorzitter Tom Bamelis
- Niet-uitvoerend bestuurder
- Niet-uitvoerend bestuurder Leen Geirnaerdt
- Onafhankelijk bestuurder
- Niet-uitvoerend bestuurder Christian Labeyrie
- Niet-uitvoerend bestuurder
- Niet-uitvoerend bestuurder Koen Janssen
- Niet-uitvoerend bestuurder# VENNOOTSCHAPSSTRUCTUUR
HET JAARVERSLAG 2022
Voorzitter
Luc Bertrand
Niet-uitvoerend bestuurder
Bestuurder
Leen Geirnaerdt
Onafhankelijk bestuurder
Bestuurder
Kerstin Konradsson
Onafhankelijk bestuurder
Raad van Bestuur
De Raad van Bestuur van DEME Groep NV, die de samenstelling van de Groep leidt, is op 31 december 2022 samengesteld uit: Luc Bertrand (Voorzitter), Leen Geirnaerdt, Kerstin Konradsson, Peter Vansteert, Pierre Joye, Bart De Smet, Philippe Van Bellingen en Koen Van Loo. De niet-uitvoerende bestuurders zijn verantwoordelijk voor het bewaken van de strategische leiding van de Vennootschap, de belangen van de aandeelhouders en de andere belanghebbenden, en het bepalen van het algemene beleid van DEME Groep. Gedurende het verslagjaar is de Raad van Bestuur in totaal negen keer bijeengekomen.
De Raad van Bestuur is overtuigd van de positieve invloed van een op medewerkers als prioriteit. De samenstelling van onze Raad van Bestuur en ons Executief Comité reflecteert een diversiteit op het gebied van professionele achtergrond, vaardigheden en geslacht.
De voorzitter van de Raad van Bestuur, Luc Bertrand, is de spilfiguur in de dialoog tussen de Raad van Bestuur en het Executief Comité. Dit garandeert een optimale samenwerking, zodat de leden een diverse professionele achtergrond en expertise meebrengen. De Raad van Bestuur streeft ernaar dat de langetermijnvisie van DEME Groep ondersteund wordt door kaderleden die de waarden van de onderneming actief uitdragen en in die zin bijdragen aan de groei. Dit is meer in een voorkeur om aan getalenteerde medewerkers de nodige ruimte te geven voor professionele ontwikkeling, waardoor de vennootschap verder kan groeien.
Tot slot wordt door DEME ook permanent geïnvesteerd in opleidingen, seminaries en workshops, met als doel het maximale uit elke medewerker te halen. Meer informatie hierover vindt u in het Duurzaamheidsverslag.
Luc Bertrand is voorzitter van de Raad van Bestuur en onafhankelijk bestuurder van DEME Groep NV. Hij is tevens voorzitter van de Raad van Bestuur van Compagnie du Bois Sauvage en niet-uitvoerend bestuurder van Immobel.
HET DEME-AANDEEL
DEME Groep sinds IPO
De Raad van Bestuur heeft in het verslagjaar de volgende bestuursmandaten toegekend: Luc Bertrand (Voorzitter), Leen Geirnaerdt, Kerstin Konradsson, Peter Vansteert, Pierre Joye, Bart De Smet, Philippe Van Bellingen en Koen Van Loo. De Raad van Bestuur blijft eveneens nauwlettend toezien op de naleving van de Corporate Governance Code.
Hierbij wordt verwezen naar de artikelen 3.3, 3.4 en 3.5 van de Code die vereist dat ten minste drie onafhankelijke bestuurders in de Raad van Bestuur zetelen. De Vennootschap heeft nog geen geschikte kandidaat gevonden om dit derde mandaat van onafhankelijke bestuurder te vervullen.
Hierbij wordt verwezen naar artikel 3.7 van de Code, die vereist dat de Raad van Bestuur een Benoemingscomité opricht waarvan de leden enkel uit niet-uitvoerende leden van de Raad van Bestuur bestaan. De voltallige Raad van Bestuur neemt zelf de functie van Benoemingscomité op zich.
Hierbij wordt verwezen naar artikel 3.8 van de Code, die vereist dat het Benoemingscomité het loonbeleid van de bestuurders vastlegt. Aangezien de Raad van Bestuur zichzelf ziet als Benoemingscomité, acht de Raad van Bestuur het momenteel aangewezen om zelf de rol van Benoemingscomité te vervullen en op die wijze, als collegiaal orgaan, dergelijke processen te leiden en te bestendigen.
Benoemingsbeleid
De Raad van Bestuur van DEME Groep NV, die de samenstelling van de Groep leidt, is op 31 december 2022 samengesteld uit: Luc Bertrand (Voorzitter), Leen Geirnaerdt, Kerstin Konradsson, Peter Vansteert, Pierre Joye, Bart De Smet, Philippe Van Bellingen en Koen Van Loo. De niet-uitvoerende bestuurders zijn verantwoordelijk voor het bewaken van de strategische leiding van de Vennootschap, de belangen van de aandeelhouders en de andere belanghebbenden, en het bepalatn van het algemene beleid van DEME Groep. Gedurende het verslagjaar is de Raad van Bestuur in totaal negen keer bijeengekomen.
Als vermeld in het Corporate Governance Charter van DEME werd de rol van het Benoemingscomité waargenomen door de Raad van Bestuur van DEME. Sinds de notering van DEME Groep NV op Euronext Brussel is de Raad van Bestuur continu op zoek naar een evenwichtige samenstelling van bestuurders, die de nodige expertise, ervaring en diversiteit meebrengen om de belangen van de vennootschap en haar aandeelhouders optimaal te dienen.
Aandelenkapitaal
DEME Groep NV, met maatschappelijke zetel te 8620 Zeesluis, en met ondernemingsnummer 0403.215.174 (RPR Gent, afdeling Dendermonde), genoteerd op Euronext Brussel (ticker: DEME).
Aandeelhouder
| Aandeelhouder | Aantal aandelen | Aandelen % (afgerond) |
|---|---|---|
| Ackermans & van Haaren NV | 115.725.684 | 62,12% |
| VINCI Construction SAS | 3.066.460 | 12,11% |
| DEME Group SA | 2.000.000 | 7,90% |
| M.C. Invest NV | 1.879.769 | 7,44% |
| K.V.S. NV | 1.484.888 | 5,87% |
| Van Steen NV | 1.000.000 | 3,95% |
| Anderen | 977.357 | 3,87% |
| Totaal | 21.404.318 | 100,00% |
Het aandeel wordt verhandeld op de gereglementeerde markt van Euronext Brussel (ticker: DEME) en heeft de ISIN-code BE0002577673. De vennootschap heeft haar notering op Euronext Brussel behouden.
Dividendbeleid
Aandelen nemen evenredig deel in de winst van de Vennootschap (indien van toepassing). De Vennootschap heeft in het verleden geen dividend op haar aandelen vastgesteld of uitgekeerd. In functie van de winstgevendheid, de investeringsbehoeften, de financiële soliditeit en de goedkeuring door de aandeelhoudersvergadering, is de Vennootschap voornemens een jaarlijks niet-cumulatief dividend vast te stellen en uit te keren op basis van de nettowinst van het boekjaar, en in het bijzonder op basis van de winst die voortvloeit uit de concessies en de activiteiten van de dochterondernemingen. Er kan niet worden gegarandeerd of in de toekomst dividenden of soortgelijke uitkeringen zullen worden uitgekeerd, en, indien zij worden uitgekeerd, kunnen er geen garanties worden gegeven wat betreft het bedrag van dergelijke uitkeringen.
Vergoedingen van bestuurders en van de leden van het Executief Comité
De vergoedingen van de bestuurders en van de leden van het Executief Comité worden hieronder gedetailleerd.
| Functie | 2022 (EUR) | 2021 (EUR) |
|---|---|---|
| Raad van Bestuur | 1.132.120 | 942.459 |
| Totaal vaste vergoedingen bestuurders | 1.132.120 | 942.459 |
| Executief Comité | 7.972.410 | 6.819.119 |
| Totaal variabele vergoedingen bestuurders | 7.972.410 | 6.819.119 |
| Totaal | 9.104.530 | 7.761.578 |
DEME Groep neemt vier groepen medewerkers in dienst: enerzijds, voor alle personeelsfuncties met een marktconform salaris – inclusief de statutaire leden van het Executief Comité van DEME – is een gedifferentieerd salarispakket opgesteld met een functiewaarderingsmethode die een functiefamilie en structuur per niveau van de functiewaarderingsmethode, een salarisband en een verloningskengetal, rekening houdend met de toepasselijke (inter)nationale, regionale en/of sectorale (collectieve) overeenkomsten. Anderzijds, de beloningen van de leden van het Executief Comité van DEME zijn: de rolverantwoordelijkheden, de tijdsbesteding en de geleverde prestaties weerspiegelt. De verloning van de statutaire leden van het Executief Comité wordt bepaald door de overeengekomen contractuele verloningspakketten en de individuele verdiensten, die in overleg met het Remuneratiecomité werden overlegd en door de Raad van Bestuur van DEME werden goedgekeurd.
Voorzitter Raad van Bestuur
Luc Bertrand
Remuneratie Raad van Bestuur
150.000 EUR
Vergoeding Executief Comité
DEME Groep
Vergoedingen van bestuurders en van de leden van het Executief Comité
De vergoedingen van de bestuurders en van de leden van het Executief Comité worden hieronder gedetailleerd.
| Functie | 2022 (EUR) | 2021 (EUR) |
|---|---|---|
| Raad van Bestuur | 1.132.120 | 942.459 |
| Totaal vaste vergoedingen bestuurders | 1.132.120 | 942.459 |
| Executief Comité | 7.972.410 | 6.819.119 |
| Totaal variabele vergoedingen bestuurders | 7.972.410 | 6.819.119 |
| Totaal | 9.104.530 | 7.761.578 |
Aandeelhoudersvergadering
- Datum: 20 mei 2022
- Locatie: DEME Hoofdkantoor, 8620 Zeesluis
Declaraties van de Onderneming
| Declaratie | Datum |
|---|---|
| Aandeelhouderstellingen | 31-12-2022 |
| Totale aandelenkapitaal | 31-12-2022 |
| Benoemingscomité | 31-12-2022 |
| Benoeming van bestuurders | 31-12-2022 |
| Vergoedingen van bestuurders en directieleden | 31-12-2022 |
Medewerkers
De Raad van Bestuur en het Executief Comité van DEME zijn samengesteld uit individuen met een brede waaier aan expertise, ervaring en achtergronden. De Vennootschap streeft ernaar de diversiteit binnen haar leidinggevende organen te bevorderen, zowel op het gebied van geslacht als op het gebied van culturele achtergrond en professionele ervaring.
De volgende tabel toont de samenstelling van de Raad van Bestuur en het Executief Comité op 31 december 2022:
| Lid | Functie | Sexe | Nationaliteit | Age |
|---|---|---|---|---|
| Luc Bertrand | Voorzitter Raad van Bestuur | M | Belg | 68 |
| Leen Geirnaerdt | Onafhankelijk bestuurder | F | Belg | 58 |
| Kerstin Konradsson | Onafhankelijk bestuurder | F | Zweeds | 62 |
| Peter Vansteert | Bestuurder | M | Belg | 63 |
| Pierre Joye | Bestuurder | M | Frans | 61 |
| Bart De Smet | Bestuurder | M | Belg | 57 |
| Philippe Van Bellingen | Bestuurder | M | Belg | 52 |
| Koen Van Loo | Bestuurder | M | Belg | 55 |
| Luc Vansteenkiste | CEO | M | Belg | 56 |
| Alain Bernard | CFO | M | Frans | 54 |
| Johan Van de Velde | COO | M | Belg | 53 |
De Raad van Bestuur en het Executief Comité van DEME zijn samengesteld uit individuen met een brede waaier aan expertise, ervaring en achtergronden. De Vennootschap streeft ernaar de diversiteit binnen haar leidinggevende organen te bevorderen, zowel op het gebied van geslacht als op het gebied van culturele achtergrond en professionele ervaring.
Benoemingsbeleid
Hierbij wordt verwezen naar de artikelen 3.3, 3.4 en 3.5 van de Code die vereist dat ten minste drie onafhankelijke bestuurders in de Raad van Bestuur zetelen. De Vennootschap heeft nog geen geschikte kandidaat gevonden om dit derde mandaat van onafhankelijke bestuurder te vervullen.
Hierbij wordt verwezen naar artikel 3.7 van de Code, die vereist dat de Raad van Bestuur een Benoemingscomité opricht waarvan de leden enkel uit niet-uitvoerende leden van de Raad van Bestuur bestaan. De voltallige Raad van Bestuur neemt zelf de functie van Benoemingscomité op zich.
Hierbij wordt verwezen naar artikel 3.8 van de Code, die vereist dat het Benoemingscomité het loonbeleid van de bestuurders vastlegt. Aangezien de Raad van Bestuur zichzelf ziet als Benoemingscomité, acht de Raad van Bestuur het momenteel aangewezen om zelf de rol van Benoemingscomité te vervullen en op die wijze, als collegiaal orgaan, dergelijke processen te leiden en te bestendigen.
Governancestructuur
Voor meer informatie over de manier waarop risico's worden geïntegreerd Corporate Governance en naar de Corporate Governance Code van DEME op het investeerdersportaal.
Opleiding
Binnen de eerste negen maanden na indiensttreding worden medewerkers in overzicht geeft van de DEME-organisatie. het succes van de organisatie, zoals technologieën en projectmanagement, naast de financiële en juridische structuur van DEME. Dat is de start van het opleidingstraject voor elke medewerker, Sommige opleidingen zijn eenmalig, andere moeten periodiek worden herhaald. De compliance-opleiding van de 'Code voor ethiek en zakelijke integriteit' van DEME is een jaarlijkse verplichte opleiding die van toepassing is voor alle medewerkers. Er worden ook gerichte opleidingen georganiseerd, opleiding waarin aan alle financiële medewerkers twaalf scenario's worden voorgelegd om inzicht te krijgen in de financiële procedures van DEME.
Kansen- en risicobeheer
DEME heeft een afdeling Opportunity and Risk Management (ORM), met als doel kansen en risico's tijdig op te sporen. door middel van een uniforme aanpak en een gestructureerd instrument om ORM te analyseren, prioriteren en met een proces, namelijk kosten, tijd en projectkwaliteit. Het resultaat leidt tot een strakkere focus op het van acties gekoppeld aan risico's. systeem voor een goede identificatie, uitvoering van projecten. Door middel van gedetailleerde en interactieve en risico's continu gemonitord. Op noodzakelijke acties worden genomen.
Bedrijfszekerheid
Om eventuele risico's van malafide een Enterprise Security Officer (ESO) aangesteld die rapporteert aan de CEO en het Executief Comité van DEME. Zijn opdracht is het management van alle risico's van malafide oorsprong. De ESO geeft het management periodieke updates over het veiligheidsrisicolandschap, en voert evaluaties van veiligheidsrisico's de Vennootschap over mogelijke van personeel en eigendommen. Daarnaast ontwerpt en coördineert hij/zij de implementatie van zowel in de wereldwijde kantoren van DEME en op projectsites over de hele wereld. De ESO controleert ook de naleving van procedures en coördineert waar nodig noodsituaties.
Kwaliteit, gezondheid, veiligheid en milieu (QHSE)
and zero environmental incidents’, de doelstelling van de organisatie. onderaannemers door een hoogwaardige, gezonde, veilige en milieuvriendelijke werkomgeving te creëren. QHSE staat steeds op de agenda van het managementteam van DEME, het Executief Comité van DEME en de vergaderingen van de Raad van Bestuur. Los daarvan heeft iedere werknemer en de plicht om elke activiteit stop te Op alle niveaus van de organisatie zijn er Key Performance Indicators (KPI's) ingevoerd om de QHSE-prestaties units, projecten, sites en schepen. Tot toonaangevende indicatoren als groene initiatieven, tijdig afgesloten enz. als statistische indicatoren zoals de veiligheidsthermometer.
Interne audit
DEME heeft nu een volwaardige auditafdeling die onder leiding staat Omwille van onafhankelijkheidsredenen governance, activiteiten en interne controleprocessen door middel van een systematische aanpak om processen te audits en adviesactiviteiten uit te voeren. Tijdens zo’n interne audit wordt de juiste toepassing getoetst van de relevante en controles. Na elke opdracht wordt een intern auditrapport gegenereerd en gedeeld met de relevante interne stakeholders, het Executief Comité en interne audit toe op de uitvoering van de actieplannen. Ze communiceert periodiek met de commissarissen om de planning en vooruitgang van de conclusies en opmerkingen te delen. specifieke verzoek van het Executief afdelingen niet aantasten. De diensten omvatten het houden van regelmatige van geleerde lessen en het organiseren
RISICOBEOORDELING
DEME JAARVERSLAG 2022 BEHEER
DEME uit in verschillende stadia en op verschillende niveaus in de organisatie. Elk voorstel waarin DEME participeert wordt gecategoriseerd (afhankelijk van de mate van risicomanagement). op het segment en de totale waarde van het project. Sommige categorieën vereisen slechts van verschillende ondersteunende afdelingen van de onderneming, zoals juridische diensten, verzekeringen en compliance, voorafgaand aan DEME’s Zodra het voorstel is toegekend en de uitvoering start, organiseert het projectmanagementteam minimaal één keer per kwartaal, of vaker indien nodig, een oefening in kansen directeur, de verantwoordelijke voor financiën, etc.) en hoge risico's worden Bij DEME voert QHSE een integrale activa, milieu, kwaliteit en reputatie.# RISICOBEOORDELING
Op het niveau van de segmenten zijn activiteiten, technieken en risico's geselecteerd, afhankelijk van de reikwijdte van de werkzaamheden. Elk segment heeft een proceseigenaar die verantwoordelijk is voor het opstellen en onderhouden van een formele jaarlijkse evaluatie en als gevolg van incidenten, inspecties, audits, feedback van stakeholders en het verwerken van claims. De afdeling ESO identificeert de noodzakelijke organisatorische, technologische en fysieke maatregelen die nodig zijn voor de verschillende vermogenscategorieën, zoals baggeren, offshore wind, maritieme infrastructuur en systeemintegratie. Volgend op deze analyse zal ESO aanbevelingen doen voor de uitvoering van de vastgestelde maatregelen en de aanpassing van de risicobeheersingsprocedures.
Deze risicofactoren hebben betrekking op de operationele en financiële risico's waarmee DEME te maken kan krijgen. De volgorde waarin de daaropvolgende risicofactoren worden vermeld, hoeft niet noodzakelijkerwijs een indicatie te zijn van de waarschijnlijkheid dat de risico's zich daadwerkelijk manifesteren, van de omvang van de risico's, van de kosten die verbonden zijn aan de maatregelen om de risico's te beheersen, of van de omvang van mogelijke schade aan de financiële toestand en vooruitzichten van de Groep.
Deze risicofactoren beschrijven de informatie die op de datum van publicatie van dit verslag bekend is en hebben betrekking op de belangrijkste risico's, die, indien zij zich voordoen, een materiële of significante impact kunnen hebben op de bedrijfsactiviteiten, het nettoactief, de financiële positie of de resultaten van de Groep. De mate waarin bepaalde risico's zich zullen manifesteren of het effect daarvan op de Groep is niet te voorspellen.
MACRO-ECONOMISCHE ONTWIKKELINGEN
DEME is een wereldwijde speler en daardoor kwetsbaar voor negatieve ontwikkelingen die zich op macro-economisch niveau kunnen voordoen. De activiteiten van DEME worden voornamelijk gedreven door de groei van de wereldbevolking, voornamelijk de trend om zich te vestigen in de buurt van kustlijnen en langs grotere rivieren, de groei van de wereldeconomie en de behoefte aan geschikte infrastructuur die deze groei met zich meebrengt (bijvoorbeeld havenuitbreidingen en maritieme toegangswegen). Daarnaast zijn ook de toenemende vraag naar energie en de transitie naar hernieuwbare energie en klimaatneutraliteit, de schaarste aan mineralen en grondstoffen, en de ontwikkeling van internationale handel en scheepvaart belangrijke drijfveren. Een belangrijke factor voor onze baggeractiviteit is de steeds grotere omvang van de tankers en containerschepen. Dit heeft geleid tot meer investeringen in het uitdiepen en verbreden van toegangskanalen en aanlegplaatsen. Een deel van de vraag naar de diensten van DEME weerspiegelt doorgaans veranderingen in de economische groei van de regio waarin het actief is. Die vraag is ook afhankelijk van de ontwikkelingen in de diverse sectoren waarin we actief zijn, zoals nieuwe infrastructuur met betrekking tot de energietransitie. Daarnaast wordt een aanzienlijk deel van de activiteiten van DEME bepaald door het overheidsbeleid en de overheidsuitgaven. DEME is dan ook vooral blootgesteld aan het niveau van de economische activiteit, en is vatbaar voor veranderingen in de externe economische omstandigheden in elke markt waarin het actief is. Dankzij geografische diversificatie, een kwalitatieve klantenportefeuille en een uitgebreid netwerk dat het in de loop van decennia opbouwde, tracht DEME de continuïteit van zijn activiteiten te verzekeren. Gezien de complexiteit en diversiteit van onze activiteiten wereldwijd, is het echter niet mogelijk om elke belangrijke verandering in de marktomstandigheden en de impact daarvan op onze activiteiten volledig te voorzien.
GEOPOLITIEKE ONTWIKKELINGEN
Gelet op zijn wereldwijde voetafdruk zijn de activiteiten van DEME in bepaalde gebieden waar het actief is, blootgesteld aan verhoogde risico's door politieke en/of sociale instabiliteit (met inbegrip van oorlog en burgerlijke onrust, gewapende conflicten, terrorisme, gijzelingen, piraterij, afpersing en sabotage). Het optreden, voortzetten of verergeren van dergelijke gebeurtenissen of omstandigheden kan de bedrijfsvoering van DEME in aanzienlijke mate negatief beïnvloeden of op een andere manier een invloed hebben op de activiteiten, het personeel, de uitrusting en schepen. DEME streeft ernaar deze risico's te beperken door voortdurend toezicht te houden op de situatie en veiligheid in de politiek onstabiele gebieden waar projecten worden uitgevoerd en door passende verzekeringen te voorzien. Protectionisme wordt waar en wanneer mogelijk weggenomen door middel van lokale partnerships. Bovendien kan DEME - indien nodig - een project opschorten om zijn personeel, materieel en schepen in veiligheid te brengen. De activa van DEME (voornamelijk zijn schepen) kunnen ook snel worden geheralloceerd naar een alternatieve, veilige locatie.
KAPITAALINTENSIEF KARAKTER VAN DE SECTOR
Het kapitaalintensieve karakter van de sector waarin DEME actief is vraagt om zeer aanzienlijke investeringen (voornamelijk in bagger- en offshore schepen, maar ook in concessie-activiteiten). Investeringsprojecten in de sector zijn vaak zeer complex, zowel technisch als financieel. Daarnaast zit er een lange periode tussen het moment dat er wordt beslist om te investeren, het verkrijgen van de financiering en het moment van oplevering van het nieuwe schip. Dit kan leiden tot gemiste kansen of onderbenutting als de marktomstandigheden intussen veranderd zijn. In dezelfde geest kunnen ook concessie-activiteiten en projectontwikkeling onzeker zijn door het al dan niet verkrijgen van de benodigde financiering voor het nieuwe project. Om competitief te blijven, investeert DEME in nieuwe schepen en ontwikkelt, financiert en implementeert het nieuwe technologieën. Bij de bouw van nieuwe schepen voor onze segmenten Dredging en Offshore werken we nauw samen met de scheepswerf om ervoor te zorgen dat wij deze kosten nauwgezet onder controle houden.
KAPITAALINTENSIEF KARAKTER VAN DE SECTOR (vervolgd)
Voor de uitbreiding en ontwikkeling van DEME’s activiteiten kan aanvullend kapitaal nodig zijn, dat het door middel van financiering met eigen en/of vreemd vermogen kan verkrijgen om zijn toekomstige kapitaaluitgaven te financieren. Aanvullende schuldfinanciering, indien verkregen, kan DEME blootstellen aan bijkomende convenanten die door financiële instellingen of kredietverstrekkers worden opgelegd. Als gevolg van het kapitaalintensief karakter van de industrie heeft DEME een aanzienlijke hoeveelheid leningen (en kan die ook blijven hebben). Die worden echter steeds van nabij opgevolgd door het management en de Raad van Bestuur. De specifieke kenmerken van de schepen en de overige uitrusting en het beperkte aantal spelers op de wereldwijde markten waar DEME actief is (bijv. baggeren, offshore wind, enz.), kunnen een negatieve impact hebben op de waardering van deze activa in het geval ze verkocht zouden moeten worden. Een negatieve impact op de reële waardering van de vloot en andere uitrusting kan aanleiding geven tot een lagere waarde, en dus een impact hebben op de financiële staten van de Groep. De waarde van de vloot wordt voortdurend opgevolgd door de technische dienst van DEME aan de hand van interne en externe informatie (bv. verzekeringsverslagen, taxatierapporten,...). Op elke rapporteringsdatum wordt de reële waarde van de vloot vergeleken met de boekwaarde, en indien nodig wordt een bijzondere waardevermindering geboekt.
CONCURRENTIE
De sectoren waarin DEME actief is, zijn sterk concurrerend, en DEME heeft te maken met concurrentie van andere lokale en internationale marktspelers die in die sectoren actief zijn. Concurrentiele factoren zijn onder meer prijs, kwaliteit van de dienstverlening, omvang van activiteiten (inclusief geografisch), reputatie, ervaring en milieubelasting door andere marktpartijen en de beschikbaarheid van gunstige betalings- en kredietvoorwaarden. De baggerindustrie is cyclisch van aard (voor infrastructurele baggerwerken, in tegenstelling tot onderhoudswerken) en tijdens lage cycli is er inderdaad sprake van prijsdruk. Aangezien vlootbenutting belangrijk is, kunnen concurrenten van DEME soms een strategie hanteren om projecten tegen lagere prijzen aan te bieden. Deze agressieve prijszetting kan ertoe leiden dat DEME ook zijn prijs moet verlagen of de kredietvoorwaarden aanzienlijk moet verbeteren om projecten te winnen, waardoor zijn bruto winstmarges en kasstroom dalen. De kapitaalintensiteit van de sectoren waarin DEME actief is, het beperkt aantal spelers dat daarvan het gevolg is en DEME's leidende positie op zowel de bagger- als de offshore windmarkten verlichten enigszins de potentiële concurrentiedruk. Het concurrentievermogen van DEME zal grotendeels afhangen van zijn vermogen om te blijven innoveren en zijn klanten state-of-the-art oplossingen aan te bieden. DEME moet dan ook bijblijven op technologisch vlak (zowel hardware als software) en over geavanceerde technologie en apparatuur beschikken om zijn marktaandeel, reputatie en positie te kunnen behouden. Op dit moment bezit DEME een moderne en competitieve vloot als gevolg van een meerjareninvesteringsprogramma.
INVESTERINGEN IN ONBEWEZEN MARKTEN
In zijn bedrijfsontwikkeling en diversificatie investeert DEME in industrieën en markten die zich tot op heden niet bewezen hebben en/of op onbewezen technologieën steunen (bijv. diepzeeoogsten (GSR), en groene waterstof (DEME Concessions). Investeren in onbewezen markten kan aanleiding geven tot hoge R&D-kosten, wat de financiële positie van de Groep ongunstig kan beïnvloeden.# DEME JAARVERSLAG 2022
RISICOBEOORDELING
RISICO’S INZAKE PROJECTMANAGEMENT EN -UITVOERING
De activiteiten van DEME houden grotendeels verband met de projecten die het heeft in zijn orderboek. Wij bouwen of leveren gewoonlijk een infrastructuur of werk met een uniek karakter voor een vaste forfaitaire of variabele prijs en binnen een overeengekomen termijn. Soms bevatten dergelijke contracten voor DEME ook de verplichting om de infrastructuur te ontwerpen en de financiering te regelen. Gedurende het hele proces van projectmanagement en uitvoering kunnen risico's ontstaan, van aanbesteding tot contractonderhandelingen en, bij de toekenning, de uitvoering van engineering, inkoop, bouw, inbedrijfstelling en oplevering. Daarnaast bestaat ook de mogelijkheid dat de klant niet of niet tijdig de nodige financiering kan verkrijgen, enz. DEME’s ORM-afdeling gebruikt het ORM-systeem voor de correcte identificatie, evaluatie, opvolging en rapportering van alle risico's en kansen met betrekking tot de aanbesteding, voorbereiding en uitvoering van projecten. Door middel van gedetailleerde en interactieve ORM-dashboards worden alle kansen en risico's continu gemonitord. Op die manier kunnen er beslissingen en noodzakelijke acties worden genomen. Verder is er ook een Risicocomité, samengesteld uit de CEO, de CFO en het lid van het Executief Comité dat verantwoordelijk is voor het relevante segment, of een persoon die door dat lid wordt aangesteld, aangevuld met niet-uitvoerende bestuurders en/of andere personen die de Raad van Bestuur aanstelt. Het Risicocomité assisteert de CEO bij de beoordelingen van zaken in verband met risicobeheer. In het bijzonder analyseert en valideert het alle bindende offertes voor EPC- en Design & Build-contracten en alle andere belangrijke contracten. Het Risicocomité rapporteert aan de Raad van Bestuur over de uitoefening van zijn taken, stipt alle punten aan waarvoor het actie of verbetering nodig acht, en geeft aanbevelingen voor de te ondernemen stappen.
Operationele risico's kunnen leiden tot mogelijke kostenoverschrijdingen, vooral voor projecten met contracten tegen vaste prijzen of met beperkte prijsescalatiebepalingen, waarbij de werkelijke kosten van een project hoger kunnen uitvallen dan de kostenraming van DEME bij aanvang van het project als gevolg van onverwachte extra kosten voor DEME (bv. prijsstijgingen voor leveringen, extra werk, vertragingen in de uitvoering, enz.). Dergelijke extra kosten kunnen niet altijd worden doorgerekend aan de klant, met als gevolg dat DEME alle, of ten minste een deel van deze extra kosten voor zijn rekening neemt. Afhankelijk van de omvang van een project kunnen afwijkingen van de geraamde kosten voor de uitvoering van het contract een ongunstig effect hebben op de financiële prestaties, bedrijfsresultaten of kasstromen van DEME. Met name projecten op basis van nieuwe ontwerpen kunnen hogere risico's op kostenoverschrijdingen met zich meebrengen. DEME is dan immers minder goed in staat om vooraf een correcte kostenraming voor het project te maken, vooral wanneer het zich voor het eerst in nieuwe bedrijfssegmenten begeeft. Vertragingen (als gevolg van mogelijke interne en/of externe factoren) bij het voldoen aan de leveringseisen van contracten (bv. ‘milestones’) kunnen ook resulteren in mogelijke sancties of schadevergoedingen. Dit omvat risico's van derden in de vorm van wanprestaties of verzuim van onderaannemers, leveranciers, verkopers, joint venture partners of andere partijen, die het vermogen van DEME zouden kunnen beïnvloeden om zijn projecten uit te voeren zoals gepland. Dit zou zich bijvoorbeeld kunnen voordoen wanneer er slechts een beperkt aantal alternatieve producenten zijn, met name voor gespecialiseerde apparatuur. Potentiële boetes of schadevergoedingen, extra kosten enz. kunnen voortvloeien uit het niet voldoen aan de prestatie-eisen.
Risico's met betrekking tot contractuele verplichtingen kunnen de contractperiode of kostenoverschrijdingen als gevolg van het niet nakomen van de contractuele garantieverplichtingen (bv. verantwoordelijkheid voor onderhoud, enz.) beïnvloeden. Er kunnen nadelige gevolgen ontstaan voor de activiteiten van DEME wegens de niet-naleving van wijzigingen in de toepasselijke reglementeringen en wetgevingen in het betrokken rechtsgebied, bijvoorbeeld met betrekking tot de bescherming van het leefmilieu, de veiligheid van de werknemers, de regelgevingen inzake sociale verplichtingen van onderaannemers. Ook is het mogelijk dat er geen plafond is voor de te betalen boetes of schadevergoedingen. Sommige contracten, met name overheidscontracten, bevatten immers geen clausules inzake beperking van aansprakelijkheid.
Bovendien kan DEME tijdens het project geconfronteerd worden met bepaalde andere risico's van algemene aard die rechtstreeks of onrechtstreeks veroorzaakt worden door factoren die inherent zijn aan de activiteit van DEME (bv. contracten voor maritieme engineering). Meer bepaald kan DEME te maken krijgen met verhoogde projectkosten als gevolg van bijvoorbeeld mogelijke niet gewerkte dagen, een vertraging in de oplevering van de werken, letsels bij werknemers van DEME of bij derden, schade aan de uitrusting/vaartuigen van DEME of van derden, ten gevolge van een van de volgende factoren:
- Onvoorziene omstandigheden betreffende de geologie, samenstelling van de bodem en/of de specifieke omstandigheden ter plaatse;
- Onvoorziene meteorologische en/of hydrologische omstandigheden, met inbegrip van extreme klimaatgebeurtenissen (stormen, tsunami's, aardbevingen, enz.);
- Ongevallen of incidenten van technische aard;
- Storingen die van invloed kunnen zijn op de prestaties van de schepen of schade kunnen veroorzaken aan eigen uitrusting of die van derde partijen (bv. een aanvaring);
- Onvoorziene operationele problemen of uitval van apparatuur, zoals technische storingen of schade aan de uitrusting;
- Onvoorziene technische geschiktheid van de uitrusting;
- Onvoorziene omstandigheden, bijvoorbeeld door overmacht, tijdens de looptijd van het contract;
- Risico's van derden, zoals onderaannemers, leveranciers en (joint venture) partners, met name projecten in het kader van Engineering, Procurement, Construction and Installation (EPCI).
DEME tracht al die risico's te beheersen door projectmanagemenetsystemen op te zetten, maar ook door passende verzekeringen af te sluiten.
DE VEREISTE GOEDKEURINGEN, LICENTIES EN VERGUNNINGEN BEHOUDEN EN VERNIEUWEN
Het risico om de goedkeuringen, licenties, vergunningen en certificaten te verkrijgen, behouden of vernieuwen die DEME voor zijn activiteiten nodig heeft. DEME heeft diverse goedkeuringen, licenties, vergunningen en certificaten nodig om zijn activiteiten te kunnen uitvoeren. Zo moeten de Belgische exploitatiemaatschappijen in het bezit zijn van een erkenning als aannemer van openbare werken, die verschillende categorieën omvat. De erkenning wordt verleend door de Federale Overheidsdienst Economie, KMO, Middenstand en Energie, en is om de 5 jaar hernieuwbaar. Vergelijkbare vereisten bestaan ook voor alle activiteiten van DEME wereldwijd.# DEME JAARVERSLAG 2022
ONZEKERHEID OF EEN PROJECT EFFECTIEF TOT STAND KOMT
Voor de schepen gaat het voeren van een vlag altijd gepaard met de voltooiing van een registratieprocedure en een technisch onderzoek (het vaartuig moet aan specifieke technische normen voldoen). Wanneer de procedure met succes is afgerond, ontvangt het schip een ‘registratiecertificaat’. Het heeft dan het recht om onder een bepaalde vlag te varen en het recht op vrije doorvaart. De precieze technische normen en procedures kunnen van rechtsgebied tot rechtsgebied verschillen en veranderen met de tijd. DEME voldoet aan internationale wettelijke en andere lokale verplichte QHSE-vereisten. Er worden aanvullende certificaten verkregen om ervoor te zorgen dat de QHSE-norm van DEME hoger is dan de eisen. DEME beschikt over een ISO-groepscertificaat met meer dan 50 operationele en commerciële entiteiten. Alle gecertificeerde entiteiten hebben een geïntegreerd ISO-toepassingsgebied voor de operationele activiteiten van DEME, en voldoen aan de volgende normen: ISO 9001 Kwaliteitsmanagementsystemen, ISO 14001 Milieumanagementsystemen, ISO 14064 Rapportering, ISO 45001 Gezondheids- en veiligheidsbeheersystemen en ISO 50001 Energiemanagementsystemen. Naast ISO voldoet het DEME QHSE- Managementsysteem ook aan andere specifieke normen. Bovendien worden zeeschepen en -constructies ingedeeld naar de deugdelijkheid van hun structuur en ontwerp in relatie tot het doel van het schip. De classificatieregels zijn ontworpen om een aanvaardbare mate van, onder andere, stabiliteit, veiligheid en milieueffecten te verzekeren. DEME's afdeling ‘Class and Flag’ is verantwoordelijk voor het verkrijgen en beheren van de nodige registratie- en regelgevende certificaten voor de schepen en voor de updates over de vereiste planning voor eventuele vereiste onderzoeken. De geldigheid van de certificaten varieert van enkele dagen (onder voorbehoud) tot permanent. Voor sommige certificaten dienen periodieke onderzoeken/keuringen binnen een bepaalde termijn te worden uitgevoerd.
DEME richt zich als projectontwikkelaar op projecten op het vlak van duurzame energie, maritieme infrastructuur en havens, baggeren, groene waterstof en andere bijzondere projecten. Het proces vanaf het eerste idee tot de feitelijke oplevering kan langere tijd duren. Dit betekent dat er aanzienlijke kosten gemaakt kunnen worden en dat DEME tijd zal besteden aan projectontwikkeling zonder de zekerheid te hebben dat het project effectief tot stand zal komen. Zo kan het bekomen van de vereiste concessie voor het nieuwe project van de betreffende overheidsinstantie een risico inhouden, bijvoorbeeld door onzekerheid in interpretatie en/of toepassing van gewijzigde of dubbelzinnige regelgeving in het/de betreffende rechtsgebied(en), bezwarende beperkingen die worden opgelegd, of wijzigingen die worden aangenomen ten aanzien van de voorwaarden van de concessie en/of als gevolg van politieke instabiliteit. Verder is het bij de start van de ontwikkeling van een nieuw project ook noodzakelijk om de juiste financiering voor het project te verkrijgen en financiële instellingen te vinden die bereid zijn dit nieuwe project te financieren. DEME beschikt over een Technisch Comité en een specifiek Technisch Comité voor DEME Concessions.
Het Technisch Comité, dat onder het beheer van de operationele verantwoordelijke van het betreffende segment valt, wordt aangevuld met niet-uitvoerende bestuurders en/of andere personen die de Raad van Bestuur aanstelt. De leden van het Technisch Comité bezitten de nodige expertise in het domein van de projecten van de Vennootschap. Zij moeten projecten/ investeringen evalueren die een bijzondere rol spelen in de Groep vanuit een risico-, investerings- en imagoperspectief, en analyseren ze grondig als voorbereiding op de Raad van Bestuur. Het Technisch Comité vergadert voorafgaand aan elke Raad van Bestuur. Het Technisch Comité bespreekt de voorgelegde projecten/ investeringen in detail, en vraagt indien nodig om verduidelijking of verdere uitwerking. De voorzitter van het Technisch Comité brengt op de volgende Raad van Bestuur verslag uit over de bevindingen van het Technisch Comité.
RISICOBEOORDELING
RISICO’S VAN DERDEN
DEME is onderworpen aan risico's van derden met betrekking tot aannemers, leveranciers, verkopers, joint venture partners of andere partijen die betrokken zijn bij de engineering, het ontwerp, de aankoop van materialen, uitrusting en diensten voor de uitvoering van de projecten van DEME. De succesvolle voltooiing van deze projecten hangt af van het vermogen van deze derden om hun contractuele verplichtingen na te komen, en is onderhevig aan factoren waarop DEME geen invloed heeft, met inbegrip van handelingen of nalatigheden van deze partijen en hun onderaannemers. DEME implementeert maatregelen om potentiële risico's van derden tot een minimum te beperken, zoals het uitvoeren van due diligence bij derden vooraleer zaken te doen en procure- to-pay-procedures voor belangrijke derden.
MILIEU- EN KLIMAATRISICO’S
Baggerwerken, landwinning, offshore werken, infrastructuur en milieuprojecten zijn activiteiten met gevolgen voor het milieu en onderhevig aan specifieke milieu- en/of klimaatrisico’s. DEME loopt specifieke milieurisico's in verband met de verstoring van fauna en flora in de werkomgeving, accidentele verontreiniging of andere ongewenste milieueffecten. Deze milieurisico's kunnen worden onderverdeeld in drie hoofdonderdelen:
- Bodemsanering: de entiteiten binnen de Groep naar de aard van hun activiteiten – bodem- en sedimentsanering – omgaan met gevaarlijke en schadelijke stoffen. Het gaat om de kennis van de vervuiling en de technologieën waarmee die worden aangepakt, zijn niet altijd vrij van risico's;
- Natuurlijke grondstoffen: DEME – actief in maritieme infrastructuur – sterk afhankelijk van natuurlijke grondstoffen, die worden uitgeput wanneer het verbruik groter is dan hun natuurlijke aangroei. Overheidsinstanties kunnen beperkingen opleggen op het gebruik van bepaalde natuurlijke grondstoffen of kunnen verlangen dat bepaalde middelen opnieuw worden gebruikt. De opdrachtgever zal bijvoorbeeld minimumwaarden voor hergebruik opleggen of de voorkeur geven aan inschrijvingen met de hoogste waarde aan hergebruikte materialen. Daardoor moet DEME zich rond deze circulaire economie organiseren, en manieren vinden om de recycling van materialen te optimaliseren;
- Klimaatverandering: de opwarming van de aarde) vaker extreme weersomstandigheden, zoals stormen en zware regenval met overstromingen. Dat kan leiden tot meer operationele vertraging voor DEME (van o.a. schepen, windmolenparken, infrastructuur of baggeractiviteiten).
DEME controleert en evalueert voortdurend de economische en klimaatgerelateerde omstandigheden om te anticiperen op eventuele gevolgen voor onze financiën, en die te beperken of te vermijden. Het is ook de ambitie van DEME om fundamenteel bij te dragen tot duurzame oplossingen voor de wereldwijde milieu-, maatschappelijke en economische uitdagingen waarmee de wereld vandaag geconfronteerd wordt. DEME zet zijn ambitieuze strategie voort om de energietransitie te versnellen. Zijn duurzaamheidsambities komen ook tot uiting in zijn moderne, innovatieve vloot. Daarnaast wil DEME een rol spelen in de overgang naar de circulaire economie door geïntegreerde circulaire oplossingen te bieden voor bodemsanering, brownfieldontwikkeling, milieubaggeren en sedimentbehandeling.
FINANCIERING
DEME maakt voor de financiering van zijn investeringen en activiteiten vaak gebruik van externe financieringsbronnen, zowel voor financieringen op korte als lange termijn. De omvang van de hefboomfinanciering kan de Groep blootstellen aan verschillende risico's, waaronder het vergroten van de kwetsbaarheid voor neerwaartse of negatieve veranderingen in de algemene economische, sector- of concurrentieomstandigheden en overheidsvoorschriften. Dit vereist dat een aanzienlijk deel van zijn kasstromen uit activiteiten dient om de hoofdsom en rente te betalen over de schuldenlast van de Groep. Daardoor kan hij zijn kasstromen minder goed gebruiken om zijn activiteiten, kapitaaluitgaven en toekomstige businessopportuniteiten te financieren. DEME streeft naar een gezonde balans tussen het geconsolideerde netto eigen vermogen en de geconsolideerde nettoschuld. DEME beschikt over aanzienlijke krediet- en garantiefaciliteiten bij verschillende internationale banken. Daarnaast heeft het een commercial paper- programma om zijn financieringsbehoefte op korte termijn te dekken. DEME dient in het kader van een aantal van zijn langlopende kredietfaciliteiten te voldoen aan bepaalde restrictieve convenanten voor zijn kapitaalwervingsactiviteiten en andere financiële en operationele zaken (bv. balanstotaal, netto eigen vermogen, netto financiële schuld en EBITDA). Die kunnen het voor DEME moeilijker maken om extra kapitaal te verkrijgen en zakelijke kansen na te streven, waaronder potentiële acquisities. Bovendien zou een schending van deze convenanten kunnen leiden tot een versnelde terugbetaling van de leningen. Onder de algemene noemer van kapitaalbeheer worden de netto financiële schuld en de kasstromen van nabij opgevolgd door de Treasury-afdeling van DEME en het management (RvB). DEME wil zijn financieringsbronnen diversifiëren (maar enkel met banken waarmee het een langdurige relatie onderhoudt en die over een goede kredietwaardigheid beschikken) en de vervaldagen spreiden.# MARKTRISICO: RENTERISICO
DEME is blootgesteld aan een renterisico dat kan worden gedefinieerd als de mate waarin de resultaten of de waarde van een financiële transactie worden beïnvloed door een verandering in de marktrente. Wijzigingen in de rentevoeten kunnen leiden tot een stijging van de rentelasten, en als zodanig een impact hebben op de financiële staten van DEME. Het renterisico wordt binnen de Groep centraal beheerd.
Indien DEME dergelijke kortetermijnleningen zou gebruiken om kortetermijnbehoeften te financieren, is het noodzakelijk dat DEME zich op de onderliggende variabele rentevoeten indekt in de onderliggende variabele rentevoeten met afgeleide financiële instrumenten, voornamelijk door gebruik te maken van renteswaps.
Voor zijn langetermijnleningen dekt DEME zich in de onderliggende variabele rentevoeten in met afgeleide financiële instrumenten, voornamelijk door gebruik te maken van renteswaps.
DEME JAARVERSLAG 2022
MARKTRISICO: WISSELKOERSRISICO’S
Het wereldwijde karakter van de activiteiten van DEME brengt met zich dat de betalingen in het kader van contracten, aankopen en uitgaven in verschillende valuta kunnen gebeuren. Hierdoor wordt DEME blootgesteld aan risico's die te maken hebben met wisselkoersschommelingen en indekkingen ervan. Dit zou kunnen leiden tot hogere kosten voor DEME.
De meeste aankopen van de Groep worden gewoonlijk in EUR of USD gedaan. Dit betekent dat de Groep geconfronteerd zal worden met een risico van wisselkoersschommelingen wanneer de verkopen in een andere valuta gebeuren dan de aankopen. Het is mogelijk dat DEME de gestegen kosten niet aan zijn klanten kan doorrekenen.
DEME gebruikt afgeleide financiële instrumenten om de effecten van de wisselkoersschommelingen op zijn kasstromen en financiële toestand te beperken. In principe dekt DEME zich alleen in voor vastgelegde kasstromen in andere dan de eigen valuta. Het doet dit hoofdzakelijk in de vorm van termijntransacties (projectdekking of CapEx) of swaps (bedrijfskapitaal, follow-up van termijntransacties). Zo is het wisselkoersrisico bijzonder relevant in de hier voorafgaande periode. Om het hoofd te bieden aan de wisselkoersrisico's van vreemde valuta die onderworpen zijn aan plaatselijke beperkingen, wordt waar mogelijk gebruik gemaakt van NDF- dekking (non-deliverable forward).
De rapportagemunt van DEME is de euro. Gezien de wereldwijde activiteiten van de Groep heeft een aanzienlijk deel van de activa, passiva, kosten en opbrengsten van de Groep echter een andere valuta dan de euro, en worden deze derhalve omgerekend naar euro tegen de toepasselijke wisselkoersen om de geconsolideerde jaarrekening van de Groep op te stellen. Bijgevolg hebben de wisselkoersschommelingen tussen de euro en die andere valuta een invloed op de waarde van de posten die in de geconsolideerde jaarrekening van de Groep in euro zijn uitgedrukt. Een wijziging ten opzichte van de euro van één of meer van de vreemde valuta waarin de plaatselijke dochterondernemingen van DEME werken, heeft een dienovereenkomstig effect op de omzet en de rentabiliteit uitgedrukt in euro.
Wisselkoerswijzigingen hebben ook een invloed op de geconsolideerde balans en resultatenrekening van de Groep. Wijzigingen in de eurowaarden van de geconsolideerde activa en passiva van de Groep als gevolg van wisselkoersschommelingen kunnen ertoe leiden dat de Groep valutawinsten en -verliezen boekt via de resultatenrekening, in de geconsolideerde staat van gerealiseerde winsten en verliezen, en deze winsten of verliezen kunnen een aanzienlijke impact hebben op het nettoresultaat als de winsten niet ingedekt.
MARKTRISICO: PRIJS- EN GRONDSTOFFENRISICO
DEME is blootgesteld aan risico’s van prijsschommelingen voor grondstoffen en energie. Grondstoffen en energie zijn essentieel in de uitvoering van zijn activiteiten en vormen als zodanig een belangrijk onderdeel van de kosten. Belangrijke grondstoffen zijn bouwmaterialen die nodig zijn voor infrastructuurprojecten en voor de constructie van offshore windfunderingen. Met betrekking tot energie gaat het vooral om het gebruik van stookolie of LNG door de schepen en grondverzetmaterieel.
De prijzen waartegen DEME bepaalde grondstoffen (bijv. staal) of energie (stookolie of LNG) kan inkopen, kunnen aanzienlijk fluctueren volgens lokale en internationale marktomstandigheden (bijv. zoals tekorten, marktschommelingen, wisselkoersschommelingen, veranderingen in overheidsprogramma's, enz.), waardoor DEME aan prijsrisico's wordt blootgesteld. Sommige contracten bieden de mogelijkheid om kostenstijgingen voor grondstoffen en energie door middel van prijsherzieningsmechanismen aan de klant door te rekenen.
DEME dekt zich ook in tegen schommelingen van de olieprijs door termijncontracten af te sluiten. Deze praktijk wordt evenwel duurder en is daarom ongeschikt wanneer ze een lange tijdspanne overschrijdt of wanneer hoeveelheden niet betrouwbaar kunnen worden ingeschat.
KREDIET- EN TEGENPARTIJRISICO’S
Er kan zich een kredietrisico voordoen wanneer een klant of tegenpartij zijn of haar contractuele verplichtingen ten aanzien van DEME niet nakomt overeenkomstig de bepalingen van het betrokken contract. Niet-betaling door een klant kan het gevolg zijn van een gebrek aan liquiditeit, faillissement of fraude van de kant van de klant of kan te wijten zijn aan de algemene politieke of economische situatie in het land van de klant. Het kan een impact hebben op onze kasstromen en financiële positie.
Hoewel DEME ernaar streeft de kredietrisico's van zijn klanten tot een minimum te beperken door hun solvabiliteit te onderzoeken vooraleer het contract af te sluiten, en door de vereiste betalingsgaranties te stellen (met inbegrip van kredietverzekeringspolissen bij openbare kredietverzekeraars zoals Credendo en particuliere kredietverzekeraars, bankgaranties en kredietbrieven). Maar het is niet mogelijk om de kredietrisico's van klanten volledig uit te sluiten. Een groot deel van de geconsolideerde omzet wordt gerealiseerd bij klanten uit de overheids- of semi-overheidssector. Het tegenpartijrisico is daarom beperkt omdat deze entiteiten een aanzienlijk aantal van onze klanten vertegenwoordigen. Om het resterende risico in te dijken, volgt DEME voortdurend zijn uitstaande handelsvorderingen op, en past het indien nodig zijn positie aan.
DEME is blootgesteld aan tegenpartijrisico's bij het beleggen/investeren van zijn beschikbare liquiditeiten en bij het onderschrijven van financiële derivaten. Financiële instellingen kunnen in gebreke blijven of failliet gaan, en zo onze belegde activa in gevaar brengen. DEME voert een beleid om de tegenpartijrisico's van financiële instellingen te vermijden en in dergelijke aangelegenheden alleen te werken met banken waarmee het een solide relatie onderhoudt. De risico's van financiële tegenpartijen kunnen evenwel niet volledig worden uitgesloten.
LIQUIDITEITSRISICO’S
Hoewel DEME een strikt financieel beleid voert inzake de financieringsbronnen en terugbetalings- termijnen, kan niet worden uitgesloten dat het niet nakomen van belangrijke betalingsverplichtingen door klanten of het onvermogen om een adequate externe financiering te regelen tegen aanvaardbare voorwaarden een negatief effect kan hebben op de kasstroom en de liquiditeit van DEME, en bijgevolg een negatieve impact op de activiteiten, financiële situatie en resultaten van DEME. Al deze factoren kunnen ertoe leiden dat DEME moeilijkheden heeft om te voldoen aan de convenanten van zijn kredietfaciliteit.
Als DEME's toekomstige kasstromen uit operaties en andere kapitaalmiddelen onvoldoende zouden zijn om aan zijn betalingsverplichtingen te voldoen of om zijn liquiditeitsbehoeften te financieren, kan DEME gedwongen worden om zijn bedrijfsactiviteiten en investeringsuitgaven aan te passen, activa te verkopen, bijkomend schuld- of aandelenkapitaal aan te trekken, zijn schuld geheel of gedeeltelijk te herstructureren of te herfinancieren op of voor de vervaldag, of opportuniteiten zoals overnames te laten schieten.
Het liquiditeitsrisico wordt beperkt door de leningen te spreiden over verschillende banken, door verschillende aflossingstermijnen overeen te komen en ook door het kredietrisico te beperken. Bovendien investeert DEME hoofdzakelijk in uitrusting met een lange levensduur, dat over meerdere jaren wordt afgeschreven. Om die reden tracht DEME een aanzienlijk deel van zijn schulden te structureren als schuld op lange termijn.
NALEVING VAN EN WIJZIGINGEN IN WETTEN
DEME is actief in een groot aantal landen in alle delen van de wereld, en is onderworpen aan een grote verscheidenheid van wetten en regels in elk van de rechtsgebieden waar het actief is. Het kan gebeuren dat DEME aanzienlijke kosten maakt om aan deze regelgeving te voldoen. De regelgeving waaraan DEME is onderworpen, kan variëren van rechtsgebied tot rechtsgebied, en kan in de loop van de tijd veranderen.
DEME is onderworpen aan wetten op o.a. export-, import- en transitcontroles, accijnzen, tarieven en quota, inkomsten- belasting, bronbelasting, btw en andere belastingen, milieuwetgeving, controles op de internationale handel en valuta, en het beleid inzake arbeid en sociale zekerheid. DEME tracht steeds de evolutie van de rechtsstelsels, de reglementaire controles, de gewoonten en de praktijken in de rechtsgebieden waar het actief is, te volgen en zich eraan aan te passen.
WETTELIJKE EN REGLEMENTAIRE COMPLIANCERISICO'S INZAKE ANTITRUST, ANTIWITWAS EN ANTICORRUPTIE
Zakendoen op wereldwijde basis vereist dat DEME voldoet aan internationale antitrust-, antiwitwas-, anti-omkopings- en anticorruptiewetten en -regelgeving, waaronder de U.S.# Foreign Corrupt Practices Act en de U.K. Bribery Act.
Bovendien beperken of verbieden sancties van internationale organisaties of individuele naties transacties met bepaalde landen en met bepaalde bedrijven en personen die voorkomen op lijsten van de Verenigde Naties, de federale regering van de VS, de Europese Unie, diverse EU-lidstaten en andere lokale overheden. Door de toenemende complexiteit, omvang en geografische spreiding van de activiteiten van DEME en de mate van afhankelijkheid van werknemers, agenten, externe aanbieders of andere vertegenwoordigers die betrokken zijn bij de activiteiten van DEME, kan het bovendien moeilijker worden om alle wereldwijde activiteiten van DEME te controleren, met name in bepaalde groeimarkten waarvan bekend is dat deze gevoeliger zijn voor omkoping, corruptie en andere compliancerisico's. Het is mogelijk dat DEME niet of niet tijdig in staat is ontwikkelingen in dergelijke wet-, regelgeving en sancties te anticiperen en zich erop voor te bereiden. De dochterondernemingen en joint ventures van DEME werken autonoom in een breed scala aan geografische locaties en opereren onder uiteenlopende rechtsstelsels, waardoor de naleving van de relevante wetten en voorschriften op het gebied van anticorruptie en antiwitwassen wordt ingewikkeld.
DEME is zich ervan bewust dat deze wetgeving en regelgeving aanzienlijke gevolgen kunnen hebben voor de activiteiten, resultaten en financiële positie van de Groep. DEME is zich er ook van bewust dat de wereldwijde normen voor ethisch gedrag, de verwachtingen van de samenleving en de handhaving van wetten en regelgeving voortdurend evolueren. DEME is zich ervan bewust dat bepaalde in de regelgeving vastgelegde normen niet altijd eenduidig zijn, maar zal er alles aan doen om haar activiteiten in overeenstemming te brengen met de meest strikte ethische normen.
DEME zet zich in voor verantwoorde bedrijfspraktijken en heeft een intern beleid geformuleerd met als doel zijn activiteiten uit te voeren met integriteit en conformiteit met de geldende wetten en voorschriften. DEME hanteert een wereldwijd compliance- programma (bijvoorbeeld via de 'Code voor ethiek en zakelijke integriteit' van DEME en het bestaande beleid, procedures, opleidingen, klokkenluidersmeldpunt, IT-tools, interne controles en risicobeheer in verband met antitrust, witwassen van geld, anti-omkopings- of anticorruptiewet- en regelgeving en sancties, en het toezicht daarop door de afdeling Compliance van DEME. Maar er kan echter niet worden gegarandeerd dat dergelijke codes, beleidsregels en procedures op elk moment zullen worden nageleefd door werknemers, agenten, externe aanbieders of andere vertegenwoordigers die betrokken zijn bij de activiteiten van DEME.
NALEVING VAN EN WIJZIGINGEN AAN MILIEU-, GEZONDHEIDS- EN VEILIGHEIDSWETGEVING
De normale bedrijfsvoering van DEME houdt bepaalde inherente risico's in die verband houden met het milieu en de gezondheid en veiligheid van werknemers, onderaannemers en anderen. DEME kan in hoge mate aansprakelijk worden gesteld voor ongevallen, blootstelling aan gevaarlijke stoffen, lekken of andere gebeurtenissen die leiden tot een letsel of overlijden, zelfs als een dergelijke gebeurtenis niet het gevolg is van enige fout van DEME. Bovendien kunnen in sommige landen waar DEME actief is, de activiteiten worden beïnvloed door sociale en/of politieke instabiliteit (terrorisme, gewapend conflict, beslaglegging op bankrekeningen enz.) en zijn ze kwetsbaar voor kwaadwillige en/of criminele handelingen (vandalisme, diefstal, fysieke aanvallen, kidnapping, piraterij, enz.). DEME identificeert risico's op ongevallen of verwondingen en gevolgen voor de gezondheid, en voert de gepaste risicobeperkende maatregelen in. Toch kunnen bij ongevallen waarbij werknemers van DEME of onderaannemers betrokken zouden zijn, verwondingen niet volledig worden uitgesloten.
De QHSE-slogan is ‘Nul ongevallen en nul milieu-incidenten’. De prioriteit van de Groep is en blijft het welzijn van de werknemers en onderaannemers door een hoogwaardige, gezonde, veilige en milieuvriendelijke werkomgeving te creëren. QHSE staat altijd op de agenda van DEME’s managementteam, Executief Comité en van de vergaderingen van de Raad van Bestuur. Daarnaast heeft elke werknemer een ‘stop het werk’ bevoegdheid: het recht en de plicht om elke activiteit die geacht wordt onaanvaardbare risico's met zich mee te brengen, stop te zetten. Op alle niveaus van de organisatie werden Key Performance Indicators (KPI's) ingevoerd om de QHSE-prestaties op te volgen. Tot de KPI's voor QHSE behoren zowel toonaangevende indicatoren als Green Initiatives, tijdig afgesloten acties, deelnames aan toolboxen, enz., en ook statistische indicatoren zoals de veiligheidsthermometer.
De normale bedrijfsvoering van DEME houdt bepaalde inherente risico's in die verband houden met het milieu. In bepaalde rechtsgebieden verplichten incidenten die het gevolg zijn van baggerwerken, landwinning, offshore-, infrastructuur- en/of milieuactiviteiten (bijvoorbeeld verontreiniging van lucht, water en bodem) het uitvoeren van sanerings- en herstelwerkzaamheden en het dragen van de kosten daarvan. Het beleid van DEME houdt in dat het zich strikt houdt aan alle toepasselijke wet- en regelgeving in elk rechtsgebied waarin het actief is, zodat de naleving van dit complex geheel van wetten en voorschriften wordt gewaarborgd.
RISICOBEOORDELING
FISCAAL GERELATEERDE RISICO'S
DEME is actief in landen die onderworpen zijn aan verschillende belastingstelsels. Het effectieve belastingtarief en de belastingverplichtingen van DEME zijn gebaseerd op de toepassing van de huidige wet- en regelgeving en belastingverdragen inzake inkomstenbelasting. Van tijd tot tijd brengen verschillende regeringen ook ingrijpende wijzigingen aan in hun belastingregels en de toepassing van de regels op vennootschappen, met inbegrip van wijzigingen die een invloed kunnen hebben op de mogelijkheid voor de Groep om de belastingen op internationale winsten uit te stellen. Daarnaast wordt DEME regelmatig onderworpen aan controles van zijn inkomstenbelastingaangiftes en btw- aangiftes door de belastingdienst in de verschillende landen waar DEME actief is.
Belangrijke inschattingen/ramingen zijn vereist om de wereldwijde belastingverplichtingen te bepalen, onder meer omdat de belastingwetten en -reglementeringen niet altijd duidelijke en definitieve richtlijnen bieden. De effectieve belastingtarieven van DEME en de belastingblootstelling van DEME kunnen door tal van redenen worden beïnvloed. Het kan daarbij gaan om wijzigingen in de samenstelling van zijn winst in landen of rechtsgebieden met hogere of lagere belastingtarieven, wijzigingen in de toepasselijke belastingtarieven, wijzigingen in de verrekeningsregels, wijzigingen in de waardering van DEME's uitgestelde belastingvorderingen en -schulden, DEME's vermogen om fiscale verliezen en belastingkredieten te benutten, wijzigingen in de renteaftrekbaarheid of andere wijzigingen in de belastingwetgeving en de manier waarop dergelijke belastingwetgeving door de belastingdiensten wordt toegepast (mogelijks met terugwerkende kracht). Dit omvat ook belastingregelingen uitgevaardigd door de relevante bevoegde belastingdiensten en overeenkomstige betwistingen door belastingdiensten van het oordeel of de interpretatie van DEME in belastingzaken. De belasting op de werkzaamheden van DEME is onderhevig aan inschattingen en kan leiden tot geschillen met de belastingdiensten. Indien het management het waarschijnlijk acht dat dergelijke geschillen tot uitgaven zullen leiden, worden de nodige voorzieningen geboekt. Hoewel DEME als gevolg van een strikte screening door zijn belastingafdeling meent dat de belastingramingen rationeel en correct zijn, kan elke definitieve aanslag wezenlijk verschillen van de behandeling in DEME's historische belastingvoorzieningen en toerekeningen.
GESCHILLEN
DEME is en kan af en toe betrokken zijn bij geschillen, andere rechtsvorderingen en procedures, onderzoeken en handhavingsacties van toezichthouders met verschillende partijen in zijn bedrijfsvoering. Geschillen kunnen bijvoorbeeld ontstaan rond verschillende interpretaties van nieuwe wetgeving, contractuele clausules, technische specificaties, of rond verkeerde interpretaties van contractuele clausules. Bovendien zijn de activiteiten van DEME onderhevig aan operationele risico's, waaronder milieurisico's, ongevallen, storingen of overstromingen, die kunnen leiden tot schade aan of vernieling van uitrusting, structuren of gebouwen, milieuschade of persoonlijke letsels, of wettelijke aansprakelijkheid jegens derden. DEME kan ook betrokken zijn in procedures ingeleid door werknemers of voormalige werknemers van DEME, met claims wegens beroepsziekten die verband houden met langdurige blootstelling aan de zon of met blootstelling aan gevaarlijke stoffen, of met werkzaamheden die een hoog risico met zich meebrengen.
Geschillen en juridische procedures waarin de Groep betrokken kan raken, zijn onderhevig aan tal van onzekerheden, en de uitkomst ervan is vaak moeilijk te voorspellen. Bepaalde van deze procedures kunnen er met name toe leiden dat DEME schadevergoedingen, rechtsmiddelen of strafrechtelijke of civiele sancties, boetes of winstafdracht moet betalen. De kosten die hieraan verbonden zijn en de ermee gepaard gaande schikkingskosten kunnen aanzienlijk zijn, zelfs indien de procedures ten gunste van DEME worden beslecht.
Op de contracten van DEME is in de regel het recht van toepassing van de landen waar de projecten worden uitgevoerd, waar mogelijk aangevuld met de arbitrageclausule van de Internationale Kamer van Koophandel, in het bijzonder voor landen waar het rechtssysteem mogelijk onvoldoende bescherming biedt.# RISICOBEOORDELING
IT-GERELATEERDE RISICO’S
DEME doet voor zijn wereldwijde activiteiten een beroep op digitale communicatie, connectiviteit en het gebruik van technologie, wat nog versneld is door het telewerken. DEME doet in toenemende mate een beroep op digitale communicatie en het gebruik van informatietechnologie voor zijn activiteiten. Dit vergroot zijn blootstelling aan potentiële cybercrimes, storingen of verstoringen in zijn IT-systemen en andere daaraan gerelateerde risico’s. De informatietechnologie is van cruciaal belang voor de ondersteuning en bescherming van de kern- en ondersteunende processen. Hierdoor kan DEME vlotter en efficiënter werken en kan het zijn lokale activiteiten in vrijwel reële tijd volgen vanuit het hoofdkantoor. Dit schept echter ook een kwetsbaarheid die verband houdt met uitdagingen op het gebied van cyberveiligheid en de afhankelijkheid van gedigitaliseerde processen. Het risico inzake informatietechnologie wordt beperkt door interne beleidsmaatregelen, procedures en instructies. Ze omvatten multifactorauthenticatie, eenmalige aanmelding met Office 365 voor alle in de cloud gebaseerde toepassingen, versleuteling van de harde schijven en eindpuntbeveiliging op alle pc's, tot en met regelmatige ‘ethische hacking’-oefeningen, bewustmakingscampagnes en pentesten door het Enterprise Security Office (ESO). De ESO geeft het management periodieke updates over het veiligheidsrisicolandschap, de evolutie van cyberdreigingen en de effectiviteit van de beveiligingsmaatregelen, evenals proactieve aanbevelingen om de operationele continuïteit te waarborgen en potentiële bedreigingen voor de veiligheid van personeel en eigendommen.
WERKGELEGENHEID
DEME is voor zijn activiteiten in grote mate afhankelijk van gekwalificeerd personeel, professionals en managers. Het succes van de activiteiten van DEME hangt in grote mate af van zijn vermogen om vakkundig personeel aan te werven en te behouden, en om dit te doen tegen concurrerende voorwaarden. DEME moet voldoende hooggekwalificeerde ingenieurs, vakmensen en managers aanwerven en behouden voor de uitoefening van de technische, ondersteunende en leidinggevende functies. Indien DEME geen talent zou kunnen aantrekken, zou dit de uitvoering van de huidige activiteiten kunnen beperken en een impact kunnen hebben op zijn groei. Om talent aan te trekken, beschikt DEME over een professioneel rekruteringsteam. DEME is actief bezig op de talentenmarkt om voldoende geschoolde werknemers aan te werven. Het is van cruciaal belang om hen te motiveren en te behouden, ook voor werk ver van huis. DEME probeert de lange werktijden, ploegendienst en de nacht- en weekendarbeid te compenseren met aantrekkelijke arbeidsvoorwaarden en vakantieregelingen. Het bedrijf investeert ook in de ontwikkeling van zijn werknemers door middel van diverse opleidingsprogramma’s, en bereidt kandidaten voor op belangrijke promoties om hun leiderschapsvaardigheden te verbeteren.
INTELLECTUELE EIGENDOM
DEME maakt gebruik van bepaalde eigendomsrechtelijk beschermde technologie en knowhow, waaronder intellectuele eigendom en knowhow die het zelf heeft ontwikkeld. Om een concurrentievoordeel te verkrijgen ten opzichte van zijn concurrenten moet DEME geavanceerde technologieën gebruiken die vaak ontwikkeld werden door zijn eigen werknemers. DEME sluit vertrouwelijkheidsovereenkomsten af met derden die betrokken zijn bij de R&D. De intellectuele eigendomsrechten die voortvloeien uit deze samenwerkingen en uit de ontwikkeling door eigen personeel worden vastgelegd volgens een standaardcontract met de uitvindende partij. Afhankelijk van het type en de waarde van de intellectuele eigendom kan deze verder worden beschermd door het indienen van een octrooiaanvraag.
UITBRAAK VAN PANDEMIE
Een pandemie, zoals de recente Covid-19, kan de normale gang van zaken in de groep verstoren en de realisatie van onze projecten belemmeren. Ze kan leiden tot verhoogde gezondheidsrisico’s voor al onze werknemers, leveranciers en onderaannemers; ze kan de levering van cruciale voorraden verstoren en de vraag doen afnemen. Een uitbraak van een pandemie heeft gevolgen voor de gezondheid van onze bemanning, onze bedienden en onze bedrijfscontinuïteit, en dit zowel aan boord, op projectlocaties als in onze kantoren. Lokale of internationale maatregelen kunnen het reizen voor onze bemanning en ons personeel beperken, met inbegrip van mogelijke quarantainemaatregelen. Daarnaast kunnen ze de levering van noodzakelijke voorraden bemoeilijken. Dankzij de medewerking van alle bedienden en de bemanning, de naleving van onze gezondheids- en veiligheidsmaatregelen en vaccinatieaanbevelingen, kon het bedrijf het aantal Covid-infecties beperken. En tot op vandaag heeft DEME de risicobeperkende maatregelen en protocollen behouden om de evolutie van Covid en de bijbehorende overheidsmaatregelen voortdurend te evalueren. De evolutie en de risico’s lijken redelijk onder controle nu de meeste overheden hun regelgeving versoepeld hebben.
DEME JAARVERSLAG 2022 01
HUGO BOUVY
Managing Director
DEME Offshore
Het is fantastisch om deel uit te maken van een groep die wereldwijd een enorme bijdrage levert aan de verduurzaming van de energievoorziening en de bescherming van de oceanen. Ik ben fier dat ik, samen met mijn collega’s, hieraan kan bijdragen door de offshore windsector te ondersteunen en zo de klimaatdoelstellingen mee te helpen realiseren.
LAURA VOULISMAS | DUURZAAMHEID & QHSE 05
HOOFDSTUK 08 INLEIDING
Inleiding
De milieu-impact van onze activiteiten minimaliseren en streven naar een netto positieve impact op de ecologische biodiversiteit, dat is de essentie van ons milieu- en duurzaamheidsbeleid. Dit doen we door te investeren in innovatieve en duurzame oplossingen die de negatieve impact op het milieu beperken. Door middel van deze duurzame innovatie ondersteunen we een circulaire economie, die de basis legt voor een ecologisch evenwichtige toekomst.
We streven naar het ontwikkelen van operationele oplossingen om de negatieve impact op de natuur te reduceren, en zorgen voor een maximaal behoud van natuurlijk kapitaal in onze projecten. DEME’s belangrijkste duurzaamheidsthema’s omvatten klimaat en energie, natuurlijk kapitaal, duurzame innovatie, afval- en grondstoffenbeheer, gezondheid en welzijn, diversiteit en opportuniteit, ethiek en lokale gemeenschappen.
DEME JAARVERSLAG 2022 09
KLIMAAT EN ENERGIE
Streven naar klimaatneutrale activiteiten
Beperken van broeikasgasemissies en streven naar een netto nuluitstoot in al onze activiteiten.
NATUURLIJK KAPITAAL
De milieu-impact van onze activiteiten minimaliseren en streven naar een netto positieve impact op de ecologische biodiversiteit.
Operationele oplossingen om de negatieve impact op de natuur te reduceren en een maximaal behoud van natuurlijk kapitaal in onze projecten.
Participatie verhogen in wetenschappelijk onderzoek, de technologische capaciteiten vergroten en duurzame innovatie in onze projecten aanmoedigen.
AFVAL- EN GRONDSTOFFEN- BEHEER
Het beheer van afval en grondstoffen in onze projecten maximaliseren.
GEZONDHEID EN WELZIJN
Een veilige en gezonde werkomgeving garanderen, met aandacht voor de fysieke en mentale gezondheid en welzijn.
DIVERSITEIT EN OPPORTUNITEIT
Zorgen voor een inclusieve werkplek waar alle medewerkers gelijk, waardig en met respect worden behandeld.
BEDRIJFS- ETHIEK
De rechten van de werknemers respecteren en een integere bedrijfsvoering nastreven.
LOKALE GEMEENSCHAPPEN
Een positieve bijdrage leveren aan lokale gemeenschappen via overleg, inzet en participatie.
DEME’s 8 belangrijkste duurzaamheidsthema’s
Klimaat en energie
PRESTATIES
| 2020 | 2021 | 2022 | |
|---|---|---|---|
| WERELDWIJDE UITSTOOT | |||
| kt CO₂e* | 1403 | 1431 | 1387 |
| kt CO₂e* | 463 | 472 | 452 |
| kt CO₂e* | 365 | 370 | 359 |
REDUCTIE VAN BKG-EMISSIES VAN ONZE EIGEN ACTIVITEITEN EN PROJECT SUPPLY CHAIN
DEME wil tegen 2030 het grootste deel van zijn broeikasgasemissies reduceren met 40% ten opzichte van 2020, en de volgende doelstellingen vastgelegd:
- 40% reductie in de uitstoot van broeikasgassen (scope 1 en 2) tegen 2030 (ten opzichte van 2020).
- CO2-neutrale activiteiten in de Benelux tegen 2040.
- 100% groene stroom tegen 2025.
- Vermindering van de scope 3 emissies door de supply chain te integreren in onze aanpak.
| 2020 | 2021 | 2022 | |
|---|---|---|---|
| CO₂-uitstoot* | 1403 | 1431 | 1387 |
| CO₂-uitstoot (schepen)* | 463 | 472 | 452 |
| CO₂-uitstoot (projecten)* | 365 | 370 | 359 |
- Doelstelling: Streven naar CO₂-neutrale activiteiten in de Benelux tegen 2040.
- Beleid: Implementatie van een energiemanagementsysteem met actielijsten op energievlak voor elke SEU.
-
Duurzaamheid: Het is onze ambitie om de milieu-impact van onze activiteiten te minimaliseren en te streven naar een netto positieve impact op de ecologische biodiversiteit.
-
Middelen: Het implementeren van een energiemanagementsysteem met actielijsten op energievlak voor elke SEU.
-
Beleid: De milieu-impact van onze activiteiten minimaliseren en streven naar een netto positieve impact op de ecologische biodiversiteit.
-
Maatregelen: Het integreren van duurzame innovatie in onze projecten en het verhogen van de participatie in wetenschappelijk onderzoek.
- Onderzoek: De technologische capaciteiten vergroten en duurzame innovatie in onze projecten aanmoedigen.
| CO₂-emissies (totaal) | 1387 |
| CO₂-emissies (schepen) | 452 |
| CO₂-emissies (projecten) | 359 |
| CO₂-emissies (investeringen) | |
| Scope 1, 2 en 3 emissies | |
| CO₂-reductie t.o.v. 2020 (scope 1,2) | |
| CO₂-neutrale activiteiten Benelux | 2040 |
| Groene stroom | 2025 |
DEME JAARVERSLAG 2022 10# DEME JAARVERSLAG 2022
KLIMAAT EN ENERGIE
Schepen en uitrusting, Leasewagens
- zie woordenlijst
Deze sectie bevat informatie over de milieuprestaties van DEME, met de focus op de inspanningen om de CO2-voetafdruk te verminderen. Dit omvat investeringen in milieuvriendelijke technologie en de optimalisatie van operationele processen.
De totale wereldwijde CO2-voetafdruk van DEME omvat koolstofdioxide (CO2), distikstofoxide (N2O) en methaan (CH4).
KLIMAAT EN ENERGIE SCHEPEN
De kernactiviteiten van DEME zijn nauw verbonden met de maritieme sector. De schepen spelen een cruciale rol in de operationele efficiëntie en productiviteit van de vloot. Dit heeft geleid tot een vermindering van de CO2-emissies.
VOORUITGANG – P. 140
PERSONENVERVOER
- SEU's: Dit zijn de Specific Environmental Units die DEME monitort. Er is een overzicht van alle SEU's met de bijbehorende voortgang.
VOORUITGANG – P. 147
MACHINES EN UITRUSTING
De investeringen in de modernisering van de vloot, met name de nieuwste leden van de DEME-vloot, zijn gericht op het creëren van de meest innovatieve schepen in de offshore energiemarkt.
De TSHD ‘Bonny River’ en de mega CSD ‘Spartacus’ zijn de eerste baggerschepen die wereldwijd de bijbehorende klasse-aanduiding ‘Duurzaam schip 1’ kregen.
BRANDSTOFSHIFT
Schepen
DEME streeft ernaar de technische energie-efficiëntie in de hele vloot te verhogen en tegelijk de emissies te verminderen door verschillende soorten energie-efficiëntiemaatregelen te nemen. Dit omvat systemen voor de terugwinning van restwarmte, die de warmte van de uitlaatgassen omzetten in elektrische energie.
De vloot is uitgerust met de nieuwste technologieën om de emissies te minimaliseren, zoals dual-fuel motoren die zowel op LNG als op conventionele brandstoffen kunnen draaien. Dit resulteert in een aanzienlijke vermindering van de CO2-voetafdruk.
DEME is zeer enthousiast over het potentieel van toekomstige brandstoffen zoals waterstof en methanol om de milieuprestaties verder te verbeteren.
Navigatie:
- 04 01
- PRESTATIES
SCHEPEN
1. OPERATIONELE EFFICIËNTIE
De optimalisatie van de operationele efficiëntie en productiviteit van de vloot heeft geleid tot een vermindering van de CO2-emissies.
De investeringen in de modernisering van de vloot zijn gericht op het verbeteren van de meest innovatieve schepen in de offshore energiemarkt.
VOORUITGANG – P. 144
MACHINES
VOORUITGANG – P. 146
VOORUITGANG – P. 148
KLIMAAT EN ENERGIE
DEME streeft ernaar de technische energie-efficiëntie in de hele vloot te verhogen en tegelijk de emissies te verminderen door verschillende soorten energie-efficiëntiemaatregelen te nemen. Dit omvat systemen voor de terugwinning van restwarmte, die de warmte van de uitlaatgassen omzetten in elektrische energie.
De TSHD ‘Bonny River’ en de mega CSD ‘Spartacus’ zijn de eerste baggerschepen die wereldwijd de bijbehorende klasse-aanduiding ‘Duurzaam schip 1’ kregen.
3. BRANDSTOFSHIFT
De investering in schepen die voldoen aan de strengste milieuvoorschriften, met name de inzet van ultramoderne dual fuel-technologie, maakt het mogelijk om zowel op LNG als op conventionele brandstoffen te varen. Dit leidt tot een netto vermindering van de CO2- en BKG-emissies.
DEME is zeer enthousiast over het potentieel van toekomstige brandstoffen zoals waterstof en methanol om de milieuprestaties verder te verbeteren.
Navigatie:
- 03
- 05
- 02
- PRESTATIES
Schepen
1. OPERATIONELE EFFICIËNTIE
-
Operationele Efficiëntie: Het streven naar operationele efficiëntie en productiviteit van de vloot heeft geleid tot een vermindering van de CO2-emissies.
-
Modernisering van de Vloot: Investeringen in de modernisering van de vloot, met name de nieuwste leden van de DEME-vloot, zijn gericht op het creëren van de meest innovatieve schepen in de offshore energiemarkt.
-
Schepen met Dual-Fuel Technologie: De dual-fuel motoren zorgen voor een aanzienlijke vermindering van de CO2-voetafdruk van de werkzaamheden.
-
Nieuw Valpijpschip: Investering in een nieuw valpijpschip om de capaciteiten op de offshore energiemarkt verder te versterken.
-
Verhoging van de Productiecyclus: Wanneer de productiecyclus van een kritische activiteit wordt verhoogd, leidt dit tot een verbetering van de CO2-voetafdruk.
-
Operationele Efficiëntie op de Schelde: Met een middelgrote trailing suction hopper is de efficiëntie van de werkzaamheden op de Schelde gemaximaliseerd.
-
Energie-efficiëntiemaatregelen: DEME streeft ernaar de technische energie-efficiëntie in de hele vloot te verhogen en tegelijk de emissies te verminderen door verschillende soorten energie-efficiëntiemaatregelen te nemen. Dit omvat systemen voor de terugwinning van restwarmte, die de warmte van de uitlaatgassen omzetten in elektrische energie.
-
Duurzaamheidsklasse 'Duurzaam schip 1': De TSHD ‘Bonny River’ en de mega CSD ‘Spartacus’ zijn de eerste baggerschepen die wereldwijd de bijbehorende klasse-aanduiding ‘Duurzaam schip 1’ kregen.
3. BRANDSTOFSHIFT
-
Vermindering Emissies: Schepen die op LNG varen, hebben lager SOx- en NOx-emissies dan conventionele zeeschepen.
-
LNG en Conventionele Brandstoffen: Schepen uitgerust met ultramoderne dual fuel-technologie kunnen zowel op LNG (gasmodus) als op conventionele brandstoffen draaien.
-
Toekomstige Brandstoffen: DEME is zeer enthousiast over het potentieel van toekomstige brandstoffen zoals waterstof en methanol om de milieuprestaties verder te verbeteren.# DEME JAARVERSLAG 2022
PRESTATIES
koolstofarme brandstof
| Huidig niveau | Doelstelling | 2023 | 2024 | 2025 | 2026 |
|---|---|---|---|---|---|
| 5% | 10% | 15% | 20% | 25% | 30% |
DEME verwerft expertise in koolstofarme brandstoffen voor haar activiteiten. Het doel is om onze CO₂-uitstoot en de uitstoot van andere schadelijke stoffen te verminderen. De omzetting naar een koolstofarme economie vergt investeringen in nieuwe technologieën en een aangepaste strategie.
BESTE PRAKTIJK
Investering in een walstroomnetwerk
DEME investeert in een walstroomnetwerk om de schepen op het net aan te sluiten. Dit in de haven van Zeebrugge, een van de belangrijkste havens van DEME, gebeurt in samenwerking met de Vlaamse regering en de exploitant van het net. Het netwerk wordt gevoed door groene stroom van energieleverancier Eneco, een dochteronderneming van Mitsubishi Corporation. Een eerste schatting van de energie die zal worden verbruikt door de schepen op de DEME Base van Zeebrugge bedraagt 10.000 MWh. De geschatte emissiereducties per jaar lopen op tot 10.000 ton CO₂ en 10 ton NOx.
Inkoop en productie van groene stroom
De inkoop en productie van groene stroom zal een essentiële rol spelen in het behalen van onze doelstellingen en het verminderen van de CO₂-uitstoot.
Groene stroom voor kantoren
De eerste stap in onze strategie naar emissievrije kantoren is de aankoop van groene elektriciteit voor onze kantoren en vestigingen in België. Dit zorgt voor een aanzienlijke terugdringing van onze indirecte BKG-uitstoot (Scope 3), die het resultaat is van de levering van elektriciteit aan onze kantoren. In de Benelux streven we naar 100% groene stroom in 2025.
DEME Campus
De DEME Campus ondergaat een transformatie naar een modern, aantrekkelijk, duurzaam en energieneutraal hoofdkantoor. De gebouwen van de DEME Campus zullen worden uitgerust met warmtepompen en verwarmingssystemen die volledig op elektriciteit draaien als onderdeel van ons meerjarenplan om geleidelijk over te schakelen van verwarming op fossiele brandstoffen naar duurzame alternatieven. De isolatie van de gebouwen wordt verbeterd, om zo de vraag naar verwarming en koeling te verminderen.
| Kg CO2e / GJ verbruikte energie | |
|---|---|
| 2015 | |
| 0 |
DEME heeft een contract voor de aankoop van groene stroom van het net, wat resulteert in nuluitstoot voor de kantoorgebouwen van DEME.
DEME investeert in een contract voor de aankoop van groene stroom van het net, wat resulteert in nuluitstoot voor de kantoorgebouwen van DEME.
Voor de kantoorgebouwen van DEME wordt groene stroom van het net aangekocht.
BESTE PRAKTIJK
Werfketen
Bij het project Groot Onderhoud Vaarwegen (GOVa) werd een werfkeet uitgerust met een generator die draait op waterstof. Deze container is uitgerust met een kleine batterij en een generator die draait op waterstof en die continu wordt bijgeladen door zonnepanelen. De generator slaat energie op die nodig is om de generator van de container aan te drijven. Bovendien is er geen geluidsoverlast meer voor de omgeving.
GROEN INITIATIEF
Duurzame inspanningen
De komende jaren zullen we de marktontwikkelingen in nieuwe technologieën (elektrisch/waterstof/synthetische brandstoffen) nauwlettend volgen om de juiste keuzes te maken. Kennis opbouwen is essentieel om de juiste keuze te maken voor de toekomst. Met de investeringen in nieuwe generaties materieel wil DEME ook een voortrekkersrol spelen in de transitie naar emissievrije projecten.
Emissievrij materieel
Voor grondverzetmaterieel schaffen we nieuw, emissievrij materieel aan, zoals elektrische dumpers en graafmachines. Daarnaast wordt op projectsites vaak elektrische apparatuur gebruikt, zoals aggregaten en laadstations, in plaats van apparatuur die op diesel werkt.
Elektrische wielladers
Ondanks het huidige prijsverschil met conventionele machines en uitrusting, koopt DEME milieuvriendelijk materieel aan. DEME Environmental kocht twee elektrische compacte wielladers. De CO₂-uitstoot van deze machines is nu gehalveerd tot slechts 75 kg CO₂e/jaar.
PERSONENVERVOER
Overzicht CO₂-emissies/km
| 2011 | 2012 | 2013 | 2014 | 2015 | 2016 | 2017 | 2018 | 2019 | 2020 | 2021 | 2022 | Huidig niveau | Doelstelling | |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| g CO₂-emissies/km | 145 | 121 | 119 | 119 | 112 | 105 | 103 | 99 | 98 | 91 | 89 | 100 | 2025 |
| LEASE CARS SORDE RED | Elektrisch voertuig | Benzine | Diesel | Plug-in hybridE | elektrisch voertuig |
|---|---|---|---|---|---|
| 37% | 57% | 10% | 28% | 13% | |
| 4% | 40% | 12% |
DEME blijft investeren in het vergroenen van haar wagenpark, door meer elektrische en plug-in hybride wagens aan te kopen.
Ondanks het feit dat we meer elektrische wagens aankopen, heeft dit niet geleid tot een hogere daling van de CO₂-emissies als gevolg van vertragingen in de levering als gevolg van overmacht.
DEME blijft streven naar een volledig emissievrij wagenpark.
Emissies personenvervoer
DEME heeft in 2022 de CO₂-emissies van haar wagenpark verlaagd tot 89 g CO₂e/km. Ondanks het feit dat we meer elektrische voertuigen aankopen, heeft dit niet geleid tot een hogere daling van de CO₂-emissies als gevolg van vertragingen in de levering als gevolg van overmacht.
Duurzaamheid inspanningen
De investeringen in duurzame inspanningen, zoals de aankoop van elektrische voertuigen en de optimalisatie van het gebruik van onze machines, zijn essentieel om onze doelstellingen te behalen. We blijven investeren in nieuwe technologieën en de optimalisatie van onze processen.
Emissies van fossiele brandstoffen
De meeste BKG-emissies vandaan komen.
- Groen materieel (elektrische dumpers, graafmachines en droog grondverzetmachines).
- Vervangen van generatoren en watertransport.# DEME JAARVERSLAG 2022
PRESTATIES
OPERATIONELE OPLOSSINGEN OM DE NEGATIEVE IMPACT OP WATER, LAND EN LUCHT TE BEHEREN
Natuurlijk kapitaal
We voerden een analyse uit van methodologieën en criteria voor duurzaamheid in de keten om een proefproject te doen met een mogelijke oplossing om duurzamer in te kopen en onze leveranciers aan te zetten om meer inspanningen te leveren en ons informatie te verstrekken over ons gezamenlijk werkterrein. De resultaten van deze analyse zijn opgenomen in onze QHSE-strategie.
[067]
Milieu-initiatieven
- Duurzaam inkopen: We implementeren een initiatief om duurzaam inkopen te stimuleren in alle 100% DEME-ondernemingen.
- Project specifieke initiatieven: We implementeren een initiatief voor elk project dat langer dan drie maanden duurt (zie Vooruitgang).
- Lokale milieu-initiatieven: We hebben initiatieven gelanceerd op het gebied van biodiversiteit, lokale milieu-initiatieven en circulaire economie.
- Bewustwording van werknemers: Om de ecologische voetafdruk te verminderen, worden er initiatieven uitgewerkt die milieubewustzijn verhogen bij onze werknemers, zowel op projectsites als op kantoor. Deze initiatieven zijn acties van werknemers om wijzigingen of aanpassingen in een proces, apparatuur of opstelling voor te stellen om het milieueffect van een project tot een minimum te beperken.
- Milieurisico-evaluatie: De evaluatie van de milieurisico’s en risicovermindering is opgenomen in onze QHSE-strategie.
- Monitoring systeem: In het kader van ons online- en realtime lokale monitoringsysteem zijn meer succesvolle toepassingen uitgevoerd, waaronder onderzoek naar de waterkwaliteit. Het systeem wordt verder ontwikkeld op basis van ervaringen en praktische resultaten.
TOTAAL AANTAL
| | Luchtemissies | Fauna en flora | Bodememissies | Wateremissies |
|---|---|---|---|---|
| Ingediende en goedgekeurde initiatieven | 15 | 30 | 18 | 2 |
| Geïmplementeerde initiatieven | 17 | 39 | 6 | 2 |
NATUURLIJK KAPITAAL
Innovatie op het gebied van de onderwateracustiek
We werken samen met het Flanders Marine Institute (VLIZ) om het onderwatergeluid te monitoren. We testten meerdere technologieën om onze resultaten op het gebied van onderwatergeluid te verbeteren en te standaardiseren. Zo werd een piloottest uitgevoerd met de PULSE-technologie (een akoestisch meetinstrument voor de onderwatergeluidsterkte) en het High Sound Damper net of HSD), inclusief een kleine BBC. Tijdens onze projecten nemen we een groot aantal metingen om het onderwatergeluid effectief te meten en te beheersen.
We onderzoeken voortdurend hoe wij onze ecologische voetafdruk kunnen verkleinen.
GROEN INITIATIEF
Natuurlijke oplossingen integreren in onze activiteiten:
- Partnerschap met Natagora: DEME Environmental engageert zich voor de Ecoterres-kantoren en onze biodiversiteitsopdrachten. Dit partnership met Natagora, een vereniging voor natuurbehoud in Wallonië en de regio rond Brussel, leidde tot de ondertekening van een charter dat ons verbindt tot het voorkomen van projecten die leiden tot de vernietiging van natuurlijke omgevingen.
- Bestrijding van uitheemse soorten: We ontwikkelen initiatieven die uitheemse soorten aangaan.
- Bescherming van planten: We bevorderen de bescherming van planten die in het wild voorkomen in de regio of gedeeltelijk op de site.
- Respect voor fauna: We passen onze activiteiten aan om de fauna te respecteren.
- Ecologisch beheer: We zetten ons in voor ecologisch beheer.
NATUURGEBASEERDE OPLOSSINGEN INTEGREREN IN ONZE ACTIVITEITEN
- Ecologische verrijking: We implementeren natuurinclusieve oplossingen die leiden tot ecologische verrijking van de projectlocaties.
- Groene inplantingen: We passen de landschapsontwerpprincipes toe en integreren groene inplantingen.
- Biodiversiteit: We bevorderen de biodiversiteit op onze sites.
Milieu-initiatieven
- Integratie van ecologische principes: We streven naar de integratie van ecologische principes in al onze projecten, met een focus op het verminderen van de impact op het milieu.
- Samenwerking met universiteiten: We werken samen met universiteiten en onderzoeksinstellingen om duurzame innovatie te bevorderen.
INNOVATIE EN PARTNERSCHAPPEN
-
Ecologische verrijking van de Belgische Noordzee: DEME Environmental en zijn partners hebben de transformatie van Fort Sint-Filips, na twee jaar succesvol afgerond. Na de Tweede Wereldoorlog diende het fort als opslagplaats voor miljoenen liters olie en chemisch afval. Dit afval werd verwijderd en het fort werd ingekapseld in een ondergrondse betonnen cocon, zodat de volledige verontreiniging geïsoleerd is. De herschapen lagune en rivieroevers werden afgewerkt met zuivere dekaarde om een natuurlijke oevervorming te creëren. Nadat het team de zware historische vervuiling had opgeruimd, hebben ze een hogere dijk gebouwd om de stad en de haven te beschermen tegen overstromingen als gevolg van de klimaatverandering. Dit initiatief, met de steun van de Waalse overheid, draagt bij aan de ontwikkeling van een getijden-ecologisch effect voor de stroomafwaartse regio. De natuurlijke dam is ontstaan uit het hergebruik van terrein, en stimuleert de directe creatie en natuurlijke groei van een laagdynamische estuariene zone langs de Schelde met slikken en platen, waar fauna en flora zich kunnen ontwikkelen.
-
Natuur-inclusieve kunstmatige riffen: DEME Environmental heeft in samenwerking met het toonaangevende bedrijf BAE Systems, gespecialiseerd in kunstmatige riffen, de eerste natuurinclusieve kunstmatige riffen ontworpen en geïnstalleerd voor de Belgische Noordzee. Deze innovatieve structuren zijn ontworpen om de ecologische verrijking van de zeebodem te bevorderen en dragen bij aan de ontwikkeling van een duurzaam marien ecosysteem.
-
Schelde-estuarium: De sanering van een verontreinigd terrein in het Schelde-estuarium heeft geleid tot de ontwikkeling van een veilig, toegankelijk en natuurlijk estuarium. Dit project integreert duurzame oplossingen en draagt bij aan de ecologische herstel van de regio.
INTRAPRENEURSHIP TER BEVORDERING VAN DUURZAAMHEID
Duurzame innovatie
- Innovatie in duurzaamheid: DEME investeert in duurzame innovatie en werkt samen met universiteiten om baanbrekende oplossingen te ontwikkelen.
- Partnerschappen met universiteiten: We onderhouden nauwe banden met universiteiten en onderzoeksinstellingen om de ontwikkeling van duurzame technologieën te stimuleren.
- Educatieve initiatieven: We zetten ons in om jongeren te betrekken bij duurzaamheid door deel te nemen aan evenementen zoals het Nerdland Festival, het grootste outdoor wetenschapsfestival in België.# DEME JAARVERSLAG 2022
DUURZAME INNOVATIE
EUROPA
- University of Southampton
- UGent
- KU Leuven
- Universiteit Antwerpen
- Université Libre de Bruxelles
- Mines Paris Tech
- Université Grenoble Alpes
- Universiteit Utrecht
- Eindhoven University of Technology
- Lodz University of Techology
- Odessa National Maritime University
- Politecnico di Milano
Duitsland
- Kiel University
- Technische Universität Berlin
REST VAN DE WERELD
- Johns Hopkins University- Boston
- National University of Singapore
- University of Western Australia
We stimuleren duurzame innovatie en ondernemerschap in de volgende vakgebieden:
- Milieutechnologie
- Nieuwe materialen
- Circulaire economie
- Offshore windenergie en energieopslag
AFVAL- EN GRONDSTOFFENBEHEER
PRESTATIES VAN NATUURLIJKE GRONDSTOFFEN ROND AFVALBEHEER
HERGEBRUIK VAN BAGGERSPECIE, WATER EN MATERIALEN VAN SLOOPWERKEN BIJ ONZE WERKZAAMHEDEN
In Egypte werkte DEME samen met een lokale liefdadigheidsinstelling om [ONGELEZEN TEKST] te ondersteunen. Hoofddoel: de mensen die in armoede leven in de regio. De samenwerking omvat een groot aantal verschillende activiteiten, zoals het opzetten van naaiworkshops, wekelijkse schoonmaakacties, een koeien- en schapenfokproject enz. In overeenstemming met de duurzaamheidsdoelstellingen van DEME richtte het project zich met de liefdadigheidsinstelling op verschillende [ONGELEZEN TEKST] die ter plaatse worden gescheiden en gerecycleerd. In plaats van hout te classificeren als afvalmateriaal, onderzocht het DEME-team de mogelijkheid om het hout van de projectlocatie te recycleren.
Het materiaal van het dorp dat de liefdadigheidsinstelling ondersteunt. Vervolgens wordt het gerecycleerde [ONGELEZEN TEKST] gebruikt om lekkende daken op de lokale huizen te herstellen, zodat ze voorzien worden van een nieuw waterdicht dak.
ENERGIEBESPARING EN CO2-REDUCTIE
Tijdens een campagne om [ONGELEZEN TEKST] (overgangsstukken of TP’s) te installeren wordt na de installatie een MP-cover op de flens van de monopile [ONGELEZEN TEKST] geplaatst om deze te beschermen. De MP-cover blijft op de flens van de TP zitten tot de volgende installatie, wanneer de MP-cover wordt verwijderd. Zodra de tweede installatie [ONGELEZEN TEKST] is, wordt een tweede cover op de flens van de TP geplaatst, een TP-cover of een canvasdoek. Deze cover [ONGELEZEN TEKST] om de impact op de operationele energie efficiëntie te verminderen. De MP-cover werd daarom zo ontworpen dat hij opnieuw kon worden gebruikt na de voltooiing van de TP-installatie weer op de flens van de MP wordt geplaatst.
GROEN INITIATIEF
Gezondheid en welzijn
FYSIEKE EN MENTALE GEZONDHEID EN WELZIJN GARANDEREN
- Gerichte campagnes worden georganiseerd.
- [ONGELEZEN TEKST] wordt geïntegreerd in alle people management-opleidingen.
- Een specifieke welkomstcoach voor nieuwe werknemers.
We stimuleren duurzame innovatie en ondernemerschap in de volgende vakgebieden:
- Milieutechnologie
- Nieuwe materialen
- Circulaire economie
- Offshore windenergie en energieopslag
ENERGIEBESPARING EN CO2-REDUCTIE
- [ONGELEZEN TEKST] worden geïntegreerd in onze innovatiecampagnes, waarvan één gericht op de verwijdering van op zee gedumpte munitie, en dus [ONGELEZEN TEKST].
- [ONGELEZEN TEKST] is een innovatiecampagne met drie pijlers:
Innovation, Smarts & Optimisation, en richt zich op [ONGELEZEN TEKST] door nieuwe oplossingen aan te dragen. - De onderwerpen waren onder meer de Geopolitiek en [ONGELEZEN TEKST].
AFVAL- EN GRONDSTOFFENBEHEER
HERGEBRUIK VAN BAGGERSPECIE, WATER EN MATERIALEN VAN SLOOPWERKEN BIJ ONZE WERKZAAMHEDEN
In Egypte werkte DEME samen met een lokale liefdadigheidsinstelling om [ONGELEZEN TEKST] te ondersteunen. Hoofddoel: de mensen die in armoede leven in de regio. De samenwerking omvat een groot aantal verschillende activiteiten, zoals het opzetten van naaiworkshops, wekelijkse schoonmaakacties, een koeien- en schapenfokproject enz. In overeenstemming met de duurzaamheidsdoelstellingen van DEME richtte het project zich met de liefdadigheidsinstelling op verschillende [ONGELEZEN TEKST] die ter plaatse worden gescheiden en gerecycleerd. In plaats van hout te classificeren als afvalmateriaal, onderzocht het DEME-team de mogelijkheid om het hout van de projectlocatie te recycleren.
Het materiaal van het dorp dat de liefdadigheidsinstelling ondersteunt. Vervolgens wordt het gerecycleerde [ONGELEZEN TEKST] gebruikt om lekkende daken op de lokale huizen te herstellen, zodat ze voorzien worden van een nieuw waterdicht dak.
ENERGIEBESPARING EN CO2-REDUCTIE
Tijdens een campagne om [ONGELEZEN TEKST] (overgangsstukken of TP’s) te installeren wordt na de installatie een MP-cover op de flens van de monopile [ONGELEZEN TEKST] geplaatst om deze te beschermen. De MP-cover blijft op de flens van de TP zitten tot de volgende installatie, wanneer de MP-cover wordt verwijderd. Zodra de tweede installatie [ONGELEZEN TEKST] is, wordt een tweede cover op de flens van de TP geplaatst, een TP-cover of een canvasdoek. Deze cover [ONGELEZEN TEKST] om de impact op de operationele energie efficiëntie te verminderen. De MP-cover werd daarom zo ontworpen dat hij opnieuw kon worden gebruikt na de voltooiing van de TP-installatie weer op de flens van de MP wordt geplaatst.
| INVESTERINGEN | INNOVATIEINITIATIEVEN | PRESTATIES |
|---|---|---|
| [ONGELEZEN TEKST] | [ONGELEZEN TEKST] | [ONGELEZEN TEKST] |
| [ONGELEZEN TEKST] | [ONGELEZEN TEKST] | [ONGELEZEN TEKST] |
Het hergebruik van de MP-cover reduceert de hoeveelheid gebruikte materialen en verlaagt de operationele efficiëntie.
FYSIEKE EN MENTALE GEZONDHEID EN WELZIJN GARANDEREN
- [ONGELEZEN TEKST]
- [ONGELEZEN TEKST] wordt geïntegreerd in alle people management-opleidingen.
- Een specifieke welkomstcoach voor nieuwe werknemers.
ENERGIEBESPARING EN CO2-REDUCTIE
| INITIATIEVEN | DOELEN | VOORBEELDEN |
|---|---|---|
| [ONGELEZEN TEKST] | [ONGELEZEN TEKST] | [ONGELEZEN TEKST] |
| [ONGELEZEN TEKST] | [ONGELEZEN TEKST] | [ONGELEZEN TEKST] |
AFVAL- EN GRONDSTOFFENBEHEER
AFVAL- EN GRONDSTOFFEN- BEHEER
PRESTATIES
HERGEBRUIK VAN BAGGERSPECIE, WATER EN MATERIALEN VAN SLOOPWERKEN BIJ ONZE WERKZAAMHEDEN
FYSIEKE EN MENTALE GEZONDHEID EN WELZIJN GARANDEREN
- Gerichte campagnes worden georganiseerd.
- [ONGELEZEN TEKST] wordt geïntegreerd in alle people management-opleidingen.
- Een specifieke welkomstcoach voor nieuwe werknemers.
GEZONDHEID EN WELZIJN
PRESTATIES
DIVERSITEIT EN INCLUSIE
Diversiteit en opportuniteit
DEME gelooft in het creëren van een inclusieve werkomgeving waarin iedereen zich gewaardeerd en gerespecteerd voelt. We streven ernaar om de diversiteit binnen onze organisatie te vergroten en te koesteren, wat leidt tot een rijkere perspectief en betere besluitvorming.
We investeren in leerprogramma's die gericht zijn op het vergroten van bewustzijn rondom diversiteit en inclusie. Deze programma's, waaronder die gericht op leiderschap, helpen onze medewerkers om een betere houding aan te nemen tegenover verschillen en stereotypering te bestrijden.
Onze inspanningen zijn gericht op het versterken van de diversiteit van onze operationele teams en het bevorderen van inclusieve werknemersrelaties. We willen een cultuur creëren waarin iedereen gelijke kansen krijgt, ongeacht achtergrond of identiteit.
De focus ligt op het bieden van gelijke kansen en het creëren van een veilige en ondersteunende omgeving voor al onze medewerkers. Dit wordt ondersteund door onze gedragscode en beleid inzake welzijn en grensoverschrijdend gedrag.
We implementeren continue verbeteringen in onze processen en beleid om een werkplek te creëren die de diversiteit van onze medewerkers weerspiegelt. Dit omvat het bevorderen van gelijke kansen, het aanpakken van discriminatie en het creëren van een omgeving waarin iedereen zich veilig en gerespecteerd voelt.
Voor meer informatie verwijzen wij graag naar ons speciale hoofdstuk over QHSE-S Prestaties voor een gedetailleerd overzicht van onze inspanningen op het gebied van gezondheid, veiligheid, milieu, maatschappelijke verantwoordelijkheid en kwaliteit.
DEME JAARVERSLAG 2022
GEZONDHEID EN WELZIJN
DIVERSITEIT EN INCLUSIE
Diversiteit en opportuniteit
We streven ernaar om de diversiteit te vergroten door middel van leerprogramma's (over leiderschap).
Wij versterken de diversiteit van onze operationele teams en inclusieve werknemersrelaties.
We moedigen inclusiviteit aan en creëren een omgeving waarin iedereen zich gewaardeerd en gerespecteerd voelt, ongeacht afkomst, geslacht, leeftijd, religie, seksuele geaardheid, handicap, overtuiging of achtergrond.
We hebben ons beleid verder geïmplementeerd. Voor meer informatie verwijzen wij graag naar ons speciale hoofdstuk over QHSE-S Prestaties voor het bevorderen van een inclusieve en diverse werkomgeving.
Wij bieden gelijke kansen en ondersteunen de verdere integratie van anderstalige medewerkers te verzekeren.
We hebben het afgelopen jaar verschillende initiatieven genomen om diversiteit en inclusie te bevorderen.
Wij streven naar een cultuur van wederzijds respect en begrip, waarin iedereen zich veilig en gewaardeerd voelt. Dit is een continu proces waarbij we leren en ons aanpassen.
PERSOONLIJKE EN PROFESSIONELE OPPORTUNITEITEN
DIVERSITEIT EN INCLUSIE
VERSCHILLENDE NATIONALITEITEN EN HET PERSONEEL
VAN DE BEDIENDEN IN VAST DIENSTVERBAND NAM DEEL AAN HET OPLEIDINGSPROGRAMMA VOOR MEDEWERKERS
| Mannelijk | Vrouwelijk |
|---|---|
| 78% | 22% |
4.426 bedienden in vast dienstverband namen deel aan het opleidingsprogramma voor medewerkers. Dit doen we door middel van een gestructureerde aanpak, gericht op het aantrekken, ontwikkelen en behouden van talent.
We streven ernaar om ons DEME-personeel aan te trekken, te ontwikkelen en te motiveren, en het personeelsverloop te minimaliseren. We bieden een breed scala aan opleidingsmogelijkheden, ongeacht geslacht, leeftijd, religie, seksuele geaardheid, nationaliteit, cultuur, politieke overtuiging, mentale of fysieke capaciteiten. Wij focussen op het maximaliseren van de instroom en het minimaliseren van de uitstroom, en geven werknemers de mogelijkheid om zich continu te ontwikkelen.
DEME JAARVERSLAG 2022
PERSOONLIJKE EN PROFESSIONELE OPPORTUNITEITEN
DIVERSITEIT EN INCLUSIE
DIVERSITEIT EN OPPORTUNITEIT
De medewerkers die deelnemen aan onze opleidingsprogramma's, stimuleren we om het beste uit zichzelf te halen.
We streven ernaar om een werkomgeving te creëren die persoonlijke en professionele groei bevordert, en we bieden onze medewerkers de mogelijkheid om zich te ontwikkelen en te excelleren.
| GROEI TOT VAST MEDEWERKER | |
|---|---|
| < 1 jaar | 31% |
| 1-10 jaar | 36% |
| > 10 jaar | 14% |
BEDRIJFSETHIEK
PRESTATIES
DUIDELIJKE RICHTLIJNEN EN MINIMUMNORMEN INZAKE BEDRIJFSETHIEK EN MENSENRECHTEN VOOR ALLE PARTIJEN DIE BIJ ONZE ACTIVITEITEN BETROKKEN ZIJN
Wij streven ernaar om eerlijk en integer zaken te doen en corruptie of omkoping in welke vorm dan ook actief en proactief te voorkomen.
We stimuleren dialoog.
We promoten een cultuur van integriteit en transparantie binnen onze organisatie en verwachten hetzelfde van onze zakenpartners.
We hanteren een strikte gedragscode en bieden trainingen aan om ethisch gedrag te bevorderen.
We streven ernaar om eerlijk en integer zaken te doen en corruptie of omkoping in welke vorm dan ook actief en proactief te voorkomen. Dit is een essentieel onderdeel van onze bedrijfsvoering.
We hebben een compliance-risicomodule geïmplementeerd als aanvulling op de nieuwe Procurement-suite. Na een intensieve technische ontwerpfase met onze implementatiepartner zitten we nu in de eerste stadia van implementatie.
Er is een nauwe samenwerking tussen de afdelingen inkoop, juridische zaken en compliance.
We streven naar een sterke ethische cultuur waarin iedereen verantwoordelijkheid neemt en integriteit hoog in het vaandel staat. Dit geldt voor al onze medewerkers en zakenpartners.
We zijn actief bezig met de uitbreiding van ons compliance-programma en de verdere integratie van ethische normen en waarden in al onze bedrijfsprocessen.
We blijven ons inzetten voor een cultuur van integriteit en transparantie, en moedigen een open dialoog aan.
- 68% van de bedienden in vast dienstverband nam deel aan het OPLEIDINGSPROGRAMMA VOOR MEDEWERKERS.
- De overige medewerkers namen deel aan het OPLEIDINGSPROGRAMMA VOOR MEDEWERKERS.
BEDRIJFSETHIEK
DUIDELIJKE RICHTLIJNEN EN MINIMUMNORMEN INZAKE BEDRIJFSETHIEK EN MENSENRECHTEN VOOR ALLE PARTIJEN DIE BIJ ONZE ACTIVITEITEN BETROKKEN ZIJN
We streven ernaar om eerlijk en integer zaken te doen en corruptie of omkoping in welke vorm dan ook actief en proactief te voorkomen.
We moedigen dialoog aan.
We hebben een gestructureerd risicobeheersingskader ontwikkeld om de integriteit van onze activiteiten te waarborgen.
We blijven ons inzetten voor een cultuur van integriteit en transparantie.
- 99% van de medewerkers volgt het OPLEIDINGSPROGRAMMA VOOR BEDRIJFSETHIEK.
- 70% van de medewerkers volgt het OPLEIDINGSPROGRAMMA VOOR BEDRIJFSETHIEK.
DIVERSITEIT EN OPPORTUNITEIT
- De medewerkers die deelnemen aan onze opleidingsprogramma's, stimuleren we om het beste uit zichzelf te halen.
- We streven ernaar om een werkomgeving te creëren die persoonlijke en professionele groei bevordert, en we bieden onze medewerkers de mogelijkheid om zich te ontwikkelen en te excelleren.
DIVERSITEIT EN INCLUSIE
- We streven ernaar om de diversiteit binnen onze organisatie te vergroten en te koesteren, wat leidt tot een rijkere perspectief en betere besluitvorming.
- We investeren in leerprogramma's die gericht zijn op het vergroten van bewustzijn rondom diversiteit en inclusie.
- Onze inspanningen zijn gericht op het versterken van de diversiteit van onze operationele teams en het bevorderen van inclusieve werknemersrelaties.
- De focus ligt op het bieden van gelijke kansen en het creëren van een veilige en ondersteunende omgeving voor al onze medewerkers.
-
We implementeren continue verbeteringen in onze processen en beleid om een werkplek te creëren die de diversiteit van onze medewerkers weerspiegelt.
-
We streven ernaar om eerlijk en integer zaken te doen en corruptie of omkoping in welke vorm dan ook actief en proactief te voorkomen.
- We moedigen dialoog aan.
- We hebben een gestructureerd risicobeheersingskader ontwikkeld om de integriteit van onze activiteiten te waarborgen.
-
We blijven ons inzetten voor een cultuur van integriteit en transparantie.
-
De medewerkers die deelnemen aan onze opleidingsprogramma's, stimuleren we om het beste uit zichzelf te halen.
-
We streven ernaar om een werkomgeving te creëren die persoonlijke en professionele groei bevordert, en we bieden onze medewerkers de mogelijkheid om zich te ontwikkelen en te excelleren.
-
We streven ernaar om de diversiteit binnen onze organisatie te vergroten en te koesteren, wat leidt tot een rijkere perspectief en betere besluitvorming.
- We investeren in leerprogramma's die gericht zijn op het vergroten van bewustzijn rondom diversiteit en inclusie.
- Onze inspanningen zijn gericht op het versterken van de diversiteit van onze operationele teams en het bevorderen van inclusieve werknemersrelaties.
- De focus ligt op het bieden van gelijke kansen en het creëren van een veilige en ondersteunende omgeving voor al onze medewerkers.
-
We implementeren continue verbeteringen in onze processen en beleid om een werkplek te creëren die de diversiteit van onze medewerkers weerspiegelt.
-
We streven ernaar om eerlijk en integer zaken te doen en corruptie of omkoping in welke vorm dan ook actief en proactief te voorkomen.
- We moedigen dialoog aan.
- We hebben een gestructureerd risicobeheersingskader ontwikkeld om de integriteit van onze activiteiten te waarborgen.
- We blijven ons inzetten voor een cultuur van integriteit en transparantie.
BEDRIJFS - ETHIEK
CODE OF ETHICS & BUSINESS INTEGRITY
CODE OF ETHICS & BUSINESS INTEGRITY for Business Partners
Lokale gemeenschappen
BETROKKENHEID VAN MEDEWERKERS BIJ MAATSCHAPPELIJKE PARTICIPATIE
- Bijna 60% van de DEME-medewerkers nam deel aan vrijwilligerswerk om de sociale participatie te vergroten.
- DEME moedigt haar medewerkers aan om zich in te zetten voor de gemeenschap. Ze deden dit door middel van een breed gamma aan activiteiten, zowel op sociaal als op ecologisch vlak. Zo verzamelden ze 2.500 kilo afval, namen deel aan sportactiviteiten. Zo werd er geld ingezameld voor een toonaangevend kankerfonds, Kom op tegen Kanker.
- Er werd deelgenomen aan tal van activiteiten die bijdragen aan de leefbaarheid van onze planeet, en dus aan onze toekomst. Zo ook de actie, waarbij ze de handen uit de mouwen om zwerfvuil op te ruimen afkomstig van straten, stranden en rivieren. Gedurende het jaar resulteerde dit in 1.150 kg grofvuil en 500 kg puin.
- Er werden inspanningen geleverd om de gemeenschap te ondersteunen, met de nadruk op educatieve en sociale projecten. Dit wordt versterkt door de lokale projecten te ondersteunen die inspelen op de lokale behoeften.
- De DEME-medewerkers tonen zich zeer flexibel. Ze worden met de meeste inspanningen van hun inspanningen met een hoge mate van motivatie.
- DEME ondersteunt graag initiatieven die bijdragen aan een betere samenleving. Zo werd er geld ingezameld voor het goede doel.
DEME STEUNT
Mercy Ships
DEME heeft zijn langdurige partnerschap verlengd met Mercy Ships, een internationale ngo die particuliere ziekenhuisschepen inzet om gratis medische zorg te verlenen aan mensen in nood, voornamelijk in Afrika. De vrijwilligersteams verlenen gratis chirurgische zorg en geven medische opleidingen in landen waar de middelen schaars zijn.
DEME blijft geloven in de missie van Mercy Ships en steunt hen in hun streven om de levenskwaliteit van kwetsbare gemeenschappen te verbeteren. DEME hoopt dat het via dit partnerschap een positieve impact kan hebben op het continent. Met de steun van DEME en andere organisaties nam Mercy Ships in juni 2022 haar nieuwe, grotere ziekenhuisschip in gebruik. Het schip fungeerde eerst als drijvend opleidingscentrum, waar een hele reeks medische opleidingsprogramma's voor gezondheidswerkers werden gevolgd.
Het nieuwe schip, de Global Mercy, is het grootste particuliere ziekenhuisschip ter wereld en beschikt over 200 bedden en zes operatiekamers. Meer dan 1.000 vrijwilligers uit de hele wereld, waaronder chirurgen, zeelieden, elektriciens, onderwijzers en verpleegkundigen, werken aan boord.
LOKALE GEMEENSCHAPPEN
Projecten in Papoea-Nieuw-Guinea
In Papoea-Nieuw-Guinea zet DEME zich, via haar lokale entiteit Dredeco, in voor de lokale gemeenschap door middel van directe steun en investeringen in het gezondheids- en onderwijssysteem. Daarom vinden onze collega's van de lokale entiteit Dredeco en het Ok Tedi Future Fund het belangrijk om de nodige ondersteuning te bieden aan de lokale gemeenschap, door middel van gezondheids- en onderwijsprojecten.
De bijdrage van Dredeco aan de lokale gemeenschap omvat:
* De ondersteuning van scholen en gezondheidscentra.
* De financiering van opleidingsprogramma's voor lokale werknemers.
* De levering van medische hulpmiddelen en/of medicijnen, maar voorziet ook in vervoer.
Onze werknemers en ook veel van hun familieleden zijn af en toe ook betrokken bij de ondersteuning van de lokale gemeenschap, hetzij door middel van vrijwilligerswerk, hetzij door middel van donaties.
Het Dredeco-team is er trots op dat het deze organisaties van dienst kan zijn en een bijdrage kan leveren aan de verbetering van de levenskwaliteit van de lokale bevolking.
Groot Onderhoud Vaarwegen Zuid-Nederland
Het project Groot Onderhoud Vaarwegen Zuid-Nederland omvat het vervangen van afmeerpalen en geleideconstructies. Het meeste hout wordt hergebruikt en krijgt een tweede leven.
In dit project, dat een sterk sociaal aspect heeft, werken wij samen met leerlingen van De Lage Waard, een regionale VMBO-school, die langs het traject van de vaarwegen wonen. Dit project laat zien dat duurzaamheid en sociale betrokkenheid hand in hand gaan, en dat we door samenwerking het milieu kunnen beschermen en de gemeenschap kunnen versterken.
De betrokkenheid van de leerlingen bij dit project zorgt voor een betere kennis van de waterwegen en de impact van het onderhoud ervan. Dit draagt bij aan een groter milieubewustzijn bij de jongeren en moedigt hen aan om duurzame keuzes te maken.
Saneringsproject Schotland
Bij een saneringsproject in Schotland heeft het team een systeem opgezet dat leidt tot een donatie aan een lokale organisatie die gezinsondersteuning biedt aan gezinnen in nood.
In dit kader steunt DEME de fondsenwerving en de organisatie van evenementen om de bekendheid van deze organisatie te vergroten.
QHSE-prestatie
Safety Week
De Safety Week staat in het teken van de High Potential (HIPO) incidenten: om deze te vermijden, is een grondige analyse gemaakt van de incidenten en de daaraan gekoppelde risico's. Deze analyse werd gebruikt als basis voor de opmaak van een communicatieplan dat van start ging met de traditionele thema's de analyse van incidenten, risico-evaluatie en preventie.
De Safety Week leverde tal van inzichten op die in de hele Groep worden gedeeld.
TAKE 5
TAKE 5 staat voor 'Stop & Think'. Het is een initiatief dat iedereen die voor DEME werkt aanmoedigt om even de tijd te nemen en eventuele risico's te evalueren voor ze aan de slag gaan. De License to Stop geeft iedereen het recht om elke activiteit die een potentieel gevaar inhoudt stil te leggen. De boodschap van onze CEO spreekt voor zich: “Iedereen heeft het recht en de plicht om het werk stil te leggen”.
Veiligheids-DNA
Bij DEME draait het allemaal om zorg en delen. Daarom moedigt DEME zijn medewerkers aan om voor elkaar te zorgen en knowhow over operationeel veilig werken te delen. Streven wij ernaar het verschil te maken door veiligheid te integreren in al onze activiteiten.
Safety Week
De Safety Week staat in het teken van de High Potential (HIPO) incidenten: om deze te vermijden, is een grondige analyse gemaakt van de incidenten en de daaraan gekoppelde risico's. Deze analyse werd gebruikt als basis voor de opmaak van een communicatieplan dat van start ging met de traditionele thema's de analyse van incidenten, risico-evaluatie en preventie.
DEME heeft deze waardevolle gegevens geëvalueerd en samengevat, en aan zijn collega's gevraagd om hun ervaringen te delen. De resultaten van de analyse van de HIPO-incidenten werden gecommuniceerd aan alle medewerkers.
De Safety Stand Down legt de focus op ongevallen met werkverlet (Lost Time Incidents - LTI). Wat ging er fout? Er zijn ongevallen met werkverlet helaas nog steeds te talrijk. Er is een oproep tot actie nodig. Daarom werd een speciale campagne gelanceerd om mensen te motiveren niet alleen voor zichzelf te zorgen, maar ook voor hun teamleden. Iedereen moest zich de vraag stellen: “Kan dit ook ons overkomen?” Tijdens onze Safety Stand Down- campagne – die overigens zeer succesvol was – wezen wij op de risico's van open vloeren en luiken, vallende voorwerpen, vallen van hoogte en overplaatsing van personeel van en naar schepen. Projecten, schepen en operationele locaties organiseerden de Stand Downs om een overzicht te geven van de incidenten die zich hadden voorgedaan en de maatregelen die moesten worden genomen om gelijkaardige situaties te voorkomen.
Safety Stand Down
De Safety Stand Down legt de focus op ongevallen met werkverlet (Lost Time Incidents - LTI). Wat ging er fout? Er zijn ongevallen met werkverlet helaas nog steeds te talrijk. Er is een oproep tot actie nodig. Daarom werd een speciale campagne gelanceerd om mensen te motiveren niet alleen voor zichzelf te zorgen, maar ook voor hun teamleden. Iedereen moest zich de vraag stellen: “Kan dit ook ons overkomen?” Tijdens onze Safety Stand Down- campagne – die overigens zeer succesvol was – wezen wij op de risico's van open vloeren en luiken, vallende voorwerpen, vallen van hoogte en overplaatsing van personeel van en naar schepen. Projecten, schepen en operationele locaties organiseerden de Stand Downs om een overzicht te geven van de incidenten die zich hadden voorgedaan en de maatregelen die moesten worden genomen om gelijkaardige situaties te voorkomen.
QHSE-S Performance Dashboard
Het DEME QHSE-S Performance Dashboard toont de meest recente resultaten op het gebied van gezondheid, veiligheid, milieu en kwaliteit. De doelstellingen voor de belangrijkste KPI's werden gehaald. Incidenten werden tijdig onderzocht en de daaruit voortvloeiende maatregelen werden tijdig uitgevoerd. De kwaliteit van het incidentenonderzoek werd van het hoogste niveau beoordeeld. De vooropgestelde doelstellingen van het QHSE-S Performance Dashboard werden in de meeste gevallen gehaald. Enkel op het vlak van het aantal ongevallen met werkverlet werd het doel niet gehaald door een stijging van het aantal ongevallen met werkverlet in het tweede kwartaal van het jaar.# Safety Success Stories
Vóór de lancering van de Safety Moment Day werden meer dan 400 Safety Success Stories gedeeld. Successen laten ons zien waar we trots op kunnen zijn, wat we op de juiste manier doen, terwijl mislukkingen ons de kans geven om te groeien en eventuele zwakke punten te verbeteren. Elke Success Story legt uit waarom onze werkplek veiliger is geworden, en wat we eraan deden om dat te realiseren. De Success Stories van onze collega’s uit India, die een verbeterde veiligheidscampagne voor het offshore windmolenpark in Saint-Nazaire met meer dan 800 man en 100 dagen voorbereiding, en de uitspraak ‘Keep it simple: the only thing to do is knowing when to stop’ (weten wanneer je moet stoppen). De communicatie rond de Safety Moment Day werd gedeeld via een vlog, een website en een presentatie om de impact te maximaliseren.
DEME koos verschillende uitstekende Success Stories om ze tijdens de Safety Moment Day te delen. Risico’s elimineren, handveiligheid, maritieme operaties, veilige toegang, veiligheid door ontwerp en hijsen waren slechts enkele van de uitgelichte verhalen. Wij zijn erg trots dat een van onze medewerkers, Wouter Van Den Bossche, een award heeft gewonnen met zijn Success Story ‘Safe operation of excavators’.
Safety Moment Day
Op 14 april 2023 vond de Safety Moment Day plaats. Daar kwamen niet alleen onze Safety Success Stories aan bod, maar ook de incidenten. De geleerde lessen werden gedeeld: via e-learning voor alle operationele leiders en het management van DEME, en ook via de Safety Success Stories die prachtige initiatieven in de kijker plaatsten. De organisatie van Luc Vermeulen, een expert in het werken op hoogte, is gebaseerd op de Amerikaanse normen en de Europese regelgeving.
DEME JAARVERSLAG 2022
| HIPO deelname aan | tijdig gemelde incidenten | tijdig afgesloten acties | inspecties | incidentonderzoeken |
|---|---|---|---|---|
| 195 | 1.453 | 313.454 | 117.164 | 1.309 |
| Hijswerken | 1.307,7 | 2.880 | 12,1545 | 7.152 |
| Maritieme operaties | 9.964 | 4.790 | 2.737 | 2.455,7 |
| Werken op hoogte | 2.905 | 0.00 | 5.150 | 1.453 |
| Transportactiviteiten | 1.307,7 | 2.880 | 12,1545 | 7.152 |
| Werken met perslucht | 9.964 | 4.790 | 2.737 | 2.455,7 |
| Warme werken | 2.905 | 0.00 | 5.150 | 1.453 |
| Werken met droog grondverzetmachines | 1.307,7 | 2.880 | 12,1545 | 7.152 |
| Elektrische werken | 9.964 | 4.790 | 2.737 | 2.455,7 |
| Beheer van Site & Verkeer | 2.905 | 0.00 | 5.150 | 1.453 |
| Omgaan met gevaarlijke stoffen | 1.307,7 | 2.880 | 12,1545 | 7.152 |
| Werken in specifieke omstandigheden (warm, koud, …) | 9.964 | 4.790 | 2.737 | 2.455,7 |
| WW LTIFR ('VEILIGHEIDSTHERMOMETER') | 2.905 | 0.00 | 5.150 | 1.453 |
| DEME referentie- doelstelling | 0.00 | 0.00 | 0.00 | 0.00 |
Samenwerking met stakeholders
-
KLANTEN
De meest duurzame en innovatieve oplossingen voor klanten, te weten de strategische visie, de ambitie om de wereld te veranderen, de expertise en de duurzame economische doelstellingen.
Samenwerken en partner zijn in sectorinitiatieven. DEME engageert zich in de ontwikkeling van de sector en de industrie door partnerschappen aan te gaan met spelers zoals Ørsted en Siemens Gamesa, en het ondertekenen van het ‘Green Port’ initiatief van de Haven van Antwerpen en het ‘Belgian Offshore Platform’ voor circulaire economie en emissies. Meer informatie over het pact is te vinden op www.portofantwerpen.be/nl/green-port-pact. -
MEDEWERKERS
Zorgen voor gezonde en veilige arbeidsomstandigheden.
Stimuleren van de interesse in duurzaamheidsthema’s.
Mededelingen verstrekken over opleidingsmogelijkheden en de verschillende opleidingen.
Bewustzijn over duurzaamheid creëren. Meer transparantie creëren met de lancering van onze interne Career Map voor het personeel, zodat iedereen een zicht krijgt op de verschillende doorgroeimogelijkheden binnen DEME. Hiermee wordt het voor onze werknemers gemakkelijker om hun traject op te volgen en de nodige opleidingen te volgen. De Career Map is een tool die gebruikt wordt om doorgroeimogelijkheden te identificeren en het opleidingsaanbod op elkaar af te stemmen.
Ontwikkelen van een nieuwe strategie die focust op het creëren van interne doorgroeimogelijkheden en interne mobiliteit. -
INVESTEERDERS & HOUDERS
Transparantie, governance en managementfocus stimuleren.
Afstemmen van duurzaamheidsstrategie op langetermijnstrategie.
Belangstelling verhogen. Integratie van ESG-onderwerpen in de langetermijnstrategie.
Verbinden van duurzaamheidsindicatoren en doelstellingen.
'Code voor ethiek en zakelijke integriteit'.
Gezamenlijke duurzaamheidsprojecten en initiatieven opzetten. -
LEVERANCIERS
De langetermijnrelatie versterken. Gemeenschappelijke visie delen.
De veiligheidsprestaties van leveranciers opvolgen. Wij nemen de 'Code voor ethiek en zakelijke integriteit' voor zakenpartners op in onze contracten met leveranciers. Wij controleren en evalueren de veiligheidsprestaties van leveranciers via ons interne auditsysteem. -
INSTANTIES
Toezien op de naleving van de wetgeving. Ethisch zakelijk gedrag.
Naleven van ISO-normen. 'Code voor ethiek en zakelijke integriteit'.
Follow-up van algemeen regelgevend kader inzake duurzaamheid (CSRD, CSDD, EU-taxonomie...) en sectorale richtlijnen. -
SCHAPPEN
Lokale gemeenschappen versterken om projecten in voltooiing te steunen. Liefdadigheidsorganisaties en campagnes ondersteunen.
Sociale projecten over de hele wereld steunen. DEME Foundation, een initiatief om de sociale en economische ontwikkeling in de gebieden waar DEME actief is te bevorderen, en het ondersteunen van lokale initiatieven, is een belangrijk onderdeel van onze inspanningen. Beste praktijken en meer informatie over onze sociale projecten kan teruggevonden worden op www.deme-foundation.org. -
ACADEMICI EN ONDERZOEKERS
Duurzame innovatie aanmoedigen.
Onderzoeks- en ontwikkelingsprojecten ondersteunen. Partnerschap met universiteiten op het gebied van onderzoek en innovatie, en de samenwerking versterken.
Masterproeven ondersteunen. Studies uitvoeren met universiteiten.# LEVERANCIERS
De langetermijnrelatie versterken. Gemeenschappelijke visie delen voor zakenpartners. De veiligheidsprestaties van leveranciers opvolgen. Wij nemen de 'Code voor ethiek en zakelijke integriteit' voor zakenpartners op in onze contracten met leveranciers. Wij controleren en evalueren de veiligheidsprestaties van leveranciers via ons interne auditsysteem.
INSTANTIES
Toezien op de naleving van de wetgeving. Ethisch zakelijk gedrag. Naleven van ISO-normen. 'Code voor ethiek en zakelijke integriteit'. Follow-up van algemeen regelgevend kader inzake duurzaamheid (CSRD, CSDD, EU-taxonomie...) en sectorale richtlijnen.
SCHAPPEN
Lokale gemeenschappen versterken om projecten in voltooiing te steunen. Liefdadigheidsorganisaties en campagnes steunen. Sociale projecten over de hele wereld steunen. Partnerschappen met liefdadigheidsorganisaties, waar gepast, integreren in onze projecten. Beste praktijken en meer informatie.
ACADEMICI EN ONDERZOEKERS
Duurzame innovatie aanmoedigen. Partnerschap met universiteiten en de samenwerking versterken. Masterproeven ondersteunen. Studies uitvoeren met universiteiten.
DEME investeert in academisch onderzoek en innovatie om de ecologische en economische efficiëntie van haar projecten te verbeteren en de industrie vooruit te helpen.
Via verschillende samenwerkingsverbanden met universiteiten en onderzoekscentra bevordert DEME duurzame innovatie. Deze samenwerkingen hebben betrekking op de meest strategische technologische en ecologische domeinen, met als doel het verhogen van de efficiëntie en het verminderen van de milieu-impact van haar activiteiten.
Deze samenwerkingen omvatten ook steun voor masterproeven en het uitvoeren van studies die bijdragen aan het ontwikkelen van nieuwe oplossingen en het verbeteren van bestaande technologieën.
DEME neemt deel aan industriële consortia om innovatie te stimuleren op het gebied van duurzame bagger- en offshore-technologieën.
EU-TAXONOMIE
DEME volgens de EU-taxonomienormen in overeenstemming met de richtlijn niet-financiële verslaglegging en de EU-taxonomieverordening.
DEME rapporteerden hun activiteiten in de EU-taxonomiehandeling over klimaatmitigatie (CCM) en -adaptatie. De percentages voor de in aanmerking komende en niet in aanmerking komende activiteiten in de totale omzet, investeringsuitgaven (CapEx) en operationele uitgaven (OpEx) werden berekend. De vergelijking met de voorgaande jaren, met de doelstellingen in het kader van de EU-taxonomie, om het aandeel van in aanmerking komende activiteiten te vergroten, werd uitgevoerd op projecten die in overweging genomen werden, met de doelstelling van een zo hoog mogelijke score, met de overweging van het uiteindelijke doel van de EU-taxonomie voor klimaatmitigatie en -adaptatie, met de inspanningen om de DNSH-criteria (Do Not Significant Harm) toe te passen op de activiteiten. Tot slot werd er nagegaan of de minimale vereisten voor de taxonomieconformiteit van de activiteiten, met de criteria van de EU-taxonomie, werden voldaan. De rapportering over de taxonomieconforme activiteiten in de omzet, CapEx en OpEx wordt uitgedrukt in percentages. De EU-taxonomie is erop gericht om een standaard voor duurzame investeringen te creëren.
Het percentage van de omzet dat aan de EU-taxonomie voldoet, bedroeg 2022 69%. Dit percentage van de omzet omvat in aanmerking komende activiteiten. Het percentage van de omzet dat aan de EU-taxonomie voldoet, bedroeg 2021 64%. Dit percentage van de omzet omvat in aanmerking komende activiteiten.
Voor de investeringsuitgaven is deze conformiteit hoger, namelijk 81% in 2022 en 78% in 2021. De officiële rapportering over de EU-taxonomie is afgestemd op de IFRS-rapportering.
| ACTIVITEIT | 2022 | 2021 | 2022 | 2021 | 2022 | 2021 |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Elektriciteitsproductie uit windenergie | 100% | 100% | 100% | 100% | 100% | 100% |
| Baggerspecialiteiten en offshore energie | 100% | 100% | 100% | 100% | 100% | 100% |
De omzet, de investeringsuitgaven en de operationele uitgaven worden geraamd op basis van de definitie van de EU-taxonomie en zijn onderworpen aan een jaarlijkse evaluatie door de groep.
| ACTIVITEIT | EU-taxonomie | 2022 | 2021 |
|---|---|---|---|
| Omzet (in aanmerking komende activiteiten) | CCM | 69% | 64% |
| Omzet (in aanmerking komende activiteiten) | Adaptatie | 58% | 54% |
| Investeringsuitgaven (in aanmerking komende activiteiten) | CCM | 81% | 78% |
| Investeringsuitgaven (in aanmerking komende activiteiten) | Adaptatie | 75% | 72% |
| Operationele uitgaven (in aanmerking komende activiteiten) | CCM | 60% | 55% |
| Operationele uitgaven (in aanmerking komende activiteiten) | Adaptatie | 52% | 48% |
- CCM: Klimaatmitigatie; Adaptatie: Klimaatadaptatie.
De resultaten van deze evaluaties worden samengevat. De officiële rapportering over de EU-taxonomie is afgestemd op de IFRS-rapportering.
PRESTATIES
Onderscheidingen en beoordelingen
DEME voldoet aan de internationale en lokale wettelijke voorschriften, maar streeft er steeds naar om aan hogere normen te voldoen.
DEME is meerdere keren bekroond met prestigieuze prijzen en erkenningen, wat de toewijding aan uitmuntendheid, innovatie en duurzaamheid bevestigt.
- EcoVadis Platinum Award: 2022
- Global Corporate Sustainability Award: 2021
- Innovation Award for Sustainable Dredging: 2020
- Award for Excellence in Offshore Wind Installation: 2020
CO2-Prestatieladder
- Ladderniveau: Gevorderd
CERTIFICATEN, BEOORDELINGEN EN AWARDS
Milieuprestaties
- DEME: ISO 14001 gecertificeerd
- Belgian Corporate Sustainability Award: 2022
Veiligheidsprestaties
- DEME: VCA Petrochemical gecertificeerd
- Safety Excellence Award: 2021
Innovatieprestaties
- DEME: Jaarlijkse Innovatieprijs voor duurzame baggertechnologieën
- Partnerschap met universiteiten voor innovatief onderzoek: Continu
Sociale Prestaties
- DEME: Top Employer Award 2022
DEME heeft zijn inspanningen op het gebied van duurzaamheid geleid tot erkenning door vooraanstaande organisaties. Door de focus op milieu, veiligheid, innovatie en sociale verantwoordelijkheid, heeft DEME diverse certificaten, beoordelingen en awards ontvangen.
- DEME heeft de ISO 14001-certificering behaald, wat aantoont dat het milieubeheersysteem voldoet aan internationale normen.
- DEME werd in 2022 bekroond met de Belgian Corporate Sustainability Award, als erkenning voor zijn toewijding aan duurzame bedrijfspraktijken.
- DEME is VCA Petrochemical gecertificeerd, wat aangeeft dat het veiligheidsmanagementsysteem voldoet aan de strengste normen in de petrochemische industrie.
- DEME heeft de Safety Excellence Award ontvangen in 2021, als erkenning voor zijn uitstekende veiligheidsprestaties.
- DEME heeft een jaarlijkse Innovatieprijs ingesteld voor duurzame baggertechnologieën, om innovatie in de sector te stimuleren.
- DEME onderhoudt een continu partnerschap met universiteiten voor innovatief onderzoek, gericht op de ontwikkeling van duurzame oplossingen.
- DEME werd in 2022 erkend als Top Employer, wat de positieve werkomgeving en de investering in medewerkers benadrukt.
Deze erkenningen bevestigen de toewijding van DEME aan het leveren van hoogwaardige diensten met respect voor mens en milieu.
Gepatenteerde technologie: Turbine Foundation Installation (TFI)
DEME heeft een wereldwijde primeur met de installatie van funderingen voor windturbines, waarvoor het een TFI-technologie heeft ontwikkeld. Deze technologie maakt het mogelijk om de funderingen van windturbines op een gecontroleerde, veilige en nauwkeurige manier te installeren, zelfs op dieptes tot 100 meter. Dankzij deze technologie kunnen wij op een economische en milieuvriendelijke manier offshore windparken rechtstreeks installeren in rotsen, waar conventionele installatiemethoden niet geschikt zijn. Met deze expertise kunnen wij overal ter wereld installatiewerkzaamheden uitvoeren in soortgelijke uitdagende omstandigheden.
- Gepatenteerde technologie: Turbine Foundation Installation (TFI)
- Toepassing: Installatie van windturbinefunderingen op dieptes tot 100 meter, inclusief rotsbodems.
- Voordelen: Economisch, milieuvriendelijk, veilig en nauwkeurig.
- Wereldwijde toepasbaarheid: Uitvoering van installatiewerkzaamheden in uitdagende omstandigheden wereldwijd.
Toepassingen TFI
De TFI-technologie wordt gebruikt voor de installatie van funderingen voor offshore windparken, waarbij de funderingen rechtstreeks in rotsen worden geïnstalleerd.
Voordelen TFI
- Economisch: Kostenbesparend door efficiëntere installatie.
- Milieuvriendelijk: Minimaliseert de impact op de zeebodem.
- Veilig: Vermindert risico's tijdens de installatie.
- Nauwkeurig: Garandeert precieze plaatsing van de funderingen.# 2021 CDP (D<A) B C - - C Positief Ecovadis (0<100) Goud (71) Zilver (63) - - 45 Positief Sustainalytics (100<0) 26,1 Gemiddeld risico 27,8 Gemiddeld risico - 21e ‘Bouw & engineering’ - Positief MSCI (CCC<AAA) AA AA BBB** - - Stabiel
CAPITAL MARKETSDAY
26/09/2023
DE RESULTATEN VAN DEME GROEP TER VERANTWOORDING
DEME groeit uit tot een wereldwijde leider in de bouw en engineering van duurzame oplossingen. In 2022 hebben we opnieuw onze expertise ingezet om projecten te realiseren die een positieve impact hebben op de planeet en de samenleving. Met een focus op de energietransitie, decarbonisatie en duurzame ontwikkeling, creëren we toekomstbestendige oplossingen voor onze klanten en de maatschappij.
Onze toewijding aan duurzaamheid werd in 2022 opnieuw erkend door internationale ratingbureaus. Zo behaalden we een score van 71 op 100 bij CDP, wat ons een ‘A-’ rating opleverde, en wonnen we de Gouden medaille van Ecovadis. Sustainalytics kende ons een ‘gemiddeld risico’ toe met een score van 26,1, en MSCI beoordeelde ons met een ‘AA’ rating. Deze erkenningen bevestigen onze sterke prestaties op het gebied van Environmental, Social en Governance (ESG).
DEME is meer dan alleen een aannemer. We zijn een innovator die actief bijdraagt aan de klimaattransitie. Onze projecten omvatten de ontwikkeling van offshore windparken, de productie van groene waterstof, en de aanleg van energie-eilanden. Daarnaast investeren we in grondreiniging en werken we aan grote infrastructuurwerken voor treinverkeer.
We streven ernaar om duurzame waarde te creëren voor onze samenleving. Daarnaast wonnen we ook de Trends Impact Award voor onze rol in de energietransitie.
De transformatie van DEME van een havendienstverlener met 150 jaar ervaring tot een leverancier van duurzame oplossingen voor wereldwijde uitdagingen zoals de uitstoot van CO2 en de plasticvervuiling, is een continu proces. We blijven investeren in nieuwe technologieën en innovatieve oplossingen om onze impact op de planeet te minimaliseren en bij te dragen aan een duurzame toekomst.
Om deze transformatie te illustreren, hebben we onze inspanningen op het gebied van circulaire economie, investeringen in hernieuwbare energie en de ontwikkeling van nieuwe duurzame diensten verder uitgebreid.
GOVERNANCE
DEME's Raad van Bestuur
De Raad van Bestuur draagt de eindverantwoordelijkheid voor de strategie, het beleid en het beheer van de Groep. De Raad van Bestuur bestaat uit de volgende leden:
- Luc Vandenbulcke – CEO
- Christopher Iwens – Executive Director
- Koen Vanderbeke – Managing Director Dredging
- Els Verbraecken – Strategic Operations Director
- Jiska Verhulst – Chief Financial Officer
- Eric Tancré – Sustainability Director
- Olivier Maes – Managing Director Dredging, Managing Director Infra
- Jan Gabriel – Strategic Planning & Growth Director
- Dirk Poppe – Head of Fleet Construction & Conversion Department
- Hans Casier – Area Director Asia Pacific, Managing Director Environmental
- Hugo Bouvy – Chief Human Resources Officer
- DEME – Managing Director Offshore Energy
Duurzaamheidsbeleid
DEME's duurzaamheidsbeleid is verankerd in de hele organisatie, van de Raad van Bestuur tot de medewerkers op de werkvloer.
Executief Comité
Onze duurzaamheidsprogramma's worden voorgesteld, goedgekeurd en opgevolgd door het Executief Comité, samen met de ermee verbonden verplichtingen en doelstellingen. De leden van het Executief Comité zijn verantwoordelijk voor de implementatie van de duurzaamheidsstrategie binnen hun respectievelijke domeinen.
Duurzaamheidsraad
De Duurzaamheidsraad, bestaande uit vertegenwoordigers van verschillende afdelingen en functies, adviseert het Executief Comité en de Raad van Bestuur over strategische en operationele duurzaamheidsvraagstukken. De raad evalueert de prestaties van onze projectportfolio en de operationele doelstellingen om ervoor te zorgen dat deze in lijn zijn met onze waarden en duurzaamheidsstrategie.
Duurzaamheidsteam
Het Duurzaamheidsteam is verantwoordelijk voor het verankeren van duurzaamheid in al onze activiteiten en projectuitvoering met goed gedefinieerde duurzaamheidsprogramma's die op coherente en gestructureerde wijze bijdragen aan onze duurzaamheidsdoelstellingen, actieplannen en prestatie-indicatoren.
Proceseigenaren
Voor elk segment zijn er verschillende Duurzaamheids– Proceseigenaren aangesteld. Zij fungeren als aanspreekpunt voor duurzaamheidsgerelateerde vragen en ondersteunen de verdere implementatie van de operationele duurzaamheids– doelstellingen, -richtpunten en -maatregelen in de hele organisatie.
Bestuurlijke Structuur
DEME hanteert een heldere bestuursstructuur die transparantie en efficiëntie garandeert.
| Functie | Naam |
|---|---|
| CEO | Luc Vandenbulcke |
| Executive Director | Christopher Iwens |
| Managing Director Dredging | Koen Vanderbeke |
| Strategic Operations Director | Els Verbraecken |
| Chief Financial Officer | Jiska Verhulst |
| Sustainability Director | Eric Tancré |
| Managing Director Dredging, Managing Director Infra | Olivier Maes |
| Strategic Planning & Growth Director | Jan Gabriel |
| Head of Fleet Construction & Conversion Department | Dirk Poppe |
| Area Director Asia Pacific, Managing Director Environmental | Hans Casier |
| Chief Human Resources Officer | Hugo Bouvy |
| Managing Director Offshore Energy | DEME |
FINANCIEEL VERSLAG
GECONSOLIDEERDE JAARREKENING
- Geconsolideerde resultatenrekening ............................................................ 182
- Staat van gerealiseerde en niet-gerealiseerde resultaten ............... 183
- Geconsolideerde balans .......................................................................................... 184
- Geconsolideerd kasstroomoverzicht ............................................................. 186
- Mutatieoverzicht van het geconsolideerd eigen vermogen ............ 187
- Segmentinformatie ................................................................................................... 188
- Samenvatting van de voornaamste waarderingsregels .................... 192
- Structuur van de Groep en wijzigingen in de verslagperiode .......... 206
- Vergelijkende analyse van de financiële staten ....................................... 213
- Toelichtingen bij de geconsolideerde jaarrekening ............................... 219
Toelichting (1) Omzet en orderboek
Toelichting (2) Overige bedrijfsopbrengsten en -kosten
Toelichting (3) Personeelskosten en werkgelegenheid
Toelichting (4) Immateriële vaste activa
Toelichting (5) Goodwill
Toelichting (6) Materiële vaste activa
Toelichting (7) Activa met gebruiksrecht
Toelichting (8) Investeringen in joint ventures en geassocieerde deelnemingen
Toelichting (9) Overige niet-vlottende activa
Toelichting (10) Actuele belastingen en uitgestelde belastingen
Toelichting (11) Voorraden
Toelichting (12) Vorderingen en verplichtingen uit hoofde van contracten
Toelichting (13) Handels- en overige vorderingen uit operationele activiteiten
Toelichting (14) Activa bestemd voor verkoop
Toelichting (15) Overige vlottende activa
Toelichting (16) Aandelenkapitaal, dividenden en reserves
Toelichting (17) Winst per aandeel
Toelichting (18) Rentedragende schuld en netto financiële schuld
Toelichting (19) Beheer van financiële risico's en financiële derivaten
Toelichting (20) Leaseverplichtingen
Toelichting (21) Pensioenverplichtingen
Toelichting (22) Overige kortlopende verplichtingen
Toelichting (23) Voorzieningen en voorwaardelijke activa en verplichtingen
Toelichting (24) Werkkapitaal
Toelichting (25) Niet in de balans opgenomen rechten en verplichtingen
Toelichting (26) Verbonden partijen
Toelichting (27) Remuneratie van de auditor
Toelichting (28) Gebeurtenissen na de verslagperiode
- Verklaring van het management ....................................................................... 269
- Verslag van de commissaris .................................................................................. 270
ENKELVOUDIGE JAARREKENING
- Inleiding ............................................................................................................................. 275
- Balans .................................................................................................................................. 275
- Resultatenrekening . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 276
- Samenvatting van het jaarverslag van de Raad van Bestuur .........# GECONSOLIDEERDE JAARREKENING
Toelichting
| 2022 | 2021 |
|---|---|
| Resultaatsverwerking | 277 |
| Belang in aandelenkapitaal | 277 |
De Nederlandstalige versie is een vertaling van de Engelstalige basisversie. In het geval dat er verschillen zouden zijn tussen de Engelstalige basisversie van dit document en de vertaalde versie, dan is het Engelstalige document bindend.
HOOFDSTUK 06 Toelichting
| 2022 | 2021 |
|---|---|
| BEDRIJFSOPBRENGSTEN | 2.710.796 |
| Omzet (1) | 2.654.725 |
| Overige bedrijfsopbrengsten (2) | 56.071 |
| BEDRIJFSKOSTEN | -2.555.560 |
| Grondstoffen, verbruiksgoederen, diensten en uitbesteed werk | -1.704.618 |
| Personeelskosten (3) | -505.743 |
| Afschrijvingen en waardeverminderingen (4)/(6)/(7) | -318.240 |
| Bijzondere waardevermindering van materiële vaste activa en activa met gebruiksrecht (6)/(7) | -430 |
| Bijzondere waardevermindering van goodwill en immateriële vaste activa (4)/(5) | - |
| Overige bedrijfskosten (2) | -26.529 |
| BEDRIJFSRESULTAAT | 155.236 |
| FINANCIEEL RESULTAAT (*) | -24.311 |
| Renteopbrengsten | 6.026 |
| Rentelasten | -14.914 |
| Gerealiseerde/niet-gerealiseerde wisselkoersresultaten | -11.134 |
| Overige financiële opbrengsten en kosten | -4.289 |
| RESULTAAT VOOR BELASTINGEN | 130.925 |
| Actuele belastingen en uitgestelde belastingen (10) | -31.361 |
| RESULTAAT NA BELASTINGEN | 99.564 |
| Aandeel in de winst (verlies) van joint ventures en geassocieerde deelnemingen (8) | 15.827 |
| RESULTAAT OVER DE PERIODE | 115.391 |
| Toerekenbaar aan minderheidsbelangen | 2.671 |
| AANDEEL VAN DE GROEP | 112.720 |
| Aantal aandelen (17) | 25.314.482 |
| Winst per aandeel (gewoon en verwaterd) (17) | 4,45 |
(*) Het netto financieel resultaat van het jaar bedraagt -24,3 miljoen EUR. Meer informatie over de financiële opbrengsten en kosten wordt gegeven in de vergelijkende analyse van de financiële staten.
GECONSOLIDEERDE RESULTATENREKENING
Per 31 december (in duizenden EUR)
182
GECONSOLIDEERDE JAARREKENING
Toelichting
| 2022 | 2021 |
|---|---|
| Resultaat toerekenbaar aan minderheidsbelangen (*) | 2.671 |
| Aandeel van de Groep | 112.720 |
| RESULTAAT OVER DE PERIODE | 115.391 |
| Niet-gerealiseerde resultaten die in toekomstige periodes naar de resultatenrekening kunnen worden geherklasseerd | |
| Wijzigingen in reële waarde met betrekking tot afdekkingsinstrumenten (19) | 45.455 |
| Aandeel in de niet-gerealiseerde resultaten van joint ventures en geassocieerde deelnemingen (8) | 50.416 |
| Wijzigingen in de reserve voor cumulatieve omrekeningsverschillen | 3.101 |
| Niet-gerealiseerde resultaten die in toekomstige periodes niet naar de resultatenrekening kunnen worden geherklasseerd | |
| Herwaardering van nettoverplichtingen uit hoofde van te bereiken doel-pensioenplannen (21) | 3.953 |
| Aandeel in de niet-gerealiseerde resultaten van joint ventures en geassocieerde deelnemingen (8) | 100 |
| TOTAAL NIET-GEREALISEERDE RESULTATEN | 103.025 |
| TOTAAL GEREALISEERDE EN NIET-GEREALISEERDE RESULTATEN | 218.416 |
| Toerekenbaar aan minderheidsbelangen | 3.168 |
| AANDEEL VAN DE GROEP | 215.248 |
(*) In zowel 2022 als 2021 is een bedrag van 2,6 miljoen EUR afkomstig van het Environmental segment.
STAAT VAN GEREALISEERDE EN NIET-GEREALISEERDE RESULTATEN
Per 31 december (in duizenden EUR)
DEME JAARVERSLAG 2022
183
HOOFDSTUK 06 ACTIVA
Toelichting
| 2022 | 2021 |
|---|---|
| NIET-VLOTTENDE ACTIVA | 2.969.289 |
| Immateriële vaste activa (4) | 24.315 |
| Goodwill (5) | 13.028 |
| Materiële vaste activa (6) | 2.422.048 |
| Activa met gebruiksrecht (7) | 98.994 |
| Investeringen in joint ventures en geassocieerde deelnemingen (8) | 202.748 |
| Overige langlopende financiële activa (9) | 32.540 |
| Langlopende afdekkingsinstrumenten (19) | 39.336 |
| Renteswaps | 39.127 |
| Wisselkoers/brandstof afdekkingen | 209 |
| Overige niet-vlottende activa (9) | 11.892 |
| Uitgestelde belastingvorderingen (10) | 124.388 |
| VLOTTENDE ACTIVA | 1.540.489 |
| Voorraden (11) | 25.696 |
| Vorderingen uit hoofde van contracten (12) | 344.751 |
| Handels- en overige vorderingen uit operationele activiteiten (13) | 469.529 |
| Kortlopende afdekkingsinstrumenten (19) | 22.022 |
| Renteswaps | 17.638 |
| Wisselkoers/brandstof afdekkingen | 4.384 |
| Activa bestemd voor verkoop (14) | 31.997 |
| Overige vlottende activa (15) | 124.233 |
| Geldmiddelen en kasequivalenten (18)/(19) | 522.261 |
| TOTAAL DER ACTIVA | 4.509.778 |
GECONSOLIDEERDE BALANS
Per 31 december (in duizenden EUR)
184
GECONSOLIDEERDE JAARREKENING
EIGEN VERMOGEN EN VERPLICHTINGEN
Toelichting
| 2022 | 2021 |
|---|---|
| EIGEN VERMOGEN - DEEL GROEP (16) | 1.753.947 |
| Geplaatst kapitaal | 33.194 |
| Uitgiftepremie | 475.989 |
| Overgedragen resultaat en overige reserves | 1.218.272 |
| Afdekkingsreserve | 70.020 |
| Herwaardering van pensioenverplichtingen | -37.458 |
| Cumulatieve omrekeningsverschillen | -6.070 |
| MINDERHEIDSBELANGEN | 22.318 |
| TOTAAL EIGEN VERMOGEN | 1.776.265 |
| LANGLOPENDE VERPLICHTINGEN | 1.015.460 |
| Pensioenverplichtingen (21) | 60.523 |
| Voorzieningen (23) | 42.985 |
| Rentedragende schuld (18) | 789.904 |
| Langlopende afdekkingsinstrumenten (19) | 53.661 |
| Renteswaps | - |
| Wisselkoers/brandstof afdekkingen | 53.661 |
| Overige langlopende financiële verplichtingen (8) | 1.238 |
| Uitgestelde belastingverplichtingen (10) | 67.149 |
| KORTLOPENDE VERPLICHTINGEN | 1.718.053 |
| Rentedragende schuld (18) | 252.870 |
| Kortlopende afdekkingsinstrumenten (19) | 31.579 |
| Renteswaps | - |
| Wisselkoers/brandstof afdekkingen | 31.579 |
| Voorzieningen (23) | 4.714 |
| Verplichtingen uit hoofde van contracten (12) | 323.300 |
| Ontvangen voorschotten (12) | 72.539 |
| Handelsschulden | 777.705 |
| Bezoldigingen en sociale lasten | 98.793 |
| Actuele inkomstenbelasting (10) | 66.571 |
| Overige kortlopende verplichtingen (22) | 89.982 |
| TOTAAL VERPLICHTINGEN | 2.733.513 |
| TOTAAL VAN HET EIGEN VERMOGEN EN DE VERPLICHTINGEN | 4.509.778 |
DEME JAARVERSLAG 2022
185
HOOFDSTUK 06
Toelichting
| 2022 | 2021 |
|---|---|
| GELDMIDDELEN EN KASEQUIVALENTEN, OPENINGSBALANS | 528.632 |
| Bedrijfsresultaat | 155.236 |
| Dividenden van deelnemingen waarop vermogensmutatie is toegepast (8) | 10.651 |
| Herclassificatie van (opbrengsten) verliezen uit de verkoop van materiële vaste activa en financiële deelnemingen naar cashflow uit desinvesteringen | -5.692 |
| Ontvangen rente | 6.026 |
| Betaalde rente | -15.653 |
| Wisselkoerseffecten en overige financiële opbrengsten (kosten) | -15.423 |
| Betaalde inkomstenbelasting (10) | -42.962 |
| AANPASSING VOOR NIET-GELDELIJKE POSTEN | 319.293 |
| Afschrijvingen en waardeverminderingen | 318.240 |
| Bijzondere waardevermindering van materiële vaste activa en activa met gebruiksrecht | 430 |
| Bijzondere waardevermindering van goodwill en immateriële vaste activa | - |
| (Afname) toename van pensioenverplichtingen (21) | 505 |
| (Afname) toename van voorzieningen (2)/(23) | -1.034 |
| Overige niet-kaskosten (opbrengsten) (*) | 1.152 |
| CASHFLOW UIT BEDRIJFSACTIVITEITEN VOOR MUTATIES IN WERKKAPITAAL | 411.476 |
| MUTATIES IN WERKKAPITAAL | 24.893 |
| Afname (toename) van voorraden en ontvangen voorschotten | -42.056 |
| Afname (toename) van handelsvorderingen | -85.874 |
| Afname (toename) van vorderingen uit hoofde van contracten | -18.066 |
| Toename (afname) van kortlopende verplichtingen (andere dan leningen) | 28.684 |
| Toename (afname) van verplichtingen uit hoofde van contracten | 142.205 |
| OPERATIONELE CASHFLOW | 436.369 |
| INVESTERINGEN | -512.855 |
| Verwerving van immateriële vaste activa | -2.115 |
| Verwerving van materiële vaste activa (6) | -481.807 |
| Instroom (uitstroom) van kasmiddelen bij verwerving van dochterondernemingen | 4.433 |
| Instroom (uitstroom) van kasmiddelen bij verwerving van geassocieerde deelnemingen en joint ventures (8) | -22.667 |
| Nieuwe leningen verstrekt aan joint ventures en geassocieerde deelnemingen (9) | -10.097 |
| Uitstroom van kasmiddelen van andere financiële activa (9) | -602 |
| DESINVESTERINGEN | 24.001 |
| Verkoop van immateriële vaste activa | - |
| Verkoop van materiële vaste activa (6) | 8.320 |
| Instroom van kasmiddelen bij desinvestering van dochterondernemingen | 965 |
| Instroom (uitstroom) van kasmiddelen bij desinvestering van geassocieerde deelnemingen en joint ventures (8) | - |
| Aflossing van leningen verstrekt aan joint ventures en geassocieerde deelnemingen (9) | 14.716 |
| Instroom van kasmiddelen van andere financiële activa | - |
| INVESTERINGSCASHFLOW (**) | -488.854 |
| Nieuwe rentedragende schuld (18) | 465.000 |
| Terugbetaling van rentedragende schuld (18) | -380.488 |
| Brutodividend uitgekeerd aan de aandeelhouders (16) | -40.843 |
| Brutodividend uitgekeerd aan de minderheidsbelangen | -504 |
| FINANCIERINGSCASHFLOW | 43.165 |
| NETTOTOENAME (AFNAME) VAN GELDMIDDELEN EN KASEQUIVALENTEN | -9.320 |
| Invloed van wisselkoerswijzigingen op geldmiddelen en kasequivalenten | 2.949 |
| GELDMIDDELEN EN KASEQUIVALENTEN, SLOTBALANS | 522.261 |
() Andere niet-kaskosten (-opbrengsten) betreffen hoofdzakelijk voorzieningen voor dubieuze vorderingen en de winst of het verlies uit de tijdswaarde van afgeleide financiële instrumenten.
(*) De bedragen van de kasstroom uit investeringen en desinvesteringen kunnen verschillen van de bedragen die zijn geïnvesteerd of gedesinvesteerd in de toelichtingen waarnaar wordt verwezen, als gevolg van niet-kascorrecties zoals addities van het jaar die nog niet zijn betaald.# GECONSOLIDEERD KASSTROOMOVERZICHT
MUTATIEOVERZICHT VAN HET GECONSOLIDEERD EIGEN VERMOGEN
Per 31 december (in duizenden EUR)
| Aandelenkapitaal en uitgiftepremie | Afdekkingsreserve | Herwaardering pensioenverplichtingen | Overgedragen resultaat en overige reserves | Cumulatieve omrekeningsverschillen | Eigen vermogen - deel Groep | Minderheidsbelangen | Totaal eigen vermogen |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 2022 | |||||||
| Eindsaldo, 31 december 2021 | 36.755 | -25.872 | -41.283 | 1.618.824 | -8.881 | 1.579.543 | 19.696 |
| Impact van IFRS-wijzigingen | - | - | - | - | - | - | - |
| Beginsaldo, 1 januari 2022 | 36.755 | -25.872 | -41.283 | 1.618.824 | -8.881 | 1.579.543 | 19.696 |
| Winst | - | - | - | 112.720 | - | 112.720 | 2.671 |
| Niet-gerealiseerde resultaten | - | 95.892 | 3.825 | - | 2.811 | 102.528 | 497 |
| Totaal gerealiseerde en niet-gerealiseerde resultaten | - | 95.892 | 3.825 | 112.720 | 2.811 | 215.248 | 3.168 |
| Uitgekeerde dividenden | - | - | - | -40.843 | - | -40.843 | -504 |
| Overige | 472.428 | - | - | -472.429 | - | -1 | -42 |
| Eindsaldo, 31 december 2022 | 509.183 | 70.020 | -37.458 | 1.218.272 | -6.070 | 1.753.947 | 22.318 |
Het maatschappelijk kapitaal bedraagt 31.110 duizend EUR en de uitgiftepremie bedraagt 5.645 duizend EUR in 2021 en tot vóór de partiële splitsing van CFE NV op 29 juni 2022. Na de partiële splitsing van CFE NV vervangt een nieuwe holding vennootschap, DEME Group NV, DEME NV en de componenten van het eigen vermogen van de nieuwe moedervennootschap worden nu weerspiegeld in de geconsolideerde cijfers van de DEME Groep. Na de partiële splitsing van CFE NV bedraagt het maatschappelijk kapitaal 33.194 duizend EUR en bedraagt de uitgiftepremie 475.989 duizend EUR. Dit wordt getoond op lijn ‘Overige’ als een transfer tussen ‘Overgedragen resultaat en overige reserves’ en ‘Aandelenkapitaal en uitgiftepremie’. Zie ook toelichting (16) Aandelenkapitaal, dividenden en reserves.
De afdekkingsreserve omvat de reële-waardeschommelingen van effectieve kasstroomafdekkingen, na aftrek van belastingen. Zie toelichting (19) Beheer van financiële risico’s en afdekkingsinstrumenten. De algemene stijging in de markt van de rentevoeten in vergelijking met de afgedekte rentevoeten had een positieve impact op de afdekkingsreserve. De beweging tijdens het jaar, 95,9 miljoen EUR, bevat ook de afdekkingsreserve voor joint ventures en geassocieerde deelnemingen (50,4 miljoen EUR), zie toelichting (8). Sommige joint ventures en geassocieerde deelnemingen, voornamelijk in het Concessions segment, financieren aanzienlijke activa zoals infrastructuurwerken, offshore windparken of schepen en houden daarom renteswaps aan.
De herwaardering van pensioenverplichtingen heeft betrekking op de actuariële winsten/verliezen (-) en activabeperking na inkomstenbelastingen van te bereiken doel-pensioenplannen (met inbegrip van de Belgische pensioenregelingen op basis van bijdragen die volgens IFRS ook als te bereiken doel-pensioenplannen worden beschouwd). Voor meer informatie wordt verwezen naar toelichting (21) Pensioenverplichtingen, die de herwaardering toont vóór inkomstenbelasting.
Het overgedragen resultaat en overige reserves omvatten de herwaarderingsmeerwaarde, de wettelijke reserve, de beschikbare reserves, de belastingvrije reserves en het overgedragen resultaat van de moedermaatschappij vóór winstverdeling van het boekjaar, evenals de consolidatiereserves. Meer informatie is terug te vinden in toelichting (16) over het aandelenkapitaal en de reserves.
Minderheidsbelangen, in totaal 22,3 miljoen EUR per 31 december 2022, hebben voor 18,9 miljoen EUR betrekking op het Environmental segment en voor 2,8 miljoen EUR op het Dredging & Infra segment.
2021 (in duizenden EUR)
| Aandelenkapitaal en uitgiftepremie | Afdekkingsreserve | Herwaardering pensioenverplichtingen | Overgedragen resultaat en overige reserves | Cumulatieve omrekeningsverschillen | Eigen vermogen - deel Groep | Minderheidsbelangen | Totaal eigen vermogen |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Eindsaldo, 31 december 2020 | 36.755 | -40.978 | -40.454 | 1.524.664 | -12.495 | 1.467.492 | 17.840 |
| Impact van IFRS-wijzigingen | - | - | - | - | - | - | - |
| Beginsaldo, 1 januari 2021 | 36.755 | -40.978 | -40.454 | 1.524.664 | -12.495 | 1.467.492 | 17.840 |
| Winst | - | - | - | 114.581 | - | 114.581 | 2.757 |
| Niet-gerealiseerde resultaten | 15.106 | -829 | - | 3.614 | - | 17.891 | 70 |
| Totaal gerealiseerde en niet-gerealiseerde resultaten | - | 15.106 | -829 | 114.581 | 3.614 | 132.472 | 2.827 |
| Uitgekeerde dividenden | - | - | - | -20.421 | - | -20.421 | -1.008 |
| Overige | - | - | - | - | - | - | 37 |
| Eindsaldo, 31 december 2021 | 36.755 | -25.872 | -41.283 | 1.618.824 | -8.881 | 1.579.543 | 19.696 |
DEME JAARVERSLAG 2022 187
SEGMENTINFORMATIE
BESCHRIJVING VAN DE OPERATIONELE SEGMENTEN
DEME is uitgegroeid tot een wereldwijde leverancier van duurzame maritieme oplossingen, georganiseerd rond vier afzonderlijke segmenten. Voor management doeleinden is de groep ingedeeld in vier bedrijfstakken, gebaseerd op hun producten en diensten. De vier rapporteerbare segmenten zijn:
OFFSHORE ENERGY
In dit segment levert de Groep wereldwijd engineering- en contractingdiensten aan de offshore hernieuwbare energie, olie- en gasindustrie. Deze activiteiten worden uitgevoerd met gespecialiseerde offshore schepen. In de offshore hernieuwbare industrie is de Groep betrokken bij de volledige Balance of Plant (BoP) scope voor offshore windmolenparken. Dit omvat de engineering, aankoop, bouw en installatie van funderingen, turbines, inter-array kabels, exportkabels en substations. De Groep doet ook aan operaties en onderhoud, logistiek, reparatie en ontmanteling, evenals bergingsdiensten. In de olie- en gasindustrie levert de Groep diensten voor landfalls en civiele werken, steenbestortingen, zware hijswerken, umbilicals, en ook installatie- en ontmantelingsdiensten. Naast deze hoofdactiviteiten verleent de Groep ook gespecialiseerde offshore diensten, waaronder geowetenschappelijke diensten en de installatie van zuigankers en funderingen.
DREDGING & INFRA
In dit segment voert de Groep wereldwijd een grote verscheidenheid aan baggeractiviteiten uit, waaronder structureel- en onderhoudsbaggeren, landwinning, havenbouw, kustbescherming en zandsuppletie. Deze activiteiten worden uitgevoerd met gespecialiseerde baggerschepen en verschillende soorten grondverzetmachines. De Groep levert ook engineering- en contractingdiensten voor maritieme infrastructuurprojecten. Dit omvat het ontwerp en de bouw van waterbouwkundige werken zoals aanlegsteigers, haventerminals, sluizen en stuwdammen, infrastructuurwerken zoals geboorde en afgezonken tunnels, funderings en waterbouwkundige werken voor bruggen of andere constructies in een maritieme of rivieromgeving, en civieltechnische werken voor de bouw van havens, dammen en zeeweringen, kanaalaanleg, dijkbekleding, de bouw van kademuren en oeverbescherming. Bovendien is de Groep actief in de sector van de maritieme aggregaten, met het baggeren, verwerken, opslaan en vervoeren van aggregaten. Tot slot levert de Groep maritieme diensten voor haventerminals.
ENVIRONMENTAL
Het segment Environmental richt zich op innovatieve milieuoplossingen voor bodemsanering en herontwikkeling van brownfields, milieubaggerwerken, sedimentbehandeling en waterzuivering. Het is vooral actief in de Benelux, Frankrijk en in andere Europese landen op projectbasis. Een externe partner participeert in het Environmental segment. Het segment kan worden beschouwd als een materieel geaggregeerd niveau van dochterondernemingen met minderheidsbelangen van 25,1%.
CONCESSIONS
In tegenstelling tot de contractingsegmenten investeert het segment Concessions in en ontwikkelt het projecten op het gebied van windenergie, haveninfrastructuur, groene waterstof en andere bijzondere projecten. Het opereert via deelnemingen in special purpose companies, greenfield- en brownfieldprojecten. Het creëert economische waarde met zijn projecten en genereert rendement op zijn investeringen, maar stelt ook contracting-activiteiten veilig voor de Groep in de EPC-fasen van zijn projecten. Naast deze concessies heeft de Groep een divisie diepwaterexploratie die concessies van oceaanbodemgebieden bezit die polymetallische knollen bevatten en die een technologie ontwikkelt voor het oogsten en verwerken van deze polymetallische knollen met nikkel, kobalt, mangaan en koper uit de diepe oceaanbodem.
Elk van de vier bovenvermelde segmenten heeft zijn eigen markt, activabasis en inkomstenmodel en wordt afzonderlijk beheerd, wat verschillende strategieën vereist. De activiteiten Dredging & Infra van DEME vullen elkaar aan, aangezien de maritieme infrastructuurwerken die DEME Infra uitvoert vaak gecombineerd worden met bagger- of landwinningswerken. Het segment Offshore Energy is betrokken bij en bedient de sector van de offshore energie, zowel voor hernieuwbare energie als voor olie en gas. Het Environmental segment legt zich toe op milieuoplossingen. Het segment Concessions investeert, in tegenstelling tot de contractingsegmenten, in en ontwikkelt projecten op het gebied van windenergie, haveninfrastructuur, groene waterstof en andere bijzondere projecten.
De segmentrapportering omvat de financiële informatie van deze vier segmenten, die afzonderlijke operationele segmenten zijn. Op kwartaalbasis worden afzonderlijke operationiële resultaten opgesteld en gerapporteerd aan de ‘Chief Operating decision maker’, het Uitvoerend Comité van DEME en de Raad van Bestuur. Voor de segmentrapportering worden sommige activiteitenlijnen, het laagste niveau van rapporteerbare segmenten binnen DEME, samengevoegd. De activiteiten van CTOW (maritieme diensten voor haventerminals) en DBM (maritieme aggregaten) zijn als zodanig samengevoegd in het segment Dreging & Infra. De door Scaldis uitgevoerde werken (bergingswerken) zijn samengevoegd in het segment Offshore Energy.
188 GECONSOLIDEERDE JAARREKENING
De verslaggeving van de managementaccounts (rapportage van de bedrijfsresultaten) is een integraal deel van de financiële verslaggeving.# GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
(in duizenden EUR)
| Offshore Energy | Dredging & Infra | Environmental | Concessions | Totaal segmenten | Reconciliatie | Financiële staten van de Groep | |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Omzet | 957.810 | 1.524.316 | 206.336 | 2.214 | 2.690.676 | -35.951 | 2.654.725 |
| EBITDA | 221.967 | 254.889 | 24.974 | -12.675 | 489.155 | -15.249 | 473.906 |
| Afschrijvingen en waardeverminderingen | -104.851 | -210.002 | -8.502 | -61 | -323.416 | 4.746 | -318.670 |
| EBIT | 117.116 | 44.887 | 16.472 | -12.736 | 165.739 | -10.503 | 155.236 |
| Financieel resultaat | -25.490 | 1.179 | -24.311 | ||||
| RESULTAAT VOOR BELASTINGEN | 140.249 | -9.324 | 130.925 | ||||
| Actuele inkomstenbelasting en uitgestelde belastingen | -34.498 | 3.137 | -31.361 | ||||
| Nettoresultaat van joint ventures en geassocieerde deelnemingen | 26 | 108 | 547 | 9.255 | 9.936 | 5.891 | 15.827 |
| RESULTAAT OVER DE PERIODE | 115.687 | -296 | 115.391 | ||||
| Toerekenbaar aan minderheidsbelangen | 2.967 | -296 | 2.671 | ||||
| NETTORESULTAAT AANDEEL VAN DE GROEP | 112.720 | 112.720 | |||||
| Nettoboekwaarde immateriële vaste activa | 14.488 | 8.112 | 1 | 1.744 | 24.345 | -30 | 24.315 |
| Nettoboekwaarde materiële vaste activa en activa met gebruiksrecht | 1.168.802 | 1.375.574 | 55.306 | 159 | 2.599.841 | -78.799 | 2.521.042 |
| Boekwaarde van joint ventures en geassocieerde deelnemingen | 27 | 5.471 | 3.135 | 98.258 | 106.891 | 94.619 | 201.510 |
| Geboekt als niet-vlottende activa | 27 | 5.471 | 3.135 | 99.496 | 108.129 | 94.619 | 202.748 |
| Geboekt als langlopende financiële verplichting (- is credit) | -1.238 | -1.238 | |||||
| Investeringen in materiële vaste activa en activa met gebruiksrecht (*) | 351.501 | 170.877 | 19.630 | 87 | 542.095 | -14.062 | 528.033 |
| Investeringen in joint ventures en geassocieerde deelnemingen | 18.771 | 18.771 | 3.893 | 22.664 |
(*) Investeringen volgens de balans (rollforward vaste activa en activa met gebruiksrecht) en niet volgens het kasstroomoverzicht.
GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2021
(in duizenden EUR)
| Offshore Energy | Dredging & Infra | Environmental | Concessions | Totaal segmenten | Reconciliatie | Financiële staten van de Groep | |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Omzet | 916.354 | 1.478.306 | 166.163 | 1.467 | 2.562.290 | -51.683 | 2.510.607 |
| EBITDA | 170.888 | 305.848 | 16.834 | -12.529 | 481.041 | -11.733 | 469.308 |
| Afschrijvingen en waardeverminderingen | -96.277 | -231.806 | -8.037 | -89 | -336.209 | 10.182 | -326.027 |
| EBIT | 74.611 | 74.042 | 8.797 | -12.618 | 144.832 | -1.551 | 143.281 |
| Financieel resultaat | -7.447 | 2.035 | -5.412 | ||||
| RESULTAAT VOOR BELASTINGEN | 137.385 | 484 | 137.869 | ||||
| Actuele inkomstenbelasting en uitgestelde belastingen | -31.637 | 558 | -31.079 | ||||
| Nettoresultaat van joint ventures en geassocieerde deelnemingen | - | 1.624 | 11.068 | 11.693 | -1.145 | 10.548 | |
| RESULTAAT OVER DE PERIODE | 117.441 | -103 | 117.338 | ||||
| Toerekenbaar aan minderheidsbelangen | 2.860 | -103 | 2.757 | ||||
| NETTORESULTAAT AANDEEL VAN DE GROEP | 114.581 | 114.581 | |||||
| Nettoboekwaarde immateriële vaste activa | 17.084 | 8.462 | 2 | - | 25.548 | -35 | 25.513 |
| Nettoboekwaarde materiële vaste activa en activa met gebruiksrecht | 722.997 | 1.661.329 | 44.783 | 132 | 2.429.241 | -79.580 | 2.349.661 |
| Boekwaarde van joint ventures en geassocieerde deelnemingen | - | 5.020 | 2.768 | 31.602 | 39.390 | 90.564 | 129.954 |
| Geboekt als niet-vlottende activa | - | 5.020 | 2.805 | 34.392 | 42.217 | 90.564 | 132.781 |
| Geboekt als langlopende financiële verplichting (- is credit) | -37 | -2.790 | -2.827 | ||||
| Investeringen in materiële vaste activa en activa met gebruiksrecht (*) | 128.705 | 189.244 | 14.226 | 37 | 332.212 | -10.774 | 321.438 |
| Investeringen in joint ventures en geassocieerde deelnemingen | - | 70 | - | 347 | 417 | 15.215 | 15.632 |
(*) Investeringen volgens de balans (rollforward vaste activa en activa met gebruiksrecht) en niet volgens het kasstroomoverzicht.# Investeringen volgens de balans (rollforward vaste activa en activa met gebruiksrecht) en niet volgens het kasstroomoverzicht. In vergelijking met het Financieel Verslag van 2021, werd er een bedrag van 62.291 duizend EUR getransfereerd van Dredging & Infra naar Offshore Energy.
DEME JAARVERSLAG 2022 191
HOOFDSTUK 06 SAMENVATTING VAN DE VOORNAAMSTE WAARDERINGSREGELS
ALGEMENE VERKLARING
DEME is een wereldleider in zeer gespecialiseerde domeinen van baggerwerken, oplossingen voor de offshore energie markt, milieu en infra maritieme werken. Het bedrijf heeft meer dan 140 jaar knowhow en ervaring en is een koploper in innovatie en nieuwe technologieën. De sub-holding DEME NV werd opgericht op 5 april 1930. De visie van DEME is te werken aan een duurzame toekomst door oplossingen te bieden voor wereldwijde uitdagingen: een stijgende zeespiegel, een groeiende bevolking, reductie van de CO₂-uitstoot, vervuilde rivieren, zeeën en bodems en de schaarste aan natuurlijke hulpbronnen. Terwijl de wortels van het bedrijf in België liggen, heeft DEME een sterke aanwezigheid opgebouwd in alle wereldzeeën en continenten.
Tot 29 juni 2022 was Dredging, Environmental and Marine Engineering NV (DEME NV) de moedermaatschappij van de DEME Groep. Sindsdien kwam er een nieuwe holdingmaatschappij, DEME Group NV, boven DEME NV na de partiële splitsing van CFE NV, dat zijn 100% aandeel in DEME NV overdroeg aan DEME Group NV. Zie ook toelichting (16) Aandelenkapitaal, dividenden en reserves voor meer informatie over deze transactie en de huidige aandeelhoudersstructuur van de DEME Groep.
Zowel het hoofdkantoor als de maatschappelijke zetel waarop de nieuwe moedermaatschappij DEME Group NV en DEME NV, een 100% dochteronderneming van DEME Group NV, zijn geregistreerd, is Scheldedijk 30, Zwijndrecht, België. De vennootschappen zijn ingeschreven bij de Kamer van Koophandel te Antwerpen, België, onder de respectievelijke nummers BE 0787829347 en BE 0400473705. De ‘legal entity identifier’ (LEI) van DEME Group NV bij de Kruispuntbank van Ondernemingen is 549300FPFPQPKI3PJV37.
DEME Group NV is beursgenoteerd sinds 30 juni 2022 op Euronext Brussel onder het symbool ‘DEME’ en ISIN code BE0974413453.
Voor doeleinden van EU Directive 2004/10/EC betreffende de harmonisatie van de transparantievereisten met betrekking tot informatie over emittenten van wie de effecten mogen verhandeld worden op een gereguleerde markt en aanpassend aan Directive 2001/34/EC, is de lidstaat van herkomst België. DEME Group NV zal de Belgische Autoriteit voor Financiële Diensten en Markten (FSMA), als bevoegde toezichthouder van de markt van de lidstaat van herkomst, hierover inlichten. De effecten van DEME Group mogen enkel verhandeld worden in België. De website van de Groep is www.deme-group.com.
De geconsolideerde jaarrekening van DEME Group NV voor 2022 en 2021 omvat de Vennootschap en de ondernemingen van de Groep, hierna gezamenlijk aangeduid als de ‘Groep’ en afzonderlijk de dochterondernemingen, joint ventures en geassocieerde deelnemingen. In sectie ‘Consolidatieprincipes’ wordt uitgelegd hoe de ondernemingen van de Groep in de geconsolideerde jaarrekening worden opgenomen. De geconsolideerde kerncijfers, de geconsolideerde resultatenrekening, de geconsolideerde balans en het geconsolideerd kasstroomoverzicht werden samen met de managementrapportage en de segmentrapportering voorgelegd aan de Raad van Bestuur van 17 februari 2023. Het volledige Financiële verslag met alle toelichtingen is voorgesteld en goedgekeurd voor publicatie door de Raad van Bestuur van 27 maart 2023.
CONFORMITEITSVERKLARING
De geconsolideerde jaarrekening en de bijbehorende toelichtingen zijn opgesteld in overeenstemming met de International Financial Reporting Standards (IFRS), zoals aanvaard binnen de Europese Unie (EU-IFRS).
BASIS VOOR DE VERSLAGGEVING
De Groep heeft de geconsolideerde jaarrekening opgesteld op basis van de continuïteit van haar activiteiten. De geconsolideerde jaarrekening is uitgedrukt in duizenden EUR. Ze wordt opgesteld op basis van de historische kostprijs, met uitzondering van afgeleide financiële instrumenten, die tegen reële waarde worden gewaardeerd. De geconsolideerde jaarrekening is opgesteld per, en voor de periode eindigend op, 31 december 2022. Ze wordt voorgesteld vóór de verwerking van de aan de Algemene Vergadering van Aandeelhouders voorgestelde winstverdeling.
In toepassing van IFRS 1, eerste toepassing van International Financial Reporting Standards, heeft de Groep consistente boekhoudkundige principes toegepast, gebaseerd op IFRS-EU, voor alle periodes gepresenteerd in deze jaarrekening, behalve voor standaarden die van kracht zijn vanaf 1 januari 2022. De Groep heeft niet geopteerd voor de vervroegde toepassing van standaarden, interpretaties of wijzigingen die gepubliceerd zijn maar nog niet van kracht zijn.
Onderstaande wijzigingen werden van kracht in 2022 maar hebben geen impact op de geconsolideerde jaarrekening van de Groep:
* Wijzigingen in IFRS 3 bedrijfscombinaties, refererend naar het conceptueel framework;
192 GECONSOLIDEERDE JAARREKENING
* Wijzigingen in IAS 16 materiële vaste activa, inkomsten voorafgaand aan het bedoelde gebruik;
* Wijzigingen in IAS 37 voorzieningen, verlieslatende contracten en kosten om een contract na te komen;
* IFRS 9 financiële instrumenten, fees in de ’10 per cent’ test voor de niet-erkenning van financiële verplichtingen;
* IAS 41 landbouw, belastingen op waarderingen tegen reële waarde;
* IFRS 16 huurcontracten, aanpassing aan “begeleidend voorbeeld 13”.
De standaarden en interpretaties die zijn gepubliceerd maar nog niet van kracht zijn per 31 december 2022 worden hieronder toegelicht:
* Wijzigingen in IAS 1 presentatie van de jaarrekening en IFRS praktijkverklaring 2 toelichting van grondslagen voor financiële verslaggeving, van kracht per 1 januari 2023;
* Wijzigingen in IAS 8 grondslagen voor financiële verslaggeving, schattingswijzigingen en fouten: definitie van schattingen, van kracht per 1 januari 2023;
* Wijzigingen in IAS 12 winstbelastingen: uitgestelde belastingen met betrekking tot activa en verplichtingen ontstaan vanuit een enkele transactie, van kracht per 1 januari 2023;
* IFRS 17 verzekeringscontracten, van kracht per 1 januari 2023;
* Wijzigingen in IFRS 17 verzekeringscontracten: eerste toepassing van IFRS 17 en IFRS 9, vergelijkende informatie, van kracht per 1 januari 2023;
* Wijziging in IFRS 16 huurcontracten: huurverplichtingen in een ‘sale and leaseback’, van kracht per 1 januari 2024 ();
* Wijzigingen in IAS 1: langlopende verplichtingen met convenanten en classificatie van verplichtingen als kortlopend of langlopend (uitgesteld), van kracht per 1 januari 2024 ().
(*) De wijzigingen in de standaard zijn nog niet bekrachtigd. De Groep is van plan deze standaarden en interpretaties, indien van toepassing, toe te passen zodra ze van kracht worden. Geen van deze gepubliceerde maar nog niet in werking getreden standaarden zal naar verwachting een materieel effect hebben op de jaarrekening.
VOORNAAMSTE ASSUMPTIES EN SCHATTINGEN
De opstelling van de jaarrekening volgens IFRS vereist het gebruik van ramingen en het maken van assumpties die een invloed hebben op de in de jaarrekening opgenomen bedragen, met name met betrekking tot de volgende zaken:
* de raming van de ontvangsten van de projecten naargelang van het voltooiingspercentage: overeenkomstig de bepalingen van IFRS 15 worden de opbrengsten van projecten gewaardeerd op basis van de geraamde opbrengsten bij de voltooiing van het project, volgens het voltooiingspercentage op de afsluitingsdatum. De vastgestelde meerkosten zijn opgenomen in de geraamde opbrengsten bij voltooiing. Op basis van de contractuele voorwaarden die voor elk contract werden bepaald, worden de eventuele toegekende schadevergoedingen of, omgekeerd, de boetes voor vertraging eveneens opgenomen in de geraamde opbrengsten bij voltooiing, overeenkomstig de waarderingsregels van de DEME Groep. Indien de prognose bij de voltooiing van het project een tekort vertoont, wordt het verwachte verlies bij voltooiing onmiddellijk als een last voor de periode opgenomen. De personeelskosten of kosten voor materiaal/uitrusting die niet aan de projecten worden toegewezen, worden uitgesloten van het voltooiingspercentage van het project en worden direct opgenomen als een uitgave voor de periode;
* de periode waarover niet-vlottende activa worden afgeschreven;
* de assumptie van de disconteringsvoet en de beoordeling van de leaseperiode;
* de waardering van voorzieningen en pensioenverplichtingen;
* de ramingen die in uitgevoerde toetsingen voor bijzondere waardeverminderingen worden gehanteerd. Voor activa waarvan de gebruikswaarde of de reële waarde minus verkoopkosten lager is dan de boekwaarde, worden bijzondere waardeverminderingen opgenomen. De voornaamste assumpties worden beschreven in toelichting (5);
* de ramingen die worden gehanteerd bij de beoordeling van inkomstenbelastingen of onzekere belastingposities;
* de beoordeling van controle.
Deze ramingen gaan uit van de veronderstelling van voortzetting van de activiteiten en zijn gebaseerd op de op dat ogenblik beschikbare informatie. De ramingen kunnen worden herzien indien de omstandigheden waarop zij gebaseerd zijn, veranderen of indien nieuwe informatie beschikbaar komt. Ramingen nemen ook wijzigingen in het macro-economische en geopolitieke landschap in rekening. De werkelijke resultaten kunnen van deze ramingen afwijken.
RISICO’S EN ONZEKERHEDEN
Zie hoofdstuk ‘Risicobeheer en controleprocessen’ eerder in dit jaarverslag en toelichting (23) Voorzieningen en voorwaardelijke activa en verplichtingen.# TOELICHTINGEN GERELATEERD AAN ONDERWERPEN SPECIFIEK VOOR 2022
De bouwindustrie had nog steeds te maken met de COVID-crisis en zijn gevolgen zoals vertragingen en preventie veroorzaakt door de diverse publieke gezondheidsmaatregelen en, in de nasleep van opgelegde beperkingen, een opstoot van inflatie, resulterend in stijgende rentevoeten en knelpunten in de toeleveringsketen. Het conflict tussen Rusland en Oekraïne heeft de bestaande verstoring verder versterkt maar ook geleid tot een nieuwe golf van verstoringen, zoals de internationale sancties tegen Rusland, strenge compliance problemen en stijgende energieprijzen. Dit alles heeft geleid tot hogere kosten voor DEME, aangezien afdekkingen en facturaties aan klanten de gestegen kosten niet volledig compenseren, alsook tot vertragingen bij projecten en een meer afwachtende houding bij klanten. De macro-economische situatie heeft echter geen grote impact op contractonderhandelingen of investerings- of financieringsbeslissingen. Bijkomend onthield DEME zich in 2022 van het uitvoeren van baggerwerken in Rusland en heeft ze geen contracten of contractuele verplichtingen met betrekking tot het uitvoeren van werken. De Groep heeft geen significante blootstellingen meer in Rusland en de situatie in Oekraïne en de gevolgen van de sancties tegen Rusland hebben geen directe materiële impact op de activiteiten van de Groep of haar financiële resultaten.
Voor bovenstaande onderwerpen en voor klimaat gerelateerde zaken wordt er verwezen naar toelichting (1) Omzet en orderboek, toelichting (6) Materiële vaste activa, toelichting (8) Investeringen in joint ventures en geassocieerde ondernemingen, toelichting (18) Rentedragende schuld en netto financiële schuld en toelichting (21) Pensioenverplichtingen.
CONSOLIDATIEPRINCIPES
De geconsolideerde jaarrekening omvat de jaarrekeningen van de Vennootschap en van de dochterondernemingen die entiteiten zijn waarover de Vennootschap zeggenschap uitoefent (integraal geconsolideerde entiteiten). Er bestaat controle wanneer de Vennootschap:
‒ zeggenschap over de deelneming heeft;
‒ blootgesteld is aan, of rechten heeft op, variabele opbrengsten uit haar betrokkenheid bij de deelneming;
‒ over de mogelijkheid beschikt haar zeggenschap over de deelneming aan te wenden om de omvang van de opbrengsten te beïnvloeden.
De Vennootschap beoordeelt opnieuw of ze al dan niet controle uitoefent over een deelneming indien uit feiten en omstandigheden blijkt dat er wijzigingen zijn in één of meer van de drie hierboven opgesomde elementen van controle.
De consolidatie van een dochteronderneming begint wanneer de Vennootschap controle verkrijgt over de dochteronderneming en eindigt wanneer de Vennootschap de controle over de dochteronderneming verliest. In het bijzonder worden de opbrengsten en kosten van een dochteronderneming die in de loop van het jaar is verworven of afgestoten, opgenomen in de geconsolideerde staat van de gerealiseerde en niet- gerealiseerde resultaten vanaf de datum waarop de Vennootschap controle verkrijgt tot de datum waarop de Vennootschap niet langer controle over de dochteronderneming uitoefent.
Winst of verlies en elke component van gerealiseerde en niet-gerealiseerde resultaten wordt toegerekend aan de eigenaars van de Vennootschap en aan de minderheidsbelangen. Het totaalresultaat van de dochterondernemingen wordt toegerekend aan de eigenaars van de Vennootschap en aan de minderheidsbelangen, zelfs als dit tot gevolg heeft dat de minderheidsbelangen een negatief saldo vertonen.
Indien nodig worden aanpassingen aangebracht aan de financiële staten van de dochterondernemingen om hun waarderingsregels in overeenstemming te brengen met de waarderingsregels van de Groep. Alle intragroepsactiva en -passiva, eigen vermogen, opbrengsten, kosten en kasstromen met betrekking tot transacties tussen leden van de Groep worden volledig geëlimineerd in de geconsolideerde jaarrekening.
Wijzigingen in de eigendomsbelangen van de Groep in dochterondernemingen die er niet toe leiden dat de Groep de controle over de dochterondernemingen verliest, worden geboekt als eigenvermogenstransacties. De boekwaarden van de belangen van de Groep en van de minderheidsbelangen worden aangepast om rekening te houden met de wijzigingen in hun relatieve belangen in de dochterondernemingen. Elk verschil tussen het bedrag waarmee de minderheidsbelangen worden aangepast en de reële waarde van de betaalde of ontvangen vergoeding wordt rechtstreeks in het eigen vermogen opgenomen en toegerekend aan de eigenaars van de vennootschap.
Wanneer de Groep de controle over een dochteronderneming verliest, wordt een winst of verlies opgenomen in de resultatenrekening. Dit wordt berekend als het verschil tussen (i) het totaal van de reële waarde van de ontvangen vergoeding en de reële waarde van een eventueel resterend belang en (ii) de vorige nettoboekwaarde van de activa (met inbegrip van goodwill) en de passiva van de dochteronderneming en eventuele minderheidsbelangen (vóór haar afstoting). Alle bedragen die voorheen in de niet-gerealiseerde resultaten werden opgenomen met betrekking tot die dochteronderneming, worden geboekt alsof de Groep de gerelateerde activa en verplichtingen van de dochteronderneming direct had afgestoten (d.w.z. overgeboekt naar de resultatenrekening of overgeboekt naar een andere categorie van het eigen vermogen zoals gespecificeerd/toegestaan door de toepasselijke IFRS). Een aangehouden deelneming wordt initieel tegen reële waarde gewaardeerd. Deze reële waarde wordt de initiële boekwaarde op de datum waarop de controle verloren gaat en met het oog op de latere verwerking van het aangehouden belang als een geassocieerde deelneming, joint venture of financieel actief.
Ondernemingen waarmee een deelnemingsverhouding bestaat (geassocieerde deelnemingen) zijn deze waarin de DEME Groep een invloed van betekenis uitoefent. Invloed van betekenis is de macht om deel te nemen aan het financiële en operationele beleid van een onderneming zonder dat er sprake is van controle of gezamenlijke controle over dat beleid.
Een gemeenschappelijke dochteronderneming (joint venture) is een gemeenschappelijke regeling waarbij de partijen die gezamenlijke controle over de regeling uitoefenen, rechten hebben op de netto-activa van de gemeenschappelijke regeling. Gezamenlijk zeggenschap is het contractueel overeengekomen delen van de controle over een regeling, waarvan alleen sprake is indien besluiten over de relevante activiteiten de unanieme instemming vereisen van de partijen die de controle delen.
Activa, passiva, opbrengsten en kosten van joint ventures en geassocieerde deelnemingen worden in de geconsolideerde jaarrekening opgenomen volgens de vermogensmutatiemethode. Volgens deze methode wordt een investering in een joint venture of geassocieerde deelneming eerst tegen kostprijs in de geconsolideerde jaarrekening opgenomen en vervolgens aangepast om het aandeel van de Groep in het nettoresultaat en in het totaalresultaat van de geassocieerde deelneming of joint venture op te nemen.
Wanneer het aandeel van de Groep in de verliezen van een geassocieerde deelneming of een joint venture groter is dan het belang van de Groep in die geassocieerde deelneming of joint venture (met inbegrip van langetermijnbelangen die in wezen deel uitmaken van de netto-investering van de Groep in de geassocieerde deelneming of joint venture), stopt de Groep met de opname van haar aandeel in verdere verliezen. Bijkomende verliezen worden alleen opgenomen voor zover de Groep een in rechte afdwingbare of feitelijke verplichting heeft aangegaan of betalingen heeft verricht namens de geassocieerde deelneming of de joint venture. Deze verliezen worden op de balans geboekt als overige langlopende financiële verplichtingen in plaats van als negatieve investeringen in niet-vlottende financiële activa (toelichting (8)).
De proportionele consolidatiemethode, waarbij de Groep de activa, passiva, opbrengsten en kosten boekt volgens hun belang in de joint venture, is niet toegestaan onder IFRS, maar wordt nog steeds toegepast in de managementrapportage die de basis vormt voor de segmentrapportering.
Belangen in joint ventures of geassocieerde deelnemingen worden geboekt vanaf de datum waarop de entiteit een joint venture of geassocieerde deelneming wordt. Bij de verwerving van het belang wordt het eventuele surplus tussen de kostprijs van de investering en het aandeel in de reële waarde van de netto-activa van de entiteit geboekt als goodwill die in de boekwaarde van de investering is begrepen. Elk surplus tussen het aandeel van de Groep in de reële waarde van de netto-activa en de kostprijs van de investering na herwaardering wordt onmiddellijk in de resultatenrekening opgenomen tijdens de periode van verwerving van de investering.
De Groep blijft de vermogensmutatiemethode toepassen wanneer een investering in een geassocieerde deelneming een investering in een joint venture wordt, of wanneer een investering in een joint venture een investering in een geassocieerde deelneming wordt. Er vindt geen herwaardering naar reële waarde plaats bij dergelijke wijzigingen in eigendomsbelangen.
Wanneer de Groep haar eigendomsbelang in een geassocieerde deelneming of een joint venture vermindert, maar de Groep de vermogensmutatiemethode blijft toepassen, deelt de Groep het gedeelte van de winst of het verlies dat voorheen was opgenomen in de niet-gerealiseerde resultaten met betrekking tot die vermindering van het eigendomsbelang opnieuw in als winst of verlies, indien die winst of dat verlies zou worden heringedeeld als winst of verlies bij de vervreemding van de gerelateerde activa of verplichtingen.# GECONSOLIDEERDE JAARREKENING
6. Accounting Policies
Joint Operations and Joint Ventures
When a Group entity transacts with an associate or a joint venture of the Group, the gains and losses from transactions with the associate or joint venture are only recognised in the consolidated financial statements of the Group for the interests in the associate or joint venture that do not relate to the Group. The gross amount of transactions with associates or joint ventures is not eliminated; only any gains or losses on these transactions are eliminated.
A joint operation is a common arrangement where the parties have direct rights to the assets and direct obligations with regard to the liabilities of this joint operation. Joint control is the contractual sharing of control of an arrangement, which exists only when decisions about the relevant activities require the unanimous consent of all parties sharing control.
When a DEME Group entity enters into a joint operation, DEME recognises in proportion to its interest in the joint operation:
– its assets, including its share of any assets held jointly;
– its liabilities, including its share of any liabilities incurred jointly;
– its revenues from the sale of its produce out of the joint operation;
– its share of the revenues from the sale of its produce out of the joint operation;
– its expenses, including its share of any expenses incurred jointly.
The Group records the assets, liabilities, revenues and expenses relating to its interest in a joint operation in accordance with the IFRS rules applicable to the specific assets, liabilities, revenues and expenses.
When a Group entity transacts with a joint operation in which a Group entity is a joint operator (such as a sale or contribution of assets), the Group is deemed to transact with the other parties to the joint operation, and gains and losses from the transactions are only recognised in the consolidated financial statements of the Group in proportion to the interest of the other parties to the joint operation.
When a Group entity transacts with a joint operation in which a Group entity is a joint operator (such as a purchase of assets), the Group only recognises its share of the profits and losses DEME ANNUAL REPORT 2022 195 CHAPTER 06 when it resells these assets to a third party.
Within the DEME Group, there are also project-driven construction consortia that are not structured as separate legal entities. They are directly integrated into the figures of the DEME subsidiary participating in the consortium. They are considered as joint operations and therefore follow the accounting method described above (line-by-line integration).
BUSINESS COMBINATION POLICY
Acquisitions of businesses are accounted for using the acquisition method. The consideration transferred in a business combination is measured at fair value, determined as the sum of the fair value at the acquisition date of the consideration transferred by the Group, liabilities incurred by the Group to the former owners of the acquired party and equity interests issued by the Group in exchange for control over the acquired party. Costs related to the acquisition are generally recognised as OpEx expenses in the income statement as they are incurred.
On the acquisition date, the identifiable assets acquired and the liabilities assumed are recognised at their fair value, except for:
– deferred tax assets or liabilities, and assets or liabilities related to employee benefits are recognised and measured in accordance with IAS 12 Income Taxes and IAS 19 Employee Benefits respectively;
– liabilities or equity instruments related to share-based payment arrangements of the acquiree, or share-based payment arrangements of the Group entered into in exchange for share-based payment arrangements of the acquiree, are measured at fair value at the acquisition date in accordance with IFRS 2 Share-based Payment;
– assets (or disposal groups) classified as held for sale in accordance with IFRS 5 Non-current Assets Held for Sale and Discontinued Operations are measured in accordance with that Standard.
Goodwill is initially measured at cost (being the amount by which the sum of the consideration transferred, the amount recognised for any non-controlling interests and any previously held equity interest exceeds the net of the identifiable assets acquired and the liabilities assumed). After initial recognition, goodwill is measured at cost less any accumulated impairment losses.
For the purpose of impairment testing, goodwill acquired in a business combination is allocated from the acquisition date to each of the Group’s cash-generating units that are expected to benefit from the combination, irrespective of whether other assets or liabilities of the acquired party are assigned to these units. When goodwill is allocated to a cash-generating unit and a part of the activity within that unit is divested, the goodwill relating to the divested activity is recognised in the carrying amount of the activity when determining the gain or loss on disposal. Goodwill divested in these circumstances is measured on the basis of the relative value of the divested activity and the portion of the cash-generating unit that is retained.
Non-controlling interests that represent ownership interests and entitle their holders to a proportionate share of the entity’s net assets in the event of liquidation, may initially be measured at fair value or at the proportionate share of the non-controlling interests in the recognised amounts of the acquiree’s identifiable net assets. The measurement basis is chosen on a transaction-by-transaction basis.
When the consideration transferred by the Group in a business combination includes liabilities arising from a contingent consideration arrangement, the contingent consideration is measured at fair value at the acquisition date and recognised as part of the consideration transferred in a business combination. Changes in the fair value of the contingent consideration that qualify as measurement period adjustments are adjusted retrospectively, with corresponding adjustments to goodwill. Measurement period adjustments are adjustments that arise from additional information obtained during the ‘measurement period’ (which may not extend beyond one year from the acquisition date) about facts and circumstances that existed at the acquisition date. The accounting for changes in the fair value of contingent consideration that do not qualify as measurement period adjustments depends on how the contingent consideration is classified. A contingent consideration classified as an asset or a liability is re-measured at subsequent reporting dates in accordance with IFRS 9, or IAS 37 Provisions, Contingent Liabilities and Contingent Assets, as appropriate, with the corresponding gain or loss recognised in the income statement.
When a business combination is achieved in stages, the Group’s previously held equity interest in the acquiree is re-measured to fair value at the acquisition date and any resulting gains or losses are recognised in the income statement, as appropriate. Amounts arising from interests in the acquiree before the acquisition date that were previously recognised in other comprehensive income are transferred to profit or loss if such treatment would be appropriate if that interest had been disposed of. 196 CONSOLIDATED FINANCIAL STATEMENTS
If the initial accounting for a business combination is incomplete at the end of the reporting period in which the business combination occurs, the Group reports provisional amounts for the items for which the accounting is incomplete. These provisional amounts are retrospectively adjusted during the measurement period (see above), or additional assets or liabilities are recognised, to reflect new information obtained about facts and circumstances that existed at the acquisition date and that, if known, would have affected the amounts recognised at that date.
As current IFRS standards do not specify recognition and measurement rules for business combinations between entities under common control (these are excluded from the scope of IFRS 3 Business Combinations), the Group applies the accounting treatment of its predecessor. This means that the assets and liabilities of the acquiree are initially recognised at their carrying value without fair value adjustments. The difference between the acquisition price/selling price and the carrying value of the net assets acquired/disposed of is recognised in equity as a shareholder distribution.# VREEMDE VALUTA
De geconsolideerde jaarrekening van de Groep wordt voorgesteld in euro, die ook de functionele munt van de moedermaatschappij is. Voor elke entiteit bepaalt de Groep de functionele valuta en worden de posten in de jaarrekening van elke entiteit gewaardeerd in die functionele valuta. De Groep past de directe consolidatiemethode toe en bij de afstoting van een buitenlandse activiteit weerspiegelt de/het naar de resultatenrekening overgeboekt winst/verlies, het bedrag dat uit de toepassing van deze methode voortvloeit.
Financiële staten van buitenlandse entiteiten met een functionele valuta die niet gelijk is aan de euro, worden als volgt omgerekend:
‒ activa en passiva worden omgerekend tegen de koers aan het eind van het jaar;
‒ inkomsten en uitgaven worden omgerekend tegen de gemiddelde wisselkoers van het jaar;
‒ rekeningen van het eigen vermogen worden omgerekend tegen de historische wisselkoersen.
Eventuele wisselkoersverschillen worden opgenomen in niet-gerealiseerde resultaten en geaccumuleerd in het eigen vermogen (en toegerekend aan minderheidsbelangen indien van toepassing).
Bij de afstoting van een buitenlandse activiteit (d.w.z. een afstoting van het volledige belang van de Groep in een buitenlandse activiteit, een afstoting met verlies van zeggenschap over een dochteronderneming die een buitenlandse activiteit omvat), worden alle gecumuleerde wisselkoersverschillen in het eigen vermogen met betrekking tot die activiteit toerekenbaar aan de eigenaars van de Vennootschap overgeboekt naar de resultatenrekening. In geval van een gedeeltelijke verkoop van een dochteronderneming, die een buitenlandse activiteit omvat die er niet toe leidt dat de Groep de zeggenschap over de dochteronderneming verliest, wordt het evenredige deel van de gecumuleerde wisselkoersverschillen opnieuw toegewezen aan de minderheidsbelangen en niet in de resultatenrekening opgenomen.
Voor alle andere gedeeltelijke afstotingen (d.w.z. gedeeltelijke afstotingen van geassocieerde deelnemingen of gezamenlijke regelingen waarbij de Groep geen invloed van betekenis of gezamenlijke zeggenschap verliest), wordt het evenredige deel van de gecumuleerde wisselkoersverschillen overgeboekt naar de resultatenrekening.
Transacties in vreemde valuta worden geboekt tegen de wisselkoersen die gelden op de datum van de transacties. Monetaire activa en passiva in vreemde valuta worden omgerekend tegen de koers op balansdatum. Winsten en verliezen uit de afwikkeling van in vreemde valuta gebaseerde transacties en uit de omrekening van in vreemde valuta gebaseerde monetaire activa en passiva worden in de resultatenrekening opgenomen. Niet- monetaire posten die worden gewaardeerd tegen historische kostprijs in een vreemde valuta, worden niet omgerekend.
Toelichting (19) bevat een tabel met de wisselkoersen van vreemde valuta ten opzichte van de euro per 31 december 2022 en 2021.
IMMATERIËLE VASTE ACTIVA
Verworven concessies, octrooien, licenties en soortgelijke rechten
Deze immateriële vaste activa, die afzonderlijk zijn verworven en die een beperkte gebruiksduur hebben, worden gewaardeerd tegen kostprijs verminderd met geaccumuleerde afschrijving en geaccumuleerde bijzondere waardeverminderingen. De afschrijving geschiedt lineair over de geschatte gebruiksduur. Deze immateriële vaste activa hebben voornamelijk betrekking op de verworven technologie van de activiteiten van SPT Offshore, die wordt afgeschreven over de economische levensduur van 10 jaar.
Kosten voor het configureren of aanpassen van de applicatiesoftware van een leverancier in een Software as a Service (SaaS)-regeling worden beschouwd als kosten van een servicecontract en ten laste genomen in de resultatenrekening.
Onderzoek en ontwikkeling
Uitgaven voor onderzoeksactiviteiten worden als OpEx-uitgaven in de resultatenrekening opgenomen op het moment dat ze zich voordoen.
Een intern gegenereerd immaterieel vast actief dat voortvloeit uit de ontwikkeling (of uit de ontwikkelingsfase van een intern project) wordt opgenomen indien, en alleen indien, alle volgende elementen zijn aangetoond:
‒ de technische haalbaarheid van de voltooiing van het immaterieel vast actief, zodat het beschikbaar zal zijn voor gebruik of verkoop;
‒ het voornemen om het immaterieel vast actief te voltooien en het te gebruiken of te verkopen;
‒ de mogelijkheid om het immaterieel vast actief te gebruiken of te verkopen;
‒ hoe het immaterieel vast actief waarschijnlijke toekomstige economische voordelen zal genereren;
‒ de beschikbaarheid van voldoende technische, financiële en andere middelen om de ontwikkeling te voltooien en het immaterieel vast actief te gebruiken of te verkopen;
‒ het vermogen om op betrouwbare wijze de uitgaven te meten die aan het immaterieel vast actief kunnen worden toegerekend tijdens de ontwikkeling ervan.
Het voor intern gegenereerde immateriële vaste activa aanvankelijk opgenomen bedrag is de som van de uitgaven die worden gedaan vanaf de datum waarop het immaterieel actief voor het eerst voldoet aan de hierboven vermelde opnamecriteria. Wanneer geen intern gegenereerde immateriële vaste activa kunnen worden erkend, worden de ontwikkelingskosten in de resultatenrekening opgenomen in de periode waarin zij worden gemaakt.
Na de initiële waardering worden intern gegenereerde immateriële vaste activa opgenomen tegen kostprijs verminderd met gecumuleerde afschrijvingen en gecumuleerde waardeverminderingen, op dezelfde basis als immateriële vaste activa die afzonderlijk worden verworven. De toetsing op bijzondere waardevermindering gebeurt tijdens de ontwikkeling bij elke afsluitingsperiode.
In het Concessions segment worden sommige ontwikkelingskosten geactiveerd, zowel in de geassocieerde deelnemingen waarin DEME Concessions participeert, als in de integraal geconsolideerde maatschappij zelf. Voor elk project dient de initiële erkenning voorgaand worden goedgekeurd door het Auditcomité en wordt de toetsing op bijzondere waardevermindering in de vergadering besproken op halfjaarlijkse basis.
Exploratie en evaluatie van minerale hulpbronnen
In het Concessions segment, neemt DEME de uitgaven voor de exploratie en evaluatie van minerale hulpbronnen op de zeebodem in kosten (geen activatie), aangezien de erkenningscriteria niet vervuld zijn.
GOODWILL
Goodwill die voortvloeit uit een bedrijfscombinatie wordt opgenomen als een actief op de datum waarop de zeggenschap is verkregen (de overnamedatum). Goodwill wordt gewaardeerd tegen kostprijs, zijnde het bedrag waarmee de overgedragen vergoeding, de minderheidsbelangen in de overgenomen onderneming en de reële waarde van het eventuele reeds door de Groep gehouden belang in de overgenomen onderneming het nettobedrag overschrijdt van de op de overnamedatum verworven identificeerbare activa en overgenomen verplichtingen.
Minderheidsbelangen worden bij de eerste opname gewaardeerd tegen de reële waarde of tegen het aandeel van de minderheidsbelangen in de opgenomen identificeerbare netto-activa van de overgenomen partij. De waarderingsgrondslag wordt per transactie gekozen. Indien, na herbeoordeling, het nettosaldo op de overnamedatum van de verworven identificeerbare activa en de overgenomen verplichtingen hoger is dan de som van de overgedragen vergoeding, de minderheidsbelangen in de overgenomen partij en de reële waarde van het eventuele vroegere belang van de Groep in de overgenomen partij, wordt het surplus onmiddellijk in de resultatenrekening opgenomen als een winst op een voordelige koop.
Goodwill wordt niet afgeschreven, maar wordt jaarlijks op bijzondere waardevermindering getoetst, of vaker indien er aanwijzingen zijn dat de kasstroomgenererende eenheid waaraan de goodwill wordt toegerekend, mogelijk een waardevermindering heeft ondergaan. Goodwill wordt in de balans opgenomen tegen kostprijs verminderd met eventuele gecumuleerde bijzondere waardeverminderingen. Bijzondere waardeverminderingen op goodwill worden in toekomstige perioden niet teruggenomen.
Indien de Groep de zeggenschap over een dochteronderneming verliest, worden de daarmee verband houdende activa (met inbegrip van goodwill), passiva, minderheidsbelangen en andere bestanddelen van het eigen vermogen niet langer in de balans opgenomen, terwijl de daaruit voortvloeiende winsten of verliezen in de resultatenrekening worden opgenomen. Elke aangehouden investering wordt opgenomen tegen reële waarde.
MATERIELE VASTE ACTIVA
Materiële vaste activa worden gewaardeerd tegen historische kostprijs, verminderd met gecumuleerde afschrijvingen en bijzondere waardeverminderingsverliezen. De historische kostprijs omvat alle directe kosten en alle uitgaven die zijn gedaan om het goed in de toestand en op de plaats van gebruik te brengen, alsmede voor het beoogde gebruik. De historische kostprijs omvat de oorspronkelijke aankoopprijs, de tijdens de bouwperiode gemaakte financieringskosten en de daarmee verband houdende directe kosten.
De belangrijkste bagger- en offshore schepen bestaan uit componenten met een verschillende gebruiksduur die als afzonderlijke posten worden geboekt. Latere kosten worden opgenomen in de boekwaarde van het actief of worden opgenomen als een afzonderlijk actief, naargelang het geval, uitsluitend wanneer het waarschijnlijk is dat de toekomstige economische voordelen van het goed naar de Groep zullen vloeien en de kostprijs van het goed op betrouwbare wijze kan worden bepaald. De boekwaarde van het vervangen onderdeel wordt niet langer in de balans opgenomen.
De slijtage van baggermaterieel is sterk afhankelijk van projectspecifieke combinaties van bodemgesteldheid, te verwerken materiaal, maritieme omstandigheden en de intensiteit van de inzet van het materieel (factoren die moeilijk te voorspellen zijn).# GECONSOLIDEERDE JAARREKENING
Materiële vaste activa
Wegens deze grillige en tijdsonafhankelijke patronen worden de onderhouds- en reparatiekosten van de activa tijdens de exploitatie van het vaartuig hoofdzakelijk erkend in de resultatenrekening. De droogdokkosten van de belangrijkste productie- schepen (kosten van groot onderhoud) worden in de boekwaarde van het vaartuig opgenomen wanneer zij worden gemaakt en afgeschreven over de periode tot de volgende droogdokking. Afschrijvingen worden ten laste van de resultatenrekening gebracht volgens de lineaire methode op basis van de gebruiksduur, rekening houdend met een geraamde restwaarde.
Terreinen worden niet afgeschreven, aangezien ervan wordt uitgegaan dat zij een onbeperkte levensduur hebben, behalve stortplaatsen voor zandwinning, die worden afgeschreven naargelang van de gewonnen tonnage. Gebouwen worden afgeschreven over 25 jaar. De afschrijvingsperiodes voor drijvend en ander bouwmaterieel variëren van 3 jaar (zoals voor pijpleidingen) tot 21 jaar.
De hoofdcomponent van sleephopperzuigers en cutterzuigers wordt over een periode van 18 jaar afgeschreven. Voor nieuwe sleephopperzuigers, cutterzuigers, kabellegschepen en DP3 offshore kraanschepen die sinds 2019 in productie zijn, wordt de hoofdcomponent afgeschreven over een periode van 20 jaar en een tweede component over een periode van 10 jaar. Deze afschrijvingsregel was al van toepassing voor de grote hefvaartuigen. De hoofdcomponent omvat voornamelijk de romp en de machines, de tweede component heeft betrekking op de delen van een schip met een kortere levensduur dan de economische levenscyclus van het schip.
Meubilair en andere vaste activa worden afgeschreven over een periode van 3 tot 10 jaar. Sinds 2019 wordt de restwaarde van alle activa met een restwaarde geraamd op 1% van de investeringswaarde. DEME zal deze 1% restwaarde voor oudere schepen toepassen als een extra jaar afschrijving na de nuttige levensduur van het schip.
De afschrijvingsmethoden, de nuttige levensduur en de restwaarde worden aan het eind van elk boekjaar opnieuw geëvalueerd en zo nodig gewijzigd. Materiële vaste activa in aanbouw worden opgenomen op basis van de betaalde termijnen en de geactiveerde rentekosten tijdens de bouwperiode. Winsten en verliezen op overdrachten en buitengebruikstellingen worden bepaald door de netto- opbrengst ervan te vergelijken met de boekwaarde en worden opgenomen onder overige bedrijfsopbrengsten of overige bedrijfskosten.
DE GROEP ALS LEASINGNEMER, ACTIVA MET GEBRUIKSRECHT EN LEASEVERPLICHTINGEN
De Groep als leasingnemer
De Groep beoordeelt bij het aangaan van het contract of een contract een leaseovereenkomst is of bevat. Dat wil zeggen, of het contract het recht overdraagt om gedurende een bepaalde periode het gebruik van een geïdentificeerd actief te bepalen in ruil voor een vergoeding. De Groep past één enkele opname- en waarderingsmethode toe voor alle leaseovereenkomsten, behalve voor kortlopende leaseovereenkomsten (minder dan één jaar) en leaseovereenkomsten van activa met een lage waarde.
Activa met gebruiksrecht en leaseverplichtingen
Activa die het recht vertegenwoordigen om het onderliggende geleasede actief te gebruiken, worden geactiveerd als activa met gebruiksrecht tegen kostprijs, bestaande uit het bedrag van de eerste waardering van de leaseverplichting, eventuele leasebetalingen die op of vóór de aanvangsdatum zijn gedaan, verminderd met eventuele ontvangen leasebonussen, eventuele directe eerste kosten en herstelkosten.
De overeenkomstige leaseverplichtingen, die de netto contante waarde vertegenwoordigen van de leasebetalingen die over de leaseperiode moeten worden verricht, worden opgenomen als langlopende of kortlopende verplichtingen, afhankelijk van de periode waarin zij verschuldigd zijn. De leasebetalingen worden verdisconteerd aan de hand van de incrementele debetrentevoet van de leasingnemer. De leasebetalingen omvatten vaste betalingen (inclusief variabele betalingen die het karakter van vaste betalingen hebben), verminderd met te ontvangen leasevoordelen, variabele leasebetalingen die afhankelijk zijn van een index of een rentevoet, en bedragen die naar verwachting zullen worden betaald uit hoofde van restwaardegaranties.
De leaseverplichtingen worden opgenomen onder rentedragende schulden. De leaserente wordt als rentelast ten laste van de resultatenrekening gebracht. Geleasede activa worden lineair afgeschreven over de leaseperiode of over de geschatte gebruiksduur van de activa, indien deze korter is, met inbegrip van de periode van hernieuwbare opties, indien het redelijk zeker is dat de optie zal worden uitgeoefend.
Wanneer met redelijke zekerheid kan worden gesteld dat de eigendom aan het eind van de leaseperiode zal worden verkregen, zijn de afschrijvingsgrondslagen voor het geleasede actief consistent met die voor afschrijfbare activa in eigendom. Wanneer er echter geen redelijke zekerheid bestaat dat de eigendom tegen het eind van de leaseperiode zal worden verkregen, wordt het actief afgeschreven over de kortste termijn van de leaseperiode en de verwachte gebruiksduur. De activa met gebruiksrecht zijn eveneens onderhevig aan bijzondere waardeverminderingen.
VOORRADEN
De voorraden worden gewaardeerd tegen de laagste waarde van de kostprijs of de netto realiseerbare waarde. Voor de berekening van de kosten van grondstoffen wordt de methode van de gewogen gemiddelde kosten gebruikt, terwijl de kosten van verbruiksgoederen worden bepaald volgens de FIFO-methode. De netto realiseerbare waarde is de geschatte verkoopprijs in het kader van de gewone bedrijfsuitoefening, verminderd met de kosten van voltooiing en de geschatte kosten om de verkoop te realiseren.
Wanneer voorraden worden verkocht, dient de boekwaarde van deze voorraden te worden opgenomen als kost in de periode waarin de gerelateerde opbrengsten worden opgenomen. Het bedrag van elke waardevermindering tot het bedrag van de netto realiseerbare waarde en alle geboekte verliezen op voorraden, wordt als kost opgenomen in de periode waarin de waardevermindering of het verlies plaatsvindt. Het bedrag van terugneming van elke waardevermindering op voorraden, voortvloeiend uit een toename van de netto realiseerbare waarde, dient te worden opgenomen als een vermindering van het bedrag van de voorraden dat als kost wordt opgenomen in de periode waarin de terugneming plaatsvindt.
VORDERINGEN EN VERPLICHTINGEN UIT HOOFDE VAN CONTRACTEN
Activa uit hoofde van contracten betreffen het bruto nog in rekening te brengen bedrag, op verslagdatum, dat naar verwachting van klanten zal worden ontvangen voor verrichte contractuele werkzaamheden (hierna: “werk in uitvoering”) en verrichte diensten. Werk in uitvoering wordt gewaardeerd als de som van de kostprijs van het uitgevoerde werk, vermeerderd met een deel van de verwachte resultaten bij voltooiing van het project in verhouding met de gemaakte voortgang en verminderd met de gefactureerde termijnen in verhouding met de voortgang, en verminderd met mogelijke voorzieningen voor verliezen.
Voorzieningen worden aangelegd voor verwachte verliezen op werk in uitvoering zodra deze gekend zijn en, in voorkomend geval, worden reeds opgenomen winsten teruggenomen. Zo lang het project niet gestart is en de assumpties over de uitvoering van het werk nog niet finaal zijn (en een voorziening voor verwachte verliezen moeilijk te waarderen valt), wordt er geen voorziening voor verwachte verliezen opgenomen, tenzij er een vaststaande gebeurtenis is die de voorziening onderbouwt. Een voorziening voor verwachte verliezen wordt aangelegd als verplichting uit hoofde van contracten. Opbrengsten uit meerwerken en vorderingen worden opgenomen in de totale opbrengsten uit hoofde van contracten indien de klant het betrokken bedrag formeel heeft aanvaard.
De kostprijs omvat de projectkosten, bestaande uit loonkosten, materialen, kosten van uitbesteed werk, huurlasten, onderhoudskosten van het gebruikte materieel en andere projectkosten. De gebruikte huurtarieven zijn gebaseerd op de verwachte gemiddelde bezetting van de schepen op lange termijn. De voortgang van een project wordt gemeten als de verhouding tussen de actuele opgelopen kosten van het verrichte werk en de totale verwachte kostprijs van het project als geheel.
Winsten worden pas opgenomen als een betrouwbare schatting van het eindresultaat van het project kan worden gemaakt. DEME is van mening dat een dergelijke betrouwbare raming niet kan worden gemaakt zolang het voltooiingspercentage lager ligt dan 10% van de totale verwachte kostprijs van het project of indien de installatieschepen voor de funderingsprojecten van offshore windmolenparken nog niet zijn gemobiliseerd. Het saldo van de waarde van de werken in uitvoering wordt per project bepaald.
Voor projecten waarbij de facturatie naar rato van de voortgang van het werk en de vooruitbetalingen de waarde van het onderhanden werk overschrijden, wordt het saldo opgenomen onder verplichtingen uit hoofde van contracten in plaats van onder vorderingen uit hoofde van contracten. Vooruitbetalingen zijn bedragen die door de Groep worden ontvangen voordat de desbetreffende werkzaamheden zijn verricht. De Groep presenteert deze afzonderlijk van andere verplichtingen uit hoofde van contracten.
HANDELSVORDERINGEN EN OVERIGE VORDERINGEN
Handelsvorderingen en overige vorderingen worden aanvankelijk opgenomen tegen reële waarde en vervolgens tegen geamortiseerde kostprijs minus gecumuleerde bijzondere waardeverminderingen. Voor de impact van IFRS 9 en de toepassing van het model van verwachte kredietverliezen verwijzen wij naar toelichting (19) van dit verslag, waarin wij nader ingaan op het krediet- en tegenpartijrisico. De geamortiseerde kostprijs wordt bepaald op basis van de effectieve rentevoet.# ACTIVA BESTEMD VOOR VERKOOP EN BEEINDIGDE BEDRIJFSACTIVITEITEN
De Groep classificeert niet-vlottende activa en groepen activa die zullen worden vervreemd, als bestemd voor verkoop indien hun boekwaarde hoofdzakelijk zal worden gerealiseerd door middel van een verkooptransactie en niet door hun voortgezette gebruik. Niet-vlottende (groepen) activa die zullen vervreemd worden, geclassificeerd als bestemd voor verkoop, worden gewaardeerd tegen de laagste waarde van hun boekwaarde en hun reële waarde minus de verkoopkosten. Verkoopkosten zijn de kosten die rechtstreeks toerekenbaar zijn aan de vervreemding van een actief (of groep van activa), exclusief financieringskosten en lasten uit hoofde van inkomstenbelastingen. De criteria voor classificatie als bestemd voor verkoop zijn slechts voldaan wanneer de verkoop zeer waarschijnlijk is en het actief of de groep van activa die wordt afgestoten in hun huidige toestand onmiddellijk beschikbaar is voor verkoop. Uit de acties die nodig zijn om de verkoop te voltooien, moet blijken dat het onwaarschijnlijk is dat belangrijke wijzigingen in de verkoop zich zullen voordoen of dat de beslissing om te verkopen zal worden ingetrokken. Het management moet zich verbinden tot het plan om het actief te verkopen en de verkoop moet naar verwachting binnen een jaar na datum van de classificatie voltooid zijn. Materiële vaste activa en immateriële vaste activa worden niet meer afgeschreven zodra zij beschouwd worden als bestemd voor verkoop. Activa en passiva bestemd voor verkoop worden in de geconsolideerde balans afzonderlijk gepresenteerd en als vlottend beschouwd. Beëindigde bedrijfsactiviteiten worden niet opgenomen in het resultaat van de voortgezette bedrijfsactiviteiten en worden in de resultatenrekening als één bedrag vermeld als winst of verlies na belastingen uit beëindigde bedrijfsactiviteiten. Alle toelichtingen bij de financiële staten omvatten bedragen voor de voortgezette activiteiten, tenzij anders aangegeven.
GELDWIDDELEN EN KASEQUIVALENTEN
Geldmiddelen en kasequivalenten omvatten contanten in kas en op bankrekeningen en kortetermijnbeleggingen 200 GECONSOLIDEERDE JAARREKENING met een initiële looptijd van minder dan drie maanden. Liquide middelen, kasequivalenten en kortetermijndeposito’s worden in de balans opgenomen tegen nominale waarde.
BIJZONDERE WAARDEVERMINDERING VAN MATERIELE EN IMMATERIËLE VASTE ACTIVA, MET INBEGRIP VAN GOODWILL
Op het eind van elke verslagperiode beoordeelt de Groep de boekwaarde van haar materiële vaste activa, haar activa met gebruiksrecht en haar immateriële vaste activa om te bepalen of er aanwijzingen zijn voor een bijzondere waardevermindering. Indien een dergelijke aanwijzing bestaat of indien zulks vereist is, wordt de realiseerbare waarde van het actief geraamd. Voor immateriële vaste activa die nog niet voor gebruik beschikbaar zijn, en voor goodwill, wordt de realiseerbare waarde op elke balansdatum geraamd. Een bijzondere waardevermindering wordt opgenomen wanneer de boekwaarde van een actief of zijn kasstroomgenererende eenheid zijn realiseerbare waarde overschrijdt. De realiseerbare waarde is de hoogste van de reële waarde met aftrek van verkoopkosten en de gebruikswaarde. Voor de beoordeling van de bedrijfswaarde worden de geschatte toekomstige kasstromen verdisconteerd tot hun contante waarde door gebruik te maken van een disconteringsvoet vóór belastingen die een afspiegeling is van de actuele tijdswaarde van geld en de specifieke risico’s van het actief waarvoor de ramingen van de toekomstige kasstromen niet zijn aangepast. Indien de realiseerbare waarde van een actief (of een kasstroomgenererende eenheid) lager wordt geschat dan zijn boekwaarde, wordt de boekwaarde van het actief (of de kasstroomgenererende eenheid) verminderd tot zijn realiseerbare waarde. Een bijzondere waardevermindering wordt onmiddellijk in de resultatenrekening opgenomen. Wanneer er een aanwijzing bestaat dat een eerder opgenomen bijzondere waardevermindering niet langer bestaat, wordt de boekwaarde van het actief (of van een kasstroomgenererende eenheid) verhoogd tot de herziene schatting van de realiseerbare waarde ervan, maar wel zodanig dat de verhoogde boekwaarde niet hoger is dan de boekwaarde die zou zijn bepaald als voor het actief (of de kasstroomgenererende eenheid) geen bijzondere waardevermindering was opgenomen in de vorige jaren. Een bijzondere waardevermindering wordt onmiddellijk in de resultatenrekening opgenomen. Een bijzondere waardevermindering op goodwill wordt nooit teruggenomen.
VOORZIENINGEN
Voorzieningen worden in de balans opgenomen wanneer de Groep een bestaande (in rechte afdwingbare of feitelijke) verplichting heeft die voortvloeit uit een gebeurtenis uit het verleden en het waarschijnlijk is (waarschijnlijker dan niet) dat een uitgave vereist zal zijn om de verplichting af te wikkelen en een betrouwbare schatting van het bedrag van de verplichting kan worden gemaakt. Het als voorziening opgenomen bedrag is de beste schatting van de vergoeding die vereist is om de bestaande verplichting aan het eind van de verslagperiode af te wikkelen, rekening houdend met de risico’s en onzekerheden die aan de verplichting zijn verbonden. Wanneer een voorziening wordt gewaardeerd aan de hand van de kasstromen die naar schatting nodig zijn om de bestaande verplichting af te wikkelen, is de boekwaarde gelijk aan de contante waarde van die kasstromen (indien het effect van de tijdswaarde van geld materieel is). De afwikkeling van voorzieningen wordt als financiële kost geboekt.
Garantiebepalingen
Voorzieningen voor garanties worden opgenomen op basis van de beste raming van de verwachte uitgave of de reparatiekosten om contractueel overeengekomen garanties af te wikkelen tijdens de meldingstermijn voor defecten van voltooide projecten. De boekwaarde van deze voorzieningen wordt geschat op basis van de gangbare praktijk in de sector en de ervaring van de Groep met garantieclaims voor relevante projecten. De eerste opname van deze garanties is gebaseerd op historische ervaringen en de raming van de garantiekosten wordt jaarlijks herzien.
Herstructureringsvoorzieningen
Herstructureringsvoorzieningen zullen worden opgenomen (maar zijn momenteel niet van toepassing) wanneer de Groep een feitelijke verplichting heeft, d.w.z. wanneer er een gedetailleerd formeel plan bestaat waarin de betrokken activiteit of het betrokken bedrijfsonderdeel, de locatie en het aantal betrokken werknemers, een gedetailleerde raming van de daaraan verbonden kosten en een tijdschema zijn opgenomen. De Groep moet ook alle betrokken werknemers op de hoogte brengen van de belangrijkste kenmerken van dit plan.
Overige voorzieningen
De overige voorzieningen, meer bepaald in het segment Environmental, hebben betrekking op de wettelijke voorziening voor de bovenafdichting van de stortplaats wanneer de stortplaatsen volstort zijn, of op de voorziening inzake de heraanleg van een terrein aan het eind van het contract. De overige voorzieningen, die in toelichting (23) worden verklaard, kunnen ook voorzieningen voor een gerechtelijke procedure zijn.
PERSONEELSBELONINGEN
Plannen met vaste bijdrage (‘Defined Contribution Plans’) zonder interestgarantie door de werkgever
Bijdragen worden als kosten in de resultatenrekening opgenomen wanneer zij worden gemaakt.
Belgische plannen met vaste bijdrage met interestgarantie door de werkgever
Bij wet zijn de plannen met vaste bijdrage in België onderworpen aan gegarandeerde minimumrendementen. Bijgevolg worden deze plannen geclassificeerd als ‘te bereiken doel plannen’.
Te bereiken doelplannen (‘Defined Benefit Plans’)
Voor deze plannen worden de kosten van de uitkeringen bepaald aan de hand van de projected unit credit- methode, waarbij actuariële waarderingen worden uitgevoerd aan het eind van elke jaarlijkse verslagperiode. Herwaardering, DEME JAARVERSLAG 2022 201 HOOFDSTUK 06 bestaande uit actuariële winsten en verliezen, het effect van de wijzigingen in het actiefplafond (indien van toepassing) en het rendement op planactiva (exclusief nettorente), wordt onmiddellijk in de geconsolideerde balans opgenomen, met een last of een baat in de niet- gerealiseerde resultaten in de periode waarin ze zich voordoen. Herwaardering opgenomen in niet-gerealiseerde resultaten wordt als een afzonderlijke reserve in het eigen vermogen opgenomen en zal niet naar de resultatenrekening worden overgeboekt. Pensioenkosten van verstreken diensttijd worden in de resultatenrekening opgenomen in de periode waarin een wijziging aan de regeling wordt aangebracht. De nettorente wordt berekend door de disconteringsvoet aan het begin van de periode toe te passen op de netto ‘te bereiken doel’ pensioenverplichting of -actief. De kosten voor te bereiken doel-pensioenplannen worden als volgt ingedeeld:
* pensioenkosten (met inbegrip van de aan het dienstjaar toegerekende pensioenkosten, pensioenkosten van verstreken diensttijd, evenals winsten en verliezen uit hoofde van inperkingen en afwikkelingen);
* nettorentelasten of -baten;
* herwaardering.
De Groep presenteert de twee eerste componenten van de kosten uit hoofde van te bereiken doel- pensioenplannen in de resultatenrekening. Winsten en verliezen op inperkingen worden geboekt als pensioenkosten van verstreken diensttijd. De pensioenverplichting die in de geconsolideerde balans is opgenomen, vertegenwoordigt het werkelijke tekort of overschot in de te bereiken doel-pensioenplannen van de Groep. Het eventuele overschot dat uit deze berekening resulteert, is beperkt tot de contante waarde van economische voordelen die beschikbaar zijn in de vorm van terugbetalingen uit de regelingen of verlagingen van toekomstige bijdragen aan de regelingen.
RENTEDRAGENDE SCHULD EN VERSTREKTE LENINGEN
Rentedragende schuld en verstrekte leningen worden bij de eerste opname opgenomen tegen reële waarde, gecorrigeerd voor de toerekenbare transactiekosten.# FINANCIËLE INSTRUMENTEN EN BEDRIJFSRISICO'S
Na de eerste opname worden rentedragende schuld en verstrekte leningen gewaardeerd tegen geamortiseerde kostprijs, waarbij een verschil tussen de opbrengsten (na correctie voor transactiekosten) en de aflossingswaarde in de resultatenrekening wordt opgenomen over de periode van opgenomen of verstrekte lening op basis van de effectieve rentevoet. De effectieve-rentemethode is een methode voor de berekening van de geamortiseerde kostprijs van een financiële verplichting en voor de toerekening van de rentelasten over de desbetreffende periode. De effectieve rentevoet is de rentevoet die de geschatte toekomstige contante betalingen (met inbegrip van alle betaalde of ontvangen provisies en basispunten die integraal deel uitmaken van de effectieve rentevoet, transactiekosten en andere premies of kortingen) over de verwachte looptijd van de financiële verplichting, of (in voorkomend geval) een kortere periode, exact verdisconteert naar de geamortiseerde kostprijs van een financiële verplichting.
HANDELSSCHULDEN EN OVERIGE SCHULDEN
Handelsschulden en overige schulden worden gewaardeerd tegen geamortiseerde kostprijs.
INKOMSTENBELASTINGEN
Inkomstenbelastingen worden ingedeeld als actuele verschuldigde en verrekenbare belastingen of als uitgestelde belastingen. De inkomstenbelasting wordt in de resultatenrekening opgenomen, behalve voor zover zij betrekking heeft op posten die rechtstreeks in de niet-gerealiseerde resultaten in het eigen vermogen zijn opgenomen, in welk geval zij dan ook in de niet- gerealiseerde resultaten in het eigen vermogen wordt opgenomen. Actuele belastingvorderingen en -schulden worden gewaardeerd tegen het bedrag dat naar verwachting zal worden teruggevorderd van of betaald aan de belastingautoriteiten. De belastingtarieven en belastingwetten die worden gebruikt voor de berekening van het bedrag zijn die welke op de verslagdatum van kracht zijn of materieel van kracht zijn in de landen waar de Groep actief is en belastbare inkomsten genereert. De actuele inkomstenbelastingen omvatten de verwachte belastinglasten op basis van de boekhoudkundige winst van het lopende jaar en aanpassingen van de belastinglasten van voorgaande jaren. Actuele belastingvorderingen en -schulden worden gewaardeerd tegen het bedrag dat naar verwachting zal worden teruggevorderd van of betaald aan de belastingautoriteiten. De belastingtarieven en de belastingwetgeving die voor de berekening van het bedrag worden gebruikt, zijn die welke op de verslagdatum zijn vastgesteld of materieel zijn vastgesteld in de landen waar de Groep actief is en belastbare inkomsten genereert.
De uitgestelde belastingen worden berekend volgens de ‘liability’-methode op tijdelijke verschillen tussen de fiscale waarde van activa en passiva en hun boekwaarde in de financiële staten. De voornaamste tijdelijke verschillen vloeien voort uit de afschrijving van materiële vaste activa, voorzieningen voor te bereiken doel- pensioenplannen, waardering tegen reële waarde van afgeleide financiële instrumenten en overgedragen belastingverliezen. Uitgestelde belastingen worden gewaardeerd tegen de belastingtarieven die naar verwachting van toepassing zullen zijn op de belastbare winst in de jaren waarin die tijdelijke verschillen naar verwachting zullen worden gerealiseerd of afgewikkeld, op basis van de belastingtarieven die op de balansdatum zijn vastgesteld of materieel zijn vastgesteld. Een uitgestelde belastingvordering moet worden opgenomen voor de overdracht van de ongebruikte fiscale verliezen en ongebruikte fiscaal verrekenbare tegoeden, voor zover het waarschijnlijk is dat er toekomstige fiscale winst beschikbaar zal zijn waarmee de ongebruikte fiscale verliezen en ongebruikte fiscaal verrekenbare tegoeden kunnen worden gebruikt. Uitgestelde belastingvorderingen worden opgenomen voor alle verrekenbare tijdelijke
202 GECONSOLIDEERDE JAARREKENING
verschillen, voor zover het waarschijnlijk is dat er fiscale winst beschikbaar zal zijn waarmee het verrekenbare tijdelijke verschil kan worden verrekend, tenzij de uitgestelde belastingvordering voortvloeit uit de eerste opname van een actief of verplichting in een transactie die geen bedrijfscombinatie is en op het ogenblik van de transactie geen invloed heeft op de winst vóór belasting of op de fiscale winst (het fiscale verlies). Uitgestelde belastingvorderingen worden ook opgenomen voor alle aftrekbare verschillen die voortvloeien uit investeringen in dochterondernemingen, joint ventures en geassocieerde deelnemingen, voor zover het waarschijnlijk is dat het tijdelijke verschil in de nabije toekomst zal worden afgewikkeld en de belastbare winst beschikbaar zal zijn waarmee het tijdelijke verschil kan worden verrekend. Op elke balansdatum beoordeelt de Groep opnieuw of aan alle bovenstaande criteria is voldaan.
IFRIC 23, dat met ingang van 1 januari 2019 van kracht is geworden, verduidelijkt hoe de opname- en waarderingsvereisten in IAS 12 Inkomstenbelastingen moeten worden toegepast wanneer er onzekerheid bestaat over de behandeling van actuele en uitgestelde inkomstenbelastingen. Het is mogelijk dat de aanvaardbaarheid van een bepaalde fiscale behandeling uit hoofde van de belastingwetgeving pas bekend wordt wanneer de relevante belastingautoriteit of een rechtbank in de toekomst een beslissing neemt. Bij de beoordeling of en hoe een onzekere fiscale behandeling de bepaling van het belastbaar resultaat beïnvloedt, gaat de Groep uit van de veronderstelling dat een belastingautoriteit de bedragen onderzoekt die zij gerechtigd is te onderzoeken en dat zij volledig op de hoogte is van alle gerelateerde informatie tijdens de uitvoering van die onderzoeken. Als de Groep concludeert dat het waarschijnlijk is dat de belastingautoriteit een onzekere fiscale behandeling zal accepteren, bepaalt zij het belastbare resultaat in overeenstemming met de fiscale behandeling die zij in haar belastingaangiften gebruikt of van plan is te gebruiken. Als de Groep concludeert dat het niet waarschijnlijk is dat een belastingautoriteit een onzekere fiscale behandeling zal aanvaarden, weerspiegelt zij het effect van de onzekerheid bij het bepalen van haar fiscale positie. Als de mogelijke uitkomsten binair zijn of geconcentreerd zijn op één waarde, wordt de onzekere belastingpositie gewaardeerd op basis van het meest waarschijnlijke bedrag. Indien er een reeks mogelijke uitkomsten bestaat die noch binair, noch geconcentreerd zijn op één waarde, kan de som van de gewogen bedragen in een reeks mogelijke uitkomsten de oplossing van de onzekerheid het best voorspellen.
INVESTERINGSAFTREK
Investeringsaftrek is uitgesloten van het toepassingsgebied van IAS 12 inkomstenbelastingen en IAS 20 administratieve verwerking van overheidssubsidies en informatieverschaffing van overheidssteun. In overeenstemming met IAS 8 grondslagen voor financiële wijzigingen in boekhoudkundige inschattingen en fouten: definitie van boekhoudkundige ramingen, heeft de Groep een grondslag voor financiële verslaggeving gedefinieerd met betrekking tot investeringsaftrek door een analogie te maken met IAS 12 inkomstenbelastingen. Door deze analogie te maken en wanneer de entiteit voldoet aan de criteria om het krediet te ontvangen, zal dit in de resultatenrekening worden opgenomen (uitgestelde belastingen) en zullen de gerelateerde activa in de geconsolideerde balans worden opgenomen (uitgestelde belastingvordering).
RISICO’S VAN FINANCIELE INSTRUMENTEN
De financiële instrumenten van de Groep zijn geldmiddelen en kasequivalenten, handels- en overige vorderingen, rentedragende schulden, handelsschulden en andere te betalen posten en derivaten. Derivaten worden uitsluitend gebruikt als dekkingsinstrumenten en niet voor handels- of andere speculatieve doeleinden. De Groep is blootgesteld aan de volgende risico’s verbonden aan financiële instrumenten, die verder worden toegelicht in toelichting (19) van dit Jaarverslag:
‒ krediet- en tegenpartijrisico
‒ liquiditeitsrisico
‒ marktrisico, bestaande uit valutarisico, renterisico en prijsrisico.
AFGELEIDE FINANCIELE INSTRUMENTEN EN INDEKKING
De onderneming gebruikt afgeleide financiële instrumenten hoofdzakelijk om de blootstelling aan ongunstige schommelingen van de rentevoeten, de wisselkoersen, de grondstoffenprijzen en andere marktrisico’s te verminderen. Zoals reeds vermeld verbiedt het beleid van de Groep het gebruik van derivaten voor speculatie. De vennootschap houdt geen afgeleide financiële instrumenten aan, noch geeft zij afgeleide financiële instrumenten uit voor handelsdoeleinden. Derivaten die niet in aanmerking komen als afdekkingsinstrumenten volgens de definitie van IFRS 9, worden echter gepresenteerd als instrumenten die worden aangehouden voor handelsdoeleinden. Afgeleide financiële instrumenten worden aanvankelijk opgenomen tegen kostprijs. Na de eerste opname worden afgeleide financiële instrumenten tegen reële waarde gewaardeerd. De opname van een eventuele hieruit voortvloeiende niet- gerealiseerde winst of niet-gerealiseerd verlies is afhankelijk van de aard van het derivaat en de effectiviteit van de indekking. De reële waarde van renteswaps is het geschatte bedrag dat de vennootschap zou ontvangen of betalen bij de uitoefening van de swaps op de afsluitingsdatum, rekening houdend met de actuele rentevoeten en de solvabiliteit van de tegenpartij bij de swaps. De reële waarde van een valutatermijncontract is de genoteerde waarde op de afsluitingsdatum, en bijgevolg de contante waarde van de genoteerde termijnprijs.
Hedge accounting is van toepassing indien aan alle criteria van IFRS 9 voldaan is:
‒ er is een formele aanwijzing en documentatie voor de indekkingsrelatie bij het aangaan van deze relatie;
‒ de economische relatie tussen de ingedekte positie en de indekking;
‒ het instrument en de mogelijke bronnen van ineffectiviteit moeten worden gedocumenteerd;
‒ de ineffectiviteit met terugwerkende kracht moet bij elke afsluiting worden beoordeeld.# DEME JAARVERSLAG 2022
HOOFDSTUK 06 Kasstroom-indekkingen
Wanneer een afgeleid financieel instrument dient ter indekking van variaties in kasstromen met betrekking tot een opgenomen verplichting, een vaststaande toezegging of een verwachte transactie, wordt het effectieve deel van de winst of het verlies uit het afgeleid financieel instrument rechtstreeks opgenomen in andere elementen van het totaalresultaat en gepresenteerd in een afzonderlijke reserve in het eigen vermogen. Wanneer de vaststaande toezegging of de verwachte transactie resulteert in de opname van een actief of een verplichting, wordt de cumulatieve winst of het cumulatieve verlies verwijderd uit het totaalresultaat en gerapporteerd onder een afzonderlijke reserve in het eigen vermogen. In het andere geval wordt de cumulatieve winst of het cumulatieve verlies uit het eigen vermogen gehaald en tegelijk met de ingedekte transactie in de resultatenrekening opgenomen. Het niet-effectieve deel van de winst of het verlies op het financiële instrument wordt in resultaat genomen. Winsten of verliezen die voortvloeien uit de tijdswaarde van financiële derivaten worden opgenomen in de winst- en verliesrekening.
Wanneer een afdekkingsinstrument of -relatie afloopt, maar de ingedekte transactie naar verwachting nog steeds zal plaatsvinden, blijft de gecumuleerde niet-gerealiseerde winst of het gecumuleerde niet-gerealiseerde verlies (op dat ogenblik) in het eigen vermogen, opgenomen in overeenstemming met de bovenvermelde grondslag wanneer de transactie plaatsvindt. Indien verwacht wordt dat de ingedekte transactie niet zal plaatsvinden, wordt de in het eigen vermogen opgenomen gecumuleerde niet-gerealiseerde winst of het in het eigen vermogen opgenomen gecumuleerde niet-gerealiseerde verlies onmiddellijk in resultaat opgenomen.
Reële-waarde-indekkingen
Wanneer een afgeleid financieel instrument dient ter indekking van variaties in de reële waarde van een opgenomen vordering of schuld, worden winsten of verliezen die voortvloeien uit de herwaardering van het afdekkingsinstrument in de resultatenrekening opgenomen. De ingedekte positie wordt ook gewaardeerd tegen de reële waarde die toerekenbaar is aan het ingedekte risico, waarbij alle winsten of verliezen in de resultatenrekening worden opgenomen. De reële waarde van ingedekte posities, met betrekking tot het ingedekte risico, is hun boekwaarde op de balansdatum, omgerekend in euro tegen de wisselkoers op die datum.
Instrumenten gekoppeld aan bouwcontracten
Indien een afgeleid financieel instrument dient voor de indekking van variaties in kasstromen met betrekking tot een opgenomen verplichting, een vaste verplichting of een verwachte transactie in het kader van een bouwcontract (hoofdzakelijk termijnaankopen van grondstoffen, of aan- of verkopen van deviezen), wordt geen documentatie van de kasstroomafdekkingsrelatie, zoals hierboven beschreven, opgesteld. Winsten of verliezen die voortvloeien uit het afgeleide financiële instrument worden in de resultatenrekening opgenomen. Deze instrumenten worden evenwel aan een efficiëntietest onderworpen op basis van dezelfde methode als die gebruikt in hedge accounting. Het effectieve deel van een winst of verlies op het financiële instrument wordt beschouwd als projectkost en wordt weergegeven als een operationeel resultaat op basis van het voltooiingspercentage van het contract. De variatie in de reële waarde zelf wordt echter niet in aanmerking genomen om het voltooiingspercentage van het contract te bepalen en uitgestelde afdekkingsinkomsten en -lasten maken geen deel uit van vorderingen of verplichtingen uit hoofde van contracten gezien deze gewaardeerd worden aan afgedekte waarde en niet aan marktwaarde. Uitgestelde afdekkingsinkomsten en -lasten worden opgenomen onder overige vlottende activa en overige kortlopende verplichtingen.
OPBRENGSTEN
Omzet of inkomsten uit contracten met klanten
Alle segmenten, met uitzondering van het segment Concessions, dat het investerings- en ontwikkelingsvehikel van de Groep is, dragen bij tot de omzet van de Groep. De geconsolideerde omzet omvat het totaal van de werken en diensten die door DEME en haar dochterondernemingen in het kader van hun hoofdactiviteit worden gerealiseerd. De activiteiten van DEME omvatten baggerwerken, landwinning, waterbouwkunde, constructie en dienstverlening voor de offshore olie- en gasindustrie en hernieuwbare energie, civiele bouwkunde en milieuwerken. Deze activiteiten, zijnde de bouw of de uitvoering van een dienst, worden uitgevoerd na een contract met de klant. De geconsolideerde opbrengsten worden opgenomen in overeenstemming met IFRS 15.
De meeste bouw- en dienstverleningscontracten met de klanten omvatten slechts één prestatieverplichting, die geleidelijk in de tijd wordt nagekomen. Voor een beperkt aantal ‘EPCI’- contracten in de sector hernieuwbare energie (offshore windparken) werden meervoudige prestatieverplichtingen vastgesteld. In deze contracten kunnen het EPC- en T&I-gedeelte voor de monopiles worden gescheiden, evenals het kabelleggedeelte en het EPC- en T&I-gedeelte voor de offshore onderstations (OSS). Deze onderdelen van het contract kunnen worden onderscheiden, en zijn onderscheiden in de context van het contract, en worden bijgevolg beschouwd als afzonderlijke prestatieverplichtingen. Wanneer een contract meerdere afzonderlijke prestatieverplichtingen bevat, wijst de Groep de totale prijs van het contract toe aan elke prestatieverplichting, in overeenstemming met IFRS 15. Deze prijs stemt overeen met het bedrag van de tegenprestatie waarop zij recht denkt te hebben. De meest voorkomende variabele overwegingen, zoals de staalprijs, het brandstofverbruik of wijzigingen in de ontwerpprijs dienen alleen in de transactieprijs te worden opgenomen voor zover het zeer waarschijnlijk is dat er geen aanzienlijke terugname van de opgenomen opbrengsten zal plaatsvinden. Wanneer de prijs een variabele component bevat, zoals een prestatiebonus of een schade(claim), erkent de Groep die vergoeding pas vanaf het ogenblik dat met de klant overeenstemming is bereikt.
204 GECONSOLIDEERDE JAARREKENING
Er zijn geen garanties van het dienstverlenende type volgens IFRS 15 (service-type warranties). De Groep heeft geconcludeerd dat de opbrengsten uit bouw- en dienstencontracten in de tijd gespreid moeten worden opgenomen. Als zodanig weerspiegelt de opname van de opbrengsten het tempo waarin onze prestatieverplichtingen worden nagekomen, wat overeenstemt met de overdracht van de controle over een goed of dienst aan onze klanten. Wanneer er geen overdracht is van zeggenschap gedurende het contract worden de opbrengsten nog steeds gespreid in de tijd opgenomen, op basis van het feit dat het gecreëerde actief geen alternatieve gebruiksmogelijkheden heeft, evenals het feit dat er een afdwingbaar recht op betaling bestaat voor de verrichte prestaties. Opbrengsten uit hoofde van bouw- en dienstencontracten worden opgenomen a rato van het stadium van voltooiing van de projectactiviteiten aan het eind van de verslagperiode, gemeten op basis van het aandeel van de gemaakte contractkosten voor tot dan toe verrichte werkzaamheden ten opzichte van de geraamde totale contractkosten, behalve wanneer dit niet representatief zou zijn voor het stadium van voltooiing. Er wordt een correctie toegepast voor de kosten van materiaal (bv. staal) dat is aangekocht maar op de verslagdatum nog niet is vervaardigd of in het productieproces is gebruikt.
Wanneer het resultaat van een bouwcontract niet op betrouwbare wijze kan worden ingeschat, worden de opbrengsten uit hoofde van het contract opgenomen tot het bedrag van de gemaakte projectkosten die waarschijnlijk zullen worden vergoed. Projectkosten worden als uitgaven opgenomen in de periode waarin zij worden gemaakt. Het management heeft geconcludeerd dat kosten voor de uitvoering van een contract die niet zijn gemaakt om aan de prestatieverplichting te voldoen, geen materiële invloed hebben op de opname van de opbrengsten en de marge van het project. Als zodanig worden deze kosten ook opgenomen wanneer zij worden gemaakt en worden zij opgenomen bij de berekening van het stadium van voltooiing. Wanneer het waarschijnlijk is dat de totale projectkosten de totale projectopbrengsten zullen overschrijden, wordt het verwachte verlies onmiddellijk als uitgave opgenomen. Wanneer er belangrijke beperkingen zijn op de transfer van contanten uit het land waar wordt gewerkt naar het hoofdkantoor, wordt de winst op een contract alleen op kasbasis opgenomen.
Overige bedrijfsopbrengsten
Overige bedrijfsopbrengsten omvatten de winst op de verkoop van immateriële vaste activa, de winst op de verkoop van materiële vaste activa en de winst op de verkoop van financiële activa, naast andere niet- recurrente opbrengsten. Deze laatste omvatten de ontvangen verzekeringsinkomsten met betrekking tot schade aan onze schepen en uitrusting, evenals de ontvangen schadevergoedingen in het kader van een contract voor de bouw van nieuwe schepen, alleen als het de meerkosten compenseert die ontstaan door de late levering van deze nieuwe schepen.
BEDRIJFSKOSTEN
Grondstoffen, verbruiksgoederen, diensten en uitbesteed werk
Deze categorie in de geconsolideerde resultatenrekening is de OpEx van de Groep. Alle bedrijfskosten (ook de verkoop-, algemene en administratieve kosten die voortvloeien uit onze normale bedrijfsvoering) zijn inbegrepen, met uitzondering van personeelskosten, afschrijvingen en bijzondere waardeverminderingen en overige bedrijfskosten die in een afzonderlijke toelichting worden vermeld.
Kosten van onderzoek en ontwikkeling, reclame- en promotiekosten en de ontwikkeling van IT-systemen
Onderzoeks-, reclame- en promotiekosten worden ten laste genomen in het jaar waarin zij worden gemaakt.# Ontwikkelingskosten en kosten voor de ontwikkeling van IT-systemen worden ten laste genomen in het jaar waarin ze worden gemaakt, indien ze niet voldoen aan de criteria voor activatie. Deze kosten worden opgenomen in de bedrijfskosten (OpEx) van de Groep.
Overige bedrijfskosten
Overige bedrijfskosten omvatten het verlies op de verkoop van immateriële vaste activa en het verlies op de verkoop van materiële vaste activa. De niet-kasbewegingen in waardeverminderingen op voorraden en handelsvorderingen, in pensioenverplichtingen en in voorzieningen worden eveneens opgenomen als overige bedrijfskosten. Daarnaast zijn ook andere kosten, zoals diverse belastingen, invoer- en zegelrechten, in de overige bedrijfskosten begrepen.
FINANCIEEL RESULTAAT
Rentebaten worden opgenomen op tijdbasis, volgens de uitstaande hoofdsom en tegen de toepasselijke effectieve rentevoet. Alle rentelasten en andere kosten in verband met leningen, behalve dewelke in aanmerking kwamen om te worden geactiveerd, worden als rentelasten in de resultatenrekening opgenomen. De rentelasten worden in de resultatenrekening opgenomen volgens de effectieve- rentemethode. De rentelasten omvatten ook negatieve veranderingen in de reële waarde van financiële derivaten. De rentebaten en rentelasten omvatten ook opbrengsten of kosten komende van de tijdswaarde van financiële derivaten. Dividendinkomsten (uit niet-geconsolideerde deelnemingen) worden opgenomen wanneer het recht van de aandeelhouder op ontvangst van de betaling is vastgesteld (mits het waarschijnlijk is dat de economische voordelen naar de Groep zullen vloeien en het bedrag van de baten betrouwbaar kan worden bepaald). De overige financiële lasten hebben hoofdzakelijk betrekking op kosten voor projectgebonden bankgaranties.
DEME JAARVERSLAG 2022
205
HOOFDSTUK 06
STRUCTUUR VAN DE GROEP EN WIJZIGINGEN IN DE VERSLAGPERIODE
WIJZIGINGEN IN DE CONSOLIDATIEKRING TIJDENS DE VERSLAGPERIODE
De volgende dochterondernemingen en joint ventures werden in de loop van 2022 geliquideerd:
Dochterondernemingen:
* Berin Engenharia Dragagens e Ambiente SA (Portugal) (100%);
* DEC do Brasil Engenharia Ambiental LTDA (Brazilië) (74,90%);
* DEME Concessions Merkur BV (Nederland) (100%);
* Marine Construction & Solution Holding LLC (VS) (100%);
* Marine Construction & Solution LLC (VS) (100%);
Joint ventures:
* DEME Brazil Servicos de Dragagem LTDA (Brazilië) (50%);
* Transterra NV (België) (50%).
De volgende 100% dochterondernemingen zijn gefuseerd met een andere entiteit van de DEME Groep tijdens 2022:
* DEME Offshore DE GmbH is gefuseerd met Nordsee Nassbagger- und Tiefbau GmbH (beide Duitsland);
* DEME Offshore LU SA is gefuseerd met DEME Offshore LU Procurement & Shipping SA (beide Luxemburg).
De volgende dochterondernemingen en geassocieerde deelnemingen werden in de loop van 2022 opgericht:
Dochterondernemingen:
* DEME Group NV (België) (100%), de nieuwe DEME moedermaatschappij;
* DEME Dredging NV (België) (100%), in Dredging & Infra;
* DEME Hyport Energy NV (België) (100%), in Concessions;
* DEME Japan Ltd (Japan) (100%), in Offshore Energy;
* Innovation Shipping SA (Luxemburg) (100%), in Offshore Energy;
Geassocieerde deelnemingen:
* Cedar Luxembourg SARL (Luxemburg) (1,8%), in Offshore Energy;
* Thistle Wind Partners Cluaran Deas Ear LTD (Verenigd Koninkrijk) (42,50%), in Concessions;
* Thistle Wind Partners Cluaran Ear-Thuath LTD (Verenigd Koninkrijk) (42,50%), in Concessions.
Het percentage van de deelneming in of de consolidatiemethode van dochterondernemingen en geassocieerde deelnemingen is in de loop van 2022 veranderd:
Dochterondernemingen
* Dragafi Asia Pacific Pte Ltd (Singapore) en zijn dochteronderneming, in het segment Dredging & Infra, van 40% naar 100% en van vermogensmutatiemethode naar integrale consolidatie;
Geassocieerde deelnemingen:
* Thistle Wind Partners Ltd (Verenigd Koninkrijk), in het Concessions segment, van 100% naar 42,50% en van integrale consolidatie naar vermogensmutatiemethode.
De naam van onderstaande 100% dochteronderneming is in de loop van 2022 veranderd:
* DEME Offshore Equipment SA (België) (voorheen G-tec Offshore SA), in het Offshore segment.
De aandelen in Filterres SA (België) (74,90%) in het Environmental segment werden in de loop van 2022 verkocht aan de partner in de onderneming. Hetzelfde geldt voor Hydrogeo SARL (Marokko) (40%), een slapende onderneming in het Offshore Energy segment. In 2022 werd Seatec Holding BV en zijn 100% dochteronderneming Seatec Subsea Systems BV, in het Offshore segment, extern verkocht. De hiervoor beschreven wijzigingen in de consolidatiekring hebben geen materiële impact op de geconsolideerde jaarrekening.
WIJZIGINGEN IN DE CONSOLIDATIEKRING TIJDENS DE VORIGE VERSLAGPERIODE
De volgende dochterondernemingen werden in de loop van 2021 geliquideerd:
* DEME Concessions Infrastructure NV (België) (100%);
* DEME Shipping Company LTD (Cyprus) (100%);
* Dredging International Services Middle East DMCEST (VAE) (100%);
* Mascarenes Dredging & Management LTD (Mauritius) (100%);
* Middle East Marine Contracting LTD (Cyprus) (100%).
De volgende dochterondernemingen zijn in de loop van 2021 met een andere entiteit van de DEME Groep gefuseerd:
* Agroviro NV en Purazur NV zijn beide gefuseerd met DEME Environmental NV (allen België);
* Dredging International Luxembourg SA en Société de Dragage Luxembourg SA zijn beide gefuseerd met DEME Luxemburg SA (allen Luxemburg).
De volgende dochterondernemingen, joint ventures en geassocieerde deelnemingen werden in de loop van 2021 nieuw opgericht:
Dochterondernemingen:
* Hyport Oostende Holdco NV (België) (70%);
* Thistle Wind Partners LTD (Verenigd Koninkrijk) (100% in 2021 maar veranderd naar 42,5% in 2022);
Joint ventures:
* CDWE Green Jade Shipowner LTD (Taiwan) (49,99%);
* Japan Offshore Marine LTD (Japan) (49%);
* Wérisol SA (België) (37,45%).
Geassocieerde deelnemingen:
* Asyad Terminals Duqm LLC (Oman) (14,70%);
* Duqm Logistic Lands and Investment Company LLC (Oman) (26%);
* Hyport Coordination Company LLC (50%) (Oman);
* Hyve BV (België) (16,67%);
206
GECONSOLIDEERDE JAARREKENING
- Nou Vela SA (Frankrijk) (46,60%);
- Port-La Nouvelle SEMOP (Frankrijk) (23,77%);
- Rhama Port Hub SRL (Italië) (28%);
- Zeeboerderij Westdiep BV (België) (20%).
Het percentage van de deelneming in of de consolidatiemethode van de volgende ondernemingen wijzigde in de loop van 2021: - DIAP Thailand Co Ltd (Thailand) (van 98% naar 48,90% en van integrale consolidatie naar vermogensmutatiemethode);
- G-tec Offshore SA / G-tec SAS / G-tec NV / G-tec BV, (van 72,5% naar 100%); als gevolg van het bovenstaande is het belang in Hydrogeo SARL gestegen van 43,50% naar 60% en is de consolidatiemethode gewijzigd van de vermogensmutatiemethode naar integrale consolidatie;
- Highwind NV (België), van 99,1% naar 100%;
- PT Dredging International Indonesia (Indonesië), van 60% naar 95%.
De naam van de volgende dochterondernemingen is in de loop van 2021 gewijzigd: - DEME Environmental NV (België) (voorheen DEME Environmental Contractors NV);
- DEME Luxembourg SA (Luxemburg) (voorheen Safindi SA);
- Spartacus Shipping SA (Luxemburg) (voorheen Maritime Services & Solutions SA).
LIJST VAN DE DOCHTERONDERNEMINGEN, JOINT VENTURES EN GEASSOCIEERDE DEELNEMINGEN VAN DE GROEP
Het operationeel segment waartoe een onderneming van de Groep behoort, kan wijzigen van jaar tot jaar, afhankelijk van de projecten die de onderneming heeft uitgevoerd en is niet noodzakelijk hetzelfde operationeel segment van haar moedervennootschap. Een onderneming kan ook projecten uitvoeren in meer dan één operationeel segment. In dat geval wordt het voornaamste operationeel segment aangegeven in de onderstaande tabel.
Alle dochterondernemingen, joint ventures en geassocieerde deelnemingen hebben dezelfde afsluitingsdatum van 31 december, behalve de vennootschappen in India en Zeeboerderij Westdiep BV (België), dewelke een afsluitingsdatum van 31 maart hebben. Indien de afsluitingsdatum van het boekjaar verschilt van 31 december, zijn de in de consolidatie opgenomen cijfers die voor de periode afgesloten op kalenderdatum 31 december.
Binnen de DEME Groep zijn er geen belangrijke beperkingen voor de overdracht van fondsen in de vorm van contanten en dividenden.
DEME JAARVERSLAG 2022
207
HOOFDSTUK 06
DOCHTERONDERNEMINGEN (INTEGRAAL GECONSOLIDEERD)
Per 31 december, 2022
Tot 29 juni was Dredging, Environmental & Marine Engineering NV (DEME NV) de moedermaatschappij van de Groep. Op die datum heeft CFE NV zijn 100% aandeel in DEME NV overgedragen aan een nieuw opgerichte vennootschap DEME Group NV door middel van een partiële splitsing en op deze manier werd DEME Group NV de nieuwe moedervennootschap van DEME NV. DEME NV, als een subholding, is nu ook opgenomen in de lijst van dochterondernemingen in vergelijking met vorig jaar. Zie ook toelichting (16) Aandelenkapitaal, dividenden en reserves voor meer informatie.
DEME Environmental NV, het moederbedrijf van het segment Environmental, is voor 25,1% in handen van een derde partij. In het segment Dredging & Infra zijn er enkele minderheidsbelangen in de maritieme aggregaat- en maritieme dienstverleningsactiviteiten en in de baggeractiviteiten zijn slechts enkele kleine belangen in handen van derden. In het segment Concessions heeft dezelfde externe partner belangen in twee dochterondernemingen van de Groep. In het Offshore segment zijn er geen minderheidsbelangen op 31 december 2022.
Voor meer informatie over de minderheidsbelangen wordt verwezen naar het geconsolideerd overzicht van gerealiseerde en niet-gerealiseerde resultaten en het mutatieoverzicht van het geconsolideerd eigen vermogen.# GECONSOLIDEERDE JAARREKENING
Naam Land 2022 % Aandeel- houderschap 2021 % Aandeel- houderschap Belangrijkste operationeel segment 2022
| Naam | Land | 2022 | % Aandeel- houderschap | 2021 | % Aandeel- houderschap | Belangrijkste operationeel segment 2022 |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Dredging, Environmental & Marine Engineering NV | België | 100% | 100% | Baggerwerken | ||
| Decloedt en Zoon NV | België | 100% | 100% | Dredging & Infra | ||
| Cathie Associates Holding CVBA | België | 100% | 100% | Offshore Energy | ||
| Deeptech NV | België | 100% | 100% | Concessions | ||
| DEME Building Materials NV | België | 100% | 100% | Dredging & Infra | ||
| DEME Concessions NV | België | 100% | 100% | Concessions | ||
| DEME Concessions Wind NV | België | 100% | 100% | Concessions | ||
| DEME Coordination Center NV | België | 100% | 100% | Dredging & Infra | ||
| DEME Dredging NV | België | 100% | 0% | Dredging & Infra | ||
| DEME Hyport Energy NV | België | 100% | 0% | Concessions | ||
| DEME Infra Marine Contractors NV | België | 100% | 100% | Dredging & Infra | ||
| DEME Infrasea Solutions NV | België | 100% | 100% | Dredging & Infra | ||
| DEME Offshore BE NV | België | 100% | 100% | Offshore Energy | ||
| DEME Offshore Equipment SA (voorheen G-tec Offshore SA) | België | 100% | 100% | Offshore Energy | ||
| DEME Offshore Holding NV | België | 100% | 100% | Offshore Energy | ||
| Dredging International NV | België | 100% | 100% | Dredging & Infra | ||
| Geowind NV | België | 100% | 100% | Offshore Energy | ||
| Global Sea Mineral Resources NV | België | 100% | 100% | Concessions | ||
| G-tec SA | België | 100% | 100% | Offshore Energy | ||
| High Wind NV | België | 100% | 100% | Offshore Energy | ||
| Logimarine NV | België | 100% | 100% | Dredging & Infra | ||
| DEME Environmental NV | België | 74,90% | 74,90% | Environmental | ||
| Ecoterres SA | België | 74,90% | 74,90% | Environmental | ||
| Ekosto NV | België | 74,90% | 74,90% | Environmental | ||
| Hyport Oostende Holdco NV | België | 70% | 70% | Concessions | ||
| DEME Blue Energy NV | België | 69,99% | 69,99% | Concessions | ||
| Combined Marine Terminal Operations Worldwide NV | België | 54,38% | 54,38% | Dredging & Infra | ||
| Grond Recyclage Centrum NV | België | 52,43% | 52,43% | Environmental | ||
| GRC Zolder NV | België | 36,70% | 36,70% | Environmental | ||
| Filterres SA | België | 0% | 56,10% | Environmental | ||
| Soyo Dragagem Lda | Angola | 100% | 100% | Dredging & Infra | ||
| Dragagem Angola Serviços Lda | Angola | 100% | 100% | Dredging & Infra | ||
| Dredging International Argentina SA | Argentinië | 100% | 100% | Dredging & Infra | ||
| Dredging International Australia Pty Ltd | Australië | 100% | 100% | Dredging & Infra | ||
| GeoSea Australia Pty Ltd | Australië | 100% | 100% | Offshore Energy | ||
| Dredging International Bahrain WLL | Bahrein | 49% (1) | 49% (1) | Dredging & Infra | ||
| Dragabras Serviços de Dragagem Ltda | Brazilië | 100% | 100% | Dredging & Infra | ||
| DEC do Brasil Engenharia Ambiental Ltda | Brazilië | 0% | 74,90% | Environmental |
(1) De economische rechten in deze vennootschap bedragen 100%.
(*) Alfabetische sortering op basis van de Engelse benaming van het land.
208
GECONSOLIDEERDE JAARREKENING
Naam Land 2022 % Aandeel- houderschap 2021 % Aandeel- houderschap Belangrijkste operationeel segment 2022
| Naam | Land | 2022 | % Aandeel- houderschap | 2021 | % Aandeel- houderschap | Belangrijkste operationeel segment 2022 |
|---|---|---|---|---|---|---|
| DEME Offshore CA Ltd | Canada | 100% | 100% | Offshore Energy | ||
| Dredging International Management Consulting Shanghai Ltd | China | 100% | 100% | Dredging & Infra | ||
| Far East Dredging Ltd | Hong Kong SAR China | 100% | 100% | Dredging & Infra | ||
| Bellsea Ltd | Cyprus | 100% | 100% | Dredging & Infra | ||
| DEME Cyprus Ltd | Cyprus | 100% | 100% | Dredging & Infra | ||
| DEME Offshore CY Ltd | Cyprus | 100% | 100% | Offshore Energy | ||
| Dredging International Cyprus Ltd | Cyprus | 100% | 100% | Dredging & Infra | ||
| Dredging International Services Cyprus Ltd | Cyprus | 100% | 100% | Dredging & Infra | ||
| Novadeal Ltd | Cyprus | 100% | 100% | Dredging & Infra | ||
| T.C.M.C. The Channel Management Company Ltd | Cyprus | 100% | 100% | Dredging & Infra | ||
| DEME Offshore DK SAS | Denemarken | 100% | 100% | Offshore Energy | ||
| DEME Offshore FR SAS | Frankrijk | 100% | 100% | Offshore Energy | ||
| G-tec SAS | Frankrijk | 100% | 100% | Offshore Energy | ||
| Société de Dragage International SA | Frankrijk | 100% | 100% | Offshore Energy | ||
| Nordsee Nassbagger- und Tiefbau GmbH | Duitsland | 100% | 100% | Dredging & Infra / Offshore Energy | ||
| Oam-Deme Mineraliën GmbH | Duitsland | 70% | 70% | Dredging & Infra | ||
| DEME Offshore DE GmbH | Duitsland | 0% | 100% | Offshore Energy | ||
| DEME Building Materials Ltd | Verenigd Koninkrijk | 100% | 100% | Dredging & Infra | ||
| NewWaves Solutions Ltd | Verenigd Koninkrijk | 100% | 100% | Offshore Energy | ||
| SPT Offshore UK Ltd | Verenigd Koninkrijk | 100% | 100% | Offshore Energy | ||
| Dredging International India Pvt Ltd | India | 99,97% | 99,97% | Dredging & Infra | ||
| International Seaport Dredging Pvt Ltd | India | 93,64% | 93,64% | Dredging & Infra | ||
| PT Dredging International Indonesia | Indonesië | 49% (3) | 49% (3) | Dredging & Infra | ||
| Societa Italiana Dragaggi Spa | Italië | 100% | 100% | Dredging & Infra | ||
| DEME Japan Ltd | Japan | 100% | 0% | Offshore Energy | ||
| Apollo Shipping SA | Luxemburg | 100% | 100% | Offshore Energy | ||
| Bonny River Shipping SA | Luxemburg | 100% | 100% | Dredging & Infra | ||
| CRiver Shipping SA | Luxemburg | 100% | 100% | Dredging & Infra | ||
| Delta River Shipping SA | Luxemburg | 100% | 100% | Dredging & Infra | ||
| DEME Luxembourg SA | Luxemburg | 100% | 100% | Dredging & Infra | ||
| DEME Offshore LU Procurement & Shipping SA | Luxemburg | 100% | 100% | Offshore Energy | ||
| Innovation Shipping SA | Luxemburg | 100% | 0% | Offshore Energy | ||
| Meuse River Shipping SA | Luxemburg | 100% | 100% | Dredging & Infra | ||
| Safindi RE SA | Luxemburg | 100% | 100% | Dredging & Infra | ||
| Spartacus Shipping SA | Luxemburg | 100% | 100% | Dredging & Infra | ||
| DEME Offshore LU SA | Luxemburg | 0% | 100% | Offshore Energy | ||
| SPT Offshore SDN BHD | Maleisië | 100% | 100% | Offshore Energy | ||
| Dredging International Malaysia Sdn Bhd | Maleisië | 30% (1) | 30% (1) | Dredging & Infra | ||
| Hydrogeo SARL | Marokko | 0% | 60% | Offshore Energy | ||
| Dredging International Mexico SA de CV | Mexico | 100% | 100% | Dredging & Infra | ||
| Logimarine SA de CV | Mexico | 100% | 100% | Dredging & Infra | ||
| Dragamoz Lda | Mozambique | 100% | 100% | Dredging & Infra | ||
| Earth Moving International Nigeria Ltd | Nigeria | 100% | 100% | Dredging & Infra | ||
| Novadeal EKO FZE | Nigeria | 100% | 100% | Dredging & Infra | ||
| Dredging and Environmental Services Nigeria Ltd | Nigeria | 39% (1) | 39% (1) | Dredging & Infra | ||
| Dredging International Services (Nigeria) Ltd | Nigeria | 39% (1) | 39% (1) | Dredging & Infra |
(1) De economische rechten in deze vennootschap bedragen 100%.
(2) De economische rechten in deze vennootschap bedragen 54,375%.
(3) De economische rechten in deze vennootschap bedragen 95%.
(*) Alfabetische sortering op basis van de Engelse benaming van het land.
209
HOOFDSTUK 06
Naam Land 2022 % Aandeel- houderschap 2021 % Aandeel- houderschap Belangrijkste operationeel segment 2022
(3) De economische rechten in deze vennootschap bedragen 95%.
210
JOINT VENTURES (VERMOGENSMUTATIEMETHODE IN DE JAARREKENING, MAAR PROPORTIONELE METHODE IN DE SEGMENTINFORMATIE)
Per 31 december 2022
| Naam | Land | 2022 | % Aandeel- houderschap | 2021 | % Aandeel- houderschap | Belangrijkste operationeel segment 2022 |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Scaldis Salvage &Marine Contractors NV | België | 54,38% | 54,38% | Offshore Energy | ||
| Sédisol SA | België | 37,45% | 37,45% | Environmental | ||
| Blue Site SA | België | 37,45% | 37,45% | Environmental | ||
| Wérisol NV | België | 37,45% | 37,45% | Environmental | ||
| Silvamo NV | België | 37,45% | 37,45% | Environmental | ||
| Top Wallonie NV | België | 37,45% | 37,45% | Environmental | ||
| Transterra NV | België | 0% | 50% | Dredging & Infra | ||
| MSB Minerações Sustentáveis do Brasil S.A. | Brazilië | 51% | 51% | Dredging & Infra | ||
| DEME Brazil Serviços de Dragagem Ltda | Brazilië | 0% | 50% | Dredging & Infra | ||
| Guangzhou Coscocs DEME New Energy Engineering Co. | ||||||
| Ltd China 49,99% 49,99% Offshore Energy Earth Moving Worldwide Cyprus Ltd Cyprus 50% 50% Dredging & Infra Japan Offshore Marine Ltd Japan 49% 49% Offshore Energy BNS JV Ltd Verenigd Koninkrijk 50% 50% Dredging & Infra Normalux Maritime SA Luxemburg 37,50% 37,50% Offshore Energy Combined Marine Terminal Operations Marafi LLC Oman 37,68% 37,68% Dredging & Infra Gulf Earth Moving Qatar WLL Qatar 50% 50% Dredging & Infra DIAP Thailand Co Ltd Thailand 48,90% 48,90% Dredging & Infra CSBC DEME Wind Engineering Co Ltd (CDWE) Taiwan 49,99% 49,99% Offshore Energy CDWE Green Jade Reder Ltd Taiwan 49,99% 49,99% Offshore Energy DBM-Bontrup BV Nederland 50% 50% Dredging & Infra K3 DEME BV Nederland 50% 50% Dredging & Infra Deeprock Beheer BV Nederland 50% 50% Offshore Energy Deeprock CV Nederland 50% 50% Offshore Energy Overseas Contracting &Chartering Services BV Nederland 50% 50% Offshore Energy Earth Moving Middle East Contracting DMCEST Verenigde Arabische Emiraten 50% 50% Dredging & Infra |
DEME JAARVERSLAG 2022 211
HOOFDSTUK 06 GEASSOCIEERDE DEELNEMINGEN (VERMOGENSMUTATIEMETHODE)
Per 31 december 2022
| Naam | Land | 2022 % Aandeel- houderschap | 2021 % Aandeel- houderschap | Belangrijkste operationeel segment |
|---|---|---|---|---|
| Consortium Antwerp Port (Oman) NV | België | 60% | 60% | Concessions |
| Power@Sea NV | België | 51,10% | 51,10% | Concessions |
| Consortium Antwerp Port Industrial Port Land NV | België | 50% | 50% | Concessions |
| Blue Open NV | België | 49,94% | 49,94% | Environmental |
| Bluepower NV | België | 35% | 35% | Concessions |
| Bluechem Building NV | België | 25,47% | 25,47% | Environmental |
| Blue Gate Antwerp Development NV | België | 25,46% | 25,46% | Environmental |
| Terranova NV | België | 24,96% | 24,96% | Environmental |
| Zeeboerderij Westdiep BV | België | 20% | 20% | Concessions |
| Feluy M2M SA | België | 19,47% | 19,47% | Environmental |
| Otary BIS NV | België | 18,89% | 18,89% | Concessions |
| Otary RS NV | België | 18,89% | 18,89% | Concessions |
| Rentel NV | België | 18,89% | 18,89% | Concessions |
| Hyve BV | België | 16,67% | 16,67% | Concessions |
| Terranova Solar NV | België | 16,01% | 16,01% | Environmental |
| North Sea Wave NV | België | 13,22% | 13,22% | Concessions |
| SeaMade NV | België | 13,22% | 13,22% | Concessions |
| La Vélorie NV | België | 12,48% | 12,48% | Environmental |
| C-Power Holdco NV | België | 10% | 10% | Concessions |
| C-Power NV | België | 6,46% | 6,46% | Concessions |
| Nou Vela SA | Frankrijk | 46,60% | 46,60% | Concessions |
| Port-La Nouvelle SEMOP | Frankrijk | 23,77% | 23,77% | Concessions |
| Thistle Wind Partners Ltd | Verenigd Koninkrijk | 42,50% | 100% | Concessions |
| Thistle Wind Partners Cluaran Deas Ear Ltd | Verenigd Koninkrijk | 42,50% | 0% | Concessions |
| Thistle Wind Partners Cluaran Ear-Thuath Ltd | Verenigd Koninkrijk | 42,50% | 0% | Concessions |
| West Islay Tidal Energy Park Ltd | Verenigd Koninkrijk | 35% | 35% | Concessions |
| Rhama Haven Hub SRL | Italië | 28% | 28% | Dredging & Infra |
| Cedar Luxembourg SARL | Luxemburg | 1,80% | 0% | Offshore Energy |
| Hyport Coordination Company LLC | Oman | 50% | 50% | Concessions |
| Port of Duqm Company SAOC | Oman | 30% | 30% | Concessions |
| Duqm Industrial Land Company LLC | Oman | 27,55% | 27,55% | Concessions |
| Duqm Logistic Lands en Investment Company LLC | Oman | 26% | 26% | Concessions |
| DIAP-Daelim Joint Venture Pte Ltd | Singapore | 51% | 51% | Dredging & Infra |
| DIAP-SHAP Joint Venture Pte Ltd | Singapore | 51% | 51% | Dredging & Infra |
| BAAK Blankenburg-Verbinding BV | Nederland | 15% | 15% | Concessions |
BEDRIJFSCOMBINATIES EN VERKOPEN IN DE LOOP VAN 2022 EN 2021
Bedrijfscombinaties en verkopen in de loop van 2022
Er waren geen bedrijfscombinaties in 2022. In het Offshore Energy segment werden Seatec Holding BV en zijn dochteronderneming Seatec Subsea Systems BV verkocht als onderdeel van een management buyout. Deze verkoop had een immateriële impact op de geconsolideerde jaarrekening. Het vervaardigings- en handelsvehikel Seatec werd in 2020 verworven als deel van de SPT Offshore Group. DEME verzekerde exclusiviteit voor het door Seatec vervaardigde ‘suction pump’ materieel via een raamovereenkomst. De aandelen in Filterres SA (België) (74,90%), in het Environmental segment, werden in de loop van 2022 verkocht aan de partner in de onderneming. Hetzelfde geldt voor Hydrogeo SARL (Marokko) (40%), een slapende vennootschap in het Offshore Energy segment. Deze verkopen hadden een zeer immateriële impact op de geconsolideerde jaarrekening.
Bedrijfscombinaties en verkopen in de loop van 2021
Er waren geen bedrijfscombinaties noch verkopen in 2021.
212
GECONSOLIDEERDE JAARREKENING
Deze inleiding moet samen worden gelezen met de financiële prestaties van de DEME Groep, eerder in dit jaarverslag, waarin de belangrijkste bijdragen tot het resultaat van het jaar worden toegelicht. Voor de bespreking van de financiële prestaties van de Groep, waar dieper ingegaan wordt op de prestaties van de segmenten elk afzonderlijk, alsook in de segmentinformatie, worden de cijfers van de managementrapportage gebruikt. Het enige aansluitingsverschil tussen deze cijfers en de cijfers in de financiële staten is het effect van de verschillende consolidatiemethode voor joint ventures. Joint ventures worden proportioneel geconsolideerd in de cijfers van de managementrapportage en volgens de vermogensmutatiemethode in de jaarrekening. Het resultaat over de periode (aandeel van de Groep) wordt niet beïnvloed door het verschil in consolidatiemethode, alleen de voorstelling is anders. In de toelichtingen en in de vergelijkende analyse van de financiële staten worden de cijfers volgens de presentatie in de jaarrekening vermeld.
VERGELIJKENDE ANALYSE VAN DE GECONSOLIDEERDE RESULTATENREKENING
Per 31 December (in duizenden EUR)
| Toelichting | 2022 | 2021 | DE LTA |
|---|---|---|---|
| BEDRIJFSOPBRENGSTEN | 2.710.796 | 2.580.773 | 130.023 |
| Omzet (1) | 2.654.725 | 2.510.607 | 144.118 |
| Overige bedrijfsopbrengsten (2) | 56.071 | 70.166 | -14.095 |
| BEDRIJFSKOSTEN | -2.555.560 | -2.437.492 | -118.068 |
| Grondstoffen, verbruiksgoederen, diensten en uitbesteed werk | -1.704.618 | -1.575.624 | -128.994 |
| Personeelskosten (3) | -505.743 | -488.896 | -16.847 |
| Afschrijvingen en waardeverminderingen (4)/(6)/(7) | -318.240 | -291.108 | -27.132 |
| Bijzondere waardevermindering van materiële vaste activa en activa met gebruiksrecht (6)/(7) | -430 | -34.608 | 34.178 |
| Bijzondere waardevermindering van goodwill en immateriële vaste activa (4)/(5) | - | -311 | 311 |
| Overige bedrijfskosten (2) | -26.529 | -46.945 | 20.416 |
| BEDRIJFSRESULTAAT | 155.236 | 143.281 | 11.955 |
| FINANCIEEL RESULTAAT | -24.311 | -5.412 | -18.899 |
| Renteopbrengsten | 6.026 | 4.181 | 1.845 |
| Rentelasten | -14.914 | -6.920 | -7.994 |
| Gerealiseerde/niet-gerealiseerde wisselkoersresultaten | -11.134 | 6.130 | -17.264 |
| Overige financiële opbrengsten en kosten | -4.289 | -8.803 | 4.514 |
| RESULTAAT VOOR BELASTINGEN | 130.925 | 137.869 | -6.944 |
| Actuele belastingen en uitgestelde belastingen (10) | -31.361 | -31.079 | -282 |
| RESULTAAT NA BELASTINGEN | 99.564 | 106.790 | -7.226 |
| Aandeel in winst (verlies) van joint ventures en geassocieerde deelnemingen (8) | 15.827 | 10.548 | 5.279 |
| RESULTAAT OVER DE PERIODE | 115.391 | 117.338 | -1.947 |
| Toerekenbaar aan minderheidsbelangen | 2.671 | 2.757 | -86 |
| AANDEEL VAN DE GROEP | 112.720 | 114.581 | -1.861 |
DEME JAARVERSLAG 2022 213
De totale bedrijfsopbrengsten in 2022 stegen met 130 miljoen EUR. De omzet steeg met 144 miljoen EUR of 6% ten opzichte van 2021, terwijl de overige bedrijfsopbrengsten daalden met 14 miljoen EUR. De bedrijfsopbrengsten bevatten in 2022 19 miljoen EUR schadevergoedingen ontvangen als compensatie voor de verhoogde kosten opgelopen door de late oplevering van installatieschip ‘Orion’ (Offshore Energy segment), terwijl in 2021 de bedrijfsopbrengsten 15 miljoen EUR schadevergoedingen bevatten met betrekking tot cutterzuiger ‘Spartacus’ (Dredging & Infra segment). Het bedrijfsresultaat of EBIT steeg met 12 miljoen EUR maar de EBIT-marge bleef gelijk door meer onderhoudskosten en schepen in droogdok, inflatie en prijsstijging van verbruiksgoederen en grondstoffen. De afschrijvingskosten zijn toegenomen door de nieuwe schepen ‘Orion’, ‘Spartacus’ en ‘Groenewind’. Anderzijds werden er geen significante bijzondere waardeverminderingen opgenomen terwijl dit in 2021 een bedrag van 35 miljoen EUR was. Overige bedrijfskosten daalden met 20 miljoen EUR en worden verder verklaard in de toelichtingen. De daling in financieel resultaat van 19 miljoen EUR is voornamelijk veroorzaakt door een negatieve impact van gerealiseerde/ongerealiseerde wisselkoersverschillen voor een bedrag van -11,1 miljoen EUR ten opzichte van een positieve impact in 2021 van 6 miljoen EUR (verschil van -17,3 miljoen EUR). Dit komt voornamelijk door de devaluatie van de Egyptische Pond, wat leidt tot een negatieve herwaardering van de geldmiddelen en vorderingen te maken met het Abu Qir project in Egypte. Ook stegen de rentelasten met 8 miljoen EUR door een hogere openstaande schuld als gevolg van een nieuwe kredietfaciliteit op lange termijn van 440 miljoen EUR (zie toelichting (18)) en doordat er minder rentelasten geactiveerd werden in 2022. Interesten voor de financiering van het schip ‘Orion’ werden niet meer geactiveerd sinds juni, gezien alle activiteiten om het schip klaar te maken voor het beoogde gebruik voltooid waren. Het resultaat vóór belastingen is 6,9 miljoen EUR lager dan vorig jaar en de effectieve belastingvoet steeg naar 24,0% tegenover 22,5% vorig jaar. Het aandeel in de winst van joint ventures en geassocieerde deelnemingen steeg met 5,3 miljoen EUR, voornamelijk door een stijging van het resultaat van de joint ventures. Het bedrag toerekenbaar aan minderheidsbelangen bleef stabiel in vergelijking met vorig jaar. Het resultaat over de periode (aandeel van de Groep) daalde met 1,9 miljoen EUR in vergelijking met vorig jaar, naar een bedrag van 112,7 miljoen EUR of 4,45 EUR per aandeel.
```# GECONSOLIDEERDE JAARREKENING
VERGELIJKENDE ANALYSE VAN DE GECONSOLIDEERDE BALANS
Per 31 december (in duizenden EUR)
| ACTIVA | Toelichting | 2022 | 2021 | DELTA |
|---|---|---|---|---|
| NIET-VLOTTENDE ACTIVA | 2.969.289 | 2.694.235 | 275.054 | |
| Immateriële vaste activa | (4) | 24.315 | 25.513 | -1.198 |
| Goodwill | (5) | 13.028 | 13.028 | - |
| Materiële vaste activa | (6) | 2.422.048 | 2.259.041 | 163.007 |
| Activa met gebruiksrecht | (7) | 98.994 | 90.620 | 8.374 |
| Investeringen in joint ventures en geassocieerde deelnemingen | (8) | 202.748 | 132.781 | 69.967 |
| Overige langlopende financiële activa | (9) | 32.540 | 33.451 | -911 |
| Langlopende afdekkingsinstrumenten | (19) | 39.336 | 613 | 38.723 |
| Renteswaps | 39.127 | - | 39.127 | |
| Wisselkoers/brandstof afdekkingen | 209 | 613 | -404 | |
| Overige niet-vlottende activa | (9) | 11.892 | 4.239 | 7.653 |
| Uitgestelde belastingvorderingen | (10) | 124.388 | 134.949 | -10.561 |
| VLOTTENDE ACTIVA | 1.540.489 | 1.355.362 | 185.127 | |
| Voorraden | (11) | 25.696 | 12.168 | 13.528 |
| Vorderingen uit hoofde van contracten | (12) | 344.751 | 326.685 | 18.066 |
| Handels- en overige vorderingen uit operationele activiteiten | (13) | 469.529 | 384.022 | 85.507 |
| Kortlopende afdekkingsinstrumenten | (19) | 22.022 | 3.207 | 18.815 |
| Renteswaps | 17.638 | - | 17.638 | |
| Wisselkoers/brandstof afdekkingen | 4.384 | 3.207 | 1.177 | |
| Activa bestemd voor verkoop | (14) | 31.997 | 32.456 | -459 |
| Overige vlottende activa | (15) | 124.233 | 68.192 | 56.041 |
| Geldmiddelen en kasequivalenten | (18)/(19) | 522.261 | 528.632 | -6.371 |
| TOTAAL DER ACTIVA | 4.509.778 | 4.049.597 | 460.181 |
Het totaal der activa van het jaar steeg met 460,2 miljoen EUR, waarvan de stijging in de categorie materieel vast actief de grootste is (+163 miljoen EUR). De belangrijkste investeringen voor 2022 betreffen de ‘Orion’, DEME’s revolutionair offshore installatieschip dat in het tweede kwartaal van 2022 in productie gekomen is, de aanschaf en conversie van kabellegschip ‘Viking Neptun’, de investering in een nieuw valpijpschip en de upgrade van offshore installatieschip ‘Sea Installer’. Ook werden er significante onderhoudskosten voor DEME’s bestaande vloot geactiveerd. De stijging in investeringen in joint ventures en geassocieerde deelnemingen is, naast kapitaalsverhogingen, voornamelijk gerelateerd aan niet-gerealiseerde resultaten (door de stijging in de reële waarde van rente-afdekkingen). Omwille van dezelfde reden zien we ook een stijging in de langlopende en kortlopende afdekkingsinstrumenten gelinkt aan de positieve evolutie in de reële waarde van de rente-afdekkingen in 2022. Voorraden, vorderingen uit hoofde van contracten en handels- en overige vorderingen stegen respectievelijk met 13,5, 18,1 en 85,5 miljoen EUR. De stijging in handels- en overige vorderingen is deels het gevolg van een stijging in activiteit maar is voornamelijk te wijten aan vooruitgang van grote projecten en de timing van de facturatie gezien vorderingen uit hoofde van contracten handelsvorderingen worden na acceptatie van de klant. De stijging in handelsvorderingen betreft geen stijging in achterstallige bedragen. Activa bestemd voor verkoop bleef stabiel. In 2021 had dit betrekking op de herclassificatie (komende van materieel vast actief) van de nettoboekwaarde van het schip ‘Thor’, dat verkocht werd in april 2022. In 2022 betreft het bedrag een ander schip uit het segment ‘Offshore Energy’. Overige vlottende activa steeg met 56 miljoen EUR in vergelijking met 2021, voornamelijk door een stijging in uitgestelde afdekkingskosten voor de Vineyard en Coastal Virginia projecten in de VS.
DEME JAARVERSLAG 2022 215
HOOFDSTUK 06 EIGEN VERMOGEN EN VERPLICHTINGEN
| Toelichting | 2022 | 2021 | DELTA |
|---|---|---|---|
| EIGEN VERMOGEN - DEEL GROEP | (16) | 1.753.947 | 1.579.543 |
| Geplaatst kapitaal | 33.194 | 31.110 | |
| Uitgiftepremie | 475.989 | 5.645 | |
| Overgedragen resultaat en overige reserves | 1.218.272 | 1.618.824 | |
| Afdekkingsreserve | 70.020 | -25.872 | |
| Herwaardering pensioenverplichtingen | -37.458 | -41.283 | |
| Cumulatieve omrekeningsverschillen | -6.070 | -8.881 | |
| MINDERHEIDSBELANGEN | 22.318 | 19.696 | |
| TOTAAL EIGEN VERMOGEN | 1.776.265 | 1.599.239 | |
| LANGLOPENDE VERPLICHTINGEN | 1.015.460 | 786.718 | |
| Pensioenverplichtingen | (21) | 60.523 | 65.267 |
| Voorzieningen | (23) | 42.985 | 39.572 |
| Rentedragende schuld | (18) | 789.904 | 577.970 |
| Langlopende afdekkingsinstrumenten | (19) | 53.661 | 26.868 |
| Renteswaps | - | 2.608 | |
| Wisselkoers/brandstof afdekkingen | 53.661 | 24.260 | |
| Overige langlopende financiële verplichtingen | (8) | 1.238 | 2.827 |
| Uitgestelde belastingverplichtingen | (10) | 67.149 | 74.214 |
| KORTLOPENDE VERPLICHTINGEN | 1.718.053 | 1.663.640 | |
| Rentedragende schuld | (18) | 252.870 | 343.340 |
| Kortlopende afdekkingsinstrumenten | (19) | 31.579 | 12.368 |
| Renteswaps | - | 1.892 | |
| Wisselkoers/brandstof afdekkingen | 31.579 | 10.476 | |
| Voorzieningen | (23) | 4.714 | 3.738 |
| Verplichtingen uit hoofde van contracten | (12) | 323.300 | 181.095 |
| Ontvangen voorschotten | (12) | 72.539 | 101.067 |
| Handelsschulden | 777.705 | 772.905 | |
| Bezoldigingen en sociale lasten | 98.793 | 94.026 | |
| Actuele inkomstenbelasting | (10) | 66.571 | 76.370 |
| Overige kortlopende verplichtingen | (22) | 89.982 | 78.731 |
| TOTAAL VERPLICHTINGEN | 2.733.513 | 2.450.358 | |
| TOTAAL VAN HET EIGEN VERMOGEN EN VERPLICHTINGEN | 4.509.778 | 4.049.597 |
216 GECONSOLIDEERDE JAARREKENING
De totale verplichtingen stegen met 283 miljoen EUR. Het eigen vermogen – deel van de Groep steeg met 177 miljoen EUR en werd, naast het resultaat van de Groep van 112,7 miljoen EUR, positief beïnvloed door een stijging in niet-gerealiseerde resultaten (afdekkingsreserve, herwaardering pensioenverplichtingen en cumulatieve omrekeningsverschillen) voor een bedrag van 102,5 miljoen EUR, gecompenseerd met de betaling van een dividend van 40,8 miljoen EUR in 2022. Door de partiële splitsing van CFE NV werd er een transfer geboekt van ‘Overgedragen resultaat en overige reserves’ naar ‘Geplaatst kapitaal’ en ‘Uitgiftepremie’. De langlopende verplichtingen stegen met 228,7 miljoen EUR, waarvan 211,9 miljoen gerelateerd is aan de stijging in langlopende rentedragende schuld. De stijging in rentedragende schuld is gerelateerd aan een bijkomende kredietfaciliteit op lange termijn voor een bedrag van 440 miljoen EUR, deels gecompenseerd met terugbetalingen voor een bedrag van 246 miljoen EUR. De kortlopende rentedragende schuld daalde met 90,4 miljoen EUR. De verplichtingen uit hoofde van contracten stegen met 142 miljoen EUR, deels door een stijging in activiteit maar voornamelijk door timing (bijvoorbeeld nieuwe projecten die opstarten en waar de facturatie voorloopt op de operationele uitvoering van de projecten, zoals bij enkele grote offshore projecten in de VS).
VERGELIJKENDE ANALYSE VAN HET GECONSOLIDEERD KASSTROOMOVERZICHT
Per 31 december (in duizenden EUR)
| Toelichting | 2022 | 2021 | DELTA | |
|---|---|---|---|---|
| GELDMIDDELEN EN KASEQUIVALENTEN, OPENINGSSALDO | 528.632 | 621.937 | -93.305 | |
| CASHFLOW UIT BEDRIJFSACTIVITEITEN VÓÓR MUTATIES IN WERKKAPITAAL | 411.476 | 440.356 | -28.880 | |
| MUTATIES IN WERKKAPITAAL | 24.893 | -20.782 | 45.675 | |
| OPERATIONELE CASHFLOW | 436.369 | 419.574 | 16.795 | |
| Investeringen | -512.855 | -298.660 | -214.195 | |
| Desinvesteringen | 24.001 | 32.248 | -8.247 | |
| INVESTERINGSCASHFLOW | -488.854 | -266.412 | -222.442 | |
| Nieuwe rentedragende schuld | (18) | 465.000 | 51.344 | 413.656 |
| Terugbetaling van rentedragende schuld | (18) | -380.488 | -278.875 | -101.613 |
| Brutodividend uitgekeerd aan de aandeelhouders | (16) | -40.843 | -20.421 | -20.422 |
| Brutodividend uitgekeerd aan de minderheidsaandeelhouders | (16) | -504 | - | -504 |
| FINANCIERINGSCASHFLOW | 43.165 | -247.952 | 291.117 | |
| NETTOTOENAME (AFNAME) VAN GELDMIDDELEN EN KASEQUIVALENTEN | -9.320 | -94.790 | 85.470 | |
| Invloed van wisselkoerswijzigingen op geldmiddelen en kasequivalenten | 2.949 | 1.485 | 1.464 | |
| GELDMIDDELEN EN KASEQUIVALENTEN, SLOTBALANS | 522.261 | 528.632 | -6.371 |
Operationele cashflow
De kasstroom uit bedrijfsactiviteiten steeg van 419,6 miljoen EUR in 2021 naar 436,4 miljoen EUR in 2022. Dit heeft vooral betrekking op gestegen activiteit en de overeenkomstige stijging van het netto bedrijfsresultaat van 143,3 miljoen EUR in 2021 naar 155,2 miljoen EUR in 2022. Dit netto bedrijfsresultaat omvat naar de investeringskasstroom geherclassificeerde items voor een bedrag van 5,7 miljoen EUR in 2022, in vergelijking met 16,2 miljoen EUR in 2021. Het gestegen werkkapitaal per 31 december 2022 is voornamelijk het gevolg van een stijging in verplichtingen uit hoofde van contracten en kortlopende verplichtingen, deels gecompenseerd door een stijging in handelsvorderingen en uitgestelde afdekkingskosten. Het effect van de mutaties in het werkkapitaal op de kasstroom uit bedrijfsactiviteiten bedroeg 24,9 miljoen EUR in 2022 tegenover 20,8 miljoen EUR in 2021. Andere materiële kasstromen uit bedrijfsactiviteiten in 2022 omvatten de instroom van 10,7 miljoen EUR dividenden ontvangen van participaties in joint ventures en geassocieerde deelnemingen en een uitstroom van 43 miljoen EUR aan inkomstenbelastingen. De materiële niet-geldelijke aanpassingen van de bedrijfsactiviteiten in 2022 omvatten 318,2 miljoen EUR aan afschrijvingskosten en bijzondere waardeverminderingen en 1 miljoen EUR aan verlaging van de voorzieningen.
Investeringscashflow
De kasstroom gebruikt voor investeringsactiviteiten steeg in 2022 met 83% tot 488,9 miljoen EUR vergeleken met 266,4 miljoen EUR in 2021. De aanzienlijke toename van de uitstroom in 2022 was voornamelijk het gevolg van de volgende factoren:
* verhoogde investeringen in de vloot van DEME (materiële vaste activa) tot 482 miljoen EUR in 2022 ten opzichte van 280 miljoen EUR in 2021.
DEME JAARVERSLAG 2022 217# GECONSOLIDEERDE JAARREKENING TOELICHTING BIJ DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING
TOELICHTING 1 – OMZET EN ORDERBOEK
Saldo per 31 december
OMZET
Hierna vindt u een uitsplitsing per type, segment en geografische markt.
Omzet per type (in duizenden EUR)
| 2022 | 2021 | |
|---|---|---|
| Opbrengsten uit contracten met klanten | 2.644.257 | 2.498.256 |
| Opbrengsten uit nevenactiviteiten | 10.468 | 12.351 |
| Totale omzet volgens de resultatenrekening | 2.654.725 | 2.510.607 |
Opbrengsten uit contracten met klanten omvatten hoofdzakelijk de netto-opbrengsten uit de operationele activiteiten van de segmenten. Voor de meeste aannemingsactiviteiten is het contract gebaseerd op een vaste/forfaitaire prijs. De Groep treedt op als hoofdaannemer van de verbintenis. Opbrengsten uit nevenactiviteiten zijn opbrengsten die zeer divers kunnen zijn, zoals de verkoop van schepen en materieel of het aanrekenen van service fees of honoraria. Het is omzet die niet als een afzonderlijk project wordt opgevolgd in de managementrapportage.
De Groep heeft bepaald dat de opsplitsing van de opbrengsten per productlijn het best weerspiegeld is in de informatie over de opbrengsten die volgens IFRS 8 voor elk te rapporteren segment wordt bekendgemaakt, aangezien deze informatie regelmatig wordt beoordeeld door de belangrijkste besluitvormers (zie ook het afzonderlijke hoofdstuk over de segmentinformatie) en het best weergeeft hoe de aard, het bedrag, het tijdstip en de onzekerheid van opbrengsten en kasstromen worden beïnvloed door economische factoren.
Omzet per segment (in duizenden EUR)
| 2022 | 2021 | |
|---|---|---|
| Offshore Energy | 957.810 | 916.354 |
| Dredging & Infra | 1.524.316 | 1.478.306 |
| Environmental | 206.336 | 166.163 |
| Concessions | 2.214 | 1.467 |
| Totale omzet per segment | 2.690.676 | 2.562.290 |
| Reconciliatie | -35.951 | -51.683 |
| Totale omzet volgens de resultatenrekening | 2.654.725 | 2.510.607 |
De aansluiting tussen de omzet per segment en de omzet in de geconsolideerde resultatenrekening betreft de omzet van joint ventures. Deze worden geconsolideerd volgens de proportionele methode in de segmentrapportering maar volgens de vermogensmutatiemethode (toepassing van IAS 28) in de jaarrekening.
Omzet per geografische markt (in duizenden EUR)
| 2022 | 2021 | |
|---|---|---|
| België | 354.439 | 279.248 |
| Europa - EU | 1.271.034 | 976.939 |
| Europa - niet-EU | 362.975 | 608.708 |
| Afrika | 319.256 | 491.058 |
| Azië & Oceanië | 136.069 | 93.700 |
| Amerika | 124.832 | 42.359 |
| Indisch subcontinent | 81.023 | 17.317 |
| Midden-Oosten | 5.097 | 1.278 |
| Totale omzet volgens de resultatenrekening | 2.654.725 | 2.510.607 |
Een geografische markt is het gebied (de locatie) waar projecten worden gerealiseerd en diensten worden verleend, of de projectlocatie van offshore werken. Een groot deel van de omzet van de Groep wordt gegenereerd op projecten voor uiteenlopende klanten in diverse landen en geografische gebieden.
DEME JAARVERSLAG 2022 219 HOOFDSTUK 06
In tegenstelling tot in 2021, heeft in 2022 geen enkele klant meer dan 10% bijgedragen tot de omzet van de Groep. Het project Abu Qir Port Expansion in Egypte (segment Dredging & Infra), heeft vorig jaar tussen 10% en 15% bijgedragen in de omzet van de Groep en was dus een materiële klant in verhouding tot de totale omzet van de Groep. Gezien het occasionele karakter en de spreiding van de contracten, kan geen enkele klant van DEME structureel als een materiële klant worden beschouwd in verhouding tot de totale omzet van de Groep.
Vanwege het militair conflict tussen Rusland en Oekraïne heeft de Groep afgezien van baggerwerken in Rusland in 2022 en heeft ze momenteel geen contracten of contractuele verplichtingen gerelateerd aan het uitvoeren van werken in Rusland.
Bijkomend kan 29% van DEME’s geconsolideerde omzet aanzien worden als omzet die in aanmerking komt (‘eligible’) volgens de EU-taxonomie. Dit percentage is rechtstreeks gerelateerd aan de activiteiten van DEME die een substantiële bijdrage leveren aan maatregelen tegen de opwarming van het klimaat en omvatten projecten zowel voor de bouw en installatie van windmolenparken en hun aansluitingen aan land als projecten voor de infrastructuur van spoorwegtunnels. Bijkomend is 26% van DEME’s omzet afgestemd (‘aligned’).
ORDERBOEK
Het orderboek van de Groep is de contractwaarde van opdrachten die per 31 december zijn verworven, maar die nog niet als omzet zijn geboekt omdat zij nog niet zijn uitgevoerd. Het orderboek omvat ook het aandeel van de Groep in het orderboek van joint ventures, maar niet in dat van geassocieerde deelnemingen. Contracten worden pas in het orderboek opgenomen wanneer de overeenkomst met de klant is ondertekend. Een toekenningsbrief is volgens de Groep niet voldoende om het contract in het orderboek op te nemen. Bovendien moet ‘financial close’ bereikt zijn voor projecten in ‘onzekere’ landen vooraleer zij in het orderboek kunnen worden opgenomen. Verder leert de ervaring dat, wanneer éénmaal een overeenkomst is bereikt, annuleringen of substantiële inperkingen van de omvang of reikwijdte van contracten vrij zeldzaam zijn. Ze komen evenwel voor, zeker op markten die onder zware druk staan.
Orderboek per segment (in duizenden EUR)
| 2022 | 2021 | |
|---|---|---|
| Offshore Energy | 3.260.909 | 2.816.564 |
| Dredging & Infra | 2.615.713 | 2.833.296 |
| Environmental | 313.378 | 255.330 |
| Concessions | - | - |
| Totaal orderboek | 6.190.000 | 5.905.190 |
De waarde van het orderboek van de Groep per 31 december 2022 bereikt een recordbedrag van 6,2 miljard EUR, een stijging van 5% ten opzichte van vorig jaar (2021: 5,9 miljard EUR). In de loop van 2022 werden projecten met een totale waarde van 2,2 miljard EUR verworven (2021: 3,1 miljard EUR). Het orderboek weerspiegelt de voortgezette gezonde vraag, een sterke marktpositie en aanzienlijke gunningen in het Offshore Energy segment. Het totale orderboek op jaareinde bedraagt 2,3 keer de omzet van 2022. De stijging in vergelijking met vorig jaar wordt voornamelijk gedreven door een sterke vraag in zowel het Environmental als het Offshore Energy segment, waarbij het laatste de toevoeging omvat van grote, lange termijn projecten in Zuid-Oost Azië (onder andere Taiwan en Australië), de Verenigde Staten en Europa.
Orderboek per geografische markt (in duizenden EUR)
| 2022 | 2021 | |
|---|---|---|
| Europa - EU | 2.467.294 | 2.866.266 |
| Europa - niet-EU | 898.747 | 814.462 |
| Afrika | 306.325 | 414.346 |
| Azië & Oceanië | 752.385 | 325.516 |
| Amerika | 1.692.695 | 1.454.872 |
| Indisch subcontinent | 68.033 | 25.786 |
| Midden-Oosten | 4.521 | 3.942 |
| Totaal orderboek | 6.190.000 | 5.905.190 |
Vanuit een geografisch perspectief tonen de regio’s Europa en Afrika een daling in 2022 ten opzichte van 2021, grotendeels gecompenseerd door sterke gunningen in de regio’s Azië en Amerika. Europa vertegenwoordigt nog steeds meer dan de helft van het orderboek.
220 GECONSOLIDEERDE JAARREKENING
Orderboek 2022 opgesplitst in de tijd (in duizenden EUR)
| Totaal orderboek | 2023 | 2024 | 2025 Beyond | Totaal |
|---|---|---|---|---|
| 6.190.000 | 2.307.546 | 1.612.426 | 821.847 | 6.190.000 |
Orderboek 2021 opgesplitst in de tijd (in duizenden EUR)
| Totaal orderboek | 2022 | 2023 | 2024 | Beyond | Totaal |
|---|---|---|---|---|---|
| 5.905.190 | 2.021.167 | 1.456.930 | 1.079.065 | 1.348.028 | 5.905.190 |
De Groep schat dat 37,3% van het orderboek zal worden uitgevoerd in het volgende jaar (2021: 34,2%). De feitelijke uitvoering hangt af van verschillende factoren, zoals de weersomstandigheden, de bodemgesteldheid en de technische omstandigheden, de beschikbaarheid van schepen en tal van andere factoren.
TOELICHTING 2 – OVERIGE BEDRIJFSOPBRENGSTEN EN -KOSTEN
Saldo per 31 december
OVERIGE BEDRIJFSOPBRENGSTEN (in duizenden EUR)
| 2022 | 2021 | |
|---|---|---|
| Winst op verkoop van materiële vaste activa | 7.752 | 3.983 |
| Meerwaarde bij realisatie van financiële vaste activa | 9 | 12.186 |
| Overige bedrijfsopbrengsten | 48.310 | 53.997 |
| Totaal overige bedrijfsopbrengsten | 56.071 | 70.166 |
Het grootste bedrag in de winst op verkoop van materiële vaste activa betreft in 2022 de verkoop van het zelfheffend installatieschip ‘Thor’ (Offshore Energy segment), dat per 31 december 2021 al gepresenteerd werd onder de sectie activa bestemd voor verkoop. De verkoop vond plaats in april 2022. Andere winsten werden gerealiseerd bij de verkoop van oud materieel (Dredging & Infra segment). In 2021 betrof de winst op verkoop van materiële vaste activa voornamelijk de verkoop van boorplatform ‘Li Ya’ (voorheen ‘Goliath’).
Meerwaarde bij realisatie van financiële vaste activa is in 2022 gerelateerd aan de winst op de verkoop van alle aandelen in Filterres aan de partner in de onderneming. In 2021 betreft het bedrag de winst op de verkoop van de participatie van 12,5% in Merkur Offshore Gmbh, een Duits offshore windpark.# OVERIGE BEDRIJFSOPBRENGSTEN
Ook al vond de verkoop plaats in 2020 werd er in 2021 een bijkomende meerwaarde van 12,1 miljoen EUR opgenomen in verband met deze verkoop, als gevolg van een gunstige en definitieve regeling van een voorwaardelijke verplichting die eerder was geboekt. Overige bedrijfsopbrengsten omvatten in 2022 18,8 miljoen EUR schadevergoedingen voor de late oplevering van het schip ‘Orion’ (Offshore Energy segment) terwijl in 2021 het bedrag 15 miljoen EUR schadevergoedingen omvat voor de late oplevering van het schip ‘Spartacus’ (Dredging & Infra segment). Beide schadevergoedingen compenseren de bijkomende opgelopen kosten door de late oplevering van de schepen.
OVERIGE BEDRIJFSKOSTEN
| 2022 | 2021 | |
|---|---|---|
| Minderwaarde bij realisatie van financiële vaste activa | 17 | - |
| Verlies op verkoop van materiële vaste activa | 440 | 10 |
| Mutaties in afschrijvingen op voorraden en handelsvorderingen | -5.428 | 3.185 |
| Mutaties in pensioenverplichtingen | 505 | 1.146 |
| Mutaties in voorzieningen | 4.389 | 13.013 |
| Overige bedrijfskosten | 26.607 | 29.591 |
| Totaal overige bedrijfskosten | 26.529 | 46.945 |
Verlies op verkoop van materiële vaste activa is voornamelijk gerelateerd aan de buitengebruikstelling van de oude kraan van het offshore installatieschip ‘Sea Installer’. De mutatie in afschrijvingen op voorraden en handelsvorderingen heeft voornamelijk betrekking op de definitieve afschrijving van een openstaande handelsvordering en zijn corresponderende voorziening voor waardeverminderingen. De afschrijving die in voorgaande jaren als kost werd geboekt, wordt nu teruggenomen binnen de afschrijvingen op handelsvorderingen, terwijl de waardevermindering van de klant als servicekost wordt geboekt in de geconsolideerde resultatenrekening. De andere mutatie in afschrijvingen op voorraden en handelsvorderingen is de terugname van de voorziening voor dubieuze debiteuren die niet meer oninbaar zijn. Voor de mutaties in voorzieningen (voornamelijk garantievoorzieningen) wordt verwezen naar toelichting (23) Voorzieningen. Voor informatie over de pensioenverplichtingen wordt verwezen naar toelichting (21).
De overige bedrijfskosten omvatten hoofdzakelijk diverse belastingen, invoerrechten en zegelrechten. De daling in 2022 ten opzichte van 2021 houdt verband met de inzet in 2021 van diverse cutter- en hopperzuigers in Egypte en hun bijhorende bedrijfskosten.
TOELICHTING 3 – PERSONEELSKOSTEN EN WERKGELEGENHEID
Saldo per 31 december
Gemiddeld aantal werknemers gedurende het jaar (in VTE)
| 2022 | 2021 | |
|---|---|---|
| Bedienden | 2.985 | 2.797 |
| Arbeiders | 2.168 | 2.083 |
| Totaal | 5.153 | 4.880 |
Het gemiddelde personeelsbestand dat in deze toelichting wordt vermeld, is opgesteld op basis van de consolidatiekring, waarbij alleen het gemiddelde personeelsbestand van de entiteiten waarover de Groep zeggenschap heeft in aanmerking wordt genomen.
Personeelskosten (in duizenden EUR)
| 2022 | 2021 | |
|---|---|---|
| Bezoldigingen | 428.954 | 416.972 |
| Sociale lasten | 61.769 | 57.649 |
| Pensioenlasten | 15.020 | 14.275 |
| Totaal | 505.743 | 488.896 |
In 2021 heeft DEME een bedrag betaald aan de Belgische belastingautoriteiten na ontvangst van corrigerende belastingaanslagen over voorgaande jaren. Het betaalde bedrag is inbegrepen in de bezoldigingen. Dit verklaart waarom de stijging in bezoldigingen lager is dan de stijging in het gemiddeld aantal werknemers.
TOELICHTING 4 – IMMATERIELE VASTE ACTIVA
2022 (in duizenden EUR)
| Ontwikkelingskosten | Concessies, octrooien, licenties, enz. | Overige immateriële vaste activa | Totaal | |
|---|---|---|---|---|
| Aanschaffingswaarde per 1 januari 2022 | 4.096 | 47.025 | 12.283 | 63.404 |
| Mutaties gedurende het jaar | ||||
| Investeringen, met inbegrip van vaste activa, eigen productie | 1.744 | 371 | - | 2.115 |
| Overdrachten en buitengebruikstellingen | - | -12.136 | -19 | -12.155 |
| Overboekingen van (naar) andere posten | - | - | 1.324 | 1.324 |
| Toename (afname) door wisselkoerswijzigingen | - | 1 | - | 1 |
| Verwervingen door middel van bedrijfscombinaties | - | - | - | - |
| Wijzigingen in de consolidatiekring of -methode | - | -853 | - | -853 |
| Per 31 december 2022 | 5.840 | 34.408 | 13.588 | 53.836 |
| Cumulatieve afschrijvingen en bijzondere waardeverminderingen per 1 januari 2022 | 4.096 | 24.717 | 9.078 | 37.891 |
| Mutaties gedurende het jaar | ||||
| Afschrijvingen van het jaar | - | 3.056 | 885 | 3.942 |
| Overdrachten en buitengebruikstellingen | - | -12.136 | -19 | -12.155 |
| Overboekingen van (naar) andere posten | - | - | - | - |
| Toename (afname) door wisselkoerswijzigingen | - | 1 | - | 1 |
| Verwervingen door middel van bedrijfscombinaties | - | - | - | - |
| Wijzigingen in de consolidatiekring of -methode | - | -156 | - | -156 |
| Per 31 december 2022 | 4.096 | 15.482 | 9.944 | 29.522 |
| Nettoboekwaarde op het einde van het vorige boekjaar | - | 22.308 | 3.205 | 25.513 |
| Nettoboekwaarde op het einde van het boekjaar | 1.744 | 18.926 | 3.644 | 24.315 |
De concessies, octrooien en licenties omvatten geen immateriële vaste activa met een onbeperkte gebruiksduur. Onder de overboekingen van (naar) andere posten zijn ook overboekingen opgenomen van activa in aanbouw die oorspronkelijk geboekt waren onder materiële vaste activa. Binnen de investeringen van 2022 is er een bedrag van 1,7 miljoen EUR dat betrekking heeft op geactiveerde ontwikkelingskosten in het Concessions segment. Een bedrag van 3,9 miljoen EUR afschrijvingskosten van het jaar is opgenomen onder ‘afschrijvingen en waardeverminderingen’ in de geconsolideerde resultatenrekening. Afschrijvingen op ontwikkelingskosten starten ten vroegste op datum van de ‘financial close’ van het gerelateerde project. Een volledig afgeschreven en vervallen licentiekost werd in 2022 uitgeboekt voor een bedrag van 12 miljoen EUR in de sectie overdrachten en buitengebruikstellingen. Een bedrag van 14,4 miljoen EUR van de totale nettoboekwaarde van 24,3 miljoen EUR aan immateriële vaste activa op het eind van het jaar houdt verband met de eerste consolidatie van de groep SPT Offshore van eind 2020. Deze immateriële vaste activa worden afgeschreven over de economische levensduur van 10 jaar.
2021 (in duizenden EUR)
| Ontwikkelingskosten | Concessies, octrooien, licenties, enz. | Overige immateriële vaste activa | Totaal | |
|---|---|---|---|---|
| Aanschaffingswaarde per 1 januari 2021 | 4.007 | 48.557 | 7.963 | 60.527 |
| Mutaties gedurende het jaar | ||||
| Investeringen, met inbegrip van vaste activa, eigen productie | - | 1.620 | 288 | 1.908 |
| Overdrachten en buitengebruikstellingen | 89 | -1.185 | -33 | -1.129 |
| Overboekingen van (naar) andere posten | - | -1.968 | 4.065 | 2.097 |
| Toename (afname) door wisselkoerswijzigingen | - | 1 | - | 1 |
| Verwervingen door middel van bedrijfscombinaties | - | - | - | - |
| Wijzigingen in de consolidatiekring of -methode | - | - | - | - |
| Per 31 december 2021 | 4.096 | 47.025 | 12.283 | 63.404 |
| Cumulatieve afschrijving en bijzondere waardevermindering per 1 januari 2021 | 4.004 | 23.625 | 7.963 | 35.592 |
| Mutaties gedurende het jaar | ||||
| Afschrijvingen van het jaar | 3 | 2.936 | 474 | 3.413 |
| Overdrachten en buitengebruikstellingen | 89 | -1.185 | -33 | -1.129 |
| Overboekingen van (naar) andere posten | - | -660 | 674 | 14 |
| Toename (afname) door wisselkoerswijzigingen | - | 1 | - | 1 |
| Verwervingen door middel van bedrijfscombinaties | - | - | - | - |
| Wijzigingen in de consolidatiekring of -methode | - | - | - | - |
| Per 31 december 2021 | 4.096 | 24.717 | 9.078 | 37.891 |
| Nettoboekwaarde op het einde van het vorige boekjaar | 3 | 24.932 | - | 24.935 |
| Nettoboekwaarde op het einde van het boekjaar | - | 22.308 | 3.205 | 25.513 |
De investeringen van 1,9 miljoen EUR in 2021 hebben voornamelijk betrekking op de activatie van software licenties. De afschrijvingskosten van het jaar zijn opgenomen onder de ‘afschrijvingen en waardeverminderingen’ in de geconsolideerde resultatenrekening voor een bedrag van 3,4 miljoen EUR. Een bedrag van 17 miljoen EUR van de totale nettoboekwaarde van 25,5 miljoen EUR aan immateriële vaste activa op het eind van het jaar, houdt verband met de eerste consolidatie van de groep SPT Offshore van eind 2020. Deze immateriële vaste activa worden afgeschreven over de economische levensduur van 10 jaar.
TOELICHTING 5 – GOODWILL
| 2022 | 2021 | |
|---|---|---|
| Saldo per 1 januari | 13.028 | 13.339 |
| Mutaties gedurende het jaar | ||
| Verwervingen door middel van bedrijfscombinaties | - | - |
| Buitengebruikstellingen | - | - |
| Bijzondere waardeverminderingen opgenomen in de resultatenrekening | - | -311 |
| Saldo per 31 december | 13.028 | 13.028 |
TOETSING OP BIJZONDERE WAARDEVERMINDERING VAN GOODWILL (IMPAIRMENT TEST)
Overeenkomstig IAS 36 bijzondere waardevermindering van activa, werd de goodwill per 31 december 2022 en 2021 op bijzondere waardevermindering getoetst. In 2022 werden er geen bijzondere waardeverminderingen opgenomen. In 2021 werden in het segment Environmental bijzondere waardeverminderingen ten belope van 0,3 miljoen EUR opgenomen. Binnen de DEME Groep wordt de goodwill jaarlijks getoetst op bijzondere waardevermindering. De toetsing op bijzondere waardevermindering is gebaseerd op cijfers en inzichten van het derde kwartaal van het verslagjaar. Indien er aanwijzingen zijn dat de kasstroomgenererende eenheid waaraan de goodwill is toegerekend mogelijk een waardevermindering heeft ondergaan, wordt de impairment test vaker dan éénmaal per jaar uitgevoerd. In 2022 waren er geen dergelijke indicatoren en werden geen bijkomende waardeverminderingstesten uitgevoerd. Kritische beoordeling van het management is noodzakelijk om de impact op de toekomstige kasstromen in te schatten van macro-economische en andere factoren, inclusief degene gerelateerd aan de COVID-19 pandemie, de oorlog in Oekraïne en klimaat gerelateerde zaken (meer informatie in de voorgaande sectie ‘risico’s en onzekerheden’). De Groep is van mening dat de inschattingen en assumpties gebruikt in de toetsing op bijzondere waardeverminderingen redelijk zijn en vergelijkbaar met degene die concurrenten zouden hanteren. Het management voorziet geen activiteiten die negatief zouden beïnvloed worden door klimaat gerelateerde zakelijke vereisten, leidend tot een bijzondere waardevermindering, gezien de Groep de strategie verder zet om de overgang naar wereldwijde schone energie te promoten bij zijn klanten.# BOEKWAARDE VAN GOODWILL
Goodwill wordt toegerekend aan de kasstroomgenererende eenheid die het meeste voordeel zal halen uit de bij de overname verworven kennis. Het management heeft het laagste niveau van kasstroomgenererende eenheden geïdentificeerd op basis van de meest gepaste en meest gedetailleerde informatie over de activiteiten die beschikbaar is voor interne rapportagedoeleinden. De huidige uitstaande goodwill van de DEME Groep wordt als volgt toegewezen:
| Boekwaarde van goodwill (in duizenden EUR) | 2022 | 2021 |
|---|---|---|
| Kasstroomgenererende eenheid Infra | 3.536 | 3.536 |
| Kasstroomgenererende eenheid Dredging – Asia Pacific | 3.024 | 3.024 |
| Kasstroomgenererende eenheid Environmental Ecoterres | 2.496 | 2.496 |
| Kasstroomgenererende eenheid Offshore | 1.943 | 1.943 |
| Kasstroomgenererende eenheid Offshore Foundations | 1.256 | 1.256 |
| Kasstroomgenererende eenheid Concessions | 605 | 605 |
| Kasstroomgenererende eenheid Dredging DBM | 168 | 168 |
| Totaal | 13.028 | 13.028 |
De vergelijking van de boekwaarde van elke vermelde kasstroomgenererende eenheid met de realiseerbare waarde van de respectievelijke kasstroomgenererende eenheid resulteerde niet in een noodzaak tot bijzondere waardevermindering voor het verslagjaar 2022.
De realiseerbare waarde van elke kasstroomgenererende eenheid is gebaseerd op een verdisconteerd kasstroommodel dat de reële waarde min de kosten voor buitengebruikstelling weergeeft. De geraamde kasstromen zijn afkomstig van de door het management opgestelde en door de Raad van Bestuur goedgekeurde budgetten van de respectievelijke kasstroomgenererende eenheden. Deze begrotingen bestrijken een periode van drie jaar. Kasstromen na de periode van drie jaar worden geëxtrapoleerd door gebruik te maken van een voorzichtige groeivoet van 1%. De gebruikte disconteringsvoet is gelijk aan de gewogen kapitaalkosten (WACC), berekend op de geconsolideerde cijfers van de DEME Groep in het derde kwartaal van 2022 en bedraagt 5,55%, vergeleken met een WACC van 6,46% gehanteerd in 2021.
SENSITIVITEITSANALYSE
Er werd een sensitiviteitsanalyse uitgevoerd door enkele belangrijke veronderstellingen aan te passen, die bij de berekening van de realiseerbare waarde zijn gehanteerd.
Brutomarge
De brutomarge die in het verdisconteerde kasstroommodel wordt gebruikt, is gebaseerd op de ramingen van het management en is door de Raad van Bestuur goedgekeurd voor een komende periode van drie jaar.
224 GECONSOLIDEERDE JAARREKENING
De sensitiviteit werd getest door de geraamde brutomarges te verlagen naar 95% van hun oorspronkelijke waarde. De neerwaartse bijstelling van de brutomarge heeft voor geen van de genoemde kasstroomgenererende eenheden tot een bijzondere waardevermindering geleid.
Verdisconteringsvoet
De gebruikte verdisconteringsvoet is de gewogen gemiddelde kostprijs van het kapitaal, berekend op basis van de cijfers van de DEME Groep. Toekomstige kasstromen zullen negatief worden beïnvloed als de verdisconteringsvoet stijgt. De sensitiviteit werd getest door de gewogen gemiddelde kapitaalkosten met 1% te verhogen. De aanpassing van de gewogen gemiddelde kapitaalkosten naar een hogere waarde heeft voor geen van de genoemde kasstroomgenererende eenheden tot een bijzondere waardevermindering geleid.
Groeipercentage
De DEME Groep gaat uit van een voorzichtige groei met 1% van haar brutomarge in de komende jaren. Indien het groeipercentage lager is, zal de realiseerbare waarde van elke kasstroomgenererende eenheid dalen. De sensitiviteit werd getest door het groeipercentage te verlagen naar 0%. De aanpassing van het groeipercentage heeft voor geen van de genoemde kasstroomgenererende eenheden geleid tot een bijzondere waardevermindering.
TOELICHTING 6 – MATERIELE VASTE ACTIVA
| 2022 (in duizenden EUR) | Terreinen en gebouwen | Installaties, machines en drijvend materieel | Meubilair en rollend materieel | Overige materiële vaste activa | Activa in aanbouw | Totaal materiële vaste activa | |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Aanschaffingswaarde per 1 januari 2022 | 107.910 | 4.272.250 | 20.221 | 1.911 | 308.955 | 4.711.247 | |
| Mutaties gedurende het jaar | |||||||
| Investeringen, met inbegrip van vaste activa, eigen productie | 12.970 | 154.614 | 1.983 | 70 | 316.342 | 485.980 | |
| Overdrachten en buitengebruikstellingen | -1.169 | -95.700 | -1.711 | -996 | - | -99.576 | |
| Overboeking naar 'activa bestemd voor verkoop' | - | -34.314 | - | - | - | -34.314 | |
| Overboekingen van (naar) andere posten | 55 | 394.451 | 8 | 6.311 | -402.149 | -1.324 | |
| Toename (afname) door wisselkoerswijzigingen | -14 | 3.381 | 1 | - | - | 3.367 | |
| Verwervingen door middel van bedrijfscombinaties | - | - | - | - | - | - | |
| Wijzigingen in de consolidatiekring of -methode | 171 | - | 62 | -40 | -106 | 87 | |
| Per 31 december 2022 | 119.923 | 4.694.683 | 20.564 | 7.256 | 223.042 | 5.065.468 | |
| Cumulatieve afschrijvingen en bijzondere waardeverminderingen per 1 januari 2022 | 49.098 | 2.385.178 | 16.198 | 1.732 | - | 2.452.206 | |
| Mutaties gedurende het jaar | |||||||
| Afschrijvingen van het jaar | 4.483 | 278.818 | 2.425 | 422 | - | 286.147 | |
| Overdrachten en buitengebruikstellingen | -17 | -94.353 | -1.591 | -996 | - | -96.956 | |
| Overboeking naar 'activa bestemd voor verkoop' | - | -2.316 | - | - | - | -2.316 | |
| Overboekingen van (naar) andere posten | - | -2.056 | - | 2.056 | - | - | |
| Toename (afname) door wisselkoerswijzigingen | -13 | 4.248 | 16 | - | - | 4.250 | |
| Verwervingen door middel van bedrijfscombinaties | - | - | - | - | - | - | |
| Wijzigingen in de consolidatiekring of -methode | 84 | 46 | -40 | - | - | 90 | |
| Per 31 december 2022 | 53.635 | 2.569.518 | 17.094 | 3.174 | - | 2.643.420 | |
| Nettoboekwaarde op het einde van het vorige boekjaar | 58.812 | 1.887.072 | 4.023 | 179 | 308.955 | 2.259.041 | |
| Nettoboekwaarde op het einde van het boekjaar | 66.288 | 2.125.165 | 3.470 | 4.082 | 223.042 | 2.422.048 |
Op 31 december 2022 bedraagt de nettoboekwaarde van ‘Drijvend materieel’ 99% van de categorie ‘Installaties, machines en drijvend materieel’. Installaties en machines in de categorie ‘Installaties, machines en drijvend materieel’ betreft onder andere drooggrondverzetmaterieel, pijpleidingen en materieel van DEME Infra.
In de eerste helft van 2022 heeft DP3 offshore installatieschip ‘Orion’ de vloot vervoegd en werd het overgeboekt van ‘Activa in aanbouw’ naar ‘Installaties, machines en drijvend materieel’. In januari 2022 heeft DEME een overeenkomst gesloten met de Noorse rederij Eidesvik voor de aankoop van het DP3 offshore installatieschip ‘Viking Neptun’. DEME is het schip aan het upgraden voor het leggen van kabels en zal het schip in het eerste kwartaal van 2023 in haar vloot opnemen. Om zijn vloot van valpijpschepen te versterken, investeerde DEME ook in een nieuw DP valpijpschip door een vrachtschip over te kopen en te converteren. Het schip zal uitgerust zijn met een centraal valpijp systeem met een lange, hellende pijp om zo pre- en post- legwerken van stenen met een grotere diameter mogelijk te maken dicht bij structuren onder zee. Dit schip zal de vloot vervoegen in de eerste helft van 2024.
DEME JAARVERSLAG 2022 225 HOOFDSTUK 06
De bedragen geïnvesteerd in ‘Orion’, ‘Viking Neptun’ en het valpijpschip (allen in het Offshore Energy segment) zijn opgenomen in de categorie ‘Activa in aanbouw’.
De DP2 zelfheffende installatieschepen ‘Sea Challenger’ en ‘Sea Installer’ ondergaan momenteel een uitgebreide upgrade om hen klaar te maken voor offshore windmolenpark projecten in Japan en de VS. Voor beide schepen zal de hefcapaciteit van de kraan verhoogd worden van 900 ton naar 1.600 ton en met een wijdere scheepsromp en langere benen zullen deze schepen kunnen omgaan met de nieuwe generatie van mega windturbines. Het bedrag geïnvesteerd voor de ‘Sea Installer’ is opgenomen bij de investeringen in categorie ‘Installaties, machines en drijvend materieel’. De investering in de ‘Sea Challenger’ wordt uitgevoerd in een Japanse joint venture tussen DEME (49%) en partner Penta-Ocean Construction. De onderneming zal de upgrade uitvoeren en de ‘Sea Challenger’ overnemen in 2024, alsook het schip omvlaggen naar de Japanse vlag. Gezien de joint venture geconsolideerd wordt via de vermogensmutatiemethode, is de investering niet zichtbaar in sectie ‘Materieel vast actief’ van de geconsolideerde balans. DEME financiert het schip via kapitaal en aandeelhoudersleningen, inbegrepen in de financiële vaste activa.
In 2020 heeft CDWE, de Taiwanese joint venture tussen DEME (49,99%) en partner CSBC, het offshore windinstallatieschip ‘Green Jade’ besteld in Taiwan. Het drijvende kraan- en installatieschip voor zware lasten met DP3-capaciteit zal worden uitgerust met een hoogtechnologische kraan met een hefvermogen van 4.000 ton. Vanaf 2023 zal het schip worden ingezet op de bloeiende lokale offshore windmarkt. Aangezien de joint venture volgens de vermogensmutatiemethode is geïntegreerd, wordt het nieuwe schip niet in ‘Materiële vaste activa’ opgenomen. DEME heeft echter zelf ongeveer 30 miljoen EUR in CDWE geïnvesteerd in 2020 en 13,3 miljoen EUR in 2021 als kapitaal voor de joint venture. Er werd geen bijkomend kapitaal door DEME gestort in 2022. De joint venture zelf heeft een lange termijn banklening verkregen, die in 2023 opgenomen zal worden voor de verdere betaling van de ‘Green Jade’.
In 2022 werden 1,5 miljoen EUR intercalaire interesten met betrekking tot activa in aanbouw geactiveerd. De afschrijvingskosten bevatten een bijzondere waardevermindering van 0,4 miljoen EUR. Een schip in het Offshore Energy segment, met een nettoboekwaarde van 32 miljoen EUR, werd overgeboekt naar ‘Activa bestemd voor verkoop’ (toelichting (14)). In 2021 werd het zelfheffend installatieschip ‘Thor’, met een nettoboekwaarde van 32,5 miljoen EUR, overgeboekt naar ‘Activa bestemd voor verkoop’ en werd het in 2022 verkocht (toelichting (2)).
In de sectie ‘Overboeking van (naar) andere posten’, zijn ook immateriële vaste activa inbegrepen. De overboeking naar ‘Overige materiële vaste activa’ betreft een schip dat verhuurd wordt aan een geassocieerde deelneming van de Groep voor meer dan een jaar.
De sectie ‘Overdrachten en buitengebruikstellingen’ binnen ‘Installaties, machines en drijvend materieel’ bevat 52 miljoen EUR (zowel aanschaffingswaarde als cumulatieve afschrijvingen) van eerder geactiveerde en volledig afgeschreven droogdokkosten.In de tweede helft van 2022 werd een hypotheekbedrag op schepen van 18,3 miljoen EUR vrijgegeven na de vroege terugbetaling van de gerelateerde lange termijn lening. Per 31 december 2022, bedragen de toegezegde investeringen voor de komende jaren 192,6 miljoen EUR, voornamelijk voor upgrades van ‘Viking Neptun’ en ‘Sea Installer’, het nieuwe valpijpschip en enkele bijkomende aanpassingen aan de ‘Orion’. 52% van DEME’s CapEx kan aanzien worden als CapEx die in aanmerking komt (‘eligible’) en afgestemd is (‘aligned’) met de EU-taxonomie (2021: 32%). Dit percentage (hoger dan vorig jaar door de investering in ‘Viking Neptun’) is direct gerelateerd aan DEME’s vloot die werkt aan projecten die een bijdrage leveren aan maatregelen tegen de opwarming van het klimaat zoals de bouw en installatie van funderingen en windturbines en hun aansluitingen aan land. Bovendien hebben, op dit moment, de klimaatrisico’s geen significante invloed op de levensduur van de activa van de Groep.
GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2021
(in duizenden EUR)
| Terreinen en gebouwen | Installaties, machines en drijvend materieel | Meubilair en rollend materieel | Overige materiële vaste activa | Activa in aanbouw | Totaal materiële vaste activa | |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Aanschaffingswaarde per 1 januari 2021 | 98.742 | 3.998.148 | 19.153 | 1.911 | 505.821 | 4.623.775 |
| Mutaties gedurende het jaar | ||||||
| Investeringen, met inbegrip van vaste activa, eigen productie | 8.750 | 142.770 | 2.266 | - | 126.372 | 280.158 |
| Overdrachten en buitengebruikstellingen | -1.013 | -136.246 | -2.077 | - | -26 | -139.362 |
| Overboeking naar 'activa bestemd voor verkoop' | - | -58.699 | - | - | - | -58.699 |
| Overboekingen van (naar) andere posten | 1.423 | 320.950 | 724 | - | -323.212 | -115 |
| Toename (afname) door wisselkoerswijzigingen | 8 | 5.327 | 155 | - | - | 5.490 |
| Verwervingen door middel van bedrijfscombinaties | - | - | - | - | - | - |
| Wijzigingen in de consolidatiekring of -methode | - | - | - | - | - | - |
| Per 31 december 2021 | 107.910 | 4.272.250 | 20.221 | 1.911 | 308.955 | 4.711.247 |
| Cumulatieve afschrijvingen en bijzondere waardeverminderingen per 1 januari 2021 | 45.882 | 2.223.883 | 15.253 | 1.668 | - | 2.286.686 |
| Mutaties gedurende het jaar | ||||||
| Afschrijvingen van het jaar | 4.035 | 294.135 | 2.332 | 64 | - | 300.566 |
| Overdrachten en buitengebruikstellingen | -827 | -111.879 | -2.184 | - | - | -114.890 |
| Overboeking naar 'activa bestemd voor verkoop' | - | -26.242 | - | - | - | -26.242 |
| Overboekingen van (naar) andere posten | - | 1.140 | 671 | - | - | 1.811 |
| Toename (afname) door wisselkoerswijzigingen | 8 | 4.141 | 126 | - | - | 4.275 |
| Verwervingen door middel van bedrijfscombinaties | - | - | - | - | - | - |
| Wijzigingen in de consolidatiekring of -methode | - | - | - | - | - | - |
| Per 31 december 2021 | 49.098 | 2.385.178 | 16.198 | 1.732 | - | 2.452.206 |
| Nettoboekwaarde op het einde van het vorige boekjaar | 52.860 | 1.774.265 | 3.900 | 243 | 505.821 | 2.337.089 |
| Nettoboekwaarde op het einde van het boekjaar | 58.812 | 1.887.072 | 4.023 | 179 | 308.955 | 2.259.041 |
In 2021 werden de cutterzuiger ‘Spartacus’ en het serviceschip ‘Groenewind’ aan de vloot toegevoegd en overgeboekt van ‘Activa in aanbouw’ naar ‘Installaties, machines en drijvend materieel’. De nettoboekwaarde van het ‘Drijvend materieel’ bedraagt eind 2021 97% van de totale nettoboekwaarde van 1.887 miljoen EUR voor ‘Installaties, machines en drijvend materieel’. De rest betreft onder meer drooggrondverzetmaterieel, pijpleidingen en materieel van DEME Infra. In 2021 werden 4,4 miljoen EUR intercalaire interesten met betrekking tot ‘Activa in aanbouw’ geactiveerd. De afschrijvingskosten van 2021 omvatten 34,6 miljoen EUR kosten voor bijzondere waardeverminderingen, waarvan 25,5 miljoen EUR verband houdt met de bijzondere waardevermindering van de cutterzuigers ‘Al Mahaar’ en ‘Al Jarraf’. Deze impairment is uitzonderlijk en het gevolg van een strategische herschikking van onze vloot bij de oplevering van de cutterzuiger ‘Spartacus’. Het DP2 offshore installatieschip ‘Thor’, met een nettoboekwaarde van 32,5 miljoen EUR, werd overgeboekt naar ‘Activa bestemd voor verkoop’ (toelichting (14)). In 2021 werden de offshore schepen ‘Li Ya’ (voorheen ‘Goliath’) en ‘Omalius’ verkocht. Voor de ‘Omalius’ werd geen meerwaarde op de verkoop gerealiseerd. Zie toelichting (2) Overige bedrijfsopbrengsten. In de sectie ‘Overboekingen van (naar) andere posten’ zijn ook de overboekingen naar en van ‘Immateriële vaste activa’ en de ‘Activa met gebruiksrecht’ opgenomen. Per 31 december 2021 staat er een hypotheekbedrag van 18,3 miljoen EUR op schepen uit, wat een daling is met 37,4 miljoen EUR ten opzichte van 55,7 miljoen EUR per 31 december 2020. Per 31 december 2021, bedragen de toegezegde investeringen voor de komende jaren 251,7 miljoen EUR, voornamelijk voor de ‘Orion’ en upgrades van ‘Viking Neptun’ en ‘Sea Installer’.
DEME JAARVERSLAG 2022
HOOFDSTUK 06 TOELICHTING
7 – ACTIVA MET GEBRUIKSRECHT
2022 (in duizenden EUR)
| Terreinen en gebouwen | Installaties, machines en drijvend materieel | Meubilair en rollend materieel | Totaal activa met gebruiksrecht | |
|---|---|---|---|---|
| Aanschaffingswaarde per 1 januari 2022 | 90.204 | 10.376 | 34.143 | 134.722 |
| Mutaties gedurende het jaar | ||||
| Investeringen, met inbegrip van vaste activa, eigen productie | 19.843 | 13.958 | 8.252 | 42.052 |
| Overdrachten en buitengebruikstellingen | -10.332 | -3.309 | -4.308 | -17.948 |
| Overboekingen van (naar) andere posten | - | - | - | - |
| Toename (afname) door wisselkoerswijzigingen | -391 | 385 | 124 | 118 |
| Verwervingen door middel van bedrijfscombinaties | - | - | - | - |
| Wijzigingen in de consolidatiekring of -methode | -22 | - | -63 | -84 |
| Per 31 december 2022 | 99.303 | 21.410 | 38.148 | 158.860 |
| Cumulatieve afschrijvingen en bijzondere waardeverminderingen per 1 januari 2022 | 23.090 | 5.367 | 15.645 | 44.102 |
| Mutaties gedurende het jaar | ||||
| Afschrijvingen van het jaar | 13.632 | 6.404 | 8.547 | 28.582 |
| Overdrachten en buitengebruikstellingen | -7.051 | -2.216 | -3.704 | -12.971 |
| Overboekingen van (naar) andere posten | - | 51 | -51 | - |
| Toename (afname) door wisselkoerswijzigingen | -141 | 153 | 51 | 63 |
| Verwervingen door middel van bedrijfscombinaties | - | - | - | - |
| Wijzigingen in de consolidatiekring of -methode | 109 | - | -20 | 89 |
| Per 31 december 2022 | 29.639 | 9.759 | 20.468 | 59.866 |
| Nettoboekwaarde op het einde van het vorige boekjaar | 67.114 | 5.008 | 18.498 | 90.620 |
| Nettoboekwaarde op het einde van het boekjaar | 69.664 | 11.650 | 17.680 | 98.994 |
De nettoboekwaarde van de activa met gebruiksrecht bedraagt 99 miljoen EUR per 31 december 2022, tegenover 90,6 miljoen EUR eind 2021. Per 31 december 2022 kan de nettoboekwaarde van ‘Terreinen en gebouwen’ worden opgesplitst in 52,6 miljoen EUR terreinen en 17 miljoen EUR gebouwen. De categorie ‘Installaties, machines en drijvend materieel’ omvat onder meer ondersteuningsvaartuigen, accommodatievaartuigen en drooggrondverzetmaterieel. De grote stijging in ‘Installaties, machines en drijvend materieel’ in 2022 is gerelateerd aan de huur van schepen. De leaseverplichtingen gerelateerd aan de ‘Activa met gebruiksrecht’ worden vermeld in toelichting (20).
2021 (in duizenden EUR)
| Terreinen en gebouwen | Installaties, machines en drijvend materieel | Meubilair en rollend materieel | Totaal activa met gebruiksrecht | |
|---|---|---|---|---|
| Aanschaffingswaarde per 1 januari 2021 | 74.909 | 10.952 | 24.969 | 110.830 |
| Mutaties gedurende het jaar | ||||
| Investeringen, met inbegrip van vaste activa, eigen productie | 25.974 | 3.428 | 11.878 | 41.280 |
| Overdrachten en buitengebruikstellingen | -11.805 | -2.332 | -2.806 | -16.943 |
| Overboekingen van (naar) andere posten | - | -1.967 | - | -1.967 |
| Toename (afname) door wisselkoerswijzigingen | 1.126 | 295 | 101 | 1.522 |
| Verwervingen door middel van bedrijfscombinaties | - | - | - | - |
| Wijzigingen in de consolidatiekring of -methode | - | - | - | - |
| Per 31 december 2021 | 90.204 | 10.376 | 34.142 | 134.722 |
| Cumulatieve afschrijvingen en bijzondere waardeverminderingen per 1 januari 2021 | 18.475 | 5.980 | 10.458 | 34.913 |
| Mutaties gedurende het jaar | ||||
| Afschrijvingen van het jaar | 10.543 | 3.364 | 7.831 | 21.738 |
| Overdrachten en buitengebruikstellingen | -6.386 | -2.332 | -2.642 | -11.360 |
| Overboekingen van (naar) andere posten | - | -1.760 | -51 | -1.811 |
| Toename (afname) door wisselkoerswijzigingen | 458 | 115 | 49 | 622 |
| Verwervingen door middel van bedrijfscombinaties | - | - | - | - |
| Wijzigingen in de consolidatiekring of -methode | - | - | - | - |
| Per 31 december 2021 | 23.090 | 5.367 | 15.645 | 44.102 |
| Nettoboekwaarde op het einde van het vorige boekjaar | 56.434 | 4.972 | 14.511 | 75.917 |
| Nettoboekwaarde op het einde van het boekjaar | 67.114 | 5.009 | 18.497 | 90.620 |
De nettoboekwaarde van de activa met gebruiksrecht bedroeg 90,6 miljoen EUR per 31 december 2021, tegenover 75,9 miljoen EUR eind 2020. Per 31 december 2021 kan de nettoboekwaarde van ‘Terreinen en gebouwen’ worden opgesplitst in 52,0 miljoen EUR terreinen en 15,1 miljoen EUR gebouwen (2020: 37,9 miljoen EUR terreinen en 18,5 miljoen EUR gebouwen). De grote stijging in terreinen betreft de lange termijn huur (tot 2040) van een terrein in Vlissingen (Nederland).
DEME JAARVERSLAG 2022
229
HOOFDSTUK 06 TOELICHTING
8 – INVESTERINGEN IN JOINT VENTURES EN GEASSOCIEERDE DEELNEMINGEN
De lijst van de ondernemingen die deel uitmaken van de investeringen van DEME in joint ventures en geassocieerde deelnemingen, het aandeelhouderspercentage van de DEME Groep, het segment waarin ze actief zijn en het land van oprichting vindt u hoger in dit verslag. Geen van de ondernemingen is op een openbare kapitaalmarkt genoteerd. De joint ventures en geassocieerde deelnemingen hebben voorwaardelijke verplichtingen of verbintenissen waarvoor de Groep een overeenkomstige verbintenis heeft voor een bedrag van 80,0 miljoen EUR (ongeveer 67,5 miljoen EUR met betrekking tot het segment Dredging & Infra). In de jaarrekening worden alle investeringen in joint ventures en geassocieerde deelnemingen opgenomen volgens de vermogensmutatiemethode. Alleen in de segmentinformatie, een apart hoofdstuk in dit verslag, worden joint ventures opgenomen volgens de proportionele consolidatiemethode. De wijzigingen tijdens de periode worden hieronder toegelicht. Het bedrag van de goodwill opgenomen in de boekwaarde volgens het belang van de Groep in joint ventures bedraagt 0,3 miljoen EUR, zonder wijziging in dat bedrag in 2022 en 2021. Er is geen goodwill opgenomen in de boekwaarde van geassocieerde deelnemingen.# Wijzigingen tijdens de periode (in duizenden EUR)
| Investeringen in joint ventures | Investeringen in geassocieerde deelnemingen | Totaal | Investeringen in joint ventures | Investeringen in geassocieerde deelnemingen | Totaal | |
|---|---|---|---|---|---|---|
| 2022 | 2021 | |||||
| Saldo per 1 januari | 90.564 | 39.390 | 129.954 | 71.248 | 28.737 | 99.985 |
| Mutaties gedurende het jaar | ||||||
| Investeringen | 3.893 | 18.772 | 22.665 | 15.215 | 417 | 15.632 |
| Overdrachten en buitengebruikstellingen | -1.613 | - | -1.613 | 4.057 | - | 4.057 |
| Aandeel in het resultaat van deelnemingen verwerkt volgens de vermogensmutatiemethode | 5.891 | 9.936 | 15.827 | -1.145 | 11.693 | 10.548 |
| Dividenden uitgekeerd door de deelnemingen | -2.781 | -7.870 | -10.651 | -3.694 | -6.785 | -10.479 |
| Niet-gerealiseerde resultaten | 1.177 | 49.339 | 50.516 | 344 | 10.026 | 10.370 |
| Overige mutaties | 336 | -3.406 | -3.070 | -207 | -5.367 | -5.574 |
| Omrekeningsverschillen | -2.849 | 730 | -2.119 | 4.746 | 669 | 5.415 |
| Saldo per 31 december | 94.619 | 106.891 | 201.510 | 90.564 | 39.390 | 129.954 |
| Geboekt als niet-vlottend actief | 94.619 | 108.129 | 202.748 | 90.564 | 42.217 | 132.781 |
| Geboekt als langlopende financiële verplichting (- is credit) | - | -1.238 | -1.238 | - | -2.827 | -2.827 |
Het grootste deel van het resultaat van het jaar van de geassocieerde deelnemingen (9,3 miljoen EUR) heeft betrekking op het Concessions segment en zijn participaties in zowel Rentel NV en Seamade NV, die offshore windparken exploiteren, als zijn participatie in BAAK Blankenburgverbinding BV en Port of Duqm Company SAOC. Het Offshore Energy segment draagt 5,6 miljoen EUR bij in het aandeel van het resultaat van joint ventures. Hetzelfde geldt voor de in 2022 dividenden uitgekeerd door de deelnemingen, waarbij het van geassocieerde deelnemingen ontvangen bedrag afkomstig is van Rentel NV, Seamade NV en C-Power NV, terwijl het van joint ventures ontvangen dividend voornamelijk van Transterra NV komt. Sommige joint ventures en geassocieerde deelnemingen financieren belangrijke activa zoals infrastructuurwerken, offshore windparken of schepen, en houden daarom renteswaps aan. Per 31 december 2022 omvatten de niet-gerealiseerde resultaten van de lopende periode een positief bedrag van 28,3 miljoen EUR ten opzichte van een negatief bedrag van –22,2 miljoen EUR eind 2021 (+50,5 miljoen EUR). Dit weerspiegelt het aandeel van DEME in de reële waarde van de renteswaps van Rentel NV, C-Power NV, Seamade NV, Normalux SA, BAAK Blankenburg-Verbinding BV en Port-La Nouvelle SEMOP, na aftrek van de uitgestelde belastingvorderingen. Een klein bedrag van 0,02 miljoen EUR vertegenwoordigt de herwaardering van de nettoverplichtingen in verband met te bereiken-doel pensioenplannen en plannen met vaste bijdragen. De reële waarde (aandeel van DEME) wordt onrechtstreeks in de geconsolideerde balans weerspiegeld door het aandeel van DEME in het netto-actief van de deelneming voor hetzelfde bedrag. De grote positieve beweging van het jaar in de afdekkingsreserve van joint ventures en geassocieerde deelnemingen (+ 50,5 miljoen EUR) is gerelateerd aan de stijging van de rentevoeten in de markt ten opzichte van de afgedekte rentevoeten. Er zijn geen deelnemingen, geconsolideerd volgens de vermogensmutatiemethode, waarvan DEME het aandeel in het negatieve eigen vermogen van de joint venture of geassocieerde onderneming niet geboekt heeft. De volgens de vermogensmutatiemethode opgenomen deelnemingen waarvan het aandeel in de netto-activa negatief is, worden toegerekend aan andere componenten van het belang van de investeerder in de volgens de vermogensmutatiemethode opgenomen deelneming, zoals aandeelhoudersleningen. Deze toewijzing is opgenomen in de regel ‘overige mutaties’. Het bedrag kan positief of negatief zijn, aangezien de overdracht van vordering naar investering in joint ventures en geassocieerde deelnemingen wordt teruggenomen zodra de netto-activa van de volgens de vermogensmutatiemethode verwerkte deelnemingen weer positief zijn. Indien na de toewijzing, het negatieve netto- actief groter is dan het belang van de investeerder, wordt in plaats van een negatieve investering onder de niet-vlottende activa een overeenkomstige verplichting (langlopende schuld) geboekt. De investeringen van het jaar in 2022 bevatten investeringen in geassocieerde deelnemingen voor 18,8 miljoen EUR en in joint ventures voor 3,9 miljoen EUR. De investeringen in geassocieerde deelnemingen hebben voornamelijk betrekking op het Concessions segment en meer bepaald op Thistle Wind Partners. In het begin van 2022 werd dit consortium voor 2GW aan optionele zones toegekend in het uiterst competitieve Scotwind proces voor verhuur van zeebodemgebieden in Schotland. De investering in joint ventures betreft een kapitaalsverhoging in Scaldis NV in het Offshore Energy segment. In 2021 werd een bedrag van 13,3 miljoen EUR geïnvesteerd in CDWE Taiwan. De Taiwanese joint venture tussen DEME (49,99%) en partner CSBC bestelde het offshore wind 230 GECONSOLIDEERDE JAARREKENING installatieschip ‘Green Jade’ in Taiwan. Aangezien de joint venture volgens de vermogensmutatiemethode wordt geïntegreerd, is dit nieuwe schip niet in de materiële vaste activa opgenomen, maar komt de financiering van DEME in het nieuwe schip tot uiting in de investeringen van het jaar in joint ventures.
SAMENGEVatte FINANCIELE INFORMATIE 2022 EN RECONCILIATIE MET DE BOEKWAARDE
Hierna volgt een samenvatting van de financiële informatie van de geassocieerde deelnemingen en joint ventures van de Groep per segment. Deze informatie betreft de 100% bedragen uit de jaarrekeningen van geassocieerde deelnemingen en joint ventures, opgesteld volgens de IFRS-standaarden. Intercompany transacties zijn niet geëlimineerd.
Samengevatte financiële informatie van geassocieerde deelnemingen 2022 (in duizenden EUR) (100% standalone bedragen)
| Offshore Energy | Dredging & Infra | Environmental | Concessions | Totaal | |
|---|---|---|---|---|---|
| Balans | |||||
| Niet-vlottende activa | - | -363 | 30.610 | 2.796.443 | 2.826.690 |
| Vlottende activa | 14.063 | 53.552 | 43.967 | 1.361.206 | 1.472.788 |
| Eigen vermogen | 1.506 | 10.949 | 16.224 | 1.031.499 | 1.060.178 |
| Langlopende verplichtingen | 9.388 | 90 | 21.016 | 2.736.867 | 2.767.361 |
| Kortlopende verplichtingen | 3.169 | 42.149 | 37.337 | 389.282 | 471.937 |
| Netto financiële schuld (+ is nettoschuld) | 12.528 | -7.407 | 10.114 | 2.604.622 | 2.619.857 |
| Resultatenrekening | |||||
| Bedrijfsopbrengsten | - | 47.027 | 19.566 | 698.325 | 764.918 |
| Resultaat over de periode | 1.494 | 319 | 3.625 | 56.213 | 61.651 |
De geassocieerde deelnemingen van de Groep zijn voornamelijk te vinden in het segment Concessions en hun niet-vlottende activa en passiva (financiële schulden) houden verband met de offshore windparken C-Power, Rentel en Seamade, alsook met de bouw van de weg en de tunnel van de Blankenburgverbinding in Nederland (BAAK).
Samengevatte financiële informatie van de belangrijkste geassocieerde deelnemingen 2022 (in duizenden EUR) (100% standalone bedragen)
| Concessions | Totaal | C-Power NV | Rentel NV | Seamade NV | BAAK Blankenburg- Verbinding BV | |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Balans | ||||||
| Niet-vlottende activa | 2.419.407 | 594.813 | 762.021 | 1.062.573 | - | |
| Vlottende activa | 1.262.095 | 112.689 | 119.503 | 177.893 | 852.010 | |
| Eigen vermogen | 685.751 | 282.760 | 158.769 | 187.090 | 57.132 | |
| Langlopende verplichtingen | 2.695.864 | 352.347 | 647.613 | 925.233 | 770.671 | |
| Kortlopende verplichtingen | 299.889 | 72.395 | 75.143 | 128.143 | 24.208 | |
| Netto financiële schuld (+ is nettoschuld) | 2.605.696 | 318.371 | 624.735 | 924.504 | 738.086 | |
| Resultatenrekening | ||||||
| Bedrijfsopbrengsten | 653.470 | 129.235 | 123.211 | 140.683 | 260.341 | |
| Resultaat over de periode | 51.244 | 5.787 | 21.460 | 11.676 | 12.321 |
DEME JAARVERSLAG 2022 231 HOOFDSTUK 06
Samengevatte financiële informatie van de joint ventures 2022 (in duizenden EUR) (100% standalone bedragen)
| Offshore Energy | Dredging & Infra | Environmental | Concessions | Totaal | |
|---|---|---|---|---|---|
| Balans | |||||
| Niet-vlottende activa | 252.247 | 2.542 | 5.070 | - | 259.859 |
| Vlottende activa | 104.258 | 28.124 | 8.914 | - | 141.296 |
| Eigen vermogen | 254.829 | 19.696 | 8.352 | - | 282.877 |
| Langlopende verplichtingen | 67.058 | 2.144 | 1.783 | - | 70.985 |
| Kortlopende verplichtingen | 34.617 | 8.826 | 3.849 | - | 47.292 |
| Netto financiële schuld (+ is nettoschuld) | 26.817 | -1.740 | -2.633 | - | 22.444 |
| Resultatenrekening | |||||
| Bedrijfsopbrengsten | 110.669 | 16.650 | 7.132 | - | 134.451 |
| Resultaat over de periode | 12.201 | -1.244 | 2.353 | - | 13.310 |
De joint ventures van de Groep hebben betrekking op offshore werken (CDWE Taiwan en Deeprock BV) en bergingswerken (Scaldis NV), beide in het segment Offshore Energy. In het segment Dredging & Infra noteerde de joint venture K3 DEME BV, een 50% joint venture van DEME Building Materials BV, de hoogste activiteit. Er was geen activiteit in Rusland (Mordraga LLC) meer in 2022.
Reconciliatie met de boekwaarde van geassocieerde deelnemingen 2022 (in duizenden EUR)
| Offshore Energy | Dredging & Infra | Environmental | Concessions | Totaal | |
|---|---|---|---|---|---|
| Netto-activa van geassocieerde deelnemingen: 100% standalone bedragen | 1.506 | 10.949 | 16.224 | 1.031.499 | 1.060.178 |
| Aandeel van de eigendomsbelangen van de Groep in de standalone bedragen | 27 | 5.471 | 2.938 | 162.679 | 171.115 |
| Reconciliatie | - | - | 198 | -64.423 | -64.225 |
| Boekwaarde van het belang van de Groep in geassocieerde deelnemingen | 27 | 5.471 | 3.135 | 98.256 | 106.889 |
| Geboekt als niet-vlottend actief | 27 | 5.471 | 3.135 | 99.494 | 108.127 |
| Geboekt als langlopende financiële verplichting (- is credit) | - | - | - | -1.238 | -1.238 |
Reconciliatie met de boekwaarde van joint ventures 2022 (in duizenden EUR)
| Offshore Energy | Dredging & Infra | Environmental | Concessions | Totaal | |
|---|---|---|---|---|---|
| Netto-activa van geassocieerde deelnemingen: 100% standalone bedragen | 254.829 | 19.696 | 8.352 | - | 282.877 |
| Aandeel van de eigendomsbelangen van de Groep in de standalone bedragen | 122.119 | 9.901 | 3.128 | - | 135.148 |
| Reconciliatie | -41.491 | 38 | 925 | - | -40.528 |
| Boekwaarde van het belang van de Groep in geassocieerde deelnemingen geboekt als niet-vlottende activa | 80.628 | 9.939 | 4.053 | - | 94.620 |
De reconciliatie heeft betrekking op de opname van het resultaat in overeenstemming met de boekhoudkundige principes van de DEME Groep en op de onderlinge eliminaties.## GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2021 SAMENGEVATTE FINANCIELE INFORMATIE EN AANSLUITING MET DE BOEKWAARDE
Samengevatte financiële informatie van geassocieerde deelnemingen
2021 (in duizenden EUR) (100% standalone bedragen)
| Offshore Energy | Dredging & Infra | Environmental Concessions | Totaal | |
|---|---|---|---|---|
| Balans | ||||
| Niet-vlottende activa | - | 125 | 34.884 | 2.917.740 |
| Vlottende activa | - | 37.547 | 42.363 | 966.044 |
| Eigen vermogen | - | 9.955 | 13.470 | 651.486 |
| Langlopende verplichtingen | - | 1.715 | 23.059 | 2.887.892 |
| Kortlopende verplichtingen | - | 26.002 | 40.719 | 344.405 |
| Netto financiële schuld (+ is nettoschuld) | - | -7.556 | 12.140 | 2.508.011 |
| Resultatenrekening | ||||
| Bedrijfsopbrengsten | - | 43.789 | 28.379 | 673.026 |
| Resultaat over de periode | - | 2 | 3.171 | 67.077 |
Samengevatte financiële informatie van de joint ventures
2021 (in duizenden EUR) (100% standalone bedragen)
| Offshore Energy | Dredging & Infra | Environmental Concessions | Totaal | |
|---|---|---|---|---|
| Balans | ||||
| Niet-vlottende activa | 156.776 | 19.266 | 5.266 | - |
| Vlottende activa | 91.429 | 37.812 | 7.157 | - |
| Eigen vermogen | 155.586 | 29.751 | 6.499 | - |
| Langlopende verplichtingen | 57.921 | 5.466 | 2.136 | - |
| Kortlopende verplichtingen | 34.697 | 21.862 | 3.787 | - |
| Netto financiële schuld (+ is nettoschuld) | 27.497 | -1.965 | -2.227 | - |
| Resultatenrekening | ||||
| Bedrijfsopbrengsten | 87.630 | 148.722 | 5.780 | - |
| Resultaat over de periode | 4.790 | -4.958 | 817 | - |
De reconciliatie tussen de totale netto-activa en de boekwaarde van de belangen van de Groep in de geassocieerde deelnemingen en joint ventures is als volgt.
Reconciliatie met de boekwaarde van geassocieerde deelnemingen
2021 (in duizenden EUR)
| Offshore Energy | Dredging & Infra | Environmental Concessions | Totaal | |
|---|---|---|---|---|
| Netto-activa van geassocieerde deelnemingen: 100% standalone bedragen | - | 9.955 | 13.470 | 651.486 |
| Aandeel van de eigendomsbelangen van de Groep in de standalone bedragen | - | 5.020 | 2.571 | 91.902 |
| Reconciliatie | - | 197 | -60.300 | -60.103 |
| Boekwaarde van het belang van de Groep in geassocieerde deelnemingen | - | 5.020 | 2.768 | 31.602 |
| Geboekt als niet-vlottend actief | - | 5.020 | 2.805 | 34.392 |
| Geboekt als langlopende financiële verplichting (- is credit) | - | - | -37 | -2.790 |
Reconciliatie met de boekwaarde van joint ventures
2021 (in duizenden EUR)
| Offshore Energy | Dredging & Infra | Environmental Concessions | Totaal | |
|---|---|---|---|---|
| Netto-activa van geassocieerde deelnemingen: 100% standalone bedragen | 155.586 | 29.751 | 6.499 | - |
| Aandeel van de eigendomsbelangen van de Groep in de standalone bedragen | 73.052 | 14.618 | 2.434 | - |
| Reconciliatie | -465 | 925 | - | -460 |
| Boekwaarde van het belang van de Groep in geassocieerde deelnemingen | 73.052 | 14.153 | 3.359 | - |
TOELICHTING 9 – OVERIGE NIET-VLOTTENDE ACTIVA
OVERIGE LANGLOPENDE FINANCIELE ACTIVA
(in duizenden EUR)
| 2022 | 2021 | |
|---|---|---|
| Saldo per 1 januari | 33.451 | 32.813 |
| Mutaties gedurende het jaar | ||
| Investeringen | 10.699 | 984 |
| Overdrachten en buitengebruikstellingen | -14.716 | -6.341 |
| Overboeking van (naar) andere posten | 3.081 | 5.995 |
| Overige mutaties | -19 | - |
| Toename (afname) door wisselkoerswijzigingen | 44 | - |
| Saldo per 31 december | 32.540 | 33.451 |
| Waarvan Leningen aan joint ventures en geassocieerde deelnemingen | 24.173 | 25.668 |
| Overige langlopende financiële activa | 8.367 | 7.783 |
De investeringen van 10,7 miljoen EUR in 2022 zijn voornamelijk leningen gegeven aan Thistle Wind Partners (2,3 miljoen EUR) en Japan Offshore Marine (6,8 miljoen EUR). Buitengebruikstellingen bevatten een bedrag van 11,5 miljoen EUR in 2022 en 6,3 miljoen EUR in 2021 voor terugbetalingen van leningen gegeven aan ondernemingen die de Rentel en Seamade offshore windmolenparken ontwikkelden en intussen uitbaten. In 2022 werd er een ook een aandeelhouderslening van 3 miljoen EUR terugbetaald in het Dredging & Infra segment. Op andere niet-vlottende financiële activa worden geen verwachte kredietverliezen geboekt, aangezien de terugbetaling van de leningen volgens een solide bedrijfsplan verloopt. De volgens de vermogensmutatiemethode verwerkte deelnemingen waarvoor het aandeel in de netto-activa negatief is, worden toegerekend aan andere componenten van het belang van de investeerder in de volgens de vermogensmutatiemethode verwerkte deelneming, zoals aandeelhoudersleningen op deelnemingen opgenomen volgens de vermogensmutatiemethode. Deze toewijzing is opgenomen in de regel overdracht van (naar) andere posten. Het bedrag kan positief of negatief zijn, aangezien de overdracht van vordering naar investering in joint ventures en geassocieerde deelnemingen wordt teruggenomen zodra de netto-activa van de volgens de vermogensmutatiemethode opgenomen deelnemingen weer positief zijn. De niet-vlottende financiële activa, andere dan leningen aan joint ventures en geassocieerde deelnemingen, omvatten hoofdzakelijk deposito’s op lange termijn en garanties.
OVERIGE NIET-VLOTTENDE ACTIVA
(in duizenden EUR)
| 2022 | 2021 | |
|---|---|---|
| Saldo per 1 januari | 4.239 | 3.221 |
| Mutaties gedurende het jaar | ||
| Investeringen | 7.963 | 1.018 |
| Overdrachten en buitengebruikstellingen | -310 | - |
| Overboeking van (naar) andere posten | - | - |
| Overige mutaties | - | - |
| Toename (afname) door wisselkoerswijzigingen | - | - |
| Saldo per 31 december | 11.892 | 4.239 |
Overige niet-vlottende activa zijn vorderingen op lange termijn uit operationele activiteiten en leningen. De investering van 7,9 miljoen EUR is voornamelijk gerelateerd aan het lange termijn deel van de lening van 10 miljoen EUR gegeven aan de koper van het hefvaartuig ‘Thor’.
TOELICHTING 10 – ACTUELE BELASTINGEN EN UITGESTELDE BELASTINGEN
Saldo per 31 december
ACTUELE BELASTINGEN EN UITGESTELDE BELASTINGEN OPGENOMEN IN DE STAAT VAN GEREALISEERDE EN NIET-GEREALISEERDE RESULTATEN
(in duizenden EUR)
| 2022 | 2021 | |
|---|---|---|
| Actuele belastingverplichtingen | 36.558 | 45.979 |
| Reclassificatie van uitgestelde inkomstenbelastingen met betrekking tot voorgaande boekjaren | - | - |
| Aanpassingen met betrekking tot de actuele inkomstenbelasting van voorgaande jaren | 7.353 | -1.281 |
| Totaal actuele belastinglasten / (opbrengsten) | 43.911 | 44.698 |
| Met betrekking tot het ontstaan en de terugname van tijdelijke verschillen | -11.003 | -11.570 |
| Mutatie in opgenomen overdraagbare belastingverliezen | -1.547 | -2.049 |
| Totaal uitgestelde belastinglasten / (opbrengsten) | -12.550 | -13.619 |
| Actuele en uitgestelde belastingen opgenomen in de resultatenrekening | 31.361 | 31.079 |
| - Personeelsbeloningen | 1.294 | -259 |
| - Afdekkingsinstrumenten | 15.122 | 1.826 |
| Actuele en uitgestelde belastingen opgenomen in overige elementen van de staat van gerealiseerde en niet-gerealiseerde resultaten (+ is verplichting) | 16.416 | 1.567 |
| Actuele en uitgestelde belastingen opgenomen in de staat van gerealiseerde en niet-gerealiseerde resultaten | 47.777 | 32.646 |
Actuele belastingvorderingen en -schulden worden gewaardeerd tegen het bedrag dat naar verwachting zal worden teruggevorderd van of betaald aan de belastingautoriteiten. De belastingtarieven en de belastingwetgeving die voor de berekening van het bedrag worden gebruikt, zijn de op de verslagdatum geldende belastingpercentages of toekomstige percentages als die reeds bij wet zijn vastgesteld, van de landen waar de Groep actief is en belastbare inkomsten genereert. De over de verslagperiode verschuldigde en verrekenbare inkomstenbelastingen die betrekking hebben op posten die rechtstreeks in de niet-gerealiseerde resultaten zijn opgenomen, worden ook in de niet-gerealiseerde resultaten opgenomen en niet in de resultatenrekening. Het management beoordeelt periodiek de standpunten ingenomen voor het maken van de belastingaangiften met betrekking tot situaties waarin de toepasselijke belastingvoorschriften voor interpretatie vatbaar zijn en legt zo nodig voorzieningen aan. Uitgestelde belastingen worden geboekt op basis van de ‘liability method’ voor tijdelijke verschillen tussen de fiscale waarde van activa en passiva en hun boekwaarde voor financiële rapportagedoeleinden op de verslagdatum. De operationele activiteiten van de Groep zijn onderworpen aan verschillende belastingregimes met belastingtarieven die variëren van 0% tot 41,5%.
ACTUELE INKOMSTENBELASTINGVORDERINGEN EN -SCHULDEN
(in duizenden EUR)
| 2022 | 2021 | |
|---|---|---|
| Actuele inkomstenbelastingvorderingen (+ is debet) | 21.593 | 32.303 |
| Actuele inkomstenbelastingschulden (+ is credit) | 66.571 | 76.370 |
Actuele inkomstenbelastingvorderingen worden in de geconsolideerde balans opgenomen onder handels- en overige vorderingen uit operationele activiteiten.
AANSLUITING VAN HET EFFECTIEVE BELASTINGTARIEF
Hierna wordt een aansluiting gemaakt tussen het effectieve belastingtarief en het belastingtarief dat in België van toepassing is.
(in duizenden EUR)
| 2022 | 2021 | |
|---|---|---|
| Resultaat vóór belastingen | 130.925 | 137.869 |
| Belastingen tegen het nominale belastingtarief in België, zijnde 25% in 2022 en 2021 | 32.731 | 34.467 |
| Verhoging (verlaging) van het belastingtarief als gevolg van: | ||
| Fiscaal effect van niet-aftrekbare uitgaven | 2.916 | 2.039 |
| Fiscaal effect van niet-belastbare inkomsten (1) | -3.711 | -9.525 |
| Belastingkredieten en impact van notionele interesten | - | - |
| Gevolgen van verschillende belastingtarieven voor dochterondernemingen in andere rechts- gebieden of voor inkomsten die belastbaar zijn volgens bijzondere belastingregelingen, zoals de tonnagebelasting (2) | -4.134 | -7.823 |
| Fiscale impact van de aanleg (vrijval) van voorzieningen voor onzekere belastingposities | -6.648 | -10.429 |
| Fiscale impact van aanpassingen aan actuele en uitgestelde belastingen m.b.t. voorgaande periodes | 7.353 | -1.281 |
| Fiscale impact op verliezen waarvoor geen uitgestelde belastingvorderingen werden opgenomen (3) | 2.854 | 23.631 |
| Belastingkosten | 31.361 | 31.079 |
| Effectief belastingtarief voor de periode | 23,95% | 22,54% |
(1) De belangrijkste componenten van het belastingeffect op niet-belastbare opbrengsten zijn fiscaal aftrekbare kapitaalverliezen in 2022 en verliezen op vorderingen en de toepassing van willekeurige afschrijvingen in 2021.## UITGESTELDE BELASTINGVORDERINGEN EN -VERPLICHTINGEN OPGESPLITST NAAR OORSPRONG
De wijzigingen over de periode van uitgestelde belastingvorderingen en -schulden, opgesplitst naar hun oorsprong, wordt hierna weergegeven. Uitgestelde belastingen (zowel vorderingen als verplichtingen) met betrekking tot vaste activa worden afzonderlijk voorgesteld. Deze uitgestelde belastingposities hebben zowel betrekking op de tijdelijke verschillen tussen de statutaire boekwaarde en de boekwaarde volgens het afschrijvingsbeleid van de DEME Groep als op bijzondere waardeverminderingen op vaste activa. Uitgestelde belastingen met betrekking tot personeelsbeloningen (enkel uitgestelde belastingvorderingen) hebben betrekking op de geboekte voorziening voor personeelsbeloningen volgens IAS 19 personeelsbeloningen. De kolom terugname statutaire voorziening houdt hoofdzakelijk verband met de terugname van de statutaire voorzieningen voor herstelling en onderhoud die volgens IFRS niet zijn toegestaan. De uitgestelde belastingen op andere tijdelijke verschillen hebben hoofdzakelijk betrekking op consolidatiecorrecties op lopende projecten. Het management beoordeelt periodiek de standpunten ingenomen voor het maken van de belastingaangiften met betrekking tot situaties waarin de toepasselijke belastingvoorschriften voor interpretatie vatbaar zijn en treft zo nodig voorzieningen. Deze voorzieningen voor onzekere belastingposities worden geboekt als een uitgestelde belastingverplichting. In dit verband beschouwt het management onzekere belastingposities individueel, op basis van een benadering die de beste voorspelling geeft van de uitkomst van de onzekerheden met de belastingdienst. Voor 2022 (en 2021) is elke onzekere belastingpositie gemeten aan de hand van het meest waarschijnlijke afzonderlijke bedrag. Momenteel hebben de belangrijkste onzekere belastingposities betrekking op lopende fiscale geschillen in de Filippijnen, India en Nigeria.
2022 (in duizenden EUR)
| Uitgestelde belasting- verplichtingen met betrekking tot | Materiële vaste activa | Personeels- beloningen | Afdekking- sinstru- menten | Terugname statutaire voorziening | Lange termijn belasting- sprovisies (onzekere belasting- posities) | Overige verschillen in timing | Netting | Totaal |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Saldo per 1 januari | 54.217 | - | 65 | 7.577 | 29.627 | 9.126 | -26.399 | 74.213 |
| Opgenomen in de resultatenrekening | -19.975 | - | 14.350 | -7.113 | -5.549 | 4.144 | - | -14.143 |
| Ten laste van het eigen vermogen | - | - | - | - | - | - | - | - |
| Wijzigingen in consolidatiekring- of methode | - | - | - | - | - | - | - | - |
| Wisselkoersverschillen | - | - | - | - | - | -388 | - | -388 |
| Netting (*) | - | - | - | - | - | - | 7.467 | 7.467 |
| Transfer | - | - | - | - | - | - | - | - |
| Saldo per 31 december | 34.242 | - | 14.415 | 464 | 24.078 | 12.882 | -18.932 | 67.149 |
| Uitgestelde belasting- vorder ingen met betrekking tot | Materiële vaste activa | Personeels- beloningen | Afdekking- sinstru- menten | Fiscale verliezen | Belasting- kredieten en impact van notionele interesten | Overige verschillen in timing | Netting | Totaal |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Saldo per 1 januari | 26.180 | 13.218 | 1.293 | 48.773 | 17.634 | 54.251 | -26.399 | 134.950 |
| Opgenomen in de resultatenrekening | -3.685 | -19 | 14.193 | 1.547 | -450 | -13.179 | - | -1.593 |
| Ten laste van het eigen vermogen | - | -1.294 | - | -15.122 | - | - | - | -16.416 |
| Wijzigingen in consolidatiekring- of methode | - | - | - | - | - | - | - | - |
| Wisselkoersverschillen | - | - | - | - | -20 | - | - | -20 |
| Netting (*) | - | - | - | - | - | - | 7.467 | 7.467 |
| Transfer | - | 2.306 | - | - | - | -2.306 | - | - |
| Saldo per 31 december | 22.495 | 14.211 | 364 | 50.320 | 17.184 | 38.746 | -18.932 | 124.388 |
(*) De post ‘Netting’ geeft de netting van uitgestelde belastingvorderingen en -verplichtingen per entiteit weer.
2021 (in duizenden EUR)
| Uitgestelde belasting- verplichtingen met betrekking tot | Materiële vaste activa | Personeels- beloningen | Afdekking- sinstru- menten | Terugname statutaire voorziening | Lange termijn belasting- sprovisies (onzekere belasting- posities) | Overige verschillen in timing | Netting | Totaal |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Saldo per 1 januari | 60.676 | - | 364 | 570 | 36.748 | 6.676 | -57.677 | 47.358 |
| Opgenomen in de resultatenrekening | -6.460 | - | -299 | 7.007 | -7.120 | 2.073 | - | -4.799 |
| Ten laste van het eigen vermogen | - | - | - | - | - | - | - | - |
| Wijzigingen in consolidatiekring- of methode | - | - | - | - | - | - | - | - |
| Wisselkoersverschillen | - | - | - | - | - | 377 | - | 377 |
| Netting (*) | - | - | - | - | - | - | 31.278 | 31.278 |
| Transfer | - | - | - | - | - | - | - | - |
| Saldo per 31 december | 54.216 | - | 65 | 7.577 | 29.628 | 9.126 | -26.399 | 74.214 |
| Uitgestelde belasting- vorder ingen met betrekking tot | Materiële vaste activa | Personeels- beloningen | Afdekking- sinstru- menten | Fiscale verliezen | Belasting- kredieten en impact van notionele interesten | Overige verschillen in timing | Netting | Totaal |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Saldo per 1 januari | 27.546 | 12.584 | 3.467 | 46.723 | 16.231 | 47.544 | -57.677 | 96.418 |
| Opgenomen in de resultatenrekening | -1.366 | 375 | -348 | 2.049 | 1.403 | 6.707 | - | 8.820 |
| Ten laste van het eigen vermogen | - | 259 | -1.826 | - | - | - | - | -1.567 |
| Wijzigingen in consolidatiekring- of methode | - | - | - | - | - | - | - | - |
| Wisselkoersverschillen | - | - | - | - | - | - | - | - |
| Netting (*) | - | - | - | - | - | - | 31.278 | 31.278 |
| Transfer | - | - | - | - | - | - | - | - |
| Saldo per 31 december | 26.180 | 13.218 | 1.293 | 48.772 | 17.634 | 54.251 | -26.399 | 134.949 |
(*) De post ‘Netting’ geeft de netting van uitgestelde belastingvorderingen en -verplichtingen per entiteit weer.
UITGESTELDE BELASTINGVORDERINGEN EN -VERPLICHTINGEN OPGENOMEN ALS NIET-GEREALISEERDE RESULTATEN
De volgende bewegingen in uitgestelde belastingvorderingen en -verplichtingen, en de items waar ze betrekking op hebben, werden geboekt als niet-gerealiseerde resultaten:
| Voor inkom- stenbelasting | Inkomsten- belasting | Netto na inkomstenbelasting | |
|---|---|---|---|
| Wijzigingen in reële waarde met betrekking tot afdekkingsinstrumenten | 60.577 | -15.122 | 45.455 |
| Herwaardering van nettoverplichtingen uit hoofde van te bereiken doel-pensioenplannen | 5.247 | -1.294 | 3.953 |
| Totaal | 65.824 | -16.416 | 49.408 |
2021 (in duizenden EUR)
| Voor inkom- stenbelasting | Inkomsten- belasting | Netto na inkomstenbelasting | |
|---|---|---|---|
| Wijzigingen in reële waarde met betrekking tot afdekkingsinstrumenten | 6.408 | -1.826 | 4.582 |
| Herwaardering van nettoverplichtingen uit hoofde van te bereiken doel-pensioenplannen | -1.105 | 259 | -846 |
| Totaal | 5.303 | -1.567 | 3.736 |
OVERGEDRAGEN FISCALE VERLIEZEN
In 2022 bedragen de overgedragen verliezen van dochterondernemingen 460 miljoen EUR. Voor 200 miljoen EUR van deze fiscale verliezen werd er een uitgestelde belastingvordering erkend. Onderstaande tabel geeft een uitsplitsing volgens vervaldag van de erkende overgedragen fiscale verliezen van dochterondernemingen en van de bedragen (deel van de Groep) gerelateerd aan joint ventures en geassocieerde deelneming. Voor een bedrag van 260 miljoen EUR overgedragen fiscale verliezen van dochterondernemingen werd er geen uitgestelde belastingvordering erkend. In 2021 bedroegen de overgedragen fiscale verliezen van dochterondernemingen waarvoor er geen uitgestelde belastingvordering werd erkend 241 miljoen EUR.
| 2022 | |
|---|---|
| Vervaldag tot en met 1 jaar | - |
| Vervaldag meer dan 1 jaar maar niet meer dan 5 jaar | 32.613 |
| Vervaldag meer dan 5 jaar en fiscale verliezen zonder vervaldag | 167.257 |
| Totaal erkende fiscale verliezen van dochterondernemingen | 199.870 |
| Erkende fiscale verliezen van joint ventures en geassocieerde ondernemingen (aandeel van de Groep) | 190 |
| Totaal erkende fiscale verliezen | 200.060 |
| Niet-erkende fiscale verliezen van dochterondernemingen | 260.291 |
| Niet-erkende fiscale verliezen van joint ventures en geassocieerde ondernemingen (aandeel van de Groep) | 39.196 |
| Totaal niet-erkende fiscale verliezen | 299.487 |
| Totaal fiscale verliezen | 499.547 |
TOELICHTING 11 – VOORRADEN
Saldo per 31 december (in duizenden EUR)
| 2022 | 2021 | |
|---|---|---|
| Grondstoffen | 2.779 | 2.683 |
| Verbruiksgoederen | 22.917 | 9.485 |
| Totaal voorraden | 25.696 | 12.168 |
| Mutatie van het boekjaar opgenomen in de resultatenrekening | 13.528 | 1.712 |
Voorraden kunnen worden opgesplitst in ‘Grondstoffen’ en ‘Verbruiksgoederen’. Grondstoffen hebben hoofdzakelijk betrekking op ballast- en baggerspecie en zand van de maritieme aggregaatactiviteit in het segment Dredging & Infra. Verbruiksgoederen bestaan hoofdzakelijk uit brandstof, hulpmaterieel en reserveonderdelen. De mutatie over het jaar is opgenomen in de post ‘Grondstoffen, verbruiksgoederen, diensten en uitbesteed werk’ van de geconsolideerde resultatenrekening. De mutatie over het jaar van verbruiksgoederen (13,4 miljoen EUR) wordt voornamelijk beïnvloed door het moment van bunkeren en het brandstofverbruik tot afsluitingsdatum.# HOOFDSTUK 06 TOELICHTING
12 – VORDERINGEN EN VERPLICHTINGEN UIT HOOFDE VAN CONTRACTEN
Saldo per 31 december
De vorderingen en verplichtingen uit hoofde van contracten betreffen, overeenkomstig IFRS 15, omzet uit overeenkomsten met klanten het werk in uitvoering voor bouwprojecten die door de Groep worden uitgevoerd en verleende diensten. Werk in uitvoering toont het saldo van de opgenomen opbrengsten op die contracten, verminderd met facturaties a rato van de voortgang van het werk, vooruitbetalingen en mogelijke voorzieningen voor verliezen. Ontvangen voorschotten zijn bedragen die door de Groep zijn ontvangen voordat de desbetreffende werkzaamheden zijn uitgevoerd. De Groep presenteert deze afzonderlijk van andere verplichtingen uit hoofde van contracten. De Groep voert een verscheidenheid van projecten uit, alle met verschillende aspecten inzake bijvoorbeeld aard en omvang, type klanten, type contract en betalingsvoorwaarden en geografische ligging. Het grootste deel van de omzet wordt betaald met een voorschot dat wordt ontvangen bij de aanvang van het project, gevolgd door mijlpaalbetalingen (milestones) na uitvoering van het werk en goedkeuring door de klant.
| 2022 | 2021 | |
|---|---|---|
| Vorderingen uit hoofde van contracten | 344.751 | 326.685 |
| Verplichtingen uit hoofde van contracten | -323.300 | -181.095 |
| Ontvangen voorschotten | -72.539 | -101.067 |
| Nettosaldo | -51.088 | 44.523 |
Vorderingen uit hoofde van contracten zijn de rechten van de Groep op een vergoeding in ruil voor goederen of diensten die de entiteit aan een klant heeft overgedragen, indien dat recht afhankelijk is van iets anders dan het verstrijken van de tijd. Een vordering uit hoofde van een contract ontstaat wanneer de Groep voor een klant werken heeft uitgevoerd die tot op heden als opbrengsten zijn geboekt maar nog niet zijn gefactureerd of betaald. Als dusdanig weerspiegelt de opbrengsterkenning het tempo waarin de prestatieverplichtingen van de Groep worden vervuld, wat overeenstemt met de overdracht van de zeggenschap over een goed of dienst aan de klanten. Wanneer er geen sprake is van een overdracht van zeggenschap gedurende het contract, worden de opbrengsten toch in de tijd opgenomen, op basis van het feit dat het gecreëerde actief geen alternatieve aanwendingsmogelijkheden heeft en het feit dat de Groep een afdwingbaar recht heeft op de betaling voor de tot dan verrichte prestaties. Vorderingen uit hoofde van contracten worden handelsvorderingen naarmate de werken door de klant worden aanvaard. Verplichtingen uit hoofde van contracten zijn de verplichtingen van de Groep om goederen of diensten aan een klant te leveren waarvoor de entiteit een vergoeding van de klant heeft ontvangen. Een verplichting uit hoofde van een contract ontstaat wanneer de Groep de klant heeft gefactureerd of van hem een betaling heeft ontvangen terwijl het werk nog niet was verricht en de facturen en/of betalingen de tot dan erkende opbrengsten overschrijden. Voorzieningen worden opgenomen voor verwachte verliezen op werk in uitvoering zodra deze gekend zijn en indien nodig wordt een reeds opgenomen winst teruggeboekt. Deze zijn ook opgenomen als verplichtingen uit hoofde van contracten voor een bedrag van 24,8 miljoen EUR per 31 december 2022 in vergelijking met 8,1 miljoen EUR per 31 december 2021. De bepaling van de geraamde winst (of het geraamde verlies) is gebaseerd op de geraamde kosten en opbrengsten van de desbetreffende projecten en, alleen voor winstgevende projecten, a rato van het stadium van voltooiing. Deze ramingen en beoordelingen kunnen bepaalde onzekerheden inhouden.
2022 VORDERINGEN EN VERPLICHTINGEN UIT HOOFDE VAN CONTRACTEN PER SEGMENT
(in duizenden EUR / (-) is credit)
Vorderingen uit hoofde van contracten
| Saldo per 1 januari | Bedrijfsgerelateerde wijzigingen | Wijzigingen in de consolidatiekring | Saldo per 31 december | |
|---|---|---|---|---|
| Offshore Energy | 68.174 | 34.387 | - | 102.561 |
| Dredging & Infra | 239.379 | -37.082 | - | 202.297 |
| Environmental | 19.132 | 20.761 | - | 39.893 |
| Concessions | - | - | - | - |
| Totaal | 326.685 | 18.066 | - | 344.751 |
Verplichtingen uit hoofde van contracten
| Saldo per 1 januari | Bedrijfsgerelateerde wijzigingen | Wijzigingen in de consolidatiekring | Saldo per 31 december | |
|---|---|---|---|---|
| Offshore Energy | -51.075 | -180.716 | - | -231.791 |
| Dredging & Infra | -124.693 | 41.126 | - | -83.567 |
| Environmental | -5.327 | -2.615 | - | -7.942 |
| Concessions | - | - | - | - |
| Totaal | -181.095 | -142.205 | - | -323.300 |
Ontvangen voorschotten
Nettosaldo
‘Bedrijfsgerelateerde wijzigingen’ hebben betrekking op cumulatieve inhaalcorrecties die voortvloeien uit een wijziging in de mate van vooruitgang, een wijziging in de schatting van de transactieprijs (met inbegrip van eventuele wijzigingen in de beoordeling over de zekerheid van variabele vergoedingen) of een wijziging van het contract. De stijging in verplichtingen uit hoofde van contracten per 31 december 2022 is voornamelijk gerelateerd aan de offshore contracten in de VS die nog niet volledig operationeel zijn op jaareinde maar waarvoor al een vergoeding werd ontvangen. Wegens het grote aantal afzonderlijke projecten (met alle verschillende aspecten inzake aard, type klanten, contract- en betalingsvoorwaarden) wordt een meer gedetailleerde beschrijving van de wijzigingen in de vorderingen en verplichtingen uit hoofde van contracten ten opzichte van het voorgaande jaar niet relevant geacht. Van ongeveer 55% van de prestatieverplichtingen, dit is de omzet die in de komende jaren zal uitgevoerd worden met betrekking tot de huidige lopende bouwcontracten waarvoor er vorderingen en verplichtingen uit hoofde van contracten werden geboekt, wordt verwacht dat de Groep ze zal vervullen volgend jaar, gevolgd door 20% in 2024, 15% in 2025 en 10% nadien. Van de vorderingen en verplichtingen uit hoofde van contracten per 31 december 2022 wordt verwacht dat ze een gelijkaardige afwikkeling zullen hebben.
2021 VORDERINGEN EN VERPLICHTINGEN UIT HOOFDE VAN CONTRACTEN PER SEGMENT
(in duizenden EUR / (-) is credit)
Vorderingen uit hoofde van contracten
Verplichtingen uit hoofde van contracten
Ontvangen voorschotten
Nettosaldo
13 – HANDELS- EN OVERIGE VORDERINGEN UIT OPERATIONELE ACTIVITEITEN
| 2022 | 2021 | |
|---|---|---|
| Handelsvorderingen brutobedrag | 424.476 | 314.175 |
| Afgeschreven bedragen | -13.018 | -18.423 |
| Handelsvorderingen nettobedrag | 411.458 | 295.752 |
| Vennootschapsbelasting | 21.593 | 32.302 |
| Belasting over de toegevoegde waarde (BTW) | 27.642 | 41.354 |
| Overige vorderingen uit operationele activiteiten | 8.836 | 14.614 |
| Handels- en overige vorderingen uit operationele activiteiten | 469.529 | 384.022 |
De stijging in handelsvorderingen van 115,7 miljoen EUR per jaareinde 2022 wordt gedeeltelijk gecompenseerd door een daling in alle overige vorderingen uit operationele activiteiten voor een bedrag van 30,2 miljoen EUR. De stijging in handels- en overige vorderingen uit operationele activiteiten is deels het gevolg van een stijging in activiteit maar is voornamelijk te wijten aan vooruitgang van grote projecten en de timing van de facturatie gezien vorderingen uit hoofde van contracten handelsvorderingen worden na acceptatie van de klant. De stijging in handelsvorderingen betreft geen stijging in achterstallige bedragen. De ouderdomsbalans van uitstaande handelsvorderingen is opgenomen in toelichting (19). De Groep voert een verscheidenheid aan projecten uit, allemaal met verschillende aspecten inzake bijvoorbeeld aard en omvang, type klanten, type contract en betalingsvoorwaarden en geografische ligging. Een groot deel van de geconsolideerde omzet wordt gerealiseerd ten aanzien van publieke of semipublieke klanten. De graad van tegenpartijrisico is ook beperkt door het grote aantal klanten. De Groep heeft procedures om toe te zien op de uitstaande vorderingen en zo het residuele risico te beperken.# GECONSOLIDEERDE JAARREKENING TOELICHTING
14 – ACTIVA BESTEMD VOOR VERKOOP
Saldo per 31 december (in duizenden EUR)
| Activa bestemd voor verkoop | 2022 | 2021 |
|---|---|---|
| | 31.997 | 32.456 |
Volgens IFRS 5 niet-vlottende activa bestemd voor verkoop en beëindigde bedrijfsactiviteiten moet aan de volgende voorwaarden voldaan zijn opdat een actief (of een ‘groep activa die wordt afgestoten’) kan worden geclassificeerd als bestemd voor verkoop:
- het management heeft zich verbonden tot een plan om te verkopen;
- het actief is beschikbaar voor onmiddellijke verkoop;
- een actief programma om een koper te vinden is gestart;
- de verkoop is zeer waarschijnlijk, binnen 12 maanden na classificatie als bestemd voor verkoop;
- het actief wordt op de markt gebracht voor verkoop tegen een verkoopprijs die redelijk is ten opzichte van zijn reële waarde;
- uit de maatregelen die nodig zijn om het plan te voltooien, blijkt dat het onwaarschijnlijk is dat het plan ingrijpend zal worden gewijzigd of ingetrokken.
Per 31 december 2022 is het management van DEME van mening dat alle voorwaarden vervuld zijn en dat een verkoop binnen de volgende 12 maanden zeer waarschijnlijk is voor een schip in het Offshore Energy segment. De nettoboekwaarde van het schip bedraagt 32 miljoen EUR, dewelke het laagste is van de boekwaarde en de reële waarde op afsluitdatum. In augustus 2021 werd een memorandum van overeenstemming ondertekend waarbij het hefvaartuig ‘Thor’, dat tot het segment Offshore & Energy behoorde, aan een Nederlandse derde partij werd verkocht op voorwaarde dat de koper de nodige financiering voor het schip verkreeg. Vervolgens werd de ‘Thor’ voorgesteld als activa bestemd voor verkoop per 31 december 2021. Op 21 april 2022 werd de ‘Thor’ verkocht en werd de meerwaarde opgenomen binnen ‘Overige bedrijfsopbrengsten’.
TOELICHTING 15 – OVERIGE VLOTTENDE ACTIVA
Saldo per 31 december (in duizenden EUR)
| | 2022 | 2021 |
|---|---|---|
| Over te dragen lasten en verworven opbrengsten | 100.950 | 45.710 |
| Reserveringsvergoeding volume milieustortplaats | 8.320 | 7.530 |
| Voorschotten op aankopen en kosten van materiaal voor bouwcontracten | 14.963 | 14.952 |
| Overige vlottende activa | 124.233 | 68.192 |
De over te dragen lasten en verworven opbrengsten omvatten onder meer de over te dragen kosten van afdekkingsinstrumenten voor bouwcontracten, uitsluitend voor hun niet voltooide percentage. De afdekkingskosten voor bouwcontracten worden geboekt als kosten van het project voor het voltooide percentage. De stijging in 2022 ten opzichte van 2021 houdt verband met over te dragen afdekkingskosten voor de nieuwe offshore energiecontracten in de VS.
DEME JAARVERSLAG 2022 243
HOOFDSTUK 06 TOELICHTING
16 – AANDELENKAPITAAL, DIVIDENDEN EN RESERVES
AANDEELHOUDERSSTRUCTUUR EN AANDELENKAPITAAL
Tot 29 juni 2022 was DEME NV de moedermaatschappij van de DEME Groep en was DEME’s 100% aandeelhouder de in Brussel gevestigde civiele bouwonderneming CFE NV, waarin de Belgische investeringsmaatschappij Ackermans & van Haaren NV controle heeft. Zowel CFE NV als Ackermans & van Haaren NV zijn beursgenoteerde bedrijven op Euronext Brussel. Het aandelenkapitaal bedroeg 31.110.010 EUR en werd vertegenwoordigd door 4.538.100 gewone aandelen zonder nominale waarde. Op 29 juni 2022 heeft CFE NV zijn 100% aandeel in DEME NV via een partiële splitsing overgedragen aan een nieuwe vennootschap, DEME Group NV, en zo werd DEME Group NV ook beursgenoteerd. De eerste dag in de handel van DEME Group NV aandelen was 30 juni 2022. De aandelen van DEME Group NV zijn genoteerd op Euronext Brussel onder het symbool ‘DEME’ met ISIN code BE0974413453. DEME Group NV is nu 100% aandeelhouder van DEME NV en op het moment van de splitsing was de participatie in DEME NV de enige actiefpost, geboekt ten opzichte van het eigen vermogen. Per 31 december 2022 bedraagt het aandelenkapitaal van DEME Group NV 33.193.861 EUR, vertegenwoordigd door 25.314.482 gewone aandelen zonder nominale waarde. De eigenaars van gewone aandelen hebben dividendrechten en alle aandelen van dezelfde klasse geven recht op één stem per aandeel in Algemene Vergadering. Per 31 december 2022 is de aandeelhoudersstructuur van DEME Group NV als volgt:
| Ackermans & van Haaren NV | DEME GROUP NV | DEME NV | Vinci Construction SAS | EURONEXT BRUSSELS |
|---|---|---|---|---|
| 62,12% | 100% | 12,11% | 25,77% | |
| XBRU BE0974413453 |
De aandeelhouders die 5% of meer van de totale stemrechten bezitten vanwege hun aandelen, zijn:
* Ackermans & van Haaren NV: 115.725.684 aandelen (of 62,12%)
* VINCI Construction SAS: 3.066.460 aandelen (of 12,11%)
Begijnenvest, 113
5, cours Ferdinand-de-Lesseps
B-2000 Antwerpen (België)
F-92851 Rueil-Malmaison Cedex (Frankrijk)
VOORGESTELDE EN UITGEKEERDE DIVIDENDEN
Voor het boekjaar 2020 werd op 14 mei 2021 een dividend van 20.421.450 EUR uitbetaald, wat overeenkomt met 4,5 EUR bruto dividend per aandeel. Een tussentijds dividend, te betalen uit de gecumuleerde resultaten op het eind van het boekjaar 2020, werd door de aandeelhouder van DEME NV goedgekeurd voor een bedrag van 40.842.900 EUR, wat overeenkomt met 9 EUR bruto dividend per aandeel. Dit werd betaald op 25 maart 2022. Er werd door de aandeelhouder van DEME NV beslist om geen bijkomend dividend uit te keren op de resultaten op het einde van 2021. De Raad van Bestuur van DEME Group NV zal aan de Algemene Vergadering van 17 mei 2023 de uitkering van een bruto dividend van 1,5 euro per aandeel voorstellen. Onder voorbehoud van goedkeuring door de Algemene Vergadering en de Raad van Bestuur, is de voorgestelde opnamedatum 4 juli 2023.
244 GECONSOLIDEERDE JAARREKENING
OVERGEDRAGEN RESULTAAT EN OVERIGE RESERVES
Het mutatieoverzicht van het geconsolideerd eigen vermogen werd eerder in dit verslag opgenomen. In de onderstaande tabel wordt nader ingegaan op de beweging van het overgedragen resultaat en overige reserves gedurende de verslagperiode.
2022 (in duizenden EUR)
| | Reserves van de moedermaatschappij vóór winstverdeling | Herwaarderings- meerwaarde | Wettelijke reserves | Belastingvrije reserves | Beschikbare reserves | Overgedragen resultaat | Consolidatiere- serves | Overgedragen resultaat en overige reserves |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Saldo per 1 januari 2022 | 3.111 | 28.922 | 3.270 | 267.027 | 1.316.494 | 1.618.824 | | |
| Resultaat van de moedermaatschappij 2021 | | | | | 79.217 | -79.217 | | |
| Uitgekeerde dividenden | | | | | -40.843 | -40.843 | | |
| Resultaat aandeel van de Groep | | | | | 112.720 | 112.720 | | |
| Overige | 487.400 | 208 | -27.206 | -1.356 | -249.776 | -681.699 | -472.429 | |
| Saldo per 31 december 2022 | 487.400 | 3.319 | 1.716 | 1.914 | 55.625 | 668.298 | 1.218.272 | |
De lijn ‘Overige’ heeft betrekking op het feit dat vanaf 29 juni 2022 er een nieuwe moedermaatschappij DEME Group NV boven DEME NV is gekomen in vergelijking met het begin van het jaar. Het overgedragen resultaat en overige reserves per jaareinde 2022 zijn die van de nieuwe moedermaatschappij DEME Group NV.
2021 (in duizenden EUR)
| | Reserves van de moedermaatschappij vóór winstverdeling | Wettelijke reserves | Belastingvrije reserves | Beschikbare reserves | Overgedragen resultaat | Consolidatiere- serves | Overgedragen resultaat en overige reserves |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Saldo per 1 januari 2021 | 3.111 | 28.922 | 3.270 | 225.435 | 1.263.926 | 1.524.664 | |
| Resultaat van de moedermaatschappij 2020 | | | | 62.013 | -62.013 | | |
| Uitgekeerde dividenden | | | | -20.421 | -20.421 | | |
| Resultaat aandeel van de Groep | | | | 114.581 | 114.581 | | |
| Saldo per 31 december 2021 | 3.111 | 28.922 | 3.270 | 267.027 | 1.316.494 | 1.618.824 | |
17 – WINST PER AANDEEL
Saldo per 31 december (in duizenden EUR)
| | 2022 | 2021 pro forma (*) | 2021 |
|---|---|---|---|
| Resultaat over de periode uit voortgezette bedrijfsactiviteiten - Aandeel van de Groep | 112.720 | 114.581 | 114.581 |
| Resultaat over de periode - Aandeel van de Groep | 112.720 | 114.581 | 114.581 |
| Gerealiseerde en niet-gerealiseerde resultaten - Aandeel van de Groep | 215.247 | 132.472 | 132.472 |
| Aantal gewone aandelen op balansdatum | 25.314.482 | 25.314.482 | 4.538.100 |
Winst per aandeel, gebaseerd op het aantal gewone aandelen op het einde van de periode (zowel gewoon als verwaterd) in EUR:
| | 2022 | 2021 pro forma (*) | 2021 |
|---|---|---|---|
| Winst per aandeel uit voortgezette bedrijfsactiviteiten (Aandeel van de Groep) | 4,45 | 4,53 | 25,25 |
| Winst per aandeel (Aandeel van de Groep) | 4,45 | 4,53 | 25,25 |
| Gerealiseerde en niet-gerealiseerde resultaten (Aandeel van de Groep) per aandeel | 8,50 | 5,23 | 29,19 |
(*) Pro forma uitgaande van hetzelfde aantal aandelen in 2021 als in 2022 (25.314.482 aandelen op het einde van 2022).
Basis winst per aandeel wordt berekend door het ‘Resultaat over de periode – Aandeel van de Groep’ toerekenbaar aan gewone aandeelhouders van de moedermaatschappij, te delen door het gewogen gemiddelde van het aantal uitstaande gewone aandelen tijdens het jaar.# DEME JAARVERSLAG 2022 245
HOOFDSTUK 06 TOELICHTING 18 – RENTEDRAGENDE SCHULD EN NETTO FINANCIELE SCHULD
NETTO FINANCIELE SCHULD ZOALS GEDEFINIEERD DOOR DE GROEP
(in duizenden EUR / (-) is debetsaldo)
| 2022 | 2021 | |||||
|---|---|---|---|---|---|---|
| Langlopend | Kortlopend | Totaal | Langlopend | Kortlopend | Totaal | |
| Achtergestelde leningen | 677 | - | 677 | 542 | 135 | 677 |
| Leaseverplichtingen (toelichting (20)) | 76.382 | 24.960 | 101.342 | 72.275 | 20.118 | 92.393 |
| Kredietinstellingen | 711.441 | 227.910 | 939.351 | 503.649 | 217.637 | 721.286 |
| Kredietfaciliteit op lange termijn 1 | 6.286 | 31.315 | 37.601 | 37.601 | 57.942 | 95.543 |
| Kredietfaciliteit op lange termijn 2 | 19.476 | 31.408 | 50.884 | 50.883 | 41.407 | 92.290 |
| Kredietfaciliteit op lange termijn 3 | 109.375 | 31.250 | 140.625 | 140.625 | 31.250 | 171.875 |
| Kredietfaciliteit op lange termijn 4 | 157.054 | 4.196 | 201.250 | 201.250 | 44.196 | 245.446 |
| Kredietfaciliteit op lange termijn 5 | 357.500 | 55.000 | 412.500 | - | - | - |
| Asset-based lening 1 (*) | - | - | - | 100 | 4.573 | 4.673 |
| Asset-based lening 2 | 100 | 2.344 | 2.444 | 2.443 | 4.687 | 7.130 |
| Asset-based lening 3 | 100 | 3.813 | 3.913 | 3.913 | 3.813 | 7.726 |
| Asset-based lening 4 | 3.666 | 3.566 | 7.232 | 7.232 | 3.566 | 10.798 |
| Asset-based lening 5 | 5.423 | 4.192 | 9.615 | 9.615 | 4.192 | 13.807 |
| Asset-based lening 6 | 25.220 | 12.560 | 37.780 | 37.780 | 12.560 | 50.340 |
| Asset-based lening 7 | 18.775 | 6.225 | 25.000 | - | - | - |
| Andere bankleningen op lange termijn | 8.466 | 2.041 | 10.507 | 12.207 | 9.451 | 21.658 |
| Andere leningen op lange termijn | 1.404 | - | 1.404 | 1.504 | - | 1.504 |
| Kredietfaciliteiten op korte termijn | - | - | - | - | 105.450 | 105.450 |
| Bankleningen op korte termijn | - | - | - | - | 105.450 | 105.450 |
| Kortlopend commercial paper | - | - | - | - | - | - |
| Totaal rentedragende schuld | 789.904 | 252.870 | 1.042.774 | 577.970 | 343.340 | 921.310 |
| Deposito's op korte termijn | - | -31.646 | -31.646 | - | -14.026 | -14.026 |
| Contanten in kas en op bankrekeningen | - | -490.615 | -490.615 | - | -514.606 | -514.606 |
| Totaal geldmiddelen en kasequivalenten | - | -522.261 | -522.261 | - | -528.632 | -528.632 |
| Totale netto financiële schuld | 789.904 | -269.391 | 520.513 | 577.970 | -185.292 | 392.678 |
(*) Initiële looptijd tot 2026, vervroegd afgelost in 2022.
Voor de financiering van de investeringsuitgaven van de DEME Groep (schepen en andere uitrusting), participaties (bv. door DEME Concessions) en acquisities, haalt DEME haar financiering uit leningen, die beschikbaar zijn voor algemene bedrijfsdoeleinden, alsook uit leningen aangegaan specifiek voor schepen (asset-based). De totale achtergestelde lening is aangegaan door entiteit CTOW (en omvat het deel verschuldigd aan de partners in de vennootschap). Overeenkomstig de contractmodaliteiten zijn er geen vaste aflossingen verschuldigd, daarom wordt de lening gerapporteerd als langlopende schuld en zal deze het jaar vóór de vervaldatum als kortlopend worden gerapporteerd. Momenteel beschikt DEME Coordination Center NV, die als huisbank fungeert, voor de financiering van de entiteiten van DEME, over termijnkredietfaciliteiten bij elf verschillende commerciële banken. Net als bij de doorlopende kredietfaciliteiten wordt de documentatie bilateraal ondertekend (geen club deal), wat optimale financieringsvoorwaarden en maximale flexibiliteit mogelijk maakt. De documentatie van de termijnleningen is voor alle banken identiek, afgezien van het bedrag, de looptijd en de commerciële voorwaarden. Op 20 mei 2022 heeft DEME Coordination Center NV bijkomend bilaterale overeenkomsten inzake termijnkredietfaciliteiten afgesloten. Deze faciliteiten waren op 15 juni 2022 volledig opgenomen. Het financieringspakket bedraagt 440 miljoen EUR, wordt afgeschreven over acht jaar (16 halfjaarlijkse gelijke kapitaalaflossingen) en is gebaseerd op de leningdocumentatie die voor eerdere 246 GECONSOLIDEERDE JAARREKENING transacties werd gebruikt, echter bijgewerkt naar de nieuwe LMA-standaard, met inbegrip van de duurzaamheids-KPI’s die in februari 2022 in alle overeenkomsten inzake termijnkredietfaciliteiten werden opgenomen. De financiële convenanten die van toepassing zijn op de nieuwe kredietfaciliteiten zijn dezelfde als bij eerdere transacties. In lijn met DEME’s duurzaamheidsdoelstellingen, heeft de Groep zijn lange termijn leningen geconverteerd naar duurzaamheid- gekoppelde leningen, in totaal 843 miljoen EUR eind 2022. Deze belangrijke verbintenis onderstreept DEME’s visie om een duurzame toekomst te realiseren. De twee parameters vereist in de leningsovereenkomsten zijn de wereldwijde LTIFR en de koolstofarme brandstoffen. Met één parameter boven de doelstelling en één er onder, is de impact op het resultaat van 2022 neutraal.
| Oorspronkelijk bedrag | Dateert van | Looptijd tot | |
|---|---|---|---|
| Leningen op lange termijn | |||
| Kredietfaciliteit op lange termijn 1 | 435.000 | 2015-2017 | 2024 |
| Kredietfaciliteit op lange termijn 2 | 240.000 | 2018 | 2025 |
| Kredietfaciliteit op lange termijn 3 | 250.000 | 2019 | 2027 |
| Kredietfaciliteit op lange termijn 4 | 350.000 | 2019 | 2027 |
| Kredietfaciliteit op lange termijn 5 | 440.000 | 2022 | 2030 |
| 1.715.000 | |||
| Leningen specifiek voor schepen | |||
| Asset-based lening 1 (*) | 18.392 | 2018 | 2022 |
| Asset-based lening 2 | 18.848 | 2019 | 2027 |
| Asset-based lening 3 | 15.352 | 2019 | 2027 |
| Asset-based lening 4 | 14.364 | 2020 | 2028 |
| Asset-based lening 5 | 18.000 | 2020 | 2028 |
| Asset-based lening 6 | 50.340 | 2021 | 2029 |
| Asset-based lening 7 | 25.000 | 2022 | 2030 |
| 160.296 |
(*) Initiële looptijd tot 2026, vervroegd afgelost in 2022.
De rentevoet van de kredietfaciliteiten op lange termijn is gebaseerd op EURIBOR plus een marge die elk semester wordt aangepast op basis van de convenanten van DEME. Het renterisico dat voortvloeit uit deze variabele rentebasis wordt afgedekt met renteswaps (toelichting (19)). De rentevoet van de leningen aangegaan voor de financiering van specifieke schepen is vast. Naast de kredietfaciliteiten op lange termijn en de asset-based leningen, heeft DEME ook leasingschulden en andere leningen op lange termijn.
LOOPTIJD VAN DE TOTALE FINANCIELE VERPLICHTINGEN OP LANGE TERMIJN
| Meer dan 5 jaar | Tussen 1 en 5 jaar | Minder dan één jaar | Totaal | |
|---|---|---|---|---|
| Achtergestelde leningen | - | 677 | - | 677 |
| Leaseverplichtingen | 35.315 | 41.067 | 24.960 | 101.342 |
| Kredietinstellingen | 140.494 | 570.947 | 227.910 | 939.351 |
| Andere leningen op lange termijn | - | 1.404 | - | 1.404 |
| Totaal financiële verplichtingen op lange termijn | 175.809 | 614.095 | 252.870 | 1.042.774 |
BANKZEKERHEDEN
| 2022 | 2021 | |||||
|---|---|---|---|---|---|---|
| Langlopend | Kortlopend | Totaal | Langlopend | Kortlopend | Totaal | |
| Gewaarborgde schuld | 711.441 | 227.910 | 939.351 | 500.515 | 311.349 | 811.864 |
| Gedekte schuld | - | - | - | 3.125 | 6.250 | 9.375 |
| Niet gewaarborgde-ongedekte schuld | 78.463 | 24.960 | 103.423 | 74.330 | 25.741 | 100.071 |
| Totaal rentedragende schuld | 789.904 | 252.870 | 1.042.774 | 577.970 | 343.340 | 921.310 |
DEME JAARVERSLAG 2022 247
In tegenstelling tot de manier waarop DEME vóór 2015 haar activa financierde, waarbij DEME voor elke investering een bank (of enkele banken) zocht en harde zekerheden ten gunste van de banken stelde (zoals hypotheken op de schepen), worden voor de kredietfaciliteiten op lange termijn en voor de hierboven vermelde asset-based leningen geen zekerheden gesteld (behoudens de garantie van de moedermaatschappij DEME NV). Dit biedt een maximale flexibiliteit met betrekking tot de onderliggende activa, die binnen de Groep kunnen worden verkocht en kunnen worden omgevlagd naargelang van de projectbehoeften.
KASSTROMEN IN VERBAND MET FINANCIELE VERPLICHTINGEN
Totaal rentedragende schuld
(in duizenden EUR)
| 2022 | 2021 | |
|---|---|---|
| Saldo per 1 januari | 921.310 | 1.110.967 |
| Kasmutaties volgens de financieringscashflow | ||
| Mutaties gedurende het jaar | ||
| New interest-bearing debt | 465.000 | 51.344 |
| Repayment of interest-bearing debt | -380.488 | -278.875 |
| Aanpassingen voor niet-geldelijke posten | ||
| Mutaties gedurende het jaar | ||
| Overgenomen uit bedrijfscombinaties | - | - |
| IFRS 16 leases | 36.952 | 36.389 |
| Overige | - | 1.485 |
| Saldo per 31 december | 1.042.774 | 921.310 |
GELDIDDELEN EN KASEQUIVALENTEN
De geldmiddelen en kasequivalenten betreffen de geldmiddelen en kasequivalenten die gecentraliseerd zijn bij de interne bank van de DEME Groep, DEME Coordination Center NV, maar ook bij operationele dochterondernemingen en joint ventures. Daarom is een deel van de geconsolideerde geldmiddelen en kasequivalenten niet altijd onmiddellijk beschikbaar ten gevolge van overdrachtsbeperkingen, gezamenlijke zeggenschap (in gezamenlijke operaties) of andere wettelijke beperkingen. Per 31 december 2022 bedroeg het bedrag aan liquide middelen dat beschikbaar was voor gebruik door de Groep 388,2 miljoen EUR op een totaal van 522,3 miljoen EUR aan geldmiddelen en kasequivalenten. Als zodanig was een bedrag van 134,1 miljoen EUR niet onmiddellijk beschikbaar. Eind 2021 bedroegen de onmiddellijk beschikbare geldmiddelen 405 miljoen EUR op een totaal van 528,6 miljoen EUR geldmiddelen en kasequivalenten. De niet onmiddellijk beschikbare geldmiddelen bedroegen 123,6 miljoen EUR.
KREDIETFACILITEITEN EN BANKLENINGEN
Per 31 december 2022 heeft de Groep 125 miljoen EUR beschikbare maar niet-opgenomen bankkredietfaciliteiten, vergeleken met 118 miljoen EUR niet-opgenomen bankkredietfaciliteiten op het eind van 2021. Bovendien heeft de Groep de mogelijkheid om handelspapier (‘commercial paper’) uit te geven voor bedragen tot 125 miljoen EUR.
FINANCIELE CONVENANTEN
Dezelfde reeks financiële convenanten als voor de wentelkredieten is van toepassing op de langlopende kredietfaciliteiten. Zowel per 31 december 2022 als per 31 december 2021 voldoet de Groep aan de solvabiliteitsratio (>25%), de ratio schuld/EBITDA (<3), en de rentedekkingsratio (>3), die waren overeengekomen in de contractuele voorwaarden van de ontvangen leningen. De solvabiliteitsratio, die hoger moet zijn dan 25%, wordt berekend als het eigen vermogen verminderd met de immateriële vaste activa en de goodwill, gedeeld door het balanstotaal gecorrigeerd voor de immateriële vaste activa en de uitgestelde belastingvorderingen. De solvabiliteitsratio bedroeg per 31 december 2022 38,1% (identiek aan 2021: 38,1%). De schuld/EBITDA ratio, berekend als de totale netto financiële schuld (zonder achtergestelde en andere leningen) gedeeld door de EBITDA, moet lager zijn dan 3. De schuld/EBITDA ratio bedroeg per 31 december 2022 1,09 (2021: 0,83).# GECONSOLIDEERDE JAARREKENING TOELICHTING 19 – BEHEER VAN FINANCIELE RISICO’S EN FINANCIELE DERIVATEN
De financiële instrumenten van de Groep zijn geldmiddelen en kasequivalenten, handels- en overige vorderingen, rentedragende leningen en bankschulden, handelsschulden en overige te betalen posten en derivaten. Derivaten worden uitsluitend gebruikt als afdekkingsinstrumenten en niet voor handels- of andere speculatieve doeleinden. De Groep is blootgesteld aan de volgende risico’s in verband met financiële instrumenten:
- Marktrisico bestaande uit:
• Renterisico;
• Valutarisico;
• Prijsrisico/grondstoffenrisico;
- Krediet- en tegenpartijrisico;
- Liquiditeitsrisico.
MARKTRISICO’S
Om haar investeringen en activiteiten te financieren, doet DEME vaak een beroep op externe financiering, zowel op korte als op lange termijn. Dit kan de Groep blootstellen aan verschillende risico’s, waaronder het verhogen van haar kwetsbaarheid voor neerwaartse trends of ongunstige veranderingen in de algemene economische, industriële of concurrerende omstandigheden en overheidsvoorschriften, en de noodzaak om een aanzienlijk deel van de kasstromen uit bedrijfsactiviteiten te besteden aan de betaling van kapitaal en rente op de schulden van de Groep, waardoor haar vermogen om haar kasstromen te gebruiken voor de financiering van haar bedrijfsactiviteiten, kapitaaluitgaven en toekomstige zakelijke mogelijkheden wordt beperkt. Het marktrisico is het risico dat wijzigingen in de marktprijzen (wisselkoersen, rentevoeten, brandstofprijzen, ...) een invloed zullen hebben op de resultatenrekening van de Groep of op de waarde van haar activa en verplichtingen. Het beheer van het marktrisico heeft tot doel de blootstelling aan marktrisico’s te beheren en te beheersen, de positie van het marktrisico binnen aanvaardbare grenzen te houden en tegelijkertijd een zo goed mogelijk rendement te behalen.
RENTERISICO
DEME sluit aanzienlijke financieringscontracten af voor de aankoop van haar vloot en de daaraan verbonden kapitaaluitgaven. Het renterisico kan worden gedefinieerd als de mate waarin de resultaten of de waarde van een financiële transactie worden beïnvloed door een verandering in de marktrente. Het renterisico wordt binnen de Groep centraal beheerd. Met het oog op het best mogelijke evenwicht tussen haar financieringskosten en de volatiliteit van de financiële resultaten voor haar leningen op lange termijn, dekt DEME de risico’s van wijzigingen in de onderliggende variabele rentevoeten grotendeels in met afgeleide financiële instrumenten, voornamelijk door gebruik te maken van renteswaps. Wat het ongedekte gedeelte van de renterisico’s betreft (die voornamelijk betrekking heeft op kortetermijnleningen, indien van toepassing), kunnen ongunstige wijzigingen van de variabele rentevoeten leiden tot een stijging van de rentelasten voor DEME. Deze afdekkingsinstrumenten hebben meestal dezelfde nominale bedragen en vervaldatums als de afgedekte schulden. Als dusdanig worden deze swaps beschouwd als een effectieve afdekking van uitstaande of verwachte leningen en voldoen zij aan de afdekkingsbepalingen van IFRS 9. De reële waarden van het effectieve deel van het afdekkingsinstrument worden bijgevolg rechtstreeks opgenomen in de niet-gerealiseerde resultaten in de afdekkingsreserve. Het niet-effectieve deel van de winst of het verlies op het financiële instrument wordt in resultaat genomen. Winsten of verliezen die voortvloeien uit de tijdswaarde van afgeleide financiële instrumenten worden in de resultatenrekening opgenomen. Op de afsluitingsdatum hebben de als kasstroomafdekkingen gekwalificeerde instrumenten de volgende kenmerken:
| Saldo per 31 december | 2022 (in duizenden EUR) | |||||
|---|---|---|---|---|---|---|
| Niet-vlottend actief | Langlopende verplichting | Vlottend actief | Kortlopende verplichting | Totaal nettosaldo reële waarde | ||
| Renteswaps | 39.127 | - | 17.638 | - | 56.765 | |
| <1 jaar | Tussen 1 en 2 jaar | Tussen 2 en 5 jaar | > 5 jaar | Notioneel bedrag | ||
| 193.169 | 150.913 | 361.278 | 137.500 | 842.860 |
| Saldo per 31 december | 2021 (in duizenden EUR) | |||||
|---|---|---|---|---|---|---|
| Niet-vlottend actief | Langlopende verplichting | Vlottend actief | Kortlopende verplichting | Totaal nettosaldo reële waarde | ||
| Renteswaps | - | -2.608 | - | -1.892 | -4.500 | |
| <1 jaar | Tussen 1 en 2 jaar | Tussen 2 en 5 jaar | > 5 jaar | Notioneel bedrag | ||
| 181.045 | 141.294 | 255.003 | 37.188 | 614.530 |
Sommige joint ventures en geassocieerde deelnemingen financieren belangrijke activa, zoals infrastructuurwerken, offshore windparken of schepen, en houden daarom ook renteswaps aan. Per 31 december 2022 bevatten de niet-gerealiseerde resultaten van de lopende periode een bedrag van +28,3 miljoen EUR ten opzichte van –22,2 miljoen EUR eind 2021. Dit weerspiegelt het aandeel van DEME in de positieve reële waarde van de renteswaps van Rentel NV, C-Power NV, Seamade NV, Normalux SA, BAAK Blankenburg- Verbinding BV en SEMOP Port-La Nouvelle, na aftrek van de uitgestelde belastingvorderingen. DEME JAARVERSLAG 2022 249 HOOFDSTUK 06
Bij DEME zetten deze afdekkingsinstrumenten de variabele rente om in een vaste rente, zoals beschreven in de onderstaande tabellen. De leaseverplichtingen zijn niet in de onderstaande tabellen opgenomen. Zie ook toelichting (18) Rentedragende schuld en netto financiële schuld.
2022
| Effectieve gemiddelde rentevoet vóór afgeleide instrumenten (in duizenden EUR) | Vaste rentevoet | Variabele rentevoet | Totaal | |||
|---|---|---|---|---|---|---|
| Type van schulden | Bedragen | Quota | Rentevoet | Bedragen | Quota | Rentevoet |
| Kredietinstellingen, achterg- estelde leningen & overige leningen | 98.572 | 100,00% | 1,75% | 842.860 | 100,00% | 3,01% |
| Kredietfaciliteiten op korte termijn | - | 0,00% | - | - | 0,00% | - |
| Totaal | 98.572 | 100,00% | 1,75% | 842.860 | 100,00% | 3,01% |
| Effectieve gemiddelde rentevoet na afgeleide instrumenten | Vaste rentevoet | Variabele rentevoet | Totaal | |||
|---|---|---|---|---|---|---|
| Type van schulden | Bedragen | Quota | Rentevoet | Bedragen | Quota | Rentevoet |
| Kredietinstellingen, achterg- estelde leningen & overige leningen | 941.432 | 100,00% | 1,58% | - | 0,00% | - |
| Kredietfaciliteiten op korte termijn | - | 0,00% | - | - | 0,00% | - |
| Totaal | 941.432 | 100,00% | 1,58% | - | 0,00% | - |
Gelijkaardig aan 2021, heeft het portfolio van de openstaande schuld (korte en lange termijn) van de Groep een karakter van bijna volledig vaste rentevoeten, wat de blootstelling van de Groep aan schommelingen in de rentevoeten beperkt.
2021
| Effectieve gemiddelde rentevoet vóór afgeleide instrumenten (in duizenden EUR) | Vaste rentevoet | Variabele rentevoet | Totaal | |||
|---|---|---|---|---|---|---|
| Type van schulden | Bedragen | Quota | Rentevoet | Bedragen | Quota | Rentevoet |
| Kredietinstellingen, achterg- estelde leningen & overige leningen | 101.230 | 48,98% | 0,88% | 622.237 | 100,00% | 0,52% |
| Kredietfaciliteiten op korte termijn | 105.450 | 51,02% | -0,64% (*) | - | - | - |
| Totaal | 206.680 | 100,00% | 0,43% | 622.237 | 100,00% | 0,52% |
| Effectieve gemiddelde rentevoet na afgeleide instrumenten | Vaste rentevoet | Variabele rentevoet | Totaal | |||
|---|---|---|---|---|---|---|
| Type van schulden | Bedragen | Quota | Rentevoet | Bedragen | Quota | Rentevoet |
| Kredietinstellingen, achterg- estelde leningen & overige leningen | 715.761 | 87,16% | 1,07% | 7.706 | 100,00% | 0,75% |
| Kredietfaciliteiten op korte termijn | 105.450 | 12,84% | -0,64% (*) | - | - | - |
| Totaal | 821.211 | 100,00% | 0,93% | 7.706 | 100,00% | 0,75% |
(*) Op 3 december 2021 sloot DEME Coordination Center NV een kortetermijnlening af, in het kader van het TLTRO-programma (Targeted Longer-Term Refinancing Operation) van de Europese Centrale Bank, dat DEME Coordination Center een rentevoet biedt van EURIBOR zonder drempel + een marge van min 20 basispunten.
250 GECONSOLIDEERDE JAARREKENING
SENSITIVITEIT VOOR HET RENTERISICO
De Groep is blootgesteld aan het risico van schommelende rentevoeten voor kasstromen met betrekking tot financiële instrumenten met variabele rente die niet afgedekt zijn. Gezien het portfolio van de openstaande schuld (korte en lange termijn) van de Groep een karakter van vaste rentevoeten heeft per eind 2022, is de blootstelling van de Groep aan schommelingen in de rentevoeten geëlimineerd. Zo heeft een stijging van de EURIBOR met 50 basispunten op afsluitdatum (er van uitgaande dat de andere cijfers stabiel blijven tijdens het jaar) geen impact op de rentelasten in resultatenrekening. In 2021, als een gevolg van een hoge ratio van gebruikte afdekkingsinstrumenten, zou een dergelijke stijging van de EURIBOR slechts een beperkte impact van 39 duizend EUR gehad hebben.
| Saldo per 31 december | 2022 (in duizenden EUR) | ||
|---|---|---|---|
| Resultaat (- is debet / + is credit) | Impact van berekening +50 bp | Impact van berekening -50 bp | |
| Langlopende rentedragende schulden (+ het deel dat binnen het jaar vervalt) na afdekking | - | - | - |
| Netto kortlopende financiële schulden (*) na afdekking | - | - | - |
(*) exclusief contanten in kas en op bankrekeningen
| Saldo per 31 december | 2021 (in duizenden EUR) | ||
|---|---|---|---|
| Resultaat (- is debet / + is credit) | Impact van berekening +50 bp | Impact van berekening -50 bp | |
| Langlopende rentedragende schulden (+ het deel dat binnen het jaar vervalt) na afdekking | -39 | +39 | -39 |
| Netto kortlopende financiële schulden (*) na afdekking | - | - | - |
(*) exclusief contanten in kas en op bankrekeningen
De Groep houdt geen afdekkingsratio op zich aan, hoewel deze ratio zo hoog mogelijk wordt gehouden. Zoals blijkt uit het bovenstaande bedraagt de afdekkingsratio voor het renterisico bijna 100%. De financieringsactiviteit met betrekking tot de 100% dochterondernemingen is volledig gecentraliseerd bij DEME Coordination Center NV. DEME Coordination Center NV heeft bij verschillende banken leningen op lange termijn aangegaan tegen variabele rentevoeten.# HOOFDSTUK 06
De kasstroomschema’s die door middel van renteswaps worden afgedekt, zijn één op één identiek aan de kasstroomschema’s die elk individueel leningscontract vertegenwoordigt. Wanneer ineffectiviteit optreedt, wordt de afdekking dienovereenkomstig aangepast. Wanneer leningen worden aangegaan op het niveau van een joint venture, is men van de partner afhankelijk voor het nemen van afdekkingsbeslissingen.
VALUTARISICO
DEME is blootgesteld aan risico’s verbonden aan schommelingen van wisselkoersen. Het valutarisico van de Groep kan in twee categorieën worden opgesplitst: translationele en transactionele valutarisico’s.
TRANSLATIONELE VALUTARISICO
De rapportagemunt van DEME is de euro, maar gezien de wereldwijde activiteiten van de Groep, is een aanzienlijk deel van de activa, passiva, kosten en opbrengsten van de Groep uitgedrukt in andere munten dan de euro. Deze activa, passiva, kosten en opbrengsten worden omgerekend naar euro tegen de geldende wisselkoersen om de geconsolideerde jaarrekening van de Groep op te stellen. Bijgevolg hebben de wisselkoersschommelingen tussen de euro en die andere valuta een invloed op de waarde van de posten die in de geconsolideerde jaarrekening van de Groep in euro zijn uitgedrukt. Een wijziging ten opzichte van de euro van één of meer van de vreemde valuta waarin de plaatselijke dochterondernemingen van DEME werken, heeft een overeenkomstig effect op de opbrengsten en de rentabiliteit uitgedrukt in euro. Wijzigingen in de eurowaarden van de geconsolideerde activa en passiva van de Groep ten gevolge van wisselkoersschommelingen kunnen ertoe leiden dat de Groep wisselkoerswinsten en -verliezen boekt in de resultatenrekening, of via de reserve voor cumulatieve omrekeningsverschillen, die wordt opgenomen in de niet-gerealiseerde resultaten en gecumuleerd in het eigen vermogen.
De belangrijkste ondernemingen in vreemde valuta die bijdragen tot de omzet van de Groep hebben GBP, USD, INR, NGN, SGD, DKK, UYU, BRL, PLN, PGK, TWD, PEN en MXN als munt. In 2022 droegen deze entiteiten, vooral in GBP en USD, 21% bij aan de omzet van de Groep. In 2021 was dit zelfs 34%. De Groep dekt zich niet in tegen translationele valutarisico’s.
DEME JAARVERSLAG 2022 251
HOOFDSTUK 06
Enkele van de voornaamste wisselkoersen die zijn gebruikt voor de omrekening van de financiële staten:
Wisselkoersen van vreemde valuta naar EUR
| Valuta | 31 december 2022 | 31 december 2021 | ||
|---|---|---|---|---|
| Slotkoers | Gemiddelde koers | Slotkoers | Gemiddelde koers | |
| AED | 0,2545 | 0,2576 | 0,2395 | 0,2303 |
| AOA | 0,0019 | 0,0021 | 0,0016 | 0,0014 |
| AUD | 0,6366 | 0,6570 | 0,6386 | 0,6333 |
| BRL | 0,1768 | 0,1835 | 0,1579 | 0,1570 |
| CAD | 0,6896 | 0,7268 | 0,6963 | 0,6743 |
| CNY | 0,1355 | 0,1408 | 0,1385 | 0,1313 |
| EGP | 0,0378 | 0,0498 | 0,0562 | 0,0540 |
| HKD | 0,1197 | 0,1208 | 0,1128 | 0,1088 |
| INR | 0,0113 | 0,0121 | 0,0118 | 0,0115 |
| JPY | 0,0071 | 0,0073 | 0,0076 | 0,0077 |
| MXN | 0,0480 | 0,0472 | 0,0429 | 0,0415 |
| MYR | 0,2124 | 0,2157 | 0,2113 | 0,2048 |
| NGN | 0,0021 | 0,0022 | 0,0021 | 0,0021 |
| OMR | 2,4289 | 2,4587 | 2,2866 | 2,1983 |
| PGK | 0,2584 | 0,2615 | 0,2432 | 0,2348 |
| PHP | 0,0168 | 0,0174 | 0,0173 | 0,0172 |
| PLN | 0,2135 | 0,2139 | 0,2182 | 0,2193 |
| QAR | 0,2549 | 0,2592 | 0,2416 | 0,2316 |
| RUB | 0,0129 | 0,0143 | 0,0118 | 0,0115 |
| SGD | 0,6974 | 0,6876 | 0,6521 | 0,6305 |
| TWD | 0,0306 | 0,0319 | 0,0317 | 0,0304 |
| UAH | 0,0253 | 0,0294 | 0,0323 | 0,0310 |
| USD | 0,9344 | 0,9462 | 0,8797 | 0,8459 |
| UYU | 0,0234 | 0,0230 | 0,0197 | 0,0195 |
| ZAR | 0,0550 | 0,0577 | 0,0550 | 0,0569 |
TRANSACTIONELE VALUTARISICO
Het wereldwijde karakter van de activiteiten van DEME brengt met zich mee dat de betalingen in het kader van contracten in verschillende valuta kunnen gebeuren, waardoor DEME aan wisselkoersrisico’s wordt blootgesteld. Aankopen en uitgaven in vreemde valuta brengen ook wisselkoersrisico’s met zich mee. De meeste aankopen van de Groep worden gewoonlijk in EUR of in USD gedaan. Dit betekent dat de Groep een risico van wisselkoersschommelingen heeft wanneer de verkoop in een andere valuta plaatsvindt dan de aankoop. Het is mogelijk dat DEME niet in staat is om de gestegen kosten aan haar klanten door te rekenen.
- Financiering & Investering: Het transactionele valutarisico van DEME inzake financierings- en investeringsactiviteiten zou kunnen voortvloeien uit financiële leningen uitgedrukt in andere munten dan de EUR.
- Het transactionele valutarisico van financiering kan als nul beschouwd worden voor de openstaande lange termijn schuld (zonder de leaseverplichtingen te beschouwen, die meestal in euro zijn).
- Lange termijn leningen gegeven aan joint ventures en geassocieerde deelnemingen (geboekt als overige niet-vlottende activa, zie toelichting (8)) zijn voornamelijk in euro, wat de blootstelling aan transactionele valuatrisico’s minimaliseert.
- Kapitaalstortingen in euro in joint ventures en geassocieerde deelnemingen uitgedrukt in andere valuta (bijvoorbeeld CDWE Taiwan Ltd) is onderhevig aan translationeel valutarisico zoals hierboven beschreven.
| 2022 (in duizenden EUR) | 2021 (in duizenden EUR) | |
|---|---|---|
| EUR | 941.432 | 723.467 |
| USD | - | - |
| Andere valuta | - | - |
| Totaal langetermijnschulden (*) | 941.432 | 723.467 |
(*) Leasingschulden zijn niet inbegrepen. De totale langetermijnschulden omvatten ook het gedeelte van de langetermijnschulden dat binnen het jaar vervalt (toelichting (18)).
252 GECONSOLIDEERDE JAARREKENING
- Operationele activiteiten: Gezien het internationale karakter van haar activiteiten en de uitvoering van contracten in vreemde valuta, is DEME blootgesteld aan valutarisico’s. Het transactionele valutarisico van DEME vloeit voort uit de handelsstromen die uitgedrukt zijn in andere munten dan de euro.
- In 2022 werd 79% van de omzet van de Groep gerealiseerd in EUR, gevolgd door USD, SGD, INR, GBP, DKK, BRL en UYU. In 2021 was dit 62% in EUR, gevolgd door USD, GBP, DKK, RUB, PLN, SGD, UYU en INR.
- De uitgaven van de Groep zijn hoofdzakelijk in euro. In mindere mate worden kosten in rekening gebracht in een valuta die verschilt van de EUR of in de munteenheid van een land waar onze activiteiten worden uitgeoefend.
-
Het resterende wisselkoersrisico wordt geval per geval beoordeeld en indien nodig dekt DEME zich via valutatermijncontracten in tegen het wisselkoersrisico op de verwachte netto handelsstromen uitgedrukt in andere munten dan de euro. De variatie in reële waarde van wisselkoersinstrumenten wordt beschouwd als een kost van het project. Deze variatie wordt gepresenteerd als een bedrijfsresultaat.
-
Wisselkoersrisico’s voor grote projecten en grote investeringen worden zoveel mogelijk afgedekt; ook voor kleinere volumes wordt in de meeste gevallen tot afdekking overgegaan. Wanneer ineffectiviteit optreedt als gevolg van verschillen in timing, worden de valutatransacties doorgeschoven naar de toekomst. Ineffectiviteit in termen van volumes is in de meeste gevallen een gebrek aan afdekking (‘onder’-afdekking). Wanneer een ‘over’-afdekking optreedt doordat de onderliggende stromen geannuleerd worden of betaald worden in een andere valuta dan de afgedekte valuta, dan wordt de afdekking overeenkomstig gewijzigd.
De volgende tabellen tonen de reële waarde en het notionele bedrag van de gebruikte wisselkoersinstrumenten (termijnverkopen/ aankopen) (+ is actief / - is verplichting):
2022 (in duizenden EUR)
| Wisselkoersinstrumenten | Niet-vlottend actief | Langlopende verplichting | Vlottend actief | Kortlopende verplichting | Totaal nettosaldo reële waarde |
|---|---|---|---|---|---|
| 68 | -53.661 | 2.481 | -30.404 | -81.516 |
2021 (in duizenden EUR)
| Wisselkoersinstrumenten | Niet-vlottend actief | Langlopende verplichting | Vlottend actief | Kortlopende verplichting | Totaal nettosaldo reële waarde |
|---|---|---|---|---|---|
| 114 | -24.260 | 1.056 | -10.162 | -33.252 |
2022
| Valuta | Marktwaarde (in duizenden EUR) | Notioneel bedrag (in duizenden vreemde valuta) | ||
|---|---|---|---|---|
| Termijnaankoop | Termijnverkoop | Totaal bedrag | Termijnaankoop | |
| USD | 463 | -81.219 | -80.756 | -118.110 |
| GBP | -91 | 177 | 86 | -6.645 |
| AED | - | 3 | 3 | - |
| AUD | 8 | - | 8 | -5.407 |
| INR | - | 113 | 113 | - |
| SEK | - | - | - | -2 |
| DKK | 1 | - | 1 | -8.180 |
| SGD | -580 | - | -580 | -105.339 |
| JPY | - | - | - | -10.008 |
| EGP | - | -369 | -369 | - |
| NOK | -20 | - | -20 | -24.645 |
| Saldo per 31 december | -221 | -81.295 | -81.516 | - |
| Valuta | Notioneel bedrag (in duizenden vreemde valuta) | |
|---|---|---|
| Termijnverkoop | Totaal bedrag | |
| USD | 1.176.483 | 1.058.373 |
| GBP | 5.400 | -1.245 |
| AED | 7.841 | 7.841 |
| AUD | - | -5.407 |
| INR | 505.000 | 505.000 |
| SEK | - | -2 |
| DKK | 1.275 | -6.905 |
| SGD | - | -105.339 |
| JPY | - | -10.008 |
| EGP | 150.000 | 150.000 |
| NOK | - | -24.645 |
2021
| Valuta | Marktwaarde (in duizenden EUR) | Notioneel bedrag (in duizenden vreemde valuta) | ||
|---|---|---|---|---|
| Termijnaankoop | Termijnverkoop | Totaal bedrag | Termijnaankoop | |
| USD | 561 | -32.816 | -32.255 | -48.067 |
| AUD | -5 | - | -5 | -7.200 |
| PLN | 70 | -6 | 64 | -31.178 |
| SGD | 363 | - | 363 | -77.229 |
| JPY | -12 | - | -12 | -95.009 |
| EGP | - | -1.121 | -1.121 | - |
| DKK | - | - | - | -19.039 |
| COP | - | 19 | 19 | - |
| GBP | - | -393 | -393 | - |
| TWD | 196 | -108 | 88 | - |
| Saldo per 31 december | 1.173 | -34.425 | -33.252 | - |
| Valuta | Notioneel bedrag (in duizenden vreemde valuta) | |
|---|---|---|
| Termijnverkoop | Totaal bedrag | |
| USD | 1.314.750 | 1.266.683 |
| AUD | - | -7.200 |
| PLN | 24.600 | -6.578 |
| SGD | - | -77.229 |
| JPY | - | -95.009 |
| EGP | 1.224.090 | 1.224.090 |
| DKK | 3.639 | -15.400 |
| COP | 10.800.000 | 10.800.000 |
| GBP | 36.993 | 36.993 |
| TWD | - | - |
SENSITIVITEIT
De sensitiviteit voor wisselkoersschommelingen houdt voornamelijk verband met de ontwikkeling van een portefeuille van vreemde valuta ten opzichte van de euro. De reële waarde van monetaire posten in vreemde valuta wordt beïnvloed door wisselkoersschommelingen. Om het grootste deel van deze impact van vreemde valuta te elimineren, maakt de Groep gebruik van monetaire posten en/of afgeleide financiële instrumenten, zoals hierboven beschreven, die bedoeld zijn om het effect van dergelijke resultaten in grote mate te compenseren. In de onderstaande analyse wordt ervan uitgegaan dat de cijfers voor de financiële schuld en de afgeleide instrumenten per 31 december 2022 en 2021 stabiel blijven gedurende het jaar.# GECONSOLIDEERDE JAARREKENING
PRIJSRISICO/GRONDSTOFFENRISICO
DEME is ook blootgesteld aan grondstoffenrisico’s en dekt zich in tegen schommelingen van de olieprijs door termijncontracten af te sluiten. De variatie in de reële waarde van deze instrumenten wordt beschouwd als kost van het project. Deze variatie wordt gepresenteerd als een bedrijfsresultaat. De reële waarde en het notionele bedrag van deze instrumenten worden hieronder vermeld (+ is actief / - is verplichting):
| 2022 (in duizenden EUR) | ||||||
|---|---|---|---|---|---|---|
| Impact op de balans (+ is debet / - is credit) | Impact van de sensitiviteitsberekening - waardevermindering van de EUR met 5% | Impact van de sensitiviteitsberekening - waardestijging van de EUR met 5% | ||||
| Langlopende rentedragende schulden (+ het deel dat binnen het jaar vervalt) na afdekking | - | - | - | |||
| Netto kortlopende financiële schulden (*) na afdekking | +4.309 | -3.899 | ||||
| Translationele valuta risico op uitstaande handelsvorderingen & crediteuren | +11.871 | -11.871 |
(*) inclusief contanten in kas en op bankrekeningen
| 2021 (in duizenden EUR) | ||||||
|---|---|---|---|---|---|---|
| Impact op de balans (+ is debet / - is credit) | Impact van de sensitiviteitsberekening - waardevermindering van de EUR met 5% | Impact van de sensitiviteitsberekening - waardestijging van de EUR met 5% | ||||
| Langlopende rentedragende schulden (+ het deel dat binnen het jaar vervalt) na afdekking | - | - | - | |||
| Netto kortlopende financiële schulden (*) na afdekking | +2.593 | -2.346 | ||||
| Translationele valuta risico op uitstaande handelsvorderingen & crediteuren | +18.894 | -18.894 |
(*) inclusief contanten in kas en op bankrekeningen
254
DEME is ook blootgesteld aan grondstoffenrisico’s en dekt zich in tegen schommelingen van de olieprijs door termijncontracten af te sluiten. De variatie in de reële waarde van deze instrumenten wordt beschouwd als kost van het project. Deze variatie wordt gepresenteerd als een bedrijfsresultaat. De reële waarde en het notionele bedrag van deze instrumenten worden hieronder vermeld (+ is actief / - is verplichting):
| 2022 (in duizenden EUR) | ||||||
|---|---|---|---|---|---|---|
| Niet-vlottend actief | Langlopende verplichting | Vlottend actief | Kortlopende verplichting | Totaal nettosaldo reële waarde | Notioneel bedrag | |
| Brandstof afdekking | 141 | - | 1.903 | -1.175 | 869 | 18.111 |
| 2021 (in duizenden EUR) | ||||||
|---|---|---|---|---|---|---|
| Niet-vlottend actief | Langlopende verplichting | Vlottend actief | Kortlopende verplichting | Totaal nettosaldo reële waarde | Notioneel bedrag | |
| Brandstof afdekking | 500 | - | 2.151 | -314 | 2.337 | 16.292 |
SAMENVATTING VAN ALLE FINANCIELE INSTRUMENTEN OM HET MARKTRISICO IN TE DEKKEN
(+ is actief / - is verplichting)
| 2022 (in duizenden EUR) | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| Niet-vlottend actief | Langlopende verplichting | Vlottend actief | Kortlopende verplichting | Totaal nettosaldo reële waarde | |
| Renteswaps | 39.127 | - | 17.638 | - | 56.765 |
| Wisselkoersinstrumenten | 68 | -53.661 | 2.481 | -30.404 | -81.516 |
| Brandstof afdekking | 141 | - | 1.903 | -1.175 | 869 |
| Saldo per 31 december | 39.336 | -53.661 | 22.022 | -31.579 | -23.881 |
| 2021 (in duizenden EUR) | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| Niet-vlottend actief | Langlopende verplichting | Vlottend actief | Kortlopende verplichting | Totaal nettosaldo reële waarde | |
| Renteswaps | - | -2.608 | - | -1.892 | -4.500 |
| Wisselkoersinstrumenten | 114 | -24.260 | 1.056 | -10.162 | -33.252 |
| Brandstof afdekking | 500 | - | 2.151 | -314 | 2.337 |
| Saldo per 31 december | 614 | -26.868 | 3.207 | -12.368 | -35.415 |
KREDIET- EN TEGENPARTIJRISICO
Er kan zich een kredietrisico voordoen wanneer een klant of tegenpartij zijn of haar contractuele verplichtingen ten aanzien van DEME niet nakomt overeenkomstig de bepalingen van het betrokken contract. Niet-betaling door een klant kan het gevolg zijn van een gebrek aan liquiditeit, faillissement of fraude van de kant of kan te wijten zijn aan de algemene politieke of economische situatie in het land van de klant. Hoewel DEME ernaar streeft de kredietrisico’s van haar klanten tot een minimum te beperken door hun solvabiliteit te onderzoeken alvorens het contract af te sluiten, en door de vereiste betalingsgaranties te stellen (met inbegrip van kredietverzekeringspolissen bij openbare kredietverzekeraars zoals Credendo en particuliere kredietverzekeraars, bankgaranties en kredietbrieven), is het niet mogelijk de kredietrisico’s van klanten volledig uit te sluiten. Een groot deel van de geconsolideerde omzet wordt gerealiseerd bij klanten uit de publieke- of semipublieke sector. Het tegenpartijrisico wordt beperkt door het grote aantal klanten. Om dit risico in te dijken, volgt DEME voortdurend haar uitstaande handelsvorderingen op en past indien nodig haar positie aan. De achterstallige vorderingen in onderstaande tabel, die zoals gezegd voornamelijk door Credendo worden gedekt, hebben betrekking op aanvullende werken en latere contractwijzigingen die door de klanten zijn aanvaard maar die moeten worden geïnd door middel van een algemene overeenkomst met de klant en die deel uitmaken van een breder onderhandelingsproces. Voorts worden inkomsten en winsten pas in de rekeningen opgenomen wanneer het waarschijnlijk is dat zij zullen worden gerealiseerd. DEME waardeert al haar financiële activa (onder andere vorderingen uit hoofde van contracten) in overeenstemming met het verwachte kredietverliesmodel van IFRS 9. Zo zou het verdisconteerde effect van de geraamde verliezen, indien een debiteur zijn verplichtingen niet zou nakomen, tot uiting komen in zijn boekwaarde. Uit de kredietgeschiedenis van de Groep over de voorbije jaren blijkt dat de kredietverliezen onbeduidend zijn in vergelijking met het niveau van de activiteiten. Daarom is het management van mening dat het kredietrisico afdoende wordt beheerst door de huidige toepasselijke procedures. Het betalingsgedrag van de klanten van de Groep blijft ongewijzigd in 2022 en was niet beïnvloed door macro-economische factoren die een impact kunnen hebben op de mogelijkheid van klanten om deze vorderingen te vereffenen. Op de rapporteringsdatum was er geen concentratie van kredietrisico’s bij klanten.
DEME JAARVERSLAG 2022 255
HOOFDSTUK 06
KREDIETRISICO OP DEBITEUREN/TEGENPARTIJRISICO:
De openstaande handelsvorderingen (nettobedrag, exclusief overige vorderingen uit operationele activiteiten) (toelichting (13)) per vervaldatum zijn als volgt:
| 2022 (in duizenden EUR) | ||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Totaal | Niet vervallen | Vervallen <1 maand | Vervallen <2 maanden | Vervallen <3 maanden | Vervallen <6 maanden | Vervallen <1 jaar | Vervallen > 1 jaar | |
| Handelsvorderingen | 424.476 | 272.694 | 30.038 | 46.527 | 26.076 | 8.509 | 14.610 | 26.024 |
| Voorziening voor verliezen | -13.018 | - | - | - | - | - | - | -13.018 |
| Totaal nettobedrag | 411.458 | 272.694 | 30.038 | 46.527 | 26.076 | 8.509 | 14.610 | 13.006 |
| 2021 (in duizenden EUR) | ||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Totaal | Niet vervallen | Vervallen <1 maand | Vervallen <2 maanden | Vervallen <3 maanden | Vervallen <6 maanden | Vervallen <1 jaar | Vervallen > 1 jaar | |
| Handelsvorderingen | 314.175 | 217.102 | 10.470 | 14.421 | 5.372 | 9.573 | 10.244 | 46.993 |
| Voorziening voor verliezen | -18.423 | - | - | - | - | - | - | -18.423 |
| Totaal nettobedrag | 295.752 | 217.102 | 10.470 | 14.421 | 5.372 | 9.573 | 10.244 | 28.570 |
Alle andere financiële activa op de geconsolideerde balans worden beschouwd als niet achterstallig.
KREDIETRISICO OP GELDMIDDELEN EN KASEQUIVALENTEN
DEME is ook blootgesteld aan tegenpartijrisico’s bij het beleggen van tegoeden waarover zij beschikt en bij het onderschrijven van financiële derivaten. DEME voert een beleid om de tegenpartijrisico’s tot een minimum te beperken door concentraties ervan te vermijden en in dergelijke aangelegenheden alleen te werken met banken waarmee zij een langdurige relatie heeft, maar de kredietrisico’s van financiële tegenpartijen kunnen niet volledig worden uitgesloten. De Groep heeft geldmiddelen en kasequivalenten ten belope van 522,3 miljoen EUR per 31 december 2022 (2021: 528,6 miljoen EUR). Deze geldmiddelen en kasequivalenten worden aangehouden bij gerenommeerde tegenpartijen van banken en financiële instellingen met een goede kredietwaardigheid.
LIQUIDITEITSRISICO- EN KAPITAALBEHEER
Hoewel DEME een strikt financieel beleid voert en zorgt voor een diversiteit aan financieringsbronnen en terugbetalingstermijnen, kan niet worden uitgesloten dat het niet nakomen van belangrijke betalingsverplichtingen door klanten of het onvermogen om een adequate externe financiering te regelen tegen aanvaardbare voorwaarden een negatief effect heeft op de kasstroom en de liquiditeit van DEME en bijgevolg een negatieve impact op de activiteiten, financiële situatie en resultaten van DEME. Al deze factoren kunnen ertoe leiden dat DEME moeilijkheden heeft om te voldoen aan de convenanten van haar kredietfaciliteit. Als DEME’s toekomstige kasstromen uit operaties en andere kapitaalmiddelen onvoldoende zouden zijn om aan haar betalingsverplichtingen te voldoen of om haar liquiditeitsbehoeften te financieren, kan DEME gedwongen worden om haar bedrijfsactiviteiten en investeringsuitgaven aan te passen, activa te verkopen, bijkomend schuld- of aandelenkapitaal aan te trekken, haar schuld geheel of gedeeltelijk te herstructureren of te herfinancieren op of voor de vervaldag of opportuniteiten zoals overnames te laten schieten. Het liquiditeitsrisico wordt beperkt door de leningen te spreiden over verschillende banken, door verschillende aflossingstermijnen overeen te komen en ook door het kredietrisico te beperken zoals hierboven beschreven. DEME streeft naar een gezond evenwicht tussen het geconsolideerd eigen vermogen van de Groep en de geconsolideerde netto- schuld. DEME beschikt over aanzienlijke krediet- en garantiefaciliteiten bij verschillende internationale banken. Daarnaast beschikt het over een programma voor handelspapier (‘commercial paper’) om haar behoeften aan kortetermijnleningen te dekken. Het risico op haar huidige bankleningen op lange termijn met variabele rente is volledig afgedekt door gebruik te maken van renteswaps (zie renterisico). DEME investeert hoofdzakelijk in materieel met een lange levensduur, dat over meerdere jaren wordt afgeschreven. DEME streeft er daarom ook naar een aanzienlijk deel van haar schulden op lange termijn te structureren. Sinds 2015 heeft DEME een nieuwe structuur voor haar bankfinanciering uitgewerkt, gebaseerd op bilaterale, ongedekte financiering op lange termijn met verschillende banken. DEME moet in het kader van sommige van haar lange termijn kredietfaciliteiten aan bepaalde convenanten voldoen.# GECONSOLIDEERDE JAARREKENING REELE WAARDEN EN HIERARCHIE
Saldo per 31 december
De reële waarden worden volgens de waarderingshiërarchie van IFRS 13 in drie levels ingedeeld, afhankelijk van het type input dat voor de waardering van de financiële instrumenten wordt gebruikt.
- Instrumenten van level 1 zijn niet-aangepaste genoteerde prijzen op actieve markten voor identieke activa en passiva. Er wordt geen waarderingsmodel gebruikt. In level 1 vinden we alle financiële activa (gewaardeerd tegen reële waarde) met een openbare notering op een actieve markt;
- Instrumenten van level 2 zijn prijzen die genoteerd zijn voor soortgelijke activa en passiva op actieve markten, of gegevens die gebaseerd zijn op of ondersteund worden door waarneembare marktgegevens. Een waardering op basis van waarneembare parameters zoals een ‘discounted cashflow’-model, de vergelijking met een ander soortgelijk instrument, de vaststelling van prijzen door derden;
- Instrumenten van level 3 zijn niet-waarneembare gegevens voor de bepaling van de reële waarde van een actief of passief, bv. sommige financiële activa waarvoor geen publieke notering beschikbaar is, leningen en voorschotten aan klanten, gewaardeerd tegen geamortiseerde kostprijs enz.
Hierna wordt een overzicht gegeven van de boekwaarden van de financiële instrumenten van de Groep die in de jaarrekening zijn opgenomen. Alle reële waarden die in de onderstaande tabel worden vermeld, hebben betrekking op level 2. Tijdens de verslagperiodes waren er geen overboekingen van en naar één van deze drie levels.
| Derivaten aangemerkt als afdekkings- instrument | Activa & passiva tegen geamortiseerde kostprijs | Boekwaarde | Waardering tegen reële waarde per level | Reële waarde | |
|---|---|---|---|---|---|
| Niet-vlottende activa | 83.768 | 83.092 | |||
| Overige langlopende financiële activa | - | 32.540 | 32.540 | Level 2 | 33.002 |
| Afdekkingsinstrumenten | 39.336 | - | 39.336 | Level 2 | 39.336 |
| Overige niet-vlottende activa | - | 11.892 | 11.892 | Level 2 | 10.754 |
| Vlottende activa | 1.138.045 | 1.138.193 | |||
| Handels- en overige vorderingen uit operationele activiteiten | - | 469.529 | 469.529 | Level 2 | 469.677 |
| Afdekkingsinstrumenten | 22.022 | - | 22.022 | Level 2 | 22.022 |
| Geldmiddelen en kasequivalenten | - | 522.261 | 522.261 | Level 2 | 522.261 |
| Overige vlottende activa | - | 124.233 | 124.233 | Level 2 | 124.233 |
| Langlopende verplichtingen | 844.803 | 798.295 | |||
| Rentedragende schuld | - | 789.904 | 789.904 | Level 2 | 743.396 |
| Afdekkingsinstrumenten | 53.661 | - | 53.661 | Level 2 | 53.661 |
| Overige verplichtingen | - | 1.238 | 1.238 | Level 2 | 1.238 |
| Kortlopende verplichtingen | 1.390.039 | 1.400.149 | |||
| Rentedragende schuld | - | 252.870 | 252.870 | Level 2 | 262.980 |
| Afdekkingsinstrumenten | 31.579 | - | 31.579 | Level 2 | 31.579 |
| Ontvangen voorschotten | - | 72.539 | 72.539 | Level 2 | 72.539 |
| Handels- en overige schulden uit operationele activiteiten | - | 777.705 | 777.705 | Level 2 | 777.705 |
| Bezoldigingen en sociale lasten | - | 98.793 | 98.793 | Level 2 | 98.793 |
| Actuele inkomstenbelasting | - | 66.571 | 66.571 | Level 2 | 66.571 |
| Overige kortlopende verplichtingen | - | 89.982 | 89.982 | Level 2 | 89.982 |
| Derivaten aangemerkt als afdekkings- instrument | Activa & passiva tegen geamortiseerde kostprijs | Boekwaarde | Waardering tegen reële waarde per level | Reële waarde | |
|---|---|---|---|---|---|
| Niet-vlottende activa | 38.303 | 38.303 | |||
| Overige langlopende financiële activa | - | 33.451 | 33.451 | Level 2 | 33.451 |
| Afdekkingsinstrumenten | 613 | - | 613 | Level 2 | 613 |
| Overige niet-vlottende activa | - | 4.239 | 4.239 | Level 2 | 4.239 |
| Vlottende activa | 984.053 | 984.053 | |||
| Handels- en overige vorderingen uit operationele activiteiten | - | 384.022 | 384.022 | Level 2 | 384.022 |
| Afdekkingsinstrumenten | 3.207 | - | 3.207 | Level 2 | 3.207 |
| Geldmiddelen en kasequivalenten | - | 528.632 | 528.632 | Level 2 | 528.632 |
| Overige vlottende activa | - | 68.192 | 68.192 | Level 2 | 68.192 |
| Langlopende verplichtingen | 607.665 | 620.631 | |||
| Rentedragende schuld | - | 577.970 | 577.970 | Level 2 | 590.936 |
| Afdekkingsinstrumenten | 26.868 | - | 26.868 | Level 2 | 26.868 |
| Overige verplichtingen | - | 2.827 | 2.827 | Level 2 | 2.827 |
| Kortlopende verplichtingen | 1.478.807 | 1.487.090 | |||
| Rentedragende schuld | - | 343.340 | 343.340 | Level 2 | 351.623 |
| Afdekkingsinstrumenten | 12.368 | - | 12.368 | Level 2 | 12.368 |
| Ontvangen voorschotten | - | 101.067 | 101.067 | Level 2 | 101.067 |
| Handels- en overige schulden uit operationele activiteiten | - | 772.905 | 772.905 | Level 2 | 772.905 |
| Bezoldigingen en sociale lasten | - | 94.026 | 94.026 | Level 2 | 94.026 |
| Actuele inkomstenbelasting | - | 76.370 | 76.370 | Level 2 | 76.370 |
| Overige kortlopende verplichtingen | - | 78.731 | 78.731 | Level 2 | 78.731 |
De volgende methoden en veronderstellingen werden gebruikt om de reële waarden te schatten:
- Geldmiddelen en kasequivalenten, handels- en overige vorderingen uit operationele activiteiten, overige vlottende activa, handels- en overige schulden uit operationele activiteiten, ontvangen voorschotten, bezoldigingen en sociale lasten, inkomstenbelastingen op korte termijn en andere kortlopende verplichtingen benaderen hun boekwaarde omdat zij een korte looptijd hebben;
- De reële waarde van rentedragende schulden wordt geschat door de toekomstige kasstromen te verdisconteren aan de hand van de effectieve rentevoeten die momenteel beschikbaar zijn voor schulden met soortgelijke voorwaarden, kredietrisico en resterende looptijden; wanneer de rentevoet variabel is (vlottend), wordt de reële waarde geacht gelijk te zijn aan de boekwaarde. Een soortgelijke benadering wordt gebruikt voor niet-vlottende financiële activa;
- De Groep sluit afgeleide financiële instrumenten af met verschillende tegenpartijen, hoofdzakelijk financiële instellingen met een ‘investment grade’ kredietrating. Derivaten die gewaardeerd worden op basis van waarderingstechnieken met in de markt waarneembare gegevens zijn voornamelijk renteswaps, brandstofafdekkingen en valutatermijncontracten. De modellen bevatten diverse gegevens, waaronder contante wisselkoersen, termijnkoersen en rentecurves.
TOELICHTING 20 – LEASEVERPLICHTINGEN
Saldo per 31 december (in duizenden EUR)
| Meer dan 5 jaar | Tussen 1 en 5 jaar | Minder dan 1 jaar | Totaal | Totaal | |
|---|---|---|---|---|---|
| Bruto leasebetalingen | 51.234 | 42.710 | 25.162 | 119.106 | 110.550 |
| Rentebetalingen | -15.919 | -1.642 | -202 | -17.763 | -18.157 |
| Contante waarde leaseverplichtingen | 35.315 | 41.068 | 24.960 | 101.343 | 92.393 |
| Terreinen en gebouwen | 71.778 | 68.617 | |||
| Installaties, machines en drijvend materieel | 11.627 | 4.974 | |||
| Meubilair en rollend materieel | 17.938 | 18.802 | |||
| Totale leasebetalingen per categorie van materiële vaste activa | 101.343 | 92.393 |
Op de verslagdatum zijn geen materiële leaseovereenkomsten gesloten die per 31 december 2022 niet waren aangevangen. Het bedrag van de verlengings- en beëindigingsopties dat niet in de leaseverplichtingen is verwerkt, is niet materieel.
De resultatenrekening bevat volgende bedragen met betrekking tot leases:
| 2022 | 2021 | |
|---|---|---|
| Terreinen en gebouwen | 13.632 | 10.543 |
| Installaties, machines en drijvend materieel | 6.403 | 3.364 |
| Meubilair en rollend materieel | 8.547 | 7.831 |
| Totale afschrijvingslasten van activa met gebruiksrecht | 28.582 | 21.738 |
| Rentelasten (opgenomen in het financieel resultaat) | 1.634 | 1.257 |
| Kosten in verband met kortlopende huurcontracten | 4.271 | 2.694 |
| Kosten in verband met leasing van activa met een geringe waarde die geen leasing op korte termijn zijn | 131 | 76 |
| Totale kosten in verband met leaseovereenkomsten | 34.618 | 25.765 |
TOELICHTING 21 – PENSIOENVERPLICHTINGEN
De DEME Groep draagt bij tot pensioenplannen en brugpensioenplannen in verschillende van de landen waar ze actief is. Deze beloningen worden opgenomen in overeenstemming met IAS 19 personeelsbeloningen . Ongeveer 80% van de pensioenverplichtingen heeft betrekking op Belgische werknemers. De DEME Groep voorziet momenteel in verschillende bedrijfspensioenplannen ten gunste van deze werknemers.
-
De pensioenregelingen van het type ‘te bereiken doel (defined benefit)’ worden gefinancierd via een groepsverzekering tak 21 of via een bedrijfspensioenfonds. Het vermogen van het pensioenfonds ‘KBC Pensioenfondsdienst deelvermogen Decloedt’ is geraamd op basis van de marktwaarde per 30 november 2022, zoals gerapporteerd door de vermogensbeheerder, rekening houdend met de geplande kasstromen voor de rest van het jaar en uitgaande van een financieel rendement van 0% voor de maand december 2022.De activa van de verzekerde plannen worden per persoon berekend als het maximum van de mathematische reserves en de huidige waarde aan de verdisconteringsvoet van de voorziene verplichtingen volgens IAS 19 paragraaf 115, met toepassing van een correctie op de verdisconteringsvoet op het deel van de huidige waarde dat de mathematische reserves overschrijdt, om het risico op het faillissement van de verzekeringsfirma in rekening te nemen. De totale activa worden vervolgens verhoogd met de waarde van de financieringsfondsen.
-
De DEME Groep sponsort ook pensioenplannen van het type ‘plannen met vaste bijdragen (defined contributions)’, die volledig door de werkgever worden gefinancierd via een groepsverzekering tak 21. Overeenkomstig de Belgische sociale wetgeving moet de werkgever een rentevoet van 3,25% garanderen op de werkgeversbijdragen in pensioenplannen met vastgelegde bijdragen voor bijdragen die zijn gestort tot 1 oktober 2016. Voor de bijdragen die vanaf 2016 worden gestort, heeft de Belgische wetgever beslist een jaarlijkse variabele rentevoet toe te passen op basis van een Belgische staatsobligatie met een looptijd van 10 jaar, met een absoluut minimumrendement van 1,75% en een absoluut maximumrendement van 3,75% (0% vanaf de einddatum van de arbeidsovereenkomst). Alle bijdragen die vóór een wijziging van de rendementsvoet zijn gestort, zullen in de toekomst tegen de oorspronkelijke rentevoet worden aangehouden (wettelijke horizontale garantie). Deze horizontale garantie wordt niet volledig gedekt door de tarieven die de verzekeringsmaatschappijen aan de werkgevers verstrekken voor de uitvoering van de groepsverzekeringsovereenkomsten. De verplichtingen van de werkgever per 31 december 2022, die voortvloeien uit deze wettelijke garantie, werden gewaardeerd op basis van de in het verleden toegekende bijdragen en in de veronderstelling dat de rentevoet met betrekking tot de wettelijke minimumgarantie voor de toekomst stijgen van 1,75% naar 2,50%.
De activa worden per persoon berekend als het maximum van de mathematische reserves en de huidige waarde aan de verdisconteringsvoet van de voorziene verplichtingen volgens IAS 19 paragraaf 115, met toepassing van een correctie op de verdisconteringsvoet op het deel van de huidige waarde dat de mathematische reserves overschrijdt, om het risico op het faillissement van de verzekeringsfirma in rekening te nemen. De totale activa worden vervolgens verhoogd met de waarde van de financieringsfondsen.
DEME’s dochterondernemingen in Nederland hebben een aantal te bereiken doel pensioenregelingen. Zonder uitzondering zijn deze regelingen verzekerd bij een erkende verzekeringsfirma in Nederland en worden ze afgesloten voor nieuwe toetredingen en verplichtingen. De netto verplichtingen van de regelingen vloeien voort uit de indexatie-verplichting van de entiteiten om voorziene pensioenverplichtingen en verplichtingen in betaling en/of de verplichting om garantiekosten aan de verzekeringsfirma te betalen.
Verplichtingen uit hoofde van personeelsbeloningen (in duizenden EUR)
| | 2022 | 2021 |
|---|---|---|
| Pensioenverplichtingen in België en Nederland | 56.902 | 62.213 |
| Overige pensioenverplichtingen | 3.621 | 3.054 |
| Saldo per 31 december | 60.523 | 65.267 |
De daling in pensioenverplichtingen in België en Nederland is gerelateerd aan de macro-economische omgeving en meer bepaald aan de evolutie van de rentevoeten en inflatie. Per 31 december 2022 steeg de verdisconteringsvoet naar 3,46% in vergelijking met 0,90% eind 2021. Dit resulteerde enerzijds in een zeer negatief rendement op activa en anderzijds in een aanzienlijke winst in de herwaardering van de pensioenverplichtingen door veranderde financiële assumpties. Het netto positieve effect werd slechts licht verminderd door de stijging van het inflatiepercentage van 1,90% naar 2,16%.
260 GECONSOLIDEERDE JAARREKENING
Pensioenverplichtingen in België en Nederland (in duizenden EUR)
| | 2022 | 2021 |
|---|---|---|
| Contante waarde van geheel of gedeeltelijk gefinancierde verplichtingen | 199.109 | 246.857 |
| Reële waarde van fondsbeleggingen | -142.560 | -184.686 |
| Effect van het actiefplafond | 353 | 42 |
| Netto gefinancierde uitkeringsverplichting zoals opgenomen in de balans per 31 december | 56.902 | 62.213 |
MUTATIE IN PENSIOENVERPLICHTINGEN
| | |
|---|---|
| Saldo per 1 januari | 62.213 |
| Lasten opgenomen in de resultatenrekening (1) | 14.453 |
| Lasten opgenomen in de staat van niet-gerealiseerde resultaten (2) | -5.248 |
| Bijdragen van de werkgever | -14.516 |
| Overige mutaties | - |
| Saldo per 31 december | 56.902 |
(1) Lasten opgenomen in de resultatenrekening
| | 2022 | 2021 |
|---|---|---|
| Aan het dienstjaar toegerekende pensioenkosten | 13.851 | 13.916 |
| Pensioenkosten van verstreken diensttijd en andere | 102 | 86 |
| Rentekosten | 2.225 | 1.223 |
| Renteopbrengsten op fondsbeleggingen (-) | -1.725 | -982 |
| Totaal lasten opgenomen in de resultatenrekening | 14.453 | 14.243 |
DEME JAARVERSLAG 2022 261
HOOFDSTUK 06 TOELICHTING 21 - vervolg
| 2022 | 2021 | |
|---|---|---|
| (2) Lasten opgenomen in de staat van niet-gerealiseerde resultaten | ||
| Actuariële (winsten)/verliezen | -57.935 | -4.945 |
| Rendement op fondsbeleggingen (-) (met uitzondering van renteopbrengsten) | 49.249 | 2.976 |
| Overige mutaties | 3.438 | 3.042 |
| Totaal lasten opgenomen in de staat van niet-gerealiseerde resultaten | -5.248 | 1.073 |
MUTATIE IN VERPLICHTINGEN EN ACTIVA UIT HOOFDE VAN PENSIOENPLANNEN
| | |
|---|---|
| Saldo pensioenverplichtingen per 1 januari | 246.857 |
| Aan het dienstjaar toegerekende pensioenkosten | 13.851 |
| Rentekosten | 2.225 |
| Werknemersbijdragen | 123 |
| Uitkeringen aan begunstigden | -7.344 |
| Herwaardering van verplichtingen resulterend in actuariële (winsten)/verliezen | -54.809 |
| als gevolg van veranderingen in demografische veronderstellingen | - |
| als gevolg van veranderingen in financiële veronderstellingen | -70.842 |
| als gevolg van ervaringsaanpassingen | 16.033 |
| Pensioenkosten van verstreken diensttijd | - |
| Overige mutaties | -1.794 |
| Saldo pensioenverplichtingen per 31 december | 199.109 |
| Saldo planbeleggingen voor pensioenverplichtingen per 1 januari | 184.686 |
| Rendement op fondsbeleggingen (+) (met uitzondering van renteopbrengsten) | -49.249 |
| Renteopbrengsten op fondsbeleggingen (+) | 1.725 |
| Bijdragen van werkgever/werknemers (*) | 14.516 |
| Uitkeringen aan begunstigden | -7.344 |
| Overige mutaties | -1.773 |
| Saldo planbeleggingen voor pensioenverplichtingen per 31 december | 142.560 |
VOORNAAMSTE ACTUARIËLE VERONDERSTELLINGEN PER EINDE VAN DE PERIODE
| | |
|---|---|
| Verdisconteringsvoet per 31 december | 3,46% |
| Verwacht percentage van de loonsverhogingen (inflatie inbegrepen) | 3,70% |
| Inflatie op lange termijn | 2,16% |
| Sterftetabellen plannen BE | MR/FR-5 jaar |
| Sterftetabellen plannen NL | AG2022 |
| 2022 | 2021 | |
|---|---|---|
| Verdisconteringsvoet per 31 december | 3,46% | 0,90% |
| Verwacht percentage van de loonsverhogingen (inflatie inbegrepen) | 3,70% | 3,40% |
| Inflatie op lange termijn | 2,16% | 1,90% |
| Sterftetabellen plannen BE | MR/FR-5 jaar | MR/FR-5 jaar |
| Sterftetabellen plannen NL | AG2022 | AG2021 |
| ES-P2A | ES-P2A |
OVERIGE INFORMATIE
| | |
|---|---|
| Gemiddelde duur in jaren van de verplichtingen uit hoofde van personeelsbeloningen | 13,91 |
| Gemiddeld effectief rendement op fondsbeleggingen | -25,36% |
| Verwachte bijdrage in volgend financieel jaar | 14.287 |
| 2022 | 2021 | |
|---|---|---|
| Gemiddelde duur in jaren van de verplichtingen uit hoofde van personeelsbeloningen | 13,91 | 15,37 |
| Gemiddeld effectief rendement op fondsbeleggingen | -25,36% | -1,06% |
| Verwachte bijdrage in volgend financieel jaar | 14.287 | 12.029 |
262 GECONSOLIDEERDE JAARREKENING TOELICHTING 21 - vervolg
2022 2021
SENSITIVITEITSANALYSE (impact op het bedrag van de verplichtingen)
| | |
|---|---|
| Verdisconteringsvoet stijging met 25bp | -4,25% |
| daling met 25 bp | 2,19% |
| Groeipercentage lonen stijging met 25bp | 0,76% |
| daling met 25 bp | -2,87% |
| Levensverwachting verhoging met 1 jaar | -0,39% |
| Inflatiepercentage stijging met 25bp | 0,39% |
| daling met 25 bp | -2,53% |
| 2022 | 2021 | |
|---|---|---|
| Verdisconteringsvoet stijging met 25bp | -4,25% | -5,00% |
| daling met 25 bp | 2,19% | 2,78% |
| Groeipercentage lonen stijging met 25bp | 0,76% | 0,76% |
| daling met 25 bp | -2,87% | -3,11% |
| Levensverwachting verhoging met 1 jaar | -0,39% | -0,15% |
| Inflatiepercentage stijging met 25bp | 0,39% | N.A. |
| daling met 25 bp | -2,53% | N.A. |
TOEWEEZING VAN ACTIVA
| | |
|---|---|
| Geldmiddelen en kasequivalenten | 0,12% |
| Eigen-vermogensinstrumenten | 0,91% |
| Schuldinstrumenten | 0,96% |
| Verzekeringscontracten | 97,99% |
| 2022 | 2021 | |
|---|---|---|
| Geldmiddelen en kasequivalenten | 0,12% | 0,07% |
| Eigen-vermogensinstrumenten | 0,91% | 0,93% |
| Schuldinstrumenten | 0,96% | 0,82% |
| Verzekeringscontracten | 97,99% | 98,18% |
(*) In 2022 heeft een bedrag van 10,9 miljoen EUR betrekking op plannen met vaste bijdragen (2021: 9,8 miljoen EUR). De totale bijdrage (te bereiken doel plannen en plannen met vaste bijdrage) die voor het volgende boekjaar wordt verwacht, bedraagt 14,3 miljoen EUR.
TOELICHTING 22 – OVERIGE KORTLOPENDE VERPLICHTINGEN
Saldo per 31 december (in duizenden EUR)
| | 2022 | 2021 |
|---|---|---|
| Overige actuele belastingen en BTW | 35.716 | 38.160 |
| Overige verschuldigde bedragen | 45.540 | 34.770 |
| Overlopende rekeningen | 8.726 | 5.801 |
| Overige kortlopende verplichtingen | 89.982 | 78.731 |
Overige verschuldigde bedragen hebben betrekking op bedragen verschuldigd aan joint ventures, die ook zijn opgenomen in het bedrag vermeld in toelichting (25) Verbonden partijen, en op overige schulden uit operationele activiteiten.
TOELICHTING 23 – VOORZIENINGEN EN VOORWAARDELIJKE ACTIVA EN VERPLICHTINGEN
VOORZIENINGEN (in duizenden EUR)
| Garanties | Overige | | |
|---|---|---|---|
| | 2022 | 2021 |
| Saldo per 1 januari | 37.378 | 5.932 | 43.310 | 30.297 |
| Aangelegd gedurende het jaar | 5.153 | 895 | 6.048 | 13.213 |
| Aangewend gedurende het jaar | -1.659 | - | -1.659 | -200 |
| Tegengedraaide ongebruikte bedragen | - | - | - | - |
| Saldo per 31 december | 40.872 | 6.827 | 47.699 | 43.310 |
| Vlottend | 4.714 | - | 4.714 | 3.738 |
| Niet-vlottend | 36.158 | 6.827 | 42.985 | 39.572 |
DEME JAARVERSLAG 2022 263
Voor informatie over de voorzieningen wordt verwezen naar de samenvatting van de voornaamste grondslagen voor financiële verslaggeving. Er is geen formeel herstructureringsplan. De voorzieningen voor ontslagen in het kader van de normale bedrijfsuitoefening die op het einde van het boekjaar bestaan, zijn immaterieel en worden geboekt als bezoldigingen en sociale lasten. De overige voorzieningen hebben allen betrekking op het segment Environmental en de garanties (alle garanties van het type ‘verzekeringen’) hebben betrekking op het segment Offshore Energy.
VOORWAARDELIJKE ACTIVA EN VERPLICHTINGEN
Op basis van de informatie beschikbaar op de datum van goedkeuring door de Raad van Bestuur van de jaarrekening, zijn wij niet op de hoogte van andere voorwaardelijke activa of verplichtingen dan degene die hierna worden beschreven:
- In 2018 was de Groep betrokken in discussies met Rijkswaterstaat in Nederland in verband met de uitvoering van het project voor de verbreding van het Julianakanaal door een van zijn dochterondernemingen. Op basis van de beschikbare informatie kan DEME geen betrouwbare raming maken van de financiële gevolgen van deze discussies.# TOELICHTING 24 – WERKKAPITAAL
Nettowerkkapitaal is vlottende activa minus vlottende passiva. Operationeel werkkapitaal is het nettowerkkapitaal (vlottende activa min vlottende passiva), exclusief rentedragende schulden, geldmiddelen en kasequivalenten en financiële derivaten met betrekking tot renteswaps en inclusief overige niet-vlottende activa en overige langlopende verplichtingen (indien er zijn) en niet-vlottende financiële derivaten (vorderingen en verplichtingen), behalve die gerelateerd aan renteswaps.
In 2022 heeft het management de definitie van operationeel werkkapitaal gewijzigd om de impact van ‘hedge accounting’ van renteswaps, die verband houden met de netto financiële schuld en niet met het werkkapitaal, uit te sluiten , en om alle langlopende financiële derivaten van wisselkoers/brandstof afdekkingen, die betrekking hebben op de lopende werken, op te nemen . Het operationeel werkkapitaal zoals vorig jaar gerapporteerd bedroeg -488,7 miljoen EUR. Volgens de nieuwe definitie bedraagt het operationeel werkkapitaal op 31 december 2021 -511,1 miljoen EUR.
De focus van de DEME Groep ligt op het vinden van een evenwicht tussen het operationeel werkkapitaal enerzijds en de nettocash, zijnde het verschil tussen de geldmiddelen en kasequivalenten en de kortlopende verplichtingen anderzijds.
In de contractingsector is operationeel werkkapitaal moeilijk te controleren omdat elk project anders is, niet alleen qua omvang en kapitaalbehoeften, maar ook en vooral omdat het betalingsritme waarmee de klanten betalen voor ieder project anders kan zijn. Het grootste deel van de omzet wordt betaald met een voorschot bij de aanvang van het project, gevolgd door mijlpaalbetalingen (milestones) na uitvoering van het werk en goedkeuring door de klant.
Wanneer het werkkapitaal onder druk staat en moet worden verhoogd, kan de Groep ofwel haar activa verhogen ofwel haar passiva verlagen. De Groep kan met de klanten onderhandelen over kortere milestones en betalingstermijnen of over langere betalingstermijnen met de leveranciers, zonder evenwel de relaties met hen onder druk te zetten. De Groep kan de niet- projectgebonden uitgaven beperken en de kapitaaluitgaven herzien en beperken of overtollig materieel verkopen en omzetten in werkkapitaal.
264 GECONSOLIDEERDE JAARREKENING
Voor de financiering van haar behoefte aan bedrijfskapitaal, gebruikt DEME handelspapier en wentelkredieten. Het programma voor handelspapier op het eind van 2022 dat niet werd gebruikt, bedraagt 125 miljoen EUR en wordt opgevangen door drie agenten (banken) die de schuld van DEME bij externe investeerders plaatsen in schijven van verschillende omvang en voor looptijden variërend van enkele weken tot maximaal 1 jaar.
De wentelkredieten worden door DEME Coordination Center NV aangegaan bij 5 verschillende commerciële banken, die alle relatiebanken voor DEME zijn. In totaal is er eind 2022 125 miljoen EUR aan ongebruikte kredietfaciliteiten beschikbaar voor algemene bedrijfsdoeleinden. Naast financiering op korte termijn kan ook financiering op lange termijn worden overwogen om de behoefte aan werkkapitaal te financieren.
| WERKKAPITAAL (in duizenden EUR) | 2022 | 2021 | D E LTA |
|---|---|---|---|
| NIET-VLOTTENDE ACTIVA | 12.101 | 4.852 | 7.249 |
| Langlopende financiële derivaten (wisselkoers/brandstof afdekkingen) | 209 | 613 | -404 |
| Overige niet-vlottende activa | 11.892 | 4.239 | 7.653 |
| VLOTTENDE ACTIVA | 1.000.590 | 826.730 | 173.860 |
| Voorraden | 25.696 | 12.168 | 13.528 |
| Vorderingen uit hoofde van contracten | 344.751 | 326.685 | 18.066 |
| Handels- en overige vorderingen uit operationele activiteiten | 469.529 | 384.022 | 85.507 |
| Kortlopende financiële derivaten (wisselkoers/brandstof afdekkingen) | 4.384 | 3.207 | 1.177 |
| Activa bestemd voor verkoop | 31.997 | 32.456 | -459 |
| Overige vlottende activa | 124.233 | 68.192 | 56.041 |
| TOTAAL DER ACTIVA | 1.012.691 | 831.582 | 181.109 |
| LANGLOPENDE VERPLICHTINGEN | 53.661 | 24.260 | 29.401 |
| Langlopende financiële derivaten (wisselkoers/brandstof afdekkingen) | 53.661 | 24.260 | 29.401 |
| KORTLOPENDE VERPLICHTINGEN | 1.465.183 | 1.318.408 | 146.775 |
| Kortlopende financiële derivaten (wisselkoers/brandstof afdekkingen) | 31.579 | 10.476 | 21.103 |
| Voorzieningen | 4.714 | 3.738 | 976 |
| Verplichtingen uit hoofde van contracten | 323.300 | 181.095 | 142.205 |
| Ontvangen voorschotten | 72.539 | 101.067 | -28.528 |
| Handelsschulden | 777.705 | 772.905 | 4.800 |
| Bezoldigingen en sociale lasten | 98.793 | 94.026 | 4.767 |
| Actuele inkomstenbelasting | 66.571 | 76.370 | -9.799 |
| Overige kortlopende verplichtingen | 89.982 | 78.731 | 11.251 |
| TOTAAL DER VERPLICHTINGEN | 1.518.844 | 1.342.668 | 176.176 |
| OPERATIONEEL WERKKAPITAAL | -506.153 | -511.086 | 4.933 |
De aansluiting van de mutatie van het operationeel bedrijfskapitaal met de operationele cashflow is hieronder terug te vinden.
RECONCILIATIE TUSSEN MUTATIES IN WERKKAPITAAL EN KASSTROOM UIT MUTATIES IN WERKKAPITAAL (in duizenden EUR)
| 2022 | 2021 | D E LTA | |
|---|---|---|---|
| OPERATIONEEL WERKKAPITAAL | -506.153 | -511.086 | 4.933 |
| KASSTROOMCORRECTIES OP DE MUTATIES IN WERKKAPITAAL IN HET JAAR | |||
| Toevoeging activa bestemd voor verkoop | -31.997 | ||
| Mutaties in afschrijvingen op voorraden en handelsvorderingen | -5.428 | ||
| Impact afdekkingsinstrumenten opgenomen in werkkapitaal | 1.852 | ||
| Correctie onbetaalde belastingen en interesten | 171 | ||
| Correctie onbetaalde additie in materiële vaste activa | 4.173 | ||
| Overige correcties | 1.403 | ||
| KASSTROOM UIT MUTATIES IN WERKKAPITAAL | -24.893 |
DEME JAARVERSLAG 2022 265
HOOFDSTUK 06 TOELICHTING 25 – NIET IN DE BALANS OPGENOMEN RECHTEN EN VERPLICHTINGEN
Saldo per 31 december (in duizenden EUR)
| 2022 | 2021 | |
|---|---|---|
| GESTELDE NIET IN DE BALANS OPGENOMEN RECHTEN EN VERPLICHTINGEN | ||
| Bedrag van de zakelijke waarborgen die door de in de consolidatie opgenomen ondernemingen werden gesteld of onherroepelijk beloofd op hun eigen activa, als waarborg voor schulden en toezeggingen van de in de consolidatie opgenomen ondernemingen. | - | 18.281 |
| Bank- en verzekeringswaarborgen voor toezeggingen van in de consolidatie opgenomen ondernemingen. | 1.374.021 | 1.411.273 |
| ONTVANGEN NIET IN DE BALANS OPGENOMEN RECHTEN EN VERPLICHTINGEN | ||
| Bankwaarborgen ontvangen als zekerheid voor toezeggingen van in de consolidatie opgenomen ondernemingen. | 129.672 | 241.035 |
TOEKOMSTIGE OPERATIONELE VERPLICHTINGEN AANGEGAAN MET LEVERANCIERS
In het segment Environmental moet DEME de komende 8 jaar een vergoeding betalen voor het reserveren van stortvolumes voor een geraamd bedrag van 9,1 miljoen EUR.
TOELICHTING 26 – VERBONDEN PARTIJEN
JOINT VENTURES EN GEASSOCIEERDE DEELNEMINGEN
De structuur van de DEME Groep en de lijst van joint ventures en geassocieerde deelnemingen werd eerder in dit verslag opgenomen. Transacties met joint ventures en geassocieerde deelnemingen worden in het kader van de normale bedrijfsvoering en tegen marktvoorwaarden gerealiseerd. Geen van de verbonden partijen is met de Groep andere transacties aangegaan die voldoen aan de eisen van IAS 24 informatieverschaffing over verbonden partijen .# (in duizenden EUR)
| 2022 | 2021 |
|---|---|
| Activa in verband met joint ventures en geassocieerde deelnemingen | |
| Niet-vlottende financiële activa | 24.173 |
| Handels- en overige vorderingen uit operationele activiteiten | 31.465 |
| Verplichtingen in verband met joint ventures en geassocieerde deelnemingen | |
| Handelsschulden en andere kortlopende verplichtingen | 34.606 |
Uitgaven en inkomsten in verband met joint ventures en geassocieerde deelnemingen
(- is kosten en + is inkomsten)
| 2022 | 2021 | |
|---|---|---|
| Bedrijfsopbrengsten | 231.565 | 194.362 |
| Bedrijfskosten | -28.572 | -17.456 |
| Financiële opbrengsten en lasten | 1.584 | 2.116 |
De niet-vlottende financiële activa zijn de leningen aan joint ventures en geassocieerde deelnemingen, zoals Japan Offshore Marine Ltd, Seamade NV, Rentel NV, Deeprock BV, Thistle Wind Partners Ltd en Combined Marine Terminal Operations Marafi LLC. De opbrengsten gerealiseerd ten aanzien van joint ventures en geassocieerde deelnemingen hebben voornamelijk betrekking op BAAK Blankenburg-Verbinding BV, CDWE Taiwan LTD, SEMOP Port-La Nouvelle, DIAP-Daelim PTE LTD, K3 DEME BV, Scaldis NV, Deeprock BV en C-Power NV.
AANDEELHOUDERS
CFE NV, DEME’s voormalig aandeelhouder voor de beursgang, wordt aanzien als een zusteronderneming sinds 29 juni 2022, datum van de partiële splitsing van CFE NV. CFE NV en DEME Group NV hebben beide Ackermans & van Haaren NV als hoofdaandeelhouder. DEME heeft sinds 2001 een identieke dienstverleningsovereenkomst gesloten met CFE NV en Ackermans & van Haaren NV. De dienstverleningsovereenkomst, die eindigde voor CFE NV na de recente partiële splitsing, wordt jaarlijks geïndexeerd. De vergoeding die DEME in 2022 verschuldigd is aan beide partijen volgens de voorwaarden van dit contract, bedraagt 1.985 duizend EUR (AvH: 1.323 duizend EUR en CFE: 662 duizend EUR. Ter vergelijking, in 2021 was dit 1.235 duizend EUR voor elk).
266 GECONSOLIDEERDE JAARREKENING
Bijkomend, kreeg DEME van CFE NV facturen gerelateerd aan de recente beursgang voor een bedrag van 1.106 duizend EUR. Anderzijds factureerde DEME ongeveer 164 duizend EUR aan zijn aandeelhouder en zusteronderneming, voornamelijk gerelateerd aan IT-licenties en belastingadviesdiensten (2021: 877 duizend EUR). DEME bouwt momenteel een nieuw kantoorgebouw. De werken worden uitgevoerd door een dochteronderneming van CFE NV. Per 31 december 2022 zijn er facturen voor een bedrag van 6.221 duizend EUR geboekt als activa in aanbouw.
MANAGERS OP SLEUTELPOSITIES
DEME Group NV heeft een monistisch bestuursstructuur bestaande uit de Raad van Bestuur (als collegiale instantie). De Raad van Bestuur is bevoegd om alle handelingen te verrichten die nodig of dienstig zijn voor de verwezenlijking van het maatschappelijk doel van de Vennootschap, met uitzondering van die handelingen die door de wet specifiek zijn voorbehouden aan de Algemene Vergadering. Op 29 juni 2022 heeft de Raad van Bestuur het dagelijks bestuur van de Vennootschap gedelegeerd van het Uitvoerend Comité naar de CEO. De CEO wordt bij de uitvoering van zijn mandaat bijgestaan door het Uitvoerend Comité, dat functioneert als adviserend comité (los van de Raad van Bestuur). Het Uitvoerend Comité, voorgezeten door de CEO, is verantwoordelijk voor het algemeen bestuur van de Groep. Voor zijn functie als Uitvoerend Bestuurder ontving Luc Vandenbulcke in 2022 een vaste en variabele vergoeding van 1.862 duizend EUR. (2021: 1.576 duizend EUR). De vertegenwoordigers die lid zijn van de Raad van Bestuur, het Auditcomité en het Remuneratiecomité worden pas sinds de beursgang vergoed.
| (in duizenden EUR) | 2022 | 2021 |
|---|---|---|
| Vergoeding van de bestuurders | 360 | - |
| Tantièmes ten laste van DEME Group | 360 | - |
| Vergoeding van de CEO | 1.862 | 1.576 |
| Vast jaarsalaris | 343 | 330 |
| Variabele vergoeding op korte termijn | 1.454 | 1.194 |
| Variabele vergoeding op lange termijn | - | - |
| Groepsverzekering / Bijdragen in pensioenplannen | 62 | 50 |
| Andere voordelen | 3 | 3 |
| Vergoeding van de leden van het Uitvoerend Comité (excl. CEO) | 5.676 | 4.581 |
| Vast jaarsalaris | 1.260 | 1.197 |
| Variabele vergoeding op korte termijn | 3.937 | 2.984 |
| Variabele vergoeding op lange termijn | - | - |
| Groepsverzekering / Bijdragen in pensioenplannen | 463 | 383 |
| Andere voordelen | 17 | 18 |
DEME JAARVERSLAG 2022 267
HOOFDSTUK 06 TOELICHTING 27 – REMUNERATIE VAN DE AUDITOR
Hierna volgt een overzicht van de remuneratie betaald aan de wettelijke auditors van DEME Group NV en zijn geconsolideerde dochterondernemingen. Er wordt een onderscheid gemaakt (zowel in absolute cijfers als in percentages) tussen de vergoedingen betaald door de Groep aan de commissaris van DEME Group NV en de vergoedingen betaald aan andere auditkantoren. Voor het boekjaar 2021 werden Deloitte en EY gezamenlijk aangesteld als commissaris van DEME NV (moedermaatschappij vóór de beursgang van de Groep). Voor het boekjaar 2022 werd EY de enige commissaris van DEME Group NV.
| 2022 (in duizenden EUR) | EY | Overige | Totaal | ||
|---|---|---|---|---|---|
| Bedrag | % | Bedrag | % | ||
| Uitoefening van het mandaat | 999 | 40,0% | 1.500 | 60,0% | 2.499 |
| Belastingadviesopdrachten | 368 | 23,5% | 1.199 | 76,5% | 1.567 |
| Andere opdrachten buiten de revisorale opdrachten | 100 | 2,4% | 4.015 | 97,6% | 4.115 |
| 1.467 | 17,9% | 6.714 | 82,1% | 8.181 |
Het bedrag van de bijkomende (niet-)auditdiensten geleverd door de commissaris en personen die professioneel met hem verbonden zijn, is in lijn met artikel 3:64 en 65 van het Wetboek van Vennootschappen en Verenigingen en vooraf goedgekeurd door het Auditcomité. Ze hebben voornamelijk betrekking op verleende fiscale diensten, ad-hoc attesten en bijkomende auditwerkzaamheden uitgevoerd in verband met de beursgang. De andere niet-auditdiensten, uitgevoerd door andere auditors die niet de commissaris van DEME Group NV zijn, hebben voornamelijk betrekking op adviesdiensten voor een transformatieproject van het aankoopproces (inclusief een compliance component) dat in 2021 is gestart.
| 2021 (in duizenden EUR) | Deloitte | EY | Overige | Totaal | |||
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Bedrag | % | Bedrag | % | Bedrag | % | ||
| Uitoefening van het mandaat | 1.059 | 47,1% | 358 | 15,9% | 833 | 37,0% | 2.250 |
| Belastingadviesopdrachten | 129 | 9,7% | 357 | 26,9% | 839 | 63,4% | 1.325 |
| Andere opdrachten buiten de revisorale opdrachten | 78 | 1,7% | 72 | 1,6% | 4.394 | 96,7% | 4.544 |
| 1.266 | 15,6% | 787 | 9,7% | 6.066 | 74,7% | 8.119 |
Naast de start van het aankooptransformatieproject heeft de Groep in 2021 gespecialiseerde software voor garantiebeheer uitgerold en verder geïnvesteerd in een nieuw thesauriesysteem waarvoor adviesdiensten werden ontvangen.
TOELICHTING 28 – GEBEURTENISSEN NA DE VERSLAGPERIODE
Binnen het Concessions segment blijft de Groep, via Global Sea Mineral Resources (GSR), verder werken aan haar initiatief om bij te dragen aan een oplossing voor de schaarste aan grondstoffen op onze planeet en zet het zijn onderzoek voort naar de mogelijkheid om metaalrijke, polymetallische mangaanknollen op de diepzeebodem van oceanen te ontginnen. In februari 2023 kondigde de Groep een strategische samenwerking aan met Transocean Ltd. (NYSE: RIG) waarbij Transocean een boorschip voor ultradiep water en een investering in cash inbrengt. Er zijn geen andere belangrijke wijzigingen te melden in de financiële en commerciële situatie van de Groep per 31 december 2022.
268 GECONSOLIDEERDE JAARREKENING
VERKLARING VAN HET MANAGEMENT
Overeenkomstig artikel 12, §2, 3° van het Koninklijk Besluit van 14 november 2007, verklaren L. Vandenbulcke (CEO) en E. Verbraecken (CFO) dat, voor zover hen bekend:
- de geconsolideerde jaarrekening opgenomen in dit rapport, die is opgesteld in overeenstemming met de toepasselijke normen voor jaarrekeningen, een getrouw beeld geeft van de activa, de financiële situatie en de resultaten van DEME Group NV en de in de consolidatie opgenomen ondernemingen;
- de geconsolideerde jaarrekening een getrouw beeld geeft van de ontwikkeling en de resultaten van de onderneming en van de positie van DEME Group NV en de in de consolidatie opgenomen ondernemingen, alsook een beschrijving van de belangrijkste risico’s en onzekerheden waarmee zij worden geconfronteerd.
DEME JAARVERSLAG 2022 269
HOOFDSTUK 06 VERSLAG OVER DE CONTROLE VAN DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING
Oordeel zonder voorbehoud
Wij hebben de wettelijke controle uitgevoerd van de Geconsolideerde Jaarrekening van DEME Group NV, die de Geconsolideerde balans op 31 december 2022 omvat, alsook de Geconsolideerde resultatenrekening, de Staat van gerealiseerde en niet- gerealiseerde resultaten, het Mutatieoverzicht van het geconsolideerd eigen vermogen en het Geconsolideerd kasstroomoverzicht over het boekjaar afgesloten op die datum en de toelichting, met een geconsolideerd balanstotaal van€4.509.778duizenden waarvan de geconsolideerde resultatenrekening afsluit met een winst van het boekjaar van €112.720duizend. Naar ons oordeel geeft de Geconsolideerde Jaarrekening een getrouw beeld van het geconsolideerde eigen vermogen en van de geconsolideerde financiële positie van de Groep op 31 december 2022, alsook van de geconsolideerde resultaten en de geconsolideerde kasstromen voor het boekjaar dat op die datum is afgesloten, in overeenstemming met de International Financial Reporting Standards zoals goedgekeurd door de Europese Unie (“IFRS”) en met de in België van toepassing zijnde wettelijke en reglementaire voorschriften.
Basis voor ons oordeel zonder voorbehoud
We hebben onze controle uitgevoerd in overeenstemming met de International Standards on Auditing (“ISA’s”) die van toepassing zijn in België. Wij hebben bovendien de door International Auditing and Assurance Standards Board (“IAASB”) goedgekeurde ISA’s toegepast die van toepassing zijn op huidige afsluitingsdatum en nog niet goedgekeurd zijn op nationaal niveau. Onze verantwoordelijkheden uit hoofde van die standaarden zijn nader beschreven in het gedeelte “Onze verantwoordelijkheden voor de controle van de Geconsolideerde Jaarrekening” van ons verslag. Wij hebben alle deontologische vereisten die relevant zijn voor de controle van de Geconsolideerde Jaarrekening in België nageleefd, met inbegrip van deze met betrekking tot de onafhankelijkheid.# VERSLAG VAN DE COMMISSARIS
Aan de Algemene Vergadering van DEME GROUP NV
In het kader van de wettelijke controle van de geconsolideerde jaarrekening van DEME Group NV (de “Vennootschap”) en haar dochterondernemingen (samen “de Groep”), brengen wij u verslag uit in het kader van ons mandaat van commissaris. Dit verslag omvat ons oordeel over de Geconsolideerde balans op 31 december 2022, de Geconsolideerde resultatenrekening, de Staat van gerealiseerde en niet-gerealiseerde resultaten, het Mutatieoverzicht van het geconsolideerd eigen vermogen en het Geconsolideerd kasstroomoverzicht van het boekjaar afgesloten op 31 december 2022 en over de toelichting (alle stukken gezamenlijk de “Geconsolideerde Jaarrekening”) en omvat tevens ons verslag betreffende overige door wet- en regelgeving gestelde eisen. Deze verslagen zijn één en ondeelbaar.
Wij werden als commissaris benoemd door de algemene vergadering op 29 juni 2022, overeenkomstig het voorstel van het bestuursorgaan uitgebracht op aanbeveling van het auditcomité en op voordracht van de ondernemingsraad. Ons mandaat loopt af op de datum van de algemene vergadering die zal beraadslagen over de Geconsolideerde Jaarrekening afgesloten op 31 december 2024. We hebben de wettelijke controle van de Geconsolideerde Jaarrekening van de Groep voor één boekjaar uitgevoerd.
VERSLAG VAN DE COMMISSARIS AAN DE ALGEMENE VERGADERING VAN DEME GROUP NV OVER HET BOEKJAAR AFGESLOTEN OP 31 DECEMBER 2022
Omzeterkenning en boekhoudkundige verwerking van projecten
Beschrijving van het kernpunt
Voor het gros van haar projecten (hierna “contracten” of “projecten”) erkent de groep opbrengsten en winst à rato van de voortschrijding der werken, die gedefinieerd wordt als het aandeel van de in het kader van de wettelijke controle van de geconsolideerde jaarrekening van DEME Group NV (de “Vennootschap”) en haar dochterondernemingen (samen “de Groep”), brengen wij u verslag uit in het kader van ons mandaat van commissaris. Dit verslag omvat ons oordeel over de Geconsolideerde balans op 31 december 2022, de Geconsolideerde resultatenrekening, de Staat van gerealiseerde en niet-gerealiseerde resultaten, het Mutatieoverzicht van het geconsolideerd eigen vermogen en het Geconsolideerd kasstroomoverzicht van het boekjaar afgesloten op 31 december 2022 en over de toelichting (alle stukken gezamenlijk de “Geconsolideerde Jaarrekening”) en omvat tevens ons verslag betreffende overige door wet- en regelgeving gestelde eisen. Deze verslagen zijn één en ondeelbaar. Wij werden als commissaris benoemd door de algemene vergadering op 29 juni 2022, overeenkomstig het voorstel van het bestuursorgaan uitgebracht op aanbeveling van het auditcomité en op voordracht van de ondernemingsraad. Ons mandaat loopt af op de datum van de algemene vergadering die zal beraadslagen over de Geconsolideerde Jaarrekening afgesloten op 31 december 2024. We hebben de wettelijke controle van de Geconsolideerde Jaarrekening van de Groep voor één boekjaar uitgevoerd.
gemaakte projectkosten voor de tot de balansdatum verrichte werkzaamheden versus de geschatte totale kosten bij voltooiing van het project. De erkenning van omzet en winst worden aldus gebaseerd op schattingen van de verwachte totale kosten per project. Kosten voor onvoorziene omstandigheden kunnen ook in deze schattingen worden opgenomen om rekening te houden met specifieke onzekere risico's of claims tegen de Groep.
De omzet uit projecten kan ook variatie-orders en claims omvatten die per contract worden opgenomen wanneer de bijkomende opbrengsten met een hoge mate van zekerheid kunnen worden gewaardeerd in lijn met IFRS.
Omzeterkenning en boekhoudkundige verwerking van projecten omvat vaak een hoge mate van oordeelsvorming vanwege de complexiteit van projecten, onzekerheid over de nog op te lopen kosten en onzekerheid over de uitkomst van gesprekken met opdrachtgevers over variatie-orders en claims. Dit is een kernpunt van onze controle wegens een hoge graad van risico en bijhorende oordeelsvorming door de directie inzake de inschatting van de te erkennen omzet en winst of verlies, en wijzigingen in deze schattingen kunnen aanleiding geven tot belangrijke afwijkingen.
Samenvatting van de uitgevoerde procedures
- Wij hebben inzicht verkregen in het proces van contractopvolging, de erkenning van omzet en winst en, voor zover van toepassing, de voorzieningen voor verlieslatende contracten. We evalueerden het ontwerp en de implementatie van de belangrijkste interne controles, inclusief de controles uitgevoerd door de directie.
- Op basis van kwantitatieve en kwalitatieve criteria hebben wij een steekproef van contracten geselecteerd om de belangrijkste en meest complexe schattingen en oordeelsvormingen te beoordelen. Voor deze steekproef hebben wij inzicht verworven in de huidige status en historiek van het project, en hebben we de inschattingen m.b.t. deze projecten besproken met het senior uitvoerend en financieel management. We analyseerden de verschillen met eerdere projectinschattingen en evalueerden de consistentie van de rapportering van de status van het project met de effectieve ontwikkelingen van het project gedurende het jaar.
- We analyseerden de berekening van het percentage van de voortschrijding der werken (“percentage of completion”) gebruikt voor de erkenning van omzet en winst voor een steekproef van projecten.
- We vergeleken de financiële prestaties van projecten ten opzichte van budgetten en historische trends.
- We voerden werfbezoeken uit voor bepaalde projecten, om de voortschrijding der werken van die projecten te observeren, en om met het personeel ter plaatse de status en complexiteiten van het project te bespreken die de verwachte totale kosten zouden kunnen beïnvloeden.
- We analyseerden de correspondentie met klanten over variatie-orders en claims, en beoordeelden of deze informatie consistent was met de gemaakte inschattingen door de directie.
- We inspecteerden belangrijke clausules die een invloed hebben op de (ont)bundeling van contracten, boetes voor vertragingen, bonussen of succesvergoedingen. We beoordeelden of deze clausules naar behoren zijn weerspiegeld in de bedragen die zijn opgenomen in de Geconsolideerde Jaarrekening.
- We beoordeelden of de informatie in de waarderingsregels van de Groep en in toelichting 1 en 12 van de Geconsolideerde Jaarrekening gepast is.
Onzekere belastingposities
Beschrijving van het kernpunt
DEME is wereldwijd actief in diverse landen en aldus onderworpen aan verschillende belastingstelsels. De belasting van haar activiteiten kan afhankelijk zijn van inschattingen die aanleiding geven tot geschillen met de lokale belastingautoriteiten, waarvan de oplossing meerdere jaren neemt. Indien het bedrag van de belastingschuld onzeker is, legt de directie op basis van haar beste inschatting een voorziening aan voor het waarschijnlijk verschuldigde bedrag. Dit is een kernpunt aangezien de directie een belangrijk oordeelsvermogen uitoefent bij de inschatting van het bedrag van voorzieningen voor onzekere belastingposities, en wijzigingen in deze schattingen aanleiding kunnen geven tot belangrijke afwijkingen.
Samenvatting van de uitgevoerde procedures
- Wij hebben inzicht verkregen in het proces van de boekhoudkundige verwerking van (uitgestelde) belastingposities, en hebben het ontwerp en de implementatie van de belangrijkste bijbehorende interne controles in aanmerking genomen.
- We hebben de geschatte waarschijnlijkheid van de geïdentificeerde belastingrisico's geëvalueerd alsook de inschattingen door de directie van de potentiële uitstroom van middelen, via besprekingen met de directie en via de analyse van onderliggende documentatie (wijzigingen in fiscale wetgeving, correspondentie met belastingautoriteiten en fiscale adviseurs, beschikbare rulings).
- We hebben beroep gedaan op onze belastingspecialisten om ons bij te staan bij de evaluatie van de assumpties en de toepassing van de relevante belastingwetgeving en regelgeving die de directie DEME JAARVERSLAG 2022 271 HOOFDSTUK 06 hanteert bij de bepaling van de onzekere belastingposities van de Groep.
- We beoordeelden of de informatie in de waarderingsregels van de Groep en in toelichting 10 van de Geconsolideerde Jaarrekening gepast is.
Verantwoordelijkheden van het bestuursorgaan voor het opstellen van de Geconsolideerde Jaarrekening
Het bestuursorgaan is verantwoordelijk voor het opstellen van de Geconsolideerde Jaarrekening die een getrouw beeld geeft in overeenstemming met IFRS en met de in België van toepassing zijnde wettelijke en reglementaire voorschriften, alsook voor een systeem van interne beheersing die het bestuursorgaan noodzakelijk acht voor het opstellen van de Geconsolideerde Jaarrekening die geen afwijking van materieel belang bevat die het gevolg is van fraude of van fouten.
In het kader van de opstelling van de Geconsolideerde Jaarrekening is het bestuursorgaan verantwoordelijk voor het inschatten van de mogelijkheid van de Vennootschap om haar continuïteit te handhaven, het toelichten, indien van toepassing, van aangelegenheden die met continuïteit verband houden en het gebruiken van de continuïteitsveronderstelling tenzij het bestuursorgaan het voornemen heeft om de Vennootschap te vereffenen of om de bedrijfsactiviteiten stop te zetten of geen realistisch alternatief heeft dan dit te doen.
Onze verantwoordelijkheden voor de controle over de Geconsolideerde Jaarrekening
Onze doelstellingen zijn het verkrijgen van een redelijke mate van zekerheid over de vraag of de Geconsolideerde Jaarrekening als geheel geen afwijking van materieel belang bevat die het gevolg is van fraude of van fouten en het uitbrengen van een commissarisverslag waarin ons oordeel is opgenomen. Een redelijke mate van zekerheid is een hoog niveau van zekerheid, maar is geen garantie dat een controle die overeenkomstig de ISAs is uitgevoerd altijd een afwijking van materieel belang ontdekt wanneer die bestaat. Afwijkingen kunnen zich voordoen als gevolg van fraude of fouten en worden als van materieel belang beschouwd indien redelijkerwijs kan worden verwacht dat zij, individueel of gezamenlijk, de economische beslissingen genomen door gebruikers op basis van de Geconsolideerde Jaarrekening, beïnvloeden.
Bij de uitvoering van onze controle leven wij het wettelijk, reglementair en normatief kader dat van toepassing is op de controle van de Geconsolideerde Jaarrekening in België na. Wij hebben van het bestuursorgaan en van de aangestelden van de Vennootschap de voor onze controle vereiste ophelderingen en inlichtingen verkregen. Wij zijn van mening dat de door ons verkregen controle-informatie voldoende en geschikt is als basis voor ons oordeel.# VERSLAG VAN DE ONAFHANKELIJKE EXTERNE AUDITOR
Aan de aandeelhouders van DEME
Oordeel
Wij hebben de geconsolideerde jaarrekening van DEME, die bestaat uit de geconsolideerde balans per 31 december 2022, de winst- en verliesrekening en het totaal van de overige resultaten, de geconsolideerde mutaties van het eigen vermogen en de geconsolideerde kasstroomoverzichten over het jaar dat op die datum eindigde, alsmede een samenvatting van de belangrijkste beleidslijnen inzake boekhoudkundigeToelichting tot de geconsolideerde jaarrekening met de nodige toelichtingen, beoordeeld.
Naar ons oordeel geeft de geconsolideerde jaarrekening, in alle van materieel belang zijnde opzichten, een getrouw beeld van het vermogen en de financiële positie van DEME per 31 december 2022, alsmede van haar resultaten en haar kasstromen over het jaar dat op die datum eindigde, in overeenstemming met de International Financial Reporting Standards (IFRS) zoals die van toepassing zijn binnen de Europese Unie en zoals weergegeven in de bepalingen van Titel 9 Boek 2 van het Burgerlijk Wetboek.
Basis voor oordeel
Wij hebben onze controle uitgevoerd in overeenstemming met de International Standards on Auditing (ISA) en de bijkomende vereisten die van toepassing zijn in België. Onze verantwoordelijkheden onder deze normen zijn verder beschreven in de sectie ‘Verantwoordelijkheden van de auditor inzake de controle van de geconsolideerde jaarrekening’ van dit verslag.
Wij zijn onafhankelijk van DEME in overeenstemming met de ethische wetgeving die van toepassing is op onze controle van de jaarrekening in België, aangevuld met de vereisten die voortvloeien uit de beroepsethiek. Wij hebben aan onze verantwoordelijkheden op het gebied van ethiek voldaan, met name met betrekking tot onafhankelijkheid. Wij zijn van mening dat de door ons verkregen controle-informatie voldoende en geschikt is om een basis te bieden voor ons oordeel.
Kernpunten van de controle
Kernpunten van de controle zijn de aangelegenheden die naar ons professioneel oordeel, het meest significant waren bij de controle van de geconsolideerde jaarrekening van de huidige periode. Wij hebben deze aangelegenheden niet onderworpen aan afzonderlijke controleprocedures. Wij gaan niet in op een aangelegenheid tenzij de wet- of regelgeving ons anders voorschrijft.
Verantwoordelijkheden van het bestuursorgaan inzake de geconsolideerde jaarrekening
Het bestuursorgaan is verantwoordelijk voor het opstellen van de geconsolideerde jaarrekening die een getrouw beeld geeft in overeenstemming met IFRS, zoals toepasselijk binnen de Europese Unie, en in overeenstemming met Titel 9 Boek 2 van het Burgerlijk Wetboek, en voor de interne beheersing die het noodzakelijk acht om het opstellen van een geconsolideerde jaarrekening die niet van materieel belang is voor frauduleuze handelingen of vergissingen mogelijk maakt.
Bij het opstellen van de geconsolideerde jaarrekening is het bestuursorgaan verantwoordelijk voor het inschatten van de mogelijkheden van de Vennootschap en de Groep om de werkzaamheden voort te zetten (‘continuïteit’), voor het toelichten van aangelegenheden in verband met de continuïteit, en voor het toepassen van de grondslagen inzake de continuïteit, tenzij het bestuursorgaan voornemens is de Vennootschap of de Groep te liquideren of de bedrijfsactiviteiten te staken, of geen enkele andere reële optie heeft dan dit te doen.
Verantwoordelijkheden van de auditor inzake de controle van de geconsolideerde jaarrekening
Onze doelstellingen zijn het verkrijgen van een redelijke mate van zekerheid omtrent de geconsolideerde jaarrekening als geheel en het uitbrengen van een oordeel. Een redelijke mate van zekerheid is een hoge mate van zekerheid, maar geen garantie dat een controle overeenkomstig de ISA en de bijkomende vereisten die van toepassing zijn in België altijd een afwijking van materieel belang die eventueel aanwezig is, aan het licht brengt. Afwijkingen kunnen ontstaan door fraude of fouten en worden als materieel beschouwd indien redelijkerwijs verwacht kan worden dat deze, afzonderlijk of gezamenlijk, de economische beslissingen van gebruikers die op de geconsolideerde jaarrekening zijn gebaseerd, beïnvloeden.
Als onderdeel van een controle uitgevoerd in overeenstemming met de ISA, passen wij professionele oordeelsvorming toe en handhaven wij een professioneel-kritische instelling gedurende de controle.
- Wij identificeren en beoordelen de risico’s dat de geconsolideerde jaarrekening een afwijking van materieel belang bevat, hetzij als gevolg van fraude of fouten. Wij bepalen en voeren controlewerkzaamheden uit die ingaan op die risico's en verkrijgen controle-informatie die voldoende en geschikt is om als basis voor ons oordeel te dienen. Het risico dat een afwijking van materieel belang niet wordt ontdekt is groter dan bij een fout, omdat fraude kan worden gepleegd door middel van samenspanning, vervalsing, opzettelijke nalatigheid, onjuiste voorstelling van zaken of het omzeilen van interne controlemaatregelen.
- Wij verkrijgen inzicht in de interne controle die relevant is voor de controle teneinde controlewerkzaamheden op te zetten die passend zijn voor de omstandigheden, maar niet met het doel een oordeel uit te spreken over de effectiviteit van de interne controle van de Vennootschap en de Groep.
- Wij evalueren de geschiktheid van de gebruikte boekhoudkundige beleidslijnen, de redelijkheid van de schattingen en de relevante toelichtingen die door het bestuursorgaan zijn gemaakt.
- Wij trekken conclusies over de geschiktheid van de door het bestuursorgaan gebruikte continuïteitsveronderstelling en, op basis van de verkregen controle-informatie, of er sprake is van een materiële onzekerheid met betrekking tot gebeurtenissen of omstandigheden die aanzienlijke twijfel kunnen doen ontstaan over de mogelijkheid van de Vennootschap en de Groep om de continuïteit te handhaven. Indien wij concluderen dat er sprake is van een materiële onzekerheid, zijn wij verplicht om de aandacht te vestigen op de relevante toelichtingen in de geconsolideerde jaarrekening in ons verslag, of, indien deze toelichtingen ontoereikend zijn, ons oordeel aan te passen. Onze conclusies zijn gebaseerd op de controle-informatie die tot de datum van ons verslag is verkregen. Toekomstige gebeurtenissen of omstandigheden kunnen er echter toe leiden dat de Vennootschap of de Groep haar continuïteit niet langer kan handhaven.
- Wij evalueren de algemene presentatie, structuur en inhoud van de geconsolideerde jaarrekening, en of de geconsolideerde jaarrekening de onderliggende transacties en gebeurtenissen weergeeft op een manier die een getrouw beeld oplevert.
Wij communiceren met het auditcomité, onder meer over de geplande reikwijdte en timing van de controle en over de significante controlebevindingen, met inbegrip van eventuele significante tekortkomingen in de interne controle die wij tijdens onze controle hebben vastgesteld.
Aangezien wij de eindverantwoordelijkheid dragen voor ons oordeel, zijn wij ook verantwoordelijk voor het organiseren, toezicht houden op en uitvoeren van de controle van de dochterondernemingen van de Groep. Wij hebben daarom de aard en omvang van de controleprocedures voor deze entiteiten van de Groep bepaald. Wij verstrekken aan het auditcomité een verklaring dat wij de relevante ethische vereisten inzake onafhankelijkheid hebben nageleefd en melden alle relaties en andere aangelegenheden die redelijkerwijs onze onafhankelijkheid zouden kunnen beïnvloeden en, indien van toepassing, de daarmee samenhangende maatregelen die wij hebben getroffen om onze onafhankelijkheid te waarborgen.
Op basis van de met het auditcomité besproken aangelegenheden, bepalen wij de aangelegenheden die het meest significant waren bij de controle van de geconsolideerde jaarrekening van de huidige periode en die daarom de kernpunten van onze controle vormen. Wij beschrijven deze aangelegenheden in ons verslag, tenzij de wet- of regelgeving de openbaarmaking ervan verbiedt.
VERSLAG OVER DE OVERIGE EISEN GESTELD DOOR WET- EN REGELGEVING
Verantwoordelijkheden van het bestuursorgaan
Het bestuursorgaan is verantwoordelijk voor het opstellen en de inhoud van het jaarverslag over de geconsolideerde jaarrekening, de verklaring van niet-financiële informatie die aan dit jaarverslag is gehecht, en de overige informatie die in het jaarrapport is opgenomen.
Verantwoordelijkheden van de auditor
In het kader van ons mandaat en in overeenstemming met de Belgische bijkomende norm (Herzien) die van toepassing is op de ISA in België, is het onze verantwoordelijkheid om, in alle van materieel belang zijnde opzichten, het jaarverslag over de geconsolideerde jaarrekening, de verklaring van niet-financiële informatie die aan dit jaarverslag is gehecht, en de overige informatie die in het jaarrapport is opgenomen te verifiëren, en om over deze aangelegenheden verslag uit te brengen.
Aspecten betreffende het jaarverslag over de geconsolideerde jaarrekening en andere informatie opgenomen in het jaarrapport
Naar ons oordeel, na het uitvoeren van specifieke werkzaamheden op het jaarverslag over de geconsolideerde jaarrekening, stemt dit jaarverslag over de geconsolideerde jaarrekening overeen met de geconsolideerde jaarrekening voor hetzelfde boekjaar, enerzijds, en is dit jaarverslag over de geconsolideerde jaarrekening opgesteld in overeenstemming met artikel 3:32 van het Wetboek van vennootschappen en verenigingen, anderzijds.
In het kader van onze controle van de geconsolideerde jaarrekening zijn wij tevens verantwoordelijk voor het overwegen, op basis van de kennis die tijdens de controle is verkregen, of het jaarverslag over de geconsolideerde jaarrekening en de overige informatie die in het jaarrapport is opgenomen, waaronder:
- Financiële en niet-financiële kerncijfers
- Resultaten van de Groep 2022
een afwijking van materieel belang bevatten, hetzij informatie die onjuist is vermeld of anderszins misleidend is. In het licht van de werkzaamheden die wij hebben uitgevoerd, hebben wij geen afwijking van materieel belang te melden.
De niet-financiële informatie zoals vereist op grond van artikel 3:32, § 2 van het Wetboek van vennootschappen en verenigingen, werd opgenomen in het jaarverslag. De Vennootschap heeft zich bij het opstellen van deze niet-financiële informatie gebaseerd op de rapporteringsrichtlijnen volgens de SDG’s (Sustainable Development Goals). Overeenkomstig artikel 3:80 § 1, 5° van het Wetboek van vennootschappen en verenigingen spreken wij ons echter niet uit over de vraag of deze niet-financiële informatie is
DEME JAARVERSLAG 2022 273
HOOFDSTUK 06
opgesteld in overeenstemming met de SDG’s.
Op verzoek van de Vennootschap hebben wij een apart verslag opgesteld waarin wij een beperkte mate van zekerheid geven over een duurzaamheidsindicator (“KPI”) met betrekking tot koolstofarme brandstoffen in overeenstemming met de International Standard on Assurance Engagements ISAE 3000. Wij drukken geen enkele mate van zekerheid uit over de KPI’s waarover wij niet concluderen in ons afzonderlijk verslag met beperkte mate van zekerheid.
Vermeldingen betreffende de onafhankelijkheid
Ons bedrijfsrevisorenkantoor en ons netwerk hebben geen opdrachten uitgevoerd die onverenigbaar zijn met de wettelijke controle van de geconsolideerde jaarrekening en zijn in de loop van ons mandaat onafhankelijk gebleven ten opzichte van de Vennootschap. De honoraria voor de bijkomende opdrachten die verenigbaar zijn met de wettelijke controle van de geconsolideerde jaarrekening bedoeld in artikel 3:65 van het Wetboek van vennootschappen en verenigingen werden correct vermeld en uitgesplitst in de toelichting bij de geconsolideerde jaarrekening.
Europees uniform elektronisch formaat (“ESEF”)
Wij hebben, overeenkomstig de norm inzake de controle van de overeenstemming van de financiële overzichten met het Europees uniform elektronisch formaat (hierna “ESEF”), de controle uitgevoerd van de overeenstemming van het ESEF-formaat met de technische reguleringsnormen vastgelegd door de Europese Gedelegeerde Verordening nr. 2019/815 van 17 december 2018 (hierna: “Gedelegeerde Verordening”).
Het bestuursorgaan is verantwoordelijk voor het opstellen, in overeenstemming met de ESEF-vereisten, van de geconsolideerde financiële overzichten in de vorm van een elektronisch bestand in ESEF-formaat (hierna “de digitale geconsolideerde financiële overzichten”) opgenomen in het jaarlijks financieel verslag beschikbaar op het portaal van de FSMA (https://www.fsma.be/nl/data-portal). Het is onze verantwoordelijkheid voldoende en geschikte onderbouwende informatie te verkrijgen om te concluderen dat het formaat en de markeertaal van de digitale geconsolideerde financiële overzichten in alle van materieel belang zijnde opzichten voldoen aan de ESEF-vereisten krachtens de Gedelegeerde Verordening.# EY GECONSOLIDEERDE ENKELVOUDIGE JAARREKENING
Op basis van de door ons uitgevoerde werkzaamheden zijn wij van oordeel dat het formaat en de markering van informatie in de digitale geconsolideerde financiële overzichten van DEME Group NV per 31 december 2022 opgenomen in het jaarlijks financieel verslag beschikbaar op het portaal van de FSMA (https://www.fsma.be/nl/data-portal) in alle van materieel belang zijnde opzichten in overeenstemming zijn met de ESEF-vereisten krachtens de Gedelegeerde Verordening.
Andere vermeldingen
Huidig verslag is consistent met onze aanvullende verklaring aan het auditcomité bedoeld in artikel 11 van de verordening (EU) nr. 537/2014.
Diegem, 30 maart 2023
EY Bedrijfsrevisoren BV
Commissaris
Vertegenwoordigd door Patrick Rottiers (Partner) Wim Van Gasse (Partner)
* Handelend in naam van een BV
* Handelend in naam van een BV
274
GECONSOLIDEERDE JAARREKENING ENKELVOUDIGE JAARREKENING
INLEIDING
In overeenstemming met het Belgische Wetboek van Vennootschappen en Verenigingen worden zowel de statutaire jaarrekening als het jaarverslag van de Raad van Bestuur van DEME Group NV in verkorte vorm weergegeven. De statutaire jaarrekening van DEME Group NV is opgesteld in overeenstemming met de Belgische Algemeen Aanvaarde Boekhoudprincipes (BE GAAP). De commissaris heeft een auditverklaring zonder voorbehoud afgegeven bij de statutaire jaarrekening afgesloten op 31 december 2022, aangezien deze een getrouw beeld geeft van de financiële positie en resultaten van DEME Group NV in overeenstemming met alle wettelijke en reglementaire bepalingen. Overeenkomstig de wetgeving zullen de volledige financiële staten (geconsolideerde en statutaire jaarrekening), samen met het jaarverslag van de Raad van Bestuur aan de jaarlijkse Algemene Vergadering van Aandeelhouders, evenals het verslag van de commissaris, worden neergelegd bij de Nationale Bank van België. Al deze documenten zijn beschikbaar op de website van de Vennootschap (www.deme-group.com) of op eenvoudig verzoek op de maatschappelijke zetel van de vennootschap.
Adres: Scheldedijk 30 - 2070 Zwijndrecht, Belgium
Telefoon: +32 3 250 52 11 - Email: [email protected]
BALANS
Per 31 december (in duizenden EUR) (volgens BE GAAP en na resultaatsverwerking)
| 2022 | 2021 | ||
|---|---|---|---|
| ACTIVA | 1.150.148 | - | |
| VASTE ACTIVA | 1.100.000 | - | |
| OPRICHTINGSKOSTEN | - | - | |
| IMMATERIELE VASTE ACTIVA | - | - | |
| MATERIELE VASTE ACTIVA | - | - | |
| FINANCIELE VASTE ACTIVA | 1.100.000 | - | |
| Verbonden ondernemingen | 1.100.000 | - | |
| VLOTTENDE ACTIVA | 50.148 | - | |
| VORDERINGEN OP MEER DAN ÉÉN JAAR | - | - | |
| VOORRADEN EN BESTELLINGEN IN UITVOERING | - | - | |
| VORDERINGEN OP TEN HOOGSTE ÉÉN JAAR | 49.524 | - | |
| Overige vorderingen | 49.524 | - | |
| EIGEN AANDELEN EN OVERIGE BELEGGINGEN | - | - | |
| GELDBELEGGINGEN EN LIQUIDE MIDDELEN | - | - | |
| OVER TE DRAGEN KOSTEN EN VERKREGEN OPBRENGSTEN | 624 | - | |
| TOTAAL VAN DE ACTIVA | 1.150.148 | - |
DEME JAARVERSLAG 2022
275
HOOFDSTUK 06
PASSIVA
| 2022 | 2021 | ||
|---|---|---|---|
| KAPITAAL EN RESERVES | 1.111.845 | - | |
| KAPITAAL | 33.194 | - | |
| Geplaatst kapitaal | 33.194 | - | |
| Niet-opgevraagd kapitaal (-) | - | - | |
| UITGIFTEPREMIES | 475.989 | - | |
| HERWAARDERINGSMEERWAARDE | 487.400 | - | |
| RESERVES | 6.949 | - | |
| Wettelijke reserves | 3.319 | - | |
| Niet-beschikbare reserves | - | - | |
| Belastingvrije reserves | 1.716 | - | |
| Beschikbare reserves | 1.914 | - | |
| OVERGEDRAGEN WINST | 108.313 | - | |
| VOORZIENINGEN EN UITGESTELDE BELASTINGEN | - | - | |
| Voorzieningen voor risico's en kosten | - | - | |
| Uitgestelde belastingschulden | - | - | |
| SCHULDEN | 38.303 | - | |
| SCHULDEN OP MEER DAN ÉÉN JAAR | - | - | |
| SCHULDEN OP TEN HOOGSTE ÉÉN JAAR | 38.303 | - | |
| Handelsschulden | 331 | - | |
| Overige schulden | 37.972 | - | |
| TOE TE REKENEN KOSTEN EN OVER TE DRAGEN KOSTEN | - | - | |
| TOTAAL VAN DE PASSIVA | 1.150.148 | - |
RESULTATENREKENING
Per 31 december (in duizenden EUR) (volgens BE GAAP)
| 2022 | 2021 | ||
|---|---|---|---|
| BEDRIJFSOPBRENGSTEN | - | - | |
| BEDRIJFSKOSTEN | -204 | - | |
| BEDRIJFSRESULTAAT | -204 | - | |
| FINANCIELE OPBRENGSTEN | 50.022 | - | |
| Opbrengsten uit financiële vaste activa | 50.022 | - | |
| FINANCIELE KOSTEN | - | - | |
| RESULTAAT VAN HET BOEKJAAR VÓÓR BELASTINGEN | 49.818 | - | |
| ONTTREKKING AAN/OVERBOEKING NAAR DE UITGESTELDE BELASTINGEN | - | - | |
| BELASTINGEN OP HET RESULTAAT | - | - | |
| RESULTAAT OVER HET BOEKJAAR | 49.818 | - |
276
ENKELVOUDIGE JAARREKENING
SAMENVATTING VAN HET JAARVERSLAG VAN DE RAAD VAN BESTUUR
Tot 29 juni 2022 was DEME NV de holdingmaatschappij van de DEME Groep, 100 % eigendom van de Brusselse bouwkundige aannemer CFE NV, die gecontroleerd wordt door de Belgische investeringsgroep Ackermans & van Haaren NV. Zowel CFE NV als Ackermans & van Haaren NV zijn beursgenoteerde bedrijven op Euronext Brussels. Op 29 juni 2022 heeft CFE NV via een partiële splitsing haar 100% participatie in DEME NV overgedragen aan een nieuwe vennootschap, DEME Group NV, en daarmee werd ook DEME beursgenoteerd. De eerste handelsdag van de aandelen DEME Group NV was 30 juni 2022. DEME Group NV is 100% aandeelhouder van DEME NV en op datum van de splitsing was de participatie in DEME NV het enige actief van de vennootschap, geboekt tegenover het eigen vermogen. In de loop van 2022 ontving DEME Group NV dividenden voor een bedrag van 50.000 duizend EUR van haar dochterondernemingen en heeft een uitstaand dividend te betalen van 37.972 duizend EUR. Als gevolg van cashpooling binnen de Groep worden alle ontvangen gelden onmiddellijk overgemaakt naar de huisbank van de Groep, DEME Coordination Center NV, wat resulteert in een ‘overige vordering’ op de balans. Aangezien DEME Group NV een nieuw opgerichte onderneming is in 2022, zijn er geen vergelijkende cijfers voor 2021 beschikbaar. Ook wordt verwezen naar het hoofdstuk over ‘Risicobeheer & controleprocessen’, ‘Strategie en innovatie’, ‘Duurzaamheid’, ‘Financieel risicomanagement en financiële derivaten’ eerder in dit Jaarverslag van de Groep.
RESULTAATSVERWERKING
Per 31 december (in duizenden EUR) (volgens BE GAAP)
| 2022 | 2021 | ||
|---|---|---|---|
| RESULTAAT OVER HET BOEKJAAR | 49.818 | - | |
| ONTTREKKING AAN/OVERBOEKING NAAR DE BELASTINGVRIJE RESERVES | - | - | |
| TE BESTEMMEN WINST VAN HET BOEKJAAR | 49.818 | - | |
| OVERGEDRAGEN WINST VAN HET VORIGE BOEKJAAR | 96.467 | - | |
| TOEVOEGING AAN DE WETTELIJKE RESERVES | - | - | |
| UIT TE KEREN WINST IN DIVIDENDEN | -37.972 | - | |
| OVER TE DRAGEN WINST | 108.313 | - |
Het resultaat van het financieel jaar 2022 van DEME Group NV bedraagt 49.818 duizend EUR. De overgedragen winst van het vorige boekjaar is afkomstig uit de partiële splitsing van CFE NV. De Raad van Bestuur zal in de Algemene Vergadering van 17 mei 2023 een bruto dividend van 1,5 euro per aandeel voorstellen. Onder voorbehoud van goedkeuring door de Algemene Vergadering en de Raad van Bestuur, is de voorgestelde opnamedatum 4 juli 2023.
BELANG IN AANDELENKAPITAAL
In lijn met de Wet van 2 mei 2007 op de openbaarmaking van belangrijke deelnemingen in beursgenoteerde vennootschappen (de Transparantiewet), hanteert de Vennootschap de drempel van 5%. Op 31 december 2022 bedraagt het totaal aantal aandelen 25.314.482. De eigenaren van gewone aandelen hebben recht op dividend en alle aandelen zijn van dezelfde soort en hebben recht op één stem per aandeel in de Algemene Vergaderingen van Aandeelhouders. Aandeelhouders die 5% of meer van de totale stemrechten bezitten voor de aandelen die zij hebben, zijn:
-
Ackermans & van Haaren NV
15.725.684 aandelen (of 62,12%)
Begijnenvest, 113
B-2000 Antwerpen (België) -
VINCI Construction SAS
3.066.460 aandelen (of 12,11%)
5, cours Ferdinand-de-Lesseps
F-92851 Rueil-Malmaison Cedex (Frankrijk)
DEME JAARVERSLAG 2022
277
UndiciaeUris dionectur? Quias et qui dolendaniam sitati nessed qui alitatem que idessit, quis ea dolorporeste am ea pro cust, nulluptiberi que volor.
HUGO BOUVY
Managing Director
DEMEOffshore ENVIRONMENTAL
01 BIJLAGE
07 HOOFDSTUK
7.1
DEME JAARVERSLAG 2022
Een activiteitenlijn is het laagste waarover kan worden gerapporteerd.
Value (Waardecreatie en - engineering), Innovation (Innovatie), Smarts (Slimme) & Optimisation (Optimalisatie). Interne innovatiecampagne die zich richt op oplossingen aan te dragen.
omvatten de volgende activiteiten: zware hijswerken tijdens verwijderen van wrakken.
weken, van de DEME-vloot, uitgedrukt over een gegeven rapporteringsperiode.
de interne huurtarieven van de schepen.
Broeikasgassen (BKG's) zijn samengestelde gassen die warmte of straling met lange golflengte in de atmosfeer gevangen houden. Hun aanwezigheid in de atmosfeer maakt het aardoppervlak warmer. DEME volgt het Greenhouse Gas Protocol en rapporteert zijn BKG-emissies volgens drie scopes. DEME neemt de uitstoot van koolstofvoetafdruk.
Wereldwijd - Scope 1 omvat alle directe
door de opwekking van elektriciteit die door DEME wordt aangekocht.
plaats in de faciliteit waar de elektriciteit wordt opgewekt.
rapportagecategorie voor alle andere indirecte emissies. Deze emissies zijn een gevolg van de activiteiten van DEME, maar vinden plaats via of niet worden gecontroleerd door DEME. Wereldwijd rapporteren we alleen de emissies die het gevolg zijn van zakelijke vliegkilometers.# Balance of Plant
Investeringsuitgaven
In onze rapportering gaat het om de investeringsuitgaven, exclusief investeringen in financiële vaste activa.
Clarion Clipperton Zone van de Stille Oceaan. Relevant voor DEME’s GSR-activiteiten.
CO2-emissies
CO2-emissies (Scope 1)
Dit zijn de directe emissies van broeikasgassen (zoals methaan en stikstofoxiden, diesel en aardgas).
CO2-emissies (Scope 2)
Dit zijn de indirecte emissies die voortvloeien uit de opwekking van elektriciteit die door DEME wordt verbruikt. De elektriciteit wordt fysiek opgewekt in de faciliteit waar de elektriciteit wordt opgewekt.
CO2-emissies (Scope 3)
Dit is een rapportagecategorie voor alle andere indirecte emissies. Deze emissies zijn een gevolg van de activiteiten van DEME, maar zijn geen eigendom van of worden niet gecontroleerd door DEME. Hier worden alleen de emissies gerapporteerd in verband met de waardeketen van DEME die resulteren uit de diensten die de groep levert, zoals inkoop en upstream transport, zakenreizen, ...
CO2-uitstoot
Voor Nederland en België zijn we gecertificeerd volgens de normen van ISO 14001 en rapporteren we de CO2-uitstoot volgens de principes van de GHG Protocol Corporate Standard. De details over de CO2-uitstoot en de driejaarlijkse verificatie vindt u op www.deme.be/co2-uitstoot.
CSRD (Corporate Sustainability Reporting Directive)
De nieuwe EU-wetgeving die alle grote ondernemingen verplicht tot gedetailleerde verslaggeving over hun duurzaamheidsprestaties.
Due Diligence Directive
Verklarende woordenlijst
DEME JAARVERSLAG 2022
Directive (CSRD)
De Corporate Sustainability Reporting Directive (CSRD) is de nieuwe EU-wetgeving die alle grote ondernemingen verplicht tot gedetailleerde verslaggeving over hun duurzaamheidsprestaties. De CSRD verruimt de reikwijdte van de bestaande Non-Financial Reporting Directive (NFRD) door de verplichtingen voor duurzaamheidsverslaggeving aan te scherpen en de verslaggevingsstandaarden uit te breiden met milieu- en sociaal beleid, sociale kwesties, respect voor mensenrechten, bestrijding van corruptie en omkoping, en duurzaamheidsaspecten van de onderneming.
Dynamisch positioneren / Dynamisch volgen (Dynamic Positioning / Dynamic Tracking)
Een systeem dat de positie van een schip regelt met behulp van boegschroeven en hoofdmotoren die op commando van een computer worden aangestuurd. Het schip wordt op zijn plaats gehouden met behulp van de actieve roeren, die constant worden bijgestuurd om de invloed van de golven, wind en stroming te compenseren.
Dual-fuel Hoofdmotoren (LNG/MGO)
Hoofdmotoren die zowel op LNG (Liquefied Natural Gas) als op MGO (Marine Gasoil) kunnen draaien.
Duurzaamheidsraad
De Duurzaamheidsraad geeft advies over zowel strategische als operationele duurzaamheidsonderwerpen, om ervoor te zorgen dat de activiteiten van DEME in overeenstemming zijn met de waarden, duurzaamheidsstrategie en doelstellingen van DEME. Het Executief Comité maakt deel uit van de Duurzaamheidsraad.
EBITDA (Earnings Before Interest, Taxes, Depreciation and Amortization)
Earnings Before Interest, Taxes, Depreciation and Amortization: de winst vóór financieel resultaat en belastingen, en exclusief de afschrijvingen op materiële en immateriële activa.
EBIT (Earnings Before Interest and Taxes)
Earnings Before Interest and Taxes: de winst vóór financieel resultaat en belastingen.
Eigendommen, installaties en materieel
Grond, gebouwen, installaties en materieel dat eigendom is van of gecontroleerd wordt door DEME.
Emissiefactoren
Voor emissiefactoren: DEME verwijst zowel naar BKG-emissies als naar CO2-emissies:
Voor BKG-emissies (wereldwijd)
Voor schepen worden de sectorspecifieke emissiefactoren van de IMO (International Maritime Organization) gebruikt. Voor alle andere uitrusting worden emissiefactoren van Defra (het Britse ministerie voor Environment, Food and Rural Affairs) gebruikt.
Voor CO2-emissies (enkel Benelux)
Voor de Beneluxregio worden emissiefactoren van het Nederlandse Ministerie van Infrastructuur en Waterstaat gebruikt. De berekeningen zijn gebaseerd op de gemiddelde emissiefactoren voor de volgende brandstoffen: diesel, stookolie, lpg, aardgas, etc.
Emission factor
Emissiefactoren die gebaseerd zijn op specifieke uitstootgegevens van voertuigen die een aandrijvingssysteem hebben dat geen uitlaatgassen van koolstofemissies vrijgeeft, zoals elektrische voertuigen.
EPC (Engineering, Procurement and Construction)
Een Engineering, Procurement and Construction Project is een contracttype dat de reikwijdte van het werk van de aannemer vastlegt. Een aannemer zorgt voor de engineering, procurement en constructie van een project en draagt het vervolgens over aan de eigenaar voor operationeel gebruik.
EPCI (Engineering, Procurement, Construction and Installation)
Een Engineering, Procurement, Construction and Installation Project is één van de typische contracttypes van het segment Offshore Energy. Het aannemer te verzorgen engineering, procurement, constructie en installatie van het project.
Geassocieerde ondernemingen
Geassocieerde ondernemingen zijn die ondernemingen waarin de Groep een belangrijk invloed heeft, maar geen zeggenschap of gezamenlijke zeggenschap. Een belangrijke invloed wordt uitgeoefend indien de Groep meer dan 20% van de stemrechten bezit of deelneemt aan het financiële en operationele beleid van de onderneming zonder dat er sprake is van zeggenschap of gezamenlijke zeggenschap.
Gecombineerde netto-activiteiten
Combinatie van netto-activiteiten: de netto-omzet is de ontvangsten uit verkopen, verhuur of leasing van producten of diensten in het kader van de normale bedrijfsactiviteiten.
Gezamenlijke zeggenschap
Gezamenlijke zeggenschap is het contractueel overeengekomen delen van de zeggenschap over een regeling, waarvan alleen sprake is indien de activiteiten van de regeling alleen de toestemming vereisen van de partijen die de zeggenschap delen.
Gevarenanalyse
Een analyse van veranderingen of aanpassingen in een proces, apparatuur of opstelling die het risico op ongevallen of incidenten vergroot.
Gigawatt (GW)
Een eenheid van vermogen, gelijk aan 1 miljard watt.
High Potential Incident (HPI)
Een High Potential Incident is een incident dat ernstige gevolgen had, niet alleen voor mensen, maar ook voor kwaliteit, activa, reputatie en milieu.
IFRS (International Financial Reporting Standards)
International Financial Reporting Standards (IFRS) zijn een reeks door de Europese Unie goedgekeurde boekhoudkundige standaarden die worden gebruikt voor het opstellen van financiële staten. Deze standaarden zorgen ervoor dat financiële staten over de hele wereld consistent, transparant en vergelijkbaar zijn. De IFRS-standaarden worden uitgevaardigd door het in Londen gevestigde International Accounting Standards Board (IASB) en bepalen de criteria voor de erkenning, waardering en presentatie van posten in de financiële staten en andere aspecten van financiële verslaggeving. Sinds 2005 moeten beursgenoteerde ondernemingen in de Europese Unie aan deze standaarden voldoen in hun externe financiële verslaggeving.
IMO (International Maritime Organization)
Investeringen
Investeringen: het totaal van de investeringen, de aan- of verkoop van materiële en immateriële activa, met uitzondering van investeringen in financiële vaste activa. Er wordt verwezen naar de geconsolideerde kasstroom uit investeringsactiviteiten.
Intellectual Property (intellectueel eigendom)
Joint Venture
Een joint venture is een gemeenschappelijke regeling waarin de partijen gezamenlijke zeggenschap over de regeling uitoefenen, rechten hebben op de netto-activa van de regeling en verplichtingen aangaan voor de netto-activa van de regeling.
Knelpunten
Knelpunten: specifieke situaties of knelpunten die de efficiëntie van processen beperken.
Kilowatt (kW)
Kilowatt (kW): een eenheid van vermogen, gelijk aan 1000 watt.
Lithium-ion batterijtechnologie
Lithium-ion batterijtechnologie: een technologie die lithium-ionen gebruikt om elektriciteit op te slaan en af te geven via haar elektrochemie.
LPG (Liquefied Petroleum Gas)
Lost Time Injury (LTI)
Een ongeval met werkverlet (Lost Time Injury) is een incident dat leidt tot een verwonding of ziekte met een verlies van arbeidsvermogen van minimaal één volledige werkdag (de dag van het incident niet meegerekend). De verklaring dat de gewonde persoon niet in staat is om te werken, moet door een deskundige zijn afgelegd. Ongevallen in het woon-werkverkeer, ziekten en andere niet-werkgerelateerde ongevallen zijn uitgesloten.
Managementrapportering
De managementrapportering van de Groep is een driemaandelijkse interne rapportering van de economische cijfers van de Groep waarin de ondernemingen van de Groep die DEME gezamenlijk controleert niet worden geconsolideerd volgens de vermogensmutatiemethode (dus in strijd met de standaarden IFRS 10 en IFRS 11), maar volgens de proportionele methode.# DEME JAARVERSLAG 2022
ESG-BIJLAGE
7.2 DEME JAARVERSLAG 2022
De wereldwijde frequentiegraad van de ongevallen met werkverlet (LTIFR) is de maatstaf die de ongevallen weergeeft van DEME-werknemers en tijdelijke DEME-werknemers met een verlies van meer dan een werkdag. De LTIFR wordt berekend door het aantal geregistreerde ongevallen met werkverlet (waarbij de verwonding veroorzaakte) en het aantal werkuren die verloren gingen door werkverlet, met elkaar vermenigvuldigd.
| Eenheid | 2022 | 2020 | |
|---|---|---|---|
| In aanmerking komend | |||
| In aanmerking komend | |||
| In aanmerking komend | 0 | - | |
| 0 | - |
| 2022 | 2020 | |
|---|---|---|
| Scope 1 BKG-emissies | ||
| kt CO₂e | 10 | 11 |
| Scope 1 CO₂-emissies | ||
| kt CO₂ | 507 | 577 |
| Schepen en overig drijvend hulpmaterieel | 740 | 750 |
| Machines en uitrusting | 1 | 1 |
| Personenvervoer (leasewagens) | 1 | 1 |
| Totaal | 741 | 752 |
| 2022 | 2020 | |
|---|---|---|
| Baggerspecie, water en materialen van sloopwerken bij onze werkzaamheden | ||
| Eenheid | 2022 | 2021 | 2020 | |
|---|---|---|---|---|
| AFVAL- EN GRONDSTOFFENBEHEER | ||||
| Hergebruik van baggerspecie, water en materialen van sloopwerken bij onze werkzaamheden | ||||
| Groene initiatieven rond het slimme gebruik van natuurlijke grondstoffen | Aantal | 17 | 15 | 35 |
| Groene Initiatieven om afval te vermijden en te hergebruiken | Aantal | 39 | 36 | 12 |
| GEZONDHEID EN WELZIJN | ||||
| Fysieke en mentale gezondheid en welzijn garanderen | ||||
| QHSE-S wereldwijd Performance Dashboard | ||||
| Frequentiegraad van de ongevallen met werkverlet (WW LTIFR) | Aantal | 0,23 | 0,19 | 0,19 |
| Toolboxparticipatie | Aantal | 313.454 | 283.684 | 345.312 |
| Tijdig gemelde incidenten | Aantal | 1.309 | 1.272 | 1.181 |
| Tijdig afgesloten acties | Aantal | 2.905 | 2.260 | 1.394 |
| Observaties | Aantal | 12.545 | 12.117 | 17.133 |
| Inspecties | Aantal | 9.964 | 9.645 | 11.593 |
| Incidentonderzoeken | Aantal | 2.737 | 2.869 | 379 |
| DIVERSITEIT EN OPPORTUNITEIT | ||||
| Diversiteit en inclusie | ||||
| Totaal personeelsbestand vaste medewerkers | Personeelsbestand | 5.207 | 5.090 | 4.976 |
| Totaal personeelsbestand bedienden | % | 56 | 56 | 54 |
| Totaal personeelsbestand bemanning en arbeiders | % | 44 | 44 | 46 |
| Personeelsbestand per leeftijdsgroep vaste medewerkers | ||||
| jonger dan 30 jaar | % | 16 | 16 | 17 |
| 30-49 jaar | % | 59 | 59 | 58 |
| 50 jaar of ouder | % | 25 | 25 | 25 |
| Verdeling volgens geslacht van vaste medewerkers | ||||
| Personeelsbestand mannelijke vaste medewerkers | Personeelsbestand | 4.426 | 4.334 | 4.226 |
| mannen – bedienden | % | 49 | 49 | 47 |
| mannen – bemanning en arbeiders | % | 51 | 51 | 53 |
| Personeelsbestand vrouwelijke vaste medewerkers | Personeelsbestand | 781 | 756 | 750 |
| vrouwen – bedienden | % | 95 | 95 | 93 |
| vrouwen – bemanning en arbeiders | % | 5 | 5 | 7 |
| Nationaliteiten vaste medewerkers (totaal) | ||||
| Totaal aantal nationaliteiten | Aantal | 79 | 80 | 80 |
| Bemanning en arbeiders - aantal nationaliteiten | Aantal | 47 | 49 | 52 |
| Bedienden - aantal nationaliteiten | Aantal | 74 | 75 | 72 |
| Voltijdse en deeltijdse medewerkers volgens geslacht | ||||
| Personeelsbestand van voltijdse vaste medewerkers | Personeelsbestand | 5.016 | 4.944 | 4.797 |
| Vrouwelijk voltijds | % | 14 | 13 | 13 |
| Mannelijk voltijds | % | 86 | 87 | 87 |
| Personeelsbestand van deeltijdse vaste medewerkers | Personeelsbestand | 191 | 146 | 179 |
| Vrouwelijk deeltijds | % | 65 | 63 | 67 |
| Mannelijk deeltijds | % | 35 | 37 | 33 |
| Leiderschapstraining over diversiteit (totaal) | Uren | 36 | 73 | 136 |
| Aanwervingen - Totaal aantal nieuwe vaste medewerkers | Personeelsbestand | 965 | 670 | |
| Nieuwe vrouwelijke medewerkers | % | 20 | 18 | 23 |
| Nieuwe mannelijke medewerkers | % | 80 | 82 | 77 |
| Persoonlijke en professionele kansen | ||||
| Prestaties en loopbaanontwikkeling vaste medewerkers | ||||
| Deelnamepercentage aan programma voor bedienden ‘Time to’ | % | 70 | 71 | 86 |
| Deelnamepercentage aan programma voor bemanning ‘Time to’ | % | 68 | 73 | 80 |
| Anciënniteit vaste medewerkers | ||||
| Minder dan 1 jaar | % | 14 | 13 | 5 |
| 1-5 jaar | % | 31 | 31 | 38 |
| 6-10 jaar | % | 19 | 20 | 20 |
| > 10 jaar | % | 36 | 36 | 37 |
| Opleidingsuren vaste medewerkers | ||||
| Totaal opleidingsuren | Uren | 148.056 | 208.766 | 98.055 |
| Gem. uren opleiding/medewerker | Uren/medewerker | 29 | 40 | 20 |
| Opleidingsuren voor mannelijke bedienden | Uren | 127.402 | 192.504 | 87.551 |
| Opleidingsuren voor vrouwelijke bedienden | Uren | 20.654 | 16.261 | 10.504 |
| Opleidingsuren voor bemanning en arbeiders | Uren | 61.780 | 135.334 | 38.073 |
| Opleidingsuren voor medewerkers | Uren | 86.276 | 73.431 | 59.982 |
| BEDRIJFSETHIEK | ||||
| Duidelijke richtlijnen en minimumnormen inzake bedrijfsethiek en mensenrechten voor alle partijen die bij onze activiteiten betrokken zijn | ||||
| DEME-bedienden dat een DEME Compliance Awareness-opleiding volgden | % | 99 | 99 | 97 |
| DEME-bemanning die een DEME Compliance Awareness-opleiding volgde | % | 82 | - | - |
A. IN AANMERKING KOMENDE ACTIVITEITEN
A.1. Ecologisch duurzame activiteiten (op de taxonomie afgestemd)
| Code | Omzet | % Omzet | % Omzet Duurzaam | % Omzet Niet Duurzaam | J/N | J/N | J/N | % Omzet | |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Infrastructuur voor spoorvervoer | F42.12 | 39.160.552,00 | 1,48% | 1,48% | 0,00% | J | J | J | 1,48% |
| Elektriciteitsproductie uit windenergie | D35.11 | 649.369.509,00 | 24,46% | 24,46% | 0,00% | J | J | J | 24,46% |
| Omzet uit ecologisch duurzame activiteiten (op de taxonomie afgestemd) (A.1) | 688.530.061,00 | 25,94% | 25,94% | 0,00% | 25,94% |
A.2. In aanmerking komende maar niet ecologisch duurzame activiteiten (niet op de taxonomie afgestemd)
| Code | Omzet | % Omzet | |
|---|---|---|---|
| Elektriciteitsproductie uit windenergie | D35.11 | 80.442.467,00 | 3,03% |
| Omzet uit in aanmerking komende maar niet ecologisch duurzame activiteiten (niet op de taxonomie afgestemd) (A.2) | 80.442.467,00 | 3,03% | |
| Totaal (A.1 + A.2) | 768.972.528,00 | 28,97% |
B. NIET IN AANMERKING KOMENDE ACTIVITEITEN
| Omzet | % Omzet | ||
|---|---|---|---|
| Omzet uit niet in aanmerking komende activiteiten (B) | 1.885.752.511,00 | 71,03% | |
| Totaal (A + B) | 2.654.725.039,00 | 100,00% |
B. Rapporteringstabellen over de EU-taxonomie
A. IN AANMERKING KOMENDE ACTIVITEITEN
A.1. Ecologisch duurzame activiteiten (op de taxonomie afgestemd)
| Code | Omzet | % Omzet | % Omzet Duurzaam | % Omzet Niet Duurzaam | J/N | J/N | J/N | % Omzet | |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Infrastructuur voor spoorvervoer | F42.12 | 39.160.552,00 | 1,48% | 1,48% | 0,00% | J | J | J | 1,48% |
| Elektriciteitsproductie uit windenergie | D35.11 | 649.369.509,00 | 24,46% | 24,46% | 0,00% | J | J | J | 24,46% |
| Omzet uit ecologisch duurzame activiteiten (op de taxonomie afgestemd) (A.1) | 688.530.061,00 | 25,94% | 25,94% | 0,00% | 25,94% |
A. IN AANMERKING KOMENDE ACTIVITEITEN
A.1. Ecologisch duurzame activiteiten (op de taxonomie afgestemd)
| Activiteit | Code | in euro | % | % | % | J/N | J/N | J/N | J/N | J/N | J/N | % |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Infrastructuur voor spoorvervoer | F42.12 | 39.160.552,00 | 1,48% | 1,48% | 0,00% | J | J | J | J | J | J | 1,48% |
| Elektriciteitsproductie uit windenergie | D35.11 | 649.369.509,00 | 24,46% | 24,46% | 0,00% | J | J | J | J | J | J | 24,46% |
| Omzet uit ecologisch duurzame activiteiten (op de taxonomie afgestemd) (A.1) | 688.530.061,00 | 25,94% | 25,94% | 0,00% | 25,94% |
A.2. In aanmerking komende maar niet ecologisch duurzame activiteiten (niet op de taxonomie afgestemd)
| Activiteit | Code | in euro | % | % | % | J/N | J/N | J/N | J/N | J/N | J/N | % |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Elektriciteitsproductie uit windenergie | D35.11 | 80.442.467,00 | 3,03% | |||||||||
| Omzet uit in aanmerking komende maar niet ecologisch duurzame activiteiten (niet op de taxonomie afgestemd) (A.2) | 80.442.467,00 | 3,03% |
| Totaal | | 768.972.528,00 | 28,97% | 25,94% | 0,00% | 0,00% | | | | | | |
B. NIET IN AANMERKING KOMENDE ACTIVITEITEN
| Omzet uit niet in aanmerking komende activiteiten (B) | | 1.885.752.511,00 | 71,03% | | | | | | | | | |
| Totaal (A + B) | | 2.654.725.039,00 | 100,00% | | | | | | | | | |
| Totaal (A.1 + A.2) | | 274.970.745,00 | 51,87% | 51,87% | 0,00% | 0,00% | | | | | | |
| CapEx uit niet in aanmerking komende activiteiten (B) | | 255.177.292,00 | 48,13% | | | | | | | | | |
| Totaal (A + B) | | 530.148.037,00 | 100,00% | | | | | | | | | |
| Totaal (A.1 + A.2) | | 0,00 | 0,00% | 0,00% | 0,00% | 0,00% | | | | | | |
| Omzet uit niet in aanmerking komende activiteiten (B) | | 0,00 | 100,00% | | | | | | | | | |
| Totaal (A + B) | | 0,00 | 100,00% | | | | | | | | | |
C. DEME’s materiali teitsmatrix
duur zaam heidsthema's
| Duurzaamheidsthema | Kwalificatie | Verwijzing naar hoofdstuk |
|---|---|---|
| KLIMAAT EN ENERGIE | ||
| Energietransitie | E O | 03 Segmenten |
| Veerkrachtige infrastructuur | E O | 03 Segmenten |
| Energie-efficiëntie | E O | 05 Duurzaamheid – klimaat en energie |
| BKG-emissies | E R | 05 Duurzaamheid – klimaat en energie |
| Luchtvervuilende stoffen | E R | 05 Duurzaamheid – klimaat en energie |
| NATUURLIJK KAPITAAL | ||
| Biodiversiteit | E R | 05 Duurzaamheid – natuurlijk kapitaal |
| AFVAL- EN GRONDSTOFFENBEHEER | ||
| Bodemherstel | E O | 03 Segmenten |
| Grondstoffenbeheer | E O | 03 Segmenten |
| GEZONDHEID EN WELZIJN | ||
| Veiligheid | S R | 05 QHSE-prestatie |
| Gezondheid en welzijn | S R | 05 Duurzaamheid – gezondheid en welzijn |
| DIVERSITEIT EN OPPORTUNITEIT | ||
| Talentbeheer | S R | 05 Duurzaamheid – diversiteit en opportuniteit |
| Werkplek Diversiteit en inclusie | S R | 05 Duurzaamheid – diversiteit en opportuniteit |
| Betrokkenheid van de lokale gemeenschap | S O | 05 Duurzaamheid – lokale gemeenschappen |
| Duurzame innovatie | G O | 05 Duurzaamheid – duurzame innovatie |
| Partnerships | G O | 05 Duurzaamheid – duurzame innovatie |
| Werkpraktijken en mensenrechten | S R | 05 Duurzaamheid – bedrijfsethiek |
| Verantwoord Ondernemen | G R | 05 Duurzaamheid – bedrijfsethiek |
| Toeleveringsketen | G R | 05 Duurzaamheid – bedrijfsethiek |
| Corporate & ESG Governance | G R | 05 Duurzaamheid – Governance |
LOKALE GEMEEN SCHAPPEN DUURZAME INNOVATIE BEDRIJFSETHIEK# Managementsystemen
Energiebeheer
Het Energiemanagementsysteem is geïntegreerd in het managementsysteem van DEME.
Beleid inzake kwaliteit, gezondheid, veiligheid en milieu
Milieumanagementsysteem
Het Milieumanagementsysteem is geïntegreerd in het managementsysteem van DEME.
- Wij evalueren onze aanpak met de volgende geldende validatie- en/of controlemechanismen:
- ISO 14001
- Beste beschikbare technieken (BBT)
- Verificatie door externe partijen van onze milieu- en engineeringplannen voor alle relevante projecten.
- DEME volgt de principes van de Global Reporting Initiative (GRI) op voor de transparantie van haar duurzaamheidsrapportering.
Duurzame Innovatie
Beleid inzake kwaliteit, gezondheid, veiligheid en milieu
- De initiële goedkeuring van ideeën en de daaropvolgende goedkeuringen worden gecontroleerd of uitgevoerd door de Innovation Board.
- Technical Readiness Level (TRL) en Commercial Readiness Level (CRL) zijn de tools die worden gebruikt om de maturiteit van de projecten te beoordelen.
Klimaat en Energie
ESG-Bijlage
Afval- en Grondstoffenbeheer
Beleid inzake kwaliteit, gezondheid, veiligheid en milieu
- Wij evalueren onze aanpak met de volgende geldende externe validatie- en/of controlemechanismen:
- ISO 14001
- Audits inzake gezondheid en veiligheid
- ISO 45001
- ISO 9001
Gezondheid en Welzijn
Wij zorgen in onze organisatie voor een structurele sociale dialoog over welzijnsgerelateerde thema's, zoals veiligheid op het werk, gezondheid, ergonomie, psychosociale aspecten en welzijn op het werk.
- Wij evalueren onze aanpak met de volgende geldende externe validatie- en/of controlemechanismen:
- ISO 45001
- ISO 26000
- Interne audits
Diversiteit en Opportuniteit
Wij zorgen voor een structurele sociale dialoog in de organisatie. Deze dialoog leidt tot een actielijst die wordt aangepakt door ons management. Wij evalueren onze aanpak met de volgende geldende externe validatie- en/of controlemechanismen:
- Interne audits
- ISO 26000
- Jaarlijkse evaluatie van diversiteit en inclusie
Bedrijfsethiek
- Wij zorgen voor een structurele sociale dialoog in de organisatie. Deze dialoog leidt tot een actielijst die wordt aangepakt door ons management. Wij evalueren onze aanpak met de volgende geldende externe validatie- en/of controlemechanismen:
- ISO 37000
- Gedragscode
- Sanctie- en anticorruptiescreening van derden. Om de doeltreffendheid van onze aanpak te evalueren hanteren we sanctie- en anticorruptiescreening van derden.
Lokale Gemeenschappen
- Wij ondersteunen lokale gemeenschappen door middel van projecten die een positieve impact hebben op de lokale economie, milieu en sociale duurzaamheidsdoelstellingen van DEME. Wij steunen projecten die een positieve bijdrage leveren aan de lokale gemeenschap en duurzaamheidsdoelstellingen van DEME.
TOEKOMSTGERICHTE INFORMATIE
Dit verslag kan toekomstgerichte plannen, strategieën, doelstellingen, prognoses en andere toekomstgerichte verklaringen bevatten. De daadwerkelijke resultaten of toekomstige ontwikkelingen kunnen aanzienlijk afwijken van die uitgedrukt of geïmpliceerd door dergelijke toekomstgerichte verklaringen. DEME neemt geen verplichting om toekomstgerichte verklaringen bij te werken.
SAMENGESTELD EN GECOORDINEERD DOOR DEME Investor Relations en Interne en Externe communicatie
GRAFISCHE VORMGEVING
DRUKWERK
Grafilux printing
| 549300FPFPQPKI3PJV37 | 2022-01-01 | 2022-12-31 | DEM:IssuedCapitalAndSharePremiumMember |
|---|---|---|---|
| 549300FPFPQPKI3PJV37 | 2022-12-31 | DEM:IssuedCapitalAndSharePremiumMember | |
| 549300FPFPQPKI3PJV37 | 2021-01-01 | 2021-12-31 | DEM:IssuedCapitalAndSharePremiumMember |
| 549300FPFPQPKI3PJV37 | 2021-12-31 | DEM:IssuedCapitalAndSharePremiumMember | |
| 549300FPFPQPKI3PJV37 | 2020-12-31 | 2021-12-31 | DEM:IssuedCapitalAndSharePremiumMember |
| 549300FPFPQPKI3PJV37 | 2021-12-31 | DEM:IssuedCapitalAndSharePremiumMember | |
| 549300FPFPQPKI3PJV37 | 2022-01-01 | 2022-12-31 | ifrs-full:OpeningBalanceAfterAdjustmentCumulativeEffectAtDateOfInitialApplicationMember |
| 549300FPFPQPKI3PJV37 | 2022-12-31 | DEM:IssuedCapitalAndSharePremiumMember | |
| 549300FPFPQPKI3PJV37 | 2021-12-31 | ifrs-full:ReserveOfCashFlowHedgesMember | |
| 549300FPFPQPKI3PJV37 | 2021-12-31 | ifrs-full:ReserveOfCashFlowHedgesMember | |
| 549300FPFPQPKI3PJV37 | 2022-01-01 | 2022-12-31 | ifrs-full:OpeningBalanceAfterAdjustmentCumulativeEffectAtDateOfInitialApplicationMember |
| 549300FPFPQPKI3PJV37 | 2022-12-31 | ifrs-full:ReserveOfCashFlowHedgesMember | |
| 549300FPFPQPKI3PJV37 | 2021-12-31 | ifrs-full:ReserveOfRemeasurementsOfDefinedBenefitPlansMember | |
| 549300FPFPQPKI3PJV37 | 2021-12-31 | ifrs-full:ReserveOfRemeasurementsOfDefinedBenefitPlansMember | |
| 549300FPFPQPKI3PJV37 | 2022-01-01 | 2022-12-31 | ifrs-full:OpeningBalanceAfterAdjustmentCumulativeEffectAtDateOfInitialApplicationMember |
| 549300FPFPQPKI3PJV37 | 2022-12-31 | ifrs-full:ReserveOfRemeasurementsOfDefinedBenefitPlansMember | |
| ## For the Years Ended December 31, 2022, 2021 and 2020 | |||
| (in millions of Euros, unless otherwise stated) |
| Equity Component | Opening Balance, Cumulative Effect at Date of Initial Application (Jan 1, 2020) | Increase/Decrease due to changes in accounting policy required by IFRS (Dec 31, 2020) | Opening Balance, Cumulative Effect at Date of Initial Application (Jan 1, 2021) | For the Year Ended December 31, 2021 | For the Year Ended December 31, 2022 | Closing Balance (Dec 31, 2021) | Closing Balance (Dec 31, 2022) |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Retained Earnings and Miscellaneous Other Reserves | |||||||
| Opening Balance, Cumulative Effect at Date of Initial Application | 417.4 | 417.4 | 417.4 | ||||
| Increase/Decrease due to changes in accounting policy required by IFRS | - | - | - | ||||
| Retained Earnings and Miscellaneous Other Reserves | 417.4 | 417.4 | 417.4 | 595.9 | 630.6 | 595.9 | 630.6 |
| Reserve of Exchange Differences on Translation | |||||||
| Opening Balance, Cumulative Effect at Date of Initial Application | 3.0 | 3.0 | 3.0 | ||||
| Reserve of Exchange Differences on Translation | 3.0 | 3.0 | 3.0 | 8.5 | 13.3 | 8.5 | 13.3 |
| Equity Attributable to Owners of Parent | |||||||
| Increase/Decrease due to changes in accounting policy required by IFRS | - | - | - | ||||
| Opening Balance, Cumulative Effect at Date of Initial Application | 420.4 | 420.4 | 420.4 | ||||
| Equity Attributable to Owners of Parent | 420.4 | 420.4 | 420.4 | 604.4 | 643.9 | 604.4 | 643.9 |
| Noncontrolling Interests | |||||||
| Opening Balance, Cumulative Effect at Date of Initial Application | 40.9 | 40.9 | 40.9 | ||||
| Noncontrolling Interests | 40.9 | 40.9 | 40.9 | 40.0 | 40.0 | 40.0 | 40.0 |
| Total Equity | 461.3 | 461.3 | 461.3 | 644.4 | 683.9 | 644.4 | 683.9 |
For the Years Ended December 31, 2021 and 2020
(in millions of Euros, unless otherwise stated)
| Equity Component | Opening Balance, Cumulative Effect at Date of Initial Application (Jan 1, 2020) | Increase/Decrease due to changes in accounting policy required by IFRS (Dec 31, 2020) | Opening Balance, Cumulative Effect at Date of Initial Application (Jan 1, 2021) | For the Year Ended December 31, 2021 | Closing Balance (Dec 31, 2021) |
|---|---|---|---|---|---|
| Reserve of Cash Flow Hedges | |||||
| Opening Balance, Cumulative Effect at Date of Initial Application | 3.7 | 3.7 | 3.7 | ||
| Reserve of Cash Flow Hedges | 3.7 | 3.7 | 3.7 | (3.7) | - |
| Reserve of Remeasurements of Defined Benefit Plans | |||||
| Opening Balance, Cumulative Effect at Date of Initial Application | 1.0 | 1.0 | 1.0 | ||
| Reserve of Remeasurements of Defined Benefit Plans | 1.0 | 1.0 | 1.0 | 0.0 | 1.0 |
| Retained Earnings and Miscellaneous Other Reserves | |||||
| Opening Balance, Cumulative Effect at Date of Initial Application | 417.4 | 417.4 | 417.4 | ||
| Retained Earnings and Miscellaneous Other Reserves | 417.4 | 417.4 | 417.4 | 178.5 | 595.9 |
| Reserve of Exchange Differences on Translation | |||||
| Opening Balance, Cumulative Effect at Date of Initial Application | 3.0 | 3.0 | 3.0 | ||
| Reserve of Exchange Differences on Translation | 3.0 | 3.0 | 3.0 | 5.5 | 8.5 |
| Equity Attributable to Owners of Parent | |||||
| Increase/Decrease due to changes in accounting policy required by IFRS | - | - | - | ||
| Opening Balance, Cumulative Effect at Date of Initial Application | 420.4 | 420.4 | 420.4 | ||
| Equity Attributable to Owners of Parent | 420.4 | 420.4 | 420.4 | 183.5 | 604.4 |
| Noncontrolling Interests | |||||
| Opening Balance, Cumulative Effect at Date of Initial Application | 40.9 | 40.9 | 40.9 | ||
| Noncontrolling Interests | 40.9 | 40.9 | 40.9 | (0.9) | 40.0 |
| Total Equity | 461.3 | 461.3 | 461.3 | 182.6 | 644.4 |
For the Year Ended December 31, 2020
(in millions of Euros, unless otherwise stated)