Banku Handlowego w Warszawie S.A.

Quarterly Report • Nov 9, 2021

Skrócone śródroczne skonsolidowane sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Handlowego w Warszawie S.A. za III kwartał 2021 roku

		w tys. zł		w tys. euro***
	III kwartał	III kwartał	III kwartał	III kwartał
WYBRANE DANE FINANSOWE	narastająco	narastająco	narastająco	narastająco
	okres	okres	okres	okres
	od 01/01/21	od 01/01/20	od 01/01/21	od 01/01/20
	do 30/09/21	do 30/09/20	do 30/09/21	do 30/09/20
dane dotyczące skróconego śródrocznego skonsolidowanego sprawozdania finansowego
Przychody z tytułu odsetek i o podobnym charakterze	549 514	862 999	120 547	194 282
Przychody z tytułu opłat i prowizji	548 544	463 327	120 334	104 306
Zysk brutto	750 038	333 008	164 536	74 968
Zysk netto	560 980	230 333	123 062	51 853
Całkowite dochody	99 377	506 738	21 800	114 079
Zmiana stanu środków pieniężnych	10 800 757	(1 212 094)	2 369 366	(272 871)
Aktywa razem*	60 475 992	60 941 538	13 053 593	13 205 673
Zobowiązania wobec banków*	1 609 412	5 118 861	347 388	1 109 227
Zobowiązania wobec klientów*	45 133 040	43 393 906	9 741 855	9 403 204
Kapitał własny*	7 523 553	7 580 967	1 623 940	1 642 751
Kapitał zakładowy*	522 638	522 638	112 810	113 253
Liczba akcji (w szt.)*	130 659 600	130 659 600	130 659 600	130 659 600
Wartość księgowa na jedną akcję (w zł/euro)*	57,58	58,02	12,43	12,57
Łączny współczynnik kapitałowy (w %)*	19,0	22,6	19,0	22,6
Zysk na jedną akcję zwykłą (w zł/euro)	4,29	1,76	0,94	0,39
Rozwodniony zysk na jedną akcję (w zł/euro)	4,29	1,76	0,94	0,39
dane dotyczące skróconego śródrocznego jednostkowego sprawozdania finansowego
Przychody z tytułu odsetek i o podobnym charakterze	549 664	862 667	120 580	194 207
Przychody z tytułu opłat i prowizji	494 046	429 295	108 379	96 645
Zysk brutto	746 226	323 656	163 700	72 863
Zysk netto	562 655	223 322	123 430	50 275
Całkowite dochody	101 036	499 426	22 164	112 433
Zmiana stanu środków pieniężnych	10 800 805	(1 212 068)	2 369 377	(272 865)
Aktywa razem*	60 169 423	60 632 397	12 987 421	13 138 684
Zobowiązania wobec banków*	1 609 252	5 118 749	347 353	1 109 203
Zobowiązania wobec klientów*	45 083 483	43 411 106	9 731 158	9 406 931
Kapitał własny*	7 459 450	7 515 205	1 610 104	1 628 501
Kapitał zakładowy*	522 638	522 638	112 810	113 253
Liczba akcji (w szt.)*	130 659 600	130 659 600	130 659 600	130 659 600
Wartość księgowa na jedną akcję (w zł/euro)*	57,09	57,52	12,32	12,46
Łączny współczynnik kapitałowy (w %)*	18,7	22,3	18,7	22,3
Zysk na jedną akcję zwykłą (w zł/euro)	4,31	1,71	0,95	0,38
Rozwodniony zysk na jedną akcję (w zł/euro)	4,31	1,71	0,95	0,38
Wypłacona dywidenda na jedną akcję (w zł/euro)**	1,20	-	0,26	-

* Porównywalne dane według stanu na dzień 31 grudnia 2020 roku. Dodatkowe informacje dotyczące kalkulacji łącznego współczynnika kapitałowego zostały przedstawione w nocie 6.

** Zwyczajne Walne Zgromadzenie Banku Handlowego w Warszawie S.A. podjęło uchwałę w sprawie podziału zysku netto za 2020 rok oraz przeznaczeniu na dywidendę dla akcjonariuszy kwoty 156 791 520 zł.

***Kursy użyte do przeliczenia złotych na euro: pozycje sprawozdania z sytuacji finansowej wg średniego kursu NBP na dzień 30 września 2021 roku – 4,6329 zł (na dzień 31 grudnia 2020 roku 4,6148 zł; na dzień 30 września 2020 roku: 4,5268 zł); pozycje rachunku zysków i strat, sprawozdania z całkowitych dochodów oraz sprawozdania z przepływów pieniężnych wg. kursu stanowiącego średnią arytmetyczną kursów NBP na koniec każdego miesiąca I, II i III kwartału 2021 roku – 4,5585 zł (I, II i III kwartału 2020 roku: 4,4420 zł).

SPIS TREŚCI

	Skrócony skonsolidowany rachunek zysków i strat ________ 4
	Skrócone skonsolidowane sprawozdanie z całkowitych dochodów _______ 5
	Skrócone skonsolidowane sprawozdanie z sytuacji finansowej __________ 6
	Skrócone skonsolidowane sprawozdanie ze zmian w kapitale własnym__________ 7
	Skrócone skonsolidowane sprawozdanie z przepływów pieniężnych ______ 8
	Noty objaśniające do skróconego śródrocznego skonsolidowanego sprawozdania finansowego ____ 9
1	Informacje ogólne o Banku i Grupie Kapitałowej Banku Handlowego w Warszawie S.A. ("Grupa") ____ 9
2	Oświadczenie o zgodności _________ 9
3	Znaczące zasady rachunkowości _________ 10
4	Sytuacja makroekonomiczna oraz sytuacja na rynku pieniężnym, walutowym i kapitałowym _ 11
5	Sytuacja w sektorze bankowym __________ 14
6	Analiza finansowa wyników Grupy Kapitałowej Banku _________ 15
7	Sprawozdawczość dotycząca segmentów działalności__________ 27
8	Działalność Grupy__________ 28
9	Rating______________ 36
10	Ujawnienia dotyczące instrumentów finansowych _______ 37
11	Odpisy z tytułu oczekiwanych strat kredytowych aktywów finansowych oraz rezerw na zobowiązania warunkowe _______________ 39
12	Rezerwa i aktywo z tytułu odroczonego podatku dochodowego________ 41
13	Transakcje nabycia i sprzedaży rzeczowych aktywów trwałych ________ 41
14	Niespłacenie lub naruszenie postanowień umowy dotyczącej otrzymanego kredytu lub pożyczki, w odniesieniu do których nie podjęto żadnych działań naprawczych do końca okresu sprawozdawczego _____________ 41
15	Sezonowość lub cykliczność działalności ________ 41
16	Emisje, wykup i spłaty nie udziałowych i kapitałowych papierów wartościowych _____ 41
17	Wypłacone (lub zadeklarowane) dywidendy ____________ 41
18	Zmiany udzielonych zobowiązań finansowych i gwarancyjnych i pozostałych zobowiązań pozabilansowych __________ 42
19	Zmiany w strukturze Grupy Kapitałowej Banku__________ 42
20	Realizacja prognozy wyników na 2021 rok________ 43
21	Informacja o akcjonariuszach ____________ 43
22	Akcje emitenta będące w posiadaniu członków Zarządu oraz członków Rady Nadzorczej ____ 43
23	Informacja o toczących się postępowaniach sądowych_________ 43
24	Informacja o istotnych transakcjach z podmiotami powiązanymi zawartych na innych warunkach niż rynkowe ____________ 45
25	Informacja o znaczących umowach poręczeń kredytu, pożyczki lub udzieleniu gwarancji ____ 45
26	Znaczące zdarzenia po dniu bilansowym nieujęte w sprawozdaniu finansowym ______ 45
27	Opis czynników i zdarzeń mogących mieć wpływ na przyszłe wyniki finansowe Grupy Kapitałowej Banku______________ 45
	Skrócone śródroczne jednostkowe sprawozdanie finansowe Banku za III kwartał 2021 roku ___ 47

Skrócony skonsolidowany rachunek zysków i strat

III kwartał III kwartał III kwartał III kwartał w tys. Zł narastająco narastająco okres okres okres okres Za okres od 01/07/21 od 01/01/21 od 01/07/20 od 01/01/20 do 30/09/21 do 30/09/21 do 30/09/20 do 30/09/20 Przychody z tytułu odsetek 165 771 514 846 208 789 804 054 Przychody o podobnym charakterze 11 163 34 668 16 267 58 945 Koszty odsetek i podobne koszty (8 086) (15 232) (11 330) (82 211) Wynik z tytułu odsetek 168 848 534 282 213 726 780 788 Przychody z tytułu opłat i prowizji 178 894 548 544 156 357 463 327 Koszty z tytułu opłat i prowizji (20 992) (67 489) (19 136) (61 336) Wynik z tytułu opłat i prowizji 157 902 481 055 137 221 401 991 Przychody z tytułu dywidend 1 703 10 800 293 11 721 Wynik na handlowych instrumentach finansowych 131 544 339 131 83 648 177 990 i rewaluacji Wynik na inwestycyjnych dłużnych aktywach finansowych wycenianych w wartości godziwej przez pozostałe - 459 106 1 731 175 932 całkowite dochody Wynik na inwestycjach kapitałowych i pozostałych wycenianych w wartości godziwej przez rachunek zysków 342 4 297 8 306 12 451 i strat Wynik na rachunkowości zabezpieczeń 1 343 1 364 2 512 1 049 Pozostałe przychody operacyjne 4 477 14 038 4 351 15 227 Pozostałe koszty operacyjne (9 093) (25 683) (11 564) (26 752) Wynik na pozostałych przychodach i kosztach (4 616) (11 645) (7 213) (11 525) operacyjnych Koszty działania i koszty ogólnego zarządu (245 643) (833 040) (245 046) (866 218) Amortyzacja rzeczowych aktywów trwałych oraz wartości (28 920) (85 289) (25 972) (79 997) niematerialnych Wynik z tytułu zbycia pozostałych aktywów 31 (402) (32) (426) Wynik z tytułu oczekiwanych strat kredytowych aktywów (18 654) (34 428) 25 321 (178 178) finansowych oraz rezerw na zobowiązania warunkowe Zysk operacyjny 163 880 865 231 194 495 425 578 Podatek od niektórych instytucji finansowych (40 300) (115 193) (28 968) (92 570) Zysk brutto 123 580 750 038 165 527 333 008 Podatek dochodowy (30 194) (189 058) (50 857) (102 675) Zysk netto 93 386 560 980 114 670 230 333 W tym: Zysk netto należny udziałowcom jednostki dominującej 560 980 230 333 Średnia ważona liczba akcji zwykłych (w szt.) 130 659 600 130 659 600 Zysk na jedną akcję (w zł) 4,29 1,76 Rozwodniony zysk na jedną akcję (w zł) 4,29 1,76

Skrócone skonsolidowane sprawozdanie z całkowitych dochodów

w tys. zł	III kwartał	III kwartał	III kwartał	III kwartał
		narastająco		narastająco
Za okres	okres	okres	okres	okres
	od 01/07/21	od 01/01/21	od 01/07/20	od 01/01/20
	do 30/09/21	do 30/09/21	do 30/09/20	do 30/09/20
Zysk netto	93 386	560 980	114 670	230 333
Pozostałe całkowite dochody, które są lub mogą być przeklasyfikowane do rachunku zysków i strat:	(8 433)	(461 603)	11 404	276 104
Wycena aktywów finansowych wycenianych według wartości godziwej przez pozostałe całkowite dochody (netto)	(8 545)	(461 619)	11 404	276 104
Różnice kursowe	112	16	64	301
Pozostałe całkowite dochody po opodatkowaniu	(8 433)	(461 603)	11 468	276 405
Całkowite dochody ogółem	84 953	99 377	126 138	506 738
W tym:
Całkowite dochody należne udziałowcom jednostki dominującej	84 953	99 377	126 138	506 738

Skrócone skonsolidowane sprawozdanie z sytuacji finansowej

	Stan na dzień	30.09.2021	31.12.2020
w tys. zł
AKTYWA
Kasa, operacje z Bankiem Centralnym		14 936 806	4 488 332
Należności od banków		961 519	570 247
Aktywa finansowe przeznaczone do obrotu		5 325 142	4 350 540
Pochodne instrumenty zabezpieczające		60 588	-
Inwestycyjne dłużne aktywa finansowe wyceniane w wartości godziwej przez pozostałe całkowite dochody		16 071 731	27 323 571
Inwestycje kapitałowe i pozostałe wyceniane w wartości godziwej przez rachunek zysków i strat		82 770	78 473
Należności od klientów		20 835 929	21 914 223
Rzeczowe aktywa trwałe		458 999	476 909
Wartości niematerialne		1 241 198	1 252 583
Należności z tytułu bieżącego podatku dochodowego		20 212	48 714
Aktywo z tytułu odroczonego podatku dochodowego		219 783	174 223
Inne aktywa		255 152	257 560
Aktywa trwałe przeznaczone do zbycia		6 163	6 163
Aktywa razem		60 475 992	60 941 538
ZOBOWIĄZANIA
Zobowiązania wobec banków		1 609 412	5 118 861
Zobowiązania finansowe przeznaczone do obrotu		4 915 824	3 656 422
Pochodne instrumenty zabezpieczające		-	98 025
Zobowiązania wobec klientów		45 133 040	43 393 906
Rezerwy		81 873	84 775
Zobowiązania z tytułu bieżącego podatku dochodowego		5 213	3 666
Inne zobowiązania		1 207 077	1 004 916
Zobowiązania razem		52 952 439	53 360 571
KAPITAŁ WŁASNY
Kapitał zakładowy		522 638	522 638
Kapitał zapasowy		3 001 699	3 002 265
Kapitał z aktualizacji wyceny		(11 602)	450 017
Pozostałe kapitały rezerwowe		2 810 260	2 793 561
Zyski zatrzymane		1 200 558	812 486
Kapitał własny razem		7 523 553	7 580 967
Zobowiązania i kapitał własny razem		60 475 992	60 941 538

Skrócone skonsolidowane sprawozdanie ze zmian w kapitale własnym

w tys. zł	Kapitał zakładowy	Kapitał zapasowy	Kapitał z aktualizacji wyceny	Pozostałe kapitały rezerwowe	Zyski zatrzymane	Kapitał własny razem
Stan na 1 stycznia 2021 roku	522 638	3 002 265	450 017	2 793 561	812 486	7 580 967
Całkowite dochody ogółem, z tego:	-	-	(461 619)	16	560 980	99 377
zysk netto	-	-	-	-	560 980	560 980
różnice kursowe z przeliczenia jednostek zagranicznych				16		16
wycena aktywów finansowych wycenianych według wartości godziwej przez pozostałe całkowite dochody (netto)	-	-	(461 619)	-	-	(461 619)
Dywidendy wypłacone	-	-	-	-	(156 791)	(156 791)
Transfer na kapitały	-	(566)	-	16 683	(16 117)	-
Stan na 30 września 2021 roku	522 638	3 001 699	(11 602)	2 810 260	1 200 558	7 523 553

w tys. zł	Kapitał zakładowy	Kapitał zapasowy	Kapitał z aktualizacji wyceny	Pozostałe kapitały rezerwowe	Zyski zatrzymane	Kapitał własny razem
Stan na 1 stycznia 2020 roku	522 638	3 003 290	114 893	2 867 358	566 476	7 074 655
Całkowite dochody ogółem, z tego:	-	-	276 104	301	230 333	506 738
zysk netto	-	-	-	-	230 333	230 333
różnice kursowe z przeliczenia jednostek zagranicznych	-	-	-	301	-	301
wycena aktywów finansowych wycenianych według wartości godziwej przez pozostałe całkowite dochody (netto)	-	-	276 104	-	-	276 104
Transfer na kapitały	-	(1 025)	-	(72 590)	73 615	-
Stan na 30 września 2020 roku	522 638	3 002 265	390 997	2 795 069	870 424	7 581 393

w tys. zł	Kapitał zakładowy	Kapitał zapasowy	Kapitał z aktualizacji wyceny	Pozostałe kapitały rezerwowe	Zyski zatrzymane	Kapitał własny razem
Stan na 1 stycznia 2020 roku	522 638	3 003 290	114 893	2 867 358	566 476	7 074 655
Całkowite dochody ogółem, z tego:	-	-	335 124	(1 207)	172 395	506 312
zysk netto	-	-	-	-	172 395	172 395
różnice kursowe z przeliczenia jednostek zagranicznych	-	-	-	392	-	392
wycena aktywów finansowych wycenianych według wartości godziwej przez pozostałe całkowite dochody (netto)	-	-	335 124	-	-	335 124
zyski/(straty) aktuarialne z wyceny programu określonych świadczeń (netto)	-	-	-	(1 599)	-	(1 599)
Transfer na kapitały	-	(1 025)	-	(72 590)	73 615	-
Stan na 31 grudnia 2020 roku	522 638	3 002 265	450 017	2 793 561	812 486	7 580 967

Skrócone skonsolidowane sprawozdanie z przepływów pieniężnych

	III kwartał	III kwartał
w tys. Zł	narastająco	narastająco
	okres	okres
	od 01/01/21	od 01/01/20
	do 30/09/21	do 30/09/20
Stan środków pieniężnych na początek okresu sprawozdawczego	4 519 640	3 796 861
Przepływy środków pieniężnych z działalności operacyjnej	11 011 290	(1 126 206)
Przepływy środków pieniężnych z działalności inwestycyjnej	(44 896)	(74 864)
Przepływy środków pieniężnych z działalności finansowej	(165 637)	(11 024)
Stan środków pieniężnych na koniec okresu sprawozdawczego	15 320 397	2 584 767
Zmiana stanu środków pieniężnych	10 800 757	(1 212 094)

Noty objaśniające do skróconego śródrocznego skonsolidowanego sprawozdania finansowego

1 Informacje ogólne o Banku i Grupie Kapitałowej Banku Handlowego w Warszawie S.A. ("Grupa")

Bank Handlowy w Warszawie S.A. ("Jednostka dominująca", "Bank") ma siedzibę w Polsce przy ul. Senatorskiej 16, 00-923 Warszawa. Bank został powołany aktem założycielskim z dnia 13 kwietnia 1870 roku i jest zarejestrowany w Rejestrze Przedsiębiorców w Krajowym Rejestrze Sądowym prowadzonym przez Sąd Rejonowy dla m.st. Warszawy, XII Wydział Gospodarczy w Warszawie, pod numerem KRS: 0000001538. Bank działa jako spółka akcyjna. W okresie sprawozdawczym nazwa podmiotu nie uległa zmianie.

Jednostce dominującej nadano numer statystyczny REGON 000013037 oraz numer identyfikacji podatkowej NIP 526- 030-02-91.

Czas trwania jednostki dominującej oraz jednostek wchodzących w skład Grupy jest nieoznaczony.

Kapitał zakładowy Banku wynosi 522 638 400 zł i podzielony jest na 130 659 600 akcji zwykłych na okaziciela, o wartości nominalnej 4,00 zł każda. Akcje Banku są notowane na Giełdzie Papierów Wartościowych w Warszawie S.A.

Grupa jest członkiem Citigroup Inc. Jednostką dominującą dla Banku jest Citibank Overseas Investment Corporation z siedzibą w New Castle, USA. Citibank Overseas Investment Corporation jest podmiotem zależnym od Citibank N.A. z siedzibą w Nowym Jorku, USA, podczas gdy jednostką dominującą najwyższego szczebla jest Citigroup Inc.

Bank Handlowy w Warszawie S.A. jest uniwersalnym bankiem komercyjnym, oferującym szeroki zakres usług bankowych dla osób fizycznych i prawnych. Bank jest również 100% akcjonariuszem Domu Maklerskiego Banku Handlowego S.A. ("DMBH"), prowadzącego działalność maklerską w zakresie szerokiego katalogu instrumentów finansowych oraz usług, skierowanych do osób fizycznych oraz prawnych.

Skrócone kwartalne skonsolidowane sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Handlowego w Warszawie S.A. obejmuje dane Banku - jednostki dominującej oraz jednostek od niego zależnych (razem zwanych dalej "Grupą").

W skład Grupy wchodzi Bank oraz następujące jednostki zależne:

Nazwa jednostki	Siedziba	Udział w kapitale/w głosach na WZ w %
		30.09.2021	31.12.2020
Jednostki konsolidowane metodą pełną
Dom Maklerski Banku Handlowego S.A. ("DMBH")	Warszawa	100,00	100,00
Handlowy-Leasing Sp. z o.o. (w tym pośrednie powiązania poprzez Handlowy-Inwestycje Sp. z o.o.)	Warszawa	100,00	100,00
Handlowy Investments S.A.	Luksemburg	100,00	100,00
PPH Spomasz Sp. z o.o. w likwidacji*	Warszawa	-	100,00
Handlowy-Inwestycje Sp. z o.o.	Warszawa	100,00	100,00

*Z dniem 30 kwietnia 2021 roku zakończona została likwidacja Spółki PPH Spomasz Sp. z o.o. w likwidacji i złożony został wniosek do KRS o wykreślenie Spółki z rejestru. W wyniku przeprowadzonego postępowania, Spółka została wykreślona z Krajowego Rejestru Sądowego w dniu 26 lipca 2021 roku.

2 Oświadczenie o zgodności

Skrócone śródroczne skonsolidowane sprawozdanie finansowe Grupy zostało przygotowane za okres od 1 stycznia 2021 roku do 30 września 2021 roku, a dla skonsolidowanego sprawozdania z sytuacji finansowej według stanu na dzień 30 września 2021 roku. Porównawcze dane finansowe zostały zaprezentowane za okres od 1 stycznia 2020 roku do 30 września 2020 roku, a dla skonsolidowanego sprawozdania z sytuacji finansowej według stanu na dzień 31 grudnia 2020 roku.

Skrócone śródroczne skonsolidowane sprawozdanie finansowe Grupy zostało sporządzone w złotych polskich (waluta prezentacji) w zaokrągleniu do tysiąca złotych. Skrócone śródroczne skonsolidowane sprawozdanie finansowe Grupy zostało sporządzone zgodnie z wymogami Międzynarodowego Standardu Rachunkowości MSR 34 "Śródroczna Sprawozdawczość Finansowa", który został zatwierdzony przez Unię Europejską, i z innymi obowiązującymi przepisami.

Nie zawiera ono wszystkich informacji wymaganych dla pełnego rocznego sprawozdania finansowego i powinno być czytane łącznie z rocznym skonsolidowanym sprawozdaniem finansowym Grupy za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2020 roku.

Zgodnie z rozporządzeniem Ministra Finansów z dnia 29 marca 2018 r. w sprawie informacji bieżących i okresowych przekazywanych przez emitentów papierów wartościowych oraz warunków uznawania za równoważne informacji wymaganych przepisami prawa państwa niebędącego państwem członkowskim (Dz. U. z 2018 r., poz. 757) Bank jest zobligowany do publikacji wyników finansowych za okres dziewięciu miesięcy, kończący się 30 września 2021 roku, który jest uznawany za bieżący, śródroczny okres sprawozdawczy.

3 Znaczące zasady rachunkowości

Zasady rachunkowości przyjęte przy sporządzeniu skróconego śródrocznego skonsolidowanego sprawozdania finansowego Grupy za III kwartał 2021 roku są zgodne z zasadami rachunkowości przyjętymi i opisanymi w rocznym skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym Grupy za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2020 roku, z wyjątkiem obciążenia podatkiem dochodowym, które zostało skalkulowane zgodnie z zasadami określonymi w MSR 34.

Sporządzenie skróconego śródrocznego skonsolidowanego sprawozdania finansowego Grupy zgodnie z MSSF wymaga od kierownictwa dokonania pewnych szacunków oraz przyjęcia związanych z nimi założeń, które mają wpływ na kwoty prezentowane w sprawozdaniu finansowym. Przy sporządzeniu tego sprawozdania Grupa przyjęła te same zasady oszacowania, które zastosowano do rocznego skonsolidowanego sprawozdania finansowego Grupy za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2020 roku.

Szacunki i związane z nimi założenia dokonywane są w oparciu o dostępne dane historyczne oraz szereg innych czynników, które w danych warunkach uznane zostaną za właściwe i które stanowią podstawę do dokonania szacunków odnośnie wartości bilansowych aktywów i zobowiązań, których wartości nie można określić w sposób jednoznaczny na podstawie innych źródeł. Rzeczywiste wartości mogą się jednak różnić od wartości szacunkowych.

Szacunki i związane z nimi założenia podlegają bieżącym przeglądom. Korekty szacunków ujmowane są w okresie, w którym dokonano zmiany szacunku, jeżeli korekta dotyczy tylko tego okresu lub w okresie, w którym dokonano zmiany i okresach przyszłych, jeżeli korekta wpływa zarówno na bieżący, jak i przyszłe okresy.

Kluczowe szacunki zostały zaprezentowane w rocznym skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym Grupy Kapitałowej za rok 2020. Dodatkowo w odniesieniu do sprawozdań śródrocznych Grupa stosuje zasadę ujmowania obciążeń wyniku finansowego z tytułu podatku dochodowego na podstawie szacunku rocznej efektywnej stawki podatku dochodowego, jakiej Grupa oczekuje w pełnym roku obrotowym.

Standardy i interpretacje zatwierdzone, lecz jeszcze nieobowiązujące na dzień 30 września 2021 roku, które mogą mieć wpływ na sprawozdanie finansowe Grupy to:

• Zmiany do MSSF 3 polegające na aktualizacji odniesienia do założeń koncepcyjnych;
• Zmiany do MSR 16 zabraniające odliczania od kosztu wytworzenia pozycji rzeczowych aktywów trwałych jakichkolwiek wpływów ze sprzedaży pozycji wytworzonych w trakcie doprowadzenia tego składnika aktywów do miejsca i stanu umożliwiającego mu działanie w sposób zamierzony przez kierownictwo. Zamiast tego jednostka ujmuje przychody ze sprzedaży takich pozycji oraz koszt wytworzenia tych pozycji w rachunku zysków i strat. Data obowiązywania - okres roczny rozpoczynający się 1 stycznia 2022 roku lub po tej dacie;
• Zmiany do MSR 37 precyzujące, że "koszt wykonania" umowy rodzącej obciążenia obejmuje "koszty bezpośrednio związane z umową". Koszty bezpośrednio związane z umową mogą być kosztami inkrementalnymi związanymi z wykonaniem umowy lub alokacją innych kosztów, które są bezpośrednio związane z realizacją umów. Data obowiązywania - okres roczny rozpoczynający się 1 stycznia 2022 roku lub po tej dacie;
• Zmiany do Międzynarodowych Standarów Sprawozdawczości Finansowej 2018-2020, wyjaśniające użyte słownictwo oraz poprawiające drobne niekonsekwencje, przeoczenia lub sprzeczności między wymogami standardów w MSSF 1 Zastosowanie Międzynarodowych Standardów Sprawozdawczości Finansowej po raz pierwszy, MSSF 9 Instrumenty Finansowe, MSR 41 Rolnictwo oraz przykładach w MSSF 16 Leasing.

Wyżej wymienione zmiany obowiązują od 1 stycznia 2022 roku i nie będą miały istotnego wpływu na sprawozdanie finansowe

Standardy i interpretacje oczekujące na zatwierdzenie przez Unię Europejską, w tym:

• MSSF 17 "Ubezpieczenia" zastępujący dotychczas obowiązujący MSSF 4 "Umowy ubezpieczeniowe" i wprowadzający kompleksowe uregulowania w obszarze rachunkowego podejścia do umów ubezpieczeniowych, a w szczególności wyceny wynikających z nich zobowiązań. Standard eliminuje dotychczas dopuszczaną przez MSSF 4 różnorodność w ujęciu rachunkowym umów ubezpieczeniowych ze względu na krajowe jurysdykcje;
• Zmiana MSR 1 "Prezentacja sprawozdań finansowych" w zakresie prezentacji zobowiązań finansowych w podziale na krótko i długoterminowe, doprecyzowująca kryteria klasyfikacji zobowiązania jako długoterminowe;
• Zmiana do MSR 1 "Prezentacja sprawozdań finansowych" oraz Oświadczenia praktycznego 2 "Dokonywanie ocen materialności" w zakresie ujawniania zasad (polityki) rachunkowości, wprowadzająca wymóg ujawniania materialnych zasad rachunkowości zastępujący dotychczasowy wymóg ujawniania istotnych zasad rachunkowości, wydana 12 lutego 2021 roku;
• Zmiana do MSR 8 "Zasady (polityka) rachunkowości, zmiany wartości szacunkowych i korygowanie błędów" wprowadzająca definicję wartości szacunkowych, obejmującą również definicję zmiany wartości szacunkowych, zamiast dotychczasowej definicji zmiany wartości szacunkowych, wydana 12 lutego 2021 roku;
• Zmiana do MSR 12 "Podatek dochodowy" zawężająca zwolnienie z ujmowania aktywów i zobowiązań z tytułu odroczonego podatku dochodowego, tak że nie obejmuje ono transakcji, w wyniku których powstają opodatkowane i odliczalne różnice przejściowe w równych kwotach;
• Zmiany do MSSF 10 "Skonsolidowane sprawozdania finansowe" oraz do MSR 28 "Jednostki stowarzyszone" ("Sprzedaż lub przekazanie aktywów pomiędzy inwestorem a spółką stowarzyszoną lub wspólnym przedsięwzięciem"). Komisja Europejska podjęła decyzję o odroczeniu zatwierdzenia tych zmian na czas

nieokreślony. Zmiany wyjaśniają, że w przypadku transakcji dokonanej ze spółką stowarzyszoną lub wspólnym przedsięwzięciem zakres w jakim należy ująć związany z transakcję zysk lub stratę zależy od tego czy przekazane lub sprzedane aktywa stanowiły przedsięwzięcie:

• o całość zysku lub straty jest rozpoznawana w przypadku, gdy przeniesione aktywa spełniają definicję przedsięwzięcia (niezależnie czy przedsięwzięcie ma formę jednostki zależnej czy też nie).
• o część zysku lub straty jest rozpoznawana w przypadku gdy transakcja dotyczy aktywów nie stanowiących przedsięwzięcia, nawet jeśli te aktywa znajdowały się w jednostce zależnej.

nie będą miały istotnego wpływu na sprawozdanie finansowe.

Standardy i interpretacje obowiązujące od 1 stycznia 2021 roku:

• Zmiany do MSSF 9, MSR 39, MSSF 7, MSSF 4 oraz MSSF 16 wprowadzające zwolnienie z ujmowania jednorazowego wyniku z tytułu modyfikacji aktywów finansowych oraz praw do użytkowania, jeżeli modyfikacja wynika wyłącznie z reformy wskaźników stóp procentowych, a nowa stopa jest ekonomicznie tożsama z dotychczasową. Zmiany wprowadzają również dodatkowe uproszczenia w zakresie rachunkowości zabezpieczeń, a także obowiązkowe ujawnienia w zakresie przygotowania jednostki do wdrożenia alternatywnych stóp bazowych i zarządzania ryzykiem związanym z reformą;
• Zmiany do MSSF 4 wydane 25 czerwca 2020 roku w związku z przesunięciem daty wejścia w życie MSSF 17, w zakresie obowiązku dostosowania do MSSF 9;

nie wpływają istotnie na sprawozdanie finansowe.

Podatek dochodowy w śródrocznych sprawozdaniach finansowych

Podatek dochodowy w śródrocznych sprawozdaniach finansowych jest ustalany zgodnie z MSR 34. Obciążenie podatkowe jest obliczane przy zastosowaniu oszacowanej średniej rocznej efektywnej stawki podatkowej, zastosowanej do zysku brutto osiągniętego w danym okresie śródrocznym. Obliczenie średniej rocznej efektywnej stawki podatku dochodowego wymaga użycia prognozy zysku brutto za cały rok obrotowy oraz różnic trwałych dotyczących wartości bilansowych i podatkowych aktywów i zobowiązań.

Waluty obce

Pozycje sprawozdania z sytuacji finansowej i zobowiązania warunkowe udzielone i otrzymane wyrażone w walutach obcych przelicza się na złote polskie według kursu średniego ustalonego dla danej waluty przez Prezesa Narodowego Banku Polskiego ("NBP") na dzień sporządzenia skonsolidowanego sprawozdania z sytuacji finansowej.

Transakcje wyrażone w walutach obcych przy początkowym ujęciu przelicza się na walutę funkcjonalną (złoty polski) według kursu obowiązującego w dniu transakcji.

Różnice kursowe wynikające z rewaluacji walutowych pozycji sprawozdania z sytuacji finansowej oraz rozliczenia transakcji walutowych zaliczane są do wyniku z pozycji wymiany, w ramach wyniku na handlowych instrumentach finansowych i rewaluacji.

Kursy podstawowych walut zastosowane przy sporządzaniu niniejszego sprawozdania finansowego są następujące:

w zł		30 września 2021 r. 31 grudnia 2020 r.	30 września 2020 r.
1	USD	3,9925 3,7584	3,8658
1	CHF	4,2725 4,2641	4,1878
1	EUR	4,6329 4,6148	4,5268

4 Sytuacja makroekonomiczna oraz sytuacja na rynku pieniężnym, walutowym i kapitałowym

1. Sytuacja makroekonomiczna oraz sytuacja na rynku pieniężnym i walutowym

Wzrost gospodarczy w III kwartale 2021 roku najprawdopodobniej istotnie wyhamował z 11,1% r/r w II kwartale 2021 roku do około 4,8% r./r. Na zauważalny spadek dynamiki wpływ miał głównie efekt bazy, spowodowany otwarciem gospodarki w III kwartale ubiegłego roku. Polską gospodarkę dotknęły ogólnoświatowe zaburzenia w łańcuchach dostaw, a ograniczona dostępność surowców i materiałów przyczyniły się do wzrostu cen producentów i konsumentów oraz wpływały negatywnie na produkcję i sprzedaż. Niemniej problemy podażowe w sektorze przemysłowym oraz budowlanym w Polsce są mniejsze niż w innych krajach regionu.

W ujęciu sektorowym wciąż najlepsze wyniki notował przemysł, a produkcja przemysłowa utrzymała się powyżej przedpandemicznego trendu, choć roczna dynamika produkcji przemysłowej spadła w III kwartale 2021 roku do 10,5% r./r. z 30,7% r./r. w II kwartale. Sprzedaż detaliczna pozostała powyżej poziomu sprzed pandemii, ale spowolniła do 4,8% r./r. w III kwartale 2021 roku z 14,5%. Z kolei produkcja budowlana pozostała poniżej poziomu sprzed pandemii, ale nieznacznie przyspieszyła do 5,9% r./r. z 1,6%. Wyraźne ożywienie nastąpiło za to w sektorze usług.

Dynamika płac w III kwartale 2021 roku spadła jedynie nieznacznie, z 9,9% r./r. w II kwartale do 9,0% r./r. Z kolei dynamika zatrudnienia wyhamowała do 1,1% r./r. z 2,1% r./r., na co wpływ miały w dużej mierze statystyczne efekty bazy. Ponadto, źródłem spowolnienia zatrudnienia mogło być także wyhamowanie wzrostu gospodarczego, słabszy dostęp do odpowiednio wykwalifikowanych pracowników oraz zwolnienia po wygaśnięciu tarcz antykryzysowych. Na dobrą sytuację na ryku pracy wskazuje też dalszy spadek stopy bezrobocia rejestrowanego do 5,6% we wrześniu 2021 roku, wobec 5,9% na koniec II kwartału. W najbliższych miesiącach należy oczekiwać utrzymania korzystnych tendencji na rynku pracy. Niemniej, przy ewentualnym wprowadzeniu ograniczeń w związku z czwartą falą COVID, powrót do poziomu zatrudnienia sprzed pandemii może się wydłużyć.

Należy oczekiwać, że wzrost gospodarczy wyniesie w tym roku 5% r./r. a w 2022 roku nieznacznie spowolni do 4,7%. Choć program szczepień przebiega stosunkowo wolno zarówno na tle światowych liderów, jak i Unii Europejskiej, może on przyczynić się do łagodniejszych restrykcji w porównaniu do poprzednich fal epidemicznych, a przez to również do mniejszego wpływu na aktywność gospodarczą. Wsparciem dla popytu na krajowy eksport jest relatywnie słaby złoty, a dla konsumpcji zakumulowane oszczędności i wciąż mocny wzrost płac wspierany przez kolejną podwyżkę płacy minimalnej. Ograniczająco na dynamikę PKB w tym jak i przyszłym roku oddziałuje zanotowane w III kwartale 2021 roku pogorszenie perspektyw światowej gospodarki, niedobory podażowe oraz opóźnienie napływu środków unijnych z funduszu odbudowy.

W III kwartale 2021 roku odnotowano dalszy wzrost presji cenowej w gospodarce. Inflacja konsumencka wzrosła średnio w III kwartale do ok. 5,5% r./r. z 4,5% w II kwartale. Inflacja we wrześniu doszła do poziomu 5,9% r./r., najwyższego od ponad 20 lat. Znaczny wzrost inflacji wynika ze stopniowego przyspieszenia wzrostu cen żywności, wzrostu cen ropy, gazu i energii elektrycznej, zaburzeń łańcuchów dostaw i realizacji odłożonego popytu przy rosnących kosztach produkcji i funkcjonowania firm. Odzwierciedleniem presji popytowej w gospodarce jest, m.in. wysoka inflacja bazowa, która wyniosła w III kwartale 2021 roku 3,9% r./r. wobec 3,8% r./r. w II kwartale, a we wrześniu osiągnęła 4,2% r./r., najwyższy poziom w tym roku. Biorąc pod uwagę dalsze wzrosty cen energii elektrycznej i gazu, wzrost akcyzy i utrzymanie nierównowagi podażowo-popytowej oczekujemy dalszego wzrostu inflacji do ponad 7% r./r. w styczniu 2022 roku. Choć kolejne miesiące przyszłego roku prawdopodobnie przyniosą stopniowy spadek inflacji, w ujęciu średniorocznym należy oczekiwać, że inflacja wzrośnie w 2022 roku do 5% r./r. z 4,8% w 2021 roku, a inflacja bazowa wzrośnie do 4,4% r./r.

Po miesiącach bardzo łagodnej retoryki w październiku 2021 roku Rada Polityki Pieniężnej niespodziewanie podjęła decyzję o podwyżce stóp procentowych. Stopa referencyjna wzrosła z 0,1% do 0,5%, a stopa rezerwy obowiązkowej wzrosła do 2%. Październikowa podwyżka może stanowić początek cyklu zacieśniania polityki pieniężnej, a stopa referencyjna może docelowo przekroczyć 2% w 2023 roku.

Złoty tracił na wartości w III kwartale 2021 roku, do czego przyczyniło się m.in. umocnienie dolara na rynkach międzynarodowych i wzrost rentowności na rynkach bazowych, który wpływał negatywnie na aktywa gospodarek wschodzących. Negatywny wpływ na złotego mogło mieć także pogorszenie salda obrotów bieżących. Z kolei październikowa podwyżka stóp procentowych wpłynęła pozytywnie na złotego.

Na rynku stopy procentowej doszło do wzrostu stóp rynkowych w III kwartale 2021 roku. Wynikało to w dużej mierze z wyższych od oczekiwań odczytów inflacji. Mimo prób ograniczenia oczekiwań rynkowych przez Radę Polityki Pieniężnej, notowania stóp rynkowych stopniowo wzrastały. Ponadto inflacja zaskakiwała również na rynkach bazowych, co wraz z dalszym wzrostem cen energii i surowców oraz dobrymi danymi makroekonomicznymi przełożyło się na wzrosty rentowności obligacji w USA i w Niemczech. To z kolei również wspierało ruch wzrostowy rentowności w Polsce. Dalszy wzrost inflacji, kolejne podwyżki RPP i kontynuacja osłabienia długu na rynkach bazowych mogą przyczyniać się do wzrostu rentowności również w przyszłości.

2. Sytuacja na rynku kapitałowym

III kwartał 2021 roku upłynął pod znakiem kontynuacji pozytywnych nastrojów obserwowanych w I połowie 2021 roku. Korzystny wpływ na notowania na rynkach akcji miało dynamiczne odbicie w zyskach spółek za II kwartał 2021 roku, które w dużej mierze wynikało z efektu niskiej bazy z zeszłego roku (efekt globalnych restrykcji związanych z rozszerzaniem się pandemii) oraz z postępującego ożywienia w światowej gospodarce, a także kontynuacji akomodacyjnej polityki monetarnej prowadzonej przez największe banki centralne. Dodatkowo, rosnące oczekiwania inflacyjne sprzyjały notowaniom spółek z sektorów cyklicznych i większemu apetytowi na ryzyko ze strony inwestorów. Wsparciem dla pozytywnych trendów były również utrzymujące się wysokie napływy do funduszy inwestycyjnych, szczególnie z ekspozycją na rynek akcji. Pozytywny sentyment na światowych giełdach stanowił wsparcie dla lokalnego rynku akcji.

W III kwartale 2021 roku wszystkie podstawowe indeksy zyskały na wartości. Po wzroście o 6,5% kw./kw., najszerszy indeks rynku WIG przebił barierę 70 tys. pkt i osiągnął najwyższy poziom w historii. Indeks WIG20 – skupiający największe spółki warszawskiego parkietu – zwyżkował o 4,1% w stosunku do II kwartału. Najwyższą dynamikę wzrostu zanotowały spółki średnie, dla których Indeks mWIG40 poprawił notowania o prawie 9% kw./kw.. Z kolei indeks spółek o najmniejszej kapitalizacji SWIG80 zyskał 2,6% w stosunku do poprzedniego kwartału.

Wśród subindeksów sektorowych, na wyróżnienie szczególnie zasługuje subindeks spółek telekomunikacyjnych (WIG-Telekomunikacja), który zyskał ponad 21% kw./kw.. Rosnące rentowności obligacji oraz wysokie odczyty inflacji, wspierały notowania sektora bankowego, którego indeks (WIG-Banki) zyskał w minionym kwartale 17% kw./kw.

Po drugiej stronie znajdował się subindeks spółek z sektora chemicznego, którego spadek notowań o ponad 12% w stosunku do II kwartału 2021 roku wynikał przede wszystkim z dynamicznego wzrostu cen gazu (jeden z podstawowych surowców wykorzystywanych w produkcji). Przecena nie ominęła subindeksu WIG-Górnictwo (-10,2%), która związana z presją na notowania KGHM (który ma dominujący udział w indeksie) w związku ze spadającymi cenami miedzi.

W minionym kwartale, rynek pierwotnych ofert publicznych charakteryzował się średnią aktywnością. W tym czasie na głównym parkiecie zadebiutowały akcje trzech podmiotów, a łączna wartość ofert opiewała na 995 mln zł. (od początku 2021 roku do obrotu wprowadzono akcje 11 spółek o łącznej wartości ponad 6,8 mld zł). Jednocześnie z GPW zostały wycofane 4 spółki (19 od początku roku). Na koniec września 2021 roku na głównym parkiecie notowane były 426 podmioty - o 10 mniej niż w analogicznym okresie ubiegłego roku. Zagregowana kapitalizacja spółek notowanych na GPW 1 304 mld zł (w tym 683 mld zł to kapitalizacja spółek krajowych), co oznacza wzrost o 6% kw./kw. oraz o 62% w ujęciu rocznym.

Indeks	30.09.2021	30.06.2021	Zmiana (%) kw./kw.	30.09.2020	Zmiana (%) r./r.
WIG	70 340,86	66 067,21	6,5%	49 411,53	42,4%
WIG-PL	71 692,96	67 395,78	6,4%	50 517,08	41,9%
WIG-div	1 350,93	1 305,80	3,5%	982,04	37,6%
WIG20	2 310,29	2 218,41	4,1%	1 712,73	34,9%
WIG20TR	4 323,98	4 075,41	6,1%	3 131,53	38,1%
WIG30	2 800,54	2 655,71	5,5%	1 959,16	42,9%
mWIG40	5 255,82	4 825,09	8,9%	3 562,00	47,6%
sWIG80	21 107,68	20 581,88	2,6%	14 222,02	48,4%
Subindeksy sektorowe
WIG-Banki	7 657,84	6 547,82	17,0%	3 698,72	107,0%
WIG-Budownictwo	4 295,18	4 212,95	2,0%	2 991,16	43,6%
WIG-Chemia	8 955,44	10 232,21	(12,5%)	6 785,02	32,0%
WIG-Energia	2 702,00	2 694,54	0,3%	1 857,90	45,4%
WIG-Games	23 918,03	23 725,64	0,8%	33 510,60	(28,6%)
WIG-Górnictwo	5 336,43	5 940,09	(10,2%)	3 746,50	42,4%
WIG-Informatyka	4 656,34	4 509,26	3,3%	3 837,18	21,3%
WIG-Leki	6 240,07	6 332,77	(1,5%)	6 061,14	3,0%
WIG-Media	8 524,46	7 770,02	9,7%	4 992,09	70,8%
WIG-Motoryzacja	6 686,28	5 851,97	14,3%	3 765,10	77,6%
WIG-Nieruchomości	3 165,54	3 014,43	5,0%	2 148,94	47,3%
WIG-Odzież	8 697,20	7 539,69	15,4%	3 830,05	127,1%
WIG-Paliwa	6 902,42	6 357,84	8,6%	4 134,41	67,0%
WIG-Spożywczy	4 662,86	4 357,72	7,0%	3 003,79	55,2%
WIG-Telekomunikacja	1 199,19	987,40	21,4%	897,09	33,7%

Indeksy rynku akcji według stanu na dzień 30 września 2021 roku

Źródło: GPW, Dom Maklerski Banku Handlowego S.A.("DMBH").

Wartość obrotu akcjami i obligacjami oraz wolumeny obrotów instrumentami pochodnymi na GPW w III kwartale 2021 roku

	III kw. 2021	II kw. 2021	Zmiana (%) kw./kw.2)	III kw. 2020	Zmiana (%) r./r.2)
Akcje (mln zł)1)	124 893	242 886	(48,6%)	127 096	(1,7%)
Obligacje (mln zł)	848	1 487	(43,0%)	777	9,1%
Kontrakty terminowe (tys. szt.)	5 228	8 423	(37,9%)	4 498	16,2%
Opcje (tys. szt.)	99	199	(50,0%)	168	(40,8%)

1) dane bez wezwań

2) różnice mogą wynikać z zaokrągleń

Źródło: GPW, Dom Maklerski Banku Handlowego S.A.

5 Sytuacja w sektorze bankowym

Według danych opublikowanych przez Narodowy Bank Polski, na koniec września 2021 roku, wolumen kredytów udzielonych przedsiębiorstwom niefinansowym pozostał niemal bez zmian na poziomie 359 mld zł (tj. +0,7% r./r., 2,7 mld zł). Kredyty złotowe powróciły na ścieżkę wzrostu (+3,1% r./r., 7,6 mld zł), ich wolumen znajduje się jednak wciąż znacznie poniżej poziomu sprzed wybuchu pandemii. Nieznaczne ożywieni jest także po stronie kredytów w walutach obcych, co w znacznej mierze wynika jednak z osłabienia złotego. Pod względem okresu zapadalności, największy wzrost odnotował wolumen kredytów do 1 roku wraz z kredytami w rachunku bieżącym (+8,1% r./r.), z kolei kredyty o zapadalności od 1 do 5 lat i kredyty o zapadalności powyżej 5 lat wciąż utrzymują trend spadkowy (odpowiednio -4,0% r./r. i -1,6% r./r.).

Struktura rodzajowa ujawnia te same trendy, na które wskazują informacje o zapadalności kredytów. Wolumen kredytów o charakterze bieżącym jako jedyny cechuje się dodatnią dynamiką (+3,0% r./r.), podczas gdy kredyty inwestycyjne odnotowały spadek o 1,2% r./r., a kredyty na nieruchomości aż o 5,8% r./r. Warto zauważyć, że w każdej z wymienionych kategorii kredyty złotowe wykazują znacznie większą dynamikę niż kredyty w walutach obcych. Powyższe dane wskazują, że z jednej strony przedsiębiorstwa wciąż posiadają wysoką płynność, a z drugiej niepewność dotycząca rozwoju sytuacji makroekonomicznej wstrzymuje część działań inwestycyjnych, co daje efekt w postaci niewielkiego zapotrzebowania na kredyt.

Dostępne dane w zakresie jakości portfela kredytowego wskazują na istotną poprawę w zakresie terminowości obsługi zadłużenia po okresie zaburzeń, związanych z pandemią COVID-19. Udział kredytów z rozpoznaną utratą wartości przedsiębiorstw niefinansowych na koniec sierpnia 2021 roku spadł o 0,7 p.p. r./r. do poziomu 8,2%, to jest poniżej poziomu sprzed wybuchu pandemii (luty 2020 rok). Kredyty przeterminowane stanowiły przy tym 11,6% całego portfela brutto kredytów dla MSP i 4,8% wolumenu kredytów dla dużych przedsiębiorstw. Spadek udziału kredytów z koszyka 3 miał miejsce w obu segmentach, jednak duże przedsiębiorstwa znacznie lepiej poradziły sobie z poprawą terminowości obsługi kredytów – wskaźnik kredytów niepracujących spadł w tej grupie o 0.8 p.p. r./r. podczas gdy w segmencie MŚP zaledwie o 0.2 p.p. r./r.

Saldo należności od gospodarstw domowych na koniec trzeciego kwartału 2021 roku zbliżyło się do poziomu 813 mld zł, co oznacza wzrost w ujęciu rocznym o 4,3% r./r. tj. 33 mld zł. Głównym czynnikiem wzrostu nadal jest bardzo silna dynamika popytu na kredyty mieszkaniowe, znajdująca się na poziomie +7,0% r./r. pomimo wciąż dwucyfrowego wzrostu wolumenu kredytów złotowych w tej kategorii (+12,0% r./r.). Natomiast kredyty konsumpcyjne wyszły już z pandemicznego dołka, osiągając rekordowy poziom niemalże 200 mld zł po wzroście o zaledwie 1,4% r./r., silnie hamowanym negatywną dynamiką kredytów w walutach obcych. Odmiennie sytuacja wygląda w obszarze kredytów o charakterze bieżącym dla przedsiębiorców indywidulanych i rolników indywidualnych (-0,1% r./r.) i kredytów inwestycyjnych (-4,5% r./r.), które wciąż znajdują się pod presją trendów z okresu pandemii.

Udział kredytów z rozpoznaną utratą wartości spadł do najniższego w historii poziomu 5,5% to jest o 0,6 p.p. r./r., co podobnie jak w przypadku kredytów korporacyjnych świadczy o pokonaniu trudności w terminowej obsłudze kredytów z okresu pandemii COVID. Znaczące pogorszenie jakości portfela widoczne jest w kategorii kredytów frankowych o 1,2 p.p. r./r. do rekordowego poziomu 5,1%, co ma związek z toczącymi się procesami sądowymi. Z kolei kredyty hipoteczne w polskich złotych osiągnęły kolejny pozytywny rekord wraz ze spadkiem wskaźnika kredytów niepracujących do poziomu 1,9%. W kategorii kredytów konsumpcyjnych odnotowano spadek udziału kredytów z opóźnieniami w spłacie o 1,0 p.p. r./r. do poziomu 10,5%.

Po chwilowym spadku w drugim kwartale 2021 roku wolumen depozytów korporacyjnych powrócił na ścieżkę dynamicznego wzrostu przekraczając historyczny poziom 400 mld zł (+7,0% r./r., 26 mld zł). W dalszym ciągu utrzymuje się trend odpływu środków z depozytów terminowych (-18,1% r./r.), a nowe wolne środki lokowane są na depozytach bieżących (+12,2% r./r.).

Podobne tendencje widoczne są w segmencie gospodarstw domowych, gdzie na koniec września 2021 roku łączny wolumen zobowiązań banków ustanowił kolejny rekord na poziomie blisko 1 023 mld zł (+6,4% r./r.). W tym segmencie zjawisko odpływu środków z depozytów terminowych na rachunki bieżące jest widoczne na jeszcze większą skalę, niż ma to miejsce w przypadku klientów korporacyjnych. Wolumen depozytów terminowych spadł o 24,4% r./r., przykładając się do wzrostu wolumenu depozytów bieżących o 23,3% r./r.

W ciągu pierwszych ośmiu miesięcy 2021 roku sektor bankowy zdołał wypracować 9,0 mld zł zysku netto to jest o 59,1% więcej niż w analogicznym okresie zeszłego roku. Po stronie przychodów dalej widoczny jest negatywny wpływ obniżek stóp procentowych z 2020 roku, w wyniku których wynik odsetkowy netto spadł o 8,1% r./r. Z kolei działania dostosowawcze w zakresie opłat pozwoliły na poprawę wyniku prowizyjnego o 17,3% r./r., a zdarzenia jednorazowe przełożyły się na poprawę wyniku pozostałego o 28,1% r./r. W rezultacie łączne przychody sektora bankowego za okres styczeń-sierpień 2021 roku wyniosły 45,7 mld zł, to jest w zasadzie tyle samo co za analogiczny okres minionego roku (+0,3% r./r.).

Niższe opłaty na BFG przełożyły się na spadek kosztów operacyjnych i amortyzacji, łącznie o 2,4% r./r. Największy wpływ na wynik netto sektora miał jednak spadek wyniku z tytułu odpisów i rezerw o 35,6% r./r. co miało związek z poprawą warunków makroekonomicznych. W związku z dynamicznym wzrostem sumy bilansowej wzrosły szacunki dotyczące wysokości zapłaconego podatku bankowego. Nastąpił również istotny wzrost kwoty zapłaconego podatku dochodowego (+24.4% r./r.) w związku ze znaczącą poprawą wyniku operacyjnego.

Podobnie jak w 2020 roku ewentualne rozstrzygnięcia dotyczące kredytów frankowych, bądź decyzje poszczególnych banków w tym zakresie, mogą okazać się decydujące dla wyników sektora bankowego w IV kwartale i całym 2021 roku. Wciąż istnieje również poważne ryzyko związane z pandemią COVID i ewentualnym ograniczeniem swobody działalności gospodarczej. Czynnikiem, który pozytywnie odbije się na wynikach banków jest decyzja RPP o podniesieniu głównych stóp procentowych, co biorąc pod uwagę trendy światowe i wysoki poziom inflacji jest najprawdopodobniej dopiero pierwszą z serii tego typu posunięć rozpoczynającą cały cykl podwyżek.

6 Analiza finansowa wyników Grupy Kapitałowej Banku

1. Skonsolidowane sprawozdanie z sytuacji finansowej

Na koniec III kwartału 2021 roku suma bilansowa wyniosła 60,5 mld zł, co stanowi spadek o 0,5 mld zł (tj. 0,8%) w porównaniu do końca 2020 roku.

Pod względem aktywów, największe nominalne zmiany w bilansie miały miejsca na dwóch liniach: inwestycyjne dłużne aktywa finansowe oraz kasa, operacje z Bankiem Centralnym. Saldo inwestycyjnych dłużnych aktywów finansowych zmalało o 11,3 mld zł (tj. 41,2%) w stosunku do końca 2020 roku, w wyniku sprzedaży polskich obligacji skarbowych, co w efekcie wpłynęło na wzrost salda pozycji kasa, operacje z Bankiem Centralnym o 10,4 mld zł.

Z kolei największy udział w strukturze aktywów Grupy na koniec września 2021 roku miały należności od klientów, ich udział w sumie aktywów wyniósł 34,5%. Wartość należności od klientów na koniec września 2021 roku wyniosła 20,8 mld zł i była niższa o 1,1 mld zł (tj. 4,9%) w stosunku do końca 2020 roku, z drugiej strony wartość ta w stosunku do II kwartału 2021 roku wzrosła o 1,2%, dzięki wyższym wolumenom kredytowym w segmencie Bankowości Instytucjonalnej.

Wartość kredytów netto w segmencie Bankowości Instytucjonalnej, będąca sumą należności od podmiotów sektora finansowanego i od podmiotów sektora niefinansowego – klienci instytucjonalni, wyniosła 13,8 mld zł, co oznacza wzrost o 238,1 mln zł (tj. 1,8%) w porównaniu II kwartału 2021 roku. Wzrost wolumenów kredytowych dotyczył klientów segmentu Bankowości Przedsiębiorstw i Klientów Globalnych. Szczegółowy podział aktywów wg poszczególnych segmentów w ujęciu zarządczym znajduje się w Nocie 8.

Wolumen kredytów netto udzielonych klientom indywidualnym wobec stanu na koniec II kwartału 2021 roku pozostał na niemal niezmienionym poziomie i wyniósł 7,1 mld zł.

Należności od klientów

w tys. zł	30.09.2021	31.12.2020	Zmiana
			tys. zł	%
Należności od podmiotów sektora finansowego, w tym:	3 477 444	3 735 746	(258 302)	(6,9%)
kredyty/pożyczki	3 475 708	3 735 746	(260 038)	(7,0%)
należności z tytułu zakupionych papierów wartościowych z otrzymanym przyrzeczeniem odkupu	1 736	-	1 736	-
Należności od podmiotów sektora niefinansowego, z tego:	17 358 485	18 178 477	(819 992)	(4,5%)
Klientów instytucjonalnych*	10 292 771	10 963 662	(670 891)	(6,1%)
w tym: jednostek budżetowych	4 159	9 678	(5 519)	(57,0%)
Klientów indywidualnych, z tego:	7 065 714	7 214 815	(149 101)	(2,1%)
należności niezabezpieczone	4 683 873	5 015 003	(331 130)	(6,6%)
karty kredytowe	2 779 151	2 954 641	(175 490)	(5,9%)
pożyczki gotówkowe osób prywatnych	1 863 898	2 013 026	(149 128)	(7,4%)
kredyty hipoteczne	2 381 841	2 199 812	182 029	8,3%
Należności od klientów, razem	20 835 929	21 914 223	(1 078 294)	(4,9%)

*Klienci instytucjonalni obejmują przedsiębiorstwa, sektor publiczny, spółki państwowe i prywatne, spółdzielnie, przedsiębiorstwa indywidualne, instytucje niekomercyjne działające na rzecz gospodarstw domowych.

Należności od klientów według klasyfikacji ryzyka kredytowego

			Zmiana
w tys. zł	30.09.2021	31.12.2020	tys. zł	%
Należności bez rozpoznanej utraty wartości (Etap 1), w tym:	18 939 745	20 619 102	(1 679 357)	(8,1%)
instytucji finansowych	3 480 949	3 739 156	(258 207)	(6,9%)
podmiotów sektora niefinansowego	15 458 796	16 879 946	(1 421 150)	(8,4%)
klientów instytucjonalnych*	9 134 550	10 412 915	(1 278 365)	(12,3%)
klientów indywidualnych	6 324 246	6 467 031	(142 785)	(2,2%)
Należności bez rozpoznanej utraty wartości (Etap 2), w tym:	1 877 907	1 309 795	568 112	43,4%
instytucji finansowych	3	-	3	0%
podmiotów sektora niefinansowego	1 877 904	1 309 795	568 109	43,4%
klientów instytucjonalnych*	1 105 882	507 135	598 747	118,1%
klientów indywidualnych	772 022	802 660	(30 638)	(3,8%)
Należności z rozpoznaną utratą wartości (Etap 3)***, w tym:	809 292	827 072	(17 780)	(2,1%)
podmiotów sektora niefinansowego	809 292	827 072	(17 780)	(2,1%)
klientów instytucjonalnych*	461 405	475 043	(13 638)	(2,9%)
klientów indywidualnych	347 887	352 029	(4 142)	(1,2%)
Należności od klientów brutto razem, w tym:	21 626 944	22 755 969	(1 129 025)	(5,0%)
instytucji finansowych	3 480 952	3 739 156	(258 204)	(6,9%)
podmiotów sektora niefinansowego	18 145 992	19 016 813	(870 821)	(4,6%)
klientów instytucjonalnych*	10 701 837	11 395 093	(693 256)	(6,1%)
klientów indywidualnych	7 444 155	7 621 720	(177 565)	(2,3%)
Odpisy z tytułu utraty wartości	(791 015)	(841 746)	50 731	(6,0%)
Należności od klientów netto, razem	20 835 929	21 914 223	(1 078 294)	(4,9%)
Wskaźnik pokrycia odpisami z tytułu utraty wartości należności z rozpoznaną utratą wartości***	75,1%	77,2%
klientów instytucjonalnych*	73,1%	75,6%
klientów indywidualnych	77,9%	79,3%
Wskaźnik kredytów nieobsługiwanych (NPL)**	3,7%	3,6%

*Klienci instytucjonalni obejmują przedsiębiorstwa, sektor publiczny, spółki państwowe i prywatne, spółdzielnie, przedsiębiorstwa indywidualne, instytucje niekomercyjne działające na rzecz gospodarstw domowych.

**Wskaźnik kredytów nieobsługiwanych określony jest jako stosunek Należności z rozpoznaną utratą wartości (Etap 3) do Należności od klientów brutto.

***Grupa dokonała zmiany prezentacyjnej polegającej na włączeniu Należności z tytułu zapadłych transakcji instrumentami pochodnymi do Należności z rozpoznaną utratą wartości. Wcześniejsza prezentacja miała na celu wyodrębnienie specyficznego rodzaju należności, niezwiązanego z podstawową działalnością kredytową Grupy. Wskutek podejmowanych działań kwota tych należności stała się nieistotna i Grupa podjęła decyzję o jej niewydzielaniu.

Wartość brutto należności na koniec III kwartału 2021 roku nie uwzględnia odsetek kontraktowych w kwocie 139 453 tys. zł naliczonych od momentu zakwalifikowania ekspozycji do Etapu 3 (na koniec 2020 roku 155 923 tys. zł). Nie ma to wpływu na wartość netto należności zakwalifikowanych do Etapu 3, ponieważ ich uwzględnienie w wartości brutto, zgodnie z wytycznymi Transition Resource Group for Impairment of Financial Instruments, prowadziłoby również do wzrostu odpisów na oczekiwane straty kredytowe o taką samą wartość.

Na koniec III kwartału 2021 roku łączna suma zobowiązań wyniosła 53,0 mld zł, co stanowi nieznaczny spadek o 0,4 mld zł (tj. 0,8%) w porównaniu do końca 2020 roku.

W III kwartale 2021 roku zobowiązania wobec klientów stanowiły dominujące źródło finansowania działalności Grupy i na dzień 30 września 2021 roku wynosiły 74,6% zobowiązań i kapitału własnego Grupy. Jednocześnie środki na rachunkach bieżących stanowiły dominującą pozycję w zobowiązaniach wobec klientów, z udziałem wynoszącym 84,8% (wzrost o 4 punkty procentowe w stosunku do końca 2020 roku).

Wartość zobowiązań wobec klientów na koniec III kwartału 2021 roku wyniosła 45,1 mld zł i była wyższa o 1,7 mld zł (tj. 4,0%) w porównaniu do końca 2020 roku i wyższa o 1,8 mld zł (tj. 4,3%) w stosunku do II kwartału 2021 roku. Największy udział w kwartalnym wzroście miały zobowiązania wobec klientów instytucjonalnych, które były wyższe o 1,5 mld zł (tj. 5,5%) i dotyczyła środków na rachunkach bieżących klientów korporacyjnych (sektor niefinansowy), podkreślając tym samym strategiczną koncentrację Banku na obsłudze rachunków operacyjnych. Szczegółowy podział pasywów wg poszczególnych segmentów w ujęciu zarządczym znajduje się w Nocie 8.

Jednocześnie na koniec III kwartału 2021 roku zobowiązania wobec klientów indywidualnych były wyższe o 353 mln zł (tj. 2,2%) w stosunku do końca ubiegłego roku a ich wartość wyniosła 16,2 mld zł i wynikała z wyższego wolumenu środków na rachunkach bieżących, dzięki wyższej liczbie rachunków osobistych kw./kw.

Wskaźnik kredytów do depozytów na koniec września 2021 roku spadł do poziomu 46% wobec 50% na 30 września 2020 roku oraz 51% na 31 grudnia 2020 roku.

Zobowiązania wobec klientów

	30.09.2021		Zmiana
w tys. Zł		31.12.2020	tys. zł	%
Środki na rachunkach bieżących, z tego:	38 374 310	36 242 776	2 131 534	5,9%
podmiotów sektora finansowego	1 189 504	1 640 351	(450 847)	(27,5%)
podmiotów sektora niefinansowego, z tego:	37 184 806	34 602 425	2 582 381	7,5%
klientów instytucjonalnych*, w tym:	22 231 292	20 631 117	1 600 175	7,8%
jednostek budżetowych	2 709 364	3 335 108	(625 744)	(18,8%)
klientów indywidualnych	14 953 514	13 971 308	982 206	7,0%
Depozyty terminowe, z tego:	6 504 812	6 929 242	(424 430)	(6,1%)
podmiotów sektora finansowego	2 820 462	2 931 313	(110 851)	(3,8%)
podmiotów sektora niefinansowego, z tego:	3 684 350	3 997 929	(313 579)	(7,8%)
klientów instytucjonalnych*, w tym:	2 401 546	2 472 391	(70 845)	(2,9%)
jednostek budżetowych	40 181	17 585	22 596	128,5%
klientów indywidualnych	1 282 804	1 525 538	(242 734)	(15,9%)
Depozyty razem	44 879 122	43 172 018	1 707 104	4,0%
Pozostałe zobowiązania	253 918	221 888	32 030	14,4%
Zobowiązania wobec klientów, razem	45 133 040	43 393 906	1 739 134	4,0%

*Klienci instytucjonalni obejmują przedsiębiorstwa, sektor publiczny, spółki państwowe i prywatne, spółdzielnie, przedsiębiorstwa indywidualne, instytucje niekomercyjne działające na rzecz gospodarstw domowych.

2. Skonsolidowany rachunek zysków i strat

W III kwartale 2021 roku Grupa osiągnęła skonsolidowany zysk netto w wysokości 93,4 mln zł, co oznacza spadek o 21,3 mln zł (tj. 18,6%) w stosunku do III kwartału 2020 roku. Na niższy zysk netto wpłynęły przede wszystkim niższy wynik z tyt. odsetek z powodu spadku salda portfela inwestycyjnych dłużnych papierów wartościowych oraz wzrostu wyniku z tyt. oczekiwanych strat kredytowych. Z drugiej strony, zysk netto w III kwartale 2021 roku wzrósł o 20,7 mln zł (tj. 28,4%), dzięki wzrostowi przychodów klientowskich w obszarze FX i wyniku z tyt. opłat i prowizji.

Na kształtowanie się przychodów Grupy w III kwartale 2021 roku w porównaniu do analogicznego okresu roku ubiegłego wpływ miały w szczególności następujące pozycje:

Wynik z tytułu odsetek

• Wynik z tytułu odsetek wyniósł 168,8 mln zł i był na niższym poziomie o 44,9 mln zł (tj. 21,0%) w porównaniu do III kwartału 2020 roku.

Przychody odsetkowe w III kwartale 2021 roku były niższe o 48,1 mln zł (tj. 21,4%) w porównaniu do analogicznego okresu roku ubiegłego i wyniosły 176,9 mln zł. Największy nominalny spadek zanotowały przychody odsetkowe od inwestycyjnych dłużnych papierów wartościowych ze względu spadku salda tego portfela o 38% r./r. Odsetki od należności od klientów, stanowiące główne źródło przychodów odsetkowych, osiągnęły poziom 134,2 mln zł i były na podobnym poziomie w stosunku do III kwartału 2020 roku (wzrost o 1,5% r./r.). Spadek ten dotyczył niższych przychodów odsetkowych w segmencie Bankowości Instytucjonalnej głównie z powodu niższych wolumenów kredytowych. Powyższy spadek został częściowo skompensowany przez wyższe przychody odsetkowe w segmencie Bankowości Detalicznej (w III kwartale 2020 roku zaksięgowano rezerwę dotyczącą zwrotu prowizji w przypadku przedterminowej spłaty pożyczek, która jednorazowo pomniejszyła przychody o 17,1 mln zł).

Koszty odsetkowe Grupy w III kwartale 2021 roku były niższe o 3,2 mln zł (tj. 28,6%) w porównaniu do analogicznego okresu roku ubiegłego i wyniosły 8,1 mln zł - spadek ten dotyczył zobowiązań od klientów.

	01.07 – 30.09.2021	01.07 – 30.09.2020	Zmiana
w tys. zł			tys. zł	%
Przychody z tytułu odsetek	165 771	208 789	(43 018)	(20,6%)
z tytułu aktywów finansowych wycenianych według zamortyzowanego kosztu	134 915	132 670	2 245	1,7%
operacji z Bankiem Centralnym	61	61	-	-
należności od banków	682	451	231	51,2%
należności od klientów, z tego:	134 172	132 158	2 014	1,5%
podmiotów sektora finansowego	6 401	7 566	(1 165)	(15,4%)
podmiotów sektora niefinansowego, w tym:	127 771	124 592	3 179	2,6%
od kart kredytowych	34 539	26 944	7 595	28,2%
z tytułu aktywów finansowych wycenianych w wartości godziwej przez inne całkowite dochody	30 856	76 119	(45 263)	(59,5%)
inwestycyjnych dłużnych aktywów finansowych wycenianych w wartości godziwej przez pozostałe całkowite dochody	30 856	76 119	(45 263)	(59,5%)
Przychody o podobnym charakterze	11 163	16 267	(5 104)	(31,4%)
z tytułu dłużnych papierów wartościowych przeznaczonych do obrotu	1 927	3 203	(1 276)	(39,8%)
z tytułu zobowiązań z ujemną stopą procentową	9 236	8 448	788	9,3%
z tytułu instrumentów pochodnych w rachunkowości zabezpieczeń	-	4 616	(4 616)	(100,0%)
	176 934	225 056	(48 122)	(21,4%)
Koszty odsetek i koszty o podobnym charakterze
z tytułu zobowiązań finansowych wycenianych według zamortyzowanego kosztu	(2 279)	(6 831)	4 552	(66,6%)
zobowiązań wobec banków	(414)	(594)	180	(30,3%)
zobowiązań wobec klientów, z tego:	(855)	(5 187)	4 332	(83,5%)
zobowiązań wobec podmiotów sektora finansowego	(125)	(1 562)	1 437	(92,0%)
zobowiązań wobec podmiotów sektora niefinansowego	(730)	(3 625)	2 895	(79,9%)
zobowiązań z tytułu leasingu	(1 010)	(1 050)	40	(3,8%)

za III kwartał 2021 roku

w tys. zł	01.07 – 30.09.2021	01.07 – 30.09.2020	Zmiana
			tys. zł	%
z tytułu aktywów z ujemną stopą procentową	(959)	(450)	(509)	113,1%
z tytułu instrumentów pochodnych w rachunkowości zabezpieczeń	(4 848)	(4 049)	(799)	19,7%
	(8 086)	(11 330)	3 244	(28,6%)
Wynik z tytułu odsetek	168 848	213 726	(44 878)	(21,0%)

Wynik z tytułu opłat i prowizji

• Wynik z tytułu opłat i prowizji w kwocie 157,9 mln zł wobec 137,2 mln zł w analogicznym okresie 2020 roku - wzrost o 20,7 mln zł, tj. 15,1% r./r. Najwyższy nominalny wzrost przypadł na przychody z tytułu prowadzenia rachunków bankowych o 15,0 mln zł (tj. 78,8% r./r.). Jednocześnie wzrost zanotowały przychody dotyczące usług powierniczych, które wzrosły o 7,2 mln zł r./r. (tj. 29,9%). W segmencie Banakowości Detalicznej największy nominalny wzrost zanotowały prowizje z tytułu pośrednictwa w sprzedaży produktów ubezpieczeniowych i inwestycyjnych o 1,8 mln zł (tj. 11,8% r./r.) oraz prowizje z tytułu realizacji zleceń płatniczych (+10,8% r./r.). Z drugiej strony, prowizje z tytułu działalności maklerskiej spadły w III kwartale 2021 roku o 1,4 mln zł, tj. 11,1% r./r., a przychody z tytułu działalności kredytowej spadły o 1,1 mln zł, tj. 7,5% r./r.

Koszty z tytułu opłat i prowizji w III kwartale 2021 roku wyniosły 21,0 mln zł i były wyższe o 1,9 mln zł r./r. (tj. 9,7%), głównie za sprawą wyższych opłat KDPW.

w tys. zł	01.07 –		Zmiana
	31.09.2021	30.09.2020	tys. zł	%
Przychody z tytułu opłat i prowizji
z tytułu działalności kredytowej (inne niż ujęte w kalkulacji stopy procentowej)	14 189	15 338	(1 149)	(7,5%)
z tytułu prowadzenia rachunków bankowych	34 135	19 096	15 039	78,8%
z tytułu pośrednictwa w sprzedaży produktów ubezpieczeniowych i inwestycyjnych	16 765	14 999	1 766	11,8%
z tytułu kart płatniczych i kredytowych	34 627	35 288	(661)	(1,9%)
z tytułu realizacji zleceń płatniczych	23 820	21 494	2 326	10,8%
z tytułu usług powierniczych	31 244	24 058	7 186	29,9%
z tytułu działalności maklerskiej	10 819	12 171	(1 352)	(11,1%)
z tytułu świadczenia usług zarządzania środkami na rachunkach klientów	4 544	4 458	86	1,9%
z tytułu udzielonych zobowiązań o charakterze finansowym	5 908	6 080	(172)	(2,8%)
inne	2 843	01.07 – 3 375 (532) 156 357 22 537 (5 974) 1 381 (2 449) (566) (5 283) (2 096) (1 009) (35) (4 421) (540) (19 136) (1 856) 137 221 20 681	(15,8%)
	178 894			14,4%
Koszty z tytułu opłat i prowizji
z tytułu kart płatniczych i kredytowych	(4 593)			(23,1%)
z tytułu działalności maklerskiej	(3 015)			23,1%
z tytułu opłat KDPW	(7 379)			39,7%
z tytułu opłat brokerskich	(1 044)			3,5%
inne	(4 961)			12,2%
	(20 992)			9,7%
Wynik z tytułu opłat i prowizji	157 902			15,1%

Grupa dokonała przeglądu prezentowanych pozycji i wydzieliła następujące pozycje: "Przychody z tytułu opłat i prowizji z tytułu działalności kredytowej" oraz "Przychody z tytułu opłat i prowizji z tytułu prowadzenia rachunków bankowych". Jednocześnie "Przychody z tytułu opłat i prowizji z tytułu udzielonych gwarancji" zostały zaprezentowane łącznie z pozycją "Przychody z tytułu opłat i prowizji z tytułu udzielonych zobowiązań o charakterze finansowym". Dane porównawcze w obu przypadkach zostały odpowiednio przekształcone.

• Pozostałe dochody operacyjne (tj. dochody pozaodsetkowe i pozaprowizyjne) w wysokości 130,3 mln zł wobec 89,3 mln zł w III kwartale 2020 roku – wzrost o 41,0 mln zł (46,0%), dzięki istotnie lepszym wynikom w obszarze działalności skarbcowej. Wynik na handlowych instrumentach finansowych i rewaluacji zanotował wzrost o 47,9 mln zł, tj. 57,3% r./r., dzięki wyższym przychodom z tyt. FX.

Koszty działania i koszty ogólnego zarządu oraz amortyzacja rzeczowych aktywów trwałych i wartości niematerialnych

• Koszty działania i ogólnego zarządu wraz z amortyzacją w wysokości 274,6 mln zł wobec 271,0 mln zł w III kwartale 2020 roku – wzrost o 3,5 mln zł (tj. 1,3%) w związku ze wzrostem kosztów pracowniczych (koszty związane z wynagrodzeniami wzrosły o 7,5 mln zł, tj. 8,3% r./r.) i wzrost amortyzacji o 2,9 mln zł (tj. 11,4%) z powodu wzrostu nakładów inwestycyjnych na rozwiązania wspierające m.in. cyberbezpieczeństwo klientów instytucjonalnych. Powyższy wzrost został skompensowany przez niższe koszty ogólno-administracyjne (spadek o 3,8% r./r.).

Zatrudnienie w Grupie w omawianym okresie spadło o 87 etatów.

w tys. zł	01.07 –	01.07 –	Zmiana
	30.09.2021	30.09.2020	tys. zł	%
Koszty pracownicze	(125 155)	(119 792)	(5 363)	4,5%
Koszty związane z wynagrodzeniami	(98 396)	(90 894)	(7 502)	8,3%
Premie i nagrody	(13 284)	(15 120)	1 836	(12,1%)
Koszty ubezpieczeń społecznych	(13 475)	(13 778)	303	(2,2%)
Koszty ogólno-administracyjne	(120 488)	(125 254)	4 766	(3,8%)
Koszty opłat telekomunikacyjnych i sprzętu komputerowego	(53 801)	(53 088)	(713)	1,3%
Koszty usług obcych, w tym doradczych, audytorskich i konsultacyjnych	(11 914)	(12 335)	421	(3,4%)
Koszty wynajmu i utrzymania nieruchomości	(12 062)	(13 486)	1 424	(10,6%)
Reklama i marketing	(9 598)	(8 367)	(1 231)	14,7%
Koszty usług zarządzania gotówką, koszty usług KIR i inne koszty transakcyjne	(10 130)	(9 329)	(801)	8,6%
Koszty usług zewnętrznych dotyczące dystrybucji produktów bankowych	(10 772)	(11 769)	997	(8,5%)
Koszty usług pocztowych, materiałów biurowych i poligrafii	(1 306)	(1 494)	188	(12,6%)
Koszty szkoleń i edukacji	(253)	(130)	(123)	94,6%
Koszty nadzoru bankowego i kapitałowego	(175)	(34)	(141)	414,7%
Koszty na rzecz Bankowego Funduszu Gwarancyjnego	(3 084)	(4 789)	1 705	(35,6%)
Pozostałe koszty	(7 393)	(10 433)	3 040	(29,1%)
Amortyzacja rzeczowych aktywów trwałych i wartości niematerialnych	(28 920)	(25 972)	(2 948)	11,4%
Koszty działania i koszty ogólnego zarządu oraz amortyzacja rzeczowych aktywów trwałych i wartości niematerialnych, razem	(274 563)	(271 018)	(3 545)	1,3%

Wynik z tytułu oczekiwanych strat kredytowych aktywów finansowych oraz rezerw na zobowiązania warunkowe

• Wynik z tytułu oczekiwanych strat kredytowych aktywów finansowych oraz rezerw na zobowiązania warunkowe wyniósł -18,7 mln zł (negatywny wpływ) wobec 25,3 mln zł (pozytywny wpływ) w III kwartale 2020 roku, w związku z rozwiązaniem odpisów w segmencie Bankowości Instytucjonalnej w III kwartale 2020 roku (m.in. z powodu redukcji zaangażowania z tytułu należności kredytowych znajdujących się w etapie 3). Wynik z tytułu oczekiwanych strat kredytowych w segmencie Bankowości Detalicznej zanotował wzrost o 5,4 mln zł r./r. (tj. 34,9%) w związku z poprawą zachowań klientów w konsekwencji szerokiej skali udzielania programów pomocowych w 2020 roku.

w tys. zł	01.07 –	01.07 – 30.09.2020	Zmiana
	30.09.2021		tys. zł	%
Wynik z tytułu oczekiwanych strat kredytowych należności od banków
utworzenie odpisów	(1 019)	(1 837)	818	(44,5%)
odwrócenie odpisów	1 218	2 372	(1 154)	(48,7%)
	199	535	(336)	(62,8%)
Wynik z tytułu oczekiwanych strat kredytowych należności od klientów
Wynik z tytułu utworzenia i odwrócenia odpisów	(13 576)	(1 079)	(12 497)	-
utworzenie odpisów	(67 726)	(62 922)	(4 804)	7,6%
odwrócenie odpisów	54 924	62 867	(7 943)	(12,6%)
inne	(774)	(1 024)	250	(24,4%)
Odzyski od sprzedanych wierzytelności	17	(33)	50	(151,5%)
	(13 559)	(1 112)	(12 447)	-
Wynik z tytułu oczekiwanych strat kredytowych inwestycyjnych dłużnych aktywów finansowych wycenianych w wartości godziwej przez pozostałe całkowite dochody
utworzenie odpisów	(774)	(149)	(625)	419,5%
odwrócenie odpisów	1	-	1	0,0%

Skrócone śródroczne skonsolidowane sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Handlowego w Warszawie S.A. za III kwartał 2021 roku

w tys. zł	01.07 –	01.07 –	Zmiana
	30.09.2021	30.09.2020	tys. zł	%
	(773)	(149)	(624)	418,8%
Wynik z tytułu oczekiwanych strat kredytowych aktywów finansowych	(14 133)	(726)	(13 407)	-
utworzenie rezerw	(14 351)	(11 667)	(2 684)	23,0%
rozwiązanie rezerw	9 830	37 714	(27 884)	(73,9%)
Wynik z tytułu rezerw na zobowiązania warunkowe	(4 521)	26 047	(30 568)	(117,4%)
Wynik z tytułu oczekiwanych strat kredytowych aktywów finansowych oraz rezerw na zobowiązania warunkowe	(18 654)	25 321	(43 975)	(173,7%)

3. Wskaźniki

W III kwartale 2021 roku podstawowe wskaźniki finansowe przedstawiały się następująco:

Wybrane wskaźniki finansowe	III kw. 2021	III kw. 2020
ROE*	6,9%	5,7%
ROA**	0,8%	0,7%
Koszty/Przychody	60%	62%
Kredyty/Depozyty	46%	50%
Kredyty/Aktywa ogółem	34%	38%
Wynik z tytułu odsetek/przychody ogółem	37%	49%
Wynik z tytułu prowizji/przychody ogółem	35%	31%

* Iloraz sumy wyników netto z czterech ostatnich kwartałów do średniego stanu kapitału z czterech ostatnich kwartałów po wyłączeniu 75% zysku roku bieżącego. ** Iloraz sumy wyników netto z czterech ostatnich kwartałów do średniego stanu aktywów z czterech ostatnich kwartałów.

Koszty stanowią sumę następujących pozycji ze skróconego skonsolidowanego rachunku zysków strat: Koszty działania i koszty ogólnego zarządu oraz Amortyzacja rzeczowych aktywów trwałych oraz wartości niematerialnych.

Przychody stanowią sumę następujących pozycji ze skróconego skonsolidowanego rachunku zysków strat: Wynik z tytułu odsetek, Wynik z tytułu opłat i prowizji, Przychody z tytułu dywidend, Wynik na handlowych instrumentach finansowych i rewaluacji, Wynik na inwestycyjnych dłużnych aktywach finansowych wycenianych w wartości godziwej przez pozostałe całkowite dochody, Wynik na inwestycjach kapitałowych i pozostałych wycenianych w wartości godziwej przez rachunek zysków i strat, Wynik na rachunkowości zabezpieczeń, Wynik na pozostałych przychodach i kosztach operacyjnych.

Kredyty stanowią Należności od klientów w skróconym skonsolidowanym sprawozdaniu z sytuacji finansowej.

Depozyty stanowią Zobowiązania od klientów w skróconym skonsolidowanym sprawozdaniu z sytuacji finansowej.

Zatrudnienie w Grupie*

w etatach	01.01 –	01.01 –	Zmiana
	30.09.2021	30.09.2020	etaty	%
Średnie zatrudnienie w III kwartale	2 935	3 036	(101)	(3,3%)
Stan zatrudnienia na koniec okresu	2 926	3 013	(87)	(2,9%)

*nie obejmuje osób na urlopach wychowawczych i bezpłatnych

Adekwatność kapitałowa

Współczynnik kapitałowy obliczony został według zasad określonych w Rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 575/2013 z dnia 26 czerwca 2013 r. w sprawie wymogów ostrożnościowych dla instytucji kredytowych i firm inwestycyjnych, zmieniające rozporządzenie (UE) nr 648/2012 wraz z późniejszymi zmianami ("CRR").

Wartość aktywów ważonych ryzykiem oraz wymogi kapitałowe z tytułu poszczególnych rodzajów ryzyka zgodnie z wymaganiami zawartymi w artykule 438 CRR prezentuje poniższa tabela, zgodna ze wzorem EU OV1 przedstawionym w Rozporządzeniu Wykonawczym Komisji (UE) 2021/637.

EU OV1 – Przegląd łącznych kwot ekspozycji na ryzyko

		a	b	c
w tys. zł		Łączne kwoty ekspozycji na ryzyko		Łączne wymogi w zakresie funduszy własnych
		30.09.2021	30.06.2021	30.09.2021
1	Ryzyko kredytowe (z wyłączeniem ryzyka kredytowego kontrahenta)	20 831 374	20 253 147	1 666 510
2	W tym metoda standardowa	20 831 374	20 253 147	1 666 510
3	W tym podstawowa metoda IRB (F-IRB)	-	-	-
4	W tym metoda klasyfikacji	-	-	-
EU-4a	W tym instrumenty kapitałowe według uproszczonej metody ważenia ryzykiem	-	-	-
5	W tym zaawansowana metoda IRB (A-IRB)	-	-	-
6	Ryzyko kredytowe kontrahenta – CCR	3 718 387	2 863 069	297 471
7	W tym metoda standardowa	3 193 767	2 576 450	255 501
8	W tym metoda modeli wewnętrznych (IMM)	-	-	-
EU-8a	W tym ekspozycje wobec kontrahenta centralnego	83 492	77 059	6 679
EU-8b	W tym korekta wyceny kredytowej – CVA	435 451	205 174	34 836
9	W tym pozostałe CCR	5 677	4 386	454
15	Ryzyko rozliczenia	-	-	-
16	Ekspozycje sekurytyzacyjne w portfelu bankowym (po zastosowaniu pułapu)	234 439	234 417	18 755
17	W tym metoda SEC-IRBA	-	-	-
18	W tym SEC-ERBA (w tym IAA)	-	-	-
19	W tym metoda SEC-SA	-	-	-
EU-19a	W tym 1250 % RW/odliczenie	-	-	-
20	Ryzyko pozycji, ryzyko walutowe i ryzyko cen towarów (ryzyko rynkowe)	1 317 370	1 350 265	105 390
21	W tym metoda standardowa	1 317 370	1 350 265	105 390
22	W tym metoda modeli wewnętrznych	-	-	-
EU-22a	Duże ekspozycje	1 005 218	-	80 417
23	Ryzyko operacyjne	3 529 008	3 529 008	282 321
EU-23a	W tym metoda wskaźnika bazowego	-	-	-
EU-23b	W tym metoda standardowa	3 529 008	3 529 008	282 321
EU-23c	W tym metoda zaawansowanego pomiaru	-	-	-
24	Kwoty poniżej progów odliczeń (podlegające wadze ryzyka równej 250 %)	549 458	545 033	43 957
29	Ogółem	30 635 796	28 229 906	2 450 864

Wartości poszczególnych współczynników kapitałowych prezentuje tabela EU KM1 wymagane w artykule 447 CRR, zaprezentowana zgodnie ze wzorem EU KM1, przedstawionym w Rozporządzeniu Wykonawczym Komisji (UE) 2021/637.

EU KM1 – Najważniejsze wskaźniki

		a	b	c	d	e
w tys. zł		30.09.2021	30.06.2021	31.03.2021	31.12.2020	30.09.2020
	Dostępne fundusze własne (kwoty)
1	Kapitał podstawowy Tier I	5 812 311	5 861 438	5 875 615	6 206 230	5 728 049
2	Kapitał Tier I	5 812 311	5 861 438	5 875 615	6 206 230	5 728 049
3	Łączny kapitał	5 812 311	5 861 438	5 875 615	6 206 230	5 728 049
	Kwoty ekspozycji ważonych ryzykiem
4	Łączna kwota ekspozycji na ryzyko	30 635 796	28 229 906	27 428 996	27 484 828	28 131 793
ryzykiem)	Współczynniki kapitałowe (jako odsetek kwoty ekspozycji ważonej
5	Współczynnik kapitału podstawowego Tier I (%)	18,97	20,76	21,42	22,58	20,36
6	Współczynnik kapitału Tier I (%)	18,97	20,76	21,42	22,58	20,36
7	Łączny współczynnik kapitałowy (%)	18,97	20,76	21,42	22,58	20,36
	Dodatkowe wymogi w zakresie funduszy własnych w celu uwzględnienia ryzyka innego niż ryzyko nadmiernej dźwigni (jako odsetek kwoty ekspozycji ważonej ryzykiem)

Skrócone śródroczne skonsolidowane sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Handlowego w Warszawie S.A.

za III kwartał 2021 roku

		a	b	c	d	e
w tys. zł		30.09.2021	30.06.2021	31.03.2021	31.12.2020	30.09.2020
EU-7a	Dodatkowe wymogi w zakresie funduszy własnych w celu uwzględnienia ryzyka innego niż ryzyko nadmiernej dźwigni (%)	-	-	-	-	-
EU-7b	W tym: obejmujące kapitał podstawowy Tier I (punkty procentowe)	-	-	-	-	-
EU-7c	W tym: obejmujące kapitał Tier I (punkty procentowe)	-	-	-	-	-
EU-7d	Łączne wymogi w zakresie funduszy własnych SREP (%)	8,00	8,00	8,00	8,00	8,00
	Wymóg połączonego bufora i łączne wymogi kapitałowe (jako odsetek kwoty ekspozycji ważonej ryzykiem)
8	Bufor zabezpieczający (%)	2,50	2,50	2,50	2,50	2,50
EU-8a	Bufor zabezpieczający wynikający z ryzyka makroostrożnościowego lub ryzyka systemowego zidentyfikowanego na poziomie państwa członkowskiego (%)	-	-	-	-	-
9	Specyficzny dla instytucji bufor antycykliczny (%)	0,02	0,02	0,02	0,01	0,01
EU-9a	Bufor ryzyka systemowego (%)	-	-	-	-	-
10	Bufor globalnych instytucji o znaczeniu systemowym (%)	-	-	-	-	-
EU-10a	Bufor innych instytucji o znaczeniu systemowym (%)	0,25	0,25	0,25	0,25	0,25
11	Wymóg połączonego bufora (%)	2,77	2,77	2,77	2,76	2,76
EU-11a	Łączne wymogi kapitałowe (%)	10,77	10,77	10,77	10,76	10,76
12	Kapitał podstawowy Tier I dostępny po spełnieniu łącznych wymogów w zakresie funduszy własnych SREP (%)	8,20	9,99	10,65	11,82	9,60
	Wskaźnik dźwigni
13	Miara ekspozycji całkowitej	67 936 362	64 262 965	62 488 848	64 876 149	63 690 772
14	Wskaźnik dźwigni (%)	8,56	9,12	9,40	9,57	8,99
całkowitej)	Dodatkowe wymogi w zakresie funduszy własnych w celu uwzględnienia ryzyka nadmiernej dźwigni finansowej (jako odsetek miary ekspozycji
EU-14a	Dodatkowe wymogi w zakresie funduszy własnych w celu uwzględnienia ryzyka nadmiernej dźwigni finansowej (%)	-	-
EU-14b	W tym: obejmujące kapitał podstawowy Tier I (punkty procentowe)	-	-
EU-14c	Łączne wymogi w zakresie wskaźnika dźwigni SREP (%)	3,00	3,00
	Bufor wskaźnika dźwigni i łączny wymóg w zakresie wskaźnika dźwigni (jako odsetek miary ekspozycji całkowitej)
EU-14d	Wymóg w zakresie bufora wskaźnika dźwigni (%)	-	-
EU-14e	Łączny wymóg w zakresie wskaźnika dźwigni (%)	3,00	3,00
	Wskaźnik pokrycia wypływów netto
15	Aktywa płynne wysokiej jakości (HQLA) ogółem (wartość ważona – średnia)	31 216 133	30 588 569	29 968 175	31 586 226	29 435 946
EU-16a	Wypływy środków pieniężnych – Całkowita wartość ważona	62 355 138	60 075 362	39 778 601	53 496 691	31 090 315
EU-16b	Wpływy środków pieniężnych – Całkowita wartość ważona	48 674 433	46 614 951	26 022 576	36 137 820	14 612 649
16	Wypływy środków pieniężnych netto ogółem (wartość skorygowana)	15 588 785	15 018 841	13 756 025	17 358 871	16 477 666
17	Wskaźnik pokrycia wypływów netto (%)	200,25	203,67	217,85	181,96	178,64
	Wskaźnik stabilnego finansowania netto
18	Dostępne stabilne finansowanie ogółem	36 234 479	36 443 949	38 250 538	36 968 061	36 315 672
19	Wymagane stabilne finansowanie ogółem	18 859 549	18 753 701	21 896 580	22 472 610	23 849 598
20	Wskaźnik stabilnego finansowania netto (%)	192,13	194,33	174,69	164,50	152,27

W trzech kwartałach 2021 roku Grupa spełniała obowiązujące normy ostrożnościowe w zakresie adekwatności kapitałowej. Współczynnik kapitałowy ustalany jest zgodnie z obowiązującymi w tym zakresie przepisami.

Zarządzanie ryzykiem płynności

Ryzyko płynności rozumiane jest jako ryzyko niezdolności do wypełnienia w określonym terminie swoich zobowiązań finansowych wobec klienta, kredytodawcy lub inwestora w wyniku niedopasowania przepływów finansowych wynikających z pozycji bilansowych i pozabilansowych, które Grupa posiada.

Polityka zarządzania ryzykiem płynności w Grupie ma na celu przede wszystkim zapewnienie i utrzymywanie zdolności do wywiązywania się zarówno z bieżących, jak i przyszłych zobowiązań (również w sytuacji wystąpienia ekstremalnie kryzysowych warunków), przy jednoczesnym minimalizowaniu kosztów pozyskania płynności. Jest to możliwe dzięki właściwej identyfikacji ryzyka płynności, jego stałemu monitorowaniu, jak również, dzięki ustanowieniu limitów przy pełnym zrozumieniu zarówno otoczenia makroekonomicznego, profilu działalności Grupy, wymogu spełnienia norm regulacyjnych, jak i celów strategicznych i biznesowych w ramach dostępnych zasobów płynności.

Strategia dotycząca ryzyka płynności, w tym akceptowalny poziom ryzyka, zakładana struktura bilansu oraz plan finansowania jest zatwierdzana przez Zarząd Banku, a następnie akceptowana przez Radę Nadzorczą Banku. Za zarządzanie strukturą bilansową Grupy odpowiada Komitet ds. Zarządzania Aktywami i Pasywami. Funkcjonujący w Grupie sposób organizacji procesu zarządzania ryzykiem płynności ma na celu zapewnienie rozdzielenia funkcji pomiędzy jednostkami przeprowadzającymi transakcje (mającymi wpływ na ryzyko płynności) oraz monitorującymi i kontrolującymi ryzyko. Za zarządzanie płynnością śróddzienną, bieżącą i krótkoterminową odpowiada Sektor Rynków Finansowych i Bankowości Korporacyjnej, a za zarządzanie płynnością średnio- i długookresową Komitet ds. Zarządzania Aktywami i Pasywami. Funkcje sprawozdawcze są wykonywane w Departamencie Strategii Ryzyka i Kapitału, a monitorowanie i kontrola poziomu ryzyka płynności w Departamencie Ryzyka Rynkowego. Zarządzanie płynnością w podmiotach Grupy leży w zakresie zadań zarządów poszczególnych spółek. Nadzór nad działalnością spółek wchodzących w skład Grupy, w zakresie zarządzania ryzykiem płynności, Bank prowadzi poprzez delegowanie swoich pracowników do organów nadzorczych tych spółek (do rad nadzorczych). Nadzór nad płynnością podmiotów Grupy sprawuje Komitet ds. Zarządzania Aktywami i Pasywami.

Dane źródłowe oraz modele wykorzystywane do generowania raportów płynnościowych pochodzą z niezależnych systemów zarządzania lub innych niezależnych systemów ewidencji. Raporty oraz testy warunków skrajnych są generowane w Departamencie Strategii Ryzyka i Kapitału - jednostce niezależnej od Sektora Rynków Finansowych i Bankowości Korporacyjnej – i przesyłane codziennie do jednostek Grupy odpowiedzialnych za zarządzanie płynnością oraz do Departamentu Ryzyka Rynkowego odpowiedzialnego za zawartość merytoryczną przygotowanych raportów, w tym za ujmowanie wszystkich elementów mających wpływ na poziom ryzyka płynności. W cyklu miesięcznym Departament Ryzyka Rynkowego przygotowuje analizę pozycji płynnościowej Grupy i poziomu ryzyka płynności na posiedzenie Komitetu ds. Zarządzania Aktywami i Pasywami oraz Komitetu ds. Ryzyka i Kapitału. Raporty dzienne trafiają do osób bezpośrednio uczestniczących w procesie zarządzania płynnością śróddzienną, bieżącą i krótkoterminową, a raporty miesięczne i kwartalne, opracowane na podstawie danych dziennych, trafiają do członków Komitetów Banku zajmujących się ryzykiem płynności średnio- i długookresowym oraz ryzykiem strukturalnym płynności (Komitet ds. Zarządzania Aktywami i Pasywami, Komitet ds. Ryzyka i Kapitału oraz Komitet ds. Zarządzania Ryzykiem i Kapitałem).Taki mechanizm zapewnia:

bieżącą i prospektywną informację,

daje obraz ryzyka płynności zarówno dla bilansu/pozabilansu łącznie jak i w poszczególnych istotnych z punktu widzenia Banku walutach (PLN, USD, EUR),

różnorodność przygotowywanych raportów w wyniku czego, pozwala na ocenę poziomu ryzyka płynności śróddziennej, bieżącej i strukturalnej,

uzyskiwanie wyników testów warunków skrajnych z wystarczającą częstotliwością (dzienną dla testu S2 i miesięczną dla pozostałych),

kompleksowość ujęcia w przygotowaniu raportów płynnościowych obejmującą zarówno pozycje bilansowe jak i pozabilansowe.

W ramach zarządzania ryzykiem płynności Grupa realizuje następujące cele:

zapewnienie podmiotom Grupy (w każdym momencie działalności) dostępu do środków płynnych w celu wypełniania wszystkich swoich zobowiązań finansowych terminowo, także w ekstremalnych, lecz prawdopodobnych sytuacjach kryzysowych;

utrzymanie odpowiedniego poziomu wysokiej jakości aktywów płynnych na wypadek nagłego pogorszenia się sytuacji płynnościowej Grupy;

określenie skali podejmowanego przez Grupę ryzyka płynności poprzez ustanowienie na odpowiednim i bezpiecznym poziomie wewnętrznych miar oraz limitów mających na celu ograniczenie nadmiernej koncentracji w zakresie przyjętej struktury bilansu, czy też źródeł finasowania;

stałe monitorowanie sytuacji płynnościowej Grupy pod kątem wystąpienia sytuacji awaryjnej w celu uruchomienia Planu Awaryjnego utrzymania płynności;

zapewnienie zgodności funkcjonujących w Banku procesów z polskimi i europejskimi wymogami regulacyjnymi dotyczącymi zarządzania ryzykiem płynności.

W ramach zarządzania ryzykiem płynności Grupa stosuje również szereg mechanizmów kontrolnych zapewniających przestrzeganie zasad zarządzania ryzykiem płynności. Obejmują one w szczególności:

rozdzielność funkcji pomiaru, monitorowania i kontrolowania ryzyka od działalności operacyjnej, w tym rozdzielenie funkcji w obszarach potencjalnych konfliktów interesów i obszarach podwyższonego ryzyka;

przeglądy procesów, wykonywane przez osoby pełniące funkcje zarządzania lub funkcje kierownicze lub zlecone przez te osoby;

czynności kontrolne wkomponowane w działalność jednostek organizacyjnych Banku i dostosowane do profilu, skali i specyfiki działalności jednostek organizacyjnych Banku;

sprawdzanie przestrzegania limitów zaangażowań oraz śledzenie ich nieprzestrzegania;

monitorowanie raportów przekroczeń;

monitorowanie wskaźników ryzyka;

proces samooceny;

monitorowanie i testowanie planów awaryjnych i planów zapewnienia ciągłości.

Głównym źródeł finansowania działalności Grupy, w tym portfela aktywów płynnych są środki pozyskiwane w ramach bazy depozytowej, której poziom na koniec września 2021 roku stanowił 74,6% zobowiązań ogółem. Grupa utrzymuje na wysokim poziomie bufor nieobciążonych wysokiej jakości aktywów płynnych, inwestując w dłużne papiery wartościowe rządowe oraz przedsiębiorstw o najwyższych ratingach, charakteryzujące się możliwością szybkiego upłynnienia. Raz do roku Grupa przeprowadza analizę możliwości upłynnienia na rynku posiadanego portfela papierów wartościowych, w celu wyznaczenia wartości papierów możliwych do upłynnienia w horyzoncie czasowym przyjętym w kalkulacji nadzorczych miar płynności i wskaźnika LCR (Liquidity Coverage Ratio).

Grupa stale monitoruje poziom koncentracji finansowania i źródeł płynności. W tym celu, buduje dobrze zdywersyfikowaną strukturę funduszy klientowskich zarówno po stronie depozytów klientów detalicznych i małych przedsiębiorstw, jak i podmiotów korporacyjnych i sektora Finansów Publicznych. Poziom koncentracji w podziale na kategorie klientów, jak i w poszczególnych walutach jest monitorowany i porównywany do ustalonych przez Komitet ds. Zarządzania Aktywami i Pasywami poziomów wskaźników ostrzegawczych. Ponadto w Grupie obowiązuje wskaźnik ostrzegawczy na poziom finansowania netto z rynku hurtowego.

Grupa jest jednym z największych uczestników polskiego rynku instrumentów pochodnych, jednakże przepływy z tych instrumentów netto dla bilansu ogółem do 30 dni nie mają znaczącego wpływu na poziom wskaźnika LCR. Jednocześnie metodologia wyliczania potencjalnych wypływów z tytułu zwiększenia zabezpieczenia wystawianego przez Grupę na rzecz innych podmiotów lub zmniejszenia zabezpieczeń utrzymywanych przez naszych klientów w Banku oparta na szacowaniu maksymalnych wypływów z tych tytułów w okresie ostatnich 24 miesięcy zabezpiecza Grupę przed niedoszacowaniem tych wypływów w horyzoncie 30 dni.

Zgodnie z Rozporządzeniem nr 575/2013 Grupa monitoruje oraz utrzymuje na adekwatnym poziomie wskaźnika LCR. Na dzień 30 września wskaźnik LCR wyniósł 200% i był o 4 punkty procentowe niższy niż na 30 czerwca 2021 r. Na zmianę wskaźnika wpływają przede wszystkim zmiany poziomu aktywów płynnych oraz poziomu depozytów od przedsiębiorstw niefinansowych.

Grupa uznaje, że głębokość rynku FX swap pozwala na przyjęcie założenia, iż występujące niedopasowanie (nadwyżka pasywów walutowych nad aktywami) może być w łatwy sposób niwelowane za pomocą bieżących transakcji FX swap. Dodatkowo, Grupa nie identyfikuje innych istotnych elementów składowych wskaźnika pokrycia wypływów netto, niż te uwzględnione we wzorze ujawniania wskaźnika pokrycia wypływów netto.

Poniższe tabele prezentują szczegółowe informacje ilościowe w zakresie płynności wymagane w artykule 451a CRR, zgodnie ze wzorem EU LIQ1 – Informacje ilościowe na temat wskaźnika pokrycia wypływów netto przedstawionymi w Rozporządzeniu Wykonawczym Komisji (UE) 2021/637.

		a	b	c	d
w tys. zł		Całkowita wartość nieważona (średnia)
EU 1a	Koniec kwartału	30.09.2021	30.06.2021	31.03.2021	31.12.2020
EU 1b	Liczba punktów danych użyta do obliczenia średnich wartości	12	12	12	12
	AKTYWA PŁYNNE WYSOKIEJ JAKOŚCI
1	Całkowite aktywa płynne wysokiej jakości (HQLA) ŚRODKI PIENIĘŻNE – WYPŁYWY
2	Depozyty detaliczne i depozyty klientów będących małymi przedsiębiorstwami, w tym:	17 437 527	16 984 578	16 571 644	16 019 267
3	Stabilne depozyty	10 208 592	10 020 285	9 784 767	9 484 486
4	Mniej stabilne depozyty	7 228 935	6 964 294	6 786 877	6 534 782
5	Niezabezpieczone finansowanie na rynku międzybankowym	29 140 418	29 393 095	30 513 103	30 866 687
6	Depozyty operacyjne (wszyscy kontrahenci) i depozyty w sieciach banków spółdzielczych	20 878 635	20 380 956	19 793 295	18 615 228
7	Depozyty nieoperacyjne (wszyscy kontrahenci)	8 261 783	9 012 139	10 719 807	12 251 459
8	Dług niezabezpieczony	-	-	-	-
9	Zabezpieczone finansowanie na rynku międzybankowym
10	Wymogi dodatkowe	44 764 951	38 385 688	36 882 590	35 671 826
11	Wypływy związane z ekspozycjami z tytułu instrumentów pochodnych i inne wymogi dotyczące zabezpieczenia Wypływy związane ze stratą środków z tytułu produktów	32 734 185 -	26 047 141 -	24 281 441 -	23 047 540 -
12	dłużnych
13	Instrumenty kredytowe i instrumenty wsparcia płynności	12 030 766	12 338 547	12 601 149	12 624 286
14	Inne zobowiązania umowne w zakresie finansowania	362 274	343 555	242 987	411 185
15	Inne zobowiązania warunkowe w zakresie finansowania	3 393 252	3 265 710	3 124 624	2 970 767
16	CAŁKOWITE WYPŁYWY ŚRODKÓW PIENIĘŻNYCH
	ŚRODKI PIENIĘŻNE – WPŁYWY
17	Zabezpieczone transakcje kredytowe (np. transakcje z otrzymanym przyrzeczeniem odkupu)	124 219	203 606	318 353	436 492
18	Wpływy z tytułu ekspozycji w pełni obsługiwanych	1 572 210	1 395 845	1 572 940	1 589 901
19	Inne wpływy środków pieniężnych	30 804 076	24 153 932	22 333 744	21 207 949
EU-19a	(Różnica między całkowitą ważoną kwotą wpływów a całkowitą ważoną kwotą wypływów wynikających z transakcji w państwach trzecich, w których istnieją ograniczenia transferu, lub które są denominowane w

EU LIQ1 – Informacje ilościowe na temat wskaźnika pokrycia wypływów netto

walutach niewymienialnych)

Skrócone śródroczne skonsolidowane sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Handlowego w Warszawie S.A.

za III kwartał 2021 roku

		a	b	c	d
w tys. zł		Całkowita wartość nieważona (średnia)
EU 1a	Koniec kwartału	30.09.2021	30.06.2021	31.03.2021	31.12.2020
EU-19b	(Nadwyżka wpływów z powiązanej wyspecjalizowanej instytucji kredytowej)
20	CAŁKOWITE WPŁYWY ŚRODKÓW PIENIĘŻNYCH	32 500 505	25 753 383	24 225 037	23 234 342
EU-20a	Wpływy całkowicie wyłączone	-	-	-	-
EU-20b	Wpływy podlegające ograniczeniu w wysokości 90 %	-	-	-	-
EU-20c	Wpływy podlegające ograniczeniu w wysokości 75 %	32 500 505	25 753 383	24 225 037	23 234 342
	WARTOŚĆ SKORYGOWANA OGÓŁEM
EU-21	ZABEZPIECZENIE PRZED UTRATĄ PŁYNNOŚCI
22	CAŁKOWITE WYPŁYWY ŚRODKÓW PIENIĘŻNYCH NETTO
23	WSKAŹNIK POKRYCIA WYPŁYWÓW NETTO

EU LIQ1 – Informacje ilościowe na temat wskaźnika pokrycia wypływów netto (cd.)

		e	f	g	h
w tys. zł				Całkowita wartość ważona (średnia)
EU 1a	Koniec kwartału	30.09.2021	30.06.2021	31.03.2021	31.12.2020
EU 1b	Liczba punktów danych użyta do obliczenia średnich wartości	12	12	12	12
	AKTYWA PŁYNNE WYSOKIEJ JAKOŚCI
1	Całkowite aktywa płynne wysokiej jakości (HQLA) ŚRODKI PIENIĘŻNE – WYPŁYWY	30 883 467	30 191 064	29 754 596	28 815 100
2	Depozyty detaliczne i depozyty klientów będących małymi przedsiębiorstwami, w tym:	1 358 621	1 318 229	1 286 516	1 240 588
3	Stabilne depozyty	510 430	501 014	489 238	474 224
4	Mniej stabilne depozyty	848 191	817 215	797 278	766 364
5	Niezabezpieczone finansowanie na rynku międzybankowym	11 374 418	11 816 130	12 916 102	13 607 210
6	Depozyty operacyjne (wszyscy kontrahenci) i depozyty w sieciach banków spółdzielczych	5 219 659	5 095 239	4 948 324	4 653 807
7	Depozyty nieoperacyjne (wszyscy kontrahenci)	6 154 759	6 720 891	7 967 778	8 953 403
8	Dług niezabezpieczony	-	-	-	-
9	Zabezpieczone finansowanie na rynku międzybankowym	429	5 699	6 003	7 294
10	Wymogi dodatkowe	33 726 455	27 062 439	25 309 677	24 070 061
11	Wypływy związane z ekspozycjami z tytułu instrumentów pochodnych i inne wymogi dotyczące zabezpieczenia Wypływy związane ze stratą środków z tytułu produktów	32 734 185	26 047 141	24 281 441	23 047 540
12	dłużnych	-	-	-	-
13	Instrumenty kredytowe i instrumenty wsparcia płynności	992 271	1 015 299	1 028 236	1 022 521
14	Inne zobowiązania umowne w zakresie finansowania	343 900	309 125	201 900	361 114
15	Inne zobowiązania warunkowe w zakresie finansowania	339 325	326 571	312 462	297 077
16	CAŁKOWITE WYPŁYWY ŚRODKÓW PIENIĘŻNYCH ŚRODKI PIENIĘŻNE – WPŁYWY	47 143 148	40 838 193	40 032 660	39 583 344
17	Zabezpieczone transakcje kredytowe (np. transakcje z otrzymanym przyrzeczeniem odkupu)	62 401	134 922	258 739	386 422
18	Wpływy z tytułu ekspozycji w pełni obsługiwanych	1 190 798	983 804	1 114 197	1 032 784
19 EU-19a	Inne wpływy środków pieniężnych (Różnica między całkowitą ważoną kwotą wpływów a całkowitą ważoną kwotą wypływów wynikających z	30 804 076	24 153 932	22 333 744	21 207 949
	transakcji w państwach trzecich, w których istnieją ograniczenia transferu, lub które są denominowane w walutach niewymienialnych)	-	-	-	-
EU-19b	(Nadwyżka wpływów z powiązanej wyspecjalizowanej instytucji kredytowej)	-	-	-	-
20	CAŁKOWITE WPŁYWY ŚRODKÓW PIENIĘŻNYCH	32 057 275	25 272 658	23 706 680	22 627 154
EU-20a	Wpływy całkowicie wyłączone	-	-	-	-
EU-20b	Wpływy podlegające ograniczeniu w wysokości 90 %	-	-	-	-

Skrócone śródroczne skonsolidowane sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Handlowego w Warszawie S.A.

za III kwartał 2021 roku

		e	f	g	h
w tys. zł		Całkowita wartość ważona (średnia)
EU 1a	Koniec kwartału	30.09.2021	30.06.2021	31.03.2021	31.12.2020
EU-20c Wpływy podlegające ograniczeniu w wysokości 75 % WARTOŚĆ SKORYGOWANA OGÓŁEM		32 057 275	25 272 658	23 706 680	22 627 154
EU-21	ZABEZPIECZENIE PRZED UTRATĄ PŁYNNOŚCI	30 883 467	30 191 064	29 754 596	28 815 100
22	CAŁKOWITE WYPŁYWY ŚRODKÓW PIENIĘŻNYCH NETTO	15 470 316	15 695 404	16 325 980	16 956 190
23	WSKAŹNIK POKRYCIA WYPŁYWÓW NETTO	199,63%	192,36%	182,25%	169,94%

7 Sprawozdawczość dotycząca segmentów działalności

Segment działalności jest dającą się wyodrębnić częścią działalności Grupy, generującą przychody i koszty (w tym z transakcji wewnątrz Grupy), której wyniki operacyjne są regularnie analizowane przez Zarząd jednostki dominującej, jako główny organ decyzyjny Grupy, w celu alokacji zasobów oraz oceny jej działalności.

Grupa jest zarządzana na poziomie dwóch głównych segmentów – bankowości instytucjonalnej i bankowości detalicznej. Wycena aktywów i pasywów oraz ustalanie wyniku finansowego segmentu dokonywane jest zgodnie z zasadami rachunkowości stosowanymi przez Grupę dla potrzeb sporządzenia sprawozdań finansowych, z uwzględnieniem transakcji pomiędzy segmentami w ramach Grupy.

Przyporządkowania aktywów i zobowiązań oraz przychodów i kosztów Grupy do segmentów dokonano na podstawie wewnętrznych informacji przygotowywanych dla potrzeb zarządczych. Transfer finansowania pomiędzy segmentami Grupy oparty jest na stawkach bazujących na stopach rynkowych. Stawki transferowe są ustalane według tych samych zasad dla obu segmentów, a ich zróżnicowanie wynika jedynie ze struktury terminowej i walutowej aktywów i zobowiązań. Podstawą oceny wyników działalności segmentu jest zysk lub strata brutto.

Działalność Grupy prowadzona jest wyłącznie na terenie Polski.

Bankowość Instytucjonalna

W ramach segmentu Bankowości Instytucjonalnej Grupa oferuje produkty i świadczy usługi podmiotom gospodarczym, jednostkom samorządowym oraz dla sektora budżetowego. Oferta Grupy w segmencie Bankowości Instytucjonalnej obejmuje m.in.:

• Usługi kredytowe i depozytowe,
• Usługi zarządzania gotówką,
• Usługi finansowania handlu,
• Usługi maklerskie,
• Leasing,
• Usługi powiernictwa papierów wartościowych,
• Produkty skarbu na rynkach finansowych i towarowych,
• Usługi bankowości inwestycyjnej na lokalnym i międzynarodowym rynku kapitałowym, w tym usługi doradztwa, pozyskiwania i gwarantowania finansowania poprzez publiczne i niepubliczne emisje instrumentów finansowych.

Działalność segmentu obejmuje także transakcje na rynkach instrumentów kapitałowych, dłużnych oraz pochodnych.

Bankowość Detaliczna

Segment Bankowości Detalicznej dostarcza produkty i usługi finansowe klientom indywidualnym, a także w ramach CitiBusiness mikroprzedsiębiorstwom oraz osobom fizycznym prowadzącym działalność gospodarczą. Pełen zakres produktów bankowych w segmencie Bankowości Detalicznej obejmuje:

• Prowadzenie rachunków bieżących i oszczędnościowych,
• Pożyczki gotówkowe,
• Kredyty hipoteczne,
• Karty kredytowe,
• Usługi zarządzania majątkiem,
• Pośrednictwo w sprzedaży produktów inwestycyjnych i ubezpieczeniowych.

Wyniki finansowe Grupy według segmentów działalności

	Za okres	01.01 – 30.09.2021			01.01 – 30.09.2020
w tys. Zł		Bankowość Instytucjonalna	Bankowość Detaliczna	Razem	Bankowość Instytucjonalna	Bankowość Detaliczna	Razem
Wynik z tytułu odsetek		247 361	286 921	534 282	430 426	350 362	780 788
Wynik wewnętrzny z tytułu odsetek, w tym:		(20 326)	20 326	-	(42 890)	42 890	-
przychody wewnętrzne		-	20 326	20 326	-	42 890	42 890
koszty wewnętrzne		(20 326)	-	(20 326)	(42 890)	-	(42 890)
Wynik z tytułu opłat i prowizji		317 799	163 256	481 055	244 052	157 939	401 991
Przychody z tytułu dywidend		3 211	7 589	10 800	1 416	10 305	11 721
Wynik na handlowych instrumentach finansowych i rewaluacji		316 207	22 924	339 131	154 168	23 822	177 990
Wynik na inwestycyjnych dłużnych aktywach finansowych wycenianych w wartości godziwej przez pozostałe całkowite dochody		459 106	-	459 106	175 932	-	175 932
Wynik na inwestycjach kapitałowych i pozostałych wycenianych w wartości godziwej przez rachunek zysków i strat		4 297	-	4 297	4 169	8 282	12 451
Wynik na rachunkowości zabezpieczeń		1 364	-	1 364	1 049	-	1 049
Wynik na pozostałych przychodach i kosztach operacyjnych		7 094	(18 739)	(11 645)	3 324	(14 849)	(11 525)
Koszty działania i koszty ogólnego zarządu		(419 391)	(413 649)	(833 040)	(418 695)	(447 523)	(866 218)
Amortyzacja rzeczowych aktywów trwałych oraz wartości niematerialnych		(16 877)	(68 412)	(85 289)	(16 370)	(63 627)	(79 997)
Wynik z tytułu zbycia pozostałych aktywów		(112)	(290)	(402)	(157)	(269)	(426)
Wynik z tytułu oczekiwanych strat kredytowych aktywów finansowych oraz rezerw na zobowiązania warunkowe		28 423	(62 851)	(34 428)	(97 109)	(81 069)	(178 178)
Zysk operacyjny		948 482	(83 251)	865 231	482 205	(56 627)	425 578
Podatek od niektórych instytucji finansowych		(95 030)	(20 163)	(115 193)	(73 426)	(19 144)	(92 570)
Zysk brutto		853 452	(103 414)	750 038	408 779	(75 771)	333 008
Podatek dochodowy				(189 058)			(102 675)
Zysk netto				560 980			230 333

Stan na dzień	30.09.2021		31.12.2020
w tys. zł	Bankowość Instytucjonalna	Bankowość Detaliczna	Razem	Bankowość Instytucjonalna	Bankowość Detaliczna	Razem
Aktywa	52 740 662	7 735 330	60 475 992	53 396 826	7 544 712	60 941 538
Zobowiązania i kapitał własny, w tym:	41 281 745	19 194 247	60 475 992	42 506 741	18 434 797	60 941 538
zobowiązania	35 193 038	17 759 401	52 952 439	36 231 131	17 129 440	53 360 571

8 Działalność Grupy

1 Sektor Bankowości Instytucjonalnej

1.1 Podsumowanie wyników Segmentu

			Zmiana
w tys. zł	III kw. 2021	III kw. 2020	tys. zł	%
Wynik z tytułu odsetek	74 488	127 643	(53 155)	(41,6%)
Wynik z tytułu opłat i prowizji	99 255	78 813	20 442	25,9%

Skrócone śródroczne skonsolidowane sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Handlowego w Warszawie S.A. za III kwartał 2021 roku

			Zmiana
w tys. zł	III kw. 2021	III kw. 2020	tys. zł	%
Przychody z tytułu dywidend	1 703	231	1 472	637,2%
Wynik na handlowych instrumentach finansowych i rewaluacji	123 392	76 236	47 156	61,9%
Wynik na inwestycyjnych dłużnych aktywach finansowych wycenianych w wartości godziwej przez pozostałe całkowite dochody	-	1 731	(1 731)	(100,0%)
Wynik na inwestycjach kapitałowych i pozostałych wycenianych w wartości godziwej przez rachunek zysków i strat	342	24	318	-
Wynik na rachunkowości zabezpieczeń	1 343	2 512	(1 169)	(46,5%)
Wynik na pozostałych przychodach i kosztach operacyjnych	1 956	1 862	94	5,0%
Razem przychody	302 479	289 052	13 427	4,6%
Koszty działania i koszty ogólnego zarządu oraz amortyzacja	(124 430)	(112 927)	(11 503)	10,2%
Wynik z tytułu zbycia pozostałych aktywów	54	3	51	-
Wynik z tytułu oczekiwanych strat kredytowych aktywów finansowych oraz rezerw na zobowiązania warunkowe	2 299	40 854	(38 555)	(94,4%)
Podatek od niektórych instytucji finansowych	(33 654)	(22 564)	(11 090)	49,1%
Zysk brutto	146 748	194 418	(47 670)	(24,5%)
Koszty/Dochody	41%	39%

Na kształtowanie się wyniku brutto Segmentu Bankowości Instytucjonalnej w III kwartale 2021 roku w porównaniu z analogicznym okresem roku poprzedniego wpływ miały w szczególności:

• spadek wyniku odsetkowego będący efektem niższych przychodów odsetkowych od inwestycyjnych papierów dłużnych z powodu spadku ich wolumenu;
• wzrost wyniku prowizyjnego dzięki wyższym przychodom z tytułu prowadzenia rachunków bankowych i usług powierniczych;
• wzrost przychodów związanych z rynkami finansowymi głównie dzięki wyższym przychodom z tyt. operacji FX;
• wzrost kosztów operacyjnych w związku z wyższymi kosztami pracowniczymi i kosztami IT.

1.2 Bankowość instytucjonalna oraz rynki kapitałowe

Bankowość Instytucjonalna

Na koniec III kwartału 2021 roku liczba klientów instytucjonalnych (obejmująca klientów strategicznych, globalnych i bankowości przedsiębiorstw) wyniosła niecałe 5,4 tys., co oznacza spadek o 2% w porównaniu do końca III kwartału 2020 roku. Powyższy spadek dotyczy głównie klientów bankowości przedsiębiorstw (-8% r./r.). Z drugiej strony liczba klientów strategicznych i globalnych urosła o 4% r./r.

Z kolei w zakresie akwizycji klientów w III kwartale 2021 roku w segmencie Bankowości Przedsiębiorstw, Bank pozyskał 67 nowych klientów, w tym 4 Duże Przedsiębiorstwa, 33 Małych i Średnich Przedsiębiorstw, 18 klientów Międzynarodowych Bankowości Przedsiębiorstw, 9 Digital oraz 3 jednostki sektora publicznego. W ramach segmentów klientów strategicznych i globalnych Bank pozyskał 7 relacji klientowskich.

Poniższa tabela przedstawia stany aktywów i pasywów w poszczególnych segmentach w ujęciu zarządczym.

Aktywa

w mln zł		31.12.2020			Zmiana*		Zmiana*
	30.09.2021		30.09.2020	(1)/(2)		(1)/(3)
	(1)	(2)	(3)	mln zł	%	mln zł	%
Przedsiębiorstwa, w tym:	3 912	3 518	3 953	394	11%	(40)	(1%)
Małe i średnie firmy	1 533	1 125	1 341	408	36%	192	14%
Duże przedsiębiorstwa	2 379	2 394	2 612	(14)	(1%)	(233)	(9%)
Sektor Publiczny	56	10	14	46	455%	42	309%
Klienci Globalni	3 586	4 194	4 213	(608)	(14%)	(627)	(15%)
Klienci Korporacyjni	5 004	5 678	5 847	(674)	(12%)	(843)	(14%)
Pozostałe	(19)	(14)	8	(5)	37%	(27)	(334%)
Bankowość Instytucjonalna	12 540	13 387	14 034	(847)	(6%)	(1 494)	(11%)

* Zmiany wynikają z zaokrągleń

Zobowiązania

w mln zł		31.12.2020		Zmiana* (1)/(2)		Zmiana* (1)/(3)
	30.09.2021		30.09.2020
	(1)	(2)	(3)	mln zł	%	mln zł	%
Przedsiębiorstwa, w tym:	5 411	4 396	6 447	1 015	23%	(1 037)	(16%)
Małe i średnie firmy	3 404	2 555	3 491	849	33%	(87)	(3%)
Duże przedsiębiorstwa	2 006	1 841	2 956	165	9%	(950)	(32%)
Sektor Publiczny	2 888	3 434	2 585	(547)	(16%)	303	12%
Klienci Globalni	13 273	12 025	12 329	1 248	10%	944	8%
Klienci Korporacyjni	5 659	6 293	8 199	(634)	(10%)	(2 540)	(31%)
Pozostałe	95	66	69	29	44%	25	37%
Bankowość Instytucjonalna	27 325	26 214	29 630	1 111	4%	(2 305)	(8%)

* Zmiany wynikają z zaokrągleń

Kluczowe transakcje i osiągnięcia w obszarze Bankowości Instytucjonalnej w III kwartale 2021 roku:

Działalność kredytowa	Udzielenie nowego bądź podwyższenie istniejącego finansowania w kwocie 842 mln zł
	• 480 mln zł dla klientów Bankowości Przedsiębiorstw; • 362 mln zł dla klientów Globalnych, m.in. dla wiodącej spółki z branży przemysłowej; • Udział w konsorcjalnej umowie gwarantowania finansowania dla jednego z kluczowych klientów Citi na potrzeby akwizycji spółki z branży alkoholowej. Rola Banku w tej transakcji potwierdza szczególną pozycję struktur Citi w Polsce oraz determinację Banku we wspieraniu swoich strategicznych klientów w osiąganiu założonych przez nich celów.
Bankowość Transakcyjna	Zwiększenie udziałów w zakresie obsługi bankowej oraz bankowości transakcyjnej
	• Wygranie 6 mandatów na kompleksową obsługę bankową lub poszerzenie współpracy Banku z jego klientami; • Udzielenie akredytyw exportowych, udostępnienie faktoringu odwróconego i udzielenie promesy w łącznej kwocie 20 mln zł.

Działalność i osiągnięcia biznesowe Pionu Skarbu

W III kwartale 2021 roku Bank kontynuował dynamiczny rozwój, zapewniając przedsiębiorstwom dostęp do rozwiązań wspierających działalność na rynkach zagranicznych. Wiedza i doświadczenie ekspertów bankowych, bogata oferta produktowa, a także nowoczesne narzędzia, pozwoliły klientom Banku lepiej zrozumieć i szybciej reagować na zmiany zachodzące w post-pandemicznym otoczeniu gospodarczym.

W tym okresie Bank skupiał się na:

• Zapewnieniu klientom dostępu do bieżących informacji poprzez aplikację mobilną Puls Rynku FX, a także organizację konferencji z udziałem Biura Analiz Ekonomicznych i ekspertów Departamentu Sprzedaży w Pionie Skarbu;

• Wspieraniu zagranicznej ekspansji firm również na rynkach egzotycznych. Rozwiązanie w postaci HUB FX umożliwia klientom Banku przyjmowanie płatności od ich kontrahentów także w tych walutach, dla których prowadzenie rachunku bankowego nie było dotychczas możliwe: np. THB, AED, MXN, SGD i wielu innych;
• Promowaniu elektronicznej platformy wymiany walutowej CitiFX Pulse, która umożliwia zdalne i bezpieczne zawieranie transakcji. Za pośrednictwem platformy zawierane jest około 85% wszystkich transakcji walutowych. CitiFX Pulse zapewnia dostęp do kwotowań 24 godziny na dobę, ciągły dostęp do informacji rynkowych i prognoz ekonomicznych. Pozwala zarządzać ekspozycją walutową oraz potwierdzać transakcje online;

Dodatkowo w III kwartale 2021 roku Bank wciąż utrzymywał się w czołówce banków w zakresie obrotów na rynku kasowym, będąc jednym z liderów Treasury BondSpot.

Bank był również aktywny na rynku dłużnych papierów wartościowych poprzez udział w następujących transakcjach:

• Przeprowadzenie emisji obligacji dla Europejskiego Banku Inwestycyjnego w kwocie 500 mln zł;
• Objęcie obligacji BGK wyemitowanych na rzecz Funduszu Przeciwdziałania COVID-19;

Bankowość Transakcyjna

Bank rozszerza swoją ofertę i wprowadza kolejne nowoczesne rozwiązania ułatwiające zarządzanie finansami firmy. Bank wspiera swoich klientów korporacyjnych w procesie digitalizacji i ekspansji zagranicznej, tworząc bezpieczną przestrzeń dla rozwoju ich działalności biznesowej.

Rachunek Bankowy	Klienci nadal chętnie posługują się podpisem elektronicznym, tym samym korzystając z elektronicznego obiegu dokumentacji. Porównując liczbę nowych umów rachunku bankowego zawartych przy użyciu kwalifikowanego podpisu elektronicznego – w III kwartale 2021 roku Bank odnotował ponad dwukrotny wzrost względem III kwartału 2020 roku.
Bankowość Elektroniczna	Bank promował zdalną obsługę rachunku m.in. poprzez:
	• samodzielne zarządzanie systemem CitiDirect BE z wykorzystaniem modułu administracyjnego, • dedykowaną aplikację mobilną CitiDirect BE Mobile z autentykacją biometryczną, • token mobilny MobilePass.
	W III kwartale 2021 roku Bank przetworzył drogą elektroniczną ponad 7,9 mln transakcji, co stanowi utrzymanie poziomu z II kwartału tego roku. Z systemu bankowości elektronicznej CitiDirect BE korzystało w tym czasie ponad 5 000 klientów. W przypadku użytkowników aplikacji mobilnej CitiDirect BE Mobile, Bank zanotował ponad 22% wzrost liczby użytkowników korzystających z opcji logowania biometrycznego.
	Szczególna uwaga została zwrócona na promocję funkcji administratora systemu, która pozwala klientom na wykonywanie większości operacji bankowych w sposób w pełni samoobsługowy (tryb self-service), bez zbędnych formalności i konieczności kontaktu z Bankiem. Jest to kluczowy aspekt w sytuacji pracy w trybie zdalnym w związku z obecną sytuacją pandemiczną COVID-19.
Płatności i należności	W III kwartale 2021 roku Bank odnotował znaczący, 11% wzrost wolumenów przelewów Express Eliksir w porównaniu do analogicznego okresu w roku poprzednim. To wynik stale rosnącego zainteresowania większą dostępnością i szybkością rozliczeń.
	Niezmiennie wzrosty odnotowano również w wolumenach przelewów zagranicznych – to 23% r./r. Klienci obecni na rynkach międzynarodowych coraz chętniej korzystają z Citi Payment Insights – rozwiązania działającego w ramach Citi, dzięki któremu mogą m.in. śledzić status płatności. Nowością udostępnioną klientom korporacyjnym Banku w III kwartale jest Citi Payment Outlier Detection, który umożliwia inteligentną weryfikację płatności wychodzących. Dzięki analizom opartym na uczeniu maszynowym możliwe jest wykrycie w czasie rzeczywistym transakcji niezgodnych z normą wynikającą z zachowania historycznych płatności.

Karty korporacyjne	W III kwartale 2021 roku Bank udostępnił platformę CitiManager dla pełnomocników programów korporacyjnych kart debetowych. CitiManager to system ułatwiający zarządzanie kartami klientów Banku. Administratorzy mają w nim dostęp do podstawowych danych dotyczących kart, takich jak bieżące czy historyczne transakcje, wyciągi, a także zaawansowany moduł raportowy. Tym samym, CitiManager i CitiManager Mobile, czyli aplikacja mobilna dla posiadaczy kart, są obecnie dostępne dla wszystkich użytkowników kredytowych i debetowych kart korporacyjnych. W oparciu o obie platformy Bank będzie w przyszłości rozwijał możliwości kart korporacyjnych.
	Porównując wartości transakcji bezgotówkowych w III kwartale 2021 roku do III kwartału 2020 roku widoczne są wzrosty o 56% dla kart kredytowych i 24% dla kart debetowych. Dodatkowo, w przypadku kart debetowych suma wartości transakcji dokonanych w pierwszych trzech kwartałach 2021 roku jest o 12% większa niż w analogicznym okresie roku poprzedniego, co jest o tyle istotne, iż pierwsze miesiące 2020 roku nie były dotknięte pandemią COVID-19. Zanotowane przez Bank wzrosty świadczą o powrocie jego klientów do aktywności w obszarze płatności kartowych, co może wiązać się z powrotem do podróży służbowych oraz ze zmianą sposobu wykorzystania kart (np. do transakcji B2B).
Produkty Finansowania Handlu	Bank jest wiodącą instytucją finansową w obszarze finansowania dostaw i zakupów. Średni poziom aktywów Banku w tym obszarze działalności wzrósł w III kwartale 2021 roku o 14% w porównaniu do poziomu aktywów w analogicznym okresie poprzedniego roku.
	Na niezmiennie wysokim poziomie utrzymuje się wykorzystanie podpisu elektronicznego.
	Wartość wystawianych przez Bank akredytyw wzrosła o 117% w porównaniu do wartości tych transakcji wystawionych w III kwartale 2020 roku. Na wzrost ten wpłynęła rosnąca koniunktura oraz poszukiwanie nowych rynków zakupowych oraz zbytu. Przyczyniło się to do wykorzystywania akredytyw jako głównego produktu rozliczeniowego.

Usługi powiernicze i depozytariusza

Bank świadczy usługi powiernicze dla krajowych i zagranicznych inwestorów instytucjonalnych oraz usługi banku depozytariusza dla krajowych funduszy emerytalnych i inwestycyjnych. Od wielu lat Citi Handlowy utrzymuje pozycję lidera na rynku banków depozytariuszy w Polsce.

W ramach regulaminowej działalności, na podstawie zezwolenia Komisji Papierów Wartościowych i Giełd (obecnie Komisja Nadzoru Finansowego), Bank prowadzi rachunki papierów wartościowych, dokonuje rozrachunku transakcji w obrocie papierami wartościowymi, zapewnia obsługę wypłat dywidend i odsetek, wycenę portfela aktywów, indywidualne raporty, a także aranżuje reprezentowanie klientów na walnych zgromadzeniach akcjonariuszy spółek publicznych. Bank prowadzi rachunki zbiorcze dla uprawnionych podmiotów zagranicznych. Ponadto, Bank świadczy usługi prowadzenia rejestru zagranicznych papierów wartościowych, w ramach których pośredniczy w rozliczaniu transakcji klientów krajowych na rynkach zagranicznych.

Według stanu na dzień 30 września 2021 roku Bank prowadził 15 tys. rachunków papierów wartościowych i rachunków zbiorczych.

W okresie sprawozdawczym Bank wykonywał obowiązki depozytariusza otwartych funduszy emerytalnych: Aviva OFE Aviva Santander, Nationale - Nederlanden OFE; dobrowolnych funduszy emerytalnych: Nationale - Nederlanden DFE, Generali DFE oraz pracowniczego funduszu emerytalnego PFE Orange Polska.

Bank pełnił również funkcję depozytariusza funduszy inwestycyjnych zarządzanych przez następujące towarzystwa funduszy inwestycyjnych: Santander TFI S.A., PKO TFI S.A., ESALIENS TFI S.A., Aviva Investors Poland TFI S.A., Templeton Asset Management (Poland) TFI S.A. oraz Skarbiec TFI S.A.

Ponadto, Bank prowadził obsługę funduszy inwestycyjnych i funduszy emerytalnych, funkcjonujących w ramach programu Pracowniczych Planów Kapitałowych: PKO Emerytura SFIO, Santander PPK SFIO, Aviva SFIO PPK, Esaliens PPK SFIO, Nationale - Nederlanden DFE Nasze Jutro.

Działalność maklerska

Grupa prowadzi działalność maklerską na rynku kapitałowym za pośrednictwem spółki Dom Maklerski Banku Handlowego S.A. ("DMBH"), w której Bank posiada 100-procentowy udział.

Na koniec III kwartału 2021 roku DMBH pełnił funkcję Animatora dla akcji 68 spółek notowanych na giełdzie w Warszawie (w tym wszystkich spółek z WIG20). Stanowi to 16% akcji notowanych na warszawskim parkiecie na rynku podstawowym.

Po trzech kwartałach 2021 roku DMBH pośredniczył w ramach transakcji sesyjnych w 4,4% obrotów akcjami na rynku wtórnym. Wartość transakcji sesyjnych zawartych za pośrednictwem DMBH na rynku akcji na GPW wyniosła 20 mld zł. Po trzech kwartałach 2021 roku DMBH zajmował dziesiątą pozycję pod względem obrotów sesyjnych na Rynku Głównym GPW, a jako lokalny członek Giełdy był na czwartym miejscu.

Liczba rachunków inwestycyjnych prowadzonych przez DMBH na koniec III kwartału 2021 roku wynosiła 14,1 tys. i zmniejszyła się o 4,5% w stosunku do analogicznego okresu 2020 roku. Zmiana wynikała z zamykania rachunków nieaktywnych.

W III kwartale roku 2021 trwała kontynuacja ożywienia na polskim rynku transakcji kapitałowych. DMBH przeprowadził transakcję dla Celon Pharma S.A., gdzie DMBH pełnił rolę Globalnego Koordynatora (Global Coordinator), Agenta Oferującego (Ofering Agent) i Agenta Rozliczającego (Settlement Agent) w podwyższeniu kapitału spółki, wartość transakcji wyniosła 216 mln zł (lipiec 2021 roku).

Wybrane dane finansowe na dzień 30.09.2021 roku

Nazwa spółki	Siedziba	Udział Banku w kapitale/głosach w WZ			Suma bilansowa Kapitał własny Wynik finansowy netto za I-III kw. 2021
		%	tys. zł	tys. zł	tys. zł
Dom Maklerski Banku Handlowego S.A.	Warszawa	100,00	804 561	120 878	23 323

Działalność leasingowa

Produkty leasingowe pozostały w ofercie Grupy Banku i są oferowane w ramach tak zwanej 'otwartej architektury', tj. na podstawie współpracy Banku z podmiotami spoza Grupy.

Wybrane dane finansowe na dzień 30.09.2021 roku

Nazwa spółki	Siedziba	Udział Banku w kapitale/głosach w WZ	Suma bilansowa	Kapitał własny	Wynik finansowy netto za I-III kw. 2021
		%	tys. zł	tys. zł	tys. zł
Handlowy-Leasing Sp. z o.o.	Warszawa	100,00	21 215	20 537	(300)

2 Sektor Bankowości Detalicznej

2.1 Podsumowanie wyników segmentu

w tys. zł	III kw. 2021		Zmiana
		III kw. 2020	tys. zł	%
Wynik z tytułu odsetek	94 360	86 083	8 277	9,6%
Wynik z tytułu opłat i prowizji	58 647	58 408	239	0,4%
Przychody z tytułu dywidend	-	62	(62)	(100,0%)
Wynik na handlowych instrumentach finansowych i rewaluacji	8 152	7 412	740	10,0%
Wynik na inwestycjach kapitałowych i pozostałych wycenianych w wartości godziwej przez rachunek zysków i strat	-	8 282	(8 282)	(100,0%)
Wynik na pozostałych przychodach i kosztach operacyjnych	(6 572)	(9 075)	2 503	(27,6%)
Razem przychody	154 587	151 172	3 415	2,3%
Koszty działania i koszty ogólnego zarządu oraz amortyzacja	(150 133)	(158 091)	7 958	(5,0%)
Wynik z tytułu zbycia pozostałych aktywów	(23)	(35)	12	(34,3%)
Wynik z tytułu oczekiwanych strat kredytowych aktywów finansowych oraz rezerw na zobowiązania warunkowe	(20 953)	(15 533)	(5 420)	34,9%
Podatek od niektórych instytucji finansowych	(6 646)	(6 404)	(242)	3,8%
Zysk brutto	(23 168)	(28 891)	5 723	(19,8%)
Koszty/Dochody	97%	105%

Na wynik brutto w Segmencie Bankowości Detalicznej w III kwartale 2021 roku wpłynęły następujące czynniki:

• Wzrost wyniku odsetkowego głównie za sprawą wyższych przychodów odsetkowych, w wyniku rozpoznania w III kwartale 2020 rezerwy w wysokości 17,1 mln zł dotyczącej zwrotu prowizji w przypadku przedterminowej spłaty pożyczek przedpłaconych w 2020 roku oraz spodziewanych przyszłych przedpłat w związku z wcześniejszą spłatą kredytów konsumpcjyjnych. Pozytywna wariancja z tego tytułu pokryła spadek wyniku w efekcie spadku portfela kredytowego (-2,1% r./r.). Odnotowano również spadek kosztów odsetkowych w konsekwencji wcześniejszych znacznych obniżek stóp dla złotego jak i innych walut przy dalszym wzroście salda depozytów (+5% r./r.),

• Wynik prowizyjnego utrzymany na podobnym poziomie jak w roku poprzednim.
• Spadek kosztów działania w efekcie utrzymania dyscypliny kosztowej z wyjątkiem zwiększonych inwestycji w technologię.

Bank podjął szereg inicjatyw mitygujących wpływ zmiany warunków otoczenia oraz zamierza kontynuować strategię rozwoju bankowości detalicznej poprzez kanały zdalne w procesie akwizycji nowych klientów (dzięki technologii opartej na biometrii) oraz rozwój oferty: CitiKantor, konto digital i CitiSpecials umożliwiającej pozyskanie nowych klientów oraz wzrost transakcyjności obecnych.

2.2 Wybrane dane biznesowe

w tys.	III kw. 2021	II kw. 2021	III kw. 2020	Zmiana kw./kw.	Zmiana r./r.
Liczba klientów indywidualnych	616,2	621,8	651,8	(0,9%)	(5,5%)
Liczba rachunków bieżących	456,2	453,0	449,9	0,7%	1,4%
Liczba rachunków oszczędnościowych	118,6	119,8	135,4	(1,0%)	(12,4%)
Liczba kart kredytowych	555,2	568,3	619,0	(2,3%)	(10,3%)
Liczba kart debetowych	234,8	233,3	232,5	0,6%	1,0%

Należności netto od klientów indywidualnych – ujęcie zarządcze

w tys. zł	30.09.2021	31.12.2020	30.09.2020 (3)	Zmiana (1) / (2)		Zmiana (1) / (3)
	(1)	(2)		tys. zł	%	tys. zł	%
Należności niezabezpieczone, w tym:	4 683 873	5 015 003	5 156 166	(331 130)	(6,6%)	(472 293)	(9,2%)
Karty kredytowe	2 417 373	2 486 574	2 542 358	(69 201)	(2,8%)	(124 985)	(4,9%)
Pożyczki gotówkowe	2 225 676	2 481 093	2 573 474	(255 417)	(10,3%)	(347 798)	(13,5%)
Pozostałe należności niezabezpieczone	40 824	47 336	40 334	(6 512)	(13,8%)	490	1,2%
Kredyty hipoteczne	2 381 841	2 199 812	2 133 416	182 029	8,3%	248 425	11,6%
Należności od klientów netto, razem	7 065 714	7 214 815	7 289 582	(149 101)	(2,1%)	(223 868)	(3,1%)

2.3 Opis osiągnięć biznesowych

Rachunki bankowe	Rachunki bieżące
	Łączne saldo na rachunkach bieżących wzrosło w III kwartale 2021 roku w porównaniu do końca III kwartału 2020 roku o ponad 25% i wyniosło 11,3 mld zł.
	Liczba rachunków osobistych na koniec września 2021 roku wyniosła 456 tys. (wzrost o 1% r./r.), z tego 253 tys. stanowiły rachunki złotowe, a 203 tys. rachunki prowadzone w walutach obcych. Wzrost ilości rachunków jest efektem uruchomionej w 2020 roku i cieszącej się niesłabnącą popularnością nowej odsłony internetowego konta typu CitiKonto, które charakteryzuje się bezpłatną codzienną bankowością (darmowe prowadzenie konta, karta do konta z usługą wielowalutową, wypłaty z bankomatów Citi oraz cztery pierwsze wypłaty z bankomatów innych niż Citi w miesiącu, darmowe przelewy krajowe w Citibank Online lub Citi Mobile oraz trzy przelewy Express Elixir w miesiącu), korzystnymi kursami walut oraz dostępem do wyjątkowych rabatów, niespodzianek i nagród z Citi Specials.
	Konto oszczędnościowe
	Liczba kont oszczędnościowych na koniec III kwartału 2021 roku wyniosła 119 tys., saldo zgromadzonych na nich środków wyniosło 3,4 mld zł wobec 135 tys. kont oszczędnościowych o łącznym saldzie 3,5 mld zł w analogicznym okresie poprzedniego roku. Zmiany w ilości kont oszczędnościowych wynikają z zamknięcia przez Bank kont oszczędnościowych prowadzonych w walucie EUR.
Karty Kredytowe	Saldo zadłużenia na kartach kredytowych na koniec III kwartału 2021 roku kształtowało
	się na poziomie 2,4 mld zł, co oznacza, że Bank utrzymał pozycję lidera na rynku kart kredytowych pod względem wartości kredytów udzielonych na kartach kredytowych, z udziałem rynkowym według danych na koniec września 2021 roku na poziomie 20,5%.
	W III kwartale 2021 roku Bank zwiększył o 80% r./r. akwizycję nowych kart kredytowych. Jednym z kluczowych kanałów akwizycji kart jest partnerstwo z firmą OBI, w ramach którego wydawane są karty na zakupy z ratami w Planie Spłat

za III kwartał 2021 roku

	Ratalnych "Komfort" na karcie kredytowej.
Pożyczki gotówkowe i pożyczki gotówkowe do rachunku karty kredytowej	Saldo pożyczek niezabezpieczonych (pożyczki gotówkowej i pożyczki do karty kredytowej) na koniec III kwartału 2021 roku wyniosło 2,3 mld zł, co w porównaniu do analogicznego okresu w roku ubiegłym daje spadek o 12%. Spadek salda jest konsekwencją mniejszej sprzedaży wyżej wymienionych kredytów w okresie pandemii. W III kwartale 2021 roku sprzedaż ta wyniosła 210 mln zł i była na porównywalnym poziomie jak w analogicznym okresie 2020 roku. Jednocześnie wynik ten był o 15% wyższy w porównaniu do II kwartału 2021 roku.
	Wpływ na trend salda i wysokość sprzedaży miało wprowadzenie w marcu 2020 roku stanu epidemicznego, co przełożyło się między innymi na spadek popytu na kredyt. Dzięki stałemu rozwojowi procesów online i innych zdalnych form wnioskowania i zawarcia umowy Bank utrzymuje dostępność procesu kredytowego na niezmienionym poziomie w stosunku do okresów sprzed pandemii. Możliwość skorzystania z kredytowania bez wychodzenia z domu i zawarcie umowy w wersji elektronicznej jest dostępne zarówno dla obecnych, jak i nowych klientów Banku aplikujących o pożyczkę (wykorzystując m.in. biometryczną weryfikację tożsamości dla nowego klienta). Wraz z odblokowywaniem gospodarki Bank notuje w bieżącym roku wzrost zainteresowania kredytami i wzrost sprzedaży w ujęciu kwartał do kwartału.
Produkty hipoteczne	Oferta kredytów hipotecznych niezmiennie kierowana była przede wszystkim do wybranych segmentów klientów, tj. Citigold Private Client, CitiGold i Citi Priority - wszystkie nowo udzielone kredyty i pożyczki hipoteczne dotyczyły wyżej wymienionych segmentów klientów.
	Wartość produktów hipotecznych sprzedanych w III kwartale 2021 roku osiągnęła wartość 122 mln zł., tj. spadła o 25% w porównaniu do III kwartału 2020 roku, w którym kształtowała się na poziomie 162 mln zł. Saldo portfela kredytów hipotecznych na koniec omawianego okresu wyniosło 2,3 mld zł, w porównaniu do 2,1 mld w analogicznym okresie 2020 roku, tj. wzrost o 12% r./r.
Produkty ubezpieczeniowe i inwestycyjne	Na koniec III kwartału 2021 roku łączna wartość środków zarządzanych w produktach o charakterze inwestycyjnym (w tym w ramach produktów ubezpieczeniowych, bez inwestycji dwuwalutowych) nabytych przez klientów detalicznych za pośrednictwem Banku była o 30% wyższa od wartości w III kwartale 2020 roku.

2.4 Rozwój kanałów dystrybucji

Bankowość Internetowa i Bankowość Mobilna

Bankowa platforma internetowa dla klientów detalicznych zbudowana jest w technologii responsywnej, tzn. dostosowuje się do urządzenia, z którego korzysta klient. Nowoczesny design odpowiada na oczekiwania klientów, a rozbudowana funkcjonalność sprawia, iż korzystanie z innych kanałów nie jest już konieczne. Jedno z wielu udogodnień dotyczy posiadaczy kart kredytowych, mogących samodzielnie zarządzać limitem karty, rozłożyć transakcje na raty oraz zakupić ubezpieczenie. Klienci mają możliwość tworzenia i aktualizacji profilu inwestycyjnego, zgodnego z regulacją MIFID II. W bankowości elektronicznej dostępne są także moduł transakcyjny dla funduszy inwestycyjnych oraz moduł do wymiany walut Citi Kantor, umożliwiający m.in. złożenie zlecenia warunkowego oraz ustawienie alertu walutowego.

Liczba aktywnych użytkowników Citibank Online, czyli takich, którzy przynajmniej raz na 90 dni zalogowali się do bankowości internetowej lub mobilnej za pomocą przeglądarki lub aplikacji Citi Mobile wyniosła na koniec III kwartału 2021 roku 372,6 tys. użytkowników. Udział aktywnych użytkowników Citibank Online w całym portfelu klientów Banku wyniósł na koniec III kwartału 2021 roku 62,4%, co oznacza wzrost o 2,2 p.p. w porównaniu do analogicznego okresu 2020 roku.

Jednocześnie, na koniec III kwartału 2021 roku użytkownicy cyfrowi stanowili 84,2% wszystkich klientów aktywnych transakcyjnie, co stanowi wzrost o 2,2 p.p. w porównaniu do III kwartału 2020 roku.

Dzięki technologii responsywnej klient ma dostęp do wszystkich funkcji dostępnych w Citibank Online na każdym urządzeniu z jakiego korzysta. Dodatkowo, klienci mają dostęp do aplikacji mobilnej, która posiada takie funkcje jak: darmowe powiadomienia typu Push, dzięki którym klient na bieżąco jest informowany o zmianach na koncie lub karcie oraz możliwość aktywacji logowania przy pomocy odcisku palca lub wizerunku twarzy, dzięki czemu dostęp do aplikacji jest jeszcze łatwiejszy. Klienci korzystają również m.in. z uproszczonej i intuicyjnej nawigacji, nowej szaty graficznej oraz usługi mobilnej autoryzacji – Citi Mobile Token. W aplikacji dostępny jest również modułu do wymiany walut Citi Kantor oraz usługa wielowalutowa – Citibank Global Wallet, umożliwiającą automatyczne dopasowanie konta walutowego do waluty transakcji bez konieczności manualnego przepinania karty. W I kwartale 2021 roku aplikacja została wzbogacona o nowy moduł prezentujący oferty produktów i usług dostosowanych do potrzeb klientów oraz o sekcję umożliwiającą polecanie produktów znajomym bezpośrednio z aplikacji.

Na koniec III kwartału 2021 roku liczba aktywnych użytkowników bankowości mobilnej, czyli takich, którzy raz na 90 dni skorzystali z bankowości mobilnej korzystając z aplikacji lub Citibank Online w technologii responsywnej wyniosła 288,4 tys., co stanowi wzrost o 22% w stosunku do końca III kwartału 2020 roku. Wzrost spowodowany jest migracją coraz większej liczby klientów na mobilne metody autoryzacji dla płatności kartą w Internecie.

Udział aktywnych użytkowników bankowości mobilnej względem portfela klientów detalicznych Banku wyniósł na koniec III kwartału 2021 roku 48,3%, co stanowi wzrost o 11 p.p. względem analogicznego okresu w 2020 roku.

Jednocześnie, na koniec III kwartału 2021 roku użytkownicy mobilni stanowili 66% wszystkich klientów aktywnych transakcyjnie, co stanowi wzrost o 18 p.p. w porównaniu do III kwartału 2020 roku.

Media Społecznościowe

W III kwartale 2021 roku Bank prowadził aktywne działania – zarówno w zakresie angażowania internautów, budowania świadomości marki, informowania o działalności CSR, jak i sprzedaży kont osobistych i kart kredytowych - w najbardziej popularnych kanałach Social Media. Oprócz obecności na Facebooku, Instagramie, Twitterze i LinkedIn, Bank uruchomił testowe kampanie na platformie TikTok, która w ostatnim czasie zyskuje na popularności w szerokiej grupie docelowej.

W III kwartale 2021 roku komunikacja Banku na Facebooku dotarła do ponad 3,2 mln użytkowników. Użytkownicy Facebooka i Instagrama mieli średnio prawie 4 kontakty z materiałem marketingowym Banku. W III kwartale 2021 roku na Facebooku opublikowanych zostało 45 postów.

W III kwartale 2021 roku, za pomocą aplikacji Messenger, Bank odpowiedział na około 2,1 tys. zapytań klientów, dotyczących produktów i usług Banku.

Liczba obserwujących na Facebooku wynosi 139,5 tys.

Akwizycja pośrednia i bezpośrednia

Placówki Citigold oraz Smart

W III kwartale 2021 roku Bank nie podejmował działań w zakresie wielkości sieci detalicznej oddziałów bankowych. Na koniec okresu sieć placówek Banku liczyła 19 oddziałów, w tym 9 oddziałów typu Hub Gold, 9 oddziałów typu Smart oraz 1 oddziału korporacyjnego. Łączna liczba punktów obsługi klientów nie uległa zmianie od końca I kwartału 2020 roku.

We wszystkich placówkach sieci oddziałów utrzymano ciągłość obsługi klientów na niezmiennym poziomie. Stabilizację w tym obszarze zapewniła stała weryfikacja efektów działań, m.in. w postaci badań poziomu jakości usług i zadowolenia klientów (NPS).

Ze względu na utrzymujący się stan pandemii Bank wciąż utrzymuje wysokie standardy bezpieczeństwa zarówno w zakresie procedur pracy personelu i obsługi klientów, jak i procesach zachowania obowiązujących wymogów sanitarnych.

Zmiany w sieci placówek

Liczba oddziałów i pozostałych punktów sprzedaży /kontaktu z klientem

	30.09.2021 (1)	31.12.2020 (2)	30.09.2020 (3) Zmiana (1)/(2)		Zmiana (1)/(3)
Liczba placówek*:	19	19	19	-	-
Hub Gold	9	9	9	-	-
Oddziały Smart	9	9	9	-	-
Oddziały korporacyjne	1	1	1	-	-

*Klasyfikacja oddziałów ze względu na rodzaj świadczonych usług. Zgodnie z nią oddziały podzielono na: HUB Gold (oddziały z wydzielonymi strefami do obsługi klientów Citigold) oraz nowoczesne placówki typu Smart.

9 Rating

Na koniec III kwartału 2021 roku Bank posiada pełny rating od międzynarodowej agencji ratingowej Fitch Ratings ("Fitch").

W dniu 23 września 2021 roku w wyniku rocznego przeglądu ocen ratingowych, Fitch podtrzymał wszystkie ratingi dla Banku na następujących poziomach:

Rating długoterminowy podmiotu	A
Perspektywa ratingu długoterminowego	stabilna
Rating krótkoterminowy podmiotu	F1
Viability rating	a Llista obserwacyjna ze wskazaniem negatywnym
Rating wsparcia	1
Długoterminowy rating na skali krajowej	AA+ (pol) stabilna

Skrócone śródroczne skonsolidowane sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Handlowego w Warszawie S.A.

za III kwartał 2021 roku

Krótkoterminowy rating na skali krajowej	F1+ (pol)

* Viability rating to ocena wewnętrznej, niezależnej od czynników zewnętrznych wiarygodności kredytowej danej instytucji.

Ratingi Banku (IDRs) są oparte na jego wewnętrznej sile wyrażonej w Viability rating ("VR") oraz potencjalnym wsparciu ze strony większościowego akcjonariusza Banku.

W uzasadnieniu do oceny agencja ratingowa podała, że Rating indywidualny podmiotu VR Banku jest o jeden stopień wyższy niż rating dla polskiego sektora bankowego, co odzwierciedla niski apetyt Banku na ryzyko, jego zdywersyfikowany model biznesowy, wysoką kapitalizację i wysoki poziom płynności, co sprawia, że Bank jest bardziej odporny na ryzyka istniejące w polskim środowisku operacyjnym. W bilansie Banku dominują aktywa o niskim ryzyku, jakość portfela kredytowego jest solidna, co jest efektem koncentracji na udzielaniu pożyczek wysokiej jakości kredytobiorcom korporacyjnym i detalicznym.

Jednakże, ze względu na wysoki poziom w kontekście lokalnym, VR ma wąski potencjał, by zaabsorbować pogorszenie profilu finansowego, osłabienie franczyzy banku czy zmiany modelu biznesowego. Usunięcie VR Banku z listy obserwacyjnej nastąpi po ujawnieniu przez Bank/Citigroup szczegółów planowanego wyjścia z Segmentu Detalicznego w Polsce i dalszych planów rozwoju działalności instytucjonalnej.

Pełne ogłoszenie opublikowane przez Fitch w języku angielskim znajduje się na stronie internetowej: https://www.fitchratings.com/research/banks/fitch-affirms-bank-handlowy-idr-at-a-maintains-vr-on-rwn-23-09- 2021

10 Ujawnienia dotyczące instrumentów finansowych

Wartość godziwa aktywów i zobowiązań finansowych

Poniższa tabela przedstawia wartość godziwą aktywów i zobowiązań finansowych wycenianych według zamortyzowanego kosztu w skonsolidowanym sprawozdaniu z sytuacji finansowej.

w tys. zł		30.09.2021		31.12.2020
	Wartość bilansowa	Wartość godziwa	Wartość bilansowa	Wartość godziwa
Aktywa finansowe
Należności od banków	961 519	961 519	570 247	570 247
Należności od klientów	20 835 929	20 632 148	21 914 223	21 749 968
Zobowiązania finansowe
Zobowiązania wobec banków	1 609 412	1 609 412	5 118 861	5 118 753
Zobowiązania wobec klientów	45 133 040	45 133 540	43 393 906	43 393 886

Metody wyceny i założenia przyjęte dla celów wyceny w wartości godziwej

Wartości godziwe aktywów i zobowiązań finansowych oblicza się następująco:

• Wartość godziwą instrumentów pochodnych nienotowanych na aktywnych rynkach ustala się stosując techniki wyceny, które są okresowo oceniane i weryfikowane. Wszystkie modele są testowane i zatwierdzane przed użyciem. W miarę możliwości w modelach wykorzystywane są wyłącznie dane możliwe do zaobserwowania, chociaż w pewnych obszarach kierownictwo jednostki musi korzystać z oszacowań. Zmiany założeń dotyczących szacowanych czynników mogą mieć wpływ na wykazywane wartości godziwe instrumentów finansowych.
  • Grupa stosuje następujące metody wyceny w stosunku do poszczególnych typów instrumentów pochodnych:
  • − do wyceny terminowych transakcji walutowych stosuje się model zdyskontowanych przepływów pieniężnych,
  • − do wyceny transakcji opcyjnych wykorzystywane są rynkowe modele wyceny opcji,
  • − do wyceny transakcji na stopy procentowe stosuje się model zdyskontowanych przepływów pieniężnych,
  • − do wyceny transakcji futures stosuje się bieżące notowania rynkowe.
• Do wyceny transakcji na papierach wartościowych stosuje się bieżące notowania rynkowe lub w przypadku braku notowań, odpowiednie modele oparte na krzywych dyskontowych i forwardowych z uwzględnieniem wartości spreadu kredytowego jeżeli istnieje taka konieczność.
• Wartości godziwe innych aktywów i zobowiązań finansowych (z wyjątkiem wyżej opisanych) określa się zgodnie z ogólnie przyjętymi modelami wyceny w oparciu o analizę zdyskontowanych przepływów pieniężnych z uwzględnieniem zmian rynkowych stóp procentowych, jak i zmian marż dla danego okresu sprawozdawczego.

Wartość godziwa ujęta w skonsolidowanym sprawozdaniu z sytuacji finansowej

W zależności od stosowanej metody ustalania wartości godziwej, poszczególne składniki aktywów/zobowiązań finansowych klasyfikuje się do następujących kategorii:

• poziom I: aktywa/zobowiązania finansowe wyceniane bezpośrednio w oparciu o ceny pochodzące z aktywnego rynku, na którym dostępne są regularne kwotowania i obroty.

Do rynku aktywnego możemy zaliczyć notowania giełdowe, brokerskie oraz notowania w systemach typu serwisy cenowe takie jak Reuters i Bloomberg, które reprezentują faktyczne transakcje rynkowe zawierane na warunkach rynkowych. Do poziomu pierwszego zaliczamy przede wszystkim papiery wartościowe przeznaczone do obrotu lub dostępne do sprzedaży,

• poziom II: aktywa/zobowiązania finansowe wyceniane w oparciu o modele oparte na danych wejściowych pochodzących z aktywnego rynku i prezentowane w systemach Reuters lub Bloomberg i w zależności od instrumentów finansowych stosowane są następujące szczegółowe techniki wycen:
  • notowane ceny rynkowe dla danego instrumentu lub notowane ceny rynkowe dla instrumentu alternatywnego,
  • wartość godziwą swapów na stopę procentową oraz terminowych kontraktów walutowych oblicza się jako wartość bieżącą przyszłych przepływów pieniężnych w oparciu o rynkowe krzywe dochodowości oraz aktualne kursy fixing NBP w przypadku instrumentów walutowych,
  • inne techniki, takie jak krzywe dochodowości oparte na cenach alternatywnych dla danego instrumentu finansowego,
• poziom III: aktywa/zobowiązania finansowe wyceniane w oparciu o techniki wyceny wykorzystujące istotne parametry niepochodzące z rynku.

Poniższe tabele przedstawiają wartości bilansowe instrumentów finansowych prezentowanych w skonsolidowanym sprawozdaniu z sytuacji finansowej według wartości godziwej usystematyzowane według powyższych kategorii.

Na dzień 30 września 2021 roku

w tys. zł	Poziom I	Poziom II	Poziom III	Razem
Aktywa finansowe
Aktywa finansowe przeznaczone do obrotu	849 314	4 475 828	-	5 325 142
instrumenty pochodne	-	4 475 827	-	4 475 827
dłużne papiery wartościowe	830 291	1	-	830 292
instrumenty kapitałowe	19 023	-	-	19 023
Pochodne instrumenty zabezpieczające	-	60 588	-	60 588
Inwestycyjne dłużne aktywa finansowe wyceniane w wartości godziwej przez pozostałe całkowite dochody	14 349 788	1 721 943	-	16 071 731
Inwestycje kapitałowe i pozostałe wyceniane w wartości godziwej przez rachunek zysków i strat	36 820	-	45 950	82 770
Zobowiązania finansowe
Zobowiązania finansowe przeznaczone do obrotu	225 728	4 690 096	-	4 915 824
krótka sprzedaż papierów wartościowych	225 728	-	-	225 728
instrumenty pochodne	-	4 690 096	-	4 690 096

Na dzień 31 grudnia 2020 roku

w tys. zł	Poziom I	Poziom II	Poziom III	Razem
Aktywa finansowe
Aktywa finansowe przeznaczone do obrotu	385 600	3 964 940	-	4 350 540
instrumenty pochodne	323	3 370 573	-	3 370 896
dłużne papiery wartościowe	318 756	594 367	-	913 123
instrumenty kapitałowe	66 521	-	-	66 521
Inwestycyjne dłużne aktywa finansowe wyceniane w wartości godziwej przez rachunek zysków i strat	24 872 833	2 450 738	-	27 323 571
Inwestycje kapitałowe i pozostałe wyceniane w wartości godziwej przez rachunek zysków i strat	33 614	-	44 859	78 473
Zobowiązania finansowe
Zobowiązania finansowe przeznaczone do obrotu	43 469	3 612 953	-	3 656 422
krótka sprzedaż papierów wartościowych	43 208	-	-	43 208
instrumenty pochodne	261	3 612 953	-	3 613 214
Pochodne instrumenty zabezpieczające	-	98 025	-	98 025

Na dzień 30 września 2021 roku kwota aktywów finansowych klasyfikowanych do poziomu III obejmuje wartość udziału w spółce Visa Inc. (uprzywilejowana seria C) w wysokości 25 681 tys. zł oraz wartość innych udziałów mniejszościowych w wysokości 20 269 tys. zł. Na dzień 31 grudnia 2020 roku kwota aktywów finansowych klasyfikowanych do poziomu III obejmuje wartość udziału w spółce Visa Inc. (uprzywilejowana seria C) w wysokości 23 380 tys. zł oraz wartość innych udziałów mniejszościowych w wysokości 21 479 tys. zł.

Sposób oszacowania wartości godziwej akcji uprzywilejowanych serii C Visa Inc uwzględnia wartość akcji Visa Inc. oraz korekty wynikające ze sporów (bieżących lub potencjalnych), których stroną byłaby Visa lub Bank. Udziały mniejszościowe w spółkach Biuro Informacji Kredytowej S.A. oraz Krajowa Izba Rozliczeniowa S.A. wyceniane zostały do wartości godziwej na podstawie wartości księgowej aktywów netto w oparciu o sprawozdania finansowe Spółek. Zmiany wyceny odnoszone są do rachunku zysków i strat i prezentowane w Wyniku na inwestycjach kapitałowych i pozostałych wycenianych w wartości godziwej przez rachunek zysków i strat.

Zmiany aktywów i zobowiązań finansowych wycenianych do wartości godziwej określonej z wykorzystaniem istotnych parametrów niepochodzących z rynku przestawia poniższa tabela:

		Inwestycje kapitałowe i pozostałe wyceniane w wartości godziwej przez rachunek zysków i strat
w tys. Zł	01.01.-30.09.2021	01.01.-31.12.2020
Stan na początek okresu	44 859	61 530
Konwersja akcji	-	(22 168)
Aktualizacja wyceny	1 091	5 497
Stan na koniec okresu	45 950	44 859

W okresie dziewięciu miesięcy 2021 roku Grupa nie dokonywała transferu pomiędzy poziomami wartości godziwej instrumentów finansowych ze względu na stosowaną metodę ustalania wartości godziwej.

W okresie dziewięciu miesięcy 2021 roku Grupa nie dokonywała zmian w zasadach klasyfikacji instrumentów finansowych (prezentowanych w skonsolidowanym sprawozdaniu z sytuacji finansowej według wartości godziwej) do poszczególnych kategorii odzwierciedlających stosowaną metodę ustalania wartości godziwej (poziom I, poziom II i poziom III).

W okresie dziewięciu miesięcy 2021 roku Grupa nie dokonywała zmian w klasyfikacji aktywów finansowych w wyniku zmiany przeznaczenia bądź wykorzystania aktywa.

Reforma IBOR

Reforma IBOR ma na celu zwalczanie manipulacji wskaźnikami referencyjnymi oraz zapewnienie, że wskaźniki te będą wiarygodne i reprezentatywne. Odpowiednie regulacje zostały zawarte w Rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/1011 z dnia 8 czerwca 2016 r. w sprawie indeksów stosowanych jako wskaźniki referencyjne w instrumentach finansowych i umowach finansowych lub do pomiaru wyników funduszy inwestycyjnych i zmieniające dyrektywy 2008/48/WE i 2014/17/UE oraz rozporządzenie (UE) nr 596/2014.

W efekcie reformy wskaźników referencyjnych i ich zastąpienia alternatywnymi wskaźnikami, Grupa przedsięwzięła projekt mający na celu wdrożenie zmiany.

Tabela poniżej prezentuje wartości nominalne oraz średni ważony termin zapadalności instrumentów pochodnych w powiązaniach zabezpieczających na 30 września 2021 roku, na które będzie miała wpływ reforma. Pochodne instrumenty zabezpieczające zapewniają ścisłe przybliżenie zakresu ekspozycji na ryzyko zarządzane przez Bank poprzez powiązania zabezpieczające.

w mln zł	Wartość nominalna 2021-09-30	Średni ważony termin zapadalności (w latach)
Kontrakty swap na stopę procentową (IRS)
WIBOR6M	2 053	5Y
WIBOR6M	946	6Y
WIBOR6M	512	7Y
WIBOR6M	810	9Y
Razem	4 321

11 Odpisy z tytułu oczekiwanych strat kredytowych aktywów finansowych oraz rezerw na zobowiązania warunkowe

Zmianę stanu odpisów z tytułu oczekiwanych strat kredytowych aktywów finansowych przedstawia tabela poniżej:

w tys. zł	Etap 1	Etap 2	Etap 3	Razem
Odpisy z tytułu oczekiwanych strat kredytowych należności od banków
Odpisy z tytułu oczekiwanych strat kredytowych na dzień 1 stycznia 2021 roku	(1 708)	-	-	(1 708)
Transfer między etapami	-	-	-	-
(Utworzenia)/Rozwiązania w okresie przez rachunek zysków i strat	463	-	-	463
Różnice kursowe i inne zmiany	(41)	-	-	(41)
Odpisy z tytułu oczekiwanych strat kredytowych na dzień 30 września 2021 roku	(1 286)	-	-	(1 286)

za III kwartał 2021 roku

w tys. zł	Etap 1	Etap 2	Etap 3	Razem
Odpisy z tytułu oczekiwanych strat kredytowych należności od klientów
Odpisy z tytułu oczekiwanych strat kredytowych na dzień 1 stycznia 2021 roku	(80 836)	(122 611)	(638 299)	(841 746)
Transfer do Etapu 1	(26 215)	20 636	5 579	-
Transfer do Etapu 2	6 535	(12 451)	5 916	-
Transfer do Etapu 3	2 064	28 873	(30 936)	1
(Utworzenia)/Rozwiązania w okresie przez rachunek zysków i strat	37 094	(35 970)	(52 570)	(51 446)
Zmiany z tytułu modyfikacji bez zaprzestania ujmowania (netto)	-	-	(109)	(109)
Zmniejszenie stanu odpisów w związku ze spisaniem	-	-	11 322	11 322
Zmniejszenie stanu odpisów w związku ze sprzedażą wierzytelności	-	-	89 616	89 616
Różnice kursowe i inne zmiany	(66)	(111)	1 524	1 347
Odpisy z tytułu oczekiwanych strat kredytowych na dzień 30 września 2021 roku	(61 424)	(121 634)	(607 957)	(791 015)

Na dzień 30 września 2021 roku Grupa nie zidentyfikowała aktywów POCI (aktywa nabyte bądź udzielone z utratą wartości).

W okresie od 1 stycznia do 30 września 2021 roku Grupa nie dokonywała odpisów aktualizujących z tytułu utraty wartości rzeczowych aktywów trwałych, wartości niematerialnych oraz odwróceń odpisów z tego tytułu.

w tys. zł	Etap 1	Etap 2	Etap 3	Razem
Odpisy z oczekiwanych strat kredytowych wartości należności od banków
Odpisy z tytułu oczekiwanych strat kredytowych na 1 stycznia 2020 roku	(2 594)	-	-	(2 594)
Transfer między etapami	-	-	-	-
(Utworzenia)/Rozwiązania w okresie przez rachunek zysków i strat	(87)	-	-	(87)
Różnice kursowe i inne zmiany	(159)	-	-	(159)
Odpisy z tytułu oczekiwanych strat kredytowych na dzień 30 września 2020 roku	(2 840)	-	-	(2 840)

w tys. zł	Etap 1	Etap 2	Etap 3	Razem
Odpisy z tytułu oczekiwanych strat kredytowych należności od klientów
Odpisy z tytułu oczekiwanych strat kredytowych na dzień 1 stycznia 2020 roku	(51 388)	(79 952)	(559 208)	(690 548)
Transfer do Etapu 1	(38 144)	37 733	411	-
Transfer do Etapu 2	6 420	(7 760)	1 340	-
Transfer do Etapu 3	615	15 427	(16 044)	(2)
(Utworzenia)/Rozwiązania w okresie przez rachunek zysków i strat	(23 924)	(65 794)	(90 420)	(180 138)
Zmiany z tytułu modyfikacji bez zaprzestania ujmowania (netto)	-	(1)	(94)	(95)
Zmniejszenie stanu odpisów w związku ze spisaniem	-	-	14 091	14 091
Różnice kursowe i inne zmiany	(443)	158	1 473	1 188
Odpisy z tytułu oczekiwanych strat kredytowych na dzień 30 września 2020 roku	(106 864)	(100 189)	(648 451)	(855 504)

Na dzień 30 września 2020 roku Grupa nie zidentyfikowała aktywów POCI (aktywa nabyte bądź udzielone z utratą wartości).

w tys. zł	Etap 1	Etap 2	Etap 3	Razem
Odpisy z tytułu oczekiwanych strat kredytowych należności od banków
Odpisy z tytułu oczekiwanych strat kredytowych na dzień 1 stycznia 2020 roku	(2 594)	-	-	(2 594)
Transfer między etapami	-	-	-	-
(Utworzenia)/Rozwiązania w okresie przez rachunek zysków i strat	1 100	-	-	1 100
Różnice kursowe i inne zmiany	(214)	-	-	(214)
Odpisy z tytułu oczekiwanych strat kredytowych na dzień 31 grudnia 2020 roku	(1 708)	-	-	(1 708)

za III kwartał 2021 roku

w tys. zł	Etap 1	Etap 2	Etap 3	Razem
Odpisy z tytułu oczekiwanych strat kredytowych należności od klientów
Odpisy z tytułu oczekiwanych strat kredytowych na dzień 1 stycznia 2020 roku	(51 387)	(79 952)	(559 207)	(690 546)
Transfer do Etapu 1	(26 257)	25 734	523	-
Transfer do Etapu 2	4 297	(6 355)	2 058	-
Transfer do Etapu 3	853	15 637	(16 490)	-
(Utworzenia)/Rozwiązania w okresie przez rachunek zysków i strat	(7 961)	(77 506)	(116 793)	(202 260)
Zmiany z tytułu modyfikacji bez zaprzestania ujmowania (netto)	-	-	(109)	(109)
Zmniejszenie stanu odpisów w związku ze spisaniem	-	-	39 228	39 228
Zmniejszenie stanu odpisów w związku sprzedażą wierzytelności	-	-	10 886	10 886
Różnice kursowe i inne zmiany	(381)	(169)	1 605	1 055
Odpisy z tytułu oczekiwanych strat kredytowych na dzień 31 grudnia 2020 roku	(80 836)	(122 611)	(638 299)	(841 746)

Na dzień 31 grudnia 2020 roku Grupa nie zidentyfikowała aktywów POCI (aktywa nabyte bądź udzielone z utratą wartości).

Wartość rezerw na oczekiwane straty kredytowe dla zobowiązań warunkowych wynosiła 37 547 tys. zł na 30 września 2021 roku (47 354 tys. zł na 31 grudnia 2020 roku, 56 276 tys. zł na 30 września 2020 roku).

12 Rezerwa i aktywo z tytułu odroczonego podatku dochodowego

w tys. zł	30.09.2021	31.12.2020
Aktywo z tytułu odroczonego podatku dochodowego	1 269 211	1 283 356
Rezerwa z tytułu odroczonego podatku dochodowego	(1 049 428)	(1 109 133)
Aktywo netto z tytułu odroczonego podatku dochodowego	219 783	174 223

Rezerwa i aktywo z tytułu odroczonego podatku dochodowego wykazywane są w skonsolidowanym sprawozdaniu z sytuacji finansowej po skompensowaniu na poziomie podmiotu prawnego wchodzącego w skład Grupy.

13 Transakcje nabycia i sprzedaży rzeczowych aktywów trwałych

W okresie od 1 stycznia do 30 września 2021 roku wartość nabytych przez Grupę składników "Rzeczowych aktywów trwałych" wynosi 16 337 tys. zł (w 2020 roku: 28 931 tys. zł), a wartość składników zbytych wynosi 2 745 tys. zł (w 2020 roku: 2 903 tys. zł.).

Według stanu na dzień 30 września 2021 roku Grupa nie posiadała istotnych zobowiązań umownych z tytułu dokonania w przyszłości zakupu rzeczowych aktywów trwałych.

14 Niespłacenie lub naruszenie postanowień umowy dotyczącej otrzymanego kredytu lub pożyczki, w odniesieniu do których nie podjęto żadnych działań naprawczych do końca okresu sprawozdawczego

W okresie od 1 stycznia do 30 września 2021 roku nie wystąpiło w Grupie zdarzenie niespłacenia lub naruszenia postanowień umowy dotyczącej otrzymanego kredytu lub pożyczki.

15 Sezonowość lub cykliczność działalności

W działalności Grupy nie występują istotne zjawiska podlegające wahaniom sezonowym lub mające charakter cykliczny.

16 Emisje, wykup i spłaty nie udziałowych i kapitałowych papierów wartościowych

W okresie dziewięciu miesięcy 2021 roku nie dokonano emisji dłużnych i kapitałowych papierów wartościowych oraz ich wykupu bądź spłaty.

17 Wypłacone (lub zadeklarowane) dywidendy

W dniu 17 czerwca 2021 roku Zwyczajne Walne Zgromadzenie Banku Handlowego w Warszawie S.A. podjęło uchwałę w sprawie podziału zysku netto za 2020 rok oraz uchwałę w sprawie podziału niepodzielonego zysku za 2019 rok. Obie uchwały przewidywały, że odpowiednia część zysku za 2020 rok oraz 2019 rok zostanie przeznaczona na wypłatę dywidendy pod warunkiem, że do dnia 10 września 2021 roku Komisja Nadzoru Finansowego zezwoli na jeden z określonych sposobów podziału uzysku.

W dniu 20 lipca 2021 roku Bank otrzymał indywidualne zalecenie Komisji Nadzoru Finansowego dotyczące polityki dywidendowej Banku w drugiej połowie 2021 roku. Stosownie do Zalecenia KNF Bank, w zakresie podstawowych kryteriów polityki dywidendowej, spełniał wymagania kwalifikujące do wypłaty do 100% dywidendy z zysku Banku wypracowanego w okresie od 1 stycznia 2020 roku do 31 grudnia 2020 roku. Ponadto Komisja Nadzoru Finansowego zaleciła Bankowi niepodejmowanie, bez uprzedniej konsultacji z organem nadzoru, innych działań, w szczególności pozostających poza zakresem bieżącej działalności biznesowej i operacyjnej, mogących skutkować obniżeniem bazy kapitałowej, w tym również ewentualnych wypłat dywidend z niepodzielonego zysku z lat ubiegłych (tj. z 2019 roku oraz lat wcześniejszych) oraz wykupów akcji własnych.

W związku z powyższym, w nawiązaniu do uchwały Zwyczajnego Walnego Zgromadzenia Banku z dnia 17 czerwca 2021 roku w sprawie podziału zysku netto za 2020 roku, o której mowa powyżej, Zarząd Banku w dniu 20 lipca 2021 roku podjął uchwałę, na podstawie której zysk netto Banku za 2020 r. w kwocie 158 085 123,29 zł. został podzielony w następujący sposób:

• dywidenda dla akcjonariuszy: 156 791 520,00 zł,
• odpis na kapitał rezerwowy: 1 293 603,29 zł .

Dzień dywidendy został ustalony na dzień 15 września 2021 roku, a termin wypłaty dywidendy na dzień 22 września 2021 roku i w tym dniu dywidenda została wypłacona. Liczba akcji objętych dywidendą wyniosła 130 659 600 sztuk.

Do dnia 10 września 2021 roku Bank nie otrzymał stanowiska Komisji Nadzoru Finansowego zezwalającego na wypłatę dywidendy z niepodzielonego zysku za 2019 rok. W związku z powyższym Zarząd Banku w dniu 13 września 2021 roku podjął uchwałę, w której potwierdził brak spełnienia warunku wypłaty zysku za 2019 roku, określonego w uchwale Zwyczajnego Walnego Zgromadzenia Banku z dnia 17 czerwca 2021 r. w sprawie podziału niepodzielonego zysku netto za 2019 rok.

18 Zmiany udzielonych zobowiązań finansowych i gwarancyjnych i pozostałych zobowiązań pozabilansowych

Szczegółowe zestawienie udzielonych zobowiązań finansowych i gwarancyjnych na dzień 30 września 2021 roku i zmiany w stosunku do końca 2020 roku przedstawia poniższa tabela:

	Wg stanu na dzień		Zmiana
w tys. zł	30.09.2021	31.12.2020	tys. zł	%
Zobowiązania warunkowe udzielone
Finansowe	15 208 840	14 197 972	1 010 868	7,1%
Akredytywy importowe wystawione	435 358	162 523	272 835	167,9%
Linie kredytowe udzielone	14 742 397	14 035 449	706 948	5,0%
Pozostałe	31 085	-	31 085	0,0%
Gwarancyjne	2 229 766	2 304 411	(74 645)	(3,2%)
Gwarancje i poręczenia udzielone	2 190 361	2 250 542	(60 181)	(2,7%)
Akredytywy eksportowe potwierdzone	23	-	23	0,0%
Pozostałe	39 382	53 869	(14 487)	(26,9%)
	17 438 606	16 502 383	936 223	5,7%
Zobowiązania warunkowe otrzymane
Gwarancyjne (gwarancje otrzymane)	18 642 354	17 725 578	916 776	5,2%
	18 642 354	17 725 578	916 776	5,2%
Transakcje warunkowe z tytułu wymiany walutowej, papierów wartościowych i instrumentów pochodnych (zobowiązania udzielone/otrzymane)
Bieżące*	15 770 884	17 298 628	(1 527 744)	(8,8%)
Terminowe**	360 344 618	293 796 104	66 548 514	22,7%
	376 115 502	311 094 732	65 020 770	20,9%

* Operacje wymiany walutowej i papierami wartościowymi z bieżącym terminem realizacji.

** Operacje na instrumentach pochodnych: transakcje wymiany walutowej, na stopę procentową, opcyjne.

19 Zmiany w strukturze Grupy Kapitałowej Banku

Struktura Grupy Kapitałowej Banku w III kwartale 2021 roku uległa zmianie w porównaniu do końca 2020 roku. Z dniem 30 kwietnia 2021 roku zakończona została likwidacja Spółki PPH Spomasz Sp. z o.o. w likwidacji i złożony został wniosek do Krajowego Rejestru Sądowego o wykreślenie Spółki z rejestru. W wyniku przeprowadzonego postępowania, Spółka została wykreślona z Krajowego Rejestru Sądowego w dniu 26 lipca 2021 roku.

W I kwartale 2020 roku Bank zawarł z DMBH warunkową umowę sprzedaży przedsiębiorstwa DMBH na rzecz Banku, pod warunkiem uzyskania przez Bank zgody na rozszerzenie licencji maklerskiej. Wyżej wymieniona umowa dotyczy przeniesienia do Banku działalności maklerskiej prowadzonej przez DMBH poprzez przeniesienie na Bank całego majątku DMBH w drodze sprzedaży przedsiębiorstwa, w tym składników majątkowych niezbędnych do prowadzenia działalności maklerskiej DMBH oraz pozostałych składników majątkowych wchodzących w skład przedsiębiorstwa. Finalizacja procesu połączeniowego przewidywana jest po zakończeniu procedury w Komisji Nadzoru Finansowego oraz zakończeniu procesu przygotowania Banku do przejęcia przedsiębiorstwa DMBH.

20 Realizacja prognozy wyników na 2021 rok

Bank - jednostka dominująca - nie przekazywał do publicznej wiadomości prognozy wyników na 2021 rok.

21 Informacja o akcjonariuszach

Poniższa tabela przedstawia akcjonariuszy posiadających na dzień przekazania niniejszego raportu kwartalnego za III kwartał 2021 roku bezpośrednio lub pośrednio przez podmioty zależne co najmniej 5% ogólnej liczby głosów na Walnym gromadzeniu lub co najmniej 5% kapitału zakładowego Banku:

	Wartość akcji (w tys. zł)	Liczba akcji		Akcje % Liczba głosów na WZ	Głosy w WZ %
Citibank Overseas Investment Corporation, USA	391 979	97 994 700	75,0	97 994 700	75,0
Pozostali akcjonariusze	130 659	32 664 900	25,0	32 664 900	25,0
	522 638	130 659 600	100,0	130 659 600	100,0

W okresie od przekazania skonsolidowanego raportu rocznego za 2020 rok do dnia przekazania niniejszego raportu kwartalnego za III kwartał 2021 roku struktura własności znacznych pakietów akcji Banku nie uległa zmianie.

22 Akcje emitenta będące w posiadaniu członków Zarządu oraz członków Rady Nadzorczej

Według informacji posiadanych przez Bank - jednostkę dominującą, na koniec III kwartału 2021 roku, jak również na dzień przekazania poprzedniego raportu okresowego za I półrocze 2021 roku Członkowie Zarządu Banku, jak również Członkowie Rady Nadzorczej Banku nie posiadali akcji Banku.

Stan akcji Banku posiadanych przez osoby Zarządzające i Nadzorujące Bank w poprzednich okresach prezentuje poniższa tabela:

Imię i nazwisko	Funkcja	Ilość akcji na dzień przekazania skonsolidowanego raportu rocznego za 2020 rok	Ilość akcji na dzień przekazania skonsolidowanego raportu kwartalnego za III kwartał 2020 roku
Andrzej Olechowski*	Przewodniczący Rady Nadzorczej	2 200	2 200
Razem		2 200	2 200

*W czerwcu 2021 roku miały miejsce zmiany w składzie Zarządu Banku i Rady Nadzorczej Banku.

Osoby nadzorujące i zarządzające nie zadeklarowały posiadania opcji na akcje Banku.

23 Informacja o toczących się postępowaniach sądowych

W III kwartale 2021 roku nie toczyło się przed sądem, organem administracji publicznej lub organem właściwym dla postępowania arbitrażowego postępowanie dotyczące wierzytelności lub zobowiązań Grupy, którego wartość byłaby znacząca. W ocenie Grupy żadne z pojedynczych postępowań toczących się przed sądem, organem administracji publicznej lub organem właściwym dla postępowania arbitrażowego, jak również wszystkie postępowania łącznie nie stanowią zagrożenia dla płynności finansowej Grupy.

• W dniu 27 maja 2019 roku Bankowi został doręczony pozew spółki Rigall Arteria Management spółka z ograniczoną odpowiedzialnością sp. k. o zapłatę kwoty 386.139.808,89 złotych, wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia wniesienia pozwu do dnia zapłaty, oraz kwoty 50.017.463,89 złotych, wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia wniesienia pozwu do dnia zapłaty. Pozew dotyczy roszczeń związanych z wypowiedzianą w 2014 roku umową agencyjną, której przedmiotem było pośrednictwo w oferowaniu produktów i usług Banku, głównie w segmencie bankowości detalicznej. Sąd skierował sprawę do postępowania mediacyjnego, które nie doprowadziło do zawarcia ugody, w związku z czym sprawa jest w toku przed sądem pierwszej instancji.

W dniu 10 lutego 2020 roku Bankowi został doręczony pozew spółki Rotsa Sales Direct sp. z o.o. o zapłatę kwoty 419.712.468,48 złotych, wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia wniesienia pozwu do dnia zapłaty, oraz kwoty 33.047.245,20 złotych, wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia wniesienia pozwu do dnia zapłaty. Pozew dotyczy roszczeń związanych z wypowiedzianą w 2014 roku umową agencyjną, której przedmiotem było pośrednictwo w oferowaniu produktów i usług Banku, głównie w segmencie bankowości detalicznej. Sąd skierował sprawę do postępowania mediacyjnego, które nie doprowadziło do zawarcia ugody, w związku z czym sprawa jest w toku przed sądem pierwszej instancji.

W ocenie Banku, wysokość roszczeń zgłaszanych przez spółki nie jest zasadna. Potwierdzeniem takiego stanowiska Banku są korzystne dla Banku prawomocne rozstrzygnięcia wcześniej podejmowanych przez spółki kroków prawnych przeciwko Bankowi.

• Według stanu na dzień 30 września 2021 roku Bank był między innymi stroną 18 postępowań sądowych związanych z terminowymi operacjami finansowymi. Z tej liczby 14 postępowań nie zostało prawomocnie zakończonych, trzy postępowania toczą się w postępowaniu kasacyjnym przed Sądem Najwyższym, zaś w dwóch zostały wydane prawomocne orzeczenia, lecz nie upłynął jeszcze termin do wniesienia skarg kasacyjnych od tych orzeczeń. W 12 sprawach Bank występował jako pozwany, zaś w 6 jako powód. Żądania i zarzuty w poszczególnych sprawach przeciwko Bankowi oparte są na różnych podstawach prawnych. Przedmiot sporu dotyczy w szczególności ważności zawartych terminowych operacji finansowych oraz ich skuteczności względem klientów Banku, a także potencjalnych roszczeń związanych z ich ewentualnym unieważnieniem przez sąd. Klienci starają się uniemożliwić Bankowi dochodzenie należności wynikających z terminowych operacji finansowych, kwestionują zobowiązania wobec Banku, podważają ważność zawartych umów, a także w niektórych przypadkach żądają zapłaty od Banku.
• Bank był stroną postępowania wszczętego przez Prezesa UOKiK przeciwko operatorom systemu płatniczego Visa, Europay oraz bankom – emitentom kart Visa oraz Europay/Eurocard/Mastercard i jednym z adresatów decyzji Prezesa UOKiK w tej sprawie. Postępowanie to dotyczyło praktyk ograniczających konkurencję na rynku płatności za pomocą kart płatniczych w Polsce, mających polegać na wspólnym ustalaniu opłaty "interchange" za transakcje dokonane kartami systemu Visa oraz Europay/Eurocard/Mastercard, a także ograniczaniu dostępu do rynku przedsiębiorcom nienależącym do związków emitentów kart płatniczych, przeciw którym wszczęte zostało przedmiotowe postępowanie. Decyzja Prezesa UOKiK była przedmiotem rozważań w postępowaniach odwoławczych. W dniu 22 kwietnia 2010 roku Sąd Apelacyjny uchylił w całości wyrok SOKiK, przekazując sprawę do ponownego rozpoznania przez sąd pierwszej instancji. W dniu 21 listopada 2013 roku SOKiK wydał wyrok, na podstawie którego zmodyfikował karę nałożoną na Bank i ustalił jej wysokość na kwotę 1 775 720 zł. W dniu 6 października 2015 roku Sąd Apelacyjny ponownie zmienił zaskarżony wyrok SOKiK oddalając wszystkie odwołania od decyzji Prezesa UOKiK, również w zakresie modyfikacji nałożonych na banki kar, na skutek czego została przywrócona pierwotnie nałożona na Bank kara w kwocie 10 228 470 zł. Na skutek wniesionej przez Bank skargi kasacyjnej w dniu 25 października 2017 roku Sąd Najwyższy uchylił wyrok Sądu Apelacyjnego, a sprawa została przekazana Sądowi Apelacyjnemu do ponownego rozpoznania i rozpoczęło się ponownie postępowanie apelacyjne. W pierwszym kwartale 2018 roku Bank otrzymał zwrot kary. Wyrokiem z dnia 23 listopada 2020 r. Sąd Apelacyjny uchylił wyrok SOKiK z 21 listopada 2013 r. i przekazał sprawę sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania.
• Bank uważnie obserwuje zmiany otoczenia prawnego wynikające z orzecznictwa sądowego, które dotyczy kredytów hipotecznych indeksowanych do walut obcych, w tym wyroku Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (TSUE) z 3 października 2019 roku w sprawie C 260/18. Bank dostrzega szereg wątpliwości interpretacyjnych wynikających z ww. wyroku. Wątpliwości te, na dzień sporządzania niniejszego sprawozdania finansowego, nie dają jeszcze podstawy do rzetelnej i racjonalnej oceny wpływu wyroku na toczące się przed sądami krajowymi postępowania. Oczekiwana uchwała Izby Cywilnej Sądu Najwyższego w zakresie zagadnień, co do których sądy nadal orzekają niejednolicie, została przesunięta na nieokreślony termin. Sąd Najwyższy zadał pytanie TSUE czy obecny skład Izby SN jest władny wydać uchwałę, mając na uwadze wątpliwości co do prawidłowości obsadzenia niektórych z jego sędziów. Warto jednak zauważyć, że poza wątpliwościami w sprawach sądowych, należy mieć na uwadze ostatnie działania Komisji Nadzoru Finansowego, zmierzające do wyznaczenia kierunku i zakresu ewentualnych ugód pomiędzy Bankami i kredytobiorcami frankowymi. Niektóre banki rozpoczęły proces oferowania klientom ugód w zakresie sporów dotyczących kredytów CHF.

Na dzień 30 września 2021 roku Bank posiadał należności z tytułu detalicznych kredytów hipotecznych indeksowanych kursem CHF w kwocie bilansowej brutto 51 mln zł. Pomimo marginalnego udziału kredytów hipotecznych indeksowanych do CHF, w 2020 roku Bank utworzył rezerwę portfelową z tego tytułu w kwocie 13 mln zł. Oszacowanie rezerwy zakładało w wiodącym scenariuszu konwersję kredytu frankowego na kredyt złotowy oprocentowany według odpowiedniej stopy referencyjnej WIBOR, powiększonej o odpowiednią marżę. Ponadto oszacowanie uwzględniało prawdopodobieństwa realizacji rozważanych scenariuszy, jak również ilość spraw sądowych, złożonych skarg, otoczenie rynkowe oraz wielkość portfela kredytów będących przedmiotem analizy.

Bank nie zmienił oszacowania rezerwy w III kwartale 2021, która w skonsolidowanym sprawozdaniu z sytuacji finansowej ujęta jest pozycji Rezerwy.

Według stanu na 30 września 2021 roku Bank został pozwany w 39 sprawach dotyczących kredytu indeksowanego do CHF na łączną kwotę 14,3 mln zł (większość spraw znajduje się w pierwszej instancji).

• W dniu 11 września 2019 r. TSUE wydał wyrok w sprawie C 383/18, w którym wskazał, że art. 16 ust. 1 Dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2008/48/WE z dnia 23 kwietnia 2008 r. w sprawie umów o kredyt konsumencki (Dyrektywa) należy interpretować w ten sposób, że "prawo konsumenta do obniżki całkowitego kosztu kredytu w przypadku wcześniejszej spłaty kredytu obejmuje wszystkie koszty, które zostały nałożone na konsumenta". Znaczy to, że zgodnie z przepisem Dyrektywy, wyżej wskazane prawo konsumenta obejmuje koszty, zarówno związane z okresem kredytowania, jak i te, które takiego związku nie wykazują. Bank w związku z wykonywaniem czynności bankowych mieszczących się w definicji kredytu konsumenckiego pobierał prowizje, które w swojej konstrukcji nie były związane z okresem kredytowania, w związku z czym, nie podlegały redukcji w przypadku wcześniejszej spłaty kredytu konsumenckiego. TSUE orzekał w sprawie wykładni przepisu Dyrektywy, która nie jest bezpośrednio wiążąca dla podmiotów prawa krajowego.

Począwszy od 28 września 2020 roku Bank, stosując "metodę liniową", zwraca prowizje wszystkim konsumentom, którzy spłacili kredyt konsumencki przed terminem wynikającym z umowy, po 11 września 2019 roku., o ile prowizja została pobrana w okresie obowiązywania umowy o kredyt konsumencki.

13 listopada 2020 roku Bank otrzymał postanowienie o wszczęciu postępowania UOKiK w sprawie praktyki polegającej na nieobniżaniu całkowitego kosztu kredytu o proporcjonalną wartość kosztów (obliczoną tzw. metodą liniową), które dotyczą okresu, o który skrócono czas obowiązywania umowy o kredyt konsumencki w przypadku przedterminowej spłaty całości lub części kredytu.

Postępowanie zostało zakończone wydaniem przez UOKiK 6 maja 2021 roku tzw. decyzji zobowiązującej, po złożeniu przez Bank satysfakcjonujących regulatora zobowiązań co do zmiany praktyki. Zgodnie z treścią decyzji, konsumenci, którzy w okresie od 18 grudnia 2011 roku do 10 września 2019 roku dokonali spłaty pożyczki gotówkowej lub pożyczki do karty przed terminem umownym, jeżeli zawarli umowę o wskazane produkty również w powyższym okresie, w celu odzyskania nadpłaconej kwoty mogą wnosić o ponowne rozliczenie prowizji wskazując produkt i umowę oraz numer rachunku bankowego, na który ma nastąpić zwrot. Bank jest zobowiązany do zakończenia sporów sądowych dotyczących rozliczenia prowizji, w których stronami są konsumenci oraz do poinformowania o treści decyzji w sposób w niej określony, w szczególności poprzez publikację komunikatu na stronie internetowej oraz komunikację e-mail. Decyzja jest wykonywana zgodnie z jej treścią i terminami w niej zawartymi.

Bank tworzy portfelowe rezerwy na potencjalne zwroty prowizji dotyczące pożyczek przedpłaconych przed 11 września 2019 roku oraz spodziewanych przyszłych przedpłat. Oszacowanie bierze pod uwagę strukturę portfela, obserwowane i oczekiwane reklamacje oraz spodziewane krzywe przedpłat. Bank stale monitoruje poziom rezerw z tego tytułu.

Według stanu na 30 września 2021 roku Bank został pozwany w 713 sprawach dotyczących zwrotu części prowizji za udzielenie kredytu konsumenckiego na łączną kwotę 3,2 mln zł.

Na wierzytelności będące przedmiotem postępowań sądowych Grupa, zgodnie z obowiązującymi przepisami, dokonuje odpowiednich odpisów.

W przypadku postępowań sądowych wiążących się z ryzykiem wypływu środków z tytułu wypełnienia zobowiązania przez Grupę, utworzone są odpowiednie rezerwy. Wartość rezerw z tytułu spraw spornych według stanu na 30 września 2021 r. wynosi 8,8 miliona zł (3,7 miliona zł według stanu na 31 grudnia 2020 r.). Wartości te nie uwzględniają rezerw portfelowych utworzonych w związku z wyrokami TSUE.

Z tytułu spraw sądowych zakończonych prawomocnym wyrokiem w trzecim kwartale 2021 roku nie wystąpiły istotne rozliczenia.

24 Informacja o istotnych transakcjach z podmiotami powiązanymi zawartych na innych warunkach niż rynkowe

Wszelkie transakcje Banku i jednostek od niego zależnych dokonane z podmiotami powiązanymi w III kwartale 2021 roku były zawierane na warunkach rynkowych.

25 Informacja o znaczących umowach poręczeń kredytu, pożyczki lub udzieleniu gwarancji

W III kwartale 2021 roku Bank i jego jednostki zależne nie udzieliły poręczeń kredytu lub pożyczki lub gwarancji - łącznie jednemu podmiotowi lub jednostce zależnej od tego podmiotu, których łączna wartość byłaby znacząca.

26 Znaczące zdarzenia po dniu bilansowym nieujęte w sprawozdaniu finansowym

Po dniu 30 września 2021 roku nie wystąpiły zdarzenia, nieujęte w tym sprawozdaniu finansowym, mogące w znaczący sposób wpłynąć na wyniki Grupy.

27 Opis czynników i zdarzeń mogących mieć wpływ na przyszłe wyniki finansowe Grupy Kapitałowej Banku

Najpoważniejszym czynnikiem ryzyka w najbliższych kwartałach pozostaje pandemia COVID-19 i jej ewentualny wpływ na gospodarkę. Najbliższe miesiące pokażą, czy przeprowadzane programy szczepień pozwolą zapobiec ponownemu wprowadzeniu restrykcji i tym samym uniknąć cyklicznego wygaszania aktywności gospodarczej w Polsce i w Europie. Przestrzeń dla dodatkowych działań polityki fiskalnej oraz monetarnej jest bardziej ograniczona niż na początku 2020 roku, co mogłoby skutkować nasileniem się liczby bankructw przedsiębiorstw i wzrostem stopy bezrobocia, przy potencjalnym wdrożeniu dotkliwych obostrzeń.

Ponadto na spowolnienie dotychczasowego ożywienia popandemicznego wpłynąć mogą szoki na rynku energetycznym oraz zaburzenia podażowe. Od początku roku ceny gazu wzrosły o ponad 350%, do czego przyczyniła się mieszanka kilku czynników – silne ożywienie gospodarcze, ograniczona podaż rosyjskiego surowca, niski poziom zapasów gazu w Europie oraz konieczność ich uzupełnienia w relatywnie krótkim czasie przed zbliżającą się zimą. Wzrost cen gazu przyczynia się do wzrostu kosztów produkcji, co w przypadku przełożenia na ceny konsumentów i połączeniu z wysoką inflacją zwiększa ryzyko materializacji scenariusza stagflacyjnego (spowolnienie gospodarcze w połączeniu z rosnącą inflacją). Niewystarczające dostosowanie podaży w reakcji na szybkie ożywienie popytu przekłada się na znaczny wzrost niedoborów materiałów zarówno w przemyśle jak i sektorze budowlanym, co prowadzi do ograniczenia produkcji i wzrostu cen. Kontynuacja tych tendencji w znacznie większym zakresie niż się powszechnie oczekuje, może prowadzić do nasilenia presji inflacyjnej oraz znacznie głębszego spowolnienia w głównych gospodarkach i w Polsce, a jednocześnie może prowadzić do wyraźnego obniżenia rentowności przedsiębiorstw.

Materializacja powyższych ryzyk oznaczałaby, że tempo powrotu aktywności do trendu sprzed pandemii okazałoby się wolniejsze.

Skrócone śródroczne jednostkowe sprawozdanie finansowe Banku za III kwartał 2021 roku

Skrócony rachunek zysków i strat

w tys. zł	III kwartał	III kwartał narastająco	III kwartał	III kwartał narastająco
	okres	okres	okres	okres
Za okres	od 01/07/21	od 01/01/21	od 01/07/20	od 01/01/20
	do 30/09/21	do 30/09/21	do 30/09/20	do 30/09/20
Przychody z tytułu odsetek	165 878	514 996	208 781	803 722
Przychody o podobnym charakterze	11 163	34 668	16 267	58 945
Koszty odsetek i podobne koszty	(7 938)	(14 960)	(11 325)	(82 539)
Wynik z tytułu odsetek	169 103	534 704	213 723	780 128
Przychody z tytułu opłat i prowizji	168 137	494 046	144 726	429 295
Koszty opłat i prowizji	(17 977)	(57 603)	(16 687)	(52 914)
Wynik z tytułu opłat i prowizji	150 160	436 443	128 039	376 381
Przychody z tytułu dywidend	-	32 896	164	12 796
Wynik na handlowych instrumentach finansowych i rewaluacji	131 364	335 455	82 429	173 637
Wynik na inwestycyjnych dłużnych aktywach finansowych wycenianych w
wartości godziwej przez pozostałe całkowite dochody	-	459 106	1 731	175 932
Wynik na inwestycjach kapitałowych i pozostałych wycenianych w wartości godziwej przez rachunek zysków i strat	385	4 326	8 282	12 417
Wynik na rachunkowości zabezpieczeń	1 343	1 364	2 512	1 049
Pozostałe przychody operacyjne	5 067	15 721	4 748	16 528
Pozostałe koszty operacyjne	(9 065)	(25 334)	(11 547)	(26 646)
Wynik na pozostałych przychodach i kosztach operacyjnych	(3 998)	(9 613)	(6 799)	(10 118)
Koszty działania i koszty ogólnego zarządu	(239 360)	(813 589)	(239 028)	(847 767)
Amortyzacja rzeczowych aktywów trwałych oraz wartości niematerialnych	(28 699)	(84 668)	(25 757)	(79 432)
Wynik z tytułu zbycia pozostałych aktywów	(19)	(452)	(34)	(428)
Wynik z tytułu oczekiwanych strat kredytowych aktywów finansowych oraz rezerw na zobowiązania warunkowe	(18 674)	(34 553)	25 226	(178 369)
Podatek od niektórych instytucji finansowych	(40 300)	(115 193)	(28 968)	(92 570)
Zysk brutto	121 305	746 226	161 520	323 656
Podatek dochodowy	(29 840)	(183 571)	(50 072)	(100 334)
Zysk netto	91 465	562 655	111 448	223 322
Średnia ważona liczba akcji zwykłych (w szt.)		130 659 600		130 659 600
Zysk na jedną akcję (w zł)		4,31		1,71
Rozwodniony zysk na jedną akcję (w zł)		4,31		1,71

Skrócone sprawozdanie z całkowitych dochodów

w tys. zł	III kwartał	III kwartał narastająco	III kwartał	III kwartał narastająco
Za okres	okres	okres	okres	okres
	od 01/07/21	od 01/01/21	od 01/07/20	od 01/01/20
	do 30/09/21	do 30/09/21	do 30/09/20	do 30/09/20
Zysk netto	91 465	562 655	111 448	223 322
Pozostałe całkowite dochody, które są lub mogą być przeklasyfikowane do rachunku zysków i strat:	(8 545)	(461 619)	11 404	276 104
Wycena aktywów finansowych wycenianych według wartości godziwej przez pozostałe całkowite dochody (netto)	(8 545)	(461 619)	11 404	276 104
Całkowite dochody ogółem	82 920	101 036	122 852	499 426

Skrócone sprawozdanie z sytuacji finansowej

	Stan na dzień	30.09.2021	31.12.2020
w tys. zł
AKTYWA
Kasa, operacje z Bankiem Centralnym		14 936 806	4 488 332
Należności od banków		961 508	570 188
Aktywa finansowe przeznaczone do obrotu		5 306 119	4 284 019
Pochodne instrumenty finansowe		60 588	-
Inwestycyjne dłużne aktywa finansowe wyceniane w wartości godziwej przez pozostałe całkowite dochody		16 071 731	27 323 571
Udziały w jednostkach zależnych		91 994	105 621
Inwestycje kapitałowe i pozostałe wyceniane w wartości godziwej przez rachunek zysków i strat		82 479	78 153
Należności od klientów		20 532 219	21 673 755
Rzeczowe aktywa trwałe		458 399	476 080
Wartości niematerialne		1 239 561	1 251 250
Należności z tytułu bieżącego podatku dochodowego		20 212	48 714
Aktywo z tytułu odroczonego podatku dochodowego		218 971	173 472
Inne aktywa		182 673	153 079
Aktywa trwałe przeznaczone do zbycia		6 163	6 163
Aktywa razem		60 169 423	60 632 397
ZOBOWIĄZANIA
Zobowiązania wobec banków		1 609 252	5 118 749
Zobowiązania finansowe przeznaczone do obrotu		4 909 834	3 653 453
Pochodne instrumenty zabezpieczające		-	98 025
Zobowiązania wobec klientów		45 083 483	43 411 106
Rezerwy		81 579	84 775
Inne zobowiązania		1 025 825	751 084
Zobowiązania razem		52 709 973	53 117 192
KAPITAŁ WŁASNY
Kapitał zakładowy		522 638	522 638
Kapitał zapasowy		2 944 585	2 944 585
Kapitał z aktualizacji wyceny		(11 602)	450 017
Pozostałe kapitały rezerwowe		2 799 092	2 797 798
Zyski zatrzymane		1 204 737	800 167
Kapitał własny razem		7 459 450	7 515 205
Zobowiązania i kapitał własny razem		60 169 423	60 632 397

Skrócone sprawozdanie ze zmian w kapitale własnym

w tys. zł	Kapitał zakładowy	Kapitał zapasowy	Kapitał z aktualizacji wyceny	Pozostałe kapitały rezerwowe	Zyski zatrzymane	Kapitał własny razem
Stan na 1 stycznia 2021	522 638	2 944 585	450 017	2 797 798	800 167	7 515 205
Całkowite dochody ogółem, z tego:	-	-	(461 619)	-	562 655	101 036
zysk netto	-	-	-	-	562 655	562 655
wycena aktywów finansowych wycenianych według wartości godziwej przez pozostałe całkowite dochody (netto)	-	-	(461 619)	-	-	(461 619)
Dywidendy wypłacone	-	-	-	-	(156 791)	(156 791)
Transfer na kapitały	-	-	-	1 294	(1 294)	-
Stan na 30 września 2021 roku	522 638	2 944 585	(11 602)	2 799 092	1 204 737	7 459 450

w tys. zł	Kapitał zakładowy	Kapitał zapasowy	Kapitał z aktualizacji wyceny	Pozostałe kapitały rezerwowe	Zyski zatrzymane	Kapitał własny razem
Stan na 1 stycznia 2020 roku	522 638	2 944 585	114 893	2 874 289	567 298	7 023 703
Całkowite dochody ogółem, z tego:	-	-	276 104	-	223 322	499 426
zysk netto	-	-	-	-	223 322	223 322
wycena aktywów finansowych wycenianych według wartości godziwej przez pozostałe całkowite dochody (netto)	-	-	276 104	-	-	276 104
Transfer na kapitały	-	-	-	(74 784)	74 784	-
Stan na 30 września 2020 roku	522 638	2 944 585	390 997	2 799 505	865 404	7 523 129

w tys. zł	Kapitał zakładowy	Kapitał zapasowy	Kapitał z aktualizacji wyceny	Pozostałe kapitały rezerwowe	Zyski zatrzymane	Kapitał własny razem
Stan na 1 stycznia 2020 roku	522 638	2 944 585	114 893	2 874 289	567 298	7 023 703
Całkowite dochody ogółem, z tego:	-	-	335 124	(1 707)	158 085	491 502
zysk netto	-	-	-	-	158 085	158 085
wycena aktywów finansowych wycenianych według wartości godziwej przez pozostałe całkowite dochody (netto)	-	-	335 124	-	-	335 124
zyski/(straty) aktuarialne z wyceny programu określonych świadczeń (netto)	-	-	-	(1 707)	-	(1 707)
Transfer na kapitały	-	-	-	(74 784)	74 784	-
Stan na 31 grudnia 2020 roku	522 638	2 944 585	450 017	2 797 798	800 167	7 515 205

Skrócone sprawozdanie z przepływów pieniężnych

w tys. zł		III kwartał	III kwartał
	Za okres	narastająco okres	narastająco okres
		od 01/01/21 do 30/09/21	od 01/01/20 do 30/09/20
Stan środków pieniężnych na początek okresu sprawozdawczego		4 519 581	3 796 804
Przepływy środków pieniężnych z działalności operacyjnej		10 975 096	(1 127 530)
Przepływy środków pieniężnych z działalności inwestycyjnej		(8 654)	(73 514)
Przepływy środków pieniężnych z działalności finansowej		(165 637)	(11 024)
Stan środków pieniężnych na koniec okresu sprawozdawczego		15 320 386	2 584 736
Zmiana stanu środków pieniężnych		10 800 805	(1 212 068)

Skrócona informacja dodatkowa

1. Oświadczenie o zgodności

Skrócone śródroczne jednostkowe sprawozdanie finansowe Banku zostało sporządzone zgodnie "z wymogami Międzynarodowego Standardu Sprawozdawczości Finansowej MSR 34 "Śródroczna Sprawozdawczość Finansowa", który został zatwierdzony przez Unię Europejską i innymi obowiązującymi przepisami.

Nie zawiera ono wszystkich informacji wymaganych dla pełnego rocznego sprawozdania finansowego i powinno być czytane łącznie z rocznym jednostkowym sprawozdaniem finansowym Banku za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2020 roku oraz skróconym śródrocznym skonsolidowanym sprawozdaniem finansowym Grupy za III kwartał 2021 roku.

Zgodnie z rozporządzeniem Ministra Finansów z dnia 29 marca 2018 r. w sprawie informacji bieżących i okresowych przekazywanych przez emitentów papierów wartościowych oraz warunków uznawania za równoważne informacji wymaganych przepisami prawa państwa niebędącego państwem członkowskim (Dz. U. z 2018 r., poz. 757) Bank jest zobligowany do publikacji kwartalnych wyników finansowych za okres dziewięciu miesięcy, kończący się 30 września 2021 roku, który jest uznawany za bieżący śródroczny okres sprawozdawczy.

2. Zasady przyjęte przy sporządzeniu sprawozdania finansowego

Skrócone śródroczne jednostkowe sprawozdanie finansowe Banku za III kwartał 2021 roku zostało sporządzone zgodnie z wymogami określonymi w Rozporządzeniu, na podstawie którego emitent będący jednostką dominującą nie jest obowiązany do przekazywania odrębnego jednostkowego raportu kwartalnego, pod warunkiem zamieszczenia w skonsolidowanym raporcie kwartalnym skróconego śródrocznego jednostkowego sprawozdania finansowego, zawierającego: bilans, rachunek zysków i strat, zestawienie zmian w kapitale własnym, rachunek przepływów pieniężnych oraz skróconą informację dodatkową, zawierającą te informacje i dane, które są istotne dla właściwej oceny sytuacji majątkowej, finansowej i wyniku finansowego emitenta, a nie zostały uwzględnione w śródrocznym skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym. Ponadto w myśl przepisów wyżej wymienionego Rozporządzenia wymagane jest, aby skrócone śródroczne sprawozdanie finansowe zostało sporządzone zgodnie z zasadami rachunkowości stosowanymi przy sporządzeniu rocznego sprawozdania finansowego z uwzględnieniem zmian opisanych w skróconym śródrocznym skonsolidowanym sprawozdaniem finansowym Grupy za III kwartał 2021 roku.

Zasady przyjęte przy sporządzeniu niniejszego skróconego śródrocznego jednostkowego sprawozdania finansowego Banku są zgodne z zasadami rachunkowości przyjętymi i opisanymi w rocznym jednostkowym sprawozdaniu finansowym Banku za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2020 roku z uwzględnieniem zmian opisanych w skróconym śródrocznym skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym Grupy za III kwartał 2021 roku.

Pozostałe informacje i objaśnienia przedstawione do skróconego śródrocznego skonsolidowanego sprawozdania finansowego Grupy za III kwartał 2021 roku zawierają wszystkie istotne informacje stanowiące jednocześnie dane objaśniające do niniejszego skróconego śródrocznego jednostkowego sprawozdania finansowego Banku.

Poniżej przedstawiono w uzupełnieniu podsumowanie wyników finansowych Banku za III kwartał 2021 roku.

Wyniki finansowe Banku

W III kwartale 2021 roku Bank wypracował zysk brutto w wysokości 121,3 mln zł w porównaniu z 161,5 mln zł zysku brutto w analogicznym okresie 2020 roku, co oznacza spadek o 40,2 mln zł r./r.

Zysk netto osiągnięty w okresie od lipca do września bieżącego roku wyniósł 91,5 mln zł w porównaniu z 111,5 mln zł zysku netto w analogicznym okresie 2020 roku.

Wpływ na kształtowanie się zysku netto Banku w III kwartale 2021 roku miał przede wszystkim spadek wyniku z tytułu odsetek o 44,6 mln zł, tj. 21% w porównaniu do analogicznego okresu ubiegłego roku, częściowo skompensowany przez wyższy wynik prowizyjny (wzrost o 22 mln zł, tj. 17% w stosunku do III kwartału roku poprzedniego) oraz wzrost wyniku na handlowych instrumentach finansowych i rewaluacji (wzrost o 48,9 mln zł, tj. 59% r./r.).

Skonsolidowany raport kwartalny za III kwartał 2021 roku będzie udostępniony na stronie internetowej Banku Handlowego w Warszawie S.A. www.citihandlowy.pl.

Urszula Lewińska Natalia Bożek

Dyrektor Departamentu Wiceprezes Zarządu Banku Sprawozdawczości Finansowej, Kontroli i Podatków

8.11.2021 roku 8.11.2021 roku

(podpisano kwalifikowanym podpisem elektronicznym) (podpisano kwalifikowanym podpisem elektronicznym)

54