Skip to main content

AI assistant

Sign in to chat with this filing

The assistant answers questions, extracts KPIs, and summarises risk factors directly from the filing text.

AYGAZ A.Ş. Audit Report / Information 2018

Feb 13, 2019

9033_rns_2019-02-13_f233c623-f6fc-40f8-acfc-051f22c4bf28.pdf

Audit Report / Information

Open in viewer

Opens in your device viewer

AYGAZ ANONİM ŞİRKETİ VE BAĞLI ORTAKLIKLARI

31 ARALIK 2018 TARİHİ İTİBARIYLA HAZIRLANAN KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLAR VE BAĞIMSIZ DENETÇİ RAPORU

==> picture [112 x 95] intentionally omitted <==

BAĞIMSIZ DENETÇİ RAPORU

Aygaz Anonim Şirketi Yönetim Kurulu’na

A) Konsolide Finansal Tabloların Bağımsız Denetimi

1. Görüş

Aygaz Anonim Şirketi (“Şirket”) ile bağlı ortaklıklarının (hep birlikte “Grup” olarak anılacaktır) 31 Aralık 2018 tarihli konsolide finansal durum tablosu ile aynı tarihte sona eren hesap dönemine ait; konsolide kâr veya zarar tablosu ve diğer kapsamlı gelir tablosu, konsolide özkaynaklar değişim tablosu ve konsolide nakit akış tablosu ile önemli muhasebe politikalarının özeti de dâhil olmak üzere konsolide finansal tablo dipnotlarından oluşan konsolide finansal tablolarını denetlemiş bulunuyoruz.

Görüşümüze göre, ilişikteki konsolide finansal tablolar Grup’un 31 Aralık 2018 tarihi itibarıyla konsolide finansal durumunu ve aynı tarihte sona eren hesap dönemine ait konsolide finansal performansını ve konsolide nakit akışlarını Türkiye Finansal Raporlama Standartları’na (“TFRS’lere”) uygun olarak, tüm önemli yönleriyle, gerçeğe uygun bir biçimde sunmaktadır.

2. Görüşün dayanağı

Yaptığımız bağımsız denetim, Kamu Gözetimi, Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumu (“KGK”) tarafından yayımlanan Türkiye Denetim Standartlarının bir parçası olan Bağımsız Denetim Standartları’na (“BDS’lere”) uygun olarak yürütülmüştür. Bu Standartlar kapsamındaki sorumluluklarımız, raporumuzun Bağımsız Denetçinin Konsolide Finansal Tabloların Bağımsız Denetimine İlişkin Sorumlulukları bölümünde ayrıntılı bir şekilde açıklanmıştır. KGK tarafından yayımlanan Bağımsız Denetçiler için Etik Kurallar (“Etik Kurallar”) ile konsolide finansal tabloların bağımsız denetimiyle ilgili mevzuatta yer alan etik hükümlere uygun olarak Grup’tan bağımsız olduğumuzu beyan ederiz. Etik Kurallar ve mevzuat kapsamındaki etiğe ilişkin diğer sorumluluklar da tarafımızca yerine getirilmiştir. Bağımsız denetim sırasında elde ettiğimiz bağımsız denetim kanıtlarının, görüşümüzün oluşturulması için yeterli ve uygun bir dayanak oluşturduğuna inanıyoruz.

PwC Bağımsız Denetim ve Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik A.Ş. BJK Plaza, Süleyman Seba Caddesi No:48 B Blok Kat:9 Akaretler Beşiktaş 34357 İstanbul-Turkey T: +90 212 326 6060, F: +90 212 326 6050, www.pwc.com.tr Mersis Numaramız: 0-1460-0224-0500015

==> picture [112 x 95] intentionally omitted <==

3. Kilit Denetim Konuları

Kilit denetim konuları, mesleki muhakememize göre cari döneme ait konsolide finansal tabloların bağımsız denetiminde en çok önem arz eden konulardır. Kilit denetim konuları, bir bütün olarak konsolide finansal tabloların bağımsız denetimi çerçevesinde ve konsolide finansal tablolara ilişkin görüşümüzün oluşturulmasında ele alınmış olup, bu konular hakkında ayrı bir görüş bildirmiyoruz.

Kilit denetim konuları Konunun denetimde nasıl ele alındığı
Finansal Yatırımlar
Şirket, Koç Finansal Hizmetler A.Ş.’nin (KFS)
%1,97 oranında hissesine sahip olup TFRS
uyarınca satılmaya hazır finansal varlık olarak
değerlendirilmekte ve ilişikteki konsolide mali
tablolarda makul değerinden
muhasebeleştirilmektedir. 31 Aralık 2018
itibarıyla KFS finansal yatırımı ilişikteki konsolide
mali tablolarda 285.647 bin TL olarak makul
değerinden muhasebeleştirilmiş ve ilgili makul
değer çalışması bağımsız uzman bir şirket
tarafından yapılmıştır (Not 2.25 ve Not 5).
Denetim çalışmalarımızda bu konuya aşağıdaki
nedenlerden dolayı odaklanmış bulunuyoruz:
-
Makul değerden taşınan KFS finansal
yatırımının mali tablolar açısından önem arz
etmesi ve değerleme çalışmasının uzmanlık
gerektirmesi.
-
Yapılan değerleme çalışmalarında güncel ve
ileriye dönük yönetim tahminlerinin
kullanılması (sermaye maliyeti indirgeme
oranı, büyüme oranları ve enflasyon
beklentileri) ve ileriye dönük yönetim
tahminlerinin, doğası gereği, gerçekleşmesine
ilişkin önemli belirsizlikler içermesi.
-
Değerleme çalışmasını yapan şirketin
uzmanlığı BDS 500 uyarınca
değerlendirilmiştir.
-
İlgili çalışmayı yapan uzman şirket
tarafından hazırlanan değerleme raporunda
yer alan değerleme yöntemleri ve kullanılan
teknik veriler uzmalarımızın desteğiyle
incelenmiştir
-
Değerleme çalışmasında kullanılan
hesaplamaların matematiksel uygunluğunu
test edilmiştir.
-
Değerleme yöntemlerinde kullanılan ‘borsa
değerleri’ ve ‘benzer işlemler’ verileri gibi dış
kaynaklardan elde edilen veriler, ilgili
bağımsız veri kaynakları ile kontrol
edilmiştir.
-
Modellemelerde kullanılan önemli
tahminlerin (sermaye maliyeti indirgeme
oranı, büyüme oranları ve enflasyon
beklentileri) uygunluğu uzmanlarımızla
değerlendirilmiştir.
-
Modellemelerde kullanılan ileriye yönelik
gelir tahminleri KFS’nin bütçesi ve uzun
vadeli stratejik planları ile
karşılaştırılmıştır.
-
Grup mali tablolarında 31 Aralık 2018
itibarıyla KFS’ye atf edilen makul değerin,
uzman şirket değerleme raporundaki tavsiye
edilen makul değer aralığında olup olmadığı
kontrol edilmiştir.
Finansal yatırımlara ilişkin gerçekleştirdiğimiz bu
çalışmalar neticesinde önemli bir bulgumuz
olmamıştır.

==> picture [112 x 95] intentionally omitted <==

4. Yönetimin ve üst yönetimden sorumlu olanların konsolide finansal tablolara ilişkin sorumlulukları

Grup yönetimi; konsolide finansal tabloların TFRS’lere uygun olarak hazırlanmasından, gerçeğe uygun bir biçimde sunumundan ve hata veya hile kaynaklı önemli yanlışlık içermeyecek şekilde hazırlanması için gerekli gördüğü iç kontrolden sorumludur.

Konsolide finansal tabloları hazırlarken yönetim; Grup’un sürekliliğini devam ettirme kabiliyetinin değerlendirilmesinden, gerektiğinde süreklilikle ilgili hususları açıklamaktan ve Grup’u tasfiye etme ya da ticari faaliyeti sona erdirme niyeti ya da mecburiyeti bulunmadığı sürece işletmenin sürekliliği esasını kullanmaktan sorumludur.

Üst yönetimden sorumlu olanlar, Grup’un finansal raporlama sürecinin gözetiminden sorumludur.

5. Bağımsız denetçinin konsolide finansal tabloların denetimine ilişkin sorumlulukları

Bir bağımsız denetimde, biz bağımsız denetçilerin sorumlulukları şunlardır:

Amacımız, bir bütün olarak konsolide finansal tabloların hata veya hile kaynaklı önemli yanlışlık içerip içermediğine ilişkin makul güvence elde etmek ve görüşümüzü içeren bir bağımsız denetçi raporu düzenlemektir. BDS’lere uygun olarak yürütülen bir bağımsız denetim sonucunda verilen makul güvence; yüksek bir güvence seviyesidir ancak, var olan önemli bir yanlışlığın her zaman tespit edileceğini garanti etmez. Yanlışlıklar hata veya hile kaynaklı olabilir. Yanlışlıkların, tek başına veya toplu olarak, finansal tablo kullanıcılarının bu konsolide tablolara istinaden alacakları ekonomik kararları etkilemesi makul ölçüde bekleniyorsa bu yanlışlıklar önemli olarak kabul edilir.

BDS’lere uygun olarak yürütülen bağımsız denetimin gereği olarak, bağımsız denetim boyunca mesleki muhakememizi kullanmakta ve mesleki şüpheciliğimizi sürdürmekteyiz. Tarafımızca ayrıca:

  • Konsolide finansal tablolardaki hata veya hile kaynaklı “önemli yanlışlık” riskleri belirlenmekte ve değerlendirilmekte; bu risklere karşılık veren denetim prosedürleri tasarlanmakta ve uygulanmakta ve görüşümüze dayanak teşkil edecek yeterli ve uygun denetim kanıtı elde edilmektedir. Hile; muvazaa, sahtekârlık, kasıtlı ihmal, gerçeğe aykırı beyan veya iç kontrol ihlali fiillerini içerebildiğinden, hile kaynaklı önemli bir yanlışlığı tespit edememe riski, hata kaynaklı önemli bir yanlışlığı tespit edememe riskinden yüksektir.

  • Grup’un iç kontrolünün etkinliğine ilişkin bir görüş bildirmek amacıyla değil ama duruma uygun denetim prosedürlerini tasarlamak amacıyla denetimle ilgili iç kontrol değerlendirilmektedir.

==> picture [112 x 95] intentionally omitted <==

  • Yönetim tarafından kullanılan muhasebe politikalarının uygunluğu ile yapılan muhasebe tahminlerinin ve ilgili açıklamaların makul olup olmadığı değerlendirilmektedir.

  • Elde edilen denetim kanıtlarına dayanarak, Grup’un sürekliliğini devam ettirme kabiliyetine ilişkin ciddi şüphe oluşturabilecek olay veya şartlarla ilgili önemli bir belirsizliğin mevcut olup olmadığı hakkında ve yönetimin işletmenin sürekliliği esasını kullanmasının uygunluğu hakkında sonuca varılmaktadır. Önemli bir belirsizliğin mevcut olduğu sonucuna varmamız hâlinde, raporumuzda, konsolide finansal tablolardaki ilgili açıklamalara dikkat çekmemiz ya da bu açıklamaların yetersiz olması durumunda olumlu görüş dışında bir görüş vermemiz gerekmektedir. Vardığımız sonuçlar, bağımsız denetçi raporu tarihine kadar elde edilen denetim kanıtlarına dayanmaktadır. Bununla birlikte, gelecekteki olay veya şartlar Grup’un sürekliliğini sona erdirebilir.

  • Konsolide finansal tabloların, açıklamalar dâhil olmak üzere, genel sunumu, yapısı ve içeriği ile bu tabloların, temelini oluşturan işlem ve olayları gerçeğe uygun sunumu sağlayacak şekilde yansıtıp yansıtmadığı değerlendirilmektedir.

  • Konsolide finansal tablolar hakkında görüş vermek amacıyla, grup içerisindeki işletmelere veya faaliyet bölümlerine ilişkin finansal bilgiler hakkında yeterli ve uygun denetim kanıtı elde edilmektedir. Grup denetiminin yönlendirilmesinden, gözetiminden ve yürütülmesinden sorumluyuz. Verdiğimiz denetim görüşünden de tek başımıza sorumluyuz.

Diğer hususların yanı sıra, denetim sırasında tespit ettiğimiz önemli iç kontrol eksiklikleri dâhil olmak üzere, bağımsız denetimin planlanan kapsamı ve zamanlaması ile önemli denetim bulgularını üst yönetimden sorumlu olanlara bildirmekteyiz.

Bağımsızlığa ilişkin etik hükümlere uygunluk sağladığımızı üst yönetimden sorumlu olanlara bildirmiş bulunmaktayız. Ayrıca bağımsızlık üzerinde etkisi olduğu düşünülebilecek tüm ilişkiler ve diğer hususlar ile varsa, ilgili önlemleri üst yönetimden sorumlu olanlara iletmiş bulunmaktayız.

Üst yönetimden sorumlu olanlara bildirilen konular arasından, cari döneme ait konsolide finansal tabloların bağımsız denetiminde en çok önem arz eden konuları yani kilit denetim konularını belirlemekteyiz. Mevzuatın konunun kamuya açıklanmasına izin vermediği durumlarda veya konuyu kamuya açıklamanın doğuracağı olumsuz sonuçların, kamuya açıklamanın doğuracağı kamu yararını aşacağının makul şekilde beklendiği oldukça istisnai durumlarda, ilgili hususun bağımsız denetçi raporumuzda bildirilmemesine karar verebiliriz.

==> picture [112 x 95] intentionally omitted <==

B) Mevzuattan Kaynaklanan Diğer Yükümlülükler

  1. 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun (“TTK”) 402. Maddesi’nin dördüncü fıkrası uyarınca, Şirket’in 1 Ocak - 31 Aralık 2018 hesap döneminde defter tutma düzeninin, kanun ile şirket esas sözleşmesinin finansal raporlamaya ilişkin hükümlerine uygun olmadığına dair önemli bir hususa rastlanmamıştır.

  2. TTK’nın 402. Maddesi’nin dördüncü fıkrası uyarınca, Yönetim Kurulu tarafımıza denetim kapsamında istenen açıklamaları yapmış ve istenen belgeleri vermiştir.

  3. TTK’nın 398. Maddesi’nin dördüncü fıkrası uyarınca düzenlenen Riskin Erken Saptanması Sistemi ve Komitesi Hakkında Denetçi Raporu 13 Şubat 2019 tarihinde Şirket’in Yönetim Kurulu’na sunulmuştur.

PwC Bağımsız Denetim ve Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik A.Ş.

Ediz Günsel, SMMM Sorumlu Denetçi

İstanbul, 13 Şubat 2019

Aygaz Anonim Şirketi ve Bağlı Ortaklıkları

İçindekiler
Sayfa
Konsolide finansal durum tablosu 3-4
Konsolide kar veya zarar ve diğer kapsamlı gelir tablosu 5-6
Konsolide özkaynaklar değişim tablosu 7
Konsolide nakit akış tablosu 8
Konsolide finansal tablolara ait açıklayıcı dipnotlar 9-74

(2)

Aygaz Anonim Şirketi ve Bağlı Ortaklıkları

31 Aralık 2018 tarihi itibarıyla konsolide finansal durum tablosu

(Para birimi - Aksi belirtilmedikçe bin Türk Lirası (TL), diğer bütün para birimleri de aksi belirtilmedikçe binlik değerlerden belirtilmiştir)

Cari dönem Geçmişdönem
Bağımsız Bağımsız
denetimden denetimden
geçmiş geçmiş
Varlıklar Notlar 31 Aralık 2018 31 Aralık 2017
**Dönen varlıklar ** 1.617.539 1.587.534
Nakit ve nakit benzerleri 4 648.010 593.172
Ticari alacaklar 440.048 576.679
- İlişkili taraflardan ticari alacaklar 31 30.461 39.354
- İlişkili olmayan taraflardan ticari alacaklar 8 409.587 537.325
Diğer alacaklar 3.047 7.353
- İlişkili olmayan taraflardan diğer alacaklar 9 3.047 7.353
Türev araçlar 7 25.939 9.097
Stoklar 11 348.309 323.579
Peşin ödenmiş giderler 19 127.562 64.577
Cari dönem vergisiyle ilgili varlıklar 8.248 2.701
Diğer dönen varlıklar 18 16.376 10.376
Duran varlıklar **3.395.684 ** 3.378.686
Finansal yatırımlar 5 287.096 317.124
Ticari alacaklar 8.835 8.441
- İlişkili olmayan taraflardan ticari alacaklar 8 8.835 8.441
Diğer alacaklar 99 81
- İlişkili olmayan taraflardan diğer alacaklar 9 99 81
Türev araçlar 7 37.245 22.743
Özkaynak yöntemiyle değerlenen yatırımlar 12 2.304.799 2.273.331
Maddi duran varlıklar 13 686.530 677.927
Maddi olmayan duran varlıklar 21.354 19.280
- Diğer maddi olmayan duran varlıklar 14 21.354 19.280
Peşin ödenmiş giderler 19 49.124 59.074
Ertelenmiş vergi varlıkları 29 602 685
Toplam varlıklar 5.013.223 4.966.220

İlişikte 9 ile 74. sayfalar arasında sunulan muhasebe politikaları ve dipnotlar bu konsolide finansal tabloların tamamlayıcı parçalarıdır.

(3)

Aygaz Anonim Şirketi ve Bağlı Ortaklıkları

31 Aralık 2018 tarihi itibarıyla konsolide finansal durum tablosu

(Para birimi - Aksi belirtilmedikçe bin Türk Lirası (TL), diğer bütün para birimleri de aksi belirtilmedikçe binlik değerlerden belirtilmiştir)

Cari dönem Geçmişdönem
Bağımsız Bağımsız
denetimden denetimden
geçmiş geçmiş
Kaynaklar Notlar 31 Aralık 2018 31 Aralık 2017
Kısa vadeliyükümlülükler 1.484.031 1.278.810
Kısa vadeli borçlanmalar 6 78.596 84.784
Uzun vadeli borçlanmaların kısa vadeli kısımları 6 492.351 304.820
Ticari borçlar 559.653 670.034
- İlişkili taraflara ticari borçlar 31 145.271 165.911
- İlişkili olmayan taraflara ticari borçlar 8 414.382 504.123
Çalışanlara sağlanan faydalar kapsamında borçlar 10 48.357 53.191
Diğer borçlar 1.511 1.577
- İlişkili taraflara diğer borçlar 31 1.052 863
- İlişkili olmayan taraflara diğer borçlar 9 459 714
Türev araçlar 7 - 214
Ertelenmiş gelirler 20 8.676 2.483
Dönem karı vergi yükümlülüğü 837 2.076
Kısa vadeli karşılıklar 205.754 45.455
- Diğer kısa vadeli karşılıklar 17 205.754 45.455
Diğer kısa vadeli yükümlülükler 18 88.296 114.176
Uzun vadeliyükümlülükler 1.026.782 764.347
Uzun vadeli borçlanmalar 6 830.068 583.666
Diğer borçlar 106.114 97.603
- İlişkili olmayan taraflara diğer borçlar 9 106.114 97.603
Uzun vadeli karşılıklar 42.926 38.455
- Çalışanlara sağlanan faydalara ilişkin uzun vadeli karşılıklar 16 42.926 38.455
Ertelenmiş vergi yükümlülüğü 29 47.674 44.623
Özkaynaklar 2.502.410 2.923.063
Ödenmiş sermaye 21 300.000 300.000
Sermaye düzeltme farkları 21 71.504 71.504
Karşılıklı iştirak sermaye düzeltmesi (-) (7.442) (7.442)
Kar veya zararda yeniden sınıflandırılmayacak birikmiş diğer kapsamlı
gelirler (giderler) 125.268 716
Yeniden değerleme ve ölçüm kazançları (kayıpları) 125.042 1.187
- Tanımlanmış fayda planları yeniden ölçüm kazançları (kayıpları) 2.789 1.187
- Gerçeğe uygun değer farkı diğer kapsamlı gelire yansıtılan finansal
varlıklardan kazançlar (kayıplar) 21 122.253 -
Özkaynak yöntemiyle değerlenen yatırımların diğer kapsamlı gelirinden
kar veya zararda sınıflandırılmayacak paylar 226 (471)
Kar veya zararda yeniden sınıflandırılacak birikmiş diğer kapsamlı gelirler
(giderler) (213.318) 99.893
Riskten korunma kazançları (kayıpları) 7.631 -
- Nakit akış riskinden korunma kazançları (kayıpları) 7.631 -
Yeniden değerleme ve sınıflandırma kazançları (kayıpları) - 213.653
- Gerçeğe uygun değer farkı diğer kapsamlı gelire yansıtılan finansal
varlıklardan kazançlar (kayıplar) 21 - 213.653
Özkaynak yöntemiyle değerlenen yatırımların diğer kapsamlı gelirinden
kar veya zararda sınıflandırılacak paylar (220.949) (113.760)
Kardan ayrılan kısıtlanmış yedekler 21 294.210 249.509
Geçmiş yıllar karları 1.703.805 1.631.864
Net dönem karı 228.383 577.019
Ana ortaklığa ait özkaynaklar 2.502.410 2.923.063
Toplam kaynaklar 5.013.223 4.966.220

İlişikte 9 ile 74. sayfalar arasında sunulan muhasebe politikaları ve dipnotlar bu konsolide finansal tabloların tamamlayıcı parçalarıdır.

(4)

Aygaz Anonim Şirketi ve Bağlı Ortaklıkları

31 Aralık 2018 tarihinde sona eren yıla ait konsolide kar veya zarar tablosu

(Para birimi - Aksi belirtilmedikçe bin Türk Lirası (TL), diğer bütün para birimleri de aksi belirtilmedikçe binlik değerlerden belirtilmiştir)

Bağımsız Bağımsız
denetimdengeçmiş denetimdengeçmiş
1 Ocak - 1 Ocak -
Notlar 31 Aralık 2018 31 Aralık 2017
Hasılat 22 9.554.441 8.469.276
Satışların maliyeti (-) 22 (8.920.093) (7.728.139)
Brüt kar 634.348 741.137
Genel yönetim giderleri (-) 23 (201.664) (204.627)
Pazarlama giderleri (-) 23 (310.756) (285.377)
Araştırma ve geliştirme giderleri (-) 23 (3.431) (3.652)
Esas faaliyetlerden diğer gelirler 25 331.668 158.314
Esas faaliyetlerden diğer giderler (-) 25 (379.582) (141.071)
Esas faaliyet karı 70.583 264.724
Yatırım faaliyetlerinden gelirler 26 27.397 22.235
Yatırım faaliyetlerinden giderler (-) 26 (1.740) (5.430)
Özkaynak yöntemiyle değerlenen yatırımların karlarından (zararlarından) paylar 12 281.440 388.611
Finansmangeliri(gideri) öncesi faaliyet karı 377.680 670.140
Finansman gelirleri 27 165.251 89.728
Finansman giderleri (-) 28 (293.170) (139.105)
Sürdürülen faaliyetler vergi öncesi karı 249.761 620.763
Sürdürülen faaliyetler vergi geliri (gideri)
Dönem vergi gideri (-) 29 (15.871) (42.517)
Ertelenmiş vergi geliri (gideri) 29 (5.507) (1.227)
Dönem karı 228.383 577.019
Dönem karının dağılımı
Ana ortaklık payları 228.383 577.019
Pay başına kazanç (TL) 30 0,761277 1,923397
Sulandırılmış pay başına kazanç (TL) 30 0,761277 1,923397

İlişikte 9 ile 74. sayfalar arasında sunulan muhasebe politikaları ve dipnotlar bu konsolide finansal tabloların tamamlayıcı parçalarıdır.

(5)

Aygaz Anonim Şirketi ve Bağlı Ortaklıkları

31 Aralık 2018 tarihinde sona eren yıla ait konsolide diğer kapsamlı gelir tablosu

(Para birimi - Aksi belirtilmedikçe bin Türk Lirası (TL), diğer bütün para birimleri de aksi belirtilmedikçe binlik değerlerden belirtilmiştir)

Bağımsız Bağımsız
denetimdengeçmiş denetimdengeçmiş
1 Ocak - 1 Ocak -
Notlar 31 Aralık 2018 31 Aralık 2017
Dönem karı 228.383 577.019
Diğer kapsamlı gelir
Kar veya zarar olarak yeniden sınıflandırılmayacaklar (89.101) 1.509
- Tanımlanmış fayda planları yeniden ölçüm kazançları (kayıpları) 1.602 1.063
Gerçeğe uygun değer farkı diğer kapsamlı gelire yansıtılan finansal varlıklara ilişkin diğer
kapsamlı gelir (gider)
- Gerçeğe uygun değer farkı diğer kapsamlı gelire yansıtılan finansal varlıklardan
kazançlar (kayıplar) (96.213) -
Özkaynak yöntemiyle değerlenen yatırımların diğer kapsamlı gelirinden kar
veya zararda sınıflandırılmayacak paylar
- Özkaynak yöntemiyle değerlenen yatırımların tanımlanmış fayda planları yeniden
ölçüm kazançları (kayıpları) 697 446
Kar veya zarar olarak yeniden sınıflandırılmayacak diğer kapsamlı gelire
ilişkin vergiler
- Gerçeğe uygun değer farkı diğer kapsamlı gelire yansıtılan finansal
varlıklara ilişkin diğer kapsamlı gelir, vergi etkisi 29 4.813 -
Kar veya zarar olarak yeniden sınıflandırılacaklar (99.558) 55.566
Nakit akış riskinden korunmaya ilişkin diğer kapsamlı gelir (gider)
- Nakit akış riskinden korunma kazançları (kayıpları) 9.784 -
Gerçeğe uygun değer farkı diğer kapsamlı gelire yansıtılan finansal varlıklara ilişkin diğer
kapsamlı gelir (gider)
- Gerçeğe uygun değer farkı diğer kapsamlı gelire yansıtılan finansal varlıklardan
kazançlar (kayıplar) - 59.100
Özkaynak yöntemiyle değerlenen yatırımların diğer kapsamlı gelirinden kar
veya zararda sınıflandırılacak paylar
- Özkaynak yöntemiyle değerlenen yatırımların nakit akış riskinden korunma
kazançları (kayıpları) (109.009) (864)
- Özkaynak yöntemiyle değerlenen yatırımların yabancı para çevrim farkları
kazançları (kayıpları) 1.820 285
Kar veya zarar olarak yeniden sınıflandırılacak diğer kapsamlı gelire
ilişkin vergiler
- Gerçeğe uygun değer farkı diğer kapsamlı gelire yansıtılan finansal
varlıklara ilişkin diğer kapsamlı gelir, vergi etkisi 29 - (2.955)
- Nakit akış riskinden korunmaya ilişkin diğer kapsamlı gelir, vergi etkisi 29 (2.153) -
Diğer kapsamlıgelir(gider) (vergi sonrası) (188.659) 57.075
Toplam diğer kapsamlıgelir 39.724 634.094
Toplam diğer kapsamlı gelirin dağılımı
Ana ortaklık payları 39.724 634.094

İlişikte 9 ile 74. sayfalar arasında sunulan muhasebe politikaları ve dipnotlar bu konsolide finansal tabloların tamamlayıcı parçalarıdır.

(6)

Aygaz Anonim Şirketi ve Bağlı Ortaklıkları

31 Aralık 2018 tarihinde sona eren yıla ait konsolide özkaynaklar değişim tablosu

(Para birimi - Aksi belirtilmedikçe bin Türk Lirası (TL), diğer bütün para birimleri de aksi belirtilmedikçe binlik değerlerden belirtilmiştir)

==> picture [739 x 274] intentionally omitted <==

----- Start of picture text -----

Kar veya zararda yeniden sınıflandırılmayacak birikmiş diğer kapsamlı Kar veya zararda yeniden sınıflandırılacak birikmiş diğer
Birikmiş karlar
gelirler ve giderler kapsamlı gelirler ve giderler
Gerçeğe uygun Gerçeğe uygun Özkaynak yöntemiyle
değer farkı Özkaynak yöntemiyle Nakit akış değer farkı değerlenen yatırımların
Karşılıklı Tanımlanmış fayda diğer kapsamlı gelire değerlenen yatırımların riskinden diğer kapsamlı gelire diğer kapsamlı gelirinden Kardan
Sermaye iştirak planları yansıtılan diğer kapsamlı gelirinden korunma yansıtılan kar veya zararda ayrılan Geçmiş Net dönem karı
Ödenmiş düzeltme sermaye yeniden ölçüm finansal varlıklardan kar veya zararda kazançları finansal varlıklardan sınıflandırılacak kısıtlanmış yıllar ana ortaklığa ait Kontrol gücü Toplam
sermaye farkları düzeltmesi(-) kazançları (kayıpları) kazançlar (kayıplar) sınıflandırılmayacak paylar (kayıpları) kazançlar (kayıplar) paylar yedekler karları Net dönem karı özkaynaklar olmayan paylar özkaynaklar
Bağımsız denetimden geçmiş
1 Ocak 2017 itibarıyla bakiye 300.000 71.504 (7.442) 124 - (917) - 157.508 (113.181) 203.549 1.713.648 415.670 2.740.463 1.094 2.741.557
Transferler - - - - - - - - - 45.960 369.710 (415.670) - - -
Toplam kapsamlı gelir (gider) - - - 1.063 - 446 - 56.145 (579) - - 577.019 634.094 - 634.094
Dönem karı - - - - - - - - - - - 577.019 577.019 - 577.019
Diğer kapsamlı gelir (gider) - - - 1.063 - 446 - 56.145 (579) - - - 57.075 - 57.075
Kar payları - - - - - - - - - - (450.000) - (450.000) - (450.000)
Kontrol gücü olmayan
pay sahipleriyle yapılan işlemler - - - - - - - - - - (1.494) - (1.494) (1.094) (2.588)
31 Aralık 2017 itibarıyla bakiye 300.000 71.504 (7.442) 1.187 - (471) - 213.653 (113.760) 249.509 1.631.864 577.019 2.923.063 - 2.923.063
Bağımsız denetimden geçmiş
1 Ocak 2018 itibarıyla bakiye 300.000 71.504 (7.442) 1.187 - (471) - 213.653 (113.760) 249.509 1.631.864 577.019 2.923.063 - 2.923.063
Muhasebe politikalarındaki
değişikliklere ilişkin düzeltmeler - - - - 213.653 - - (213.653) - (377) - (377) - (377)
Muhasebe politikalarındaki
zorunlu değişikliklere
ilişkin düzeltmeler (Not 2.4) - - - - 213.653 - - (213.653) - (377) - (377) - (377)
Transferler - - - - - - - - 44.701 532.318 (577.019) - - -
Toplam kapsamlı gelir (gider) - - - 1.602 (91.400) 697 7.631 - (107.189) - - 228.383 39.724 - 39.724
Dönem karı - - - - - - - - - - 228.383 228.383 - 228.383
Diğer kapsamlı gelir (gider) - - - 1.602 (91.400) 697 7.631 - (107.189) - - - (188.659) - (188.659)
Kar payları (Not 21) - - - - - - - - - (460.000) - (460.000) - (460.000)
31 Aralık 2018 itibarıyla bakiye 300.000 71.504 (7.442) 2.789 122.253 226 7.631 - (220.949) 294.210 1.703.805 228.383 2.502.410 - 2.502.410
----- End of picture text -----

İlişikte 9 ile 74. sayfalar arasında sunulan muhasebe politikaları ve dipnotlar bu konsolide finansal tabloların tamamlayıcı parçalarıdır.

(7)

Aygaz Anonim Şirketi ve Bağlı Ortaklıkları

31 Aralık 2018 tarihinde sona eren yıla ait konsolide nakit akış tablosu

(Para birimi - Aksi belirtilmedikçe bin Türk Lirası (TL), diğer bütün para birimleri de aksi belirtilmedikçe binlik değerlerden belirtilmiştir)

Bağımsız Bağımsız
denetimden denetimden
geçmiş geçmiş
1 Ocak- 1 Ocak-
Notlar 31 Aralık 2018 31 Aralık 2017
İşletme faaliyetlerinden nakit akışları 233.275 251.238
Sürdürülen faaliyetlerden dönem karı 228.383 577.019
Dönem net karı (zararı) mutabakatı ile ilgili düzeltmeler 106.665 (196.561)
- Amortisman ve itfa gideri ile ilgili düzeltmeler 13,14 89.580 87.520
- Değer düşüklüğü (iptali) ile ilgili düzeltmeler 1.841 1.263
- Karşılıklar ile ilgili düzeltmeler 169.355 22.384
- Kar payı (geliri) gideri ile ilgili düzeltmeler 26 (604) (296)
- Faiz gelirleri ile ilgili düzeltmeler 27 (69.689) (46.290)
- Faiz giderleri ile ilgili düzeltmeler 28 184.994 98.488
- Gerçekleşmemiş yabancı para çevrim farkları ile ilgili düzeltmeler 35.712 9.408
- Türev finansal araçların gerçeğe uygun değer kayıpları (kazançları) ile ilgili düzeltmeler (23.927) (8.884)
- Özkaynak yöntemiyle değerlenen yatırımların dağıtılmamış karları ile ilgili düzeltmeler 12 (281.440) (388.611)
- Vergi (geliri) gideri ile ilgili düzeltmeler 29 21.378 43.744
- Duran varlıkların elden çıkarılmasından kaynaklanan kayıplar (kazançlar) ile ilgili
düzeltmeler 26 (25.053) (16.509)
- Kar (zarar) mutabakatı ile ilgili diğer düzeltmeler 4.518 1.222
İşletme sermayesinde gerçekleşen değişimler (74.531) (76.423)
- Bloke mevduatlardaki değişim (1.943) -
- Ticari alacaklardaki azalış (artış) ile ilgili düzeltmeler 134.019 (106.908)
- Faaliyetlerle ilgili diğer alacaklardaki azalış (artış) ile ilgili düzeltmeler (1.712) (8.418)
- Stoklardaki azalış (artış) ile ilgili düzeltmeler (24.730) (139.512)
- Peşin ödenmiş giderlerdeki azalış (artış) (53.708) (14.005)
- Ticari borçlardaki artış (azalış) ile ilgili düzeltmeler (110.381) 199.303
- Çalışanlara sağlanan faydalar kapsamında borçlardaki artış (azalış) (4.834) 9.939
- Faaliyetlerle ilgili diğer borçlardaki artış (azalış) ile ilgili düzeltmeler (17.435) (16.818)
- Ertelenmiş gelirlerdeki artış (azalış) 6.193 (4)
Faaliyetlerden elde edilen nakit akışları 260.517 304.035
- Çalışanlara sağlanan faydalara ilişkin karşılıklar kapsamında yapılan ödemeler 16 (4.585) (5.230)
- Vergi iadeleri (ödemeleri) (22.657) (47.567)
Yatırım faaliyetlerinden kaynaklanan nakit akışları 2.220 (55.663)
Bağlı ortaklıklarda ilave pay alımlarına ilişkin nakit çıkışları - (2.588)
İştirakler veya iş ortaklıkları pay alımı veya sermaye artırımı sebebiyle oluşan nakit
çıkışları 1, 12 (203.974) (50.000)
Finansal yatırım sermaye artışı sebebiyle oluşan nakit çıkışları 5 (66.660) -
Maddi ve maddi olmayan duran varlıkların satışından kaynaklanan nakit girişleri 32.467 20.822
Maddi ve maddi olmayan duran varlıkların alımından kaynaklanan nakit çıkışları 13,14 (107.671) (111.684)
Alınan temettüler 348.058 87.787
Finansman faaliyetlerinden nakit akışları (197.202) (170.765)
Borçlanmadan kaynaklanan nakit girişleri 6 655.981 495.453
Borç ödemelerine ilişkin nakit çıkışları 6 (309.175) (176.148)
Ödenen temettüler (460.000) (450.000)
Ödenen faiz (154.369) (85.075)
Alınan faiz 70.361 45.005
Yabancı para çevrim farklarının etkisinden önce nakit ve nakit benzerlerindeki net
artış (azalış) 38.293 24.810
Yabancıparaçevrim farklarının nakit ve nakit benzerleri üzerindeki etkisi 14.602 634
Nakit ve nakit benzerlerindeki net artış (azalış) 52.895 25.444
Dönem başı nakit ve nakit benzerleri 4 593.172 567.728
Dönem sonu nakit ve nakit benzerleri 4 646.067 593.172

İlişikte 9 ile 74. sayfalar arasında sunulan muhasebe politikaları ve dipnotlar bu konsolide finansal tabloların tamamlayıcı parçalarıdır.

(8)

Aygaz Anonim Şirketi ve Bağlı Ortaklıkları

31 Aralık 2018 tarihi itibarıyla konsolide finansal tablolara ilişkin dipnotlar (devamı)

(Para birimi - Aksi belirtilmedikçe bin Türk Lirası (TL), diğer bütün para birimleri de aksi belirtilmedikçe binlik değerlerden belirtilmiştir)

1. Şirket’in organizasyonu ve faaliyet konusu

Aygaz Anonim Şirketi’nin (“Şirket” veya “Aygaz”), esas faaliyet konusu sıvılaştırılmış petrol gazının (“LPG”) yurtiçi ve yurtdışı piyasalardan temin edilmesi ve tüketiciye ulaştırılmasıdır. Şirket esas faaliyet konusunu destekleyen LPG’nin tüketicinin kullanımına sunulması için gerekli LPG tüp, LPG tank, regülatör ve yardımcı malzemeler üretmektedir. Şirket’in ana ortağı Koç Holding A.Ş., Koç Ailesi ve Koç Ailesi tarafından sahip olunan şirketler tarafından kontrol edilmektedir.

Şirket, Sermaye Piyasası Kurulu’na (“SPK”) kayıtlıdır ve hisseleri Borsa Istanbul’da işlem görmektedir. 31 Aralık 2018 tarihi itibarıyla, Şirket’in halka açıklık oranı %24,27’dir.

Şirket merkezi aşağıdaki adreste bulunmaktadır:

Büyükdere Cad. No: 145/1 Aygaz Han, Zincirlikuyu, 34394 / İstanbul

Aygaz ve bağlı ortaklıklarının (birlikte “Grup” olarak anılacaktır) bünyesinde 2018 yılında istihdam edilen ortalama personel sayısı kategorileri itibarıyla 688 aylık ücretli (2017 Yılı: 706) ve 637 saat ücretli (2017 Yılı: 683) olmak üzere toplam 1.325’tir (2017 Yılı: 1.389).

Bağlı Ortaklıklar

Bağlı ortaklıkların detayı aşağıda verilmektedir:

Sermayedeki pay oranı(%)
Kuruluş ve Oy kullanım Ana
Bağlı ortaklıklar faaliyet yeri 31 Aralık 2018 31 Aralık 2017 gücü faaliyeti
Anadoluhisarı Türkiye %100 %100 %100 Gemi İşletme
Kandilli Türkiye %100 %100 %100 Gemi İşletme
Kuleli Türkiye %100 %100 %100 Gemi İşletme
Kuzguncuk Türkiye %100 %100 %100 Gemi İşletme
Akpa Türkiye %100 %100 %100 Pazarlama
Aygaz Doğal Gaz Toptan Satış A.Ş. Türkiye %100 %100 %100 Doğal gaz
Aygaz Doğal Gaz İletim A.Ş. Türkiye %100 %100 %100 Doğal gaz
ADG Enerji Türkiye %100 %100 %100 Doğal gaz

Akpa Dayanıklı Tüketim Lpg ve Akaryakıt Ürünleri Pazarlama Anonim Şirketi (“Akpa”), bugünkü yapısına Koç Holding Enerji Grubu’na bağlı dört şirketin 2001 yılı sonunda birleşmesiyle ulaşmıştır. Birleşme öncesi her biri ayrı tüzel kişilik olarak Bursa, Eskişehir, Ankara ve Antalya’da faaliyet gösteren bu şirketler, başlangıçta Bursa Gaz ve Ticaret A.Ş. adı altında birleşmiş, 17 Mart 2005 tarihinde gerçekleştirilen Genel Kurul'da şirketin unvanı “Akpa Dayanıklı Tüketim Lpg ve Akaryakıt Ürünleri Pazarlama Anonim Şirketi” olarak değiştirilmiştir. Akpa’nın esas faaliyet konusu gerek kendi organizasyonu gerekse bayi kanalı vasıtası ile tüplü gaz satışı, akaryakıt istasyonu ile perakende satış ve toptan akaryakıt ve madeni yağ satışıdır.

Aygaz Doğal Gaz Toptan Satış A.Ş. ve Aygaz Doğal Gaz İletim A.Ş.’nin (birlikte “Aygaz Doğal Gaz” olarak anılacaktır) esas faaliyet konusu Türkiye içinden ve/veya dışından doğal gaz satın almak, Türkiye içinde ve/veya dışında doğal gazı satmak ve pazarlamak, doğal gazın depolanması ve modülasyonu için gerekli düzenlemeleri yapmak, bu işleri yapmak için gereken işletme ve tesisleri kurmaktır. Şirket, Aygaz Doğal Gaz Toptan Satış A.Ş.’nin sermayesinin toplam %0,85’ini oluşturan 280 bin TL nominal değerli payın 2.548 bin TL peşin bedelle ve Aygaz Doğal Gaz İletim A.Ş.’nin sermayesinin %0,41’ini oluşturan 37 bin TL nominal değerli payın 40 bin TL peşin bedelle kontrol gücü olmayan paylardan satın alınmasına ilişkin pay ve devir işlemlerini 25 Ocak 2017 tarihinde gerçekleştirmiştir. Böylece bağlı ortaklığındaki sermaye payını %100’e çıkarmıştır.

(9)

Aygaz Anonim Şirketi ve Bağlı Ortaklıkları

31 Aralık 2018 tarihi itibarıyla konsolide finansal tablolara ilişkin dipnotlar (devamı)

(Para birimi - Aksi belirtilmedikçe bin Türk Lirası (TL), diğer bütün para birimleri de aksi belirtilmedikçe binlik değerlerden belirtilmiştir)

1. Şirket’in organizasyonu ve faaliyet konusu (devamı)

Şirket, bünyesinde bulunan gemi işletme faaliyetlerini tüzel kişilikler altında yapılandırarak, 2010 yılı Temmuz ayı içerisinde, sermayedeki pay oranı %100 olacak şekilde, Anadoluhisarı Tankercilik A.Ş. (“Anadoluhisarı”), Kandilli Tankercilik A.Ş. (“Kandilli”), Kuleli Tankercilik A.Ş. (“Kuleli”) ve Kuzguncuk Tankercilik A.Ş. (“Kuzguncuk”) şirketlerini kurmuştur. İlgili şirketlerin esas faaliyet konusu; deniz tankeri satın alarak, inşa ettirerek veya kiralayarak bunları yurtiçi ve/veya uluslararası ham petrol, petrol ürünleri, sıvılaştırılmış petrol gazı, doğal gaz, katı, sıvı, sıvılaştırılmış her nevi maddenin deniz nakliyatında kullanmak ve işletmektir. 13 Ekim 2017 tarihinde, Kuleli Tankercilik A.Ş. aktifinde yer alan ve likit petrol gazı taşımacılığında kullanılan, net defter değeri 589 bin TL olan “Kuleli” isimli gemi 3.500 bin ABD Doları karşılığında nakden satılmıştır.

20 Mart 2014 tarihinde yapılan Olağanüstü Genel Kurul Toplantısında, Enram Su ve Çevre Yatırımları A.Ş.’nin yeni ticaret ünvanı ADG Enerji Yatırımları A.Ş. (“ADG Enerji”) olarak belirlenmiştir. ADG Enerji’nin esas faaliyet konusu Türkiye içinde ve/veya dışında doğal gaz üretimi yapmak, Türkiye içinden ve/ veya dışından doğal gaz satın almak, Türkiye içinde ve/veya dışında doğal gazı satmak ve pazarlamak ve ihraç etmek, doğal gazın depolanması, taşınması ve dağıtılması için gerekli yatırımları yapmak, bu işleri yapmak için gereken işletme ve tesisleri kurmaktır. 14 Aralık 2017 tarihinde yapılan Olağanüstü Genel Kurul Toplantısı’nda, ADG Enerji’nin 26.100 bin TL’lik sermayesinin 25.600 bin TL’sinin nakden sermaye azaltımında payların iptal edilmesi yöntemi suretiyle 500 bin TL’ye tenzil edilmesine karar verilmiştir. Azaltılan bu tutarın tamamı 9 Mart 2018 tarihinde Şirket’e nakden ödenmiştir.

İştirakler

Grup’un iştiraklerinin detayı aşağıda verilmektedir:

Sermayedeki pay oranı(%)
Kuruluş ve 31 Aralık
31 Aralık
Oy kullanım Ana
İştirakler faaliyet yeri 2018 2017 gücü faaliyeti
Enerji Yatırımları A.Ş. (“EYAŞ”) Türkiye %20,00 %20,00 %20,00 Enerji
Entek Elektrik Üretimi A.Ş. (“Entek”) Türkiye %49,62 %49,62 %49,62 Elektrik

Enerji Yatırımları A.Ş. (“EYAŞ”), 2005 yılı Aralık ayında, Türkiye Petrol Rafinerileri A.Ş.’nin (“TÜPRAŞ”) %51 blok hissesinin alınması, Türkiye’de petrol rafinerileri kurulması, ilgili sektörlerde faaliyet gösterilmesi, bu konularda yatırımlar yapılması ve TÜPRAŞ’ın yönetimi ve karar alma sürecinde yer alınması amacıyla kurulmuştur.

Koç Topluluğu’nun elektrik üretim şirketi olarak faaliyet gösteren Entek; Karaman, Samsun ve Mersin’de yer alan 87 MW’lık altı adet hidroelektrik santrali (HES) ve Kocaeli’nde bulunan 157 MW’lık doğal gaz çevrim santrali ile toplamda 244 MW kurulu güce sahiptir. Entek, Eylül 2017’de Kahramanmaraş’ta bulunan 178 MW’lık Menzelet ve Kılavuzlu HES’lerinin işletme hakkının 49 yıllığına devrine ilişkin özelleştirilme ihalesinde en yüksek teklifi vermiştir. Menzelet ve Kılavuzlu HES’leri, Entek’in %100 hissesine sahip olduğu Menzelet Kılavuzlu Elektrik Üretimi A.Ş. tarafından 2018 yılının ilk çeyreğinde devir işlemleri tamamlanarak işletilmeye başlanmıştır. Böylece konsolide bazda Entek’in kurulu gücü 422 MW’a ulaşmıştır. Menzelet ve Kılavuzlu HES’leri, Entek’in %100 hissesine sahip olduğu Menzelet Kılavuzlu Elektrik Üretimi A.Ş. tarafından 2018 yılının ilk çeyreğinde işletilmeye başlanmıştır. Sermayesinin %49,62’sine sahip olunan Entek’in 9 Şubat 2018 tarihindeki Olağanüstü Genel Kurulu Toplantısı’nda, sermayesinin; 411.095 bin TL’lik kısmı nakden, 405 bin TL’lik kısmı iç kaynaklardan karşılanmak suretiyle 538.500 bin TL’den 950.000 bin TL’ye yükseltilmesine karar verilmiştir. Şirket’e isabet eden 203.974 bin TL’lik kısım 1 Mart 2018 tarihinde nakden ödenmiştir (Not 12).

(10)

Aygaz Anonim Şirketi ve Bağlı Ortaklıkları

31 Aralık 2018 tarihi itibarıyla konsolide finansal tablolara ilişkin dipnotlar (devamı)

(Para birimi - Aksi belirtilmedikçe bin Türk Lirası (TL), diğer bütün para birimleri de aksi belirtilmedikçe binlik değerlerden belirtilmiştir)

1. Şirket’in organizasyonu ve faaliyet konusu (devamı)

İş Ortaklıkları

Grup’un iş ortaklığının detayı aşağıda verilmektedir:

Sermayedeki Sermayedeki pay oranı(%)
Kuruluş ve 31 Aralık 31 Aralık Oy kullanım Ana
İşortaklıkları faaliyet yeri 2018 2017 gücü faaliyeti
Opet Aygaz Gayrimenkul A.Ş. (“OAGM”) Türkiye %50,00 %50,00 %50,00 Gayrimenkul

Opet Aygaz Gayrimenkul A.Ş. (“OAGM”), Şirket ve akaryakıt dağıtım faaliyetinde bulunan iş ortağı Opet Petrolcülük A.Ş.’nin %50 eşit ortaklığı ile 20 Eylül 2013’te kurulmuştur. Ana faaliyet konusu akaryakıt ve otogaz istasyonları kurmak, tesis etmek, satın almak, kiralamak, kiraya vermek, işletmek veya işletmeye vermektir.

Opet Aygaz Gayrimenkul A.Ş.‘nin 22 Haziran 2017 tarihinde yapılan Olağanüstü Genel Kurul Toplantısı’nda sermayenin 150.000 bin TL’den 250.000 bin TL’ye çıkarılmasına karar verilmiştir. Artırılan 100.000 bin TL’nin Şirket kendi payına isabet eden 50.000 bin TL’lik kısmının muvazaadan ari olarak nakden taahhüt edilmesine karar vermiş olup; 12.500 bin TL, 12.500 bin TL ve 25.000 bin TL olarak sırasıyla 28 Haziran 2017, 13 Temmuz 2017 ve 28 Ağustos 2017 tarihlerinde nakden ödenmiştir (not 12).

Konsolide finansal tabloların onaylanması:

31 Aralık 2018 tarihi ve bu tarihte sona eren yıl itibarıyla hazırlanan konsolide finansal tablolar yayınlanmak üzere 13 Şubat 2019 tarihli Yönetim Kurulu toplantısında onaylanmıştır. Konsolide finansal tablolar, Genel Kurul’da onaylanması sonucu kesinleşecektir.

2. Konsolide finansal tabloların sunumuna ilişkin esaslar

2.1 Uygulanan Finansal Raporlama Standartları

İlişikteki konsolide finansal tablolar SPK’nın 13 Haziran 2013 tarih ve 28676 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Seri II, 14.1 No’lu “Sermaye Piyasasında Finansal Raporlamaya İlişkin Esaslar Tebliği” (“Tebliğ”) hükümleri uyarınca Kamu Gözetimi Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumu (“KGK”) tarafından yürürlüğe konulmuş olan Türkiye Finansal Raporlama Standartları'na (“TFRS’lere”) uygun olarak hazırlanmıştır. TFRS ile bunlara ilişkin ek ve yorumlardan oluşmaktadır. TFRS, Uluslararası Finansal Raporlama Standartları’nda (“UFRS”) meydana gelen değişikliklere paralellik sağlanması amacıyla tebliğler aracılığıyla güncellenmektedir.

SPK, 17 Mart 2005 tarihinde almış olduğu bir kararla, Türkiye’de faaliyette bulunan halka açık şirketler için, 1 Ocak 2005 tarihinden itibaren geçerli olmak üzere enflasyon muhasebesi uygulamasının gerekli olmadığını ilan etmiştir. Grup’un konsolide finansal tabloları, bu karar çerçevesinde hazırlanmıştır.

Grup’un konsolide finansal tabloları, Şirket’in ve bağlı ortaklıklarının işlevsel ve sunum para birimi olan Türk Lirası kullanılarak sunulmuştur.

Konsolide finansal tablolar, makul değerleri ile gösterilen finansal varlık ve yükümlülüklerin dışında, tarihi maliyet esası baz alınarak bin Türk Lirası (“TL”) olarak hazırlanmıştır.

(11)

Aygaz Anonim Şirketi ve Bağlı Ortaklıkları

31 Aralık 2018 tarihi itibarıyla konsolide finansal tablolara ilişkin dipnotlar (devamı)

(Para birimi - Aksi belirtilmedikçe bin Türk Lirası (TL), diğer bütün para birimleri de aksi belirtilmedikçe binlik değerlerden belirtilmiştir)

2. Konsolide finansal tabloların sunumuna ilişkin esaslar (devamı)

2.2 Konsolidasyon esasları

  • (a) Konsolide finansal tablolar ana ortak Şirket ile Bağlı Ortaklıklar’ı, İştirakler’i ve İş Ortaklığı’nın aşağıdaki (b)’den (h)’ye kadar maddelerde belirtilen esaslara göre hazırlanan hesaplarını kapsamaktadır. Konsolidasyona dahil edilen şirketlerin finansal tablolarının hazırlanması sırasında, kanuni kayıtlarına Seri II, 14.1 No’lu Tebliğ hükümleri uyarınca KGK tarafından yürürlüğe konulmuş olan TMS/TFRS’ye uygunluk ve Grup tarafından uygulanan muhasebe politikalarına ve sunum biçimlerine uyumluluk açısından gerekli düzeltmeler ve sınıflandırmalar yapılmıştır.

  • (b) Bağlı Ortaklıklar, Aygaz’ın yatırım yaptığı işletmeyle olan ilişkisinden dolayı değişken getirilere maruz kaldığı veya bu getirilerde hak sahibi olduğu, aynı zamanda bu getirileri yatırım yaptığı işletme üzerindeki gücüyle etkileme imkânına sahip olmasından ötürü kontrol yetkisine sahip olduğu şirketleri ifade eder.

  • (c) Bağlı Ortaklıklar, faaliyetleri üzerindeki kontrolün Grup’a transfer olduğu tarihten itibaren konsolidasyon kapsamına alınmış ve kontrolün ortadan kalktığı tarihte de konsolidasyon kapsamından çıkartılmıştır. Gerekli görüldüğünde, Bağlı Ortaklıklar için uygulanan muhasebe politikaları Grup tarafından uygulanan muhasebe politikaları ile tutarlılığın sağlanması amacıyla değiştirilmiştir.

Bağlı Ortaklıklar’ın, finansal durum tabloları ve kar veya zarar tabloları tam konsolidasyon yöntemi kullanılarak konsolide edilmiş ve Şirket’in sahip olduğu Bağlı Ortaklıklar’ın kayıtlı değerleri ile özkaynakları karşılıklı olarak netleştirilmiştir. Şirket ile Bağlı Ortaklıklar arasındaki grup içi işlemler ve bakiyeler konsolidasyon sırasında mahsup edilmiştir. Şirket’in sahip olduğu hisselerin kayıtlı değerleri ve bunlardan kaynaklanan temettüler, ilgili özkaynakları ve kar veya zarar tablosu hesaplarından netleştirilmiştir.

  • (d) İştiraklerdeki yatırımlar özkaynak yöntemi ile muhasebeleştirilmiştir. Bunlar, Grup’un genel olarak oy hakkının %20 ile %50’sine sahip olduğu veya Grup’un, şirket faaliyetleri üzerinde kontrol yetkisine sahip bulunmamakla birlikte önemli etkiye sahip olduğu kuruluşlardır.

Grup ile İştirak arasındaki işlemlerden doğan gerçekleşmemiş karlar ve zararlar Grup’un İştirakteki payı ölçüsünde düzeltilmiştir. Grup, İştirak ile ilgili olarak söz konusu doğrultuda bir yükümlülük altına girmemiş veya bir taahhütte bulunmamış olduğu sürece İştirakteki yatırımın kayıtlı değerinin sıfır olması veya Grup’un önemli etkisinin sona ermesi durumunda özkaynak yöntemine devam edilmemiştir. Önemli etkinin sona erdiği tarihteki yatırımın kayıtlı değeri, o tarihten sonra gerçeğe uygun değeri güvenilir olarak ölçülebildiğinde gerçeğe uygun değerinden aksi takdirde maliyet bedeli üzerinden gösterilir.

  • (e) Grup’un toplam oy haklarının %20’ye eşit veya %20’nin üzerinde olmakla birlikte Grup’un önemli bir etkiye sahip olmadığı veya konsolide finansal tablolar açısından önemlilik teşkil etmeyen, teşkilatlanmış piyasalarda işlem görmeyen ve gerçeğe uygun değerleri güvenilir bir şekilde belirlenemeyen satılmaya hazır finansal varlıklar, maliyet bedelleri üzerinden varsa değer kaybı ile ilgili karşılık düşüldükten sonra konsolide finansal tablolara yansıtılmıştır.

Grup’un, toplam oy haklarının %20’nin altında olduğu veya Grup’un önemli bir etkiye sahip olmadığı ve aktif piyasalarda kote pazar fiyatları olan ve rayiç değerleri güvenilir bir şekilde hesaplanabilen satılmaya hazır finansal varlıklar, rayiç (gerçeğe uygun) değerleriyle konsolide finansal tablolara yansıtılmıştır.

  • (f) Bağlı Ortaklıklar’ın net varlıklarında ve faaliyet sonuçlarında ana ortaklık dışı paya sahip hissedarların payları, konsolide finansal durum tablosu ve kar veya zarar tablosunda “ana ortaklık dışı paylar” olarak gösterilmektedir.

(12)

Aygaz Anonim Şirketi ve Bağlı Ortaklıkları

31 Aralık 2018 tarihi itibarıyla konsolide finansal tablolara ilişkin dipnotlar (devamı)

(Para birimi - Aksi belirtilmedikçe bin Türk Lirası (TL), diğer bütün para birimleri de aksi belirtilmedikçe binlik değerlerden belirtilmiştir)

2. Konsolide finansal tabloların sunumuna ilişkin esaslar (devamı)

  • (g) İş ortaklığı, anlaşmanın müşterek kontrolüne sahip taraflarının iş ortaklığının net varlıkları üzerinde hakka sahip oldukları müşterek anlaşmadır. Müşterek kontrol, bir anlaşma üzerindeki kontrolün sözleşmeye dayalı olarak paylaşılmasıdır. Bu kontrol, sadece ilgili faaliyetlere ilişkin kararların kontrolü paylaşan tarafların oy birliği ile mutabakatını gerektirdiği bir durumda vardır. Önemli etki ve müşterek kontrolün belirlenmesinde, bağlı ortaklıklar üzerindeki kontrolün belirlenmesi için gerekli olanlara benzer değerlendirmeler dikkate alınır. İş ortaklığındaki yatırımlar özkaynak yöntemi ile muhasebeleştirilir.

  • (h) Özkaynak yönteminde, Grup’un iştiraki ve iş ortaklığındaki yatırımları başlangıçta maliyet değerinden muhasebeleştirilir. Yatırımın defter değeri, satınalma tarihinden itibaren iştirak ve iş ortaklığının net varlıklarındaki payındaki değişiklikleri muhasebeleştirmek amacıyla düzeltilir. İştirak veya iş ortaklığına ilişkin şerefiye, yatırımın defter değerine dahil edilir, itfa edilmez ve değer düşüklüğü için bireysel olarak test edilmez.

Kar veya zarar tablosu, Grup’un iştirakinin veya iş ortaklığının faaliyetlerinin sonuçlarını yansıtır. Bu yatırım yapılan varlıkların diğer kapsamlı gelirlerindeki her türlü değişiklik, Grup’un diğer kapsamlı gelirinin bir parçası olarak sunulur. Buna ek olarak, iştirak veya iş ortaklığının özkaynağında doğrudan muhasebeleştirilmiş bir değişiklik olduğunda, Grup, her türlü değişiklikten üzerine düşen payı, varsa, özkaynak değişim tablosunda muhasebeleştirir. Grup ve iştiraki veya iş ortaklığı arasındaki işlemlerden kaynaklanan gerçekleşmemiş kazanç ve kayıplar, Grup’un iştirak veya iş ortaklığındaki payı ölçüsünde elimine edilir.

Özkaynak yönteminin uygulanmasından sonra Grup, iştiraki ve iş ortaklığındaki yatırımdan kaynaklanan değer düşüklüğü zararının muhasebeleştirilmesinin gerekip gerekmediğine karar verir. Her raporlama döneminde Grup, iştirak veya iş ortaklığındaki yatırımın değer düşüklüğüne dair nesnel bir kanıt olup olmadığını değerlendirir. Böyle bir kanıtın var olması durumunda, Grup, değer düşüklüğü tutarını, iştirak veya iş ortaklığının geri kazanılabilir değeri ve defter değeri arasındaki fark olarak hesaplar ve daha sonra kaybı kar veya zarar tablosunda ‘İştirak veya iş ortaklığı karından zararından pay’ olarak muhasebeleştirir.

2.3 Yeni ve revize edilmiş Türkiye Finansal Raporlama Standartları

a. 31 Aralık 2018 tarihi itibarıyla yürürlükte olan yeni standartlar ile mevcut önceki standartlara getirilen değişiklikler ve yorumlar:

TFRS 9, “Finansal araçlar”; 1 Ocak 2018 tarihinde veya bu tarihten sonra başlayan yıllık raporlama dönemlerinde geçerlidir. Bu standart TMS 39’un yerini almaktadır. Finansal varlıklar ve yükümlülüklerin sınıflandırması ve ölçülmesi ile ilgili zorunlulukları ve aynı zamanda şu anda kullanılmakta olan, gerçekleşen değer düşüklüğü zararı modelinin yerini alacak olan beklenen kredi riski modelini de içermektedir. Grup, yaptığı ön değerlendirmelerde, ilgili standardın konsolide mali tablolar üzerindeki etkisini muhasebeleştirmiştir (not 2.4).

TFRS 15, “Müşteri sözleşmelerinden hasılat”; 1 Ocak 2018 tarihinde veya bu tarihten sonra başlayan yıllık raporlama dönemlerinde geçerlidir. Amerika’da Kabul Görmüş Muhasebe Standartları ile yapılan uyum çalışması sonucu ortaya çıkan yeni standart hasılatın finansal raporlamasını ve finansal tabloların toplam gelirlerinin dünya çapında karşılaştırılabilir olmasını sağlamayı amaçlamıştır. Söz konusu değişikliğin Grup’un finansal durumu ve performansı üzerinde etkisi yoktur.

TFRS 15, “Müşteri sözleşmelerinden hasılat” standardındaki değişiklikler; 1 Ocak 2018 tarihinde veya bu tarihten sonra başlayan yıllık raporlama dönemlerinde geçerlidir. Bu değişikliklerle edim (performans) yükümlülüklerini belirleyen uygulama rehberliğine, fikri mülkiyet lisanslarının muhasebesine ve işletmenin asil midir yoksa aracı mıdır değerlendirmesine (net hasılat sunumuna karşın brüt hasılat sunumu) ilişkin açıklamaları içermektedir. Uygulama rehberliğindeki bu alanların her biri için yeni ve değiştirilmiş açıklayıcı örnekler eklenmiştir. UMSK, aynı zamanda yeni hasılat standardına geçiş ile ilgili ek pratik tedbirler dahil etmiştir. Söz konusu değişikliğin Grup’un finansal durumu ve performansı üzerinde etkisi yoktur.

(13)

Aygaz Anonim Şirketi ve Bağlı Ortaklıkları

31 Aralık 2018 tarihi itibarıyla konsolide finansal tablolara ilişkin dipnotlar (devamı)

(Para birimi - Aksi belirtilmedikçe bin Türk Lirası (TL), diğer bütün para birimleri de aksi belirtilmedikçe binlik değerlerden belirtilmiştir)

2. Konsolide finansal tabloların sunumuna ilişkin esaslar (devamı)

TFRS Yorum 22, “Yabancı para cinsinden yapılan işlemler ve avanslar ödemeleri”; 1 Ocak 2018 tarihinde veya bu tarihten sonra başlayan yıllık raporlama dönemlerinde geçerlidir. Bu yorum yabancı para cinsinden yapılan işlemler ya da bu tür işlemlerin bir parçası olarak yapılan ödemelerin yabancı bir para cinsinden yapılması ya da fiyatlanması konusunu ele almaktadır. Bu yorum tek bir ödemenin yapılması/alınması durumunda ve birden fazla ödemenin yapıldığı/alındığı durumlara rehberlik etmektedir. Bu rehberliğin amacı uygulamadaki çeşitliliği azaltmaktadır. Söz konusu değişikliğin Grup’un finansal durumu ve performansı üzerinde etkisi yoktur.

b. 31 Aralık 2018 tarihi itibarıyla yayımlanmış ancak henüz yürürlüğe girmemiş olan standartlar ve değişiklikler:

TFRS 9, “Finansal araçlar’daki değişiklikler”; 1 Ocak 2019 tarihinde veya bu tarihten sonra başlayan yıllık raporlama dönemlerinde geçerlidir. Bu değişiklik, itfa edilmiş maliyet ile ölçülen finansal bir yükümlülüğün, finansal tablo dışı bırakılma sonucu doğurmadan değiştirildiğinde, ortaya çıkan kazanç veya kaybın doğrudan kar veya zararda muhasebeleştirilmesi konusunu doğrulamaktadır. Kazanç veya kayıp, orijinal sözleşmeye dayalı nakit akışları ile orijinal etkin faiz oranından iskonto edilmiş değiştirilmiş nakit akışları arasındaki fark olarak hesaplanır. Bu, farkın TMS 39’dan farklı olarak enstrümanın kalan ömrü boyunca yayılarak muhasebeleştirilmesinin mümkün olmadığı anlamına gelmektedir. Söz konusu değişikliğin Grup’un finansal durumu ve performansı üzerinde etkisi yoktur.

TMS 28, “İştiraklerdeki ve iş ortaklıklarındaki yatırımlar’daki değişiklikler”; 1 Ocak 2019 tarihinde veya bu tarihten sonra başlayan yıllık raporlama dönemlerinde geçerlidir. Şirketlerin özkaynak metodunu uygulamadığı uzun vadeli iştirak veya müşterek yönetime tabi yatırımlarını, TFRS 9 kullanarak muhasebeleştireceklerini açıklığa kavuşturmuştur. Söz konusu değişikliğin Grup’un finansal durumu ve performansı üzerinde etkisi yoktur.

TFRS 16, “Kiralama işlemleri”; 1 Ocak 2019 tarihinde veya bu tarihten sonra başlayan yıllık raporlama dönemlerinde geçerlidir. TFRS 15, ‘Müşteri sözleşmelerinden hasılat’ standardı ile birlikte erken uygulamaya izin verilmektedir. Bu yeni standart mevcut TMS 17 rehberliğinin yerini alır ve özellikli kiralayanlar açısından muhasebesinde geniş kapsamlı bir değişiklik yapar. Şu anki TMS 17 kurallarına göre kiralayanlar bir kiralama işlemine taraf olduklarında bu işlem için finansal kiralama (bilanço içi) ya da faaliyet kiralaması (bilanço dışı) ayrımı yapmak zorundalar. Fakat TFRS 16’ya göre artık kiralayanlar neredeyse tüm kiralama sözleşmeleri için gelecekte ödeyecekleri kiralama yükümlülüklerini ve buna karşılık olarak da bir varlık kullanım hakkını bilançolarına yazmak zorunda olacaklardır. UMSK kısa dönemli kiralama işlemleri ve düşük değerli varlıklar için bir istisna öngörmüştür, fakat bu istisna sadece kiraya verenler açısından uygulanabilir. Kiraya verenler için muhasebe neredeyse aynı kalmaktadır. Ancak UMSK’nın kiralama işlemlerinin tanımını değiştirmesinden ötürü (sözleşmelerdeki içeriklerin birleştirilmesi ya da ayrıştırılmasındaki rehberliği değiştirdiği gibi) kiraya verenler de bu yeni standarttan etkileneceklerdir. En azından yeni muhasebe modelinin kiraya verenler ve kiralayanlar arasında pazarlıklara neden olacağı beklenmektedir.

TFRS 16’ya göre bir sözleşme belirli bir süre için belirli bir tutar karşılığında bir varlığın kullanım hakkını ve o varlığı kontrol etme hakkını içeriyorsa o sözleşme bir kiralama sözleşmesidir ya da kiralama işlemi içermektedir. Grup, standardın finansal durumu ve performansı üzerine etkilerini değerlendirmektedir.

(14)

Aygaz Anonim Şirketi ve Bağlı Ortaklıkları

31 Aralık 2018 tarihi itibarıyla konsolide finansal tablolara ilişkin dipnotlar (devamı)

(Para birimi - Aksi belirtilmedikçe bin Türk Lirası (TL), diğer bütün para birimleri de aksi belirtilmedikçe binlik değerlerden belirtilmiştir)

2. Konsolide finansal tabloların sunumuna ilişkin esaslar (devamı)

TFRS Yorum 23, “Vergi uygulamalarındaki belirsizlikler”; 1 Ocak 2019 tarihinde veya bu tarihten sonra başlayan yıllık raporlama dönemlerinde geçerlidir. Bu yorum TMS 12 Gelir Vergileri standardının uygulamalarındaki bazı belirsizliklere açıklık getirmektedir. UFRS Yorum Komitesi daha önce vergi uygulamalarında bir belirsizlik olduğu zaman bu belirsizliğin TMS 12’ye göre değil TMS 37 ‘Karşılıklar, Koşullu Borçlar ve Koşullu Varlıklar’ standardının uygulanması gerektiğini açıklığa kavuşturmuştu. TFRS Yorum 23 ise gelir vergilerinde belirsizlikler olduğu durumlarda ertelenmiş vergi hesaplamasının nasıl ölçüleceği ve muhasebeleştirileceği ile ilgili açıklama getirmektedir.

Vergi uygulaması belirsizliği, bir şirket tarafından yapılan bir vergi uygulamasının vergi otoritesince kabul edilir olup olmadığının bilinmediği durumlarda ortaya çıkar. Örneğin, özellikle bir giderin indirim olarak kabul edilmesi ya da iade alınabilir vergi hesaplamasına belirli bir kalemin dahil edilip edilmemesiyle ilgili vergi kanunda belirsiz olması gibi. TFRS Yorum 23 bir kalemin vergi uygulamalarının belirsiz olduğu; vergilendirilebilir gelir, gider, varlık ya da yükümlülüğün vergiye esas tutarları, vergi gideri, alacağı ve vergi oranları da dahil olmak üzere her durumda geçerlidir. Grup, standardın finansal durumu ve performansı üzerine etkilerini değerlendirmektedir.

2015-2017 yıllık iyileştirmeler; 1 Ocak 2019 ve sonrası yıllık raporlama dönemleri için geçerlidir. Bu iyileştirmeler aşağıdaki değişiklikleri içermektedir:

  • TFRS 3 ‘İşletme Birleşmeleri’, kontrolü sağlayan işletme, müşterek faaliyette daha önce edindiği payı yeniden ölçer.

  • TFRS 11 ‘Müşterek Anlaşmalar’, müşterek kontrolü sağlayan işletme, müşterek faaliyette daha önce edindiği payı yeniden ölçmez.

  • TMS 12 ‘Gelir Vergileri’, işletme, temettülerin gelir vergisi etkilerini aynı şekilde muhasebeleştirir.

  • TMS 23 ‘Borçlanma Maliyetleri’, bir özellikli varlığın amaçlanan kullanıma veya satışa hazır hale gelmesi için yapılan her borçlanmayı, genel borçlanmanın bir parçası olarak değerlendirir.

Grup, standardın finansal durumu ve performansı üzerine etkilerini değerlendirmektedir.

TMS 1 ve TMS 8 önemlilik tanımındaki değişiklikler; 1 Ocak 2020 tarihinde veya bu tarihten sonra başlayan yıllık raporlama dönemlerinde geçerlidir. TMS 1 “Finansal Tabloların Sunuluşu” ve TMS 8 “Muhasebe Politikaları, Muhasebe Politikalarındaki Değişiklikler ve Hatalar” daki değişiklikler ile bu değişikliklere bağlı olarak diğer TFRS’lerdeki değişiklikler aşağıdaki gibidir:

  • TFRS ve finansal raporlama çerçevesi ile tutarlı önemlilik tanımı kullanımı

  • önemlilik tanımının açıklamasının netleştirilmesi ve

  • önemli olmayan bilgilerle ilgili olarak TMS 1‘deki bazı rehberliklerin dahil edilmesi

TFRS 3’teki değişiklikler - işletme tanımı; 1 Ocak 2020 tarihinde veya bu tarihten sonra başlayan yıllık raporlama dönemlerinde geçerlidir. Bu değişiklikle birlikte işletme tanımı revize edilmiştir. UMSK tarafından alınan geri bildirimlere göre genellikle mevcut uygulama rehberliğinin çok karmaşık olduğu düşünülmektedir ve bu işletme birleşmeleri tanımının karşılanması için çok fazla işlemle sonuçlanmaktadır.

Grup, yukarıda yer alan değişikliklerin etkilerini değerlendirip geçerlilik tarihinden itibaren uygulayacaktır.

(15)

Aygaz Anonim Şirketi ve Bağlı Ortaklıkları

31 Aralık 2018 tarihi itibarıyla konsolide finansal tablolara ilişkin dipnotlar (devamı)

(Para birimi - Aksi belirtilmedikçe bin Türk Lirası (TL), diğer bütün para birimleri de aksi belirtilmedikçe binlik değerlerden belirtilmiştir)

2. Konsolide finansal tabloların sunumuna ilişkin esaslar (devamı)

2.4 Karşılaştırmalı Bilgiler ve Önceki Dönem Tarihli Finansal Tabloların Düzeltilmesi

TFRS 9 “Finansal Araçlar” standardına ilk geçiş

Grup, “TMS 39 Finansal Araçlar: Muhasebeleştirme ve Ölçme” standardının yerini alan “TFRS 9 Finansal Araçlar” standardını, ilk uygulama tarihi olan 1 Ocak 2018 tarihi itibarıyla, ilgili standardın 7.2.15 numaralı paragrafında yer alan geçiş muafiyeti çerçevesinde geriye dönük olarak konsolide finansal tablolarında muhasebeleştirmiştir. Söz konusu geçiş yöntemi ile, TFRS 9 standardının ilk kez uygulanması sonucu oluşan kümülatif etki, ilk uygulama tarihini kapsayan yıllık raporlama dönemine ilişkin geçmiş yıllar karları hesabının açılışında “muhasebe politikalarındaki değişikliklere ilişkin düzeltmeler” kalemi altında muhasebeleştirilmiştir. İlgili yönteme göre, TFRS 9 “Finansal Araçlar” standardına ilk geçiş kapsamında konsolide finansal tabloların karşılaştırmalı bilgilerinde yeniden düzenleme gerekmemektedir.

TFRS 9’un uygulanmasına ilişkin değişikliklerin 1 Ocak 2018 tarihli özet konsolide finansal tablolara etkisi aşağıdaki gibidir:

Standart
Önceden değişiklikleri
raporlanan sonrası
31 Aralık 2017 TFRS 9 etkisi 31 Aralık 2017
Toplam ticari alacaklar, net 585.120 (471) 584.649
Ertelenmiş vergi yükümlülükleri, net 43.938 (94) 43.844
Geçmiş yıllar karları 1.631.864 (377) 1.631.487

Söz konusu etki ticari alacaklara ilişkin ayrılan beklenen kredi zararı karşılığına ilişkindir.

TFRS 9 kapsamında yapılan değişiklikler doğrultusunda özkaynaklar altında muhasebeleştirilen “Gerçeğe uygun değer farkı diğer kapsamlı gelire yansıtılan finansal varlıklardan kazançlar (kayıplar)”, kar veya zararda yeniden sınıflandırılmayacak birikmiş diğer kapsamlı gelirler kısmında gösterilmiştir.

TFRS 9 kapsamında finansal varlık ve yükümlülüklerin sınıflandırmasına ilişkin değişiklikler aşağıda özetlenmiştir. Söz konusu sınıflama farklılıklarının, finansal yatırımlar hesap grubu haricinde, finansal varlıkların ölçümüne ilişkin bir etkisi bulunmamaktadır.

Finansal varlıklar TMS 39’agöre önceki sınıflandırma TFRS 9’a göreyeni sınıflandırma
Nakit ve nakit benzerleri Krediler ve alacaklar İtfa edilmiş maliyet
Ticari alacaklar Krediler ve alacaklar İtfa edilmiş maliyet
Gerçeğe uygun değer farkı kar Gerçeğe uygun değer farkı
Türev araçlar zarara yansıtılan kar zarara yansıtılan
Gerçeğe uygun değer farkı
Finansal yatırımlar Satılmaya hazır finansal varlık diğer kapsamlı gelire yansıtılan
Finansalyükümlülükler TMS 39’agöre önceki sınıflandırma TFRS 9’a göreyeni sınıflandırma
Gerçeğe uygun değer farkı Gerçeğe uygun değer farkı
Türev araçlar kar zarara yansıtılan kar zarara yansıtılan
Krediler İtfa edilmiş maliyet İtfa edilmiş maliyet
Ticari borçlar İtfa edilmiş maliyet İtfa edilmiş maliyet

2.5 Netleştirme

Finansal varlık ve yükümlülükler, gerekli kanuni hak olması, söz konusu varlık ve yükümlülükleri net olarak değerlendirmeye niyet olması veya varlıkların elde edilmesi ile yükümlülüklerin yerine getirilmesinin eş zamanlı olduğu durumlarda net olarak gösterilirler.

(16)

Aygaz Anonim Şirketi ve Bağlı Ortaklıkları

31 Aralık 2018 tarihi itibarıyla konsolide finansal tablolara ilişkin dipnotlar (devamı)

(Para birimi - Aksi belirtilmedikçe bin Türk Lirası (TL), diğer bütün para birimleri de aksi belirtilmedikçe binlik değerlerden belirtilmiştir)

2. Konsolide finansal tabloların sunumuna ilişkin esaslar (devamı)

2.6 Hasılat

Grup, taahhüt edilmiş bir mal veya hizmeti müşterisine devrederek edim yükümlülüğünü yerine getirdiğinde veya getirdikçe hasılatı konsolide finansal tablolarına kaydeder. Bir varlığın kontrolü müşterinin eline geçtiğinde (veya geçtikçe) varlık devredilmiş olur. Müşteri iadeleri, indirimler ve karşılıklar söz konusu tutardan düşülmektedir.

Grup aşağıda yer alan temel prensipler doğrultusunda hasılatı finansal tablolarına kaydetmektedir:

  • (a) Müşteriler ile sözleşmeleri belirlenmesi

  • (b) Sözleşmedeki performans yükümlülüklerini belirlenmesi

  • (c) Sözleşmedeki işlem fiyatını saptanması

  • (d) İşlem fiyatını sözleşmedeki performans yükümlülüklerine bölüştürülmesi

  • (e) Her performans yükümlülüğü yerine getirildiğinde hasılatın muhasebeleştirilmesi

  • Grup aşağıdaki şartların tamamının karşılanması durumunda müşterisi ile yaptığı bir sözleşmeyi hasılat olarak muhasebeleştirir:

  • (a) Sözleşmenin tarafları sözleşmeyi (yazılı, sözlü ya da diğer ticari teamüllere uyarınca) onaylamış ve kendi edimlerini ifa etmeyi taahhüt etmektedir,

  • (b) Grup her bir tarafın devredeceği mal veya hizmetlerle ilgili hakları tanımlayabilmektedir,

  • (c) Grup devredilecek mal veya hizmetlerle ilgili ödeme koşulları tanımlayabilmektedir,

  • (d) Sözleşme özü itibarıyla ticari niteliktedir,

  • (e) Grup’un müşteriye devredilecek mal veya hizmetler karşılığı bedel tahsil edecek olması muhtemeldir. Bir bedelin tahsil edilebilirliğinin muhtemel olup olmadığını değerlendirirken işletme, sadece müşterinin bu bedeli vadesinde ödeyebilmesini ve buna ilişkin niyetini dikkate alır.

Hasılat, ancak işleme ilişkin ekonomik yararların işletme tarafından elde edilmesi muhtemel olduğunda ve hasılat tutarı ile işlemin raporlama tarihindeki tamamlanma düzeyi ile işlemin tamamlanması için gerekecek maliyetlerin güvenilir biçimde ölçülebilmesi halinde finansal tablolara yansıtılır.

Şirket tarafından işlemin karşı taraflarıyla aşağıdakiler üzerinde anlaşmaya vardıktan sonra güvenilir tahminlerde bulunabileceği kabul edilir:

  • Taraflarca sunulacak ve alınacak hizmetle ilgili olarak her iki tarafın yaptırıma bağlanmış hakları,

  • Hizmet bedeli,

  • Ödeme şekli ve koşulları

İthal edilen malların satışı üzerinden hesaplanarak; Türkiye Cumhuriyeti Maliye Bakanlığı’na beyan edildikten sonra ödenmesi gereken Özel Tüketim Vergisi’ne (ÖTV) ait muhasebe politikası, brüt ve net kar etkilenmeden satışlar ve satılan malın maliyeti üzerine eklenmesi şeklinde uygulanmaktadır. 1 Ocak - 31 Aralık 2018 hesap dönemine ait satışlar ve satılan malın maliyetine dahil edilen ithal alımlardan kaynaklı ÖTV tutarı 1.543.946 bin TL’dir (1 Ocak - 31 Aralık 2017: 2.284.740 bin TL).

Temettü ve faiz geliri:

Faiz geliri, kalan anapara bakiyesi ile beklenen ömrü boyunca ilgili finansal varlıktan elde edilecek tahmini nakit girişlerini söz konusu varlığın kayıtlı değerine indirgeyen efektif faiz oranı nispetinde ilgili dönemde tahakkuk ettirilir. Hisse senedi yatırımlarından elde edilen temettü geliri, hissedarların temettü alma hakkı doğduğu zaman kayda alınır.

(17)

Aygaz Anonim Şirketi ve Bağlı Ortaklıkları

31 Aralık 2018 tarihi itibarıyla konsolide finansal tablolara ilişkin dipnotlar (devamı)

(Para birimi - Aksi belirtilmedikçe bin Türk Lirası (TL), diğer bütün para birimleri de aksi belirtilmedikçe binlik değerlerden belirtilmiştir)

2. Konsolide finansal tabloların sunumuna ilişkin esaslar (devamı)

2.7 Stoklar

Stoklar, maliyetin ya da net gerçekleşebilir değerin düşük olanı ile değerlenmektedir. Maliyet, LPG stokları için ilk giren ilk çıkar metodu ile diğer stoklar için ise ağırlıklı ortalama maliyet metodu ile hesaplanmaktadır. Stokların maliyeti; tüm satın alma maliyetlerini, dönüştürme maliyetlerini ve stokların mevcut durumuna ve konumuna getirilmesi için katlanılan diğer maliyetleri içerir. Stokların dönüştürme maliyetleri; direkt işçilik giderleri gibi, üretimle doğrudan ilişkili maliyetleri kapsar. Bu maliyetler ayrıca ilk madde ve malzemenin mamule dönüştürülmesinde katlanılan sabit ve değişken genel üretim giderlerinden sistematik bir şekilde dağıtılan tutarları da içerir. Net gerçekleşebilir değer, olağan ticari faaliyet içerisinde oluşan tahmini satış fiyatından tahmini tamamlanma maliyeti ve satışı gerçekleştirmek için yüklenilmesi gereken tahmini maliyetlerin toplamının indirilmesiyle elde edilir.

2.8 Maddi duran varlıklar

Maddi duran varlıklar, elde etme değerlerinden birikmiş amortisman ve var ise değer düşüklüğü karşılığı ayrıldıktan sonraki tutar üzerinden gösterilirler.

Kiralama veya idari amaçlı ya da halihazırda belirlenmemiş olan diğer amaçlar doğrultusunda inşa edilme aşamasındaki varlıklar, maliyet değerlerinden varsa değer düşüklüğü karşılığı ayrılarak gösterilirler. Maliyete yasal harçlar da dahil edilir. Maddi duran varlıklar kullanıma hazır olduklarında amortismana tabi tutulurlar.

Arazi ve yapılmakta olan yatırımlar dışında, maddi duran varlıkların maliyet tutarları, beklenen faydalı ömürlerine göre doğrusal amortisman yöntemi kullanılarak amortismana tabi tutulur. Beklenen faydalı ömür, kalıntı değer ve amortisman yöntemi, tahminlerde ortaya çıkan değişikliklerin olası etkileri için her yıl gözden geçirilir ve tahminlerde bir değişiklik varsa ileriye dönük olarak muhasebeleştirilir.

Finansal kiralama ile alınan varlıklar, beklenen faydalı ömrü ile söz konusu kiralama süresinden kısa olanı ile sahip olunan maddi duran varlıklarla aynı şekilde amortismana tabi tutulur.

Maddi duran varlıkların elden çıkarılması ya da bir maddi duran varlığın hizmetten alınması sonucu oluşan kazanç veya kayıp satış hasılatı ile varlığın defter değeri arasındaki fark olarak belirlenir ve kar veya zarar tablosuna dahil edilir.

Maddi duran varlıklara ilişkin ekonomik ömürler aşağıdaki gibidir:

Ekonomik ömür
Binalar 25 - 50 yıl
Yer altı - yerüstü düzenleri 10 - 25 yıl
LPG tüpleri 10 yıl
Tesis, makine ve cihazlar 3 - 25 yıl
Deniz taşıtları 10 - 20 yıl
Kara taşıtları 3 - 15 yıl
Demirbaşlar 3 - 50 yıl
Özel maliyetler 4 - 10 yıl

2.9 Maddi olmayan duran varlıklar

Satın alınan maddi olmayan duran varlıklar

Satın alınan maddi olmayan duran varlıklar, maliyet değerlerinden birikmiş amortisman ve değer düşüklüğü karşılığı ayrıldıktan sonraki tutarıyla gösterilirler. Bu varlıklar beklenen faydalı ömürlerine göre doğrusal amortisman yöntemi kullanılarak amortismana tabi tutulur. Beklenen faydalı ömür ve amortisman yöntemi, tahminlerde ortaya çıkan değişikliklerin olası etkilerini tespit etmek amacıyla her yıl gözden geçirilir ve tahminlerdeki değişiklikler ileriye dönük olarak muhasebeleştirilir.

(18)

Aygaz Anonim Şirketi ve Bağlı Ortaklıkları

31 Aralık 2018 tarihi itibarıyla konsolide finansal tablolara ilişkin dipnotlar (devamı)

(Para birimi - Aksi belirtilmedikçe bin Türk Lirası (TL), diğer bütün para birimleri de aksi belirtilmedikçe binlik değerlerden belirtilmiştir)

2. Konsolide finansal tabloların sunumuna ilişkin esaslar (devamı)

Ticari haklar ve lisanslar

Satın alınan ticari haklar ve lisanslar, tarihi maliyetleriyle gösterilir. Ticari haklar ve lisansların sınırlı faydalı ömürleri bulunmaktadır ve maliyet değerlerinden birikmiş amortismanlar düşüldükten sonraki tutarıyla gösterilirler. Satın alınan ticari haklar ve lisanslar, beklenen faydalı ömürlerine göre doğrusal amortisman yönetimi kullanılarak 4 - 15 yılda itfa edilmektedir.

Bilgisayar yazılımı

Satın alınan bilgisayar yazılımları, satın alımı sırasında ve satın almadan kullanıma hazır olana kadar geçen sürede oluşan maliyetler üzerinden aktifleştirilir. Söz konusu maliyetler, faydalı ömürlerine göre 3 - 5 yılda itfa edilmektedir.

2.10 Varlıklarda değer düşüklüğü

İtfaya tabi olan varlıklar için defter değerinin geri kazanılmasının mümkün olmadığı durum ya da olayların ortaya çıkması halinde değer düşüklüğü testi uygulanır. Varlığın defter değerinin geri kazanılabilir tutarını aşması durumunda değer düşüklüğü karşılığı kaydedilir. Geri kazanılabilir tutar, satış maliyetleri düşüldükten sonra elde edilen makul değer veya kullanımdaki değerin büyük olanıdır. Değer düşüklüğünün değerlendirilmesi için varlıklar ayrı tanımlanabilir nakit akışlarının olduğu en düşük seviyede gruplanır (nakit üreten birimler). Şerefiye haricinde değer düşüklüğüne tabi olan finansal olmayan varlıklar her raporlama tarihinde değer düşüklüğünün olası iptali için gözden geçirilir.

2.11 Borçlanma maliyetleri

Kullanıma ve satışa hazır hale getirilmesi önemli ölçüde zaman isteyen özellikli varlıklar söz konusu olduğunda, satın alınması, yapımı veya üretimi ile doğrudan ilişki kurulabilen borçlanma maliyetleri, ilgili özellikli varlık kullanıma veya satışa hazır hale getirilene kadar maliyetine dahil edilmekte, diğer tüm borçlanma maliyetleri katlanılan dönem içerisinde gider olarak kar veya zarar tablosuna alınmaktadır.

2.12 Finansal araçlar

2.12.1 Finansal varlıklar

Sınıflandırma ve ölçüm

Grup, finansal varlıklarını itfa edilmiş maliyet bedelinden muhasebeleştirilen, gerçeğe uygun değeri kar veya zarara yansıtılan ve gerçeğe uygun değeri diğer kapsamlı gelir tablosuna yansıtılan finansal varlıklar olarak üç sınıfta muhasebeleştirmektedir. Sınıflandırma, finansal varlıklardan faydalanma amaçlarına göre belirlenen iş modeli ve beklenen nakit akışları esas alınarak yapılmaktadır. Yönetim, finansal varlıklarının sınıflandırmasını satın alındıkları tarihte yapar.

İtfa edilmiş maliyet bedelinden muhasebeleştirilen finansal varlıklar

Yönetimin sözleşmeye dayalı nakit akışlarını tahsil etme iş modelini benimsediği ve sözleşme şartlarının belirli tarihlerde sadece anapara ve anapara bakiyesinden kaynaklanan faiz ödemelerini içerdiği, sabit veya belirli ödemeleri olan, aktif bir piyasada işlem görmeyen ve türev araç olmayan finansal varlıkları itfa edilmiş maliyet bedelinden muhasebeleştirilen varlıklar olarak sınıflandırılır. Vadeleri bilanço tarihinden itibaren 12 aydan kısa ise dönen varlıklar, 12 aydan uzun ise duran varlıklar olarak sınıflandırılırlar. İtfa edilmiş maliyet bedelinden muhasebeleştirilen varlıklar, finansal durum tablosunda “ticari alacaklar” ve “nakit ve nakit benzerleri” kalemlerini içermektedir.

(19)

Aygaz Anonim Şirketi ve Bağlı Ortaklıkları

31 Aralık 2018 tarihi itibarıyla konsolide finansal tablolara ilişkin dipnotlar (devamı)

(Para birimi - Aksi belirtilmedikçe bin Türk Lirası (TL), diğer bütün para birimleri de aksi belirtilmedikçe binlik değerlerden belirtilmiştir)

2. Konsolide finansal tabloların sunumuna ilişkin esaslar (devamı)

Değer düşüklüğü

Grup, konsolide finansal tablolarda yer alan itfa edilmiş maliyet bedelinden muhasebeleştirilen ticari alacakları önemli bir finansman bileşeni içermediği için değer düşüklüğü hesaplamaları için kolaylaştırılmış uygulamayı seçerek karşılık matrisi kullanmaktadır. Bu uygulama ile Grup, ticari alacaklar belirli sebeplerle değer düşüklüğüne uğramadığı durumlarda, beklenen kredi zarar karşılığını ömür boyu beklenen kredi zararlarına eşit bir tutardan ölçmektedir. Beklenen kredi zararlarının hesaplamasında, geçmiş kredi zararı deneyimleri ile birlikte, Grup’un geleceğe yönelik tahminleri de dikkate alınmaktadır.

Ticari Alacaklar

Grup, konsolide finansal tablolarında itfa edilmiş maliyet bedelinden muhasebeleştirilen ve önemli bir finansman bileşeni içermeyen (1 yıldan kısa vadeli olan) ticari alacaklarının değer düşüklüğü hesaplamaları kapsamında TFRS 9 standardında tanımlanan “basitleştirilmiş yaklaşımı” uygulamayı tercih etmiştir. Söz konusu yaklaşım ile Grup, ticari alacakların belirli sebeplerle değer düşüklüğüne uğramadığı durumlarda (gerçekleşmiş değer düşüklüğü zararları haricinde), ticari alacaklara ilişkin zarar karşılıklarını “ömür boyu beklenen kredi zararlarına” eşit bir tutardan ölçmektedir. Grup, ticari alacaklara ilişkin beklenen kredi zararlarının ölçümünde bir karşılık matrisi kullanmaktadır. İlgili matriste ticari alacakların vadelerinin aşıldığı gün sayısına bağlı olarak belirli karşılık oranları hesaplanmakta ve söz konusu oranlar her raporlama döneminde gözden geçirilerek, gerektiği durumlarda, revize edilmektedir. Beklenen kredi zarar karşılıklarındaki değişim konsolide gelir tablosunda önemlilik arz etmemesi sebebiyle muhasebeleştirilmemektedir. Her raporlama döneminde hesaplama yapılarak tekrar değerlendirilmektedir.

Gerçeğe uygun değeri üzerinden muhasebeleştirilen finansal varlıklar

Yönetimin sözleşmeye dayalı nakit akışlarını tahsil etme ve/veya satış yapma iş modelini benimsediği varlıklar gerçeğe uygun değerinden muhasebeleştirilen varlıklar olarak sınıflandırılır. Yönetim, ilgili varlıkları bilanço tarihinden itibaren 12 ay içinde elden çıkarmaya niyetli değilse söz konusu varlıklar duran varlıklar olarak sınıflandırılırlar. Grup özkaynağa dayalı finansal varlıklara yapılan yatırımlar için ilk muhasebeleştirme sırasında yatırımın gerçeğe uygun değer farkının diğer kapsamlı gelire veya kâr veya zarar tablosuna yansıtılan özkaynak yatırımı olarak değişmez bir seçim yapar.

i) Gerçeğe uygun değer farkı kar veya zarara yansıtılan finansal varlıklar

Gerçeğe uygun değeri kar veya zarara yansıtılan finansal varlıklar, finansal durum tablosunda “türev araçlar” kalemlerini içermektedir. Türev araçlar, gerçeğe uygun değerin pozitif olması durumunda varlık, negatif olması durumunda ise yükümlülük olarak muhasebeleştirilmektedir. Grup’un türev araçlarını emtia vadeli işlemleri oluşturmaktadır.

ii) Gerçeğe uygun değer farkı diğer kapsamlı gelire yansıtılan finansal varlıklar

Gerçeğe uygun değeri diğer kapsamlı gelire yansıtılan finansal varlıklar, finansal durum tablosunda “finansal yatırımlar” kalemlerini içermektedir. Gerçeğe uygun değer farkı diğer kapsamlı gelire kaydedilen varlıkların satılması durumunda diğer kapsamlı gelire sınıflandırılan değerleme farkı geçmiş yıl karlarına sınıflandırılır.

Etkin faiz yöntemi

Etkin faiz yöntemi, finansal varlığın itfa edilmiş maliyet ile değerlenmesi ve ilgili faiz gelirinin ilişkili olduğu döneme dağıtılması yöntemidir. Etkin faiz oranı; finansal aracın beklenen ömrü boyunca veya uygun olması durumunda daha kısa bir zaman dilimi süresince tahsil edilecek tahmini nakit toplamının, ilgili finansal varlığın tam olarak net bugünkü değerine indirgeyen orandır.

(20)

Aygaz Anonim Şirketi ve Bağlı Ortaklıkları

31 Aralık 2018 tarihi itibarıyla konsolide finansal tablolara ilişkin dipnotlar (devamı) (Para birimi - Aksi belirtilmedikçe bin Türk Lirası (TL), diğer bütün para birimleri de aksi belirtilmedikçe binlik değerlerden belirtilmiştir)

2. Konsolide finansal tabloların sunumuna ilişkin esaslar (devamı)

Krediler ve alacaklar

Sabit ve belirlenebilir ödemeleri olan, piyasada işlem görmeyen ticari ve diğer alacaklar bu kategoride sınıflandırılır. Alacaklar etkin faiz yöntemi kullanılarak iskonto edilmiş maliyeti üzerinden değer düşüklüğü düşülerek gösterilir.

Nakit ve nakit benzerleri

Nakit ve nakit benzeri kalemleri, nakit para, vadesiz mevduat, bankalardan kredi kartı alacakları ve satın alım tarihinden itibaren vadeleri 3 ay veya 3 aydan daha az olan, hemen nakde çevrilebilecek olan ve önemli tutarda değer değişikliği riski taşımayan yüksek likiditeye sahip diğer kısa vadeli yatırımlardır. Grup, nakit ve nakit benzerleri belirli sebeple değer düşüklüğüne uğramadığı durumlarda beklenen kredi zararı modelini kullanarak değer düşüklüğü hesaplaması yapmaktadır. Beklenen kredi zararı hesaplamasında geçmiş kredi zararı deneyimleri ile birlikte Grup’un geleceğe yönelik tahminleri de dikkate alınmaktadır.

2.12.2 Türev finansal araçlar ve finansal riskten korunma muhasebesi

Grup’un faaliyetleri, temelde işletmeyi kur ve faiz oranlarındaki değişimlere bağlı olan finansal risklere maruz bırakmaktadır. Grup, belirli bağlayıcı taahhütlere ve gelecekte tahmin edilen işlemlere bağlı döviz kuru dalgalanmaları ile ilişkilendirilen finansal risklerden korunmak amacıyla türev finansal araçları kullanmaktadır.

Bu türev finansal araçlar kontrat başlangıcında gerçeğe uygun değeri ile kayıtlara yansıtılır ve sonrasında da gerçeğe uygun değeri ile değerlenir. Gerçeğe uygun değerin pozitif olması durumunda türevler finansal varlık olarak, negatif olması durumunda ise finansal yükümlülük olarak taşınır.

Söz konusu türev finansal araçlar genellikle risk muhasebesi yönünden gerekli koşulları taşımaması nedeniyle konsolide finansal tablolarda alım-satım amaçlı türev finansal araçlar olarak muhasebeleştirilmektedir. Bu tür türev finansal araçların gerçeğe uygun değerindeki değişimlerden kaynaklanan tüm kazanç ve kayıplar, kar veya zarar tablosunda muhasebeleştirilir.

Grup’un esas faaliyetleri kapsamındaki mal alım-satım sözleşmeleri işlemlerinden doğan forward işlemleri rayiç değer farkları Grup’un esas faaliyetleri kapsamında olduğundan esas faaliyetlerden diğer gelirler/(giderler) hesabında muhasebeleştirilmekte olup, vadeli döviz ve faiz oranı takasından doğan kur farkları ise finansman gelirleri/(giderleri) altında muhasebeleştirilmektedir.

Nakit akış riskinden korunma işlemleri

Grup, türev sözleşmesi yapıldığı tarihte, kayıtlı bir varlığın veya yükümlülüğün veya belirli bir riskle ilişkisi kurulabilen ve gerçekleşmesi muhtemel olan işlemlerin nakit akışlarında belirli bir riskten kaynaklanan ve kar/zararı etkileyebilecek değişmelere karşı korunmayı sağlayan işlemleri nakit akış riskinden korunma olarak belirlemektedir.

Grup, etkin olarak nitelendirilen nakit akış finansal riskten korunma işlemlerine ilişkin kazanç ve kayıplarını özkaynaklarda “riskten korunma kazanç/(kayıpları)” olarak göstermektedir. Etkin olmayan kısım ise dönem karında kar veya zarar olarak tanımlanır. Aksi durumda, özkaynak kalemleri altında muhasebeleştirilmiş tutarlar, finansal riskten korunan gelecekteki muhtemel işlemin gelir tablosunu etkilediği dönemde gelir tablosuna transfer edilerek kar veya zarar olarak yansıtılır.

(21)

Aygaz Anonim Şirketi ve Bağlı Ortaklıkları

31 Aralık 2018 tarihi itibarıyla konsolide finansal tablolara ilişkin dipnotlar (devamı) (Para birimi - Aksi belirtilmedikçe bin Türk Lirası (TL), diğer bütün para birimleri de aksi belirtilmedikçe binlik değerlerden belirtilmiştir)

2. Konsolide finansal tabloların sunumuna ilişkin esaslar (devamı)

Gerçeğe uygun değeriyle ölçülen ve özkaynakla ilişkilendirilen vadeli faiz oranı takası sözleşmelerinin gerçeğe uygun değeri, orijinal vadeli faiz oranının, ilgili para birimi için sözleşmenin geri kalan kısmında geçerli olan piyasa faiz oranları referans alınarak hesaplanıp, dönem sonları itibarıyla, geçerli olan ileri vadeli faiz oranı ile karşılaştırılması yoluyla belirlenmektedir. Türev araçlar gerçeğe uygun değerin pozitif veya negatif olmasına göre, bilançoda sırasıyla varlık ve yükümlülük olarak kaydedilmektedir.

Gelecekte gerçekleşmesi muhtemel işlemin, gerçekleşmesi artık beklenmiyorsa, önceden özkaynaklar altında muhasebeleştirilen birikmiş kazanç ve kayıplar gelir tablosuna transfer edilir. Finansal riskten korunma aracının, yerine belgelenmiş finansal riskten korunma stratejisine uygun olarak başka bir araç tanımlanmadan veya uzatılmadan, vadesinin dolması, satılması, sona erdirilmesi veya kullanılması veya finansal riskten korunma tanımının iptal edilmesi durumunda, önceden diğer kapsamlı gelir altında muhasebeleştirilmiş kazanç ve kayıplar, kesin taahhüt veya tahmini işlem gelir tablosunu etkileyene kadar özkaynaklar altında sınıflandırılmaya devam eder.

2.12.3 Finansal varlık ve yükümlülüklerin kayda alınması ve çıkarılması

Bütün finansal varlık alım ve satımları işlem tarihinde, yani Grup’un varlığı almayı veya satmayı taahhüt ettiği tarihte kayıtlara yansıtılır. Söz konusu alım ve satımlar genellikle piyasada oluşan genel teamül ve düzenlemelerle belirlenen zaman dilimi içerisinde finansal varlığın teslimini gerektiren alım satımlardır.

Bir finansal varlık (ya da finansal varlığın veya benzer finansal varlıklardan oluşan grubun bir kısmı);

  • Varlıktan nakit akımı elde etme hakkına ilişkin sürenin bitmiş olması durumunda,

  • Grup’un varlıktan nakit akımı elde etme hakkı olmakla birlikte, üçüncü kişilere direkt devretme zorunluluğu olan bir anlaşma kapsamında çok fazla zaman geçirmeden tamamını ödeme yükümlülüğü olması durumunda,

  • Grup’un finansal varlıktan nakit akımlarını elde etme hakkını devretmesi ve (a) varlık ile ilgili tüm risk veya ödüllerin devredilmiş veya (b) tüm hak ya da ödüllerin transfer edilmemiş olmasına rağmen, varlık üzerindeki tüm kontrolleri transfer etmiş olması durumunda kayıtlardan çıkarılır.

Grup’un varlıktan nakit akımı elde etmesi hakkını devretmesi bununla birlikte tüm risk ya da menfaatlerin transfer edilmemesi veya üzerindeki kontrolü devretmemesi durumunda varlık, Grup’un varlık ile devam eden ilişkisine bağlı olarak konsolide finansal tablolarda taşınır.

Finansal yükümlülükler, bu yükümlülüklerden doğan borçların ortadan kalkması, iptal edilmesi ve süresinin dolması durumlarında kayıtlardan çıkartılır.

2.13 İşletme birleşmeleri

Grup tarafından 1 Ocak 2010 tarihinden öncesinde gerçekleştirilen işletme birleşmeleri, yeniden düzenleme öncesi TFRS 3 İşletme Birleşmeleri standardı kapsamında satın alma yöntemi ile muhasebeleştirilmiştir.

İşletme birleşmeleri satın alma yöntemi ile muhasebeleştirilmiştir. Bu yöntemde, iktisap maliyeti, alım tarihinde transfer edilen bedelin gerçeğe uygun değeri ve işletmedeki kontrol gücü olmayan payların toplamı olarak ölçülür. Transfer edilen bedel, Grup tarafından transfer edilen varlıkların birleşme tarihindeki gerçeğe uygun değerlerinin, Grup tarafından edinilen işletmenin önceki sahiplerine karşı üstlenilen borçların ve Grup tarafından çıkarılan özkaynak paylarının toplamı olarak hesaplanmıştır. İşletme birleşmesi sözleşmesi, gelecekte ortaya çıkacak olaylara bağlı olarak maliyetin düzeltilebileceğini öngören hükümler içerirse; bu koşullu bedelin birleşme tarihindeki gerçeğe uygun değeri, birleşme maliyetine dâhil edilmiştir. Satın alma sırasında Grup tarafından katlanılan bütün işlem maliyetleri genel yönetim giderleri hesabında giderleştirilmiştir.

Grup, her bir şirket birleşmesi için edinilen işletmedeki kontrol gücü olmayan payları gerçeğe uygun değer üzerinden mi yoksa mevcut ortaklık araçlarının, edinilen işletmenin net tanımlanabilir varlıklarının muhasebeleştirilen tutarlarındaki orantılı payı üzerinden mi ölçeceğini belirler.

(22)

Aygaz Anonim Şirketi ve Bağlı Ortaklıkları

31 Aralık 2018 tarihi itibarıyla konsolide finansal tablolara ilişkin dipnotlar (devamı)

(Para birimi - Aksi belirtilmedikçe bin Türk Lirası (TL), diğer bütün para birimleri de aksi belirtilmedikçe binlik değerlerden belirtilmiştir)

2. Konsolide finansal tabloların sunumuna ilişkin esaslar (devamı)

Grup, bir işletme satın aldığında, edindiği finansal varlık ve borçların sınıflandırmalarını ve belirlemeleri birleşme tarihinde var olan sözleşme hükümleri, ekonomik koşullar ve konuya ilişkin diğer tüm koşulları esas alarak yapar. Bu saklı bir türev ürünün ana sözleşmeden ayrılması gerekip gerekmediğinin değerlendirilmesini de kapsar.

Satın alma metodu, satın alma maliyetini satın alınan varlıklar, yükümlülükler ve şarta bağlı yükümlülüklerin satın alınılan gündeki rayiç değerlerine dağıtılmasını gerektirmektedir. Söz konusu satın alınan şirketlerin TFRS 3’e göre belirlenmiş varlıkları, yükümlülükleri ve şarta bağlı yükümlülükleri satın alınma günündeki rayiç değerlerinden kayıtlara yansıtılmaktadır. Satın alınan şirket, satın alma tarihinden itibaren konsolide kar veya zarar tablosuna dahil edilmektedir.

- Ana ortaklık dışı ile yapılan kısmi hisse alış satış işlemleri

Grup, ana ortaklık dışı ile gerçekleştirdiği hali hazırda kontrol etmekte olduğu ortaklıklara ait hisselerin alış ve satış işlemlerini Grup’un özsermaye sahipleri arasındaki işlemler olarak değerlendirmektedir. Buna bağlı olarak, ana ortaklık dışından ilave hisse alış işlemlerinde, elde etme maliyeti ile ortaklığın satın alınan payı nispetindeki net varlıklarının kayıtlı değeri arasındaki fark özsermaye içerisinde muhasebeleştirilir. Ana ortaklık dışına hisse satış işlemlerinde ise, satış bedeli ile ortaklığın satılan payı nispetindeki net varlıklarının kayıtlı değeri arasındaki fark sonucu oluşan kayıp veya kazançlar da özsermaye içerisinde “kontrol gücü olmayan paylar ile gerçekleştirilen işlemler” olarak muhasebeleştirilir.

2.14 Kur değişiminin etkileri

Grup’un her işletmesinin kendi finansal tabloları faaliyette bulundukları temel ekonomik çevrede geçerli olan para biriminde (fonksiyonel para birimi) hazırlanmıştır. Her işletmenin finansal durumu ve faaliyet sonuçları, Şirket’in geçerli para birimi olan ve konsolide finansal tablolar için sunum birimi olan TL cinsinden ifade edilmiştir. Konsolidasyon kapsamına giren iştirak ve bağlı ortaklıkların da fonksiyonel para birimi TL’dir.

Her bir işletmenin finansal tablolarının hazırlanması sırasında, yabancı para cinsinden (TL dışındaki para birimleri) gerçekleşen işlemler, işlem tarihindeki kurlar esas alınmak suretiyle kaydedilmektedir.

Bilançoda yer alan dövize endeksli parasal varlık ve yükümlülükler bilanço tarihinde geçerli olan Türkiye Cumhuriyeti Merkez Bankası (TCMB) alış kurları kullanılarak TL’ye çevrilmektedir. Makul değeri ile izlenmekte olan parasal olmayan kalemlerden yabancı para cinsinden kaydedilmiş olanlar, makul değerin belirlendiği tarihteki kurlar esas alınmak suretiyle TL’ye çevrilmektedir. Tarihi maliyet cinsinden ölçülen yabancı para birimindeki parasal olmayan kalemler yeniden çevrilmeye tabi tutulmazlar.

Kur farkları, aşağıda belirtilen durumlar haricinde, oluştukları dönemdeki kar ya da zararda muhasebeleştirilirler:

  • Yabancı para biriminden kaynaklanan risklere karşı finansal koruma sağlamak amacıyla gerçekleştirilen ve riskten korunma muhasebesi kapsamında olan işlemlerden kaynaklanan kur farkları,

  • Yurtdışı faaliyetindeki net yatırımın bir parçasını oluşturan, çevrim yedeklerinde muhasebeleştirilen ve net yatırımın satışında kar ya da zararla ilişkilendirilen, ödenme niyeti ya da ihtimali olmayan yurtdışı faaliyetlerden kaynaklanan parasal borç ve alacaklardan doğan kur farkları.

(23)

Aygaz Anonim Şirketi ve Bağlı Ortaklıkları

31 Aralık 2018 tarihi itibarıyla konsolide finansal tablolara ilişkin dipnotlar (devamı)

(Para birimi - Aksi belirtilmedikçe bin Türk Lirası (TL), diğer bütün para birimleri de aksi belirtilmedikçe binlik değerlerden belirtilmiştir)

2. Konsolide finansal tabloların sunumuna ilişkin esaslar (devamı)

Grup’un yabancı faaliyetlerindeki varlık ve yükümlülükler, konsolide finansal tablolarda bilanço tarihinde geçerli olan kurlar kullanılarak TL cinsinden ifade edilir. Gelir ve gider kalemleri, işlemlerin gerçekleştiği tarihteki kurların kullanılması gereken dönem içerisindeki döviz kurlarında önemli bir dalgalanma olmadığı takdirde (önemli dalgalanma olması halinde, işlem tarihindeki kurlar kullanılır), dönem içerisindeki ortalama kurlar kullanılarak çevrilir. Oluşan kur farkı özkaynak olarak sınıflandırılır ve Grup’un “yabancı para çevrim farkları” hesabına transfer edilir. Söz konusu çevrim farkları yabancı faaliyetin elden çıkarıldığı dönemde kar veya zarar tablosuna kaydedilir.

2.15 Pay başına kazanç

Konsolide kar veya zarar tablosunda belirtilen pay başına kazanç, net karın, yıl boyunca piyasada bulunan hisse senetlerinin ağırlıklı ortalama sayısına bölünmesi ile bulunmuştur.

Türkiye’de şirketler, sermayelerini, hissedarlarına geçmiş yıl karlarından dağıttıkları “bedelsiz hisse” yolu ile arttırabilmektedirler. Bu tip “bedelsiz hisse” dağıtımları, pay başına kazanç hesaplamalarında, ihraç edilmiş hisse gibi değerlendirilir. Buna göre, bu hesaplamalarda kullanılan ağırlıklı ortalama hisse sayısı, söz konusu hisse senedi dağıtımlarının geçmişe dönük etkileri de dikkate alınarak bulunmuştur.

2.16 Bilanço tarihinden sonraki olaylar

Bilanço tarihinden sonraki olaylar; dönem karına ilişkin herhangi bir duyuru veya diğer seçilmiş finansal bilgilerin kamuya açıklanmasından sonra ortaya çıkmış olsalar bile, bilanço tarihi ile bilançonun yayımı için yetkilendirilme tarihi arasındaki tüm olayları kapsar.

Grup, bilanço tarihinden sonraki düzeltme gerektiren olayların ortaya çıkması durumunda, finansal tablolara alınan tutarları bu yeni duruma uygun şekilde düzeltir.

2.17 Karşılıklar, şarta bağlı yükümlülükler ve şarta bağlı varlıklar

Geçmiş olaylardan kaynaklanan ve mevcudiyeti işletmenin tam olarak kontrolünde bulunmayan gelecekteki bir veya daha fazla kesin olmayan olayın gerçekleşip gerçekleşmemesi ile teyit edilebilmesi mümkün yükümlülükler ve varlıklar finansal tablolara alınmamakta ve koşullu yükümlülükler ve varlıklar olarak değerlendirilmektedir.

Karşılık olarak ayrılan tutar, yükümlülüğe ilişkin risk ve belirsizlikler göz önünde bulundurularak, bilanço tarihi itibarıyla yükümlülüğün yerine getirilmesi için yapılacak harcamanın tahmin edilmesi yoluyla hesaplanır.

2.18 İlişkili taraflar

  • a) Bir kişi veya bu kişinin yakın ailesinin bir üyesi, aşağıdaki durumlarda Şirket ile ilişkili sayılır:

Söz konusu kişinin,

  • (i) Şirket üzerinde kontrol veya müşterek kontrol gücüne sahip olması durumunda,

  • (ii) Şirket üzerinde önemli etkiye sahip olması durumunda,

  • (iii) Şirket veya Şirket’in bir ana ortaklığının kilit yönetici personelinin bir üyesi olması durumunda.

(24)

Aygaz Anonim Şirketi ve Bağlı Ortaklıkları

31 Aralık 2018 tarihi itibarıyla konsolide finansal tablolara ilişkin dipnotlar (devamı)

(Para birimi - Aksi belirtilmedikçe bin Türk Lirası (TL), diğer bütün para birimleri de aksi belirtilmedikçe binlik değerlerden belirtilmiştir)

2. Konsolide finansal tabloların sunumuna ilişkin esaslar (devamı)

  • (b) Aşağıdaki koşullardan herhangi birinin mevcut olması halinde işletme Şirket ile ilişkili sayılır:

  • (i) İşletme ve Şirket’in aynı grubun üyesi olması halinde,

  • (ii) İşletmenin, diğer işletmenin (veya diğer işletmenin de üyesi olduğu bir grubun üyesinin) iştiraki ya da iş ortaklığı olması halinde,

  • (iii) Her iki işletmenin de aynı bir üçüncü tarafın iş ortaklığı olması halinde,

  • (iv) İşletmelerden birinin üçüncü bir işletmenin iş ortaklığı olması ve diğer işletmenin söz konusu üçüncü işletmenin iştiraki olması halinde,

  • (v) İşletmenin, Şirket’in ya da Şirket ile ilişkili olan bir işletmenin çalışanlarına ilişkin olarak işten ayrılma sonrasında sağlanan fayda plânlarının olması halinde. Şirket’in kendisinin böyle bir plânının olması halinde, sponsor olan işverenler de Şirket ile ilişkilidir,

  • (vi) İşletmenin (a) maddesinde tanımlanan bir kişi tarafından kontrol veya müştereken kontrol edilmesi halinde,

  • (vii) (a) maddesinin (ii) bendinde tanımlanan bir kişinin işletme üzerinde önemli etkisinin bulunması veya söz konusu işletmenin (ya da bu işletmenin ana ortaklığının) kilit yönetici personelinin bir üyesi olması halinde.

Konsolide finansal tabloların amacı doğrultusunda, ortaklar, önemli yönetim personeli ve Yönetim Kurulu üyeleri, aileleri ve onlar tarafından kontrol edilen veya onlara bağlı şirketler, iştirak ve ortaklıklar ile Koç Holding grup şirketleri, ilişkili taraflar olarak kabul ve ifade edilmişlerdir.

2.19 Finansal bilgilerin bölümlere göre raporlanması

Grup’un, yönetim tarafından performanslarını değerlendirme ve kaynak dağılımına karar vermek için kullandığı bilgileri içeren, gaz ve petrol ürünleri, elektrik ve diğer faaliyetler olmak üzere üç faaliyet bölümü bulunmaktadır. Bu bölümler risk ve getiri açısından farklı ekonomik durumlardan ve farklı coğrafi konumlardan etkilendikleri için ayrı ayrı yönetilmektedir. Şirket yönetimi, bölümlerin performansını değerlendirirken TFRS’ye göre hazırlanmış finansal sonuçları en uygun yöntem olarak belirlemiştir.

2.20 Kurum kazancı üzerinden hesaplanan vergiler

Türk Vergi Mevzuatı, ana şirket ve onun bağlı ortaklığına konsolide vergi beyannamesi hazırlamasına izin vermediğinden, ekli konsolide finansal tablolarda da yansıtıldığı üzere, vergi karşılıkları her bir işletme bazında ayrı olarak hesaplanmıştır.

Gelir vergisi gideri, kurumlar vergisi ve ertelenmiş vergi geliri/giderinin toplamından oluşur.

Kurumlar vergisi

Kurumlar vergisi, dönem karının vergiye tabi olan kısmı üzerinden hesaplanır. Vergiye tabi kar, diğer yıllarda vergilendirilebilir ya da vergiden indirilebilir kalemler ile vergilendirilmesi ya da vergiden indirilmesi mümkün olmayan kalemleri hariç tutması nedeniyle, kar veya zarar tablosunda yer verilen kardan farklılık gösterir. Grup’un kurumlar vergisi yükümlülüğü bilanço tarihi itibarıyla geçerli vergi oranı kullanılarak hesaplanmıştır.

(25)

Aygaz Anonim Şirketi ve Bağlı Ortaklıkları

31 Aralık 2018 tarihi itibarıyla konsolide finansal tablolara ilişkin dipnotlar (devamı)

(Para birimi - Aksi belirtilmedikçe bin Türk Lirası (TL), diğer bütün para birimleri de aksi belirtilmedikçe binlik değerlerden belirtilmiştir)

2. Konsolide finansal tabloların sunumuna ilişkin esaslar (devamı)

Ertelenmiş vergi

Ertelenmiş vergi yükümlülüğü veya varlığı, varlıkların ve yükümlülüklerin finansal tablolarda gösterilen tutarları ile yasal vergi matrahı hesabında dikkate alınan tutarları arasındaki geçici farklılıkların bilanço yöntemine göre vergi etkilerinin yasalaşmış vergi oranları dikkate alınarak hesaplanmasıyla belirlenmektedir. Ertelenmiş vergi yükümlülükleri vergilendirilebilir geçici farkların tümü için hesaplanırken, indirilebilir geçici farklardan oluşan ertelenmiş vergi varlıkları, gelecekte vergiye tabi kar elde etmek suretiyle söz konusu farklardan yararlanmanın kuvvetle muhtemel olması şartıyla hesaplanmaktadır. Bahse konu varlık ve yükümlülükler, ticari ya da mali kar/zararı etkilemeyen işleme ilişkin geçici fark, şerefiye veya diğer varlık ve yükümlülüklerin ilk defa finansal tablolara alınmasından (işletme birleşmeleri dışında) kaynaklanıyorsa muhasebeleştirilmez.

Ertelenmiş vergi yükümlülükleri, Grup’un geçici farklılıkların ortadan kalkmasını kontrol edebildiği ve yakın gelecekte bu farkın ortadan kalkma olasılığının düşük olduğu durumlar haricinde, bağlı ortaklık ve iştiraklerdeki yatırımlar ve iş ortaklıklarındaki paylar ile ilişkilendirilen vergilendirilebilir geçici farkların tümü için hesaplanır. Bu tür yatırım ve paylar ile ilişkilendirilen vergilendirilebilir geçici farklardan kaynaklanan ertelenmiş vergi varlıkları, yakın gelecekte vergiye tabi yeterli kar elde etmek suretiyle söz konusu farklardan yararlanmanın kuvvetle muhtemel olması ve gelecekte ilgili farkların ortadan kalkmasının muhtemel olması şartlarıyla hesaplanmaktadır.

Ertelenmiş vergi varlığının kayıtlı değeri, her bilanço tarihi itibarıyla gözden geçirilir. Ertelenmiş vergi varlığının kayıtlı değeri, bir kısmının veya tamamının sağlayacağı faydanın elde edilmesine imkan verecek düzeyde mali kar elde etmenin muhtemel olmadığı ölçüde azaltılır.

Ertelenmiş vergi varlıkları ve yükümlülükleri varlıkların gerçekleşeceği veya yükümlülüklerin yerine getirileceği dönemde geçerli olması beklenen ve bilanço tarihi itibarıyla yasallaşmış veya önemli ölçüde yasallaşmış vergi oranları (vergi düzenlemeleri) üzerinden hesaplanır. Ertelenmiş vergi varlıkları ve yükümlülüklerinin hesaplanması sırasında, Grup’un bilanço tarihi itibarıyla varlıklarının defter değerini geri kazanması ya da yükümlülüklerini yerine getirmesi için tahmin ettiği yöntemlerin vergi sonuçları dikkate alınır.

Ertelenmiş vergi varlıkları ve yükümlülükleri, cari vergi varlıklarıyla cari vergi yükümlülüklerini mahsup etme ile ilgili yasal bir hakkın olması veya söz konusu varlık ve yükümlülüklerin aynı vergi mercii tarafından toplanan gelir vergisiyle ilişkilendirilmesi ya da Grup’un cari vergi varlık ve yükümlülüklerini netleştirmek suretiyle ödeme niyetinin olması durumunda mahsup edilir.

Doğrudan özkaynakta alacak ya da borç olarak muhasebeleştirilen kalemler (ki bu durumda ilgili kalemlere ilişkin ertelenmiş vergi de doğrudan özkaynakta muhasebeleştirilir) ile ilişkilendirilen ya da işletme birleşmelerinin ilk kayda alımından kaynaklananlar haricindeki kurumlar vergisi ile döneme ait ertelenmiş vergi, kar veya zarar tablosunda gider ya da gelir olarak muhasebeleştirilir. İşletme birleşmelerinde, şerefiye hesaplanmasında ya da satın alanın, satın alınan bağlı ortaklığın tanımlanabilen varlık, yükümlülük ve şarta bağlı borçlarının makul değerinde elde ettiği payın satın alım maliyetini aşan kısmının belirlenmesinde vergi etkisi göz önünde bulundurulur.

Şirket, bağlı ortaklıklarındaki paylarından kaynaklanan bütün indirilebilir geçici farklar için yalnız ve yalnız aşağıdaki durumlarla sınırlı olarak ve her iki durumun da muhtemel olması halinde ertelenmiş vergi varlığı muhasebeleştirir:

  • Geçici farklar öngörülebilir bir gelecekteki süre içinde tersine dönecektir ve

  • Geçici farkların kullanılmasına yeter tutarlarda vergilendirilebilir gelir olacaktır.

Şirket, bağlı ortaklıklarındaki payları ile ilgili tüm vergilendirilebilir geçici farklar için, aşağıdaki her iki koşulun da mevcut olduğu durumlar hariç, ertelenmiş vergi borcu muhasebeleştirir:

  • Ana ortaklık olarak işletme geçici farkların tersine dönme zamanlarını kontrol edebilmektedir ve

  • Büyük bir ihtimalle geçici fark öngörülebilen bir gelecekteki süre içinde tersine dönmeyecektir.

(26)

Aygaz Anonim Şirketi ve Bağlı Ortaklıkları

31 Aralık 2018 tarihi itibarıyla konsolide finansal tablolara ilişkin dipnotlar (devamı)

(Para birimi - Aksi belirtilmedikçe bin Türk Lirası (TL), diğer bütün para birimleri de aksi belirtilmedikçe binlik değerlerden belirtilmiştir)

2. Konsolide finansal tabloların sunumuna ilişkin esaslar (devamı)

2.21 Çalışanlara sağlanan faydalar

Tanımlanan fayda planı:

Kıdem tazminatı karşılığı, Grup’un, Türk İş Kanunu ve Bağlı Ortaklıkların faaliyet gösterdikleri ülkelerde geçerli olan kanunlar uyarınca personelin emekliye ayrılmasından doğacak gelecekteki olası yükümlülüklerinin tahmini toplam karşılığının bugünkü değerini ifade eder. Türkiye’de geçerli olan çalışma hayatını düzenleyen yasalar ve Türk İş Kanunu uyarınca, Grup, en az bir yıllık hizmetini tamamlayan, kendi isteği ile işten ayrılması veya uygunsuz davranışlar sonucu iş akdinin feshedilmesi dışında kalan sebepler yüzünden işten çıkarılan, vefat eden veya emekliye ayrılan her personeline toplu olarak kıdem tazminatı ödemekle yükümlüdür. Tanımlanmış sosyal yardım yükümlülüğünün bugünkü değeri ile ilgili ayrılan karşılık öngörülen yükümlülük yöntemi kullanılarak hesaplanır. Tüm aktüeryal karlar ve zararlar diğer kapsamlı gelirler olarak özkaynaklarda muhasebeleştirilir.

Tanımlanan katkı planı:

Grup, Sosyal Güvenlik Kurumu’na zorunlu olarak sosyal sigortalar primi ödemektedir. Şirket’in bu primleri ödediği sürece başka yükümlülüğü kalmamaktadır. Bu primler tahakkuk ettikleri dönemde personel giderlerine yansıtılmaktadır.

2.22 Nakit akış tablosu

Nakit akış tablosunda, döneme ilişkin nakit akışları işletme, yatırım ve finansman faaliyetlerine dayalı bir biçimde sınıflandırılarak raporlanır.

2.23 Sermaye ve temettüler

Adi hisseler, özsermaye olarak sınıflandırılır. Adi hisseler üzerinden dağıtılan temettüler, beyan edildiği dönemde birikmiş kardan indirilerek kaydedilir.

2.24 Araştırma ve geliştirme giderleri

Araştırma gideri gerçekleştiğinde gider kaydedilmektedir. Aşağıda belirtilen kriterlere sahip proje harcamaları dışında geliştirme için yapılan harcamalar da, oluştukları dönem içerisinde gider olarak kayıt edilmektedir:

  • Ürün ile ilgili maliyetleri net olarak tanımlanabiliyor ve de güvenilir bir şekilde ölçülebiliyorsa,

  • Ürünün teknik yeterliliği/fizibilitesi ölçülebiliyorsa,

  • Ürün satışa sunulacak ya da şirket içerisinde kullanılacaksa,

  • Ürün için potansiyel bir pazar mevcutsa, ya da şirket içi kullanılırlığı ispatlanabiliyorsa,

  • Projenin tamamlanabilmesi için yeterli teknik, mali ve diğer gerekli kaynaklar temin edilebiliniyorsa.

Diğer geliştirme giderleri gerçekleştiğinde gider olarak kaydedilmektedir.

Önceki dönemde gider kaydedilen geliştirme gideri sonraki dönemde aktifleştirilemez. Aktifleştirilen geliştirme gideri, ürünün ticari üretiminin başlaması ile projenin ömrüne göre, normal amortisman yöntemi uygulanarak itfa edilmektedir. 31 Aralık 2018 tarihi itibarıyla, Grup’un aktifleştirdiği araştırma ve geliştirme gideri yoktur (31 Aralık 2017: Yoktur).

(27)

Aygaz Anonim Şirketi ve Bağlı Ortaklıkları

31 Aralık 2018 tarihi itibarıyla konsolide finansal tablolara ilişkin dipnotlar (devamı)

(Para birimi - Aksi belirtilmedikçe bin Türk Lirası (TL), diğer bütün para birimleri de aksi belirtilmedikçe binlik değerlerden belirtilmiştir)

2. Konsolide finansal tabloların sunumuna ilişkin esaslar (devamı)

2.25 Önemli muhasebe tahminleri ve varsayımlar

Varlık ve yükümlülüklerin kayıtlı değerleri üzerinde önemli etkisi olan muhasebe tahminleri aşağıdaki gibidir:

  • a) Maddi ve maddi olmayan varlıklar tahmini faydalı ömürleri boyunca amortismana ve itfaya tabi tutulmuştur (not 13,14). Faydalı ömürlerin tahmini Grup yönetimi tarafından yapılan öngörülere dayanmaktadır.

  • b) Gerçeğe uygun değer farkı diğer kapsamlı gelire kaydedilen varlıkların makul değerleri tespit edilirken Grup Yönetimi aktif bir piyasada işlem gören borsaya kote özkaynak araçları için borsa değerlerini kullanmaktadır. Diğer gerçeğe uygun değer farkı diğer kapsamlı gelire kaydedilen varlıklar için mevcut ekonomik veriler, sektörel trendler ve beklentilere bağlı olarak genel kabul görmüş değerleme ilkeleri kapsamında hesaplanan gerçeğe uygun değer tutarları gözüne alınmaktadır.

Grup’un borsada işlem görmeyen gerçeğe uygun değer farkı diğer kapsamlı gelire kaydedilen varlıklarından Koç Finansal Hizmetler A.Ş.’nin %81,8 oranında hissesine sahip olduğu Yapı ve Kredi Bankası hisselerinin BİST’te işlem görmesi sebebiyle, Yapı ve Kredi Bankası hisselerinin Koç Finansal Hizmetler A.Ş.’ye isabet eden piyasa değerinin yanı sıra temettü indirgeme yöntemi ve son yıllarda gerçekleşen benzer satın alma işlemleri ile karşılaştırma gibi metotlar kullanılarak Koç Finansal Hizmetler A.Ş’nin gerçeğe uygun değer tespiti yapılmıştır. Bu değerleme çalışmasında borsa yaklaşımı %75, temettü indirgeme yaklaşımı %15, benzer satın alma işlemlerini içeren piyasa yaklaşımı %10 olarak ağırlıklandırılmıştır. Temettü indirgeme yaklaşımında, sermaye maliyeti indirgeme oranı Türk Lirası bazlı olmak üzere %22,3 (2017: %18), uzun vadeli büyüme oranı ise %10,6 (2017: %5) olarak dikkate alınmıştır. Bu metotlar kullanılarak yapılan hesaplamalar sonucu ortaya çıkan maksimum ve minimum değerlerin ortalaması gerçeğe uygun değer olarak kayıtlara yansıtılmıştır (Not 5).

  • c) Şüpheli alacak karşılıkları, Şirket yönetiminin bilanço tarihi itibarıyla var olan ancak cari ekonomik koşullar çerçevesinde tahsil edilememe riski olan alacaklara ait gelecekteki zararları karşılayacağına inandığı tutarları yansıtmaktadır. Grup, ticari alacaklarının tahsil edilebilirliğini dönemsel olarak takip etmekte ve geçmiş yıllardaki tahsilat oranlarını esas alarak tahsilatı şüpheli alacaklardan doğabilecek muhtemel zararları için şüpheli alacak karşılığı ayırmaktadır (not 8).

  • d) Dava karşılıkları ayrılırken, ilgili davaların kaybedilme olasılığı ve kaybedildiği taktirde katlanılacak olan sonuçlar Şirket hukuk müşavirlerinin görüşleri doğrultusunda değerlendirilmekte ve Şirket Yönetimi elindeki verileri kullanarak en iyi tahminlerini yapıp gerekli gördüğü karşılığı ayırmaktadır (not 17).

  • e) Kıdem tazminatı karşılığının hesaplamasında çalışan devir hızı, iskonto oranları ve maaş artışları gibi aktüeryal varsayımlar kullanılmaktadır. Hesaplamaya ilişkin detaylar çalışanlara sağlanan faydalar dipnotunda belirtilmiştir (not 16).

  • f) Nihai vergi tutarına olan etkileri kesinleşmeyen ilgili birçok işlem ve hesaplama normal iş akışı sırasında gerçekleşmekte olup bu gibi durumlar kurumlar vergisi karşılığı belirlenmesi sırasında önemli muhakemelerin kullanılmasını gerektirmektedir. Grup, gelecekte vergilendirilebilecek karlar aracılığıyla gerçekleşecek olan ertelenmiş vergi varlıklarını ve vergisel olayların sonucunda ödenmesi tahmin edilen ek vergilerin oluşturduğu vergi yükümlüklerini kayıtlarına almaktadır (not 29). Bu konular ile ilgili oluşan nihai vergisel sonuçların başlangıçta kaydedilen tutarlardan farklı olduğu durumlarda, bu farklar belirlendiği dönemlerdeki gelir vergisi ve ertelenmiş vergi gelir/giderini etkileyebilecektir.

(28)

Aygaz Anonim Şirketi ve Bağlı Ortaklıkları

31 Aralık 2018 tarihi itibarıyla konsolide finansal tablolara ilişkin dipnotlar (devamı)

(Para birimi - Aksi belirtilmedikçe bin Türk Lirası (TL), diğer bütün para birimleri de aksi belirtilmedikçe binlik değerlerden belirtilmiştir)

3. Bölümlere göre raporlama

Grup’un faaliyetlerine ilişkin karar almaya yetkili mercii tarafından düzenli olarak gözden geçirilen iç raporlara dayanarak faaliyet bölümleri belirlenmektedir.

Grup’un karar almaya yetkili mercii, bölümlere tahsis edilecek kaynaklara ilişkin kararların alınması ve bölümlerin performansının değerlendirilmesi amacıyla sonuçları ve faaliyetleri endüstriyel bölümler bazında incelemektedir. Grup’un endüstriyel bölümler bazında faaliyet bölümlerinin dağılımı şu şekildedir:

  • Gaz ve petrol ürünleri

  • Elektrik

  • Diğer

Grup yönetimi, faaliyet sonuçlarını ve performansını TFRS’ye göre hazırlanmış finansal tablolar üzerinden değerlendirdiği için bölümlere göre raporlama hazırlanırken TFRS çerçevesinde hazırlanan finansal tablolar kullanılmaktadır. Grup, faaliyet bölümlerinin performansını brüt kar ve faaliyet karı üzerinden değerlendirmektedir.

31 Aralık 2018 ve 2017 tarihlerinde sona eren dönemlere ait bölüm varlıklarının ve yükümlülüklerinin dağılımı aşağıdaki gibidir:

31 Aralık 2018
Gaz ve petrol
ürünleri
Elektrik Diğer Konsolidasyon
düzeltmeleri
**Toplam **
Varlıklar
Dönen varlıklar
1.457.467
Duran varlıklar
2.956.387
-
448.501
184.598
273.720
(24.526)
1.617.539
(282.924)
3.395.684
Toplam varlıklar
4.413.854
448.501 458.318 (307.450)
5.013.223
Kaynaklar
Kısa vadeli yükümlülükler
1.446.764
Uzun vadeli yükümlülükler
1.021.426
Özkaynaklar
1.945.664
-
-
448.501
61.805
15.413
381.100
(24.538)
1.484.031
(10.057)
1.026.782
(272.855)
2.502.410
Toplam kaynaklar
4.413.854
448.501 458.318 (307.450)
5.013.223
Özkaynak yöntemiyle değerlenen yatırımlar
1.718.736
448.501 137.562 -
2.304.799
31 Aralık 2017
Gaz ve petrol
ürünleri
Elektrik Diğer Konsolidasyon
düzeltmeleri
Toplam
Varlıklar
Dönen varlıklar
1.451.293
Duran varlıklar
2.964.202
-
352.443
145.145
272.901
(8.904)
1.587.534
(210.860)
3.378.686
Toplam varlıklar
4.415.495
352.443 418.046 (219.764)
4.966.220
Kaynaklar
Kısa vadeli yükümlülükler
1.244.764
Uzun vadeli yükümlülükler
754.093
Özkaynaklar
2.416.638
-
-
352.443
42.950
14.523
360.573
(8.904)
1.278.810
(4.269)
764.347
(206.591)
2.923.063
Toplam kaynaklar
4.415.495
352.443 418.046 (219.764)
4.966.220
Özkaynak yöntemiyle değerlenen yatırımlar
1.787.658
352.443 133.230 -
2.273.331

(29)

Aygaz Anonim Şirketi ve Bağlı Ortaklıkları

31 Aralık 2018 tarihi itibarıyla

konsolide finansal tablolara ilişkin dipnotlar (devamı)

(Para birimi - Aksi belirtilmedikçe bin Türk Lirası (TL), diğer bütün para birimleri de aksi belirtilmedikçe binlik değerlerden belirtilmiştir)

3. Bölümlere göre raporlama (devamı)

31 Aralık 2018 ve 2017 tarihlerinde sona eren dönemlere ait kar veya zarar tablolarının bölümlere göre dağılımı aşağıdaki gibidir:

1 Ocak - 31 Aralık 2018 1 Ocak - 31 Aralık 2018
Gaz ve
petrol Konsolidasyon
ürünleri Elektrik Diğer düzeltmeleri Toplam
Hasılat 9.167.870 - 620.212 (233.641) 9.554.441
Satışların maliyeti (-) (8.619.449) - (534.285) 233.641 (8.920.093)
Brüt kar 548.421 - 85.927 - 634.348
Genel yönetim giderleri (-) (185.837) - (19.834) 4.007 (201.664)
Pazarlama giderleri (-) (289.214) - (21.542) - (310.756)
Araştırma ve geliştirme giderleri (-) (3.431) - - - (3.431)
Esas faaliyetlerden diğer gelirler 319.793 - 17.453 (5.578) 331.668
Esas faaliyetlerden diğer giderler (-) (368.410) - (11.694) 522 (379.582)
Esas faaliyet karı 21.322 - 50.310 (1.049) 70.583
Yatırım faaliyetlerinden gelirler 429.280 - 471 (402.354) 27.397
Yatırım faaliyetlerinden giderler (-) (1.740) - - - (1.740)
Özkaynak yöntemiyle değerlenen
yatırımların karlarından (zararlarından) paylar 373.157 (96.049) 4.332 - 281.440
Finansmangeliri(gideri) öncesi faaliyet karı 822.019 (96.049) 55.113 (403.403) 377.680
Finansman gelirleri 139.100 - 26.151 - 165.251
Finansman giderleri (-) (284.635) - (8.535) - (293.170)
Sürdürülen faaliyetler vergi öncesi karı 676.484 (96.049) 72.729 (403.403) 249.761
Sürdürülen faaliyetler vergi geliri (gideri)
Dönem vergi gideri (-) (9.696) - (6.175) - (15.871)
Ertelenmiş vergi geliri (gideri) (5.399) - (108) - (5.507)
Dönem karı 661.389 (96.049) 66.446 (403.403) 228.383

(30)

Aygaz Anonim Şirketi ve Bağlı Ortaklıkları

31 Aralık 2018 tarihi itibarıyla konsolide finansal tablolara ilişkin dipnotlar (devamı)

(Para birimi - Aksi belirtilmedikçe bin Türk Lirası (TL), diğer bütün para birimleri de aksi belirtilmedikçe binlik değerlerden belirtilmiştir)

3. Bölümlere göre raporlama (devamı)

1 Ocak - 31 Aralık 2017 1 Ocak - 31 Aralık 2017
Gaz ve petrol Konsolidasyon
ürünleri Elektrik Diğer düzeltmeleri Toplam
Hasılat 8.182.926 - 497.074 (210.724) 8.469.276
Satışların maliyeti (-) (7.517.598) - (422.009) 211.468 (7.728.139)
Brüt kar 665.328 - 75.065 744 741.137
Genel yönetim giderleri (-) (187.415) - (21.064) 3.852 (204.627)
Pazarlama giderleri (-) (268.750) - (16.627) - (285.377)
Araştırma ve geliştirme giderleri (-) (3.652) - - - (3.652)
Esas faaliyetlerden diğer gelirler 151.578 - 11.120 (4.384) 158.314
Esas faaliyetlerden diğer giderler (-) (135.454) - (6.245) 628 (141.071)
Esas faaliyet karı 221.635 - 42.249 840 264.724
Yatırım faaliyetlerinden gelirler 198.110 - 3.084 (178.959) 22.235
Yatırım faaliyetlerinden giderler (-) (5.430) - - - (5.430)
Özkaynak yöntemiyle değerlenen
yatırımların karlarından (zararlarından) paylar 378.111 7.114 3.386 - 388.611
Finansmangeliri(gideri)öncesi faaliyet karı 792.426 7.114 48.719 (178.119) 670.140
Finansman gelirleri 76.244 - 13.484 - 89.728
Finansman giderleri (-) (133.037) - (6.068) - (139.105)
Sürdürülen faaliyetler vergi öncesi karı 735.633 7.114 56.135 (178.119) 620.763
Sürdürülen faaliyetler vergi geliri (gideri)
Dönem vergi gideri (-) (38.511) - (4.006) - (42.517)
Ertelenmiş vergi geliri (gideri) (1.224) - (3) - (1.227)
Dönem karı 695.898 7.114 52.126 (178.119) 577.019

31 Aralık 2018 ve 2017 tarihlerinde sona eren yıllara ait bölüm varlıklarına ilişkin amortisman ve itfa payları aşağıdaki gibidir:

1 Ocak - 1 Ocak -
31 Aralık 2018 31 Aralık 2017
Gaz ve petrol ürünleri 79.897 77.374
Diğer 9.683 10.146
89.580 87.520

(31)

Aygaz Anonim Şirketi ve Bağlı Ortaklıkları

31 Aralık 2018 tarihi itibarıyla konsolide finansal tablolara ilişkin dipnotlar (devamı)

(Para birimi - Aksi belirtilmedikçe bin Türk Lirası (TL), diğer bütün para birimleri de aksi belirtilmedikçe binlik değerlerden belirtilmiştir)

3. Bölümlere göre raporlama (devamı)

31 Aralık 2018 ve 2017 tarihlerinde sona eren yıllara ait bölüm varlıklarına ilişkin yatırım harcamaları aşağıdaki gibidir:

1 Ocak - 1 Ocak -
31 Aralık 2018 31 Aralık 2017
Gaz ve petrol ürünleri 102.884 109.961
Diğer 4.787 1.723
107.671 111.684

4. Nakit ve nakit benzerleri

31 Aralık 2018 31 Aralık 2017
Nakit mevcudu 223 462
Bankadaki nakit 589.377 546.687
- Vadesiz mevduatlar 39.010 21.984
- Vadeli mevduatlar 550.367 524.703
Kredi kartı alacakları 58.410 46.023
Toplam nakit ve nakit benzerleri 648.010 593.172

31 Aralık 2018 tarihi itibarıyla Grup’un 344.731 bin tutarındaki TL vadeli mevduatının vadesi 2 gün ve faiz oranı %22,50-24,33'tür; 39.088 bin ABD Doları karşılığındaki 205.636 bin TL tutarındaki vadeli mevduatının vadesi 2 gün ve faiz oranı %3,40'tır (31 Aralık 2017 tarihi itibarıyla Grup’un 360.525 bin tutarındaki TL vadeli mevduatının vadesi 4-46 gün ve faiz oranı %14-14,85'tir; 43.527 bin ABD Doları karşılığındaki 164.178 bin TL tutarındaki vadeli mevduatının vadesi 4-5 gün ve faiz oranı %3'tür).

31 Aralık 2018 ve 2017 tarihleri itibarıyla nakit akış tablosunda yer alan nakit ve nakit benzeri değerler aşağıdaki gibidir:

31 Aralık 2018 31 Aralık 2017
Nakit ve nakit benzerleri 648.010 593.172
Eksi: Bloke mevduatlar (*) (1.943) -
**646.067 ** 593.172

(*) İstanbul Takas ve Saklama Bankası A.Ş.’nin Enerji Piyasaları İşletme A.Ş. Organize Toptan Doğal Gaz Satış Piyasasında Yürüteceği Merkezi Uzlaştırma Hizmeti ve Bu Hizmete İlişkin Esaslar Prosedürüne göre Takasbank’a verilen nakit teminatlardan oluşmaktadır.

(32)

Aygaz Anonim Şirketi ve Bağlı Ortaklıkları

31 Aralık 2018 tarihi itibarıyla

konsolide finansal tablolara ilişkin dipnotlar (devamı)

(Para birimi - Aksi belirtilmedikçe bin Türk Lirası (TL), diğer bütün para birimleri de aksi belirtilmedikçe binlik değerlerden belirtilmiştir)

5. Finansal yatırımlar

Grup’un uzun vadeli finansal yatırımları 31 Aralık 2018 ve 2017 tarihleri itibarıyla aşağıdaki gibidir:

31 Aralık 2018 31 Aralık 2017
İştirak İştirak İştirak
İştirak
tutarı oranı(%) tutarı
oranı(%)
Gerçeğe uygun değer farkı diğer kapsamlı gelire
yansıtılan finansal varlıklar:
-Koç Finansal Hizmetler A.Ş. (*) 285.647 1,97 315.200
1,97
Gerçeğe uygun değer farkı kar veya zarara
yansıtılan finansal varlıklar:
-Ram Dış Ticaret A.Ş. 420 2,50 875 2,50
-Tanı Pazarlama ve İletişim Hizmetleri A.Ş. 540 10,00 540 10,00
-Tat Gıda Sanayi A.Ş. 53 0,08 73 0,08
-Diğer 436 - 436 -
287.096 317.124

(*) Sermayesinde %1,97 oranında pay sahibi olunan Koç Finansal Hizmetler A.Ş.'nin 6 Haziran 2018 tarihli olağanüstü genel kurul toplantısında, sermayesinin tamamı nakden karşılanmak üzere 3.389.325 bin TL artırım ile 3.011.275 bin TL'den, 6.400.600 bin TL'ye yükseltilmesine karar verilmiştir. Şirket’e isabet eden 66.660 bin TL tutarındaki kısım 18 Haziran 2018’de nakden ödenmiştir.

6. Kısa ve uzun vadeli borçlanmalar

31 Aralık 2018 ve 2017 tarihleri itibarıyla Grup’un kısa vadeli borçlanmaları aşağıdaki gibidir:

31 Aralık 2018 31 Aralık 2017
Kısa vadeli TL cinsinden krediler (*) 78.596 84.784
Toplam kısa vadeli borçlanmalar 78.596 84.784
Uzun vadeli TL kredilerin kısa vadeli kısımları ve
faiz tahakkukları 275.038 100.414
Uzun vadeli ABD Doları kredilerin kısa vadeli kısımları ve faiz
tahakkukları 67.592 48.381
Uzun vadeli tahvil ihraçlarının kısa vadeli kısımları (**) 149.721 156.025
Toplam uzun vadeli borçlanmaların kısa vadeli kısımları **492.351 ** 304.820

(*) Grup'un 31 Aralık 2018 tarihi itibarıyla 3.645 bin TL’si gümrük ödemelerinde, 2.336 bin TL‘si SGK ödemelerinde kullanılmış toplam 5.981 bin TL tutarında faizsiz kredisi mevcuttur (31 Aralık 2017: 10.453 bin TL). Grup’un 40.456 bin TL tutarında 12 Haziran 2019 vadeli, ve 32.159 bin TL tutarında 17 Ekim 2019 vadeli ortalama faiz oranları % 30,13 olan kredileri bulunmaktadır.

(**) Grup, 11 Nisan 2017, 20 Ekim 2017 ve 26 Ocak 2018 tarihlerinde sırasıyla 85.000 bin TL nominal değerli, 728 gün vadeli, sabit faizli, 6 ayda bir kupon ödemeli, 50.000 bin TL nominal değerli, 728 gün vadeli, sabit faizli, 6 ayda bir kupon ödemeli, 75.000 bin TL nominal değerli, 728 gün vadeli, sabit faizli, 6 ayda bir kupon ödemeli tahvil satışlarında bulunmuştur. 31 Aralık 2018 tarihi itibarıyla çıkarılmış tahvillerin indirgenmiş net değeri 218.794 bin TL (69.073 bin TL’si uzun vadeli tahvil ihraçları olarak gösterilmiştir) ve etkin faiz oranları sırasıyla %13,46, %14,45 ve %15,7’dir.

(33)

Aygaz Anonim Şirketi ve Bağlı Ortaklıkları

31 Aralık 2018 tarihi itibarıyla konsolide finansal tablolara ilişkin dipnotlar (devamı)

(Para birimi - Aksi belirtilmedikçe bin Türk Lirası (TL), diğer bütün para birimleri de aksi belirtilmedikçe binlik değerlerden belirtilmiştir)

6. Kısa ve uzun vadeli borçlanmalar (devamı)

31 Aralık 2018 tarihi itibarıyla kısa vadeli kredilerin detayı aşağıdaki gibidir:

Para birimi Ortalama etkinyıllık faiz oranı(%) Orijinal tutar TL tutar
TL - 5.981 5.981
TL 30,13 72.615 72.615
78.596
31 Aralık 2017 tarihi itibarıyla kısa vadeli kredilerin detayı aşağıdaki gibidir:
Para birimi Ortalama etkinyıllık faizoranı(%) Orijinaltutar TLtutar
TL - 10.453 10.453
TL 13,19 74.331 74.331
84.784

31 Aralık 2018 ve 2017 tarihleri itibarıyla Grup’un uzun vadeli borçlanmaları aşağıdaki gibidir:

31 Aralık 2018 31 Aralık 2017
Uzun vadeli TL cinsinden krediler 621.581 314.510
Uzun vadeli ABD Doları cinsinden krediler 139.414 147.104
**Toplam uzun vadeli krediler ** 760.995 461.614
Uzun vadeli tahvil ihraçları 69.073 122.052
Toplam uzun vadelitahvil ihraçları 69.073 122.052
Toplam uzun vadeli borçlanmalar 830.068 583.666

31 Aralık 2018 tarihi itibarıyla uzun vadeli kredilerin detayı aşağıdaki gibidir:

Para birimi Ortalama etkinyıllık faiz oranı(%) Orijinal tutar TL tutar
TL 20,35 896.619 896.619
ABD Doları 6,10 39.348 207.006
Uzun vadeli kredilerin kısa vadeli kısımları ve faiz tahakkukları (342.630)
760.995
31 Aralık 2017 tarihi itibarıyla uzun vadeli kredilerin detayı aşağıdaki gibidir:
Para birimi Ortalama etkinyıllık faiz oranı(%) Orijinaltutar TLtutar
TL 15,67 414.924 414.924
ABD Doları 4,30 51.827 195.485
Uzun vadeli kredilerin kısa vadeli kısımları ve faiz tahakkukları (148.795)
461.614

(34)

Aygaz Anonim Şirketi ve Bağlı Ortaklıkları

31 Aralık 2018 tarihi itibarıyla

konsolide finansal tablolara ilişkin dipnotlar (devamı)

(Para birimi - Aksi belirtilmedikçe bin Türk Lirası (TL), diğer bütün para birimleri de aksi belirtilmedikçe binlik değerlerden belirtilmiştir)

6. Kısa ve uzun vadeli borçlanmalar (devamı)

31 Aralık 2018 ve 31 Aralık 2017 tarihleri itibarıyla borçlanmaların hareketi aşağıdaki gibidir:

2018 2017
1 Ocak itibarıyla 973.270 630.510
Alınan yeni finansal borçlar 655.981 495.453
Anapara ödemeleri (309.175) (176.148)
Faiz tahakkukları değişimi 30.625 13.413
Kur farkları değişimi 50.314 10.042
31 Aralık itibarıyla 1.401.015 973.270

7. Türev araçlar

31 Aralık 2018 ve 2017 tarihleri itibarıyla Grup’un türev araçları aşağıdaki gibidir:

31 Aralık 2018 31 Aralık 2017
Kontrat tutarı Gerçeğe uygun değer
varlık(yükümlülük)
Kontrat tutarı
Gerçeğe uygun değer
varlık (yükümlülük)
Vadeli yabancı para işlemleri ()
-
Yabancı para swap işlemleri (
)
26.100
Emtia swap işlemi (
)
41.245**
-

24.830

1.109
60.941
(214)

26.100
9.097

-
-
Toplam kısa vadeli türev araçlar
67.345
25.939 87.041
8.883
31 Aralık 2018 31 Aralık 2017
Kontrat tutarı Gerçeğe uygun değer
varlık(yükümlülük)
Kontrat tutarı
Gerçeğe uygun değer
varlık (yükümlülük)
Yabancı para swap işlemleri ()
39.150**
37.245 65.250
22.743
Toplam uzun vadeli türev araçlar
39.150
37.245 65.250
22.743

(*) Grup’un 31 Aralık 2018 itibarıyla vadeli yabancı para işlemi bulunmamaktadır (Grup’un 31 Aralık 2017 itibarıyla 19 gün vadeli 16.000 bin ABD Doları tutarında vadeli yabancı para işlemi bulunmaktadır).

(**) Grup, 2016 yılı Haziran ayında 5 yıl vadeli, 6 ayda bir faiz ödemeli, %13,415 sabit faizli 91.350 bin TL karşılığında 31.500 bin ABD Doları tutarında 6 aylık USDLIBOR + %2,4 değişken faiz oranı ile swap işlemi yapmıştır. 31 Aralık 2018 itibarıyla 9.000 bin ABD Doları tutarında anapara geri ödemesi yapılmıştır.

(***) Grup’un emtia swap işlemi toplam 20 bin ton propan (Sonatrach FOB Bethioua) stoğu için yapılmış ve Şubat 2019 kontratı olup işlemin ağırlıklı ortalama sabit fiyatı 392 ABD Doları/tondur.

8. İlişkili olmayan taraflardan ticari alacaklar ve borçlar

31 Aralık 2018 ve 2017 tarihleri itibarıyla Grup’un ilişkili olmayan taraflardan ticari alacakları aşağıdaki gibidir:

31 Aralık 2018 31 Aralık 2017
Ticari alacaklar 390.652 517.416
Alacak senetleri 46.873 45.535
Şüpheli ticari alacaklar karşılığı (-)(*) (27.938) (25.626)
Toplam kısa vadeli ticari alacaklar 409.587 537.325

(*) Şüpheli alacak karşılığı tutarının 540 bin TL tutarındaki kısmı beklenen kredi zararına ilişkin ayrılan karşılıktan oluşmaktadır.

(35)

Aygaz Anonim Şirketi ve Bağlı Ortaklıkları

31 Aralık 2018 tarihi itibarıyla

konsolide finansal tablolara ilişkin dipnotlar (devamı)

(Para birimi - Aksi belirtilmedikçe bin Türk Lirası (TL), diğer bütün para birimleri de aksi belirtilmedikçe binlik değerlerden belirtilmiştir)

8. İlişkili olmayan taraflardan ticari alacaklar ve borçlar (devamı)

31 Aralık 2018 31 Aralık 2017
Alacak senetleri 8.835 8.441
**Toplam uzun vadeliticarialacaklar ** 8.835 8.441

31 Aralık tarihlerinde sona eren yıllar için şüpheli ticari alacaklar karşılığının hareketleri aşağıdaki gibidir:

2018 2017
1 Ocak itibarıyla - TMS 39’a göre hesaplanan 25.626 23.667
TFRS 9 politika değişikliği sebebiyle etki (Not 2.4) 471 -
1 Ocak itibarıyla - yeniden raporlanan 26.097 23.667
Dönem gideri 2.364 2.087
Tahsilatlar (523) (128)
31 Aralık itibarıyla 27.938 25.626

Ticari alacaklar için ayrılan şüpheli alacak karşılığı, müşteri bazında tahsil edilememe tecrübesine dayanılarak belirlenmiştir.

Ticari alacaklardaki risklerin niteliği ve düzeyine ilişkin açıklamalar not 32’de verilmiştir.

31 Aralık 2018 ve 2017 tarihleri itibarıyla Grup’un ticari borçları aşağıdaki gibidir:

31 Aralık 2018 31 Aralık 2017
Ticari borçlar 414.382 504.123
Toplam kısa vadeli ticari borçlar 414.382 504.123

9. İlişkili olmayan taraflardan diğer alacaklar ve borçlar

31 Aralık 2018 ve 2017 tarihleri itibarıyla Grup’un ilişkili olmayan taraflardan diğer alacakları aşağıdaki gibidir:

31 Aralık 2018 31 Aralık 2017
Verilen depozito ve teminatlar 191 6.015
Diğer alacaklar 2.856 1.338
Toplam kısa vadeli diğer alacaklar 3.047 7.353
31 Aralık 2018 31 Aralık 2017
Verilen depozito ve teminatlar 99 81
Toplam uzun vadeli diğer alacaklar 99 81

(36)

Aygaz Anonim Şirketi ve Bağlı Ortaklıkları

31 Aralık 2018 tarihi itibarıyla

konsolide finansal tablolara ilişkin dipnotlar (devamı)

(Para birimi - Aksi belirtilmedikçe bin Türk Lirası (TL), diğer bütün para birimleri de aksi belirtilmedikçe binlik değerlerden belirtilmiştir)

9. İlişkili olmayan taraflardan diğer alacaklar ve borçlar (devamı)

31 Aralık 2018 ve 2017 tarihleri itibarıyla Grup’un ilişkili olmayan taraflara diğer borçları aşağıdaki gibidir:

31 Aralık 2018 31 Aralık 2017
Alınan depozito ve teminatlar 459 714
Toplam kısa vadeli diğer borçlar 459 714
31 Aralık 2018 31 Aralık 2017
Alınan tüp depozitoları 106.114 97.603
Toplam uzun vadeli diğer borçlar 106.114 97.603

10. Çalışanlara sağlanan faydalar kapsamında borçlar

31 Aralık 2018 ve 2017 tarihleri itibarıyla Grup’un çalışanlara sağlanan faydalar kapsamında borçları aşağıdaki gibidir:

31 Aralık 2018 31 Aralık 2017
Personele borçlar 27.021 28.658
Ödenecek personel gelir vergisi 16.616 17.238
Ödenecek sosyal güvenlik kesintileri 4.720 7.295
Toplam çalışanlara sağlanan faydalar kapsamında borçlar **48.357 ** 53.191

11. Stoklar

31 Aralık 2018 31 Aralık 2017
İlk madde ve malzeme 170.663 198.909
Yoldaki mallar 156.125 107.218
Ticari mallar 5.812 4.968
Mamüller 12.861 9.931
Yarı mamüller 3.077 2.782
Stok değer düşüklüğü karşılığı (229) (229)
**Toplam stoklar ** 348.309 323.579

31 Aralık 2018 tarihi itibarıyla stoklar içinde 117.213 ton LPG bulunmaktadır (31 Aralık 2017: 119.858 ton).

Grup’un stok değer düşüklüğü karşılığına ilişkin hareket tablosu aşağıdaki gibidir:

2018 2017
1 Ocak itibarıyla 229 1.053
Konusu kalmayan karşılıklar - (824)
31 Aralık itibarıyla 229 229

(37)

Aygaz Anonim Şirketi ve Bağlı Ortaklıkları

31 Aralık 2018 tarihi itibarıyla

konsolide finansal tablolara ilişkin dipnotlar (devamı)

(Para birimi - Aksi belirtilmedikçe bin Türk Lirası (TL), diğer bütün para birimleri de aksi belirtilmedikçe binlik değerlerden belirtilmiştir)

12. Özkaynak yöntemiyle değerlenen yatırımlar

Özkaynak yöntemiyle değerlenen yatırımların taşınan değerlerinin ve iştirak oranlarının detayı aşağıdaki gibidir:

31 Aralık 2018 31 Aralık 2018 31 Aralık 2017 31 Aralık 2017
İştirak İştirak
oranı oranı
Tutar (%) Tutar (%)
EYAŞ 1.718.736 %20,00 1.787.658 %20,00
Entek 448.501 %49,62 352.443 %49,62
OAGM 137.562 %50,00 133.230 %50,00
2.304.799 2.273.331

Özkaynak yöntemiyle değerlenen yatırımların dönem içi hareket tablosu aşağıdaki gibidir:

2018 2017
1 Ocak itibarıyla 2.273.331 1.922.344
Kar (zararlarından) paylar(***) 281.440 388.611
Diğer kapsamlı gelir (giderlerinden) paylar (106.492) (133)
Temettü gelirleri(*) (347.454) (87.491)
Sermaye artırımlarına katılım(**) 203.974 50.000
31 Aralık itibarıyla 2.304.799 2.273.331

(*) EYAŞ temettü geliridir.

(**) Entek’in sermaye artışına ilişkindir (2017: OAGM’nin sermaye artışına ilişkindir) (Not 1).

Özkaynak yöntemiyle değerlenen yatırımların kar (zararlarından) paylar:

1 Ocak - 1 Ocak -
31 Aralık 2018 31 Aralık 2017
EYAŞ 373.157 378.111
Entek(***) (96.049) 7.114
OAGM 4.332 3.386
281.440 388.611

(***) İlgili tutar Grup’un iştiraklerinden Entek’in iş ortaklığı olan Ayas Enerji Üretimi ve Ticaret A.Ş.’nin (“Ayas”) 18,9 milyon TL tutarındaki dönem net zararı ve 74,7 milyon TL tutarındaki değer düşüklüğü karşılığını da içermektedir. Ayas 10 Nisan 2002 tarihinde kurulmuş, Adana’da kurulu gücü 625 MW olan termik santrali kurmak için 30 Nisan 2009 tarihinde 49 yıl süreyle enerji üretim lisansı almıştır. 15 Aralık 2011 tarihinde, Ordu Yardımlaşma Kurumu (“OYAK”) ile Entek arasında Ayas’ın %50 oranındaki hisselerinin Entek’e transferi için hisse satış sözleşmesi imzalanmış, resmi makamlardan gerekli izinlerin alınması sonucunda 22 Mayıs 2012 tarihinde, hisse transfer işlemi tamamlanmıştır.

Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu (“EPDK”)’na karşı, Ayas’a verilmiş olan üretim lisansının iptal edilmesi için 2011 yılında çevre örgütleri tarafından yürütmeyi durdurma kararlı açılan dava halen devam etmektedir. 25 Aralık 2018 tarihinde yapılan duruşmada, tarafların esasa ilişkin beyanları dinlenmiş olup, mevcut durumda davanın esası hakkında kararın verilmesi beklenmektedir. Grup tarafından davanın sonucuna ilişkin bu aşamada kesin bir değerlendirme yapılamamaktadır.

2012 yılından bu yana Şirket’in faaliyete başlayabilmesi için davanın sonuçlanması beklenirken, diğer taraftan emtia fiyatlarındaki düşüş, finansman maliyetlerindeki artış gibi etkenler dikkate alındığında gelinen aşamada projenin ekonomik getirisinin beklentinin altında olduğu görülmekte olup, ilk planlanan şartlarla yatırıma devam edilmesi uygulanabilir görülmediğinden Ayas için taşınan değerin tamamı değer düşüklüğüne tabi tutulmuştur.

(38)

Aygaz Anonim Şirketi ve Bağlı Ortaklıkları

31 Aralık 2018 tarihi itibarıyla konsolide finansal tablolara ilişkin dipnotlar (devamı)

(Para birimi - Aksi belirtilmedikçe bin Türk Lirası (TL), diğer bütün para birimleri de aksi belirtilmedikçe binlik değerlerden belirtilmiştir)

12.Özkaynak yöntemiyle değerlenen yatırımlar (devamı)

Özkaynak yöntemiyle değerlenen yatırımların diğer kapsamlı gelirlerinden / (giderlerinden) paylar:

1 Ocak - 1 Ocak -
31 Aralık 2018 31 Aralık 2017
EYAŞ (*) (94.625) (173)
Entek (11.867) 40
(106.492) (133)

(*) Grup, 982.082 bin ABD Doları karşılığı 5.166.635 bin TL tutarındaki yatırım kredilerini (31 Aralık 2017 - 1.271.539 bin ABD Doları karşılığı 4.796.118 bin TL) gerçekleşme olasılığı yüksek tahmini ABD Doları cinsinden ihraç gelirleri nedeniyle maruz kalınan ABD Doları/TL spot kur riskine karşı korunma aracı olarak kullanmaktadır. Grup, bu kapsamda gerçekleştirdiği etkinlik testi sonucunda söz konusu işlemin tamamının etkin olduğunu belirlemiş ve nakit akış riskinden korunma muhasebesi uygulamıştır. 31 Aralık 2018 tarihi itibarıyla yatırım kredilerinin 2.575.965 bin TL (31 Aralık 2017 - 1.477.564 bin TL) tutarındaki kur farkı gideri, ilgili riskten korunma konusu olan kalemin nakit akışları gerçekleşene kadar özkaynaklar altında “Riskten korunma kazançları (kayıpları)” hesabında muhasebeleştirilmekte, cari dönem gelir tablosunda bir etki yaratmamaktadır. 31 Aralık 2018 tarihi itibarıyla sona eren dönem içerisinde, söz konusu kredilerin ABD Doları cinsinden ihraç gelirlerine karşılık gelen gerçekleşen 887.216 bin TL tutarındaki kur farkı gideri özkaynaklar altındaki “Riskten korunma kazançları (kayıpları)” hesabından gelir tablosundaki kur fakı giderlerine transfer edilmiştir. Ayrıca 31 Aralık 2018 tarihi itibarıyla, özkaynaklar altındaki “Riskten korunma kazançları (kayıpları)” hesabına söz konusu kredilerin 2018 yılı içerisinde oluşan 1.985.617 bin TL tutarındaki kur farkı gideri eklenmiştir.

Grup’un özkaynak yöntemiyle değerlenen yatırımlarından Enerji Yatırımları A.Ş.’nin finansal tablolarına ilişkin bilgiler aşağıdaki gibidir:

Konsolide bilanço 31 Aralık 2018 31 Aralık 2017
Toplam varlıklar 44.453.140 43.150.924
Toplam yükümlülükler (30.089.903) (28.128.926)
Kontrol gücü olmayan paylar (5.769.557) (6.083.709)
Net varlıklar 8.593.680 8.938.289
Grup'un sahiplik oranı %20 %20
İştiraklerin net varlıklarında Grup'un payı 1.718.736 1.787.658
1 Ocak - 1 Ocak -
Konsolide kar veya zarar tablosu 31 Aralık 2018 31 Aralık 2017
Hasılat 88.552.170 53.948.110
Dönem karı 1.865.785 1.890.553
**Dönem karında Grup'unpayı ** **373.157 ** 378.111

(39)

Aygaz Anonim Şirketi ve Bağlı Ortaklıkları

31 Aralık 2018 tarihi itibarıyla

konsolide finansal tablolara ilişkin dipnotlar (devamı)

(Para birimi - Aksi belirtilmedikçe bin Türk Lirası (TL), diğer bütün para birimleri de aksi belirtilmedikçe binlik değerlerden belirtilmiştir)

12. Özkaynak yöntemiyle değerlenen yatırımlar (devamı)

Grup’un özkaynak yöntemiyle değerlenen yatırımlarından Entek’in finansal tablolarına ilişkin bilgiler aşağıdaki gibidir:

Konsolide bilanço 31 Aralık 2018 31 Aralık 2017
Toplam varlıklar 2.474.691 987.124
Toplam yükümlülükler (1.570.820) (276.840)
Net varlıklar 903.871 710.284
Grup'un sahiplik oranı %49,62 %49,62
İştiraklerin net varlıklarında Grup'un payı 448.501 352.443
1 Ocak - 1 Ocak-
Konsolide kar veya zarar tablosu 31 Aralık 2018 31 Aralık 2017
Hasılat 498.353 341.253
Dönem karı (193.570) 14.336
**Dönem karı(zarar)ında Grup'unpayı ** (96.049) 7.114

Grup’un özkaynak yöntemiyle değerlenen yatırımlarından Opet Aygaz Gayrimenkul A.Ş.’nin finansal tablolarına ilişkin bilgiler aşağıdaki gibidir:

Konsolide bilanço 31 Aralık 2018 31 Aralık 2017
Toplam varlıklar 511.396 505.645
Toplam yükümlülükler (236.272) (239.185)
Net varlıklar 275.124 266.460
Grup'un sahiplik oranı %50 %50
İştiraklerin net varlıklarında Grup'un payı 137.562 133.230
1 Ocak - 1 Ocak -
Konsolide kar veya zarar tablosu 31 Aralık 2018 31 Aralık 2017
Hasılat 25.221 22.142
Dönem karı 8.664 6.772
**Dönem karında Grup'unpayı ** **4.332 ** 3.386

(40)

Aygaz Anonim Şirketi ve Bağlı Ortaklıkları

31 Aralık 2018 tarihi itibarıyla konsolide finansal tablolara ilişkin dipnotlar (devamı)

(Para birimi - Aksi belirtilmedikçe bin Türk Lirası (TL), diğer bütün para birimleri de aksi belirtilmedikçe binlik değerlerden belirtilmiştir)

13. Maddi duran varlıklar

Tesis,
Yer altı- makine, Kara ve Yapılmakta
Arazi ve yerüstü cihaz ve deniz Özel olan
**arsalar ** düzenleri **Binalar ** LPG tüpleri taşıtları Demirbaşlar **maliyetler ** yatırımlar **Toplam **
Maliyet değeri
1 Ocak 2018 itibarıyla açılış bakiyesi 16.006 160.107 75.457 1.691.823 225.707 74.485 26.713 10.103 2.280.401
Alımlar - - 53 1.193 3.631 1.154 403 101.197 107.631
Transferler (*) 500 8.181 5.271 67.020 2.225 8.717 352 (99.463) (7.197)
Çıkışlar - (1.363) (6.487) (19.595) (1.214) (4.465) (2.530) - (35.654)
31 Aralık 2018 itibarıyla kapanış bakiyesi 16.506 166.925 74.294 1.740.441 230.349 79.891 24.938 11.837 2.345.181
Birikmiş amortismanlar
1 Ocak 2018 itibarıyla açılış bakiyesi - 64.997 53.020 1.313.275 97.092 48.513 25.577 - 1.602.474
Dönem gideri - 5.870 1.899 54.825 14.100 6.900 823 - 84.417
Çıkışlar - (891) (4.869) (17.528) (802) (1.700) (2.450) - (28.240)
31 Aralık 2018 itibarıyla kapanış bakiyesi - 69.976 50.050 1.350.572 110.390 53.713 23.950 - 1.658.651
31 Aralık 2018 itibarıyla net defter değeri 16.506 96.949 24.244 389.869 119.959 26.178 988 11.837 686.530

(*) Maddi duran varlıklar altında yer alan “Yapılmakta Olan Yatırımlar” kalemi içerisinden aktifleşen 7.197 bin TL’lik kısım maddi olmayan duran varlıklara sınıflanmıştır.

(41)

Aygaz Anonim Şirketi ve Bağlı Ortaklıkları

31 Aralık 2018 tarihi itibarıyla konsolide finansal tablolara ilişkin dipnotlar (devamı)

(Para birimi - Aksi belirtilmedikçe bin Türk Lirası (TL), diğer bütün para birimleri de aksi belirtilmedikçe binlik değerlerden belirtilmiştir)

13. Maddi duran varlıklar (devamı)

Tesis,
Yer altı- makine, cihaz Kara ve Yapılmakta
Arazi ve yerüstü ve deniz Özel olan
arsalar düzenleri Binalar LPG tüpleri taşıtları Demirbaşlar maliyetler yatırımlar Toplam
Maliyet değeri
1 Ocak 2017 itibarıyla açılış bakiyesi 16.204 144.540 72.569 1.644.688 260.059 64.085 26.907 16.793 2.245.845
Alımlar - - - 320 1.153 623 567 109.021 111.684
Transferler (*) - 16.396 2.944 74.960 3.640 13.157 50 (115.711) (4.564)
Çıkışlar (198) (829) (56) (28.145) (39.145) (3.380) (811) - (72.564)
31 Aralık 2017 itibarıyla kapanışbakiyesi 16.006 160.107 75.457 1.691.823 225.707 74.485 26.713 10.103 2.280.401
Birikmiş amortismanlar
1 Ocak 2017 itibarıyla açılış bakiyesi - 60.258 51.115 1.285.082 120.725 45.246 25.181 - 1.587.607
Dönem gideri - 5.492 1.961 53.021 14.879 6.852 912 - 83.117
Çıkışlar - (753) (56) (24.828) (38.512) (3.585) (516) - (68.250)
31 Aralık 2017 itibarıyla kapanışbakiyesi - 64.997 53.020 1.313.275 97.092 48.513 25.577 - 1.602.474
31 Aralık 2017 itibarıyla net defter değeri 16.006 95.110 22.437 378.548 128.615 25.972 1.136 10.103 677.927

(*) Maddi duran varlıklar altında yer alan “Yapılmakta Olan Yatırımlar” kalemi içerisinden aktifleşen 4.564 bin TL’lik kısım maddi olmayan duran varlıklara sınıflanmıştır.

(42)

Aygaz Anonim Şirketi ve Bağlı Ortaklıkları

31 Aralık 2018 tarihi itibarıyla

konsolide finansal tablolara ilişkin dipnotlar (devamı)

(Para birimi - Aksi belirtilmedikçe bin Türk Lirası (TL), diğer bütün para birimleri de aksi belirtilmedikçe binlik değerlerden belirtilmiştir)

13. Maddi duran varlıklar (devamı)

Maddi duran varlıklara ilişkin amortisman giderlerinin 31 Aralık 2018 ve 2017 tarihleri itibarıyla dağılımı aşağıdaki gibidir:

1 Ocak - 1 Ocak -
31 Aralık 2018 31 Aralık 2017
Satılan mal ve hizmet maliyeti 70.371 69.246
Genel yönetim giderleri 8.145 8.039
Tüpler üzerinde aktifleşen 3.145 2.613
Pazarlama, satış ve dağıtım giderleri 2.756 3.219
84.417 83.117

14. Maddi olmayan duran varlıklar

Haklar Toplam
Maliyet değeri
1 Ocak 2018 itibarıyla açılış bakiyesi 61.187 61.187
Alımlar 40 40
Transferler (*) 7.197 7.197
31 Aralık 2018 itibarıyla kapanış bakiyesi 68.424 68.424
Birikmiş itfa payları
1 Ocak 2018 itibarıyla açılış bakiyesi 41.907 41.907
Dönem gideri 5.163 5.163
31 Aralık 2018 itibarıyla kapanış bakiyesi 47.070 47.070
31 Aralık 2018 itibarıyla net defter değeri 21.354 21.354

(*) Maddi duran varlık altında yer alan “Yapılmakta olan yatırımlar” kaleminden aktifleşen 7.197 bin TL’lik kısım maddi olmayan duran varlıklara sınıflanmıştır.

Haklar Toplam
Maliyet değeri
1 Ocak 2017 itibarıyla açılış bakiyesi 56.623 56.623
Alımlar - -
Transferler (*) 4.564 4.564
31 Aralık 2017 itibarıyla kapanışbakiyesi 61.187 61.187
Birikmiş itfa payları
1 Ocak 2017 itibarıyla açılış bakiyesi 37.504 37.504
Dönem gideri 4.403 4.403
31 Aralık 2017 itibarıyla kapanışbakiyesi 41.907 41.907
31 Aralık 2017 itibarıyla net defter değeri 19.280 19.280
  • (*) Maddi duran varlık altında yer alan “Yapılmakta olan yatırımlar” kaleminden aktifleşen 4.564 bin TL’lik kısım maddi olmayan duran varlıklara sınıflanmıştır.

(43)

Aygaz Anonim Şirketi ve Bağlı Ortaklıkları

31 Aralık 2018 tarihi itibarıyla

konsolide finansal tablolara ilişkin dipnotlar (devamı)

(Para birimi - Aksi belirtilmedikçe bin Türk Lirası (TL), diğer bütün para birimleri de aksi belirtilmedikçe binlik değerlerden belirtilmiştir)

14. Maddi olmayan duran varlıklar (devamı)

Maddi olmayan duran varlıklar itfa giderlerinin 31 Aralık 2018 ve 2017 tarihleri itibarıyla dağılımı aşağıdaki gibidir:

1 Ocak- 1 Ocak-
31 Aralık 2018 31 Aralık 2017
Genel yönetim giderleri 5.163 4.403
5.163 4.403

15. Koşullu varlık ve yükümlülükler

31 Aralık 2018 ve 2017 tarihleri itibarıyla verilen teminatların detayı aşağıdaki gibidir:

31 Aralık 2018 31 Aralık 2017
Gaz alımı için verilen teminatlar 866.327 818.621
Verilen diğer teminatlar 24.009 36.854
Toplam verilen teminatlar 890.336 855.475

Çevre kirliliği yükümlülüğü:

Grup, yürürlükte olan çevre kanunlarına göre, gerçekleştirdiği faaliyetleri sonucu sebep olacağı çevre kirliliğinden dolayı oluşan zararlardan, kusur şartı aranmaksızın sorumludur. Grup kirliliğe sebep olduğu takdirde, meydana gelen zararlardan ötürü tazminat ödemekle yükümlü tutulabilir. Konsolide bilanço tarihi itibarıyla, Grup aleyhine çevre kirliliğinden dolayı açılmış önemli bir dava bulunmamaktadır ve bu sebeple Grup’un konsolide bilanço tarihi itibarıyla, herhangi bir yükümlülüğü yoktur.

Ulusal stok bulundurma yükümlülüğü:

Ulusal petrol stoğu, rafineri, akaryakıt ve LPG dağıtıcı lisansı sahiplerinin ikmal ettikleri günlük ortalama ürün miktarının minimum yirmi katını kendi depolarında veya lisanslı depolama tesislerinde topluca veya statülerine göre ayrı ayrı bulundurma yükümlülüğü bulunmaktadır. Ancak Ulusal Petrol Stok Komisyonu’nun 18.06.2018 tarihli ve 2018/2 sayılı Kararı ile rafinerici, dağıtıcı ve LPG dağıtıcı lisansı sahipleri tutmakla yükümlü oldukları ulusal petrol stoklarının on güne karşılık gelen kısmını, 31 Aralık 2018 tarihine kadar yerine konulması kaydıyla, lisansları kapsamındaki piyasa faaliyetlerinde kullanabilecektir.

(44)

Aygaz Anonim Şirketi ve Bağlı Ortaklıkları

31 Aralık 2018 tarihi itibarıyla konsolide finansal tablolara ilişkin dipnotlar (devamı)

(Para birimi - Aksi belirtilmedikçe bin Türk Lirası (TL), diğer bütün para birimleri de aksi belirtilmedikçe binlik değerlerden belirtilmiştir)

15. Koşullu varlık ve yükümlülükler (devamı)

Şirket’in ve bağlı ortaklığının birbirleri, ilişkili tarafları, ana ortağı veya üçüncü kişiler adına ticari faaliyetleri kapsamında veya diğer amaçlarla verdikleri teminat, rehin, ipotek ve kefalet (TRİK) pozisyonuna ilişkin tabloları aşağıdaki gibidir:

31 Aralık 2018 31 Aralık 2017
Avro ABD Doları Avro ABD Doları
**TL karşılığı ** **TL karşılığı ** TL **TL Toplam ** TL karşılığı TL karşılığı TL TLToplam
A. Kendi tüzel kişiliği adına vermiş olduğu TRİK'lerin toplam tutarı 66.776 256 611.767
678.799
51.680 7.295 647.544 706.519
B. Tam konsolidasyon kapsamına dahil edilen
Ortaklıklar lehine vermiş olduğu TRİK'lerin toplam tutarı (*) - 211.537 - 211.537 - 95.576 53.380 148.956
C. Olağan ticari faaliyetlerinin yürütülmesi amacıyla
diğer 3. Kişilerin borcunu temin amacıyla vermiş olduğu
TRİK'lerin toplam tutarı - - - - - - - -
D. Diğer verilen TRİK'lerin toplam tutarı
i. Ana ortak lehine vermiş olduğu TRİK’lerin toplam tutarı - - - - - - - -
ii. B ve C maddeleri kapsamına girmeyen diğer grup şirketleri lehine
vermiş olduğu TRİK'lerin toplam tutarı - - - - - - - -
iii. C maddesi kapsamına girmeyen 3. Kişiler lehine vermiş olduğu - - - - - - - -
TRİK'lerin toplam tutarı 66.776 211.793 611.767
890.336
51.680 102.871 700.924 855.475

(*) Grup’un Bağlı Ortaklıkları ’nın ‘A. Kendi tüzel kişiliği adına verilenler’ haricindeki diğer TRİK’leri için yıl içerisinde tahakkuk eden toplam komisyon tutarı 31 Aralık 2018 tarihi itibarıyla 998 bin TL’dir (31 Aralık 2017: 633 bin TL).

(45)

Aygaz Anonim Şirketi ve Bağlı Ortaklıkları

31 Aralık 2018 tarihi itibarıyla

konsolide finansal tablolara ilişkin dipnotlar (devamı)

(Para birimi - Aksi belirtilmedikçe bin Türk Lirası (TL), diğer bütün para birimleri de aksi belirtilmedikçe binlik değerlerden belirtilmiştir)

16. Çalışanlara sağlanan faydalara ilişkin uzun vadeli karşılıklar

31 Aralık 2018 ve 2017 tarihleri itibarıyla çalışanlara sağlanan faydalara ilişkin uzun vadeli karşılıklar detayı aşağıdaki gibidir:

31 Aralık 2018 31 Aralık 2017
Kıdem tazminatı karşılığı 34.554 30.351
İzin yükümlülüğü 8.372 8.104
Toplamçalışanlara sağlanan faydalara ilişkin uzun vadeli karşılıklar 42.926 38.455

Kıdem tazminatı karşılıkları:

Grup, Türk İş Kanunu’na göre, en az bir yıllık hizmeti tamamlayarak 25 yıllık çalışma hayatı ardından emekliye ayrılan (kadınlar için 58, erkekler için 60 yaş), iş ilişkisi kesilen, askerlik hizmetleri için çağrılan veya vefat eden her çalışanına kıdem tazminatı ödemek mecburiyetindedir.

Ödenecek tazminat, her hizmet yılı için bir aylık maaş tutarı kadardır ve bu miktar 31 Aralık 2018 tarihi itibarıyla, tam 5.434,42 TL (31 Aralık 2017: tam 4.732,48 TL) ile sınırlandırılmıştır.

Kıdem tazminatı karşılığı herhangi bir fonlamaya tabi değildir ve herhangi bir fonlama şartı bulunmamaktadır.

Kıdem tazminatı karşılığı, Grup’un, Türk İş Kanunu uyarınca personelin emekliye ayrılmasından doğacak gelecekteki olası yükümlülüklerinin tahmini toplam karşılığının bugünkü değerini ifade eder. Tanımlanmış sosyal yardım yükümlülüğünün bugünkü değeri ile ilgili ayrılan karşılık öngörülen yükümlülük yöntemi kullanılarak hesaplanır. Tüm aktüeryal karlar ve zararlar diğer kapsamlı gelir tablosunda muhasebeleştirilir.

TFRS, belirli fayda planları dahilinde muhtemel tazminat yükümlülüğünün tahmin edilebilmesi için aktüer değerleme öngörülerinin geliştirilmesini gerektirir. Konsolide mali tablolarda, Grup öngörülen yükümlülük yöntemini uygulayarak ve geçmiş yıllardaki deneyimlerine dayanarak, hizmet süresini sonlandırdığı tarih itibarıyla kıdem tazminatı almaya hak kazananları temel alarak bir yükümlülük hesaplamaktadır. Bu karşılık, gelecekte çalışanların emekliliklerinden doğacak muhtemel yükümlüklerin bugünkü değerinin tahmin edilmesiyle bulunmaktadır.

Buna göre toplam karşılığın hesaplanmasına yönelik aşağıdaki finansal ve demografik aktüeryal varsayımlar yapılmıştır:

2018 2017
Net iskonto oranı (%) 5,65 4,95
Emekli olma olasılığına ilişkin devir hızı (%) 94,27-98,47 94,02-97,39

Temel varsayım, her yıllık hizmet için belirlenen tavan karşılığının enflasyon ile orantılı olarak artmasıdır. Böylece uygulanan iskonto oranı, enflasyonun beklenen etkilerinden arındırılmış gerçek oranı gösterir.

(46)

Aygaz Anonim Şirketi ve Bağlı Ortaklıkları

31 Aralık 2018 tarihi itibarıyla

konsolide finansal tablolara ilişkin dipnotlar (devamı)

(Para birimi - Aksi belirtilmedikçe bin Türk Lirası (TL), diğer bütün para birimleri de aksi belirtilmedikçe binlik değerlerden belirtilmiştir)

16. Çalışanlara sağlanan faydalara ilişkin uzun vadeli karşılıklar (devamı)

31 Aralık 2018 ve 2017 tarihlerinde sone eren dönemler için kıdem tazminatı karşılığının hareket tablosu aşağıdaki gibidir:

2018 2017
1 Ocak itibarıyla 30.351 28.282
Dönem gideri 10.771 8.616
Aktüeryal (karlar) zararlar (1.983) (1.317)
Ödenen kıdem tazminatları (4.585) (5.230)
31 Aralık itibarıyla 34.554 30.351

17. Diğer kısa vadeli karşılıklar

31 Aralık 2018 31 Aralık 2017
Fiyat revizyonu maliyet karşılığı(*) 178.610 -
Dava karşılıkları 8.874 7.714
EPDK katkı payı karşılığı 6.029 5.100
Satış ve pazarlama giderleri karşılığı 4.762 5.451
Garanti gider karşılığı 4.260 4.133
Diğer faaliyet giderleri karşılığı 3.219 23.057
Toplam diğer kısa vadeli karşılıklar 205.754 45.455

(*) Şirket’in bağlı ortaklığı Aygaz Doğal Gaz Toptan Satış A.Ş.’nin doğal gaz tedarik ettiği Akfel Gaz Sanayi ve Ticaret A.Ş. (“Akfel”) tarafından iletilen yazılara göre Akfel’in doğal gaz ithalatı yaptığı Gazprom Export LLC (“Gazprom”) tarafından başlatılan fiyat revizyonu tahkim sürecinin Akfel aleyhine sonuçlanarak, 1 Ocak 2017 tarihinden geçerli olmak üzere ithalat fiyatının Gazprom lehine uyarlanmasına ve bu kapsamda Akfel’e uygulanan indirimin kaldırılmasına karar verildiği, Akfel ile Aygaz Doğal Gaz Toptan Satış A.Ş. arasındaki sözleşme uyarınca ithalat fiyatında meydana gelen değişikliğin, 1 Ocak 2017 tarihinden itibaren geçerli olmak üzere Aygaz Doğal Gaz Toptan Satış A.Ş.’ye uygulanan Doğal Gaz Fiyatı’na yansıtılacağı, bu kapsamda sözleşmede belirlenen fiyat belirleme mekanizmasının tahkim kararına göre revize edileceği ve kontrat fiyatının 1 Ocak 2017 tarihinden itibaren geçerli olmak üzere geriye dönük olarak güncellenmiş olması nedeniyle oluşan borç miktarı ve ilgili faturaların ayrıca gönderileceği belirtilmiştir. Bu tarihten sonra Akfel tarafından geçmişe dönük oluşan borç miktarı Aygaz Doğal Gaz Toptan Satış A.Ş.’ye iletilmiş ancak ilgili faturalar rapor tarihi itibarıyla gönderilmemiştir. Konuya ilişkin olarak, 2017 yılı için 15.368 bin ABD Doları ve 2018 yılı için 18.582 bin ABD Doları olmak üzere toplam 33.949 bin ABD Doları karşılık (toplam 178.610 bin TL) 2018 yıl sonu konsolide finansal tablolara yansıtılmıştır. İlgili karşılık giderinin, 97.760 bin TL’lik kısmı “satışların maliyeti”, 80.850 bin TL’lik kısmı “esas faaliyetlerden diğer giderler” (Not 25) hesaplarında muhasebeleştirilmiştir.

Diğer faaliyetgiderleri karşılığı hareketleri 2018 2017
1 Ocak itibarıyla 23.057 9.963
Dönem içinde ödenen (15.170) (2.121)
Konusu kalmayan karşılık (7.091) -
Dönem karşılığı 2.423 15.215
31 Aralık itibarıyla 3.219 23.057

(47)

Aygaz Anonim Şirketi ve Bağlı Ortaklıkları

31 Aralık 2018 tarihi itibarıyla konsolide finansal tablolara ilişkin dipnotlar (devamı)

(Para birimi - Aksi belirtilmedikçe bin Türk Lirası (TL), diğer bütün para birimleri de aksi belirtilmedikçe binlik değerlerden belirtilmiştir)

18. Diğer dönen varlıklar ve kısa vadeli yükümlülükler

31 Aralık 2018 31 Aralık 2017
Devreden KDV 10.115 5.668
Gemi işletme faaliyetlerinde kullanılan akaryakıt 2.957 2.625
Gelir tahakkukları 189 646
Diğer dönen varlıklar 3.115 1.437
Toplam diğer dönen varlıklar 16.376 10.376
31 Aralık 2018 31 Aralık 2017
Ödenecek vergi ve fonlar 85.791 111.840
Diğer yükümlülükler 2.505 2.336
Toplam diğer kısa vadeliyükümlülükler 88.296 114.176

19. Peşin ödenmiş giderler

31 Aralık 2018 ve 2017 tarihleri itibarıyla Grup’un dönen varlıklarda bulunan peşin ödenmiş giderlerinin detayı aşağıdaki gibidir:

31 Aralık 2018 31 Aralık 2017
Peşin ödenen giderler 41.668 40.600
Verilen sipariş avansları(*) 85.894 23.977
Toplampeşin ödenmiş giderler 127.562 64.577

(*) EPDK Kurul kararı uyarınca 2017 yılından itibaren ithalatçı şirketlere ithal ettikleri miktarın %6'sı kadarını depolama yükümlülüğü getirilmiş olup, tedarikçimiz Akfel Gaz ile yapılan sözleşme gereği bu yükümlülük kontrat miktarımız oranında şirketimize de yansıtılmaktadır. Botaş Silivri Depo'da Akfel Gaz tarafından depolanan gaz kendilerine faturalandırılmış olup; yılsonu itibarı ile 25 mcm olan miktarın değeri bilançoda stok avansında bulunmaktadır.

31 Aralık 2018 ve 2017 tarihleri itibarıyla Grup’un duran varlıklarda bulunan peşin ödenmiş giderlerinin detayı aşağıdaki gibidir:

31 Aralık 2018 31 Aralık 2017
Peşin ödenen giderler 49.124 59.074
Toplampeşin ödenmiş giderler 49.124 59.074

31 Aralık 2018 tarihi itibarıyla dönen varlıklar içinde peşin ödenmiş giderler olarak tasnif edilen 34.421 bin TL (31 Aralık 2017: 36.546 bin TL) ile duran varlıklar içinde peşin ödenmiş giderler olarak tasnif edilen 48.509 bin TL (31 Aralık 2017: 58.647 bin TL), bayilik sözleşmeleri karşılığında ödenen peştemaliye ve yatırım katkı payları bulunmaktadır.

(48)

Aygaz Anonim Şirketi ve Bağlı Ortaklıkları

31 Aralık 2018 tarihi itibarıyla

konsolide finansal tablolara ilişkin dipnotlar (devamı)

(Para birimi - Aksi belirtilmedikçe bin Türk Lirası (TL), diğer bütün para birimleri de aksi belirtilmedikçe binlik değerlerden belirtilmiştir)

20. Ertelenmiş gelirler

31 Aralık 2018 31 Aralık 2017
Alınan avanslar 5.001 604
Gelecek aylara ait gelirler 3.675 1.879
Toplam ertelenmiş gelirler 8.676 2.483

21. Özkaynaklar

Şirketin 31 Aralık 2018 ve 2017 tarihlerinde ödenmiş sermaye yapısı aşağıdaki gibidir:

Sahiplik 31 Aralık Sahiplik 31 Aralık
oranı 2018 oranı 2017
Temel Ticaret ve Yatırım A.Ş. %5,77 17.324 %5,77 17.324
Koç Ailesi üyeleri %4,76 14.265 %4,76 14.265
Toplam Koç Ailesi üyeleri ve Koç Ailesi üyeleri
**tarafından sahip olunan şirketler ** %10,53 31.589 %10,53 31.589
Koç Holding A.Ş. %40,68 122.054 %40,68 122.054
Liquid Petroleum Gas Development Company
(“LPGDC”) (*) %24,52 73.546 %24,52 73.546
Halka açık (*) %24,27 72.811 %24,27 72.811
**Nominal sermaye ** %100,00 300.000 %100,00 300.000
Sermaye düzeltme farkları (**) 71.504 71.504
**Düzeltilmiş sermaye ** 371.504 371.504

(*) Halka açık kısım içinde yer alan 2.725.041,31 TL tutarındaki pay (sermayeye oranı %0,91) LPGDC’nin %100’üne sahip olduğu Hilal Madeni Eşya Ticaret Sanayi ve Yatırım A.Ş.’ye aittir.

(**) Sermaye düzeltme farkları, sermayeye yapılan nakit ve nakit benzeri ilavelerin KGK tarafından yayımlanmış TFRS’lere göre düzeltilmiş toplam tutarları ile düzeltme öncesindeki tutarları arasındaki farkı ifade eder. Sermaye düzeltmesi farklarının sermayeye eklenmek dışında bir kullanımı yoktur.

Kardan ayrılmış kısıtlanmış yedekler

Türk Ticaret Kanunu’na göre, yasal yedekler birinci ve ikinci tertip yasal yedekler olmak üzere ikiye ayrılır. Türk Ticaret Kanunu’na göre birinci tertip yasal yedekler, şirketin ödenmiş sermayesinin %20’sine ulaşıncaya kadar, kanuni net karın %5’i olarak ayrılır. İkinci tertip yasal yedekler ise ödenmiş sermayenin %5’ini aşan dağıtılan karın %10’udur. Türk Ticaret Kanunu’na göre, yasal yedekler ödenmiş sermayenin %50’sini geçmediği sürece sadece zararları netleştirmek için kullanılabilir, bunun dışında herhangi bir şekilde kullanılması mümkün değildir.

Kardan ayrılan kısıtlanmış yedekler aşağıdaki gibidir:

31 Aralık 2018 31 Aralık 2017
Yasal yedekler 281.741 237.241
Sermayeye eklenecek iştirak hisseleri kazançları 12.469 12.268
Toplam kardan ayrılmış kısıtlanmış yedekler 294.210 249.509

(49)

Aygaz Anonim Şirketi ve Bağlı Ortaklıkları

31 Aralık 2018 tarihi itibarıyla konsolide finansal tablolara ilişkin dipnotlar (devamı)

(Para birimi - Aksi belirtilmedikçe bin Türk Lirası (TL), diğer bütün para birimleri de aksi belirtilmedikçe binlik değerlerden belirtilmiştir)

21. Özkaynaklar (devamı)

Kar Payı Dağıtımı

Halka açık şirketler, kar payı dağıtımlarını SPK’nın 1 Şubat 2014 tarihinden itibaren yürürlüğe giren II-19.1 no’lu Kar Payı Tebliği’ne göre yaparlar.

Ortaklıklar, karlarını genel kurulları tarafından belirlenecek kar dağıtım politikaları çerçevesinde ve ilgili mevzuat hükümlerine uygun olarak genel kurul kararıyla dağıtır. Söz konusu tebliğ kapsamında, asgari bir dağıtım oranı tespit edilmemiştir. Şirketler esas sözleşmelerinde veya kar dağıtım politikalarında belirlenen şekilde kar payı öderler. Ayrıca, kar paylarının eşit veya farklı tutarlı taksitler halinde ödenebilecektir ve ara dönem finansal tablolarda yer alan kâr üzerinden nakden kar payı avansı dağıtabilecektir.

TTK’ya göre ayrılması gereken yedek akçeler ile esas sözleşmede veya kar dağıtım politikasında pay sahipleri için belirlenen kar payı ayrılmadıkça; başka yedek akçe ayrılmasına, ertesi yıla kar aktarılmasına ve intifa senedi sahiplerine, yönetim kurulu üyelerine, ortaklık çalışanlarına ve pay sahibi dışındaki kişilere kardan pay dağıtılmasına karar verilemeyeceği gibi, pay sahipleri için belirlenen kar payı nakden ödenmedikçe bu kişilere kardan pay dağıtılamaz.

Şirket'in yasal kayıtlarında bulunan dönem karı ve kar dağıtımına konu edilebilecek diğer kaynakların toplam tutarı, 31 Aralık 2018 itibarıyla 893.713 bin TL'dir (31 Aralık 2017: 915.341 bin TL). Bu kaynakların 209.043 bin TL’lik enflasyon düzeltme farklarından ve 10.639 bin TL’lik diğer sermaye yedeklerinden oluşan kısmı temettü olarak dağıtılması halinde vergiye tabi olacaktır.

Ödenen temettü

21 Mart 2018 tarihinde yapılan Ortaklar Olağan Genel Kurul toplantısı sonucu Şirket, 2017 yılı net dağıtılabilir karından 44.500 bin TL tutarında II.Tertip yasal yedek akçe ayırmaya ve toplam 460.000 bin TL tutarında brüt nakit temettü dağıtmaya karar vermiştir. Bu karar doğrultusunda temettü ödemelerine 29 Mart 2018 tarihinde başlanmıştır.

Kontrol gücü olmayan paylar:

2018 2017
1 Ocak itibarıyla - 1.094
Dönem faaliyet sonuçlarından kontrol gücü olmayanların
payına ayrılan tutar - -
Kontrol gücü olmayan paylardan alınan paylar - (1.094)
31 Aralık itibarıyla - -

Gerçeğe uygun değer farkı diğer kapsamlı gelire yansıtılan finansal varlıkların yeniden değerleme kazançları (kayıpları)

Yeniden değerleme ve sınıflandırma kazanç/kayıpları finansal varlıklardan kaynaklanmakta olup; detayı aşağıdaki gibidir:

**31 ** Aralık 2018 31 Aralık 2017
Koç Finansal Hizmetler A.Ş. 122.253 213.653
122.253 213.653

(50)

Aygaz Anonim Şirketi ve Bağlı Ortaklıkları

31 Aralık 2018 tarihi itibarıyla konsolide finansal tablolara ilişkin dipnotlar (devamı)

(Para birimi - Aksi belirtilmedikçe bin Türk Lirası (TL), diğer bütün para birimleri de aksi belirtilmedikçe binlik değerlerden belirtilmiştir)

21. Özkaynaklar (devamı)

Yabancı para çevrim farkları

31 Aralık 2018 tarihi itibarıyla yabancı para çevrim farkları Grup’un özkaynak yöntemiyle değerlenen yatırımlarındaki yabancı para çevrim farklarından Grup’un payına düşen tutarı ifade etmektedir.

Riskten korunma kazanç (kayıpları):

Grup bilançonun pasifinde yer alan değişken faizli ve yabancı para (USD) kredi işleminde, piyasa faizlerindeki ve kurdaki değişim nedeniyle oluşacak nakit akış riskine karşı, nakit akış riskinden korunma stratejisi uygulamaktadır. Grup, bu kapsamda gerçekleştirdiği etkinlik testi sonucunda söz konusu işlemin tamamının etkin olduğunu belirlemiştir. İlgili kredinin nakit akışları gerçekleşene kadar özkaynaklar altında “Nakit akış riskinden korunma kazançları (kayıpları)” hesabında muhasebeleştirilmekte, cari dönem gelir tablosunda bir etki yaratmamaktadır. Anapara geri ödemeleri sırasında oluşan kur farkları ise özkaynaklar altındaki “nakit akış riskinden korunma kazançları (kayıpları)” hesabından gelir tablosundaki kur fakı gelir (giderlerine) transfer edilmektedir. Grup’un özkaynak yöntemiyle değerlenen yatırımı olan EYAŞ’ın nakit akış riskinden korunma kazançları (kayıpları) Not 12’de açıklanmıştır.

22. Hasılat ve satışların maliyeti

1 Ocak- 1 Ocak-
31 Aralık 2018 31 Aralık 2017
Yurtiçi satışlar 8.475.901 7.852.893
Yurtdışı satışlar 1.477.562 1.002.048
Satış iadeleri (-) (10.811) (16.549)
Satış iskontoları (-) (388.211) (369.116)
Toplam hasılat, net 9.554.441 8.469.276
Mal ve hizmet satışları 8.044.723 7.161.990
Ticari mal satışları 1.509.718 1.307.286
Hasılat 9.554.441 8.469.276
1 Ocak- 1 Ocak-
31 Aralık 2018 31 Aralık 2017
Satılan mal ve hizmet maliyeti:
İlk madde ve malzeme giderleri 7.159.923 6.223.501
Genel üretim giderleri 123.244 127.184
Personel giderleri 75.648 71.285
Amortisman giderleri 70.371 69.246
Yarı mamul stoklarındaki değişim (295) (819)
Mamul stoklarındaki değişim (2.930) (3.394)
7.425.961 6.487.003
Satılan ticari mallar maliyeti 1.494.132 1.241.136
Toplam satışların maliyeti 8.920.093 7.728.139

(51)

Aygaz Anonim Şirketi ve Bağlı Ortaklıkları

31 Aralık 2018 tarihi itibarıyla konsolide finansal tablolara ilişkin dipnotlar (devamı)

(Para birimi - Aksi belirtilmedikçe bin Türk Lirası (TL), diğer bütün para birimleri de aksi belirtilmedikçe binlik değerlerden belirtilmiştir)

23. Genel yönetim giderleri, pazarlama giderleri ve araştırma ve geliştirme giderleri

1 Ocak - 1 Ocak -
31 Aralık 2018 31 Aralık 2017
Genel yönetim giderleri 201.664 204.627
Pazarlama giderleri 310.756 285.377
Araştırma ve geliştirme giderleri 3.431 3.652
515.851 493.656

a) Genel yönetim giderleri

a)
Genel yönetim giderleri
1 Ocak - 1 Ocak -
31 Aralık 2018 31 Aralık 2017
Personel giderleri 99.501 99.913
Amortisman ve itfa payları 13.308 12.442
Danışmanlık giderleri 13.225 15.445
Bilgi teknolojileri giderleri 12.910 10.464
Sigorta giderleri 7.801 8.320
Ulaşım ve servis vasıta gideri 7.301 6.709
Vergi, resim ve harçlar 6.844 5.233
Tamir, bakım ve onarım giderleri 5.401 4.551
Huzur hakkı 3.875 3.501
Dava takip, danışmanlık ve denetim giderleri 3.834 3.453
İletişim giderleri 3.761 3.439
Bağış ve yardımlar 3.189 7.328
Kira giderleri 2.540 2.556
Halkla ilişkiler etkinlikleri gideri 1.909 1.796
PTT gideri 1.261 1.613
Diğer yönetim giderleri 15.004 17.864
Toplamgenelyönetimgiderleri 201.664 204.627

b) Pazarlama giderleri

1 Ocak - 1 Ocak -
31 Aralık 2018 31 Aralık 2017
Nakliye, dağıtım ve depolama giderleri 159.487 135.439
Satış giderleri 64.609 68.584
Personel giderleri 45.370 42.933
Reklam, tanıtım ve promosyon giderleri 22.987 21.215
Ulaşım ve servis vasıta gideri 9.832 8.856
Lisans giderleri 5.690 5.100
Amortisman ve itfa payları 2.756 3.219
Diğer pazarlama, satış ve dağıtım giderleri 25 31
Toplampazarlamagiderleri 310.756 285.377

(52)

Aygaz Anonim Şirketi ve Bağlı Ortaklıkları

31 Aralık 2018 tarihi itibarıyla konsolide finansal tablolara ilişkin dipnotlar (devamı)

(Para birimi - Aksi belirtilmedikçe bin Türk Lirası (TL), diğer bütün para birimleri de aksi belirtilmedikçe binlik değerlerden belirtilmiştir)

23. Genel yönetim giderleri, pazarlama giderleri ve araştırma ve geliştirme giderleri (devamı)

c) Araştırma ve geliştirme giderleri

1 Ocak - 1 Ocak -
31 Aralık 2018 31 Aralık 2017
Dışarıdan sağlanan araştırma ve geliştirme giderleri 3.431 3.652
Toplam araştırma vegeliştirmegiderleri 3.431 3.652

24. Niteliklerine göre giderler

1 Ocak- 1 Ocak-
31 Aralık 2018 31 Aralık 2017
Nakliye, dağıtım ve depolama giderleri 159.487 135.439
Personel giderleri 144.871 142.846
Satış giderleri 64.609 68.584
Reklam, tanıtım ve promosyon giderleri 22.987 21.215
Ulaşım ve servis vasıta gideri 17.133 15.565
Amortisman ve itfa payları 16.064 15.661
Danışmanlık giderleri 13.225 15.445
Bilgi teknolojileri giderleri 12.910 10.464
Sigorta giderleri 7.801 8.320
Vergi, resim ve harçlar 6.844 5.233
Lisans giderleri 5.690 5.100
Tamir, bakım ve onarım giderleri 5.401 4.551
Huzur hakkı 3.875 3.501
Dava takip, danışmanlık ve denetim giderleri 3.834 3.453
İletişim giderleri 3.761 3.439
Dışarıdan sağlanan AR-GE giderleri 3.431 3.652
Bağış ve yardımlar 3.189 7.328
Kira giderleri 2.540 2.556
Halkla ilişkiler etkinlikleri gideri 1.909 1.796
Diğer 16.290 19.508
Toplam niteliklerinegöregiderler 515.851 493.656

(53)

Aygaz Anonim Şirketi ve Bağlı Ortaklıkları

31 Aralık 2018 tarihi itibarıyla

konsolide finansal tablolara ilişkin dipnotlar (devamı)

(Para birimi - Aksi belirtilmedikçe bin Türk Lirası (TL), diğer bütün para birimleri de aksi belirtilmedikçe binlik değerlerden belirtilmiştir)

25. Esas faaliyetlerden diğer gelirler (giderler)

31 Aralık 2018 ve 2017 tarihlerinde sona eren yıllara ait esas faaliyetlerden diğer gelirler aşağıdaki gibidir:

1 Ocak - 1 Ocak -
31 Aralık 2018 31 Aralık 2017
Ticari işlemlere ilişkin kur farkı gelirleri 172.153 57.255
Kredili satışlar vade farkı gelirleri 111.175 59.014
Konusu kalmayan karşılıklar 21.556 5.472
Liman hizmet gelirleri 6.002 3.721
Kira gelirleri 5.133 3.888
Hurda satış karı 3.839 4.395
LPG boru geçiş gelirleri 3.299 1.565
Demuraj gelirleri 732 5.767
Diğer gelir ve karlar 7.779 17.237
Toplam esas faaliyetlerden diğergelirler 331.668 158.314

31 Aralık 2018 ve 2017 tarihlerinde sona eren yıllara ait esas faaliyetlerden diğer giderler aşağıdaki gibidir:

1 Ocak - 1 Ocak -
31 Aralık 2018 31 Aralık 2017
Ticari işlemlere ilişkin kur farkı giderleri 196.953 71.054
Fiyat revizyonu maliyet karşılığı (Not 17) 80.850 -
Kredili alışlar vade farkı gideri 69.215 43.873
Forward işlemleri rayiç değer farkı 16.015 214
Demuraj giderleri 5.727 170
Karşılık giderleri 3.512 17.005
Peştemaliye giderleri 982 1.003
Diğer gider ve zararlar 6.328 7.752
Toplam esas faaliyetlerden diğergiderler 379.582 141.071

26. Yatırım faaliyetlerinden gelir ve giderler

1 Ocak - 1 Ocak -
31 Aralık 2018 31 Aralık 2017
Maddi duran varlık satış karları 26.793 21.939
Finansal yatırımlardan temettü gelirleri 604 296
Toplamyatırım faaliyetlerindengelirler 27.397 22.235
1 Ocak - 1 Ocak -
31 Aralık 2018 31 Aralık 2017
Maddi duran varlık satış zararları 1.740 5.430
Toplamyatırım faaliyetlerindengiderler 1.740 5.430

(54)

Aygaz Anonim Şirketi ve Bağlı Ortaklıkları

31 Aralık 2018 tarihi itibarıyla

konsolide finansal tablolara ilişkin dipnotlar (devamı)

(Para birimi - Aksi belirtilmedikçe bin Türk Lirası (TL), diğer bütün para birimleri de aksi belirtilmedikçe binlik değerlerden belirtilmiştir)

27. Finansman gelirleri

31 Aralık 2018 ve 2017 tarihlerinde sona eren yıllara ait finansman gelirleri aşağıdaki gibidir:

1 Ocak - 1 Ocak -
31 Aralık 2018 31 Aralık 2017
Kur farkı gelirleri 74.848 34.340
Faiz gelirleri 69.689 46.290
Swap işlemleri rayiç değer farkı 20.714 9.098
Toplam finansmangelirleri 165.251 89.728

28. Finansman giderleri

31 Aralık 2018 ve 2017 tarihlerinde sona eren yıllara ait finansman giderleri aşağıdaki gibidir:

1 Ocak - 1 Ocak -
31 Aralık 2018 31 Aralık 2017
Banka faiz giderleri 184.994 98.488
Kur farkı giderleri 108.176 40.617
Toplam finansmangiderleri 293.170 139.105

29. Vergi varlık ve yükümlülükleri

31 Aralık 2018 31 Aralık 2017
Dönem karı vergi yükümlülüğü
Cari kurumlar vergisi karşılığı 15.871 42.517
Eksi: Peşin ödenen vergi ve fonlar (23.282) (43.142)
**Dönem karı vergi yükümlülüğü ** (7.411) (625)
1 Ocak - 1 Ocak -
Vergi giderleri 31 Aralık 2018 31 Aralık 2017
- Cari dönem kurumlar vergisi (15.871) (42.517)
- Ertelenmiş vergi (5.507) (1.227)
Toplam (21.378) (43.744)

(55)

Aygaz Anonim Şirketi ve Bağlı Ortaklıkları

31 Aralık 2018 tarihi itibarıyla konsolide finansal tablolara ilişkin dipnotlar (devamı)

(Para birimi - Aksi belirtilmedikçe bin Türk Lirası (TL), diğer bütün para birimleri de aksi belirtilmedikçe binlik değerlerden belirtilmiştir)

29. Vergi varlık ve yükümlülükleri (devamı)

Kurumlar vergisi

Grup, Türkiye’de geçerli olan kurumlar vergisine tabidir. Grup’un cari dönem faaliyet sonuçlarına ilişkin tahmini vergi yükümlülükleri için ekli finansal tablolarda gerekli karşılıklar ayrılmıştır.

Vergiye tabi kurum kazancı üzerinden tahakkuk ettirilecek kurumlar vergisi oranı ticari kazancın tespitinde gider yazılan vergi matrahından indirilemeyen giderlerin eklenmesi ve vergiden istisna kazançlar, vergiye tabi olmayan gelirler ve diğer indirimler (varsa geçmiş yıl zararları ve tercih edildiği takdirde kullanılan yatırım indirimleri) düşüldükten sonra kalan matrah üzerinden hesaplanmaktadır.

2018 yılında uygulanan efektif kurumlar vergisi oranı %22’dir (2017: %20).

Türkiye’de geçici vergi üçer aylık dönemler itibarıyla hesaplanmakta ve tahakkuk ettirilmektedir. 2018 yılı kurum kazançlarının geçici vergi dönemleri itibarıyla vergilendirilmesi aşamasında kurum kazançları üzerinden hesaplanması gereken geçici vergi oranı %22’dir (2017: %20). Zararlar gelecek yıllarda oluşacak vergilendirilebilir kardan düşülmek üzere, maksimum 5 yıl taşınabilir. Ancak oluşan zararlar geriye dönük olarak önceki yıllarda oluşan karlardan düşülemez.

Türkiye’de vergi değerlendirmesiyle ilgili kesin ve kati bir mutabakatlaşma prosedürü bulunmamaktadır. Şirketler ilgili yılın hesap kapama dönemini takip eden yılın 1-25 Nisan tarihleri arasında vergi beyannamelerini hazırlamaktadır. Vergi Dairesi tarafından bu beyannameler ve buna baz olan muhasebe kayıtları 5 yıl içerisinde incelenerek değiştirilebilir.

Ertelenmiş vergi

Grup, ertelenmiş vergi varlıklarını ve yükümlülüklerini, finansal durum tablosu kalemlerinin KGK tarafından yayımlanan TFRS’ler uyarınca düzenlenmiş ve yasal finansal tabloları arasındaki farklı değerlendirilmeleri sonucunda ortaya çıkan geçici farkların etkilerini dikkate alarak hesaplamaktadır. Söz konusu geçici farklar genellikle gelir ve giderlerin, TFRS’ler ve Vergi Kanunlarına göre değişik raporlama dönemlerinde muhasebeleşmesinden kaynaklanmaktadır.

5 Aralık 2017 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren 7061 sayılı “Bazı Vergi kanunları ile Diğer Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun” kapsamında 2018, 2019 ve 2020 yılları için kurumlar vergisi oranı %20’den %22’ye çıkarılmıştır. Söz konusu kanun kapsamında, 31 Aralık 2018 tarihli konsolide finansal tablolarda ertelenmiş vergi varlık ve yükümlülükleri, geçici farkların 2018, 2019 ve 2020 yıllarında vergi etkisi oluşturacak kısmı için %22 vergi oranı ile, geçici farkların 2021 ve sonraki dönemlerde vergi etkisi oluşturacak kısmı için ise %20 oranı ile hesaplanmıştır (31 Aralık 2017: %20).

Ertelenmiş vergi (varlıkları) yükümlülükleri: 31 Aralık 2018 31 Aralık 2017
Maddi duran varlıkların amortisman/diğer maddi
olmayan varlıkların itfa farkları 44.033 40.646
Gerçeğe uygun değer farkı diğer kapsamlı gelire yansıtılan finansal
varlıkların yeniden değerleme farkları 6.434 11.245
Kıdem tazminatı karşılıkları (6.676) (5.846)
Stok değerleme farkları (4.585) 238
Diğer 7.866 (2.345)
47.072 43.938

(56)

Aygaz Anonim Şirketi ve Bağlı Ortaklıkları

31 Aralık 2018 tarihi itibarıyla

konsolide finansal tablolara ilişkin dipnotlar (devamı)

(Para birimi - Aksi belirtilmedikçe bin Türk Lirası (TL), diğer bütün para birimleri de aksi belirtilmedikçe binlik değerlerden belirtilmiştir)

29. Vergi varlık ve yükümlülükleri (devamı)

Türkiye’de işletmelerin konsolide vergi iadesi beyan edememeleri sebebiyle, ertelenmiş vergi varlıkları olan bağlı ortaklıklar, ertelenmiş vergi yükümlülükleri olan bağlı ortaklıklar ile netleştirilmez ve ayrı olarak gösterilir.


olarak gösterilir.
**31 ** Aralık 2018 31 Aralık 2017
**Ertelenmiş vergi ** Ertelenmişvergi
Varlıkları Yükümlülükleri Net Varlıkları Yükümlülükleri Net
Aygaz A.Ş. (18.249) 64.981 46.732 (15.744) 59.373 43.629
Akpa A.Ş. (1.114) 512 (602) (890) 205 (685)
Aygaz Doğal Gaz (659) 1.601 942 (555) 1.549 994
(20.022) 67.094 47.072 (17.189) 61.127 43.938

Devam eden faaliyetlerden ertelenmiş vergi varlık ve yükümlülükleri hareket tablosu aşağıdaki gibidir:

2018 2017
1 Ocak itibarıyla 43.938 39.502
Gelir tablosu ile ilişkilendirilen 5.507 1.227
Özkaynaklar ile ilişkilendirilen (2.373) 3.209
-Muhasebe politikalarındaki değişikliklerin etkisi (94) -
-Tanımlanmış fayda planları yeniden ölçüm kazançları (kayıpları) 381 254
-Gerçeğe uygun değer farkı diğer kapsamlı gelire yansıtılan finansal
varlıklardan kazançlar (kayıpların) etkisi (4.813) 2.955
-Nakit akış riskinden korunma kazançları (kayıpları) etkisi 2.153 -
31 Aralık itibarıyla 47.072 43.938

Vergi karşılığının mutabakatı:

1 Ocak - 1 Ocak -
31 Aralık 2018 31 Aralık 2017
Vergi öncesi kar 249.761 620.763
Gelir vergisi oranı %22 %20
Beklenen vergi gideri (54.947) (124.153)
Vergi etkisi:
- vergiye tabi olmayan gelirler -
(özkaynak yöntemiyle değerlenen yatırımlar) 61.917 77.722
-indirim ve istisnalar 13.167 8.719
-yasal vergi oranı değişikliğinin
ertelenmiş vergi tutarı üzerindeki etkisi 3.277 95
- kanunen kabul edilmeyen giderler (5.564) (1.621)
- üzerinden vergi varlığı ayrılmamış farklar (39.294) (5.254)
- diğer 66 748
Kar veya zarar tablosundaki vergi karşılığıgideri (21.378) (43.744)

30. Hisse başına kazanç

1 Ocak - 1 Ocak -
31 Aralık 2018 31 Aralık 2017
Dönem boyunca mevcut hisselerin ortalama sayısı (bin adet) 300.000 300.000
Ana şirket hissedarlarına ait net dönem karı 228.383 577.019
Bin adet pay başına kar (TL) 0,761277 1,923397

(57)

Aygaz Anonim Şirketi ve Bağlı Ortaklıkları

31 Aralık 2018 tarihi itibarıyla

konsolide finansal tablolara ilişkin dipnotlar (devamı)

(Para birimi - Aksi belirtilmedikçe bin Türk Lirası (TL), diğer bütün para birimleri de aksi belirtilmedikçe binlik değerlerden belirtilmiştir)

31. İlişkili taraf açıklamaları

Bir şirketin ilişkili şirket olarak tanımlanması, şirketlerden birinin diğeri üzerinde kontrol gücüne sahip olması veya ilgili şirketin finansal ve idari kararlarını oluşturmasında önemli bir etkisi olmasına bağlı olarak belirlenmektedir. Şirket, ana ortağı Koç Holding A.Ş., Koç Ailesi ve Koç Ailesi’nin sahip olduğu şirketler tarafından kontrol edilmektedir. Finansal tablolar için hissedar şirketleri, hissedarlar ve finansal yatırımlar ile diğer Grup şirketlerinin bakiyeleri ayrı kalemler olarak gösterilmiş ve bu şirketler, ilişkili şirketler olarak adlandırılmıştır. 31 Aralık 2018 tarihinde, konsolide bilanço ilişkili taraflara diğer borçlar içerisinde 1.052 bin TL (31 Aralık 2017: 863 bin TL) Koç grubu dışındaki ortaklara temettü borcu bulunmaktadır.


bulunmaktadır.
31 Aralık 2018
Alacaklar Borçlar
İlişkili taraflarla olan bakiyeler Ticari Ticari olmayan Ticari Ticari olmayan
Grup şirketleri (*)
Demir Export A.Ş. 15.901 - - -
Türkiye Petrol Rafinerileri A.Ş. 6.922 - 64.272 -
Ford Otomotiv Sanayi A.Ş. 1.681 - 91 -
Demir Export A.Ş. - Fernas İnşaat A.Ş. Adi Ortaklığı 1.431 - - -
Ram Dış Ticaret A.Ş. 1.104 - 449 -
Arçelik A.Ş. 402 - - -
Körfez Hava Ulaştırma A.Ş. 363 - - -
Opet Petrolcülük A.Ş. 354 - 52.925 -
Tofaş Türk Otomobil Fabrikası A.Ş. 337 - - -
Zer Merkezi Hizmetler ve Ticaret A.Ş. (**) - - 9.011 -
Koç Sistem Bilgi ve İletişim Hizmetleri A.Ş. - - 5.621 -
Otokoç Otomotiv Tic. ve San. A.Ş. - - 3.349 -
Diğer 1.965 - 2.936 -
Ortaklar
Koç Holding A.Ş. - - 6.617 -
Özkaynak yöntemine göre muhasebeleştirilen yatırımlar
Entek Elektrik Üretimi A.Ş. 1 - - -
30.461 - 145.271 -
31 Aralık 2017
Alacaklar Borçlar
İlişkili taraflarla olan bakiyeler Ticari Ticari olmayan Ticari Ticari olmayan
Grup şirketleri (*)
Türkiye Petrol Rafinerileri A.Ş. 12.920 - 88.413 -
Demir Export A.Ş. 12.402 - 8 -
Ford Otomotiv Sanayi A.Ş. 1.968 - - -
Arçelik A.Ş. 1.205 - - -
Demir Export A.Ş. - Fernas İnşaat A.Ş. Adi Ortaklığı 966 - - -
Tofaş Türk Otomobil Fabrikası A.Ş. 879 - - -
Körfez Hava Ulaştırma A.Ş. 781 - - -
Opet Petrolcülük A.Ş. 295 - 40.375 -
Ram Dış Ticaret A.Ş. - - 13.651 -
Zer Merkezi Hizmetler ve Ticaret A.Ş. (**) - - 6.758 -
Koç Sistem Bilgi ve İletişim Hizmetleri A.Ş. - - 4.439 -
Otokoç Otomotiv Tic. ve San. A.Ş. - - 2.654 -
Diğer 1.921 - 3.971 -
Ortaklar
Koç Holding A.Ş. - - 5.642 -
Özkaynak yöntemine göre muhasebeleştirilen yatırımlar
Entek Elektrik Üretimi A.Ş. 6.017 - - -
39.354 - 165.911 -

(*) Grup şirketleri Koç Grubu şirketlerini içermektedir.

(**) Zer Merkezi Hizmetler ve Ticaret A.Ş. (“Zer”) Grup’a çeşitli kalemlerde (duran varlık, hammadde, çeşitli hizmet alımları) satın alma hizmeti vermektedir. Bilanço tarihi itibarıyla ticari borçlar kalemi Grup’un aracılık hizmeti çerçevesinde tedarikçi şirketlerine ödemekle yükümlü olduğu tutar ve Zer’e aracılık faaliyetleri ile ilgili ödenecek komisyon tutarından oluşmaktadır.

(58)

Aygaz Anonim Şirketi ve Bağlı Ortaklıkları

31 Aralık 2018 tarihi itibarıyla konsolide finansal tablolara ilişkin dipnotlar (devamı)

(Para birimi - Aksi belirtilmedikçe bin Türk Lirası (TL), diğer bütün para birimleri de aksi belirtilmedikçe binlik değerlerden belirtilmiştir)

31. İlişkili taraf açıklamaları (devamı)

1 Ocak - 31 Aralık 2018 1 Ocak - 31 Aralık 2018
Alımlar Satışlar Alımlar Satışlar
İlişkili taraflarla olan işlemler (Mal) (Mal) (Hizmet) (Hizmet)
Grup şirketleri (*)
Türkiye Petrol Rafinerileri A.Ş. 1.023.954 254.846 6.310 2.067
Opet Petrolcülük A.Ş.() (*) 313.193 5.145 122.328 -
Ram Dış Ticaret A.Ş. 36.452 - 117 -
Zer Merkezi Hizmetler ve Ticaret A.Ş. 15.867 41 19.051 -
Otokoç Otomotiv Tic. ve San. A.Ş. 144 379 969 -
Koç Sistem Bilgi ve İletişim Hizmetleri A.Ş. 18 100 10.730 -
Arçelik A.Ş. 1 3.914 - -
Körfez Hava Ulaştırma A.Ş. - 13.742 - -
Demir Export A.Ş. - 71.444 - -
Ford Otomotiv Sanayi A.Ş. - 24.564 - -
Tat Gıda Sanayi A.Ş. - 44 - -
Setur Servis Turistik A.Ş. - 80 4.214 -
Tanı Pazarlama ve İletişim Hizmetleri A.Ş. - 13 2.740 -
Diğer 6.943 32.918 3.956 -
Ortaklar
Koç Holding A.Ş. (****) - 62 13.608 -
Temel Ticaret ve Yatırım A.Ş. - 4 3 -
Koç Ailesi üyeleri - 103 - -
Özkaynak yöntemine göre muhasebeleştirilen yatırımlar
Entek Elektrik Üretimi A.Ş. - 25.004 2.321 -
1.396.572 432.403 186.347 2.067
1 Ocak - 31 Aralık 2017 1 Ocak - 31 Aralık 2017
Alımlar Satışlar Alımlar Satışlar
İlişkili taraflarla olan işlemler (Mal) (Mal) (Hizmet) (Hizmet)
Grup şirketleri (*)
Türkiye Petrol Rafinerileri A.Ş. 970.425 439.566 3.814 -
Opet Petrolcülük A.Ş.() (*) 225.417 3.634 108.402 -
Ram Dış Ticaret A.Ş. 34.739 - 55 -
Zer Merkezi Hizmetler ve Ticaret A.Ş. 20.725 97 20.418 -
Koç Sistem Bilgi ve İletişim Hizmetleri A.Ş. 202 59 8.254 -
Otokoç Otomotiv Tic. ve San. A.Ş. 5 604 708 -
Arçelik A.Ş. 2 13.033 - -
Demir Export A.Ş. - 51.958 7 -
Ford Otomotiv Sanayi A.Ş. - 20.021 - -
Tat Gıda Sanayi A.Ş. - 12.320 - -
Setur Servis Turistik A.Ş. - 59 8.520 -
Tanı Pazarlama ve İletişim Hizmetleri A.Ş. - 10 2.773 -
Diğer 4.995 30.655 3.233 -
Ortaklar
Koç Holding A.Ş. (****) - 52 15.602 -
Temel Ticaret ve Yatırım A.Ş. - 3 - -
Koç Ailesi üyeleri - 62 - -
Özkaynak yöntemine göre muhasebeleştirilen yatırımlar
Entek Elektrik Üretimi A.Ş. 8 67.307 4.289 -
1.256.518 639.440 176.075 -

(*) Grup şirketleri Koç Grubu şirketlerini içermektedir.

(**) Hizmet alımları içerisinde gösterilen Opet istasyonlarında satılan gaza ilişkin Opet’e ödenen komisyon giderleri 31 Aralık 2018 tarihi itibarıyla 120.847 bin TL’dir (31 Aralık 2017: 107.826 bin TL). Söz konusu komisyon giderleri satışların bir parçası olarak değerlendirilerek, kar veya zarar tablosu içerisinde satış indirimleri olarak gösterilmiştir.

(***) İlişkili taraflarla olan işlemler tablosunda yer almamakla birlikte Aygaz ile Opet arasındaki “Akaryakıt İstasyonlarında Otogaz Satışına Yönelik Sözleşme” kapsamında; istasyon bazında ve münhasıran akaryakıt ve otogaz satışlarını gerçekleştirmek üzere, taraflarca mutabakata varılarak bayilere peştemaliye ödemeleri ve/veya satışa yönelik altyapı yatırımları yapılmaktadır. Yapılan ödemeler finansal durum tablosunda peşin ödenen giderler kaleminde tasnif edilmekte olup, bayi sözleşmeleri süreleri esas alınarak dönemsel olarak giderleştirilmektedir. Opet’e, istasyonlarında otogaz satışı yapan Aygaz bayileri için ortalama 5 yıllık satış sözleşmeleri karşılığında 2018 yılında 22.235 bin TL tutarında peştemaliye ve yatırım katkı payı ödemesi gerçekleştirilmiştir (2017 : 30.856 bin TL).

(****) Ana ortak Koç Holding A.Ş.’nin bünyesindeki şirketlere finans, hukuk, planlama, vergi, üst yönetim gibi konularda sunduğu hizmetlerin karşılığı olarak, personel ve üst yönetim giderleri dahil olmak üzere Koç Holding A.Ş. nezdinde hizmet sunulan şirketlerle ilgili olarak oluşan giderlerin, Transfer Fiyatlaması Yoluyla Örtülü Kazanç Dağıtımı Hakkında 1 Seri No.lu Genel Tebliğin “11- Grup İçi Hizmetler” düzenlemesi çerçevesinde dağıtımı sonucunda fatura edilen hizmet bedelini içermektedir.

(59)

Aygaz Anonim Şirketi ve Bağlı Ortaklıkları

31 Aralık 2018 tarihi itibarıyla

konsolide finansal tablolara ilişkin dipnotlar (devamı)

(Para birimi - Aksi belirtilmedikçe bin Türk Lirası (TL), diğer bütün para birimleri de aksi belirtilmedikçe binlik değerlerden belirtilmiştir)

31. İlişkili taraf açıklamaları (devamı)

1 Ocak - 31 Aralık 2018 1 Ocak - 31 Aralık 2018
Maddi ve maddi
olmayan duran Maddi duran
İlişkili taraflarla olan kira ve maddi duran varlık işlemleri Kirageliri Kiragideri varlık alımı **varlık satışı **
Grup şirketleri (*)
Opet Petrolcülük A.Ş. 573 20 33 -
Otokoç Otomotiv Tic. ve San. A.Ş. - 8.436 4.093 396
Koç Sistem Bilgi ve İletişim Hizmetleri A.Ş. - - 9.153 -
Zer Merkezi Hizmetler ve Ticaret A.Ş. - - 65 -
Türkiye Petrol Rafinerileri A.Ş. - - - 17.800
Arçelik A.Ş. - - 78 -
Diğer - - 149 -
Ortaklar
Koç Ailesi üyeleri - 754 - -
Temel Ticaret ve Yatırım A.Ş. - 800 - -
573 10.010 13.571 18.196
1 Ocak - 31 Aralık 2017
Maddi ve maddi
olmayan duran varlık Maddi duran
İlişkili taraflarla olan kira ve maddi duran varlık işlemleri Kirageliri Kiragideri alımı varlık satışı
Grup şirketleri (*)
Opet Petrolcülük A.Ş. 566 25 - -
Otokoç Otomotiv Tic. ve San. A.Ş. - 6.963 883 211
Koç Sistem Bilgi ve İletişim Hizmetleri A.Ş. - - 7.424 1
Zer Merkezi Hizmetler ve Ticaret A.Ş. - - 384 -
Türkiye Petrol Rafinerileri A.Ş. - 16 - -
Arçelik A.Ş. - - 65 -
Diğer - 1 - 6
Ortaklar
Koç Ailesi üyeleri - 670 - -
Temel Ticaret ve Yatırım A.Ş. - 703 - -
566 8.378 8.756 218

(*) Grup şirketleri Koç Grubu şirketlerini içermektedir.

(60)

Aygaz Anonim Şirketi ve Bağlı Ortaklıkları

31 Aralık 2018 tarihi itibarıyla

konsolide finansal tablolara ilişkin dipnotlar (devamı)

(Para birimi - Aksi belirtilmedikçe bin Türk Lirası (TL), diğer bütün para birimleri de aksi belirtilmedikçe binlik değerlerden belirtilmiştir)

31. İlişkili taraf açıklamaları (devamı)

1 Ocak - 31 Aralık 2018
Finansal Finansal Diğer Diğer
İlişkili taraflarla olan finansal ve diğer işlemler gelir gider gelir Gider
Grup şirketleri (*)
Yapı Kredi Bankası A.Ş. 117.393 49.160 - -
Vehbi Koç Vakfı - - - 711
Opet Petrolcülük A.Ş. - - 72 -
Türkiye Petrol Rafinerileri A.Ş. - - 533 -
Ram Dış Ticaret A.Ş. - - 550 364
Tat Gıda Sanayi A.Ş. - - 22 -
Rahmi Koç Müzesi - - - 1.800
Koç Üniversitesi - - - 415
Diğer - - 360 75
117.393 49.160 1.537 3.365
1 Ocak - 31 Aralık 2017
Finansal Finansal Diğer Diğer
İlişkili taraflarla olan finansal ve diğer işlemler gelir gider gelir Gider
Grup şirketleri (*)
Yapı Kredi Bankası A.Ş. 55.191 17.113 - -
Vehbi Koç Vakfı - - - 6.503
Opet Petrolcülük A.Ş. - - - 1.020
Ram Dış Ticaret A.Ş. - - 275 351
Tat Gıda Sanayi A.Ş. - - 21 -
Zer Merkezi Hizmetler ve Ticaret A.Ş. - - 14 272
Rahmi Koç Müzesi - - - 10
Koç Üniversitesi - - - 360
Diğer - - 3 413
55.191 17.113 313 8.929
Bankadaki mevduatlar 31 Aralık 2018 31 Aralık 2017
Grup şirketleri (*)
Yapı Kredi Bankası A.Ş. 545.618 389.735
Kredi kartı alacakları 31 Aralık 2018 31 Aralık 2017
Grup şirketleri (*)
Yapı Kredi Bankası A.Ş. 58.286 44.220
Alınan krediler 31 Aralık 2018 31 Aralık 2017
Grup şirketleri (*)
Yapı Kredi Bankası A.Ş. 90.613 24.331
(*)
Grup şirketleri Koç Grubu şirketlerini içermektedir.

Üst düzey yöneticilere sağlanan faydalar:

Şirket, üst düzey yönetim kadrosunu yönetim kurulu üyeleri, genel müdür, genel müdür yardımcıları ve genel müdüre doğrudan bağlı direktörler olarak belirlemiştir.

Üst düzey yöneticilere sağlanan faydalar tutarı, maaş, primler, SGK işveren primi, işsizlik işveren primi ile yönetim kurulu üyelerine ödenen huzur haklarını içermektedir.

Şirket’in 31 Aralık 2018 tarihinde sona eren yılda üst düzey yöneticilerine sağladığı faydalar toplamı 41.496 bin TL’dir (31 Aralık 2017: 36.723 bin TL). Bu tutarın 1.581 bin TL’lik kısmı üst düzey yöneticilere işten ayrılmalarından dolayı yapılan ödemelerden olup, kalan tutar kısa vadeli faydalardan oluşmaktadır (31 Aralık 2017: Yoktur).

(61)

Aygaz Anonim Şirketi ve Bağlı Ortaklıkları

31 Aralık 2018 tarihi itibarıyla konsolide finansal tablolara ilişkin dipnotlar (devamı)

(Para birimi - Aksi belirtilmedikçe bin Türk Lirası (TL), diğer bütün para birimleri de aksi belirtilmedikçe binlik değerlerden belirtilmiştir)

32. Finansal araçlardan kaynaklanan risklerin niteliği ve düzeyi

a) Sermaye riski yönetimi

Sermayeyi yönetirken Grup’un hedefleri, ortaklarına getiri ve sermaye maliyetini azaltmak amacıyla en uygun sermaye yapısını sürdürmek ve Grup’un faaliyetlerinin devamını sağlayabilmektir. Sermaye yapısını korumak veya yeniden düzenlemek için Şirket sermayeyi hissedarlara iade edebilir, yeni hisseler çıkarabilir ve borçlanmayı azaltmak için varlıklarını satabilir.

Sektördeki diğer şirketlere paralel olarak Grup sermayeyi net finansal borç/özkaynak oranını kullanarak izler. Bu oran net borcun toplam özkaynağa bölünmesiyle bulunur. Net borç, nakit ve nakit benzeri değerlerin toplam finansal borç tutarından düşülmesiyle hesaplanır.

Risk yönetimi, Yönetim Kurulu tarafından onaylanan politikalar doğrultusunda merkezi bir hazine bölümü tarafından yürütülmektedir. Risk politikalarına ilişkin olarak ise Grup’un hazine bölümü tarafından finansal risk tanımlanır, değerlendirilir ve Grup’un operasyon üniteleri ile birlikte çalışmak suretiyle riskin azaltılmasına yönelik araçlar kullanılır. Yönetim Kurulu tarafından risk yönetimine ilişkin olarak gerek yazılı genel bir mevzuat gerekse döviz kuru riski, faiz riski, kredi riski, türev ürünlerinin ve diğer türevsel olmayan finansal araçların kullanımı ve likidite fazlalığının nasıl değerlendirileceği gibi çeşitli risk türlerini kapsayan yazılı prosedürler oluşturulur.

31 Aralık 2018 31 Aralık 2017
Toplam kısa ve uzun vadeli borçlanmalar 1.401.015 973.270
Eksi: Nakit ve nakit benzerleri (648.010) (593.172)
Net finansal borç 753.005 380.098
Toplam özkaynaklar 2.502.410 2.923.063
Finansal net borç/özkaynak oranı **%30,1 ** %13,0

b) Finansal risk faktörleri

Grup faaliyetleri nedeniyle piyasa riski (kur riski, gerçeğe uygun değer faiz oranı riski, faiz oranı riski ve fiyat riski), kredi riski ve likidite riskine maruz kalmaktadır. Grup’un risk yönetimi programı genel olarak mali piyasalardaki belirsizliğin, Grup finansal performansı üzerindeki potansiyel olumsuz etkilerinin minimize edilmesi üzerine odaklanmaktadır. Grup, çeşitli finansal risklerden korunmak amacı ile türev ürünleri kullanmaktadır.

b.1) Kredi riski yönetimi

Finansal aracın taraflarından birinin sözleşmeye bağlı yükümlülüğünü yerine getirememesi nedeniyle Grup’a finansal bir kayıp oluşturması riski, kredi riski olarak tanımlanır. Grup, işlemlerini yalnızca kredi güvenilirliği olan taraflarla gerçekleştirme ve mümkün olduğu durumlarda, yeterli teminat elde etme yoluyla kredi riskini azaltmaya çalışmaktadır. Grup’un maruz kaldığı kredi riskleri ve müşterilerin kredi durumları devamlı olarak izlenmektedir. Kredi riski, müşteriler için belirlenen ve risk yönetimi kurulu tarafından her yıl incelenen ve onaylanan sınırlar aracılığıyla kontrol edilmektedir.

Ticari alacaklar, çeşitli sektör ve coğrafi alanlara dağılmış, çok sayıdaki bayi ve müşteriyi kapsamaktadır ve Grup yönetimi tarafından sürekli kredi değerlendirmeleri yapılmaktadır.

(62)

Aygaz Anonim Şirketi ve Bağlı Ortaklıkları

31 Aralık 2018 tarihi itibarıyla konsolide finansal tablolara ilişkin dipnotlar (devamı)

(Para birimi - Aksi belirtilmedikçe bin Türk Lirası (TL), diğer bütün para birimleri de aksi belirtilmedikçe binlik değerlerden belirtilmiştir)

32. Finansal araçlardan kaynaklanan risklerin niteliği ve düzeyi (devamı)

Finansal araç türleri itibarıyla maruz kalınan kredi riskleri

Finansal araç türleri itibarıyla maruz kalınan kredi riskleri
**Alacaklar **
Ticari alacaklar Diğer alacaklar
İlişkili Diğer İlişkili Diğer Bankalardaki Kredi kartı
31 Aralık 2018 **taraf ** **taraf ** **taraf ** **taraf ** mevduat alacakları
Raporlama tarihi itibarıyla maruz kalınan azami kredi riski (*) 30.461 418.422 - 3.146 589.377 58.410
- Azami riskin teminat, vs. ile güvence altına alınmış kısmı - 223.988 - - - -
A. Vadesi geçmemiş ya da değer düşüklüğüne uğramamış finansal varlıkların net defter değeri 30.461 356.959 - 3.146 589.377 58.410
B. Koşulları yeniden görüşülmüş bulunan, aksi takdirde vadesi geçmiş veya değer düşüklüğüne
uğramış sayılacak finansal varlıkların defter değeri - - - - - -
C. Vadesi geçmiş ancak değer düşüklüğüne uğramamış varlıkların net defter değeri - 62.003 - - - -
- Teminat, vs. ile güvence altına alınmış kısmı - 3.313 - - - -
D. Değer düşüklüğüne uğrayan varlıkların net defter değerleri - - - - - -
- Vadesi geçmiş (brüt defter değeri) - 27.398 - - - -
- Değer düşüklüğü (-) - (27.398) - - - -
- Net değerin teminat, vs. ile güvence altına alınmış kısmı - - - - - -
E. Beklenen kredi zararları (-) - (540) - - - -

(*) Elde bulundurulan teminatlar ve kredi güvenilirliğinde artış sağlayan diğer unsurlar dikkate alınmaksızın, bilanço tarihi itibarıyla maruz kalınan azami kredi riskini gösteren tutarlardır.

(63)

Aygaz Anonim Şirketi ve Bağlı Ortaklıkları

31 Aralık 2018 tarihi itibarıyla konsolide finansal tablolara ilişkin dipnotlar (devamı)

(Para birimi - Aksi belirtilmedikçe bin Türk Lirası (TL), diğer bütün para birimleri de aksi belirtilmedikçe binlik değerlerden belirtilmiştir)

32. Finansal araçlardan kaynaklanan risklerin niteliği ve düzeyi (devamı)

Finansal araç türleri itibarıyla maruz kalınan kredi riskleri

Finansal araç türleri itibarıyla maruz kalınan kredi riskleri
Alacaklar
Ticarialacaklar Diğeralacaklar
İlişkili
Diğer
İlişkili
Diğer
Bankalardaki Kredi kartı
31 Aralık 2017 taraf
taraf
taraf
taraf
mevduat alacakları
Raporlama tarihi itibarıyla maruz kalınan azami kredi riski (*) 39.354
545.766
-
7.434
546.687 46.023
- Azami riskin teminat, vs. ile güvence altına alınmış kısmı -
366.075
-
-
- -
A. Vadesi geçmemiş ya da değer düşüklüğüne uğramamış finansal varlıkların net defter değeri 39.354
501.072
-
7.434
546.687 46.023
B. Koşulları yeniden görüşülmüş bulunan, aksi takdirde vadesi geçmiş veya değer düşüklüğüne
uğramış sayılacak finansal varlıkların defter değeri -
-
-
-
- -
C. Vadesi geçmiş ancak değer düşüklüğüne uğramamış varlıkların net defter değeri -
44.694
-
-
- -
- Teminat, vs. ile güvence altına alınmış kısmı -
6.256
-
-
- -
D. Değer düşüklüğüne uğrayan varlıkların net defter değerleri -
-
-
-
- -
- Vadesi geçmiş (brüt defter değeri) -
25.626
-
-
- -
- Değer düşüklüğü (-) -
(25.626)
-
-
- -
- Net değerin teminat, vs. ile güvence altına alınmış kısmı -
-
-
-
- -
E. Beklenen kredi zararları (-) -
-
-
-
- -

(*) Elde bulundurulan teminatlar ve kredi güvenilirliğinde artış sağlayan diğer unsurlar dikkate alınmaksızın, bilanço tarihi itibarıyla maruz kalınan azami kredi riskini gösteren tutarlardır.

(64)

Aygaz Anonim Şirketi ve Bağlı Ortaklıkları

31 Aralık 2018 tarihi itibarıyla

konsolide finansal tablolara ilişkin dipnotlar (devamı)

(Para birimi - Aksi belirtilmedikçe bin Türk Lirası (TL), diğer bütün para birimleri de aksi belirtilmedikçe binlik değerlerden belirtilmiştir)

32. Finansal araçlardan kaynaklanan risklerin niteliği ve düzeyi (devamı)

Bankalardaki Türev
31 Aralık 2018 **Ticarialacaklar ** Diğer alacaklar mevduat araçlar Diğer **Toplam **
Vadesi üzerinden 1-30 gün geçmiş 51.477 - - - - 51.477
Vadesi üzerinden 1-3 ay geçmiş 7.700 - - - - 7.700
Vadesi üzerinden 3-12 ay geçmiş 2.544 - - - - 2.544
Vadesi üzerinden 1-5 yıl geçmiş 282 - - - - 282
Toplam vadesigeçen alacaklar 62.003 - - - - 62.003
Teminat vs. ilegüvence altına alınmış kısım 3.313 - - - - 3.313
Ticari Diğer Bankalardaki Türev
31 Aralık 2017 alacaklar alacaklar mevduat araçlar Diğer Toplam
Vadesi üzerinden 1-30 gün geçmiş 37.530 - - - - 37.530
Vadesi üzerinden 1-3 ay geçmiş 6.648 - - - - 6.648
Vadesi üzerinden 3-12 ay geçmiş 232 - - - - 232
Vadesi üzerinden 1-5 yıl geçmiş 284 - - - - 284
Toplam vadesigeçen alacaklar 44.694 - - - - 44.694
Teminat vs. ilegüvence altına alınmışkısım 6.256 - - - - 6.256

(65)

Aygaz Anonim Şirketi ve Bağlı Ortaklıkları

31 Aralık 2018 tarihi itibarıyla konsolide finansal tablolara ilişkin dipnotlar (devamı)

(Para birimi - Aksi belirtilmedikçe bin Türk Lirası (TL), diğer bütün para birimleri de aksi belirtilmedikçe binlik değerlerden belirtilmiştir)

32. Finansal araçlardan kaynaklanan risklerin niteliği ve düzeyi (devamı)

b.2) Likidite risk yönetimi

Likidite riski yönetimi ile ilgili esas sorumluluk, Yönetim Kurulu’na aittir. Yönetim Kurulu, Grup Yönetiminin kısa, orta ve uzun vadeli fonlama ve likidite gereklilikleri için, uygun bir likidite riski yönetimi oluşturmuştur. Grup, likidite riskini tahmini ve fiili nakit akımlarını düzenli olarak takip etmek ve finansal varlık ve yükümlülüklerin vadelerinin eşleştirilmesi yoluyla yeterli fonların ve borçlanma rezervinin devamını sağlamak suretiyle yönetir.

Aşağıdaki tablo, Grup’un finansal yükümlülüklerinin vade dağılımını göstermektedir. Türev olmayan finansal yükümlülükler iskonto edilmeden ve ödenmesi gereken en erken tarihler esas alınarak hazırlanmıştır. Türev finansal yükümlülükler ise iskonto edilmemiş net nakit giriş ve çıkışlarına göre düzenlenmiştir. Vadeli işlem araçları brüt ödenmesi gereken vadeli işlemler için net olarak ödenir ve iskonto edilmemiş, brüt nakit giriş ve çıkışları üzerinden realize edilir. Alacaklar veya borçlar sabit olmadığı zaman açıklanan tutar, rapor tarihindeki getiri eğrilerinden elde edilen faiz oranı kullanılarak belirlenir.

31 Aralık 2018
Sözleşme
uyarınca nakit
çıkışlar
Defter toplamı 3 aydan 3-12 ay 1-5 yıl 5 yıldan
Sözleşme uyarınca vadeler değeri (I+II+III+IV) kısa (I) arası(II) arası(III) uzun (IV)
Türev olmayan finansal
yükümlülükler
Kısa ve uzun vadeli borçlanmalar (*) 1.401.015 1.764.830 182.896 434.995 1.146.939 -
Ticari borçlar 559.653 559.653 559.653 - - -
Çalışanlara sağlanan faydalar
kapsamında borçlar 48.357 48.357 48.357 - - -
Diğer borçlar 107.625 107.625 1.511 - - 106.114
Diğer yükümlülükler 88.296 88.296 88.296 - - -
2.204.946
2.568.761
880.713 434.995 1.146.939
106.114
31 Aralık 2018
Sözleşme
uyarınca nakit
çıkışlar
Türev finansal araçlar (*) Kayıtlı toplamı 3 aydan 3-12 ay 1-5 yıl 5 yıldan
Değeri (I+II+III+IV) kısa(I) arası(II) arası(III) uzun (IV)
Türev nakit girişleri 168.890 41.244 52.909 74.737 -
Türev nakit çıkışları (118.705) (40.135) (34.085) (44.485) -
Türev finansal araçlar, net 63.184 50.185 1.109 18.824 30.252 -

(*) Belirtilen tutarlar kontrata bağlı iskonto edilmemiş nakit akışlarıdır.

(66)

Aygaz Anonim Şirketi ve Bağlı Ortaklıkları

31 Aralık 2018 tarihi itibarıyla konsolide finansal tablolara ilişkin dipnotlar (devamı)

(Para birimi - Aksi belirtilmedikçe bin Türk Lirası (TL), diğer bütün para birimleri de aksi belirtilmedikçe binlik değerlerden belirtilmiştir)

32. Finansal araçlardan kaynaklanan risklerin niteliği ve düzeyi (devamı)

31 Aralık 2017
Sözleşme
uyarınca nakit
Defter çıkışlar toplamı 3 aydan 3-12 ay 1-5 yıl 5 yıldan
Sözleşme uyarıncavadeler değeri (I+II+III+IV) kısa (I) arası(II) arası(III) uzun(IV)
Türev olmayan finansal yükümlülükler
Kısa ve uzun vadeli borçlanmalar (*) 973.270 1.142.488 257.876 151.516 733.096 -
Ticari borçlar 670.034 670.034 670.034 - - -
Çalışanlara
sağlanan
faydalar
kapsamında borçlar 53.191 53.191 53.191 - - -
Diğer borçlar 99.180 99.180 1.577 - - 97.603
Diğer yükümlülükler 114.176 114.176 114.176 - - -
1.909.851 2.079.069 1.096.854 151.516 733.096 97.603
31 Aralık 2017
Sözleşme
Kayıtlı uyarınca 3 aydan 3-12 ay 1 yıl - 5 yıl
Türev finansalaraçlar(*) Değeri nakit akışı kısa arası 5 yılarası ve üzeri
Türev nakit girişleri 188.407 60.350 38.217 89.840 -
Türev nakit çıkışları (177.049) (60.941) (37.538) (78.570) -
Türev finansal araçlar,net 31.626 11.358 (591) 679 11.270 -

(*) Belirtilen tutarlar kontrata bağlı iskonto edilmemiş nakit akışlarıdır.

b.3) Piyasa riski yönetimi

Grup’un faaliyetleri öncelikle, aşağıda ayrıntılarına yer verildiği üzere, döviz kurundaki ve faiz oranındaki değişiklikler ile ilgili finansal risklere maruz kalmaktadır. Döviz kuru ve faiz oranıyla ilişkilendirilen riskleri kontrol altında tutabilmek için Grup, aşağıdakilerin de dahil olduğu türev niteliğinde olan çeşitli finansal araçlar kullanmaktadır:

  1. yabancı para cinsinden olan borçlardan doğan döviz kuru riskini kontrol altında tutabilmek için yapılan vadeli döviz alım sözleşmeleri

  2. yabancı para cinsinden olan borçlardan doğan döviz kuru riskini kontrol altında tutabilmek için yapılan döviz opsiyon anlaşmaları

  3. yabancı para cinsinden borçlardan doğan döviz ve faiz riskini kontrol altında tutabilmek için yapılan anapara ve faiz takas anlaşmaları

Piyasa riskleri ayrıca, duyarlılık analizleri ve stres senaryoları ile de değerlendirilmektedir.

Cari yılda Grup’un maruz kaldığı piyasa riskinde veya maruz kalınan riskleri yönetim ve ölçüm yöntemlerinde, önceki yıla göre bir değişiklik olmamıştır.

(67)

Aygaz Anonim Şirketi ve Bağlı Ortaklıkları

31 Aralık 2018 tarihi itibarıyla konsolide finansal tablolara ilişkin dipnotlar (devamı)

(Para birimi - Aksi belirtilmedikçe bin Türk Lirası (TL), diğer bütün para birimleri de aksi belirtilmedikçe binlik değerlerden belirtilmiştir)

32. Finansal araçlardan kaynaklanan risklerin niteliği ve düzeyi (devamı)

b.3.1) Kur riski yönetimi

Yabancı para cinsinden işlemler, kur riskinin oluşmasına sebebiyet vermektedir. Kur riski, onaylanmış politikalara dayalı olarak yapılan vadeli döviz alım/satım sözleşmeleri ile yönetilmektedir.

Grup’un yabancı para cinsinden parasal ve parasal olmayan varlıklarının ve yükümlülüklerinin bilanço tarihi itibarıyla dağılımı aşağıdaki gibidir:

Toplam ABD Doları Avro
31 Aralık 2018 **TL karşılığı ** **TL karşılığı ** **TL karşılığı ** Diğer
1. Ticari alacaklar 75.344 72.588 2.756 -
2.a Parasal finansal varlıklar 207.243 206.415 659 169
2.b Parasal olmayan finansal varlıklar - - - -
3. Diğer 2.540 2.441 99 -
4. Dönen varlıklar 285.127 281.444 3.514 169
5. Ticari alacaklar - - - -
6.a Parasal finansal varlıklar - - - -
6.b Parasal olmayan finansal varlıklar - - - -
7. Diğer - - - -
8. Duran varlıklar - - - -
9. Toplam varlıklar 285.127 281.444 3.514 169
10. Ticari borçlar (355.212) (353.592) (1.540) (80)
11. Finansal yükümlülükler (67.592) (67.592) - -
12.a Parasal olan diğer yükümlülükler (178.610) (178.610) - -
12.b Parasal olmayan diğer yükümlülükler (1.291) (1.291) - -
13. Kısa vadeli yükümlülükler (602.705) (601.085) (1.540) (80)
14. Ticari borçlar - - - -
15. Finansal yükümlülükler (139.414) (139.414) - -
16.a Parasal olan diğer yükümlülükler - - - -
16.b Parasal olmayan diğer yükümlülükler - - - -
17. Uzun vadeliyükümlülükler (139.414) (139.414) - -
18. Toplamyükümlülükler (742.119) (740.499) (1.540) (80)
19. Bilanço dışı döviz cinsinden türev araçların net varlık/
yükümlülük pozisyonu (19a-19b) 118.370 118.370 - -
19.a Aktif karakterli bilanço dışı döviz cinsinden türev ürünlerin
tutarı 118.370 118.370 - -
19.b Pasif karakterli bilanço dışı döviz cinsinden türev ürünlerin
tutarı - - - -
20. Net yabancı para varlık yükümlülük
pozisyonu(9+18+19)
(338.622) (340.685) 1.974 89
21. Parasal kalemlerin net yabancı para varlık/
yükümlülük pozisyonu (458.241) (460.205) 1.875 89
(1+2a+5+6a+10+11+12a+14+15+16a)
22. Döviz hedge'i için kullanılan finansal araçların
toplam gerçeğe uygun değeri - - - -
23. Döviz varlıkların hedge edilen kısmının tutarı - - - -
24. Döviz yükümlülüklerin hedge edilen kısmının tutarı - - - -
25. İhracat 1.506.236 1.488.788 17.448 -
26. İthalat 4.700.470 4.691.371 8.450 649

(68)

Aygaz Anonim Şirketi ve Bağlı Ortaklıkları

31 Aralık 2018 tarihi itibarıyla konsolide finansal tablolara ilişkin dipnotlar (devamı)

(Para birimi - Aksi belirtilmedikçe bin Türk Lirası (TL), diğer bütün para birimleri de aksi belirtilmedikçe binlik değerlerden belirtilmiştir)

32. Finansal araçlardan kaynaklanan risklerin niteliği ve düzeyi (devamı)

Toplam ABD Doları Avro
31 Aralık 2017 TL karşılığı TL karşılığı TL karşılığı Diğer
1. Ticari alacaklar 80.040 75.617 4.423 -
2.a Parasal finansal varlıklar 165.189 164.662 396 131
2.b Parasal olmayan finansal varlıklar - - - -
3. Diğer 386 312 74 -
4. Dönen varlıklar 245.615 240.591 4.893 131
5. Ticari alacaklar - - - -
6.a Parasal finansal varlıklar - - - -
6.b Parasal olmayan finansal varlıklar - - - -
7. Diğer - - - -
8. Duran varlıklar - - - -
9. Toplam varlıklar 245.615 240.591 4.893 131
10. Ticari borçlar (425.698) (423.268) (2.326) (104)
11. Finansal yükümlülükler (48.381) (48.381) - -
12.a Parasal olan diğer yükümlülükler - - - -
12.b Parasal olmayan diğer yükümlülükler (105) (105) - -
13. Kısa vadeli yükümlülükler (474.184) (471.754) (2.326) (104)
14. Ticari borçlar - - - -
15. Finansal yükümlülükler (147.104) (147.104) - -
16.a Parasal olan diğer yükümlülükler - - - -
16.b Parasal olmayan diğer yükümlülükler - - - --
17. Uzun vadeliyükümlülükler (147.104) (147.104) - -
18. Toplamyükümlülükler (621.288) (618.858) (2.326) (104)
19. Bilanço dışı döviz cinsinden türev araçların net varlık/
yükümlülük pozisyonu (19a-19b) 179.165 179.165 - -
19.a Aktif karakterli bilanço dışı döviz cinsinden türev ürünlerin
tutarı 179.165 179.165 - -
19.b Pasif karakterli bilanço dışı döviz cinsinden türev ürünlerin
tutarı - - - -
20.
Netyabancıpara varlıkyükümlülükpozisyonu(9+18+19) (196.508) (199.102) 2.567 27
21. Parasal kalemlerin net yabancı para varlık/
yükümlülük pozisyonu
(1+2a+5+6a+10+11+12a+14+15+16a) (375.954) (378.474) 2.493 27
22. Döviz hedge'i için kullanılan finansal araçların
toplam gerçeğe uygun değeri - - - -
23. Döviz varlıkların hedge edilen kısmının tutarı - - - -
24. Döviz yükümlülüklerin hedge edilen kısmının tutarı - - - -
25. İhracat 1.022.953 1.007.742 15.211 -
26. İthalat 3.145.959 3.131.351 13.697 911

Döviz cinsinden sahip olunan varlık ve yükümlüklerin tutarları aşağıdaki gibidir:

31 Aralık 2018 31 Aralık 2017
Varlıklar 285.127 245.615
Yükümlülükler (742.119) (621.288)
Net bilanço pozisyonu (456.992) (375.673)
Türevaraçların net pozisyonu 118.370 179.165
Yabancıpara netpozisyonu (338.622) (196.508)
Doğal hedgekapsamındakistoklar(*) 320.769 262.730
Doğal hedge sonrası netyabancıparapozisyonu (17.853) 66.222

(*) Grup, net yabancı para finansal yükümlülüklerden ötürü ortaya çıkan kur riskini, ürün satış fiyatlarına döviz kuru değişimlerini yansıtmak (“doğal hedge”) suretiyle sınırlandırmaktadır. 31 Aralık 2018 tarihi itibarıyla Grup’un sahip olduğu toplam LPG stokları tutarı 320.769 bin TL’dir (31 Aralık 2017 – 262.730 bin TL).

(69)

Aygaz Anonim Şirketi ve Bağlı Ortaklıkları

31 Aralık 2018 tarihi itibarıyla konsolide finansal tablolara ilişkin dipnotlar (devamı)

(Para birimi - Aksi belirtilmedikçe bin Türk Lirası (TL), diğer bütün para birimleri de aksi belirtilmedikçe binlik değerlerden belirtilmiştir)

32. Finansal araçlardan kaynaklanan risklerin niteliği ve düzeyi (devamı)

Kur riskine duyarlılık:

Grup, başlıca ABD Doları ve AVRO cinsinden kur riskine maruz kalmaktadır.

Aşağıdaki tablo Grup’un ABD Doları ve AVRO kurlarındaki %10’luk artışa ve azalışa olan duyarlılığını göstermektedir. %10’luk oran, üst düzey yöneticilere Grup içinde kur riskinin raporlanması sırasında kullanılan oran olup, söz konusu oran yönetimin döviz kurlarında beklediği olası değişikliği ifade etmektedir. Duyarlılık analizi sadece yıl sonundaki açık yabancı para cinsinden parasal kalemleri kapsar ve söz konusu kalemlerin yıl sonundaki %10’luk kur değişiminin etkilerini gösterir. Bu analiz, dış kaynaklı krediler ile birlikte Grup içindeki yurt dışı faaliyetler için kullanılan, krediyi alan ve de kullanan tarafların fonksiyonel para birimi dışındaki kredilerini kapsamaktadır.

Pozitif değer, kar/zararda ve diğer özkaynak kalemlerindeki artışı ifade eder.

31 Aralık 2018
Kar(Zarar) Özkaynaklar
Yabancı Yabancı Yabancı Yabancı
paranın paranın paranın paranın
değer değer değer değer
kazanması kaybetmesi kazanması kaybetmesi
ABD Doları kurunun %10 değişmesi halinde
ABD Doları net varlık/yükümlülüğü (46.021) 46.021 (46.021) 46.021
ABD Doları riskinden korunan kısım 11.837 (11.837) 11.837 (11.837)
ABD Doları net etki (34.184) 34.184 (34.184) 34.184
Avro kurunun %10 değişmesi halinde
Avro net varlık/yükümlülüğü 188 (188) 188 (188)
Avro riskinden korunan kısım - - - -
Avro net etki 188 (188) 188 (188)
Toplam (33.996) 33.996 (33.996) 33.996
31 Aralık 2017
Kar(Zarar) Özkaynaklar
Yabancı Yabancı Yabancı Yabancı
paranın paranın paranın paranın
değer değer değer değer
kazanması kaybetmesi kazanması kaybetmesi
ABD Doları kurunun %10 değişmesi halinde
ABD Doları net varlık/yükümlülüğü (37.847) 37.847 (37.847) 37.847
ABD Doları riskinden korunan kısım 17.917 (17.917) 17.917 (17.917)
ABD Doları net etki (19.930) 19.930 (19.930) 19.930
Avro kurunun %10 değişmesi halinde
Avro net varlık/yükümlülüğü 249 (249) 249 (249)
Avro riskinden korunan kısım - - - -
Avronet etki 249 (249) 249 (249)
Toplam (19.681) 19.681 (19.681) 19.681

(70)

Aygaz Anonim Şirketi ve Bağlı Ortaklıkları

31 Aralık 2018 tarihi itibarıyla konsolide finansal tablolara ilişkin dipnotlar (devamı)

(Para birimi - Aksi belirtilmedikçe bin Türk Lirası (TL), diğer bütün para birimleri de aksi belirtilmedikçe binlik değerlerden belirtilmiştir)

32. Finansal araçlardan kaynaklanan risklerin niteliği ve düzeyi (devamı)

Vadeli döviz alım/satım sözleşmeleri

31 Aralık 2018 tarihi itibarıyla Grup’un vadeli alım/satım sözleşmeleri yoktur.

31 Aralık 2017 tarihi itibarıyla Grup’un vadeli alım/satım sözleşmeleri aşağıdaki tabloda gösterilmiştir.

31 Aralık 2017
Vade aralığı Parite aralığı Kontrat tipi İşlemler Toplamtutar Para birimi
19 gün 3,6347-3,9290 Forward TL Satar ABD Doları Alır 16.000 ABD Doları

Swap sözleşmeleri

31 Aralık 2018 tarihi itibarıyla Grup'un %13,415 sabit faizli 65.250 bin TL karşılığında, 6 aylık USDLIBOR + %2,4 değişken faizli 22.500 bin ABD Doları swap sözleşmesi mevcuttur (2017: 31.500 bin ABD Doları). Swap işlemi 6 ayda bir faiz ödemeli olup; 2018 yılı içinde toplamda 9.000 bin ABD Doları anapara geri ödemesi yapılmıştır (2017 yoktur). İşlemin vade sonu 24 Haziran 2021'de son taksit ödemesi yapılacaktır.

Emtia Swabı

31 Aralık 2018 tarihi itibarıyla Grup’un emtia swap işlemi toplam 20 bin ton propan (Sonatrach FOB Bethioua) stoğu için yapılmış ve Şubat 2019 kontratı olup işlemin ağırlıklı ortalama sabit fiyatı 392 ABD Doları/tondur.

b.3.2) Faiz oranı riski yönetimi

Faiz oranlarındaki değişmelerin faiz getiren varlık ve yükümlülükler üzerindeki etkisi, Grup’u faiz oranı riskine maruz bırakmaktadır. Söz konusu risk, Grup tarafından, faiz oranı takas sözleşmeleri ve vadeli faiz oranı sözleşmeleri yoluyla sabit ve değişken oranlı borçlar arasında uygun bir dağılım yapmak suretiyle yönetilmektedir. Riskten korunma stratejileri, faiz oranı beklentisi ve tanımlı olan risk ile uyumlu olması için düzenli olarak değerlendirilmektedir. Böylece optimal riskten korunma stratejisi oluşturulurken, gerek bilanço pozisyonunun gözden geçirilmesi gerekse faiz harcamalarının farklı faiz oranlarında kontrol altında tutulması amaçlanmaktadır .

Grup’un faiz oranına duyarlı finansal araçlarının dağılımı aşağıdaki gibidir:

Faiz pozisyonu tablosu

31 Aralık 2018 31 Aralık 2017
Sabit faizli araçlar
Vadeli mevduatlar 550.367 524.703
Kredi ve tahviller 1.188.028 707.190
Değişken faizli finansal araçlar
Kredi ve tahviller 207.006 255.627

Değişken faizli finansal araçlar için 31 Aralık 2018 tarihinde mevcut tüm para birimleri cinsinden olan faiz 100 baz puan yüksek/düşük olsaydı ve diğer tüm değişkenler sabit kalsaydı, değişken faizli kredilerden ve vadeli mevduatlardan oluşan yüksek/düşük faiz geliri/gideri sonucu vergi öncesi dönem karı 319 bin TL (2017: 463 bin TL) daha düşük/yüksek olacaktı.

(71)

Aygaz Anonim Şirketi ve Bağlı Ortaklıkları

31 Aralık 2018 tarihi itibarıyla konsolide finansal tablolara ilişkin dipnotlar (devamı)

(Para birimi - Aksi belirtilmedikçe bin Türk Lirası (TL), diğer bütün para birimleri de aksi belirtilmedikçe binlik değerlerden belirtilmiştir)

32. Finansal araçlardan kaynaklanan risklerin niteliği ve düzeyi (devamı)

Finansal araçların kategorileri ve makul değerleri

Finansal araçların kategorileri ve makul değerleri
Gerçeğe uygun
değer farkı diğer Gerçeğe uygun
kapsamlı gelire değer farkı kar veya İtfa edilmiş değerinden
İtfa edilmiş değerinden Krediler ve yansıtılan finansal zarara yansıtılan gösterilen finansal
31 Aralık 2018 **gösterilen finansal varlıklar ** **alacaklar ** **varlıklar ** **finansal varlıklar ** **yükümlülükler ** Defter değeri Not
Finansal varlıklar
Nakit ve nakit benzerleri 648.010 - - - - 648.010 4
Ticari alacaklar - 448.883 - - - 448.883 8,31
Diğer finansal varlıklar - - 285.647 1.449 - 287.096 5
Diğer alacaklar - 3.146 - - - 3.146 9
Finansal yükümlülükler
Kısa ve uzun vadeli borçlanmalar - - - - 1.401.015 1.401.015 6
Ticari borçlar - - - - 559.653 559.653 8,31
Çalışanlara sağlanan faydalar
kapsamında borçlar - - - - 27.021 27.021 10
Diğer borçlar - - - - 107.625 107.625 9,31
Diğer yükümlülükler - - - - 2.505 2.505 18
Gerçeğe uygun
değer farkı diğer Gerçeğe uygun değer
kapsamlı gelire farkı kar veya zarara İtfa edilmiş değerinden
İtfa edilmiş değerinden Krediler ve yansıtılan finansal yansıtılan finansal gösterilen finansal
31 Aralık 2017 gösterilen finansal varlıklar alacaklar varlıklar varlıklar yükümlülükler Defter değeri Not
Finansal varlıklar
Nakit ve nakit benzerleri 593.172 - - - - 593.172 4
Ticari alacaklar - 585.120 - - - 585.120 8,31
Diğer finansal varlıklar - - 315.200 1.924 - 317.124 5
Diğer alacaklar - 7.434 - - - 7.434 9
Finansal yükümlülükler
Kısa ve uzun vadeli borçlanmalar - - - - 985.435 973.270 6
Ticari borçlar - - - - 670.034 670.034 8,31
Çalışanlara sağlanan faydalar
kapsamında borçlar - - - - 28.658 28.658 10
Diğer borçlar - - - - 99.180 99.180 9,31
Diğer yükümlülükler - - - - 2.336 2.336 18

(*) Grup, finansal araçların kayıtlı değerlerinin makul değerlerini yansıttığını düşünmektedir.

(72)

Aygaz Anonim Şirketi ve Bağlı Ortaklıkları

31 Aralık 2018 tarihi itibarıyla konsolide finansal tablolara ilişkin dipnotlar (devamı)

(Para birimi - Aksi belirtilmedikçe bin Türk Lirası (TL), diğer bütün para birimleri de aksi belirtilmedikçe binlik değerlerden belirtilmiştir)

32. Finansal araçlardan kaynaklanan risklerin niteliği ve düzeyi (devamı)

Gerçeğe uygun değer ölçümleri hiyerarşi tablosu

Finansal varlıkların ve yükümlülüklerin gerçeğe uygun değeri aşağıdaki gibi belirlenir:

  • Birinci seviye: Finansal varlık ve yükümlülükler, birbirinin aynı varlık ve yükümlülükler için aktif piyasada işlem gören borsa fiyatlarından değerlenmiştir.

  • İkinci seviye: Finansal varlık ve yükümlülükler, ilgili varlık ya da yükümlülüğün birinci seviyede belirtilen borsa fiyatından başka direkt ya da indirekt olarak piyasada gözlenebilen fiyatının bulunmasında kullanılan girdilerden değerlenmiştir.

  • Üçüncü seviye: Finansal varlık ve yükümlülükler, varlık ya da yükümlülüğün gerçeğe uygun değerinin bulunmasında kullanılan piyasada gözlenebilir bir veriye dayanmayan girdilerden değerlenmiştir.

Gerçeğe uygun değerleriyle gösterilen finansal varlık ve yükümlülüklerin seviye sınıflamaları aşağıdaki gibidir:

gibidir:
Finansal varlıklar/yükümlülükler Raporlama tarihi itibarıylagerçeğe uygun değer seviyesi
31 Aralık 2018 Seviye 1 Seviye 2 Seviye 3
Gerçeğe uygun değeriyle gösterilen
finansal varlıklar 287.096 53 286.067 976
Türev Araçlar 63.184 - 63.184 -
Finansal varlıklar/yükümlülükler Raporlama tarihi itibarıyla gerçeğe uygundeğerseviyesi
31 Aralık 2017 Seviye1 Seviye2 Seviye 3
Gerçeğe uygun değeriyle gösterilen
finansal varlıklar 317.124 73 316.075 976
Türev Araçlar 31.626 - 31.626 -

Finansal varlık ve yükümlülüklerin rayiç değeri ile gösterilmesine ilişkin açıklamalar:

Gerçeğe uygun değer, bir finansal aracın zorunlu bir satış veya tasfiye işlemi dışında, istekli taraflar arasındaki bir cari işlemde, el değiştirebileceği tutar olup, eğer varsa oluşan bir piyasa fiyatı ile en iyi şekilde belirlenir.

Finansal araçların tahmini gerçeğe uygun değerleri, Grup tarafından mevcut piyasa bilgileri ve uygun değerleme yöntemleri kullanılarak tespit edilmiştir. Ancak, gerçeğe uygun değeri belirlemek için piyasa verilerinin yorumlanmasında tahminler gereklidir. Buna göre, burada sunulan değerler, Grup’un bir güncel piyasa işleminde elde edebileceği tutarları göstermeyebilir.

Aşağıdaki yöntem ve varsayımlar, finansal araçların gerçeğe uygun değerinin tahmininde kullanılmıştır:

Parasal varlıklar

Dönem sonu kurlarıyla çevrilen yabancı para cinsinden olan bakiyelerin gerçeğe uygun değerlerinin, kayıtlı değerlerine yakın olduğu öngörülmektedir.

Nakit ve nakit benzeri değerler dahil maliyet değerinden gösterilen finansal varlıkların kayıtlı değerlerinin, kısa vadeli olmaları nedeniyle gerçeğe uygun değerlerine eşit olduğu öngörülmektedir.

(73)

Aygaz Anonim Şirketi ve Bağlı Ortaklıkları

31 Aralık 2018 tarihi itibarıyla

konsolide finansal tablolara ilişkin dipnotlar (devamı)

(Para birimi - Aksi belirtilmedikçe bin Türk Lirası (TL), diğer bütün para birimleri de aksi belirtilmedikçe binlik değerlerden belirtilmiştir)

32. Finansal araçlardan kaynaklanan risklerin niteliği ve düzeyi (devamı)

Ticari alacakların kayıtlı değerlerinin, ilgili değer düşüklük karşılıklarıyla beraber gerçeğe uygun değeri yansıttığı öngörülmektedir.

Parasal borçlar

Kısa vadeli banka kredileri ve diğer parasal borçların gerçeğe uygun değerlerinin, kısa vadeli olmaları nedeniyle kayıtlı değerlerine yakın olduğu öngörülmektedir.

33. Bilanço tarihinden sonraki olaylar

Yoktur.

34. Finansal tabloları önemli ölçüde etkileyen ya da finansal tabloların açık, yorumlanabilir ve anlaşılabilir olması açısından açıklanması gereken diğer hususlar

Yoktur.

(74)