AI Terminal
ASELSAN ELEKTRONİK SANAYİ VE TİCARET A.Ş.
Audit Report / Information • Mar 26, 2024
5891_rns_2024-03-26_90580b48-72e4-4c29-ae86-c379d9e363ff.pdf
Audit Report / Information
Open in ViewerOpens in native device viewer
31 ARALIK 2023 TARİHİ İTİBARIYLA VE AYNI TARİHTE SONA EREN YILA AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLAR VE BAĞIMSIZ DENETÇİ RAPORU
26 Mart 2024 Bu rapor 5 sayfa bağımsız denetçi raporu 97 sayfa yıl sonu konsolide finansal tablolar ve tamamlayıcı dipnotlarından oluşmaktadır.
| Kilit denetim konusu | Konunun denetimde nasıl ele alındığı |
|---|---|
| Hasilat - Zamana |
Yayılı Hasılatın Zamana yayılı hasılat için yapılan denetimlerimiz |
| Muhasebeleştirilmesi | ana hatlarıyla aşağıdakileri içermektedir; |
| Grup'un hasılatının önemli bir bölümü zamana Sözleşme şartlarının | zamana yayılı |
| yayılı olarak muhasebeleştirdiği hasılattan muhasebeleştirme kriterleri açısından kontrol | |
| oluşmaktadır. Zamana yayılı hasılat çoğunlukla edilmesi, | |
| Savunma Sanayi Başkanlığı ile yapılan Hasılat hesaplamasına konu tutarların sözleşmeler | |
| sözleşmelerden kaynaktadır. Grup ile çapraz kontrolünün yapılması, | |
| aşağıdaki şartlardan herhangi birinin varlığı Proje bazında karlılık oranı gibi hasılatı doğrudan | |
| halinde yapılan sözleşmelerin zamana etkileyen değişkenlerin aylık değişimlerinin | |
| yayılı olarak muhasebeleştirir; | kontrol edilmesi, |
| a) Grup edimi yerine getirdikçe, müşterinin Beklenen zarar karşılığının doğruluğuna ilişkin | |
| edimin sağladığı faydayı aynı anda alıp tüketmesi, analitik inceleme yapılması, | |
| b) Grup ediminin, oluşturuldukça veya Sözleşme maliyetlerine ilişkin kontrol ve detay | |
| geliştirildikçe kontrolü müşteriye geçen bir varlık testlerinin yapılması, | |
| oluşturması veya geliştirmesi, | Zamana yayılı hasılatın ve ilgili maliyetlerin yıllık |
| c) Grup ediminin, işletme için alternatif kullanımı değişimlerinin sorgulanması. | |
| olan bir varlık oluşturmaması ve işletmenin o güne | |
| kadar tamamlanan edime karşılık yapılacak | |
| ödeme üzerinde hukuken icra edilebilir bir tahsil | |
| hakkının bulunması | |
| Zamana yayılı hasılatın Grup'un temel iş hacmi ve | |
| büyüklük göstergelerinden biri olması, ilgili | |
| muhasebe standartlarının uygulanmasının | |
| karmaşık olması, yönetim tahmin ve varsayımları | |
| içermesi nedeniyle muhakememize göre bu konu | |
| kilit denetim konusu seçilmiştir. | |
| Grup'un zamana yayılı hasılatına ilişkin muhasebe | |
| politikaları Not 2.5'te diğer detayları Not 20'de | |
| açıklanmıştır. | |
| İÇİNDEKİLER | SAYFA | |
|---|---|---|
| KONSOLİDE FİNANSAL DURUM TABLOSU | 1-3 | |
| KONSOLİDE KÂR VEYA ZARAR VE DİĞER KAPSAMLI GELİR TABLOSU | 4-5 | |
| KONSOLİDE ÖZKAYNAKLAR DEĞİŞİM TABLOSU | 6 | |
| KONSOLİDE NAKİT AKIŞ TABLOSU | 7 | |
| KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN DİPNOTLAR | 8-97 | |
| NOT | ||
| 1. | GRUP'UN ORGANİZASYONU VE FAALİYET KONUSU 8 | |
| 2. | KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARIN SUNUMUNA İLİŞKİN ESASLAR 9 | |
| 3. | NAKİT VE NAKİT BENZERLERİ 34 | |
| 4. | DİĞER İŞLETMELERDEKİ PAYLAR35 | |
| 5. | İLİŞKİLİ TARAF AÇIKLAMALARI 36 | |
| 6. | TİCARİ ALACAKLAR VE BORÇLAR41 | |
| 7. | DİĞER ALACAKLAR VE BORÇLAR 42 | |
| 8. | ÖZKAYNAK YÖNTEMİYLE DEĞERLENEN YATIRIMLAR 43 | |
| 9. | STOKLAR 45 | |
| 10. | PEŞİN ÖDENMİŞ GİDERLER VE ERTELENMİŞ GELİRLER 46 | |
| 11. | MADDİ DURAN VARLIKLAR 47 | |
| 12. | MADDİ OLMAYAN DURAN VARLIKLAR51 | |
| 13. | DEVLET TEŞVİK VE YARDIMLARI53 | |
| 14. | BORÇLANMA MALİYETLERİ54 | |
| 15. | KARŞILIKLAR, KOŞULLU VARLIK VE BORÇLAR55 | |
| 16. | TAAHHÜTLER 58 | |
| 17. | ÇALIŞANLARA SAĞLANAN FAYDALAR 61 | |
| 18. | DİĞER VARLIK VE YÜKÜMLÜLÜKLER 63 | |
| 19. | SERMAYE, YEDEKLER VE DİĞER ÖZKAYNAK KALEMLERİ 64 | |
| 20. | HASILAT VE SATIŞLARIN MALİYETİ 66 | |
| 21. | GENEL YÖNETİM GİDERLERİ, PAZARLAMA GİDERLERİ, ARAŞTIRMA VE GELİŞTİRME GİDERLERİ67 | |
| 22. | ESAS FAALİYETLERDEN DİĞER GELİRLER VE GİDERLER 69 | |
| 23. | YATIRIM FAALİYETLERDEN GELİRLER 69 | |
| 24. | FİNANSMAN GELİRLERİ69 | |
| 25. | FİNANSMAN GİDERLERİ 70 | |
| 26. | DİĞER KAPSAMLI GELİR UNSURLARININ ANALİZİ 70 | |
| 27. | GELİR VERGİLERİ 72 | |
| 28. | PAY BAŞINA KAZANÇ77 | |
| 29. | FİNANSAL YATIRIMLAR 77 | |
| 30. | FİNANSAL BORÇLAR79 | |
| 31. | FİNANSAL ARAÇLARDAN KAYNAKLANAN RİSKLERİN NİTELİĞİ VE DÜZEYİ 81 | |
| 32. | FİNANSAL ARAÇLAR GERÇEĞE UYGUN DEĞER AÇIKLAMALARI VE FİNANSAL RİSKTEN KORUNMA ÇERÇEVESİNDEKİ AÇIKLAMALAR95 |
|
| 33. | NAKİT AKIŞ TABLOSUNA İLİŞKİN AÇIKLAMALAR 97 | |
| 34. | BAĞIMSIZ DENETİM KURULUŞUNDAN ALINAN HİZMETLERE İLİŞKİN ÜCRETLER97 | |
| 35. | RAPORLAMA DÖNEMİNDEN SONRAKİ OLAYLAR97 |
31 ARALIK 2023 TARİHİ İTİBARIYLA KONSOLİDE FİNANSAL DURUM TABLOSU
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Bin Türk Lirası'nın ("TL") 31 Aralık 2023 tarihli satın alma tarihindeki satın alma gücü cinsinden ifade edilmiştir.)
| Dipnot | Bağımsız Denetimden Geçmiş | ||
|---|---|---|---|
| 31 Aralık | 31 Aralık | ||
| Referansları | 2023 | 2022 | |
| VARLIKLAR | |||
| Dönen Varlıklar | 72.883.922 | 72.918.181 | |
| Nakit ve Nakit Benzerleri | 3 | 6.610.029 | 9.370.629 |
| Ticari Alacaklar | 6 | 20.593.129 | 24.531.953 |
| İlişkili Taraflardan | 5 | 9.045.886 | 10.286.133 |
| İlişkili Olmayan Taraflardan | 11.547.243 | 14.245.820 | |
| Diğer Alacaklar | 7 | 1.650.505 | 1.691.631 |
| İlişkili Taraflardan | 5 | -- | 9.194 |
| İlişkili Olmayan Taraflardan | 1.650.505 | 1.682.437 | |
| Stoklar | 9 | 32.176.371 | 27.648.036 |
| Peşin Ödenmiş Giderler | 10 | 9.092.223 | 8.110.695 |
| İlişkili Taraflara | 5 | 1.564.808 | 3.833.163 |
| İlişkili Olmayan Taraflara | 7.527.415 | 4.277.532 | |
| Diğer Dönen Varlıklar | 18 | 2.761.665 | 1.565.237 |
| Duran Varlıklar | 77.693.963 | 71.884.446 | |
| Finansal Yatırımlar | 29 | 5.918.788 | 7.072.640 |
| Ticari Alacaklar | 6 | 31.609.340 | 31.263.879 |
| İlişkili Taraflardan | 5 | 23.896.740 | 23.565.113 |
| İlişkili Olmayan Taraflardan | 7.712.600 | 7.698.766 | |
| Diğer Alacaklar | 7 | 7.279 | 9.859 |
| İlişkili Olmayan Taraflardan | 7.279 | 9.859 | |
| Özkaynak Yöntemiyle Değerlenen Yatırımlar | 8 | 859.834 | 1.352.414 |
| Maddi Duran Varlıklar | 11 | 23.729.789 | 18.454.534 |
| Maddi Olmayan Duran Varlıklar | 12 | 12.147.761 | 9.131.083 |
| Peşin Ödenmiş Giderler | 10 | 2.459.368 | 2.167.465 |
| İlişkili Taraflara | 5 | 1.431.818 | 325.380 |
| İlişkili Olmayan Taraflara | 1.027.550 | 1.842.085 | |
| Ertelenmiş Vergi Varlığı | 27 | 718.601 | -- |
| Diğer Duran Varlıklar | 18 | 243.203 | 2.432.572 |
| TOPLAM VARLIKLAR | 150.577.885 | 144.802.627 |
31 ARALIK 2023 TARİHİ İTİBARIYLA KONSOLİDE FİNANSAL DURUM TABLOSU
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Bin Türk Lirası'nın ("TL") 31 Aralık 2023 tarihli satın alma tarihindeki satın alma gücü cinsinden ifade edilmiştir.)
| Bağımsız Denetimden Geçmiş | |||
|---|---|---|---|
| Dipnot | 31 Aralık | 31 Aralık | |
| Referansları | 2023 | 2022 | |
| KAYNAKLAR | |||
| Kısa Vadeli Yükümlülükler | 50.178.593 | 51.665.811 | |
| Kısa Vadeli Borçlanmalar | 30 | 11.691.438 | 9.231.463 |
| Uzun Vadeli Borçlanmaların Kısa Vadeli Kısımları | 30 | 7.116.874 | 6.856.863 |
| Ticari Borçlar | 6 | 14.864.081 | 16.106.999 |
| İlişkili Taraflara | 5 | 3.202.670 | 4.374.560 |
| İlişkili Olmayan Taraflara | 11.661.411 | 11.732.439 | |
| Çalışanlara Sağlanan Faydalar Kapsamında Borçlar | 17 | 1.204.662 | 1.049.998 |
| Diğer Borçlar | 7 | 342.042 | 609.567 |
| İlişkili Taraflara | 5 | 266.947 | 505.834 |
| İlişkili Olmayan Taraflara | 75.095 | 103.733 | |
| Devlet Teşvik ve Yardımları | 13 | 57.473 | 115.104 |
| Ertelenmiş Gelirler | 10 | 8.889.349 | 9.564.172 |
| İlişkili Taraflardan | 5 | 2.598.300 | 4.324.329 |
| İlişkili Olmayan Taraflardan | 6.291.049 | 5.239.843 | |
| Dönem Kârı Vergi Yükümlülüğü | 27 | -- | 300 |
| Kısa Vadeli Karşılıklar | 6.002.403 | 8.043.165 | |
| Çalışanlara Sağlanan Faydalara İlişkin | 17 | 1.597.757 | 1.435.720 |
| Diğer | 15 | 4.404.646 | 6.607.445 |
| Diğer Kısa Vadeli Yükümlülükler | 18 | 10.271 | 88.180 |
| Uzun Vadeli Yükümlülükler | 12.018.914 | 12.330.813 | |
| Uzun Vadeli Borçlanmalar | 30 | 1.129.602 | 1.762.548 |
| Ticari Borçlar | 6 | 75.501 | 119.823 |
| İlişkili Olmayan Taraflara | 75.501 | 119.823 | |
| Diğer Borçlar | 7 | 36.646 | 26.839 |
| İlişkili Olmayan Taraflara | 36.646 | 26.839 | |
| Ertelenmiş Gelirler | 10 | 5.908.723 | 4.755.433 |
| İlişkili Taraflardan | 5 | 3.663.188 | 2.929.436 |
| İlişkili Olmayan Taraflardan | 2.245.535 | 1.825.997 | |
| Ertelenmiş Vergi Yükümlülüğü | 27 | -- | 367.961 |
| Uzun Vadeli Karşılıklar | 4.863.565 | 5.290.191 | |
| Çalışanlara Sağlanan Faydalara İlişkin | 17 | 1.063.278 | 954.689 |
| Diğer | 15 | 3.800.287 | 4.335.502 |
| Diğer Uzun Vadeli Yükümlülükler | 18 | 4.877 | 8.018 |
31 ARALIK 2023 TARİHİ İTİBARIYLA KONSOLİDE FİNANSAL DURUM TABLOSU
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Bin Türk Lirası'nın ("TL") 31 Aralık 2023 tarihli satın alma tarihindeki satın alma gücü cinsinden ifade edilmiştir.)
| Bağımsız Denetimden Geçmiş | ||
|---|---|---|
| Dipnot | 31 Aralık | 31 Aralık |
| Referansları | 2023 | 2022 |
| 88.380.378 | 80.806.003 | |
| 79.850.889 | ||
| 2.280.000 | ||
| 19 | 15.359.232 | 14.418.756 |
| 14.548.374 | ||
| 2.200.775 | 15.712 | |
| 2.905.335 | 549.350 | |
| (704.560) | (533.638) | |
| 56.262 | 1.412.564 | |
| -- | 1.084.352 | |
| 56.262 | 328.212 | |
| 19 | 3.482.082 | 3.424.966 |
| 39.813.833 | 42.468.554 | |
| 7.290.475 | 1.281.963 | |
| 1.069.345 | 955.114 | |
| 150.577.885 | 144.802.627 | |
| 19 | 87.311.033 4.560.000 14.548.374 |
31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN YILA AİT KONSOLİDE KÂR VEYA ZARAR VE DİĞER KAPSAMLI GELİR TABLOSU
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Bin Türk Lirası'nın ("TL") 31 Aralık 2023 tarihli satın alma tarihindeki satın alma gücü cinsinden ifade edilmiştir.)
| Bağımsız Denetimden Geçmiş | |||
|---|---|---|---|
| 1 Ocak- | 1 Ocak | ||
| Dipnot | 31 Aralık | 31 Aralık | |
| Referansları | 2023 | 2022 | |
| KÂR VEYA ZARAR KISMI | |||
| Hasılat | 20 | 73.592.774 | 66.860.171 |
| Satışların Maliyeti (-) | 20 | (53.487.594) | (49.026.909) |
| BRÜT KÂR | 20.105.180 | 17.833.262 | |
| Genel Yönetim Giderleri (-) | 21 | (3.387.758) | (2.574.579) |
| Pazarlama Giderleri (-) | 21 | (1.446.516) | (1.646.303) |
| Araştırma ve Geliştirme Giderleri (-) | 21 | (2.645.753) | (2.018.251) |
| Esas Faaliyetlerden Diğer Gelirler | 22 | 33.516.955 | 23.954.185 |
| Esas Faaliyetlerden Diğer Giderler (-) | 22 | (21.168.365) | (17.591.101) |
| ESAS FAALİYET KÂRI | 24.973.743 | 17.957.213 | |
| Yatırım Faaliyetlerinden Gelirler | 23 | 34.312 | 13.229 |
| Özkaynak Yöntemiyle Değerlenen Yatırımların | |||
| Kârlarından/ (Zararlarından) Paylar | 8 | (1.473) | 31.895 |
| FİNANSMAN GİDERİ ÖNCESİ FAALİYET KÂRI | 25.006.582 | 18.002.337 | |
| Finansman Gelirleri | 24 | 1.181.695 | 1.448.296 |
| Finansman Giderleri (-) | 25 | (8.833.499) | (5.788.983) |
| Parasal kazanç/ (kayıp) | (10.145.147) | (14.573.875) | |
| SÜRDÜRÜLEN FAALİYETLER VERGİ ÖNCESİ KÂRI | 7.209.631 | (912.225) | |
| Sürdürülen Faaliyetler Vergi Geliri | 164.634 | 2.101.534 | |
| - Dönem Vergi Gideri (-) | 27 | (1.129.233) | (2.875) |
| - Ertelenmiş Vergi Geliri | 27 | 1.293.867 | 2.104.409 |
| SÜRDÜRÜLEN FAALİYETLER DÖNEM KÂRI | 7.374.265 | 1.189.309 | |
| Dönem Kârının Dağılımı | 7.374.265 | 1.189.309 | |
| Kontrol Gücü Olmayan Paylar | 83.790 | (92.654) | |
| Ana Ortaklık Payları | 28 | 7.290.475 | 1.281.963 |
| 7.374.265 | 1.189.309 | ||
| 100 Adet Pay Başına Kazanç (tam kuruş) | 28 | 159,88 | 56,23 |
31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN YILA AİT KONSOLİDE KÂR VEYA ZARAR VE DİĞER KAPSAMLI GELİR TABLOSU
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Bin Türk Lirası'nın ("TL") 31 Aralık 2023 tarihli satın alma tarihindeki satın alma gücü cinsinden ifade edilmiştir.)
| Bağımsız Denetimden Geçmiş | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 Ocak- | 1 Ocak | ||||
| Dipnot | 31 Aralık | 31 Aralık | |||
| Referansları | 2023 | 2022 | |||
| DÖNEM KÂRI | 7.374.265 | 1.189.309 | |||
| DİĞER KAPSAMLI GELİR KISMI | |||||
| Kâr veya Zararda Yeniden Sınıflandırılmayacaklar | 2.185.063 | 15.712 | |||
| Tanımlanmış Fayda Planları Yeniden Ölçüm Kazançları | 17 | (227.896) | (667.047) | ||
| Maddi Duran Varlıklar Yeniden Değerleme | |||||
| Artışları/Azalışları | 26 | 2.692.554 | 610.389 | ||
| Ertelenmiş Vergi Geliri/(Gideri) | 26-27 | (279.595) | 72.370 | ||
| Kâr veya Zararda Yeniden Sınıflandırılacaklar | (1.356.302) | 1.024.050 | |||
| Gerçeğe Uygun Değer Farkı Diğer Kapsamlı Gelire | |||||
| Yansıtılan Finansal Varlıklardan Kazançlar (Kayıplar) | 26 | (1.156.642) | 1.141.423 | ||
| Yabancı Para Çevrim Farkları | 26 | (271.950) | (60.302) | ||
| Ertelenmiş Vergi Geliri/(Gideri) | 26-27 | 72.290 | (57.071) | ||
| DİĞER KAPSAMLI GELİR | 828.761 | 1.039.762 | |||
| TOPLAM KAPSAMLI GELİR | 8.203.026 | 2.229.071 | |||
| Toplam Kapsamlı Gelirin Dağılımı | |||||
| Kontrol Gücü Olmayan Paylar | 83.790 | (92.654) | |||
| Ana Ortaklık Payları | 8.119.236 | 2.321.725 | |||
| 8.203.026 | 2.229.071 |
31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN YILA AİT KONSOLİDE ÖZKAYNAKLAR DEĞİŞİM TABLOSU
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Bin Türk Lirası'nın ("TL") 31 Aralık 2023 tarihli satın alma tarihindeki satın alma gücü cinsinden ifade edilmiştir.)
| Kâr veya Zararda Yeniden Sınıflandırılmayacak Birikmiş Diğer Kapsamlı Gelirler veya Giderler |
Kâr veya Zararda Yeniden Sınıflandırılacak Birikmiş Diğer Kapsamlı Gelirler veya Giderler |
Birikmiş Kârlar | |||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Ödenmiş Sermaye |
Sermaye Düzeltme Farkları |
Pay İhraç Primleri/ (İskontoları) |
Maddi Duran Varlıklar Yeniden Değerleme Artışları |
Tanımlanmış Fayda Planları Yeniden Ölçüm Kayıpları |
Gerçeğe Uygun Değer Farkı Diğer Kapsamlı Gelire Yansıtılan Finansal Varlıklardan Kazançlar (Kayıplar) |
Yabancı Para Çevrim Farkları |
Kârdan Ayrılan Kısıtlanmış Yedekler |
Geçmiş Yıllar Kârı |
Net Dönem Kârı |
Ana Ortaklığa Ait Özkaynaklar |
Kontrol Gücü Olmayan Paylar |
Özkaynaklar | |
| 1 Ocak 2022 İtibarıyla | |||||||||||||
| Bakiye | 2.280.000 | 14.418.756 | 14.548.374 | -- | -- | -- | 388.514 | 3.236.208 | 43.902.403 | -- | 78.774.255 | 1.090.059 | 79.864.314 |
| Transferler | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | 188.758 | (1.433.849) | 1.245.091 | -- | -- | -- |
| Sermaye Arttırımı Toplam Kapsamlı Gelir |
-- -- |
-- -- |
-- -- |
-- 549.350 |
-- (533.638) |
-- 1.084.352 |
-- (60.302) |
-- -- |
-- -- |
1.281.963 | -- 2.321.725 |
-- (92.654) |
-- 2.229.071 |
| İştirak Pay Değişimi | |||||||||||||
| Konsolidasyon Etkisi | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | (42.291) | (42.291) |
| Temettüler | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | (1.245.091) | (1.245.091) | -- | (1.245.091) |
| 31 Aralık 2022 İtibarıyla | |||||||||||||
| Bakiye | 2.280.000 | 14.418.756 | 14.548.374 | 549.350 | (533.638) | 1.084.352 | 328.212 | 3.424.966 | 42.468.554 | 1.281.963 | 79.850.889 | 955.114 | 80.806.003 |
| 1 Ocak 2023 İtibarıyla | |||||||||||||
| Bakiye | 2.280.000 | 14.418.756 | 14.548.374 | 549.350 | (533.638) | 1.084.352 | 328.212 | 3.424.966 | 42.468.554 | 1.281.963 | 79.850.889 | 955.114 | 80.806.003 |
| Transferler | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | 57.116 | 565.755 | (622.871) | -- | -- | -- |
| Sermaye Arttırımı | 2.280.000 | 940.476 | -- | -- | -- | -- | -- | -- | (3.220.476) | -- | -- | -- | -- |
| Toplam Kapsamlı Gelir | -- | -- | -- | 2.355.985 | (170.922) | (1.084.352) | (271.950) | -- | -- | 7.290.475 | 8.119.236 | 83.790 | 8.203.026 |
| İştirak Pay Değişimi | |||||||||||||
| Konsolidasyon Etkisi | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | 30.441 | 30.441 |
| Temettüler | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | (659.092) | (659.092) | -- | (659.092) |
| 31 Aralık 2023 İtibarıyla | |||||||||||||
| Bakiye | 4.560.000 | 15.359.232 | 14.548.374 | 2.905.335 | (704.560) | -- | 56.262 | 3.482.082 | 39.813.833 | 7.290.475 | 87.311.033 | 1.069.345 | 88.380.378 |
31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN YILA AİT KONSOLİDE NAKİT AKIŞ TABLOSU
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Bin Türk Lirası'nın ("TL") 31 Aralık 2023 tarihli satın alma tarihindeki satın alma gücü cinsinden ifade edilmiştir.)
| Bağımsız Denetimden Geçmiş | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 Ocak | 1 Ocak | ||||
| Dipnot | 31 Aralık | 31 Aralık | |||
| Referansları | 2023 | 2022 | |||
| A. İşletme Faaliyetlerinden Nakit Akışları Dönem Kârı/Zararı |
8.374.864 7.374.265 |
12.044.475 1.189.309 |
|||
| Dönem Net Kârı Mutabakatı ile İlgili Düzeltmeler | 15.057.442 | 16.784.962 | |||
| - Amortisman ve İtfa Giderleri ile İlgili Düzeltmeler | 11-12 | 3.402.164 | 2.445.831 | ||
| - Değer Düşüklüğü (İptali) İle İlgili Düzeltmeler | (40.754) | (59.033) | |||
| Alacaklarda Değer Düşüklüğü (İptali) ile İlgili Düzeltmeler | 6 | 3.018 | (31.708) | ||
| Stok Değer Düşüklüğü (İptali) ile İlgili Düzeltmeler | 9 | (43.772) | (27.325) | ||
| - Karşılıklar İle İlgili Düzeltmeler | 4.363.403 | 7.162.008 | |||
| Çalışanlara Sağlanan Faydalara İlişkin Karşılıklar (İptali) ile İlgili Düzeltmeler | 17 | 1.310.013 | 1.652.529 | ||
| Dava ve/veya Ceza Karşılıkları (İptali) ile İlgili Düzeltmeler | 15 | 1.207.818 | 2.871.299 | ||
| Garanti Karşılıkları (İptali) ile İlgili Düzeltmeler | 15 | 2.083.091 | 2.348.449 | ||
| Diğer Karşılıklar (İptalleri) ile İlgili Düzeltmeler | 15 | (237.519) | 289.731 | ||
| - Faiz (Gelirleri) ve Giderleri İle İlgili Düzeltmeler | 310.880 | 80.609 | |||
| Faiz Gelirleri ile İlgili Düzeltmeler | 22-24 | (849.274) | (870.341) | ||
| Faiz Giderleri ile İlgili Düzeltmeler | 22-25 | 1.160.154 | 950.950 | ||
| - Özkaynak Yöntemiyle Değerlenen Yatırımların Dağıtılmamış Karları ile ilgili Düzeltmeler | 8 | 1.473 | (31.895) | ||
| - Vergi (Geliri) Gideri İle İlgili Düzeltmeler | 27 | (164.634) | (2.101.534) | ||
| - Yatırım ya da Finansman Faaliyetlerinden Kaynaklanan Nakit Akışlarına Neden Olan | |||||
| Diğer Kalemlere İlişkin Düzeltmeler | 4.718.404 | 3.698.067 | |||
| - Kâr (Zarar) Mutabakatı İle İlgili Diğer Düzeltmeler | 2.466.506 | 5.590.909 | |||
| İşletme Sermayesinde Gerçekleşen Değişimler | (11.110.018) | (3.856.115) | |||
| - Ticari Alacaklardaki Azalış (Artış) ile İlgili Düzeltmeler | (18.829.690) | (20.713.793) | |||
| - Faaliyetlerle İlgili Diğer Alacaklardaki Azalış (Artış) ile İlgili Düzeltmeler | (625.156) | (507.526) | |||
| - Stoklardaki Azalışlar (Artışlar) İle İlgili Düzeltmeler | (4.147.471) | (1.280.817) | |||
| - Peşin Ödenmiş Giderlerdeki Azalış (Artış) | 10 | (1.204.325) | (380.495) | ||
| - Ticari Borçlardaki Artış (Azalış) ile İlgili Düzeltmeler | 5.912.711 | 7.088.770 | |||
| - Çalışanlara Sağlanan Faydalar Kapsamında Borçlardaki Artış (Azalış) | 567.422 | 544.928 | |||
| - Devam Eden İnşaat, Taahhüt veya Hizmet Sözleşmelerine İlişkin | |||||
| Tamamlanma Derecesi Yöntemi ile İlgili Düzeltmeler | (1.723.193) | 2.074.672 | |||
| - Faaliyetler ile İlgili Diğer Borçlardaki Artış (Azalış) ile İlgili Düzeltmeler | (447.401) | (780.443) | |||
| - Devlet Teşvik ve Yardımlarındaki Artış (Azalış) | (57.631) | 40.808 | |||
| - Ertelenmiş Gelirlerdeki Artış (Azalış) | 1.527.967 | (650.009) | |||
| -Net parasal pozisyon kazançları/ (kayıpları) | 8.519.395 | 11.478.477 | |||
| - İşletme Sermayesinde Gerçekleşen Diğer Artış (Azalış) ile İlgili Düzeltmeler | (602.646) | (770.687) | |||
| Faaliyetlerden Elde Edilen Nakit Akışları | 11.321.689 | 14.118.156 | |||
| Çalışanlara Sağlanan Faydalara İlişkin Karşılıklar Kapsamında Yapılan Ödemeler | 17 | (327.604) | (760.298) | ||
| Diğer Karşılıklara İlişkin Ödemeler | 15 | (1.489.687) | (1.304.308) | ||
| Vergi İadeleri (Ödemeleri) | (1.129.534) | (9.075) | |||
| B. Yatırım Faaliyetlerinden Kaynaklanan Nakit Akışları | (11.681.605) | (11.854.816) | |||
| Maddi ve Maddi Olmayan Duran Varlıkların Satışından Kaynaklanan Nakit Girişleri | 307.720 | 119.275 | |||
| Maddi Duran Varlık Alımından Kaynaklanan Nakit Çıkışları | 11 | (5.292.094) | (4.723.133) | ||
| Maddi Olmayan Duran Varlık Alımından Kaynaklanan Nakit Çıkışları | 12 | (7.155.473) | (7.445.477) | ||
| Alınan Temettüler | 23 | 15.390 | 9.863 | ||
| Diğer Nakit Girişleri (Çıkışları) | 442.852 | 184.656 | |||
| C. Finansman Faaliyetlerinden Nakit Akışları | 4.151.264 | 4.796.119 | |||
| Borçlanmadan Kaynaklanan Nakit Girişleri | 19.516.101 | 17.618.995 | |||
| Borç Ödemelerine İlişkin Nakit Çıkışları | (15.145.602) | (12.408.717) | |||
| Ödenen Temettüler | 19 | (219.235) | (414.159) | ||
| YABANCI PARA ÇEVİRİM FARKLARININ ETKİSİNDEN ÖNCE NAKİT VE NAKİT BENZERLERİNDEKİ NET ARTIŞ/AZALIŞ (A+B+C) |
844.523 | 4.985.778 | |||
| D. YABANCI PARA ÇEVRİM FARKLARININ NAKİT VE NAKİT BENZERLERİ | |||||
| ÜZERİNDEKİ ETKİSİ | 72.658 | 276.779 | |||
| E. NAKİT VE NAKİT BENZERLERİ ÜZERİNDEKİ ENFLASYON ETKİSİ | (3.683.633) | (2.639.102) | |||
| NAKİT VE NAKİT BENZERLERİNDEKİ NET ARTIŞ/AZALIŞ (A+B+C+D+E) | (2.766.452) | 2.623.455 | |||
| F. DÖNEM BAŞI NAKİT VE NAKİT BENZERLERİ | 9.367.529 | 6.744.074 | |||
| DÖNEM SONU NAKİT VE NAKİT BENZERLERİ (A+B+C+D+E+F) | 3 | 6.601.077 | 9.367.529 |
Ekteki dipnotlar bu konsolide finansal tabloların tamamlayıcı bir parçasıdır.
31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN YILA AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN DİPNOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Bin Türk Lirası'nın ("TL") 31 Aralık 2023 tarihli satın alma tarihindeki satın alma gücü cinsinden ifade edilmiştir.)
1. GRUP'UN ORGANİZASYONU VE FAALİYET KONUSU
ASELSAN Elektronik Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi ("Şirket") her türlü kurum, kuruluş ve tüketiciye yönelik olarak kara, hava, deniz ve uzay uygulamaları kapsamında her nevi elektrik, elektronik, mikrodalga, elektro-optik, güdüm, bilgisayar, bilişim, kriptoloji, güvenlik, mekanik kimya ve benzeri konularda çeşitli yazılım, cihaz, sistem, araç, gereç ve platformların araştırma, geliştirme, mühendislik, üretim, test, montaj, entegrasyon ve satışını yapmak, satış sonrası hizmetini vermek, ticaretini yapmak, yaptırmak ve proje, mühendislik, danışmanlık, servis, eğitim, taahhüt, inşaat, yayın, ticaret, işletme ve internet hizmetleri konusunda her türlü girişim ve faaliyetlerde bulunmak amacı ile kurulmuştur.
Şirket, 1975 yılı sonunda Kara Kuvvetlerini Güçlendirme Vakfı öncülüğünde Vakıf Kuruluşu bir Anonim Şirket olarak kurulmuştur. Şirket 1979 yılı başlarında Ankara Macunköy tesislerinde üretim faaliyetine geçmiştir.
Şirket'in organizasyon yapısı; üretim ve mühendislik faaliyetlerini yürütmek üzere Haberleşme ve Bilgi Teknolojileri Sektör Başkanlığı Genel Müdür Yardımcılığı (HBT), Mikroelektronik, Güdüm ve Elektro-Optik Sektör Başkanlığı Genel Müdür Yardımcılığı (MGEO), Savunma Sistem Teknolojileri Sektör Başkanlığı Genel Müdür Yardımcılığı (SST), Radar ve Elektronik Harp Sistemleri Sektör Başkanlığı Genel Müdür Yardımcılığı (REHİS) ve Ulaşım, Güvenlik, Enerji, Otomasyon ve Sağlık Sistemleri Sektör Başkanlığı Genel Müdür Yardımcılığı (UGES) olmak üzere beş ayrı Sektör Başkanlığı Genel Müdür Yardımcılığı bünyesinde örgütlenmiştir.
Genel Müdürlük'ün, stratejik seviyede planlama, izleme, değerlendirme fonksiyonlarını daha etkin yerine getirebilmesini sağlamak amacıyla oluşturulmuş Mali Yönetim Genel Müdür Yardımcılığı, Kurumsal Yönetim Genel Müdür Yardımcılığı, Teknoloji ve Strateji Yönetimi Genel Müdür Yardımcılığı, İş Geliştirme ve Pazarlama Genel Müdür Yardımcılığı ve Tedarik Zinciri Yönetimi Genel Müdür Yardımcılığı olmak üzere beş ayrı Genel Müdür Yardımcılığı ile Hukuk Müşavirliği ve Özel Kalem Müdürlüğü bulunmaktadır.
Ayrıca Yönetim Kurulu'na bağlı İç Denetim Başkanlığı ile Yönetim Kurulu Planlama ve Koordinasyon Müdürlüğü mevcuttur.
Şirket; Ankara'da Macunköy, Akyurt ve Gölbaşı yerleşkelerinde üretim ve mühendislik faaliyetleri ile ODTÜ Teknokent, Hacettepe Teknokent, Gebze Bilişim Vadisi ve Teknopark İstanbul'da mühendislik faaliyetlerini sürdürmektedir. Genel Müdürlük teşkilatı Ankara Macunköy yerleşkesinde bulunmaktadır.
Şirket'in ana ortağı yüzde 74,20 oranında sermayesini elinde bulunduran Türk Silahlı Kuvvetlerini Güçlendirme Vakfı ("TSKGV")dır. TSKGV, 17 Haziran 1987 tarihinde 3388 Sayılı yasa ile Türk Silahlı Kuvvetleri'ne gerekli olan silah, araç ve gereçleri, yurt içinde üretmek veya yurt dışından temin etmek için kurulmuştur.
Şirket, Sermaye Piyasası Kurulu ("SPK")na kayıtlıdır ve hisseleri 1990 yılından bu yana Borsa İstanbul Anonim Şirketi ("BİST")nde işlem görmektedir. 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla, Şirket'in halka açıklık oranı yüzde 25,80'dir (31 Aralık 2022: yüzde 25,80) (Not 19).
Şirket'in ticaret siciline kayıtlı adresi Mehmet Akif Ersoy Mahallesi İstiklal Marşı Caddesi No:16 06200 Yenimahalle/Ankara'dır. Grup'un 31 Aralık 2023 itibarıyla ortalama çalışan sayısı 11.550'dir (31 Aralık 2022: 10.948).
Şirketin, aynı sektörde faaliyet gösteren ve finansal tablolarını tam konsolide ettiği bağlı ortaklıkları ASELSAN Bakü Şirketi ("ASELSAN Bakü"), Aselsan Sivas Hassas Optik San. Tic. A.Ş. ("ASELSAN Optik"), Mikroelektronik Ar-Ge Tasarım ve Ticaret Limited Şirketi ("Mikro AR-GE"), ASELSANNET Elektronik ve Haberleşme Sistemleri Sanayi Ticaret İnşaat ve Taahhüt Limited Şirketi ("ASELSANNET"), Aselsan Konya Silah Sistemleri Anonim Şirketi ("ASELSAN KONYA"), ASELSAN Malaysia Sdn. Bhd. ("ASELSAN Malezya"), BİTES Savunma Havacılık ve Uzay Teknolojileri Yazılım A.Ş. ("BİTES"), ASELSAN Global Dış Ticaret ve Pazarlama A.Ş. ("ASELSAN GLOBAL"), ASELSAN UKRAINE LLC. ("ASELSAN Ukrayna") ve ULAK Haberleşme A.Ş. ("ULAK") ile beraber ilerleyen dipnotlarda "Grup" olarak anılacaktır.
31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN YILA AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN DİPNOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Bin Türk Lirası'nın ("TL") 31 Aralık 2023 tarihli satın alma tarihindeki satın alma gücü cinsinden ifade edilmiştir.)
1. GRUP'UN ORGANİZASYONU VE FAALİYET KONUSU (devamı)
Şirket'in, ayrıca ASELSAN Elektronik Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi EP Co. ("ASELSAN Güney Afrika") adı altında Güney Afrika'da, ASELSAN Balkanlar ("ASELSAN Balkanlar") adı altında Makedonya'da, ASELSAN Kıbrıs İleri Teknolojiler Araştırma Merkezi ("ASELSAN Kıbrıs") adı altında Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti'nde ve ASELSAN Elektronik Sanayi ve Ticaret A.Ş. Katar ("ASELSAN Katar") adı altında Katar'da ve Aselsan Elektronik Sanayi ve Ticaret A.Ş. Polonya Şubesi ("Aselsan Polonya") adı altında şubeleri bulunmaktadır. Şubeler de tam konsolidasyona dahil edilmişlerdir.
2. KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARIN SUNUMUNA İLİŞKİN ESASLAR
2.1 Sunuma İlişkin Temel Esaslar
TFRS'ye Uygunluk Beyanı
İlişikteki konsolide finansal tablolar SPK'nın 13 Haziran 2013 tarih ve 28676 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Seri II, 14.1 No'lu "Sermaye Piyasasında Finansal Raporlamaya İlişkin Esaslar Tebliği" ("Tebliğ") hükümleri uyarınca Kamu Gözetimi Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumu ("KGK") tarafından yayımlanan ve yürürlüğe girmiş olan Türkiye Finansal Raporlama Standartları ("TFRS") esas alınarak hazırlanmıştır. TFRS; Türkiye Muhasebe Standartları, Türkiye Finansal Raporlama Standartları ile bunlara ilişkin ek ve yorumlardan oluşmaktadır.
Konsolide Finansal tablolar, KGK tarafından yayımlanan Finansal Tablo Örnekleri ve Kullanım Rehberi'nde belirlenmiş finansal tablo örnekleri esas alınarak geliştirilen TFRS Taksonomisi'ne uygun olarak sunulmuştur.
Konsolide finansal tablolar, gerçeğe uygun değer üzerinden ölçülen arsaların ve bazı finansal araçların yeniden değerlemesi haricinde, tarihi maliyetler üzerinden hazırlanmıştır.
Konsolide Finansal Tabloların Onaylanması
Konsolide finansal tablolar, Yönetim Kurulu tarafından 26 Mart 2024 tarihinde 1222 Sayılı karar ile onaylanmış ve yayınlanması için yetki verilmiştir. Genel Kurul ve yasal merciler dışındakilerin konsolide finansal tabloları değiştirme yetkisi yoktur.
Kullanılan Para Birimi
Grup'un her işletmesinin kendi finansal tabloları faaliyette bulundukları temel ekonomik çevrede geçerli olan para birimi ("Geçerli Para Birimi") ile sunulmuştur. Şirketin raporlama para birimi Türk Lirası ("TL")'dır. Her işletmenin finansal durumu ve faaliyet sonuçları, Grup'un geçerli para birimi olan ve konsolide finansal tablolar için sunum para birimi olan "TL" cinsinden ifade edilmiştir.
Aksi belirtilmedikçe TL ve döviz cinsinden tutarlar bine bölünmüş olarak gösterilmiştir.
Yüksek Enflasyon Dönemlerinde Finansal Tabloların Düzeltilmesi
Şirket, yasal defterlerini 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu"na (TTK), vergi mevzuatına ve T.C. Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından yayınlanan Tek Düzen Hesap Planı'na uygun olarak tutmaktadır. Bununla birlikte TFRS uyarınca doğru sunum yapılması amacıyla Türk parasının satın alma gücündeki değişimlerle ilgili olanlar dahil olmak üzere Not 2.5'de belirtilen muhasebe politikaları çerçevesinde düzenlenmiştir.
31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN YILA AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN DİPNOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Bin Türk Lirası'nın ("TL") 31 Aralık 2023 tarihli satın alma tarihindeki satın alma gücü cinsinden ifade edilmiştir.)
2. KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARIN SUNUMUNA İLİŞKİN ESASLAR (devamı)
2.1 Sunuma İlişkin Temel Esaslar (devamı)
Yüksek enflasyon dönemlerinde finansal tabloların düzeltilmesi
SPK, 17 Mart 2005 tarihinde almış olduğu bir kararla, Türkiye'de faaliyette bulunan ve SPK Muhasebe Standartları'na uygun mali tablo hazırlayan şirketler için, 1 Ocak 2005 tarihinden itibaren geçerli olmak üzere enflasyon muhasebesi uygulamasının gerekli olmadığını ilan ettiği için bu tarihten itibaren Türkiye Muhasebe Standardı 29 "Yüksek Enflasyonist Ekonomilerde Finansal Raporlama"ya göre finansal tabloların hazırlanması ve sunumu uygulamasını sona erdirmiştir.
Kamu Gözetimi Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumu ("KGK") 23 Kasım 2023 tarihinde Türkiye'de enflasyon muhasebesi uygulanmasına ilişkin açıklamada bulunmuş olup söz konusu duyuruya göre, TFRS uygulayan işletmelerin 31 Aralık 2023 tarihinde veya sonrasında sona eren yıllık raporlama dönemine ait finansal tablolarının TMS 29'da yer alan ilgili muhasebe ilkelerine uygun olarak enflasyon etkisine göre düzeltilerek sunulması gerekmektedir. Bu finansal tabloların hazırlanmış olduğu tarih itibarıyla 31 Aralık 2023 tarihli finansal tablolar hazırlanırken TMS 29'a göre enflasyon düzeltmesi yapılmıştır.
TMS 29, hiper enflasyonist ekonomilerin para birimi ile hazırlanan mali tabloların bilanço tarihindeki ölçüm biriminden gösterilmesini ve genel fiyat endeksinin kullanılarak daha önceki dönemlere ait bakiyelerin de aynı birimden gösterilmesini öngörmektedir. TMS 29'un uygulanmasını gerektiren durumlardan biri, üç yıllık kümülatif enflasyon oranının, yaklaşık %100 veya üzerinde olmasıdır. Türkiye'de Türkiye İstatistik Kurumu ("TÜİK") tarafından yayımlanan tüketici fiyat endeksi ("TÜFE") baz alındığında söz konusu kümülatif oran 31 Aralık 2023 tarihi itibariyle sona eren üç yıllık dönem için %271 olmuştur.
Fiyat endekslerinde yukarıda belirtilen düzeyde artış olmamakla beraber, halkın tasarruflarını ağırlıklı olarak yabancı para cinsinden tutması, mal ve hizmet fiyatlarının yabancı para birimi üzerinden belirlenmesi, faiz oranlarının, ücret ve fiyatların genel fiyat endekslerine bağlanması, kısa vadeli işlemler de dahil satın alma gücündeki kayıpları karşılamak için fiyatların vade farkı konularak belirlenmesi gibi yüksek enflasyon emarelerinin mevcut bulunması halinde de TMS 29'un uygulanması gerekmektedir.
Enflasyona göre yapılan düzeltmeler, TÜİK tarafından yayımlanan Türkiye'deki Tüketici Fiyat Endeksi kullanılarak bulunan katsayılar esas alınarak hesaplanmıştır. 31 Aralık 2023 tarihi itibariyle ekte sunulan mali tabloların düzeltilmesinde kullanılan endeks ve katsayılar aşağıda belirtilmiştir:
| Dönem | Endeks | Düzeltme Katsayısı |
|---|---|---|
| 31 Aralık 2023 | 1.859,39 | 1 |
| 31 Aralık 2022 | 1.128,45 | 1,64773 |
| 31 Aralık 2021 | 686,95 | 2,70673 |
31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN YILA AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN DİPNOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Bin Türk Lirası'nın ("TL") 31 Aralık 2023 tarihli satın alma tarihindeki satın alma gücü cinsinden ifade edilmiştir.)
2. KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARIN SUNUMUNA İLİŞKİN ESASLAR (devamı)
2.1 Sunuma İlişkin Temel Esaslar (devamı)
TMS 29 endeksleme işlemlerinin ana hatları aşağıdaki gibidir:
Bilanço tarihi itibarıyla cari satın alma gücü ile gösterilenler dışındaki tüm kalemler ilgili tüketici fiyat endeksi katsayıları kullanılarak endekslenmiştir. Önceki yıllara ait tutarlar da yine aynı şekilde endekslenmiştir.
Önceki raporlama dönemlerine ait mali tablolar paranın en son bilanço tarihindeki cari satın alma gücü esas alınarak düzeltilmiştir. Cari dönem düzeltme katsayısı önceki dönem finansal tablolarına uygulanmıştır.
Parasal aktif ve pasif kalemler, bilanço tarihinde cari satın alma gücü ile ifade edildiklerinden endekslemeye tabi tutulmamışlardır. Parasal kalemler nakit para ve nakit olarak alınacak veya ödenecek kalemlerdir.
Parasal olmayan aktif ve pasifler satın alma veya ilk kayda alınma tarihinden bilanço tarihine kadar olan süre içerisinde genel fiyat endeksinde meydana gelen değişikliklerin alım maliyetlerine ve birikmiş amortisman tutarlarına yansıtılması suretiyle yeniden ifade edilmiştir. Böylece maddi duran varlıklar, maddi olmayan duran varlıklar, kullanım hakkı varlıkları ve benzeri aktifler piyasa değerlerini geçmeyecek şekilde alım değerleri üzerinden endekslenmiştir. Amortismanlar da benzeri şekilde yeniden düzeltilmişlerdir. Özkaynakların içerisinde yer alan tutarlar, bu tutarların şirkete katıldığı veya şirket içerisinde oluştuğu dönemlerdeki tüketici fiyat endekslerinin uygulanması neticesinde yeniden düzeltilmiştir.
Bilançodaki parasal olmayan kalemlerin gelir tablosuna etkisi olanlar dışında gelir tablosunda yer alan tüm kalemler, gelir ve gider hesaplarının mali tablolara ilk olarak yansıtıldıkları dönemler üzerinden hesaplanan katsayılar ile endekslenmişlerdir.
Net parasal pozisyon üzerinden genel enflasyon neticesinde oluşan kazanç veya kayıp; parasal olmayan aktiflere, özkaynak kalemlerine ve gelir tablosu hesaplarına yapılan düzeltmelerin farkıdır. Net parasal pozisyon üzerinden hesaplanan bu kazanç veya kayıp net kara dahil edilmiştir.
Nakit akış tablosunda sunulan tüm kalemler raporlama dönemi sonundaki cari ölçüm birimine göre ifade edilerek enflasyona göre düzeltilmiştir. Enflasyonun işletme, yatırım ve finansman faaliyetlerinden kaynaklanan nakit akışları üzerindeki etkisi ilgili kaleme atfedilmiş ve nakit ve nakit benzerleri üzerindeki parasal kazanç veya kayıp ayrı olarak sunulmuştur
31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN YILA AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN DİPNOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Bin Türk Lirası'nın ("TL") 31 Aralık 2023 tarihli satın alma tarihindeki satın alma gücü cinsinden ifade edilmiştir.)
2. KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARIN SUNUMUNA İLİŞKİN ESASLAR (devamı)
2.1 Sunuma İlişkin Temel Esaslar (devamı)
Konsolidasyona İlişkin Esaslar
Bağlı Ortaklıklar:
Şirketin bağlı ortaklıklarının detayları aşağıdaki gibidir:
| Grup'un sermayedeki pay oranı ve oy kullanma hakkı oranı (%) |
|||||
|---|---|---|---|---|---|
| Bağlı Ortaklıklar | Kuruluş ve Faaliyet Yeri |
Geçerli Para Birimi |
31 Aralık 2023 |
31 Aralık 2022 |
Ana Faaliyeti |
| ASELSANNET | Türkiye | TL | 100 | 100 | Haberleşme sistemleri |
| ASELSAN Bakü | Azerbaycan | AZN | 100 | 100 | Grup ürünlerinin pazarlama ve satışı |
| ASELSAN GLOBAL | Türkiye | TL | 100 | 100 | İhracat |
| ASELSAN OPTİK | Türkiye | TL | 80 | 50 | Hassas optik teknolojisi |
| Mikro AR-GE | Türkiye | TL | 85 | 85 | Mikroelektronik Ar-Ge projeleri |
| ASELSAN Malezya | Malezya | MYR | 100 | 100 | Uzaktan komutalı silah sistemleri |
| ASELSAN Konya | Türkiye | TL | 51 | 51 | Silah ve silah sistemleri |
| BİTES | Türkiye | TL | 100 | 51 | Savunma, Havacılık, Uzay Teknolojileri, Yazılım |
| ASELSAN Ukrayna | Ukrayna | UAH | 100 | 100 | Grup Ürünlerinin Pazarlama ve Satışı |
| ULAK | Türkiye | TL | 51 | 51 | Haberleşme sistemleri |
Konsolide finansal tablolar, Şirket ve bağlı ortaklıkları tarafından kontrol edilen işletmelerin finansal tablolarını kapsar. Kontrol, Şirket'in aşağıdaki şartları sağlaması ile sağlanır:
- yatırım yapılan işletme üzerinde gücünün olması;
- yatırım yapılan işletmeden elde edeceği değişken getirilere açık olması ya da bu getirilere hakkı olması; ve
- getiriler üzerinde etkisi olabilecek şekilde gücünü kullanabilmesi.
Yukarıda listelenen kriterlerin en az birinde herhangi bir değişiklik oluşmasına neden olabilecek bir durumun ya da olayın ortaya çıkması halinde Şirket yatırımının üzerinde kontrol gücünün olup olmadığını yeniden değerlendirir.
Grup'un yatırım yapılan işletme üzerinde çoğunluk oy hakkına sahip olmadığı durumlarda, ilgili yatırımın faaliyetlerini tek başına yönlendirebilecek/yönetebilecek şekilde yeterli oy hakkının olması halinde, yatırım yapılan şirket/varlık üzerinde kontrol gücü vardır.
31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN YILA AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN DİPNOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Bin Türk Lirası'nın ("TL") 31 Aralık 2023 tarihli satın alma tarihindeki satın alma gücü cinsinden ifade edilmiştir.)
2. KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARIN SUNUMUNA İLİŞKİN ESASLAR (devamı)
2.1 Sunuma İlişkin Temel Esaslar (devamı)
Konsolidasyona İlişkin Esaslar (devamı)
Bağlı Ortaklıklar (devamı):
Şirket, aşağıdaki unsurlar da dahil olmak üzere, ilgili yatırımdaki oy çoğunluğunun kontrol gücü sağlamak için yeterli olup olmadığının değerlendirmesinde konuyla ilgili tüm olayları ve şartları göz önünde bulundurur:
- Grup'un sahip olduğu oy hakkı ile diğer hissedarların sahip olduğu oy hakkının karşılaştırılması;
- Grup ve diğer hissedarların sahip olduğu potansiyel oy hakları;
- Sözleşmeye bağlı diğer anlaşmalardan doğan haklar; ve
- Grup karar verilmesi gereken durumlarda ilgili faaliyetleri yönetmede (geçmiş dönemlerdeki genel kurul toplantılarında yapılan oylamalar da dahil olmak üzere) mevcut gücünün olup olmadığını gösterebilecek diğer olay ve şartlar.
Bir bağlı ortaklığın konsolidasyon kapsamına alınması Şirket'in bağlı ortaklık üzerinde kontrole sahip olmasıyla başlar ve kontrolünü kaybetmesiyle sona erer. Yıl içinde satın alınan veya elden çıkarılan bağlı ortaklıkların gelir ve giderleri, satın alım tarihinden elden çıkarma tarihine kadar konsolide kâr veya zarar ve diğer kapsamlı gelir tablosuna dahil edilir.
Kâr veya zarar ve diğer kapsamlı gelirin her bir kalemi ana ortaklık hissedarlarına ve kontrol gücü olmayan paylara aittir. Kontrol gücü olmayan paylar ters bakiye ile sonuçlansa dahi, bağlı ortaklıkların toplam kapsamlı geliri ana ortaklık hissedarlarına ve kontrol gücü olmayan paylara aktarılır.
Gerekli olması halinde, Grup'un izlediği muhasebe politikalarıyla aynı olması amacıyla bağlı ortaklıklarının finansal tablolarında muhasebe politikalarıyla ilgili düzeltmeler yapılır.
Tüm grup içi varlıklar ve yükümlülükler, özkaynaklar, gelir ve giderler, kârlar ve zararlar ve Grup şirketleri arasındaki işlemlere ilişkin nakit akışları konsolidasyonda elimine edilir.
31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN YILA AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN DİPNOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Bin Türk Lirası'nın ("TL") 31 Aralık 2023 tarihli satın alma tarihindeki satın alma gücü cinsinden ifade edilmiştir.)
2. KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARIN SUNUMUNA İLİŞKİN ESASLAR (devamı)
2.1 Sunuma İlişkin Temel Esaslar (devamı)
Konsolidasyona İlişkin Esaslar (devamı)
İş Ortaklıklarındaki Paylar
31 Aralık 2023 ve 2022 tarihleri itibarıyla Grup'un iş ortaklıklarının detayı aşağıdaki gibidir:
| Grup'un sermayedeki pay oranı ve oy kullanma hakkı oranı (%) |
|||||
|---|---|---|---|---|---|
| İş Ortaklıklarındaki Paylar | Kuruluş ve | 31 Aralık | 31 Aralık | ||
| Mikro Nano Teknolojileri Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi ("ASELSAN Bilkent") |
Ana Faaliyeti Yarı-iletken ve benzeri teknolojik malzemeleri içeren mikro ve nano boyutlu cihazların üretimi |
Faaliyet Yeri Türkiye |
2023 50 |
2022 50 |
|
| International Golden Group ("IGG") ASELSAN Integrated Systems LLC ("IGG ASELSAN") |
İleri teknoloji ürünlerinin üretimi, entegrasyonu, satışı ve teknik servisi |
Birleşik Arap Emirlikleri |
49 | 49 | |
| Kazakhstan ASELSAN Engineering LLP ("ASELSAN Kazakistan") |
Elektronik ve elektro-optik cihaz ve sistemlerin üretimi, satışı ve teknik servisi |
Kazakistan | 49 | 49 | |
| ASELSAN Middle East PSC ("ASELSAN Ürdün") |
Elektronik ve elektro-optik cihaz ve sistemlerin üretimi, satışı ve teknik servisi |
Ürdün | 49 | 49 | |
| TÜYAR Mikroelektronik Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi ("TÜYAR") |
Yarı iletken ve benzeri teknolojik malzemeleri içeren mikro ve nano boyutlu aygıtların üretimi |
Türkiye | 51 | 51 | |
| BARQ QSTP LLC ("BARQ QSTP LLC") |
Komuta ve kontrol sistemleri, termal ve gece görüş kamerası, kripto, uzaktan komutalı silah sistemlerinin üretimi, satışı ve pazarlaması |
Katar | 48 | 48 | |
| Teknohab Teknoloji Geliştirme Bölgesi Yönetici Anonim Şirketi ("TEKNOHAB") |
Teknoloji yoğun alanlarda yatırım olanakları yaratmak, araştırmacı ve vasıflı kişilere iş imkanı sağlamak, teknoloji transferlerine yardımcı olmak ve ileri teknoloji sağlayacak yabancı sermayenin ülkeye girişini hızlandırmak |
Türkiye | 13 | 13 | |
| EHSİM Elektronik Harp Sistemleri Müh. Tic. A.Ş.("EHSİM") |
Elektronik Harp ve Taktik Komuta Kontrol sistemleri |
Türkiye | 50 | 50 | |
| TR Eğitim ve Teknoloji A.Ş. ("TR Eğitim") |
İnsan kaynakları çalışmaları, bu konularda danışmanlık, akreditasyon hizmetleri ve her kademede eğitim, öğretim, kültür, sanat, spor, fuar organizasyonu ve dijital pazarlama faaliyetleri gerçekleştirmek. |
Türkiye | 35 | 35 | |
| DASAL Havacılık Teknolojileri A.Ş. ("DASAL") |
Havacılık Teknolojileri | Türkiye | 49 | 40 | |
| İstanbul Finans ve Teknoloji Merkezi ("İFTÜ") |
Finansal teknoloji ekosisteminin gelişimi için alt yapı faaliyetleri teşkil etmek |
Türkiye | 44 | 44 |
31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN YILA AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN DİPNOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Bin Türk Lirası'nın ("TL") 31 Aralık 2023 tarihli satın alma tarihindeki satın alma gücü cinsinden ifade edilmiştir.)
2. KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARIN SUNUMUNA İLİŞKİN ESASLAR (devamı)
2.1 Sunuma İlişkin Temel Esaslar (devamı)
Konsolidasyona İlişkin Esaslar (devamı)
İş Ortaklıklarındaki Paylar (devamı)
İş ortaklığı, bir düzenlemede müşterek kontrolü olan tarafların, ortak düzenlemedeki net varlıklara ilişkin haklarının olduğu ortak bir girişimdir. Müşterek kontrol, bir ekonomik faaliyet üzerindeki kontrolün sözleşmeye dayalı olarak paylaşılmasıdır. Bu kontrolün, ilgili faaliyetlere ilişkin kararların, kontrolü paylaşan tarafların oy birliği ile mutabakatını gerektirdiği durumlarda var olduğu kabul edilir.
Grup'un iş ortaklıklarından 1998 yılında kurulmuş olan EHSİM, 2011 yılında kurulmuş olan IGG ASELSAN ve ASELSAN Kazakistan, 2012 yılında kurulan ASELSAN Ürdün, 2014 yılında kurulan ASELSAN Bilkent, 2017 yılında kurulmuş olan TÜYAR, 2018 yılında kurulmuş olan TEKNOHAB, 2019 yılında kurulmuş olan TR Eğitim Teknoloji ve 2020 yılında kurulmuş olan DASAL Havacılık Teknolojileri ve 2022'de kurulan İstanbul Finans ve Teknoloji Üssü A.Ş. firmaları özkaynak yöntemiyle konsolidasyona dahil edilmişlerdir. BARQ QSTP LLC firmasının Grup finansal tablolarına faaliyet hacminin küçüklüğü nedeniyle önemli bir konsolidasyon etkisi bulunmamaktadır.
2.2 Karşılaştırmalı Bilgiler ve Önceki Dönem Konsolide Finansal Tabloların Düzeltilmesi
Finansal durum ve performans trendlerinin tespitine imkan vermek üzere, Grup'un konsolide finansal tabloları önceki dönemle karşılaştırmalı olarak hazırlanmaktadır. Cari dönem konsolide finansal tabloların sunumu ile uygunluk sağlanması açısından karşılaştırmalı bilgiler gerekli görüldüğünde yeniden sınıflandırılır ve önemli farklılıklar açıklanır.
2.3 Muhasebe Politikaları, Muhasebe Tahminlerinde Değişiklikler ve Hatalar
Muhasebe politikalarında ve hatalarında yapılan önemli değişiklikler geriye dönük olarak uygulanmakta ve önceki dönem finansal tabloları yeniden düzenlenmekte, muhasebe tahminlerinde değişiklikler ise cari dönem finansal tablolarında kâr zarar ile ilişkilendirilmek suretiyle finansal tablolara yansıtılmaktadır.
Muhasebe tahminlerindeki değişiklikler, yalnızca bir döneme ilişkin ise, değişikliğin yapıldığı cari dönemde, gelecek dönemlere ilişkin ise, hem değişikliğin yapıldığı dönemde hem de gelecek dönemlerde, ileriye yönelik olarak uygulanır.
31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN YILA AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN DİPNOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Bin Türk Lirası'nın ("TL") 31 Aralık 2023 tarihli satın alma tarihindeki satın alma gücü cinsinden ifade edilmiştir.)
2. KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARIN SUNUMUNA İLİŞKİN ESASLAR (devamı)
2.4 Yeni ve Revize Edilmiş Finansal Raporlama Standartları
31 Aralık 2023 tarihinde sona eren ara hesap dönemine ait konsolide finansal tabloların hazırlanmasında esas alınan muhasebe politikaları aşağıda özetlenen 1 Ocak 2023 tarihi itibarıyla geçerli yeni ve değiştirilmiş TFRS standartları ve TFRYK yorumları dışında önceki yılda kullanılanlar ile tutarlı olarak uygulanmıştır. Bu standartların ve yorumların Grup'un finansal durumu ve performansı üzerindeki etkileri ilgili paragraflarda açıklanmıştır.
a) 1 Ocak 2023 Tarihinden İtibaren Geçerli Olan Yeni Standart, Değişiklik ve Yorumlar
TFRS 17 – Sigorta Sözleşmeleri
KGK Şubat 2019'da, sigorta sözleşmeleri için muhasebeleştirme ve ölçüm, sunum ve açıklamayı kapsayan kapsamlı yeni bir muhasebe standardı olan TFRS 17'yi yayımlamıştır. TFRS 17 hem sigorta sözleşmelerinden doğan yükümlülüklerin güncel bilanço değerleri ile ölçümünü hem de karın hizmetlerin sağlandığı dönem boyunca muhasebeleştirmesini sağlayan bir model getirmektedir. Gelecekteki nakit akış tahminlerinde ve risk düzeltmesinde meydana gelen bazı değişiklikler de hizmetlerin sağlandığı dönem boyunca muhasebeleştirilmektedir. İşletmeler, iskonto oranlarındaki değişikliklerin etkilerini kar veya zarar ya da diğer kapsamlı gelirde muhasebeleştirmeyi tercih edebilirler. Standart, katılım özelliklerine sahip sigorta sözleşmelerinin ölçüm ve sunumu için özel yönlendirme içermektedir. TFRS 17, 1 Ocak 2023 veya sonrasında başlayan yıllık hesap dönemlerinde yürürlüğe girecek olup bu tarihte veya öncesinde TFRS 9 Finansal Araçlar ve TFRS 15 Müşteri Sözleşmelerinden Hasılatı uygulayan işletmeler için erken uygulamaya izin verilmektedir. KGK tarafından Aralık 2021'de yayımlanan değişikliklere göre, TFRS 17 ilk kez uygulandığında sunulan karşılaştırmalı bilgilerde yer alan finansal varlıklar ile sigorta sözleşmesi yükümlülükleri arasındaki muhtemel muhasebe uyumsuzluklarını gidermek amacıyla işletmeler "sınıflandırmanın örtüştürülmesi"ne yönelik geçiş opsiyonuna sahiptir.
TFRS 17'nin uygulanmasının Grup'un konsolide finansal tabloları üzerinde önemli bir etkisi olmamıştır.
TMS 1 Değişiklikleri – Yükümlülüklerin Kısa ve Uzun Vade Olarak Sınıflandırılması
Ocak 2021'de KGK, "TMS 1 Finansal Tabloların Sunumu" standardında değişiklikler yapmıştır. 1 Ocak 2023 tarihinde veya sonrasında başlayan yıllık raporlama dönemlerinde geçerli olmak üzere yapılan bu değişiklikler yükümlülüklerin uzun ve kısa vade sınıflandırılmasına ilişkin kriterlere açıklamalar getirmektedir. Yapılan değişiklikler TMS 8 "Muhasebe Politikaları, Muhasebe Tahminlerinde Değişiklikler ve Hatalar" e göre geriye dönük olarak uygulanmalıdır. Erken uygulamaya izin verilmektedir.
TMS 1'de yapılan bu değişikliğin, Grup'un konsolide finansal tabloları üzerinde önemli bir etkisi olmamıştır.
31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN YILA AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN DİPNOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Bin Türk Lirası'nın ("TL") 31 Aralık 2023 tarihli satın alma tarihindeki satın alma gücü cinsinden ifade edilmiştir.)
2. KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARIN SUNUMUNA İLİŞKİN ESASLAR (devamı)
2.4 Yeni ve Revize Edilmiş Finansal Raporlama Standartları (devamı)
TMS 1 Değişiklikleri – Muhasebe Politikalarının Açıklanması
Ağustos 2021'de KGK, TMS 1 için işletmelerin muhasebe politikası açıklamalarına önemlilik tahminlerini uygulamalarına yardımcı olmak adına rehberlik ve örnekler sağladığı değişiklikleri yayınlamıştır. TFRS'de "kayda değer" teriminin bir tanımının bulunmaması nedeniyle, KGK, muhasebe politikası bilgilerinin açıklanması bağlamında bu terimi "önemli" terimi ile değiştirmeye karar vermiştir. 'Önemli' TFRS'de tanımlanmış bir terimdir ve KGK'ya göre finansal tablo kullanıcıları tarafından büyük ölçüde anlaşılmaktadır. Muhasebe politikası bilgilerinin önemliliğini değerlendirirken, işletmelerin hem işlemlerin boyutunu, diğer olay veya koşulları hem de bunların niteliğini dikkate alması gerekir. Ayrıca işletmenin muhasebe politikası bilgilerini önemli olarak değerlendirebileceği durumlara örnekler eklenmiştir.
TMS 1'de yayınlanan değişiklikler 1 Ocak 2023 tarihinde veya bu tarihten sonra başlayan yıllık hesap dönemleri için geçerlidir. TMS 1'de yapılan bu değişikliğin, Grup'un konsolide finansal tabloları üzerinde önemli bir etkisi olmamıştır.
TMS 8 Değişiklikleri – Muhasebe Tahminlerinin Tanımı
Ağustos 2021'de KGK, TMS 8'de "muhasebe tahminleri" için yeni bir tanım getiren değişiklikler yayınlamıştır. Değişiklikler, muhasebe tahminlerindeki değişiklikler ile muhasebe politikalarındaki değişiklikler ve hataların düzeltilmesi arasındaki ayrıma açıklık getirmektedir. Ayrıca, işletmelerin muhasebe tahminlerini geliştirmek için ölçüm tekniklerini ve girdilerini nasıl kullanacaklarına açıklık getirir. Değiştirilen standart, girdideki bir değişikliğin veya bir ölçüm tekniğindeki değişikliğin muhasebe tahmini üzerindeki etkilerinin, önceki dönem hatalarının düzeltilmesinden kaynaklanmıyorsa, muhasebe tahminlerindeki değişiklikler olduğuna açıklık getirmektedir. Muhasebe tahminindeki değişikliğin önceki tanımı, muhasebe tahminlerindeki değişikliklerin yeni bilgilerden veya yeni gelişmelerden kaynaklanabileceğini belirtmekteydi. Bu nedenle, bu tür değişiklikler hataların düzeltilmesi olarak değerlendirilmemektedir.
TMS 8 için yayınlanan değişiklikler, 1 Ocak 2023 tarihinde veya bu tarihten sonra başlayan yıllık hesap dönemleri için geçerlidir. TMS 8'de yapılan bu değişikliğin, Grup'un konsolide finansal tabloları üzerinde önemli bir etkisi olmamıştır.
TMS 12 Değişiklikleri – Tek Bir İşlemden Kaynaklanan Varlık ve Yükümlülüklere İlişkin Ertelenmiş Vergi
Ağustos 2021'de KGK, TMS 12'de ilk muhasebeleştirme istisnasının kapsamını daraltan ve böylece istisnanın eşit vergilendirilebilir ve indirilebilir geçici farklara neden olan işlemlere uygulanmamasını sağlayan değişiklikler yayınlamıştır. Değişiklikler, bir yükümlülüğe ilişkin yapılan ödemelerin vergisel açıdan indirilebilir olduğu durumlarda, bu tür indirimlerin, finansal tablolarda muhasebeleştirilen yükümlülüğe (ve faiz giderine) ya da ilgili varlık bileşenine (ve faiz giderine) vergi amacıyla ilişkilendirilebilir olup olmadığının (geçerli vergi kanunu dikkate alındığında) bir muhakeme meselesi olduğuna açıklık getirmektedir. Bu muhakeme, varlık ve yükümlülüğün ilk defa finansal tablolara alınmasında herhangi bir geçici farkın olup olmadığının belirlenmesinde önemlidir.
TMS 12'ye yapılan değişiklikler 1 Ocak 2023'te veya bu tarihten sonra başlayan yıllık hesap dönemleri için geçerlidir. TMS 12'de yapılan bu değişikliğin, Grup'un konsolide finansal tabloları üzerinde önemli bir etkisi olmamıştır.
31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN YILA AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN DİPNOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Bin Türk Lirası'nın ("TL") 31 Aralık 2023 tarihli satın alma tarihindeki satın alma gücü cinsinden ifade edilmiştir.)
2. KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARIN SUNUMUNA İLİŞKİN ESASLAR (devamı)
2.4 Yeni ve Revize Edilmiş Finansal Raporlama Standartları (devamı)
b) 31 Aralık 2023 Tarihi İtibarıyla Yayınlanan Ama Yürürlüğe Girmemiş Ve Erken Uygulamaya Konulmayan Standartlar
TMS 1'e İlişkin Değişiklikler- Kredi Sözleşmesi Şartları İçeren Uzun Vadeli Yükümlülükler
Kredi Sözleşmesi Şartları İçeren Uzun Vadeli Yükümlülükler'de belirtilen değişiklikler, raporlama tarihinde, işletmenin borcun kısa vadeli veya uzun vadeli olarak sınıflandırılmasını değerlendirirken gelecekte uyulması gereken kredi sözleşmesi şartlarını dikkate almasına gerek olup olmadığına açıklık getirmektedir. İşletmeler kredi sözleşmelerinden doğan yükümlülüklerin ödemesini erteleme hakkının; raporlama döneminden sonraki on iki ay içinde kredi sözleşmesi şartlarına uygunluk sağlanmasına bağlı olması durumunda, söz konusu yükümlülükler uzun vadeli olarak sınıflandırılabilir. Bu tür durumlarda işletme, finansal tablo kullanıcılarının yükümlülüklerin raporlama döneminden sonraki on iki ay içinde geri ödenme riski taşıdığını anlamalarını sağlayacak bilgileri dipnotlarda açıklar. Bu değişiklikle, yatırımcıların bu tür borçların erken ödenebilir hale gelme riskini anlamalarına yardımcı olmak amacıyla uzun vadeli borçlar hakkında sağlanan bilgileri iyileştirilmiştir.
Bu değişiklikler, 1 Ocak 2024 veya sonrasında başlayan yıllık hesap dönemlerinde uygulanır. Erken uygulamaya izin verilmektedir. Grup, bu değişikliğin, konsolide finansal tabloları üzerindeki muhtemel etkilerini değerlendirmektedir.
TFRS 16 Değişiklikleri – Satış ve geri kiralama işlemlerinde kira yükümlülükleri
Ocak 2023'te KGK TFRS 16'ya yönelik değişiklikler yayımlamıştır. Söz konusu değişiklikler, elde kalan kullanım hakkıyla ilgili herhangi bir kazanç ya da zarar muhasebeleştirilmemesini sağlayacak şekilde, satıcı-kiracı tarafından satış ve geri kiralama işleminden doğan kira yükümlülüklerinin ölçümünde uygulanacak hükümleri belirlemektedir. Bu kapsamda, satıcı-kiracı satış ve geri kiralama işleminin fiilen başladığı tarihten sonra "Kira yükümlülüğünün sonraki ölçümü" başlığı altındaki TFRS 16 hükümlerini uygularken, elde kalan kalan kullanım hakkıyla ilgili herhangi bir kazanç ya da zarar muhasebeleştirmeyecek şekilde "kira ödemeleri"ni ya da "revize edilmiş kira ödemeleri"ni belirleyecektir. Değişiklikler, geri kiralamadan ortaya çıkan kira yükümlülüklerinin ölçümüne yönelik spesifik bir hüküm içermemektedir. Söz konusu kira yükümlülüğünün ilk ölçümü, TFRS 16'da yer alan kira ödemeleri tanımına dahil edilenlerden farklı ödemelerin kira ödemesi olarak belirlenmesine neden olabilecektir. Satıcı-kiracının TMS 8'e göre güvenilir ve ihtiyaca uygun bilgi sağlayacak muhasebe politikası geliştirmesi ve uygulaması gerekecektir.
Bu Değişiklikler 1 Ocak 2024 tarihinde ya da bu tarihten sonra başlayan yıllık hesap dönemleri için geçerlidir. Erken uygulamaya izin verilmektedir. Satıcı-kiracı değişiklikleri TFRS 16'nın ilk uygulama tarihinden sonra girdiği satış ve geri kiralama işlemlerine TMS 8'e göre geriye dönük uygular. Grup, bu değişikliğin, konsolide finansal tabloları üzerindeki muhtemel etkilerini değerlendirmektedir.
TMS 7 ve TFRS 7'ye İlişkin Değişiklikler – Tedarikçi Finansmanı Anlaşmaları
Tedarikçi Finansmanı Anlaşmaları TMS 7 ile TFRS 7 değişikliklerine ilişkin Kurul Kararı, 19 Eylül 2023 tarihinde KGK tarafından yayımlanmıştır.
31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN YILA AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN DİPNOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Bin Türk Lirası'nın ("TL") 31 Aralık 2023 tarihli satın alma tarihindeki satın alma gücü cinsinden ifade edilmiştir.)
2. KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARIN SUNUMUNA İLİŞKİN ESASLAR (devamı)
2.4 Yeni ve Revize Edilmiş Finansal Raporlama Standartları (devamı)
Yapılan değişiklikle birlikte işletmelerin tedarikçi finansmanı anlaşmalarına yönelik olarak aşağıdaki hususları açıklamaları yapmaları öngörülmektedir:
-
Anlaşmaların hüküm ve koşulları,
-
Tedarikçi finansmanı anlaşmasının parçası olan finansal yükümlülüklerin ve finansal durum tablosunda bu yükümlülüklerle ilişkilendirilen kalemlerin defter değeri, bu yükümlülüklerin ödenen kısımları; yükümlülüklerin nerede sınıflandırıldığı,
-
Vade aralıkları,
- Likidite riski hakkında bilgiler.
TMS 7 ve TFRS 7'ye ilişkin değişiklikler, erken uygulanmasına izin verilmekte birlikte, 1 Ocak 2024 tarihi ve sonrasında başlayan yıllık hesap dönemlerinde uygulanmak üzere yürürlüğe girecektir. Grup, bu değişikliğin, konsolide finansal tabloları üzerindeki muhtemel etkilerini değerlendirmektedir.
TMS 12 Gelir Vergileri'ne İlişkin Değişiklikler – Uluslararası Vergi Reformu-İkinci Sütun Modeli Kuralları
TMS 12 Gelir Vergileri değişikliklerine ilişkin Kurul Kararı 19 Eylül 2023 tarihinde KGK tarafından yayımlanmıştır.
Uluslararası Vergi Reformu-İkinci Sütun Modeli Kurallarına ilişkin değişiklikler ile bir şirketin İkinci Sütun Modeli'nden kaynaklı gelir vergisine maruz kalma durumunu daha iyi anlamalarına yardımcı olmak amacıyla ilâve açıklama yükümlülüğü getirilmiştir. Bu değişiklik ile TMS 12 Gelir Vergileri standardındaki hükümlerin bir istisnası olarak işletmeler, İkinci Sütun Gelir Vergileriyle ilgili ertelenmiş vergi varlıkları ve yükümlülükleri hakkındaki bilgileri finansal tablolarına yansıtmaz ve açıklamaz.
İşletmeler, Uluslararası Vergi Reformu—İkinci Sütun Modeli Kuralları'nda tanınan geçici istisnadan hemen yararlanabilir ancak 1 Ocak 2024 veya sonrasında başlayan yıllık hesap dönemleri için açıklamaları yapmak zorundadır. Grup, bu değişikliğin, konsolide finansal tabloları üzerindeki muhtemel etkilerini değerlendirmektedir.
c) Uluslararası Muhasebe Standartları Kurumu (UMSK) tarafından yayınlanmış fakat KGK tarafından yayınlanmamış değişiklikler
Aşağıda belirtilen değişiklikler UMSK tarafından yayınlanmış ancak henüz KGK tarafından TFRS'ye uyarlanmamıştır/yayınlanmamıştır. Bu sebeple TFRS'nin bir parçasını oluşturmazlar. Grup konsolide finansal tablolarında ve dipnotlarda gerekli değişiklikleri bu değişiklikler TFRS'de yürürlüğe girdikten sonra yapacaktır.
UMS 21 Değişiklikleri - Konvertibl olmama
Ağustos 2023'te UMSK, UMS 21'e yönelik değişiklikler yayımlamıştır. Değişiklikler bir para biriminin konvertibl olup olmadığının nasıl değerlendirileceği ile para birimi konvertibl olmadığında döviz kurunun ne şekilde tespit edileceğini belirlemektedir. Değişikliğe göre, bir para birimi konvertibl olmadığı için döviz kuru tahmini yapıldığında, ilgili para biriminin konvertibl olmaması durumunun işletmenin performansı, finansal durumu ve nakit akışını nasıl etkilediğini ya da nasıl etkilemesinin beklendiğini finansal tablo kullanıcılarının anlamasını sağlayan bilgiler açıklanır. Grup'un konsolide finansal tabloları üzerinde önemli bir etkisinin olması beklememektedir.
31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN YILA AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN DİPNOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Bin Türk Lirası'nın ("TL") 31 Aralık 2023 tarihli satın alma tarihindeki satın alma gücü cinsinden ifade edilmiştir.)
2. KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARIN SUNUMUNA İLİŞKİN ESASLAR (devamı)
2.5 Önemli Muhasebe Politikalarının Özeti
İlişkili Taraflar
İlişkili taraflar, finansal tablolarını hazırlayan işletmeyle (raporlayan işletme) ilişkili olan kişi veya işletmedir.
a) Bir kişi veya bu kişinin yakın ailesinin bir üyesi, aşağıdaki durumlarda raporlayan işletmeyle ilişkili sayılır: Söz konusu kişinin,
(i) raporlayan işletme üzerinde kontrol veya müşterek kontrol gücüne sahip olması durumunda,
(ii) raporlayan işletme üzerinde önemli etkiye sahip olması durumunda,
(iii) raporlayan işletmenin veya raporlayan işletmenin bir ana ortaklığının kilit yönetici personelinin bir üyesi olması durumunda.
(b) Aşağıdaki koşullardan herhangi birinin mevcut olması halinde işletme raporlayan işletme ile ilişkili sayılır:
(i) İşletme ve raporlayan işletmenin aynı grubun üyesi olması halinde (yani her bir ana ortaklık, bağlı ortaklık ve diğer bağlı ortaklık diğerleri ile ilişkilidir),
(ii) İşletmenin, diğer işletmenin (veya diğer işletmenin de üyesi olduğu bir grubun üyesinin) iştiraki ya da iş ortaklığı olması halinde,
(iii) Her iki işletmenin de aynı bir üçüncü tarafın iş ortaklığı olması halinde,
(iv) İşletmelerden birinin üçüncü bir işletmenin iş ortaklığı olması ve diğer işletmenin söz konusu üçüncü işletmenin iştiraki olması halinde,
(v) İşletmenin, raporlayan işletmenin ya da raporlayan işletmeyle ilişkili olan bir işletmenin çalışanlarına ilişkin olarak işten ayrılma sonrasında sağlanan fayda planlarının olması halinde. Raporlayan işletmenin kendisinin böyle bir planının olması halinde, sponsor olan işverenler de raporlayan işletme ile ilişkilidir.
(vi) İşletmenin (a) maddesinde tanımlanan bir kişi tarafından kontrol veya müştereken kontrol edilmesi halinde,
(vii) (a) maddesinin (i) bendinde tanımlanan bir kişinin işletme üzerinde önemli etkisinin bulunması veya söz konusu işletmenin (ya da bu işletmenin ana ortaklığının) kilit yönetici personelinin bir üyesi olması halinde,
İlişkili tarafla yapılan işlem raporlayan işletme ile ilişkili bir taraf arasında kaynakların, hizmetlerin ya da yükümlülüklerin, bir bedel karşılığı olup olmadığına bakılmaksızın transferidir.
Hasılat
TFRS 15, gelirin nasıl hesaplanması ve ne zaman muhasebeleştirilmesi gerektiğini belirlemek için kapsamlı bir çerçeve oluşturur.
TMS 18 Gelir, TMS 11 İnşaat Sözleşmeleri ve Türkiye Finansal Raporlama Yorumlama Komitesi (TFRYK 13) Müşteri Bağlılık Programları dâhil olmak üzere mevcut gelir tahakkuk kılavuzlarının yerini alır.
31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN YILA AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN DİPNOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Bin Türk Lirası'nın ("TL") 31 Aralık 2023 tarihli satın alma tarihindeki satın alma gücü cinsinden ifade edilmiştir.)
2. KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARIN SUNUMUNA İLİŞKİN ESASLAR (devamı)
2.5 Önemli Muhasebe Politikalarının Özeti (devamı)
Hasılat (devamı)
Gelirin muhasebeleştirilmesi için genel model
TFRS 15, müşterilerle yapılan tüm sözleşmeler için gelirin muhasebeleştirilmesi konusundaki beş aşamalı yaklaşımı takip etmeyi gerektirir.
Aşama 1: Sözleşmenin tanımlanması
Bir sözleşme ancak yasal olarak uygulanabilir, tahsilatı gerçekleştirilebilir, mal ve hizmetlerin hakları ve ödeme koşulları tanımlanabilir, sözleşmenin ticari maddeye sahip olması ve sözleşmenin onaylanması ve taraflar tarafından yükümlülüklerinin yerine getirilmesi durumunda mevcuttur.
Sözleşmeler tek bir ticari paket olarak müzakere edildiğinde veya bir sözleşmede diğer sözleşmeye veya mallara veya hizmetlere (veya malların veya hizmetlerin bir kısmına) bağlı olması durumunda tek bir sözleşme yükümlülüğü olup Grup, sözleşmeleri tek bir sözleşme olarak değerlendirir.
Aşama 2: Edim yükümlülüklerinin tanımlanması
Grup, "edim yükümlülüğünü" gelirin muhasebeleştirilmesi için bir hesap birimi olarak tanımlar. Grup, bir mal veya hizmeti, eğer sözleşmedeki diğer taahhütlerden ayrı bir şekilde tanımlayabiliyor ise ve müşterinin söz konusu mal veya hizmetten tek başına veya kullanımına hazır diğer kaynaklarla birlikte faydalanmasını sağlıyor ise farklı bir mal veya hizmet olarak tanımlar.
Bir sözleşme, esas olarak aynı olan bir dizi farklı mal veya hizmet sunma taahhütünü içerebilir. Sözleşme başlangıcında, bir işletme mal veya hizmet serisinin tek bir edim yükümlülüğü olup olmadığını belirler.
Aşama 3: İşlem bedelinin belirlenmesi
Grup, işlem fiyatını belirlemek için sözleşmeyi yerine getirdikten sonra ne kadarlık bir ödeme beklendiğini değerlendirir. Değerlendirmeye gelindiğinde, Grup, dikkate değer değişken unsurları ve önemli bir finansman bileşeninin var olup olmadığını göz önünde bulundurur.
Önemli finansman bileşeni
Grup, vaat edilen mal veya hizmetin nakit satış fiyatını yansıtan tutarı, önemli bir finansman bileşeninin etkisi için taahhüt verilen tutar ile gözden geçirir.
Pratik bir uygulama olarak, Grup, sözleşmenin başlangıcında, müşteri ödemesi ile mal veya hizmetlerin transferi arasındaki sürenin bir yıl veya daha kısa olmasını beklemesi durumunda, önemli bir finansman bileşeninin etkilerine ilişkin işlem fiyatını düzenlemez.
Hizmetlerin avansının alındığı ve ödeme tablosunun Grup'un dönem içinde yükümlülüğü yerine getirmesi ile geniş ölçüde uyumlu olduğu durumlarda, Grup, yükümlülüğü yerine getirmesi ile ödeme arasındaki sürenin 12 aydan fazla olmayacağı sonucuna varmıştır.
Değişken bedel
Grup, fiyat imtiyazları, teşvikler, performans primleri, tamamlama primleri, fiyat ayarlama maddeleri, cezalar, iskontolar, krediler veya benzeri, değişken bedellere neden olabilecek kalemlerin müşteri sözleşmesinde var olup olmadığını tespit eder.
31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN YILA AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN DİPNOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Bin Türk Lirası'nın ("TL") 31 Aralık 2023 tarihli satın alma tarihindeki satın alma gücü cinsinden ifade edilmiştir.)
2. KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARIN SUNUMUNA İLİŞKİN ESASLAR (devamı)
2.5 Önemli Muhasebe Politikalarının Özeti (devamı)
Hasılat (devamı)
Aşama 4: İşlem bedelinin edim yükümlülüklerine dağıtımı
Farklı mal veya hizmetler tek bir düzenleme altında teslim edilirse, o zaman bedel, ayrı mal veya hizmetlerin (yerine getirme zorunlulukları) nispi tek başına satış fiyatlarına dayalı olarak tahsis edilir. Doğrudan gözlemlenebilir tek başına satış fiyatları mevcut değilse, hizmet sözleşmelerindeki toplam bedel, beklenen maliyet artı marj bazında tahsis edilir.
Aşama 5: Gelirin muhasebeleştirilmesi
Grup, aşağıdaki koşullardan herhangi biri yerine getirildiğinde geliri zamana yaygın olarak muhasebeleştirir:
- Müşterinin eş zamanlı olarak, işletmenin sağladığı faydalardan yararlanması ve bu faydaları tüketmesi durumunda;
- İşletmenin varlığı yarattığı veya geliştirdiği anda varlığın kontrolünün müşteriye geçmesi durumunda,
- Grup'un yükümlülüğü yerine getirmesiyle Grup'un kullanımı için herhangi bir varlığın ortaya çıkmaması ve alternatif olarak o güne kadar müşterinin ödeme hakkı olması durumunda.
Zaman içinde yerine getirilen her bir edim yükümlülüğü için, bir işletme, malların veya hizmetlerin kontrolünü müşteriye devretmeyi gösteren tek bir ilerleme ölçüsü seçer. Grup, güvenilir bir şekilde gerçekleştirilen işi ölçen bir yöntem kullanır.
Grup, girdi yönteminin kullanıldığı projenin tamamlanmasına yönelik ilerlemeyi ölçmek için katlanılan maliyetleri kullanır ve çıktı yönteminin kullanıldığı projenin tamamlanmasına doğru ilerlemeyi ölçmek için transfer edilen birimleri kullanır.
Eğer bir edim yükümlülüğü zaman içinde yerine getirilmiyorsa, o zaman Grup, hasılatın veya hizmetin kontrolünü müşteriye transfer ettiği zamandaki hasılatı muhasebeleştirir.
Grup, bir sözleşme kapsamındaki yükümlülüklerini yerine getirmenin önlenemez maliyetlerinin ekonomik faydasını aştığı durumlarda TMS 37 "Karşılıklar, Koşullu Borçlar ve Koşullu Varlıklar" standardı uyarınca bir karşılık ayırmaktadır.
Sözleşme değişiklikleri
Grup, ek bir mal veya hizmet sunma taahhüdü verdiği takdirde, sözleşme değişikliğini ayrı bir sözleşme olarak kabul eder.
Mal veya hizmetler farklıysa, işletme, mevcut sözleşmenin feshi ve yeni bir sözleşmenin oluşturulması durumunda, ilgili değişiklikler muhasebeleştirir.
Sözleşmede yapılan değişiklik, ayrı mal veya hizmet yaratmazsa, işletme, ilk sözleşme ile birlikte, ek mallar veya hizmetler ilk sözleşmenin bir parçasıymış gibi, birleşik olarak muhasebeleştirir.
Temettü ve faiz geliri
Hisse senedi yatırımlarından elde edilen temettü geliri, hissedarların temettü alma hakkı doğduğu zaman (Grup'un ekonomik faydaları elde edeceği ve gelirin güvenilir bir biçimde ölçülmesi mümkün olduğu sürece) kayda alınır.
Finansal varlıklardan elde edilen faiz geliri, Grup'un ekonomik faydaları elde edeceği ve gelirin güvenilir bir biçimde ölçülmesi mümkün olduğu sürece kayıtlara alınır. Faiz geliri, kalan anapara bakiyesi ile beklenen ömrü boyunca ilgili finansal varlıktan elde edilecek tahmini nakit girişlerini söz konusu varlığın kayıtlı değerine indirgeyen etkin faiz oranı nispetinde ilgili dönemde tahakkuk ettirilir.
31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN YILA AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN DİPNOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Bin Türk Lirası'nın ("TL") 31 Aralık 2023 tarihli satın alma tarihindeki satın alma gücü cinsinden ifade edilmiştir.)
2. KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARIN SUNUMUNA İLİŞKİN ESASLAR (devamı)
2.5 Önemli Muhasebe Politikalarının Özeti (devamı)
Kira geliri
Gayrimenkullerden elde edilen kira geliri, ilgili kiralama sözleşmesi boyunca doğrusal yönteme göre muhasebeleştirilir.
Stoklar
Stoklar, maliyetin ya da net gerçekleşebilir değerin düşük olanı ile değerlenmektedir. Stoklar hareketli ağırlıklı ortalama maliyet yöntemine göre proje bazında değerlenir. Net gerçekleşebilir değer, olağan ticari faaliyet içerisinde oluşan tahmini satış fiyatından tahmini tamamlanma maliyeti ile satışı gerçekleştirmek için yüklenilmesi gereken tahmini maliyetlerin toplamının indirilmesiyle elde edilir. Stokların net gerçekleşebilir değeri maliyetinin altına düştüğünde, stoklar net gerçekleşebilir değerine indirgenir ve değer düşüklüğünün oluştuğu yılda kâr veya zarar tablosuna gider olarak yansıtılır. Daha önce stokların net gerçekleşebilir değere indirgenmesine neden olan koşulların geçerliliğini kaybetmesi veya değişen ekonomik koşullar nedeniyle net gerçekleşebilir değerde artış olduğu kanıtlandığı durumlarda, ayrılan değer düşüklüğü karşılığı iptal edilir. İptal edilen tutar önceden ayrılan değer düşüklüğü tutarı ile sınırlıdır.
Maddi Duran Varlıklar
Üretim ya da mal veya hizmetin verilmesinde veya idari amaçlar için kullanımda tutulan arsalar, yeniden değerlenmiş tutarlarıyla ifade edilir. Yeniden değerlenmiş tutar, yeniden değerleme tarihinde tespit edilen gerçeğe uygun değerden sonraki dönemlerde oluşan birikmiş değer düşüklüğü düşülerek tespit edilir.
Yeniden değerlemeler bilanço tarihinde belirlenecek gerçeğe uygun değerin defter değerinden önemli farklılık göstermeyecek şekilde düzenli aralıklarla yapılır.
Söz konusu arsaların yeniden değerlemesinden kaynaklanan artış, özkaynaktaki kâr ve zararda yeniden sınıflandırılmayacak birikmiş diğer kapsamlı gelirler kaleminde muhasebeleştirilir.
Bahse konu arsaların yeniden değerlemesinden oluşan defter değerindeki azalış, söz konusu varlığın daha önceki yeniden değerlemesine ilişkin yeniden değerleme fonunda bulunan bakiyesini aşması durumunda kâr veya zarar tablosuna kaydedilir.
Yeniden değerlenen gayrimenkul satıldığında veya hizmetten çekildiğinde yeniden değerleme fonunda kalan bakiye doğrudan dağıtılmamış kârlara transfer edilir. Varlık bilanço dışı bırakılmadıkça, yeniden değerleme fonundan dağıtılmamış kârlara transfer yapılmaz.
Arsalar amortismana tabi tutulmazlar. Arsalar dışındaki maddi duran varlıklar, maliyet değerlerinden birikmiş amortisman ve birikmiş değer düşüklükleri düşüldükten sonraki tutar üzerinden gösterilirler.
Kiralama veya idari amaçlı ya da halihazırda belirlenmemiş olan diğer amaçlar doğrultusunda inşa edilme aşamasındaki varlıklar, maliyet değerlerinden varsa değer düşüklüğü kaybı düşülerek gösterilirler. Maliyete yasal harçlar da dahil edilir. Kullanıma ve satışa hazır hale getirilmesi önemli ölçüde zaman isteyen varlıklar söz konusu olduğunda, borçlanma maliyetleri aktifleştirilir.
Bu varlıkların inşası bittiğinde ve kullanıma hazır hale geldiklerinde ilgili maddi duran varlık kalemine sınıflandırılırlar. Bu tür varlıklar, diğer sabit varlıklar için kullanılan amortisman yönteminde olduğu gibi, kullanıma hazır olduklarında amortismana tabi tutulurlar.
Arazi ve yapılmakta olan yatırımlar dışında, maddi duran varlıkların maliyet tutarları, beklenen faydalı ömürlerine göre doğrusal amortisman yöntemi kullanılarak amortismana tabi tutulur. Beklenen faydalı ömür, kalıntı değer ve amortisman yöntemi, tahminlerde ortaya çıkan değişikliklerin olası etkileri için her yıl gözden geçirilir ve tahminlerde bir değişiklik varsa ileriye dönük olarak muhasebeleştirilir. Finansal kiralama ile alınan varlıklar, sahip olunan maddi duran varlıklarda olduğu gibi beklenen faydalı ömrüne göre amortismana tabi tutulur. Eğer finansal kiralama döneminin sonunda sahipliğin kazanılıp kazanılmayacağı kesin değil ise beklenen faydalı ömrü ile söz konusu kiralama süresinden kısa olanına göre amortismana tabi tutulur.
31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN YILA AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN DİPNOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Bin Türk Lirası'nın ("TL") 31 Aralık 2023 tarihli satın alma tarihindeki satın alma gücü cinsinden ifade edilmiştir.)
2. KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARIN SUNUMUNA İLİŞKİN ESASLAR (devamı)
2.5 Önemli Muhasebe Politikalarının Özeti (devamı)
Maddi Duran Varlıklar (devamı)
Maddi duran varlıkların elden çıkarılması ya da bir maddi duran varlığın hizmetten alınması sonucu oluşan kazanç veya kayıp satış hasılatı ile varlığın defter değeri arasındaki fark olarak belirlenir ve kâr veya zarar tablosuna dahil edilir.
Maddi duran varlıkların herhangi bir parçasını değiştirmekten doğan giderler bakım onarım maliyetleri ile birlikte varlığın gelecekteki ekonomik faydasını arttırıcı nitelikte ise aktifleştirilebilirler. Tüm diğer giderler oluştukça konsolide kâr veya zarar tablosunda gider kalemleri içinde muhasebeleştirilir.
Maddi duran varlıkların faydalı ömürleri aşağıdaki gibidir:
| Faydalı ömür | |
|---|---|
| Binalar | 5-50 yıl |
| Yeraltı ve yerüstü düzenleri | 7-25 yıl |
| Makine ve cihazlar | 2-35 yıl |
| Taşıt araçları | 3-18 yıl |
| Demirbaşlar | 2-50 yıl |
| Özel maliyetler | 2-11 yıl |
| Diğer maddi duran varlıklar | 2-20 yıl |
Maddi Olmayan Duran Varlıklar
Satın alınan maddi olmayan duran varlıklar
Satın alınan maddi olmayan duran varlıklar, maliyet değerlerinden birikmiş itfa payları ve birikmiş değer düşüklükleri düşüldükten sonraki tutarıyla gösterilirler. Bu varlıklar beklenen faydalı ömürlerine göre doğrusal amortisman yöntemi kullanılarak itfa edilir. Beklenen faydalı ömür ve amortisman yöntemi, tahminlerde ortaya çıkan değişikliklerin olası etkilerini tespit etmek amacıyla her yıl gözden geçirilir ve tahminlerdeki değişiklikler ileriye dönük olarak muhasebeleştirilir.
Lisanslar
Satın alınan lisanslar, tarihi maliyetleriyle gösterilir. Lisansların sınırlı faydalı ömürleri bulunmaktadır ve maliyet değerlerinden birikmiş amortismanlar düşüldükten sonraki tutarıyla gösterilirler. Satın alınan lisanslar, beklenen faydalı ömürlerine göre doğrusal amortisman yönetimi kullanılarak itfa edilir.
Bilgisayar yazılımı
Satın alınan bilgisayar yazılımları, satın alımı sırasında ve satın almadan kullanıma hazır olana kadar geçen sürede oluşan maliyetler üzerinden aktifleştirilir. Söz konusu maliyetler, faydalı ömürlerine göre itfa edilir.
Kullanım hakkı varlıkları
Grup, 1 yıl üzeri, sözleşmede tanımlanan varlığın kullanımını kontrol etme hakkını içeren ve iptal edilemeyen faaliyet kiralamalarını, kullanım hakkı varlığı olarak kayıtlarına yansıtmaktadır. Kullanım hakkı, sözleşmede açık veya gizli olarak olarak yer alan faiz oranı üzerinden, kira ödemelerinin bugünkü değerine indirgenmesiyle hesaplanır. Kullanım hakkı varlığı kiralama süresi üzerinden itfa edilir.
31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN YILA AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN DİPNOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Bin Türk Lirası'nın ("TL") 31 Aralık 2023 tarihli satın alma tarihindeki satın alma gücü cinsinden ifade edilmiştir.)
2. KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARIN SUNUMUNA İLİŞKİN ESASLAR (devamı)
2.5 Önemli Muhasebe Politikalarının Özeti (devamı)
Maddi Olmayan Duran Varlıklar (devamı)
İşletme içi yaratılan maddi olmayan duran varlıklar-araştırma ve geliştirme giderleri
Araştırma giderleri, oluştuğu dönem içerisinde kâr veya zarar tablosuna kaydedilir.
Geliştirme faaliyetleri (ya da grup içi bir projenin gelişim aşaması) sonucu ortaya çıkan işletme içi yaratılan maddi olmayan duran varlıklar yalnızca aşağıda belirtilen şartların tamamı karşılandığında kayda alınırlar:
• maddi olmayan duran varlığın kullanıma hazır ya da satılmaya hazır hale getirilebilmesi için tamamlanmasının teknik anlamda mümkün olması,
- maddi olmayan duran varlığı tamamlama, kullanma veya satma niyetinin olması,
- maddi olmayan duran varlığın kullanılabilir veya satılabilir olması,
- varlığın ne şekilde ileriye dönük olası bir ekonomik fayda sağlayacağının belli olması,
• maddi olmayan duran varlığın gelişimini tamamlamak, söz konusu varlığı kullanmak ya da satmak için uygun teknik, finansal ve başka kaynakların olması ve
• varlığın geliştirme maliyetinin, geliştirme sürecinde güvenilir bir şekilde ölçülebilir olması.
İşletme içi yaratılan maddi olmayan varlık tutarı, maddi olmayan duran varlığın yukarıda belirtilen muhasebeleştirme şartlarını karşıladığı andan itibaren oluşan harcamaların toplam tutarıdır. İşletme içi yaratılan maddi olmayan varlıklar yukarıda belirtilen şartları sağlayamadıklarında, geliştirme harcamaları oluştukları dönemde gider olarak kaydedilir.
Başlangıç muhasebeleştirmesi sonrasında, işletme içi yaratılan maddi olmayan varlıklar da ayrı olarak satın alınan maddi olmayan duran varlıklar gibi maliyet değerlerinden birikmiş itfa payları ve birikmiş değer düşüklükleri düşüldükten sonraki tutar üzerinden gösterilirler.
Maddi olmayan duran varlıkların faydalı ömürleri aşağıdaki gibidir:
| Faydalı ömür | |
|---|---|
| Haklar | 1-15 yıl |
| Bilgisayar yazılımları | 2-3 yıl |
| Geliştirme giderleri | 1-5 yıl |
31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN YILA AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN DİPNOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Bin Türk Lirası'nın ("TL") 31 Aralık 2023 tarihli satın alma tarihindeki satın alma gücü cinsinden ifade edilmiştir.)
2. KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARIN SUNUMUNA İLİŞKİN ESASLAR (devamı)
2.5 Önemli Muhasebe Politikalarının Özeti (devamı)
Borçlanma Maliyetleri
Kullanıma ve satışa hazır hale getirilmesi önemli ölçüde zaman isteyen varlıklar (özellikli varlıklar) söz konusu olduğunda, satın alınması, yapımı veya üretimi ile doğrudan ilişkilendirilen borçlanma maliyetleri, ilgili varlık kullanıma veya satışa hazır hale getirilene kadar varlığın maliyetine dahil edilmektedir.
Bir dönemde, özellikli bir varlığın elde edilmesi amacıyla borç alınan fonlara ilişkin aktifleştirilebilecek borçlanma maliyetleri tutarı, ilgili dönemde bu varlıklar için katlanılan toplam borçlanma maliyetlerinden bu fonların geçici yatırımlardan elde edilen gelirlerin düşülmesi sonucu belirlenen tutardır.
Finansal Araçlar
TFRS 9 Finansal Araçlar; finansal varlıkların, finansal yükümlülüklerin ve bazı sözleşmelerin muhasebeleştirilmesi ve ölçülmesi ve finansal olmayan varlıkları satın almak veya satmak için gerekli şartları ortaya koymaktadır. Bu standart, TMS 39 Finansal Araçlar: Muhasebeleştirme ve Ölçme standardının yerini almıştır.
i. Sınıflandırma – Finansal Varlıklar
TFRS 9, varlıkların yönetildiği işletme modelini ve nakit akış özelliklerini yansıtan finansal varlıklar için yeni bir sınıflandırma ve ölçüm yaklaşımı içermektedir.
TFRS 9, finansal varlıklar için üç ana sınıflandırma kategorisi içermektedir: İtfa Edilmiş Maliyete göre, Diğer Kapsamlı Gelir Bazında Gerçeğe Uygun Değer'e göre ve Kâr veya Zarara Yansıtılan Uygun Değere göre hesaplanan varlıklar. Standart, TMS 39 standardında yer alan vadeye kadar elde tutulacaklar, krediler ve alacaklar ve satılmaya hazır değerler kategorilerini ortadan kaldırmaktadır.
TFRS 9'a göre, ilgili şirketin standart kapsamında bir finansal varlık olduğu sözleşmelere yerleştirilen türevler hiçbir zaman ikiye bölünmemektedir. Bunun yerine, bir bütün olarak hibrid finansal enstrüman sınıflandırma için değerlendirilir. TMS 39'a göre satılmaya hazır finansal varlık olarak sınıflandırılan finansal yatırımlar TFRS 9'a göre Diğer Kapsamlı Gelir Bazında Gerçeğe Uygun Değer olarak sınıflandırılmıştır. Grubun bilanço tarihi itibarıyla saklı türev ürünü bulunmamaktadır.
ii. Değer düşüklüğü – Finansal varlıklar ve sözleşme varlıkları
TFRS 9, TMS 39'da "beklenen zarar" modelini, ileriye dönük bir "beklenen kredi zararı" modeli ile değiştirmiştir. Bu durum, ekonomik faktörlerdeki değişikliklerin, olasılık ağırlıklı olarak belirlenen beklenen kredi zararlarını nasıl etkilediği konusunda önemli bir yargı gerektirmektedir. Yeni değer düşüklüğü modeli, özkaynak araçlarına yapılan yatırımlar ve sözleşme varlıkları hariç, itfa edilmiş maliyet veya diğer kapsamlı gelir bazında gerçeğe uygun değer üzerinden ölçülen finansal varlıklar için uygulanmaktadır. TFRS 9 kapsamında, zarar karşılıkları aşağıdaki esaslardan herhangi biri ile ölçülmektedir:
- 12 aylık beklenen kredi zararları: Bunlar, raporlama tarihinden sonraki 12 ay içindeki olası temerrüt olaylarından kaynaklanan beklenen kredi zararlarıdır.
- Ömür boyu beklenen kredi zararları: Bunlar, bir finansal aracın beklenen ömrü boyunca tüm olası temerrüt olaylarından kaynaklanan beklenen kredi zararlarıdır.
Ömür boyu beklenen kredi zararları ölçümü (basitleştirilmiş yaklaşım) her zaman, önemli bir finansman bileşeni olmaksızın ticari alacaklar ve sözleşme varlıkları için geçerlidir.
31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN YILA AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN DİPNOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Bin Türk Lirası'nın ("TL") 31 Aralık 2023 tarihli satın alma tarihindeki satın alma gücü cinsinden ifade edilmiştir.)
2. KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARIN SUNUMUNA İLİŞKİN ESASLAR (devamı)
2.5 Önemli Muhasebe Politikalarının Özeti (devamı)
Finansal Araçlar (devamı)
iii. Sınıflandırma – Finansal yükümlülükler
TFRS 9, finansal yükümlülüklerin sınıflandırılması için TMS 39'daki mevcut şartları büyük oranda muhafaza etmektedir.
Ancak, TMS 39 kapsamında, kâr veya zarara yansıtılan uygun değeriyle belirtilen tüm gerçeğe uygun değer değişimleri kar veya zararda muhasebeleştirilirken, TFRS 9 kapsamında bu gerçeğe uygun değer değişiklikleri genel olarak aşağıdaki gibi sunulmuştur:
Yükümlülüğün kredi riskindeki değişikliklere atfedilebildiği gerçeğe uygun değerdeki değişim tutarı diğer kapsamlı gelir altında sunulur ve geri kalan kısım kar veya zararda gösterilir.
Grup, kâr veya zarara yansıtılan uygun değere herhangi bir yükümlülük tanımlamamıştır ve mevcut bir amacı bulunmamaktadır.
iv. Finansal riskten korunma muhasebesi
TFRS 9'u ilk olarak uygularken Grup, TFRS 9'daki şartlar yerine TMS 39'un finansal riskten korunma muhasebesi gerekliliklerini uygulamaya devam etmek üzere muhasebe politikasını seçebilir. TFRS 9, muhasebe politikalarının seçiminde TMS 39 uyarınca finansal riskten korunma muhasebesi ilkelerini uygulama ve finansal riskten korunma muhasebesi kurallarını erteleme opsiyonu sunmaktadır. Grup'un riskten korunma muhasebesi uygulaması bulunmamaktadır.
Sermaye
Adi hisse senetleri
Adi hisse senetleri özkaynak olarak sınıflandırılır. Adi hisse senetleri ihracı ile doğrudan ilişkilendirilebilen ek maliyetler, varsa vergi etkisi düşüldükten sonra özkaynaklarda azalış olarak muhasebeleştirir.
Kiralamalar
Kiralama - kiralayan durumunda Grup
Grup bir varlığın kullanımını kontrol etme hakkı, belirli bir süre için ve belirli bir bedel karşılığında devredilmesini içeren sözleşmeleri kiralama sözleşmeleri olarak kabul edip ilgili sözleşmeye dayalı hakkı kullanım hakkı varlığı olarak muhasebeleştirmektedir.
Kullanım hakkı varlığı, kira yükümlülüğünün ilk ölçüm tutarı, kiralama ile ilgili tüm kiralama teşvik ve indirimleri, katlanılan tüm doğrudan maliyetler ve tanımlı varlığın sökülmesi/taşınmasıyla ilgili tüm maliyetleri içermektedir. Grup başlangıç tarihinden itibaren 12 ay veya daha kısa bir kiralama süresi olan ve bir satın alma opsiyonu olmayan varlıklar için kısa vadeli kiralama kayıt muafiyetini uygulamaktadır.
Grup kullanım hakkı varlığını kiralama süresini dikkate alarak amortismana tabi tutup maliyet değeri ile değerlemektedir.
Kiralama yükümlülüğü ise kiralamanın fiilen başladığı tarihte, gerçekleşmemiş olan kira ödemelerinin bugünkü değeri üzerinden ölçülür. Kira ödemeleri, varsa zımnî faiz oranı aksi halde kiracının alternatif borçlanma faiz oranı kullanılarak iskonto edilir.
31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN YILA AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN DİPNOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Bin Türk Lirası'nın ("TL") 31 Aralık 2023 tarihli satın alma tarihindeki satın alma gücü cinsinden ifade edilmiştir.)
2. KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARIN SUNUMUNA İLİŞKİN ESASLAR (devamı)
2.5 Önemli Muhasebe Politikalarının Özeti (devamı)
Kur Değişiminin Etkileri
Yabancı para işlem ve bakiyeler
Grup'un her işletmesinin kendi finansal tabloları faaliyette bulundukları temel ekonomik çevrede kullanılan "Geçerli Para Birimi" ile sunulmuştur. Her işletmenin mali durumu ve faaliyet sonuçları, Şirket'in geçerli para birimi olan ve konsolide finansal tablolar için sunum birimi olan TL cinsinden ifade edilmiştir.
Her bir işletmenin finansal tablolarının hazırlanması sırasında, yabancı para cinsinden (TL dışındaki para birimleri) gerçekleşen işlemler, işlem tarihindeki kurlar esas alınmak suretiyle kaydedilmektedir. Finansal durum tablosunda yer alan dövize endeksli parasal varlık ve yükümlülükler bilanço tarihinde geçerli olan kurlar kullanılarak Türk Lirası'na çevrilmektedir. Gerçeğe uygun değeri ile izlenmekte olan parasal olmayan kalemlerden yabancı para cinsinden kaydedilmiş olanlar, gerçeğe uygun değerin belirlendiği tarihteki kurlar esas alınmak suretiyle TL'ye çevrilmektedir. Tarihi maliyet cinsinden ölçülen yabancı para birimindeki parasal olmayan kalemler yeniden çevrilmeye tabi tutulmazlar.
Kur farkları, aşağıda belirtilen durumlar haricinde, oluştukları dönemdeki kâr ya da zarar ile ilişkilendirilerek muhasebeleştirilirler:
- Geleceğe yönelik kullanım amacıyla inşa edilmekte olan varlıklarla ilişkili olan ve yabancı para birimiyle gösterilen borçlar üzerindeki faiz maliyetlerine düzeltme kalemi olarak ele alınan ve bu tür varlıkların maliyetine dahil edilen kur farkları,
- Yabancı para biriminden kaynaklanan risklere (risklere karşı finansal koruma sağlamaya ilişkin muhasebe politikaları aşağıda açıklanmaktadır) karşı finansal koruma sağlamak amacıyla gerçekleştirilen işlemlerden kaynaklanan kur farkları,
- Yurt dışı faaliyetindeki net yatırımın bir parçasını oluşturan, çevrim yedeklerinde muhasebeleştirilen ve net yatırımın satışında kâr ya da zararla ilişkilendirilen, ödenme niyeti ya da ihtimali olmayan yurt dışı faaliyetlerden kaynaklanan parasal borç ve alacaklardan doğan kur farkları.
Pay Başına Kazanç
Konsolide kâr veya zarar tablosunda belirtilen pay başına kazanç, net kârın, yıl boyunca piyasada bulunan hisse senetlerinin ağırlıklı ortalama sayısına bölünmesi ile bulunmuştur.
Türkiye'de şirketler, sermayelerini, hissedarlarına geçmiş yıl kârlarından dağıttıkları "bedelsiz hisse" yolu ile arttırabilmektedirler. Bu tip "bedelsiz hisse" dağıtımları, pay başına kazanç hesaplamalarında, ihraç edilmiş hisse gibi değerlendirilir. Buna göre, bu hesaplamalarda kullanılan ağırlıklı ortalama hisse sayısı, söz konusu hisse senedi dağıtımlarının geçmişe dönük etkileri de dikkate alınarak bulunmuştur.
31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN YILA AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN DİPNOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Bin Türk Lirası'nın ("TL") 31 Aralık 2023 tarihli satın alma tarihindeki satın alma gücü cinsinden ifade edilmiştir.)
2. KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARIN SUNUMUNA İLİŞKİN ESASLAR (devamı)
2.5. Önemli Muhasebe Politikalarının Özeti (devamı)
Raporlama Döneminden Sonraki Olaylar
Raporlama döneminden sonraki olaylar; kâra ilişkin herhangi bir duyuru veya diğer seçilmiş finansal bilgilerin kamuya açıklanmasından sonra ortaya çıkmış olsalar bile, bilanço tarihi ile finansal durum tablosunun açıklanma tarihi arasındaki tüm olayları kapsar.
Grup, bilanço tarihinden sonraki düzeltme gerektiren olayların ortaya çıkması durumunda, konsolide finansal tablolara alınan tutarları bu yeni duruma uygun şekilde düzeltir.
Karşılıklar, Koşullu Varlık ve Borçlar
Geçmiş olaylardan kaynaklanan mevcut bir yükümlülüğün bulunması, yükümlülüğün yerine getirilmesinin muhtemel olması ve söz konusu yükümlülük tutarının güvenilir bir şekilde tahmin edilebilir olması durumunda konsolide finansal tablolarda karşılık ayrılır.
Karşılık olarak ayrılan tutar, yükümlülüğe ilişkin risk ve belirsizlikler göz önünde bulundurularak, bilanço tarihi itibarıyla yükümlülüğün yerine getirilmesi için yapılacak harcamanın en güvenilir şekilde tahmin edilmesi yoluyla hesaplanır.
Karşılığın, mevcut yükümlülüğün karşılanması için gerekli tahmini nakit akışlarını kullanarak ölçülmesi durumunda söz konusu karşılığın defter değeri, ilgili nakit akışlarının bugünkü değerine eşittir.
Karşılığın ödenmesi için gerekli olan ekonomik faydanın bir kısmı ya da tamamının üçüncü taraflarca karşılanmasının beklendiği durumlarda, tahsil edilecek tutar, ilgili tutarın tahsil edilmesinin hemen hemen kesin olması ve güvenilir bir şekilde ölçülmesi halinde varlık olarak muhasebeleştirilir.
Finansal Bilgilerin Bölümlere Göre Raporlanması
Şirket'in faaliyet alanı, savunma sanayini ilgilendiren çeşitli elektronik ürün ve sistemlerin tasarımı, geliştirilmesi, üretimi ve satış sonrası servis hizmetlerine yöneliktir. Şirket'te ürün, hizmetler ve süreçlerin niteliği, müşterinin türü ve sınıfı, ürünlerin dağıtılmak veya hizmetlerin sunulmak üzere kullanılan yöntemlerin benzer olması neticesinde tek bir faaliyet bölümü ortaya çıkmaktadır. Konsolidasyona tabi bağlı ortaklıkların hasılat, kâr/zarar ve varlıkları toplam konsolide tutarların yüzde 10'undan aşağıda olduğu dikkate alındığında ayrı bir faaliyet bölüm raporlamasına gerek duyulmamaktadır.
31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN YILA AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN DİPNOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Bin Türk Lirası'nın ("TL") 31 Aralık 2023 tarihli satın alma tarihindeki satın alma gücü cinsinden ifade edilmiştir.)
2. KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARIN SUNUMUNA İLİŞKİN ESASLAR (devamı)
2.5. Önemli Muhasebe Politikalarının Özeti (devamı)
Devlet Teşvik ve Yardımları
Devlet teşviği, işletmenin teşviğin elde edilmesi için gerekli koşulları yerine getireceğine ve teşviğin elde edileceğine dair makul bir güvence olmadan konsolide finansal tablolara yansıtılmaz.
Devlet teşvikleri, bu teşviklerle karşılanması amaçlanan maliyetlerin gider olarak muhasebeleştirildiği dönemler boyunca sistematik şekilde kâr veya zarara yansıtılır. Bir finansman aracı olan devlet teşvikleri, finanse ettikleri harcama kalemini netleştirmek amacıyla kâr veya zararda muhasebeleştirilir. Teşviklerin bilanço tarihi itibarıyla henüz hakedilmediği durumlarda ise söz konusu teşvikler kazanılmamış gelir olarak finansal durum tablosu ile ilişkilendirilir ve hakedildikçe kâr veya zarara yukarıda bahsedildiği şekilde yansıtılır.
Önceden gerçekleşmiş gider veya zararları karşılamak ya da işletmeye gelecekte herhangi bir maliyet gerektirmeksizin acil finansman desteği sağlamak amacıyla verilen devlet teşvikleri, tahsil edilebilir hale geldiği dönemde kâr ya da zararda muhasebeleştirilir.
Kurum Kazancı Üzerinden Hesaplanan Vergiler
Türk Vergi Mevzuatı, ana şirket ve onun bağlı ortaklıklarına konsolide vergi beyannamesi hazırlamasına izin vermediğinden, ekli konsolide finansal tablolarda da yansıtıldığı üzere, vergi karşılıkları her bir işletme bazında ayrı olarak hesaplanmıştır.
Gelir vergisi gideri, cari vergi ve ertelenmiş vergi giderinin toplamından oluşur.
Cari vergi
Cari yıl vergi yükümlülüğü, dönem kârının vergiye tabi olan kısmı üzerinden hesaplanır. Vergiye tabi kâr, diğer yıllarda vergilendirilebilir ya da vergiden indirilebilir kalemler ile vergilendirilmesi ya da vergiden indirilmesi mümkün olmayan kalemleri hariç tutması nedeniyle, kâr veya zarar tablosunda yer verilen kârdan farklılık gösterir. Grup'un cari vergi yükümlülüğü bilanço tarihi itibarıyla yasallaşmış ya da önemli ölçüde yasallaşmış vergi oranı kullanılarak hesaplanmıştır.
Ertelenmiş vergi
Ertelenmiş vergi yükümlülüğü veya varlığı, varlıkların ve yükümlülüklerin konsolide finansal tablolarda gösterilen tutarları ile yasal vergi matrahı hesabında dikkate alınan tutarları arasındaki geçici farklılıkların bilanço yöntemine göre vergi etkilerinin yasalaşmış vergi oranları dikkate alınarak hesaplanmasıyla belirlenmektedir. Ertelenmiş vergi yükümlülükleri vergilendirilebilir geçici farkların tümü için hesaplanırken, indirilebilir geçici farklardan oluşan ertelenmiş vergi varlıkları, gelecekte vergiye tabi kâr elde etmek suretiyle söz konusu farklardan yararlanmanın kuvvetle muhtemel olması şartıyla hesaplanmaktadır. Bahse konu varlık ve yükümlülükler, ticari ya da mali kâr/zararı etkilemeyen işleme ilişkin geçici fark, şerefiye veya diğer varlık ve yükümlülüklerin ilk defa konsolide finansal tablolara alınmasından (işletme birleşmeleri dışında) kaynaklanıyorsa muhasebeleştirilmez.
31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN YILA AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN DİPNOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Bin Türk Lirası'nın ("TL") 31 Aralık 2023 tarihli satın alma tarihindeki satın alma gücü cinsinden ifade edilmiştir.)
2. KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARIN SUNUMUNA İLİŞKİN ESASLAR (devamı)
2.5. Önemli Muhasebe Politikalarının Özeti (devamı)
Kurum Kazancı Üzerinden Hesaplanan Vergiler (devamı)
Ertelenmiş vergi (devamı)
Ertelenmiş vergi yükümlülükleri, Grup'un geçici farklılıkların ortadan kalkmasını kontrol edebildiği ve yakın gelecekte bu farkın ortadan kalkma olasılığının düşük olduğu durumlar haricinde, bağlı ortaklık ve iştiraklerdeki yatırımlar ve iş ortaklıklarındaki paylar ile ilişkilendirilen vergilendirilebilir geçici farkların tümü için hesaplanır. Bu tür yatırım ve paylar ile ilişkilendirilen vergilendirilebilir geçici farklardan kaynaklanan ertelenmiş vergi varlıkları, yakın gelecekte vergiye tabi yeterli kâr elde etmek suretiyle söz konusu farklardan yararlanmanın kuvvetle muhtemel olması ve gelecekte ilgili farkların ortadan kalkmasının muhtemel olması şartlarıyla hesaplanmaktadır.
Ertelenmiş vergi varlıkları ve yükümlülükleri varlıkların gerçekleşeceği veya yükümlülüklerin yerine getirileceği dönemde geçerli olması beklenen ve bilanço tarihi itibarıyla yasallaşmış veya önemli ölçüde yasallaşmış vergi oranları (vergi düzenlemeleri) üzerinden hesaplanır. Ertelenmiş vergi varlıkları ve yükümlülüklerinin hesaplanması sırasında, Grup'un bilanço tarihi itibarıyla varlıklarının defter değerini geri kazanması ya da yükümlülüklerini yerine getirmesi için tahmin ettiği yöntemlerin vergi sonuçları dikkate alınır.
Ertelenmiş vergi varlıkları ve yükümlülükleri, cari vergi varlıklarıyla cari vergi yükümlülüklerini mahsup etme ile ilgili yasal bir hakkın olması veya söz konusu varlık ve yükümlülüklerin aynı vergi mercii tarafından toplanan gelir vergisiyle ilişkilendirilmesi ya da Grup'un cari vergi varlık ve yükümlülüklerini netleştirmek suretiyle ödeme niyetinin olması durumunda mahsup edilir.
Dönem cari ve ertelenmiş vergisi
Vergi, doğrudan özkaynaklar altında muhasebeleştirilen bir işlemle ilgili olmaması koşuluyla, kâr veya zarar tablosuna dahil edilir. Aksi takdirde vergi de ilgili işlemle birlikte özkaynaklar altında muhasebeleştirilir.
Çalışanlara Sağlanan Faydalar
Kıdem tazminatları
Türkiye'de mevcut kanunlar ve toplu iş sözleşmeleri hükümlerine göre kıdem tazminatı, emeklilik veya işten çıkarılma durumunda ödenmektedir. Güncellenmiş olan TMS 19 "Çalışanlara Sağlanan Faydalar " uyarınca söz konusu türdeki ödemeler tanımlanmış emeklilik fayda planları olarak nitelendirilir.
Finansal durum tablosunda muhasebeleştirilen kıdem tazminatı yükümlülüğü, tüm çalışanların emeklilikleri dolayısıyla ileride doğması beklenen yükümlülük tutarlarının net bugünkü değerine göre hesaplanmış ve konsolide finansal tablolara yansıtılmıştır.
Hesaplanan tüm aktüeryal kazançlar ve kayıplar diğer kapsamlı gelir altında muhasebeleştirilir.
31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN YILA AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN DİPNOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Bin Türk Lirası'nın ("TL") 31 Aralık 2023 tarihli satın alma tarihindeki satın alma gücü cinsinden ifade edilmiştir.)
2. KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARIN SUNUMUNA İLİŞKİN ESASLAR (devamı)
2.5. Önemli Muhasebe Politikalarının Özeti (devamı)
Çalışanlara Sağlanan Faydalar (devamı)
Kâr payı ve ikramiye ödemeleri
Grup, bazı düzeltmeler sonrası şirket hissedarlarına ait kârı dikkate alan bir yönteme dayanarak hesaplanan kâr payı ve ikramiyeyi yükümlülük ve gider olarak kaydetmektedir. Grup, sözleşmeye bağlı bir zorunluluk ya da zımni bir yükümlülük yaratan geçmiş bir uygulamanın olduğu durumlarda karşılık ayırmaktadır.
Nakit Akış Tablosu
Nakit akış tablosunda, döneme ilişkin nakit akışları esas, yatırım ve finansman faaliyetlerine dayalı bir biçimde sınıflandırılarak raporlanır.
Netleştirme
Finansal varlıklar ve yükümlülükler, yasal olarak netleştirme hakkı var olması, net olarak ödenmesi veya tahsilinin mümkün olması veya varlığın elde edilmesi ile yükümlülüğün yerine getirilmesinin eş zamanlı olarak gerçekleşebilmesi halinde, finansal durum tablosunda net değerleri ile gösterilirler.
Satış Amacıyla Elde Tutulan Duran Varlıklar
Duran varlıklar, ilgili varlıkların faaliyetlerde kullanımından ziyade satış işlemi vasıtasıyla geri kazanılabilir olduğu durumlarda, "satış amacıyla elde tutulan" olarak sınıflandırılır ve defter değerinin veya satışın tamamlanması ile ilgili giderler düşüldükten sonra kalan gerçeğe uygun değerinin düşük olanı ile değerlenirler. Söz konusu varlıklar işletmenin bir parçası, elden çıkarılacak bir grup veya tek bir duran varlık olabilir.
2.6. Önemli Muhasebe Değerlendirme, Tahmin ve Varsayımları
Grup'un muhasebe politikalarını uygularken aldığı kritik kararlar
2.5 no'lu notta belirtilen muhasebe politikalarının uygulanması sürecinde yönetim, konsolide finansal tablolarda muhasebeleştirilen tutarlar üzerinde önemli etkisi olan aşağıdaki yorumları yapmıştır:
Ertelenmiş Vergi
Grup, vergiye esas yasal finansal tabloları ile TFRS'ye göre hazırlanmış finansal tabloları arasındaki farklılıklardan kaynaklanan geçici zamanlama farkları için ertelenmiş vergi varlığı ve yükümlülüğü muhasebeleştirmektedir. Grup'un gelecekte oluşacak kârlardan indirilebilecek kullanılmamış mali zararları, indirime tabi araştırma ve geliştirme harcamaları ile diğer indirilebilir geçici farklardan oluşan ertelenmiş vergi varlıkları bulunmaktadır. Ertelenmiş vergi varlıklarının kısmen ya da tamamen geri kazanılabilir tutarı mevcut koşullar altında tahmin edilmiştir.
31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN YILA AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN DİPNOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Bin Türk Lirası'nın ("TL") 31 Aralık 2023 tarihli satın alma tarihindeki satın alma gücü cinsinden ifade edilmiştir.)
2. KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARIN SUNUMUNA İLİŞKİN ESASLAR (devamı)
2.6. Önemli Muhasebe Değerlendirme, Tahmin ve Varsayımları (devamı)
Grup'un muhasebe politikalarını uygularken aldığı kritik kararlar (devamı)
Ertelenmiş Vergi (devamı)
Değerlendirme sırasında, gelecekteki kâr projeksiyonları, cari dönemlerde oluşan zararlar, kullanılmamış zararların ve diğer vergi varlıklarının son kullanılabileceği tarihler ve gerektiğinde kullanılabilecek vergi planlama stratejileri göz önünde bulundurulmuştur. Elde edilen veriler ışığında, Grup'un gelecekte elde edilecek vergiye tabi kâr, ertelenmiş vergi varlıklarının tamamını karşılamaya yetmiyorsa, ertelenmiş vergi varlığının tamamı ve bir kısmına karşılık ayrılır (Not 27).
Çalışanlara sağlanan faydalara ilişkin karşılıklar
Grup kıdem tazminatı ve emeklilik ikramiyesi yükümlülüğünün hesaplanmasında iskonto oranı, enflasyon oranı, reel maaş artış oranı, kendi isteğiyle ayrılma olasılığı gibi çeşitli varsayımlarda bulunmaktadır (Not 17).
Maddi ve maddi olmayan duran varlıkların faydalı ömürleri
Grup duran varlıklarının üzerinden muhasebe politikalarında belirtilen faydalı ömürleri dikkate alarak amortisman ve itfa payları ayırmaktadır (Not 11-12).
Eskalasyon
Finansal raporlama dönemleri itibarıyla, TFRS 15 "Müşteri Sözleşmelerinden Hasılat" kapsamındaki projelerden eskalasyona tabi sözleşmelerin tutarları sözleşme hükümlerinde belirtildiği şekliyle hesaplanarak tahmin edilmektedir.
Garanti Gider Karşılığı
Grup, garanti kapsamındaki satışların özellikle karşılık hesaplanması gereken kısmı için bütçe tahminlerine uygun şekilde, kalan kısmı için ise geçmiş verilerden kaynaklanan tahminleri kullanarak karşılık hesaplamaktadır (Not 15).
Geliştirme Giderleri
Yönetim, bilanço tarihleri itibarıyla, Grup'un geliştirme faaliyetlerine ilişkin harcamalarının geri kazanımlarını gözden geçirmektedir. Söz konusu harcamalar geliştirme safhası tamamlanıp ekonomik faydanın muhtemel olduğunun tahmin edildiği durumda faydalı ömürlerine göre itfa edilmeye başlanır. Geliştirme safhası tamamlanıp ekonomik faydanın muhtemel olmadığının tahmin edilmesi halinde ise söz konusu harcamalar konsolide kâr veya zarar tablosunda ile ilişkilendirilmektedir (Not 12).
31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN YILA AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN DİPNOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Bin Türk Lirası'nın ("TL") 31 Aralık 2023 tarihli satın alma tarihindeki satın alma gücü cinsinden ifade edilmiştir.)
3. NAKİT VE NAKİT BENZERLERİ
| 31 Aralık 2023 | 31 Aralık 2022 | |
|---|---|---|
| Kasa | 903 | 661 |
| Banka | ||
| - Vadeli mevduat |
6.321.332 | 8.639.887 |
| - Vadesiz mevduat |
273.516 | 719.154 |
| Diğer | 5.326 | 7.827 |
| Nakit Akış tablosundaki nakit ve nakit benzerleri | 6.601.077 | 9.367.529 |
| Faiz geliri tahakkukları | 8.952 | 3.100 |
| 6.610.029 | 9.370.629 |
31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla Grup'un muhtelif bankalarda Ocak 2024 vadeli (31 Aralık 2022: Ocak 2023), yüzde 2,50 ile yüzde 3,50 faiz aralığında (31 Aralık 2022: yüzde 0,75 ile yüzde 3,00) toplam 2.028.759 TL tutarında (31 Aralık 2022: 2.772.923 TL) yabancı para cinsinden vadeli mevduatı bulunmaktadır.
31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla Grup'un muhtelif bankalarda Ocak 2024 vadeli (31 Aralık 2022: Ocak 2023), yüzde 41,50 ile yüzde 42 faiz aralığında (31 Aralık 2022: yüzde 20) toplam 4.292.573 TL tutarında (31 Aralık 2022: 5.866.964 TL) TL cinsinden vadeli mevduatı bulunmaktadır.
31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN YILA AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN DİPNOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Bin Türk Lirası'nın ("TL") 31 Aralık 2023 tarihli satın alma tarihindeki satın alma gücü cinsinden ifade edilmiştir.)
4. DİĞER İŞLETMELERDEKİ PAYLAR
a) Bağlı Ortaklıklar
31 Aralık tarihleri itibarıyla Grup'un bağlı ortaklıklarının detayı aşağıdaki gibidir:
| Grup'un sermayedeki pay oranı ve oy kullanma hakkı oranı (%) |
|||||
|---|---|---|---|---|---|
| Kuruluş ve | Geçerli | 31 Aralık | 31 Aralık | ||
| Bağlı Ortaklıklar | Faaliyet Yeri | Para Birimi | 2023 | 2022 | Ana Faaliyeti |
| ASELSANNET | Türkiye | TL | 100 | 100 | Haberleşme sistemleri |
| ASELSAN Bakü | Azerbaycan | AZN | 100 | 100 | Grup ürünlerinin pazarlama ve satışı |
| ASELSAN GLOBAL | Türkiye | TL | 100 | 100 | İhracat |
| ASELSAN OPTİK | Türkiye | TL | 80 | 50 | Hassas optik teknolojisi |
| Mikro AR-GE | Türkiye | TL | 85 | 85 | Mikroelektronik Ar-Ge projeleri |
| ASELSAN Malezya | Malezya | MYR | 100 | 100 | Uzaktan komutalı silah sistemleri |
| ASELSAN Konya | Türkiye | TL | 51 | 51 | Silah ve silah sistemleri |
| BİTES | Türkiye | TL | 100 | 51 | Savunma, Havacılık, Uzay Teknolojileri, Yazılım |
| ASELSAN Ukrayna | Ukrayna | UAH | 100 | 100 | Grup Ürünlerinin Pazarlama ve Satışı |
| ULAK | Türkiye | TL | 51 | 51 | Haberleşme sistemleri |
Grup'un yapısı
Grup'un yapısı Not 1'de açıklanmıştır.
Grup'un mevcut bağlı ortaklıklarının sermaye payındaki değişiklikler:
Grup'un mevcut bağlı ortaklıklarının sermaye payındaki değişiklikler Not 2.1'de açıklanmıştır.
b) İş ortaklıkları
Bir grup işletmesi, faaliyetlerini iş ortaklıkları düzenlemeleri altında gerçekleştirdiğinde, Grup'un müşterek kontrol edilen işletmedeki varlık ve yükümlülüklerindeki payı, ilgili Grup işletmesinin finansal tablolarında kayda alınır ve içeriğine göre sınıflandırılır. Müşterek kontrol edilen varlıklardan kaynaklanan yükümlülük ve giderler, tahakkuk esasına göre muhasebeleştirilir. Müşterek kontrole tabi teşebbüslerin varlıklarının kullanılmasından ya da söz konusu varlıkların satışından elde edilen gelirden Grup'a düşen pay ilgili ekonomik faydaların Grup'a akışının muhtemel olması ve tutarlarının güvenilir bir şekilde ölçülebilmesi halinde kayda alınır.
31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN YILA AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN DİPNOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Bin Türk Lirası'nın ("TL") 31 Aralık 2023 tarihli satın alma tarihindeki satın alma gücü cinsinden ifade edilmiştir.)
5. İLİŞKİLİ TARAF AÇIKLAMALARI
Şirket ile konsolide edilen bağlı ortaklıkları arasında gerçekleşen işlemler konsolidasyon sırasında elimine edildiklerinden, bu notta açıklanmamıştır.
İlişkili taraflardan olan ticari alacaklar genellikle satış işlemlerinden kaynaklanmaktadır ve vadeleri 1 yıldır.
İlişkili taraflara olan ticari borçlar genellikle alım işlemlerinden doğmaktadır ve vadeleri 1-4 ay arasında değişmektedir.
Grup'un 31 Aralık 2023 tarihinde sona eren dönemde üst düzey yöneticilere ödediği ücret ve benzeri menfaatlerin toplamı yaklaşık 209.083 TL'dir (Tutarın büyük bir kısmı ödenen ücret ve menfaatlerden oluşmaktadır.) (31 Aralık 2022: 156.203 TL).
Grup ile diğer ilişkili taraflar arasındaki işlemlerin detayları takip eden sayfalarda açıklanmıştır.
31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN YILA AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN DİPNOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Bin Türk Lirası'nın ("TL") 31 Aralık 2023 tarihli satın alma tarihindeki satın alma gücü cinsinden ifade edilmiştir.)
5. İLİŞKİLİ TARAF AÇIKLAMALARI (devamı)
| 31 Aralık 2023 | |||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Alacaklar | Borçlar | ||||||||||
| Kısa vadeli | Uzun vadeli | Uzun vadeli | |||||||||
| İlişkili taraflarla olan bakiyeler | Ticari | Peşin ödenmiş giderler |
Ticari Olmayan (Diğer) |
Ticari | Peşin ödenmiş giderler |
Ticari | Ertelenmiş gelirler |
Ticari Olmayan (Diğer) 1 |
Ticari | Ertelenmiş gelirler |
|
| Ana ortak | |||||||||||
| TSKGV | 115 | -- | -- | -- | -- | -- | -- | 266.947 | -- | -- | |
| Ana ortağın ortakları/iştirakleri/bağlı ortaklıkları Hava Elektronik Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi |
-- | ||||||||||
| ("HAVELSAN") | 80.657 | 291.878 | 15.714 | 44.288 | 406.406 | -- | -- | -- | -- | ||
| HAVELSAN Teknoloji Radar Sanayi ve Ticaret Anonim | -- | ||||||||||
| Şirketi ("HTR") | 8.925 | 204.152 | -- | 4.386 | 175.605 | 1.120 | -- | -- | 567 | ||
| İşbir Elektrik Sanayii Anonim Şirketi ("İŞBİR") | -- | 220.285 | -- | -- | -- | 77.798 | -- | -- | -- | -- | |
| NETAŞ Telekomünikasyon Anonim Şirketi ("NETAŞ") | -- | 35.718 | -- | -- | 10.999 | 186.459 | -- | -- | -- | -- | |
| Savunma Teknolojileri Mühendislik ve Ticaret Anonim | |||||||||||
| Şirketi ("STM") | 543.442 | 20.076 | -- | 386.876 | -- | 25.363 | -- | -- | -- | 194.456 | |
| Türk Havacılık ve Uzay Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi | |||||||||||
| ("TUSAŞ") | 1.751.618 | -- | -- | 1.719.767 | -- | 725 | 133.241 | -- | -- | 154.517 | |
| Finansal yatırımlar | |||||||||||
| ASPİLSAN Enerji Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi | -- | ||||||||||
| ("ASPİLSAN") | 493 | 40.756 | -- | -- | 76.423 | 4.697 | -- | -- | -- | ||
| Roket Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi ("ROKETSAN") | 2.037.380 | 148.450 | -- | 303.207 | 1.276.207 | 1.764.840 | 243.840 | -- | -- | 71.421 | |
| İş ortaklıkları ve iş ortaklıklarındaki ilişkili taraflar | |||||||||||
| ASELSAN Bilkent Mikro Nano | -- | 197.038 | -- | -- | 21.553 | 95.259 | -- | -- | -- | -- | |
| İhsan Doğramacı Bilkent Üniversitesi | 30 | 5.342 | -- | -- | -- | 13.215 | -- | -- | -- | -- | |
| IGG | 257.849 | -- | -- | 4.236 | -- | -- | -- | -- | -- | -- | |
| IGG ASELSAN | 34.424 | 25.972 | -- | -- | 3.627 | 21.261 | -- | -- | -- | -- | |
| ASELSAN Kazakistan | 385.109 | -- | -- | -- | -- | 240 | 45 | -- | -- | 17 | |
| ASELSAN Ürdün | 141.672 | -- | -- | -- | -- | 36.707 | 5.687 | -- | -- | -- | |
| TÜBİTAK BİLGEM | 77.483 | -- | -- | 10.237 | 58.308 | -- | -- | -- | -- | ||
| TÜBİTAK-UME | 676 | -- | -- | -- | 540 | -- | -- | -- | -- | ||
| TÜBİTAK BİLİMSEL TEKNOLOJİK ARAŞTIRMA | 30.005 | 7.746 | -- | 164.388 | 1.440 | 12.735 | 22.072 | -- | -- | 12.649 | |
| TÜBİTAK SAGE Savunma Sanayii | 10.979 | 278.180 | -- | 44.331 | 216.010 | 4.950 | -- | -- | -- | ||
| Savunma Sanayi Başkanlığı ("SSB") | 3.763.188 | -- | -- | 21.302.552 | -- | -- | 2.034.730 | -- | -- | 2.906.392 | |
| SSTEK | -- | -- | -- | -- | -- | -- | 147.918 | -- | -- | 323.169 | |
| EHSİM | -- | 11.056 | -- | -- | 14.750 | 26.731 | -- | -- | -- | -- | |
| DASAL | -- | -- | -- | -- | -- | 7.890 | -- | -- | -- | -- | |
| TR Eğitim | -- | -- | -- | -- | -- | 155 | -- | -- | -- | -- | |
| Halka Arz Olan Paylar | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | |
| 9.045.886 | 1.564.808 | -- | 23.896.740 | 1.431.818 | 3.202.670 | 2.598.300 | 266.947 | -- | 3.663.188 |
1 Ticari olmayan kısa vadeli borçların tamamı 2023 yılı kâr payı ödemesi borcudur.
31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN YILA AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN DİPNOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Bin Türk Lirası'nın ("TL") 31 Aralık 2023 tarihli satın alma tarihindeki satın alma gücü cinsinden ifade edilmiştir.)
5. İLİŞKİLİ TARAF AÇIKLAMALARI (devamı)
| 31 Aralık 2022 | ||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Alacaklar | Borçlar | |||||||||
| Kısa vadeli | Uzun vadeli | Kısa vadeli | Uzun vadeli | |||||||
| İlişkili taraflarla olan bakiyeler | Ticari | Peşin ödenmiş giderler |
Ticari Olmayan (Diğer) |
Ticari | Peşin ödenmiş giderler |
Ticari | Ertelenmiş gelirler |
Ticari Olmayan (Diğer) 1 |
Ticari | Ertelenmiş gelirler |
| Ana ortak | ||||||||||
| TSKGV | 107 | -- | -- | -- | -- | -- | 57.378 | 375.304 | -- | -- |
| Ana ortağın ortakları/iştirakleri/bağlı ortaklıkları Hava Elektronik Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi ("HAVELSAN") |
20.396 | 331.212 | -- | 24.456 | 1.992 | 903.903 | -- | -- | -- | 7 |
| HAVELSAN Teknoloji Radar Sanayi ve Ticaret Anonim | ||||||||||
| Şirketi ("HTR") | 34.396 | 114.324 | -- | -- | -- | 88.221 | 731 | -- | -- | -- |
| İşbir Elektrik Sanayii Anonim Şirketi ("İŞBİR") | -- | 194.005 | -- | -- | 7.198 | 89.862 | -- | -- | -- | -- |
| NETAŞ Telekomünikasyon Anonim Şirketi ("NETAŞ") | -- | 47.161 | -- | -- | 5.135 | 185.427 | -- | -- | -- | -- |
| Savunma Teknolojileri Mühendislik ve Ticaret Anonim Şirketi ("STM") |
1.109.230 | 24.607 | -- | 592.364 | -- | 38.901 | 2.467 | -- | -- | 296.920 |
| Türk Havacılık ve Uzay Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi | ||||||||||
| ("TUSAŞ") | 1.964.586 | -- | -- | 1.482.208 | -- | 3.777 | 280.766 | -- | -- | 91.606 |
| Finansal yatırımlar ASPİLSAN Enerji Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi ("ASPİLSAN") |
367 | 78.408 | -- | -- | -- | 65.655 | -- | -- | -- | -- |
| Roket Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi ("ROKETSAN") | 1.529.067 | 2.336.677 | -- | 312.087 | 299.448 | 2.598.378 | 409.886 | -- | -- | 41.344 |
| İş ortaklıkları ve iş ortaklıklarındaki ilişkili taraflar | ||||||||||
| ASELSAN Bilkent Mikro Nano | -- | 86.592 | -- | -- | 8.041 | 12.989 | -- | -- | -- | -- |
| İhsan Doğramacı Bilkent Üniversitesi | -- | 882 | -- | -- | -- | 16.031 | -- | -- | -- | -- |
| ASELSAN Optik | 67.638 | 336.775 | 9.194 | -- | -- | 81.259 | -- | -- | -- | -- |
| IGG | 258.445 | -- | -- | 6.980 | -- | -- | -- | -- | -- | -- |
| IGG ASELSAN | 26.476 | 8.860 | -- | -- | -- | 23.836 | -- | -- | -- | -- |
| ASELSAN Kazakistan | 243.409 | -- | -- | 92.556 | -- | 830 | 14.121 | -- | -- | 2.574 |
| ASELSAN Ürdün | 43.540 | 1.805 | -- | -- | -- | 35.316 | -- | -- | -- | -- |
| TÜBİTAK BİLGEM | -- | 87.877 | -- | -- | -- | 89.271 | -- | -- | -- | -- |
| TÜBİTAK-UME | -- | 438 | -- | -- | -- | 196 | -- | -- | -- | -- |
| TÜBİTAK BİLİMSEL TEKNOLOJİK ARAŞTIRMA | 40.378 | 70.547 | -- | 296.847 | 3.566 | 5.136 | 14.418 | -- | -- | 24.988 |
| TÜBİTAK SAGE Savunma Sanayii | 1.343 | 108.706 | -- | 15.995 | -- | 116.855 | -- | -- | -- | -- |
| Savunma Sanayi Başkanlığı ("SSB") | 4.946.755 | -- | -- | 20.741.620 | -- | -- | 3.330.108 | -- | -- | 2.278.391 |
| SSTEK | -- | -- | -- | -- | -- | 681 | 214.454 | -- | -- | 193.606 |
| EHSİM | -- | 4.287 | -- | -- | -- | 12.768 | -- | -- | -- | -- |
| DASAL | -- | -- | -- | -- | -- | 5.268 | -- | -- | -- | -- |
| Halka Arz Olan Paylar | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | 130.530 | -- | -- |
| 10.286.133 | 3.833.163 | 9.194 | 23.565.113 | 325.380 | 4.374.560 | 4.324.329 | 505.834 | -- | 2.929.436 | |
1 Ticari olmayan kısa vadeli borçların tamamı 2022 yılı kar payı ödemesi borcudur.
31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN YILA AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN DİPNOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Bin Türk Lirası'nın ("TL") 31 Aralık 2023 tarihli satın alma tarihindeki satın alma gücü cinsinden ifade edilmiştir.)
5. İLİŞKİLİ TARAF AÇIKLAMALARI (devamı)
| 1 Ocak | 1 Ocak | |
|---|---|---|
| 31 Aralık 2023 |
31 Aralık 2022 |
|
| İlişkili taraflarla olan işlemler | Alımlar | Alımlar |
| Ana ortak | ||
| TSKGV | 2.346 | 2.427 |
| Ana ortağın ortakları/iştirakleri/bağlı ortaklıkları | ||
| NETAŞ | 272.781 | 248.138 |
| STM | 32.664 | 40.526 |
| İŞBİR | 283.321 | 309.033 |
| HTR | 370.938 | 309.638 |
| TUSAŞ | 16.493 | 3.963 |
| HAVELSAN | 299.473 | 1.108.716 |
| Bağlı menkul kıymetler | ||
| ROKETSAN | 2.453.277 | 1.009.471 |
| ASPİLSAN | 113.654 | 73.688 |
| Müşterek yönetime tabi teşebbüsler ve bu teşebbüslerdeki ilişkili taraflar |
||
| İHSAN DOĞRAMACI BİLKENT ÜNİVERSİTESİ | 24.567 | 60.739 |
| TÜBİTAK BİLGEM | 128.814 | 215.325 |
| TÜBİTAK BİLİMSEL TEKNOLOJİK ARAŞTIRMA | -- | 8.305 |
| TÜBİTAK-UME | 2.091 | 2.234 |
| TÜBİTAK SAGE SAVUNMA SANAYİİ | 276.746 | 265.591 |
| SSTEK | 163 | 824 |
| 4.277.328 | 3.658.618 |
31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN YILA AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN DİPNOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Bin Türk Lirası'nın ("TL") 31 Aralık 2023 tarihli satın alma tarihindeki satın alma gücü cinsinden ifade edilmiştir.)
5. İLİŞKİLİ TARAF AÇIKLAMALARI (devamı)
| 1 Ocak 31 Aralık 2023 |
1 Ocak 31 Aralık 2022 |
|
|---|---|---|
| İlişkili taraflarla olan işlemler | Satışlar | Satışlar |
| Ana ortak | ||
| TSKGV | 18.919 | 1.008 |
| Ana ortağın ortakları/iştirakleri/bağlı ortaklıkları | ||
| TUSAŞ | 10.165.013 | 3.940.800 |
| STM | 2.797.456 | 2.539.892 |
| HAVELSAN | 139.374 | 78.259 |
| HTR | 25.378 | 75.052 |
| NETAŞ | -- | 1.752 |
| İŞBİR | 4.710 | -- |
| Bağlı menkul kıymetler | ||
| ROKETSAN | 2.512.792 | 1.293.702 |
| ASPİLSAN | 1.873 | -- |
| Müşterek yönetime tabi teşebbüsler ve bu | ||
| teşebbüslerdeki ilişkili taraflar | ||
| İHSAN DOĞRAMACI BİLKENT ÜNİVERSİTESİ | 78 | -- |
| TÜBİTAK BİLİMSEL TEKNOLOJİK ARAŞTIRMA | 25.981 | 65.510 |
| TÜBİTAK SAGE SAVUNMA SANAYİİ | 22.521 | 8.089 |
| SSB | 57.598.361 | 32.868.132 |
| SSTEK | 210.259 | 283.091 |
| 73.522.715 | 41.155.287 |
İlişkili taraflarla olan işlemler genel olarak TFRS 15 "Müşterilerle Yapılan Sözleşmelerden Doğan Hasılat" standardı kapsamındaki projelere ilişkin mal ve hizmet alım ve satışlarına ilişkindir.
31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN YILA AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN DİPNOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Bin Türk Lirası'nın ("TL") 31 Aralık 2023 tarihli satın alma tarihindeki satın alma gücü cinsinden ifade edilmiştir.)
6. TİCARİ ALACAKLAR VE BORÇLAR
a) Ticari alacaklar
Grup'un ticari alacaklarının detayı aşağıdaki gibidir:
| Kısa vadeli ticari alacaklar | 31 Aralık 2023 | 31 Aralık 2022 |
|---|---|---|
| Ticari alacaklar | 11.508.559 | 14.133.079 |
| İlişkili taraflardan ticari alacaklar (Not 5) | 9.045.886 | 10.286.133 |
| Alacak senetleri | 24.665 | 112.741 |
| Diğer Alacaklar | 14.019 | -- |
| Şüpheli ticari alacaklar | 52.977 | 49.959 |
| Şüpheli ticari alacaklar karşılığı (-) | (52.977) | (49.959) |
| 20.593.129 | 24.531.953 | |
| Uzun vadeli ticari alacaklar | 31 Aralık 2023 | 31 Aralık 2022 |
| Sözleşme varlıkları | 7.070.193 | 6.937.750 |
| Ticari alacaklar | 642.407 | 761.016 |
| Sözleşme Varlıkları - İlişkili taraf (Not 5) | 23.894.150 | 23.534.717 |
| İlişkili taraflardan ticari alacaklar (Not 5) | 2.590 | 30.396 |
| 31.609.340 | 31.263.879 |
Grup'un şüpheli ticari alacaklar karşılığına ilişkin hareket tablosu aşağıdaki gibidir:
| 31 Aralık 2023 | 31 Aralık 2022 | |
|---|---|---|
| Dönem başı itibarıyla karşılık | 49.959 | 81.667 |
| Dönem içinde ayrılan karşılık | 22.658 | 311 |
| Parasal kazanç/ (kayıp) | (19.640) | (32.019) |
| Dönem sonu itibarıyla karşılık | 52.977 | 49.959 |
Ticari alacakların sektörel dağılımı aşağıdaki gibidir:
| 31 Aralık 2023 | 31 Aralık 2022 | |
|---|---|---|
| Kamu alacakları | 29.931.478 | 33.347.964 |
| Özel sektör alacakları | 15.755.511 | 13.862.892 |
| Yurt dışı alacaklar | 6.515.480 | 8.584.976 |
| Toplam alacaklar | 52.202.469 | 55.795.832 |
Kamu alacakları, Savunma Sanayii Başkanlığı ("SSB") ve diğer kamu kuruluşlarından olan alacakları temsil etmektedir. Grup tarafından yapılan işler sözleşmelere dayalı olup bunun dışında müşterilerden ek bir teminat alınmamaktadır.
31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN YILA AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN DİPNOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Bin Türk Lirası'nın ("TL") 31 Aralık 2023 tarihli satın alma tarihindeki satın alma gücü cinsinden ifade edilmiştir.)
6. TİCARİ ALACAKLAR VE BORÇLAR (devamı)
b) Ticari borçlar
Grup'un ticari borçlarının detayı aşağıdaki gibidir:
| Kısa vadeli ticari borçlar | 31 Aralık 2023 | 31 Aralık 2022 |
|---|---|---|
| Ticari borçlar | 10.340.477 | 9.665.247 |
| İlişkili taraflara borçlar (Not 5) | 3.202.670 | 4.374.560 |
| Borç senetleri | 1.084.184 | 1.894.707 |
| Diğer ticari borçlar | 236.750 | 172.485 |
| 14.864.081 | 16.106.999 | |
| Uzun vadeli ticari borçlar | 31 Aralık 2023 | 31 Aralık 2022 |
| Ticari borçlar | 6.093 | 119.823 |
| Borç senetleri | 69.408 | -- |
| 75.501 | 119.823 | |
| DİĞER ALACAKLAR VE BORÇLAR | ||
| a) Diğer alacaklar | ||
| Kısa vadeli diğer alacaklar | 31 Aralık 2023 | 31 Aralık 2022 |
| Vergi dairesinden alacaklar 1 | 1.335.896 | 1.481.320 |
| Verilen depozito ve teminatlar | 13.276 | 22.314 |
| İlişkili taraflardan diğer alacaklar (Not 5) | -- | 9.194 |
| Diğer 2 | 301.333 | 178.803 |
| 1.650.505 | 1.691.631 | |
| Uzun vadeli diğer alacaklar | 31 Aralık 2023 | 31 Aralık 2022 |
| Verilen depozito ve teminatlar | 7.279 | 9.859 |
| b) Diğer borçlar | ||
| Kısa vadeli diğer borçlar | 31 Aralık 2023 | 31 Aralık 2022 |
| Kısa vadeli diğer borçlar | 45.958 | 71.591 |
| Alınan depozito ve teminatlar | 13.260 | 27.975 |
| Kiralama yükümlülükleri | 15.877 | 4.167 |
| İlişkili taraflara kısa vadeli diğer borçlar (Not 5) | 266.947 | 505.834 |
| 342.042 | 609.567 | |
| Uzun vadeli diğer borçlar | 31 Aralık 2023 | 31 Aralık 2022 |
| Alınan depozito ve teminatlar | 5.970 | 6.981 |
| Diğer çeşitli borçlar | 11.231 | 11.563 |
| Kiralama yükümlülükleri | 19.445 | 8.295 |
| 36.646 | 26.839 |
1 Ağırlıklı olarak KDV iadesine ilişkin alacaklar olup bir sonraki hesap döneminde ödenecek vergilerden mahsup edilmeleri öngörülmektedir.
2 Ar-Ge merkezi SGK Prim desteği ve Ar-Ge merkezi gelir vergisi stopajı desteği tutarlarından oluşmaktadır.
31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN YILA AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN DİPNOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Bin Türk Lirası'nın ("TL") 31 Aralık 2023 tarihli satın alma tarihindeki satın alma gücü cinsinden ifade edilmiştir.)
8. ÖZKAYNAK YÖNTEMİYLE DEĞERLENEN YATIRIMLAR
Grup'un sahiplik oranına göre düzenlenmemiş olup, özkaynak yöntemi ile konsolide edilen iştirakleri için finansal bilgiler aşağıdaki gibidir:
| Sahiplik | Dönen | Duran | Toplam | Kısa Vadeli | Uzun Vadeli | Toplam | |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 31 Aralık 2023 |
Oranı (%) | Varlıklar | Varlıklar | Varlıklar | Yükümlülükler | Yükümlülükler | Yükümlülükler |
| ASELSAN KAZAKİSTAN | 49 | 400.921 | 442.276 | 843.197 | 387.865 | 26.139 | 414.004 |
| ASELSAN ÜRDÜN | 49 | 253.570 | 112.790 | 366.360 | 125.821 | 27.822 | 153.643 |
| IGG ASELSAN | 49 | 130.673 | 268 | 130.941 | 20.740 | 2.438 | 23.178 |
| ASELSAN BİLKENT | 50 | 515.492 | 694.437 | 1.209.929 | 233.547 | 479.642 | 713.189 |
| TEKNOHAB | 13 | 124.432 | 18.578 | 143.010 | 28.363 | -- | 28.363 |
| EHSİM | 50 | 365.555 | 28.849 | 394.404 | 102.608 | 248.067 | 350.675 |
| DASAL | 49 | 105.330 | 244.889 | 350.219 | 36.214 | -- | 36.214 |
| TÜYAR | 51 | 19.769 | 29.190 | 48.959 | 8.373 | -- | 8.373 |
| TR EĞİTİM | 35 | 82.040 | 3.321 | 85.361 | 3.131 | -- | 3.131 |
| İSTANBUL FİNANS | |||||||
| MERKEZİ | 44 | 5.897 | 966 | 6.863 | 1.325 | 5.539 | 6.864 |
| 2.003.679 | 1.575.564 | 3.579.243 | 947.987 | 789.647 | 1.737.634 |
| Sahiplik | Grup Net | Grup Kâr/ | ||||
|---|---|---|---|---|---|---|
| 31 Aralık 2023 |
Oranı (%) | Gelirler | Giderler | Net Kâr/(Zarar) | Varlık Payı | (Zarar) Payı |
| ASELSAN KAZAKİSTAN | 49 | 196.570 | (201.045) | (4.475) | 210.305 | (2.193) |
| ASELSAN ÜRDÜN | 49 | 133.486 | (135.664) | (2.178) | 104.231 | (1.067) |
| IGG ASELSAN | 49 | 52.702 | (38.580) | 14.122 | 52.804 | 6.920 |
| ASELSAN BİLKENT | 50 | 580.270 | (602.584) | (22.314) | 248.368 | (11.157) |
| BARQ QSTP LLC. | 48 | -- | -- | -- | 3.969 | -- |
| TEKNOHAB | 13 | 21.981 | (11.537) | 10.444 | 14.950 | 1.362 |
| EHSİM | 50 | 369.996 | (370.967) | (971) | 21.865 | (486) |
| DASAL | 49 | 39.779 | (48.099) | (8.320) | 153.862 | (4.077) |
| TÜYAR | 51 | 6.590 | (4.387) | 2.203 | 20.699 | 1.124 |
| TR EĞİTİM | 35 | 99.313 | (52.350) | 46.963 | 28.781 | 16.437 |
| İSTANBUL FİNANS | ||||||
| MERKEZİ | 44 | 2.422 | (21.180) | (18.758) | -- | (8.336) |
| 1.503.109 | (1.486.393) | 16.716 | 859.834 | (1.473) |
31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN YILA AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN DİPNOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Bin Türk Lirası'nın ("TL") 31 Aralık 2023 tarihli satın alma tarihindeki satın alma gücü cinsinden ifade edilmiştir.)
8. ÖZKAYNAK YÖNTEMİYLE DEĞERLENEN YATIRIMLAR (devamı)
| Sahiplik | Dönen | Duran | Toplam | Kısa Vadeli | Uzun Vadeli | Toplam | |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 31 Aralık 2022 | Oranı (%) | Varlıklar | Varlıklar | Varlıklar | Yükümlülükler | Yükümlülükler | Yükümlülükler |
| ASELSAN KAZAKİSTAN | 49 | 900.763 | 465.349 | 1.366.112 | 354.569 | 87.108 | 441.677 |
| ASELSAN ÜRDÜN | 49 | 210.871 | 174.840 | 385.711 | 83.037 | 29.179 | 112.216 |
| ASELSAN OPTİK | 50 | 358.166 | 816.306 | 1.174.472 | 343.659 | 197.672 | 541.331 |
| IGG ASELSAN | 49 | 112.577 | 61.600 | 174.177 | -- | -- | -- |
| ASELSAN BİLKENT | 50 | 209.285 | 878.220 | 1.087.505 | 104.502 | 463.950 | 568.452 |
| TEKNOHAB | 13 | 89.386 | 15.511 | 104.897 | 694 | -- | 694 |
| EHSİM | 50 | 843.405 | 31.235 | 874.640 | 426.448 | 403.492 | 829.940 |
| DASAL | 40 | 42.461 | 146.834 | 189.295 | 129.737 | -- | 129.737 |
| TÜYAR | 51 | 24.505 | 14.738 | 39.243 | 860 | -- | 860 |
| TR EĞİTİM | 35 | 36.676 | 4.205 | 40.881 | 5.614 | -- | 5.614 |
| 2.828.095 | 2.608.838 | 5.436.933 | 1.449.120 | 1.181.401 | 2.630.521 |
| Sahiplik | Grup Net | Grup Kâr/ | ||||
|---|---|---|---|---|---|---|
| 31 Aralık 2022 | Oranı (%) | Gelirler | Giderler | Net Kâr/(Zarar) | Varlık Payı | (Zarar) Payı |
| ASELSAN KAZAKİSTAN | 49 | 235.044 | (245.604) | (10.560) | 452.973 | (5.175) |
| ASELSAN ÜRDÜN | 49 | 176.049 | (164.202) | 11.847 | 134.012 | 5.805 |
| ASELSAN OPTİK | 50 | 467.099 | (443.343) | 23.756 | 316.570 | 11.878 |
| IGG ASELSAN | 49 | 51.258 | (43.572) | 7.686 | 85.347 | 3.766 |
| ASELSAN BİLKENT | 50 | 382.334 | (382.334) | -- | 259.527 | -- |
| BARQ QSTP LLC. | 48 | -- | -- | -- | 3.969 | -- |
| TEKNOHAB | 13 | 20.002 | (14.141) | 5.861 | 13.588 | 764 |
| EHSİM | 50 | 186.782 | (165.628) | 21.154 | 22.350 | 10.577 |
| DASAL | 40 | 45.716 | (58.282) | (12.566) | 23.823 | (5.026) |
| TÜYAR | 51 | 6.812 | (4.394) | 2.418 | 19.575 | 1.233 |
| TR EĞİTİM | 35 | 66.976 | (43.912) | 23.064 | 12.344 | 8.073 |
| İSTANBUL FİNANS | ||||||
| MERKEZİ | 44 | -- | -- | -- | 8.336 | -- |
| 1.638.072 | (1.565.412) | 72.660 | 1.352.414 | 31.895 |
31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN YILA AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN DİPNOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Bin Türk Lirası'nın ("TL") 31 Aralık 2023 tarihli satın alma tarihindeki satın alma gücü cinsinden ifade edilmiştir.)
9. STOKLAR
| 31 Aralık 2023 | 31 Aralık 2022 | |
|---|---|---|
| Hammadde | 18.456.360 | 12.822.474 |
| Yarı mamüller | 9.215.517 | 9.575.110 |
| Yoldaki mallar 1 | 1.734.120 | 1.441.563 |
| Mamüller | 2.165.597 | 2.558.930 |
| Diğer stoklar | 165.558 | 927.324 |
| Ticari mallar | 515.667 | 442.855 |
| Stok değer düşüklüğü karşılığı (-) | (76.448) | (120.220) |
| 32.176.371 | 27.648.036 |
Grup, net gerçekleşebilir değerin maliyet değerinden düşük kaldığı veya uzun süredir hareket görmediği durumlar için stok değer düşüklüğü karşılığı ayırmıştır.
Grup, dönem içerisinde mamul, yarı mamul ve hammadde stoklarında net gerçekleşebilir değeri maliyetinin altında kalan stokları belirlemiştir.
31 Aralık tarihinde sona eren döneme ait stok değer düşüklüğü hareket tablosu aşağıdaki gibidir:
| 2023 | 2022 | |
|---|---|---|
| Dönem başı itibarıyla karşılık | 120.220 | 147.545 |
| Konusu kalmayan karşılık | (50.203) | (27.417) |
| Dönem içinde ayrılan karşılık | 6.431 | 92 |
| Dönem sonu itibarıyla karşılık | 76.448 | 120.220 |
1 Yoldaki mallar, ithalat şekillerine bağlı olarak, mülkiyeti ve riski satıcı firmadan çıktığı anda Grup'a geçen stokları içermektedir.
31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN YILA AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN DİPNOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Bin Türk Lirası'nın ("TL") 31 Aralık 2023 tarihli satın alma tarihindeki satın alma gücü cinsinden ifade edilmiştir.)
10. PEŞİN ÖDENMİŞ GİDERLER VE ERTELENMİŞ GELİRLER
| Kısa vadeli peşin ödenmiş giderler | 31 Aralık 2023 | 31 Aralık 2022 |
|---|---|---|
| Stok alımı için verilen sipariş avansları | 5.709.317 | 3.405.728 |
| İlişkili taraflara stok alımı için verilen kısa vadeli | ||
| sipariş avansları (Not 5) | 1.564.808 | 3.833.163 |
| İş avansları | 318.014 | 8.940 |
| Gelecek aylara ait giderler | 1.500.084 | 862.864 |
| 9.092.223 | 8.110.695 | |
| Uzun vadeli peşin ödenmiş giderler | 31 Aralık 2023 | 31 Aralık 2022 |
| İlişkili taraflara stok alımı için verilen | ||
| uzun vadeli sipariş avansları (Not 5) | 1.431.818 | 325.380 |
| Stok alımı için verilen sipariş avansları | 141.345 | 1.464.353 |
| Sabit kıymet alımı için verilen sipariş avansları | 274.483 | 205.377 |
| Gelecek yıllara ait giderler | 611.722 | 172.355 |
| 2.459.368 | 2.167.465 | |
| Kısa vadeli ertelenmiş gelirler | 31 Aralık 2023 | 31 Aralık 2022 |
| Alınan sipariş avansları | 2.724.543 | 1.342.374 |
| İlişkili taraflardan alınan sipariş avansları (Not 5) | 2.598.300 | 4.324.329 |
| Gelecek aylara ait gelirler | 3.566.506 | 3.897.469 |
| 8.889.349 | 9.564.172 |
Kısa vadeli alınan sipariş avansları 73 adet müşteriden oluşmakta olup, (31 Aralık 2022: 104 müşteri) en yüksek bakiyeli ilk 10 müşteriye ait sipariş tutarı toplam avansın yüzde 98'sini (31 Aralık 2022: yüzde 97) oluşturmaktadır.
| Uzun vadeli ertelenmiş gelirler | 31 Aralık 2023 | 31 Aralık 2022 |
|---|---|---|
| Alınan sipariş avansları | 2.024.418 | 1.249.967 |
| İlişkili taraflardan alınan sipariş avansları (Not 5) | 3.663.188 | 2.929.436 |
| Gelecek yıllara ait gelirler | 221.117 | 576.030 |
| 5.908.723 | 4.755.433 |
Uzun vadeli alınan sipariş avansları 47 adet müşteriden oluşmakta olup, (31 Aralık 2022: 36 müşteri) en yüksek bakiyeli ilk 10 müşteriye ait sipariş tutarı toplam avansın yüzde 93'unu (31 Aralık 2022: yüzde 99) oluşturmaktadır.
31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN YILA AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN DİPNOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Bin Türk Lirası'nın ("TL") 31 Aralık 2023 tarihli satın alma tarihindeki satın alma gücü cinsinden ifade edilmiştir.)
11. MADDİ DURAN VARLIKLAR
| Yeraltı ve | Diğer | Kullanım | Yapılmakta | ||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Arsa ve araziler |
yerüstü düzenleri |
Binalar | Tesis makina ve cihazlar |
Taşıtlar | Döşeme ve demirbaşlar |
maddi duran 1 varlıklar |
Özel maliyetler |
hakkı varlıkları2 |
olan yatırımlar 3 |
Toplam | |
| Maliyet değeri ve yeniden değerleme |
|||||||||||
| 1 Ocak 2023 tarihi itibarıyla |
|||||||||||
| açılış bakiyesi | 2.127.556 | 328.672 | 4.203.130 | 12.570.615 | 71.994 | 3.971.516 | 1.544.425 | 1.681.505 | 175.100 | 6.149.313 | 32.823.826 |
| Alımlar4 | -- | 21.650 | 425.004 | 2.013.111 | 275.046 | 601.061 | 2.793 | 166.084 | 47.905 | 1.782.374 | 5.335.028 |
| Yeniden değerleme | 2.692.554 | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | 2.692.554 |
| Çıkışlar | -- | (257) | -- | (228.239) | (733) | (83.147) | (25.361) | -- | -- | (194.749) | (532.486) |
| Transferler | -- | 8.132 | 1.433.952 | 86.917 | -- | -- | 303.315 | 524 | -- | (1.832.840) | -- |
| 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla |
|||||||||||
| kapanış bakiyesi | 4.820.110 | 358.197 | 6.062.086 | 14.442.404 | 346.307 | 4.489.430 | 1.825.172 | 1.848.113 | 223.005 | 5.904.098 | 40.318.922 |
| Birikmiş amortismanlar 1 Ocak 2023 tarihi itibarıyla |
|||||||||||
| açılış bakiyesi | -- | 210.174 | 1.527.500 | 8.263.995 | 35.919 | 2.695.091 | 991.801 | 516.632 | 128.180 | -- | 14.369.292 |
| Dönem gideri | -- | 24.455 | 157.581 | 974.546 | 32.320 | 843.173 | 308.898 | 125.290 | 20.589 | -- | 2.486.852 |
| Çıkışlar | -- | (252) | -- | (163.345) | (733) | (82.518) | (1.413) | (18.750) | -- | -- | (267.011) |
| Transferler | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- |
| 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla |
|||||||||||
| kapanış bakiyesi | -- | 234.377 | 1.685.081 | 9.075.196 | 67.506 | 3.455.746 | 1.299.286 | 623.172 | 148.769 | -- | 16.589.133 |
| 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla |
|||||||||||
| net defter değeri | 4.820.110 | 123.820 | 4.377.005 | 5.367.208 | 278.801 | 1.033.684 | 525.886 | 1.224.941 | 74.236 | 5.904.098 | 23.729.789 |
1 Diğer maddi duran varlıkların net defter değerinin tamamı Grup tarafından imal edilen kalıp model aparatlardan oluşmaktadır.
2 Grup'un 31 Aralık 2023 ve 31 Aralık 2022 tarihi itibarıyla, 49 yıllığına ve 46 yıllığına kiralamış olduğu iki adet arsası ve araç kiralaması bulunmaktadır.
3 İmal edilen kalıp, model, aparat ve yapılan inşaat işlerine ilişkin yatırımları kapsamaktadır.
4 Alımlar içinde yer alan bedelsiz yatırım irad geliri 93.141 TL'dir .
31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN YILA AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN DİPNOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Bin Türk Lirası'nın ("TL") 31 Aralık 2023 tarihli satın alma tarihindeki satın alma gücü cinsinden ifade edilmiştir.)
11. MADDİ DURAN VARLIKLAR (devamı)
| Arsa ve | Yeraltı ve yerüstü |
Tesis makina ve |
Döşeme ve | Diğer maddi duran |
Özel | Kullanım hakkı |
Yapılmakta olan |
||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| araziler | düzenleri | Binalar | cihazlar | Taşıtlar | demirbaşlar | varlıklar | maliyetler | varlıkları | yatırımlar | Toplam | |
| Maliyet değeri ve yeniden değerleme |
|||||||||||
| 1 Ocak 2022 tarihi itibarıyla | |||||||||||
| açılış bakiyesi | 1.517.167 | 328.677 | 3.864.920 | 11.721.391 | 63.337 | 3.398.367 | 1.310.307 | 1.653.719 | 181.083 | 3.990.074 | 28.029.042 |
| Alımlar1 | -- | -- | 83.350 | 1.347.421 | 12.674 | 643.888 | 36.749 | 25.160 | 2.883 | 2.698.674 | 4.850.799 |
| Yeniden değerleme | 610.389 | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | 610.389 |
| Çıkışlar | -- | (5) | -- | (533.193) | (4.017) | (70.895) | (40.190) | -- | (8.866) | (9.238) | (666.404) |
| Transferler | -- | -- | 254.860 | 34.996 | -- | 156 | 237.559 | 2.626 | -- | (530.197) | -- |
| 31 Aralık 2022 tarihi itibarıyla | |||||||||||
| kapanış bakiyesi | 2.127.556 | 328.672 | 4.203.130 | 12.570.615 | 71.994 | 3.971.516 | 1.544.425 | 1.681.505 | 175.100 | 6.149.313 | 32.823.826 |
| Birikmiş amortismanlar | |||||||||||
| 1 Ocak 2022 tarihi itibarıyla | |||||||||||
| açılış bakiyesi | -- | 194.533 | 1.392.625 | 7.878.091 | 30.432 | 2.332.269 | 912.664 | 441.215 | 89.063 | -- | 13.270.892 |
| Dönem gideri | -- | 15.641 | 134.875 | 856.793 | 6.691 | 417.653 | 107.589 | 75.417 | 39.117 | -- | 1.653.776 |
| Çıkışlar | -- | -- | -- | (470.889) | (1.204) | (54.831) | (28.452) | -- | -- | -- | (555.376) |
| Transferler | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- |
| 31 Aralık 2022 tarihi itibarıyla | |||||||||||
| kapanış bakiyesi | -- | 210.174 | 1.527.500 | 8.263.995 | 35.919 | 2.695.091 | 991.801 | 516.632 | 128.180 | -- | 14.369.292 |
| 31 Aralık 2022 tarihi itibarıyla | |||||||||||
| net defter değeri | 2.127.556 | 118.498 | 2.675.630 | 4.306.620 | 36.075 | 1.276.425 | 552.624 | 1.164.873 | 46.920 | 6.149.313 | 18.454.534 |
1 Diğer maddi duran varlıkların net defter değerinin tamamı Grup tarafından imal edilen kalıp model aparatlardan oluşmaktadır.
2 Grup'un 31 Aralık 2023 ve 31 Aralık 2022 tarihi itibarıyla, 49 yıllığına ve 46 yıllığına kiralamış olduğu iki adet arsası ve araç kiralaması bulunmaktadır.
3 İmal edilen kalıp, model, aparat ve yapılan inşaat işlerine ilişkin yatırımları kapsamaktadır.
4 Alımlar içinde yer alan bedelsiz yatırım irad geliri 167.109 TL'dir.
31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN YILA AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN DİPNOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Bin Türk Lirası'nın ("TL") 31 Aralık 2023 tarihli satın alma tarihindeki satın alma gücü cinsinden ifade edilmiştir.)
11. MADDİ DURAN VARLIKLAR (devamı)
Maddi duran varlıklara ilişkin amortisman giderlerinin dağılımı aşağıdaki gibidir:
| 31 Aralık 2023 | 31 Aralık 2022 | |
|---|---|---|
| Satışların maliyeti | 1.579.075 | 1.163.260 |
| Genel yönetim giderleri | 684.551 | 330.795 |
| Stoklar | 219.480 | 156.706 |
| Pazarlama giderleri | 3.746 | 3.015 |
| 2.486.852 | 1.653.776 |
31 Aralık 2023 ve 2022 tarihleri itibarıyla maddi duran varlıklar üzerinde teminat, rehin ve ipotek bulunmamaktadır.
31 Aralık 2023 ve 2022 tarihleri itibarıyla aktifleştirilmiş faiz maliyeti bulunmamaktadır.
Grup'un arazi ve arsalarının gerçeğe uygun değer ölçümleri
Grup'un sahip olduğu arsalar, yeniden değerlemiş ve 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla gerçeğe uygun değerinden gösterilmiştir. Grup'un mülkiyetinde bulunan arsaların gerçeğe uygun değeri, Grup'tan bağımsız bir değerleme şirketi olan Lal Gayrimenkul Değerleme ve Müşavirlik Anonim Şirketi ("Lal Değerleme") tarafından 22 Aralık 2023 tarihinde gerçekleştirilmiştir. Lal Değerleme, SPK tarafından yetkilendirilmiş olup sermaye piyasası mevzuatı uyarınca gayrimenkul değerleme hizmeti vermektedir. Sahip olunan arsaların gerçeğe uygun değeri "Piyasa Değeri Yaklaşımına (Emsal Karşılaştırma Yöntemine)" göre belirlenmiştir. Yeniden değerlemeden kaynaklanan artışlar diğer kapsamlı gelirde "Maddi Duran Varlıklar Yeniden Değerleme Artışları" satırında muhasebeleştirilmiştir.
Grup'un TFRS 13 "Gerçeğe Uygun Değer Ölçümü" Standardı gereğince gerçeğe uygun değerleri ile gösterilen arsalarının gerçeğe uygun değerleri, gözlemlenebilir piyasa girdilerini içermeyen değerleme tekniklerini içeren üçüncü seviyede yer almaktadır.
| Değerleme Farkı Değişimi | 31 Aralık 2023 |
|---|---|
| 31 Aralık 2022 açılış: | 2.127.556 |
| Değer artışı (Diğer kapsamlı gelir) | 2.692.554 |
| Değer azalışı (Kâr/zarar) | -- |
| Toplam Değer Artışı | 4.820.110 |
31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN YILA AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN DİPNOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Bin Türk Lirası'nın ("TL") 31 Aralık 2023 tarihli satın alma tarihindeki satın alma gücü cinsinden ifade edilmiştir.)
11. MADDİ DURAN VARLIKLAR (devamı)
Grup'un sahip olduğu arsalara ilişkin bilgiler ile söz konusu varlıklara ilişkin gerçeğe uygun değer hiyerarşisi aşağıdaki tabloda gösterilmiştir:
| Raporlama tarihi itibarıyla gerçeğe uygun değer seviyesi |
||||
|---|---|---|---|---|
| 31 Aralık | 1. Seviye | 2. Seviye | 3. Seviye | |
| 2023 | TL | TL | TL | |
| Macunköy | 2.344.940 | -- | -- | 2.344.940 |
| Akyurt | 690.915 | -- | -- | 690.915 |
| Gölbaşı | 4.999 | -- | -- | 4.999 |
| Oğulbey | 250.116 | -- | -- | 250.116 |
| Gölbek | 1.660 | -- | -- | 1.660 |
| Temelli | 1.526.900 | -- | -- | 1.526.900 |
| Denizli | 580 | -- | -- | 580 |
| 4.820.110 | -- | -- | 4.820.110 |
Raporlama tarihi itibarıyla gerçeğe uygun değer seviyesi 31 Aralık 1. Seviye 2. Seviye 3. Seviye 2022 TL TL TL Macunköy 1.318.183 -- -- 1.318.183 Akyurt 606.521 -- -- 606.521 Gölbaşı 4.350 -- -- 4.350 Oğulbey 196.656 -- -- 196.656 Gölbek 1.368 -- -- 1.368 Denizli 478 -- -- 478 2.127.556 -- -- 2.127.556
31 Aralık 2023 itibarıyla gerçeğe uygun değer seviyesi hareket tablosu aşağıdaki gibidir:
| Raporlama tarihi itibarıyla gerçeğe uygun değer seviyesi |
|||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1. Seviye | 2. Seviye | 3. Seviye | |||
| TL | TL | TL | |||
| 1 Ocak 2023 | -- | -- | 2.127.556 | ||
| Girişler (Net) | -- | -- | 2.692.554 | ||
| 31 Aralık 2023 | -- | -- | 4.820.110 |
31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN YILA AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN DİPNOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Bin Türk Lirası'nın ("TL") 31 Aralık 2023 tarihli satın alma tarihindeki satın alma gücü cinsinden ifade edilmiştir.)
12. MADDİ OLMAYAN DURAN VARLIKLAR
| Diğer | ||||
|---|---|---|---|---|
| maddi | ||||
| Geliştirme | olmayan duran |
|||
| Haklar | Giderleri | varlıklar 1 | Toplam | |
| Maliyet Değeri | ||||
| 1 Ocak 2023 tarihi itibarıyla açılış | ||||
| bakiyesi | 693.317 | 12.947.655 | 2.356.697 | 15.997.669 |
| Alımlar | 204.690 | 6.763.000 | 187.783 | 7.155.473 |
| Çıkışlar | (19.376) | (2.850.948) | (64.348) | (2.934.672) |
| Transferler | -- | -- | -- | -- |
| 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla | ||||
| kapanış bakiyesi | 878.631 | 16.859.707 | 2.480.132 | 20.218.470 |
| İtfa Payları | ||||
| 1 Ocak 2023 tarihi itibarıyla açılış | ||||
| bakiyesi | 579.930 | 4.208.085 | 2.078.571 | 6.866.586 |
| Dönem gideri | 28.644 | 998.228 | 225.530 | 1.252.402 |
| Çıkışlar | (14.131) | -- | (34.148) | (48.279) |
| 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla | ||||
| kapanış bakiyesi | 594.443 | 5.206.313 | 2.269.953 | 8.070.709 |
| 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla | ||||
| net defter değeri | 284.188 | 11.653.394 | 210.179 | 12.147.761 |
1 Diğer maddi olmayan duran varlıklar bilgisayar yazılımlarını içermektedir.
31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN YILA AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN DİPNOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Bin Türk Lirası'nın ("TL") 31 Aralık 2023 tarihli satın alma tarihindeki satın alma gücü cinsinden ifade edilmiştir.)
12. MADDİ OLMAYAN DURAN VARLIKLAR (devamı)
| Diğer maddi olmayan |
||||
|---|---|---|---|---|
| Geliştirme | duran | |||
| Haklar | Giderleri | varlıklar 1 | Toplam | |
| Maliyet Değeri | ||||
| 1 Ocak 2022 tarihi itibarıyla açılış | ||||
| bakiyesi | 685.382 | 11.812.661 | 2.165.909 | 14.663.952 |
| Alımlar | 50.337 | 7.190.654 | 204.498 | 7.445.489 |
| Çıkışlar | (42.402) | (6.055.660) | (13.710) | (6.111.772) |
| Transferler | -- | -- | -- | -- |
| 31 Aralık 2022 tarihi itibarıyla | ||||
| kapanış bakiyesi | 693.317 | 12.947.655 | 2.356.697 | 15.997.669 |
| İtfa Payları | ||||
| 1 Ocak 2022 tarihi itibarıyla açılış | ||||
| bakiyesi | 574.942 | 3.485.731 | 1.796.580 | 5.857.253 |
| Dönem gideri | 43.711 | 722.354 | 294.246 | 1.060.311 |
| Çıkışlar | (38.723) | -- | (12.255) | (50.978) |
| 31 Aralık 2022 tarihi itibarıyla | ||||
| kapanış bakiyesi | 579.930 | 4.208.085 | 2.078.571 | 6.866.586 |
| 31 Aralık 2022 tarihi itibarıyla | ||||
| net defter değeri | 113.387 | 8.739.570 | 278.126 | 9.131.083 |
Maddi olmayan duran varlıklara ilişkin itfa giderlerinin dağılımı aşağıdaki gibidir:
| 31 Aralık 2023 | 31 Aralık 2022 | |
|---|---|---|
| Araştırma ve geliştirme giderleri | 824.550 | 485.455 |
| Satışların maliyeti | 265.096 | 225.470 |
| Stoklar | 117.610 | 111.550 |
| Pazarlama giderleri | 2.556 | 2.148 |
| Genel yönetim giderleri | 42.590 | 235.688 |
| 1.252.402 | 1.060.311 |
1 Diğer maddi olmayan duran varlıklar bilgisayar yazılımlarını içermektedir.
31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN YILA AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN DİPNOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Bin Türk Lirası'nın ("TL") 31 Aralık 2023 tarihli satın alma tarihindeki satın alma gücü cinsinden ifade edilmiştir.)
13. DEVLET TEŞVİK VE YARDIMLARI
Konsolide finansal durum tablosunda gösterilen ertelenmiş teşvik gelirleri aşağıdaki gibidir:
| 31 Aralık 2023 | 31 Aralık 2022 | |
|---|---|---|
| Kısa vadeli devlet teşvik ve yardımları | 57.473 | 115.104 |
Yatırımlarda Devlet Yardımı Hakkında Karar kapsamında T.C. Başbakanlık Hazine Müsteşarlığı Teşvik ve Uygulama Genel Müdürlüğü'nden alınan 11 adet yatırım teşvik belgesi bulunmaktadır. Söz konusu teşvik belgeleri ile KDV istisnası ve gümrük vergisi muafiyetinden yararlanılmaktadır. KDV istisnası yurt içi ve yurt dışı alımlarda, gümrük vergisi muafiyeti ise yurt dışı alımlarda uygulanmaktadır.
Kurumlar Vergisi hesaplamasında öncelikle Ar-Ge indirimi uygulanması nedeniyle ödenecek kurumlar vergisi yükümlülüğü çıkmamakta ve yatırım teşvik belgesi kapsamında kurumlar vergisi indirimi yapılamamaktadır. Bu sebeple yatırım teşviklerinden doğan geçici farklar üzerinden ertelenmiş vergi etkisi hesaplanmamaktadır.
Devlet teşvik ve yardımları, bilanço tarihi itibarıyla devam eden projeler için Grup tarafından elde edilen teşvik tutarlarından, ilgili projelerin tamamlanan kısımlarına ilişkin maliyetlerin düşülmesi sonucunda kalan teşviğin hak edilmemiş kısmını ifade etmektedir.
Teşvik gelirleri, Grup'un yürüttüğü projeler ile ilgili olarak TÜBİTAK'ın Ar-Ge teşvik kabul yazısına istinaden tahakkuk ettirilen teşviklerden oluşmaktadır.
Grup "Araştırma-Geliştirme Projeleri Kapsamında İzlenip Değerlendirilebilen Giderlerin Belirli Bir Oranının Karşılanması veya Bu Projelere Sermaye Desteği Sağlanması" hakkında Para-Kredi ve Koordinasyon Kurulu'nun "Araştırma-Geliştirme ("Ar-Ge") Yardımına İlişkin Tebliğ / Tebliğ No: 98/10" kapsamında Türkiye Bilimsel ve Teknik Araştırma Kurumu ("TÜBİTAK") ve Türkiye Teknoloji Geliştirme Vakfı ("TTGV") aracılığıyla Dış Ticaret Müsteşarlığı'nın ("DTM") uygun görüşüne istinaden Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası "Destekleme ve Fiyat İstikrar Fonu"ndan sermaye desteği almaktadır.
4691 Sayılı Teknokent Kanunu kapsamında; gelir vergisi stopajı teşviki, sigorta primi desteği, damga vergisi istisnasından yararlanılmaktadır. Gelir vergisi stopajı teşviki, sigorta primi desteği, damga vergisi istisnası Ar-Ge ve yazılım personeli ücretleri üzerinden hesaplanarak ilgili kuruma ödenmeyerek yararlanılmaktadır. 4691 Sayılı Teknoloji Geliştirme Bölgeleri Kanunu uygulaması kapsamında elde edilen kazançlar 31 Aralık 2028 tarihine kadar kurumlar vergisinden istisna edilmiştir.
31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN YILA AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN DİPNOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Bin Türk Lirası'nın ("TL") 31 Aralık 2023 tarihli satın alma tarihindeki satın alma gücü cinsinden ifade edilmiştir.)
13. DEVLET TEŞVİK VE YARDIMLARI (devamı)
12 Mart 2008 tarihli ve 26814 Sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak 1 Nisan 2008 tarihinden itibaren yürürlüğe giren 5746 Sayılı Araştırma ve Geliştirme Faaliyetlerinin Desteklenmesi hakkında Kanun ile 193 Sayılı Kanunun 89'uncu maddesinin birinci fıkrasının (9) numaralı bendi ile 5520 Sayılı Kanunun 10'uncu maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinde yer alan ve araştırma ve geliştirme harcamaları tutarının vergi matrahından indirilmesinde dikkate alınan yüzde 40 oranı, araştırma ve geliştirme harcamaları tutarının yüzde 100'ü olarak değiştirilmiştir. 26 Şubat 2016 tarih ve 29636 sayılı Resmi Gazete'de 6676 sayılı "Araştırma ve Geliştirme Faaliyetlerinin Desteklenmesi Hakkında Kanun ile Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun" ile Ar-Ge kanunlarında ve teşviklerinde kapsamı genişletilmiş ve ek istisnalar getirilmiştir. Hesaplanan araştırma ve geliştirme indirimi mali kazancın tespitinde indirim konusu yapılır. Kazancın yetersiz olması nedeniyle ilgili hesap döneminde indirim konusu yapılamayan araştırma ve geliştirme indirimi tutarı sonraki hesap dönemlerine devredilir. Devredilen tutarlar takip eden yıllarda Vergi Usul Kanunu'na göre her yıl belirlenen yeniden değerleme oranında artırılarak dikkate alınır. İlgili kanunun 8'inci maddesine göre araştırma ve geliştirme harcamalarının tamamı 31 Aralık 2028 tarihine kadar mali kazancın tespitinde indirim konusu yapılabilecektir.
14. BORÇLANMA MALİYETLERİ
Kullanıma ve satışa hazır hale getirilmesi önemli ölçüde zaman isteyen varlıklar için varlığın maliyetine dahil edilen önemli derecede bir borçlanma maliyeti 31 Aralık 2023 tarihinde sona eren yıl için bulunmamaktadır (31 Aralık 2022: Yoktur).
31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN YILA AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN DİPNOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Bin Türk Lirası'nın ("TL") 31 Aralık 2023 tarihli satın alma tarihindeki satın alma gücü cinsinden ifade edilmiştir.)
15. KARŞILIKLAR, KOŞULLU VARLIK VE BORÇLAR
a) Karşılıklar
| Diğer kısa vadeli karşılıklar | 31 Aralık 2023 | 31 Aralık 2022 |
|---|---|---|
| Garanti gider karşılığı 1 | 2.784.659 | 3.282.232 |
| Beklenen zarar karşılığı | 216.164 | 461.563 |
| Gecikme cezası gider karşılığı 2 | 1.203.052 | 2.146.550 |
| Satış komisyonu | 4.758 | 547.776 |
| Dava gider karşılığı | 36.389 | 54.878 |
| Maliyet gider karşılığı | 148.464 | 87.134 |
| Diğer | 11.160 | 27.312 |
| 4.404.646 | 6.607.445 |
Garanti giderleri için ayrılan karşılığın hareket tablosu aşağıdaki gibidir:
| 1 Ocak- | 1 Ocak | |
|---|---|---|
| 31 Aralık | 31 Aralık | |
| 2023 | 2022 | |
| Dönem başı itibarıyla açılış bakiyesi | 3.282.232 | 3.360.734 |
| Dönem içinde ayrılan karşılık | 2.101.869 | 2.348.449 |
| Dönem içinde gerçekleşen karşılık | (1.290.405) | (1.112.082) |
| Parasal kazanç/ (kayıp) | (1.309.037) | (1.314.869) |
| Dönem sonu itibarıyla karşılık | 2.784.659 | 3.282.232 |
Beklenen zarar karşılığı nedeniyle ayrılan karşılığın hareket tablosu aşağıdaki gibidir:
| 1 Ocak- 31 Aralık |
1 Ocak 31 Aralık |
|
|---|---|---|
| 2023 | 2022 | |
| Dönem başı itibarıyla karşılık | 461.563 | 1.547.906 |
| Dönem içinde iptal edilen karşılık | (63.956) | (480.733) |
| Parasal kazanç/ (kayıp) | (181.443) | (605.610) |
| Dönem sonu itibarıyla karşılık | 216.164 | 461.563 |
1 Garanti gider karşılığı, Grup'un garanti kapsamındaki satışları için geçmiş veriler ve tahminler kullanılarak hesaplanmaktadır. Sözleşme ömrü boyunca (Garanti süresi dahil) fatura kesildikçe, sözleşmede yer alan garanti oranı kullanılarak garanti karşılığı hesaplanmaktadır.
2 Gecikme cezası gider karşılığı, sözleşme şartlarına göre belirlenen ve müşterinin de bilgisi dahilinde olan olağan gecikmeler dışında gerçekleşen gecikmeler dolayısıyla sözleşmede belirlenen gecikme faizi oranına göre hesaplanır.
31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN YILA AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN DİPNOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Bin Türk Lirası'nın ("TL") 31 Aralık 2023 tarihli satın alma tarihindeki satın alma gücü cinsinden ifade edilmiştir.)
15. KARŞILIKLAR, KOŞULLU VARLIK VE BORÇLAR (devamı)
a) Karşılıklar (devamı)
Gecikme cezası nedeniyle ayrılan karşılığın hareket tablosu aşağıdaki gibidir:
| 1 Ocak | 1 Ocak | |
|---|---|---|
| 31 Aralık | 31 Aralık | |
| 2023 | 2022 | |
| Dönem başı itibarıyla karşılık | 2.146.550 | 2.293.500 |
| Dönem içinde ayrılan karşılık | 794.874 | 954.317 |
| Dönem içinde gerçekleşen karşılık | (199.282) | (192.226) |
| Dönem içinde iptal edilen karşılık | (695.272) | (11.721) |
| Parasal kazanç/ (kayıp) | (843.818) | (897.320) |
| Dönem sonu itibarıyla karşılık | 1.203.052 | 2.146.550 |
Devam etmekte olan davalar için ayrılan karşılığın hareket tablosu aşağıdaki gibidir:
| 1 Ocak- 31 Aralık |
1 Ocak 31 Aralık |
|
|---|---|---|
| 2023 | 2022 | |
| Dönem başı itibarıyla karşılık | 54.878 | 60.679 |
| Dönem içinde ayrılan karşılık | 13.913 | 23.511 |
| Dönem içinde gerçekleşen karşılık | (10.829) | (5.572) |
| Parasal kazanç/ (kayıp) | (21.573) | (23.740) |
| Dönem sonu itibarıyla karşılık | 36.389 | 54.878 |
| 31 Aralık | 31 Aralık | |
| Diğer uzun vadeli karşılıklar | 2023 | 2022 |
| Gecikme cezası gider karşılığı | 334.056 | 550.433 |
| Beklenen zarar karşılığı | 3.466.231 | 3.785.069 |
| 3.800.287 | 4.335.502 |
Gecikme cezası karşılığı nedeniyle ayrılan karşılığın hareket tablosu aşağıdaki gibidir:
| 1 Ocak- | 1 Ocak | |
|---|---|---|
| 31 Aralık | 31 Aralık | |
| 2023 | 2022 | |
| Dönem başı itibarıyla karşılık | 550.433 | 375.751 |
| Dönem içinde ayrılan karşılık | -- | 321.693 |
| Parasal kazanç/ (kayıp) | (216.377) | (147.011) |
| Dönem sonu itibarıyla karşılık | 334.056 | 550.433 |
Beklenen zarar karşılığı nedeniyle ayrılan karşılığın hareket tablosu aşağıdaki gibidir:
| 1 Ocak- | 1 Ocak | ||
|---|---|---|---|
| 31 Aralık | 31 Aralık | ||
| 2023 | 2022 | ||
| Dönem başı itibarıyla karşılık | 3.785.071 | 2.817.659 | |
| Dönem içinde ayrılan karşılık | 1.735.213 | 2.331.190 | |
| Dönem içinde iptal edilen karşılık | (566.124) | (261.387) | |
| Parasal kazanç/ (kayıp) | (1.487.929) | (1.102.393) | |
| Dönem sonu itibarıyla karşılık | 3.466.231 | 3.785.069 |
31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN YILA AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN DİPNOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Bin Türk Lirası'nın ("TL") 31 Aralık 2023 tarihli satın alma tarihindeki satın alma gücü cinsinden ifade edilmiştir.)
15. KARŞILIKLAR, KOŞULLU VARLIK VE BORÇLAR (devamı)
b) Hukuki davalar
İş kazalarıyla ilgili sorumluluk sebebiyle 2023 yılında Grup aleyhine kesinleşen yargı kararı bulunmamaktadır.
31 Aralık tarihleri itibarıyla Grup hukuk müşavirliğinin beyan yazılarına göre, Grup tarafından ve/veya Grup aleyhine açılmış olan dava ve icra takipleri aşağıda özetlenmiştir:
| Açıklama | 2023 | 2022 | |
|---|---|---|---|
| a) | Grup tarafından açılmış olan ve halen devam eden davalar | 39.520 | 47.712 |
| b) | Grup tarafından yürütülen icra takipleri Grup aleyhine açılmış ve halen devam eden her türlü |
664.908 | 684.945 |
| c) | davalar | 29.094 | 54.878 |
| d) | Grup aleyhine yürütülen icra takipleri | 11.420 | 10.634 |
| e) | Dönem içinde aleyhe sonuçlanan ve kesinleşen davalar | 6.929 | 59.714 |
| f) | Dönem içinde lehe sonuçlanan ve kesinleşen davalar | 5.408 | 17.295 |
- a) Grup tarafından açılmış olan ve halen devam eden davalar; patent, marka ve Grup tarafından geçmiş davalara açılan itiraz davalarından oluşmaktadır. Bu davalara, sonuçlanana kadar finansal tablolarda yer verilmemektedir.
- b) Grup tarafından yürütülen icra takiplerinin Grup lehine sonuçlanması durumunda, ilgili tutar tahsil edildikten sonra "Diğer Faaliyetlerden Giderler" kalemi altında muhasebeleştirilir.
- c) Grup, aleyhine açılan her dava için karşılık ayırmaktadır ve dava tutarlarını finansal durum tablosunda "Karşılıklar" altında ve kâr veya zarar ve diğer kapsamlı gelir tablosunda "Diğer Faaliyetlerden Giderler" kalemi altında muhasebeleştirmektedir.
- d) Grup aleyhine yürütülen icra takipleri finansal tablolarda yer almamaktadır.
- e) Davanın Grup aleyhine sonuçlanması durumunda ödenen ceza tutarı ile ayrılan karşılık arasındaki fark, kâr veya zarar ve diğer kapsamlı gelir tablosunda "Diğer Faaliyetlerden Giderler" kalemi altında muhasebeleştirilmektedir.
- f) Davanın Grup lehine sonuçlanması durumunda Grup'un ödemiş olduğu ceza tutarı, kâr veya zarar ve diğer kapsamlı gelir tablosunda "Diğer Faaliyetlerden Giderler" kalemi altında muhasebeleştirilmektedir.
31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN YILA AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN DİPNOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Bin Türk Lirası'nın ("TL") 31 Aralık 2023 tarihli satın alma tarihindeki satın alma gücü cinsinden ifade edilmiştir.)
16. TAAHHÜTLER
a) Alınan teminatlar
| 31 Aralık 2023 | 31 Aralık 2022 | |
|---|---|---|
| Satıcılardan alınan teminat mektupları | 9.045.437 | 9.233.665 |
| Müşterilerden alınan teminat senetleri | 599.871 | 548.241 |
| Müşterilerden alınan teminat mektupları | 26.647 | 391.924 |
| Satıcılardan alınan teminat senetleri | 997.342 | 1.095.910 |
| Satıcılardan alınan teminat çekleri | 30.244 | 44.308 |
| 10.699.541 | 11.314.048 |
b) Verilen teminatlar
31 Aralık 2023 ve 31 Aralık 2022 tarihleri itibarıyla Grup'un teminat/rehin/ipotek ("TRİ") pozisyonuna ilişkin tabloları takip eden sayfalardaki gibidir.
Grup, sözleşme bedeli 294.111 ABD Doları olan Denizaltı Savunma Harbi ve Keşif Karakol Gemisi Projeleri ("MİLGEM") kapsamında HAVELSAN ile birlikte iş ortaklığı çerçevesinde yürütülen faaliyetlerde HAVELSAN'ın yükümlülüklerini yerine getirememesi durumunda kalan yükümlülüklerin tamamlanmasından sorumludur.
31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN YILA AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN DİPNOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Bin Türk Lirası'nın ("TL") 31 Aralık 2023 tarihli satın alma tarihindeki satın alma gücü cinsinden ifade edilmiştir.)
16. TAAHHÜTLER (devamı)
b) Verilen teminatlar (devamı)
| 31 Aralık 2023 | TL karşılığı | TL | ABD Doları | Avro | BAE Dirhemi |
ROL | Polonya Zlotisi | Hindistan Rupisi |
İngiliz Sterlini |
Katar Riyali |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| A. Kendi Tüzel Kişiliği Adına Vermiş Olduğu TRİ'lerin Toplam Tutarı | ||||||||||
| -Teminat | 15.254.948 | 1.363.725 | 304.953 | 149.406 | -- | 6.952 | -- | -- | -- | 535 |
| -Rehin | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- |
| -İpotek B. Tam Konsolidasyon Kapsamına Dahil Edilen Ortaklıklar Lehine Vermiş Olduğu TRİ'lerin Toplam Tutarı |
-- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- |
| -Teminat | 130.296 | -- | -- | 4.000 | -- | -- | -- | -- | -- | -- |
| -Rehin | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- |
| -İpotek C. Olağan Ticari Faaliyetlerinin Yürütülmesi Amacıyla Diğer 3. Kişilerin Borcunu Temin Amacıyla Vermiş Olduğu TRİ'lerin Toplam Tutarı |
-- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- |
| -Teminat | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- |
| -Rehin | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- |
| -İpotek | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- |
| D. Diğer Verilen TRİ'lerin Toplam Tutarı | ||||||||||
| i. Ana Ortak lehine Vermiş Olduğu TRİ'lerin Toplam Tutarı | ||||||||||
| -Teminat | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- |
| -Rehin | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- |
| -İpotek ii. B ve C maddeleri Kapsamına Girmeyen Diğer Grup Şirketleri Lehine Vermiş Olduğu TRİ'lerin Toplam Tutarı 1 |
-- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- |
| -Teminat | 62.409 | -- | 2.120 | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- |
| -Rehin | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- |
| -İpotek iii. C Maddesi Kapsamına Girmeyen 3. Kişiler Lehine Vermiş Olduğu TRİ'lerin Toplam Tutarı |
-- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- |
| -Teminat | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- |
| -Rehin | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- |
| -İpotek | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- |
| Toplam | 15.447.653 | 1.363.725 | 307.073 | 153.406 | -- | 6.952 | -- | -- | -- | 535 |
1 Grup'un vermiş olduğu diğer TRİ'lerin özkaynaklara oranı 31 Aralık 2023 itibarıyla yüzde 0,07'dir. Söz konusu tutar, konsolidasyon kapsamındaki iş ortaklığı ASELSAN Bilkent lehine vermiş olduğu teminat mektubu toplam tutarı olan 62.409 TL'dir.
31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN YILA AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN DİPNOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Bin Türk Lirası'nın ("TL") 31 Aralık 2023 tarihli satın alma tarihindeki satın alma gücü cinsinden ifade edilmiştir.)
16. TAAHHÜTLER (devamı)
b) Verilen teminatlar (devamı)
| 31 Aralık 2022 | TL karşılığı | TL | ABD Doları | Avro | BAE Dirhemi | Polonya Zlotisi |
Hindistan Rupisi |
İngiliz Sterlini |
Katar Riyali |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| A. Kendi Tüzel Kişiliği Adına Vermiş Olduğu TRİ'lerin Toplam Tutarı | |||||||||
| -Teminat | 21.431.287 | 2.136.741 | 571.658 | 431.529 | -- | -- | -- | -- | 592 |
| -Rehin | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- |
| -İpotek B. Tam Konsolidasyon Kapsamına Dahil Edilen Ortaklıklar Lehine Vermiş Olduğu TRİ'lerin Toplam Tutarı |
-- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- |
| -Teminat | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- |
| -Rehin | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- |
| -İpotek C. Olağan Ticari Faaliyetlerinin Yürütülmesi Amacıyla Diğer 3. Kişilerin Borcunu Temin Amacıyla Vermiş Olduğu TRİ'lerin Toplam Tutarı |
-- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- |
| -Teminat | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- |
| -Rehin | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- |
| -İpotek | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- |
| D. Diğer Verilen TRİ'lerin Toplam Tutarı | |||||||||
| i. Ana Ortak lehine Vermiş Olduğu TRİ'lerin Toplam Tutarı | |||||||||
| -Teminat | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- |
| -Rehin | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- |
| -İpotek ii. B ve C maddeleri Kapsamına Girmeyen Diğer Grup Şirketleri Lehine Vermiş Olduğu TRİ'lerin Toplam Tutarı 1 |
-- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- |
| -Teminat | 65.316 | 3.493 | -- | -- | -- | -- | |||
| -Rehin | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- |
| -İpotek iii. C Maddesi Kapsamına Girmeyen 3. Kişiler Lehine Vermiş Olduğu TRİ'lerin Toplam Tutarı |
-- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- |
| -Teminat | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- |
| -Rehin | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- |
| -İpotek | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- | -- |
| Toplam | 21.496.603 | 2.136.741 | 575.151 | 431.529 | -- | -- | -- | -- | 592 |
Grup, iş ortaklığı olan ASELSAN Optik'in kullanacağı 5 Milyon Avro tutarındaki yatırım kredisinin, iş ortaklığındaki yüzde 50'lik sermaye payı oranına uygun olarak, 2,5 Milyon Avro tutarındaki kısmına müteselsil kefil sıfatıyla sorumludur.
1 Grup'un vermiş olduğu diğer TRİ'lerin özkaynaklara oranı 31 Aralık 2022 itibarıyla yüzde 0,10'dir. Söz konusu tutar, konsolidasyon kapsamındaki iş ortaklığı ASELSAN Bilkent lehine vermiş olduğu teminat mektubu toplam tutarı olan 65.316 TL'dir.
31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN YILA AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN DİPNOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Bin Türk Lirası'nın ("TL") 31 Aralık 2023 tarihli satın alma tarihindeki satın alma gücü cinsinden ifade edilmiştir.)
17. ÇALIŞANLARA SAĞLANAN FAYDALAR
a) Çalışanlara sağlanan faydalar kapsamında borçlar
| 31 Aralık 2023 | 31 Aralık 2022 | |
|---|---|---|
| Ödenecek SGK primleri | 535.402 | 449.497 |
| Ödenecek vergi, harç ve fonlar | 307.923 | 251.051 |
| Personele borçlar | 361.337 | 349.450 |
| 1.204.662 | 1.049.998 |
b) Çalışanlara sağlanan faydalara ilişkin kısa vadeli karşılıklar
| 31 Aralık 2023 | 31 Aralık 2022 | |
|---|---|---|
| Yıllık izin ve fazla mesai karşılığı | 701.648 | 463.624 |
| Prim karşılığı | 896.109 | 972.096 |
| 1.597.757 | 1.435.720 |
31 Aralık itibarıyla yıllık izin ve fazla mesai karşılığının hareket tablosu aşağıdaki gibidir:
| 2023 | 2022 | |
|---|---|---|
| Dönem başı itibarıyla karşılık | 463.624 | 462.583 |
| Dönem içinde ayrılan karşılık | 598.053 | 336.476 |
| Dönem içinde ödenen karşılık | (146.611) | (130.086) |
| Dönem içinde kullanılan karşılık | (31.165) | (24.366) |
| Parasal kazanç/ (kayıp) | (182.253) | (180.983) |
| Dönem sonu itibarıyla karşılık | 701.648 | 463.624 |
c) Çalışanlara sağlanan faydalara ilişkin uzun vadeli karşılıklar
| 31 Aralık 2023 | 31 Aralık 2022 | |
|---|---|---|
| Kıdem tazminatı karşılığı | 1.063.278 | 954.689 |
| 1.063.278 | 954.689 |
31 Aralık itibarıyla kıdem tazminatı ve emeklilik ikramiyesi karşılığının hareket tablosu aşağıdaki gibidir:
| 2023 | 2022 | |
|---|---|---|
| Dönem başı itibarıyla karşılık | 954.689 | 902.712 |
| Hizmet maliyeti | 126.762 | 57.623 |
| Faiz maliyeti | 17.697 | 15.141 |
| Aktüeryal kazanç | 227.896 | 667.047 |
| Ödenen tazminatlar | (108.505) | (73.765) |
| Parasal kazanç/ (kayıp) | (155.261) | (614.069) |
| Dönem sonu itibarıyla karşılık | 1.063.278 | 954.689 |
Kıdem tazminatı karşılığı:
Yürürlükteki İş Kanunu hükümleri uyarınca, çalışanlardan kıdem tazminatına hak kazanacak şekilde iş sözleşmesi sona erenlere, hak kazandıkları yasal kıdem tazminatlarının ödenmesi yükümlülüğü vardır. Ayrıca, halen yürürlükte bulunan 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanununun 6 Mart 1981 tarih, 2422 sayılı ve 25 Ağustos 1999 tarih, 4447 sayılı yasalar ile değişik 60'ıncı maddesi hükmü gereğince kıdem tazminatını alarak işten ayrılma hakkı kazananlara da yasal kıdem tazminatlarını ödeme yükümlülüğü bulunmaktadır.
31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN YILA AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN DİPNOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Bin Türk Lirası'nın ("TL") 31 Aralık 2023 tarihli satın alma tarihindeki satın alma gücü cinsinden ifade edilmiştir.)
17. ÇALIŞANLARA SAĞLANAN FAYDALAR (devamı)
Kıdem tazminatı karşılığı (devamı)
Emeklilik öncesi hizmet şartlarıyla ilgili bazı geçiş karşılıkları, ilgili kanunun 23 Mayıs 2002 tarihinde değiştirilmesi ile Kanun'dan çıkarılmıştır. 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla ödenecek kıdem tazminatı, aylık 23.489,831 (31 Aralık 2022: 15.371,40 TL 1 ) tavanına tabidir.
1 Ocak 2024 tarihinden itibaren geçerli olan kıdem tazminatı tavanı 35.058,58 TL'dir. 1
Kıdem tazminatı yükümlülüğü yasal olarak herhangi bir fonlamaya tabi değildir. Kıdem tazminatı karşılığı, Şirket'in, çalışanların emekli olmasından kaynaklanan gelecekteki muhtemel yükümlülük tutarının bugünkü değerinin tahmin edilmesi yoluyla hesaplanmaktadır. TMS 19 ("Çalışanlara Sağlanan Faydalar"), şirketin yükümlülüklerinin, tanımlanmış fayda planları kapsamında aktüeryal değerleme yöntemleri kullanılarak geliştirilmesini öngörür.
Bu doğrultuda, toplam yükümlülüklerin hesaplanmasında kullanılan aktüeryal varsayımlar aşağıda belirtilmiştir:
| 31 Aralık 2023 (%) |
31 Aralık 2022 (%) |
|
|---|---|---|
| Faiz oranı | 25,50 | 12,70 |
| Enflasyon oranı | 21,70 | 9,50 |
| İskonto oranı | 3,12 | 2,92 |
| Emeklilik olasılığının tahmini için kullanılan oran | 94 | 95 |
1 Tutar tam TL olarak gösterilmiştir.
31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN YILA AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN DİPNOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Bin Türk Lirası'nın ("TL") 31 Aralık 2023 tarihli satın alma tarihindeki satın alma gücü cinsinden ifade edilmiştir.)
18. DİĞER VARLIK VE YÜKÜMLÜLÜKLER
a) Diğer dönen varlıklar
| 31 Aralık 2023 | 31 Aralık 2022 | |
|---|---|---|
| Devreden KDV 1 | 1.567.114 | 862.317 |
| Diğer KDV | 1.078.861 | 651.952 |
| Diğer 2 | 115.690 | 50.968 |
| 2.761.665 | 1.565.237 | |
| b) Diğer duran varlıklar |
| 31 Aralık 2023 | 31 Aralık 2022 | |
|---|---|---|
| Devreden KDV 1 | 84.240 | 2.194.273 |
| Peşin ödenen vergi ve fonlar | 134.393 | 203.320 |
| Diğer 2 | 24.570 | 34.979 |
| 243.203 | 2.432.572 |
c) Diğer kısa vadeli yükümlülükler
| 31 Aralık 2023 | 31 Aralık 2022 | |
|---|---|---|
| Ödenecek vergi, harç ve fonlar | 6.258 | 2.923 |
| Diğer 2 | 4.013 | 85.257 |
| 10.271 | 88.180 |
d) Diğer uzun vadeli yükümlülükler
| 31 Aralık 2023 | 31 Aralık 2022 | |
|---|---|---|
| Diğer | 4.877 | 8.018 |
| 4.877 | 8.018 |
1 Ulusal güvenlik kuruluşlarına mal teslimi ve hizmet ifalarında bulunacak mükelleflere (Yüklenicilere/Grup'a), kapsam ve niteliği alıcılar (ihale makamı) tarafından onaylanacak mal teslimleri ve hizmet itfaları 12 Şubat 2009 tarihinde Resmi Gazete'de yayımlanan 112 Seri No.lu Katma Değer Vergisi Genel Tebliği ile 1 Mart 2009 tarihinden itibaren Katma Değer Vergisinden (KDV) istisna edilmiştir. Bu tutarlar genellikle nakden geri tahsil edilmeyip diğer vergi borçlarıyla mahsup edilmektedir.
2 Ağırlıklı olarak, tam konsolidasyon yöntemi ile konsolide edilen bağlı ortaklıklara ilişkin diğer varlık ve borçlardaki etkidir.
31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN YILA AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN DİPNOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Bin Türk Lirası'nın ("TL") 31 Aralık 2023 tarihli satın alma tarihindeki satın alma gücü cinsinden ifade edilmiştir.)
19. SERMAYE, YEDEKLER VE DİĞER ÖZKAYNAK KALEMLERİ
| Sermaye | ||||
|---|---|---|---|---|
| Ortaklar | Pay (%) | 31 Aralık 2023 | Pay (%) | 31 Aralık 2022 |
| TSKGV | 74,20 | 3.383.302 | 74,20 | 1.691.652 |
| Halka arz edilen paylar | 25,80 | 1.176.698 | 25,80 | 588.348 |
| Nominal sermaye | 100 | 4.560.000 | 100 | 2.280.000 |
| Sermaye düzeltmesi farkları | 15.359.232 | 14.418.756 | ||
| Enflasyona göre düzeltilmiş sermaye | 19.919.232 | 16.698.756 |
Şirket'in nominal sermayesi 4.560.000 TL olup, her biri 1 TL itibari değerde 4.560.000.000 adet paya bölünmüştür. Payların 2.421.818.182 adedi "A Grubu", 2.138.181.818 adedi "B Grubu" paylardan oluşmaktadır. Payların tamamı nama yazılıdır. "A Grubu" paylar nama yazılı imtiyazlı paylar olup, Yönetim Kurulu Üyeleri'nin 6'sı "A Grubu" imtiyazlı pay sahiplerinden veya onların gösterdiği adaylar arasından seçilmektedir. Ayrıca, Yönetim Kurulu, imtiyazlı veya itibari değerinin üzerinde pay çıkarılması konularında yetkilidir. Yeni pay alma hakları kısıtlanarak yapılacak sermaye artırımlarında ihraç edilecek paylar "B Grubu" olarak çıkarılır. Sermaye Piyasası Kurulu düzenlemelerine göre seçilen Bağımsız Yönetim Kurulu üyeleri dışındaki diğer Yönetim Kurulu üyeleri "A Grubu" imtiyazlı pay sahiplerinden veya onların gösterdiği adaylar arasından seçilmektedir.
Kârdan ayrılan kısıtlanmış yedekler
Halka açık şirketler SPK'nın 1 Şubat 2014 tarihinden itibaren yürürlüğe giren II-19.1 no'lu Kâr Payı Tebliği'nin ilgili bölümü uyarınca, Türk Ticaret Kanunu hükümlerine göre genel kanuni yedek akçe, Şirket'in ödenmiş sermayesinin yüzde 20'sine ulaşıncaya kadar, yıllık kârın yüzde 5'i olarak ayrılır. Diğer kanuni yedek akçe, pay sahiplerine yüzde beş oranında kâr payı ödendikten sonra, kârdan pay alacak kişilere dağıtılacak toplam tutarın yüzde 10'u oranında ayrılır. Türk Ticaret Kanunu'na göre, genel kanuni yedek akçe sermayenin veya çıkarılmış sermayenin yarısını aşmadığı takdirde, sadece zararların kapatılmasına, işlerin iyi gitmediği zamanlarda işletmeyi devam ettirmeye veya işsizliğin önüne geçmeye ve sonuçlarını hafifletmeye elverişli önlemler alınması için kullanılabilir.
Geçmiş yıl kâr/zararları
Net dönem kârı dışındaki birikmiş kârlar ve özleri itibarıyla birikmiş kâr niteliğinde olan olağanüstü yedekler geçmiş yıl kârları hesabında gösterilmiştir.
31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN YILA AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN DİPNOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Bin Türk Lirası'nın ("TL") 31 Aralık 2023 tarihli satın alma tarihindeki satın alma gücü cinsinden ifade edilmiştir.)
19. SERMAYE, YEDEKLER VE DİĞER ÖZKAYNAK KALEMLERİ (devamı)
Geçmiş yıl kâr/zararları (devamı)
Kâr dağıtımı
Halka açık şirketler, kâr payı dağıtımlarını SPK'nın 1 Şubat 2014 tarihinden itibaren yürürlüğe giren II-19.1 no'lu Kâr Payı Tebliği'ne göre yaparlar.
Ortaklıklar, kârlarını genel kurulları tarafından belirlenecek kâr dağıtım politikaları çerçevesinde ve ilgili mevzuat hükümlerine uygun olarak genel kurul kararıyla dağıtır. Söz konusu tebliğ kapsamında, asgari bir dağıtım oranı tespit edilmemiştir. Şirketler esas sözleşmelerinde veya kâr dağıtım politikalarında belirlenen şekilde kâr payı öderler.
26 Nisan 2023 tarihinde yapılan Genel Kurul Toplantısı'nda konsolide finansal tablolara göre kâr dağıtımına esas olan 11.895.835 TL'den toplam 28.600 TL tutarında yedek akçe ayrılmasına, ortaklara temettü tutarı olarak 400.000 TL nakit dağıtılmasına ve kalan 11.467.235 TL'nin Grup bünyesinde bırakılmasına karar verilmiştir. Bu suretle 1 TL nominal değerinde beher hisse senedi için nakit brüt temettü tutarı 17,54 Kuruş olarak gerçekleşmiştir (31 Aralık 2022: 20,18 Kuruş). 2023 yılı içerisinde ortaklara brüt 400.000 TL'lik (31 Aralık 2023 alım gücüne göre; 659.092 TL) 1 TL'lik pay başına 17,54 Kuruş temettü (net 360.000 TL'lik 1 TL'lik pay başına 15,79 Kuruş) ödenecektir. (31 Aralık 2022: brüt 460.000 TL'lik 1 TL'lik pay başına 20,18 Kuruş ödenmiştir).
31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN YILA AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN DİPNOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Bin Türk Lirası'nın ("TL") 31 Aralık 2023 tarihli satın alma tarihindeki satın alma gücü cinsinden ifade edilmiştir.)
20. HASILAT VE SATIŞLARIN MALİYETİ
| 1 Ocak- 31 Aralık |
1 Ocak 31 Aralık |
|
|---|---|---|
| a) Hasılat | 2023 | 2022 |
| Yurt içi satışlar | 67.198.217 | 57.164.693 |
| Yurt dışı satışlar | 6.472.160 | 10.226.632 |
| Diğer gelirler | 116.229 | 94.533 |
| Satıştan iadeler (-) | (187.579) | (612.173) |
| Satış iskontoları (-) | (6.253) | (13.514) |
| 73.592.774 | 66.860.171 |
| 1 Ocak | 1 Ocak | |
|---|---|---|
| 31 Aralık | 31 Aralık | |
| Hasılatın Hesaplama Yöntemine Göre Dağılımı | 2023 | 2022 |
| Zamana yaygın | 54.037.788 | 50.702.354 |
| Zamanın bir anında | 19.554.986 | 16.157.817 |
| 73.592.774 | 66.860.171 |
| 1 Ocak- | 1 Ocak | |
|---|---|---|
| 31 Aralık | 31 Aralık | |
| b) Satışların Maliyeti (-) | 2023 | 2022 |
| Satılan mamüller maliyeti (-) | 40.056.632 | 35.883.521 |
| Satılan ticari mallar maliyeti (-) | 289.836 | 855.328 |
| Satılan hizmet maliyeti (-) | 7.861.011 | 10.987.714 |
| Diğer satışların maliyeti (-) | 5.280.115 | 1.300.346 |
| 53.487.594 | 49.026.909 |
31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN YILA AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN DİPNOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Bin Türk Lirası'nın ("TL") 31 Aralık 2023 tarihli satın alma tarihindeki satın alma gücü cinsinden ifade edilmiştir.)
21. GENEL YÖNETİM GİDERLERİ, PAZARLAMA GİDERLERİ, ARAŞTIRMA VE GELİŞTİRME GİDERLERİ
| 1 Ocak - | 1 Ocak - | |
|---|---|---|
| 31 Aralık | 31 Aralık | |
| 2023 | 2022 | |
| Genel yönetim giderleri (-) | 3.387.758 | 2.574.579 |
| Pazarlama giderleri (-) | 1.446.516 | 1.646.303 |
| Araştırma ve geliştirme giderleri (-) | 2.645.753 | 2.018.251 |
| 7.480.027 | 6.239.133 |
| 1 Ocak | 1 Ocak | |
|---|---|---|
| 31 Aralık | 31 Aralık | |
| a) Genel yönetim giderleri (-) | 2023 | 2022 |
| Personel gideri | 1.987.977 | 1.520.183 |
| Amortisman ve itfa giderleri | 727.141 | 566.483 |
| Hizmet alımları | 84.010 | 91.262 |
| Yolculuk gideri | 52.539 | 33.512 |
| Elektrik gideri | 43.493 | 71.372 |
| Kira gideri | 42.932 | 47.850 |
| Ekspertiz ve istişare gideri | 33.953 | 31.067 |
| Sigorta gideri | 31.436 | 13.730 |
| Personel taşıma gideri | 26.327 | 15.924 |
| Taşıt Alım Gideri | 23.011 | -- |
| Temizlik hizmet giderleri | 21.036 | 14.061 |
| Kurs ve seminer gideri | 18.470 | 8.884 |
| Personel yemek gideri | 16.722 | 39.844 |
| Abone neşriyat gideri | 15.935 | 16.789 |
| Dava gideri | 15.515 | 9.872 |
| Bilgi işlem tamir bakım gideri | 13.538 | 12.941 |
| Emlak ve çevre temizlik vergisi | 5.222 | 7.124 |
| Su gideri | 1.859 | 2.821 |
| Diğer | 226.642 | 70.860 |
| 3.387.758 | 2.574.579 |
31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN YILA AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN DİPNOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Bin Türk Lirası'nın ("TL") 31 Aralık 2023 tarihli satın alma tarihindeki satın alma gücü cinsinden ifade edilmiştir.)
21. GENEL YÖNETİM GİDERLERİ, PAZARLAMA GİDERLERİ, ARAŞTIRMA VE GELİŞTİRME GİDERLERİ (devamı)
| 1 Ocak | 1 Ocak | |
|---|---|---|
| 31 Aralık | 31 Aralık | |
| b) Pazarlama giderleri (-) |
2023 | 2022 |
| Alt yüklenici hizmet alımı | 497.757 | 387.172 |
| Personel gideri | 330.969 | 318.036 |
| Sergi fuar gideri | 167.357 | 225.294 |
| Yolculuk gideri | 102.333 | 91.010 |
| Komisyon gideri | 75.314 | 214.539 |
| Sponsorluk gideri | 48.081 | 22.786 |
| Nakliye ve teslimat gideri | 27.967 | 55.561 |
| Eşantiyon gideri | 22.054 | 31.299 |
| Reklam gideri | 20.558 | 15.715 |
| Ekspertiz gideri | 19.347 | 7.617 |
| Ambalaj gideri | 16.465 | 18.493 |
| Kira gideri | 10.586 | 13.328 |
| Temsil ve ağırlama gideri | 9.880 | 6.769 |
| Yemek gideri | 8.375 | 6.797 |
| Damga vergisi karar pulu gideri | 7.127 | 28.517 |
| Amortisman ve itfa payları | 6.302 | 5.163 |
| Güvenlik hizmeti | 2.602 | 2.181 |
| Diğer | 73.442 | 196.026 |
| 1.446.516 | 1.646.303 | |
| 1 Ocak | 1 Ocak | |
| 31 Aralık | 31 Aralık | |
| c) Araştırma ve geliştirme giderleri (-) |
2023 | 2022 |
| Personel gideri | 1.645.637 | 753.413 |
| Amortisman ve itfa giderleri | 824.550 | 485.455 |
| Malzeme gideri | 172.538 | 390.761 |
| Diğer | 3.028 | 388.622 |
| 2.645.753 | 2.018.251 |
31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN YILA AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN DİPNOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Bin Türk Lirası'nın ("TL") 31 Aralık 2023 tarihli satın alma tarihindeki satın alma gücü cinsinden ifade edilmiştir.)
22. ESAS FAALİYETLERDEN DİĞER GELİRLER VE GİDERLER
a) Esas faaliyetlerden diğer gelirler
| 1 Ocak- 31 Aralık |
1 Ocak 31 Aralık |
|
|---|---|---|
| 2023 | 2022 | |
| Faaliyetlerden kaynaklanan kur farkı geliri | 32.385.882 | 22.797.226 |
| Reeskont faiz gelirleri | 821.120 | 855.326 |
| Bedelsiz yatırım irad gelirleri 1 | 93.141 | 167.109 |
| Diğer gelirler | 216.812 | 134.524 |
| 33.516.955 | 23.954.185 |
b) Esas faaliyetlerden diğer giderler (-)
| 1 Ocak- 31 Aralık |
1 Ocak | |
|---|---|---|
| 31 Aralık | ||
| 2023 | 2022 | |
| Faaliyetlerden kaynaklanan kur farkı gideri (-) | 19.582.581 | 16.391.881 |
| Reeskont faiz giderleri (-) | 1.160.154 | 950.950 |
| Çalışmayan kısım gider ve zararları (-) | -- | 61.666 |
| Diğer gider ve zararlar (-) | 425.630 | 186.604 |
| 21.168.365 | 17.591.101 |
23. YATIRIM FAALİYETLERDEN GELİRLER
| 1 Ocak- | 1 Ocak | |
|---|---|---|
| 31 Aralık | 31 Aralık | |
| 2023 | 2022 | |
| Menkul kıymet satış karları, net | 12.123 | 251 |
| Temettü geliri | 15.390 | 9.863 |
| Sabit kıymet satış kârı/(zararı) | 6.799 | 3.115 |
| 34.312 | 13.229 |
24. FİNANSMAN GELİRLERİ
| 1 Ocak- | 1 Ocak | |
|---|---|---|
| 31 Aralık | 31 Aralık | |
| 2023 | 2022 | |
| Faiz gelirleri | 474.986 | 249.118 |
| Banka kredilerinden kaynaklanan kur farkı gelirleri | 706.709 | 1.199.178 |
| 1.181.695 | 1.448.296 |
1 Bedelsiz irad gelirleri, üniversiteler ile gerçekleştirilen araştırma projelerinde kamu kurumları tarafından hibe edilen ve proje kapsamında kullanılan duran varlıkların projenin tamamlanmasını müteakip bedelsiz olarak Grup bünyesine kazandırılması sonucu ortaya çıkan geliri ifade etmektedir.
31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN YILA AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN DİPNOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Bin Türk Lirası'nın ("TL") 31 Aralık 2023 tarihli satın alma tarihindeki satın alma gücü cinsinden ifade edilmiştir.)
25. FİNANSMAN GİDERLERİ
| 1 Ocak – | 1 Ocak – | |
|---|---|---|
| 31 Aralık | 31 Aralık | |
| 2023 | 2022 | |
| Banka kredilerinden kaynaklanan kur farkı gideri (-) | 6.896.455 | 4.703.948 |
| Çalışanlara sağlanan faydalar kapsamında faiz maliyeti (-) | 17.697 | 15.141 |
| Borçlanma faiz giderleri (-) | 1.919.347 | 1.069.894 |
| 8.833.499 | 5.788.983 |
26. DİĞER KAPSAMLI GELİR UNSURLARININ ANALİZİ
| 31 Aralık | 31 Aralık | |
|---|---|---|
| 2023 | 2022 | |
| Gerçeğe uygun değeri diğer kapsamlı gelire yansıtılan | ||
| finansal varlıkların yeniden değerleme kazançları | -- | 1.084.352 |
| Maddi duran varlıklar yeniden değerleme fonu | 2.905.335 | 549.350 |
| Yabancı para çevrim farkları | 56.262 | 328.212 |
| Tanımlanmış fayda planları yeniden ölçüm kayıpları | (704.560) | (533.638) |
| 2.257.037 | 1.428.276 | |
| 1 Ocak | 1 Ocak | |
| Gerçeğe uygun değeri diğer kapsamlı gelire yansıtılan | 31 Aralık | 31 Aralık |
| finansal varlıkların yeniden değerleme kazançları: | 2023 | 2022 |
| Dönem başındaki bakiye | 1.084.352 | -- |
| Gerçeğe uygun değeri diğer kapsamlı gelire yansıtılan | ||
| finansal varlıkların yeniden değerleme kazançları | (1.156.642) | 1.141.423 |
| Yeniden değerleme işleminden kaynaklanan ertelenmiş | ||
| vergi yükümlülüğü | 72.290 | (57.071) |
| Dönem sonu bakiyesi | -- | 1.084.352 |
Gerçeğe uygun değer farkı diğer kapsamlı gelire yansıtılan finansal varlıkların yeniden değerleme ve/veya sınıflandırma kazançları, finansal yatırımların yeniden değerlemesi sonucu ortaya çıkar. Finansal yatırımların elden çıkarılması durumunda, yeniden değerleme kazançlarının satılan finansal yatırımla ilişkili kısmı doğrudan dönem kâr veya zararında gösterilir.
31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN YILA AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN DİPNOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Bin Türk Lirası'nın ("TL") 31 Aralık 2023 tarihli satın alma tarihindeki satın alma gücü cinsinden ifade edilmiştir.)
26. DİĞER KAPSAMLI GELİR UNSURLARININ ANALİZİ (devamı)
| 1 Ocak 31 Aralık |
1 Ocak 31 Aralık |
|
|---|---|---|
| Maddi Duran Varlıklar Yeniden Değerleme Fonu: | 2023 | 2022 |
| Dönem başındaki bakiye | 549.350 | -- |
| Maddi duran varlıkların yeniden değerlemesinden | ||
| kaynaklanan artış | 2.692.554 | 610.389 |
| Cari dönem değer artışı ertelenmiş vergi etkisi | (336.569) | (61.039) |
| Dönem sonu bakiyesi | 2.905.335 | 549.350 |
Maddi duran varlık yeniden değerleme fonu, arazi ve arsaların yeniden değerlemesi sonucu ortaya çıkar. Yeniden değerlenen bir arazi ya da arsanın elden çıkarılması durumunda, yeniden değerleme fonunun satılan varlıkla ilişkili kısmı doğrudan geçmiş yıl kârına devredilir.
Grup'un mülkiyetinde bulunan arsaların gerçeğe uygun değer hesaplaması, Grup'tan bağımsız bir değerleme şirketi olan "Lal Değerleme" tarafından 22 Aralık 2023 tarihinde gerçekleştirilmiştir.
| 1 Ocak | 1 Ocak | |
|---|---|---|
| 31 Aralık | 31 Aralık | |
| Yabancı para çevrim farkları: | 2023 | 2022 |
| Dönem başındaki bakiye | 328.212 | 388.514 |
| Yurtdışındaki işletmenin net varlıklarının çevriminden | ||
| kaynaklanan kur farkları | (271.950) | (60.302) |
| Dönem sonu bakiyesi | 56.262 | 328.212 |
| 1 Ocak | 1 Ocak | |
| Tanımlanmış fayda planları yeniden ölçüm | 31 Aralık | 31 Aralık |
| kazanç/kayıpları: | 2023 | 2022 |
| Dönem başındaki bakiye | (533.638) | -- |
| Tanımlanmış fayda planları yeniden ölçüm kayıpları | (170.922) | (533.638) |
| Tanımlanmış fayda planları yeniden ölçüm | ||
| kazançlarından kaynaklanan ertelenmiş vergi | ||
| yükümlülüğü | -- | -- |
| Dönem sonu bakiyesi | (704.560) | (533.638) |
31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN YILA AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN DİPNOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Bin Türk Lirası'nın ("TL") 31 Aralık 2023 tarihli satın alma tarihindeki satın alma gücü cinsinden ifade edilmiştir.)
27. GELİR VERGİLERİ
| Cari vergi yükümlülüğü: | 31 Aralık 2023 | 31 Aralık 2022 |
|---|---|---|
| Cari kurumlar vergisi karşılığı | 1.129.233 | 2.875 |
| Eksi: Peşin ödenen vergi ve fonlar | (1.129.233) | (2.575) |
| -- | 300 | |
| 1 Ocak – | 1 Ocak – | |
| 31 Aralık | 31 Aralık | |
| Vergi geliri: | 2023 | 2022 |
| (1.129.233) | (2.875) |
|---|---|
| Cari kurumlar vergisi (gideri) (*) Ertelenmiş vergi geliri/(gideri) |
2.104.409 |
| 2.101.534 | |
| 1.293.867 164.634 |
(*) 12 Mart 2023 tarihinde Resmi Gazete'de yayımlanan 7440 Sayılı "Bazı Alacakların Yeniden Yapılandırılması İle Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun" uyarınca, 2022 yılına ilişkin kurumlar vergisi beyannamesinde gösterilmek suretiyle, kanunlarda yer alan düzenlemeler uyarınca kurum kazancından indirim konusu yapılan istisna ve indirim tutarları ile indirimli kurumlar vergisine tabi matrahları üzerinden, dönem kazancı ile ilişkilendirilmeksizin %10 oranında, istisna kazançlar üzerinden ise %5 oranında ek vergi hesaplanması gerekmektedir. 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla, ilgili vergi için Şirket'in kurumlar vergisine ek olarak tahakkuk ettiği tutar 1.103.336 bin TL olup beş taksit ile ödemesi yapılmıştır.
| 1 Ocak-31 Aralık 2023 | |||
|---|---|---|---|
| Diğer Kapsamlı Gelire Ait Vergi Etkileri | Vergi öncesi tutar | Vergi geliri | Vergi sonrası tutar |
| Tanımlanmış Fayda Planları Yeniden Ölçüm Kazançları/(Kayıpları) Duran varlıklar değer artış fonundaki |
(227.896) | 56.974 | (170.922) |
| değişim | 2.692.554 | (336.569) | 2.355.985 |
| Yabancı Para Çevrim Farkları | (271.950) | -- | (271.950) |
| Gerçeğe uygun değeri diğer kapsamlı gelire yansıtılan finansal varlıkların yeniden |
|||
| değerleme kazançları | (1.156.642) | 72.290 | (1.084.352) |
| Dönem İçerisindeki Diğer Kapsamlı Gelir | 1.036.066 | (207.305) | 828.761 |
| 1 Ocak-31 Aralık 2022 | |||
|---|---|---|---|
| Vergi sonrası | |||
| Diğer Kapsamlı Gelire Ait Vergi Etkileri | Vergi öncesi tutar | Vergi geliri | tutar |
| Tanımlanmış Fayda Planları Yeniden Ölçüm Kazançları/(Kayıpları) |
(667.047) | 133.409 | (533.638) |
| Duran varlıklar değer artış fonundaki değişim |
610.389 | (61.039) | 549.350 |
| Yabancı Para Çevrim Farkları | (60.302) | -- | (60.302) |
| Gerçeğe uygun değeri diğer kapsamlı gelire yansıtılan finansal varlıkların yeniden |
|||
| değerleme kazançları | 1.141.423 | (57.071) | 1.084.352 |
| Dönem İçerisindeki Diğer Kapsamlı Gelir | 1.024.463 | 15.299 | 1.039.762 |
31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN YILA AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN DİPNOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Bin Türk Lirası'nın ("TL") 31 Aralık 2023 tarihli satın alma tarihindeki satın alma gücü cinsinden ifade edilmiştir.)
27. GELİR VERGİLERİ (devamı)
| 1 Ocak | 1 Ocak | |
|---|---|---|
| 31 Aralık | 31 Aralık | |
| Doğrudan özkaynakta muhasebeleştirilen vergi | 2023 | 2022 |
| Ertelenmiş vergi: | ||
| - Maddi duran varlıklara ilişkin yeniden değerlemeler | (336.569) | (61.039) |
| - Gerçeğe uygun değeri diğer kapsamlı gelire | ||
| yansıtılan finansal varlıkların yeniden değerleme | ||
| kazançları | 72.290 | (57.071) |
| - Aktüeryal gelir veya gider | 56.974 | 133.409 |
| Doğrudan özkaynakta muhasebeleştirilen toplam | ||
| ertelenmiş vergi | (207.305) | 15.299 |
Kurumlar Vergisi
Grup, Türkiye'de geçerli olan kurumlar vergisine tabidir. Kurumlar vergisi, ilgili olduğu hesap döneminin sonunu takip eden dördüncü ayın yirmi beşinci günü akşamına kadar beyan edilmekte ve ilgili ayın sonuna kadar tek seferde ödenmektedir. Vergi mevzuatı uyarınca üçer aylık dönemler itibarıyla oluşan kazançlar üzerinden yüzde 25 (31 Aralık 2022: yüzde 23) oranında geçici vergi hesaplanarak ödenmekte ve bu şekilde ödenen tutarlar yıllık kazanç üzerinden hesaplanan vergiden mahsup edilmektedir.
Türkiye'deki vergi mevzuatı uyarınca, mali zararlar oluştukları yılı takip eden en fazla beş yıl boyunca ileriye taşınabilirler. Ayrıca vergi beyanları ve ilgili muhasebe kayıtları vergi idaresince beş yıl içerisinde incelenebilmektedir.
Grup'un cari dönem faaliyet sonuçlarına ilişkin tahmini vergi yükümlülükleri için ekli konsolide finansal tablolarda gerekli karşılıklar ayrılmıştır. Türk vergi mevzuatı, ana ortaklık olan şirketin bağlı ortaklıkları konsolide ettiği finansal tabloları üzerinden vergi beyannamesi vermesine olanak tanımamaktadır. Bu sebeple bu konsolide finansal tablolara yansıtılan vergi yükümlülükleri, konsolidasyon kapsamına alınan tüm şirketler için ayrı ayrı hesaplanmıştır.
Vergiye tabi kurum kazancı üzerinden tahakkuk ettirilecek kurumlar vergisi oranı mali kazancın tespitinde gider yazılan vergi matrahından indirilemeyen giderlerin eklenmesi ve vergiden istisna kazançlar, vergiye tabi olmayan gelirler ve diğer indirimler (varsa geçmiş yıl zararları ve tercih edildiği takdirde kullanılan yatırım indirimleri) düşüldükten sonra kalan matrah üzerinden hesaplanmaktadır.
2023 yılında uygulanan vergi oranı yüzde 25'tür (31 Aralık 2022: yüzde 23).
31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN YILA AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN DİPNOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Bin Türk Lirası'nın ("TL") 31 Aralık 2023 tarihli satın alma tarihindeki satın alma gücü cinsinden ifade edilmiştir.)
27. GELİR VERGİLERİ (devamı)
Ertelenmiş Vergi
Grup, vergiye esas yasal finansal tabloları ile TFRS'ye göre hazırlanmış finansal tabloları arasındaki farklılıklardan kaynaklanan geçici zamanlama farkları için ertelenmiş vergi varlığı ve yükümlülüğü muhasebeleştirmektedir. Söz konusu farklılıklar genellikle bazı gelir ve gider kalemlerinin vergiye esas finansal tablolar ile TFRS'ye göre hazırlanan finansal tablolarda farklı dönemlerde yer almasından kaynaklanmakta olup, söz konusu farklar aşağıda belirtilmektedir.
Türkiye'de, kurumlar vergisi oranı 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla yüzde 25'tir (2022: yüzde 23). Kurumlar vergisi oranı, kurumların mali kazancına vergi yasaları gereğince indirimi kabul edilmeyen giderlerin ilave edilmesi, vergi yasalarında yer alan istisna ve indirimlerin sonucu bulunacak safi kurum kazancına uygulanır.
Türkiye'de işletmelerin konsolide vergi iadesi beyan edememeleri sebebiyle, ertelenmiş vergi varlıkları olan bağlı ortaklıklar, ertelenmiş vergi yükümlülükleri olan bağlı ortaklıklar ile netleştirilmez ve ayrı olarak gösterilir.
Kurumların tam mükellefiyete tabi bir başka kurumun sermayesine iştirakten elde ettikleri temettü kazançları (yatırım fonlarının katılma belgeleri ile yatırım ortaklıkları hisse senetlerinden elde edilen kar payları hariç) kurumlar vergisinden istisnadır. Ayrıca, kurumların en az iki tam yıl süreyle aktiflerinde yer alan iştirak hisseleri ile aynı süreyle sahip oldukları gayrimenkullerinin (taşınmazlarının), kurucu senetleri, intifa senetleri ve rüçhan haklarının satışından doğan kazançların yüzde 75'lik kısmı 31 Aralık 2023 itibarıyla kurumlar vergisinden istisnadır. Bununla birlikte, 7061 sayılı kanunla yapılan değişiklikle bu oran taşınmazlar açısından yüzde 75'ten yüzde 50'ye indirilmiş ve 2019 yılından itibaren hazırlanacak vergi beyannamelerinde bu oran taşınmazlar için yüzde 50 olarak kullanılacaktır. İstisnadan yararlanmak için söz konusu kazancın pasifte bir fon hesabında tutulması ve 5 yıl süre ile işletmeden çekilmemesi gerekmektedir. Satış bedelinin satışın yapıldığı yılı izleyen ikinci takvim yılı sonuna kadar tahsil edilmesi gerekir.
31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN YILA AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN DİPNOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Bin Türk Lirası'nın ("TL") 31 Aralık 2023 tarihli satın alma tarihindeki satın alma gücü cinsinden ifade edilmiştir.)
27. GELİR VERGİLERİ (devamı)
Ertelenmiş Vergi (devamı)
Grup'un net ertelenmiş vergi varlıkları ve yükümlülükleri aşağıdaki gibidir:
| Ertelenmiş Vergi Varlıkları/Yükümlülükleri: | 31 Aralık 2023 | 31 Aralık 2022 |
|---|---|---|
| Alacak reeskontu | 222.977 | 133.024 |
| Yıllara yaygın inşaat maliyet bedelleri ve proje | ||
| beklenen zarar karşılığı düzeltmesi | 8.107.669 | 7.608.330 |
| Aktifleştirilen araştırma-geliştirme geliri | 1.189 | 109.555 |
| Stok değer düşüklüğü karşılığı | 6.834 | (944) |
| Gecikme cezası gider karşılığı | 384.277 | 539.397 |
| Telif hakkı gider karşılığı | -- | -- |
| Garanti gider karşılığı | 699.011 | 656.948 |
| Kıdem tazminatı karşılığı | 193.855 | 184.033 |
| Yıllık izin, prim ve fazla mesai karşılığı | 249.115 | 287.144 |
| Şüpheli alacak karşılığı | 204 | 49 |
| Diğer | 15.040 | 7.076 |
| Devreden araştırma geliştirme teşvik indirimi | 2.889.635 | 2.399.779 |
| Borçlar reeskontu | (38.842) | (16.294) |
| Yıllara yaygın inşaat hakkediş bedelleri | ||
| düzeltmesi | (9.333.166) | (9.511.563) |
| Maddi duran varlıkların amortisman / diğer | ||
| maddi olmayan duran varlıkların itfa payları | 251.578 | 1.586.250 |
| Maddi duran varlıklar değer artış fonu | (336.569) | (61.039) |
| Gerçeğe uygun değer Farkı diğer kapsamlı gelire | ||
| yansıtılan finansal varlıkların yeniden | ||
| değerleme kazançları | 118.791 | (57.071) |
| Parasal Kazanç/Kayıp | (2.709.170) | (4.229.178) |
| Diğer | (3.827) | (3.457) |
| Ertelenen vergi varlıkları | 10.431.005 | 13.511.585 |
| Ertelenen vergi yükümlülükleri | (9.712.404) | (13.879.546) |
| Ertelenen vergi varlıkları – net | 718.601 | (367.961) |
31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN YILA AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN DİPNOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Bin Türk Lirası'nın ("TL") 31 Aralık 2023 tarihli satın alma tarihindeki satın alma gücü cinsinden ifade edilmiştir.)
27. GELİR VERGİLERİ (devamı)
Ertelenmiş Vergi (devamı)
| 1 Ocak- | 1 Ocak | |||
|---|---|---|---|---|
| 31 Aralık | 31 Aralık | |||
| Ertelenmiş vergi varlığı / (yükümlülüğü) | 2023 | 2022 | ||
| hareketleri: | ||||
| 1 Ocak tarihi itibarıyla açılış bakiyesi | (367.961) | (2.487.669) | ||
| Kâr veya zarar tablosunda muhasebeleştirilen | 1.293.867 | 2.104.409 | ||
| Özkaynak altında muhasebeleştirilen | (207.305) | 15.299 | ||
| 718.601 | (367.961) | |||
| Etkin Vergi |
1 Ocak | Etkin Vergi |
1 Ocak | |
| Oranı | 31 Aralık | Oranı | 31 Aralık | |
| Vergi karşılığının mutabakatı: | (%) | 2023 | (%) | 2022 |
| Sürdürülen faaliyetler vergi öncesi kârı | 17.354.778 | 13.661.650 | ||
| Gelir vergisi oranı | %25 | %23 | ||
| Yasal vergi oranıyla hesaplanan vergi | 25 | 4.338.695 | 23 | 3.142.179 |
| Vergi etkisi: | ||||
| - vergiye tabi olmayan gelirler | (1) | (137.776) | (2) | (255.857) |
| - kanunen kabul edilmeyen giderler | 4 | 712.401 | 3 | 420.194 |
| - araştırma ve geliştirme imtiyazları ve diğer | ||||
| indirimler | (43) | (7.409.492) | (58) | (7.908.439) |
| - parasal kayıp/kazanç | 13 | 2.287.803 | 13 | 1.742.890 |
| - diğer düzeltmelerin etkisi | 0,3 | 43.735 | 6 | 757.499 |
| Kâr veya zarar tablosundaki vergi (geliri) | ||||
| gideri | (1) | (164.634) | (15) | (2.101.534) |
31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN YILA AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN DİPNOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Bin Türk Lirası'nın ("TL") 31 Aralık 2023 tarihli satın alma tarihindeki satın alma gücü cinsinden ifade edilmiştir.)
28. PAY BAŞINA KAZANÇ
Pay başına kazanç tutarı, net dönem kârının, Grup hisselerinin cari dönem içerisindeki ağırlıklı ortalama hisse adedine bölünmesiyle hesaplanır. Grup'un sulandırılmış hissesi bulunmamaktadır. Pay başına kazancın, 31 Aralık 2023 ve 2022 tarihlerinde sona eren yıllık ana hesap dönemine ilişkin hesaplaması aşağıdaki gibidir:
| 1 Ocak- 31 Aralık 2023 |
1 Ocak 31 Aralık 2022 |
|
|---|---|---|
| Adi hisse senetleri (Bin adet) | 4.560.000 | 2.280.000 |
| Net dönem kârı | 7.290.475 | 1.281.963 |
| 100 adet pay başına kazanç (tam kuruş) | 159,88 | 56,23 |
| 100 adet pay başına sulandırılmış kazanç | ||
| (tam kuruş) | 159,88 | 56,23 |
29. FİNANSAL YATIRIMLAR
Uzun Vadeli Finansal Yatırımlar
| 31 Aralık 2023 | 31 Aralık 2022 | |
|---|---|---|
| a) Gerçeğe uygun değer farkı diğer kapsamlı gelire yansıtılan finansal yatırımlar b) Aktif bir piyasası olmadığı için maliyetle değerlenecek |
5.841.844 | 7.017.691 |
| finansal yatırımlar | 76.944 | 54.949 |
| 5.918.788 | 7.072.640 |
a) Gerçeğe Uygun Değer Farkı Diğer Kapsamlı Gelire Yansıtılan
| 31 Aralık 2023 | 31 Aralık 2022 | |
|---|---|---|
| Borsada işlem görmeyen gerçeğe uygun değer farkı | ||
| diğer kapsamlı gelire yansıtılan | 5.918.788 | 7.072.640 |
| 5.918.788 | 7.072.640 |
Grup'un bağlı menkul kıymeti ROKETSAN yeniden değerlenmiş ve gerçeğe uygun değerinden gösterilmiştir. 31 Aralık 2023 itibarıyla gerçeğe uygun değeri değerleme işlemi, Grup'tan bağımsız bir değerleme şirketi olan Oyak Yatırım Menkul Değerler Anonim Şirketi tarafından gerçekleştirilmiştir. Gerçeğe uygun değeri "İndirgenmiş Nakit Akımları" ve "Benzer Şirket Karşılaştırması" yöntemlerine göre belirlenmiştir. "İndirgenmiş Nakit Akımları" yönteminde kullanılan iskonto oranı yüzde 12,10'dur. (31 Aralık 2022: yüzde 17,00)
| 31 Aralık | 31 Aralık | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| Şirket Ünvanı | Oran (%) | 2023 | Oran (%) | 2022 | |
| ROKETSAN | 14,897 | 5.841.844 | 14,897 | 7.017.691 |
31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN YILA AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN DİPNOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Bin Türk Lirası'nın ("TL") 31 Aralık 2023 tarihli satın alma tarihindeki satın alma gücü cinsinden ifade edilmiştir.)
29. FİNANSAL YATIRIMLAR (devamı)
Finansal Yatırımlar (devamı)
a) Gerçeğe uygun değer farkı diğer kapsamlı gelire yansıtılan (devamı)
Grubun gerçeğe uygun değer farkı diğer kapsamlı gelire yansıtılan finansal yatırımları içinde gösterilen Roketsan hisseleri gerçeğe uygun değer hiyerarşisinde üçüncü seviyede raporlanmaktadır (Not 32).
b) Aktif bir piyasası olmadığı için maliyetle değerlenecek finansal yatırımlar
Grup'un finansal yatırımlar içerisinde gösterilen bağlı menkul kıymeti ile iştirak oran ve tutarı aşağıdaki gibidir:
| Şirket Ünvanı | Oran (%) |
31 Aralık 2023 |
Oran (%) |
31 Aralık 2022 |
|---|---|---|---|---|
| Girişim Sermayesi Yatırım Fonu | 62.760 | 42.156 | ||
| ASPİLSAN | 1 | 14.184 | 1 | 12.793 |
| 76.944 | 54.949 |
Yukarıda görülen 76.944 TL (31 Aralık 2022: 54.949 TL) tutarındaki kote edilmiş piyasa değeri olmayan ve tahmini değer aralıklarının büyük olması ve tahmini değerlere ilişkin olasılıkların güvenilir bir biçimde ölçülememesi nedeniyle gerçeğe uygun değeri güvenilir bir şekilde tahmin edilemeyen borsada işlem görmeyen hisse senedi yatırımları maliyet değerleri üzerinden, varsa, değer düşüklüğü karşılığı düşülerek gösterilmektedir.
31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN YILA AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN DİPNOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Bin Türk Lirası'nın ("TL") 31 Aralık 2023 tarihli satın alma tarihindeki satın alma gücü cinsinden ifade edilmiştir.)
30. FİNANSAL BORÇLAR
Finansal Borçlar
| 31 Aralık 2023 |
31 Aralık 2022 |
||
|---|---|---|---|
| Teminatsız | |||
| Kısa vadeli finansal borçlar | Kredi | 11.069.959 | 8.773.395 |
| Teminatsız | |||
| Kısa vadeli diğer finansal borçlar | Kredi | 621.479 | 458.068 |
| Uzun vadeli finansal borçların kısa vadeli | Teminatsız | ||
| kısımları | Kredi | 7.116.874 | 6.856.863 |
| Toplam kısa vadeli finansal borçlar | 18.808.312 | 16.088.326 | |
| Teminatsız | |||
| Uzun vadeli diğer finansal borçlar | Kredi | 1.129.602 | 1.762.548 |
| Toplam uzun vadeli finansal borçlar | 1.129.602 | 1.762.548 | |
| Toplam finansal borçlar | 19.937.914 | 17.850.874 |
31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla kısa vadeli borçlanmalar içerisindeki finansal borçların 4.674.001 TL'si EUR Reeskont Döviz Kredilerinden oluşmakta olup, kredilerin vadeleri Ocak 2024-Aralık 2024 tarihinde bitmektedir ve faiz oranları yüzde 4,39- yüzde 6,50 arasında değişmektedir. 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla kısa vadeli borçlanmalar içerisindeki finansal borçların 1.559.218 TL'si USD Reeskont Döviz Kredilerinden oluşmakta olup, kredilerin vadeleri Ocak 2024-Ekim 2024 tarihinde bitmektedir ve faiz oranları yüzde 6,95-yüzde 7,92 arasında değişmektedir. 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla kısa vadeli borçlanmalar içerisindeki finansal borçlar içerisinde 4.836.740 TL Reeskont TL Kredisi bulunmakta olup, kredilerin vadeleri Mayıs 2024-Kasım 2024 tarihinde bitmektedir ve faiz oranları yüzde 14,00-yüzde 27,50 arasında değişmektedir.
31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla uzun vadeli finansal borçların kısa vadeli kısımlarının 2.725.350 TL'si EUR Reeskont Döviz kredilerinden oluşmakta olup vadeleri Temmuz 2024- Eylül 2024 tarihinde bitmektedir ve faiz oranları yüzde 8,85 – yüzde 9,10 arasında değişmektedir. 31.12.2023 tarihi itibarıyla uzun vadeli finansal borçların kısa vadeli kısımlarının 3.891.524 TL'si USD Reeskont Döviz kredisinden oluşmakta olup, bu kredilerin vadesi Ocak 2024-Ekim 2024 tarihlidir ve faiz oranları yüzde 7,2 – yüzde 9,0 arasında değişmektedir. Ayrıca bu finansal borçların 500.000 TL Reeskont TL Kredilerinden oluşmakta olup, kredilerin vadeleri Ekim 2024-Kasım 2024 tarihinde bitmektedir ve faiz oranı yüzde 10,50 dir.
31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla geriye kalan kısa vadeli diğer finansal borçların tamamı 559.670 TL ise SGK ödemelerini yapmak amacıyla yüzde 1 faiz oranlı 45 gün vadeli Ziraat Bankası kredi kartı borçlarımızdan oluşmaktadır. 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla kısa vadeli finansal borçların 61.809 TL si işletme kredisi kapsamında alınmış olup vadesi Mart 2024 tarihleri arasında olup faiz oranı %15 dir.
31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla uzun vadeli borçlanmalar içerisindeki finansal borçların 233.539 TL'si EUR Reeskont Döviz Kredilerinden oluşmakta olup, kredilerin vadesi Mart 2025 tarihinde bitmektedir ve faiz oranı LIBOR'a göre değişkenlik göstermektedir. 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla uzun vadeli borçlanmalar içerisindeki finansal borçlar içerisinde 896.063 TL'si işletme kredilerinden oluşmakta olup, kredilerin vadesi Ekim 2025 tarihinde bitmektedir ve faiz oranı yüzde 21 – yüzde 24 arasında değişmektedir.
31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN YILA AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN DİPNOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Bin Türk Lirası'nın ("TL") 31 Aralık 2023 tarihli satın alma tarihindeki satın alma gücü cinsinden ifade edilmiştir.)
30. FİNANSAL BORÇLAR (devamı)
Finansal Borçlar (devamı)
31 Aralık 2022 tarihi itibarıyla kısa vadeli borçanmalar içerisindeki finansal borçların 5.178.050 TL'si EUR Reeskont Döviz Kredilerinden oluşmakta olup, kredilerin vadeleri Ocak 2023-Aralık 2023 tarihinde bitmektedir ve faiz oranları yüzde 1,00 – yüzde 7,50 arasında değişmektedir. 31 Aralık 2022 tarihi itibarıyla kısa vadeli borçlanmalar içerisindeki finansal borçların 231.073 TL'si USD Reeskont Döviz Kredilerinden oluşmakta olup, kredilerin vadeleri Ekim 2023 tarihinde bitmektedir ve faiz oranı yüzde 7,50'dir. 31 Aralık 2022 tarihi itibarıyla kısa vadeli borçlanmalar içerisindeki finansal borçlar içerisinde 2.834.094 TL Reeskont TL Kredisi bulunmakta olup, kredilerin vadeleri Şubat 2023-Haziran 2023 tarihinde bitmektedir ve faiz oranları yüzde 14,75-yüzde 21,00 arasında değişmektedir. 31 Aralık 2022 tarihi itibarıyla kısa vadeli finansal borçların 469.751 TL si işletme kredisi kapsamında alınmış olup vadesi Şubat-Ekim 2023 tarihleri arasında olup faiz oranı yüzde 14,16 ile yüzde 21,11 arasında değişmektedir.
31 Aralık 2022 tarihi itibarıyla uzun vadeli finansal borçların kısa vadeli kısımlarının 5.220.215 TL'si EUR Reeskont Döviz kredilerinden oluşmakta olup vadeleri Ocak 2023- Aralık 2023 tarihinde bitmektedir ve faiz oranları yüzde 2,40 – yüzde 6,95 arasında değişmektedir. Ayrıca bu finansal borçların 1.694.536 TL'si USD Reeskont Döviz kredisinden oluşmakta olup, bu kredilerin vadesi Ağustos 2023-Ekim 2023 tarihlidir ve faiz oranları yüzde 7,75 – yüzde 7,90 arasında değişmektedir.
31 Aralık 2022 tarihi itibarıyla geriye kalan kısa vadeli diğer finansal borçların tamamı ise SGK ödemelerini yapmak amacıyla yüzde 0,79 faiz oranlı 45 gün vadeli Ziraat Bankası kredi kartı borçlarımızdan oluşmaktadır.
31 Aralık 2022 tarihi itibarıyla uzun vadeli borçlanmalar içerisindeki finansal borçların 539.170 TL'si USD Reeskont Döviz Kredilerinden oluşmakta olup, kredilerin vadesi Ocak 2024 – Şubat 2024 tarihinde bitmektedir ve faiz oranı LIBOR'a göre değişkenlik göstermektedir. 31 Aralık 2022 tarihi itibarıyla uzun vadeli borçlanmalar içerisindeki finansal borçlar içerisinde 823.865 TL Reeskont TL Kredisi bulunmakta olup, kredilerin vadeleri Ekim 2024 – Kasım 2024 tarihinde bitmektedir ve faiz oranı yüzde 10,50'dir.31 Aralık 2022 tarihi itibarıyla uzun vadeli borçlanmalar içerisindeki finansal borçların 100.330 TL'si yatırım kredilerinden oluşmakta olup, kredilerin vadesi Ekim 2025 – Kasım 2026 tarihinde bitmektedir ve faiz oranı yüzde 6,6 ile yüzde 18,50 arasındadır.
| 31 Aralık 2023 | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| Ağırlıklı ortalama | |||||
| Para Birimi | etkin faiz oranı (%) | Kısa vadeli | Uzun vadeli | ||
| Avro | 6,12% | 7.592.518 | 271.938 | ||
| TL | 23,78% | 5.971.258 | 857.664 | ||
| ABD Doları | 7,96% | 5.244.536 | -- | ||
| 18.808.312 | 1.129.602 | ||||
| 31 Aralık 2022 | |||||
| Ağırlıklı ortalama | |||||
| Para Birimi | etkin faiz oranı (%) | Kısa vadeli | Uzun vadeli | ||
| Avro | 3,54% | 9.775.964 | -- | ||
| TL | 13,93% | 4.383.283 | 1.183.404 | ||
| ABD Doları | 7,72% | 1.929.079 | 579.144 | ||
| 16.088.326 | 1.762.548 |
Banka Kredileri
31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN YILA AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN DİPNOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Bin Türk Lirası'nın ("TL") 31 Aralık 2023 tarihli satın alma tarihindeki satın alma gücü cinsinden ifade edilmiştir.)
30. FİNANSAL BORÇLAR (devamı)
Finansal Borçlar (devamı)
Finansal borçların geri ödeme tablosu aşağıdaki gibidir:
| 31 Aralık | 31 Aralık | |
|---|---|---|
| 2023 | 2022 | |
| 1 yıl içinde ödenecek | 18.808.312 | 16.088.326 |
| 1-2 yıl aralığında ödenecek | 1.129.602 | 1.707.542 |
| 2-3 yıl aralığında ödenecek | -- | 55.006 |
| 19.937.914 | 17.850.874 |
31. FİNANSAL ARAÇLARDAN KAYNAKLANAN RİSKLERİN NİTELİĞİ VE DÜZEYİ
a) Sermaye risk yönetimi
Grup, sermaye yönetiminde, bir yandan faaliyetlerinin sürekliliğini sağlamaya çalışırken, diğer yandan da borç ve özkaynak dengesini en verimli şekilde kullanarak kârını artırmayı hedeflemektedir.
Grup'un sermaye yapısı Not 30'da açıklanan kredileri de içeren borçlar, ve sırasıyla nakit ve nakit benzerleri, çıkarılmış sermaye, yedekler ile geçmiş yıl kazançlarını içeren özkaynak kalemlerinden oluşmaktadır.
Grup'un yönetim kurulu sermaye yapısını düzenli olarak yaptığı toplantılarda incelemektedir. Bu incelemeler sırasında kurul, sermaye maliyeti ile birlikte her bir sermaye sınıfıyla ilişkilendirilen riskleri değerlendirmektedir. Grup, kurulun yaptığı önerilere dayanarak, sermaye yapısını yeni borç edinilmesi veya mevcut olan borcun geri ödenmesiyle olduğu kadar, temettü ödemeleri ile dengede tutmayı amaçlamaktadır.
31 Aralık 2023 ve 2022 tarihleri itibarıyla net finansal borç ve sermaye tutarı aşağıdaki gibidir:
| 31 Aralık | 31 Aralık | |
|---|---|---|
| 2023 | 2022 | |
| Toplam finansal borçlar | 19.937.914 | 17.850.874 |
| Eksi: Nakit ve nakit benzerleri | (6.610.029) | (9.370.629) |
| Net finansal borç (varlık) | 13.327.885 | 8.480.245 |
| Toplam özkaynak | 88.380.378 | 80.806.003 |
31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN YILA AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN DİPNOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Bin Türk Lirası'nın ("TL") 31 Aralık 2023 tarihli satın alma tarihindeki satın alma gücü cinsinden ifade edilmiştir.)
31. FİNANSAL ARAÇLARDAN KAYNAKLANAN RİSKLERİN NİTELİĞİ VE DÜZEYİ (devamı)
b) Finansal Risk Faktörleri:
Grup'un mali yapısı ve finansal tercihleri sonucunda ortaya çıkan riskleri ifade eder. Bu başlık altındaki riskler; kur, likidite ve faiz gibi risklerdir. Grup'un risk yönetimi programı genel olarak mali piyasalardaki belirsizliğin, Grup finansal performansı üzerindeki potansiyel olumsuz etkilerinin minimize edilmesi üzerine odaklanmaktadır.
ASELSAN'ın Kurumsal Risk Yönetimi Politikası; Şirket'in kurumsal varlığını tehdit eden tüm belirsizliklere karşı uygun aksiyonların alınmasını ve Şirket'in kurumsal kimliği ile tüm paydaşlarının çıkarlarının her koşulda korunmasını sağlamayı amaçlamaktadır. Risk yönetimi, kurumsal yönetimin bütünleşik bir parçasıdır. ASELSAN'da risk yönetimi faaliyetleri kapsamında üretilen bilgi, karar mekanizmalarına entegre edilmektedir.
Kurumsal Risk Yönetimi çalışmalarında "yukarıdan aşağıya" ve "aşağıdan yukarıya" yaklaşımı birlikte uygulanmakta, ASELSAN'ın hedeflerine ulaşmasına etki edebilecek seviyede önem arz eden riskler tanımlanıp, değerlendirilip, verilecek risk tepkileri ve alınacak tedbirlerle birlikte izlenip raporlanmaktadır. ASELSAN'da; Kurumsal Risk Yönetim süreci düzenli olarak gözden geçirilir ve iyileştirilir. Kurumsal Risk Yönetim Sisteminin odağında ASELSAN'ın tüm personeli ve iş süreçleri bulunmaktadır.
Risk politikalarına ilişkin olarak ise Grup tarafından finansal risk tanımlanır, değerlendirilir ve Grup'un operasyon üniteleri ile birlikte çalışmak suretiyle riskin azaltılmasına yönelik araçlar kullanılır.
Kredi riski
Finansal aracın taraflarından birinin sözleşmeye bağlı yükümlülüğünü yerine getirememesi nedeniyle Grup'a finansal bir kayıp oluşturması riski, kredi riski olarak tanımlanır. Grup, ağırlıklı olarak kamu sektörü ile çalışmakla birlikte gerek kamu gerek ise özel sektör kurumları ile gerçekleştirilen projelerde sözleşme esaslı ve avans alımı yolu ile çalışmaktadır. Grup yönetimi önemli bir kredi riski öngörmemektedir. Ayrıca, alacaklar sürekli takip edilerek Grup'un şüpheli alacak riski asgari seviyede tutulmaya çalışılmaktadır.
31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN YILA AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN DİPNOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Bin Türk Lirası'nın ("TL") 31 Aralık 2023 tarihli satın alma tarihindeki satın alma gücü cinsinden ifade edilmiştir.)
31. FİNANSAL ARAÇLARDAN KAYNAKLANAN RİSKLERİN NİTELİĞİ VE DÜZEYİ (devamı)
Kredi riski (devamı)
Finansal varlıkların kayıtlı değerleri, maruz kalınan azami kredi riskini gösterir. Raporlama tarihi itibarıyla maruz kalınan kredi riski aşağıdaki gibidir:
| Alacaklar | ||||||
|---|---|---|---|---|---|---|
| Ticari alacaklar | Diğer alacaklar | |||||
| Diğer | Bankalardaki | |||||
| 31 Aralık 2023 | İlişkili taraf | Diğer taraf | İlişkili taraf | taraf | mevduat | Diğer |
| Raporlama tarihi itibarıyla | ||||||
| maruz kalınan azami kredi | ||||||
| riski (A+B+C+D) 1 | 32.942.626 | 19.259.843 | -- | 1.657.784 | 6.603.800 | 5.326 |
| - Azami riskin teminat, vs. ile | ||||||
| güvence altına alınmış kısmı 2 | -- | 26.647 | -- | -- | -- | -- |
| A. Vadesi geçmemiş ya da | ||||||
| değer düşüklüğüne | ||||||
| uğramamış finansal varlıkların | ||||||
| net defter değeri | 32.942.626 | 5.690.824 | -- | 1.657.784 | 6.603.800 | 5.326 |
| B. Vadesi geçmiş ancak değer | -- | |||||
| düşüklüğüne uğramamış | ||||||
| varlıkların net defter değeri | 13.569.019 | -- | -- | -- | -- | |
| C. Değer düşüklüğüne uğrayan | -- | |||||
| varlıkların net defter değerleri | -- | -- | -- | -- | -- | |
| - Vadesi geçmiş (brüt defter | -- | |||||
| değeri) | 52.977 | -- | -- | -- | -- | |
| - Değer düşüklüğü (-) | -- | (52.977) | -- | -- | -- | -- |
| - Net değerin teminat, vs. ile | -- | |||||
| güvence altına alınmış kısmı | -- | -- | -- | -- | -- | |
| - Vadesi geçmemiş (brüt | ||||||
| defter değeri) | -- | -- | -- | -- | -- | -- |
| - Değer düşüklüğü (-) | -- | -- | -- | -- | -- | -- |
| - Net değerin teminat, vs. ile | ||||||
| güvence altına alınmış kısmı | -- | -- | -- | -- | -- | -- |
| D. Finansal durum tablosu dışı | ||||||
| kredi riski içeren unsurlar | -- | -- | -- | -- | -- | -- |
1 Tutarın belirlenmesinde, alınan teminatlar gibi, kredi güvenilirliğinde artış sağlayan unsurlar dikkate alınmamıştır.
2 Teminatlar, müşterilerden alınan teminat mektupları, teminat senetleri, teminat çekleri ve ipoteklerden oluşmaktadır.
31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN YILA AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN DİPNOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Bin Türk Lirası'nın ("TL") 31 Aralık 2023 tarihli satın alma tarihindeki satın alma gücü cinsinden ifade edilmiştir.)
31. FİNANSAL ARAÇLARDAN KAYNAKLANAN RİSKLERİN NİTELİĞİ VE DÜZEYİ (devamı)
Kredi riski (devamı)
Finansal varlıkların kayıtlı değerleri, maruz kalınan azami kredi riskini gösterir. Raporlama tarihi itibarıyla maruz kalınan kredi riski aşağıdaki gibidir:
| Alacaklar | ||||||
|---|---|---|---|---|---|---|
| Ticari alacaklar | Diğer alacaklar | |||||
| Diğer | Bankalardaki | |||||
| 31 Aralık 2022 | İlişkili taraf | Diğer taraf | İlişkili taraf | taraf | mevduat | Diğer |
| Raporlama tarihi itibarıyla | ||||||
| maruz kalınan azami kredi | ||||||
| riski (A+B+C+D) 1 | 33.851.246 | 21.944.586 | 9.194 | 1.692.296 | 9.362.141 | 7.827 |
| - Azami riskin teminat, vs. ile | ||||||
| güvence altına alınmış kısmı 2 | - | 41.705 | - | - | - | - |
| A. Vadesi geçmemiş ya da | ||||||
| değer düşüklüğüne | ||||||
| uğramamış finansal varlıkların | ||||||
| net defter değeri | 33.851.246 | 20.614.256 | 9.194 | 1.692.295 | 9.362.141 | 7.827 |
| B. Vadesi geçmiş ancak değer | ||||||
| düşüklüğüne uğramamış | ||||||
| varlıkların net defter değeri | - | 1.330.330 | - | - | - | - |
| C. Değer düşüklüğüne uğrayan | ||||||
| varlıkların net defter değerleri | - | - | - | - | - | - |
| - Vadesi geçmiş (brüt defter | ||||||
| değeri) | - | 49.959 | - | - | - | - |
| - Değer düşüklüğü (-) | -- | (49.959) | -- | -- | -- | -- |
| - Net değerin teminat, vs. ile | ||||||
| güvence altına alınmış kısmı | -- | -- | -- | -- | -- | -- |
| - Vadesi geçmemiş (brüt | ||||||
| defter değeri) | -- | -- | -- | -- | -- | -- |
| - Değer düşüklüğü (-) | -- | -- | -- | -- | -- | -- |
| - Net değerin teminat, vs. ile | ||||||
| güvence altına alınmış kısmı | -- | -- | -- | -- | -- | -- |
| D. Finansal durum tablosu dışı | ||||||
| kredi riski içeren unsurlar | -- | -- | -- | -- | -- | -- |
1 Tutarın belirlenmesinde, alınan teminatlar gibi, kredi güvenilirliğinde artış sağlayan unsurlar dikkate alınmamıştır.
2 Teminatlar, müşterilerden alınan teminat mektupları, teminat senetleri, teminat çekleri ve ipoteklerden oluşmaktadır.
31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN YILA AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN DİPNOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Bin Türk Lirası'nın ("TL") 31 Aralık 2023 tarihli satın alma tarihindeki satın alma gücü cinsinden ifade edilmiştir.)
31. FİNANSAL ARAÇLARDAN KAYNAKLANAN RİSKLERİN NİTELİĞİ VE DÜZEYİ (devamı)
Kredi riski (devamı)
Vadesi geçen alacakların yaşlandırması aşağıdaki gibidir:
| 31 Aralık | 31 Aralık | |
|---|---|---|
| 2023 | 2022 | |
| Vadesi üzerinden 1-30 gün geçmiş | 2.842.387 | 832.573 |
| Vadesi üzerinden 1-3 ay geçmiş | 2.637.146 | 1.055 |
| Vadesi üzerinden 3-12 ay geçmiş | 5.490.620 | 122.045 |
| Vadesi üzerinden 12 ay ve üzeri geçmiş | 2.598.866 | 374.657 |
| Toplam alacaklar | 13.569.019 | 1.330.330 |
Yukarıda yaşlandırması verilen vadesi geçen alacaklar için alınmış olan bir teminat bulunmamaktadır.
Vadesi geçen ama karşılık ayrılmamış alacakların tahsil edileceği öngörülmektedir.
Likidite riski
Likidite riski yönetimi ile ilgili olarak Yönetim Kurulu, Grup yönetiminin kısa, orta ve uzun vadeli fonlama ve likidite gereklilikleri için, uygun bir likidite riski yönetimi oluşturmuştur.
Vadesi gelmiş yükümlülüklerin karşılanamaması, varlıklardaki artışın fonlanamaması sonucunda oluşan riskler olarak bilinen likidite riskini bertaraf etmek için ASELSAN; tahmini ve fiili nakit akışlarını düzenli olarak takip etmekte ve finansal varlık ve yükümlülüklerin vadelerinin eşleştirilmesi yoluyla yeterli fonların ve borçlanma rezervlerinin devamlılığını sağlamaktadır. Gelecekte faiz oranlarında yaşanabilecek dalgalanmalar sonucunda varlıklar ve/veya yükümlülüklerde meydana gelebilecek değişikliklerden kaynaklı faiz riskini yönetebilmek adına sabit faizli işlemler yapmakta, gerek olması durumunda da finansal türev araçlardan yararlanmaktadır.
Aşağıdaki tablo, Grup'un türev niteliğinde olmayan ve olan finansal yükümlülüklerinin vade dağılımını göstermektedir. Türev olmayan finansal yükümlülükler iskonto edilmeden ve ödemesi gereken en erken tarihler esas alınarak hazırlanmıştır. Söz konusu yükümlülükler üzerinden ödenecek faizler aşağıdaki tabloya dahil edilmiştir. Alacaklar veya borçlar sabit olmadığı zaman açıklanan tutar, rapor tarihindeki getiri eğrilerinden elde edilen faiz oranı kullanılarak belirlenir.
31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN YILA AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN DİPNOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Bin Türk Lirası'nın ("TL") 31 Aralık 2023 tarihli satın alma tarihindeki satın alma gücü cinsinden ifade edilmiştir.)
31. FİNANSAL ARAÇLARDAN KAYNAKLANAN RİSKLERİN NİTELİĞİ VE DÜZEYİ (devamı)
Likidite riski (devamı)
31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla tahmini faiz ödemeleri dahil olmak üzere finansal yükümlülüklerin, sözleşmeye göre belirlenmiş vadeleri aşağıdaki gibidir:
| Sözleşme uyarınca vadeler | Defter değeri | Sözleşme uyarınca nakit çıkışlar toplamı (=I+II+III+IV) |
3 aydan kısa (I) |
3-12 ay arası (II) |
1-5 yıl arası (III) | 5 yıldan uzun (IV) |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Türev Olmayan Finansal | ||||||
| Yükümlülükler | -- | -- | -- | -- | -- | -- |
| Finansal borçlar | 19.937.914 | 19.937.914 | 2.299.759 | 16.508.553 | 1.129.602 | -- |
| Beklenen vadeler |
Defter değeri | Beklenen nakit çıkışlar toplamı (=I+II+III+IV) |
3 aydan kısa (I) |
3-12 ay arası (II) |
1-5 yıl arası (III) | 5 yıldan uzun (IV) |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Türev Olmayan Finansal | ||||||
| Yükümlülükler | -- | -- | -- | -- | -- | -- |
| Ticari borçlar | 14.939.582 | 15.100.858 | 14.992.041 | 33.316 | 75.501 | -- |
| Diğer borçlar | 378.688 | 378.688 | 342.042 | -- | 36.646 | -- |
31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN YILA AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN DİPNOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Bin Türk Lirası'nın ("TL") 31 Aralık 2023 tarihli satın alma tarihindeki satın alma gücü cinsinden ifade edilmiştir.)
31. FİNANSAL ARAÇLARDAN KAYNAKLANAN RİSKLERİN NİTELİĞİ VE DÜZEYİ (devamı)
Likidite riski (devamı)
31 Aralık 2022 tarihi itibarıyla tahmini faiz ödemeleri dahil olmak üzere finansal yükümlülüklerin, sözleşmeye göre belirlenmiş vadeleri aşağıdaki gibidir:
| Sözleşme uyarınca vadeler | Defter değeri | Sözleşme uyarınca nakit çıkışlar toplamı (=I+II+III+IV) |
3 aydan kısa (I) |
3-12 ay arası (II) |
1-5 yıl arası (III) | 5 yıldan uzun (IV) |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Türev Olmayan Finansal | ||||||
| Yükümlülükler | -- | -- | -- | -- | -- | -- |
| Finansal borçlar | 17.850.874 | 17.850.874 | 6.321.708 | 9.766.618 | 1.762.548 | -- |
| Beklenen vadeler | Defter değeri | Beklenen nakit çıkışlar toplamı (=I+II+III+IV) |
3 aydan kısa (I) |
3-12 ay arası (II) |
1-5 yıl arası (III) | 5 yıldan uzun (IV) |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Türev Olmayan Finansal | ||||||
| Yükümlülükler | -- | -- | -- | -- | -- | -- |
| Ticari borçlar | 16.226.822 | 16.308.293 | 16.106.445 | 82.025 | 119.823 | -- |
| Diğer borçlar | 636.406 | 636.406 | 609.567 | -- | 26.839 | -- |
31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN YILA AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN DİPNOTLAR (Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe bin Türk Lirası ("TL") ve ilgili döviz cinsinden bin "Para Birimi" olarak gösterilmiştir.)
31. FİNANSAL ARAÇLARDAN KAYNAKLANAN RİSKLERİN NİTELİĞİ VE DÜZEYİ (devamı)
Piyasa riski yönetimi
Grup'un faaliyetleri öncelikle, aşağıda ayrıntılarına yer verildiği üzere, döviz kurundaki ve faiz oranındaki değişiklikler ile ilgili finansal risklere maruz kalmaktadır.
Piyasa riskleri ayrıca, duyarlılık analizleri ve stres senaryoları ile de değerlendirilmektedir.
Cari yılda Grup'un maruz kaldığı piyasa riskinde veya maruz kalınan riskleri yönetim ve ölçüm yöntemlerinde, önceki yıla göre bir değişiklik olmamıştır.
Kur riski yönetimi
Gelecekte döviz kurunun değerinde yaşanabilecek dalgalanmalar sonucunda varlıklarda ve/veya yükümlülüklerde meydana gelebilecek değişiklikler olarak adlandırılan kur riskini bertaraf etmek için ASELSAN; döviz pozisyon açığı ve fazlasını asgari seviyede tutarak döviz kurundaki dalgalanmaların etkisini en aza indirmeyi hedeflemektedir. Kur riskinin yönetilmesinde bilanço içi yöntemler kullanılmakta olup, ihracat hacmi ile uyumlu döviz kredisi kullanımı, sözleşmelerin maliyetinde ağırlıklı olan para birimine göre sözleşme para biriminin belirlenmesi ve sözleşmeler kapsamında alt yüklenicilerle ana sözleşme para birimi cinsinden sözleşme imzalanması gibi uygulamalar yapılmaktadır.
31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN YILA AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN DİPNOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Bin Türk Lirası'nın ("TL") 31 Aralık 2023 tarihli satın alma tarihindeki satın alma gücü cinsinden ifade edilmiştir.)
31. FİNANSAL ARAÇLARDAN KAYNAKLANAN RİSKLERİN NİTELİĞİ VE DÜZEYİ (devamı)
| DÖVİZ POZİSYONU TABLOSU | ||||||
|---|---|---|---|---|---|---|
| 31 Aralık 2023 | TL Karşılığı (Fonksiyonel para birimi) |
ABD Doları | Bilanço Tarihi İtibarıyla Kurlarla TL Karşılığı |
Avro | Bilanço Tarihi İtibarıyla Kurlarla TL Karşılığı |
Diğer1 |
| 1. Ticari alacaklar | 13.897.907 | 357.159 | 10.514.116 | 103.881 | 3.383.791 | -- |
| 2a. Parasal finansal varlıklar (kasa, banka hesapları | ||||||
| dahil) | 2.093.365 | 53.431 | 1.572.904 | 15.509 | 505.197 | 15.264 |
| 2b. Parasal olmayan diğer varlıklar | 5.139.739 | 54.252 | 1.597.075 | 40.888 | 1.331.892 | 67.096 |
| 3. Diğer | 3.743 | 109 | 3.221 | 8 | 261 | 261 |
| 4. Dönen varlıklar (1+2+3) | 21.134.754 | 464.951 | 13.687.316 | 160.286 | 5.221.141 | 82.621 |
| 5. Ticari alacaklar | 24.487.107 | 451.020 | 13.277.221 | 344.137 | 11.209.886 | -- |
| 6a. Parasal finansal varlıklar | -- | -- | -- | -- | -- | -- |
| 6b. Parasal olmayan diğer varlıklar | 1.093.322 | 2.176 | 64.064 | 24.114 | 785.501 | 11.626 |
| 7. Diğer | 32.019 | 590 | 17.362 | 326 | 10.618 | 4.039 |
| 8. Duran varlıklar (5+6+7) | 25.612.448 | 453.786 | 13.358.647 | 368.577 | 12.006.005 | 15.665 |
| 9. Toplam varlıklar (4+8) | 46.747.202 | 918.737 | 27.045.963 | 528.863 | 17.227.146 | 98.286 |
| 10. Ticari borçlar | 6.635.480 | 111.244 | 3.280.722 | 96.208 | 3.139.513 | 215.245 |
| 11. Finansal yükümlülükler | 12.837.054 | 177.833 | 5.244.536 | 232.667 | 7.592.518 | 0 |
| 12a. Parasal olan diğer yükümlülükler | 42.451 | 645 | 19.016 | 119 | 3.885 | 19.550 |
| 12b. Parasal olmayan diğer yükümlülükler | 8.079.672 | 203.199 | 5.992.618 | 133.213 | 4.347.085 | 0 |
| 13. Kısa vadeli yükümlükler (10+11+12) | 27.594.657 | 492.921 | 14.536.892 | 462.207 | 15.083.001 | 234.795 |
| 14. Ticari borçlar | -- | -- | -- | -- | -- | -- |
| 15. Finansal yükümlülükler | 271.938 | -- | -- | 8.333 | 271.938 | -- |
| 16 a. Parasal olan diğer yükümlülükler | 3.834 | 130 | 3.834 | -- | -- | -- |
| 16 b. Parasal olmayan diğer yükümlülükler | 1.689.486 | 141.717 | 4.179.419 | 75.659 | 2.468.947 | -- |
| 17. Uzun vadeli yükümlülükler (14+15+16) | 1.965.258 | 141.847 | 4.183.253 | 83.992 | 2.740.885 | -- |
1 CAD, CHF, GBP, JPY, AUD, DKK, ZAR, AED, PHP, SAR para birimlerinden oluşmakta olup TL olarak raporlanmıştır.
31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN YILA AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN DİPNOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Bin Türk Lirası'nın ("TL") 31 Aralık 2023 tarihli satın alma tarihindeki satın alma gücü cinsinden ifade edilmiştir.)
31. FİNANSAL ARAÇLARDAN KAYNAKLANAN RİSKLERİN NİTELİĞİ VE DÜZEYİ (devamı)
| DÖVİZ POZİSYONU TABLOSU | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 31 Aralık 2023 | TL Karşılığı (Fonksiyonel para birimi) |
ABD Doları | Bilanço Tarihi İtibarıyla Kurlarla TL Karşılığı |
Avro | Bilanço Tarihi İtibarıyla Kurlarla TL Karşılığı |
Diğer | |
| 18. Toplam yükümlülükler (13+17) | 29.559.915 | 634.768 | 18.720.145 | 546.199 | 17.823.886 | 234.795 | |
| 19. Finansal durum tablosu dışı döviz cinsinden türev araçların net varlık / (yükümlülük) pozisyonu (19a 19b) |
-- | -- | -- | -- | -- | -- | |
| 19a. Aktif karakterli finansal durum tablosu dışı döviz cinsinden türev ürünlerin tutarı |
-- | -- | -- | -- | -- | -- | |
| 19b. Pasif karakterli finansal durum tablosu dışı döviz cinsinden türev ürünlerin tutarı |
-- | -- | -- | -- | -- | -- | |
| 20. Net yabancı para varlık /(yükümlülük) pozisyonu (9- 18+19) |
17.187.287 | 283.969 | 8.325.818 | (17.336) | (596.740) | (136.509) | |
| 21. Parasal kalemler net yabancı para varlık / (yükümlülük) pozisyonu (=1+2a+5+6a-10-11-12a-14- 15-16a) |
20.687.622 | 571.758 | 16.816.133 | 126.200 | 4.091.020 | (219.531) | |
| 22. Döviz hedge'i için kullanılan finansal araçların toplam gerçeğe uygun değeri |
-- | -- | -- | -- | -- | -- | |
| 23. Döviz varlıkların hedge edilen kısmının tutarı | -- | -- | -- | -- | -- | -- | |
| 24. Döviz yükümlülüklerin hedge edilen kısmının tutarı | -- | -- | -- | -- | -- | -- | |
| 25. İhracat | 6.472.160 | 127.833 | 3.213.501 | 125.518 | 3.258.659 | -- | |
| 26. İthalat | 16.971.783 | 347.796 | 10.238.486 | 161.502 | 5.260.741 | 1.472.556 |
TFRS'ye uygun olarak hazırlanan ek'teki konsolide finansal tablolardaki döviz pozisyonu ağırlıklı olarak TFRS 15 kapsamındaki düzeltmeler ve sınıflamalar nedeniyle, MSUGT'ye uygun olarak hazırlanan finansal tablolardaki döviz pozisyonundan farklılık göstermektedir.
Döviz pozisyonu tablosunda "Parasal olmayan diğer varlıklar" ve "Parasal olmayan diğer yükümlülükler"in "Fonksiyonel para birimi TL karşılığı" hesaplanırken, verilen ve alınan avanslar tarihi değerleri ile ele alınmakta, bu nedenle "Bilanço tarihi itibarıyla kurlarla TL karşılığı" kolonundan farklılaşma göstermektedir.
31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN YILA AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN DİPNOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Bin Türk Lirası'nın ("TL") 31 Aralık 2023 tarihli satın alma tarihindeki satın alma gücü cinsinden ifade edilmiştir.)
31.FİNANSAL ARAÇLARDAN KAYNAKLANAN RİSKLERİN NİTELİĞİ VE DÜZEYİ (devamı)
| DÖVİZ POZİSYONU TABLOSU | ||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 31 Aralık 2022 | TL Karşılığı (Fonksiyonel para birimi) |
ABD Doları | Bilanço Tarihi İtibarıyla Kurlarla TL Karşılığı |
Avro | Bilanço Tarihi İtibarıyla Kurlarla TL Karşılığı |
Diğer1 | ||
| 1. Ticari alacaklar | 15.200.195 | 356.034 | 10.969.314 | 128.804 | 4.230.881 | -- | ||
| 2a. Parasal finansal varlıklar (kasa, banka hesapları | ||||||||
| dahil) | 3.062.562 | 54.010 | 1.664.037 | 41.987 | 1.379.174 | 19.351 | ||
| 2b. Parasal olmayan diğer varlıklar | 2.634.849 | 43.955 | 1.354.236 | 58.011 | 1.905.464 | 446.783 | ||
| 3. Diğer | 5.134 | 99 | 3.038 | 60 | 1.979 | 117 | ||
| 4. Dönen varlıklar (1+2+3) | 20.902.740 | 454.098 | 13.990.625 | 228.862 | 7.517.498 | 466.251 | ||
| 5. Ticari alacaklar | 23.658.323 | 457.640 | 14.099.767 | 291.000 | 9.558.556 | -- | ||
| 6a. Parasal finansal varlıklar | -- | -- | -- | -- | -- | -- | ||
| 6b. Parasal olmayan diğer varlıklar | 1.552.008 | 1.096 | 33.759 | 72.369 | 2.377.133 | 11.506 | ||
| 7. Diğer | 89.767 | 974 | 30.004 | 1.687 | 55.425 | 4.338 | ||
| 8. Duran varlıklar (5+6+7) | 25.300.098 | 459.710 | 14.163.530 | 365.056 | 11.991.114 | 15.844 | ||
| 9. Toplam varlıklar (4+8) | 46.202.838 | 913.808 | 28.154.155 | 593.918 | 19.508.612 | 482.095 | ||
| 10. Ticari borçlar | 6.170.647 | 98.333 | 3.035.063 | 88.978 | 2.927.955 | 207.629 | ||
| 11. Finansal yükümlülükler | 11.705.043 | 62.500 | 1.929.079 | 297.083 | 9.775.964 | -- | ||
| 12a. Parasal olan diğer yükümlülükler | 69.728 | 1.041 | 32.137 | 1.142 | 37.591 | -- | ||
| 12b. Parasal olmayan diğer yükümlülükler | 2.808.643 | 168.328 | 5.195.488 | 144.134 | 4.742.931 | -- | ||
| 13. Kısa vadeli yükümlükler (10+11+12) | 20.754.061 | 330.202 | 10.191.767 | 531.337 | 17.484.441 | 207.629 | ||
| 14. Ticari borçlar | -- | -- | -- | -- | -- | -- | ||
| 15. Finansal yükümlülükler | 579.144 | 18.764 | 579.144 | -- | -- | -- | ||
| 16 a. Parasal olan diğer yükümlülükler | 6.871 | 155 | 4.782 | 64 | 2.089 | -- | ||
| 16 b. Parasal olmayan diğer yükümlülükler | 4.315.016 | 190.131 | 5.868.444 | 67.091 | 2.207.740 | -- | ||
| 17. Uzun vadeli yükümlülükler (14+15+16) | 4.901.031 | 209.050 | 6.452.370 | 67.155 | 2.209.829 | -- |
1 CAD, CHF, GBP, JPY, AUD, DKK, ZAR, AED, PHP, SAR para birimlerinden oluşmakta olup TL olarak raporlanmıştır.
31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN YILA AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN DİPNOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Bin Türk Lirası'nın ("TL") 31 Aralık 2023 tarihli satın alma tarihindeki satın alma gücü cinsinden ifade edilmiştir.)
31. FİNANSAL ARAÇLARDAN KAYNAKLANAN RİSKLERİN NİTELİĞİ VE DÜZEYİ (devamı)
| DÖVİZ POZİSYONU TABLOSU | ||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 31 Aralık 2022 | TL Karşılığı (Fonksiyonel para birimi) |
ABD Doları | Bilanço Tarihi İtibarıyla Kurlarla TL Karşılığı |
Avro | Bilanço Tarihi İtibarıyla Kurlarla TL Karşılığı |
Diğer | ||
| 18. Toplam yükümlülükler (13+17) | 25.655.092 | 539.252 | 16.644.137 | 598.492 | 19.694.270 | 207.629 | ||
| 19. Finansal durum tablosu dışı döviz cinsinden türev araçların net varlık / (yükümlülük) pozisyonu (19a 19b) |
-- | -- | -- | -- | -- | -- | ||
| 19a. Aktif karakterli finansal durum tablosu dışı döviz cinsinden türev ürünlerin tutarı |
-- | -- | -- | -- | -- | -- | ||
| 19b. Pasif karakterli finansal durum tablosu dışı döviz cinsinden türev ürünlerin tutarı |
-- | -- | -- | -- | -- | -- | ||
| 20. Net yabancı para varlık /(yükümlülük) pozisyonu (9- 18+19) |
20.547.746 | 374.556 | 11.510.018 | (4.574) | -185.658 | 274.466 | ||
| 21. Parasal kalemler net yabancı para varlık / (yükümlülük) pozisyonu (=1+2a+5+6a-10-11-12a-14- 15-16a) |
23.389.647 | 686.891 | 21.152.913 | 74.524 | 2.425.012 | (188.278) | ||
| 22. Döviz hedge'i için kullanılan finansal araçların toplam gerçeğe uygun değeri |
-- | -- | -- | -- | -- | -- | ||
| 23. Döviz varlıkların hedge edilen kısmının tutarı | -- | -- | -- | -- | -- | -- | ||
| 24. Döviz yükümlülüklerin hedge edilen kısmının tutarı | -- | -- | -- | -- | -- | -- | ||
| 25. İhracat | 10.226.632 | 212.754 | 5.949.853 | 183.642 | 4.276.779 | -- | ||
| 26. İthalat | 13.303.661 | 297.823 | 9.175.851 | 125.639 | 4.126.889 | 921 |
TFRS'ye uygun olarak hazırlanan ek'teki konsolide finansal tablolardaki döviz pozisyonu ağırlıklı olarak TFRS 15 kapsamındaki düzeltmeler ve sınıflamalar nedeniyle, MSUGT'ye uygun olarak hazırlanan finansal tablolardaki döviz pozisyonundan farklılık göstermektedir.
Döviz pozisyonu tablosunda "Parasal olmayan diğer varlıklar" ve "Parasal olmayan diğer yükümlülükler"in "Fonksiyonel para birimi TL karşılığı" hesaplanırken, verilen ve alınan avanslar tarihi değerleri ile ele alınmakta, bu nedenle "Bilanço tarihi itibarıyla kurlarla TL karşılığı" kolonundan farklılaşma göstermektedir.
31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN YILA AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN DİPNOTLAR (Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Bin Türk Lirası'nın ("TL") 31 Aralık 2023 tarihli satın alma tarihindeki satın alma gücü cinsinden ifade edilmiştir.)
31. FİNANSAL ARAÇLARDAN KAYNAKLANAN RİSKLERİN NİTELİĞİ VE DÜZEYİ (devamı)
Kur riskine duyarlılık
Grup, başlıca ABD Doları ve Avro cinsinden kur riskine maruz kalmaktadır.
Aşağıdaki tablo Grup'un kurlardaki yüzde 10'luk artışa ve azalışa olan duyarlılığını göstermektedir. Yüzde 10'luk oran, üst düzey yöneticilere Grup içinde kur riskinin raporlanması sırasında kullanılan oran olup, söz konusu oran yönetimin ilgili döviz kurlarında beklediği olası değişikliği ifade etmektedir. Duyarlılık analizi sadece yıl sonundaki parasal olan yabancı para cinsinden kalemleri kapsar ve söz konusu kalemlerin yıl sonundaki yüzde 10'luk kur değişiminin etkilerini gösterir. Bu analiz, fonksiyonel para birimi TL olmayan Grup şirketlerinin finansal durum tablosunda yer alan kalemleri kapsamamaktadır. Yüzde 10'luk kur değişiminin finansal tablolara etkisi aşağıdaki gibidir;
| Döviz Kuru Duyarlılık Analizi Tablosu | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 31 Aralık 2023 | |||||||
| Kâr/Zarar | Özkaynaklar 1 | ||||||
| Yabancı paranın değer kazanması |
Yabancı paranın değer kaybetmesi |
Yabancı paranın değer kazanması |
Yabancı paranın değer kaybetmesi |
||||
| ABD Doları'nın TL karşısında %10 değişmesi halinde: | |||||||
| 1- ABD Doları net | |||||||
| varlık/(yükümlülüğü) | 1.681.613 | (1.681.613) | 1.681.613 | (1.681.613) | |||
| 2- ABD Doları riskinden korunan | |||||||
| kısım (-) | -- | -- | -- | -- | |||
| 3- ABD Doları Net Etki (1+2) | 1.681.613 | (1.681.613) | 1.681.613 | (1.681.613) | |||
| Avro'nun TL karşısında % 10 değişmesi halinde: | |||||||
| 4- Avro net varlık/(yükümlülüğü) | 409.102 | (409.102) | 409.102 | (409.102) | |||
| 5- Avro riskinden korunan kısım (-) | -- | -- | -- | -- | |||
| 6- Avro Net Etki (4+5) | 409.102 | (409.102) | 409.102 | (409.102) | |||
| Diğer'in TL karşısında %10 değişmesi halinde | |||||||
| 7- Diğer net varlık/(yükümlülüğü) | (21.953) | 21.953 | (21.953) | 21.953 | |||
| 8- Diğer riskinden korunan kısım (-) | -- | -- | -- | -- | |||
| 9- Diğer Net Etki (7+8) | (21.953) 21.953 (21.953) 21.953 |
1 Kâr/zarar etkisini içermektedir.
31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN YILA AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN DİPNOTLAR (Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Bin Türk Lirası'nın ("TL") 31 Aralık 2023 tarihli satın alma tarihindeki satın alma gücü cinsinden ifade edilmiştir.)
31. FİNANSAL ARAÇLARDAN KAYNAKLANAN RİSKLERİN NİTELİĞİ VE DÜZEYİ (devamı)
Kur riskine duyarlılık (devamı)
| Döviz Kuru Duyarlılık Analizi Tablosu | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 31 Aralık 2022 | |||||||
| Kâr/Zarar | Özkaynaklar 1 | ||||||
| Yabancı paranın değer kazanması |
Yabancı paranın değer kaybetmesi |
Yabancı paranın değer kazanması |
Yabancı paranın değer kaybetmesi |
||||
| ABD Doları'nın TL karşısında %10 değişmesi halinde: | |||||||
| 1- ABD Doları net | |||||||
| varlık/(yükümlülüğü) | 1.283.762 | (1.283.762) | 1.283.762 | (1.283.762) | |||
| 2- ABD Doları riskinden korunan | |||||||
| kısım (-) | -- | -- | -- | -- | |||
| 3- ABD Doları Net Etki (1+2) | 1.283.762 | (1.283.762) | 1.283.762 | (1.283.762) | |||
| Avro'nun TL karşısında % 10 değişmesi halinde: | |||||||
| 4- Avro net varlık/(yükümlülüğü) | 147.173 | (147.173) | 147.173 | (147.173) | |||
| 5- Avro riskinden korunan kısım (-) | -- | -- | -- | -- | |||
| 6- Avro Net Etki (4+5) | 147.173 | (147.173) | 147.173 | (147.173) | |||
| Diğer'in TL karşısında %10 değişmesi halinde | |||||||
| 7- Diğer net varlık/(yükümlülüğü) | (11.426) | 11.426 | (11.426) | 11.426 | |||
| 8- Diğer riskinden korunan kısım (-) | -- | -- | -- | -- | |||
| 9- Diğer Net Etki (7+8) | (11.426) 11.426 (11.426) 11.426 |
Faiz oranı risk yönetimi
Grup'un 31 Aralık 2023 ve 31 Aralık 2022 tarihleri itibarıyla kullandığı kredilerin tamamı sabit faizli olduğu için herhangi bir faiz riskine maruz kalmamaktadır.
Grup 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla faize duyarlı finansal varlıkları bulunmadığından (31 Aralık 2022: Bulunmamaktadır) faiz riskine maruz kalmamaktadır.
Fiyat riski
Grup, genel olarak, müşterileri ile imzalanan sabit fiyatlı sözleşmeler kapsamında iş yaptığı için fiyat riskine maruz değildir.
Gerçeğe uygun değer hiyerarşisi
31 Aralık 2023 ve 31 Aralık 2022 tarihleri itibarıyla Grup'un finansal durum tablosunda kategorileri itibari ile finansal araçlar takip eden sayfadaki gibidir:
1 Kâr/zarar etkisini içermektedir.
31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN YILA AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN DİPNOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Bin Türk Lirası'nın ("TL") 31 Aralık 2023 tarihli satın alma tarihindeki satın alma gücü cinsinden ifade edilmiştir.)
32. FİNANSAL ARAÇLAR GERÇEĞE UYGUN DEĞER AÇIKLAMALARI VE FİNANSAL RİSKTEN KORUNMA ÇERÇEVESİNDEKİ AÇIKLAMALAR
| 31 Aralık 2023 | Gerçeğe uygun değer üzerinden gösterilen finansal varlıklar |
İtfa edilmiş maliyet (nakit ve nakit benzerleri dahil) |
Gerçeğe uygun değer farkı diğer kapsamlı gelire yansıtılan |
İtfa edilmiş değerlerinden gösterilen diğer finansal yükümlülükler |
Defter değeri | Not |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Finansal varlıklar | ||||||
| Nakit ve nakit benzerleri | 6.610.029 | 6.610.029 | 3 | |||
| Finansal yatırımlar | 76.944 | 5.841.844 | 5.918.788 | 29 | ||
| Özkaynak yöntemiyle değerlenen yatırımlar | 859.834 | 859.834 | 8 | |||
| Ticari alacaklar | 52.202.469 | 52.202.469 | 6 | |||
| Finansal yükümlülükler | ||||||
| Finansal borçlar | 19.937.914 | 19.937.914 | 30 | |||
| Ticari borçlar | 14.939.582 | 14.939.582 | 6 | |||
| Diğer borçlar | 378.688 | 378.688 | 7 | |||
| İtfa edilmiş | ||||||
| Gerçeğe uygun | Gerçeğe uygun | değerlerinden | ||||
| değer üzerinden | İtfa edilmiş maliyet | değer farkı diğer | gösterilen diğer | |||
| gösterilen | (nakit ve nakit | kapsamlı gelire | finansal | |||
| 31 Aralık 2022 | finansal varlıklar | benzerleri dahil) | yansıtılan | yükümlülükler | Defter değeri | Not |
| Finansal varlıklar | ||||||
| Nakit ve nakit benzerleri | -- | 9.370.629 | -- | -- | 9.370.629 | 3 |
| Finansal yatırımlar | 54.949 | -- | 7.017.691 | -- | 7.072.640 | 29 |
| Özkaynak yöntemiyle değerlenen yatırımlar | 1.352.414 | -- | -- | -- | 1.352.414 | 8 |
| Ticari alacaklar | -- | 55.795.832 | -- | -- | 55.795.832 | 6 |
| Finansal yükümlülükler | ||||||
| Finansal borçlar | -- | -- | -- | 17.850.874 | 17.850.874 | 30 |
| Ticari borçlar | -- | -- | -- | 16.226.822 | 16.226.822 | 6 |
| Diğer borçlar | -- | -- | -- | 636.406 | 636.406 | 7 |
Grup yönetimi, gerçeğe uygun değer farkı diğer kapsamlı gelire yansıtılan dışındaki finansal araçların, kayıtlı değerlerinin makul değerlerini yansıttığını düşünmektedir. İlgili finansal varlıklar maliyet değerleri üzerinden, varsa, değer düşüklüğü karşılığı düşülerek gösterilmektedir.
31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN YILA AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN DİPNOTLAR (Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Bin Türk Lirası'nın ("TL") 31 Aralık 2023 tarihli satın alma tarihindeki satın alma gücü cinsinden ifade edilmiştir.)
32. FİNANSAL ARAÇLAR GERÇEĞE UYGUN DEĞER AÇIKLAMALARI VE FİNANSAL RİSKTEN KORUNMA ÇERÇEVESİNDEKİ AÇIKLAMALAR (devamı)
Finansal varlıkların ve yükümlülüklerin gerçeğe uygun değeri aşağıdaki gibi belirlenir:
- Birinci seviye: Finansal varlık ve yükümlülükler, birbirinin aynı varlık ve yükümlülükler için aktif piyasada işlem gören borsa fiyatlarından değerlenmiştir.
- İkinci seviye: Finansal varlık ve yükümlülükler, ilgili varlık ya da yükümlülüğün birinci seviyede belirtilen borsa fiyatından başka direkt ya da endirekt olarak piyasada gözlenebilen fiyatının bulunmasında kullanılan girdilerden değerlenmiştir.
- Üçüncü seviye: Finansal varlık ve yükümlülükler, varlık ya da yükümlülüğün gerçeğe uygun değerinin bulunmasında kullanılan piyasada gözlenebilir bir veriye dayanmayan girdilerden değerlenmiştir.
Gerçeğe uygun değerleriyle gösterilen finansal varlık seviye sınıflamaları:
Grup'un gerçeğe uygun değeri diğer kapsamlı gelire yansıtılan finansal varlıkları altında gösterilmiş olan ROKETSAN'ın 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla hazırlanan konsolide finansal tablolarda gerçeğe uygun değerlerinden finansal tablolara yansıtılır. ROKETSAN'ın 31 Aralık 2023 itibariyle gerçeğe uygun değeri 5.841.844 TL olup, gerçeğe uygun değeri "İndirgenmiş Nakit Akımları", "Benzer Şirket Karşılaştırması" ve "Gerçekleşen Şirket Satınalma ve Birleşmeleri" yöntemlerine göre belirlenmiş olup, gerçeğe uygun değer hiyerarşisi Seviye 3'tür.
- seviyeden değerlenen finansal varlıkların dönem başı ve dönem sonu mutabakatı aşağıdaki gibidir:
Gerçeğe uygun değer farkı diğer kapsamlı
| gelire yansıtılan | 31 Aralık 2023 | 31 Aralık 2022 | |
|---|---|---|---|
| Hisse | Hisse | ||
| Senetleri | senetleri | ||
| Açılış bakiyesi | 7.017.691 | 5.809.849 | |
| Toplam kayıp/kazanç | |||
| - diğer kapsamlı gelire yansıtılan | (1.156.642) | 1.141.423 | |
| - değer düşüklüğü | (19.205) | -- | |
| Sermaye artışı | -- | 66.415 | |
| Kapanış bakiyesi | 5.841.844 | 7.017.691 |
31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN YILA AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN DİPNOTLAR (Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Bin Türk Lirası'nın ("TL") 31 Aralık 2023 tarihli satın alma tarihindeki satın alma gücü cinsinden ifade edilmiştir.)
32. FİNANSAL ARAÇLAR GERÇEĞE UYGUN DEĞER AÇIKLAMALARI VE FİNANSAL RİSKTEN KORUNMA ÇERÇEVESİNDEKİ AÇIKLAMALAR (devamı)
Gerçeğe uygun değerleriyle gösterilen finansal varlık seviye sınıflamaları (devamı)
| 31 Aralık 2023 | Raporlama tarihi itibarıyla gerçeğe uygun değer seviyesi | |||||
|---|---|---|---|---|---|---|
| 1. Seviye | 2. Seviye | 3. Seviye | ||||
| TL | TL | TL | ||||
| Finansal Yatırımlar | -- | -- | 5.841.844 | |||
| 5.841.844 | ||||||
| 31 Aralık 2022 | Raporlama tarihi itibarıyla gerçeğe uygun değer seviyesi | |||||
| 1. Seviye | 2. Seviye | 3. Seviye | ||||
| TL | TL | TL | ||||
| Finansal Yatırımlar | -- | -- | 7.017.691 | |||
| -- | -- | 7.017.691 |
31 Aralık 2023 itibarıyla gerçeğe uygun değer seviyesi hareket tablosu aşağıdaki gibidir:
Raporlama tarihi itibarıyla gerçeğe uygun değer seviyesi
| 1. Seviye | 2. Seviye | 3. Seviye | |
|---|---|---|---|
| TL | TL | TL | |
| 1 Ocak 2023 | -- | -- | 7.017.691 |
| Girişler/(Çıkışlar) | -- | -- | (1.175.847) |
| 31 Aralık 2023 | -- | -- | 5.841.844 |
33. NAKİT AKIŞ TABLOSUNA İLİŞKİN AÇIKLAMALAR
Finansman faaliyetlerinden kaynaklanan nakit akışları ile yükümlülüklerdeki hareketlerin mutabakatı
| 31 Aralık | Nakit hareketler |
Nakit olmayan hareketler | 31 Aralık 2023 |
|||
|---|---|---|---|---|---|---|
| 2022 | Girişler | Kur farkı değişimi |
Diğer | |||
| Finansal Yükümlülükler (Not 30) | 17.850.874 | 8.462.569 | 641.724 | -- | (7.017.253) | 19.937.914 |
| Finansman faaliyetlerinden kaynaklanan toplam yükümlülükler |
17.850.874 | 8.462.569 | 641.724 | -- | (7.017.253) | 19.937.914 |
Konsolide nakit akış tablosunda finansman faaliyetlerinden sağlanan net nakit içinde gösterilen "Borçlanmadan Kaynaklanan Nakit Girişleri" ve "Borç Ödemelerine İlişkin Nakit Çıkışları" satırlarına ilişkin nakit tutarlarındaki değişimi göstermektedir.
34. BAĞIMSIZ DENETİM KURULUŞUNDAN ALINAN HİZMETLERE İLİŞKİN ÜCRETLER
Grup'un 31 Aralık 2023 tarihinde sona eren raporlama dönemine ilişkin bağımsız denetim ücret gideri 495 TL tutarındadır (31 Aralık 2022: 392 TL).
Grup'un 31 Aralık 2023 tarihinde sona eren raporlama döneminde bağımsız denetim kuruluşundan alınan finansal tabloların bağımsız denetimi dışında farklı bir hizmet bulunmamaktadır.
35. RAPORLAMA DÖNEMİNDEN SONRAKİ OLAYLAR
Bilanço tarihinden sonra imzalanan sözleşmelerin tutarı 867 Milyon ABD Dolarıdır.