Management Reports • May 5, 2022
Management Reports
Open in ViewerOpens in native device viewer
TÜRKİYE ŞİŞE VE CAM FABRİKALARI A.Ş. 1 OCAK – 31 MART 2022 ARA HESAP DÖNEMİNE AİT YÖNETİM KURULU FAALİYET RAPORU
Şirket Türkiye'de kayıtlı olup, iletişim bilgileri aşağıda sunulmuştur.
İçmeler Mahallesi D-100 Karayolu Cad. No:44/A 34947, Tuzla/İstanbul/Türkiye
| Telefon | : | +90 (850) 206 50 50 |
|---|---|---|
| Fax | : | +90 (850) 206 40 40 |
| Elektronik tebligat adresi | : | [email protected] |
| Kayıtlı elektronik posta (KEP) adresi | : | [email protected] |
| Elektronik posta adresi | : | [email protected] |
| Ulusal elektronik tebligat (UET) adresi | : | 25999-48162-55656 |
| İnternet adresi | : | http://www.sisecam.com.tr |
| Adres Kodu | : | 3640907410 |
| Şirket'in Ticaret Sicil Bilgileri | ||
| Kayıtlı olduğu sicil | : | İstanbul Ticaret Sicil Memurluğu |
| Sicil No | : | 21599 |
| Mersis No | : | 0–8150–0344–7300016 |
| Nace Kodu | : | 70.10.01 asıl ve ilave olarak 23.11.01, 23.13.01, |
| 20.13.07, 35.11.19 ve 74.10.02 |
Tüzel kişi kimlik kodu (LEI) : 789000KWOK751Q6R8875
Vergi No : 8150034473
Vergi Dairesi : Büyük Mükellefler Vergi Dairesi
Türkiye'nin en büyük özel ticari bankaları arasında yer alan Türkiye İş Bankası A.Ş. tarafından 86 yıl önce Türkiye'de kurulan Şirket'in hisseleri Borsa İstanbul AŞ'de (BİAŞ) 1986 yılından beri işlem görmektedir. Türkiye İş Bankası A.Ş. bilanço tarihi itibarıyla Şirket'te doğrudan %51,06'lük paya sahip olup, yönetimde kontrolü elinde bulundurmaktadır.
Şişecam Grubu ana faaliyet alanları cam ve kimyasal üretimi olan bir sanayi grubudur. Grup, mimari camlar, otomotiv camları, cam ev eşyası, cam ambalaj ve cam elyafı gibi camın tüm temel alanları ile soda ve krom bileşiklerini kapsayan iş kollarında lider konumdadır.Ayrıca ithalat ihracat geri dönüşüm ve sigorta alanında da faaliyet göstermektedir.
Şirket'in konsolide mali tabloları kapsamında 56 bağlı ortaklığı, 1 iş ortaklığı ve 2 iştirak ve 2 müşterek faaliyeti bulunmaktadır.
Kuruluşunun ardından geçen ilk dönemde önceliği ülkenin temel cam ürünleri gereksinimlerini karşılamaya veren Şişecam, ilk kez 1960'lı yıllarda "pazarımız dünyadır" ilkesi doğrultusunda dünya pazarlarına güçlü ve iddialı bir şekilde girmiştir. 1970'ten itibaren ise faaliyetlerini çeşitlendirerek hızlı büyüme sürecine girmiş, bölgesel güç olma öncelikli vizyonu ile bir dünya şirketi olarak faaliyetlerini sürdürmektedir.
Grup, faaliyetlerini, "Mimari Camlar", "Otomotiv Camları", "Cam Ev Eşyası", "Cam Ambalaj", Kimyasallar" ve "Diğer" hizmet faaliyet gruplarıyla yönetmektedir. Bu kapsamda Grup şirketlerin faaliyet konuları ve faaliyet grupları aşağıda sunulmuştur:
| Bağlı ortaklıklar/Şubeler | Faaliyet konusu | Kayıtlı olduğu ülke | |
|---|---|---|---|
| Türkiye Şişe ve Cam Fabrikaları A.Ş.- | |||
| Şişecam Düzcam Grubu Şubeleri (1) | Düzcam, oto cam ve işlenmiş cam üretimi ve satışı | Türkiye | |
| TRSG Glass Holding B.V. | Finansman ve yatırım şirketi | Hollanda | |
| Trakya Glass Bulgaria EAD | Düzcam, ayna, lamine, kaplamalı camlar üret. ve satışı | Bulgaristan | |
| Sisecam Flat Glass Italy S.R.L. | Düzcam ve lamine cam üretimi ve satışı | İtalya | |
| Sisecam Flat Glass South Italy S.R.L. | Düzcam, kaplamalı ve lamine cam üretimi ve satışı | İtalya | |
| Trakya Glass Rus AO | Düzcam ve ayna üretimi ve satışı | Rusya | |
| Trakya Glass Rus Trading OOO | İthalat ve satış hizmetleri | Rusya | |
| Sisecam Flat Glass India Private Limited | Düzcam ve ayna üretimi ve satışı | Hindistan | |
| İştirak | Faaliyet konusu | Kayıtlı olduğu ülke | |
| Saint Gobain Glass Egypt S.A.E. | Düzcam üretimi ve satışı | Mısır |
| Bağlı ortaklıklar | Faaliyet konusu | Kayıtlı olduğu ülke |
|---|---|---|
| Şişecam Otomotiv A.Ş. | Otomotiv camları üretimi ve satışı | Türkiye |
| Trakya Investment B.V. | Finansman ve yatırım şirketi | Hollanda |
| Sisecam Automotive Bulgaria EAD | Oto cam ve beyaz eşya camları üretimi ve satışı | Bulgaristan |
| Sisecam Automotive Romania SA | Otomotiv camı üretimi ve satışı | Romanya |
| Sisecam Automotive Rus JSC | Otomotiv camları üretimi ve satışı | Rusya |
| Sisecam Automotive Rus Trading LLC | İthalat ve satış hizmetleri | Rusya |
| Sisecam Automotive Germany GmbH | Ticari faaliyet | Almanya |
| Richard Fritz Prototype+Spare Parts GmbH | Cam enkapsülasyonu üretimi ve satışı | Almanya |
| Sisecam Automotive Slovakia S.R.O. | Cam enkapsülasyonu üretimi, satışı ve plastik işlemesi | Slovakya |
| Sisecam Automotive Hungary Kft | Cam enkapsülasyonu üretimi ve satışı | Macaristan |
(*) Türkiye Şişe ve Cam Fabrikaları A.Ş. Şişecam Düzcam Grubu Şubeleri aşağıdaki gibidir:
− Türkiye Şişe ve Cam Fabrikaları A.Ş. Şişecam Düzcam Kırklareli Fabrikası Şubesi
− Türkiye Şişe ve Cam Fabrikaları A.Ş. Şişecam Düzcam Mersin Fabrikası Şubesi
− Türkiye Şişe ve Cam Fabrikaları A.Ş. Şişecam Düzcam Kocaeli İşlenmiş Camlar Fabrikası Şubesi
− Türkiye Şişe ve Cam Fabrikaları A.Ş. Şişecam Düzcam Bursa Fabrikası Şubesi
− Türkiye Şişe ve Cam Fabrikaları A.Ş. Şişecam Düzcam Ankara Fabrikası Şubesi
| Bağlı ortaklıklar/Şubeler | Faaliyet konusu | Kayıtlı olduğu ülke |
|---|---|---|
| Türkiye Şişe ve Cam Fabrikaları A.Ş.- | ||
| Şişecam Cam Ev Eşyası Grubu Şubeleri (1) | Cam ev eşyası otomatik ve el imalatı üretimi ve satışı | Türkiye |
| Paşabahçe Mağazaları A.Ş. | Cam ev eşyası perakende satışı | Türkiye |
| Camiş Ambalaj Sanayii A.Ş. | Kâğıt ve karton ambalaj üretimi ile satışı | Türkiye |
| Pasabahce Bulgaria EAD | Cam ev eşyası otomatik üretimi ve satışı | Bulgaristan |
| OOO Posuda | Cam ev eşyası otomatik üretimi ve satışı | Rusya |
| Pasabahce SRL | Satış ve pazarlama hizmetleri | İtalya |
| Pasabahce Spain SL | Satış ve pazarlama hizmetleri | İspanya |
| Pasabahce Glass GmbH | Satış ve pazarlama hizmetleri | Almanya |
| Pasabahce USA Inc. | Satış ve pazarlama hizmetleri | ABD |
| Pasabahce (Shangai) Trading Co. Ltd. | Satış ve pazarlama hizmetleri | Çin |
| Pasabahce Egypt Glass Manufacturing S.A.E. | Cam ev eşyası otomatik üretimi ve satışı | Mısır |
(*) Türkiye Şişe ve Cam Fabrikaları A.Ş. Şişecam Cam Ev Eşyası Grubu Şubeleri aşağıdaki gibidir:
− Türkiye Şişe ve Cam Fabrikaları A.Ş. Şişecam Cam Ev Eşyası Eskişehir Fabrikası Şubesi
| Bağlı ortaklıklar/Şubeler | Faaliyet konusu | Kayıtlı olduğu ülke |
|---|---|---|
| Türkiye Şişe ve Cam Fabrikaları A.Ş.- | ||
| Şişecam Cam Ambalaj Grubu Şubeleri (1) | Cam ambalaj üretimi ve satışı | Türkiye |
| Şişecam Investment B.V. | İthalat, satış, finansman ve yatırım şirketi | Hollanda |
| OOO Ruscam Management Company | Finansman ve yatırım şirketi | Rusya |
| OOO Ruscam Glass Packaging Holding | Cam ambalaj üretimi ve satışı | Rusya |
| OOO Energosystems | Endüstriyel malzeme kiralaması | Rusya |
| CJSC Brewery Pivdenna | Cam ambalaj üretimi ve satışı | Ukrayna |
| Merefa Glass Company Ltd. | Cam ambalaj üretimi ve satışı | Ukrayna |
| JSC Mina | Cam ambalaj üretimi ve satışı | Gürcistan |
| Sisecam Glass Packaging Hungary Kft. | Her türlü cam ve cam ürünleri üretimi, | |
| işlenmesi ve şekillendirmesi | Macaristan |
(*) Türkiye Şişe ve Cam Fabrikaları A.Ş. Şişecam Cam Ambalaj Grubu Şubeleri aşağıdaki gibidir:
− Türkiye Şişe ve Cam Fabrikaları A.Ş. Şişecam Cam Ambalaj Mersin Fabrikası Şubesi
− Türkiye Şişe ve Cam Fabrikaları A.Ş. Şişecam Cam Ambalaj Eskişehir Fabrikası Şubesi
− Türkiye Şişe ve Cam Fabrikaları A.Ş. Şişecam Cam Ambalaj Yenişehir Fabrikası Şubesi
− Türkiye Şişe ve Cam Fabrikaları A.Ş. Mersin Depo Şubesi
| Bağlı ortaklıklar/Şubeler | Faaliyet konusu | Kayıtlı olduğu ülke |
|---|---|---|
| Türkiye Şişe ve Cam Fabrikaları A.Ş.- | ||
| Şişecam Kimyasallar Grubu Şubeleri (1) | Soda ve krom kimyasalları üretimi ve satışı | Türkiye |
| Oxyvit Kimya Sanayii ve Tic. A.Ş. | Vitamin K-3 ve türevleri üreticisi | Türkiye |
| Sisecam Bulgaria EOOD | Soda ürünleri ticareti | Bulgaristan |
| Sisecam Soda Lukavac D.O.O. | Soda üretimi ve satışı | Bosna Hersek |
| Cromital S.p.A | Krom türevleri üretimi ve ticareti | İtalya |
| Sisecam Trading Co. | Ticari faaliyet | Çin |
| Sisecam Chemicals USA lnc. | Finansman, yatırım ve satış şirketi | ABD |
| Sisecam Chemicals Resources LLC | Doğal Soda Üretimi ve Satışı | ABD |
| Sisecam Chemicals Wyoming LLC | Doğal Soda Üretimi ve Satışı | ABD |
| Sisecam Resources LP | Doğal Soda Satışı | ABD |
| Sisecam Resources Partners LLC | Doğal Soda Satışı | ABD |
| Sisecam Wyoming LLC | Doğal Soda Üretimi ve Satışı | ABD |
| Müşterek Faaliyet olduğu ülke |
Faaliyet konusu | Kayıtlı |
| Pacific Soda LLC | Soda ürünleri ticareti | ABD |
| Atlantic Soda LLC | Soda ürünleri ticareti | ABD |
| İştirak | Faaliyet konusu | Kayıtlı olduğu ülke |
| Solvay Sisecam Holding AG | Finansman ve yatırım şirketi | Avusturya |
| b) Maden Grubu |
||
| Bağlı ortaklıklar/Fabrikalar | Faaliyet konusu | Kayıtlı olduğu ülke |
| Camiş Madencilik A.Ş. | Cam hammaddeleri üretimi ve satışı | Türkiye |
| Camis Egypt Mining Ltd. Co. | Kum işleme ve satış | Mısır |
| İş ortaklıkları | Faaliyet konusu | Kayıtlı olduğu ülke |
| Rudnik Krecnjaka Vijenac D.O.O. | Kireç taşı üretimi ve satışı | Bosna Hersek |
| c) Cam Elyaf Grubu |
||
| Bağlı ortaklıklar/Fabrikalar | Faaliyet konusu | Kayıtlı olduğu ülke |
| Şişecam Elyaf Sanayii A.Ş. | Cam elyafı üretimi ve satışı | Türkiye |
(*) Türkiye Şişe ve Cam Fabrikaları A.Ş. Şişecam Kimyasallar Grubu Şubeleri aşağıdaki gibidir:
| Bağlı ortaklıklar | Faaliyet konusu | Kayıtlı olduğu ülke |
|---|---|---|
| Şişecam Enerji A.Ş. | Doğalgaz depolama ve satışı ile elektrik ticareti | Türkiye |
| Camiş Elektrik Üretim A.Ş. | Elektrik üretimi ve satışı | Türkiye |
| b) Geri Dönüşüm Grubu |
||
| Bağlı ortaklıklar | Faaliyet konusu | Kayıtlı olduğu ülke |
| Şişecam Çevre Sistemleri A.Ş. | Ambalaj atıklarının toplanması, ayrılması, işlenmesi, geri dönüşümü ve kazanımı |
Türkiye |
| c) Diğer Hizmetler Grubu (*) |
||
| Bağlı ortaklıklar olduğu ülke |
Faaliyet konusu | Kayıtlı |
| Şişecam Sigorta Aracılık Hizmetleri A.Ş. | Sigorta acenteliği | Türkiye |
| Şişecam Dış Ticaret A.Ş. | Grup ürünlerinin ihracatı | Türkiye |
| SC Glass Trading B.V. | İthalat, satış, finansman ve yatırım şirketi | Hollanda |
| Refel S.p.A | Cam üretimine yönelik döküm AZS refrakter | İtalya |
| bloğu üretimi ve satışı |
Şirketimizin ortaklık yapısı aşağıdaki şekilde olup, şirketimizin ortakları arasında gerçek kişi nihai hâkim pay sahibi bulunmamaktadır.
| Pay Tutarı | Pay Oranı | |
|---|---|---|
| Ortaklar | TL | % |
| Türkiye İş Bankası A.Ş. | 1.563.976.032,12 | 51,06 |
| Efes Holding A.Ş. | 185.093.915,32 | 6,04 |
| Anadolu Hayat Emeklilik A.Ş. | 1.410.871,90 | 0,05 |
| Geri alınmış paylar(*) | 43.200.527 | 1,41 |
| Diğer | 1.269.532.709,83 | 41,44 |
| 3.063.214.056,17 | 100,00 |
(*)Şirket Yönetim Kurulu'nun 26 Şubat 2021 tarihinde aldığı karara istinaden pay geri alım işlemleri başlatılmıştır. Alınan karar kapsamında 31 Mart 2022 tarihi itibarıyla takası tamamlanan işlemler esas alındığında, şirket sermayesinin %1,41'ine denk gelen toplam 43.201 bin TL nominal değerli pay işlem maliyetleri dahil toplam 395.953 bin TL bedel ödenerek geri alınmıştır
| Adı Soyadı | Görevi |
|---|---|
| Prof. Dr. Ahmet Kırman(*) | Yönetim Kurulu Başkanı/Murahhas Üye |
| Hasan Cahit Çınar | Yönetim Kurulu Başkan Vekili |
| Dr. Mehmet Cem Kozlu(**) | Bağımsız Üye |
| İzlem Erdem | Üye |
| Dinç Kızıldemir | Bağımsız Üye |
| Prof. Dr. Şener Oktik | Üye |
| Gül Ayşem Sargın | Bağımsız Üye |
| Ahu Serter | Üye |
| Can Yücel | Üye |
İcrada görevli yönetim kurulu üyesi bulunmamaktadır.
(*) 28.03.2022 tarihinde yapılan Ortaklar Olağan Genel Kurul Toplantısını müteakiben yapılan Yönetim Kurulunun toplantısında; Prof. Dr. Ahmet Kırman'ın TTK'nın 367. ve 370. maddeleri ile esas sözleşmenin 11/2. maddesi uyarınca murahhas/görevli üye olarak görevlendirilmesine karar verilmiştir.
(**)Şirketimiz Yönetim Kurulu'nun 01.04.2022 tarihli toplantısında; Şirketimiz Bağımsız Yönetim Kurulu üyesi Sn. Mehmet Cem Kozlu'nun 01.04.2022 tarihli istifası ile boşalan bağımsız yönetim kurulu üyeliğine, Kurumsal Yönetim Komitesi'nin görüşü alınarak, Sermaye Piyasası Kurulu'nca yayınlanan Kurumsal Yönetim Tebliği'nde yer verilen bağımsızlık kriterlerine sahip Sn. Dilek Duman'ın, yerine atandığı üyenin görev süresini tamamlamak üzere atanmasına ve üyeliğinin yapılacak ilk Genel Kurul'un onayına sunulmasına karar verilmiştir.
Yönetim Kurulu üyeleri 28 Mart 2022 Tarihli Ortaklar Olağan Genel Kurul Toplantısı'nda 2023 yılında yapılacak 2022 Yılı Ortaklar Olağan Genel Kurul Toplantı tarihine kadar bir (1) yıl görev yapmak üzere seçilmiş olup, söz konusu kararlar 14 Nisan 2022 tarihinde tescil edilmiş ve 15 Nisan 2021 tarihinde 10560 sayılı Ticaret Sicil Gazetesi'nde de ilan edilmiştir.
Yönetim Kurulu üyelerinin Şirketteki üyelik süreleri aşağıdaki gibidir:
| İlk Üyeliğin Onandığı | Üyeliğin En Son Onaylandığı | |
|---|---|---|
| Adı Soyadı | Genel Kurul Tarihi | Genel Kurul Tarihi |
| Prof. Dr. Ahmet Kırman | 14 Nisan 2006 | 28 Mart 2022 |
| Hasan Cahit Çınar | 28 Mart 2022 | 28 Mart 2022 |
| Can Yücel | 28 Mart 2022 | 28 Mart 2022 |
| İzlem Erdem | 25 Mart 2015 | 30 Mart 2021 |
| Ahu Serter | 28 Mart 2022 | 28 Mart 2022 |
| Prof. Dr. Şener Oktik | 27 Mart 2020 | 28 Mart 2022 |
| Dinç Kızıldemir | 21 Mart 2018 | 28 Mart 2022 |
| Gül Ayşem Sargın | 30 Mart 2021 | 28 Mart 2022 |
| Dr. Mehmet Cem Kozlu | 21 Mart 2018 | 28 Mart 2022 |
Yönetim Kurulu Başkanı ve Üyeleri Türk Ticaret Kanunu'nun ilgili maddeleri ve Şirket Esas Sözleşmesi'nin 11. maddesinde belirtilen yetkilere haizdir.
Sermaye Piyasası Kurulu'nca yayınlanan Seri: II, No 17.1 sayılı Kurumsal Yönetim Tebliğ hükümleri doğrultusunda Yönetim Kurulunda oluşturulan komiteler ve komitede görev alan üyeler aşağıda sunulmuştur.
Kurumsal yönetim komitesi; "Aday Gösterme Komitesi" ve "Ücret Komitesi" görevlerini de üstlenmiştir.
| Adı ve Soyadı | Görevi |
|---|---|
| Özgün Çınar | Risk Yönetimi ve İç Denetim Başkanı |
| Başak Öge | Kurumsal Yönetim ve Uyum Koordinatörü |
Adı ve Soyadı Mustafa Görkem Elverici
| Adı ve Soyadı | Görevi |
|---|---|
| Reha Akçakaya | Araştırma, Geliştirme ve Kalite Fonksiyonundan Sorumlu |
| Selma Öner | Tedarik Zinciri Fonksiyonundan Sorumlu |
| Abdullah Kılınç | Üretim Fonksiyonundan Sorumlu |
| Gökhan Güralp | Mali İşler Fonksiyonundan Sorumlu |
| Özlem Vergon | Strateji Fonksiyonundan Sorumlu |
| Şengül Demircan | İnsan Kaynakları Fonksiyonundan Sorumlu |
| Gökhan Kıpçak | Bilgi Teknolojileri Fonksiyonundan Sorumlu |
| Saliha Ebru Şapoğlu | Satış Fonksiyonundan Sorumlu |
Adı ve Soyadı
Nilay Şafak Sevim
Şişecam Grubu'nun ana faaliyet alanları cam ve kimyasallar üretimidir. Faaliyetlere tahsis edilen sermayeye en yüksek getiriyi sağlamanın güvencesini oluşturmak üzere, Grup geçmişten beri uzmanlaşmaya özel bir önem vermektedir. Tamamlayıcı ve destekleyici niteliklerdeki diğer faaliyetlerin varlığı, ana faaliyet alanlarına odaklı öncelik yapısını değiştirmemektedir. Dahası bu tamamlayıcı/destekleyici faaliyetler, odaklanma ve konsolide kazanımları çoklaştırmanın bir yolu olarak görünmektedir. Sahasında dünyanın sayılı üreticilerinden biri olan Şişecam bu konumunu daha yüksek değer üreten bir şekilde sürdürebilmek ve kendi liginde üst sıralara konumlanmak amacıyla uzmanlaşma, faaliyetlerin mükemmelleştirilmesi gibi yapısal unsurların yanı sıra "organik" ve "inorganik" büyümeyi önceliklendirmektedir.
Şişecam, 2000'li yıllarda küreselleşmenin ve yoğun rekabetin getirdiği fırsatlardan yararlanmak ve tehditleri savuşturmak üzere faaliyetlerini "bölgesel liderlik vizyonu" çerçevesinde yürütmeyi planlamıştır. Bu dönemde Şişecam'ın vizyoner yönlenmesinin en önemli unsuru olan "hayati coğrafya"daki konumlanma bir hazırlık fırsatı yaratmıştır. Böylelikle hemen bütün kıtalarda üretici kimlikle var olmanın gerektireceği deneyim ve enerji üretilmiştir. Halen bu yaklaşım, değer üretmek koşuluyla dünyanın önemli pazarlarında üretici kimliğiyle var olma ve bu yolla daha da küresel bir içerik kazanmanın ana kaynağını oluşturmaktadır.
Şişecam, bölgesine hapsolmuş bir cam sanayinin geleceğinin olmadığına inanmaktadır. Gerçek anlamda küreselleşmenin hayati önem taşıdığını düşünmektedir. Bu doğrultuda, Grup sektöründe en önemli üreticiler arasında olma vizyonunun bir gereği olarak üretim noktalarını uluslararası çeşitliliğe dönüştürmeyi peyderpey gerçekleştirilmektedir.
Esasen Şişecam'ın bütün faaliyetleri küresel ölçekler, standartlar ve gereklerle yönetilmektedir. Grubun hem bugün hem de gelecekteki güçlü varoluşunun güvencesini oluşturan bu yaklaşım, yatırım politikalarının da temel belirleyicisidir. Sürdürülebilir büyüme ve yüksek performansa dayalı yatırım politikalarının ana unsurları şöyle özetlenebilir:
Yukarıda tariflenen yatırım politikası çerçevesinde Şişecam Grubu'nun Ocak-Mart 2022 döneminde gerçekleştirdiği yatırım harcamaları 1.238 Milyon TL'ye ulaşmıştır.
2021 yılında %6,1 büyüyen küresel ekonominin IMF beklentilerine göre göre 2022'de %3,6 büyümesi beklenmektedir. 2022 yılı, Covid-19 kısıtlamalarının kaldırılması ve hayatın görece normale dönmesi ile başlamıştır. Özellikle gelişmiş ülkelerde devam eden aşılama faaliyetlerinin talep üzerinde yaptığı olumlu etki, tedarikçilerin ve lojistik sektörünün kısıtları ile küresel bir enflasyon dalgasına neden olmuştur. Üretim seviyelerinde beklenenin altında kalan toparlanma, büyüme tahminlerinde de ılımlı bir hizalanmaya işaret etmiş, ancak şubat ayında Rusya ve Ukrayna arasındaki jeopolitik gelişmeler küresel piyasaların odağında yer almıştır. Şubat ayında başlayan Rusya-Ukrayna gerilimi ve ardından Rusya'ya yönelik açıklanan yaptırımlar piyasaların seyrinde belirleyici olmuştur. Petrol fiyatları, jeopolitik gelişmelerin küresel petrol arzını olumsuz etkileyeceğine yönelik endişelerle son 14 yılın en yüksek düzeyini test etmiştir. Güvenli yatırım araçlarına yönelimin etkisiyle altın fiyatları Şubat'ta son 9 ayın en hızlı aylık artışını kaydetmiştir. Rusya'ya yönelik yaptırımlar ve buna karşılık Rusya'nın aldığı kararların etkisiyle enerji başta olmak üzere emtia fiyatlarında yükselişler, Covid kapsamında Çin'de yeni kapanmalar ve tedarik zincirinde yaşanan problemler gözlenmiştir.
Uluslararası kredi derecelendirme kuruluşları Fitch ve S&P, yükselen jeopolitik gerilimin etkisiyle 2022 yılına ilişkin küresel büyüme tahminlerini sırasıyla %3,5'e ve %3,6'ya indirmiştir. Fitch küresel ekonomik büyüme için görünümün, enflasyon zorluklarının artması ve Rusya'nın Ukrayna'ya yönelik saldırısının küresel enerji kaynaklarını tehdit etmesiyle önemli ölçüde kötüleştiğini açıklamıştır.
ABD ekonomisi, yeni tip corona virüs (Covid-19) salgınının etkisiyle 2020'de gösterdiği daralmanın ardından geçen yıl %5,7 ile 1984'ten bu yana en güçlü büyümeyi kaydetti. Ülkede Mart ayına ilişkin öncü göstergeler ekonomik aktivitenin seyrine dair olumlu bir tablo çizmiştir. Bu dönemde güçlenen talep koşullarının etkisiyle PMI verileri piyasa beklentilerinin üzerinde gerçekleşirken, bir önceki aya göre de artış kaydedilmiştir. İmalat PMI 58,8 değerini alarak son 6 ayın en yüksek düzeyine, hizmetler PMI da 58,9 ile Temmuz 2021'den bu yana en yüksek seviyesine ulaşmıştır. ABD'de Mart ayında işsizlik oranı aylık bazda 0,2 puan azalışla son iki yılın en düşük seviyesi olan %3,6'ya gerilemiştir. Bu dönemde 431 bin kişi düzeyinde gerçekleşen tarım dışı istihdam artışı bir önceki aya göre ivme kaybetse de istihdam piyasasındaki olumlu görünümün genel olarak korunduğuna işaret etmiştir.
ABD ekonomisinde enflasyon riski yoğunlaşmış, petrol fiyatlarındaki artışın halihazırda büyük bir sorun haline gelen enflasyona katkısı artmıştır. Tüketici tarafında enflasyon konusundaki endişeler de yükselmiştir. Fitch son raporunda enflasyonun %9 ile zirve yapmasını ve bu yıl ortalama %7 olmasının beklemektedir. ABD Merkez Bankasının (Fed) Ukrayna'daki savaştan önce "şahinleştiğine" dikkat çekilen raporda, 2022'de toplam 7 faiz artışı beklenirken faiz oranının 2023 sonuna kadar %3'e gelmesi öngörülmektedir.
Fed, 16 Mart'ta sona eren toplantısında yüksek enflasyona karşı önlem olarak politika faizini piyasa beklentileri paralelinde 25 baz puan arttırmıştır. Fed Başkanı Powell toplantı sonrasında yaptığı açıklamada, Fed'in ekonomik aktiviteye ilişkin verileri göz önünde bulundurarak yıl içinde faizleri dengeli biçimde arttıracağını ve bilançosunu daraltacağını ifade etmiştir. Toplantı sonrasında yayımlanan öngörülere göre Fed üyelerinin 2022 yılına ilişkin kişisel tüketim harcamaları (PCE) enflasyonu tahmini Aralık ayındaki beklentilere kıyasla 1,7 puan artışla %4,3 seviyesine yükselirken, 2022 yılı büyüme beklentisi 1,2 puan azalarak %2,8 düzeyine gerilemiştir.
AB ve Euro Bölgesi ekonomisi, 2021 yılı genelinde %5,2 büyüdü. GSYH, dördüncü çeyrekte önceki çeyreğe göre Almanya'da 0.7 gerilerken, İtalya'da %0.6, Fransa'da %0.7 ve İspanya'da %2 yükseldi. Goldman Sachs ekonomistleri Euro Bölgesi için büyüme beklentilerini Ukrayna riski nedeniyle güncelledikleri tahminlerde 2022 yılı büyüme tahmini %3.9'dan %2.5'e revize edildi. 2023 tahmini ise %2.2 oldu. Euro Bölgesi'nde ekonomik aktivite Mart ayında jeopolitik gelişmelerin etkisiyle bir miktar ivme kaybetmiştir.
Bölge'de Mart ayına ilişkin öncü PMI verileri büyümeye işaret ederken ivme kaybetmiştir. İmalat sanayii PMI aylık bazda 1,2 puan azalarak 57, hizmetler PMI ise 0,7 puan düşüşle 54,8 düzeyinde gerçekleşmiştir. İşsizlik oranı Şubat ayında %6,8 ile tarihi düşük seviyede gerçekleşmiştir.
Fitch son değerlendirmesinde; Rusya'nın 2019'da Avro Bölgesi'nin birincil enerji tüketiminin yaklaşık 4'te 1'ini sağladığını, Bölge enflasyonunun gaz fiyatlarındaki artışa bağlı olarak 2022'de ortalama %5 olacağını öngörmektedir.
Avrupa Merkez Bankası (ECB) 10 Mart'ta gerçekleştirdiği toplantısında %0 seviyesinde bulunan politika faizini değiştirmedi. Toplantının ardından yapılan açıklamada tahvil alım programının yılın üçüncü çeyreğinde tamamlanmasının planlandığı belirtilirken, faiz artırımının bir süre daha gündemde yer almayacağı ifade edilmiştir. Ayrıca, Rusya-Ukrayna savaşının Bölge'deki ekonomik aktivite üzerinde aşağı, enflasyon üzerinde ise yukarı yönlü bir baskı yaratacağı öngörülmüştür. Bu çerçevede, Euro Alanı için 2022 yılı büyüme tahmini %4,2'den %3,7'ye, 2022 yılına ilişkin enflasyon beklentisi de %3,2'den %5,1'e revize edilmiştir.
Euro Alanı'nda yıllık TÜFE enflasyonu ise Mart ayında %7,5 ile tarihi yüksek seviyede gerçekleşmiştir. Enflasyonun yükselişinde en büyük katkıyı enerji fiyatlarının yapmasına karşın dayanıklı mal, hizmet ve gıda fiyatlarındaki yıllık artışın ECB'nin %2 olan hedefinin üzerinde gerçekleşmesi enflasyonun genele yayıldığına işaret etmiştir. Rusya ve Ukrayna arasındaki savaşın uzun sürmesi halinde küresel tedarik zincirinde daha fazla aksaklığa sebep olarak üretimi daraltabileceği ve enerji fiyatları başta olmak üzere maliyetlerdeki artışa ivme kazandırarak Bölge'de enflasyondaki yükselişi hızlandırabileceği tahmin edilmektedir.
2021'de %4,7 büyüyen Rus ekonomisinin IMF öngörülerine göre 2022 yılında %8,5; 2023 yılında da %2,3 oranında daralması beklenmektedir. Rusya-Ukrayna arasındaki gerilimin 24 Şubat'ta sıcak çatışmaya dönüşmesiyle Rusya'ya karşı özellikle enerji ve finans sektörlerine yönelik yaptırımlar uygulanmaya başlamıştır. Bu kapsamda, Avrupa Birliği'nin Rusya doğal gazına olan bağımlılığını azaltmak amacıyla çalışmalar yapılırken, Rus oligarkların finansal varlıkları dondurulmuştur. Rusya yaptırımlara karşılık kendisine yapılacak doğalgaz ödemelerinin 1 Nisan'dan itibaren Ruble olarak kabul edileceği yönünde düzenlemeye gidilmiştir. Mart ayının ilk haftasında %60 civarında değer kaybeden Ruble, ilerleyen haftalarda kayıplarını geri alarak Mart ayını savaş öncesi değerinde tamamlamıştır. Rusya ve Ukrayna arasında gerçekleştirilen barış görüşmelerinden henüz net bir sonuç alınamamıştır. 26 Nisan itibari ile Rusya doğalgaz ödemelerini ruble ile ödemeyi reddeden Polonya ve Bulgaristan'a olan doğalgaz akışını durdurmuştur.
Çin Ulusal İstatistik Bürosu tarafından açıklanan verilere göre, Çin ekonomisi 2021 yılında %8,1 büyürken, sanayi üretiminde de artış gözlenmiş, perakende satışlar ise hafif gerilemiştir. Çin'de hükümet, 2022'de ekonomik büyüme hedefinin %5,5 seviyelerinde olacağını bildirmişti. IMF büyüme beklentisini %4,8'den %4,4'e düşürülürken, gelecek yıla ilişkin beklentisini %5,2'den %5,1'e çekmiştir. Dünya Bankası, bu yılın başında, Çin'in 2022 yılı büyüme tahmini %5,4'ten %5,1'e düşürmüştü. Fitch ise yayınladığı raporda Çin ekonomisinin 2022'de %4,8 ve 2023'te %5,1 büyümesinin beklenmektedir. ABD ve Avrupa'nın aksine Çin'in enflasyonun hala düşük olduğu parasal gevşeme modunda olduğu belirtilen raporda, daha fazla faiz oranı ve zorunlu karşılık oranı indirimleri ile önemli mali gevşeme beklendiği kaydedilmiştir. Raporda, Çin'de Kovid-19 kısıtlamalarından ve yeniden kapanmalardan kaynaklanan kısa vadeli tüketim görünümüne yönelik riskler olduğu ve emlak piyasasının zayıf kaldığı ifade edilmiştir.
Çin'de Mart ayı imalat sanayii PMI verisi Ekim 2021'den bu yana ilk kez 50 eşik değerinin altında gerçekleşmiştir. Koronavirüs vaka sayısındaki artışın etkisiyle uygulamaya alınan karantina önlemleri önümüzdeki döneme ilişkin belirsizliğe neden olmaktadır.
Hindistan ekonomisinin IMF tahminlerine göre 2022 yılında %8,2 büyümesi beklemektedir. S&P Global, tahminlerine göre ise 2022 mali yılında %10 büyüyebileceğini öngörülmektedir. Ekonominin 2022 mali yılında güçlü toparlanma göstermesinin beklendiği ifade edilmiştir. Tarımda iyi performans, Covid19 vaka sayısında yataylaşma ve kamu harcamalarında yükselişin Hindistan'da büyümeye destek olacağı tahmin edilmektedir. Küresel seviyede görülen enflasyon artışlarına paralel, Mart ayında %6,95 olarak gerçekleşen enflasyon ile ülke son 17 ayın zirvesini görmüştür.
2020 yılında %1,8 büyüyen Türkiye ekonomisi 2021 yılında beklentilere paralel olarak %11'lik yıllık büyüme kaydetmiştir. Büyümede en yüksek katkı iç tüketim ve ihracattan gelmiştir. Ana kalemler bazında 2021 yılının tamamında en düşük büyüme ithalat ve yatırımlar tarafında yaşanmıştır. 2021 yılının tamamında görülen büyüme performansı son 10 yılın en yüksek büyüme performansı olmuştur.
Kuruluşlar ekonomideki belirsizlik ve risklere işaret ederek tahminlerinde güncellemeler yapmıştır. Dünya Bankası beklentilerine göre, 2022 yılında büyüme hızının, politika belirsizliğindeki sert artışın özel tüketimi ve yatırımları baskılaması sebebiyle bu yıl %2'ye düşmesi, 2023 yılında ise %3 olarak gerçekleşmesi beklemektedir. OECD Aralık 2021 de yayınladığı raporunda ise Türkiye ekonomisinin gelecek yıla ilişkin büyüme tahmini de %3,1'den %3,3'e çıkarmıştır. 2023 yılı için ise %3,9 büyüme tahmini yapılmıştır. IMF de Nisan ayındaki açıkladığı rapordaki beklentilerine göre ise Türkiye ekonomisinin 2022 yılı büyüme tahminini %3.3'ten %2.7'ye indirmiştir. 2023 tahmini ise %3.3'ten %3'e revize etmiştir. Kuruluşun Türkiye için 2022 yılı enflasyon tahmini %60.5 iken 2023 yılında %37.2 enflasyon beklenmektedir.
Enflasyon tarafında açıklanan son rakamlara göre yüksek seyir devam etmektedir. Yükseliş trendini sürdüren yıllık TÜFE enflasyonu Mart'ta aylık bazda %5,46 artarak yıllık bazda 61,14 olarak gerçekleşmiştir. TÜFE böylece son 20 yılın zirvesi olmuştur. Alt kalemlere bakıldığında en yüksek aylık artış %13.29 ile ulaştırmada, yıllık bazda da %99.12 ile yine ulaştırma da kaydedildi. Yıllık Yİ-ÜFE enflasyonu ise Mart ayında aylık bazda %9,19 gerçekleşmiş olup yıllık bazda ise artış oranı %114,97 olarak gerçekleşmiştir. Özellikle elektrik ve doğalgaz fiyatlarına yapılan artışın enflasyon üzerinde baskı oluşturmaya devam etmesine ek olarak, Avrupa'da da hızlanan enerji krizi doğrultusunda doğalgaz ve elektrik alanlarında ek zamların da enflasyonu yükseltmesi beklenmektedir. Brent petroldeki artış da tüketiciye yeni zamlar ile yansıtılmıştır. Döviz kurlarında yaşanan yükseliş ve birçok emtianın küresel olarak rekor seviyelere yükselmesi de enflasyonda yukarı yönlü baskıyı arttıracak unsurlar arasındadır.
TCMB tarafından yayınlanan yılın ilk Enflasyon Raporu'nda enflasyon tahmini 2022 yılı sonunda %23,2 ve 2023 yılı sonunda %8,2 olacağını ve orta vadede %5 düzeyinde istikrar kazanacağını tahmin etmektedir. TCMB'deki son aylarda yapılan toplantılarda politika faizi %14 olarak korunmuştur. Para politikası duruşunu ise temkinli bir yaklaşımla sürdürülebilir fiyat istikrarı hedefine ulaşılması odağında olduğunu belirtmiştir. Enflasyon değerlendirmelerinde çekirdek faiz vurgusunu esas alan Merkez Bankası açıklamaları ve artan enflasyonun geçici unsurlar nedeniyle tetiklendiğine dair söylemler yıl sonuna kadar ek politika faizinde değişiklik olmayacağına yönelik açık kapı bırakmıştır.
Şubat ayında 50,4 olan manşet PMI Mart'ta 49,4'e geriledi. Böylece endeks son 10 ayda ilk kez eşik değer 50,0'ın altında kaydedilmiştir. Mart ayında Türk imalat sanayi üretimi art arda dördüncü ay hız kaybetmiştir. Yavaşlama Mayıs 2021'den beri en belirgin seviyede gerçekleşmiştir. Kırılgan piyasa talebi, fiyat artışları ve Ukrayna'daki savaş ilk çeyreğin sonunda üretimin azalmasına yol açan faktörler olarak öne çıkmıştır.
Türkiye İstatistik Kurumunun "İşgücü İstatistikleri 2021" verilerine göre, ülke genelinde işsiz sayısı 2020'ye kıyasla 121 bin kişi azalarak 3 milyon 919 bin kişi olmuştur. İşsizlik oranı, geçen yıl bir önceki yıla göre 1,1 puan düşerek %12'ye gerilemiştir.
Ocak ayında, bir önceki yılın aynı ayına göre ihracat %17,2 artarak 17 milyar 587 milyon dolar, ithalat %54,2 artarak 27 milyar 848 milyon dolar olarak gerçekleşmiştir. Ocak ayında dış ticaret açığı bir önceki yılın aynı ayına göre %234,9 artarak 3 milyar 64 milyon dolardan, 10 milyar 261 milyon dolara yükselmiştir. İhracatın ithalatı karşılama oranı 2021 Ocak ayında %83,0 iken, 2022 Ocak ayında %63,2'ye gerilemiştir.
Cam sektörü ürünleriyle inşaat, otomotiv, beyaz eşya, gıda, içki, meşrubat, ilaç, kozmetik, turizm gibi birçok sektöre girdi vermektedir. Özellikle düz camda, inşaat ve otomotiv sektöründe yaşanan gelişmelerin etkisi birebir gözlenmektedir. İnşaat sektöründeki, güneş enerjisine yönelik yüksek performanslı camlar ya da otomotivde yeni girilen projeler, düz cam faaliyetlerini etkileyen unsurlardır. Tüketici elektroniği cihazlarının üretiminde artan inovasyona ve hızlı genişlemeye bağlı olarak cam sektöründe de artış trendinin gözlenmesi beklenmektedir. Camın sürekli gelişen ve genişleyen kullanım alanlarıyla uzun vadeli değer sağlamakta, sürdürülebilir bir gelecek yaratma konusunda sonsuz bir potansiyel vaad etmektedir. Her geçen gün geliştirdiği teknolojileri ve güçlü markaları ile büyümesini sürdürmektedir.
Dünya cam sektörü faaliyet alanlarına ve bölgelere göre değişmekle birlikte yılda ortalama %4-5 seviyesinde büyümektedir. Küresel cam pazarı 170 Milyar USD düzeyini aşmıştır. Yeni kapasite yatırımları ağırlıklı olarak Asya ve Latin Amerika gibi gelişmekte olan bölgelerde yoğunlaşmaktadır. Küresel cam sektöründe yüksek ArGe ve tasarım harcamaları, katma değerli ürünlere yönelik yatırımlar ön plana çıkmaktadır.
Pandeminin etkisinin ardından 2021 yılının ilk yarısında girdi verilen sektörlerde yaşanan toparlanmalar yılın geri kalanında da devam etmektedir. Özellikle pandemi etkilerinden kaynaklanan kısıtlamaların kaldırılması ve buna karşılık sektörlerde yaşanan talep artışları cam sanayinin ve girdi verdiği sektörlerinin büyümesinde güçlü katkı sağlamıştır. 2022 senesinde ise sektörel anlamda büyüme hız kazanırken artan maaliyetlerin etikisi ile üreticilerde daralan kar marjlarının baskısı odak konular arasında yer almaktadır. Cam enerji yoğun bir sektör olduğu için enerji verimliliği adına yapılan gelişmelerin 2022'de de rekabet gücünü belirleyen önemli unsurlar arasında yer alması beklenmektedir.
Mimari camlar alanında inşaat sektörünün ivmelenerek taleplerdeki artışın devam etmesi cam sanayisinin büyümesindeki pozitif görünümü güçlendirmiştir. 2022 yılında Rusya-Ukrayna krizi başta enerji olmak üzere makroekonomik açıdan bazı riskleri ve belirsizliklere neden olmuştur. Yaşanan gerilimin tedarik sorunlarını derinleştirmesi, küresel ticarete ilişkin riskleri artırması ve petrol fiyatlarının son 14 yılın en yüksek seviyesine çıkması sektörün faaliyetleri üzerinde baskı oluşturmakta ve tedarik sıkıntılarını da beraberinde getirmektedir. Pandemi nedeniyle de tüm sektörleri ilgilendiren ticarette sıkıntı yaratan yüksek navlun fiyatları ve konteynır sorunları da ihracatı olumsuz etkilemeye devam etmektedir. Bununla birlikte enerji maliyetlerinin yükselmesi ve özellikle Avrupa'da yaşanan enerji krizi önümüzdeki dönemde sanayi sektörünün karlılıklarına yönelik risk unsuru oluşturmaktadır.
Kriz ortamı kaynaklı küresel olarak tüketici güven endekslerinde düşüş, büyüme oranlarında ise orta-ılımlı bir gerileme yaşanması beklenmektedir. Yaşanan gelişmeleri etkilerini birçok sektörde olmak üzere camın girdi verdiği turizm sektöründe hissettirmeye başlamıştır, ancak Türkiye adına turizmde mevcut dengeyi koruma yönünde bir beklenti mevcuttur. Çip krizinin yarattığı dar boğazın etksinin 2022'de azalacağı öngörülmektedir bunun da birçok sektör olmak üzere camın da girdi verdiği otomotiv sektörünü iyi anlamda etkileyeceği beklenmektedir. Girdi verilen stratejik sektörler göz önünde bulundurulduğunda orta vadede cam sektörünün toparlanmasına devam etmesi ve istikrarlı büyüme oranlarını sürdürmesi beklenmektedir.
2022 Ocak-Şubat döneminde Türkiye'nin cam ithalatı geçen yıl aynı döneme göre değer bazında ~%39 artmıştır. Türkiye'nin cam ihracatı da aynı dönemde geçen yıl aynı döneme göre değer bazında ise ~%34'lük artış kaydetmiştir. Aşağıdaki tablo yıllar itibariyle cam ihracat ve ithalatının gidişatını karşılaştırmalı olarak göstermektedir.
| İthalat | İhracat | İhr/İth (%) | |
|---|---|---|---|
| 2008 | 594 | 1.017 | 171 |
| 2009 | 475 | 839 | 177 |
| 2010 | 617 | 903 | 146 |
| 2011 | 705 | 978 | 139 |
| 2012 | 643 | 956 | 149 |
| 2013 | 817 | 993 | 122 |
| 2014 | 877 | 1.064 | 121 |
| 2015 | 780 | 1.042 | 134 |
| 2016 | 799 | 954 | 119 |
| 2017 | 845 | 916 | 108 |
| 2018 | 782 | 967 | 124 |
| 2019 | 773 | 1.097 | 142 |
| 2020 | 843 | 1.052 | 125 |
| 2021 | 1.134 | 1.358 | 120 |
| 2022* | 211 | 240 | 114 |
Cam Dış Ticareti (Milyon ABD Doları)
* 2022 verisi 2 aylık
Otomotiv sektörü, üretim içindeki payı ve ekonomiye katkı oranı açısından bakıldığında, imalat sanayi içinde önemli bir yere sahiptir. 2020 yılında Covid-19 sektörü olumsuz etkilemiştir. Bazı otomobil üreticileri üretimlerinde kısa süreli duruşlar yapmıştır. Otomobil üreticilerinin çipler ile mikroçiplerin kullanıldığı bazı parçaları satın almada zorluk yaşamalarına neden olmuştur. Uzun vadeli stratejilerinde değişime giden otomotiv üreticilerinde üretim lokasyonlarında sadeleşme ve konsolidasyon, karlılık artışlarına yönelik aksiyonlar da dikkat çekmiştir. Covid-19'un etkilerinin azalması ile üreticiler yeniden faaliyetlerine başlamış ve salgının ilk dönemlerinde olumsuz etkilenen otomotiv sektörü, hızlı bir şekilde toparlanarak güçlü bir performans göstermiştir.
OSD verilerine göre Ocak-Mart döneminde gyad'a göre Türkiye toplam otomotiv üretimi %12,4 azalmıştır; pazar %22,6 daralmıştır. Bu dönemde, toplam üretim 302 bin 730 adet, otomobil üretimi ise 166 bin 363 adet düzeyinde gerçekleşmiştir. Aynı dönemde bir önceki yılın aynı dönemine göre, toplam otomotiv ihracatı da adet bazında %13,6 azalmıştır . ACEA Mart ayında yayınladığı verilerine göre 2022'in ilk çeyreğinde 2021 yılındaki talebe kıyasla %12,3 küçülme yaşanmıştır. 2022 çip darboğazının otomotiv sektörünü etkilemeye devam ettiği bir yıl olması beklenmektedir ancak birçok üretici fiyat artışları sayesinde iyi bir yıl geçirmesi ve artan kapasiteler ve talebin yavaşlaması darboğazı gevşetecek unsurlar olarak görülmektedir. Bununla beraber pandemi, tedarik zincirindeki krizler ve elektrifikasyon halen önemli risk unsurları olarak öne çıkmaktadır. AEB Otomobil Üreticileri Komitesi'ne göre, Mart 2022'de Rusya'da yeni otomobil ve hafif ticari araç satışları, Mart 2021'e göre %62,9 azalmıştır.
İnşaat sektörü, GSMH içindeki önemli payı nedeniyle ekonomideki önemini korumaktadır. "İnşaat malzemeleri sanayi üretiminde büyüme yılın son ayında da devam ederek, geçen yılın Aralık ayına göre miktar bazında %7,4 artmıştır. Aralık ayında çok sayıda alt sektörde yüksek üretim artışları gerçekleşirken, bazı sektörlerde üretim artışının yavaşladığı gözlenmiştir. Aralık ayında tuğla ve kiremit, demir çelik radyatörler, metalden kapı ve pencereler, hazır beton ile elektrikli aydınlatma ekipmanları sektörlerinde üretimde gerileme yaşanmıştır. Türkiye'nin 2021 yılında inşaat malzemeleri ihracatı Rusya'ya 524,1 milyon dolar, Ukrayna'ya 372,5 milyon dolar ve Belarus'a ise 40,0 milyon dolar olarak gerçekleşmiştir. Ülkemizin bu üç ülkeye toplam ihracatı 2021 yılında 937 milyon dolar olarak gerçekleşmiştir. 2021 yılındaki toplam 30,8 milyar dolar tutarındaki inşaat malzemesi ihracatı içinde bu üç ülkeye yönelik ihracat %3 pay almaktadır. Türk inşaat malzemeleri sanayisi açısından bu %3'lük pay, başka pazarlardan karşılanabileceği öngörülmektedir. İnşaat malzemeleri sanayi üretimindeki artışa karşın inşaat sektörü yılın son çeyreğinde geçen yılın aynı dönemine göre %3,9 daralmıştır. 2020 yılı pandemi döneminde verilen desteklerle aynı yılın üçüncü çeyreğinde %3,2 büyüyen sektör, son çeyrekte ise %15 daralmıştı. 2021 yılına büyüme ile başlayarak ilk iki çeyrekte de büyüme kaydeden sektörde yılın üçüncü çeyreğinde %5,9, son çeyrekte ise %3,9 küçülme yaşanmıştır. 2021 yılını %0,9 küçülerek tamamlayan inşaat sektöründe son dört yıl üst üste daralma yaşanmıştır. Konut satışlarında ise; 2021'in son çeyreğinde yatırımcıların enflasyondan korunma amacıyla gayrimenkul alımına yönelmesinin de etkisiyle hızlı bir yükseliş sergileyen konut satışları, 2022'nin ilk iki ayında bir miktar yavaşlamakla birlikte yıllık bazda artmaya devam etmesi beklenmektedir.
Beyaz eşya sektöründe, Avrupa'nın en büyük üreticisi durumunda olan Türkiye, AB'ye yaptığı ihracatın yanı sıra Rusya ve Çin'de yaptığı yatırımlarla geniş pazarlara hitap etmektedir. TÜRKBESD verilerine göre, 6 ana üründe beyaz eşya yurt içi satışları Ocak-Mart 2022'de 6 ana üründe bir önceki sene aynı döneme kıyasla %9 oranında azalmıştır. İhracat %6 oranında artmıştır, üretim ise %3 oranında azalış göstermiştir.
Turizm sektörü, ithalata bağımlılığı en düşük olan sektörlerin başında yer almaktadır. Yakın coğrafyamızda oluşan sıcak jeopolitik gelişmeler ve terör olayları sektörü olumsuz etkilemektedir. Bununla birlikte Türkiye'nin birinci pazarı olan Rusya ve pandemide Almanya'nın yerini alarak ülkenin ikinci pazarı konumuna gelmiş olan Ukrayna arasındaki çatışmanın direkt olarak Türkiye'yi turist sayısı bakımından olumsuz etkilemesi beklenmektedir. Ancak Türkiye'de turizmde mevcut dengeyi koruma yönünde bir beklenti de mevcuttur
2020 yılında ise turizm, Covid-19'dan en çok etkilenen sektörlerin arasında yer almaktadır. Pandemi sonrası normalleşme adımlarının da etkisi ile Ocak-Şubat 2022 döneminde Türkiye'ye gelen yabancı ziyaretçi sayısı gyad'a göre %169,4 artış göstererek yaklaşık 2,8 Milyon seviyesinde gerçekleşmiştir. Bu rakamlar güçlü toparlanmaya işaret etmekle birlikte 2020 rakamlarının %19,8 altında seyretmektedir. Dünya Turizm Örgütü, petrol fiyatlarındaki artışı, enflasyondaki yükselişi, faiz oranlarındaki potansiyel artışı, yüksek hacimli borçları ve tedarik zincirlerindeki kesintileri önümüzdeki dönem i""çin turizm sektörü açısından risk unsurları arasında görmektedir.
Mart ayı sonu itibarıyla konsolide net satışlar, önceki yılın aynı dönemine göre %199 artarak 16.974 Milyon Türk Lirası olarak gerçekleşmiştir. Brüt kâr marjımız %40, brüt karımız ise 6.852 Milyon TL seviyesinde oluşmuştur. İlk çeyrek sonu itibarıyla konsolide Ebitda marjımız %31 oranında gerçekleşmiştir. 2022 Yılı Mart sonu itibarıyla 5.187 Milyon TL seviyesindeki konsolide Ebitda hacmine ulaşıldı.
Ocak–Mart 2022 döneminde yurt içi ve yurt dışındaki kuruluşlarında 1.381 Bin ton cam üreten Şişecam Grubu'nun soda üretimi ise 1.198 Bin tona ulaştı.
Bu dönem içerisinde toplam 1.237 Milyon Türk Lirası tutarında yatırım harcaması yapılmıştır.
Şişecam Grubunun başlıca finansman kaynaklarını, faaliyetler sonucunda yaratılan fonlar ile yurt içi ve yurt dışında kurulu finans kuruluşlarından temin edilen kısa ve uzun vadeli krediler oluşturmaktadır.
Şişecam Grubu yurtiçi ve yurtdışında faaliyet gösteren kuruluşları tarafından 1 Ocak-31 Mart 2022 döneminde, 1,4 Milyar RUB, 1,7 Milyon TL ve 27,8 Milyon USD yeni kredi kullanılmış olup 742,5 Milyon RUB, 36,7 Milyon EUR 505,7 Milyon TL kredi ödemesi yapılmıştır.
5746 sayılı Ar-Ge Faaliyetlerinin Desteklenmesi Hakkında Kanun'a göre münhasıran yeni teknoloji ve bilgi arayışına yönelik araştırma ve geliştirme faaliyetleri çerçevesinde, işletmelerin bünyesinde yer alan Ar-Ge merkezlerinde yapılan harcamaların %100'ü 31 Aralık 2023 tarihine kadar kurum kazancının tespitinde Ar-Ge indirimi olarak dikkate alınmaktadır. 5746 sayılı kanun hükümleri çerçevesinde kazancın yetersiz olması nedeniyle ilgili hesap döneminde indirim konusu yapılamayan Ar-Ge indirimi tutarı, sonraki hesap dönemlerine devredilir. Devredilen tutarlar, takip eden yıllarda herhangi bir süre kısıtlaması olmadan 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'na göre her yıl belirlenen yeniden değerleme oranında artırılarak dikkate alınır.
Ayrıca 5746 sayılı Kanun'a göre Ar-Ge merkezinde çalışan personelle ilgili olarak gelir vergisi stopaj teşviki ve sigorta primi desteği sağlanmaktadır. Buna göre; Ar-Ge ve tasarım merkezlerinde çalışan tasarım ve destek personelinin; bu çalışmaları karşılığında elde ettikleri ücretlerinin doktoralı olanlar ile temel bilimler alanlarından birinde en az yüksek lisans derecesine sahip olanlar için yüzde doksan beşi (%95), yüksek lisanslı olanlar ile temel bilimler alanlarından birinde lisans derecesine sahip olanlar için yüzde doksanı (%90), diğerleri için yüzde sekseni (%80) gelir vergisinden müstesnadır. Ar-Ge ve tasarım merkezlerinde çalışan tasarım ve destek personelinin; bu çalışmaları karşılığında elde ettikleri ücretleri üzerinden hesaplanan sigorta primi işveren hissesinin yarısı, her bir çalışan için Maliye Bakanlığı bütçesine konulacak ödenekten karşılanır. Grubumuzca bahsedilen Ar-Ge teşviklerinden de yararlanılmaktadır.
Grup, 5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanunu'nun 32/A maddesi çerçevesinde, Ekonomi Bakanlığı tarafından teşvik belgesine bağlanan yatırımlardan elde edilen kazançlar için indirimli kurumlar vergisi desteği almaktadır. Bakanlar Kurulu tarafından belirlenen yatırıma katkı oranına göre hesaplanan yatırıma katkı tutarına ulaşılana kadar her yıl ödenecek kurumlar vergisi tutarı yine Bakanlar Kurulu tarafından belirlenen kurumlar vergisi indirim oranı uygulanarak indirimli ödenmek suretiyle bu teşvikten yararlanılmaktadır. Aynı karar kapsamında alınan yatırım teşvik belgeleri gereğince KDV ve gümrük vergisi teşvikinden de yararlanılmaktadır.
Kurumlar Vergisi Kanunun 5/B maddesi uyarınca, Kurumlar vergisi mükellefleri tarafından Türkiye'de gerçekleştirilen araştırma, geliştirme ve yenilik faaliyetleri ile yazılım faaliyetleri neticesinde ortaya çıkan buluşların;
Grubumuzca bahsedilen teşvikten faydalanılmaktadır.
İtalya devleti de ülkesine yapılan yatırımlar nedeniyle nakdi teşvik vermektedir. Bu kapsamda Manfredonia yatırımı kapsamında İtalya'da faaliyet gösteren bağlı ortaklıklarımız için teşvikten yararlanmak üzere yerel yönetime başvuru yapılmıştır.
Covid-19 salgını kapsamında grubumuzun mukim olduğu ülkelerde sağlanan teşviklerden teşvik şartlarının karşılandığı durumlarda faydalanılmaktadır.
Maliye Bakanlığı ve Dış Ticaret Müsteşarlığı tarafından tespit edilen usul ve esaslar doğrultusunda yapılan ihracat işlemleri ile diğer döviz kazandırıcı faaliyetler damga vergisi ve harçlardan istisna edilmiştir. İhracata Yönelik Devlet Yardımları Kararı'na dayanılarak hazırlanan Para Kredi ve Koordinasyon Kurulu'nun 16 Aralık 2004 tarihli ve 2004/11 sayılı Kararı'na istinaden yurt dışı fuar katılımlarının desteklenmesi amacıyla devlet yardımı ödenmektedir.
Türkiye'de yukarıdaki mevzuat kapsamında yararlanılan destekler haricinde Mısır ve Rusya'da da ihracat teşvik programları kapsamında yararlanılan destekler bulunmaktadır.
Rusya devleti ihracata yönelik şirketleri desteklemek amacıyla nakliye giderlerini sübvanse edecek teşvikler ile piyasa faiz oranlarından yıllık %3 faiz oranı indirimi ile finansal teşvikler vermektedir. Bu kapsamda Rusya'da faaliyet gösteren bağlı ortaklıklarımız bu teşviklerden yararlanmıştır.
Türk Markalarının desteklenerek bilinç ve farkındalığının artırılmasını hedefleyen bir marka destek programı olan Turquality ile 2006/4 Sayılı "Türk Ürünlerinin Yurt dışında Markalaşması, Türk Malı İmajının Yerleştirilmesi ve TURQUALITY'nin Desteklenmesi Hakkında Tebliğ" çerçevesinde firmaların,
belirli sınırlar dahilinde desteklenmektedir.
Grubumuzca faaliyet gösterilen alanlara göre söz konusu marka destek programından faydalanılmaktadır.
Karşılaştırmalı bazı temel rasyolar aşağıdaki gibidir:
| 31 Mart | 31 Aralık | |
|---|---|---|
| 2022 | 2021 | |
| Dönen Varlıklar / Kısa Vadeli Yükümlülükler | 1,82 | 1,86 |
| Toplam Yükümlülükler / Toplam Varlıklar | 0,46 | 0,44 |
| Toplam Yükümlülükler / Özkaynak | 0,84 | 0,80 |
| Net Finansal Borç / Özkaynak | 0,11 | 0,13 |
| 1 Ocak- | 1 Ocak | |
| 31 Mart 2022 | 31 Mart 2021 | |
| Brüt Kar / Net Satışlar | 0,40 | 0,34 |
| Faaliyet Karı / Net Satışlar | 0,24 | 0,30 |
| Ebitda / Net Satışlar | 0,31 | 0,38 |
Şirketimizin kar dağıtım politikası; Türk Ticaret Kanunu, Sermaye Piyasası Kanunu, Vergi Kanunları ve şirketin tabi olduğu sair mevzuatlar ile Esas Sözleşme hükümleri dikkate alınarak belirlenmiştir.
Buna göre;
a) Şirketimiz, Sermaye Piyasası Mevzuatı ve ilgili diğer mevzuat çerçevesinde yılsonlarında hesaplanan dağıtılabilir net dönem karının asgari %50'sini nakit ve/veya bedelsiz pay şeklinde kâr payı olarak dağıtmayı benimsemektedir.
Ekonomik koşullar, yatırım planları ve nakit pozisyonu gibi hususlar dikkate alınarak, Ortaklar Olağan Genel Kurulu hedeflenen orandan farklı bir dağıtım yapılmasına karar verebilir.
Şişecam'ı bugünlere taşıyan çağdaş yönetim ve sanayicilik ilkeleri, yüksek kurumsallaşma düzeyi, pazara ve Ar-Ge'ye odaklılık gibi hususlar, geleceğin daha güçlü Şişecam'ının da temel dayanaklarını oluşturmaktadır. Şişecam Grubu, faaliyet alanlarında çevre ülkelerini kapsayan yaşamsal coğrafyanın lider üreticisi olma vizyonunu bu temeller üzerinde, Kurumsal Yönetim İlkeleri'ni benimseyerek daha da güçlendirmeyi hedeflemektedir. Şirketimiz, kurumsal yönetim uygulamalarında, Sermaye Piyasası Mevzuatına ve Sermaye Piyasası Kurulu (SPK) düzenlemelerine uyuma azami özen göstermekte olup, Kurumsal Yönetim Tebliği ekinde yer alan ve henüz tam olarak uyum sağlanamayan prensipler, mevcut durum itibarıyla bugüne kadar menfaat sahipleri arasında herhangi bir çıkar çatışmasına yol açmamıştır.
31 Aralık 2021 tarihinde sona eren faaliyet döneminde Kurumsal Yönetim Uyum Raporu, Sermaye Piyasası Kurulu'nun 10 Ocak 2019 tarih ve 2/49 sayılı kararı ile II-17.1 sayılı Kurumsal Yönetim Tebliğ uyarınca belirlenen formatlara uygun olarak 2021 yılı faaliyet raporumuz ile şirketimizin www.sisecam.com.tr adresinde yer alan "Yatırımcı İlişkileri" başlığı altında pay sahiplerimizin bilgisine sunulmuştur. Faaliyet raporunun ilanından itibaren yaşanan değişikliklerde Kamuyu Aydınlatma Platformu ("KAP")'nda yayınlanmıştır.
Şirket yönetim kurulunun 26 Şubat 2021 tarihli toplantısında;
karar verilmiştir. Bu kapsamda 15 Mart 2021 ile 7 Mart 2022 tarihleri arasında 6,45 ile 12,90 fiyat aralığında toplam 43.200.527 nominal Türk Lirası tutarında 395.953.134,81 Türk Lirası bedelle (ortalama 9,17 birim fiyattan) Şirket payları geri alınmıştır.
28 Mart 2022 tarihinde yapılan 2021 Yılı Ortaklar Olağan Genel Kurul toplantısında; mevcut çıkarılmış sermayenin, %40,806812 oranına tekabül eden 1.250.000,00 Bin Türk Lirası tutarındaki brüt temettünün nakden dağıtılması, stopaja tabi olan pay sahiplerine ise nakit kar payı üzerinden gelir vergisi stopajı yapıldıktan sonra net ödenmesini, nakit temettü ödeme tarihinin 31 Mayıs 2022 olarak belirlenmesine karar verilmiştir.
Sermaye Piyasası Kurulu'nun 27 Nisan 2018 tarih ve 19/546 sayılı kararı ile 750 Milyon Amerikan Doları ihraç tavanı içerisinde yurt dışında ortaklık hakkı vermeyen toplamda 700 Milyon Amerikan Doları tutarındaki 7 yıl vadeli, tahvil ihracının nominal tutarı 550 Milyon Amerikan Doları 14 Mart 2019 tarihinde, nominal tutarı 150 Milyon Amerikan Doları ise 28 Mart 2019 tarihinde ihracı gerçekleşmiştir. İhraç edilen tahvilin yıllık kupon faiz oranı %6,95 olup, kupon faiz ödemeleri ihraç tarihinden itibaren altı ayda bir eşit taksitler halinde olmak üzere son ana para itfa tarihinde tamamen itfa olacaktır.
Yoğun bir iç ve dış rekabet ortamında faaliyet gösteren Şişecam, paydaşlarına yeterli düzeyde risk güvencesi sağlayabilmek için etkin risk yönetimi ve iç denetim süreçleri uygulamakta; süreçlerini ihtiyaçlara cevap verebilmek amacıyla sürekli olarak gözden geçirmekte ve iyileştirmektedir.
2019 yılı sonunda başlayıp 2020 yılının Mart ayından itibaren etkisini ülkemizde de yoğun biçimde hissettiren pandemi; uzun süredir gündemde olan risklerin bir bölümünü geri plana itmiş, katalizör etkisi göstererek ekonomik riskler başta olmak üzere birçok diğer riski de tekrar ön plana çıkarmış, bir anlamda risk sıralamasını değiştirmiştir. Global ekonomide yaşanan belirsizlikler, yoğunlaşan devletlerarası çıkar çatışmaları, artan korumacılık eğilimi, salgının biraz daha açık şekilde göz önüne serdiği küresel ölçekteki eşitsizlikler ve bunların tetiklediği güvenlik sorunları, teknolojik alanda salgının etkisiyle hızını daha da artıran gelişmeler ve iklim değişikliği dünyanın geleceğine ilişkin beklentilerin farklılaşmasına, kurulu sistemin sürdürülebilirliğinin sorgulanmasına sebebiyet vermektedir.
Anılan risklerin önemli bölümünün sigortalanamaz mahiyette oluşu, tüm dünyada risklere bakış açısını farklılaştırmakta, kurumsal bir disiplin olarak risk yönetiminin ya da diğer bir ifade ile genelde güvence fonksiyonlarının önemi ve katma değerini büyük ölçüde artırmaktadır.
Risk yönetimi ve iç denetim fonksiyonlarının faaliyetleri, operasyonel birimler ile koordinasyon içerisinde, Yönetim Kurulu'na bağlı olarak yürütülmekte; Riskin Erken Saptanması Komitesi, Denetimden Sorumlu Komite ve Kurumsal Yönetim Komitesi ile yapılan düzenli toplantıların sonuçları Yönetim Kuruluna mevzuata uygun şekilde raporlanmaktadır. Çalışmalarla, paydaşlara gereken güvencenin sağlanması, Şişecam'ın maddi ve maddi olmayan varlıklarının, kaynaklarının ve çevrenin korunması, belirsizliklerden kaynaklanan kayıpların en aza indirilmesi ve olası fırsatlardan en yüksek faydanın sağlanması hedeflenmektedir.
Şişecam'da risk yönetimi faaliyetleri kurumsal risk yönetimi prensipleri esas alınarak sürdürülmekte, bütünsel ve proaktif bir yaklaşımla ele alınmaktadır. Şişecam, gerek küresel gelişmelerin yarattığı, giderek yükselmekte olan belirsizlikleri daha etkin yönetebilmek, gerekse keskin iç ve dış rekabet ortamında paydaşlarına sağladığı risk güvencesini sürdürmek amacıyla risk yönetimi süreçlerinin etkinliğini artırmaya odaklanmıştır.
Bu doğrultuda, kurumsal risk yönetimi anlayışı kapsamında belirlenen, önceliklendirilen ve risk iştahı doğrultusunda eylem planlarına bağlanan risklerin yönetimi için önceki yıllarda olduğu gibi Şişecam genelinde iletişim ve koordinasyon faaliyetlerine ağırlık verilmekte, teknolojik imkânlar kullanılmakta, sürecin sağlıklı izlenmesini sağlayacak olan raporlamalar da yine mevzuata uygun şekilde sürdürülmektedir.
Şişecam'da sürdürülen iç denetim faaliyetlerinin amacı; uygulamalarda birlik ve beraberliğin sağlanmasına yardımcı olmak, faaliyetlerin iç ve dış mevzuata uygun bir şekilde yürütülmesini, gelişmesini ve düzeltici tedbirlerin zamanında alınmasını sağlamaktır. Anılan amaç doğrultusunda, Şişecam'ın Türkiye içi ve dışı kuruluşları bünyesinde süreklilik arz edecek şekilde denetim çalışmaları yapılmaktadır.
İç denetim çalışmaları Yönetim Kurulu tarafından onaylanan dönemsel denetim programları kapsamında yürütülmektedir. Denetim programları oluşturulurken risk yönetimi çalışmalarından elde edilen sonuçlardan da faydalanılmakta, diğer bir deyişle "risk odaklı denetim" uygulamaları hayata geçirilmektedir.
Şişecam, çağdaş yönetim anlayışı, yasalar ve standartlar çerçevesinde teknolojik değişim ve gelişmeler doğrultusunda çalışma ortam ve koşullarını sürekli iyileştirmeyi, çalışanlarını ve ilişkide bulunduğu tüm tarafları bilgilendirmeyi hedeflemektedir.
Bu kapsamda, Grup çalışanlarına ücrete ilave olarak ikramiye, yakacak yardımı, izin harçlığı, bayram harçlığı, eğitimi teşvik, yemek, evlenme, bireysel emeklilik katkı payı, doğum, ölüm, ulaşım yardımı gibi menfaatler sağlanmaktadır. Ayrıca, mevcut yasalarda öngörülen koşulları sağlayan çalışanlara kıdem ve ihbar tazminatı ödenmektedir.
Şişecam, günümüz çalışma koşullarına uygun rekabet ve verimlilik odaklı endüstri ilişkilerinin sağlanmasını hedefleyerek Türkiye'de 4, Türkiye dışında ise 11 olmak üzere toplam 15 işçi sendikasıyla endüstri ilişkilerini yürütmektedir.
Bu dönemde yapılan toplu sözleşme uygulamaları aşağıdaki gibidir:Şirketimiz Türkiye Şişe ve Cam Fabrikaları A.Ş. ile bağlı ortaklıkları Şişecam Otomotiv A.Ş. ve Şişecam Elyaf Sanayii A.Ş.'nin üyesi olduğu Türkiye Cam Çimento ve Toprak İşverenleri Sendikası ile Kristal-İş Sendikası arasında
şirketimize ait Düzcam Kırklareli, Düzcam Mersin, Düzcam Bursa, Düzcam Ankara, Cam Ev Eşyası Kırklareli, Cam Ev Eşyası Eskişehir, Cam Ev Eşyası Denizli, Cam Ambalaj Mersin, Cam Ambalaj Yenişehir, Cam Ambalaj Eskişehir fabrikalarının ve şirketimize ait 11 numaralı Çimento Toprak ve Cam İş kolunda yer alan diğer işyerleri ile Otocam Lüleburgaz fabrikası, Elyaf Balıkesir fabrikasının kapsamda olduğu yeni dönem Grup Toplu İş Sözleşmesi görüşmeleri ve yine Şirketimiz bağlı ortaklıklarından Camiş Madencilik A.Ş. Bilecik tesisi için işyeri toplu iş sözleşmesi görüşmeleri 23.03.2022 tarihinde anlaşma ile sonuçlanmış ve gerekli imzalar tamamlanmıştır. Toplu iş sözleşmesi 01.01.2022 - 31.12.2023 tarihleri arasında 2 yıl süre ile yürürlükte kalacaktır.
Yönetim Kurulu üyelerine sağlanan her türlü hak, menfaat ve ücretler Esas Sözleşmede belirtildiği üzere her yıl Genel Kurul'ca saptanmaktadır. Şirket'in 28 Mart 2022 tarihinde yapılan 2021 Yılı Olağan Genel Kurul Toplantısında, yönetim kurulu üyelerine ödenecek aylık ücretler belirlenerek kamuya açıklanmıştır. Yönetim kurulu üyelerine ve üst düzey yöneticilerin ücretlendirme esasları yazılı hale getirilmiş ve Şirket'in kurumsal internet sitesinde de yayınlanmıştır.
Şirket Genel Müdürü, genel müdür yardımcıları ve diğer üst düzey yöneticilerine ciro, karlılık ya da diğer temel göstergelere doğrudan endeksli, teknik anlamda prim olarak mütalaa edilebilecek herhangi bir ödeme yapılmamaktadır. Şirket Genel Müdürü, genel müdür yardımcıları ve diğer üst düzey yöneticilerine maaş, ikramiye, sosyal yardım gibi nakdi ödemelerin yanı sıra, Yönetim Kurulumuz tarafından Şirket'in faaliyet hacmi, Şirket faaliyetinin niteliği ve risklilik düzeyi, sevk ve idare edilen yapının büyüklüğü ve faaliyet gösterilen sektör gibi kriterler dikkate alınarak belirlenen ve enflasyon, genel ücret ve Şirket karlılık artışları gibi göstergeler göz önünde bulundurulmak suretiyle, duruma göre artırılarak veya artırılmaksızın yılda bir defaya mahsus olmak üzere, jestiyon ikramiyesi adı altında bir ödeme de yapılmaktadır. Ayrıca, Şirket üst düzey yöneticilerine gayri nakdi olarak da makam aracı tahsis edilmektedir. Bu kapsamda, yönetim kurulu üyeleri ile üst düzey yöneticilerine ücret politikası çerçevesinde yapılan ödemeler toplamı, finansal tablo dipnotlarımızda kamuya açıklanmaktadır.
Yönetim kurulu üyelerine ve yöneticilere borç ve kredi verilmemekte, üçüncü bir kişi aracılığıyla şahsi kredi adı altında kredi kullandırılmamakta veya lehine kefalet gibi teminatlar verilmemektedir.
Dönem içerisinde ilişkili taraflarla gerçekleştirilen işlemlere ilişkin açıklamalar, aynı tarihte kamuya açıklanan finansal tabloların 28 numaralı dipnotunda detaylı olarak sunulmuştur.
Building tools?
Free accounts include 100 API calls/year for testing.
Have a question? We'll get back to you promptly.