AI Terminal

MODULE: AI_ANALYST
Interactive Q&A, Risk Assessment, Summarization
MODULE: DATA_EXTRACT
Excel Export, XBRL Parsing, Table Digitization
MODULE: PEER_COMP
Sector Benchmarking, Sentiment Analysis
SYSTEM ACCESS LOCKED
Authenticate / Register Log In

TURKCELL İLETİŞİM HİZMETLERİ A.Ş.

Audit Report / Information Mar 20, 2024

5961_rns_2024-03-20_2c568040-bd80-4ce0-b288-89c10780e395.pdf

Audit Report / Information

Open in Viewer

Opens in native device viewer

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLAR VE BAĞIMSIZ DENETÇİ RAPORU

Güney Bağımsız Denetim ve SMMM A.Ş. Maslak Mah. Eski Büyükdere Cad. Orjin Maslak İş Merkezi No: 27 Daire: 57 34485 Sarıyer İstanbul - Türkiye

Tel: +90 212 315 3000 Fax: +90 212 230 8291 ey.com Ticaret Sicil No : 479920 Mersis No: 0-4350-3032-6000017

BAĞIMSIZ DENETÇİ RAPORU

Turkcell İletişim Hizmetleri A.Ş. Genel Kuruluna:

A) Konsolide Finansal Tabloların Bağımsız Denetimi

1) Görüş

Turkcell İletişim Hizmetleri A.Ş. ("Şirket") ile bağlı ortaklıklarının (birlikte "Grup" olarak anılacaktır) 31 Aralık 2023 tarihli konsolide finansal durum tablosu ile aynı tarihte sona eren hesap dönemine ait; konsolide kâr veya zarar ve diğer kapsamlı gelir tablosu, konsolide özkaynak değişim tablosu ve konsolide nakit akış tablosu ile önemli muhasebe politikalarının özeti de dâhil olmak üzere finansal tablo dipnotlarından oluşan konsolide finansal tablolarını denetlemiş bulunuyoruz.

Görüşümüze göre ilişikteki konsolide finansal tablolar, Grup'un 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla konsolide finansal durumunu ve aynı tarihte sona eren hesap dönemine ait konsolide finansal performansını ve konsolide nakit akışlarını, Türkiye Finansal Raporlama Standartlarına ("TFRS'lere") uygun olarak tüm önemli yönleriyle gerçeğe uygun bir biçimde sunmaktadır.

2) Görüşün Dayanağı

Yaptığımız bağımsız denetim, Sermaye Piyasası Kurulu düzenlemeleri çerçevesinde kabul edilen ve Kamu Gözetimi, Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumu ("KGK") tarafından yayımlanan Türkiye Denetim Standartları'nın bir parçası olan Bağımsız Denetim Standartlarına ("BDS"lere) uygun olarak yürütülmüştür. Bu Standartlar kapsamındaki sorumluluklarımız, raporumuzun Bağımsız Denetçinin Konsolide Finansal Tabloların Bağımsız Denetimine İlişkin Sorumlulukları bölümünde ayrıntılı bir şekilde açıklanmıştır. KGK tarafından yayımlanan Bağımsız Denetçiler için Etik Kurallar ("Etik Kurallar") ile Sermaye Piyasası Kurulu mevzuatında ve ilgili diğer mevzuatta konsolide finansal tabloların bağımsız denetimiyle ilgili olarak yer alan etik ilkelere uygun olarak Grup'tan bağımsız olduğumuzu beyan ederiz. Etik Kurallar ve mevzuat kapsamındaki etiğe ilişkin diğer sorumluluklar da tarafımızca yerine getirilmiştir. Bağımsız denetim sırasında elde ettiğimiz bağımsız denetim kanıtlarının, görüşümüzün oluşturulması için yeterli ve uygun bir dayanak oluşturduğuna inanıyoruz.

3) Diğer Husus

Konsolide finansal tabloların 2.1 numaralı dipnotunda belirtilen TMS 29 "Yüksek Enflasyonlu Ekonomilerde Finansal Raporlama Standardı" uygulanmasına ilişkin ve 3 numaralı dipnotunda belirtilen Ukrayna'daki bağlı ortaklıkların durdurulan faaliyet olarak sınıflandırılmasına ilişkin yapılan yeniden düzenlemelerin etkilerini içermeyen 31 Aralık 2022 tarihinde sona eren hesap dönemine ait konsolide finansal tablolar başka bir bağımsız denetçi tarafından denetlenmiştir ve 9 Mart 2023 tarihinde bu finansal tablolara ilişkin olumlu görüş verilmiştir.

4) Kilit Denetim Konuları

Kilit denetim konuları, mesleki muhakememize göre cari döneme ait konsolide finansal tabloların bağımsız denetiminde en çok önem arz eden konulardır. Kilit denetim konuları, bir bütün olarak konsolide finansal tabloların bağımsız denetimi çerçevesinde ve konsolide finansal tablolara ilişkin görüşümüzün oluşturulmasında ele alınmış olup, bu konular hakkında ayrı bir görüş bildirmiyoruz.

Kilit Denetim Konuları Kilit denetim konusunun denetimde nasıl ele
alındığı
Ertelenmiş
vergi
varlığının
geri
kazanılabilirliği – Lifecell LLC
Konsolide finansal tabloların 3 nolu dipnotunda
açıklandığı üzere, Grup, gelecekte vergiye tabi
kar
elde
ederek
yararlanmanın
kuvvetle
muhtemel olması muhakemesine dayanarak,
mahsup
edilebilir
mali
zararları
üzerinden
ertelenmiş vergi varlığı muhasebeleştirmiştir.
31 Aralık 2023 itibarıyla, Grup, Ukrayna'daki
bağlı ortaklığı lifecell LLC
şirketinde taşınan
geçmiş yıl mali zararlarına ilişkin 1.177.312 bin
TL tutarındaki ertelenmiş vergi varlıklarını,

planlarına
dayanarak, lifecell LLC'nin gelecek
dönemlerde söz konusu varlıkların kullanılmasını
mümkün kılabilecek vergilendirilebilir kar
elde
etmeye devam edeceği kanaatinde olduğu için
muhasebeleştirmiştir.
lifecell
LLC'nin

planlarına göre yönetim muhakemesi barındıran
önemli varsayımlar,
kullanıcı başına ortalama
gelir, kullanıcı sayısı
artış oranları ve karlılık
oranlarını içermektedir.
Denetim çalışmalarımızda bu konuya aşağıdaki
nedenlerden dolayı odaklanmış bulunuyoruz:
-
Grup'un 31 Aralık 2023 tarihli konsolide
finansal
tablolarına
önemli
etkisinin
bulunması,
-
Söz konusu varlıkların geri kazanılabilirliği
belirlenirken Grup'un önemli muhakemeler
yapması ve kullanıcı başına ortalama gelir,
kullanıcı sayısı
artış oranları ve karlılık
oranları gibi
varsayımlara ilişkin yüksek
seviyede
tahmin
belirsizliğinin
mevcut
olması,
-
Yönetimin
ertelenmiş
vergi
varlıklarının
değerlendirmesinin incelenmesinde yüksek
seviyede denetçi muhakemesi, sübjektiflik ve
çaba gerektirmesi.
Bu
alanda
uyguladığımız
denetim
prosedürlerimiz, diğer prosedürlerin yanı sıra,
aşağıdakileri içermektedir:
-
Ertelenen
vergi
varlıklarının
muhasebeleştirilmesi
ve
ölçümüne
ilişkin
Grup'un
muhasebe
politikaları,
TFRS
yükümlülükleri
ışığında,
ertelenmiş
vergi
varlıklarının geri kazanılabilirliği kriterleri dahil
olmak üzere değerlendirilmiştir.
-
Ertelenen
vergi
varlıkları
ve
gelecek
dönemlerde ortaya çıkacak vergilendirebilir
geliri belirlemek için kullanılan iş planlarının
hazırlanması ve değerlendirilmesi dahil olmak
üzere,
ertelenmiş
vergi
varlıklarının
muhasebeleştirilmesi ve ölçümü üzerindeki
grup içi kontrollerin tasarımı değerlendirilmiş
ve işleyiş etkinliği test edilmiştir.
-
Değerleme
uzmanlarımızın
desteği
ile
kullanıcı sayısı artış oranları, kullanıcı başına
ortalama gelir ve karlılık oranı ölçümlerine
ilişkin önemli muhakemeler ve varsayımlar
dahil
kullanılan

planları
ve
verilerin
makullüğü değerlendirilmiştir. Söz konusu
değerlendirmenin
bir
parçası
olarak,
kullanılan

planlarının
matematiksel
doğruluğu
kontrol
edilmiş,
bağımsız
veri
kaynaklarına
dayanarak
cari
dönemde
kullanılan varsayımlar bir önceki dönemin
varsayımları ile karşılaştırılmış ve önemli
varsayımlarda meydana gelen değişimlerin
ertelenen
vergi
varlığının
geri
kazanılabilirliğini
nasıl
etkilediğini
değerlendirmek
için
duyarlılık
analizleri
gerçekleştirilmiştir.
-
Taşınan mevcut geçmiş yıl
mali zararları
yürürlükteki
mevzuatın
kriterlerine
göre
değerlendirilmiştir.
-
Yönetim
tarafından
gerçekleştirilen
ertelenmiş vergi varlıkları hesaplamalarının
doğruluğu, hesaplamalar yeniden yapılarak
teyit edilmiştir.
-
Konsolide
finansal
tablolarda
yer
alan
ertelenmiş
vergi
varlıklarının
geri
kazanılabilirliği
bakımından
yapılmış
olan
açıklamaların yeterliliği değerlendirilmiştir.

Telekomünikasyon
hizmetleri
gelirlerinin
muhasebeleştirilmesi
Konsolide finansal tabloların 2, 14 ve 15 nolu
dipnotlarında açıklandığı üzere, Grup, 31 Aralık
2023 tarihinde sona eren dönem için 88.118.588
bin
TL
tutarında
telekomünikasyon
geliri
raporlamıştır.
Yönetim,
söz
konusu
hasılatı
TFRS 15, Müşteri Sözleşmelerinden Hasılat
standardı çerçevesinde muhasebeleştirmektedir.
Bilgi teknolojileri (BT) profesyonelleri ile birlikte,
BT sistemleri aracılığıyla verilerin uygun akışının
sağlanmasına
yönelik
kontroller
ve
verilerin
muhasebe kayıtları ile mutabakatı dahil, Grup'un
hasılat
muhasebeleştirme süreçleri üzerindeki
kontrollerinin tasarım etkinliğine dair anlayış elde
edilmiş,
bu
kontrollerin
işleyiş
etkinliği
test
edilmiştir.
Grup
tarafından
kaydedilmiş
olan
telekomünikasyon gelirlerinin denetimi, her biri
düşük değerde ancak yüksek hacimli olan
Önemli hasılat
süreçleri
bakımından, denetim
prosedürlerimiz
örneklem
bazında
aşağıdaki
hususları içermektedir:
işlemlerin
başlatılması,
işlenmesi
ve
kaydedilmesinde kullanılmakta olan birden fazla
bilgi teknolojileri sistemleri ve araçları dolayısıyla
karmaşık bir yapıdadır. Buna ek olarak, elde
edilen
ve
toplanılan
verileri
test
etmek,
değerlendirmek
ve
elde
edilen
denetim
kanıtlarının yeterliliğini incelemek için denetim
-
Grup
tarafından
sunulan
tekliflerin/tarife
planlarının bir listesi alınmış ve söz konusu
listenin bütünlüğü/tamlığı
test edilmiştir. Söz
konusu
teklif/tarife
planlarının
muhasebe
uygulamalarının TFRS 15 hükümleri ile uyumu
değerlendirilmiştir.
yaklaşımının belirlenmesinde bilgi teknolojileri
profesyonellerinin muhakemesi ve katılımına
ihtiyaç duyulmaktadır.
- Tespit edilen önemli hasılat BT sistemleri için,
kaynak sistemlerde oluşan faturalama verisi ile
muhasebe defteri mutabakatı sağlanmıştır.
Ayrıca, hasılatın
kilit performans göstergesi
olması sebebiyle kilit denetim konusu olarak
belirlenmiştir.
- Hasılata kaydedilen önemli manuel muhasebe
kayıtları temin edilmiş, bunlara ilişkin yönetimin
değerlendirmeleri
sorgulanmış
ve
ilgili
düzeltmeler yeniden hesaplanmıştır. İlgili olduğu
durumlarda, söz konusu düzeltmelerin girdilerinin
kaynak sistemler ile mutabakatı sağlanmıştır.
-
Faturalandırılmış hasılat, alacaklar ve nakdi
tahsilatlar arasında korelasyon analizleri yapılmış
ve
korelasyon
analizlerinin
sonuçlarının
beklendiği gibi olmadığı durumlarda farkların
kaynak dokümanlar ile mutabakatı sağlanmıştır.
-
Başlıca hasılat süreçleri için
detaylı analitik
prosedürler yapılmış ve sonuçların beklentiler ile
uyumsuz
olması
durumunda
ilave
denetim
prosedürleri gerçekleştirilmiştir.
Ek olarak, hasılata ilişkin ekli konsolide finansal
tablolarda
yer
alan
açıklamaların
TFRS'ye
uygunlukları da değerlendirilmiştir.

5) Yönetimin ve Üst Yönetimden Sorumlu Olanların Konsolide Finansal Tablolara İlişkin Sorumlulukları

Grup yönetimi; konsolide finansal tabloların TFRS'lere uygun olarak hazırlanmasından, gerçeğe uygun bir biçimde sunumundan ve hata veya hile kaynaklı önemli yanlışlık içermeyecek şekilde hazırlanması için gerekli gördüğü iç kontrolden sorumludur.

Konsolide finansal tabloları hazırlarken yönetim; Grup'un sürekliliğini devam ettirme kabiliyetinin değerlendirilmesinden, gerektiğinde süreklilikle ilgili hususları açıklamaktan ve Grubu tasfiye etme ya da ticari faaliyeti sona erdirme niyeti ya da mecburiyeti bulunmadığı sürece işletmenin sürekliliği esasını kullanmaktan sorumludur.

Üst yönetimden sorumlu olanlar, Grup'un finansal raporlama sürecinin gözetiminden sorumludur.

6) Bağımsız Denetçinin Konsolide Finansal Tabloların Bağımsız Denetimine İlişkin Sorumlulukları

Bir bağımsız denetimde, biz bağımsız denetçilerin sorumlulukları şunlardır:

Amacımız, bir bütün olarak konsolide finansal tabloların hata veya hile kaynaklı önemli yanlışlık içerip içermediğine ilişkin makul güvence elde etmek ve görüşümüzü içeren bir bağımsız denetçi raporu düzenlemektir. BDS'lere uygun olarak yürütülen bir bağımsız denetim sonucunda verilen makul güvence; yüksek bir güvence seviyesidir ancak, var olan önemli bir yanlışlığın her zaman tespit edileceğini garanti etmez. Yanlışlıklar hata veya hile kaynaklı olabilir. Yanlışlıkların, tek başına veya toplu olarak, finansal tablo kullanıcılarının bu konsolide tablolara istinaden alacakları ekonomik kararları etkilemesi makul ölçüde bekleniyorsa bu yanlışlıklar önemli olarak kabul edilir.

BDS'lere uygun olarak yürütülen bağımsız denetimin gereği olarak, bağımsız denetim boyunca mesleki muhakememizi kullanmakta ve mesleki şüpheciliğimizi sürdürmekteyiz. Tarafımızca ayrıca:

  • Konsolide finansal tablolardaki hata veya hile kaynaklı "önemli yanlışlık" riskleri belirlenmekte ve değerlendirilmekte; bu risklere karşılık veren denetim prosedürleri tasarlanmakta ve uygulanmakta ve görüşümüze dayanak teşkil edecek yeterli ve uygun denetim kanıtı elde edilmektedir. (Hile; muvazaa, sahtekârlık, kasıtlı ihmal, gerçeğe aykırı beyan veya iç kontrol ihlali fiillerini içerebildiğinden, hile kaynaklı önemli bir yanlışlığı tespit edememe riski, hata kaynaklı önemli bir yanlışlığı tespit edememe riskinden yüksektir.)
  • Grup'un iç kontrolünün etkinliğine ilişkin bir görüş bildirmek amacıyla değil ama duruma uygun denetim prosedürlerini tasarlamak amacıyla denetimle ilgili iç kontrol değerlendirilmektedir.
  • Yönetim tarafından kullanılan muhasebe politikalarının uygunluğu ile yapılan muhasebe tahminlerinin ve ilgili açıklamaların makul olup olmadığı değerlendirilmektedir.
  • Elde edilen denetim kanıtlarına dayanarak, Grup'un sürekliliğini devam ettirme kabiliyetine ilişkin ciddi şüphe oluşturabilecek olay veya şartlarla ilgili önemli bir belirsizliğin mevcut olup olmadığı hakkında ve yönetimin işletmenin sürekliliği esasını kullanmasının uygunluğu hakkında sonuca varılmaktadır. Önemli bir belirsizliğin mevcut olduğu sonucuna varmamız hâlinde, raporumuzda, konsolide finansal tablolardaki ilgili açıklamalara dikkat çekmemiz ya da bu açıklamaların yetersiz olması durumunda olumlu görüş dışında bir görüş vermemiz gerekmektedir. Vardığımız sonuçlar, bağımsız denetçi raporu tarihine kadar elde edilen denetim kanıtlarına dayanmaktadır. Bununla birlikte, gelecekteki olay veya şartlar Grup'un sürekliliğini sona erdirebilir.

  • Konsolide finansal tabloların, açıklamalar dâhil olmak üzere, genel sunumu, yapısı ve içeriği ile bu tabloların, temelini oluşturan işlem ve olayları gerçeğe uygun sunumu sağlayacak şekilde yansıtıp yansıtmadığı değerlendirilmektedir.
  • Konsolide finansal tablolar hakkında görüş vermek amacıyla, Grup içerisindeki işletmelere veya faaliyet bölümlerine ilişkin finansal bilgiler hakkında yeterli ve uygun denetim kanıtı elde edilmektedir. Grup denetiminin yönlendirilmesinden, gözetiminden ve yürütülmesinden sorumluyuz. Verdiğimiz denetim görüşünden de tek başımıza sorumluyuz.

Diğer hususların yanı sıra, denetim sırasında tespit ettiğimiz önemli iç kontrol eksiklikleri dâhil olmak üzere, bağımsız denetimin planlanan kapsamı ve zamanlaması ile önemli denetim bulgularını üst yönetimden sorumlu olanlara bildirmekteyiz.

Bağımsızlığa ilişkin etik hükümlere uygunluk sağladığımızı üst yönetimden sorumlu olanlara bildirmiş bulunmaktayız. Ayrıca bağımsızlık üzerinde etkisi olduğu düşünülebilecek tüm ilişkiler ve diğer hususlar ile varsa, ilgili önlemleri üst yönetimden sorumlu olanlara iletmiş bulunmaktayız.

Üst yönetimden sorumlu olanlara bildirilen konular arasından, cari döneme ait konsolide finansal tabloların bağımsız denetiminde en çok önem arz eden konuları yani kilit denetim konularını belirlemekteyiz. Mevzuatın konunun kamuya açıklanmasına izin vermediği durumlarda veya konuyu kamuya açıklamanın doğuracağı olumsuz sonuçların, kamuya açıklamanın doğuracağı kamu yararını aşacağının makul şekilde beklendiği oldukça istisnai durumlarda, ilgili hususun bağımsız denetçi raporumuzda bildirilmemesine karar verebiliriz.

B) Mevzuattan Kaynaklanan Diğer Yükümlülükler

  • 1) 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun ("TTK") 398'inci maddesinin dördüncü fıkrası uyarınca düzenlenen Riskin Erken Saptanması Sistemi ve Komitesi Hakkında Denetçi Raporu 20 Mart 2024 tarihinde Şirket'in Yönetim Kurulu'na sunulmuştur.
  • 2) TTK'nın 402'nci maddesinin dördüncü fıkrası uyarınca Şirketin 1 Ocak 31 Aralık 2023 hesap döneminde defter tutma düzeninin, finansal tabloların, kanun ile Şirket esas sözleşmesinin finansal raporlamaya ilişkin hükümlerine uygun olmadığına dair önemli bir hususa rastlanmamıştır.
  • 3) TTK'nın 402'nci maddesinin dördüncü fıkrası uyarınca Yönetim Kurulu tarafımıza denetim kapsamında istenen açıklamaları yapmış ve talep edilen belgeleri vermiştir.

Bu bağımsız denetimi yürütüp sonuçlandıran sorumlu denetçi Sinem Arı Öz'dür.

Güney Bağımsız Denetim ve Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik Anonim Şirketi A member firm of Ernst & Young Global Limited

Sinem Arı Öz, SMMM Sorumlu Denetçi

20 Mart 2024 İstanbul, Türkiye

31 ARALIK 2023
TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT
KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLAR
İÇİNDEKİLER SAYFA
KONSOLİDE FİNANSAL DURUM TABLOSU
1-3
KONSOLİDE KAR VEYA ZARAR TABLOSU 4
KONSOLİDE DİĞER KAPSAMLI GELİR TABLOSU 5
KONSOLİDE ÖZKAYNAKLAR DEĞİŞİM TABLOSU
6
KONSOLİDE NAKİT AKIŞ TABLOSU
7
NOT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI DİPNOTLAR
8-122
1 ŞİRKET'İN ORGANİZASYONU VE FAALİYET KONUSU 8
2 FİNANSAL TABLOLARIN SUNUMUNA İLİŞKİN ESASLAR 16
3 DURDURULAN FAALİYETLER 53
4 BÖLÜMLERE GÖRE RAPORLAMA 55
5 NAKİT VE NAKİT BENZERLERİ 58
6 TİCARİ ALACAKLAR VE BORÇLAR 58
7 FİNANS SEKTÖRÜ FAALİYETLERİNDEN ALACAKLAR
60
8 DİĞER ALACAK VE BORÇLAR 61
9 MÜŞTERİ SÖZLEŞMELERİNDEN DOĞAN VARLIKLAR 61
10 STOKLAR 62
11 PEŞİN ÖDENMİŞ GİDERLER VE ERTELENMİŞ GELİRLER 62
12 ÖZKAYNAK YÖNTEMİYLE DEĞERLENEN YATIRIMLAR 62
13 YATIRIM AMAÇLI GAYRİMENKULLER 63
14 MADDİ DURAN VARLIKLAR
65
15 MADDİ OLMAYAN DURAN VARLIKLAR 67
16 KULLANIM HAKKI VARLIKLARI 69
17 ŞEREFİYE
70
18 VARLIKLARDA DEĞER DÜŞÜKLÜĞÜ
70
19 BORÇLANMA MALİYETLERİ 70
20 KARŞILIKLAR, KOŞULLU VARLIK VE YÜKÜMLÜLÜKLER 71
21 TAAHHÜTLER 79
22 ÇALIŞANLARA SAĞLANAN FAYDALAR
80
23 MÜŞTERİ SÖZLEŞMELERİNDEN DOĞAN YÜKÜMLÜLÜKLER 82
24 NİTELİKLERİNE GÖRE GİDERLER 82
25 DİĞER VARLIK VE YÜKÜMLÜLÜKLER
83
26 SERMAYE, YEDEKLER VE DİĞER ÖZKAYNAK KALEMLERİ 83
27 HASILAT VE SATIŞLARIN MALİYETİ
86
28 GENEL YÖNETİM GİDERLERİ, PAZARLAMA GİDERLERİ 88
29 ESAS FAALİYETLERDEN DİĞER GELİRLER VE GİDERLER 89
30 YATIRIM FAALİYETLERİNDEN GELİRLER
90
31 FİNANSMAN GELİRLERİ VE GİDERLERİ
90
32 GELİR VERGİLERİ
91
33 PAY BAŞINA KAZANÇ 96
34 FİNANSAL YATIRIMLAR
96
35 TÜREV ARAÇLAR 99
36
37
BORÇLANMALAR107
İLİŞKİLİ TARAF AÇIKLAMALARI110
38 FİNANSAL ARAÇLARDAN KAYNAKLANAN RİSKLERİN NİTELİĞİ VE DÜZEYİ114
39 NAKİT AKIŞ TABLOSUNA İLİŞKİN AÇIKLAMALAR
121
40 DENETİM ÜCRETLERİ122
41 KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARI ÖNEMLİ ÖLÇÜDE ETKİLEYEN DİĞER HUSUSLAR
122
42 RAPORLAMA DÖNEMİNDEN SONRAKİ OLAYLAR
122

31 ARALIK 2023 KONSOLİDE FİNANSAL DURUM TABLOSU

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

Bağımsız
Denetimden
Geçmiş
VARLIKLAR Dipnot 31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
Dönen Varlıklar
Nakit ve nakit benzerleri 5 49.978.716 42.776.160
Finansal yatırımlar 8.869.828 7.882.015
-Vadeli mevduatlar - 1.233.597
-Gerçeğe uygun değer farkı kar veya zarara yansıtılan finansal varlıklar 34 8.869.828 6.648.418
Ticari alacaklar 11.097.018 11.108.184
-İlişkili taraflardan ticari alacaklar 171.373 125.967
-İlişkili olmayan taraflardan ticari alacaklar 6 10.925.645 10.982.217
Finans sektörü faaliyetlerinden alacaklar
-Finans sektörü faaliyetlerinden ilişkili olmayan taraflardan alacaklar
7 5.842.112
5.842.112
5.399.259
5.399.259
784.789 267.909
Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası hesabı 257.366 239.891
Diğer alacaklar
-İlişkili olmayan taraflardan diğer alacaklar
8 257.366 239.891
Müşteri sözleşmelerinden doğan varlıklar 9 3.191.739 3.112.465
-Mal ve hizmet satışlarından doğan sözleşme varlıkları 3.191.739 3.112.465
Türev araçlar 35 2.044.765 3.348.871
Stoklar 10 540.507 494.988
Peşin ödenmiş giderler 1.170.943 939.342
-İlişkili taraflara peşin ödenmiş giderler 219.739 17.260
-İlişkili olmayan taraflara peşin ödenmiş giderler 11 951.204 922.082
Cari dönem vergisiyle ilgili varlıklar 393.101 736.357
Diğer dönen varlıklar 1.269.574 1.007.143
-İlişkili olmayan taraflardan diğer dönen varlıklar 25 1.269.574 1.007.143
ARA TOPLAM 85.440.458 77.312.584
Satış amaçlı sınıflandırılan varlık gruplarına ilişkin varlıklar 3 17.105.770 -
TOPLAM DÖNEN VARLIKLAR 102.546.228 77.312.584
Duran Varlıklar
Finansal yatırımlar 647.513 3.475.814
-Gerçeğe uygun değer farkı kar veya zarara yansıtılan finansal varlıklar 34 541.490 426.147
-Gerçeğe uygun değer farkı diğer kapsamlı gelire yansıtılan finansal 34 106.023 3.049.667
Ticari alacaklar 12 325.862 492.274
-İlişkili olmayan taraflardan ticari alacaklar 6 325.862 492.274
Finans sektörü faaliyetlerinden alacaklar 593.550 469.830
-Finans sektörü faaliyetlerinden ilişkili olmayan taraflardan alacaklar 7 593.550 469.830
Diğer alacaklar 599.114 619.042
-İlişkili olmayan taraflardan diğer alacaklar 8 599.114 619.042
Müşteri sözleşmelerinden doğan varlıklar 101.281 110.487
-Mal ve hizmet satışlarından doğan sözleşme varlıkları 9 101.281 110.487
Özkaynak yöntemiyle değerlenen yatırımlar 12 5.869.618
142.365
3.801.087
Yatırım amaçlı gayrimenkuller 13 66.650.246 179.085
71.494.396
Maddi duran varlıklar
-Tesis, makine ve cihazlar
14 55.051.197 58.762.043
-Diğer maddi duran varlıklar 11.599.049 12.732.353
Kullanım hakkı varlıkları 16 6.136.092 8.054.305
15 58.511.397 61.498.735
Maddi olmayan duran varlıklar
-Lisanslar
20.218.917 22.896.746
-Bilgisayar yazılımları 23.605.433 22.841.173
-Diğer maddi olmayan duran varlıklar 14.279.118 15.341.062
-Şerefiye 17 407.929 419.754
Peşin ödenmiş giderler 3.751.085 4.643.460
-İlişkili taraflara peşin ödenmiş giderler 3.658 293
-İlişkili olmayan taraflara peşin ödenmiş giderler 11 3.747.427 4.643.167
Ertelenmiş vergi varlığı 32 1.128.749 2.732.413
Diğer duran varlıklar 80.225 105.668
TOPLAM DURAN VARLIKLAR 144.537.097 157.676.596
TOPLAM VARLIKLAR 247.083.325 234.989.180

31 ARALIK 2023 KONSOLİDE FİNANSAL DURUM TABLOSU

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

Bağımsız
Denetimden
Geçmiş
KAYNAKLAR Dipnot 31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
Kısa Vadeli Yükümlülükler
Kısa vadeli borçlanmalar
36 16.439.197 17.727.659
İlişkili taraflardan kısa vadeli borçlanmalar 37 8.057.707 7.446.753
-Banka kredileri 7.030.714 6.789.667
-Kiralama işlemlerinden borçlar 70.079 68.028
-İhraç edilmiş borçlanma araçları 956.914 589.058
İlişkili olmayan taraflardan kısa vadeli borçlanmalar 8.381.490 10.280.906
-Banka kredileri 5.199.432 7.645.847
-Kiralama işlemlerinden borçlar 701.726 1.370.896
-İhraç edilmiş borçlanma araçları 2.480.332 1.264.163
Uzun vadeli borçlanmaların kısa vadeli kısımları 36 9.698.364 9.824.427
İlişkili taraflardan uzun vadeli borçlanmaların kısa vadeli kısımları 37 21.474 -
-Banka kredileri 21.474 -
İlişkili olmayan taraflardan uzun vadeli borçlanmaların kısa vadeli kısımları
-Banka kredileri
9.676.890
8.091.564
9.824.427
8.164.966
-İhraç edilmiş borçlanma araçları 1.585.326 1.659.461
14.173.887 12.887.996
Ticari borçlar
-İlişkili taraflara ticari borçlar
552.437 396.088
-İlişkili olmayan taraflara ticari borçlar 6 13.621.450 12.491.908
Çalışanlara sağlanan faydalar kapsamında borçlar 764.577 583.914
Diğer borçlar 4.469.898 3.941.712
-İlişkili taraflara diğer borçlar 12 1.524
-İlişkili olmayan taraflara diğer borçlar 8 4.469.886 3.940.188
Müşteri sözleşmelerinden doğan yükümlülükler 1.312.519 1.401.669
Türev araçlar 35 354.370 248.682
Ertelenmiş gelirler 248.003 214.040
-İlişkili taraflardan ertelenmiş gelirler 1.515 24.978
-İlişkili olmayan taraflardan ertelenmiş gelirler 11 246.488 189.062
Dönem karı vergi yükümlülüğü 32 213.374 401.197
Kısa vadeli karşılıklar 1.975.543 1.242.279
-Çalışanlara sağlanan faydalara ilişkin kısa vadeli karşılıklar 20 1.525.613 1.189.764
-Diğer kısa vadeli karşılıklar 20 449.930 52.515
Diğer kısa vadeli yükümlülükler 1.750.310
51.400.042
2.429
48.476.004
ARA TOPLAM
Satış amaçlı sınıflandırılan varlık gruplarına ilişkin yükümlülükler
3 6.327.676 -
TOPLAM KISA VADELİ YÜKÜMLÜLÜKLER 57.727.718 48.476.004
Uzun Vadeli Yükümlülükler
Uzun vadeli borçlanmalar 36 57.946.648 61.185.299
İlişkili taraflardan uzun vadeli borçlanmalar 37 87.930 138.566
-Banka kredileri 11.981 -
-Kiralama işlemlerinden borçlar 75.949
57.858.718
138.566
61.046.733
İlişkili olmayan taraflardan uzun vadeli borçlanmalar
-Banka kredileri
29.433.500 29.568.601
-Kiralama işlemlerinden borçlar 1.579.834 3.456.704
-İhraç edilmiş borçlanma araçları 26.845.384 28.021.428
Ticari borçlar 1.149.037 58.096
-İlişkili taraflara ticari borçlar 38.337 1.546
-İlişkili olmayan taraflara ticari borçlar 1.110.700 56.550
Müşteri sözleşmelerinden doğan yükümlülükler 23 1.193.665 1.248.479
Ertelenmiş gelirler 86.412 8.194
-İlişkili olmayan taraflardan ertelenmiş gelirler 86.412 8.194
Uzun vadeli karşılıklar 3.431.760 4.545.689
-Çalışanlara sağlanan faydalara ilişkin uzun vadeli karşılıklar 22 2.052.325 2.949.486
-Diğer uzun vadeli karşılıklar 20 1.379.435 1.596.203
Ertelenmiş vergi yükümlülüğü 32 2.286.164 8.991.083
Diğer uzun vadeli yükümlülükler 25 1.027.056 1.098.397
TOPLAM UZUN VADELİ YÜKÜMLÜLÜKLER 67.120.742 77.135.237
TOPLAM YÜKÜMLÜLÜKLER 124.848.460 125.611.241

31 ARALIK 2023 KONSOLİDE FİNANSAL DURUM TABLOSU

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe bin Türk Lirası olarak ifade edilmiştir. Türk Lirası dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

Bağımsız
Denetimden
ÖZKAYNAKLAR Geçmiş
31 Aralık 2023
31 Aralık 2022
Dipnot
Ana ortaklığa ait özkaynaklar 122.247.819 109.371.518
Ödenmiş sermaye 26 2.200.000 2.200.000
Sermaye düzeltme farkları 26 30.134.546 30.134.546
Geri alınmış paylar (-) 26 (741.311) (710.768)
Paylara ilişkin primler 7.683 7.683
Kar veya zararda yeniden sınıflandırılmayacak birikmiş diğer kapsamlı
giderler (-) (2.047.211) (2.049.632)
Yeniden değerleme ve ölçüm kazançları (kayıpları) (2.047.211) (2.049.632)
-Tanımlanmış fayda planları yeniden ölçüm kayıpları (-) (2.047.211) (2.049.632)
Kar veya zararda yeniden sınıflandırılacak birikmiş diğer kapsamlı (19.145.953) (21.981.359)
giderler (-)
Yabancı para çevrim farkları
(10.333.297) (12.702.469)
Riskten korunma kayıpları (-) (1.310.229) (1.747.705)
-Nakit akış riskinden korunma kazançları 4.225.125 2.626.427
-Yurtdışındaki işletmeye ilişkin yatırım riskinden korunma
kayıpları (-) 35 (5.535.354) (4.374.132)
Yeniden değerleme ve ölçüm kayıpları (-) (90.013) (234.101)
-Gerçeğe uygun değer farkı diğer kapsamlı gelire yansıtılan
finansal varlıklardan kayıplar (-)
(90.013) (234.101)
Opsiyonların zaman değerindeki değişiklikler (7.412.414) (7.297.084)
Kardan ayrılan kısıtlanmış yedekler 26 24.720.932 24.384.785
Geçmiş yıllar karları 26 74.565.137 70.505.827
Net dönem karı 12.553.996 6.880.436
Kontrol gücü olmayan paylar (12.954) 6.421
TOPLAM ÖZKAYNAKLAR 122.234.865 109.377.939
TOPLAM KAYNAKLAR 247.083.325 234.989.180

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE KAR VEYA ZARAR TABLOSU

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

Bağımsız
Denetimden
Geçmiş
Dipnot
Referansları
31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
KAR VEYA ZARAR KISMI
Hasılat 27 102.962.781 90.206.307
Finans sektörü faaliyetleri hasılatı 27 4.153.403 3.280.539
TOPLAM HASILAT 107.116.184 93.486.846
Satışların maliyeti (-) 27 (82.240.256) (80.360.678)
Finans sektörü faaliyetleri maliyeti (-) 27 (2.177.779) (1.320.251)
TOPLAM MALİYET (84.418.035) (81.680.929)
Ticari faaliyetlerden brüt kar 20.722.525 9.845.629
Finans sektörü faaliyetlerinden brüt kar 1.975.624 1.960.288
BRÜT KAR 22.698.149 11.805.917
Genel yönetim giderleri (-) 28 (3.429.518) (2.579.411)
Pazarlama giderleri (-) 28 (5.682.346) (4.592.793)
Esas faaliyetlerden diğer gelirler 29 15.944.146 14.429.602
Esas faaliyetlerden diğer giderler (-) 29 (5.932.679) (1.454.917)
ESAS FAALİYET KARI 23.597.752 17.608.398
Yatırım faaliyetlerinden gelirler 30 7.187.280 3.278.502
Yatırım faaliyetlerinden giderler (-) 30 (23.155) (35.502)
TFRS 9 uyarınca belirlenen değer düşüklüğü zararları (-) (1.008.164) (621.978)
Özkaynak yöntemiyle değerlenen yatırımların karlarından 12 1.525.175 522.221
/(zararlarından) paylar
FİNANSMAN GELİRİ / (GİDERİ)
ÖNCESİ FAALİYET KARI
31.278.888 20.751.641
Finansman gelirleri 31 4.596.857 430.562
Finansman giderleri (-) 31 (33.805.936) (25.698.084)
Parasal Kazanç / (Kayıp) 3.816.872 7.767.102
SÜRDÜRÜLEN FAALİYETLER VERGİ ÖNCESİ KARI 5.886.681 3.251.221
Sürdürülen faaliyetler vergi (gideri) geliri 4.675.891 2.785.265
Dönem vergi gideri (-) (683.059) (864.540)
Ertelenmiş vergi (gideri)/geliri 5.358.950 3.649.805
SÜRDÜRÜLEN FAALİYETLER DÖNEM KARI 10.562.572 6.036.486
DURDURULAN FAALİYETLER DÖNEM KARI 1.969.674 842.370
DÖNEM KARI 12.532.246 6.878.856
Dönem karı dağılımı
Kontrol gücü olmayan paylar (21.750) (1.580)
Ana ortaklık payları 12.553.996 6.880.436
Pay başına kazanç (Tam TL) 33
Pay başına kazanç 5,75 3,15
Sürdürülen faaliyetlerden pay başına kazanç 4,85 2,77
Durdurulan faaliyetlerden pay başına kazanç 0,90 0,39

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONRA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT DİĞER KAPSAMLI GELİR TABLOSU

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

Bağımsız
Denetimden
Geçmiş
Dipnot
Referansları
31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
DÖNEM KARI 12.532.246 6.878.856
Diğer kapsamlı gelirler/(giderler)
Kar veya zarar olarak yeniden sınıflandırılmayacaklar 2.421 (1.460.997)
Tanımlanmış fayda planları yeniden ölçüm kazançları kayıpları (-) 22 (149.757) (1.824.873)
Tanımlanmış fayda planları yeniden ölçüm kayıpları, vergi etkisi 32 152.178 363.876
Kar veya zarar olarak yeniden sınıflandırılacaklar 2.835.406 (1.342.208)
Yurtdışındaki işletmelerin çevrimine ilişkin yabancı para çevrim farkları 2.860.231 (748.669)
-Yurtdışındaki işletmelerin çevrimine ilişkin yabancı para çevrim
farklarından kazançlar 2.860.231 (748.669)
Gerçeğe uygun değer farkı diğer kapsamlı gelire yansıtılan finansal
varlıklardan kazançlar/(kayıplar) 34 149.602 (121.999)
Nakit akış riskinden korunma kazançları 5.256.277 9.415.938
Nakit akış riskinden korunma işlemindeki yeniden sınıflandırma
düzeltmeleri 35 (3.683.081) (7.129.115)
Opsiyonların zaman değerindeki değişimden kayıplar (-) (784.883) (3.046.104)
Opsiyonların zaman değerindeki değişikliklerin yeniden sınıflandırma
düzeltmeleri 395.519 875.435
Yurtdışındaki işletmeye ilişkin net yatırım riskinden korunma kayıpları (-) 35 (2.342.679) (520.930)
Kar veya zararda yeniden sınıflandırılacak diğer kapsamlı gelire
ilişkin vergiler 32 984.420 (66.764)
-Yurtdışındaki işletmelerin çevrimine ilişkin yabancı para çevrim
farkları, vergi etkisi (491.059) (887.185)
-Gerçeğe uygun değer farkı diğer kapsamlı gelire yansıtılan finansal
varlıklardan (kayıplar)/kazançlar, vergi etkisi 3 4 (5.514) 35.988
-Nakit akış riskinden korunmaya ilişkin diğer kapsamlı gelir,
vergi etkisi 25.502 (89.836)
-Opsiyonların zaman değerindeki değişikliklere ilişkin diğer
kapsamlı gelir, vergi etkisi 274.034 434.134
-Yurtdışındaki işletmeye ilişkin yatırım riskinden korunma (kayıpları),
vergi etkisi 3 5 1.181.457 440.135
DİĞER KAPSAMLI GELİR/(GİDER) 2.837.827 (2.803.205)
TOPLAM KAPSAMLI GELİR 15.370.073 4.075.651
Toplam kapsamlı gelirin dağılımı 15.370.073 4.075.651
Kontrol gücü olmayan paylar (21.750) (1.580)
Ana ortaklık payları 15.391.823 4.077.231

TURKCELL İLETİŞİM HİZMETLERİ A.Ş. 31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE ÖZKAYNAKLAR DEĞİŞİM TABLOSU

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

Kar veya
zararda yeniden
sınıflandırılmay
acak birikmiş
diğer kapsamlı
gelirler veya
giderler Kar veya zararda yeniden sınıflandırılacak birikmiş diğer kapsamlı gelirler ve giderler Birikmiş Karlar
Gerçeğe uygun
değer farkı diğer Yurtdışındaki
Pay kapsamlı gelire işletmeye ilişkin Nakit akış
sahiplerini Tanımlanmış yansıtılan finansal yatırım riskinden Opsiyonların Kardan Kontrol
Sermaye Geri Paylara n ilave fayda planları varlıklardan riskinden korunma zaman Yabancı ayrılan Geçmiş Ana ortaklığa gücü
Ödenmiş düzeltme alınmış ilişkin sermaye yeniden ölçüm kazançlar / korunma kazançları / değerindeki para çevrim kısıtlanmış yıllar Net dönem ait olmayan
sermaye farkları paylar (-) primler katkıları (kayıpları) (kayıplar) (kayıpları) (kayıpları) değişiklikler farkları (*) yedekler karları karı özkaynaklar paylar Özkaynaklar
1 Ocak 2022 tarihindeki bakiye 2.200.000 30.134.546 (729.130) 7.683 95.138 (588.635) (148.090) (4.293.337) 429.440 (5.560.549) (11.066.615) 23.675.596
709.189
66.413.197
6.426.248
7.135.437 107.704.681 (555) 107.704.126
Transferler - - - - - -
(1.460.997)
-
(86.011)
-
(80.795)
-
2.196.987
-
(1.736.535)
-
(1.635.854)
(7.135.437)
6.880.436
-
4.077.231
-
(1.580)
-
4.075.651
Toplam kapsamlı gelir
Net dönem karı
- - - - - - - 6.880.436 6.880.436 (1.580) 6.878.856
Diğer kapsamlı gelir / (gider) -
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
(1.460.997)
-
(86.011)
-
(80.795)
-
2.196.987
-
(1.736.535)
-
(1.635.854)
-
-
-
-
- (2.803.205) - (2.803.205)
Bağlı ortaklık edinimi - - - - - - - - - - - - - - - 8.556 8.556
Kar payları - - 18.362 - - - - - - - - - (2.391.534) - (2.373.172) - (2.373.172)
Payların Geri Alım İşlemleri
dolayısıyla meydana gelen (azalış) - - - - (95.138) - - - - - - - 57.916 - (37.222) - (37.222)
31 Aralık 2022 tarihindeki bakiye 2.200.000 30.134.546 (710.768) 7.683 - (2.049.632) (234.101) (4.374.132) 2.626.427 (7.297.084) (12.702.469) 24.384.785 70.505.827 6.880.436 109.371.518 6.421 109.377.939
1 Ocak 2023 tarihindeki bakiye 2.200.000 30.134.546 (710.768) 7.683 - (2.049.632) (234.101) (4.374.132) 2.626.427 (7.297.084) (12.702.469) 24.384.785 70.505.827 6.880.436 109.371.518 6.421 109.377.939
Transferler - - - - - - - - - - 336.147 6.544.289 (6.880.436) - -
Toplam kapsamlı gelir - - - - 2.421 144.088 (1.161.222) 1.598.698 (115.330) 2.369.172 - - 12.553.996 15.391.823 (21.750) 15.370.073
Net dönem karı - - - - - - - - - - - - 12.553.996 12.553.996 (21.750) 12.532.246
Diğer kapsamlı gelir / (gider) - - - - 2.421 144.088 (1.161.222) 1.598.698 (115.330) 2.369.172 - - - 2.837.827 - 2.837.827
Bağlı ortaklık edinimi dolayısıyla
meydana gelen artış - - - - - - - - - - - - - - 2.375 2.375
Kar payları - - 20.212 - - - - - - - - - (2.484.979) - (2.464.767) - (2.464.767)
Payların geri alım işlemleri
nedeniyle meydana gelen (azalış) - - (50.755) - - - - - - - - - - - (50.755) - (50.755)
31 Aralık 2023 tarihindeki bakiye 2.200.000 30.134.546 (741.311) 7.683 - (2.047.211) (90.013) (5.535.354) 4.225.125 (7.412.414) (10.333.297) 24.720.932 74.565.137 12.553.996 122.247.819 (12.954) 122.234.865

(*) 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla, satış amaçlı sınıflandırılan varlıklara ilişkin yabancı para çevrim fakları tutarı 6.140.191 TL tutarındadır.

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE NAKİT AKIŞ TABLOSU

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

Bağımsız
Denetimden
Geçmiş
Dipnot 31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
A. İŞLETME FAALİYETLERİNDEN NAKİT AKIŞLARI 47.546.890 46.267.718
Dönem Karı 12.532.246 6.878.856
Sürdürülen faaliyetlerden dönem karı 10.562.572 6.036.486
Durdurulan faaliyetlerden dönem karı 1.969.674 842.370
Dönem Net Karı Mutabakatı ile İlgili Düzeltmeler 39.532.661 45.290.825
Amortisman ve itfa gideri ile ilgili düzeltmeler 13-14-15-16 33.467.145 35.195.007
Değer düşüklüğü ile ilgili düzeltmeler (1.421) 391.616
Karşılıklar ile ilgili düzeltmeler
Faiz (gelirleri) ve giderleri ile ilgili düzeltmeler
4.699.380
2.705.359
2.757.078
3.424.909
Türev finansal araçların gerçeğe uygun değer (kazançları) ile ilgili düzeltmeler 3 5 (1.313.993) 2.427.062
Vergi gideri ile ilgili düzeltmeler 3 2 (4.383.918) (2.661.572)
Duran varlıkların elden çıkarılmasından kaynaklanan (kazançlar) ile ilgili düzeltmeler 15.979 35.502
Finansal varlıkların gerçeğe uygun değer (kazançları) ile ilgili düzeltmeler (4.604.960) (1.738.728)
Özkaynak yöntemiyle değerlenen yatırımların dağıtılmamış zararları ile ilgili düzeltmeler (1.525.175) (522.221)
Gerçekleşmemiş yabancı para çevrim farkları ile ilgili düzeltmeler 32.021.753 27.187.279
Parasal kazanç / (kayıp) (21.551.200) (21.403.879)
(Kar)/zarar mutabakatı ile ilgili diğer düzeltmeler
İşletme Sermayesinde Gerçekleşen Değişimler:
3.712
(2.423.952)
198.772
(2.609.684)
Ticari alacaklardaki (artış) ile ilgili düzeltmeler 6 (178.826) 1.043.761
Stoklardaki (artış) ile ilgili düzeltmeler 1 0 (98.561) 260.863
Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası hesabındaki (artış) (516.880) (267.909)
Finans sektörü faaliyetlerinden alacaklarda (artış) 7 (572.122) (3.562)
Faaliyetlerle ilgili diğer varlıklardaki (artış) 2 5 (233.671) (779.145)
Faaliyetlerle ilgili diğer alacaklardaki (artış) ilgili düzeltmeler 8 156.466 508.185
Müşteri sözleşmelerinden doğan varlıklardaki (artış) ile ilgili düzeltmeler (61.355) 159.122
Ticari borçlardaki artış/(azalış) ile ilgili düzeltmeler 6 (1.231.033) (1.324.049)
Peşin ödenmiş giderlerdeki (artış)
Müşteri sözleşmelerinden doğan yükümlülüklerdeki artış ile ilgili düzeltmeler
1 1 (380.170)
316.280
18.962
Ertelenmiş gelirlerdeki artış 1 1 129.985 (62.026)
(139.687)
Faaliyetler ile ilgili diğer borçlardaki artış ile ilgili düzeltmeler 8 800.713 (204.553)
Faaliyetlerle ilgili diğer yükümlülüklerdeki (azalış) 2 5 (554.778) (1.819.646)
Faaliyetlerden Elde Edilen Nakit Akışları 49.640.955 49.559.997
Ödenen faiz (7.356.137) (5.943.326)
Vergi ödemeleri (563.330) (1.335.544)
Alınan faiz 5.825.402 3.986.591
B. YATIRIM FAALİYETLERİNDEN KAYNAKLANAN NAKİT AKIŞLARI (26.731.187) (35.698.659)
Maddi duran varlık alımından kaynaklanan nakit çıkışları 1 4 (14.216.712) (15.381.134)
Maddi olmayan duran varlık alımından kaynaklanan nakit çıkışları 1 5 (15.287.059) (11.152.761)
Maddi ve maddi olmayan duran varlıkların satışından kaynaklanan nakit girişleri 338.387 1.160.686
İştiraklar ve/veya iş ortaklıkları pay alımı veya sermaye artırımı sebebiyle oluşan nakit çıkışları (543.356) (1.014.279)
Başka işletmelerin veya fonların paylarının veya borçlanma araçlarının satılması sonucu
elde edilen nakit girişleri
15.307.389 2.158.111
Başka işletmelerin veya fonların paylarının veya borçlanma araçlarının edinimi için yapılan
nakit çıkışları (16.115.347) (3.560.647)
Diğer nakit (çıkışları)/girişleri 3.785.511 (6.164.032)
Verilen diğer nakit avanslardaki değişim - (1.744.603)
6.769.335 3.388.381
C. FİNANSMAN FAALİYETLERİNDEN NAKİT AKIŞLARI
Kredilerden nakit girişleri
3 9
İhraç edilen borçlanma araçlarından nakit girişleri 3 9 62.689.793 53.139.280
7.824.254 4.472.292
Kredi geri ödemelerine ilişkin nakit çıkışları
Ödenen temettüler
(54.790.770) (44.653.449)
(2.484.979) (2.391.534)
İşletmenin kendi paylarını almasından kaynaklanan nakit çıkışları (50.755) -
İhraç edilmiş borçlanma araçları geri ödemelerinden nakit çıkışları (5.289.151) (3.564.408)
Kira sözleşmelerinden kaynaklanan borç ödemelerine ilişkin nakit çıkışları 3 9 (4.121.990) (4.310.581)
Türev araçlardan nakit girişleri 7.749.663 5.961.522
Türev araçlardan nakit çıkışları (4.756.730) (5.264.741)
YABANCI PARA ÇEVİRİM FARKLARININ ETKİSİNDEN Ö NCE 27.585.038 13.957.440
D. NAKİT VE NAKİT BENZERLERİ ÜZERİNDEKİ PARASAL KAYIP KAZANÇ ETKİSİ (18.280.844) (21.721.735)
E. YABANCI PARA ÇEVİRİM FARKLARININ NAKİT VE NAKİT BENZERLERİ ÜZERİNDEKİ ETKİSİ 1.778.477 107.728
NAKİT VE NAKİT BENZERLERİNDEKİ NET ARTIŞ (A+B+C+D) 11.082.671 (7.656.567)
F. DÖ NEM BAŞI NAKİT VE NAKİT BENZERLERİ 5 42.742.204 50.398.771
DÖ NEM SO NU NAKİT VE NAKİT BENZERLERİ (A+B+C+D+E) 5 53.824.875 42.742.204

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

1 ŞİRKET'İN ORGANİZASYONU VE FAALİYET KONUSU

Turkcell İletişim Hizmetleri Anonim Şirketi ("Turkcell - Ana ortaklık"), 5 Ekim 1993 tarihinde İstanbul'da kurulmuş ve 1994 yılında faaliyetlerine başlamıştır. Turkcell'in ticari adresi, Aydınevler Mahallesi İnönü Caddesi No:20 Küçükyalı Ofispark Maltepe/İstanbul olarak kayıtlıdır. Turkcell'in ("Şirket") faaliyet konuları, Türkiye Cumhuriyeti Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı ("Bakanlık") ile imzalanmış bulunan GSM ("Global System for Mobile Communications") Pan Avrupa Mobil Telefon Sistemi ihalesinde öngörülen iş ve hizmetler ile Posta ve Telgraf Teşkilatı A.Ş.'nin ("PTT") kanununa aykırı olmamak üzere, her türlü telefon, telekomünikasyon ve benzeri hizmetler, IMT hizmet ve altyapılarına ilişkin yetkilendirme kapsamındaki faaliyetlerdir. 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla, Turkcell'in hisse senetleri Borsa İstanbul A.Ş. ("BIST") ve New York Hisse Senetleri Borsası'nda ("New York Stock Exchange" - "NYSE") işlem görmektedir.

Şirket, 1993 yılında Türk Telekomünikasyon A.Ş. ("Türk Telekom") ile bir gelir paylaşımı sözleşmesi imzalamış, bu sözleşme çerçevesinde, GSM standartlarında bir mobil telefon sistemini, yatırım bedelini de karşılamak suretiyle, gerçekleştirmekle sorumlu kılınmıştır. Turkcell, 27 Nisan 1998 tarihinde Bakanlık ile bir lisans sözleşmesi imzalamış ve bu sözleşme uyarınca, 500.000 Amerikan Doları lisans ücreti karşılığında 25 yıl süreli bir GSM işletme lisansı ("2G Lisans") almaya hak kazanmıştır.

Şirket Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu ("BTK") ile imzaladığı ve 27 Nisan 2023 tarihine kadar geçerli olan 2G İmtiyaz Sözleşmesi'nin süresinin uzatılmasına ilişkin olarak yasal süresi içinde yapılan başvuru üzerine BTK, "GSM İmtiyaz Sözleşmeleri ve GSM 1800 İmtiyaz Sözleşmesinin Süre Uzatım Koşullarının Belirlenmesine İlişkin Usul ve Esaslar" çerçevesinde GSM İmtiyaz Sözleşmesinin süresinin 30 Nisan 2029 tarihine kadar uzatılmasına ve 900 MHz bandında Turkcell'e tahsisli frekansların kullanımına devam edilmesine karar verildiğini yazılı olarak bildirmiştir. İlgili usul ve esaslar çerçevesinde, süre uzatım bedeli 120 milyon Avro (ek olarak 21,6 milyon Avro KDV) olarak belirlenmiştir. Söz konusu süre uzatım bedelinin peşinatına ve KDV'nin tamamına tekabül eden toplam 81,6 milyon Avro karşılığı 1,7 milyar TL tutarındaki ödeme 7 Nisan 2023 tarihinde gerçekleştirilmiş olup, kalan bedel 31,1 milyon Avro tutarında iki eşit taksitle (30 Nisan 2024 ve 30 Nisan 2025 tarihlerinde olmak üzere) 2 yıl içinde ödenecektir.

Şirket, BTK tarafından 2000/UMTS hizmet ve altyapılarının yetkilendirilmesine yönelik dört adet lisansın verilmesi için yapılan 3. Nesil ihalesinde, 358.000 Avro (KDV hariç) karşılığında en geniş frekans bandını içeren A tipi lisansını almaya hak kazanmıştır. 3. Nesil Lisans ("3G Lisans") ile ilgili onaylar tamamlandıktan sonra lisans bedelinin ödemesi yapılarak imtiyaz sözleşmesi 30 Nisan 2009 tarihinde Turkcell ve BTK arasında imzalanmıştır. Sözleşme imza tarihinden itibaren 20 yıl geçerlidir. Turkcell sözleşme kapsamında fiilen hizmet sunmaya 30 Temmuz 2009'da başlamıştır.

Şirket, 26 Ağustos 2015 tarihinde BTK tarafından düzenlenen, kamuoyunda ("4.5G Lisans") olarak bilinen "IMT Hizmet ve Altyapılarına İlişkin Yetkilendirme İhalesi"nde toplam 1.623.460 Avro (KDV hariç) bedel ile 13 yıl geçerli olmak üzere toplam 172,4 MHz frekans almaya hak kazanmıştır. IMT Yetkilendirme süresi, 30 Nisan 2029 tarihine kadar olup, operatörler IMT hizmetlerinin sunumuna 1 Nisan 2016 tarihinden itibaren başlamıştır. 900MHz frekans bandında 2x1.4 MHz genişliğindeki paket ve 2100 MHz frekans bandında bulunan 2 adet 2x5 MHz genişliğindeki paketler 1 Aralık 2015 tarihi itibarıyla, geri kalan paketler ise 1 Nisan 2016 tarihi itibarıyla kullanılmaya başlanmıştır.

Şirket, aylık brüt satışlarının %15'inin %90'ını her ay hazine payı ve %10'luk kısmını da evrensel hizmet katkı payı olarak BTK'ya ödemektedir. Hazine payına ek olarak, Turkcell, elde ettiği net satışlarının %5'ini aylık dönemler itibarıyla hesaplanmak suretiyle telsiz ücreti ("TRx") olarak ve yıllık net satışlarının %0,35'ini (onbinde otuzbeş) kurum masraflarına katkı payı olarak BTK'ya ödemekle yükümlüdür.

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

1 ŞİRKET'İN ORGANİZASYONU VE FAALİYET KONUSU (Devamı)

31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla, TVF Bilgi Teknolojileri İletişim Hizmetleri Yatırım Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi ("TVF BTIH"), ve IMTIS Holdings S.a r l. ("IMTIS Holdings")'in Şirket sermayesindeki ve oy haklarındaki payları, sırasıyla, %26,2 ve %19,8'dir. Şirket'in hisselerinin %53,95'i halen olduğu üzere halka açık olarak yurtiçi ve yurtdışı borsalarda işlem görmeye devam etmektedir. (Dipnot 26.1).

31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla Şirket'in ana ve nihai ortakları sırasıyla TVF BTIH ve Türkiye Varlık Fonu ("TVF")'dir. TVF, 6741 sayılı Kanun ile, 26 Ağustos 2016 tarihinde Resmi Gazete'de yayımlanarak kurulmuştur.

TVF BTIH'nin sahibi olduğu, Şirket'in toplam çıkarılmış paylarının %15'i, A Grubu Paylar ("A Grubu Paylar") olarak sınıflandırılmıştır;

(i) A Grubu Paylar üzerinde, pay sahiplerine;

(a) Şirket Yönetim Kurulu'nun beş üyesinin seçiminde,

(b) Genel Kurul toplantı başkanının seçiminde her bir A Grubu Pay için altı oy hakkı verecek şekilde oyda imtiyaz yaratılmıştır,

yine A Grubu Paylar üzerinde, pay sahiplerine Şirket Yönetim Kurulu'nun beş üyesinin seçiminde kullanılmak üzere dört aday gösterme imkanı verecek şekilde aday gösterme imtiyazı öngörülmüştür,

  • (ii) Şirketin tüm pay sahiplerinin (A Grubu Paylar'ın sahipleri dahil) Şirket Genel Kurulu'nun oylamasına sunulan tüm diğer konularda, Şirket Yönetim Kurulu'nun kalan dört üyesinin seçimi (bağımsız üyeler dahil) dahil, sahip oldukları her bir payı temsilen bir oy hakkı bulunmaktadır;
  • (iii) Yönetim Kurulu Başkanı A Grubu Paylar'a tanınan imtiyazlar ile seçilmiş Yönetim Kurulu üyeleri arasından seçilecektir,
  • (iv) Yönetim Kurulu toplantı yeter sayısının oluşabilmesi için için en az üye tam sayısının çoğunluğunu oluşturan beş üyenin katılımı gerekmekte ve toplantıda hazır bulunan en az beş üyenin olumlu oyu ile karar alınabilmektedir;
  • (v) Yukarıda belirtilen imtiyazlar devam ettiği sürece, Türk Ticaret Kanunu ("TTK") Madde 370'te düzenlendiği üzere Şirket'i sınırsız şekilde temsil ve ilzam yetkisi yönetim kurulunun en az biri A Grubu Paylar'ın sahipleri tarafından yukarıda anılan imtiyazların kullanılması sureti ile seçilmiş, iki üyesi tarafından kullanılacaktır.

31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla Turkcell Yönetim Kurulu'nda üçü bağımsız üye olmak üzere icrada görev almayan toplamda dokuz üye yer almaktadır.

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

1 ŞİRKET'İN ORGANİZASYONU VE FAALİYET KONUSU (Devamı)

Şirket'in 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla ortaklık yapısı Dipnot 26.1'de açıklanmıştır.

31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla Şirket'in bağlı ortaklıkları, iştirakleri ve iş ortaklarındaki yatırımları aşağıda açıklanmıştır.

Bağlı ortaklıklar Ülke Faaliyet konusu
Bilgi teknolojisi, eğlence ve katma değerli GSM hizmetleri
Turktell Bilişim Servisleri A.Ş. ("Turktell") Türkiye yatırımları
Superonline İletişim Hizmetleri A.Ş.
("Turkcell Superonline") Türkiye Telekomünikasyon
Turkcell Satış ve Dijital İş Servisleri Hizmetleri A.Ş.
("Turkcell Satış")
Türkiye Satış, dağıtım ve dijital satış servisleri
Turkcell Teknoloji Araştırma ve Geliştirme A.Ş.
("Turkcell Teknoloji") Türkiye Araştırma ve geliştirme
Turkcell Gayrimenkul Hizmetleri A.S.
("Turkcell Gayrimenkul")
Türkiye Gayrimenkul yatırımları
Turkcell Dijital İş Servisleri A.Ş
("Turkcell Dijital")
Türkiye Kurumların dijitalleşme ihtiyaçlarına uygun gelişmiş ürün
ve çözümlerin sunulması
Turkcell Dijital Eğitim Teknolojileri A.Ş ("Dijital Eğitim") Türkiye Eğitim teknolojileri
Atmosware Teknoloji Eğitim ve Danışmanlık A.Ş. Yazılım ürünleri ve hizmetleri geliştirmek, yazılımcı
("Atmosware Teknoloji") Türkiye yetiştirmek
Turkcell Enerji Çözümleri ve Elektrik Satış Ticaret A.Ş.
("Turkcell Enerji")
Türkiye Elektrik enerjisi ticareti, toptan ve perakende satış
Boyut Grup Enerji Elektrik Üretim ve İnşaat Sanayi ve Ticaret A.Ş.
("Boyut Enerji") Türkiye Yenilenebilir enerji üretimi
Turkcell Finansman A.Ş. ("Turkcell Finansman") Türkiye Tüketici finansmanı
Turkcell Sigorta Aracılık Hizmetleri A.Ş. ("Turkcell Sigorta") Türkiye Sigorta acenteliği faaliyetleri
Turkcell Dijital Sigorta A.Ş. ("Turkcell Dijital Sigorta") Türkiye Dijital sigortacılık faaliyetleri
Turkcell Ödeme ve Elektronik Para Hizmetleri A.Ş.
("Turkcell Ödeme")
Türkiye Ödeme hizmetleri ve elektronik para
Lifecell Dijital Servisler ve Çözümler A.Ş Dijital servis, hizmet ve ürünlerin geliştirilmesi ve
("Lifecell Dijital Servisler") Türkiye sunulması
Lifecell Bulut Çözümleri A.Ş. ("Lifecell Bulut") Türkiye Bulut çözümleri ve bu kapsamdaki diğer hizmetlerin
sunulması
Lifecell TV Yayın ve İçerik Hizmetleri A.Ş. ("Lifecell TV") Türkiye Radyo, televizyon ve/veya isteğe bağlı yayın hizmetinin
internet ortamından sunulması
Lifecell Müzik Yayın ve İletim A.Ş. ("Lifecell Müzik") Türkiye Radyo yayıncılığı, televizyon yayıncılığı ve isteğe bağlı
yayın hizmeti faaliyetlerinde bulunulması
Kule Hizmet ve İşletmecilik A.Ş. ("Global Tower") Türkiye Telekomünikasyon alt yapı işletmeciliği
LLC UkrTower ("UkrTower") Ukrayna Telekomünikasyon alt yapı işletmeciliği
Beltower LLC ("Beltower") Belarus Telekomünikasyon alt yapı işletmeciliği
East Asian Consortium B.V. ("Eastasia") Hollanda Telekomünikasyon yatırımları
Kuzey Kıbrıs
Türk
Kıbrıs Mobile Telekomünikasyon Limited Şirketi Cumhuriyeti
("Kıbrıs Telekom") ("KKTC") Telekomünikasyon
Lifecell Digital Limited Şirketi ("Lifecell Dijital") KKTC Telekomünikasyon
Turkcell Dijital Teknolojileri Ltd ("Turkcell Dijital Teknoloji") KKTC Elektronik ödeme hizmetleri
Global Bilgi Pazarlama Danışmanlık ve Çağrı Servisi Hizmetleri A.Ş.
("Turkcell Global Bilgi")
Türkiye Müşteri ilişkileri ve insan kaynakları yönetim merkezi
LLC Global Bilgi ("Global Ukrayna") Ukrayna Müşteri ilişkileri yönetim merkezi

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

1 ŞİRKET'İN ORGANİZASYONU VE FAALİYET KONUSU (Devamı)

Bağlı ortaklıklar (devamı) Ülke Faaliyet konusu
Rehberlik Hizmetleri A.Ş.
("Rehberlik Hizmetleri") Türkiye Rehberlik hizmetleri
Lifecell Ventures Coöperatief U.A. ("Lifecell Ventures") Hollanda Telekomünikasyon yatırımları
LLC lifecell ("lifecell") Ukrayna Telekomünikasyon
Tüketici finans servisi, ödeme hizmetleri ve elektronik
Paycell Limited Liability Company ("Paycell LLC") Ukrayna para
Paycell Europe GmbH ("Paycell Europe") Almanya Ödeme hizmetleri ve elektronik para
Yaani Digital BV ("Yaani") Hollanda İnternet arama motoru ve tarayıcı hizmetleri
BiP Digital Communication Technologies B.V ("BiP B.V.") Hollanda Dijital servis, hizmet ve ürünlerin satışı
BiP İletişim Teknolojileri ve Dijital Servisler A.Ş. ("BiP A.Ş.") Türkiye Dijital servis, hizmet ve ürünlerin satışı
CJSC Belarusian Telecommunications Network ("BeST") Belarus Telekomünikasyon
Lifetech LLC ("Lifetech") Belarus Bilgi işlem, programlama, teknik destek
Turkcell Yeni Teknolojiler Girişim Sermayesi Yatırım Fonu
("Turkcell GSYF") Türkiye Girişim sermayesi yatırım fonu
W3 Labs Yeni Teknolojiler A.Ş. ("W3") Türkiye Bilişim teknolojileri
Ultia Teknoloji Yazılım ve Uygulama Geliştirme Ticaret A.Ş.
("Ultia")(*) Türkiye Bilişim teknolojileri

(*) Grup'un %100 bağlı ortaklığı Turkcell Teknoloji Ultia Platformu'nun, her türlü yazılım, alan adları, markalar ve patentleri dahil ancak bunlarla sınırlı olmamak üzere tüm fikri mülkiyet hakları, Turkcell GSYF tarafından kurulan teknoloji odaklı Ultia şirketine devredilmiştir.

İştirakler Ülke Faaliyet konusu
Türkiye'nin Otomobili Girişim Grubu Sanayi ve Ticaret A.Ş.
("TOGG") Türkiye Elektrikli motorlu araç geliştirilmesi üretimi ve ticareti
İş ortaklıklarındaki yatırımlar Ülke Faaliyet konusu
Sofra Kurumsal ve Ödüllendirme Hizmetleri A. Ş.
("Sofra") Türkiye Yemek çeki ve kartı faaliyetleri

Turktell

Turktell, bilgi teknolojisi, eğlence ve katma değerli GSM hizmetleri gibi hizmetler sunan şirketlere iştirak etmek ve bu hizmetlerin geliştirilmesi satışı ve pazarlanması amacıyla kurulmuştur.

Turkcell Superonline

Turkcell Superonline, telekomünikasyon hizmetlerinin verilmesi için gerekli yatırımları yapmak, işletmek ve bu hizmetleri veren yerli ve yabancı işletmelerin mümessilliğini üstlenmek amacıyla kurulmuştur. Ayrıca, Turkcell Superonline, uluslararası ve ulusal toplu ses taşıma, kurumlara özel uluslararası kiralık veri hattı temin etme ve yurtdışı bağlantılı internet erişim hizmetleri vermekte, bireysel ve kurumsal internet servisleri geliştirmektedir.

Turkcell Satış

Turkcell Satış, telekomünikasyon ve bilgi teknolojileri ürünleri satış, dağıtım, pazarlama ile bilişim teknolojileri hizmetleri, sistem entegrasyon ve dijital iş servisleri alanlarında faaliyet göstermektedir.

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

1 ŞİRKET'İN ORGANİZASYONU VE FAALİYET KONUSU (Devamı)

Turkcell Teknoloji

Turkcell Teknoloji'nin faaliyet konusu telekomünikasyon, iletişim ve bilişim konularında veya genel amaçlarla her türlü yazılım, donanım sistemleri geliştirmek, üretmek, kurmak, montaj, bakım ve onarım yapmak, işletmek, satın almak, satmak, kiralamak, kiraya vermek ve danışmanlık yapmaktır.

Turkcell Gayrimenkul

Turkcell Gayrimenkul, her türlü gayrimenkulü kendi adına veya müşterileri adına almak, satmak, kiraya vermek; kendisine veya başkalarına ait gayrimenkul üzerine her türlü inşaatları yapmak amacıyla kurulmuştur.

Turkcell Dijital

Turkcell Dijital İş Servisleri, kurumlara her türlü digital ürünün, servisin, hizmetin, cihazın satılması, kurulması, işletilmesi, montajı ve satış sonrası desteğinin, gerek duyulan eğitiminin ve işlerliğinin sağlanması alanlarında faaliyet göstermektedir.

Dijital Eğitim

İşletme konusu eğitim amaçlı bilgisayar, internet ve yeni nesil teknolojilere uygun her türlü eğitim ve iletişim çözümlerinin sunulması olan Dijital Eğitim'in kuruluşu 11 Mart 2022 tarihinde tescil ve ilan edilmiştir.

Atmosware Teknoloji

Atmosware Teknoloji, yazılım ürün ve hizmetleri geliştirmek, yazılımcı yetiştirmek amacıyla 2021 yılında kurulmuştur.

Turkcell Enerji

İşletme konusu elektrik enerjisi ticareti, toptan satış ve perakende satış olan Turkcell Enerji'nin kuruluşu 20 Şubat 2017 tarihinde tescil edilmiştir. Turktell'in sermayesinin tamamına sahip olduğu Turkcell Enerji'ye EPDK tarafından 11 Mayıs 2017 tarihinde elektrik tedarik lisansı verilmiştir.

Boyut Enerji

Boyut Enerji'nin ana faaliyet konusu elektrik enerjisi üretim tesisi kurulması, işletmeye alınması, kiralanması, elektrik enerjisi üretimi, üretilen elektrik enerjisinin ve/veya kapasitenin müşterilere satışını yapmaktır (Not 3).

Turkcell Finansman

Turkcell Finansman, 6361 sayılı Finansal Kiralama, Faktoring ve Finansman Şirketleri Kanunu, diğer ilgili mevzuat hükümleri ve ("BDDK") düzenlemeleri çerçevesinde, müşterilerine her türlü mal ve hizmet alımı için kredi vererek finansman sağlama amacıyla kurulmuştur. Turkcell Finansman, Türkiye'deki faaliyetlerini Genel Satıcı Sözleşmesi imzaladığı satış noktaları ile internet ve telesatış kanalları üzerinden gerçekleştirmektedir.

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

1 ŞİRKET'İN ORGANİZASYONU VE FAALİYET KONUSU (Devamı)

Turkcell Sigorta

Turkcell Sigorta, sigorta acenteliği faaliyetlerini yürütmek amacıyla 19 Haziran 2018 tarihinde kurulmuştur.

Turkcell Dijital Sigorta

Turkcell Dijital Sigorta, dijitale ve yenilikçi teknolojilere dayalı sigortacılık faaliyetleri sunmak amacıyla kurulmuştur.

Turkcell Ödeme

Turkcell Ödeme, 13 Haziran 2000 tarihinde İstanbul'da kurulmuştur. Turkcell Ödeme, "ödeme kuruluşu" ile "elektronik para kuruluşu" olarak faaliyette bulunmak ve mobil ödeme sistemleri ile mobil kullanıcılara hizmet sunmak, fatura ödemelerine aracılık, para havalesine aracılık ve kartlı ödemelere aracılık hizmetlerini sunmak üzere yetkilendirilmiştir.

Lifecell Dijital Servisler

Elektronik ortamda sunulacak içerikleri almak, satmak, ithalat ve ihracatını yapmak ve aracılık etmek; dijital servislerin reklam alanlarının satışını yapmak, reklam platformu yönetimi ve Türkiye reklam ekosistemindeki tüm reklam alanlarının satışına aracılık yapmak; bulut oyun alanında hizmet vermek; bunlarla birlikte her türlü dijital servis ve ürünlerin geliştirilmesi alanında faaliyet göstermek üzere 2020 yılında kurulmuştur.

Lifecell Bulut

Lifebox markasıyla faaliyet gösteren Lifecell Bulut, operatör bağımsız kullanıcılara fotoğraf, video, doküman, telefon rehberi ve müzik dosyalarının güvenle depolanabileceği bulut bilişimi alanında hizmet vermek; bu amaçla gerekli teknolojik altyapıyı ve sistemleri oluşturmak ve işletmek amacıyla 2020 yılında kurulmuştur. Şirket bünyesinde ücretsiz ve üyeliksiz dosya transferi sunan lifebox transfer ürünü ve kurumların bulut üzerinden dosya saklama, transfer ve ofis özelliği sunan lifebox business ürünü sahaya sunduğu ürünler arasındadır.

Lifecell TV

TV+ markasıyla faaliyet gösteren Lifecell TV operatör bağımsız kullanıcılara her türlü işitsel ve görsel içeriği şifreli, şifresiz dijital ve/veya analog ortamda iletmek amacıyla 2020 yılında kurulmuştur. Farklı abonelik paketleri ile TV+ platformu, iOS ve Android işletim sistemli akıllı telefonlar ve tabletler, web, smart TV, Apple TV, Android TV ve daha birçok cihaz üzerinden abonelerine hizmet vermektedir. Elektronik ortamda her türlü ses ve görüntü hizmetlerinin sunulması amacıyla oluşturulacak içerikleri almak, satmak, ithalat ve ihracatını yapmak ve bu işlemlere aracılık etmek faaliyetleri arasındadır.

Lifecell Müzik

Fizy markasıyla hizmet veren Lifecell Müzik, operatör bağımsız kullanıcılara internet üzerinden isteğe bağlı işitsel ve görsel yayın ve iletim yapmak amacıyla 2020 yılında kurulmuştur.

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

1 ŞİRKET'İN ORGANİZASYONU VE FAALİYET KONUSU (Devamı)

Global Tower, Kule Ukrayna ve Beltower

Global Tower, Kule Ukrayna ve Beltower telekomünikasyon ve medya sektörüne, özel ve kamu kurum ve kuruluşlarına kulelerde yer kiralayarak alt yapı işletmeciliği yapmak amacıyla kurulmuştur. Global Tower Kule Ukrayna ve Beltower, müşterilerine gerekli her türlü izinin alınması, yer ve saha kiralanması, kule yatırımının yapılması, orta ve alçak gerilim enerjisi ve konteyner alt yapısının sağlanması, dönemsel bakımlarının yapılma konularını (kule, çit, enerji hattı, ulaşım yolu) içeren paket hizmetler sunmaktadır. Bununla beraber Global Tower 2018 Ocak ayında BTK uydu haberleşme hizmeti lisansı satın alarak müşterilerine uçtan uca kapalı devre uydu hizmeti sağlamaya başlamıştır. Bu kapsamda, mobil operatörlere, kurumsal müşterilere ve kamu kurumlarına uydu haberleşme hizmeti çözümleri sunulmaktadır.

Eastasia

Eastasia, telekomünikasyon ve ileri teknoloji yatırımları yapmak ve bunları işletmek için Hollanda'da kurulmuştur.

Kıbrıs Telekom

Kıbrıs Telekom, telekomünikasyon ve ileri teknoloji yatırımları yapmak ve bunları işletmek için KKTC'de kurulmuştur.

Lifecell Digital

Lifecell Digital, Kıbrıs Telekom bünyesinde İnternet Servis Sağlayıcısı hizmeti vermek amacıyla KKTC'de kurulmuştur.

Turkcell Global Bilgi ve Global Ukrayna

Turkcell Global Bilgi ve Global Ukrayna müşteri deneyimi ve insan kaynakları yönetim merkezi olarak hizmet vermektedir.

Rehberlik Hizmetleri

Rehberlik Hizmetleri, rehberlik ve katma değerli hizmetler vermek, bu hizmetlere ilişkin altyapı kurmak ve işletmek amacıyla kurulmuştur.

Lifecell Ventures

Lifecell Ventures, Turkcell tarafından geliştirilen uygulamaların dünyadaki diğer operatörlere ürün ve servis olarak sunulması amacıyla kurulmuştur ve pazarlama faaliyetlerini yürütmektedir.

lifecell

lifecell, telekomünikasyon ve ileri teknoloji yatırımları yapmak ve bunları işletmek için Ukrayna'da kurulmuştur.

Paycell LLC

Sermayesinin tamamına sahip olunan lifecell tarafından Ukrayna'da kurulan "Paycell LLC" unvanlı şirket "finansal şirket" statüsünü 21 Eylül 2017 tarihinde sağlamıştır. Paycell LLC müşterilerine kredili cihaz satışı ve e-para aracılığıyla dijital ödeme hizmeti sunabilmek için kredi verme, leasing lisansları ve yerel para transferi lisanslarına sahiptir.

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

1 ŞİRKET'İN ORGANİZASYONU VE FAALİYET KONUSU (Devamı)

Paycell Europe

Dijital ödeme ve elektronik para alanında faaliyet gösteren Turkcell Ödeme'nin Avrupa'daki faaliyetlerini sürdürmek amacıyla kurulmuştur.

Yaani

Yaani'nin hisselerinin tamamı 14 Mayıs 2019 tarihinde devralınmış olup, şirketin tüm varlıklarının devri Ntent Inc. ile imzalanan sözleşmeyle 01 Haziran 2020 tarihinde tamamlanmıştır. Yaani; Yaani arama motoruna ilişkin süresiz lisans ve kullanım haklarına sahip olup arama motorunun uluslarası pazarlara satışı ve yaygınlaştırılması amacıyla gruba katılmıştır.

BiP B.V.

BiP B.V., Turkcell tarafından geliştirilen BiP uygulamasının dünyadaki diğer operatörlere ürün ve servis olarak pazarlanması amacıyla 07 Eylül 2020 tarihinde kurulmuştur.

BiP A.Ş.

BiP A.Ş. operatör bağımsız kullanıcılara, internet bağlantılı akıllı telefonları ya da tablet terminallerinde yer alan uygulamalar üzerinden, anlık hızlı ve güvenli mesajlaşma, sesli ve/veya görüntülü görüşme ve video konferans hizmetleri sunmaktadır. Mobil haberleşme, internet veya bu iki platformun iç içe geçtiği durumlar için tüketicilere yönelik yeni servisler, hizmetler ve ürünler geliştirmek, tahsilatını yapmak faaliyetleri arasındadır.

Beltel

Beltel, telekomünikasyon ve ileri teknoloji yatırımları yapmak, bunları işletmek ve bu hizmetleri veren yatırımlara iştirak etmek amacıyla kurulmuştur.

BeST

BeST, telekomünikasyon ve ileri teknoloji yatırımları yapmak ve bunları işletmek için Belarus'ta kurulmuştur.

Lifetech

Lifetech, programlama, danışmanlık alanlarında faaliyet göstermek üzere Belarus'ta kurulmuştur.

Ultia

Ultia, tüm iş süreçlerini tek platformdan yönetilebilir hale getirerek şirketlerin bilgi teknolojileri ve kurumsal hizmet yönetimini başarılı ve verimli bir şekilde gerçekleştirmelerine olanak sağlamatadır. BT Hizmet Yönetimi, insan kaynakları, varlık yönetimi, yardım masası gibi çok çeşitli hazır modülleri de sunmaktadır.

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

2 FİNANSAL TABLOLARIN SUNUMUNA İLİŞKİN ESASLAR

2.1 Sunuma İlişkin Temel Esaslar

(a) Uygunluk Beyanı

Şirket'in ilişikteki konsolide finansal tabloları Sermaye Piyasası Kurumu'nun ("SPK") 13 Haziran 2013 tarih ve 28676 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Seri II, 14.1 No'lu "Sermaye Piyasasında Finansal Raporlamaya İlişkin Esaslar Tebliği" ("Tebliğ") hükümlerine uygun olarak hazırlanmış olup Tebliğ'in 5'inci Maddesi'ne istinaden Kamu Gözetimi Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumu ("KGK") tarafından yürürlüğe konulmuş olan Türkiye Finansal Raporlama Standartları ("TFRS") esas alınmıştır.

Şirket'in ilişikteki konsolide finansal tabloları SPK'nın 7 Haziran 2013 tarihli "Finansal Tablo ve Dipnot Formatları Hakkında Duyuru"suna uygun olarak hazırlanmıştır. Şirket, KGK tarafından 10 Ekim 2022 tarihinde yayımlanan "2022 TFRS Taksonomisi" ile "Finansal Tablo Örnekleri ve Kullanım Rehberi"nde belirlenmiş olan formatlara uygun olarak gerekli düzeltme ve sınıflandırmaları yapmıştır.

Özkaynak kalemlerinden, ödenmiş sermaye nominal değerinden ifade edilirken, paylara ilişkin primler ve kardan ayrılan kısıtlanmış yedekler 31 Aralık 2023 tarihindeki satın alma gücü cinsinden ifade edilmiştir.

Şirket ve Türkiye'de kayıtlı bağlı ortaklıkları, muhasebe kayıtlarını ve kanuni finansal tablolarını, SPK tarafından çıkarılan prensiplere ve şartlara, TTK, vergi mevzuatı ve Maliye Bakanlığı tarafından çıkarılan Tekdüzen Hesap Planı şartlarına uygun olarak Türk Lirası ("TL") cinsinden hazırlamakta ve bin TL'ye yuvarlanmış olarak sunmaktadır.

Yabancı ülkelerde faaliyet gösteren bağlı ortaklıklar kanuni finansal tablolarını faaliyet gösterdikleri ülkelerde geçerli olan kanun ve yönetmeliklere uygun olarak ve o ülkelerdeki temel ekonomik çevrede geçerli olan para birimi (fonksiyonel para birimi) cinsinden hazırlamaktadır.

Şirket'in konsolide finansal tablolarını değiştirme ve onaylama yetkisi Genel Kurul'a aittir. Şirket'in konsolide finansal tabloları Yönetim Kurulu tarafından yayımlanmak üzere onaylanmaktadır.

Şirket'in 31 Aralık 2023 tarihinde sona eren döneme ilişkin konsolide finansal tabloları, 20 Mart 2023 tarihinde Şirket Yönetim Kurulu tarafından yayımlanmak üzere onaylanmıştır.

(b) Finansal tabloların hazırlanış şekli

Konsolide finansal tablolar, gerçeğe uygun değerleri ile gösterilen finansal varlık ve yükümlülükler ve türev araçlar tarihi maliyet esasına göre hazırlanmış, kanuni kayıtlara TFRS uyarınca doğru sunumun yapılması amacıyla gerekli düzeltme ve sınıflandırmalar yansıtılarak düzenlenmiştir. Şirket'in 31 Aralık 2023 tarihinde sona eren yıla ait konsolide finansal tabloları, Şirket ve bağlı ortaklıkları (birlikte "Grup" olarak anılacaktır) Grup'un iştirakleri ve müşterek yönetime tabi ortaklığından oluşmaktadır.

(c) Netleştirme/Mahsup

Grup'un finansal varlıkları ve borçları netleştirmek için hukuki bir hakkı olduğunda ve söz konusu finansal varlıkları ve borçları netleştirmek suretiyle kapatma veya varlığın finansal tablolara alınmasını ve borcun ifasını aynı zamanda yapma niyetinin olması söz konusu olduğunda, Grup finansal varlıkları ve borçları netleştirerek finansal durum tablosunda net tutarları ile göstermektedir.

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

2 FİNANSAL TABLOLARIN SUNUMUNA İLİŞKİN ESASLAR (Devamı)

2.1 Sunuma İlişkin Temel Esaslar (Devamı)

(d) Konsolidasyona İlişkin Esaslar

Bağlı ortaklıkların finansal tablolarında Grup tarafından uygulanan muhasebe politikalarına ve sunum biçimlerine uyumluluk açısından gerekli düzeltme ve sınıflamalar yapılmıştır.

(i) Bağlı ortaklıklar

Konsolide finansal tablolar, Şirket ve Şirket'in bağlı ortaklıkları tarafından kontrol edilen işletmelerin finansal tablolarını kapsar. Kontrol, Şirket ve bağlı ortaklıklarının aşağıdaki şartları sağlaması ile sağlanır:

  • yatırım yapılan şirket/varlık üzerinde gücünün olması,
  • yatırım yapılan şirket/varlıktan elde edeceği değişken getirilere açık olması ya da bu getirilere hakkı olması,
  • getiriler üzerinde etkisi olabilecek şekilde gücünü kullanabilmesi.

Yukarıda listelenen kriterlerin en az birinde herhangi bir değişiklik oluşmasına neden olabilecek bir durumun ya da olayın ortaya çıkması halinde şirket yatırımının üzerinde kontrol gücünün olup olmadığını yeniden değerlendirir.

Aşağıdaki tablo, Şirket'in doğrudan veya dolaylı olarak kontrolü altında toplanmış bütün bağlı ortaklıklarına ilişkin 31 Aralık 2023 ve 2022 tarihleri itibarıyla toplam etkin kontrol oranlarını göstermektedir:

31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
(%) (%)
Turktell 100 100
Turkcell Superonline 100 100
Turkcell Satış 100 100
Turkcell Teknoloji 100 100
Turkcell Gayrimenkul 100 100
Turkcell Dijital 100 100
Dijital Eğitim 51 -
Atmosware Teknoloji 100 100
Turkcell Enerji 100 100
Boyut Enerji 100 100
Turkcell Finansman 100 100
Turkcell Sigorta 100 100
Dijital Sigorta 100 100
Turkcell Ödeme 100 100
Lifecell Dijital Servisler 100 100
Lifecell Bulut 100 100
Lifecell TV 100 100
Lifecell Müzik 100 100
Global Tower 100 100
UkrTower 100 100
Beltower 100 100
Eastasia 100 100
Kıbrıs Telekom 100 100
Lifecell Digital 100 100
Turkcell Global Bilgi 100 100
Global Ukrayna 100 100
Rehberlik Hizmetleri 100 100

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

2 FİNANSAL TABLOLARIN SUNUMUNA İLİŞKİN ESASLAR (Devamı)

2.1 Sunuma İlişkin Temel Esaslar (Devamı)

(d) Konsolidasyona İlişkin Esaslar (Devamı)

(i) Bağlı ortaklıklar (Devamı)

31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
(%) (%)
100 100
100 100
100 100
100 100
100 100
100 100
100 100
- 100
100 100
100 100
100 100

Sermaye payındaki değişiklikler

Şirket'in bağlı ortaklıklarındaki sermaye payında kontrol kaybına neden olmayan değişiklikler özkaynak işlemleri olarak muhasebeleştirilir. Şirket'in payı ile kontrol gücü olmayan payların defter değerleri, bağlı ortaklık paylarındaki değişiklikleri yansıtmak amacıyla düzeltilir. Kontrol gücü olmayan payların düzeltildiği tutar ile alınan veya ödenen bedelin gerçeğe uygun değeri arasındaki fark, doğrudan özkaynaklarda Grup'un payı olarak muhasebeleştirilir. Şirket'in bir bağlı ortaklığındaki kontrolü kaybetmesi durumunda, satış sonrasındaki kar/zarar, i) alınan satış bedeli ile kalan payın gerçeğe uygun değerlerinin toplamı ile ii) bağlı ortaklığın varlık (şerefiye dahil) ve yükümlülüklerinin ve kontrol gücü olmayan payların önceki defter değerleri arasındaki fark olarak hesaplanır. Diğer kapsamlı gelir içinde bağlı ortaklık ile ilgili önceden muhasebeleştirilen ve özkaynaklarda toplanan tutarlar, Grup'un ilgili varlıkları satmış olduğu varsayımı üzerine kullanılacak muhasebe yöntemine göre kayda alınır.

Bağlı ortaklığın satışı sonrası kalan yatırımın kontrolünün kaybedildiği tarihteki gerçeğe uygun değeri, TFRS 9 "Finansal Araçlar: Muhasebeleştirme ve Ölçme" ("TFRS 9") standardı kapsamında belirlenen başlangıç muhasebeleştirmesinde gerçeğe uygun değer olarak ya da, uygulanabilir olduğu durumlarda, bir iştirak ya da müşterek olarak kontrol edilen bir işletmedeki yatırımın başlangıç muhasebeleştirmesindeki maliyet bedeli olarak kabul edilir.

(ii) İştirakler

İştirak, Grup'un önemli derecede etkide bulunduğu işletmedir. Önemli derecede etkinlik, bir işletmenin finansal ve operasyonel politikalarına ilişkin kararlarına münferiden veya müştereken kontrol yetkisi olmaksızın katılma gücünün olmasıdır.

İştirake ait payların satın alınmasıyla, satım alım bedelinin, iştirakin satın alınma tarihindeki kayıtlı belirlenebilir varlıklarının, yükümlülüklerinin ve şarta bağlı borçlarının gerçeğe uygun değerinin üzerindeki kısmı şerefiye olarak kaydedilir. Şerefiye, yatırımın defter değerine dahil edilir ve yatırımın bir parçası olarak değer düşüklüğü açısından incelenir. İştirakin satın alınma tarihindeki kayıtlı tanımlanabilir varlıklarının, yükümlülüklerinin ve şarta bağlı borçlarının gerçeğe uygun değerinin satım alım bedelini aşan kısmı yeniden değerlendirildikten sonra doğrudan kar veya zarar tablosuna kaydedilir.

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

2 FİNANSAL TABLOLARIN SUNUMUNA İLİŞKİN ESASLAR (Devamı)

2.1 Sunuma İlişkin Temel Esaslar (Devamı)

(d) Konsolidasyona İlişkin Esaslar (Devamı)

(ii) İştirakler (devamı)

Özkaynak yöntemine göre konsolide finansal durum tablosunda iştirakler, maliyet bedelinin iştirakin net varlıklarındaki alım sonrası dönemde oluşan değişimdeki Şirket'in payı kadar düzeltilmesi sonucu bulunan tutardan, iştirakte oluşan herhangi bir değer düşüklüğünün düşülmesi neticesinde elde edilen tutar üzerinden gösterilir. İştirakin, Grup'un iştirakteki payını (özünde Grup'un iştirakteki net yatırımının bir parçasını oluşturan herhangi bir uzun vadeli yatırımı da içeren) aşan zararları kayıtlara alınmaz. İlave zarar ayrılması ancak Şirket'in yasal veya zımni kabulden doğan yükümlülüğe maruz kalmış olması ya da iştirak adına ödemeler yapmış olması halinde söz konusudur.

Şirket ve bağlı ortakları ile Grup'un iştiraki arasında gerçekleşen işlemler neticesinde oluşan kar ve zararlar, Grup'un ilgili iştirakteki payı oranında elimine edilir.

Grup'un halihazırda %23 oranında pay ile iştirak ettiği TOGG elektrikli motor aracı geliştirmek, üretmek ve ticaretini yapmak amacıyla 28 Haziran 2018 tarihinde kurulmuştur (31 Aralık 2022: %23). 31 Aralık 2023 ve 2022 tarihleri itibarıyla konsolide finansal tablolarda özkaynak yöntemiyle değerlenen yatırımlarda sınıflandırılmıştır.

(iii) İş ortaklıklarındaki paylar

İş ortaklığı, bir düzenlemede müşterek kontrolü olan tarafların, ortak düzenlemedeki net varlıklara ilişkin haklarının olduğu ortak bir girişimdir. İş ortaklıklarındaki yatırımlar yatırım yapılan şirket iş ortaklığına dönüştüğü andan itibaren özkaynak yöntemi kullanılarak muhasebeleştirilir.

Grup'un %100 bağlı ortaklıklarından Turkcell Ödeme tarafından sermayesine %33,3 oranında pay ile iştirak ettiği Sofra, BELBİM Elektronik Para ve Ödeme Hizmetleri A.Ş. 'de bulunan %33,3 oranındaki paylarını, Pay Sahipleri Sözleşmesi uyarunca ön alım hakkı kullanılmak suretiyle, nominal 762.690 TL karşılığında satın alımıştır. Sofra, hizmet kuponları, yemek çeki, yemek kartı, elektronik kupon ve/veya akıllı kart, taşıtmatik, akıllı anahtar gibi başka türlü sistemler ile verilecek faaliyetleri yürütmek amacıyla 30 Temmuz 2018 tarihinde kurulmuştur. 31 Aralık 2023 ve 2022 tarihleri itibarıyla konsolide finansal tablolarda özkaynak yöntemiyle değerlenen yatırımlarda sınıflandırılmıştır.

(iv) Konsolidasyonda düzeltme işlemleri

Konsolidasyona dahil edilen şirketlerin, finansal durum tabloları ve kar veya zarar tabloları tam konsolidasyon yöntemi kullanılarak konsolide edilmiş ve Şirket'in aktifinde yer alan kayıtlı değerleri ile özkaynaklarındaki payları karşılıklı olarak netleştirilmiştir. Bağlı ortaklıkların net varlıklarından ana ortaklığın doğrudan ve/veya dolaylı kontrolü dışında kalan paylara isabet eden kısımları konsolide finansal durum tablosunda "Kontrol gücü olmayan paylar" kalemi içinde sınıflanmıştır. Yine bağlı ortaklıkların net dönem karlarından veya zararlarından ana ortaklığın doğrudan ve/veya dolaylı kontrolü dışında kalan paylara isabet eden kısımları, konsolide kar veya zarar tablosunda "Kontrol gücü olmayan paylar" kalemi içinde sınıflanmıştır. Konsolidasyona dahil edilen şirketler arasındaki grup içi işlemler ve bakiyeler konsolidasyon sırasında silinmiştir. İştirak ve iş ortaklığı ile ana ortaklık ve ana ortaklığın konsolidasyona tabi bağlı ortaklıkları arasında gerçekleşen işlemler neticesinde oluşan karlar ve zararlar, ana ortaklığın iştirakteki payı oranında netleştirilmiştir. Ancak, bu işlemler neticesinde oluşan zararlar, işleme konu varlığın değerinde bir düşüklüğün gerçekleştiğini gösteriyorsa netleştirilmemiştir.Ortak kontrol altında gerçekleşen işletme birleşmeleri TFRS 3 "İşletme Birleşmeleri" ("TFRS 3") standardının kapsamı dışındadır. KGK'nın 17 Ekim 2018 tarihinde Resmi Gazete'de yayımlanan ilke kararına uygun olarak işletme birleşmesine konu olan varlık ve yükümlülükler kayıtlı değerleri ile konsolide finansal tablolara alınır.

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

2 FİNANSAL TABLOLARIN SUNUMUNA İLİŞKİN ESASLAR (Devamı)

2.1 Sunuma İlişkin Temel Esaslar (Devamı)

(d) Konsolidasyona İlişkin Esaslar (Devamı)

(v) Ortak kontrol altındaki işletme birleşmeleri

Kar veya zarar tabloları karşılaştırmalı finansal tabloların sunulduğu ilk dönemden itibaren konsolide edilir ve önceki dönem finansal tabloları yeniden düzenlenir. Bu işlemler sonucunda oluşan şerefiye veya negatif şerefiye konsolide finansal tablolarda muhasebeleştirilmez. İştirak tutarı ile satın alınan şirketin sermayesindeki payı nispetindeki tutarın netleştirmesi sonucu oluşan fark doğrudan özkaynaklar altında bir özkaynak işlemi olarak "Ortak Kontrole Tabi Teşebbüs veya İşletmeleri İçeren Birleşmelerin Etkisi" hesabında muhasebeleştirilir.

(e) Yüksek Enflasyon Dönemlerinde Finansal Tabloların Düzeltilmesi

TFRS'leri uygulayan işletmeler, Kamu Gözetimi Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumu (KGK) tarafından 23 Kasım 2023 tarihinde yapılan açıklamayla birlikte, 31 Aralık 2023 tarihinde veya sonrasında sona eren yıllık raporlama dönemine ait finansal tablolarından itibaren TMS 29 Yüksek Enflasyonlu Ekonomilerde Finansal Raporlama Standardına göre enflasyon muhasebesi uygulamaya başlamıştır. TMS 29, geçerli para birimi yüksek enflasyonlu bir ekonominin para birimi olan işletmelerin, konsolide finansal tabloları da dahil olmak üzere, finansal tablolarında uygulanmaktadır.

Söz konusu finansal tablolar ile önceki dönemlere ait karşılaştırmalı tüm tutarlar, TMS 29 uyarınca Türk lirasının genel satın alma gücünde meydana gelen değişimlere göre düzeltilmiş ve nihayetinde Türk lirasının 31 Aralık 2023 tarihindeki satın alma gücü cinsinden ifade edilmiştir.

İşletme TMS 29 uygulamasında, KGK'nın yaptığı yönlendirme uyarınca Türkiye İstatistik Kurumu tarafından yayımlanan Tüketici Fiyat Endekslerine (TÜFE) göre elde edilen düzeltme katsayılarını kullanmıştır. Türk lirasının yüksek enflasyonlu bir ekonominin para birimi olarak tanımlanmasına son verildiği 1 Ocak 2005 tarihinden bu yana cari ve geçmiş dönemlere ait TÜFE ile karşılık gelen düzeltme katsayıları aşağıdaki gibidir:

Yıl sonu Endeks Endeks, % Düzeltme katsayısı
2004 113,86 13,86 16,33041
2005 122,65 7,72 15,16005
2006 134,49 9,65 13,82541
2007 145,77 8,39 12,75557
2008 160,44 10,06 11,58925
2009 170,91 6,53 10,87929
2010 181,85 6,40 10,22480
2011 200,85 10,45 9,25756
2012 213,23 6,16 8,72007
2013 229,01 7,40 8,11921
2014 247,72 8,17 7,50597
2015 269,54 8,81 6,89835
2016 292,54 8,53 6,35599
2017 327,41 11,92 5,67906
2018 393,88 20,30 4,72068
2019 440,50 11,84 4,22107
2020 504,81 14,60 3,68333
2021 686,95 36,08 2,70672
2022 1128,45 64,27 1,64773
2023 1859,38 64,77 1,00000

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

2 FİNANSAL TABLOLARIN SUNUMUNA İLİŞKİN ESASLAR (Devamı)

2.1 Sunuma İlişkin Temel Esaslar (Devamı)

(e) Yüksek Enflasyon Dönemlerinde Finansal Tabloların Düzeltilmesi (devamı)

TMS 29 uyarınca finansal tablolarda gerekli düzeltmeleri yapmak üzere, varlık ve yükümlülükler ilk olarak parasal ve parasal olmayan olarak ayrıştırılmış, parasal olmayan varlık ve yükümlülükler ayrıca cari değeriyle ölçülenler ve maliyet değeriyle ölçülenler olarak ilave bir ayrıştırmaya tabi tutulmuştur. Parasal kalemler (bir endekse bağlı olanlar hariç) ile raporlama dönemi sonundaki cari değerleriyle ölçülen parasal olmayan kalemler halihazırda 31 Aralık 2023 tarihindeki cari ölçüm biriminden ifade edildiklerinden enflasyon düzeltmesine tabi tutulmamıştır. 31 Aralık 2023 tarihindeki ölçüm biriminden ifade edilmeyen parasal olmayan kalemler ise ilgili katsayı kullanılarak enflasyon düzeltmesine tabi tutulmuştur.

TMS 29'un uygulanması, Türk lirasının satın alma gücündeki azalıştan kaynaklı ve kar veya zarar ve diğer kapsamlı gelir tablosunun kar veya zarar bölümündeki Net Parasal Pozisyon Kazançları (Kayıpları) kaleminde sunulan düzeltmeleri gerekli kılmıştır. Parasal varlık veya yükümlülüklerin değeri endeksteki değişimlere bağlı olmadığı sürece, enflasyon döneminde, parasal yükümlülüklerden daha yüksek tutarda parasal varlık taşıyan işletmelerin satın alma gücü zayıflarken, parasal varlıklardan daha yüksek tutarda parasal yükümlülük taşıyan işletmelerin satın alma gücü artış gösterir. Net parasal pozisyon kazanç ya da kaybı, parasal olmayan kalemlerin, özkaynakların, kar veya zarar ve diğer kapsamlı gelir tablosundaki kalemlerin ve endekse bağlı parasal varlık ve yükümlülüklerin düzeltme farklarından elde edilmiştir.

Ayrıca, TMS 29'un ilk kez uygulandığı raporlama döneminde, Standart hükümleri ilgili ekonomide her zaman yüksek enflasyonun olduğu varsayılarak uygulanmaktadır. Bu nedenle, sonraki raporlama dönemleri için temel teşkil etmesi amacıyla, 1 Ocak 2021 tarihli finansal durum tablosu enflasyona göre düzeltilmiştir. 1 Ocak 2021 tarihli finansal durum tablosundaki geçmiş yıllar karları/zararları kaleminin enflasyona göre düzeltilmiş tutarı söz konusu tablonun diğer kalemlerinin enflasyona göre düzeltilmesinden sonra olması gereken bilanço denkliğinden elde edilmiştir. Diğer taraftan geçerli para birimi yüksek enflasyonlu ekonomiye ait olmayan işletmelerin finansal tablolarının çevriminden kaynaklanan kur farkları TMS 21 Kur Değişiminin Etkileri standardı uyarınca diğer kapsamlı gelirde "Yabancı Para Çevrim Farkları" kaleminde muhasebeleştirilmiştir.

2.2 Muhasebe Politikalarındaki Değişiklikler ve Hatalar

Muhasebe politikalarında yapılan önemli değişiklikler ve tespit edilen önemli muhasebe hataları geriye dönük olarak uygulanır ve önceki dönem finansal tabloları yeniden düzenlenir. Cari dönem konsolide finansal tabloların sunumu ile uygunluk sağlanması açısından karşılaştırmalı bilgiler gerekli görüldüğünde yeniden sınıflandırılır ve önemli farklılıklar açıklanmaktadır.

2.3 Muhasebe Tahminlerindeki Değişiklikler

Muhasebe tahminlerindeki değişiklikler, yalnızca bir döneme ilişkin ise, değişikliğin yapıldığı cari dönemde, gelecek dönemlere ilişkin ise, hem değişikliğin yapıldığı dönemde hem de gelecek dönemlerde, ileriye yönelik olarak uygulanır. Grup'un cari dönem içerisinde muhasebe tahminlerinde önemli bir değişiklik olmamıştır.

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

2 FİNANSAL TABLOLARIN SUNUMUNA İLİŞKİN ESASLAR (Devamı)

2.4 Önemli Muhasebe Politikalarının Özeti

(a) Stoklar

Stoklar, maliyetin ya da net gerçekleşebilir değerin düşük olanı ile değerlenmektedir. Sabit ve değişken genel üretim giderlerinin bir kısmını da içeren maliyetler stokların bağlı bulunduğu sınıfa uygun olan yönteme göre ve çoğunlukla ağırlıklı ortalama maliyet yöntemine göre değerlenir. Net gerçekleşebilir değer, olağan ticari faaliyet içerisinde oluşan tahmini satış fiyatından tahmini tamamlanma maliyeti ile satışı gerçekleştirmek için yüklenilmesi gereken tahmini maliyetlerin toplamının indirilmesiyle elde edilir. Stokların net gerçekleşebilir değeri maliyetinin altına düştüğünde, stoklar net gerçekleşebilir değerine indirgenir ve değer düşüklüğünün oluştuğu yılda kar veya zarar tablosuna gider olarak yansıtılır. Daha önce stokların net gerçekleşebilir değere indirgenmesine neden olan koşulların geçerliliğini kaybetmesi veya değişen ekonomik koşullar nedeniyle net gerçekleşebilir değerde artış olduğu kanıtlandığı durumlarda, ayrılan değer düşüklüğü karşılığı iptal edilir. İptal edilen tutar önceden ayrılan değer düşüklüğü tutarı ile sınırlıdır. 31 Aralık 2023 ve 2022 tarihleri itibarıyla stoklar esas olarak cep telefonları, tablet, sim kart, cep telefonu aksesuarları, kule inşaat malzemeleri ve diğer elektronik ürünlerden oluşmaktadır.

(b) Maddi Duran Varlıklar

Satın alınan maddi duran varlıklar maliyet değerlerinden birikmiş amortisman ve kalıcı değer kayıpları düşüldükten sonraki tutar üzerinden gösterilirler. Belarus'ta faaliyet gösteren bağlı ortaklıkların maddi duran varlıkları sırasıyla 31 Aralık 2014 itibarıyla enflasyonun etkilerine göre düzeltilirken, Türkiye'de ve KKTC'de faaliyet gösteren Şirket ve bağlı ortaklıkları 31 Aralık 2023 itibarıyla enflasyon etkilerine göre düzeltilmiştir.

Maddi duran varlığın maliyet değeri, alış fiyatı, ithalat vergileri ve geri iadesi mümkün olmayan satın alma vergileri, maddi duran varlığı kullanıma hazır hale getirmek için yapılan masraflar ve söz konusu maddi duran varlığın edinimi amacıyla kullanılmış kredilerin, söz konusu maddi duran varlığın yatırım aşamasındayken katlanılmış faiz ve kur farkı giderlerinden oluşmaktadır.

Maddi duran varlığın sökümü, sahadan kaldırılması ve sahanın eski haline getirilmesi yükümlülüğünde oluşacak zaman değişiklikleri dışındaki değişimler, gerçekleştikleri dönem içerisinde maddi duran varlığın maliyeti üzerinde muhasebeleştirilir. Maddi duran varlığın maliyetinden düşülecek tutarın, değişikliğin gerçekleştiği tarih itibarıyla maddi duran varlığın defter değerinden daha fazla olması durumunda, aradaki fark ilgili dönemde kar veya zarar tablosuna kaydedilir.

(i) Sonradan ortaya çıkan giderler

Maddi duran varlıkların herhangi bir parçasını değiştirmekten doğan giderler bakım onarım maliyetleri ile birlikte varlığın gelecekteki ekonomik faydasını arttırıcı nitelikte ise aktifleştirilebilirler. Tüm diğer gider kalemleri tahakkuk esasına göre kar veya zarar tablosunda muhasebeleştirilir.

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

2 FİNANSAL TABLOLARIN SUNUMUNA İLİŞKİN ESASLAR (Devamı)

2.4 Önemli Muhasebe Politikalarının Özeti (Devamı)

(b) Maddi Duran Varlıklar (Devamı)

(ii) Amortisman

Maddi duran varlıklara ilişkin amortismanlar, varlıkların faydalı ömürlerine göre kullanıma hazır oldukları tarihleri esas alınarak doğrusal amortisman metodu kullanılarak ayrılmıştır. Özel maliyetler doğrusal amortisman yöntemi kullanılarak ilgili kira süresinin veya faydalı ömrün kısa olanında amortismana tabi tutulmaktadır. Bu şekilde hesaplanmış amortisman giderleri konsolide kar veya zarar tablosunda satışların maliyeti kalemi içerisinde gösterilmiştir. Arsa ve araziler, faydalı ömürlerinin sınırsız kabul edilmesinden dolayı amortismana tabi tutulmamaktadır.

Grup'un kullandığı ekonomik ömürler aşağıdaki gibidir:

4 -
20 yıl
3 -
25 yıl
4 -
8 yıl
21 -
25 yıl
2 -
10 yıl
4 -
6 yıl
20 yıl
3 -
5 yıl

Amortisman yöntemi, varlıkların faydalı ömürleri ve varlıkların kalıntı değerleri, değişime sebep olacak bir olay olmaması durumunda, en az her hesap dönemi sonunda gözden geçirilmektedir.

(iii) Elden çıkarma

Maddi duran varlıkların elden çıkartılması sonucu oluşan kar ve zararlar, kayıtlı değeri ile tahsil edilen tutarların karşılaştırılması ile belirlenir, ilgili dönemde gelir ve gider hesaplarına dahil edilir ve maliyetleri ve birikmiş amortismanları ilgili hesaplardan silinir.

(c) Maddi Olmayan Duran Varlıklar

Maddi olmayan duran varlıklar, GSM ve diğer telekomünikasyon işletme lisansları, marka değerleri, bilgisayar yazılımları, transmisyon hatları yazılımları, elektrik üretim lisansı, abone kazanım maliyetleri, feshedilemeyen haklar ve müşteri listelerinden oluşmaktadır. Maddi olmayan duran varlıklar maliyet değerlerinden birikmiş itfa payları ve kalıcı değer kayıpları düşüldükten sonraki tutar üzerinden gösterilirler. Satın alınan maddi duran varlıklar maliyet değerlerinden birikmiş amortisman ve kalıcı değer kayıpları düşüldükten sonraki tutar üzerinden gösterilirler. Belarus'ta faaliyet gösteren bağlı ortaklıkların maddi duran varlıkları sırasıyla 31 Aralık 2014 itibarıyla enflasyonun etkilerine göre düzeltilirken, Türkiye'de ve KKTC'de faaliyet gösteren Şirket ve bağlı ortaklıkları 31 Aralık 2023 itibarıyla enflasyon etkilerine göre düzeltilmiştir.

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

2 FİNANSAL TABLOLARIN SUNUMUNA İLİŞKİN ESASLAR (Devamı)

2.4 Önemli Muhasebe Politikalarının Özeti (Devamı)

(c) Maddi Olmayan Duran Varlıklar (Devamı)

Satın alınan bilgisayar yazılımları ve transmisyon hatları yazılımları satın alımı sırasında ve satın almadan kullanıma hazır olana kadar geçen sürede oluşan maliyetler üzerinden aktifleştirilir. Bilgisayar yazılımlarını sürdürmekle ilişkili maliyetler, oluştukları dönemde kar veya zarar tablosuna kaydedilmektedir. Kontrolü Grup'un elinde olan, saptanabilir ve kendine özgü yazılım ürünleri ile direk ilişkilendirilebilen ve bir yıldan fazla süre ile maliyetinin üzerinde ekonomik fayda sağlayacak harcamalar maddi olmayan duran varlık olarak değerlendirilir. Maliyetler, yazılımı geliştiren çalışanların maliyetlerini ve genel üretim giderlerinin bir kısmını da içermektedir.

İşletme içi yaratılan maddi olmayan duran varlıklar - araştırma ve geliştirme giderleri

İşletme içi yaratılan maddi olmayan duran varlıklar bilgisayar yazılımlardan oluşmaktadır ve bilgisayar yazılımları altında gösterilmiştir.

Araştırma masrafları, oluştuğu dönem içerisinde satışların maliyeti olarak kar veya zarar tablosuna kaydedilir.

Geliştirme faaliyetleri (ya da Grup içi bir projenin gelişim aşaması) sonucu ortaya çıkan işletme içi yaratılan maddi olmayan duran varlıklar yalnızca aşağıda belirtilen şartların tamamı karşılandığında aktifleştirilir:

  • maddi olmayan duran varlığın kullanıma hazır ya da satılmaya hazır hale getirilebilmesi için tamamlanmasının teknik anlamda mümkün olması,
  • maddi olmayan duran varlığı tamamlama, kullanma veya satma niyetinin olması,
  • maddi olmayan duran varlığın kullanılabilir veya satılabilir olması,
  • varlığın ne şekilde ileriye dönük olası bir ekonomik fayda sağlayacağının belli olması,
  • maddi olmayan duran varlığın gelişimini tamamlamak, söz konusu varlığı kullanmak ya da satmak için uygun teknik, finansal ve başka kaynakların olması ve
  • varlığın geliştirme maliyetinin, geliştirme sürecinde güvenilir bir şekilde ölçülebilir olması.

İşletme içi yaratılan maddi olmayan duran varlık tutarı, maddi olmayan duran varlığın yukarıda belirtilen muhasebeleştirme şartlarını karşıladığı andan itibaren oluşan harcamaların toplam tutarıdır. İşletme içi yaratılan maddi olmayan duran varlıklar aktifleştirme şartlarını sağlamadığında, geliştirme harcamaları oluştukları dönemde gider olarak kaydedilir.

İlk muhasebeleştirme sonrasında, işletme içi yaratılan maddi olmayan duran varlıklar da ayrı olarak satın alınan maddi olmayan duran varlıklar gibi maliyet değerlerinden birikmiş itfa payları ve birikmiş değer düşüklükleri düşüldükten sonraki tutar üzerinden gösterilirler.

Feshedilemeyen haklar

Feshedilemeyen haklar, bir varlığın belirli bir süre boyunca kapasitesinin bir kısmının kullanımına ilişkin edinilmiş olan haklardır. Grup'un belli bir varlık üzerinde önceden belirlenmiş bir kapasite kullanım hakkına, o varlığın faydalı ömrüne yakın bir süre boyunca sahip olması durumunda; bahsi geçen feshedilemeyen haklar, maddi olmayan duran varlıklar altında gösterilir. Feshedilemeyen haklar, varlığının faydalı ömrü veya sözleşme süresinden kısa olanı içinde itfa edilir.

Abone kazanım maliyetleri

Abone edinim maliyetleri müşteri edinme ve tutma faaliyetleri sırasında oluşan komisyon ve primleri içermektedir. Grup bu komisyonları ve primleri, sadece müşteriyle yapılması durumunda katlanacağı, sözleşme yapmamış olsaydı katlanmayacağı maliyetler olması halinde ve geri kazanmayı bekliyorsa, sözleşme yapılması için katlanılan ek maliyetler olarak aktifleştirir. Müşteri edinim maliyetleri abone ömrü boyunca, abone tutma maliyetleri ise yenileme dönemi boyunca amortisman olarak muhasebeleştirilir.

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

2 FİNANSAL TABLOLARIN SUNUMUNA İLİŞKİN ESASLAR (Devamı)

2.4 Önemli Muhasebe Politikalarının Özeti (Devamı)

(c) Maddi Olmayan Duran Varlıklar (Devamı)

(i) İtfa payları

Maddi olmayan duran varlık itfa payları konsolide kar veya zarar tablolarında, ilgili varlıkların tahmini ekonomik ömürleri üzerinden doğrusal itfa yöntemi kullanılarak hesaplanması sonucu muhasebeleştirilir. Bu şekilde hesaplanmış itfa tutarları konsolide kar veya zarar tablosunda satışların maliyeti kalemi içerisinde gösterilmiştir.

Grup'un kullandığı itfa oranları aşağıdaki gibidir:

GSM ve diğer telekomünikasyon işletme lisansları 3 -
25 yıl
Feshedilemeyen haklar 15
yıl
Transmisyon hatları
yazılımları
5 -
10 yıl
Bilgisayar yazılımları 3 -
8 yıl
Markalar 9 -
10 yıl
Müşteri tabanı 2 -
15 yıl
Abone kazanım maliyetleri 2
-
6 yıl
Elektrik üretim lisansı 20 yıl

İtfa yöntemi, varlıkların faydalı ömürleri ve varlıkların kalıntı değerleri, değişime sebep olacak bir olay olmaması durumunda, en az her hesap dönemi sonunda gözden geçirilmektedir.

Şirket, 2G, 3G ve 4.5G Lisanslarını sırasıyla 27 Nisan 1998 (7 Nisan 2023 tarihinde süre uzatımı imtiyaz sözleşmesi imzalanmıştır.) , 30 Temmuz 2009 , 26 Ağustos 2015 tarihlerinde imzaladığı İmtiyaz Sözleşmeleri ile almıştır. İlgili lisansları kullanım süreleri 31, 20 ve 13 yıldır.

(ii) Elden çıkarma

Maddi olmayan duran varlıkların elden çıkarılması sonucu oluşan kar ve zararlar, kayıtlı değeri ile tahsil edilen tutarların karşılaştırılması ile belirlenir ve ilgili dönemde gelir ve gider hesaplamalarına yansıtılır. Maliyetleri ve birikmiş itfa payları ilgili hesaplardan silinir.

(d) Yatırım Amaçlı Gayrimenkuller

Yatırım amaçlı gayrimenkuller, kira ve/veya değer artış kazancı elde etmek amacıyla elde tutulan gayrimenkuller olup, maliyet değerinden birikmiş amortisman ve varsa birikmiş değer düşüklükleri düşüldükten sonraki tutarlar ile gösterilmektedirler. Kabul gören kriterlere uyması durumunda finansal durum tablosunda yer alan tutara, var olan yatırım amaçlı gayrimenkulün herhangi bir kısmını değiştirmenin maliyeti dahil edilir. Söz konusu tutara, yatırım amaçlı gayrimenkullere yapılan günlük bakımlar dahil değildir.

Yatırım amaçlı gayrimenkuller, satılmaları veya kullanılamaz hale gelmeleri ve satışından gelecekte herhangi bir ekonomik yarar sağlanamayacağının belirlenmesi durumunda finansal durum tablosu dışı bırakılırlar. Yatırım amaçlı gayrimenkulün kullanım süresini doldurmasından veya satışından kaynaklanan kar/zarar, oluştukları dönemde kar veya zarar tablosuna dahil edilir.

Transferler, yatırım amaçlı gayrimenkullerin kullanımında bir değişiklik olduğunda yapılır. Yatırım amaçlı gayrimenkulden, sahibi tarafından kullanılan gayrimenkul sınıfına yapılan bir transferde, transfer sonrasında yapılan muhasebeleştirme işlemindeki tahmini maliyeti, anılan gayrimenkulün kullanım şeklindeki değişikliğin gerçekleştiği tarihteki net defter değeridir. Sahibi tarafından kullanılan bir gayrimenkulün, yatırım amaçlı bir gayrimenkule dönüşmesi durumunda, işletme, kullanımdaki değişikliğin gerçekleştiği tarihe kadar "Maddi Duran Varlıklar"a uygulanan muhasebe politikasını uygular.

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

2 FİNANSAL TABLOLARIN SUNUMUNA İLİŞKİN ESASLAR (Devamı)

2.4 Önemli Muhasebe Politikalarının Özeti (Devamı)

(d) Yatırım Amaçlı Gayrimenkuller (Devamı)

Amortisman

Yatırım amaçlı gayrimenkullerin amortismanında doğrusal amortisman yöntemi kullanılmıştır. Yatırım amaçlı gayrimenkullerin amortisman süresi 25 - 45 yıldır.

(e) Varlıklarda Değer Düşüklüğü

Grup, ilgili raporlama tarihinde, bir varlığa ilişkin değer kaybının olduğuna dair herhangi bir gösterge olup olmadığını değerlendirir. Eğer böyle bir gösterge mevcutsa, o varlığın geri kazanılabilir tutarı tahmin edilir ve değer düşüklüğü açısından test edilir. Herhangi bir değer düşüklüğü belirtisinin bulunup bulunmadığına bakılmaksızın, şerefiye ve sınırsız ekonomik ömre sahip ya da henüz kullanımda olmayan maddi olmayan duran varlıklar değer düşüklüğü açısından yıllık olarak test edilir. Geri kazanılabilir tutar, varlığın kullanım değeri ile satış maliyeti düşülmüş gerçeğe uygun değerinden yüksek olanı seçilerek bulunur. Gerçeğe uygun değer piyasa katılımcıları arasında ölçüm tarihinde olağan bir işlemde, bir varlığın satışından elde edilecek veya bir borcun devrinde ödenecek fiyattır. Kullanım değeri bir varlık veya nakit yaratan birimden elde edilmesi beklenen gelecekteki nakit akışlarının bugünkü değeridir.

Eğer söz konusu varlığın veya o varlığa ait nakit üreten herhangi bir biriminin kayıtlı değeri, kullanım veya satış yoluyla geri kazanılacak tutarından yüksekse değer düşüklüğü meydana gelmiştir. Değer düşüklüğü testi için, varlıklar, diğer varlıklar ve varlık gruplarından bağımsız olarak sürekli kullanımdan dolayı nakit girişi üreten en küçük birimlere ("nakit üreten birim") ayrılır.

İşletme birleşmesinde ortaya çıkan şerefiye, değer düşüklüğü testi için birleşme sinerjisinden yararlanması beklenen, nakit üreten birimlere paylaştırılır. Nakit üreten birimlerden kaynaklanan ve muhasebeleştirilen değer düşüklüğü öncelikle birimlere paylaştırılan şerefiyelerin defter değerlerinden, daha sonra birimlerdeki diğer varlıkların defter değerlerinden oransal olarak düşülür. Değer düşüklüğü kayıpları konsolide kar veya zarar tablosunda muhasebeleştirilir.

Varlığın satış maliyetleri düşülmüş gerçeğe uygun değeri ile kullanım değerinin her ikisini birden belirlemek her zaman gerekli değildir. Anılan tutarlardan herhangi birinin ilgili varlığın defter değerini aşması durumunda, söz konusu varlık değer düşüklüğüne uğramamıştır ve diğer tutarı tahmin etmek gerekmez.

Bir alacakta oluşan değer düşüklüğü kaybı, o varlığın geri kazanılabilir tutarındaki müteakip artışın, değer düşüklüğünün kayıtlara alınmasını izleyen dönemlerde ortaya çıkan bir olayla ilişkilendirilebilmesi durumunda geri çevrilir. Şerefiye hariç diğer varlıklarda oluşan değer düşüklüğü kaybı, geri kazanılabilir tutar belirlenirken kullanılan tahminlerde bir değişiklik olduğu takdirde geri çevrilir.

Değer düşüklüğü kaybının iptali nedeniyle varlığın kayıtlı değerinde meydana gelen artış, önceki yıllarda hiç değer düşüklüğü kaybının finansal tablolara alınmamış olması halinde belirlenmiş olacak kayıtlı değeri (amortismana tabi tutulduktan sonra kalan net tutar) aşmamalıdır.

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

2 FİNANSAL TABLOLARIN SUNUMUNA İLİŞKİN ESASLAR (Devamı)

2.4 Önemli Muhasebe Politikalarının Özeti (Devamı)

(f) Finansal Araçlar

Finansal varlıklar - sınıflandırma ve finansal durum tablosu tarihinden sonra ölçüm - ölçüm kategorileri:

TFRS 9 Finansal Araçlar standardına göre finansal varlıkların sınıflandırılması ve ölçümü, finansal varlığın yönetildiği iş modeline ve sadece anapara ve anapara bakiyesine ilişkin faiz ödemelerini içeren sözleşmeye dayalı nakit akışlarına bağlı olup olmadığına göre belirlenmektedir.

TFRS 9, finansal varlıklara ilişkin üç temel sınıflandırma kategorisini içermektedir: itfa edilmiş maliyet ("İEM"), gerçeğe uygun değer diğer kapsamlı gelir ("GUDDKG") ve gerçeğe uygun değer kar veya zarar ("GUDKZ"). Grup, finansal varlıklarının sınıflandırmasını satın alındıkları tarihte yapar.

Finansal varlıklar - Yeniden sınıflandırma:

Finansal araçlar, yalnızca portföy yönetimine ilişkin iş modeli tümüyle değiştiğinde yeniden sınıflandırılmaktadır. Yeniden sınıflandırmanın geleceğe dönük etkisi vardır ve işletme modeli değişikliğinden sonra gelen ilk raporlama döneminin başından itibaren gerçekleşmektedir. Grup, cari dönemde ve karşılaştırmanın yapıldığı dönemde iş modelini değiştirmemiş ve yeniden sınıflandırma yapmamıştır.

Finansal varlıkların değer düşüklüğü - Beklenen kredi zararına ilişkin kredi zarar karşılığı:

TFRS 9, TMS 39'da yer alan "gerçekleşen zarar" modelini ileriye yönelik "beklenen kredi zararı" ("BKZ") modeli ile değiştirmektedir. Bu kapsamda gerçekleşme olasılıklarına göre ağırlıklandırılarak belirlenecek olan ekonomik faktörlerin BKZ'leri nasıl etkilediği konusunda önemli bir değerlendirmeye ihtiyaç duyulmuştur.

Yeni değer düşüklüğü modeli, itfa edilmiş maliyet veya GUDDKG ile ölçülen finansal varlıklara, (özkaynağa dayalı finansal araçlara yapılan yatırımlar hariç) ve sözleşme varlıklarına uygulanmaktadır.

TFRS 9 uyarınca, zarar karşılıkları aşağıdaki bazda ölçülmüştür;

  • 12 aylık BKZ'ler: raporlama tarihinden sonraki 12 ay içinde olası temerrüt olaylarından kaynaklanan BKZ'lerdir,
  • Ömür boyu BKZ'ler: bir finansal aracın beklenen ömrü boyunca muhtemel bütün temerrüt olaylarından kaynaklanan BKZ'lerdir.

Ömür boyu BKZ ölçümü, raporlama tarihinde bir finansal varlık ile ilgili kredi riskinin ilk muhasebeleştirme anından sonra önemli ölçüde artması halinde uygulanır. İlgili artışın yaşanmadığı diğer her türlü durumda 12 aylık BKZ hesaplaması uygulanmışır.

Grup, finansal varlığın kredi riskinin raporlama tarihinde düşük bir kredi riskine sahip olması durumunda, finansal varlığın kredi riskinin önemli ölçüde artmadığını tespit edebilir. Bununla birlikte, ömür boyu BKZ ölçümü (basitleştirilmiş yaklaşım), önemli bir finansman unsuru olmaksızın ticari alacaklar ve sözleşme varlıkları için daima geçerlidir. Grup, Turkcell Finansman hariç tüm grup şirketleri için ömür boyu BKZ ölçümünü uygulamıştır. Turkcell Finansman, finansman şirketi olması nedeniyle hem 12 ay hem de ömür boyu BKZ ölçümü (genel yaklaşım) uygulamıştır.

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

2 FİNANSAL TABLOLARIN SUNUMUNA İLİŞKİN ESASLAR (Devamı)

2.4 Önemli Muhasebe Politikalarının Özeti (Devamı)

(f) Finansal Araçlar (Devamı)

Finansal varlıklar ve borçlar - finansal durum tablosu dışı bırakma:

Grup, finansal varlığa ait nakit akışlarına ilişkin sözleşmeden doğan haklarının süresinin dolması veya ilgili finansal varlığı ve bu varlığın mülkiyetinden doğan tüm riskleri ve kazanımları başka bir tarafa devretmesi durumunda söz konusu varlığı finansal durum tablosu dışı bırakır. Varlığın mülkiyetinden doğan tüm risklerin ve kazanımların başka bir tarafa devredilmediği ve varlığın kontrolünün Grup tarafından elde bulundurulduğu durumlarda, Grup, varlıkta kalan payını ve bu varlıktan kaynaklanan ve ödenmesi gereken yükümlülükleri muhasebeleştirmeye devam eder. Grup'un devredilen bir varlığın mülkiyetinden doğan tüm riskleri ve kazanımları elde tutması durumunda, finansal varlığın muhasebeleştirilmesine devam edilir ve elde edilen gelirler için transfer edilen finansal varlık karşısında teminata bağlanan bir borç tutarı da muhasebeleştirilir. Grup, finansal borçları sadece sözleşmede tanımlanan yükümlülüğü ortadan kalkar, iptal edilir veya zaman aşımına uğrar ise finansal durum tablosu dışı bırakır.

Gerçeğe uygun değer ile değerlendirme prensipleri

Finansal varlıklar ve borçlar, kayda alınmalarını izleyen dönemlerde, satışta veya benzeri elden çıkarma durumlarında oluşabilecek işlem maliyetleri dikkate alınmaksızın gerçeğe uygun değerleri üzerinden değerlenir. Ancak, aktif bir pazarda kote edilmiş bir piyasa fiyatı yoksa gerçeğe uygun değer fiyatlandırma modelleri veya iskonto edilmiş nakit akım teknikleri kullanılarak bulunur.

İskonto edilmiş nakit akım teknikleri kullanıldığında, tahmini nakit akımları Grup Yönetimi'nin en iyi tahminlerine dayanmakta ve kullanılan iskonto oranı da raporlama tarihindeki benzer vadeler ve koşullara sahip bir enstrüman için geçerli olan piyasa oranına dayanmaktadır. Fiyatlandırma modellerinde ise raporlama tarihinde geçerli olan piyasa verileri ölçü olarak kullanılır.

Nakit ve Nakit Benzerleri

Nakit ve nakit benzerleri, eldeki nakit, vadesiz mevduat ve vadeleri 3 ay veya 3 aydan daha az olan, nakde kolayca çevrilebilen ve önemli tutarda değer düşüklüğü riskini taşımayan yüksek likiditeye sahip diğer kısa vadeli yatırımlardır. Grup, nakit ve nakit benzerlerini beklenen kredi zarar modelini kullanarak değer düşüklüğü için gözden geçirmektedir.

Satış ve geri alış anlaşmaları

Tekrar geri alımlarını öngören anlaşmalar çerçevesinde satılmış olan menkul kıymetler ("Repo") Grup portföyünde tutulma amaçlarına göre "Gerçeğe uygun değer farkı kar zarara yansıtılan", "gerçeğe uygun değeri diğer kapsamlı gelire yansıtılan" veya "İtfa edilmiş maliyeti üzerinden değerlenen" portföylerde sınıflandırılmakta ve ait olduğu portföyün esaslarına göre değerlemeye tabi tutulmaktadır. Geri satım taahhüdü ile alınmış menkul kıymetler ("Ters repo") işlemleri konsolide finansal durum tablosunda "Nakit ve nakit benzerleri" kalemi altında muhasebeleştirilmektedir.

Ters repo anlaşmaları ile belirlenen alım ve geri satım fiyatları arasındaki farkın döneme isabet eden kısmı için "Etkin faiz (iç verim) oranı yöntemi"ne göre faiz gelir reeskontu hesaplanmaktadır.

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası Hesabı

23 Nisan 2022 tarihli ve 31818 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan "Zorunlu Karşılıklar Hakkında Tebliğ (Sayı: 2013/15)'e uygun şekilde 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla zorunlu karşılığa tabi varlıklarda geçerli zorunlu karşılık oranı %20 olarak belirlenmiştir. Zorunlu karşılığa tabi yükümlülükler de ise Türk parası zorunlu karşılık için geçerli oranlar vade yapısına göre %3 ile %8 aralığında; yabancı para zorunlu karşılık için geçerli oranlar ise vade yapısına göre %5 ile %21 aralığındadır.

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

2 FİNANSAL TABLOLARIN SUNUMUNA İLİŞKİN ESASLAR (Devamı)

2.4 Önemli Muhasebe Politikalarının Özeti (Devamı)

(f) Finansal Araçlar (Devamı)

Ticari Alacaklar

Ticari alacaklar, maliyet değerlerinden kalıcı değer kayıpları düşülerek ifade edilmişlerdir. Ertelenmiş finansman geliri netleştirilmiş ticari alacaklar, orijinal fatura değerinden kayda alınan alacakların izleyen dönemlerde elde edilecek tutarlarının etkin faiz yöntemi ile iskonto edilmesi ile hesaplanır. Belirlenmiş faiz oranı olmayan kısa vadeli alacaklar, faiz tahakkuk etkisinin çok büyük olmaması durumunda, orijinal fatura değerleri üzerinden gösterilmiştir.

Grup, ticari alacaklarının tahsil edilebilirliğini dönemsel olarak takip etmekte ve geçmiş yıllardaki tahsilat oranlarını esas alarak tahsili şüpheli alacaklardan doğabilecek muhtemel zararlar ve TFRS 9 kapsamında vadesi gelmemiş ticari alacaklar için şüpheli alacak karşılığı ayırmaktadır. Şüpheli alacak tutarına karşılık ayrılmasını takiben, şüpheli alacak tutarının tamamının veya bir kısmının tahsil edilmesi durumunda, tahsil edilen tutar ayrılan şüpheli alacak karşılığından düşülerek konsolide kar veya zarar tablosu ile ilişkilendirilir.

Ticari ve Diğer Finansal Yükümlülükler

Ticari ve diğer finansal yükümlülükler maliyet değerlerinden, vade farkları düşülerek gösterilmektedir. Ertelenmiş finansman gideri netleştirilmiş ticari borçlar, orijinal fatura değerinden kayda alınan borçların izleyen dönemlerde elde edilecek tutarlarının etkin faiz yöntemi ile iskonto edilmesi ile hesaplanır.

İlişkili taraflar

İlişkili taraflar finansal tablolarını hazırlayan Grup ile ilişkili olan kişi veya işletmelerdir.

  • (a) Bir kişi veya bu kişinin yakın ailesinin bir üyesi, aşağıdaki durumlarda Grup ile ilişkili sayılır. Söz konusu kişinin:
    • (i) Grup üzerinde kontrol veya müşterek kontrol gücüne sahip olması durumunda,
    • (ii) Grup üzerinde önemli etkiye sahip olması durumunda,
    • (iii) Grup'un veya Grup'un bir ana ortaklığının kilit yönetici personelinin bir üyesi olması durumunda.
  • (b) Aşağıdaki koşullardan herhangi birinin mevcut olması halinde işletme Grup ile ilişkili sayılır:
    • (i) İşletme ve Grup'un aynı grubun üyesi olması halinde (yani her bir ana ortaklık, bağlı ortaklık ve diğer bağlı ortaklık diğerleri ile ilişkilidir),
    • (ii) İşletmenin, diğer işletmenin (veya diğer işletmenin de üyesi olduğu bir grubun üyesinin) iştiraki ya da iş ortaklığı olması halinde.
  • (iii) Her iki işletmenin de aynı bir üçüncü tarafın iş ortaklığı olması halinde,
  • (iv) İşletmelerden birinin üçüncü bir işletmenin iş ortaklığı olması ve diğer işletmenin söz konusu üçüncü işletmenin iştiraki olması halinde,
  • (v) İşletmenin, Grup'un ya da Grup ile ilişkili olan bir işletmenin çalışanlarına ilişkin olarak işten ayrılma sonrasında sağlanan fayda plânlarının olması halinde. Grup'un kendisinin böyle bir plânının olması halinde, sponsor olan işverenler de Grup ile ilişkilidir,
  • (vi) İşletmenin (a) maddesinde tanımlanan bir kişi tarafından kontrol veya müştereken kontrol edilmesi halinde,
  • (vii) (a) maddesinin (i) bendinde tanımlanan bir kişinin işletme üzerinde önemli etkisinin bulunması veya söz konusu işletmenin (ya da bu işletmenin ana ortaklığının) kilit yönetici personelinin bir üyesi olması halinde,
  • (viii) İşletmenin veya onun bir parçası olduğu grubun başka bir üyesinin, raporlayan işletmeye veya raporlayan işletmenin ana ortaklığına kilit yönetici personel hizmetleri sunması halinde.

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

2 FİNANSAL TABLOLARIN SUNUMUNA İLİŞKİN ESASLAR (Devamı)

2.4 Önemli Muhasebe Politikalarının Özeti (Devamı)

(f) Finansal Araçlar (Devamı)

Finansal Borçlar

Finansal bir yükümlülük ilk muhasebeleştirilmesi sırasında gerçeğe uygun değerinden ölçülür.

Gerçeğe uygun değer farkı kar veya zarara yansıtılan finansal borçlar alım satım amaçlı elde tutulan olarak veya ilk muhasebeleştirme sırasında, işletme tarafından, gerçeğe uygun değer farkı kar veya zarara yansıtılan olarak sınıflandırılmış finansal borçlardır. Gerçeğe uygun değer farkı kar veya zarara yansıtılan olarak sınıflandırılan bir finansal borca ilişkin olarak ortaya çıkan kazanç veya kayıp, kar veya zarar tablosunda muhasebeleştirilir

Gerçeğe uygun değer farkı kar veya zarara yansıtılmayan finansal borçlar, alındıkları tarihlerde, işlem maliyetlerinden arındırılmış gerçeğe uygun değerleriyle muhasebeleştirilir. Finansal borçlar, sonradan etkin faiz yöntemi kullanılarak iskonto edilmiş maliyet değeri üzerinden gösterilir. İşlem masrafları düşüldükten sonra kalan tutar ile iskonto edilmiş maliyet değeri arasındaki fark, kar veya zarar tablosuna kredi dönemi süresince finansman maliyeti olarak yansıtılır. Finansal borçlardan kaynaklanan finansman maliyetleri, özellikli varlıkların iktisabı ve inşası ile ilişkilendirildikleri takdirde, özellikli varlıkların maliyet bedeline dahil edilebilirler.

Grup ilgili finansal aracı ya da finansal aracın bileşenlerini ilk defa muhasebeleştirirken sözleşmedeki düzenlemelerin özüne uygun ve finansal borç ve özkaynağa dayalı finansal araç tanımlarıyla uyumlu bir sınıflandırma yapar.

Türev Finansal Araçlar ve Riskten Korunma İşlemleri

Türev araçlar ilk olarak sözleşme tarihindeki gerçeğe uygun değerini yansıtan elde etme maliyeti üzerinden kayda alınmakta ve kayda alınmalarını izleyen dönemlerde gerçeğe uygun değer ile değerlenmektedir. Şirket'in türev araçlarını ağırlıklı olarak yapılandırılmış çapraz kur swap sözleşmeleri, çapraz kur/faiz swap sözleşmeleri, döviz swap sözleşmeleri ve vadeli döviz işlemleri oluşturmaktadır. Söz konusu türev araçlar Grup için risklere karşı etkin bir koruma sağlamakla birlikte, risk muhasebesi yönünden gerekli koşulları taşımadıkları durumlarda konsolide finansal tablolarda alım satım-amaçlı türev araçlar olarak muhasebeleştirilmekte ve bunlara ilişkin gerçeğe uygun değer değişiklikleri kar veya zarar tablosunda yansıtılmaktadır.

Vadeli döviz, opsiyon, faiz ve döviz swap işlemlerinin gerçeğe uygun değerleri, değerleme günündeki piyasa faiz ve TCMB döviz kurları verileri ile piyasa standartlarına uygun değerleme yöntemleri ve fiyatlama araçları aracılığıyla belirlenmektedir. Kote edilmiş piyasa değerleri mevcut değilse gerçeğe uygun değer; vadeli döviz alım satım kontratına konu olan vadeli fiyat ile raporlama tarihi itibarıyla mevcut olan döviz kurunun kontrat vadesindeki fiyatlarının arasındaki farkın (kar/zarar) raporlama tarihindeki risksiz yatırım faiz oranıyla indirgenmesiyle belirlenmektedir. Faiz ve döviz swaplarının gerçeğe uygun değeri swap nakit akışındaki bacakların risksiz yatırım oranı ve TCMB kurları ile bugüne indirgenmiş değerlerinin arasındaki fark olarak hesaplanmaktadır. Opsiyon işlemlerinin gerçeğe uygun değeri ise opsiyon fiyatlama modelleri kullanılarak belirlenmektedir.

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

2 FİNANSAL TABLOLARIN SUNUMUNA İLİŞKİN ESASLAR (Devamı)

2.4 Önemli Muhasebe Politikalarının Özeti (Devamı)

(f) Finansal Araçlar (Devamı)

Türev Finansal Araçlar ve Riskten Korunma İşlemleri (Devamı)

Türev araçların gerçeğe uygun değerindeki müteakip dönem değişikliklerin muhasebeleştirilmesi, türev aracın bir korunma aracı olarak belirlenip belirlenmediğine ve eğer öyleyse, korunan kalemin niteliğine bağlıdır. Grup, belirli türev araçları, muhasebeleştirilen varlık ve yükümlülüklerin nakit akışları ve yüksek olasılıklı tahmini işlemlerine (nakit akış riskinden korunma) bağlı olarak riskten korunma aracı olarak belirlemektedir. Riskten korunma ilişkisinin başlangıcında, Grup, riskten korunma araçlarının nakit akışlarındaki değişikliklerin, korunan kalemlerin nakit akışlarındaki değişiklikleri dengelemesinin beklenip beklenmediği de dahil olmak üzere; riskten korunma araçları ile riskten korunan kalemler arasındaki ekonomik ilişkiyi belgeler. Grup, riskten korunma işlemlerini gerçekleştirmek için risk yönetimi hedefini ve stratejisini belgelemektedir. Grup'un finansal riskten korunma muhasebesi koşullarını yerine getiren finansal riskten korunma işlemleri ise aşağıda açıklandığı şekilde muhasebeleştirilmektedir:

(i) Gerçeğe uygun değer riskinden korunma işlemleri

Gerçeğe uygun değere yönelik riskten korunma olarak belirlenen türev işlemlerin gerçeğe uygun değer değişiklikleri riskten korunan varlık veya yükümlülüğün korunan riske ilişkin gerçeğe uygun değerindeki değişiklikleri ile birlikte kar veya zarar tablosuna kaydedilir. Riskten korunan varlık veya yükümlülüğün gerçeğe uygun değerindeki değişiklik, riskten korunma muhasebesinin etkin olduğu dönem boyunca, ilgili varlık veya yükümlülük ile birlikte gösterilir. Riskten korunmanın, riskten korunma muhasebesi şartlarını artık yerine getirmediği durumlarda, etkin faiz oranı yöntemi kullanılan riskten korunan kalemin taşınan değerine yapılan düzeltmeler vadeye kalan süre içerisinde etkin faiz oranı yöntemiyle iskonto edilerek kar veya zarar tablosuna yansıtılır.

(ii) Nakit akış riskinden korunma işlemleri

Grup, türev sözleşmesi yapıldığı tarihte, kayıtlı bir varlığın veya yükümlülüğün veya belirli bir riskle ilişkisi kurulabilen ve gerçekleşmesi muhtemel olan işlemlerin nakit akışlarında belirli bir riskten kaynaklanan ve kar/zararı etkileyebilecek değişmelere karşı korunmayı sağlayan işlemleri TFRS 9 riskten korunma muhasebesi gereklilikleri uyarınca nakit akış riskinden korunma olarak belirlemektedir.

Grup, etkin olarak nitelendirilen nakit akış finansal riskten korunma işlemlerine ilişkin kazanç ve kayıplarını özkaynaklarda "nakit akış riskinden korunma kazançları/(kayıpları) ve opsiyonların zaman değerindeki değişiklikler" olarak göstermektedir. Finansal riskten korunan taahhüdün veya gelecekteki muhtemel işlemin bir varlık veya yükümlülük haline gelmesi durumunda özkaynak kalemleri arasında izlenen bu işlemlerle ilgili kazanç ya da kayıplar bu kalemlerden alınarak söz konusu varlık veya yükümlülüğün elde etme maliyetine veya defter değerine dahil edilmektedir. Aksi durumda, özkaynak kalemleri altında muhasebeleştirilmiş tutarlar, finansal riskten korunan gelecekteki muhtemel işlemin konsolide kar veya zarar tablosunu etkilediği dönemde konsolide kar veya zarar tablosuna transfer edilerek kar veya zarar olarak yansıtılır. Opsiyonların içsel değerindeki değişikliğin etkin kısmıyla ilgili kazanç veya kayıplar, özsermaye içindeki nakit akış riskinden korunma fonunda muhasebeleştirilir. Riskten korunan kalemle ilgili opsiyonların zaman değerindeki değişiklikler ("uyumlu zaman değeri"), diğer kapsamlı gelirde ve özsermaye içindeki opsiyonların zaman değerindeki değişiklikler fonunda muhasebeleştirilir.

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

2 FİNANSAL TABLOLARIN SUNUMUNA İLİŞKİN ESASLAR (Devamı)

2.4 Önemli Muhasebe Politikalarının Özeti (Devamı)

(f) Finansal Araçlar (Devamı)

Türev Finansal Araçlar ve Riskten Korunma İşlemleri (Devamı)

(ii) Nakit akış riskinden korunma işlemleri (Devamı)

Özkaynaklarda birikmiş olan tutarlar, korunan kalemin kar veya zarar tablosunu etkilediği dönemde aşağıdaki gibi sınıflandırılır:

-Korunan kalemin daha sonra finansal olmayan bir varlığın muhasebeleştirilmesiyle sonuçlanması durumunda, hem ertelenmiş riskten korunma kazanç ve kayıpları hem de opsiyon sözleşmelerinin ertelenmiş zaman değeri veya varsa ertelenmiş forward sözleşmeleri noktaları varlığın başlangıç maliyetine dahil edilir. Ertelenen tutarlar, korunan kalem kâr veya zararı etkilediği için nihai olarak kâr veya zararda muhasebeleştirilir.

-Değişken faizli borçlanmaların riskten korunma amaçlı faiz oranı takaslarının etkin kısmına ilişkin kazanç veya kayıp, finansal riskten korunan kredilerin faiz gideri ile aynı zamanda finansman maliyeti içinde kar veya zararda muhasebeleştirilir.

Etkinlik testi modeli, sadece ileriye dönük uygulanmak şartıyla riskten korunma ilişkisine bağlı olarak niteliksel olabilir. TMS 39 standardında yer alan %80-125 etkinlik aralığı, yerini finansal riskten korunma konusu kalem ile finansal riskten korunma aracı arasındaki ekonomik ilişki ve bu ekonomik ilişki üzerindeki kredi riskinin etkisine odaklanan hedef bazlı bir teste bırakmıştır.

TFRS 9 – Riskten korunma muhasebesi uyarınca finansal riskten korunma muhasebesi modelinin amacı, finansal raporlamanın Grup'un risklerini nasıl yönettiğini ve ilgili riskleri nasıl azalttığını daha doğru yansıtmasını sağlamaktır. Özellikle, risk yönetimi stratejisi, finansal riskten korunma mantığı ve finansal riskten korunma işlemlerinin etkisi arasında daha iyi bir bağlantı sağlanması amaçlanmaktadır. Bir korunma aracının süresi dolduğunda, satıldığında veya sona erdiğinde ya da bir finansal riskten korunma muhasebesi kriterlerini artık karşılamadığında; ilgili zamanda özkaynakta kümülatif ertelenmiş kazanç veya kayıp ve riskten korunmaya ilişkin ertelenmiş maliyetler ve tahmini işlem gerçekleşene kadar özkaynakta kalan tutarlar finansal olmayan bir varlığın muhasebeleştirilmesiyle sonuçlanır. Tahmini işlemin artık gerçekleşmesi beklenmediğinde, özkaynakta raporlanan kümülatif kazanç veya kayıp ve riskten korunmaya ilişkin ertelenmiş maliyetler kar veya zarara yeniden sınıflandırılır.

TFRS 9'a göre riskten korunma ilişkisi, yeniden dengeleme dikkate alındıktan sonra gerekli kıstasların artık karşılanmaması durumunda sona erer. Gerekli kıstasların karşılanması durumunda riskten korunma ilişkisinin sonlandırılması kabul edilmez. Riskten korunma hedefinin değiştiği, riskten korunma aracının süresinin dolduğu veya satıldığı, feshedildiği veya kullanıldığı durumlarda, riskten korunma aracı ve riskten korunan kalem arasında ekonomik ilişkinin ortadan kalkması ya da kredi riskinin ekonomik ilişkiden doğan gerçeğe uygun değer değişikliklerini etkilemesi durumunda riskten korunma muhasebesi sona erer.

Grup, nakit akış değişkenliğinden korunma işlemi için uygulanan korunma muhasebesine son vermesi durumunda nakit akış riskinden korunma kayıpları veya kazançlarında biriken tutar aşağıdaki şekilde muhasebeleştirilir:

-Korunan gelecekteki nakit akışlarının gerçekleşmesinin hala bekleniyor olması durumunda bu tutar, gelecekteki nakit akışları gerçekleşene kadar nakit akış riskinden korunma kayıpları veya kazançlarında kalır.

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

2 FİNANSAL TABLOLARIN SUNUMUNA İLİŞKİN ESASLAR (Devamı)

2.4 Önemli Muhasebe Politikalarının Özeti (Devamı)

(f) Finansal Araçlar (Devamı)

Türev Finansal Araçlar ve Riskten Korunma İşlemleri (Devamı)

(ii) Nakit akış riskinden korunma işlemleri (Devamı)

  • Bir riskten korunma aracının vadesinin gelmesi, satılması veya geçerliliğini yitirmesi durumunda ya da bir finansal riskten korunma muhasebesi koşullarını karşılamadığı durumda, tahmini işlemin gerçekleşmesine kadar birikmiş herhangi bir ertelenmiş kazanç veya kayıp ve o anda özkaynakta birikmiş olan ertelenmiş maliyetler, finansal olmayan bir varlığın muhasebeleştirilmesine kadar özkaynakta kalır. Böyle tahmini bir işleminin gerçekleşmesinin artık beklenmediği zaman özkaynaktaki kümülatif kazanç veya kayıp ve riskten korunmak için ertelenen maliyetler hemen kar veya zarara sınıflandırılır.

(iii) Yurt Dışındaki Net Yatırımlara İlişkin Finansal Riskten Korunma İşlemleri

Grup, yurtdışındaki işletmede bulunan net yatırımını yabancı para cinsinden kredisi ile finansal riskten korunma işlemine konu etmiştir. Yabancı ülkelerde faaliyet gösteren bağlı ortaklıklarda bulunan net yatırımlara ilişkin finansal riskten korunma aracından kaynaklanan kazanç veya kaybın etkin olduğu tespit edilen kısmı doğrudan özkaynaklarda, etkin olmayan kısmı ise kar veya zarar tablosunda muhasebeleştirilir. Diğer kapsamlı gelir altında takip edilen çevirim farkları ile ilişkili vergi etkileri de yine diğer kapsamlı gelir altına sınıflanır (Dipnot 35).

İlgili finansal riskten korunma işleminin etkin olan kısmıyla ilgili olan ve doğrudan özkaynaklarda muhasebeleştirilmiş bulunan finansal riskten korunma aracına ilişkin kazanç ya da kayıp, yurt dışındaki işletmenin elden çıkarılması sırasında kar veya zararda muhasebeleştirilir.

(g) Hasılatın kaydedilmesi

Grup, genel olarak, telekomünikasyon hizmetleri sunmaktadır. Ürün ve hizmetler, müşterilere ayrı bir sözleşme kapsamında tekil veya çoklu ürün ve/veya hizmet olarak satılmaktadır. Bir edim yükümlülüğü yerine getirildiğinde (veya getirildikçe) işletme bu edim yükümlülüğüne tekabül eden işlem bedelini hasılat olarak finansal tablolara alır. İşlem bedeli, işletmenin taahhüt ettiği mal veya hizmetleri müşteriye devretmesi karşılığında hak etmeyi beklediği bedeldir. Bir varlığın kontrolü müşterinin eline geçtiğinde (veya geçtikçe) varlık devredilmiş olur. Grup'un hasılat olarak kaydettiği gelirler; telekomünikasyon gelirleri, faturalı ve ön ödemeli hatlardan elde edilen konuşma, data ve kısa mesaj servisinin de dahil olduğu katma değerli GSM hizmetlerinden elde edilen gelirler, cihaz gelirleri, çağrı merkezi gelirleri, finansal operasyon gelirleri ve diğer satış gelirleridir (Dipnot 27). Şirket bir hizmetin kontrolünü zamana yayılı olarak devreder ve dolayısıyla telekomünikasyon gelirlerini zamana yayılı olarak yerine getirir ve hasılatı zamana yayılı olarak finansal tablolarına alır.

Telekomünikasyon hizmetleri, cihaz, katma değerli hizmetler ve/veya başka servis ve ürünler ile beraber fiyatlandırılarak da sunulmaktadır. Bir müşteriye taahhüt edilen mal veya hizmet, aşağıdaki her iki şartın birlikte karşılanması durumunda farklı mal veya hizmettir:

(a) Mal veya hizmetin farklı olma özelliği taşıması ve Grup veya diğer üçüncü kişiler tarafından sıklıkla tek başına satılması durumunda mevcut olduğu kabul edilir,

(b) Mal veya hizmetin devrine ilişkin vaadin sözleşme kapsamında ayrı olması, mal veya hizmetleri birleştiren önemli bir unsur bulunmaması durumunda mevcut olduğu kabul edilir.

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

2 FİNANSAL TABLOLARIN SUNUMUNA İLİŞKİN ESASLAR (Devamı)

2.4 Önemli Muhasebe Politikalarının Özeti (Devamı)

(g) Hasılatın kaydedilmesi (Devamı)

Cihaz gelirleri Grup'un ana yüklenici olduğu durumda, cihazın sahipliği ile ilgili önemli kontrol ve getirilerin alıcıya devredildiği, hasılat tutarının ve satışa ilişkin yüklenilen veya yüklenilecek olan maliyetlerin güvenilir biçimde ölçüldüğü, satışa ilişkin tahsilatın muhtemel olması ve Grup'un satılan mallar üzerinde etkin bir kontrolü veya sahipliğin genel olarak gerektirdiği şekilde bir yönetim etkinliği sürdürmediği anda gelir olarak kaydedilir.

Grup, distribütör ve bayiler, abonelere distribütör ve/veya bayinin cihaz satışını yaptığı ve Şirket'in haberleşme hizmeti sunduğu ortak kampanyalar düzenlemektedir (Çoğunlukla kurumsal müşterilere). Bazı kampanyalarda, distribütör ve/veya bayiler abonelere cihaz taahhütnamesine istinaden taksitlerini Grup'un tahsil edeceği cihaz satışı yapmaktadır. Bu taahhütnameye istinaden bayi cihaz satışından kaynaklanan taksitli alacağını distribütöre, distribütör de Grup'a temlik etmektedir. Grup abonelerden taksitler halinde tahsil edilecek tutarın işlem tarihindeki net bugünkü değerini peşin olarak ödemekte ve finansal durum tablosunda temlik alacağı olarak kaydetmektedir. Bu temlik alacağının henüz vadesi gelmemiş olan kısmı ticari alacaklar altında "vadesi gelmemiş temlik alacağı" olarak sınıflandırılır. Abonelere temlik alacağının aylık taksiti faturalandırıldığında ilgili kısım abonelerden alacaklar hesabına sınıflandırılır. Grup, distribütörden temlik alınan bedelleri aboneden taahhüt süresince tahsil etmekte ve cihaz satışında ana yüklenici olmadığı durumda cihaz ile ilgili olarak hasılat kaydetmemektedir (Dipnot 2.5).

Grup, distribütör ve bayiler, abonelere taksitleri Grup aracılığıyla tahsil edilecek Turkcell Finansman kredisi ile cihaz alma opsiyonu sunmaktadır. Grup bu işlemlerde tahsilat riski taşımaktadır. Grup, Turkcell Finansman kredili cihaz satışında, kredi bedellerini aboneden taahhüt süresince tahsil etmekte ve cihaz satışında ana yüklenici olmadığı durumda cihaz ile ilgili olarak hasılat kaydetmemektedir (Dipnot 2.5). Finans sektörü faaliyetlerinden gelir, finansman faaliyetlerinden kaynaklanan, etkin faiz yöntemi kullanılarak kaydedilen faiz gelirlerinden oluşmaktadır.

Sabit ücret gelirleri faturalı hatlara her ay kullanım oranına bakılmaksızın sabit olarak fatura edilir. Bu gelirler fatura edildiği aylarda gelir kaydedilir.

Çağrı merkezi gelirleri Turkcell Global Bilgi ve Global Ukrayna'nın verdiği çağrı merkezi hizmetlerinden elde edilen gelirlerdir. Söz konusu gelirler, çağrı merkezi hizmetlerinin sunulduğu anda gelir olarak kaydedilir.

Uluslararası dolaşım ("Roaming") işlemleri ve diğer hizmetlerde hacme bağlı iade ve indirimler ile diğer sözleşmeye bağlı fiyat değişiklikleri, kazanılacağı ve etkin olacağı muhtemel olduğu durumlarda, ödeyen ve tahsil eden tarafından dikkate alınır. Bu nedenle sözleşmeye bağlı iade ve indirimler dikkate alınır ancak karşı tarafın isteğine bağlı iade ve indirimler varlık ve yükümlülük tanımlarını karşılamadıklarından dikkate alınmaz.

Grup mal veya hizmet satışını kendi adına yaptığında, hasılatını ve operasyonel giderlerini brüt olarak raporlamaktadır. Mal ve hizmet satışına aracılık edildiği durumlarda ise hasılatını kazandığı kar marjını gösterecek şekilde net olarak raporlamaktadır. Grup'un satışları kendi adına mı yoksa aracı olarak mı yaptığı Grup yönetimi tarafından aşağıdaki göstergelere göre karar verir:

a) Belirlenmiş mal veya hizmetlerin sağlanması taahhüdünün yerine getirilmesinden esas olarak işletme sorumludur.

b) İşletmenin, belirlenmiş mal veya hizmetin müşteriye devredilmesinden önce veya müşteriye

kontrolün devredilmesinden sonra (örneğin, müşterinin iade hakkının olması) stok riski vardır.

c) İşletmenin belirlenmiş mal veya hizmetin fiyatını belirlemede takdir hakkı vardır.

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

2 FİNANSAL TABLOLARIN SUNUMUNA İLİŞKİN ESASLAR (Devamı)

2.4 Önemli Muhasebe Politikalarının Özeti (Devamı)

(g) Hasılatın kaydedilmesi (Devamı)

Bu gibi kararlar raporlanan hasılat ve operasyonel giderleri etkiler; fakat raporlanan varlıklar, yükümlülükler ve para akışı üzerinde herhangi bir etkisi bulunmamaktadır. Şirket, Bakanlık ile imzalamış olduğu "Evrensel Hizmet Kanunu Kapsamında GSM Hizmeti Veren Mevcut Altyapıya Mobil Genişbant İnternet Hizmeti İlave Edilmesi ve Mevcut Şebeke ile Birlikte İşletilmesi Hizmeti Alımına İlişkin Sözleşme"'ye ilişkin satışları kendi adına yaptığından; hasılat ve operasyonel giderlerini finansal tablolarda brüt olarak raporlamıştır.

TFRS 15 kapsamında, konsolide finansal tablolarda, müşteri/abone ediniminde sözleşmeden doğan belirli maliyetler ertelenmiş ve hasılat gerçekleştikçe sözleşme geçerliliğini koruduğu süre ve abone ömrü boyunca itfa edilmiştir.

Taraflardan biri sözleşmeyi yerine getirdiğinde, Grup'un edimi ile müşterinin ödemesi arasındaki ilişkiye bağlı olarak, Grup, sözleşmeyi bir sözleşme varlığı veya sözleşme yükümlülüğü olarak finansal durum tablosunda gösterir. Grup bedele ilişkin koşulsuz haklarını bir alacak olarak ayrı şekilde gösterir. Grup, bir mal veya hizmeti müşteriye devretmeden önce, söz konusu müşterinin bedeli ödemesi veya Grup'un bedeli koşulsuz olarak alma hakkının (başka bir ifadeyle, bir alacağının) bulunması durumunda, sözleşmeyi ödemenin yapıldığı veya ödemenin vadesinin geldiği tarihte (hangisi erken ise o esas alınmak kaydıyla) bir sözleşme yükümlülüğü olarak gösterir. Sözleşme yükümlülüğü, Grup'un müşteriden tahsil ettiği (veya tahsil etmeye hak kazandığı) bedel karşılığında mal veya hizmetleri müşterisine devretme yükümlülüğüdür. Grup, müşteri bedeli ödemeden veya ödemenin vadesi gelmeden önce mal veya hizmetleri müşteriye devrederek edimini yerine getirdiği durumlarda, sözleşmeyi (alacak olarak sunulan tutarlar hariç olmak üzere) bir sözleşme varlığı olarak gösterir. Sözleşme varlığı, müşteriye devrettiği mal veya hizmetler karşılığında Grup'un bedeli alma hakkıdır. Grup sözleşme varlığını TFRS 9 uyarınca değer düşüklüğü açısından değerlendirir. Bir sözleşme varlığının değer düşüklüğü TFRS 9 kapsamındaki bir finansal varlıkla aynı esaslara göre ölçülür, sunulur ve açıklanır.

(h) Şerefiye

Satın alım işleminde oluşan şerefiye tutarı, varsa, değer düşüklüğü karşılıkları düşüldükten sonra satın alım tarihindeki maliyet değeriyle değerlenir.

Değer düşüklüğü testi için, şerefiye Grup'un birleşmenin getirdiği sinerjiden fayda sağlamayı bekleyen nakit üreten birimlerine (ya da nakit üreten birim gruplarına) dağıtılır.

Şerefiyenin tahsis edildiği nakit üreten birimi, her yıl değer düşüklüğü testine tabi tutulur. Birimin değer düşüklüğüne uğradığını gösteren belirtilerin olması durumunda ise değer düşüklüğü testi daha sık yapılır. Nakit üreten birimin geri kazanılabilir tutarı defter değerinden düşük ise, değer düşüklüğü karşılığı ilk olarak birime tahsis edilen şerefiyeden ayrılır, ardından birim içindeki varlıkların defter değeri düşürülür. Şerefiye için ayrılan değer düşüklüğü karşılığı, doğrudan konsolide kar veya zarar tablosu içinde muhasebeleştirilir. Şerefiye değer düşüklüğü karşılığı sonraki dönemlerde iptal edilmez.

İlgili nakit üreten birimin satışı sırasında, şerefiye için belirlenen tutar, satış işleminde kar/zararın hesaplamasına dahil edilir.

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

2 FİNANSAL TABLOLARIN SUNUMUNA İLİŞKİN ESASLAR (Devamı)

2.4 Önemli Muhasebe Politikalarının Özeti (Devamı)

(i) Kur Değişiminin Etkileri

Grup, yabancı para cinsinden yapılan işlemleri TL'ye çevirirken işlem tarihinde geçerli olan ilgili kurları esas almaktadır. Finansal durum tablosunda yer alan yabancı para birimi cinsinden parasal varlıklar ve yükümlülükler raporlama tarihindeki döviz kurları kullanılarak TL'ye çevrilmiştir. Gerçeğe uygun değerleri ile gösterilen yabancı para birimi cinsindeki parasal olmayan varlıklar ve yükümlülükler gerçeğe uygun değerlerinin belirlendiği günün kurundan TL'ye çevrilmektedir.

Kur farkları, aşağıda belirtilen durumlar haricinde, oluştukları dönemdeki kar ya da zararda muhasebeleştirilirler:

  • Geleceğe yönelik kullanım amacıyla inşa edilmekte olan varlıklarla ilişkili olan ve yabancı para birimiyle gösterilen borçlar üzerindeki faiz maliyetlerine düzeltme kalemi olarak ele alınan ve bu tür varlıkların maliyetine dahil edilen kur farkları,
  • Yurtdışı faaliyetindeki net yatırımın bir parçasını oluşturan, çevrim yedeklerinde muhasebeleştirilen ve net yatırımın satışında kar ya da zararla ilişkilendirilen, ödenme niyeti ya da ihtimali olmayan yurtdışı faaliyetlerden kaynaklanan parasal borç ve alacaklardan doğan kur farkları.

Fonksiyonel para birimi yüksek enflasyonlu bir ülkenin para birimi olmayan bağlı ortaklıkların, varlıkları, yükümlülükleri ve dönemin finansal tablolara alınmış gelir ve gideri sonucunda oluşanlar hariç raporlama tarihi itibarıyla oluşan kapanış kurları üzerinden TL'ye çevrilir. Özkaynak kalemleri işlem tarihindeki kurlar esas alınarak TL'ye çevirilir. Dönem içinde finansal tablolara alınan gelir ve giderler de aylık ortalama kurlar esas alınarak TL'ye çevrilir. Bu işlem sonucunda oluşan tüm farklar özkaynaklarda "Yabancı Para Çevrim Farkları" içinde gösterilir.

Yabancı para cinsinden kur farkları, nitelikli nakit akım riskinden korunma araçları ve yurt dışındaki iştirake ilişkin net yatırım riskinden korunma araçlarıyla ilgili olması veya yabancı bir işletmedeki net yatırımın bir kısmına atfedilmesi durumunda özkaynaklarda muhasebeleştirilir. Kur farkı karları ve zararları kar veya zarar tablosunda finansal gelirler ve finansman maliyetleri altında net olarak gösterilmektedir.

(j) Pay Başına Kazanç

Konsolide kar veya zarar tablosunda belirtilen hisse başına kazanç, ana ortaklık paylarına ait net dönem karının geri alınmış paylar hariç tutularak ilgili dönem içerisinde piyasada mevcut bulunan hisse senetlerinin ağırlıklı ortalama sayısına bölünmesi ile bulunmuştur.

Türkiye'de şirketler, mevcut hissedarlarına birikmiş karlarından ve özkaynak enflasyon düzeltme farklarından, sermayedeki payları oranında hisse dağıtarak (bedelsiz hisse) sermayelerini arttırabilirler. Bu tip bedelsiz hisse dağıtımları, hisse başına kazanç hesaplamalarında, ihraç edilmiş hisse gibi değerlendirilir. Buna göre, bu hesaplamalarda kullanılan ağırlıklı ortalama hisse sayısı, söz konusu hisse senedi dağıtımlarının geçmişe dönük etkileri de dikkate alınarak bulunmaktadır.

(k) Raporlama Tarihinden Sonraki Olaylar

Raporlama tarihinden sonraki olaylar; kara ilişkin herhangi bir duyuru veya diğer seçilmiş finansal bilgilerin kamuya açıklanmasından sonra ortaya çıkmış olsalar bile, raporlama tarihi ile konsolide finansal tabloların yayımı için yetkilendirilme tarihi arasındaki tüm olayları kapsar.

Grup, raporlama tarihinden sonraki düzeltme gerektiren olayların ortaya çıkması durumunda, konsolide finansal tablolara alınan tutarları bu yeni duruma uygun şekilde düzeltir. Raporlama tarihinden sonraki düzeltme gerektirmeyen olaylar, önemli olması durumunda, konsolide finansal tablo dipnotlarında açıklanmıştır.

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

2 FİNANSAL TABLOLARIN SUNUMUNA İLİŞKİN ESASLAR (Devamı)

2.4 Önemli Muhasebe Politikalarının Özeti (Devamı)

(l) Karşılıklar, Koşullu Varlık ve Yükümlülükler

Grup Yönetimi geçmiş olaylardan kaynaklanan mevcut bir hukuki veya zımni yükümlülüğün bulunduğu, bu yükümlülüğün yerine getirilmesi için ekonomik fayda içeren kaynakların işletmeden çıkmasının muhtemel olduğu ve söz konusu yükümlülük tutarının güvenilir bir biçimde tahmin edilebildiği durumlarda, ilişikteki konsolide finansal tablolarda söz konusu yükümlülük tutarı kadar karşılık ayırmaktadır. Koşullu yükümlülükler, ekonomik fayda içeren kaynakların işletmeden çıkma ihtimalinin muhtemel hale gelip gelmediğinin tespiti amacıyla sürekli olarak değerlendirmeye tabi tutulur. Ekonomik fayda içeren kaynakların işletmeden çıkma ihtimalinin uzak olduğu durumlar hariç, finansal tablo dipnotlarında açıklanır. Ekonomik faydanın işletmeye gireceğinin muhtemel hale gelmesi halinde, koşullu varlıkla ilgili olarak finansal tablo dipnotlarında açıklama yapılır.

Ekonomik faydanın işletmeye gireceğinin kesine yakın hale gelmesi durumunda ise, söz konusu varlık ve bununla ilgili gelir değişikliğinin olduğu tarihte finansal tablolara alınır.

Duran varlık söküm, taşıma ve restorasyon yükümlülükleri

Grup'un, maddi duran varlıklarının sökümü, taşıma ve restorasyon yükümlülüğü bulunmaktadır. Söküm maliyetleri, güvenilir tahminlerle belirlenmiş gerçeğe uygun gelecekteki nakit akımlarının, mevcut piyasa koşullarında paranın zaman değerini ve yükümlülüğe ilişkin olan risklerin etkileri dikkate alınarak belirlenen vergi öncesi iskonto oranı ile finansal durum tablosu tarihine indirgenmesiyle hesaplanır.

(m) Devlet Teşvik ve Yardımları

Devlet teşvik ve yardımları, bu teşvik ve yardımların alınacağına ve Grup'un uymakla yükümlü olduğu şartları karşıladığına dair makul bir güvence olduğunda gerçeğe uygun değerleri üzerinden kayda alınırlar.

Maliyetlere ilişkin devlet bağışları, karşılayacakları maliyetlerle eşleştikleri ilgili dönemler boyunca tutarlı bir şekilde gelir olarak muhasebeleştirilir.

Maddi duran varlıklara ilişkin devlet teşvik ve yardımları, ertelenmiş teşvik ve yardımlar olarak cari olmayan borçlar altına sınıflandırılır ve faydalı ömürleri üzerinden doğrusal amortisman yöntemi uygulanarak kar veya zarar tablosuna alacak kaydedilir. Önceden gerçekleşmiş gider veya zararları karşılamak amacıyla verilen devlet teşvikleri, tahsil edilebilir hale geldiği dönemde kâr ya da zararda muhasebeleştirilir.

(n) Kurum Kazancı Üzerinden Hesaplanan Vergiler

Dönem karı üzerindeki gelir vergisi yükümlülüğü, cari dönem vergisi ve ertelenmiş vergiyi içermektedir.

Cari dönem yükümlülüğü, dönem karının vergiye tabi olan kısmı üzerinden ve raporlama tarihinde geçerli olan vergi oranları ile hesaplanan vergi yükümlülüğünü içermektedir.

Ertelenmiş vergi varlığı veya yükümlülüğü varlıkların ve borçların finansal tablolarda gösterilen değerleri ile yasal vergi matrahı hesabında dikkate alınan tutarları arasındaki geçici farklılıkların finansal durum tablosu yöntemine göre vergi etkilerinin hesaplanmasıyla belirlenmektedir. Başlıca geçici farklar, gelir ve giderlerin finansal tablolardaki ve vergi kanunlarına göre değişik raporlama dönemlerinde muhasebeleşmesinden ve maddi ve maddi olmayan duran varlıklar ile ilgili aktifleşme ve amortisman ve itfa payı farklılıklarından kaynaklanmaktadır.

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

2 FİNANSAL TABLOLARIN SUNUMUNA İLİŞKİN ESASLAR (Devamı)

2.4 Önemli Muhasebe Politikalarının Özeti (Devamı)

(n) Kurum Kazancı Üzerinden Hesaplanan Vergiler (devamı)

Ertelenmiş vergi varlığı veya yükümlülüğü, söz konusu geçici farklılıkların ortadan kalkacağı ilerideki dönemlerde ödenecek vergi tutarlarında yapacakları tahmin edilen artış ve azalış oranlarında ilişikteki konsolide finansal tablolara yansıtılmaktadırlar (Dipnot 32). Ertelenmiş vergi varlığı, gelecek dönemlerde vergi avantajının sağlanmasının olası olduğu durumlarda ayrılır. Bu alacaktan artık yararlanılamayacağı anlaşıldığı oranda ilgili aktiften silinir.

Cari vergi ile ilgili alınan faiz ve cezalar, kar veya zarar tablosunda niteliğine göre sınıflandırılır.

Ertelenmiş vergi varlığı ve yükümlülüğü yasal olarak cari vergi varlıkları ve yükümlülüklerini netleştirme hakkı olduğunda ve ertelenmiş vergi bakiyelerinin aynı vergi otoritesine bağlı olduğu durumunda netleştirilir. Cari vergi varlıkları ve vergi yükümlülükleri, işletmenin netleştirme için yasal bir hakkının bulunması ve net olarak ödenmesi için ya da eşzamanlı olarak varlıkları tahakkuk edip, yükümlülüklerini ödeme niyetinde olduğu durumlarda netleştirilir.

Cari ve ertelenmiş vergi, diğer kapsamlı kar veya zarar tablosunda veya doğrudan özkaynaklarda muhasebeleştirilmiş bir kalemle ilişkili olduğu haller dışında, kar veya zarar tablosunda muhasebeleştirilir. Bu durumda, vergi de sırasıyla diğer kapsamlı gelirde ya da doğrudan özkaynaklarda muhasebeleştirilir.

Grup, özellikli varlıklardaki yatırımları için veya özellikli harcamaları ile ilgili olarak özel vergi indirimleri talep etme hakkına sahip olabilir. Grup bu tip ödenekleri, ödeneklerin ödenecek gelir vergisini ve cari vergi giderini azaltması anlamına gelen, vergi alacağı olarak muhasebeleştirir. Ertelenmiş vergi varlığı talep edilmemiş vergi alacağı olarak taşınır.

(o) Çalışanlara Sağlanan Faydalar/Kıdem Tazminatları

Yürürlükteki kanunlara göre, Grup, emeklilik dolayısıyla veya istifa ve iş kanununda belirtilen davranışlar dışındaki sebeplerle istihdamı sona eren çalışanlara belirli bir toplu ödeme yapmakla yükümlüdür. Söz konusu ödeme tutarları ilgili tarihte geçerli olan kıdem tazminat tavanı esas alınarak hesaplanır. Kıdem tazminatı karşılığı, tüm çalışanların emeklilikleri dolayısıyla ileride doğacak yükümlülük tutarları bugünkü net değerine göre hesaplanarak ilişikteki konsolide finansal tablolarda yansıtılmıştır. Kıdem tazminatı karşılığı öngörülen birim kredi yöntemi kullanılarak, bağımsız bir aktüerya danışmanlık şirketi tarafından hesaplanmıştır.

Üst yönetim seviyesinden ayrılan çalışanlar için yapılan ödemeler esas faaliyetlerden diğer giderlerde muhasebeleştirilmiştir.

(p) Emeklilik Planları

Emeklilik planlarına ilişkin varlıklar Grup'un konsolide finansal tablolarından ayrı tutulmuştur. Grup'un emeklilik planlarına ilişkin yükümlülüğü belirli sabit katkı paylarını ödemektir. Yapılan ödemeler ilgili olduğu dönemde gider olarak kaydedilir.

(r) Hisse Bazlı Ödemeler

Grup, çalışanlarından aldığı hizmet karşılığı nakde dayalı (nakit olarak ödenen) hisse bazlı fayda planlarına sahiptir. Nakit olarak ödenecek hisse bazlı ödeme işlemleri söz konusu olduğu durumlarda, ilgili yükümlülük tutarı, üstlenilen borcun gerçeğe uygun değerinden ölçülür. İlgili borç ödenene kadar, her bir raporlama dönemi sonunda ve ayrıca itfa tarihinde borcun gerçeğe uygun değeri yeniden ölçülür ve gerçeğe uygun değerde oluşan herhangi bir değişiklik kar veya zarar olarak muhasebeleştirilir. Nakit olarak ödenecek hisse bazlı ödeme işlemleri belirli hakediş koşullarının yerine getirilmesine bağlıdır.

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

2 FİNANSAL TABLOLARIN SUNUMUNA İLİŞKİN ESASLAR (Devamı)

2.4 Önemli Muhasebe Politikalarının Özeti (Devamı)

(s) Personel prim karşılıkları

Personel prim karşılıkları, Grup'un yasal ya da zımni kabulünden doğan ya da uygulamanın bir süredir var olmasından dolayı bir yükümlülük altına girmesi durumunda hesaplanır ve Grup bu yükümlülük için güvenilir bir tahmin yapar.

(t) Sermaye

Adi hisse senetleri özkaynaklarda sınıflandırılır. Yeni hisse senedi ihracıyla ilişkili maliyetler, vergi etkisi indirilmiş olarak tahsil edilen tutardan düşülerek özkaynaklarda gösterilirler.

(u) Temettü Geliri

Hisse senedi yatırımlarından elde edilen temettü geliri, hissedarların temettü alma hakkı doğduğu zaman konsolide finansal tablolara yansıtılır.

(v) Temettü Borçları

Temettü borçları kar dağıtımının bir unsuru olarak beyan edildiği dönemde yükümlülük olarak konsolide finansal tablolara yansıtılır.

(y) Faiz Geliri

Faiz geliri, kalan anapara bakiyesi ve ilgili finansal varlıktan beklenen ömrü boyunca elde edilecek tahmini nakit girişlerini söz konusu varlığın net defter değerine getiren etkin faiz yöntemi esas alınarak ilgili dönemde tahakkuk ettirilir.

(z) Borçlanma Maliyetleri

Kullanıma ve satışa hazır hale getirilmesi önemli ölçüde zaman isteyen varlıklar söz konusu olduğunda, satın alınması, yapımı veya üretimi ile doğrudan ilişkilendirilen borçlanma maliyetleri, ilgili varlık kullanıma veya satışa hazır hale getirilene kadar varlığın maliyetine dahil edilmektedir.

Diğer tüm borçlanma maliyetleri, oluştukları dönemde kar veya zarar tablosuna kaydedilmektedir.

(aa) Satış Amaçlı Elde Tutulan Duran Varlıklar ve Durdurulan Faaliyetler

Duran varlıklar (veya elden çıkarılacak varlık grupları), defter değerlerinin sürdürülmekte olan kullanımdan ziyade satış işlemi vasıtası ile geri kazanılacak olmasından dolayı ve satış olasılığının yüksek olduğu kabul edildiğinde satış amaçlı elde tutulan olarak sınıflandırılırlar.

Değer düşüklüğü zararı başlangıçta veya daha sonra, bir varlığın (veya elden çıkarılacak bir varlık grubunun) değerinin, gerçeğe uygun değerinden satış maliyetleri düşülerek bulunan değerine kadar azaltılması durumunda, muhasebeleştilir. Bir varlık (veya elden çıkarılacak bir varlık grubunun) gerçeğe uygun değerinde herhangi sonradan meydana gelen artışlar, daha önce muhasebeleştirilmiş olan birikmiş değer düşüklüğü zararlarını aşmaması koşuluyla, bir kazanç olarak muhasebeleştirilir.

Bir varlık (veya elden çıkarılacak bir varlık grubunun) satış gününe kadar daha önceden muhasebeleştirilmeyen kazanç veya kayıpları, ilgili varlığın finansal durum tablosu dışı bırakıldığı gün itibarıyla muhasebeleştirilmiştir.

Satış amacıyla elde tutulan olarak sınıflandırılan bir duran varlık ve satış amacıyla elde tutulan olarak sınıflandırılan elden çıkarılacak bir varlık grubunun içindeki varlıklar, finansal durum tablosunda diğer varlıklardan ayrı olarak gösterilir.

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

2 FİNANSAL TABLOLARIN SUNUMUNA İLİŞKİN ESASLAR (Devamı)

2.4 Önemli Muhasebe Politikalarının Özeti (Devamı)

(aa) Satış Amaçlı Elde Tutulan Duran Varlıklar ve Durdurulan Faaliyetler (devamı)

Durdurulan faaliyet, bir işletmenin elden çıkardığı veya satış amaçlı olarak sınıflandırdığı işletme birimlerinden, ayrı büyük bir iş alanını veya ayrı bir coğrafi faaliyet alanını temsil etme, ayrı büyük bir iş alanının veya coğrafi faaliyet alanının elden çıkarılmasını öngören tek başına koordine edilmiş bir planın parçası olma veya sadece yeniden satışa yönelik bir öngörüyle edinilmiş bir bağlı ortaklık olma koşullarından herhangi birini sağlayanları ifade etmektedir. Grup 31 Aralık 2023 itibarıyle, Ukrayna operasyonlarını, satış amaçlı elde tutulan olarak sınıflandırılması ve ayrı bir ana coğrafi faaliyet alanını temsil etmesi nedeniyle durdurulan faaliyetler olarak gösterilmektedir.Durdurulan faaliyetler, sürdürülen faaliyetlerin sonuçlarına dahil edilmemiş ve kar veya zarar tablosunda durdurulan faaliyetlere ilişkin vergi sonrası kar veya zarar olarak tek bir tutar olarak gösterilmiştir. Ek açıklamalar Not 3'de verilmiştir. Finansal tablolardaki diğer tüm notlar, aksi belirtilmedikçe devam eden faaliyetlere ilişkin tutarları içermektedir.

(ab) Kiralamalar

Grup, sözleşmenin başlangıcında, sözleşmenin kiralama niteliği taşıyıp taşımadığını ya da kiralama işlemi içerip içermediğini değerlendirir. Sözleşmenin, bir bedel karşılığında tanımlanan varlığın kullanımını kontrol etme hakkını belirli bir süre için devretmesi durumunda, bu sözleşme kiralama niteliği taşımaktadır ya da bir kiralama işlemi içermektedir. Grup, bir sözleşmenin tanımlanan bir varlığın kullanımını kontrol etme hakkını belirli bir süre için devredip devretmediğini değerlendirirken aşağıdaki koşulları göz önünde bulundurur:

(a) Sözleşmenin tanımlanan varlık içermesi; bir varlık genellikle sözleşmede açık veya zımni bir şekilde belirtilerek tanımlanır.

(b) Varlığın işlevsel bir bölümünün fiziksel olarak ayrı olması veya varlığın kapasitesinin tamamına yakınını temsil etmesi.

(c) Tedarikçinin varlığı ikame etme yönünde aslî bir hakka sahip olması ve bundan ekonomik fayda sağlaması durumunda varlık tanımlanmış değildir.

(d) Tanımlanan varlığın kullanımından sağlanacak ekonomik yararların tamamına yakınını elde etme hakkının olması

(e) Tanımlanan varlığın kullanımını yönetme hakkının olması. Grup, varlığın nasıl ve ne amaçla kullanılacağına ilişkin kararların önceden belirlenmiş olması durumunda varlığın kullanım hakkına sahip olduğunu değerlendirmektedir.

Grup varlığın kullanımını yönetme hakkına aşağıdaki durumlarda sahip olmaktadır:

  • i) Grup'un, kullanım süresi boyunca varlığı işletme hakkına sahip olması (veya varlığı kendi belirlediği şekilde işletmeleri için başkalarını yönlendirmesi) ve tedarikçinin bu işletme talimatlarını değiştirme hakkının bulunmaması veya
  • ii) Grup'un, kullanım süresi boyunca varlığın nasıl ve ne amaçla kullanılacağını önceden belirleyecek şekilde varlığı (ya da varlığın belirli özelliklerini) tasarlamış olması.

Grup, kısa vadeli kiralamalara veya dayanak varlığın düşük değerli olduğu kiralamalara TFRS 16 uygulamamaya ilişkin muafiyetten yararlanmamıştır.

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

2 FİNANSAL TABLOLARIN SUNUMUNA İLİŞKİN ESASLAR (Devamı)

2.4 Önemli Muhasebe Politikalarının Özeti (Devamı)

(ab) Kiralamalar (Devamı)

Kiracı olarak Grup

Kullanım hakkı varlığı

Grup, kiralamanın fiilen başladığı tarihte finansal tablolarına bir kullanım hakkı varlığı ve bir kira yükümlülüğü yansıtır.

Kullanım hakkı varlığı ilk olarak maliyet yöntemiyle muhasebeleştirilir ve aşağıdakileri içerir:

(a) Kira yükümlülüğünün ilk ölçüm tutarı,

(b) Kiralamanın fiilen başladığı tarihte veya öncesinde yapılan tüm kira ödemelerinden alınan tüm kiralama teşviklerinin düşülmesiyle elde edilen tutar,

(c) Grup tarafından katlanılan tüm başlangıçtaki doğrudan maliyetler ve

(d) Dayanak varlığın sökülmesi ve taşınmasıyla, yerleştirildiği alanın restore edilmesiyle ya da dayanak varlığın kiralamanın hüküm ve koşullarının gerektirdiği duruma getirilmesi için restore edilmesiyle ilgili olarak kiracı tarafından katlanılacak tahmini maliyetler (bu maliyetlerin stok üretimi için katlanıldığı durumlar hariç). Kiracı, kiralamanın fiilen başladığı tarihte ya da dayanak varlığı belirli bir süre kullanmasının sonucu olarak bu maliyetlere ilişkin yükümlülüğe katlanır.

Grup maliyet yöntemini uygularken, kullanım hakkı varlığını:

  • (a) birikmiş amortisman ve birikmiş değer düşüklüğü zararları düşülmüş ve
  • (b) kira yükümlülüğünün yeniden ölçümüne göre düzeltilmiş maliyeti üzerinden ölçer.

Grup, kullanım hakkı varlığını amortismana tabi tutarken TMS 16 Maddi Duran Varlıklar'da yer alan amortisman hükümlerini uygular. Tedarikçinin, kiralama süresinin sonunda dayanak varlığın mülkiyetini Grup'a devretmesi durumunda veya kullanım hakkı varlığı maliyetinin Grup'un bir satın alma opsiyonunu kullanacağını göstermesi durumunda, Grup kullanım hakkı varlığını kiralamanın fiilen başladığı tarihten dayanak varlığın faydalı ömrünün sonuna kadar amortismana tabi tutar. Diğer durumlarda, Grup kullanım hakkı varlığını, kiralamanın fiilen başladığı tarihten başlamak üzere söz konusu varlığın faydalı ömrü veya kiralama süresinden kısa olanına göre amortismana tabi tutar.

Grup kullanım hakkı varlığının değer düşüklüğüne uğramış olup olmadığını belirlemek ve belirlenen herhangi bir değer düşüklüğü zararını muhasebeleştirmek için TMS 36 Varlıklarda Değer Düşüklüğü'nü uygular.

Kira yükümlülüğü

Kiralamanın fiilen başladığı tarihte, Grup kira yükümlülüğünü o tarihte ödenmemiş olan kira ödemelerinin bugünkü değeri üzerinden ölçer. Kira ödemeleri, bu oranın kolaylıkla belirlenebilmesi durumunda, kiralamadaki zımni faiz oranı kullanılarak iskonto edilir. Grup, bu oranın kolaylıkla belirlenememesi durumunda, kendi alternatif borçlanma faiz oranını kullanır.

Kiralamanın fiilen başladığı tarihte, kira yükümlülüğünün ölçümüne dâhil olan kira ödemeleri, dayanak varlığın kiralama süresi boyunca kullanım hakkı için yapılacak ve kiralamanın fiilen başladığı tarihte ödenmemiş olan aşağıdaki ödemelerden oluşur:

(a) Sabit ödemelerden her türlü kiralama teşvik alacaklarının düşülmesiyle elde edilen tutar,

(b) Bir endeks ya da orana bağlı olan, ilk ölçümü kiralamanın fiilen başladığı tarihte bir endeks veya oran kullanılarak yapılan değişken kira ödemeleri,

(c) Grup'un satın alma opsiyonunu kullanacağından makul ölçüde emin olması durumunda bu opsiyonun kullanım fiyatı ve

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

2 FİNANSAL TABLOLARIN SUNUMUNA İLİŞKİN ESASLAR (Devamı)

2.4 Önemli Muhasebe Politikalarının Özeti (Devamı)

(ab) Kiralamalar (Devamı)

Kira yükümlülüğü (Devamı)

(d) Kiralama süresinin Grup'un kiralamayı sonlandırmak için bir opsiyon kullanacağını göstermesi durumunda, kiralamanın sonlandırılmasına ilişkin ceza ödemeleri.

Kiralamanın fiilen başladığı tarihten sonra Grup, kira yükümlülüğünü aşağıdaki şekilde ölçer:

(a) Defter değerini, kira yükümlülüğündeki faizi yansıtacak şekilde artırır,

(b) Defter değerini, yapılmış olan kira ödemelerini yansıtacak şekilde azaltır ve

(c) Defter değerini yeniden değerlendirmeleri ve yeniden yapılandırmaları yansıtacak şekilde ya da revize edilmiş özü itibarıyla sabit olan kira ödemelerini yansıtacak şekilde yeniden ölçer.

Kiralama süresindeki her bir döneme ait kira yükümlülüğüne ilişkin faiz, kira yükümlülüğünün kalan bakiyesine sabit bir dönemsel faiz oranı uygulanarak bulunan tutardır. Dönemsel faiz oranı, kolaylıkla belirlenebilmesi durumunda, kiralamadaki zımni faiz oranıdır. Grup, bu oranın kolaylıkla belirlenememesi durumunda, kendi alternatif borçlanma faiz oranını kullanır.

Kiralamanın fiilen başladığı tarihten sonra, Grup, kira yükümlülüğünü, kira ödemelerindeki değişiklikleri yansıtacak şekilde yeniden ölçer. Grup, kira yükümlülüğünün yeniden ölçüm tutarını, kullanım hakkı varlığında düzeltme olarak finansal tablolarına yansıtır.

Grup, aşağıdaki durumlardan birinin gerçekleşmesi halinde, kira yükümlülüğünü, revize edilmiş kira ödemelerini revize edilmiş bir iskonto oranı üzerinden indirgeyerek yeniden ölçer:

(a) Kiralama süresinde bir değişiklik olması. Grup, revize edilmiş kira ödemelerini revize edilmiş kiralama süresine dayalı olarak belirler.

(b) Dayanak varlığın satın alınmasına yönelik opsiyona ilişkin değerlendirmede değişiklik olması. Grup, revize edilmiş kira ödemelerini, satın alma opsiyonu kapsamında ödenecek tutarlardaki değişikliği yansıtacak şekilde belirler.

Grup, kiralama süresinin kalan kısmı için revize edilmiş iskonto oranını, kiralamadaki zımni faiz oranının kolaylıkla belirlenebilmesi durumunda bu oran olarak; kolaylıkla belirlenememesi durumunda ise Grup'un yeniden değerlendirmenin yapıldığı tarihteki alternatif borçlanma faiz oranı olarak belirler.

Grup, aşağıdaki durumlardan birinin gerçekleşmesi halinde kira yükümlülüğünü, revize edilmiş kira ödemelerini indirgeyerek yeniden ölçer:

(a) Bir kalıntı değer taahhüdü kapsamında ödenmesi beklenen tutarlarda değişiklik olması. Grup, revize edilmiş kira ödemelerini, kalıntı değer taahhüdü kapsamında ödenmesi beklenen tutarlardaki değişikliği yansıtacak şekilde belirler.

(b) Gelecekteki kira ödemelerinin belirlenmesinde kullanılan bir endeks veya oranda meydana gelen bir değişimin sonucu olarak bu ödemelerde bir değişiklik olması. Grup, kira yükümlülüğünü söz konusu revize edilmiş kira ödemelerini yansıtmak için yalnızca nakit akışlarında bir değişiklik olduğunda yeniden ölçer.

Grup, kalan kiralama süresine ilişkin revize edilmiş kira ödemelerini, revize edilmiş sözleşmeye bağlı ödemelere göre belirler. Grup, bu durumda değiştirilmemiş bir iskonto oranı kullanır.

Grup, kiralamanın yeniden yapılandırılmasını, aşağıdaki koşulların her ikisinin sağlanması durumunda ayrı bir kiralama olarak muhasebeleştirir:

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

2 FİNANSAL TABLOLARIN SUNUMUNA İLİŞKİN ESASLAR (Devamı)

2.4 Önemli Muhasebe Politikalarının Özeti (Devamı)

(ab) Kiralamalar (Devamı)

Kira yükümlülüğü (Devamı)

(a)Yeniden yapılandırmanın, bir veya daha fazla dayanak varlığın kullanım hakkını ilave ederek, kiralamanın kapsamını genişletmesi ve

(b) Kiralama bedelinin, kapsamdaki artışın tek başına fiyatı ve ilgili sözleşmenin koşullarını yansıtmak için söz konusu tek başına fiyatta yapılan uygun düzeltmeler kadar artması.

Kiraya veren olarak Grup

Grup, kiralamaların her birini operasyonel kiralama ya da finansal kiralama olarak sınıflandırır.

Bir kiralama, dayanak varlığın mülkiyetinden kaynaklanan bütün risk ve getirilerin önemli ölçüde devredilmesi halinde finansal kiralama, aksi takdirde operasyonel kiralama olarak sınıflandırılır.

Grup, bir kiralama bileşeniyle birlikte bir ya da daha fazla ilave kiralama niteliği taşıyan veya taşımayan bileşen içeren bir sözleşme için, sözleşmede yer alan bedeli, TFRS 15, "Müşterilerle yapılan sözleşmelerden doğan hasılat" standardını uygulayarak dağıtır.

(ac) Finansal Yatırımlar

Grup, bir kısmı girişim sermayesi kuruluşu veya fon, yatırım ortaklığı ve yatırım amaçlı sigorta fonlarını kapsayan benzeri işletmeler yoluyla dolaylı olarak elde tutulan iştirak yatırımına sahip olması durumunda iştirak yatırımının bu kısmını TFRS 9 uyarınca gerçeğe uygun değer farkı kâr veya zarara yansıtılan olarak ölçmeyi seçebilir. Bu durumda girişim sermayesi kuruluşu veya fon, yatırım ortaklığı ve yatırım amaçlı sigorta fonlarını kapsayan benzeri işletmelerin, yatırımın söz konusu bu kısmı üzerinde önemli etkisinin bulunup bulunmadığı dikkate alınmaz. İşletme bu tercihi, iştirak veya iş ortaklığı ilk defa finansal tablolara alınırken her bir iştirak veya iş ortaklığı için ayrı ayrı yapar.

(ad) Finansal Risk Yönetimi

Grup uygulaması, merkezi olarak yönetilen Grup'un ihtiyaçlarının, önceden belirlenen borç/sermaye oranları doğrultusunda, sermaye artırımı ve/veya kredilendirme yolu ile karşılanmasını öngörmektedir. Grup, finansman ihtiyaçlarına ve piyasa öngörülerine göre uzun ve kısa vadeli borçlanmaktadır. Borçlanma ürünleri, temel ticari banka kredilerinden ve kaynak çeşitliliğini korumak adına zaman zaman tahvil ihracı gibi farklı para piyasası ürünleri de değerlendirilmektedir. Grup, bir kısım muhasebe politikaları ve dipnotlarda yaptığı açıklamalar uyarınca finansal ve finansal olmayan varlıkların ve yükümlülüklerin gerçeğe uygun değerlerini belirlemektedir. (Dipnot 2.6)

Tüm borçlanma işlemlerinde Grup'un kredi notlarının negatif yönde etkilenmemesi ve temel finansal borçlanma rasyoları değerlendirilmekte ve gözetilmektedir.

Grup finansal araçların kullanımından dolayı aşağıdaki risklere maruz kalmaktadır:

  • Kredi riski
  • Likidite riski
  • Piyasa riski

Dipnot 38, Grup'un maruz kaldığı yukarıdaki her bir riskin değerlendirilmesi ve yönetilmesi ile ilgili hedefleri, politikaları ve süreçleri ve Grup'un sermaye yönetimi hakkında bilgi vermektedir.

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

2 FİNANSAL TABLOLARIN SUNUMUNA İLİŞKİN ESASLAR (Devamı)

2.4 Önemli Muhasebe Politikalarının Özeti (Devamı)

(ad) Finansal Risk Yönetimi (devamı)

Grup'un risk yönetim politikaları, Grup'un karşılaştığı riskleri tespit ve analiz etmek, uygun risk limitleri ve kontrolleri belirleyerek bu limitlere bağlılığını gözlemlemek üzere kurulmuştur. Risk yönetim politika ve sistemleri, Grup'un faaliyetleri ve piyasa koşullarındaki değişimleri yansıtacak şekilde sürekli gözden geçirilmektedir.

Kredi riski

Bir müşterinin ya da karşı tarafın finansal enstrümanlarla ilgili sözleşmenin şartlarını yerine getirememesi kaynaklı olup Grup'un alacakları ve finansal yatırımlarından doğabilecek finansal zararlar kredi riskini oluşturmaktadır.

Grup yönetiminin kredi riskini gözlemlemek için mevcut bir kredi risk politikası bulunmaktadır. Grup finansal varlıklarına karşılık teminat alabilmektedir. Ayrıca, Grup belli projeler ve sözleşmeler için ilişkili olmayan taraflardan gerekli olması durumunda teminat mektubu talep etmekte ve finansman sağlamak amacıyla verdiği krediler için ipotek talep edebilmektedir.

Grup, abonelerden alacaklardan kaynaklanan kredi riskini gözlemleyebilmek için, aboneleri bireysel veya kurumsal olarak, ödeme vadeleri ve Grup'un tahsilatta daha önce yaşadığı finansal zorluklar ve yaşlandırma profillerini göz önünde bulundurarak ileriye yönelik kredi zararı modeline göre gruplara ayırmaktadır. Ticari alacakların büyük bir kısmı abonelerden alacaklarla ilişkilidir. Grup'un ticari alacaklarındaki kredi riski büyük oranda faturalı müşterilerinin kişisel ödeme özelliklerinden kaynaklanmaktadır.

Yatırımlar, likit finansal enstrümanlarda değerlendirilmektedir. Banka limitleri güvenilir derecelenme kuruluşları tarafından verilen kredi notları ve ödenmiş sermayelerine bağlı olarak tespit edilir. Kredi notları ve ödenmiş sermaye miktarları aylık bazda gözden geçirilir.

Türev ve benzeri enstrümanlarla ilgili işlemler Grup'un uluslararası sözleşmeleri imzaladığı ve kredi dereceleri yeterli olan ulusal ve uluslararası bankalar ile yapılmaktadır.

Raporlama tarihi itibarıyla, Grup'un belirli bir tarafta yoğunlaşmış önemli bir kredi riski bulunmamaktadır. Grup'un maruz kaldığı azami kredi riski, türev enstrümanlar dahil olmak üzere finansal varlıkların tümünün Dipnot 38'de konsolide finansal durum tablosunda kayıtlı değerleriyle gösterilmesiyle yansıtılmıştır.

Grup ticari alacaklar ve mal ve hizmet satışlarından doğan sözleşme varlıkları bakiyesi için, tahmini uğradığı zararı göstermek amacıyla şüpheli alacak karşılığı ayırmaktadır. Bu karşılık, ticari ve sözleşme varlıkları alacaklarından kaynaklanan olası tahsilat problemleri ve geçmiş deneyimleri göz önünde bulundurularak hesaplanmıştır.

Grup, politikası gereği sadece bağlı ortaklıklarına ve distribütörlerine finansal teminat sağlamaktadır (Dipnot 21).

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

2 FİNANSAL TABLOLARIN SUNUMUNA İLİŞKİN ESASLAR (Devamı)

2.4 Önemli Muhasebe Politikalarının Özeti (Devamı)

(ad) Finansal Risk Yönetimi (Devamı)

Likidite riski

Likidite riski Grup'un ileri tarihlerdeki finansal yükümlülüklerini karşılayamaması riskidir. Grup'un likidite riski, mevcut ve ilerideki muhtemel borç gereksinimlerinin normal koşullarda ya da kriz durumlarında karşılanabilmesi için çeşitli finansal kuruluşlardan Grup'u zarara uğratmayacak ya da itibarını zedelemeyecek şekilde yeterli finansman olanakları temin edilerek yönetilmektedir. Likidite riski, finansal yükümlülükler dahil olmak üzere beklenen operasyonel giderleri karşılamak için yeterli nakit ve nakit benzeri para piyasası enstrümanları kullanılarak yönetilir.

Piyasa riski

Piyasa riski; döviz kurları, faiz oranları ya da menkul kıymetler piyasalarında işlem gören enstrümanların fiyatları gibi para piyasasındaki değişikliklerin Grup'un gelirinin ya da sahip olduğu finansal varlıkların değerinin değişmesi riskidir. Piyasa riski yönetimi, piyasa riskine maruz kalmayı kabul edilebilir sınırlar dahilinde kontrol ederken, risk getirisini optimize etmeyi amaçlamaktadır. Grup, piyasa riskini yönetmek amacıyla türev finansal araçları kullanmaktadır. Tüm alım satım işlemleri Grup hazine ve risk yönetimi politikasına uygun gerçekleşmektedir.

(i) Döviz kuru riski

Grup, yabancı para birimleri üzerinden olan, toptan gelirleri ve giderleri, bazı operasyonel giderler, şebeke maliyetleri gibi çeşitli gelir ve gider kalemleri ve bunlardan doğan yabancı para borç, alacak, finansal borçlar, BeST yatırım anlaşmasına ilişkin finansal yükümlülükler sebebiyle döviz kuru riskine maruz kalmaktadır. Grup'un işlemlerini gerçekleştirdiği diğer para birimlerinin büyük çoğunluğu ABD Doları, Avro ve Çin Yuanı'ndan oluşmaktadır.

Nakit portföyünün büyük bir kısmını döviz olarak tutmak, kur riskinin yönetilmesinde kullanılan yöntemlerden bir tanesidir. Ayrıca, Grup, döviz kurlarındaki dalgalanmalardan doğan riski kontrol altına almak amacıyla çeşitli forward (vadeli sözleşme), swap (takas sözleşme) ve opsiyon sözleşmelerine taraf olmakla birlikte 1 Temmuz 2018 tarihinden itibaren riskten korunma muhasebesi uygulanmaktadır (Dipnot 35). Grup'un döviz kuru duyarlılığı ile ilgili ek bilgiler, Dipnot 38'de yer almaktadır

(ii) Faiz oranı riski

.

Faiz oranı riski finansal varlık ve yükümlülüklerden kaynaklanmaktadır. Grup finansal yükümlülüklerini sabit ve değişken oranlı borçlar arasında uygun bir dağılım yapmak suretiyle yönetmektedir. Piyasa öngörüleri, Grup'un vade ihtiyaçları ve kısa ve uzun vadeli faiz beklentileri göz önünde tutularak, değişken faizli yükümlülükler sabit faizli yükümlülüklere dönüştürülebilmektedir. Türev finansal araçların kullanımı, Grup'un risk yönetim stratejisine uygun olarak türev finansal araçların kullanımı ile ilgili hazırlanan yazılı ilkelerin Denetim Komitesi tarafından onaylandığı Grup hazine ve risk politikası doğrultusunda yönetilmektedir.

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

2 FİNANSAL TABLOLARIN SUNUMUNA İLİŞKİN ESASLAR (Devamı)

2.5 Önemli Muhasebe Değerlendirme, Tahmin ve Varsayımları

Konsolide finansal tabloların TFRS'ye uygun olarak hazırlanması, Grup Yönetimi'nin muhasebe politikalarının uygulanmasını ve raporlanan varlık, yükümlülük, gelir ve gider kalemlerini etkileyecek bir takım değerlendirme, tahmin ve varsayımlar yapmasını gerektirir. Ancak fiili sonuçlar yapılan tahminlerden farklı gerçekleşebilir.

Tahmin ve varsayımlar belirli aralıklarla gözden geçirilir. Muhasebe tahminlerindeki değişikliklerden kaynaklanan etkiler, cari dönemde ve bu tahminden etkilenebilecek ileriki dönemlerde dikkate alınır.

Gelecek raporlama döneminde, Şirket'in konsolide finansal tablolarında yer alan varlık ve yükümlülüklerin kayıtlı değerlerinde önemli düzeltmelere neden olabilecek tahmin ve varsayımlar aşağıda belirtilmiştir.

Şüpheli ticari alacak karşılığı

Grup ticari alacaklar, diğer alacaklar, diğer varlıklar ve sözleşme varlıkları için, TFRS 9'da tanımlanan BKZ'lerin karşılanmasına ilişkin, ömür boyu beklenen zarar karşılığının kullanılmasını gerektiren basitleştirilmiş yaklaşımı uygulamaktadır. Grup, BKZ oranları hesaplamasını bireysel, kurumsal ve toptan müşteriler için ayrı ayrı gerçekleştirmiştir. BKZ'ler geçmiş yıllardaki gerçek kredi zararı deneyimlerine dayanarak hesaplanmıştır. Her gruptaki riskler, temerrüt durumu gibi ortak kredi riski özelliklerine göre bölümlere ayrılmıştır. Alacakların gelecekteki tahsilat performansları, beklenen kredi zararı hesaplamalarına ileriye dönük bilgilerin dahil edilmesi amacıyla genel ekonomik koşullar dikkate alınarak tahmin edilmektedir.

Grup, itfa edilmiş maliyeti üzerinden gösterilen finansal sektörü faaliyetlerden alacaklarına ilişkin beklenen kredi zararlarının muhasebeleştirilmesinde TFRS 9'da tanımlanan genel yaklaşımı uygulamaktadır. Grup, bir finansal araçtaki kredi riskinin önemli ölçüde artıp artmadığını tespit etmek ve beklenen kredi riskini konsolide finansal tablolarında muhasebeleştirmek amacıyla finansal araçlarını ortak risk faktörlerini (Finansal araç türü, kredi risk derecesi, garantiler, vadeye kalan süre ve sektör gibi) dikkate alarak uygun şekilde sınıflandırır.

Varlıkların aktifleştirilmesi ve faydalı ömürleri

Grup maddi ve maddi olmayan duran varlıkları için aktifleştirilen varlığın niteliğini TMS 16 ve TMS 38 standartları kapsamında değerlendirmekte ve buna istinaden ilgili varlıklar kullanıma hazır hale geldiğinde aktifleştirilmektedir.

Grup'un varlıklarının kalıntı değerleri ve faydalı ekonomik ömürleri, varlığın iktisap tarihinde Grup Yönetimi tarafından belirlenir ve düzenli olarak uygunluğu açısından gözden geçirilir. Grup, bir varlığın faydalı ömrünü o varlığın tahmini faydasını göz önünde bulundurarak belirler. Bu değerlendirme, Grup'un benzer varlıklarla ilgili deneyimlerine dayanır. Bir varlığın faydalı ömrü belirlenirken, Grup ayrıca piyasadaki değişimler veya gelişmeler sonucu varlıkların teknik ve/veya ticari olarak kullanılamaz hale gelmesi durumunu da göz önünde bulundurur. GSM ve diğer telekomünikasyon işletme lisanslarının faydalı ömürleri ise lisans sözleşmelerinin geçerlilik süresine bağlıdır.

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

2 FİNANSAL TABLOLARIN SUNUMUNA İLİŞKİN ESASLAR (Devamı)

2.5 Önemli Muhasebe Değerlendirme, Tahmin ve Varsayımları (Devamı)

Brüt ve net gelir gösterimi

Grup mal veya hizmet satışını kendi adına yaptığında, hasılatını ve operasyonel giderlerini brüt olarak raporlamaktadır. Mal ve hizmet satışına aracılık edildiği durumlarda ise hasılatını kazandığı kar marjını gösterecek şekilde net olarak raporlar. Grup'un satışları kendi adına mı yoksa aracı olarak mı yaptığı Grup Yönetim'i tarafından Grup ve iş ortakları arasındaki anlaşmaların hem yasal formu hem de içeriği analiz edilerek karar verilir. Bu gibi kararlar raporlanan hasılat ve operasyonel giderleri etkiler; fakat raporlanan varlıklar, yükümlülükler ve nakit akışı üzerinde herhangi bir etkisi bulunmamaktadır. Aşağıdaki koşulların mevcut olması durumunda, Grup mal veya hizmet satışlarını brüt olarak göstermektedir.

a) Belirlenmiş mal veya hizmetlerin sağlanması taahhüdünün yerine getirilmesinden esas olarak işletme sorumludur.

b) İşletmenin, belirlenmiş mal veya hizmetin müşteriye devredilmesinden önce veya müşteriye

kontrolün devredilmesinden sonra (örneğin, müşterinin iade hakkının olması) stok riski vardır.

c) İşletmenin belirlenmiş mal veya hizmetin fiyatını belirlemede takdir hakkı vardır.

Kontratlı cihaz satış gelirleri

Şirket, distribütör ve bayiler; abonelere, distribütör ve/veya bayinin cihaz satışını yaptığı Şirket'in ise haberleşme hizmeti sunduğu ortak kampanyalar düzenlemektedir.

Yönetim aşağıda belirtilen hususları değerlendirerek cihaz ile ilgili hasılat kaydetmemektedir:

  • Cihaz satışında Şirket'in ana yüklenici olmaması,
  • Şirket'in cihaz satış fiyatları üzerinde bir kontrolü olmaması,
  • Şirket'in stok riski taşımaması,

Yukarıdaki faktörlerin mevcut olmadığı tüm diğer durumlarda, Şirket hasılatı brüt olarak muhasebeleştirir.

Çok unsurlu sözleşmeler

Grup'un ana yüklenici olduğu birden fazla unsur içeren sözleşmelerde, paket içindeki her unsur, makul değerlerinin güvenilir bir şekilde ölçülebildiği ve müşteriye ayrı bir değer arz ettiği durumda birbirinden ayrıştırılabilen, ayrı kısımlar olarak değerlendirilir ve her birinin hasılat unsurlarının gerçekleşmiş olması şartıyla ayrı ayrı muhasebeleştirilir. Paketten elde edilen toplam bedel, paket içindeki unsurların makul değerleri nispetinde ürün ve hizmetlere dağıtılarak hasılat kaydedilir.

Vergi gideri

Vergi kuruluşları ile ilgili herhangi bir uzlaşmazlık olması durumunda, ilgili mercilerden karar gelene kadar ya da yasal süreç sonuna kadar vergi hesaplama yöntemi tam olarak belirlenemeyen kalemler için vergi gideri hesaplanması, tahmin ve değerlendirmeler yapılmasını gerektirir.

Konsolide finansal tabloların hazırlanması sürecinin bir parçası olarak, Grup operasyon sürdürülen her bir ülke için vergi tahmin etmekle yükümlüdür. Bu süreç, cari vergi giderlerini, ertelenmiş gelir ve tahakkuklar gibi raporlama amacıyla yapılan düzeltme işlemlerinden hesaplanan geçici zamanlama farklarının değerlendirerek ertelenmiş vergi varlığını veya yükümlülüğünü tahmin etmeyi içermektedir. Grup Yönetimi ertelenmiş vergi varlıklarını gelecekteki vergilendirilebilir gelirden indirebileceği durumlarda kaydeder.

Ertelenmiş vergi varlığı, gelecek dönemlerde vergi avantajının sağlanmasının olası olduğu durumlarda ayrılır. Bu nedenle ertelenmiş vergi alacağının ayrılması, gelecek dönemlerdeki finansal performansın tahmin edilmesine bağlıdır.

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

2 FİNANSAL TABLOLARIN SUNUMUNA İLİŞKİN ESASLAR (Devamı)

2.5 Önemli Muhasebe Değerlendirme, Tahmin ve Varsayımları (Devamı)

Karşılıklar, koşullu varlık ve borçlar

Dipnot 20'de detaylandırıldığı üzere Grup, dönem içerisinde olağan faaliyetleri dahilinde birden çok soruşturma, inceleme ve davaya davalı ve davacı olarak taraf olmuştur. Tüm bu soruşturma, inceleme ve davalar Grup Yönetimi tarafından TMS 37 "Karşılıklar, Koşullu Borçlar ve Koşullu Varlıklar" standardı kapsamında değerlendirilerek konsolide finansal tablolara ya da dipnotlarına yansıtılmıştır. Tüm bu soruşturma ve davalar Grup Yönetimi tarafından değerlendirilmekte ve yükümlülüğün yerine getirilmesi için kaynak çıkışının muhtemel olması ve yükümlülüğün güvenilir bir şekilde tahmin edilebilmesi durumunda konsolide finansal tablolarda muhasebeleştirilmektedir. Devam eden soruşturmalar için Grup Yönetimi, bir karşılığın muhasebeleşmesi gerekip gerekmediğine ve karşılık tutarının belirlenmesinde aşağıdakileri dikkate alır; i) benzer nitelikteki soruşturmaların fiili sonuçları, ii) sözlü savunma veya diğer toplantılar sırasında düzenleyicil otoritelerinden toplanan bilgiler, iii) düzenleyici otoritelerce yürütülen benzer soruşturmalardaki kamuya açık bilgiler, gelişmeler. Bu soruşturma, inceleme ve davaların gelecekteki sonuçları Grup'un değerlendirmelerinden farklılık gösterebilir.

Tüm soruşturmalar ve davalar, ekonomik fayda içeren kaynakların işletmeden çıkma olasılığı uzak kabul edilmedikçe (ve karşılıklara ilişkin bilgilerin çok hassas olduğu ve tam açıklamanın davaların sonucuna zarar verebileceği durumlarda) açıklanır. Grup Yönetimi, raporlama tarihi itibariyle karşılıklara, şarta bağlı yükümlülüklere ve şarta bağlı varlıklara, uygun muhasebeleştirme kriterleri ve ölçüm esaslarının uygulandığına ve kullanıcıların mevcut şart ve koşulları göz önünde bulundurarak karşılıkların niteliğini, zamanlamasını ve tutarını anlamalarını sağlayacak yeterli bilgilerin dipnotlarda açıklandığına inanmaktadır.

Yıllık değer düşüklüğü değerlendirmesi

Grup yıllık olarak bir varlığa ilişkin değer kaybının olduğuna dair herhangi bir gösterge olup olmadığını değerlendirir. Eğer böyle bir gösterge mevcutsa, o varlığın geri kazanılabilir tutarı gerçeğe uygun değerinden satış maliyeti düşülmek sureti ile belirlenir.

Gerçeğe uygun değer belirleme süreci

Grup'un bazı varlık ve yükümlülükleri finansal raporlama amaçlı olarak gerçeğe uygun değerinden ölçülmektedir. Gerçeğe uygun değerin ölçülmesinde mümkün olduğu sürece gözlemlenebilir pazar bilgileri kullanılmaktadır. Kullanılan değerleme yöntemi ve gerçeğe uygun değerin belirlenmesinde kullanılan girdiler Dipnot 2.6'da açıklanmıştır.

2.6 Gerçeğe Uygun Değerlerin Belirlenmesi

Grup, bir kısım muhasebe politikaları ve dipnotlarda yaptığı açıklamalar uyarınca finansal ve finansal olmayan varlıkların ve yükümlülüklerin gerçeğe uygun değerlerini belirlemektedir. Gerçeğe uygun değerler, finansal ve finansal olmayan varlıkların ve yükümlülüklerin finansal tablolardaki değerlerinin bulunması ve/veya dipnotlarda yapılan açıklamalar için aşağıda belirtilen yöntemler kullanılarak belirlenmiştir. Gerekli olması durumunda gerçeğe uygun değerler belirlenirken kullanılan varsayımlar ilgili dipnotlarda açıklanmıştır.

(i) Yatırım amaçlı gayrimenkuller

Yatırım amaçlı gayrimenkullerin gerçeğe uygun değerleri SPK tarafından yetkilendirilmiş bağımsız değerleme şirketi tarafından çeşitli yöntemlerle (gelir yaklaşımı, ve pazar karşılaştırma veya bu yöntemlerden herhangi ikisinin veya tümünün birlikte değerlendirilmesi) bu yöntemlerin ilgili gayrimenkullerde uygulanabilirliği dikkate alınarak hesaplanmaktadır. Yatırım amaçlı gayrimenkullerin değeri genellikle değerleme yöntemine göre farklılık göstermektedir.

Bu nedenle değerleme şirketi farklı yöntemlerle hesaplanan değerleme sonuçlarını ve farklarını karşılaştırarak makul bir yöntemle değerlendirme yapar. Bağımsız değerleme şirketi kullanılan değerleme yöntemine göre yatırım amaçlı gayrimenkulün raporlama tarihinde piyasa koşullarını yansıtan gerçeğe uygun değerini tahmin eder.

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

2 FİNANSAL TABLOLARIN SUNUMUNA İLİŞKİN ESASLAR (Devamı)

2.6 Gerçeğe Uygun Değerlerin Belirlenmesi (devamı)

(ii) Finansal yatırımlar

Finansman yatırımların gerçeğe uygun değerleri borsada kote edilmiş satış fiyatlarına dayanarak ya da tezgah üstü olarak adlandırılan borsada kote edilmemiş piyasada işlem gören değerleri baz alınarak belirlenmektedir.

Ticari, diğer alacaklar ve finans sektörü faaliyetlerinden alacaklar

Ticari, diğer ve finans sektörü faaliyetlerinden alacakların gerçeğe uygun değerleri gelecekteki nakit akımlarının bugünkü değerlerinin piyasa faiziyle finansal durum tablosu tarihine indirgenmesiyle belirlenmektedir.

(iii) Türev araçlar

Vadeli döviz, opsiyon, faiz ve döviz swap işlemlerinin gerçeğe uygun değerleri, değerleme günündeki piyasa faiz ve TCMB döviz kurları verileri ile piyasa standartlarına uygun değerleme yöntemleri ve fiyatlama araçları aracılığıyla belirlenmektedir. Kote edilmiş piyasa değerleri mevcut değilse gerçeğe uygun değer, vadeli döviz alım satım kontratına konu olan vadeli fiyat ile raporlama tarihi itibarıyla mevcut olan döviz kurunun kontrat vadesindeki fiyatlarının arasındaki farkın (kar/zarar) raporlama tarihindeki risksiz yatırım faiz oranıyla indirgenmesiyle belirlenmektedir.

Faiz ve döviz swaplarının gerçeğe uygun değeri swap nakit akışındaki bacakların risksiz yatırım oranı ve TCMB kurları ile bugüne indirgenmiş değerlerinin arasındaki fark olarak hesaplanmaktadır. Opsiyon işlemlerinin gerçeğe uygun değeri ise opsiyon fiyatlama modelleri kullanılarak belirlenmektedir.

(iv) Türev olmayan finansal yükümlülükler

Dipnotlarda sunulan gerçeğe uygun değerler, gelecekte ortaya çıkacak anapara ve faizlerle ilgili nakit akımların piyasa faiz oranıyla raporlama tarihine indirgenmesiyle belirlenmektedir. Kiralama yükümlülükleriyle ilgili gerçeğe uygun değerler, kolaylıkla belirlenebilmesi durumunda, kiralamadaki zımni faiz oranı kullanılarak iskonto edilir. Grup, bu oranın kolaylıkla belirlenememesi durumunda, kendi alternatif borçlanma faiz oranını kullanır.

2.7 Yeni Muhasebe Standartları ve Yorumlar

31 Aralık 2023 tarihi itibariyle sona eren hesap dönemine ait konsolide finansal tabloların hazırlanmasında esas alınan muhasebe politikaları aşağıda özetlenen 1 Ocak 2023 tarihi itibariyle geçerli yeni ve değiştirilmiş TFRS ve TFRS yorumları dışında önceki yılda kullanılanlar ile tutarlı olarak uygulanmıştır. Bu standartların ve yorumların Grup'un mali durumu ve performansı üzerindeki etkileri ilgili paragraflarda açıklanmıştır.

a) 1 Ocak 2023 tarihinden itibaren geçerli olan yeni standart, değişiklik ve yorumlar

TMS 8 Değişiklikleri – Muhasebe Tahminlerinin Tanımı

Ağustos 2021'de KGK, TMS 8'de "muhasebe tahminleri" için yeni bir tanım getiren değişiklikler yayınlamıştır. Değişiklikler, muhasebe tahminlerindeki değişiklikler ile muhasebe politikalarındaki değişiklikler ve hataların düzeltilmesi arasındaki ayrıma açıklık getirmektedir. Ayrıca, değiştirilen standart, girdideki bir değişikliğin veya bir ölçüm tekniğindeki değişikliğin muhasebe tahmini üzerindeki etkilerinin, önceki dönem hatalarının düzeltilmesinden kaynaklanmıyorsa, muhasebe tahminlerindeki değişiklikler olduğuna açıklık getirmektedir. Muhasebe tahminindeki değişikliğin önceki tanımı, muhasebe tahminlerindeki değişikliklerin yeni bilgilerden veya yeni gelişmelerden kaynaklanabileceğini belirtmekteydi. Bu nedenle, bu tür değişiklikler hataların düzeltilmesi olarak değerlendirilmemektedir. Tanımın bu yönü KGK tarafından korunmuştur. Değişiklikler yürürlük tarihinde veya sonrasında meydana gelen muhasebe tahmini veya muhasebe politikası değişikliklerine uygulanacaktır.

Söz konusu değişikliğin Grup'un finansal durumu veya performansı üzerinde önemli bir etkisi olmamıştır.

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

2 FİNANSAL TABLOLARIN SUNUMUNA İLİŞKİN ESASLAR (Devamı)

2.7 Yeni Muhasebe Standartları ve Yorumlar (devamı)

a) 1 Ocak 2023 tarihinden itibaren geçerli olan yeni standart, değişiklik ve yorumlar(devamı)

TMS 12 Değişiklikleri – Tek bir işlemden kaynaklanan varlık ve yükümlülüklere ilişkin ertelenmiş vergi

Ağustos 2021'de KGK, TMS 12'de ilk muhasebeleştirme istisnasının kapsamını daraltan ve böylece istisnanın eşit vergilendirilebilir ve indirilebilir geçici farklara neden olan işlemlere uygulanmamasını sağlayan değişiklikler yayınlamıştır. Değişiklikler, bir yükümlülüğe ilişkin yapılan ödemelerin vergisel açıdan indirilebilir olduğu durumlarda, bu tür indirimlerin, finansal tablolarda muhasebeleştirilen yükümlülükle (ve faiz giderine) ya da ilgili varlık bileşeniyle (ve faiz giderine) vergisel açıdan ilişkilendirilebilir olup olmadığının (geçerli vergi kanunu dikkate alındığında) bir muhakeme meselesi olduğuna açıklık getirmektedir. Bu muhakeme, varlık ve yükümlülüğün ilk defa finansal tablolara alınmasında herhangi bir geçici farkın olup olmadığının belirlenmesinde önemlidir. Değişiklikler karşılaştırmalı olarak sunulan en erken dönemin başlangıcında ya da sonrasında gerçekleşen işlemlere uygulanır. Ayrıca, karşılaştırmalı olarak sunulan en erken dönemin başlangıcında, kiralamalar ile hizmetten çekme, restorasyon ve benzeri yükümlülüklerle ilgili tüm indirilebilir ve vergilendirilebilir geçici farklar için ertelenmiş vergi varlığı (yeterli düzeyde vergiye tabi gelir olması koşuluyla) ve ertelenmiş vergi yükümlülüğü muhasebeleştirilir.

Söz konusu değişikliğin Grup'un finansal durumu veya performansı üzerinde önemli bir etkisi olmamıştır.

TMS 1 Değişiklikleri – Muhasebe Politikalarının Açıklanması

Ağustos 2021'de KGK, TMS 1 için işletmelerin muhasebe politikası açıklamalarına önemlilik tahminlerini uygulamalarına yardımcı olmak adına rehberlik ve örnekler sağladığı değişiklikleri yayınlamıştır. TFRS'de "kayda değer" teriminin bir tanımının bulunmaması nedeniyle, KGK, muhasebe politikası bilgilerinin açıklanması bağlamında bu terimi "önemli" terimi ile değiştirmeye karar vermiştir. 'Önemli' TFRS'de tanımlanmış bir terimdir ve KGK'ya göre finansal tablo kullanıcıları tarafından büyük ölçüde anlaşılmaktadır. Muhasebe politikası bilgilerinin önemliliğini değerlendirirken, işletmelerin hem işlemlerin boyutunu, diğer olay veya koşulları hem de bunların niteliğini dikkate alması gerekir. Ayrıca işletmenin muhasebe politikası bilgilerini önemli olarak değerlendirebileceği durumlara örnekler eklenmiştir.

Söz konusu değişiklik doğrultusunda şirket muhasebe politikalarını gözden geçirmiş ve gerekli düzenlemeleri yapmıştır. Önemli bir değişiklik bulunmamaktadır.]

TMS 12 Değişiklikleri – Uluslararası Vergi Reformu – İkinci Sütun Modeli Kuralları

Eylül 2023'te KGK, İkinci Sütun gelir vergileriyle ilgili ertelenmiş vergi varlık ve yükümlülüklerinin muhasebeleştirilmesi ve açıklanmasına zorunlu bir istisna getiren TMS 12'ye yönelik değişiklikler yayımlamıştır. Söz konusu değişiklikler, Ekonomik İşbirliği ve Kalkınma Teşkilatı (OECD) tarafından yayımlanan İkinci Sütun Modeli Kurallarının uygulanması amacıyla yürürlüğe girmiş ya da yürürlüğe girmesi kesine yakın olan vergi kanunlarından ortaya çıkan gelir verilerine TMS 12'nin uygulanacağını açıklığa kavuşturmuştur. Bu değişiklikler ayrıca bu tür vergi kanunlarından etkilenen işletmeler için belirli açıklama hükümleri getirmektedir. Bu kapsamdaki ertelenmiş vergiler hakkındaki bilgilerin muhasebeleştirilmeyeceğine ve açıklanmayacağına yönelik istisna ile istisnanın uygulanmış olduğuna yönelik açıklama hükmü değişikliğin yayımlanmasıyla birlikte uygulanır. Bununla birlikte, değişikle getirilen belirli açıklama hükümlerinin 31 Aralık 2023 tarihi öncesinde sona eren ara hesap dönemlerinde uygulanması zorunlu değildir. Grup ön değerlendirmelerine göre İkinci Sütun değişikliklerin konsolide finansal tablolar üzerinde önemli bir etkisi beklenmemektedir. Grup, Türkiye'de ve Grup'un faaliyet gösterdiği diğer ülkelerde bu konuyla ilgili mevzuat değişikliklerini takip etmeye devam edecektir.

b) Yayınlanan ama yürürlüğe girmemiş ve erken uygulamaya konulmayan standartlar

Konsolide finansal tabloların onaylanma tarihi itibariyle yayımlanmış fakat cari raporlama dönemi için henüz yürürlüğe girmemiş ve Grup tarafından erken uygulanmaya başlanmamış yeni standartlar, yorumlar ve değişiklikler aşağıdaki gibidir. Grup aksi belirtilmedikçe yeni standart ve yorumların yürürlüğe girmesinden sonra konsolide finansal tablolarını ve dipnotlarını etkileyecek gerekli değişiklikleri yapacaktır.

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

2 FİNANSAL TABLOLARIN SUNUMUNA İLİŞKİN ESASLAR (Devamı)

2.7 Yeni Muhasebe Standartları ve Yorumlar (devamı)

b) Yayınlanan ama yürürlüğe girmemiş ve erken uygulamaya konulmayan standartlar (devamı)

TFRS 10 ve TMS 28 Değişiklikleri: Yatırımcı İşletmenin İştirak veya İş Ortaklığına Yaptığı Varlık Satışları veya Katkıları

KGK, özkaynak yöntemi ile ilgili devam eden araştırma projesi çıktılarına bağlı olarak değiştirilmek üzere, Aralık 2017'de TFRS 10 ve TMS 28'de yapılan söz konusu değişikliklerin geçerlilik tarihini süresiz olarak ertelemiştir. Ancak, erken uygulamaya halen izin vermektedir.

Grup söz konusu değişikliklerin etkilerini, bahsi geçen standartlar nihai halini aldıktan sonra değerlendirecektir.

TFRS 17 – Yeni Sigorta Sözleşmeleri Standardı

KGK Şubat 2019'da, sigorta sözleşmeleri için muhasebeleştirme ve ölçüm, sunum ve açıklamayı kapsayan kapsamlı yeni bir muhasebe standardı olan TFRS 17'yi yayımlamıştır. TFRS 17 hem sigorta sözleşmelerinden doğan yükümlülüklerin güncel bilanço değerleri ile ölçümünü hem de karın hizmetlerin sağlandığı dönem boyunca muhasebeleştirmesini sağlayan bir model getirmektedir. Gelecekteki nakit akış tahminlerinde ve risk düzeltmesinde meydana gelen bazı değişiklikler de hizmetlerin sağlandığı dönem boyunca muhasebeleştirilmektedir. İşletmeler, iskonto oranlarındaki değişikliklerin etkilerini kar veya zarar ya da diğer kapsamlı gelirde muhasebeleştirmeyi tercih edebilirler. Standart, katılım özelliklerine sahip sigorta sözleşmelerinin ölçüm ve sunumu için özel yönlendirme içermektedir. Ayrıca, KGK tarafından Aralık 2021'de yayımlanan değişikliklere göre, TFRS 17 ilk kez uygulandığında sunulan karşılaştırmalı bilgilerde yer alan finansal varlıklar ile sigorta sözleşmesi yükümlülükleri arasındaki muhtemel muhasebe uyumsuzluklarını gidermek amacıyla işletmeler "sınıflandırmanın örtüştürülmesi"ne yönelik geçiş opsiyonuna sahiptir.

KGK tarafından yapılan duyuruyla aşağıdaki işletmeler açısından Standardın zorunlu yürürlük tarihi 1 Ocak 2024 ya da sonrasında başlayan hesap dönemleri olarak ertelenmiştir:

  • Sigorta, reasürans şirketleri ile emeklilik şirketleri.
  • Sigorta, reasürans şirketleri ile emeklilik şirketlerinde ortaklıkları/yatırımları bulunan bankalar.
  • Sigorta, reasürans şirketleri ile emeklilik şirketlerinde ortaklıkları/yatırımları bulunan diğer şirketler.

Söz konusu standardın Grup'un finansal durumu ve performansı üzerinde önemli etkisi yoktur.

TMS 1 Değişiklikleri- Yükümlülüklerin kısa ve uzun vade olarak sınıflandırılması

Ocak 2021 ve Ocak 2023'te KGK, yükümlülüklerin kısa ve uzun vadeli sınıflandırılmasına yönelik esasları belirlemek üzere TMS 1'de değişiklikler yapmıştır. Ocak 2023'te yapılan değişikliklere göre, işletmenin bir yükümlülüğü ödemeyi erteleme hakkı, raporlama döneminden sonraki bir tarihte kredi sözleşmesi şartlarına uygunluk sağlamasına bağlıysa, raporlama dönemi sonu itibarıyla söz konusu yükümlülüğü erteleme hakkı bulunmaktadır (raporlama dönemi sonunda ilgili şartlara uygunluk sağlamıyor olsa bile). Kredi sözleşmesinden doğan bir yükümlülük uzun vadeli olarak sınıflandırıldığında ve işletmenin ödemeyi erteleme hakkı 12 ay içinde kredi sözleşmesi şartlarına uygunluk sağlamasına bağlı olduğunda, Ocak 2023 değişiklikleri işletmelerin çeşitli açıklamalar yapmasını istemektedir. Bu açıklamalar kredi sözleşme şartları ve ilgili yükümlülükler hakkındaki bilgileri içermelidir. Ayrıca, söz konusu değişiklikler, sözleşme şartlarına uyumun raporlama tarihinde ya da sonraki bir tarihte test edilecek olmasına bakılmaksızın, uzun vadeli sınıflama için ödemeyi erteleme hakkının raporlama dönemi sonu itibarıyla bulunması gerektiğini açıklığa kavuşturmuştur. Değişiklilerde, ödemeyi raporlama döneminden sonraki en az on iki ay sonraya erteleme hakkını işletmenin kullanmama ihtimalinin yükümlülüğün sınıflandırılmasını etkilemeyeceği açıkça ifade edilmiştir. Değişiklikler 1 Ocak 2024 tarihinde ya da bu tarihten sonra başlayan yıllık hesap dönemleri için geçerlidir. Yapılan değişiklikler TMS 8'e göre geriye dönük olarak uygulanır. Erken uygulamaya izin verilmektedir. Ancak değişikliklerden herhangi birini erken uygulayan işletmenin diğer değişikliği de erken uygulaması zorunludur. Genel anlamda, Grup finansal tablolar üzerinde önemli bir etki beklememektedir.

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

2 FİNANSAL TABLOLARIN SUNUMUNA İLİŞKİN ESASLAR (Devamı)

2.7 Yeni Muhasebe Standartları ve Yorumlar (devamı)

TFRS 16 Değişiklikleri – Satış ve geri kiralama işlemlerinde kira yükümlülükleri

Ocak 2023'te KGK TFRS 16'ya yönelik değişiklikler yayımlamıştır. Söz konusu değişiklikler, elde kalan kullanım hakkıyla ilgili herhangi bir kazanç ya da zarar muhasebeleştirilmemesini sağlayacak şekilde, satıcıkiracı tarafından satış ve geri kiralama işleminden doğan kira yükümlülüklerinin ölçümünde uygulanacak hükümleri belirlemektedir.

b) Yayınlanan ama yürürlüğe girmemiş ve erken uygulamaya konulmayan standartlar(devamı)

TFRS 16 Değişiklikleri – Satış ve geri kiralama işlemlerinde kira yükümlülükleri(devamı)

Bu kapsamda, satıcı-kiracı satış ve geri kiralama işleminin fiilen başladığı tarihten sonra "Kira yükümlülüğünün sonraki ölçümü" başlığı altındaki TFRS 16 hükümlerini uygularken, elde kalan kalan kullanım hakkıyla ilgili herhangi bir kazanç ya da zarar muhasebeleştirmeyecek şekilde "kira ödemeleri"ni ya da "revize edilmiş kira ödemeleri"ni belirleyecektir. Değişiklikler, geri kiralamadan ortaya çıkan kira yükümlülüklerinin ölçümüne yönelik spesifik bir hüküm içermemektedir. Söz konusu kira yükümlülüğünün ilk ölçümü, TFRS 16'da yer alan kira ödemeleri tanımına dahil edilenlerden farklı ödemelerin kira ödemesi olarak belirlenmesine neden olabilecektir. Satıcı-kiracının TMS 8'e göre güvenilir ve ihtiyaca uygun bilgi sağlayacak muhasebe politikası geliştirmesi ve uygulaması gerekecektir. Değişiklikler 1 Ocak 2024 tarihinde ya da bu tarihten sonra başlayan yıllık hesap dönemleri için geçerlidir. Erken uygulamaya izin verilmektedir. Satıcı-kiracı değişiklikleri TFRS 16'nın ilk uygulama tarihinden sonra girdiği satış ve geri kiralama işlemlerine TMS 8'e göre geriye dönük uygular.

Genel anlamda, Grup finansal tablolar üzerinde önemli bir etki beklememektedir.

TMS 7 and TFRS 7 Değişiklikleri - Açıklamalar: Tedarikçi Finansmanı Anlaşmaları

KGK tarafından Eylül 2023'te yayımlanan değişiklikler, tedarikçi finansmanı anlaşmalarının işletmenin yükümlülükleri, nakit akışları ve maruz kaldığı likidite riskleri üzerindeki etkilerinin finansal tablo kullanıcıları tarafından anlaşılmasına katkı sağlamak üzere, mevcut hükümlerde iyileştirmeler yapan açıklamalar getirmektedir. Tedarikçi finansmanı anlaşmaları; bir ya da daha fazla finansman sağlayıcısının işletmenin tedarikçisine olan borcunu ödemeyi üstlendiği ve işletmenin de tedarikçiye ödeme yapıldığı gün ya da sonrasında ödemeyi kabul ettiği anlaşmalar olarak tanımlanmıştır. Söz konusu değişiklikler, bu tür anlaşmaların hüküm ve koşulları, raporlama dönemi başı ve sonu itibarıyla bunlardan ortaya çıkan yükümlülüklerle ilgili nicel bilgiler ile bu yükümlülüklerin defter değerinde meydana gelen nakit dışı değişikliklerin niteliği ve etkileri hakkında açıklamalar yapılmasını zorunlu kılmaktadır. Ayrıca, TFRS 7'de öngörülen likidite riskine yönelik niceliksel açıklamalar kapsamında, tedarikçi finansmanı anlaşmaları, açıklanması gerekli olabilecek diğer faktörlere örnek olarak gösterilmiştir. Değişiklikler 1 Ocak 2024 tarihinde başlayan yıllık raporlama dönemlerinde yürürlüğe girmektedir. Erken uygulamaya izin verilmekte olup bu durumda bu husus açıklanır.

Grup'un finansal durumu ve performansı üzerindeki etkileri değerlendirilmektedir.

c) Uluslararası Muhasebe Standartları Kurumu (UMSK) tarafından yayınlanmış fakat KGK tarafından yayınlanmamış değişiklikler

Aşağıda belirtilen UMS 21'e yönelik değişiklikler UMSK tarafından yayınlanmış ancak henüz KGK tarafından TFRS'ye uyarlanmamıştır/yayınlanmamıştır. Bu sebeple TFRS'nin bir parçasını oluşturmazlar. Grup konsolide finansal tablolarında ve dipnotlarda gerekli değişiklikleri bu değişiklikler TFRS'de yürürlüğe girdikten sonra yapacaktır.

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

2 FİNANSAL TABLOLARIN SUNUMUNA İLİŞKİN ESASLAR (Devamı)

2.7 Yeni Muhasebe Standartları ve Yorumlar (devamı)

UMS 21 Değişiklikleri – Konvertibl olmama

Ağustos 2023'te UMSK, UMS 21'e yönelik değişiklikler yayımlamıştır. Değişiklikler bir para biriminin konvertibl olup olmadığının nasıl değerlendirileceği ile para birimi konvertibl olmadığında döviz kurunun ne şekilde tespit edileceğini belirlemektedir. Değişikliğe göre, bir para birimi konvertibl olmadığı için döviz kuru tahmini yapıldığında, ilgili para biriminin konvertibl olmaması durumunun işletmenin performansı, finansal durumu ve nakit akışını nasıl etkilediğini ya da nasıl etkilemesinin beklendiğini finansal tablo kullanıcılarının anlamasını sağlayan bilgiler açıklanır. Genel anlamda, Grup finansal tablolar üzerinde önemli bir etki beklememektedir.

2.8 Karşılaştırmalı Bilgiler ve Önceki Dönem Tarihli Finansal Tabloların Düzeltilmesi

Finansal durum ve performans trendlerinin tespitine imkan vermek üzere, Grup'un konsolide finansal tabloları önceki dönemle karşılaştırmalı olarak hazırlanmaktadır. Cari dönem konsolide finansal tabloların sunumu ile uygunluk sağlanması açısından karşılaştırmalı bilgiler gerekli görüldüğünde yeniden sınıflandırılır ve önemli farklılıklar açıklanır.

2.8 Karşılaştırmalı Bilgiler ve Önceki Dönem Tarihli Finansal Tabloların Düzeltilmesi (devamı)

Muhasebe politikalarında yapılan önemli değişiklikler ve tespit edilen önemli muhasebe hataları geriye dönük olarak uygulanır ve önceki dönem finansal tabloları yeniden düzenlenir.

Cari dönem konsolide finansal tabloların sunumu ile uygunluk sağlanması açısından karşılaştırmalı bilgiler gerekli görüldüğünde yeniden sınıflandırılır ve önemli farklılıklar açıklanmaktadır.

Grup 31 Aralık 2022 tarihli konsolide finansal tablolarında 2.190.434 TL tutarlı ilişkili olmayan taraflardan kısa vadeli borçlanmalar bakiyesini, ilişkili taraflardan kısa vadeli borçlanmalar olarak sınıflamıştır. Yapılan sınıflamanın, konsolide kar veya zarar tablosu ve nakit akış tablosuna etkisi bulunmamaktadır.

3 DURDURULAN FAALİYETLER

Grup'un 20 Aralık 2023 tarihli Yönetim Kurulu kararı uyarınca; Grubun yüzde yüz iştiraki olan ve Ukrayna'da faaliyet gösteren Lifecell, Global Ukrayna ve Ukrtower'ın hisselerinin tamamının, tüm hak ve borçlarıyla birlikte devrine ilişkin 29 Aralık 2023 tarihinde hisse devir sözleşmesi imzalanmıştır. Satışın raporlama tarihinden itibaren bir yıl içinde tamamlanması beklenmektedir. TFRS 5'in gerektirdiği şartların gerçekleşmesini takiben, bu bağlı ortaklıklıklara ilişkin varlık ve yükümlülükler "Satış amaçlı sınıflandırılan varlık gruplarına ilişkin varlıklar" ve "Satış amaçlı sınıflandırılan varlık gruplarına ilişkin yükümlülükler" , varlık gruplarına ilişkin kar veyaz zarar ise "Durdurulan faaliyetler dönem (zarar) kar " olarak sınıflanmıştır. Bu bağlı ortaklar, "Turkcell Uluslararası" faaliyet bölümünde gösterilmemiş olup, finansal durum tablosu, kar veya zarar tabosu ve nakit akım tablosu aşağıda sunulmuştur.

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

3 DURDURULAN FAALİYETLER (Devamı)

31 Aralık 2023
Varlıklar
Maddi duran varlıklar (Not 14) 5.797.891
Kullanım hakkı varlıkları (Note 16) 1.327.438
Maddi olmayan duran varlıklar (Note 15) 3.299.805
Ticari alacaklar 269.898
Ertelenmiş vergi varlığı 1.315.876
Finansal yatırımlar 736.174
Nakit ve nakit benzerleri 4.017.443
Diğer varlıklar 341.245
Satış amaçlı sınıflandırılan varlık gruplarına ilişkin varlıklar 17.105.770
Yükümlülükler
Borçlanmalar 4.524.403
Ticari borçlar 819.668
Karşılıklar 424.241
Diğer yükümlülükler 559.364
Satış amaçlı sınıflandırılan varlık gruplarına ilişkin yükümlülükler 6.327.676
Satış amaçlı sınıflandırılan varlık gruplarına ilişkin net varlıklar 10.778.094

Satış amaçlı sınıflandırılan varlık gruplarına ilişkin birikmiş diğer kapsamlı gelir

Yabancı para çevrim farkları
6.140.191
31 Aralık 2023
31 Aralık 2022 (*)
Hasılat
7.737.020
6.140.191
4.807.496
Satışların maliyeti (-)
(4.763.836)
(3.441.589)
BRÜT
KAR
2.973.184
1.365.907
Pazarlama giderleri (-)
(443.848)
(269.901)
Genel yönetim giderleri (-)
(254.215)
(157.104)
Esas faaliyetlerden diğer gelirler/(giderler), net
427.275
92.488
Esas faaliyet karı
2.702.396
1.031.390
Yatırım faaliyetlerinden gelirler /(giderler), net
132.790
(19.374)
FİNANSMAN
GELİRİ
/ (GİDERİ)
ÖNCESİ
FAALİYET
2.835.186
1.012.016
KARI
Finansman gelirleri / (giderleri)
(573.539)
(425.716)
VERGİ
ÖNCESİ
KAR
2.261.647
586.300
Vergi (gideri)/geliri
(291.973)
(75.069)
DURDURULAN FAALİYETLER
DÖNEM
KARI
1.969.674
511.231

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

3 DURDURULAN FAALİYETLER (Devamı)

31 Aralık 2023 31 Aralık 2022 (*)
İşletme
faaliyetlerinden nakit akışları
4.878.305 2.501.678
Yatırım faaliyetlerinden kaynaklanan nakit akışları (1.842.419) (1.920.030)
Finansman faaliyetlerinden nakit akışları (826.913) (476.831)
Nakit ve nakit benzerlerindeki net artış 2.208.973 104.817

(*) Durdurulan faaliyetlere ilişkin tutarlar geçerli para birimi yüksek enflasyonlu ekonomiye ait olmayan bağlı ortaklara ait olması nedeniyle nominal değerleriyle ifade edilmiştir.

Durdurulan faaliyetlere ilişkin taşınan ertelenmiş vergi varlığı

Durdurulan faaliyet grubunda bulunan Lifecell, 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla, nominal 6.540.624 TL (31 Aralık 2022: 5.816.742 TL) tutarındaki mahsup edilebilir mali zararları üzerinden gelecekte vergiye tabi kar elde ederek yararlanmanın kuvvetle muhtemel olmaması nedeniyle 1.177.312 TL tutarındaki ertelenmiş vergi varlığını kayıt altına almıştır (31 Aralık 2022: 1.047.014 TL). Bahsi geçen mali zararlar sınırsız sürelidir. Grup, kullanılabilecek ertelenmiş vergi varlığı tutarını belirlerken takip eden yıllara ilişkin iş planlarını kullanmıştır ve 31 Aralık 2023 tarihi itibariyle birikmiş zararların 4 yıl içinde kullanılabileceğini değerlendirmektedir.

31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla gerçekleştirilen duyarlılık analizi, iş planlarını oluşturan temel girdiler olan abone sayısı ve abone başına gelir tahminlerini %5 oranında azaltılarak yapıldığında öngörülen kullanım süresi bir yıl uzamıştır.

4 BÖLÜMLERE GÖRE RAPORLAMA

Grup entegre bir iletişim ve teknoloji servisi sunma stratejisi çerçevesinde ve ekonomik bütünlük sağlayacak şekilde ana faaliyet bölümlerini "Turkcell Türkiye", "Turkcell Uluslararası" ve "Techfin" olmak üzere üç gruba ayırmaktadır. Bu stratejik bölümlerin bir kısmı aynı hizmetleri vermelerine rağmen, farklı ekonomik durumlardan ve farklı coğrafi konumlardan etkilendikleri için kaynak tahsisi ve performanslarına göre Grup'un faaliyetlerine ilişkin karar almaya yetkili mercii tarafından düzenli olarak gözden geçirilmektedir. Grup'un faaliyetlerine ilişkin karar almaya yetkili mercii Yönetim Kurulu'dur. Ancak Yönetim Kurulu kanunda belirtilen devredilemez yetkileri dışındaki yetkilerini Genel Müdür ve diğer müdürlere devredebilir.

Turkcell Türkiye faaliyet bölümü Türkiye'deki mobil, sabit telekomünikasyon, dijital servisler ve dijital iş servisleri ile ilgili faaliyetleri kapsamaktadır. Turkcell, Turkcell Superonline, Turkcell Satış dijital iş servisleri faaliyetleri, Turkcell Dijital, Turkcell Global Bilgi grup içi faaliyetleri, Turktell, Atmosware Teknoloji, Turkcell Teknoloji, Ultia, Global Tower, Rehberlik Hizmetleri, Turkcell Gayrimenkul, Lifecell Dijital Servisler, Lifecell Bulut, Lifecell TV, Lifecell Müzik ve BiP A.Ş. şirketlerinin operasyonlarını içermektedir.

Turkcell Uluslararası faaliyet bölümü Türkiye dışındaki telekomünikasyon ve dijital servisler ile ilgili faaliyetleri kapsamaktadır. BeST, Kıbrıs Telekom, Eastasia, Lifecell Ventures, Lifetech, Beltower, Lifecell

Digital, Yaani ve BiP B.V. şirketlerinin operasyonlarını içermektedir.Techfin faaliyet bölümü tüm finansal hizmetler ile ilgili faaliyetlerimizi kapsamaktadır. Turkcell Finansman, Turkcell Ödeme, Turkcell Sigorta, Turkcell Dijital Sigorta, Paycell Europe, Paycell LLC ve Turkcell Dijital Teknoloji şirketlerinin operasyonlarını içermektedir.

Diğer faaliyet bölümü ise Turkcell Global Bilgi grup dışı çağrı merkezi faaliyetleri, Turkcell Satış diğer faaliyetleri, Turkcell Enerji, Boyut Enerji, Turkcell GSYF, Dijital Eğitim ve W3'ün operasyonlarını içermektedir.

Her bir bölüm ile ilgili bilgiler aşağıda yer almaktadır. Yönetim, bölüm performanslarının değerlendirilmesinde FAVÖK'ü (faiz, vergi ve amortisman öncesi kar) kullanmaktadır. FAVÖK, Grup tarafından satış gelirleri, satışların maliyeti, pazarlama ve genel yönetim giderlerinin net tutarına amortisman gideri ve itfa paylarının eklenmesi sonucu hesaplanmaktadır. FAVÖK'ün konsolide net dönem karı ile mutabakatı ve FAVÖK'ün unsurları bu dipnotun devamında verilmiştir. FAVÖK, TFRS'de tanımlanan bir finansal performans ölçüsü değildir ve diğer şirketler tarafından tanımlanan benzer göstergeler ile karşılaştırılabilir olmayabilir.

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

4 BÖLÜMLERE GÖRE RAPORLAMA (Devamı)

Bölümlerarası
Turkcell Türkiye Turkcell Uluslararası Techfin Diğer Eliminasyonlar Konsolide
2023 2022 2023 2022 2023 2022 2023 2022 2023 2022 2023 2022
Toplam segment gelirleri 91.952.843 77.951.747 2.625.686 2.673.057 4.568.674 3.545.379 10.161.753 13.558.486 (2.192.772) (4.241.823) 107.116.184 93.486.846
Bölümlerarası gelir (782.421) (415.145) (151.112) (238.906) (415.271) (264.840) (843.968) (3.322.932) 2.192.772 4.241.823 - -
Grup dışı gelirler 91.170.422 77.536.602 2.474.574 2.434.151 4.153.403 3.280.539 9.317.785 10.235.554 - - 107.116.184 93.486.846
FAVÖK 40.663.472 32.770.610 972.856 891.194 1.607.534 1.749.526 887.860 1.298.333 (254.608) (101.932) 43.877.114 36.607.731
TFRS 9 uyarınca belirlenen
değer düşüklüğü (zararları) (920.417) (557.550) (6.055) (5.003) (81.981) (57.339) 289 (2.086) - - (1.008.164) (621.978)

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

4 BÖLÜMLERE GÖRE RAPORLAMA (Devamı)

Hasılat, FAVÖK, varlık ve yükümlülük ve önemli tutardaki diğer kalemlere ilişkin mutabakatlar

31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
Sürdürülen faaliyetler dönem karı 10.562.572 6.036.486
Artı(Eksi):
Vergi gideri (4.675.891) (2.785.265)
Esas faaliyetlerden diğer gelirler (15.944.146) (14.429.602)
Esas faaliyetlerden diğer giderler 5.932.679 1.454.917
Yatırım faaliyetlerinden gelirler (7.187.280) (3.278.502)
Yatırım faaliyetlerinden giderler 23.155 35.502
Finansman gelirleri (4.596.857) (430.562)
Finansman giderleri 33.805.936 25.698.084
Amortisman, itfa payları ve değer düşüklükleri 31.298.993 32.595.996
Özkaynak
yöntemiyle değerlenen yatırımların zararlarından /
(karlarından) paylar (1.525.175) (522.221)
Parasal Kazanç / (Kayıp) (3.816.872) (7.767.102)
Konsolide FAVÖK 43.877.114 36.607.731

Coğrafi bilgiler

Hasılat 31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
Türkiye 104.641.610 91.052.696
Belarus 1.384.585 1.540.091
KKTC 1.058.155 855.064
Hollanda 31.834 38.995
107.116.184 93.486.846
Duran Varlıklar 31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
Türkiye 140.298.871 141.507.693
Ukrayna - 12.651.476
Belarus 746.265 1.229.643
KKTC 3.047.815 1.626.546
Bölümlerle ilişkilendirilmeyen varlıklar 444.146 661.238
144.537.097 157.676.596

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

5 NAKİT VE NAKİT BENZERLERİ

31 Aralık 2023 ve 2022 tarihleri itibarıyla, nakit ve nakit benzerlerinin detayı aşağıdaki gibidir:

31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
335 591
4.215.677 3.598.726
45.809.394 33.120.932
- 6.103.453
(46.690) (47.542)
49.978.716 42.776.160

31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla TL, ABD Doları, Avro ve Çin Yuanı cinsinden vadeli mevduatın ortalama etkin faiz oranları sırasıyla %42,2, %4,1, %3,7 ve %0,7'dür (31 Aralık 2022: %22,8, %2,4, %2,6 ve %0,3). 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla vadeli mevduatın ortalama vadesi 39 gündür (31 Aralık 2022: 22 gün).

31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla Grup'un ters repo alacakları yoktur. 31 Aralık 2022 tarihi itibarıyla ABD Doları ve Avro cinsinden ters repo alacakları etkin faiz oranları sırasıyla %3,0 ve %2,8'dir. 31 Aralık 2022 tarihi itibarıyla ters repo alacakları ortalama vadesi 23 gündür.

Nakit akış tablosundaki nakit ve nakit benzerleri mutabakatı aşağıdaki gibidir:

31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
Nakit ve nakit benzerleri 49.978.716 42.776.160
Nakit ve nakit benzerleri faiz tahakkuku (171.284) (33.956)
Satış amaçlı sınıflandırılan varlıklara ilişkin nakit ve nakit benzeri 4.017.443 -
Toplam 53.824.875 42.742.204

6 TİCARİ ALACAKLAR VE BORÇLAR

Kısa vadeli ticari alacaklar

31 Aralık 2023 ve 2022 tarihleri itibarıyla ilişkili olmayan taraflardan kısa vadeli ticari alacakların detayı aşağıdaki gibidir:

31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
Abonelerden alacaklar 7.437.063 7.354.300
Ticari alacaklar ve alınan çekler 3.419.266 3.795.865
Temlikli kurgu alacakları 626.957 853.827
Şüpheli alacak karşılığı (557.641) (1.021.775)
10.925.645 10.982.217

Temlik kurgu alacakları distribütörlerden temlik alınan ve taksitleri Grup aracılığıyla tahsil edilecek olan cihaz alacaklarının henüz vadesi gelmemiş kısmından oluşmaktadır.

Abonelere temlik alacağının aylık taksiti faturalandırıldığında ilgili kısım abonelerden alacaklar hesabına sınıflandırılır. Grup temlik alacağını etkin faiz yöntemine göre değerlemektedir.

Ticari alacaklar ve alınan çeklerin önemli kısmı, bayilerden alacaklar, kurumsal müşterilerden alacaklar, arabağlantı ve uluslararası dolaşım (roaming) alacaklarından oluşmaktadır.

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

6 TİCARİ ALACAKLAR VE BORÇLAR (Devamı)

Uzun vadeli ticari alacaklar

31 Aralık 2023 itibarıyla toplam tutarı 325.862 TL (31 Aralık 2022: 492.274 TL) olan uzun vadeli ticari alacaklar, vadesi 1 yıldan uzun 233.429 TL (31 Aralık 2022: 327.285 TL) tutarındaki temlik alacaklarını içermektedir.Uzun vadeli ticari alacaklar için ayrılan şüpheli alacak karşılığı 416 TL'dir (31 Aralık 2022: 847 TL).

İlişkili olmayan taraflardan kısa ve uzun vadeli şüpheli ticari alacaklar ve diğer varlıklar karşılığının, 31 Aralık 2023 ve 2022 tarihlerinde sona eren hesap dönemleri içindeki hareketleri aşağıdaki gibidir:

Ticari Alacaklar Diğer Varlıklar 31 Aralık 2023
Açılış bakiyesi 1.022.622 68.231 1.090.853
Dönem içinde ayrılan karşılıklar 1.178.948 15.519 1.194.467
Yabancı para çevrim farkları 63.011 9.215 72.226
Defterlerden silinen alacaklar (951.802) (505) (952.307)
Tahsilat (291.837) (6) (291.843)
Satış amaçlı sınıflandırılan varlıklara
transferler (73.779) (15.472) (89.251)
Enflasyon etkisi (389.106) (29.814) (418.920)
Kapanış bakiyesi 558.057 47.168 605.225
Ticari Alacaklar Diğer Varlıklar 31 Aralık 2022
Açılış bakiyesi 1.689.704 36.232 1.725.936
Dönem içinde ayrılan karşılıklar 952.851 53.250 1.006.101
Yabancı para çevrim farkları 77.456 692 78.148
Defterlerden silinen alacaklar (654.271) (94) (654.365)
Tahsilat (383.024) (10) (383.034)
Enflasyon etkisi (660.094) (21.839) (681.933)

Kısa vadeli ticari borçlar

31 Aralık 2023 ve 2022 tarihleri itibarıyla, ilişkili olmayan taraflara kısa vadeli ticari borçların detayı aşağıdaki gibidir:

31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
Ticari borçlar 12.675.253 11.366.718
Satış pazarlama giderleri tahakkukları 166.798 317.188
Diğer gider tahakkukları 779.399 808.002
13.621.450 12.491.908

Ticari borçlar, Grup'un faaliyetlerinin olağan seyri kapsamında oluşan borçlardır.

Satış pazarlama giderleri tahakkukları, satış ve pazarlama aktiviteleri ile ilgili alınan ancak henüz faturalanmayan hizmetler için ayrılan karşılıktan oluşmaktadır.

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

7 FİNANS SEKTÖRÜ FAALİYETLERİNDEN ALACAKLAR

31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
Finans sektörü faaliyetlerinden kısa vadeli alacaklar 5.842.112 5.399.259
5.842.112 5.399.259
31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
Finans sektörü faaliyetlerinden uzun vadeli alacaklar 593.550 469.830
593.550 469.830

Finans sektörü faaliyetlerinden alacaklar Turkcell Finansman'ın tüketici finansman faaliyetlerine ilişkin abonelerden sözleşmeli temlik alacaklarından, Turkcell Ödeme ve Paycell LLC'nin ödeme hizmetleri ve elektronik para hizmetlerine ilişkin alacaklarından ve Turkcell Sigorta'nın sigorta acentalığı hizmetlerine ilişkin alacaklarından oluşmaktadır. Söz konusu alacaklar, etkin faiz oranı yöntemi kullanılarak itfa edilmiş maliyetle muhasebeleşmektedir.

Kredi değer düşüklüğü karşılıkları:

31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
Genel karşılıklar 146.952 148.159
146.952 148.159

Finans sektörü faaliyetlerden kaynaklı şüpheli alacak karşılığının, 31 Aralık 2023 ve 2022 tarihlerinde sona eren hesap dönemleri içindeki hareketleri aşağıdaki gibidir:

31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
Açılış bakiyesi 148.159 249.272
Dönem içinde ayrılan karşılıklar 161.574 169.873
Tahsilat (83.591) (113.112)
Alacak devir sözleşmesi ile devredilen alacaklar (*) (6.756) (60.944)
Enflasyon etkisi (72.434) (96.930)
Kapanış bakiyesi 146.952 148.159

(*) Turkcell Finansman 2023 yılında, yapmış olduğu alacak devir sözleşmesi ile 2016 ile 2022 yıllarından gelen ve hakkında icra takibi başlatılmış veya hakkında icra takibi başlatılmayarak idari takip sürecinde takibi devam eden şüpheli alacaklarını bir varlık yönetim şirketine devretmiştir.

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

8 DİĞER ALACAK VE BORÇLAR

Kısa vadeli diğer alacaklar

31 Aralık 2023 ve 2022 tarihleri itibarıyla ilişkili olmayan taraflardan kısa vadeli diğer alacaklar tablosu aşağıdaki gibidir:

31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
Vergi dairesinden alacaklar 116.912 3.137
Evrensel projesinden alacaklar 75.895 226.948
Verilen depozito ve teminatlar 2.732 5.278
Diğer 61.827 4.528
257.366 239.891

Uzun vadeli diğer alacaklar

31 Aralık 2023 ve 2022 tarihleri itibarıyla ilişkili olmayan taraflardan uzun vadeli diğer alacaklar tablosu aşağıdaki gibidir:

31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
Verilen depozito ve teminatlar 599.114 616.999
Diğer - 2.043
599.114 619.042

Kısa vadeli diğer borçlar

31 Aralık 2023 ve 2022 tarihleri itibarıyla ilişkili olmayan taraflara kısa vadeli diğer borçlar tablosu aşağıdaki gibidir:

31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
Ödenecek
diğer vergi ve diğer kesintiler
2.239.228 2.275.914
Ödenecek
Hazine Payı ve Evrensel Hizmet Fonu ve
BTK masraflarına katkı payı 1.760.603 1.625.498
Diğer 470.055 38.776
4.469.886 3.940.188

9 MÜŞTERİ SÖZLEŞMELERİNDEN DOĞAN VARLIKLAR

Kısa Vadeli Müşteri Sözleşmelerinden Doğan Varlıklar

31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
Mal ve hizmet satışlarından doğan sözleşme varlıkları 3.191.739 3.112.465
Uzun Vadeli Müşteri Sözleşmelerinden Doğan Varlıklar
31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
Mal ve hizmet satışlarından doğan sözleşme varlıkları 101.281 110.487

Sözleşme varlıkları, aboneler ile yapılan sözleşmeleri içermektedir. Abone sayısının yüksek olması nedeniyle farklı faturalandırma dönemleri mevcuttur. Buna göre, her raporlama döneminin sonunda verilen ancak faturalandırılmayan hizmetler için gelir tahakkuk ettirilir. Bir yıl sonra faturalandırılacak olan cihaz kampanyalarına ilişkin sözleşmeli alacaklar uzun vadeli sözleşme varlıkları altında sunulmaktadır.

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

9 MÜŞTERİ SÖZLEŞMELERİNDEN DOĞAN VARLIKLAR(Devamı)

Mal ve hizmet satışlarından doğan sözleşme varlıklarından kaynaklı şüpheli alacak karşılığının, 31 Aralık 2023 ve 2022 tarihlerinde sona eren hesap dönemleri içindeki hareketleri aşağıdaki gibidir:

31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
Açılış bakiyesi 12.104 16.893
Dönem içinde ayrılan karşılıklar (4.942) 2.121
Enflasyon etkisi (3.773) (6.910)
Kapanış bakiyesi 3.389 12.104

10 STOKLAR

31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla 540.507 TL tutarındaki cep telefonları, tablet, sim kart, cep telefonu aksesuarları, kule inşaat malzemeleri ve diğer elektronik ürünlerden oluşmaktadır (31 Aralık 2022: 494.988 TL).

11 PEŞİN ÖDENMİŞ GİDERLER VE ERTELENMİŞ GELİRLER

Kısa Vadeli Peşin Ödenmiş Giderler

Raporlama tarihi itibarıyla 951.204 TL (31 Aralık 2022: 922.082 TL) tutarındaki ilişkili olmayan taraflara kısa vadeli peşin ödenmiş giderler, esas olarak 850.971 TL (31 Aralık 2022: 736.564 TL) tutarındaki diğer peşin ödenmiş giderlerden ve 100.233 TL (31 Aralık 2022: 185.518 TL) tutarındaki verilen avanslardan oluşmaktadır. Diğer peşin ödenmiş giderlerin önemli bir kısmı, kısa vadeli sponsorluk ve sigorta giderlerinden oluşmaktadır.

Uzun Vadeli Peşin Ödenmiş Giderler

Raporlama tarihi itibarıyla 3.747.427 TL (31 Aralık 2022: 4.643.167 TL) tutarındaki ilişkili olmayan taraflara uzun vadeli peşin ödenmiş giderler, esas olarak 3.377.893 TL (31 Aralık 2022: 4.166.670 TL) tutarındaki duran varlık alımları için verilen avanslardan, 369.534 TL (31 Aralık 2022: 441.013 TL) tutarındaki diğer peşin ödenmiş giderlerden oluşmaktadır, raporlama tarihi itibarıyla verilen iş avansları bulunmamaktadır (31 Aralık 2022: 35.484 TL. Diğer uzun vadeli peşin ödenmiş giderlerin önemli bir kısmı, uzun vadeli sponsorluk ve sigorta giderlerinden oluşmaktadır.

Kısa Vadeli Ertelenmiş Gelirler

Raporlama tarihi itibarıyla 246.488 TL (31 Aralık 2022: 189.062) TL tutarındaki ilişkili olmayan taraflardan kısa vadeli ertelenmiş gelirler, esas olarak 183.598 TL (31 Aralık 2022: 141.298 TL) tutarındaki diğer ertelenmiş gelirlerden ve 62.890 TL (31 Aralık 2022: 47.764 TL) tutarındaki alınan avanslardan oluşmaktadır. Diğer ertelenmiş gelirlerin önemli bir kısmı, maaş promosyon gelirlerinden ve kira gelirlerinden oluşmaktadır.

12 ÖZKAYNAK YÖNTEMİYLE DEĞERLENEN YATIRIMLAR

İş Ortaklıkları ve İştirakler

Özkaynak yöntemiyle değerlenen yatırımların finansal durum tablolarında yer alan net varlık tutarlarından Grup'un payına isabet eden kısımlar aşağıdaki gibidir:

a) İş Ortaklıkları

31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
Sofra 12.347 30.018

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

12 ÖZKAYNAK YÖNTEMİYLE DEĞERLENEN YATIRIMLAR

b) İştirakler

31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
TOGG 5.857.271 3.771.069
Özkaynak
yöntemiyle değerlenen yatırımların dönem içi hareketleri aşağıdaki gibidir:
31 Aralık 2023 30 Eylül 2022
Açılış bakiyesi 3.801.087 2.264.587
Özkaynak
yönetmiyle değerlenen yatırımların
(zararlarından)/karlarından paylar 1.525.175 522.221
Sermaye artırımı 543.356 1.014.279
Kapanış bakiyesi 5.869.618 3.801.087

13 YATIRIM AMAÇLI GAYRİMENKULLER

31 Aralık 2023 tarihinde sona eren hesap dönemindeki yatırım amaçlı gayrimenkul hareketleri aşağıdaki gibidir:

31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
Maliyet
Açılış bakiyesi 1.329.958 737.031
Transfer (141.411) 849.429
Çıkışlar - (256.502)
Kapanış bakiyesi 1.188.547 1.329.958
Birikmiş amortisman
Açılış bakiyesi 1.150.873 555.938
Transfer (113.520) 731.185
Girişler 8.829 34.428
Çıkışlar - (170.678)
Kapanış bakiyesi 1.046.182 1.150.873
Net defter değeri 142.365 179.085

31 Aralık 2023 tarihinde sona eren hesap döneminde yatırım amaçlı gayrimenkullere ilişkin 8.829 TL (31 Aralık 2022 : 34.428 TL) tutarlı amortisman gideri satışların maliyeti hesabına kaydedilmiştir.

Grup'un Yatırım Amaçlı Gayrimenkullerinin Gerçeğe Uygun Değer Ölçümleri

31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla Grup'un yatırım amaçlı gayrimenkullerinin gerçeğe uygun değerleri, SPK tarafından yetkilendirilmiş olup sermaye piyasası mevzuatı uyarınca gayrimenkul değerleme hizmeti veren ve ilgili bölgelerdeki emlakların gerçeğe uygun değer ölçümlemesinde yeterli tecrübeye ve niteliğe sahip bağımsız değerleme şirketleri tarafından belirlenmiştir. Bu değerleme şirketleri Grup'un yatırım amaçlı gayrimenkullerinin gerçeğe uygun değerini çeşitli yöntemler kullanarak (gelir indirgeme yöntemi, pazar karşılaştırma) ve bu yöntemlerin ilgili gayrimenkullerde uygulanabilirliğini dikkate alarak hesaplamıştır.

Yatırım amaçlı gayrimenkullerin gerçeğe uygun değerinin belirlenmesinde, mevcut kullanım değerinin en yükseği ve en iyisi kullanılmıştır.

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

13 YATIRIM AMAÇLI GAYRİMENKULLER (Devamı)

31 Aralık 2023 tarihinde sona eren yıl içinde yatırım amaçlı gayrimenkulden elde edilen kira geliri 24.066 TL'dir (31 Aralık 2022: 24.205 TL). 2022 yılı için kira geliri elde edilen yatırım amaçlı gayrimenkuller ile ilişkilendirilen doğrudan işletme gideri bulunmamaktadır (31 Aralık 2022: Yoktur).

31 Aralık 2023 ve 2022 tarihleri itibarıyla Grup'un yatırım amaçlı gayrimenkulleri ile söz konusu varlıklara ilişkin gerçeğe uygun değer hiyerarşisi aşağıdaki tablolarda gösterilmiştir:

Kullanılan
31 Aralık 2023 1. Seviye 2. Seviye 3. Seviye Değerleme
Yöntemi
Gebze Serbest Bölge'deki yatırım amaçlı
gayrimenkuller
- - 164.000 Gelir indirgeme
yaklaşımı
Ankara'daki yatırım amaçlı gayrimenkuller - 96.700 - Pazar yaklaşımı
Adana'daki yatırım amaçlı gayrimenkuller - 24.500 - Pazar yaklaşımı
Aydın'daki yatırım amaçlı gayrimenkuller - 16.000 - Pazar yaklaşımı
Toplam - 137.200 164.000
Kullanılan
Değerleme
31 Aralık 2022 1. Seviye 2. Seviye 3. Seviye Yöntemi
Gebze Serbest Bölge'deki yatırım amaçlı Gelir indirgeme
gayrimenkuller - - 162.895 yaklaşımı
Ankara'daki yatırım amaçlı gayrimenkuller - 96.392 - Pazar yaklaşımı
Adana'daki yatırım amaçlı gayrimenkuller - 21.420 - Pazar yaklaşımı
İstanbul'daki yatırım amaçlı gayrimenkuller - 10.710 - Pazar yaklaşımı

Yatırım amaçlı gayrimenkullerin gerçeğe uygun değerlerinin belirlenmesinde kullanılan önemli gözlemlenmeyen girdiler ve duyarlılık analizi aşağıdaki gibidir:

Toplam - 142.775 162.895

Gelir indirgeme yöntemi kullanılan gayrimenkullerde piyasada geçerli olan kira fiyatlarındaki önemli bir artış /(azalış) gerçeğe uygun değerde önemli bir artışa/(azalışa) neden olacaktır. Ayrıca geçerli piyasa şartları dikkate alınarak hesaplanan risk primi ve indirgeme oranındaki ufak bir artış/(azalış), gerçeğe uygun değerde önemli bir azalışa/(artışa) neden olacaktır.

Pazar yaklaşımı (emsal karşılaştırma) yöntemi kullanılan gayrimenkuller için ilgili gayrimenkullerin bulunduğu bölgede ve benzer koşullarda bulunan taşınmazların piyasa değerlerindeki önemli bir artış/(azalış) gerçeğe uygun değerde önemli bir artışa/(azalışa) neden olacaktır.

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

14 MADDİ DURAN VARLIKLAR

31 Aralık 2023 tarihinde sona eren hesap dönemindeki maddi duran varlık hareketleri aşağıdaki gibidir:

Satış amaçlı
sınıflanan
1 Ocak 2023 Transfer iptali sınıflama transfer çevrim farkları 31 Aralık 2023
188.873.033 5.407.763 (2.745.510) 7.440.574 - (14.934.868) - (2.210.749) 181.830.243
10.002.000 1.505.727 (22.560) 52.430 - (99.423) 141.411 (113.337) 11.466.248
11.305.347 1.173.745 (178.394) 322.061 - (172.585) - (480.268) 11.969.906
173.393 30.696 (8.342) 204 - (2.474) - (5.021) 188.456
3.741.428 70.672 (546) (3) - (25.188) - (2.133) 3.784.230
339.138 - - - - - - - 339.138
3.820.328 7.215.635 (92.076) (8.338.415) 874 (366.813) - 198.860 2.438.393
218.254.667 15.404.238 (3.047.428) (523.149) 874 (15.601.351) 141.411 (2.612.648) 212.016.614
- - 126.779.046
1.981.910 678.931 (8.244) - (219) (70.158) 113.520 163.255 2.858.995
11.097.747 2.117.619 (127.038) - (14) (126.994) - (825.232) 12.136.088
161.429 31.412 (7.915) - - (2.057) - (4.811) 178.058
3.384.838 36.514 - - - (22.211) - (1.471) 3.397.670
24.181 17.093 - - - - - (24.763) 16.511
146.760.271 11.962.632 (2.862.270) - (23.919) (9.803.460) 113.520 (780.406) 145.366.368
71.494.396 3.441.606 24.793 27.891 66.650.246
130.110.166 Girişler
9.081.063
Çıkışlar
(2.719.073)
(185.158)
(523.149) Değer
düşüklüğü /
(23.686)
varlıklara ilişkin
(9.582.040)
(5.797.891)
Yatırım amaçlı
gayrimenkule
Yabancı para
(87.384)
(1.832.242)

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

14 MADDİ DURAN VARLIKLAR (Devamı)

31 Aralık 2022 tarihinde sona eren hesap dönemindeki maddi duran varlık hareketleri aşağıdaki gibidir:

Maliyet 1 Ocak 2022 Girişler Çıkışlar Transfer Değer
düşüklüğü /
iptali
Yatırım amaçlı
gayrimenkule
transfer
Yabancı para
çevrim farkları
31 Aralık 2022
Şebeke ekipmanları (operasyonel) 188.204.239 6.055.634 (3.210.322) 7.011.308 - - (9.187.826) 188.873.033
Arazi ve binalar 10.729.703 554.894 (3.045) 3.490 - (849.429) (433.613) 10.002.000
Döşeme, demirbaş, tesis ve cihazlar 10.962.783 1.178.734 (510.040) 115.030 - - (441.160) 11.305.347
Motorlu taşıtlar 182.643 - (2.150) 938 - - (8.038) 173.393
Özel
maliyetler
3.749.640 48.300 (37.712) 1.064 - - (19.864) 3.741.428
Elektrik üretim santrali 342.283 - - - - - (3.145) 339.138
Yapılmakta olan yatırımlar 3.421.878 7.775.969 (60.327) (7.131.830) 11.621 - (196.983) 3.820.328
217.593.169 15.613.531 (3.823.596) - 11.621 (849.429) (10.290.629) 218.254.667
Birikmiş amortismanlar ve değer düşüklükleri
Şebeke ekipmanları (operasyonel) 124.789.832 12.829.570 (2.317.913) - 303.986 - (5.495.309) 130.110.166
Binalar 2.543.152 381.603 - - 348 (731.185) (212.008) 1.981.910
Döşeme, demirbaş, tesis ve cihazlar 10.429.522 1.729.653 (372.532) - 13.146 - (702.042) 11.097.747
Motorlu taşıtlar 159.896 11.534 (2.154) - - - (7.847) 161.429
Özel
maliyetler
3.405.584 30.302 (36.420) - 4
1
- (14.669) 3.384.838
Elektrik üretim santrali 6.394 17.227 - - - - 560 24.181
141.334.380 14.999.889 (2.729.019) - 317.521 (731.185) (6.431.315) 146.760.271
Maddi duran varlıklar, net 76.258.789 613.642 (1.094.577) - (305.900) (118.244) (3.859.314) 71.494.396

31 Aralık 2023 ve 2022 tarihlerinde sona eren hesap dönemlerinde, değer düşüklüğünü de içeren amortisman giderleri sırasıyla 11.937.839 TL ve 15.305.789 TL'dir ve satışların maliyeti hesabına kaydedilmiştir.

Değer düşüklüğüne uğramış şebeke ekipmanları, esas olarak hasarlı ya da teknolojik kapasitesi yetersiz olması sebebiyle kullanılması mümkün olmayan GSM ve sabit hat altyapı yatırımlarından oluşmaktadır. 31 Aralık 2023 tarihinde sona eren hesap döneminde maddi duran varlıklarda meydana gelen değer düşüklüğü iptali 24.793 TL olup, bu tutar satışların maliyeti hesabı altındaki amortisman giderlerine kaydedilmiştir (31 Aralık 2022: 305.900 TL değer düşüklüğü).

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

15 MADDİ OLMAYAN DURAN VARLIKLAR

31 Aralık 2023 tarihinde sona eren hesap döneminde maddi olmayan duran varlık hareketleri aşağıdaki gibidir:

Değer Satış amaçlı
sınıflanan
varlıklara ilişkin
Yabancı para çevrim
Maliyet 1 Ocak 2023 Girişler Çıkışlar Transfer düşüklüğü sınıflama farkları 31 Aralık 2023
GSM ve diğer telekomünikasyon işletme lisansları 70.152.194 3.613.018 (59.797) 181.814 - (5.149.479) (430.834) 68.306.916
Bilgisayar yazılımları 95.767.623 7.908.723 (173.279) 453.280 - (1.359.776) 1.087.039 103.683.610
Transmisyon hatları yazılımları 1.030.729 972 (3.688) - - - 25.231 1.053.244
Feshedilmeyen haklar 1.012.694 2.943 - - - - - 1.015.637
Markalar 11.292 53 (49) 188 - (614) (102) 10.768
Müşteri tabanı 48.967 - - - - - (9.872) 39.095
Şerefiye (Not 12) 419.754 - - - (7.176) - (4.649) 407.929
Abone kazanım maliyetleri 34.103.021 5.031.195 (125.098) - - (575.070) 84.049 38.518.097
Elektrik üretim lisansı 709.869 - - - - - (41.875) 667.994
Diğer 1.118.057 164.935 10.333 (23.060) - (161) (11.527) 1.258.577
Yapılmakta olan yatırımlar 75.914 371.418 (144.140) (89.073) - (869) 37.781 251.031
204.450.114 17.093.257 (495.718) 523.149 (7.176) (7.085.969) 735.241 215.212.898
Birikmiş itfa payları
GSM ve diğer telekomünikasyon işletme lisansları 47.255.448 4.275.416 (4.766) - 3 (3.194.034) (244.068) 48.087.999
Bilgisayar yazılımları 72.926.450 6.425.747 (135.165) - 15.716 (135.290) 980.719 80.078.177
Transmisyon hatları yazılımları 1.015.248 26.303 (3.688) - - 9.931 5.381 1.053.175
Feshedilmeyen haklar 579.827 63.302 - - - (501) (454) 642.174
Markalar 16.512 65 (21) - - (7.380) (6.401) 2.775
Müşteri tabanı 35.051 2.005 - - - (9.596) (8.714) 18.746
Abone kazanım maliyetleri 20.368.047 6.382.401 (125.098) - - (387.076) (267.239) 25.971.035
Elektrik üretim lisansı 9.938 30.167 - - - (52.694) 12.338 (251)
Diğer 744.858 130.809 (821) - 477 (9.524) (18.128) 847.671
142.951.379 17.336.215 (269.559) - 16.196 (3.786.164) 453.434 156.701.501
Maddi olmayan duran varlıklar, net 61.498.735 (242.958) (226.159) 523.149 (23.372) (3.299.805) 281.807 58.511.397

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

15 MADDİ OLMAYAN DURAN VARLIKLAR (Devamı)

31 Aralık 2022 tarihinde sona eren hesap döneminde maddi olmayan duran varlık hareketleri aşağıdaki gibidir:

Değer Yabancı para
Maliyet 1
Ocak
2022
Girişler Çıkışlar Transfer düşüklüğü çevrim
farkları
31
Aralık
2022
GSM
ve diğer
telekomünikasyon
işletme
lisansları
73.385.234 1.664 (57.933) 1.504 - (3.178.275) 70.152.194
Bilgisayar
yazılımları
89.532.740 5.779.710 (280.355) 340.680 - 394.848 95.767.623
Transmisyon
hattı
yazılımları
988.369 1.112 - - - 41.248 1.030.729
Feshedilmeyen
haklar
1.012.694 - - - - - 1.012.694
Markalar 13.996 611 (545) 124 - (2.894) 11.292
Müşteri
tabanı
65.107 - - - - (16.140) 48.967
Şerefiye
(*)
427.353 - - - - (7.599) 419.754
Abone
kazanım
maliyetleri
29.629.666 4.875.036 (111.624) - - (290.057) 34.103.021
Elektrik
üretim
lisansı
778.332 - - - - (68.463) 709.869
Diğer 935.930 200.535 (733) 3 - (17.678) 1.118.057
Yapılmakta
olan
yatırımlar
127.424 294.093 (590) (342.311) - (2.702) 75.914
196.896.845 11.152.761 (451.780) - - (3.147.712) 204.450.114
Birikmiş
amortisman
GSM
ve diğer
telekomünikasyon
işletme
lisansları
44.068.178 4.523.381 (3.162) - 506 (1.333.455) 47.255.448
Bilgisayar
yazılımları
66.868.545 5.737.378 (272.867) - 101.269 492.125 72.926.450
Transmisyon
hatları
1.001.840 31.887 - - (16.604) (1.875) 1.015.248
Feshedilmeyen
haklar
522.256 58.315 - - - (744) 579.827
Markalar 27.544 117 (394) - - (10.755) 16.512
Müşteri
tabanı
49.300 - - - - (14.249) 35.051
Abone
kazanım
maliyetleri
15.840.829 5.010.502 (111.624) - - (371.660) 20.368.047
Elektrik
üretim
lisansı
9.154 - - - - 784 9.938
Diğer 591.074 156.050 (733) - 545 (2.078) 744.858
128.978.720 15.517.630 (388.780) - 85.716 (1.241.907) 142.951.379
Maddi
Olmayan
Duran Varlıklar
67.918.125 (4.364.869) (63.000) - (85.716) (1.905.805) 61.498.735

31 Aralık 2023 ve 2022 tarihlerinde sona eren hesap dönemlerinde değer düşüklüğünü de içeren itfa payları sırasıyla 17.352.411 TL ve 15.603.346 TL olup satışların maliyeti hesabına kaydedilmiştir.

31 Aralık 2023 tarihinde sona eren hesap döneminde maddi olmayan duran varlıklarda meydana gelen değer düşüklüğü 23.372 TL olup, bu tutar satışların maliyeti hesabı altındaki amortisman giderlerine kaydedilmiştir (31 Aralık 2022: 85.716 TL). Bilgisayar yazılımları maddi olmayan duran varlık kriterlerini taşıyan grup içi yazılım geliştirme maliyetlerini kapsamaktadır. 31 Aralık 2023 tarihinde sona eren hesap dönemi itibarıyla Grup içinde yaratılan bilgisayar yazılımları tutarı 1.316.201 TL'dir (31 Aralık 2022: 900.089 TL). Araştırma maliyetleri olan 132.635 TL'lik tutar ise satışların maliyeti altında muhasebeleştirilmiştir (31 Aralık 2022 : 129.078 TL).

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

15 MADDİ OLMAYAN DURAN VARLIKLAR (Devamı)

Turkcell

31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla 2G, 3G ve 4.5G lisanlarının net defter değeri sırasıyla 3.221.124 TL, 2.268.481 TL, 14.195.189 TL'dir (31 Aralık 2022: 174.274 TL; 2.722.179 TL; 17.038.518 TL).

16 KULLANIM HAKKI VARLIKLARI

Kullanım hakkı varlıklarının 31 Aralık 2023 ve 2022 tarihleri itibarıyla bakiyesi ve ilgili dönemdeki amortisman ve itfa payı giderleri aşağıdaki gibidir:

Network Motorlu Geçiş Genel
Saha
Kirası
Bina Ekipmanları Taşıtlar Hakları Lisans Diğer Toplam
1
Ocak
2023
tarihindeki
bakiye
4
.642
828
1
141
005
226
.757
300
524
360
474
1
046
465
336
252
8
054
305
Dönem
amortisman
ve itfa
payı giderleri
(2
132
213)
(314
369)
(1
007
.606)
(178
464)
(79
859)
(169
508)
(277
450)
(4
159
469)
31
Aralık
2023
tarihindeki
bakiye
3.865.774 1.273.779 205.097 144.619 421.586 749 224.488 6.136.092
Network Motorlu Geçiş Genel
Saha
Kirası
Bina Ekipmanları Taşıtlar Hakları Lisans Diğer Toplam
1
Ocak
2022
tarihindeki
bakiye
5
545
497
1
150
710
907
565
499
852
167
881
1
709
.644
378
787
10
359
936
Dönem
amortisman
ve itfa
payı giderleri
(2
487
303)
(276
268)
(1
081
.663)
(187
731)
(86
992)
(195
442)
(327
.661)
(4
.643
060)

Grup, 31 Aralık 2023 tarihinde sona eren hesap döneminde 3.990.614 TL (31 Aralık 2022: 3.814.556 TL) tutarında kullanım hakkı varlığını aktifleştirmiştir. 31 Aralık 2023 tarihinde sona eren hesap döneminde kiralama yükümlülüklerine ilişkin faiz gideri 831.599 TL (31 Aralık 2022: 911.081 TL), amortisman ve itfa payı gideri 4.159.469 TL (31 Aralık 2022: 4.643.060 TL) olup satışların maliyeti hesabına kaydedilmiştir. 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla 1.327.438 TL tutarında kullanım hakkı varlığı satış amaçlı sınıflandırılan varlık olarak sınıflandırılmıştır (Note 3).

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

17 ŞEREFİYE

Grup'un 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla 407.929 TL tutarında şerefiye bulunmaktadır (31 Aralık 2022: 419.754 TL). Yaani şirketine ilişkin 7.176 TL tutarında şerefiye değer düşüklüğüne uğramıştır.

18 VARLIKLARDA DEĞER DÜŞÜKLÜĞÜ

Varlıklarda değer düşüklüğü:

Grup, ilgili finansal durum tablosu tarihinde bir varlığa ilişkin değer kaybının olduğuna dair herhangi bir gösterge olup olmadığını değerlendirir. Eğer böyle bir gösterge mevcutsa, o varlığın geri kazanılabilir tutarı tahmin edilir. Eğer söz konusu varlığın geri kazanılabilir tutarı, o varlığın veya o varlığa ait nakit üreten herhangi bir biriminin kayıtlı değerinden yüksekse, değer düşüklüğü meydana gelmemiştir.

31 Aralık 2023: değer düşüklüğü indikatörleri bulunmadığından değer düşüklüğü testi yapılmamıştır. 31 Aralık 2022 tarihi itibarıyla Ukrayna'da devam eden savaş nedeniyle lifecell'in maddi ve maddi olmayan duran varlıklar değer düşüklüğü testi; lifecell'in bir bütün halinde nakit üreten birim olduğu varsayımıyla yapılmıştır. 31 Aralık 2022 tarihi itibarıyla, satış maliyetleri düşülmüş gerçeğe uygun değer yöntemiyle belirlenen geri kazanılabilir tutarlar, nakit üreten birimin kayıtlı değerinden yüksek olduğu için, değer düşüklüğü meydana gelmemiştir.

Ağırlıklı sermaye maliyetinin +%0,5/-%0,5 değişiminin duyarlılığı ile Ukrayna-Rusya savaşının lifecell iş planları üzerindeki potansiyel etkileri göz önüne alınarak abone adedinin, abone başına gelir seviyesinin, FAVÖK marjının -%1,0/-%5,0 değişiminin duyarlılığı test edilmiştir. Bu test sonucunda önemli bir duyarlılığa rastlanmamıştır.

31 Aralık 2022 itibarıyla geri kazanılabilir tutarlar hesaplanırken aşağıdaki varsayımlar kullanılmıştır:

Değer düşüklüğü testi, lifecell'in iş planına dayanarak gelecek 6 yıllık projeksiyon üzerinden yapılmıştır. Vergi sonrası iskonto oranı olarak ağırlıklı sermaye maliyeti oranı 2023 – 2028 yılları aralığı için %37,7 ile %39,0 ve nihai büyüme oranı olarak da %5,0 kullanılmıştır.

19 BORÇLANMA MALİYETLERİ

Kullanıma ve satışa hazır hale getirilmesi önemli ölçüde zaman isteyen varlıklar (özellikli varlıklar)söz konusu olduğunda, satın alınması, yapımı veya üretimi ile doğrudan ilişkilendirilen borçlanma maliyetleri, ilgili varlık kullanıma veya satışa hazır hale getirilene kadar varlığın maliyetine dahil edilmektedir. Diğer tüm borçlanma maliyetleri, oluştukları dönemde kar veya zarar tablosuna kaydedilmektedir.

Özellikli varlıkların maliyetine dahil edilen toplam borçlanma gideri 31 Aralık 2023 tarihinde sona eren yıl için yoktur. (31 Aralık 2022: Yoktur).

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

20 KARŞILIKLAR, KOŞULLU VARLIK VE YÜKÜMLÜLÜKLER

20.1 Kısa Vadeli Karşılıklar

31 Aralık 2023 ve 2022 tarihleri itibarıyla diğer kısa vadeli karşılıkların dönem içindeki hareketleri aşağıdaki gibidir:

Dava (**) Personel prim (*) Toplam
52.515 1.189.764 1.242.279
512.039 2.657.049 3.169.088
(23.591) (1.482.378) (1.505.969)
46.026 - 46.026
91 38.274 38.365
(10.015) (175.440) (185.455)
(127.135) (701.656) (828.791)
449.930 1.525.613 1.975.543
Dava (**) Personel prim (*) Toplam
1 Ocak 2022 açılış bakiyesi 181.407 1.371.334 1.552.741
Dönem içerisinde ayrılan (173) 1.767.229 1.767.056
Ödemeler (101.687) (1.357.306) (1.458.993)
Uzun vadeli karşılıklardan transferler 34.320 - 34.320
Kur değişiminin etkisi - 3.995 3.995
Enflasyon etkisi (61.352) (595.488) (656.840)
31 Aralık 2022 kapanış bakiyesi 52.515 1.189.764 1.242.279

(*) Hisse bazlı ödemeler rakamı personel primleri içerisindedir. Detaylar için Dipnot 22'ye bakınız.

(**) Detaylar için Dipnot 20.3'e bakınız.

20.2 Uzun Vadeli Karşılıklar

31 Aralık 2023 ve 2022 tarihleri itibarıyla diğer uzun vadeli karşılıkların dönem içindeki hareketleri aşağıdaki gibidir:

Duran varlık
söküm, taşıma,
restorasyon
Dava yükümlülüğü Toplam
1 Ocak 2023 açılış bakiyesi 78.585 1.517.618 1.596.203
Dönem içerisinde ayrılan karşılık 124.582 72.557 197.139
Ödemeler - (22.631) (22.631)
Kısa vadeli karşılıklara transferler (46.026) - (46.026)
Kur değişiminin etkisi - 204.532 204.532
Yeniden değerleme - 272.955 272.955
İskonto
etkisi
- 110.868 110.868
Satış amaçlı sınıflandırılan varlıklara transferler - (204.056) (204.056)
Enflasyon etkisi (46.544) (683.005) (729.549)
31 Aralık 2023 kapanış bakiyesi 110.597 1.268.838 1.379.435

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

20 KARŞILIKLAR, KOŞULLU VARLIK VE YÜKÜMLÜLÜKLER (Devamı)

20.2 Uzun Vadeli Karşılıklar (devamı)

Duran varlık
söküm, taşıma,
restorasyon
Dava yükümlülüğü Toplam
1 Ocak 2022 açılış bakiyesi 53.219 1.613.569 1.666.788
Dönem içerisinde ayrılan karşılık 88.180 19.735 107.915
Ödemeler - (11.732) (11.732)
Kısa vadeli karşılıklara transferler (34.320) - (34.320)
Kur değişiminin etkisi - 42.431 42.431
Yeniden değerleme - 401.443 401.443
İskonto
etkisi
- 133.295 133.295
Enflasyon etkisi (28.494) (681.123) (709.617)
31 Aralık 2022 kapanış bakiyesi 78.585 1.517.618 1.596.203

Duran varlık söküm, taşıma, restorasyon yükümlülüğü hesaplamasında kullanılan ortalama iskonto oranı aralığı %11,5 – %29,6'dır. (31 Aralık 2022: %11,2 – %23,9).

Grup'un, maddi duran varlıklarının sökümü, taşıma ve restorasyon yükümlülüğü bulunmaktadır. Söküm maliyetleri, güvenilir tahminlerle belirlenmiş gerçeğe uygun gelecekteki nakit akımlarının, mevcut piyasa koşullarında paranın zaman değerini ve yükümlülüğe ilişkin olan risklerin etkileri dikkate alınarak belirlenen vergi öncesi iskonto oranı ile raporlama tarihine indirgenmesiyle hesaplanmıştır.

Duran varlık söküm, taşıma restorasyon yükümlülüğünün GSM hizmetleri malzemelerinin faydalı ömrü ile uyumlu şekilde gerçekleşmesi beklenmektedir.

Yukarıda belirtilen cari dönemde gerçekleşen artış kalemleri nakit olmayan işlemlerden oluşmakta olup nakit akım tablosunda maddi duran varlıklar ile netleştirilerek gösterilmiştir.

20.3 Turkcell'e İlişkin Koşullu Varlık ve Yükümlülükler

Grup'un taraf olduğu, mali tablolar açısından önemlilik arz eden çeşitli dava, soruşturma ve denetimlere ilişkin açıklamalar, aşağıda yer almaktadır. Dava ve soruşturmalara ilişkin tutarlar 31 Aralık 2023 tarihi itibariyle nominal bedelleri ile açıklanmıştır.

Özel İletişim Vergisi ("ÖİV") ile İlgili İhtilaf

2011 yılı ÖİV incelemesi

Büyük Mükellefler Vergi Dairesi, 2011 dönemi için Şirket aleyhine cezalı ÖİV tarhiyatı yapmış, Şirket bu tarhiyat için 6736 sayılı Kanun kapsamında yapılandırma başvurusunda bulunmuş; başvuru reddedilmiştir. Başvurunun reddine ilişkin işleme karşı Şirket dava açmış, dava Şirket lehine kesinleşmiştir.

Bunun üzerine, Şirket, kesinleşen dava nedeniyle doğan 47.405 TL anapara alacağı ile uğradığı 36.000 TL zararın faizi ile birlikte tazmini talebiyle dava açmıştır. İlk derece mahkemesi 47.269 TL ana paranın, tahsil tarihinden itibaren işleyecek tecil faiziyle birlikte Şirkete iadesine karar vermiştir. Bölge İdare Mahkemesi tarafların istinaf başvurularını reddetmiştir. Dava temyiz aşamasında devam etmektedir.

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

20 KARŞILIKLAR, KOŞULLU VARLIK VE YÜKÜMLÜLÜKLER (Devamı)

Özel İletişim Vergisi ("ÖİV") ile İlgili İhtilaf (devamı)

Rekabetin Korunması Hakkında Kanun ile İlgili İhtilaf

Rekabet Kurulu, dağıtım kanalındaki eylemleri nedeniyle Şirket'in 4054 sayılı Kanun'un 4'üncü maddeyi ihlal etmediği, 6'ncı maddeyi ise ihlal ettiği gerekçesiyle Şirket hakkında 91.942 TL tutarında idari para cezası uygulamıştır. Şirket, kararın kendi aleyhine olan bölümlerinin iptali talebiyle dava açmış, ilk derece mahkemesi ve temyiz incelemesinden geçen dava aleyhe kesinleşmiştir. Kesinleşen karara karşı Şirket tarafından süresi içerisinde Anayasa Mahkemesine bireysel başvuruda bulunulmuş olup; inceleme devam etmektedir.

Ayrıca Vergi Dairesi, söz konusu idari para cezasına ilişkin ödeme emri düzenlemiştir. Şirket, ödeme emrinin iptali talebiyle dava açmış ancak bu dava da aleyhe kesinleşmiştir. 91.942 TL para cezasının 47.780 TL kısmı, 2021'de Şirket'in 2011 dönemi ÖİV tarhiyatının 6736 sayılı Kanun kapsamında yapılandırılması başvurusunun reddi işleminin iptali davasında hak kazandığı alacağından mahsup edilmiştir. Kalan 44.162 TL ceza tutarı ise idarenin talebi üzerine Nisan 2022'de ödenmiştir.

Öte yandan bu Rekabet Kurulu kararı ile bağlantılı olarak zarara uğradıkları iddiası ile üç ayrı özel şirket fazlaya dair hakları saklı tutularak, mahkemece belirlenecek zararının 3 katına kadar tazminat ile birlikte 112.084 TL tazminat talebi ile davalar açmıştır.

Bu davalardan, 110.484 TL tutarındaki maddi tazminatın, 3 katına kadar takdir olunacak bir tazminat ve faiziyle birlikte tahsili talebiyle açılan davada, ilk derece mahkemesi Şirket lehine davanın reddine karar vermiş, akabinde istinaf mahkemesi tarafından usuli işlemlerin yeniden yapılması ve bilirkişi raporu alınmasının ardından yeniden hüküm kurulması gerektiği ifade edilerek, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verilmiştir. Kaldırma kararı sonrası mahkeme, davanın kısmen kabulü ile 71.851 TL zararın, 3 katı oranında takdiri ile 215.555 TL'nin ödenmesine karar vermiştir. Taraflarca gerçekleştirilen başvuru üzerine yapılan istinaf incelemesinde, Şirket'in istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına ve kaldırma kararı çerçevesinde yapılacak incelemenin ardından, yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın mahkemesine iadesine karar verilmiştir. Akabinde ilk derece mahkemesince belirlenen bilirkişi heyeti tarafından kök ve ek rapor hazırlanmıştır. Şirket her iki rapora da süresi içerisinde itiraz etmiştir. Dava devam etmektedir.

Bu davalardan, 500 TL tutarındaki maddi tazminatın, 3 katına kadar takdir olunacak bir tazminat ve faiziyle birlikte tahsili talebiyle açılan davada, bilirkişi raporları dosyaya sunulmuş olup tarafların itirazları kapsamında dosya yeni bir heyete gönderilmiştir. Bilirkişi incelemesi devam etmektedir. Diğer dava da devam etmektedir.

Öte yandan, Rekabet Kurulu kararının; Şirket'in Kanun'un 4'üncü maddesini ihlal etmediğine dair bölümünün iptali için üçüncü bir kişi tarafından dava açılmış ve Danıştay tarafından kararın bu bölümü iptal edilmiştir. Sonrasında, Rekabet Kurulu tarafından yeni bir denetim yürütülerek 2019 yılına ilişkin Şirket hakkında 91.942 TL ilave idari para cezası uygulanmasına karar verilmiştir. Akabinde Rekabet Kurulu Şirket'in itirazlarının bir bölümünü kabul ederek, idari para cezasını 61.294 TL 'ye düşürmüştür. Söz konusu 61.294 TL para cezası indirim kapsamında 45.971 TL olarak ödenmiş, ardından para cezasının iptali talebiyle dava açılmıştır. İlk derece ve istinaf aşamalarında Şirket aleyhine karar verilmiştir. Dosyanın temyiz incelemesi devam etmektedir.

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

20 KARŞILIKLAR, KOŞULLU VARLIK VE YÜKÜMLÜLÜKLER (Devamı)

Rekabetin Korunması Hakkında Kanun ile İlgili İhtilaf - İşgücü Piyasası Soruşturması

İş gücü piyasasında centilmenlik anlaşmaları yapılması suretiyle 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanunun 4. maddesinin ihlal edilip edilmediğinin tespitine yönelik olarak Rekabet Kurumu tarafından açılan soruşturma kapsamında; Soruşturma Heyeti'nin görüşlerini ve yaptığı tespitleri içeren Soruşturma Raporu Şirkete 7 Mayıs 2023 tarihinde tebliğ edilmiştir. Soruşturma Raporu'nda yer alan bulgu ve tespitlere ilişkin yazılı savunma süresi içinde Şirket tarafından sunulmuştur. Akabinde, 13 Şubat 2024 tarihinde sözlü savunma toplantısı gerçekleştirilmiştir. Soruşturma sonucunda; Kısa karar tebliğ alınmış olup 57.301 TL idari para cezası verilmesine karar verilmiştir. Rekabet Kurulu tarafından gerekçeli kararın yazılması ve Şirketimize tebliği sonrasında ödeme yükümlülüğümüz doğacaktır.

BTK Tarafından Başlatılan Ar-Ge Kobi İncelemeleri

BTK, elektronik haberleşme şebekesine ve haberleşme hizmetlerine ilişkin yatırımlarının belirli bir bölümünü Türkiye'de Ar-Ge merkezi bulunan tedarikçilerden, belirli bir bölümünü Türkiye'de ürün veya sistem geliştirmek üzere kurulmuş olan Kobi niteliğindeki tedarikçiler tarafından Türkiye'de üretilen ürünlerden ve belli bir kısmını ise ilgili mevzuat çerçevesinde yerli malı belgeli olduğu belirlenen ürünlerden sağlanmasına ilişkin ilgili mevzuattan kaynaklanan yükümlülüklerin yerine getirip getirmediğinin incelenmesine yönelik çeşitli denetimler gerçekleştirmiştir ve yeni denetimler de gerçekleştirebilecektir. Konuyla ilgili gelen ilk denetimlerin sonucunda BTK 2013-2016/2016-2017 dönemleri için toplam 49.170 TL idari para cezası uygulanmasına karar vermiştir. Bahsi geçen idari para cezaları erken ödeme indiriminden yararlanmak suretiyle 36.877 TL (1/4) indirimli olarak 2021 yılı içinde ödenmiştir ancak para cezalarının iptali talebiyle toplam birçok dava açılmıştır. Açılan davaların tamamı ilk derece mahkemesi ve Bölge İdare Mahkemesinde aleyhe sonuçlanmıştır fakat Şirket süresi içinde kararların tamamına karşı temyiz yoluna başvurmuştur.

Takip eden dönemde BTK, 27 Ekim 2017-26 Ekim 2018 dönemi için; Ar-Ge, KOBİ ve/veya yerli malı yatırım yükümlülükleri, Ar-Ge Merkezi ve Ar-Ge Projelerine ilişkin kriterler ile KOBİ'lere yönelik kriterlere ait yükümlülüklerimizin yerine getirilip getirilmediğinin incelenmesine yönelik denetim gerçekleştirmiş ve bu denetim sonucunda aldığı Kurul kararıyla Şirket'e toplam 46.317 TL idari para cezası uygulanmasına karar vermiştir. Şirket'e tebliğ edilen idari para cezasının erken ödeme indiriminden yararlanmak suretiyle 34.738 TL (1/4 indirimli) olarak 31 Ocak 2024 tarihinde ödenmiştir. Karara ilişkin olarak BTK'ya idari işlemin geri alınması talebiyle başvuru yapılmıştır.

Ayrıca BTK tarafından, 3G İmtiyaz Sözleşmesi ve 4.5G Yetki Belgesi'nde yer alan yatırım yükümlülükleri kapsamında 27 Ekim 2019-26 Ekim 2020 (5. Dönem) ve 27 Ekim 2020-26 Ekim 2021 (6. Dönem) dönemleri için; Ar-Ge, KOBİ ve/veya yerli malı yatırım yükümlülükleri, Ar-Ge Merkezi ve Ar-Ge Projelerine ilişkin kriterler ile KOBİ'lere yönelik kriterlere ait yükümlülüklerimizin yerine getirilip getirilmediğinin denetlenmesi amacıyla Şirketimiz hakkında inceleme başlatılmasına ve söz konusu incelemenin daha önce 27 Ekim 2018-26 Ekim 2019 (4. Dönem) dönemi için başlatılan denetimi de içermek üzere üç dönemi kapsayacak şekilde yürütülmesine karar verilmiştir. Denetim kapsamında talep edilen bilgi ve belgeler Kuruma sunulmuştur. Akabinde Heyet tarafından hazırlanan inceleme sorgusunda; yerli malı, Ar-Ge Yatırım yükümlülükleri, KOBİ yükümlülükleri ile raporlamalara ilişkin bazı tespitler nedeniyle toplam 22 ayrı ihlal tespiti için Şirketimiz hakkında idari para cezası uygulanması değerlendirilmiştir. İnceleme Sorgusuna ilişkin yazılı savunmalarımız 19 Ocak 2023 tarihinde Kuruma sunulmuştur. Denetim kapsamında 13 Haziran 2023 tarihinde sözlü savunma toplantısı gerçekleştirilmiştir ve süreç devam etmektedir.

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

20 KARŞILIKLAR, KOŞULLU VARLIK VE YÜKÜMLÜLÜKLER (Devamı)

BTK - 3N ve 4.5N Hizmet Kalitesi Denetimi

BTK, 3N ve 4.5N Mobil Haberleşme Sistemlerine ilişkin Elektronik Haberleşme Sektöründe Hizmet Kalitesi Yönetmeliği ve 3N Mobil Haberleşme Hizmetlerinde Hizmet Kalitesi Ölçütlerinin Elde Edilmesine İlişkin Tebliğ ile tanımlanan ölçüt ve hedef değerlere uygunluk hakkında 2018 yılı dördüncü çeyrek dönem bildirimlerinden başlamak üzere 2019 yılı ilk üç çeyrek dönem bildirimleri ile IMT (Sayısı Sınırlandırılmış Kullanım Hakkı Yetki Belgesi) kapsamındaki hizmet kalitesi ölçütlerine ilişkin yükümlülüklerini yerine getirip getirmediğinin incelenmesine yönelik denetim gerçekleştirmiş ve bu denetim sonucunda aldığı Kurul kararıyla Şirket'e toplam 3.622 TL idari para cezası uygulanmasına karar vermiştir. 20 Ocak 2022 tarihinde Şirket'e tebliğ edilen idari para cezası erken ödeme indiriminden yararlanmak suretiyle 2.716 TL (1/4) indirimli olarak 17 Mart 2022 tarihinde ödenmiştir. Karara ilişkin olarak BTK'ya idari işlemin geri alınması talebiyle başvuru yapılmış; başvurumuz süresi içinde yanıtlanmayarak reddedilmiştir. Şirket tarafından ilgili işlemlerin ve para cezalarının iptali talebiyle toplam beş ayrı dava açılmıştır. Davalar devam etmektedir. Turkcell hakkında halihazırda benzer konuda devam eden mobil hizmet kalitesi denetiminde inceleme süreci devam etmektedir.

BTK - Mobil Hizmet Kalitesi Bildirimleri (2020 Yılı 2'nci Dönem)

BTK, Kurum'a bildirilen 2020 yılı ikinci dönem hizmet kalitesi bildirimleri kapsamında "Arama Blokaj Oranı" ve "Arama Başarısızlık Oranı" ölçütüne ilişkin belirlenmiş olan hedef değer aşılmak suretiyle gerçekleştirilen ihlallere ilişkin olarak yürüttüğü inceleme sonucunda aldığı Kurul kararıyla Şirket'e 568 TL idari para cezası uygulanmasına karar vermiştir. 20 Ocak 2022 tarihinde Turkcell'e tebliğ edilen idari para cezası erken ödeme indiriminden yararlanmak suretiyle 426 TL (1/4) indirimli olarak 17 Mart 2022 tarihinde ödenmiştir. Karara ilişkin olarak BTK'ya idari işlemin geri alınması talebiyle başvuru yapılmış; başvurumuz süresi içinde yanıtlanmayarak reddedilmiştir. Şirket tarafından ilgili işlem ve para cezasının iptali talebiyle dava açılmıştır. Mahkeme davanın reddine karar vermiştir. Karar hakkında Şirket tarafından süresi içerisinde istinaf kanun yoluna başvurulmuştur. Bölge İdare Mahkemesi, istinaf başvurusunun reddine karar vermiştir. Karar Şirket tarafından süresi içerisinde temyiz edilmiştir. Temyiz incelemesi devam etmektedir. Turkcell hakkında halihazırda benzer konuda devam eden 3N Mobil Hizmet Kalitesi (2020 yılı 3. ve 4 Dönem) ile 3N Mobil Hizmet Kalitesi (2021 yılı 1. ve 3. Dönem) Denetimlerinin inceleme süreci devam etmektedir.

BTK - İadeler Denetimi

BTK, Şirket tarafından, 2018/DK-THD/58 sayılı (Abonelere Yapılacak İadelere İlişkin Kurul Kararları), 2018/DK-THD/116 sayılı (Ön Ödemeli Hatlarda Kalan TL'nin İadesi/Kullanımı) ve 2018/DK-THD/123 sayılı (Ön Ödemeli Hatlarda İade Edilemeyen Bakiyelerin Evrensel Hizmet Geliri Olarak Aktarılması) Kurul Kararları kapsamında yürütülen faaliyetlerin mevzuata uygun yerine getirilip getirilmediğinin incelenmesine yönelik denetim gerçekleştirmiş ve bu denetim sonucunda aldığı Kurul kararıyla,

  • (i) 2014/DK-SDD/531 sayılı Kurul Kararı kapsamında abonelere iade edilmesi gereken ancak iade edilemeyen 412 TL'nin evrensel hizmet geliri olarak genel bütçeye gelir kaydedilmek üzere Bakanlık muhasebe birimi hesabına eksik yatırılması nedeniyle, eksik yatırılan 412 TL'nin 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun'un 51'inci maddesine göre 14 Nisan 2020 tarihinden itibaren gecikme zammı ile birlikte evrensel hizmet geliri olarak genel bütçeye gelir kaydedilmek üzere Bakanlık'ın muhasebe birimi hesabına yatırılmasına,
  • (ii) 27 Nisan 2017- 31 Mayıs 2018 tarihleri arasında kalan döneme ilişkin abonelere iade edilemeyen ve evrensel hizmet geliri olarak genel bütçeye gelir kaydedilmek üzere Bakanlık'ın muhasebe birimi hesabına eksik yatırılan 161 TL'nin ve Şirket nezdinde ön ödemeli aboneliklere ait 1 Nisan 2010 – 27 Nisan 2017 tarihlerini kapsayan döneme ilişkin iade tutarlarının yeniden hesaplanarak 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun'un 51'inci maddesine göre 28 Temmuz 2020 tarihinden itibaren gecikme zammı ile birlikte evrensel hizmet geliri olarak genel bütçeye gelir kaydedilmek üzere Bakanlık'ın muhasebe birimi hesabına yatırılmasına karar vermiştir.
  • (iii)Denetim kapsamında toplam 5.680 TL idari para cezası uygulanmıştır.

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

20 KARŞILIKLAR, KOŞULLU VARLIK VE YÜKÜMLÜLÜKLER (Devamı)

BTK - İadeler Denetimi(devamı)

2 Ocak 2023 tarihinde Şirket'e tebliğ edilen idari para cezası erken ödeme indiriminden yararlanmak suretiyle 4.260 TL (1/4 indirimli) olarak 31 Ocak 2023 tarihinde ödenmiştir. Karara ilişkin olarak BTK'ya idari işlemin geri alınması talebiyle başvuru yapılmış, başvuru süresi içinde yanıtlanmayarak zımmen reddedilmiştir. Şirket tarafından ilgili işlem ve para cezasının iptali talebiyle iki ayrı dava açılmıştır. Davalar devam etmektedir. Öte yandan Kurul Kararı kapsamında eksik ödendiği belirtilen tutar gecikme faizi ile birlikte toplam 98.333 TL olarak 18 Mayıs 2023 tarihinde ihtirazı kayıtla Bakanlık hesabına yatırılmış ve Kuruma ödemeye ilişkin bilgi verilmiştir. Turkcell ve Superonline hakkında halihazırda benzer konuda devam eden İadeler Denetimleri ile yine Turkcell hakkında devam eden Ön Ödemeli Hatlarda Kalan TL'nin İadesi Denetiminin inceleme süreci devam etmektedir.

BTK - Alt Acentelik-Bayilik Uygulamaları İncelemesi

BTK, Kuruma son dönemde yasal olmayan biçimde çeşitli numaralardan farklı işletmeciler adına arama yapılarak tüketicilerin ciddi şekilde mağdur edildiği yönünde şikâyetler gelmesi üzerine, BTK tarafından farklı işletmeciler nezdinde yürütülen çalışmalar neticesinde elde edilen bilgi ve belgeler çerçevesinde Şirket tarafından alt bayilik/acentelik uygulamasına gidilip gidilmediğinin incelenmesine yönelik denetim gerçekleştirmiş ve bu denetim sonucunda aldığı Kurul kararıyla Şirket'e toplam 834 TL idari para cezası uygulanmasına karar vermiştir. 26 Ocak 2023 tarihinde Şirket'e tebliğ edilen idari para cezası erken ödeme indiriminden yararlanmak suretiyle 625 TL (1/4 indirimli) olarak 24 Şubat 2023 tarihinde ödenmiştir. Karara ilişkin olarak BTK'ya idari işlemin geri alınması talebiyle başvuru yapılmış; başvurumuz süresi içinde yanıtlanmayarak zımnen reddedilmiştir. Şirket tarafından ilgili işlem ve para cezasının iptali talebiyle dava açılmıştır. Mahkeme davanın reddine karar vermiştir. Karar hakkında Şirket tarafından süresi içerisinde istinaf kanun yoluna başvurulmuştur. Bölge İdare Mahkemesi, istinaf başvurusunun reddine karar vermiştir. Karar Şirket tarafından süresi içerisinde temyiz edilecektir.

BTK - Fizy Servisi İncelemesi

BTK, Şirket tarafından sunulan Fizy hizmetinin mevzuata uygunluğunun incelenmesine yönelik denetim gerçekleştirmiş ve bu denetim sonucunda aldığı Kurul kararıyla Şirket'e toplam 1.682 TL idari para cezası uygulanmasına, tüketicilerin iptal taleplerini iletmesine rağmen söz konusu iptal talebinin gönderimi ardından iletilen onay SMS'ini "Evet" olarak yanıtlamadığı için iptal işleminin gerçekleştirilmemesi nedeniyle uyarılmasına, söz konusu ihlaller nedeniyle abonelere fazladan yansıtılan tutarların ilgili mevzuat çerçevesinde hak sahiplerine iade edilmesine karar vermiştir. 26 Ocak 2023 tarihinde Şirket'e tebliğ edilen idari para cezasının erken ödeme indiriminden yararlanmak suretiyle 1.262 TL (1/4 indirimli) olarak 24 Şubat 2023 tarihinde ödenmiştir. Karara ilişkin olarak BTK'ya idari işlemin geri alınması talebiyle başvuru yapılmıştır. Öte yandan bahsi geçen Kurul Kararı kapsamında iade edilmesi gereken tutar ilgili ekipler tarafından 3.036 TL olarak hesaplanmış olup iade işlemleri tamamlanmıştır.

BTK- Abonelik Sözleşmelerinin Uygulanması (Açık Hatlar) Denetimi

BTK, abonelik sözleşmelerinin kuruluşu, uygulanması ve açık hatlara ilişkin yükümlülüklerin yerine getirilip getirilmediğinin incelenmesine yönelik denetim gerçekleştirmiş ve bu denetim sonucunda aldığı Kurul kararıyla Şirket'e toplam 99.132 TL idari para cezası uygulanmasına karar vermiştir. Şirket'e tebliğ edilen idari para cezasının erken ödeme indiriminden yararlanmak suretiyle 74.349 TL (1/4 indirimli) olarak 31 Ocak 2024 tarihinde ödenmiştir. Karara ilişkin olarak BTK'ya idari işlemin geri alınması talebiyle başvuru yapılmıştır. Turkcell hakkında; abonelik sözleşmelerine ilişkin birebir aynı nitelikteki mevzuat hükümleri incelenmemekle birlikte, abonelik sözleşmesinin kuruluşunun da incelendiği açık hatlar, abonelik sözleşmeleri ve numara taşıma denetiminin inceleme süreci devam etmektedir. Superonline hakkında da abonelik sözleşmelerine yönelik benzer bir denetimin inceleme süreci devam etmektedir.

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

20 KARŞILIKLAR, KOŞULLU VARLIK VE YÜKÜMLÜLÜKLER (Devamı)

BTK-Katma Değerli Hizmetler Denetimi

BTK, 2016/DK-THD/496 sayılı Kurul Kararı ve aynı Kurul Kararı ile onaylanan Katma Değerli Elektronik Haberleşme Hizmetlerinin Sunumunda Tüketici Haklarının Korunmasına İlişkin Usul ve Esaslar ile getirilen yükümlülüklerin yerine getirilip getirilmediğinin incelenmesine yönelik denetim gerçekleştirmiş ve bu denetim sonucunda aldığı Kurul kararıyla Şirket'e toplam 9.476 TL idari para cezası uygulanmasına ve abonelerden fazladan tahsil edilen ücretlerin abonelere iade edilmesine karar vermiştir. Şirket'e tebliğ edilen idari para cezasının erken ödeme indiriminden yararlanmak suretiyle 7.107 TL (1/4 indirimli) olarak 31 Ocak 2024 tarihinde ödenmiştir.

Ayrıca Kararın geri alınması ve iade maddesinde yer alan maddi hatanın düzeltilmesi için Kuruma başvuru yapılmıştır. Başvuru neticesinde, BTK tarafından karardaki maddi hata düzeltilerek söz konusu iadelerin 57 Kurul Kararı ile onaylanan "Abonelere Yapılacak İadelerde Uygulanacak Usul ve Esaslar" çerçevesinde abonelere iadelerin yapılması gerektiği bildirilmiştir.

BTK-Numara Taşınabilirliği Denetimi

BTK, Şubat 2018 tarihi sonrasında Numara Taşınabilirliği Yönetmeliği kapsamında yer alan yükümlülüklerin yerine getirilip getirilmediğinin incelenmesine yönelik denetim gerçekleştirmiş ve bu denetim sonucunda aldığı Kurul kararıyla Şirket'e toplam 894 TL idari para cezası uygulanmasına karar vermiştir. Şirket'e tebliğ edilen idari para cezasının erken ödeme indiriminden yararlanmak suretiyle 670 TL (1/4 indirimli) olarak 31 Ocak 2024 tarihinde ödenmiştir.

BTK- SIM Kart Değişikliği İncelemesi

BTK, Gaziosmanpaşa Cumhuriyet Başsavcılığı'nın dosyasına konu suç kapsamında 445 sayılı Kurul Kararı ile getirilen yükümlülüklerimizin yerine getirilip getirilmediğinin incelenmesine yönelik denetim gerçekleştirmiş ve bu denetim sonucunda aldığı Kurul kararıyla Şirket'e toplam 375 TL idari para cezası uygulanmasına karar vermiştir. Şirket'e tebliğ edilen idari para cezasının erken ödeme indiriminden yararlanmak suretiyle 281 TL (1/4 indirimli) olarak 31 Ocak 2024 tarihinde ödenmiştir.

BTK-Tesis Paylaşımı Denetimi

BTK tarafından, Ocak 2020 döneminden başlamak üzere tesis paylaşımı talebinin iletilmesinden sonuçlandırılmasına kadar geçen süreçlerde yürütülen iş ve işlemlerin ilgili mevzuata uyumunun denetlenmesi amacıyla Superonline hakkında başlatılan inceleme kapsamında, Heyet tarafından hazırlanan inceleme sorgusunda; tesis paylaşımı talebinin iletilmesine sonuçlanmasına kadar geçen süreçlerde yürütülen işlemler kapsamında 6 ayrı ihlal tespiti nedeniyle idari para cezası uygulanabileceği değerlendirilmektedir. İnceleme Sorgusuna ilişkin yazılı savunmalarımız 2 Haziran 2023 tarihinde Kuruma sunulmuştur.

BTK-Taahhütlü Abonelikler Denetimi

BTK tarafından, taahhütlü aboneliklere ilişkin Elektronik Haberleşme Sektörüne İlişkin Tüketici Hakları Yönetmeliği ile ilgili diğer mevzuatta tanımlı yükümlülüklerin yerine getirilip getirilmediğinin denetlenmesi amacıyla Şirketimiz hakkında başlatılan inceleme kapsamında, Heyet tarafından hazırlanan inceleme sorgusunda; 9 ayrı ihlal tespiti nedeniyle idari para cezası uygulanabileceği ve bu tespitlerden 6'sı için de abonelerden haksız olarak tahsil edilen tüm tutarların ilgili mevzuat kapsamında abonelere iade edilmesi gerektiği değerlendirilmektedir. İnceleme Sorgusuna ilişkin yazılı savunmalarımız 22 Ocak 2024 tarihinde Kuruma sunulmuştur.

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

20 KARŞILIKLAR, KOŞULLU VARLIK VE YÜKÜMLÜLÜKLER (Devamı)

BTK-Kimlik Doğrulama Yönetmeliği İncelemesi

BTK tarafından, Kimlik Doğrulama Yönetmeliği (KDY) kapsamına giren elektronik haberleşme sektöründeki işlem türlerine yönelik olarak Şirketimiz tarafından başvuru sahibinin kimliğinin doğrulanması amacıyla uygulanmakta olan söz konusu abonelik işlemi sürecinin, elektronik ortamda yüz yüze gerçekleştirildiği, ancak KDY'nin yüz yüze kimlik doğrulamaya ilişkin hükümlerine aykırı olarak ilgili maddede yer alan usullerin yerine getirilmemesi sebebiyle inceleme Turkcell ve Superonline hakkında ayrı ayrı başlatılan incelemeler kapsamında, yüz yüze kimlik doğrulama hükümlerine aykırı davranıldığı ve biyometrik bazı verilerin kaydedilmesi nedenleriyle toplam 4 ayrı ihlal tespiti için idari para cezası uygulanabileceği, ilgili mevzuatın "…millî güvenlik, kamu düzeni veya kamu hizmetinin gereği gibi yürütülmesi ve kanunlarla getirilen hükümlerin uygulanması amaçlarıyla gerekli tedbirleri almaya, gerektiğinde tesisleri tazminat karşılığında devralmaya, belirlediği süre içerisinde yetkilendirme ücretinin ödenmemesi ya da ağır kusur halinde verdiği yetkilendirmeyi iptal etmeye yetkilidir." hükmü kapsamında idari işlem tesis edilebileceği değerlendirilerek Şirketlerin açıklamaları talep edilmiştir. Yazılı savunmalar 11 Mart 2024 tarihinde Kuruma sunulmuştur.

Şirket Yönetimi tarafından çeşitli dava, soruşturma, denetim ve devam eden incelemelere ilişkin olarak, ekonomik fayda içeren kaynakların işletmeden çıkma ihtimali değerlendirilmiş ve yükümlülüğü güvenilir bir şekilde tahmin edilebilen soruşturmalar için 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla hazırlanan konsolide finansal tablolarda 379.519 TL karşılık ayrılmış ve esas faaliyetlerden diğer giderler hesabında muhasebeleştirilmiştir. (31 Aralık 2022: 4.629 TL). Devam eden soruşturma, inceleme, dava ve denetimlerin gelecekteki sonuçları Grup'un değerlendirmelerinden farklılık gösterebilir.

Devam Eden Diğer İhtilaflar ve Vergi İncelemeleri

Şirket'in 2018 hesap dönemine ilişkin olarak BTK tarafından telsiz ücretlerine yönelik iletilen yazı kapsamında 2018 ve 2019 hesap dönemlerine ait olmak üzere; ekonomik fayda içeren kaynakların işletmeden çıkma ihtimali Şirket Yönetimi tarafından değerlendirilmiştir. Bu kapsamda, yasal yollara başvuru hakkı saklı olmak üzere, 2019 yılının Kasım ayında 128.429 TL ödeme ihtirazi kayıt yöntemiyle gerçekleştirilmiş olup 2018 yılı için yasal yollara başvurulmuştur. Mahkeme davaların reddine karar vermiştir. Şirket kararlara karşı istinaf başvurusunda bulunmuştur. Bölge İdare Mahkemesi istinaf başvurularının reddine karar vermiştir. Şirket kararları temyiz etmiştir. Diğer yandan, aynı konuya ilişkin olarak BTK tarafından iletilen ilave yazı kapsamında 2018/Aralık döneminde yapılan hesaplama sonucunda ek talep edilen 13.465 TL ödeme 29 Ocak 2021 tarihinde ihtirazi kayıt ile yapılmıştır.

Öte yandan Turkcell Ödeme tarafından gerçekleştirilen mobil ödeme hizmetleri, 6493 sayılı Kanun ile bu Kanun uyarınca çıkarılan ikincil mevzuat kapsamında denetlenmiştir. Denetim sonucunda Turkcell Ödeme hakkında 18.763 TL tutarında idari para cezası uygulanmıştır. Söz konusu idari para cezasının iptali talebiyle Turkcell Ödeme tarafından dava açılmıştır. Davada 30 Aralık 2020 tarihinde duruşma gerçekleştirilmiştir. Mahkeme davanın Şirket lehine kabulüne, dava konusu idari para cezasının iptaline karar vermiştir. Davalı karara karşı istinaf yoluna başvurmuştur. Şirket süresi içerisinde istinaf başvurusuna cevap vermiştir. Bölge İdare Mahkemesi davalı idarenin istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına karar vermiştir. 7440 sayılı Bazı Alacakların Yeniden Yapılandırılması ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun kapsamında dava konusu idari para cezası hakkında yapılandırma başvurusunda bulunulmuştur. İlgili idari para cezası yapılandırma kapsamında 31 Temmuz 2023 tarihinde 1.443 TL olarak ödenmiştir. Mahkeme feragat nedeniyle karar verilmesine yer olmadığına karar vermiştir. Bu dava devam ederken, vergi dairesi tarafından söz konusu idari para cezasının tahsili için Turkcell Ödeme'ye ödeme emri gönderilmiştir. Turkcell Ödeme, ödeme emrinin iptali için dava açmıştır. Mahkeme davanın kabulüne, dava konusu ödeme emrinin iptaline karar vermiştir. Vergi Dairesi karara karşı istinaf yoluna başvurmuştur. Şirket süresi içerisinde istinaf başvurusuna cevap vermiştir. Bölge İdare Mahkemesi vergi dairesinin istinaf başvurusunun Şirket lehine reddine karar vermiştir. Davalı karara karşı temyiz yoluna başvurmuştur. Şirket süresi içerisinde temyiz başvurusuna cevap vermiştir. Danıştay Şirket lehine davalının temyiz isteminin reddine karar vermiştir.

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

20 KARŞILIKLAR, KOŞULLU VARLIK VE YÜKÜMLÜLÜKLER (Devamı)

21 TAAHHÜTLER

(a) Verilen banka teminat mektupları ve garantiler:

31 Aralık 2023 ve 2022 tarihleri itibarıyla Grup'un teminat, rehin ve ipotek ("TRİ") pozisyonuna ilişkin tabloları aşağıdaki gibidir:

31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
TL Karşılığı TL ABD Doları Avro HRV TL Karşılığı (*) TL ABD Doları Avro HRV
A. Kendi tüzel kişiliği adına vermiş olduğu TRİ'lerin toplam tutarı 9.054.308 4.308.868 15.008 132.119 - 9.674.690 3.102.872 14.628 125.159 208
Teminat 9.054.308 4.308.868 15.008 132.119 - 9.674.690 3.102.872 14.628 125.159 208
Rehin - - - - - - - - - -
İpotek - - - - - - - - - -
B. Konsolidasyon kapsamına dahil edilen ortaklıklar lehine vermiş olduğu
TRİ'lerin toplam tutarı 7.155.466 1.420.000 26.107 74.036 3.296.932 5.279.729 - 42.025 32.028 3.481.128
Teminat 7.155.466 1.420.000 26.107 74.036 3.296.932 5.279.729 - 42.025 32.028 3.481.128
Rehin - - - - - - - - - -
İpotek - - - - - - - - - -
C. Olağan ticari faaliyetlerinin yürütülmesi amacıyla diğer 3. Kişilerin borcunu
temin amacıyla vermiş olduğu TRİ'lerin toplam tutarı 1.681.339 1.679.985 46 - - 1.233.385 748.536 - - -
Teminat 1.681.339 1.679.985 46 - - 1.233.385 748.536 - - -
Rehin - - - - - - - - - -
İpotek - - - - - - - - - -
D. Diğer verilen TRİ'lerin toplam tutarı - - - - - - - - - -
i.Ana ortak lehine vermiş olduğu TRİ'lerin - - - - - - - - - -
Teminat - - - - - - - - - -
Rehin - - - - - - - - - -
İpotek - - - - - - - - - -
ii.B ve C maddeleri kapsamına girmeyen diğer grup şirketleri lehine vermiş
olduğu TRİ'lerin toplam tutarı - - - - - - - - - -
Teminat - - - - - - - - - -
Rehin - - - - - - - - - -
İpotek - - - - - - - - - -
iii.C maddesi kapsamına girmeyen 3. Kişiler lehine vermiş olduğu TRİ'lerin
toplam tutarı - - - - - - - - - -
Teminat - - - - - - - - - -
Rehin - - - - - - - - - -
İpotek - - - - - - - - - -
Toplam TRİ 17.891.113 7.408.853 41.161 206.155 3.296.932 16.187.804 3.851.408 56.653 157.187 3.481.336

(*) 31 Aralık 2023 satın alma gücü ile ifade edilmiştir.

Yukarıda D maddesinde sınıflandırılan TRİ bulunmaması nedeniyle özkaynak toplamına oranı verilmemiştir.

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

21 TAAHHÜTLER (Devamı)

(b) Satın alma taahhütleri

Grup'un 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla maddi duran varlık, envanter ile sponsorluk, bakım ve reklam hizmet alımı ile ilgili toplam 5.059.847 TL (31 Aralık 2022: 6.471.418 TL) tutarında satın alma taahhütleri bulunmaktadır. Satın alma taahhütlerine ilişkin ödemeler, ilgili sözleşmeleri uyarınca 4 yıllık döneme yayılmıştır.

30 Kasım 2022 tarihinde BeST ve Şirket arasında 2022-2032 yıllarını kapsayan, telekomünikasyon altyapısının geliştirilmesine yönelik anlaşma uyarınca BeST'in toplam yatırım tutarı 100.000 ABD Doları tutarından az olmayacak şekilde bir yatırım taahütü bulunmaktadır. 30 Aralık 2023 hesap dönemi itibarıyla kalan yatırım taahhütü tutarı 93.376 ABD Doları'dır (2.748.824 TL).

(c) Geri satım taahhütleri

Grup'un 31 Aralık 2023 itibariyle geri satım taahütü bulunmamaktadır. 31 Aralık 2022 itibarıyla, ters repo alacaklarına istinaden 6.103.453 TL tutarında geri satım taahhütü bulunmaktadır.

22 ÇALIŞANLARA SAĞLANAN FAYDALAR

Çalışanlara sağlanan faydalar kapsamında borçlar

31 Aralık 2023 ve 2022 tarihleri itibarıyla çalışanlara sağlanan faydalar kapsamında borçlar aşağıdaki gibidir:

31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
Sosyal güvenlik katkılarına ilişkin borçlar 491.581 373.837
Çalışanların ücret tahakkukları 246.646 196.652
Diğer 26.350 13.425
764.577 583.914

Çalışanlara sağlanan faydalara ilişkin uzun vadeli karşılıklar

Grup'un muhasebe politikaları, Grup'un kıdem tazminatı yükümlülüğünü tahmin etmek için aktüeryal değerleme yöntemlerinin kullanılmasını öngörmektedir. Kıdem tazminatı karşılığı, öngörülen birim kredi yöntemi kullanılarak, bağımsız bir aktüeryal danışmanlık şirketi ile birlikte Grup tarafından ve tüm çalışanların emeklilikleri dolayısıyla ileride doğacak yükümlülük tutarlarının bugünkü net değerine göre hesaplanmış ve ilişikteki konsolide finansal tablolarda yansıtılmıştır. Buna göre toplam yükümlülüğün hesaplanmasında iskonto oranı beklenen ödeme süresi dikkate alınarak %2,5 olarak kullanılmıştır (31 Aralık 2022: %0,6).

Temel varsayım, her yıllık hizmet için belirlenen tavan yükümlülüğünün enflasyon ile orantılı olarak artmasıdır. Böylece uygulanan iskonto oranı enflasyonun beklenen etkilerinden arındırılmış gerçek oranı gösterir. Grup'un kıdem tazminatı yükümlülüğü ilerleyen yıllardaki tavan fiyat artışlarının enflasyonun üzerinde gerçekleşme beklentisi sebebiyle 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla 23,5 TL üzerinden hesaplanmaktadır (31 Aralık 2022: 15,4 TL). 31 Aralık 2023 ve 2022 tarihleri itibarıyla, çalışanlara sağlanan faydalara ilişkin uzun vadeli karşılık tutarına kıdem tazminatı ve kullanılmayan izin karşılıkları dahildir. Kullanılmayan izin karşılıkları 31 Aralık 2023 ve 2022 tarihleri itibarıyla sırasıyla 367.838 TL ve 328.351 TL'dir.

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

22 ÇALIŞANLARA SAĞLANAN FAYDALAR (Devamı)

Çalışanlara sağlanan faydalara ilişkin uzun vadeli karşılıklar (Devamı)

Kıdem tazminatı karşılığının dönem içindeki hareketleri aşağıdaki gibidir:

31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
Açılış bakiyesi 2.621.135 1.391.572
Dönem içerisinde ayrılan karşılık 356.276 167.660
Aktüeryal kayıp/(kazanç) 149.757 1.824.873
Ödemeler (564.023) (111.268)
İskonto
gideri
162.917 185.615
Enflasyon etkisi (1.041.575) (837.317)
Kapanış bakiyesi 1.684.487 2.621.135

31 Aralık 2023 ve 2022 tarihleri itibarıyla kıdem tazminatı karşılığı hesaplamasında aşağıdaki önemli varsayımlara duyarlılık analizi yapılmıştır:

31 Aralık 2023 Faiz Oranı Enflasyon Oranı
Duyarlılık Seviyesi %1 artış %1 azalış %1 artış %1 azalış
Değişim (14,1%) 17,0% 17,2% (14,4%)
Kıdem Tazminat Yükümlülüğüne Net Etkisi (237.513) 286.194 451.884 (377.443)
31 Aralık 2022 Faiz Oranı Enflasyon Oranı
Duyarlılık Seviyesi %1 artış %1 azalış %1 artış %1 azalış
Değişim (13,4%) %16,3 %16,5 (%13,8)
Kıdem Tazminat Yükümlülüğüne Net Etkisi (403.655) 498.016 495.395 408.897

Yukarıdaki duyarlılık analizleri bir varsayımda değişiklik olurken diğer varsayımların aynı kaldığı esasına dayanmaktadır. Uygulamada, bu pek mümkün değildir ve bazı varsayımları değişiklikleri birbiriyle ilişkilendirilebilir.

Tanımlanmış Emeklilik Planları

Grup, çalışanlarının ücretlerine ilave olarak ek menfaatler sağlamakta ve emeklilik planlarına katkıda bulunmaktadır. Grup, emeklilik planlarına personel ücretlerinin belirli bir oranında katkıda bulunmakla yükümlüdür. Grup'un, 31 Aralık 2023 ve 2022 tarihlerinde sona eren hesap dönemlerinde emeklilik planları kapsamında oluşan giderleri sırasıyla 75.500 TL ve 105.964 TL tutarındadır.

Hisse Bazlı Ödemeler

Grup, hissedarları ile müşterek bir menfaat sağlamak, sürdürülebilir başarıyı desteklemek ve kilit çalışanların sadakatini sağlamak için hisse performansına bağlı bir ödeme planına (nakit ödenen teşvik planı) sahiptir. Bu planın temel performans göstergeleri; hissedarların toplam kazancının ağırlıklı ortalama sermaye maliyetini aşması ve BIST-30 ve eş gruplar ile karşılaştırıldığındaki sıralamasıdır. Bonus tutarı bu değerlendirmelere göre belirlenmekte olup, üç yıllık bir ödeme planı üzerinden temel performans göstergelerine göre dağıtılır. Bu plan kapsamında Grup konsolide finansal tablolarında, 31 Aralık 2023 tarishi itibarıyla, 201.136 tutarında gider muhasebeleştirmiştir (31 Aralık 2022: Yoktur.). Grup'un 31 Aralık 2023 tarihi itibariyle ilave hisse bazlı ödeme yükümlülüğü bulunmamaktadır.

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

23 MÜŞTERİ SÖZLEŞMELERİNDEN DOĞAN YÜKÜMLÜLÜKLER Kısa Vadeli Müşteri Sözleşmelerinden Doğan Yükümlülükler

31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
Mal ve hizmet satışlarından doğan sözleşme yükümlülükleri 1.312.519 1.401.669
Uzun Vadeli Müşteri Sözleşmelerinden Doğan Yükümlülükler

31 Aralık 2023 31 Aralık 2022

Sözleşme yükümlülükleri öncelikli olarak, satılan ancak ön ödemeli aboneler tarafından kullanılmayan kullanım haklarından oluşur.

Mal ve hizmet satışlarından doğan sözleşme yükümlülükleri 1.193.665 1.248.479

Geçmiş dönem müşteri sözleşmelerinden doğan yükümlülükler tutarının 1.401.669 TL'si, cari dönemde hasılat olarak kaydedilmiştir.(2022: 1.507.988 TL)

31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla gerçekleşmemiş sözleşme yükümlülükleri aşağıdaki gibidir;

31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
Telekomünikasyon gelirleri 1.844.463 2.448.063
Cihaz gelirleri 849.574 1.748.473
Toplam 2.694.037 4.196.536

31 Aralık 2023 tarihinde itibarıyla gerçekleşmemiş sözleşme yükümlülüklerinin %52'sini 2024 yılında, %48'ini sonraki yıllarda hasılat olarak kaydedilmesi beklenmektedir.

24 NİTELİKLERİNE GÖRE GİDERLER

31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
Amortisman ve itfa payı (*) (31.298.993) (32.595.996)
Personel giderleri (14.031.823) (9.803.903)
Satılan mal maliyeti (10.695.191) (10.782.150)
Hazine payı (9.290.270) (7.790.546)
Arabağlantı giderleri (3.955.527) (5.191.849)
Enerji giderleri (3.676.829) (4.654.112)
Radyo giderleri (1.368.805) (924.245)
Frekans Gideri (3.424.766) (2.855.179)
Pazarlama giderleri (1.969.736) (1.799.885)
Transmisyon giderleri (1.465.349) (1.535.063)
İnternet
giderleri
(1.186.248) (1.252.704)
Uluslararası dolaşım giderleri (1.134.820) (1.097.382)
Evrensel hizmet fonu giderleri (1.242.404) (1.085.290)
Finans sektörü faaliyetleri maliyeti (**) (1.850.910) (1.065.549)
Satış giderleri (306.716) (363.264)
Diğer (6.631.512) (6.056.016)
(93.529.899) (88.853.133)

(*) 31 Aralık 2023 tarihinde sona eren hesap döneminde, amortisman ve itfa payı içerisinde 326.869 TL tutarında finans sektörü faaliyetleri maliyetine ilişkin amortisman gideri bulunmaktadır (31 Aralık 2022: 254.701 TL).

(**) 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla finans sektörü faaliyetleri maliyeti içerisinde 186.363 TL (31 Aralık 2022: 132.286 TL) tutarında personel gideri yer almaktadır.

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

25 DİĞER VARLIK VE YÜKÜMLÜLÜKLER

Diğer dönen varlıklar

31 Aralık 2023 ve 2022 tarihleri itibarıyla diğer dönen varlıklar aşağıdaki gibidir:

31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
Devreden KDV 1.230.366 964.020
Personelden alacaklar 36.664 40.847
Diğer 2.544 2.276
1.269.574 1.007.143

Diğer uzun vadeli yükümlülükler

31 Aralık 2023 ve 2022 tarihleri itibarıyla diğer uzun vadeli yükümlülükler aşağıdaki gibidir:

31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
BeST yatırım anlaşmasına ilişkin yükümlülük (*) 1.027.056 1.093.001
Boyut Enerji iktisabına ilişkin ertelenmiş ödemeler - 5.396
1.027.056 1.098.397

(*) BeST'in Belarus Cumhuriyeti'ne ait olan %20 hissesinin satın alınmasına ilişkin pay devir işlemleri 9 Aralık 2022'de tamamlanmıştır. 30 Kasım 2022 tarihinde Belarus Cumhuriyeti, BeST ve Şirket arasında telekomünikasyon altyapısının geliştirilmesine yönelik 2022-2032 yıllarını kapsayan, 100.000 ABD Doları tutarında bir yükümlülüğün BeST'in elde ettiği net kârın minimum %50'si olmak üzere 10 yıllık bir sürede ödenmesi, 10 yıl sonunda söz konusu tutara ulaşılamaması durumunda ilgili tutarın tamamını tek seferde BeST tarafından Belarus Cumhuriyeti'ne ödenmesini öngören anlaşma imzalanmıştır.

BeST yatırım anlaşmasına ilişkin konsolide finansal tablolarda kaydedilen yükümlülük, gelecekte yapılacak ödemelerin finansal durum tablosu tarihi itibarıyla itfa edilmiş maliyet değeridir. Gelecek dönemlerde yapılacak toplam ödeme 100.000 ABD Doları (31 Aralık 2023 itibarıyla 2.943.820 TL karşılığı) olup BeST'in finansal performansına bağlı olarak ödenecektir. İtfa edilmiş maliyet hesaplamasında %14.99 iskonto oranı kullanılmıştır.Yönetim ödemenin 2027-2032 yılları arasında taksitler halinde yapılmasını öngörmektedir.

26 SERMAYE, YEDEKLER VE DİĞER ÖZKAYNAK KALEMLERİ

26.1 Sermaye

31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla, Turkcell'in sermayesi ihraç edilmiş ve her biri 1 TL nominal değerde 2.200.000.000 adet (31 Aralık 2022: 1 TL ve 2.200.000.000 adet) hisseden meydana gelmiştir.

Turkcell'in çıkarılmış sermayesi, kayıtlı sermaye tavanı olan 2.200.000 TL'dir.

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

26 SERMAYE, YEDEKLER VE DİĞER ÖZKAYNAK KALEMLERİ(Devamı)

26.1 Sermaye(Devamı)

Turkcell'in ortaklık yapısı aşağıdaki gibidir:

31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
(%) (%)
Ortaklık Hisse Ortaklık Hisse
payı tutarı payı tutarı
Halka arz edilen paylar 53,95 1.187.004 53,95 1.187.004
TVF BTIH 26,2 576.400 26,2 576.400
IMTIS Holdings 19,8 435.600 19,8 435.600
Diğer 0,05 996 0,05 996
Toplam 100 2.200.000 100 2.200.000
Enflasyondan kaynaklanan sermaye
düzeltmesi 30.134.546 30.134.546
Enflasyona göre düzeltilmiş sermaye 32.334.546 32.334.546

31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla, çeşitli kuruluşlarca rehin olarak tutulan Şirket hisseleri 995.509 adettir (31 Aralık 2022: 995.509 adet).

Vergi Usul Kanunu ile 30 Aralık 2023 tarihli ve 32415 (2. Mükerrer) sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan ilgili Tebliğ'e göre Vergi Usul Kanunu uyarınca hazırlanan 31 Aralık 2023 tarihli bilanço enflasyon muhasebesi uygulaması kapsamında Türkiye İstatistik Kurumunca yayımlanan Üretici Fiyatları Genel Endeksleri ("ÜFE") kullanılmak suretiyle düzeltilmiştir. İlişikteki finansal tablolar ise TMS 29 uyarınca Türkiye İstatistik Kurumu tarafından yayımlanan TÜFE kullanılmak suretiyle enflasyon düzeltmesine tabi tutulmuş ve nihayetinde cari ve önceki raporlama dönemine ait tutarlar 31 Aralık 2023 tarihindeki satın alma gücü cinsinden ifade edilmiştir. Vergi Usul Kanunu ve TMS 29 enflasyon muhasebesi uygulamasında farklı endekslerin kullanılması ve TMS 29 uygulamasında önceki raporlama dönemlerine ait tutarların da düzeltilerek 31 Aralık 2023 satın alma gücüne getirilmesi nedeniyle; "Sermaye Düzeltme Farkları", "Paylara İlişkin Primler "Kardan Ayrılan Kısıtlanmış Yedekler" kalemlerine ilişkin Vergi Usul Kanunu'na göre hazırlanan bilançoda yer alan tutarlar ile TMS/TFRS uyarınca hazırlanan finansal tablolarda yer alan tutarlar arasında farklar oluşmuştur. Söz konusu farklar TMS/TFRS finansal tablolarında "Geçmiş Yıllar Karları veya Zararları" kalemine yansıtılmış olup, bu farklara ayrıntılarıyla aşağıda yer verilmiştir:

31 Aralık 2023
Sermaye Düzeltme Kardan Ayrılan
Kısıtlanmış
Farkları Primler Yedekler
TMS/TFRS Finansal Tablolarına Göre 30.134.546 7.683 24.720.932
Vergi Usul Kanununa Göre 54.074.098 14.026 36.582.515
Fark 23.939.552 6.343 11.861.583

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

26 SERMAYE, YEDEKLER VE DİĞER ÖZKAYNAK KALEMLERİ(Devamı)

26.2 Geri alınmış paylar

Şirket 27 Temmuz 2016 ve 30 Ocak 2017 tarihlerinde almış olduğu hisse geri alım kararı kapsamında 2023 yılında toplam 1.000.000 adet hisse geri alım işlemi yapmış olup, işlemler 33,46 – 34,00 TL fiyat aralığında gerçekleşmiştir. (2022: Yoktur). Geri alınmış paylar özkaynaklardan düşülerek muhasebeleştirilmiştir.

26.3 Hisse senetleri ihraç primleri

Hisse senetleri ihraç primleri, hisse senetlerinin piyasa fiyatlarıyla satılması sonucu elde edilen nakit girişlerini ifade eder. Bu primler özkaynaklar altında gösterilir ve dağıtılamaz. Ancak ileride yapılacak sermaye artışlarında kullanılabilir.

26.4 Kardan ayrılan kısıtlanmış yedekler

Yasal Yedekler

TTK'ya göre, yasal yedek akçeler, birinci ve ikinci tertip yasal yedek akçelerden oluşmaktadır. Birinci tertip yasal yedek akçeler, Şirket sermayesinin %20'sine ulaşıncaya kadar yasal dönem karının %5'i oranında ayrılmaktadır. İkinci tertip yasal yedek akçeler, SPK Tebliğ'ine göre kar dağıtımı yapıldığı durumlarda Şirket sermayesinin %5'ini aşan tüm nakit kar payı dağıtımlarının 1/10'u oranında, yasal kayıtlara göre kar dağıtımı yapıldığı durumlarda ise Şirket sermayesinin %5'ini aşan tüm nakit kar payı dağıtımlarının 1/11'i oranında ayrılmaktadır. Birinci ve ikinci tertip yasal yedek akçeler, toplam sermayenin %50'sini aşmadığı sürece dağıtılamazlar; ancak ihtiyari yedek akçelerin tükenmesi halinde zararların karşılanmasında kullanılabilirler.

31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla, Şirket'in kardan ayrılan kısıtlanmış yedekleri, yasal yedeklerden oluşmaktadır. Şirket'in yasal yedekler toplamı 24.720.932 TL'dir (31 Aralık 2022: 24.384.785 TL).

26.5 Temettü

13 Eylül 2023 tarihinde yapılan genel kurulda, Şirket'in 31 Aralık 2023 sonu itibarıyla dağıtılabilir dönem karının brüt nominal 2.260.000 TL tutarındaki kısmının, 1 TL nominal değerli beher pay için brüt 1,0227 TL olarak nakden, 20 Aralık 2023 tarihlerinde pay sahiplerine dağıtılmasına karar verilmiştir. Tutar ilgili tarihde pay sahiplerine ödenmiştir (31 Aralık 2022: 1.257.775 TL nominal, 1 TL nominal değerli beher pay için brüt 0,5715 TL).

26.6 Kontrol gücü olmayan paylar

Bağlı ortaklıkların net varlıklarından ana ortaklığın doğrudan ve/veya dolaylı kontrolü dışında kalan paylara isabet eden kısımları konsolide finansal durum tablosunda "Kontrol gücü olmayan paylar" kalemi içinde sınıflandırılmıştır.

Bağlı ortaklıkların net dönem karlarından veya zararlarından ana ortaklığın doğrudan ve/veya dolaylı kontrolü dışında kalan paylara isabet eden kısımlar, konsolide kar veya zarar tablosunda "Kontrol gücü olmayan paylar" kalemi içinde sınıflandırılmıştır.

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

27 HASILAT VE SATIŞLARIN MALİYETİ

27.1 Satışlar

31 Aralık 2023 ve 2022 tarihlerinde sona eren hesap dönemlerinde, satışlar aşağıdaki gibidir:

Turkcell Türkiye Turkcell Uluslararası Techfin Diğer Bölümlerarası Eliminasyonlar Konsolide
2023 2022 2023 2022 2023 2022 2023 2022 2023 2022 2023 2022
Telekomünikasyon gelirleri 86.033.365 73.395.928 2.285.955 2.276.114 - - - - (200.732) (171.130) 88.118.588 75.500.912
Cihaz gelirleri 4.981.916 4.119.171 183.095 177.001 - - 6.315.781 6.886.804 (86.055) (38.758) 11.394.737 11.144.218
Finansal operasyon gelirleri - - - - 4.568.674 3.545.379 - - (415.271) (264.840) 4.153.403 3.280.539
Diğer satış gelirleri 937.562 436.648 156.636 219.942 - - 3.845.972 6.671.682 (1.490.714) (3.767.095) 3.449.456 3.561.177
Toplam 91.952.843 77.951.747 2.625.686 2.673.057 4.568.674 3.545.379 10.161.753 13.558.486 (2.192.772) (4.241.823) 107.116.184 93.486.846

31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla, tüketici finansman faaliyetlerinden oluşuan finansal operasyon gelirleri içerisinde 2.023.862 TL faiz geliri bulunmaktadır (31 Aralık 2022: 1.546.463).

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

27 HASILAT VE SATIŞLARIN MALİYETİ (Devamı)

27.1 Satışlar (Devamı)

31 Aralık 2023
Turkcell
Türkiye
Turkcell
Uluslararası
Techfin Diğer Bölümlerarası
Eliminasyonlar
Konsolide
Telekomünikasyon
gelirleri
86.033.365 2.285.955 - - (200.732) 88.118.588
-Anlık gelirler 1.456.376 66.933 - - (105) 1.523.204
-Zamana yayılan gelirler 84.576.989 2.219.022 - - (200.627) 86.595.384
Cihaz gelirleri 4.981.916 183.095 - 6.315.781 (86.055) 11.394.737
-Anlık gelirler 4.468.575 183.095 - 6.315.781 (86.055) 10.881.396
-Zamana yayılan gelirler 513.341 - - - - 513.341
Finansal operasyon
gelirleri
- - 4.568.674 - (415.271) 4.153.403
-Anlık gelirler - - 2.224.526 - (376.108) 1.848.418
-Zamana yayılan gelirler - - 2.344.148 - (39.163) 2.304.985
Tüm diğer gelir
segmentleri
937.562 156.636 - 3.845.972 (1.490.714) 3.449.456
-Anlık gelirler 376 31.177 - 116.102 (52) 147.603
-Zamana yayılan gelirler 937.186 125.459 - 3.729.870 (1.490.662) 3.301.853
Toplam 91.952.843 2.625.686 4.568.674 10.161.753 (2.192.772) 107.116.184
-Anlık gelirler 5.925.327 281.205 2.224.526 6.431.883 (462.320) 14.400.621
-Zamana yayılan gelirler 86.027.516 2.344.481 2.344.148 3.729.870 (1.730.452) 92.715.563
Turkcell Turkcell Bölümlerarası
Türkiye Uluslararası Techfin Diğer Eliminasyonlar Konsolide
Telekomünikasyon
gelirleri
73.395.928 2.276.114 - - (171.130) 75.500.912
-Anlık gelirler 631.113 78.495 - - (229) 709.379
-Zamana yayılan gelirler 72.764.815 2.197.619 - - (170.901) 74.791.533
Cihaz gelirleri 4.119.171 177.001 - 6.886.804 (38.758) 11.144.218
-Anlık gelirler 3.677.042 177.001 - 6.886.804 (38.758) 10.702.089
-Zamana yayılan gelirler 442.129 - - - - 442.129
Finansal operasyon - - 3.545.379 - (264.840) 3.280.539
-Anlık gelirler - - 1.621.746 - (264.832) 1.356.914
-Zamana yayılan gelirler - - 1.923.633 - (8) 1.923.625
Tüm diğer gelir
segmentleri
436.648 219.942 - 6.671.682 (3.767.095) 3.561.177
-Anlık gelirler 11.844 6.718 - 66.890 (9.103) 76.349
-Zamana yayılan gelirler 424.804 213.224 - 6.604.792 (3.757.992) 3.484.828
Toplam 77.951.747 2.673.057 3.545.379 13.558.486 (4.241.823) 93.486.846
-Anlık gelirler 4.319.999 262.214 1.621.746 6.953.694 (312.922) 12.844.731
-Zamana yayılan gelirler 73.631.748 2.410.843 1.923.633 6.604.792 (3.928.901) 80.642.115

31 Aralık 2022

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

27 HASILAT VE SATIŞLARIN MALİYETİ (Devamı)

27.2 Satışların maliyeti

31 Aralık 2023 ve 2022 tarihlerinde sona eren hesap dönemlerinde, satışların maliyeti aşağıdaki gibidir:

31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
Amortisman ve itfa payı (31.298.993) (32.595.996)
Satılan mal maliyeti (10.695.191) (10.782.150)
Hazine payı (9.290.270) (7.790.546)
Personel giderleri (8.447.593) (6.005.316)
Enerji giderleri (3.676.829) (4.654.112)
Arabağlantı giderleri (3.955.527) (5.191.849)
Radyo giderleri (1.368.805) (924.245)
Frekans Gideri (3.424.766) (2.855.179)
Transmisyon giderleri (1.465.349) (1.535.063)
İnternet
giderleri
(1.186.248) (1.252.704)
Uluslararası dolaşım giderleri (1.134.820) (1.097.382)
Evrensel Hizmet Fonu (1.242.404) (1.085.290)
Finans sektörü faaliyetleri maliyeti (1.850.910) (1.065.549)
Diğer (5.380.330) (4.845.548)
(84.418.035) (81.680.929)

31 Aralık 2023 tarihinde sona eren hesap döneminde, amortisman ve itfa payı içerisinde 326.869 TL tutarında finans sektörü faaliyetleri maliyetine ilişkin amortisman gideri bulunmaktadır (31 Aralık 2022: 154.577 TL).

31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla finans sektörü faaliyetleri maliyeti içerisinde 186.363 TL (31 Aralık 2022: 79.928 TL) tutarında personel gideri yer almaktadır.

28 GENEL YÖNETİM GİDERLERİ, PAZARLAMA GİDERLERİ

28.1 Genel Yönetim Giderleri

31 Aralık 2023 ve 2022 tarihlerinde sona eren hesap dönemlerinde, genel yönetim giderleri aşağıdaki gibidir:

31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
Personel giderleri (2.445.396) (1.689.078)
Danışmanlık giderleri (206.083) (227.975)
Servis giderleri (157.661) (137.727)
Bakım onarım giderleri (71.752) (87.404)
Tahsilat giderleri (128.861) (90.042)
Seyahat ve konaklama giderleri (83.402) (62.856)
Diğer (336.363) (284.329)
(3.429.518) (2.579.411)

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

28 GENEL YÖNETİM GİDERLERİ, PAZARLAMA GİDERLERİ (Devamı)

28.2 Pazarlama Giderleri

31 Aralık 2023 ve 2022 tarihlerinde sona eren hesap dönemlerinde, pazarlama, satış ve dağıtım giderleri aşağıdaki gibidir:

31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
Personel giderleri (3.139.523) (2.109.509)
Pazarlama giderleri (1.969.736) (1.799.885)
Satış giderleri (306.716) (363.264)
Diğer (266.371) (320.135)
(5.682.346) (4.592.793)

29 ESAS FAALİYETLERDEN DİĞER GELİRLER VE GİDERLER

29.1 Esas Faaliyetlerden Diğer Gelirler

31 Aralık 2023 ve 2022 tarihlerinde sona eren hesap dönemlerinde, esas faaliyetlerden diğer gelirler aşağıdaki gibidir:

31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
Kur farkı gelirleri, net 11.440.111 11.517.851
3 aydan kısa vadeli mevduattan elde edilen faiz gelirleri 3.118.271 2.126.358
Geç ödeme faiz ve vade farkı gelirleri 522.943 455.566
Diğer 862.821 329.827
15.944.146 14.429.602

29.2 Esas Faaliyetlerden Diğer Giderler

31 Aralık 2023 ve 2022 tarihlerinde sona eren hesap dönemlerinde, esas faaliyetlerden diğer giderler aşağıdaki gibidir:

31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
Bağış giderleri (*) (3.919.568) (261.287)
Dava ve ceza giderleri (738.268) (156.016)
İskonto
giderleri
(307.497) (83.298)
Kira sözleşmelerinde yapılan değişikliklerden el edilen zarar (146.563) (175.044)
Duran varlık söküm, taşıma, restorasyon yükümlülüğü
yeniden değerleme (117.899) (95.725)
Yeniden değerleme vergi gideri (1.500) (415.341)
Diğer (701.384) (268.206)
(5.932.679) (1.454.917)

(*) Bağış giderleri kalemi büyük çoğunlukla Turkcell Yönetim Kurulu, Sermaye Piyasası Kurulu'nun 9 Şubat 2023 tarihli kararı ile tanınan imkan doğrultusunda, 6 Şubat 2023 tarihinde gerçekleşen ve büyük bir yıkım ve can kaybına neden olan Kahramanmaraş merkezli deprem felaketi sebebiyle yapılan bağış ödemesine ilişkindir.

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

30 YATIRIM FAALİYETLERİNDEN GELİRLER VE GİDERLER

31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
Finansal yatırımların gerçeğe uygun değer farkı (*) 4.604.960 1.738.728
Kur farkı gelirleri, net 2.015.384 861.362
Finansal yatırımlardan elde edilen faiz gelirleri 508.483 92.596
BeST iktisabına ilişkin ertelenmiş ödeme yükümlülüğü
iskonto geliri 37.404 564.150
Diğer 21.049 21.666
7.187.280 3.278.502

(*) Finansal yatırımların gerçeğe uygun değer farkı tutarının büyük bir kısmı kur korumalı mevduatların gerçeğe uygun değer farkından oluşmaktadır.

31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
Sabit kıymet satış zararı (15.979) (35.502)
Şerefiye değer düşüklüğü (Not 15) (7.176) -
(23.155) (35.502)

31 FİNANSMAN GELİRLERİ VE GİDERLERİ

31.1 Finansman Gelirleri

31 Aralık 2023 ve 2022 tarihlerinde sona eren hesap dönemlerinde, finansman gelirleri aşağıdaki gibidir:

31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
Kar veya zararda yeniden sınıflandırılan nakit akış riskinden
korunma kazançları 3.287.562 -
Türev araçların gerçeğe uygun değer karı ve faizi, net 1.144.406 -
Diğer faiz gelirleri 164.889 430.562
4.596.857 430.562

31.2 Finansman Giderleri

31 Aralık 2023 ve 2022 tarihlerinde sona eren hesap dönemlerinde, finansman giderleri aşağıdaki gibidir:

31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
Kur farkı giderleri, net (*) (27.471.919) (19.534.268)
İtfa
edilmiş maliyetinden gösterilen finansal yükümlülüklere
ilişkin faiz giderleri (6.255.439) (5.474.850)
Türev araçların gerçeğe uygun değer karı ve faizi, net - (6.580.719)
Kar veya zararda yeniden sınıflandırılan nakit akış
riskinden korunma kazançları - 6.253.680
Diğer (78.578) (361.927)
(33.805.936) (25.698.084)

(*) 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla finansal giderler içerisinde yer alan net kur farkı gideri esas olarak kredi ve ihraç edilen tahvillerden kaynaklanan kur farkı giderlerinden oluşmaktadır.

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

32 GELİR VERGİLERİ

31 Aralık 2023 ve 2022 tarihlerinde sona eren yıllara ait kar veya zarar tablolarında yer alan vergi gelirleri aşağıda özetlenmiştir.

31
Aralık
2023
31
Aralık
2022
Dönem vergi
gideri
(683.059) (864.540)
Ertelenmiş
vergi
geliri
5.358.950 3.649.805
4.675.891 2.785.265

Toplam vergi geliri sürdürülen faaliyetlerden kaynaklanmaktadır.

a) Kurumlar vergisi

31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla dönem karı vergi yükümlülüğü karşılığı hesabında yer alan 213.374 TL, 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla sona eren hesap dönemine ilişkin hesaplanan vergi karşılığından geçici vergi ödemelerinin düşülmüş halidir (31 Aralık 2022: 401.197 TL).

Türk vergi mevzuatı, ana ortaklık olan şirketin, bağlı ortaklık ve iştiraklerini konsolide ettiği finansal tabloları üzerinden vergi beyannamesi düzenlemesine olanak tanımamaktadır. Bu nedenle, konsolide finansal tablolara yansıtılan vergi karşılıkları, tam konsolidasyon kapsamına alınan şirketler için ayrı ayrı hesaplanmıştır.

Türkiye'de vergi konusunda yetkili makamlar ile nihai mutabakat sağlamak gibi bir uygulama bulunmamaktadır. Kurumlar vergisi beyannameleri ilgili oldukları hesap dönemini takip eden dördüncü ayın son günü akşamına kadar vergi dairelerine teslim edilir. Kurumlar vergisi beyannamesinin verildiği ayın sonuna kadar ödenir. Ancak, vergi incelemesine yetkili makamlar geriye dönük olarak beş yıllık muhasebe kayıtlarını inceleyebilir ve/veya vergi ile ilgili görüşlerini değiştirebilir.

Kurumlar Vergisi Kanunu'nun 13'üncü Maddesi'nin transfer fiyatlandırması yoluyla "örtülü kazanç dağıtımı" başlığı altında transfer fiyatlandırması konusu işlenmektedir. 18 Kasım 2007 ve sonrasında yayımlanan transfer fiyatlandırması yoluyla örtülü kazanç dağıtımı hakkında Genel Tebliğleri ile uygulamadaki detaylar belirlenmiştir.

Eğer vergi mükellefleri ilgili kuruluşlarla (kişilerle), fiyatlandırmaları emsallere uygunluk ilkesi çerçevesinde yapılmayan ürün, hizmet veya mal alım ve satım işlemlerine giriyorlarsa, o zaman ilgili karlar transfer fiyatlaması yoluyla örtülü bir şekilde dağıtıldığı kanaatine varılacaktır. Bu tarz transfer fiyatlaması yoluyla örtülü kar dağıtımları kurumlar vergisi açısından vergi matrahından indirilemeyecektir.

Kurumlar vergisi mükelleflerinin münhasıran yeni teknoloji ve bilgi arayışına yönelik araştırma ve geliştirme harcamalarının %100'ü kazancın tespitinde indirim konusu yapılmaktadır.

Kurumlar Vergisi oranı, kurumların ticari kazancına vergi yasaları gereğince indirimi kabul edilmeyen giderlerin ilave edilmesi ve vergi yasalarında yer alan istisna ve indirimlerin sonucu bulunan safi kurum kazancına uygulanır. 22 Nisan 2021 tarihinde Resmi Gazete'de yayımlanan 5220 sayılı Kurumlar Vergisi Kanunu'na geçici bir madde eklenmiştir. Kurumlar Vergisi Kanunu kapsamındaki kurumlar vergisi oranı, 2021 vergi yılı için mevcut %20 oranından %25'e ve 2022 vergi yılı için %23'e çıkartılmıştır. Değişiklik Kanunun yayım tarihinde yürürlüğe girmiştir.7394 sayılı yasasının 15 Nisan 2022 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanması ile bankalar, tüketici finans şirketleri, faktoring ve finansal kiralama şirketleri, elektronik ödeme ve para kuruluşları, yetkili döviz müesseseleri, varlık yönetim şirketleri, sermaye piyasası kurumları ile sigorta ve reasürans şirketleri ile emeklilik şirketleri için kurumlar vergisi oranı kalıcı olarak %25'e yükseltilmiş olup söz konusu değişiklik 1 Temmuz 2022 tarihinden sonra verilen beyannamelerde geçerli olmuştur. 7456 sayılı yasanın 15 Temmuz 2023 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanması ile bankalar, tüketici finans şirketleri, faktoring ve finansal kiralama şirketleri, elektronik ödeme ve para kuruluşları, yetkili döviz müesseseleri, varlık yönetim şirketleri, sermaye piyasası kurumları ile sigorta ve reasürans şirketleri ile emeklilik şirketleri için kurumlar vergisi oranı kalıcı olarak %30, genel kurumlar vergisi oranı ise %25 olarak belirlenmiştir.

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

32 GELİR VERGİLERİ (Devamı)

a) Kurumlar vergisi (Devamı)

İlgili değişiklik 1 Ekim 2023 tarihinden sonra verilen beyannamelerden başlamak üzere 1 Ocak 2023 itibariyle yürürlüğe girmiştir.

Vergi Usul Kanunu'nun mükerrer 298'inci maddesi kapsamında, 31 Aralık 2021 tarihi itibarıyla mali tabloların enflasyon düzeltmesine tabi tutulması için gerekli koşullar gerçekleşmiştir. Ancak 29 Ocak 2022 tarih ve 31734 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan 7352 sayılı "Vergi Usul Kanunu İle Kurumlar Vergisi Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun" ile 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun geçici 33'üncü maddesi uyarınca:

  • Geçici vergi dönemleri de dahil olmak üzere 298'inci madde kapsamındaki enflasyon düzeltmesine ilişkin şartların oluşup oluşmadığına bakılmaksızın 2021 ve 2022 hesap dönemleri ile 2023 hesap dönemi geçici vergi dönemlerinde mükerrer mali tabloların enflasyon düzeltmesine tabi tutulmayacağı,

-31 Aralık 2023 tarihli mali tabloların ise kurumlar vergisi matrahına etkisi olmayacak şekilde enflasyon düzeltmesine tabi tutulacağı hüküm altına alınmıştır.

30 Aralık 2023 tarihli ve 32415 sayılı 2. mükerrer Resmi Gazete'de yayımlanan "555 Sıra Numaralı Vergi Usul Kanunu Genel Tebliğ ve 213 sayılı Vergi Usul Kanununun mükerrer 298 inci maddesi uyarınca Türkiye'de faaliyet gösteren işletmelerin 2023 hesap dönemine ilişkin mali tablolarının enflasyon düzeltmesine tabi tutulması esastır. Söz konusu enflasyona göre düzeltilmiş mali tablolar 1 Ocak 2024 tarihinden itibaren hazırlanacak vergi beyannamelerinde bir açılış bilançosu bazı teşkil edecek olup 2023 yılına ait dönem vergisi hesaplamasında enflasyon etkileri dikkate alınmayacaktır.

Vergi Usul Kanunu'nun geçici 33'üncü maddesine göre 31 Aralık 2023 tarihli mali tabloların enflasyon düzeltmesine tabi tutulmasından kaynaklanan vergi etkileri 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla ertelenmiş vergi hesaplamasına dahil edilmiştir, ve bu kapsamda 13.726.600 vergi varlığı muhasebeleştirilmiştir.

Türkiye'de mukim anonim şirketlerden Türkiye'deki gerçek kişilere, yurtdışındaki kurum ve gerçek kişilere yapılan temettü ödemeleri %10 oranında stopaja tabidir. Yurtdışına yapılan temettü ödemelerinde Çifte Vergilemeyi Önleme Anlaşmaları uyarınca düşük oran uygulanması mümkündür.

Türkiye'deki kurumların tam mükellef diğer kurumlara iştirakinden elde ettikleri kar payları kurumlar vergisinden istisnadır. Fon ve yatırım ortaklıklarının katılma payları ve hisse senetlerinden elde edilen kâr payları bu istisnadan yararlanamaz.

Kurumların en az iki yıl süreyle elde tuttukları iştirak hisseleri ile aynı süreyle sahip oldukları kurucu senetleri, intifa senetleri ve rüçhan haklarının satışından doğan kazançların %75'lik kısmı kurumlar vergisinden istisnadır. Kurumların iki yıl süreyle aktiflerinde yer alan taşınmazların satışından doğan kazançların ise %50'lik kısmı kurumlar vergisinden istisnadır. 7456 sayılı yasanın 15 Temmuz 2023 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanması ile 15 Temmuz tarihi öncesinde aktifte yer alan taşınmazlar için oran %25'e düşürülmüş olup, 15 Temmuz sonrasında iktisap edilecek gayrimenkuller için istisna uygulaması sona ermiştir. İstisnadan yararlanabilmek için kazancın pasifte bir fon hesabında tutulması ve 5 yıl süreyle işletmeden çekilmemesi gereklidir. Satış bedelinin satışı takip eden ikinci takvim yılının sonuna kadar tahsil edilmesi gereklidir.

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

32 GELİR VERGİLERİ (Devamı)

b) Ertelenmiş Vergi (Devamı)

31 Aralık 2023 ve 2022 dönemlerine ait beklenen ve gerçekleşen vergi gideri mutabakatı aşağıdaki gibidir:

Vergi gideri mutabakatı 31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
Sürdürülen faaliyetlerden vergi öncesi kar 5.886.681 3.251.221
Yasal vergi oranı ile hesaplanan vergi gideri (1.471.670) (747.781)
Diğer ülkelerdeki vergi oranı farkları 156.824 146.513
İndirilemeyen giderler ve geçici olmayan farklar (618.073) (438.771)
İndirim ve istisnalar (*) 1.973.510 1.242.440
Finansal durum tablosuna yansıtılmayan net ertelenmiş vergi varlıkları (**) 308.452 (333.765)
Cari dönem vergisine geçmiş dönemlerden kaynaklanan düzeltmeler 83.383 15.957
Yasal vergi oranı değişikliğinin ertelenmiş vergi tutarı üzerindeki etkisi 2.723.722 388.104
7440 sayılı kanunun vergi etkisi (***) (282.582) -
Bağlı ortaklıklardaki ve iş ortaklıklarındaki yatırımlardan kaynaklanan
ertelenmiş vergi (324.593) (78.213)
Enflasyon düzeltmesi 2.123.280 2.593.980
Diğer 3.638 (3.199)
Toplam vergi gideri 4.675.891 2.785.265

(*) 31 Aralık 2023 dönemine ait indirim ve istisnalar ağırlıklı olarak AR-GE indirimlerinden oluşmaktadır.

(**) Finansal durum tablosuna yansıtılmayan net ertelenmiş vergi varlıkları ağırlıklı olarak üzerinden ertelenmiş vergi varlığı hesaplanmayan kullanılmamış cari dönem zararlarından oluşmaktadır.

(***) 7440 sayılı Bazı Alacakların Yeniden Yapılandırılması ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun ile, kurumlar vergisi mükellefleri tarafından, 2022 yılına ilişkin kurumlar vergisi beyannamesinde gösterilmek suretiyle, kurum kazancından indirim konusu yapılan istisna ve indirim tutarları ile Kurumlar Vergisi Kanunu'nun 32/A maddesi kapsamında indirimli kurumlar vergisine tabi matrahları üzerinden ek vergi hesaplanmasına ilişkindir.

Kapsamlı gelir içindeki vergi etkisi:

Vergi öncesi Vergi sonrası
diğer kapsamlı diğer kapsamlı
31 Aralık 2023 gelir Vergi etkisi gelir
Yabancı para çevrim farklarındaki değişim 2.860.231 (491.059) 2.369.172
Nakit akış riskinden korunma işlemlerindeki değişim 1.573.196 25.502 1.598.698
Opsiyonların zaman değerindeki değişim (389.364) 274.034 (115.330)
Gerçeğe uygun değer farkındaki değişim 149.602 (5.514) 144.088
Yurtdışındaki işletmeye ilişkin yatırım riskinden
korunma işlemlerindeki değişim (2.342.679) 1.181.457 (1.161.222)
Emeklilik planlarındaki aktüeryal kayıplardaki
değişim (149.757) 152.178 2.421
1.701.229 1.136.598 2.837.827

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

32 GELİR VERGİLERİ (Devamı)

b) Ertelenmiş Vergi

Vergi öncesi Vergi sonrası
diğer kapsamlı diğer kapsamlı
31 Aralık 2022 gelir Vergi etkisi gelir
Yabancı para çevrim farklarındaki değişim (748.669) (887.185) (1.635.854)
Nakit akış riskinden korunma işlemlerindeki değişim 2.286.823 (89.836) 2.196.987
Opsiyonların zaman değerindeki değişim (2.170.669) 434.134 (1.736.535)
Gerçeğe uygun değer farkındaki değişim (121.999) 35.988 (86.011)
Yurtdışındaki işletmeye ilişkin yatırım riskinden
korunma işlemlerindeki değişim (520.930) 440.135 (80.795)
Emeklilik planlarındaki aktüeryal kayıplardaki
değişim (1.824.873) 363.876 (1.460.997)
(3.100.317) 297.112 (2.803.205)

Ertelenmiş vergi yükümlülüğü veya varlığı, varlıkların ve borçların finansal tablolarda gösterilen değerleri ile yasal vergi matrahı hesabında dikkate alınan tutarları arasındaki geçici farklılıkların finansal durum tablosu yöntemine göre vergi etkilerinin hesaplanmasıyla belirlenmektedir. Ertelenmiş vergi yükümlülüğü veya varlığı, söz konusu geçici farklılıkların ortadan kalkacağı ilerideki dönemlerde geçerli olacağı öngörülen vergi oranları dikkate alınarak konsolide finansal tablolara yansıtılmaktadırlar.

Grup, ertelenmiş vergi varlıklarının finansal tablolara yansıtılmasında, faaliyet gösterdiği sektördeki gelişmeler, ilerideki dönemlerdeki vergiye tabi kar tahminleri, Türkiye'nin ve bağlı ortaklıklarının bulunduğu ülkelerin genel ekonomik ve politik durumu ve/veya Grup'u etkileyebilecek uluslararası genel ekonomik ve politik durum gibi faktörleri dikkate almaktadır.

31 Aralık 2023 ve 2022 tarihleri itibarıyla ertelenen vergi varlıklarının ve yükümlülüklerinin yürürlükteki vergi oranları kullanılarak hazırlanan dökümü aşağıdaki gibidir.

Ertelenmiş Vergi Varlıkları Ertelenmiş Vergi
Yükümlülükleri
Net Ertelenmiş Vergi
Varlıkları/Yüküm.
31 Aralık
2023
31 Aralık
2022
31 Aralık
2023
31 Aralık
2022
31 Aralık
2023
31 Aralık
2022
Maddi ve maddi olmayan
duran varlıklara ilişkin
amortisman ve aktifletirme farkları
1.352.654 1.081.120 (7.085.009) (12.513.875) (5.732.355) (11.432.755)
Bağlı ortaklıklar - - - - - -
Türev araçlar 38.805 49.808 (617.192) (902.064) (578.387) (852.256)
Borç karşılıkları ve kıdem
tazminatı
1.413.779 750.939 (29.350) (12.763) 1.384.429 738.176
Geçmiş yıl zararlarından
hesaplanan ertelenmiş vergi
1.638.003 3.812.018 - - 1.638.003 3.812.018
Vergi muafiyeti 577.944 159.793 - (1.089) 577.944 158.704
Diğer varlık ve yükümlülükler(*) 1.718.830 1.713.733 (165.879) (396.290) 1.552.951 1.317.443
Ertelenen vergi varlıkları/
(yükümlülükleri)
6.740.015 7.567.411 (7.897.430) (13.826.081) (1.157.415) (6.258.670)
Netleştirme (5.611.266) (4.834.998) 5.611.266 4.834.998 - -
Net ertelenen vergi varlıkları/
(yükümlülükleri)
1.128.749 2.732.413 (2.286.164) (8.991.083) (1.157.415) (6.258.670)

(*) Diğer varlık ve yükümlülükler ağırlıklı olarak kredi, bono, peşin ödenmiş giderler ve kiralama işlemlerinden borçların ertelenmiş vergi etkilerinden oluşmaktadır.

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

32 GELİR VERGİLERİ (Devamı)

b) Ertelenmiş Vergi

Ertelenmiş vergi varlığının ve yükümlülüğünün dönem içindeki hareketleri aşağıdaki gibidir:

31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
Açılış bakiyesi, net (6.258.670) (9.005.440)
Kar veya zarar tablosu ile ilişkilendirilen 5.358.950 3.649.805
Diğer kapsamlı gelir tablosu ile ilişkilendirilen 1.136.598 297.112
Satış amaçlı sınıflandırılan varlıklara transferler (1.315.876) -
Yabancı para çevrim farkları (78.417) (1.200.147)
(1.157.415) (6.258.670)

31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla, Grup 8.533.187 TL (31 Aralık 2022: 11.979.388 TL) tutarındaki mahsup edilebilir mali zararlar üzerinden gelecekte vergiye tabi kar elde etmek suretiyle bu mali zararlardan yararlanmanın kuvvetle muhtemel olmaması nedeniyle 1.815.562 TL tutarındaki ertelenmiş vergi varlığını kayıt altına almamıştır (31 Aralık 2022: 2.304.900 TL). Üzerinden ertelenmiş vergi hesaplanmayan mahsup edilebilir mali zararların büyük bir kısmı BeST'den gelmektedir

Üzerinden ertelenmiş vergi varlığı hesaplanmayan mahsup edilebilir mali zararların itfa tarihleri aşağıdaki gibidir:

Sona erme yılı Bakiye
2024 1.120.896
2025 3.893.414
2026 153.032
2027 2.181.097
2028 595.424
2030 247.881
2031 308.009
Süresiz 33.434
8.533.187

Yatırım Teşvik Sistemi Kapsamında Elde Edilen Vergi Avantajları:

31 Aralık 2023 raporlama tarihi itibarıyla, Şirket veri merkezi yatırımı için, 2023 yılı 4. çeyreğinde 15/06/2012 tarihli ve 2012/3305 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı kapsamında, Öncelikli Yatırım Konulu Teşvik Belgesi almıştır. Bu belge kapsamında yapılan harcamalar %40 oranında devlet katkısından yararlanmakta olup, söz konusu katkı, ödenmesi gereken kurumlar vergisinin %80 oranında daha az ödenmesi yoluyla sağlanacaktır.

Şirket, Öncelikli Yatırım Konulu Teşvik kapsamında, devlet katkısına ilaveten KDV istisnası, gümrük vergisi muafiyeti, sigorta primi işveren hissesi desteği ve faiz desteği teşviklerinden yararlanma hakkına sahiptir. (31 Aralık 2022: Yoktur.)

Grup'un teşvik belgesine bağlanan yatırımlarından elde ettiği kazançlar, yatırımın kısmen veya tamamen işletilmesine başlanılan hesap döneminden itibaren yatırıma katkı tutarına ulaşıncaya kadar indirimli oranlar üzerinden kurumlar vergisine tabi tutulur. Bu kapsamda, 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla Grup'un öngörülebilir gelecekte faydalanacağı 290.996 bin TL (31 Aralık 2022: Yoktur) tutarında vergi avantajı üzerinden, 211.718 TL tutarında ertelenmiş vergi varlığı konsolide finansal tablolara yansıtılmıştır. Söz konusu vergi avantajının 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla muhasebeleştirilmesi neticesinde 1 Ocak – 31 Aralık 2023 dönemine ilişkin konsolide kar veya zarar tablosunda 211.718 TL tutarında ertelenmiş vergi geliri oluşmuştur.

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

33 PAY BAŞINA KAZANÇ

31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
Ana ortaklık payları 12.553.996 6.880.436
Hisselerin ağırlıklı ortalama sayısı:
Adi hisselerin ağırlıklı ortalama sayısı (*) 2.182.106.193 2.183.106.193
Nominal değeri 0,001 TL olan hisse başına kazanç
(kısaltılmamış tam TL) 5,75 3,15
Sürdürülen faaliyetler ana ortaklık payları 10.584.322 6.038.066
Hisselerin ağırlıklı ortalama sayısı:
Adi hisselerin ağırlıklı ortalama sayısı (*) 2.182.106.193 2.183.106.193
Nominal değeri 0,001 TL olan sürdürülen faaliyetlerden
pay başına kazanç (kısaltılmamış tam TL)
4,85 2,77
Durdurulan faaliyetler ana ortaklık paylar 1.969.674 842.370
Hisselerin ağırlıklı ortalama sayısı:
Hisselerin ağırlıklı ortalama sayısı: 2.182.106.193 2.183.106.193
Nominal değeri 0,001 TL olan hisse başına kazanç 0,90 0,39
(kısaltılmamış tam TL)

(*) Geri alınmış paylar detayı için Dipnot 26.2'ye bakınız.

34 FİNANSAL YATIRIMLAR

31 Aralık 2023 ve 2022 tarihleri itibarıyla finansal yatırımların detayı aşağıdaki gibidir:

31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
Kısa Vadeli Uzun Vadeli Kısa Vadeli Uzun Vadeli
İtfa edilmiş maliyetinden ölçülen - - 1.233.597 -
- Vadesi üç ayın üzerindeki mevduatlar - - 1.233.597 -
Gerçeğe uygun değer farkı kar veya zarar tablosuna
yansıtılan 8.869.828 541.490 6.648.418 426.147
- Kur korumalı mevduat (*) 8.869.828 - 6.648.418 -
- Yatırım fonları (**) - 541.490 - 426.147
Gerçeğe uygun değer farkı diğer kapsamlı
gelir tablosuna yansıtılan - 106.023 - 3.049.667
- Borsaya kayıtlı olan borçlanma senetleri (***) - 106.023 - 3.049.667
8.869.828 647.513 7.882.015 3.475.814

(*) Kur korumalı mevduat hesapları gerçeğe uygun değeri kar veya zararda muhasebeleştirilen finansal varlıklar olarak muhasebeleştirilmiştir. Grup, 190.356 ABD Doları ve 85.000 Avro tutarındaki döviz mevduat hesabını "Kur Korumalı TL Vadeli Mevduat Hesapları"na dönüştürmüştür.

(**) Yatırım fonları büyük ölçüde Re-Pie Portföy Yönetimi A.Ş. tarafından kurulan Turkcell GSYF ve bu fona ait iştirak ve finansal varlıklardan oluşmakta olup gerçeğe uygun değerinden takip edilmekte ve söz konusu değerleme farkları kar zarara yansıtılmaktadır.

(***) Borsaya kayıtlı borçlanma senetleri gerçeğe uygun değer farkı diğer kapsamlı gelire yansıtılan finansal varlık olarak muhasebeleştirilmiştir.

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

34 FİNANSAL YATIRIMLAR (Devamı)

31 Aralık 2023 ve 2022 tarihleri itibarıyla finansal yatırımların gerçeğe uygun değer tablosu aşağıdaki gibidir:

Gerçeğe uygun değer
31 Aralık
2023
31 Aralık
2022
Gerçeğe
uygun değer
seviyesi
Değerleme tekniği
Gerçeğe uygun değer farkı diğer kapsamlı
gelire yansıtılan finansal varlıklar
106.023 3.049.667 Seviye 1 Raporlama dönemi sonunda kote
edilmiş piyasa fiyatlarına dayalı
fiyatlama modelleri.
Gerçeğe uygun değer farkı kar veya zarara
yansıtılan finansal varlıklar
82.311 32.925 Seviye 1 Raporlama dönemi sonunda kote
edilmiş piyasa fiyatlarına dayalı
fiyatlama modelleri.
Gerçeğe uygun değer farkı kar veya zarara
yansıtılan finansal varlıklar
8.869.828 6.648.418 Seviye 2 Dönem sonu vadeli döviz kurlarına
dayalı fiyatlama modeli
Gerçeğe uygun değer farkı kar veya zarara
yansıtılan finansal varlıklar
459.179 393.222 Seviye 3 İndirgenmiş nakit akımlarına dayalı
fiyatlama modeli
Toplam 9.517.341 10.124.232

31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla gerçeğe uygun değer farkı diğer kapsamlı gelir tablosuna yansıtılan finansal yatırımların nominal tutarları ve gerçeğe uygun değerleri aşağıdaki gibidir:

Nominal Gerçeğe uygun
Para birimi sözleşme tutarı değeri Vade
TL 73.426 106.023 Süresiz
Toplam finansal yatırımlar 106.023

31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla gerçeğe uygun değer farkı kar veya zarar tablosuna yansıtılan finansal yatırımların nominal tutarı ve gerçeğe uygun değerleri aşağıdaki gibidir:

Nominal Gerçeğe uygun
Para birimi sözleşme tutarı değeri Vade
TL 1.191.635 1.732.409 22 Şubat 2024
TL 1.071.635 1.722.282 26 Şubat 2024
TL 955.742 1.155.750 27 Şubat 2024
TL 599.368 715.056 26 Nisan 2024
TL 972.020 499.665 10 Mayıs 2024
TL 207.853 418.545 12 Şubat 2024
TL 700.000 778.068 28 Şubat 2024
TL 428.045 474.316 31 Temmuz 2024
TL 269.857 325.875 16 Ağustos 2024
TL 274.462 323.482 28 Ağustos 2024
TL 229.780 253.153 2 Ekim 2024
TL 140.639 170.242 1 Nisan 2024
TL 94.501 150.592 15 Nisan 2024
TL 94.501 150.393 24 Ekim 2024
Toplam finansal yatırımlar 8.869.828

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

34 FİNANSAL YATIRIMLAR (Devamı)

31 Aralık 2022 tarihi itibarıyla gerçeğe uygun değer farkı diğer kapsamlı gelire yansıtılan finansal yatırımların nominal tutarı ve gerçeğe uygun değerleri aşağıdaki gibidir:

Nominal Gerçeğe uygun
Para birimi sözleşme tutarı değeri Vade
Avro 24.000 777.764 16 Şubat 2026
Avro 15.000 459.852 8 Temmuz 2027
Avro 5.000 164.732 11 Nisan 2023
ABD doları 3.700 120.802 31 Mart 2025
ABD doları 21.000 644.610 14 Temmuz 2023
ABD doları 18.000 508.090 25 Mart 2027
ABD doları 5.000 161.123 13 Kasım 2025
ABD doları 3.000 92.001 25 Ocak 2023
ABD doları 1.000 30.549 10 Ağustos 2024
ABD doları 50.000 90.144 Süresiz
Toplam finansal yatırımlar 3.049.667

31 Aralık 2022 tarihi itibarıyla gerçeğe uygun değer farkı kar veya zarar tablosuna yansıtılan finansal yatırımların nominal tutarı ve gerçeğe uygun değerleri aşağıdaki gibidir:

Nominal Gerçeğe uygun
Para birimi sözleşme tutarı değeri Vade
TL 1.564.478 2.037.015 10 Mayıs 2023
TL 1.160.181 1.565.557 27 Şubat 2023
TL 1.155.113 1.351.781 15 Ağustos 2023
TL 719.717 842.611 16 Ağustos 2023
TL 379.577 493.978 11 Mayıs 2023
TL 305.578 357.476 2 Ekim 2023
Toplam finansal yatırımlar 6.648.418

Aşağıdaki kazançlar yıl içinde, diğer kapsamlı gelirde muhasebeleştirilmiştir.

31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
Diğer kapsamlı gelirde muhasebeleştirilen kazanç/(kayıp)
Finansal yatırımla ilgili kazanç (kayıp) 149.602 (121.999)
Finansal yatırımla ilgili kazanç/(kayıp), vergi etkisi (5.514) 35.988
144.088 (86.011)

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

35 TÜREV ARAÇLAR

31 Aralık 2023 ve 2022 tarihleri itibarıyla türev araçların gerçeğe uygun değerleri aşağıdaki gibidir:

31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
Varlık Yükümlülük Varlık Yükümlülük
Alım - satım amaçlı 607.510 313.805 1.308.954 215.974
Riskten korunma amaçlı 1.305.395 48.609 1.977.016 35.314
Toplam 1.912.905 362.414 3.285.970 251.288

31 Aralık 2023 itibarıyla 2.044.765 TL'lik kısa vadeli türev varlıklar üzerinde 131.860 TL net faiz gelir tahakkuku ve 354.370 TL'lik kısa vadeli türev yükümlülüklerin üzerinde 8.044 TL net faiz gider tahakkuku ilave olarak bulunmaktadır.

31 Aralık 2022 itibarıyla 3.348.871 TL'lik kısa vadeli türev varlıklar üzerinde 62.901 TL net faiz gider tahakkuku ve 253.894 TL'lik kısa vadeli türev yükümlülüklerin üzerinde 2.606 TL net faiz gelir tahakkuku ilave olarak bulunmaktadır.

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

35 TÜREV ARAÇLAR (Devamı)

Riskten korunma amaçlı

31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla riskten korunma amaçlı türev sözleşmelerinin nominal tutarları ve gerçeğe uygun değerleri aşağıdaki gibidir:

31
Aralık
2023 31
Aralık
2022
Nominal
sözleşme
tutarı
Gerçeğe
uygun
Nominal
sözleşme
tutarı
Gerçeğe
uygun
Finansal
riskten
Birimi
Para
(Orijinal
para birimi)
değeri (Orijinal
para birimi)
değeri Vade korunma
rasyosu
Yapılandırılmış
çapraz kur
swap sözleşmeleri
Avro 167.000 259.289 233.600 334.517 Ekim
2025
01:01
Avro 38.057 24.514 50.711 88.338 Nisan
2026
01:01
ABD
Doları
124.186 566.902 165.478 924.346 Nisan
2026
01:01
Çapraz
kur
swap sözleşmeleri
Çin
Yuanı
81.162 309.793 108.148 423.372 Nisan
2026
01:01
swap sözleşmeleri
Faiz
ABD
Doları
90.135 96.288 120.105 171.129 Nisan
2026
01:01
Riskten
muhasebesi
korunma
amaçlı
türev
finansal
araçlar
1.256.786 1.941.702

191.036 Avro (2022: 269.624 Avro) yapılandırılmış çapraz kur swap sözleşmeleri "Credit Support Annex (CSA)" anlaşması sonrası teminat olarak alınan 998.716 TL (2022: 1.967.883 TL) tutarını içermektedir.

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

35 TÜREV ARAÇLAR (Devamı)

Alım-satım amaçlı türev finansal araçlar

31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla alım-satım amaçlı türev sözleşmelerinin nominal tutarı ve gerçeğe uygun değerleri aşağıdaki gibidir:

31
Aralık
2023
31
Aralık
2022
Nominal
sözleşme
tutarı
Gerçeğe
uygun
Nominal
sözleşme
tutarı
Gerçeğe
uygun
Para
Birimi
(Orijinal
para birimi)
değeri Vade (Orijinal
para birimi)
değeri Vade
kur
swap sözleşmeşleri
Çapraz
ABD
Doları
8.000 185.107 Kasım
2025
18.858 400.871 Mart
2023-Kasım
2025
Çin
Yuanı
19.425 71.036 Nisan
2026
25.883 94.715 Nisan
2026
Vadeli
döviz
sözleşmeleri
ABD
Doları
334.900 (123.348) Mart
2024
377.435 12.643 Ocak-Mart
2022
Avro 10.000 (19.906) Ocak
2024
26.900 47.288 Şubat
- Nisan
2023
2023
swap sözleşmeleri
Döviz
ABD
Doları
353.972 (148.612) Şubat
2024
357.451 (6.558) Ocak
2023
Çin
Yuanı
- - - 148.422 3.071 Ocak
2023
Yapılandırılmış
çapraz kur
swap sözleşmeleri
ABD
Doları
18.000 72.504 2025
Kasım
27.000 123.664 2025
Kasım
Avro 40.060 251.073 Nisan
2026
53.380 418.589 Nisan
2026
Faiz
takas
sözleşmeleri
ABD
Doları
64.655 23.711 Nisan
2026
53.380 (1.303) Nisan
2026
TL 600.000 (17.861) Ekim
2026
- - -
Alım
finansal
– satım amaçlı
türev
araçlar
293.704 1.092.980

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

35 TÜREV ARAÇLAR (Devamı)

Alım-satım amaçlı swap sözleşmeleri (Devamı)

Türev araçların gerçeğe uygun değerleri ve risk yönetimi

Gerçeğe uygun değer:

Gerçeğe uygun değerleriyle gösterilen finansal varlık ve yükümlülüklerin seviye sınıflamaları:

Gerçeğe uygun değerin hesaplanması, gerçeğe uygun değerleme bilgilerinin gözlemlenebilir bir düzeyde olmasına ve bu bilgilerin kendi içlerindeki önemine göre, aşağıda açıklandığı şekilde 1. Seviye, 2. Seviye ve 3. Seviye olmak üzere üçe ayrılır:

  • Birinci seviyedeki bilgiler, bir işletmenin ölçüm tarihinde elde ettiği ve aktif bir piyasada benzer varlık ve yükümlülükler için kullanılan borsa fiyatlarıdır (düzeltilmemiş),
  • İkinci seviyedeki bilgiler, birinci seviyede belirtilen borsa fiyatından hariç, bir varlık veya yükümlülük için doğrudan ya da dolaylı olarak gözlemlenebilen bilgilerdir,
  • Üçüncü seviyedeki bilgiler, bir varlığın ya da yükümlülüğün gerçeğe uygun değerinin bulunmasında kullanılan piyasada gözlenebilir bir veriye dayanmayan bilgilerdir.

Aşağıdaki tablo söz konusu finansal varlık ve yükümlülüklerin gerçeğe uygun değerlerinin nasıl belirlendiği bilgisini vermektedir:

Gerçeğe uygun seviyesi Değerleme tekniği
Gözlemlenebilir getiri eğrisi
kullanılarak hesaplanan indirgenmiş
a) Yapılandırılmış çapraz kur swap nakit akımlarına dayalı fiyatlama
sözleşmeleri Seviye 2 modeli
Gözlemlenebilir getiri eğrisi
kullanılarak hesaplanan indirgenmiş
b) Çapraz kur döviz, döviz swap ve faiz swap nakit akımlarına dayalı fiyatlama
sözleşmeleri Seviye 2 modeli
Dönem sonu vadeli döviz kurlarına
c) Vadeli döviz sözleşmeleri Seviye 2 dayalı fiyatlama modeli

Yapılandırılmış çapraz kur swap sözleşmelerinin değerlemesinde, alım satım fiyat farkı gözlemlenebilir girdi olup, değerlemenin yapılmasında alım-satım fiyat ortalamaları yerine alım ve satım fiyat aralığında en uygun olduğuna kanaat getirilen alım fiyatı girdi olarak kullanılmıştır. Fiyat ortalamaları yerine alım fiyatı kullanılmasının, bu araçların 31 Aralık 2023 itibariyle taşınan değerlerine bir etkisi olmamıştır.

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

35 TÜREV ARAÇLAR (Devamı)

Türev araçların gerçeğe uygun değerleri ve risk yönetimi (devamı)

Gerçeğe uygun değer (devamı):

Aşağıdaki tabloda Seviye 3 hiyerarşisindeki gerçeğe uygun değer ile taşınan türev araçların açılış ve kapanış bakiyeleri arasındaki hareket detayı gösterilmektedir. Yapılandırılmış çapraz kur swap sözleşmeleri 31 Aralık 2023 itibariyle seviye 2 olarak değerlendirilmiştir.

Yapılandırılmış çapraz kur swap sözleşmeleri

31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
1.889.454 2.839.699
(2.206.436) (2.203.493)
2.275.339 2.362.553
(784.075) (1.109.305)
(1.174.282)
- 1.889.454

Şirket'in 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla tekrarlanmayan bazda gerçeğe uygun değerden taşınan finansal varlık ve yükümlülükleri bulunmamaktadır.

Netleştirme/Mahsup

Şirket'in 15 Temmuz 2016'da yapmış olduğu, sırasıyla 26 Mayıs 2017 ve 9 Ağustos 2018'de yeniden düzenlemiş olduğu 167.600 Avro yapılandırılmış çapraz kur swap işlemi için 26 Haziran 2018 tarihinde ve 24.036 Avro yapılandırılan çapraz kur swap işlemi için 25 Haziran 2019 tarihinde tarafların temerrüde düşmesi ihtimaline karşı CSA teminat anlaşması yapmıştır. Anlaşmaya göre yapılan swap işleminin gerçeğe uygun değeri her ayın 10. ve 24. günü belirlenerek belirli bir eşik değerin üstünde olması durumunda bir taraf diğer tarafa (gerçeğe uygun değeri pozitif ise banka müşteriye, negatif ise müşteri bankaya) eşik değerin üstünde kalan tutar kadar teminat (nakit) göndermektedir.

Yapılan değerlemede gerçeğe uygun değerde minimum 1.000 Avro üzerinde bir değişim varsa transfer gerçekleştirilmektedir. CSA anlaşması sonrası eşik değeri (10.000 Avro) aşan kısım olan toplamda 340.544 Avro (31 Aralık 2023: 11.092.846 TL) teminat olarak Şirket'e gönderilmiştir. Şirket ise eşik değeri (10.000 Avro) aşan kısım olan toplamda CSA anlaşması sonrası 309.884 Avro (31 Aralık 2023: 10.094.130 TL) teminat olarak göndermiştir. Şirket, borçlanmalar altında muhasebeleştirdiği söz konusu 998.716 TL (31 Aralık 2022: 1.967.883 TL) teminat tutarını netleştirme konusunda yasal bir hakkının bulunması ve net esasa göre ödemede bulunma niyetinde olması nedeniyle finansal durum tablosunda yer alan türev araç varlıkları ve türev araç yükümlülükleri ile netleştirerek sunmuştur. Netleştirme işlemi yapılmasaydı finansal durum tablosunda yer alan türev araç varlıkları 2.870.371 TL (31 Aralık 2022: 5.062.399 TL), türev araç yükümlülükleri 181.260 TL (31 Aralık 2022: (5.674) TL), ilişkili olmayan taraflardan kısa vadeli borçlanmalar ve uzun vadeli borçlanmaların kısa vadeli kısımları toplamda 30.371.295 TL olacaktı (31 Aralık 2022: 29.519.970 TL).

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

35 TÜREV ARAÇLAR (Devamı)

Türev araçların gerçeğe uygun değerleri ve risk yönetimi (devamı)

Finansal risk yönetimi

Market riski

Grup piyasa risklerini yönetmek için çeşitli türev işlemler gerçekleştirmektedir. Tüm bu işlemler hazine ve risk yönetimi departmanı tarafından belirlenen kurallar dahilinde gerçekleştirilir. Genel olarak, Grup kâr veya zarardaki oynaklığı yönetmek için riskten korunma muhasebesi uygulamak istemektedir.

Döviz riski

Grup'un risk yönetimi politikası, çeşitli vadelerdeki kredilerine ilişkin tahmini döviz riskini herhangi bir ödeme zamanda korunmaktır. Grup faiz ve kur riskinden korunmak amacıyla esas olarak, yapılandırılmış çapraz kur swap sözleşmeleri, çapraz kur swap sözleşmeleri, faiz swap sözleşmeleri, vadeli döviz sözleşmeleri olmak üzere türev finansal araçları kullanmaktadır. Bu sözleşmeler genellikle nakit akış riskinden korunma amaçlı olarak belirlenmiştir.

Grup, 1 Temmuz 2018 tarihi itibarıyla mevcut yapılandırılmış çapraz kur swapları ve çapraz kur swapları için TFRS 9 kapsamında nakit akış riskinden korunma muhasebesi uygulamaya başlamıştır. TFRS 9, risk yönetimi uygulamaları ile uyumlu hale getirilmesini amaçlayan yeni finansal riskten korunma muhasebesi kurallarını da içermektedir.

Yapılandırılmış çapraz kur swap sözleşmelerindeki opsiyonların zaman değeri, belirlenen riskten korunma aracının içine dahil edilmekte ve riskten korunma maliyeti olarak ayrı şekilde özkaynak altında riskten korunma maliyeti rezervi olarak muhasebeleştirilmektedir. Şirket'in politikası, yapılandırılmış çapraz kur swap ve çapraz kur swap sözleşmelerinin kritik koşulları sağlayacak biçimde riskten korunan kalemle uyumlu hale getirilmesidir.

Şirket, finansal riskten korunulan ürün ve finansal riskten korunma aracı arasında nakit akışlarının para birimi, tutarı ve zamanlamasına bağlı olarak ekonomik bir ilişkinin varlığını belirler. Şirket, her riskten korunma ilişkisinde, riskten korunma ürünü olarak belirlenen türevlerin, riskten korunan ürünlerin nakit akışlarındaki değişimleri beklendiği şekilde etkin bir biçimde netlendiğini varsayımsal türev yöntemiyle değerlendirmektedir.

Riskten korunma ilişkilerinde temel etkinsizlik nedenleri;

  • Karşı tarafların swap sözleşmelerinin gerçeğe uygun değeri üzerindeki kredi riski etkisi, korunan riskin bir parçası değildir ve kredi riskinin riskten korunma amaçlı nakit akışlarının kur değişimlerine ilişkin gerçeğe uygun değer etkisinin başlangıçta oldukça küçük olduğu değerlendirilmektedir.

  • Nakit akış riskinden korunma ilişkisinde riskten korunma aracı olarak belirlenen türev sözleşmelerin gerçeğe uygun değeri döviz bazlı fark içermektedir. Varsayımsal türev, döviz bazlı fark hariç kalacak şekilde tasarlanmıştır.

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

35 TÜREV ARAÇLAR (Devamı)

Türev araçların gerçeğe uygun değerleri ve risk yönetimi (devamı)

Finansal risk yönetimi (Devamı)

Döviz riski (Devamı)

Grup, belirli banka kredilerini, gerçekleşme olasılığı yüksek tahmini ABD Doları cinsinden elektrik satışları nedeniyle maruz kalınan ABD Doları/TL spot kur riskine karşı korunma aracı olarak tanımlamış olup, 10 Eylül 2021'den itibaren nakit akış riskinden korunma muhasebesi uygulamaya başlamıştır. Bu kapsamda ilişkilendirilen kredilerin 31 Aralık 2023 tarihi itibariyle tutarı 10.097 ABD Doları'dır. Nakit akış riskinden korunma kapsamında gerçekleşen kazanç ve kayıplar, 2023 yılı konsolide kapsamlı gelir tablosunda "nakit akış riskinden korunma kazançları /(kayıpları)" hesabında muhasebeleştirilmiştir.

Grup, belirli kiralama yükümlülüklerini, gerçekleşme olasılığı yüksek tahmini Avro cinsinden telekomünikasyon gelirleri nedeniyle maruz kalınan Avro/TL spot kur riskine karşı korunma aracı olarak tanımlamış olup, 1 Ekim 2021'den itibaren nakit akış riskinden korunma muhasebesi uygulamaya başlamıştır. Bu kapsamda ilişkilendirilen kredilerin 31 Aralık 2023 tarihi itibariyle tutarı 9.882 Avro'dur. Nakit akış riskinden korunma kapsamında gerçekleşen kazanç ve kayıplar, 2022 yılı konsolide kapsamlı gelir tablosunda "nakit akış riskinden korunma kazançları /(kayıpları)" hesabında muhasebeleştirilmiştir.

Şirket, Avrupa'da faaliyet gösteren bazı bağlı ortaklıklarındaki net yatırımlarının Türk Lirası'na çevrilmesinden kaynaklanan döviz kuru riskinden korunmak amacıyla, Avro cinsinden kredilerin bir bölümünü riskten korunma aracı olarak tanımlamıştır. Bu kapsamda ilişkilendirilen kredilerin 31 Aralık 2023 tarihi itibariyle tutarı 320.008 Avro'dur. Yurtdışındaki net yatırım riskinden korunma kapsamında 2022 yılı kapsamlı gelir tablosunda "Yurtdışındaki işletmeye ilişkin net yatırım riskinden korunma ile ilgili diğer kapsamlı gelir/(gider)" hesabında muhasebeleştirilen vergi sonrası etki (1.161.222) TL'dir (2022: (80.795) TL).

Faiz oranı riski

Şirket, maruz kaldığı faiz oranı riskine ilişkin sabit oranda kalmasını sağlayan politikayı benimsemiştir. Bu, kısmen sabit oranlı araçlara girerek ve kısmen değişken faizli borçlanma yoluyla nakit akışlarındaki değişkenliğin faiz oranlarındaki hareketleriyle ilişkilendirilebilen çapraz kur swapları ve faiz swapları kullanılarak sağlanmaktadır. Şirket, 1:1'lik bir riskten korunma oranı uygulamaktadır.

Şirket, finansal riskten korunulan ürün ve finansal riskten korunma aracı arasında referans faiz oranları, tenör, fiyatlandırma tarihi, vade ve tutarlara bağlı olarak ekonomik bir ilişkinin varlığını belirlemektedir.

Şirket, her riskten korunma ilişkisinde, riskten korunma ürünü olarak belirlenen türevlerin, riskten korunan ürünlerin nakit akışlarındaki değişimleri beklendiği şekilde etkin bir biçimde netlendiğini varsayımsal türev yöntemiyle değerlendirmektedir.

Riskten korunma ilişkilerinde temel etkinsizlik nedenleri;

– Karşı tarafların swap sözleşmelerinin gerçeğe uygun değeri üzerindeki kredi riski etkisi, korunan riskin bir parçası değildir ve kredi riskinin riskten korunma amaçlı nakit akışlarının faiz oranı değişimlerine ilişkin gerçeğe uygun değer etkisinin başlangıçta oldukça küçük olduğu değerlendirilmektedir.

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

35 TÜREV ARAÇLAR (Devamı)

Türev araçların gerçeğe uygun değerleri ve risk yönetimi (devamı)

Finansal risk yönetimi (devamı)

Faiz oranı riski (devamı)

Değişken faizli enstrümanlar için nakit akış duyarlılık analizi

31 Aralık 2023 ve 2022 tarihleri itibarıyla döviz kurlarında % 10 ve faiz oranlarında 100 baz puanlık makul bir değişimin, özkaynak ve kar veya zararda aşağıda gösterilen tutarlarda artan (azalan) etkisi olacaktır. Bu analiz diğer tüm değişkenlerin sabit kaldığını varsaymaktadır.

Kar veya Zarar Özkaynak,
vergi sonrası
100 bp artış 100 bp azalış 100 bp artış 100 bp azalış
31 Aralık 2023
Yapılandırılmış çapraz kur swap
sözleşmeleri (51.444) 12.874 555.829 572.421
Çapraz kur swapları 138.039 129.023 (7.670) (8.685)
Nakit Akış Duyarlılığı (net) 86.595 141.897 548.159 563.736
Kar veya Zarar Özkaynak,
vergi sonrası
100 bp artış 100 bp azalış 100 bp artış 100 bp azalış
31 Aralık 2022
Yapılandırılmış çapraz kur swap
sözleşmeleri (61.841) (41.299) 1.245.373 1.297.102
Çapraz kur swapları 106.742 389.418 389.587 339.632
Nakit Akış Duyarlılığı (net) 44.901 348.119 1.634.960 1.636.734

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

36 BORÇLANMALAR

Şirket'in finansal borçlanmaları ile ilgili kur riski Dipnot 38'de belirtilmiştir.

31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
Banka kredileri 12.230.146 14.435.513
Kısa vadeli teminatsız banka kredileri 12.230.146 13.834.103
Kısa vadeli teminatlı banka kredileri - 601.410
İhraç
edilmiş borçlanma araçları
3.437.246 1.853.222
Kira yükümlülükleri 771.805 1.438.924
Uzun vadeli borçlanmaların kısa vadeli kısımları 8.113.038 8.164.966
Uzun vadeli teminatsız banka kredilerinin kısa vadeli 7.339.276 7.373.008
Uzun vadeli teminatlı banka kredilerinin kısa vadeli 773.762 791.958
Uzun vadeli ihraç edilmiş borçlanma araçlarının kısa vadeli
kısımları 1.585.326 1.659.461
Uzun vadeli borçlanmalar 29.445.481 29.568.602
Uzun vadeli teminatsız banka kredileri 25.494.990 25.793.261
Uzun vadeli teminatlı banka kredileri 3.950.491 3.775.341
Uzun vadeli ihraç edilmiş borçlanma araçları 26.845.384 28.021.428
Uzun vadeli kira yükümlülükleri 1.655.783 3.595.269
84.084.209 88.737.385

Şirket, ING Bank N.V. ve AB Svensk Exportkredit ile İsveç İhracat Kredi Kuruluşu ("EKN") sigortası kapsamında 18 Aralık 2020 tarihinde imzalamış olduğu kredi sözleşmesine uygun olarak kredi kullanmıştır. 31 Aralık 2023 itibarıyla bu sözleşme kapsamında geçerli olmak üzere sırasıyla 24 Şubat 2023, 22 Mayıs 2023 ve 7 Eylül tarihlerinde 4.819 ABD doları, 25.889 ABD doları ve 9.110 ABD Doları kredi, sabit %1,53 yıllık faiz oranı ile kullanılmıştır.

Şirket, China Development Bank ("CDB") ile 7 Ağustos 2020 tarihinde imzalamış olduğu ve 7 Ağustos 2023 tarihinde süresi uzatılan kredi sözleşmesine uygun olarak kredi kullanmıştır. 31 Aralık 2023 itibarıyla bu sözleşme kapsamında geçerli olmak üzere sırasıyla 8 Şubat 2023, 29 Mayıs 2023, 21 Haziran 2023, 6 Eylül 2023, 25 Ekim 2023, 28 Kasım 2023 ve 27 Aralık 2023 tarihlerinde 28.900 Avro, 36.603 Avro, 26.854, 40.675 Avro kredi 6M Euribor + %2,29 faiz oranı ile ve 42.073 Çin Yuanı, 47.600 Çin Yuanı ve 36.000 Çin Yuanı kredi %5.15 yıllık faiz oranı ile kullanılmıştır.

Şirket 28 Nisan 2023 tarihinde 8.000.000 TL tutarında yeni bir SPK ihraç izni almış olup 8 Mayıs 2023, 1 Ağustos 2023, 9 Ağustos 2023, 11 Ağustos 2023 tarihlerinde, sırasıyla 9 Ağustos 2023, 31 Ocak 2024, 8 Şubat 2024 ve 9 Şubat 2024 vadeli, 330.320 TL, 500.000 TL, 530.000 TL, 700.000 TL tutarında finansman bonosu ihracı gerçekleştirmiştir. 31 Aralık 2023 itibarıyla söz konusu 8.000.000 TL limitten 5.939.680 TL ihraç limiti kalmıştır.

Şirket, Bank of China ("BOC") ile 11 Ağustos 2023 tarihinde imzalamış olduğu kredi sözleşmesine uygun olarak kredi kullanmıştır. 31 Aralık 2023 itibarıyla bu sözleşme kapsamında geçerli olmak üzere sırasıyla 25 Ağustos 2023, 27 Ekim 2023 ve 21 Aralık 2023 tarihlerinde 9.838 Avro, 7.550 Avro ve 6.498 Avro kredi 3M Euribor + %2,50 faiz oranı ile kullanılmıştır.

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

36 BORÇLANMALAR (Devamı)

Turkcell Ödeme olarak 29 Eylül 2022, 13 Temmuz 2023 ve 14 Eylül 2023 tarihlerinde sermaye piyasası mevzuatı çerçevesinde sırasıyla 1.000.000 TL, 400.000 TL ve 1.000.000 TL'ye kadar Türk Lirası cinsinden, yurt içinde, farklı miktar ve zaman dilimlerinde halka arz edilmeksizin tahsisli ve/veya nitelikli yatırımcılara satılmak üzere yönetim sözleşmesine dayalı kira sertifikaları ihracı için her biri 1 yıl süreyle geçerli olmak üzere yeni SPK onayı alınmıştır. Turkcell Ödeme, Şubat 2023 ile Aralık 2023 arasında çeşitli tarihlerde toplam 1.680.000 TL tutarında herbiri 3/4 ay vadeli kira sertifikası ihraçları gerçekleştirmiştir.

Turkcell Superonline'ın 25 Ağustos 2022 tarihinde, 1.000.000 TL'ye kadar kira sertifikaları ihracı için SPK'dan aldığı onay kapsamında, 2022 yılında ihraç edilen 400.000 TL'ye ilave olarak Ocak 2023 ile Mayıs 2023 tarihleri arasında çeşitli tarihlerde Halk Varlık Kiralama aracılığıyla toplam 600.000 TL tutarında herbiri 3 ay vadeli kira sertifikası ihraçları gerçekleştirilmiştir. İhraç edilen bu kira sertifikalarının tamamı 31 Aralık 2023 tarihi itibariyle geri ödenmiştir. Ayrıca, Turkcell Superonline, 21 Haziran 2023 tarihinde, sermaye piyasası mevzuatı çerçevesinde, 1.000.000 TL'ye kadar, Türk Lirası cinsinden, yurt içinde, farklı miktar ve zaman dilimlerinde halka arz edilmeksizin tahsisli ve/veya nitelikli yatırımcılara satılmak üzere yönetim sözleşmesine dayalı kira sertifikaları ihracı için 1 yıl süreyle geçerli olmak üzere yeniden SPK onayı almıştır. Söz konusu onay dahilinde, Temmuz 2023 ile Aralık 2023 tarihleri arasında çeşitli tarihlerde Halk Varlık Kiralama aracılığıyla toplam 1.000.000 TL tutarında herbiri 3/4 ay vadeli kira sertifikası ihraçları gerçekleştirilmiştir. 21 Aralık 2023 tarihinde, sermaye piyasası mevzuatı çerçevesinde, 3.000.000 TL'ye kadar, Türk Lirası cinsinden, yurt içinde, farklı miktar ve zaman dilimlerinde halka arz edilmeksizin tahsisli ve/veya nitelikli yatırımcılara satılmak üzere yönetim sözleşmesine dayalı kira sertifikaları ihracı için 1 yıl süreyle geçerli olmak üzere yeniden SPK onayı almıştır.

Turkcell Finansman olarak 30 Aralık 2021 tarihinde alınan 500.000 TL tutarındaki SPK onayı ardından 10 Haziran 2022 tarihinde 9 Eylül 2022 vadeli 200.000 TL tutarında finansman bonosu ihracı gerçekleştirilmiştir. 9 Eylül 2022 tarihinde ise 250.000 TL tutarında yeni bir finansman bonosu ihracı 5 Aralık 2022 vadeli olarak gerçekleştirilmiştir. 29 Eylül 2022'de 1.000.000 TL'ye kadar borçlanma aracı ihracı için aynı şartlarla yönetim kurulu onayı alınmıştır ve SPK tarafından 2 Aralık 2022 tarihinde ihraç edilebilecek sermaye piyasası araçlarının ihraç tavanı 1.000.000 TL olarak onaylanmıştır. Bu ihraç tavanı kapsamında 6 Aralık 2022 tarihinde 250.000 TL nominal tutarında 7 Mart 2023 vadeli kuponlu finansman bonosu ihracı gerçekleştirilmiştir. Turkcell Finansman olarak Mart ve Aralık ayları arasında çeşitli tarihlerde toplam 925.000 TL tutarında 91 ila 182 gün arasında vadelerde kuponlu finansman bonosu ihracı gerçekleştirilmiştir. 31.12.2023 itibarıyla Aralık ayında alınan 1.000.000 TL'lik limitten 825.000 TL ihraç limiti kalmıştır.

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

36 BORÇLANMALAR (Devam)

31 Aralık 2023 ve 2022 tarihleri itibarıyla, kredilerin detayı aşağıdaki gibidir:

31
Aralık
2023
31
Aralık
2022
birimi
Para
Faiz
Türü
Ödeme
Periyodu
Nominal
Faiz
Oranı
TL Ödeme
Periyodu
Nominal
Faiz
Oranı
TL
Teminatsız
banka
kredileri
Avro Değişken 2024-2028 Euribor+2,0%-Euribor+4,0% 25.815.920 2023-2028 Euribor+%2,0-Euribor+%2,3 22.530.691
Teminatsız
banka
kredileri
TL Sabit 2024-2025 11,5%-58,9% 11.942.103 2023 %12,4-%38,0 12.822.981
Teminatsız
banka
kredileri
Doları
ABD
Değişken 2024-2028 Sofr
2,2%
4.483.145 2023-2026 Libor+%1,7-Libor+%2,2 6.561.767
Teminatsız
banka
kredileri
HRV Sabit - - - 2023-2024 %10,0-%21,0 2.354.892
Teminatsız
banka
kredileri
Çin
Yuanı
Sabit 2024-2028 5,2%-5,5% 2.261.585 2023-2028 %3,7-%5,5 2.446.988
Teminatsız
banka
kredileri
Avro Sabit 2024 6,0% 345.431 - - -
Teminatsız
banka
kredileri
ABD
Doları
Sabit 2024-2026 2,6% 200.371 2023-2026 %2,6 283.053
Teminatsız
banka
kredileri
BYN Sabit 2024 14,0% 15.857 - - -
Teminatlı
banka
kredileri
ABD
Doları
Sabit 2024-2033 1,5%-3,8 3.872.474 2023-2032 %1,5-%3,8 3.491.611
Teminatlı
banka
kredileri
ABD
Doları
Değişken 2024-2028 Sofr+0,6%
&
Libor+1,6%
851.779 2023-2028 Libor+%0,6
- Libor+%1,6
1.075.688
Teminatlı
banka
kredileri
HRV Sabit - - - 2023 %16,4-%19,5 601.410
İhraç
edilmiş
borçlanma
araçları
ABD
Doları
Sabit 2024-2028 5,8% 28.430.710 2023-2028 %5,8 29.680.889
İhraç
edilmiş
borçlanma
araçları
TL Sabit 2024 29,5%-45,0% 3.437.246 2023 %20,3-%25,5 1.853.222
Kira
yükümlülükleri
TL Sabit 2024-2057 9,8%-45,0% 1.569.795 2023-2048 %9,8-%45,0 1.989.791
Kira
yükümlülükleri
HRV Sabit 2024-2072 7,6%-47,7% - 2023-2071 %7,6-%47,7 1.892.521
Kira
yükümlülükleri
BYN Sabit 2024-2037 10,8%-20,0% 415.560 2023-2037 %11,5-%20,0 509.575
Kira
yükümlülükleri
Avro Sabit 2024-2034 1,0%-11,0% 407.907 2023-2034 %1,0-%10,3 510.252
Kira
yükümlülükleri
Doları
ABD
Sabit 2024-2052 3,9%-11,6% 34.326 2023-2052 %3,9-%11,5 132.054
84.084.209 88.737.385

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

37 İLİŞKİLİ TARAF AÇIKLAMALARI

İlişkili taraflar ile yapılan işlemler

Üst düzey idari personel ile yapılan işlemler

Üst düzey idari personel, Grup'un Yönetim Kurulu Üyeleri ve üst düzey yöneticilerinden oluşmaktadır. 31 Aralık 2023 ve 2022 tarihleri itibarıyla üst düzey yöneticilerin Grup'tan kullanmış olduğu kredi bulunmamaktadır.Grup, üst düzey yöneticilerinin ücretlerine ilave olarak ek menfaatler sağlamakta ve emeklilik planlarına katkıda bulunmaktadır. Grup, emeklilik planlarına personel ücretlerinin belirli bir oranında katkıda bulunmakla yükümlüdür.

31 Aralık 2023 ve 2022 tarihleri itibarıyla sona eren hesap dönemlerinde üst düzey idari personele ödenen ve sağlanan faydalar aşağıdaki gibidir:

31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
Kısa dönem faydalar 393.758 337.928
Hisse bazlı ödemeler 43.010 -
Uzun dönem faydalar 2.672 3.325
Kıdem tazminatı 729 1.847
440.169 343.100

Diğer ilişkili taraflar ile yapılan işlemler

31 Aralık 2023 ve 2022 tarihlerinde sona eren hesap dönemlerindeki ilişkili kuruluşlarla önemli işlemler aşağıdaki gibidir:

Gelirler: 31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
Türk Telekom Mobil İletişim
Hizmetleri A.Ş ("TT Mobil")(*)
1.176.788 1.110.130
Ziraat Bankası A.Ş. ("Ziraat Bankası")(*) 755.729 134.451
Türkiye Sigorta A.Ş. ("Türkiye Sigorta")(*) 354.587 2.198
Türk Hava Yolları A.Ş. ("THY")(*) 335.102 315.804
Enerji Piyasaları İşletme
A.Ş. ("EPİAŞ")(*)
300.134 353.776
Güneş Express Havacılık A.Ş. ("Sun Express")(*) 172.160 115.657
Türk Telekomünikasyon A.Ş. ("Türk Telekom")(*) 131.734 93.051
Türksat Uydu Haberleşme Kablo TV ve İşletme
A.Ş ("Türksat")(*)
89.455 95.997
TVF İFM
Gayrimenkul İnşaat
ve Yönetim A.Ş. (*)
87.817 72.200
Türkiye Vakıflar Bankası TAO ("Vakıfbank")(*) 80.656 55.126
Ziraat Katılım Bankası A.Ş. ("Ziraat Katılım")(*) 75.047 15.316
Türkiye Hayat ve Emeklilik A.Ş.(*) 34.319 27.103
Türkiye Halk Bankası A.Ş. ("Halkbank") (*) 28.259 30.312
BIST (*) 18.075 11.269
TOGG (**) 18.485 108.534
Sofra (**) 4.035 3.386
Diğer ilişkili kuruluşlardan gelirler 32.632 39.516
3.695.014 2.583.826

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

37 İLİŞKİLİ TARAF AÇIKLAMALARI (Devamı)

Diğer ilişkili taraflar ile yapılan işlemler (devamı)

Giderler: 31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
Türk Telekom (*) 1.593.359 1.227.921
TT Mobil (*) 1.271.666 1.039.068
EPİAŞ
(*)
902.554 3.232.571
İstanbul
Takas ve Saklama Bankası A.Ş. ("Takasbank") (*)
449.463 152.631
Sofra (**) 147.485 88.060
Türksat (*) 76.415 156.930
PTT (*) 84.608 46.220
Boru Hatları İle
Petrol Taşıma A.Ş.
("BOTAŞ") (*) 63.880 75.529
Diğer ilişkili kuruluşlardan giderler 289.879 97.926
4.879.309 6.116.856

(*) TVF ve TVF'nin üzerinde kontrole veya müşterek kontrole veya önemli etkiye sahip olduğu ilişkili taraflardır.

(**) Grup'un iştirak ve iş ortaklıkları.

31 Mart 2022 itibariyle TVF, Türk Telekom'un %61,68 pay sahipliği oranı ile en büyük hissedarı haline gelmiştir, dolayısıyla Grup, 31 Mart 2022 tarihi itibarıyla Türk Telekom şirketlerini ilişkili taraf olarak raporlamaya başlamıştır. Grup ve Türk Telekom arasındaki işlemler telekomünikasyon hizmetlerinden oluşmaktadır.

Finansal araçlar

31 Aralık 2023 ve 2022 tarihinde sona eren hesap dönemine ilişkin ilişkili taraflarla olan finansal araçlar aşağıdaki gibidir:

31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
Vadeli mevduatlar 31.369.567 23.362.376
Vadesiz mevduatlar 720.613 385.761
Kur korumalı mevduat (*) 6.173.875 2.240.337
Ters repo alacakları - 6.103.453
Banka kredileri (7.064.169) (6.789.667)
İhraç
edilmiş borçlanma araçları
(956.914) (589.058)
Kiralama işlemlerinden borçlar (146.028) (206.594)
Değer düşüklüğü karşılığı (31.883) (34.559)
30.065.061 24.472.049

(*) Grup, Vakıfbank'da mevcut 102.941 ABD Doları ve 85.000 Avro tutarındaki döviz mevduat hesabını kur korumalı TL vadeli mevduat hesaplarına dönüştürmüştür.

31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla ilişkili taraflara verilen teminat mektupları tutarı 333.604 TL'dir. (31 Aralık 2022: 226.195 TL).

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

37 İLİŞKİLİ TARAF AÇIKLAMALARI (Devamı)

Finansal araçlar (Devamı)

31 Aralık 2023 ve 2022 tarihi itibarıyla ilişkili taraflarda tutulan vadeli mevduatlara ilişkin banka detayı aşağıdaki gibidir:

31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
Halkbank 11.341.528 8.470.287
Vakıfbank 8.674.948 9.471.793
Ziraat Bankası 8.080.071 3.301.326
Ziraat Katılım 3.273.020 2.118.970
31.369.567 23.362.376

31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla vadeli mevduatlara ilişkin bilgiler aşağıdaki gibidir:

Efektif Faiz
Ana para Para birimi Oranı Vade 31 Aralık 2023
342.372 ABD Doları %4,4 Ocak - Şubat 2024 10.090.875
455.757 Avro %3,7 Ocak - Şubat 2024 14.879.110
6.376.563 T L %40,7 Ocak 2024 6.399.582
31.369.567

31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla ilişkili taraflardan kullanılan kredilere ilişkin bilgiler aşağıdaki gibidir:

Efektif Faiz
31 Aralık 2023 Vade Oranı Para birimi Ana para
4.964.669 Şubat - Ekim 2024 %12,2 - %54,4 T L 4.673.500
1.356.571 Ocak 2024 %41,7 - %42,3 T L 1.349.880
555.411 Ocak 2024 - Eylül 2024 %18,8 - %55,2 T L 553.450
110.239 Şubat 2024 %34,8 - %34,8 T L 104.860
77.279 Ağustos 2024 - Nisan 2025 %28,8 - %49,8 T L 72.206
7.064.169

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

37 İLİŞKİLİ TARAF AÇIKLAMALARI (Devamı)

Finansal araçlar (Devamı)

31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla ilişkili taraflar aracılığıyla ihraç edilmiş borçlanma araçları ilişkin bilgiler aşağıdaki gibidir:

Efektif Faiz
Ana para Para birimi Oranı Vade 31 Aralık 2023
900.000 T L %39,0 - %44,5 Ocak 2024 - Mart 2024 956.914
956.914

31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla ilişkili taraflardan yapılan kiralama işlemlerinden borçlara ilişkin bilgiler aşağıdaki gibidir:

Para birimi Efektif Faiz Oranı Ödeme
Periyodu
31 Aralık 2023
Avro %0,3 - %3,7 2023 - 2025 61.252
T L %12,5 - %55,25 2023 - 2036 84.776
146.028

İlişkili taraflardan faiz gelirleri

31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
Vakıfbank 2.521.142 879.363
Halkbank 575.333 320.371
Ziraat Bankası 401.599 360.592
Ziraat Katılım 175.320 64.685
Diğer 386 81
3.673.780 1.625.092

İlişkili taraflardan faiz giderleri

31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
Vakıfbank 719.985 532.675
Halk Varlık Kiralama A.Ş.
("Halk Varlık Kiralama") 340.443 108.582
Ziraat Bankası 185.581 113.560
Halk Bankası 17.525 3.836
Ziraat Katılım 4.531 885
Diğer 3.277 997
1.271.342 760.535

Grup'un ilişkili taraflarından elde ettiği gelirler; genel olarak telekomünikasyon hizmetlerinden, çağrı merkezi hizmetlerinden ve diğer hizmetlerden oluşmaktadır. Grup ile EPİAŞ arasındaki işlemler enerji hizmetleri temininden; Sofra arasındaki işlemler yemek çeki hizmetleri temininden; BOTAŞ arasındaki işlemler, alt yapı hizmetleri temininden; Grup ile Halk Bankası, Ziraat Bankası, Ziraat Yatırım ve Vakıfbank arasındaki işlemler bankacılık hizmetlerinden; Grup ile Türksat arasındaki işlemler telekomünikasyon hizmetlerinden; Grup ile Borsa İstanbul arasındaki işlemler borsacılık faaliyetlerinden kaynaklanmaktadır. İlişkili taraflardan olan alacaklar teminatsızdır.

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

38 FİNANSAL ARAÇLARDAN KAYNAKLANAN RİSKLERİN NİTELİĞİ VE DÜZEYİ

Kredi Riski

Finansal varlıkların kayıtlı değerleri, maruz kalınan azami kredi riskini gösterir. Raporlama tarihi itibarıyla maruz kalınan azami kredi riski aşağıdaki gibidir:

Alacaklar
Ticari Alacaklar Diğer Alacaklar Finans Sektörü
31 Aralık 2023 İlişkili
Taraf
Diğer Taraf İlişkili Taraf Diğer Taraf (*) Diğer
Varlıklar (**)
Bankalardaki
Mevduat
Türev
Araçlar
Faaliyetlerinden
Alacaklar
Finansal
Yatırımlar
Sözleşme
Varlıkları
Raporlama tarihi itibarıyla maruz kalınan azami kredi
riski ( A+B+C+D+E)
171.373 11.251.507 - 663.673 39.422 49.978.382 2.044.765 6.435.662 9.517.341 3.293.020
-Azami riskin teminat vs. ile güvence altına alınmış kısmı - 1.027.834 - - - - - - - -
A. Vadesi geçmemiş ya da değer düşüklüğüne uğramamış finansal varlıkların
net defter değeri
139.532 9.311.482 - 541.685 17.594 49.978.382 2.044.765 5.835.753 9.517.341 3.293.020
B. Koşulları yeniden görüşülmüş bulunan. aksi takdirde vadesi geçmiş veya
değer düşüklüğüne uğramış sayılacak finansal varlıkların defter değeri
- - - - 368 - - - - -
C. Vadesi geçmiş ancak değer düşüklüğüne uğramamış varlıkların net defter
değeri
- - - - - - - - - -
-Teminat. vs. ile güvence altına alınmış kısmı - - - - - - - - - -
D. Değer düşüklüğüne uğrayan varlıkların net defter değerleri 31.841 1.940.025 - 121.988 21.460 - - 599.909 - -
-Vadesi geçmiş (brüt defter değeri) 31.860 2.464.812 - 122.126 21.798 - - 713.378 - -
-Değer düşüklüğü (-) (19) (524.788) - (138) (338) - - (113.469) - -
-Vadesi geçmemiş (brüt defter değeri) - 33.251 - - 2 46.690 - 33.483 - 3.389
-Değer düşüklüğü (-) - (33.250) - - (2) (46.690) - (33.483) - (3.389)
E. Finansal durum tablosu dışı kredi içeren unsurlar - - - - - - - - - -

(*) Evrensel projesinden alacaklar, vergi dairesinden alacaklar ve kamu idarelerinden alacaklar diğer alacaklara dahil edilmemiştir.

(**) Kısa ve uzun vadeli devreden kdv diğer varlıklara dahil edilmemiştir.

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

38 FİNANSAL ARAÇLARDAN KAYNAKLANAN RİSKLERİN NİTELİĞİ VE DÜZEYİ (Devamı)

Kredi Riski (Devamı)

Alacaklar
Ticari Alacaklar Diğer Alacaklar Bankalardaki Türev Finans Sektörü
Faaliyetlerinden
Finansal Sözleşme
31 Aralık 2022 İlişkili
Taraf
Diğer Taraf İlişkili Taraf Diğer Taraf (*) Diğer
Varlıklar (**)
Mevduat Araçlar Alacaklar Yatırımlar Varlıkları
Raporlama tarihi itibarıyla maruz kalınan azami kredi
riski ( A+B+C+D+E)
125.968 11.474.491 - 628.847 65.286 42.775.569 3.348.871 5.869.089 11.357.829 3.222.952
-Azami riskin teminat vs. ile güvence altına alınmış kısmı - 729.153 - - - - - 118.419 - -
A. Vadesi geçmemiş ya da değer düşüklüğüne uğramamış finansal varlıkların
net defter değeri
95.946 8.862.982 - 545.755 22.467 42.775.569 3.348.871 5.445.557 11.357.829 3.222.952
B. Koşulları yeniden görüşülmüş bulunan. aksi takdirde vadesi geçmiş veya
değer düşüklüğüne uğramış sayılacak finansal varlıkların defter değeri
- - - - 341 - - - - -
C. Vadesi geçmiş ancak değer düşüklüğüne uğramamış varlıkların net defter
değeri
- - - - - - - - - -
-Teminat. vs. ile güvence altına alınmış kısmı - - - - - - - - - -
D. Değer düşüklüğüne uğrayan varlıkların net defter değerleri 30.022 2.611.509 - 83.092 42.478 - - 423.532 - -
-Vadesi geçmiş (brüt defter değeri) 30.083 3.484.107 - 83.290 43.066 - - 538.682 - -
-Değer düşüklüğü (-) (61) (872.598) - (198) (588) - - (115.150) - -
-Vadesi geçmemiş (brüt defter değeri) - 149.963 - - 1.155 47.542 - 33.009 18.748 12.102
-Değer düşüklüğü (-) - (149.963) - - (1.155) (47.542) - (33.009) (18.748) (12.102)
E. Finansal durum tablosu dışı kredi içeren unsurlar - - - - - - - - - -

(*) Evrensel projesinden alacaklar, vergi dairesinden alacaklar ve kamu idarelerinden alacaklar diğer alacaklara dahil edilmemiştir.

(**) Kısa ve uzun vadeli devreden KDV diğer varlıklara dahil edilmemiştir.

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

38 FİNANSAL ARAÇLARDAN KAYNAKLANAN RİSKLERİN NİTELİĞİ VE DÜZEYİ (Devamı)

Kredi Riski (Devamı)

31 Aralık 2023 ve 2022 tarihleri itibarıyla finans sektörü faaliyetlerinden alacaklara ilişkin beklenen kredi zararları aşağıdaki gibidir:

31 Aralık 2022 Vadesi
Geçmemiş
Vadesi 0-1 ay
geçmiş
Vadesi 1-3 ay
geçmiş
Vadesi 3 aydan
fazla geçmiş
Toplam
Dönem sonu bakiye 5.869.237 451.234 83.488 178.655 6.582.614
Beklenen kredi zararları 33.483 3.480 1.290 108.699 146.952
Vadesi Vadesi 0-1 ay Vadesi 1-3 ay Vadesi 3 aydan
31 Aralık 2021 Geçmemiş geçmiş geçmiş fazla geçmiş Toplam
Dönem sonu bakiye 5.478.564 297.465 52.668 188.551 6.017.248
Beklenen kredi zararları 33.009 2.969 603 111.578 148.159

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

38 FİNANSAL ARAÇLARDAN KAYNAKLANAN RİSKLERİN NİTELİĞİ VE DÜZEYİ (Devamı)

Likidite Riski

Aşağıdaki tablo, Grup'un finansal yükümlülüklerinin vade dağılımını göstermektedir. Tablolar, finansal yükümlülükler iskonto edilmeden ve ödemesi gereken en erken tarihler esas alınarak hazırlanmıştır. Tablolar anapara ve faizleri içermektedir. Faiz oranı akışlarının değişken olduğu durumda, iskonto edilmemiş tutar raporlama dönemi sonundaki faiz eğrileri kullanılarak elde edilir. Vade, Grup'un ödemesi gereken en erken tarih esas alınarak belirlenmiştir.

31 Aralık 2023
Sözleşme uyarınca nakit çıkışlar
Sözleşme uyarınca vadeler Defter değeri toplamı (=I+II+III+IV) 3 aydan kısa (I) 3-12 ay arası (II) 1-5 yıl arası (III) 5 yıldan uzun (IV)
Türev olmayan finansal yükümlülükler
Banka kredileri 49.788.665 (55.228.991) (6.309.796) (15.606.098) (31.867.601) (1.445.496)
İhraç
edilen tahviller
31.867.956 (37.314.608) (3.590.132) (1.636.933) (32.087.543) -
Kira yükümlülükleri 2.427.588 (4.225.710) (365.765) (848.296) (1.985.399) (1.026.250)
İlişkili
taraflara borçlar
590.786 (852.565) (814.228) - (38.337) -
BeST yatırım anlaşmasına ilişkin yükümlülük 1.027.056 (2.958.394) - - (302.210) (2.656.184)
Ticari borçlar (*) 13.785.953 (13.840.042) (10.793.366) (1.829.130) (990.527) (227.019)
Türev Finansal Araçlar - - - - - -
Çapraz kur swap sözleşmeleri 354.370 (180.189) 156.955 81.967 (419.111) -
31 Aralık 2022
Sözleşme uyarınca nakit çıkışlar
Sözleşme uyarınca vadeler Defter değeri toplamı (=I+II+III+IV) 3 aydan kısa (I) 3-12 ay arası (II) 1-5 yıl arası (III) 5 yıldan uzun (IV)
Türev olmayan finansal yükümlülükler
Banka kredileri 52.169.081 (57.418.432) (7.137.007) (16.974.804) (28.914.480) (4.392.141)
İhraç
edilen tahviller
31.534.111 (38.976.945) (1.043.447) (2.637.789) (19.634.320) (15.661.389)
Kira yükümlülükleri 5.034.193 (8.545.824) (754.444) (1.479.628) (3.916.644) (2.395.108)
İlişkili
taraflara borçlar
397.612 (551.742) (551.742) - - -
BeST yatırım anlaşmasına ilişkin yükümlülük ve
Boyut Enerji iktisabına ilişkin ertelenmiş ödemeler
1.098.397 (3.096.343) - - (194.573) (2.901.770)
Ticari borçlar (*) 11.423.268 (11.918.821) (10.440.607) (1.240.620) - (237.594)
Türev Finansal Araçlar - - - - - -
Çapraz kur swap sözleşmeleri 248.682 575.387 (985) 216.146 360.797 (571)

(*) Tahakkuklar Ticari Borçlar'a dahil edilmemiştir.

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

38 FİNANSAL ARAÇLARDAN KAYNAKLANAN RİSKLERİN NİTELİĞİ VE DÜZEYİ (Devamı)

Yabancı Para Riski

Yabancı para riski herhangi bir finansal aracın değerinin döviz kurundaki değişikliğe bağlı olarak değişmesinden doğan risktir. Grup için söz konusu riski oluşturan temel yabancı para birimleri ABD Doları, Avro ve Çin Yuanı'dır. 31 Aralık 2023 ve 2022 tarihleri itibarıyla, Grup'un yabancı para pozisyonu aşağıdaki tabloda indirgenmemiş tutarları üzerinden sunulmuştur.

31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
TL Karşılığı ABD Doları Avro Çin Yuanı TL Karşılığı (**) ABD Doları Avro Çin Yuanı
1. Ticari Alacaklar 888.182 12.625 15.857 - 1.531.016 25.196 22.977 -
2a. Parasal Finansal Varlıklar(Kasa, Banka Hesapları dahil) 44.679.512 690.596 714.984 257.156 40.264.344 561.089 673.375 194.430
2b. Parasal Olmayan Finansal Varlıklar - - - - - - - -
3. Diğer 172.831 2.340 3.184 5 6 701.239 14.580 6.455 9.057
4. Dönen Varlıklar (1+2+3) 45.740.525 705.561 734.025 257.212 42.496.599 600.865 702.807 203.487
5. Ticari Alacaklar - - - - - - - -
6a. Parasal Finansal Varlıklar - - - - - - - -
6b. Parasal Olmayan Finansal Varlıklar - - - - - - - -
7. Diğer 2.390 6 9 1 1 - - 6 9 0 -
8. Duran Varlıklar (5+6+7) 2.390 6 9 1 1 - - 6 9 - -
9. Toplam Varlıklar (4+8) 45.742.915 705.630 734.036 257.212 42.496.599 600.934 702.807 203.487
10. Ticari Borçlar 8.314.770 140.410 87.414 323.677 5.578.511 109.401 17.514 369.627
11. Finansal Yükümlülükler 11.085.168 139.075 205.052 75.635 11.349.435 151.703 183.151 149.310
12a. Parasal Olan Diğer Yükümlülükler 95.323 848 2.160 - 196.658 886 5.156 -
12b. Parasal Olmayan Diğer Yükümlülükler - - - - - - - -
13. Kısa Vadeli Yükümlülükler (10+11+12) 19.495.261 280.333 294.626 399.312 17.124.604 261.990 205.821 518.937
14. Ticari Borçlar - - - - - - - -
15. Finansal Yükümlülükler 56.617.198 1.147.444 641.269 473.134 57.331.425 1.186.324 578.239 404.695
16a. Parasal Olan Diğer Yükümlülükler 1.027.069 34.889 - - 1.093.006 35.476 - -
16b. Parasal Olmayan Diğer Yükümlülükler - - - - - - - -
17. Uzun Vadeli Yükümlülükler (14+15+16) 57.644.267 1.182.333 641.269 473.134 58.424.431 1.221.800 578.239 404.695
18. Toplam Yükümlülükler (13+17) 77.139.528 1.462.666 935.895 872.446 75.549.035 1.483.790 784.060 923.632
19. Finansal Durum Tablosu Dışı Türev Araçların Net
Varlık/ (Yükümlülük) Pozisyonu (19a-19b) 18.512.487 963.331 (315.000) 100.586 17.790.311 915.570 (355.150) 282.453
19a. Aktif Karakterli Finansal Durum Tablosu Dışı Döviz Cinsinden
Türev Ürünlerinin Tutarı 29.099.005 963.331 10.000 100.586 30.339.629 915.570 26.900 282.453
19b. Pasif Karakterli Finansal Durum Tablosu Dışı Döviz Cinsinden
Türev Ürünlerinin Tutarı 10.586.518 - 325.000 - 12.549.318 - 382.050 -
20. Riskten Korunma Aracı O larak Tanımlanan Krediler (*) 11.043.041 10.097 329.890 - 10.359.756 13.763 302.482 -
21. Net Yabancı Para Varlık/ (Yükümlülük) Pozisyonu (9-18+19+20) (1.841.085) 216.392 (186.969) (514.648) (4.902.369) 46.477 (133.921) (437.692)
22. Parasal Kalemler Net Yabancı Para Varlık / (Yükümlülük) Pozisyonu (1.841.085) 216.392 (186.969) (514.648) (4.902.369) 46.477 (133.921) (437.692)

(*) Grup, yurtdışında faaliyet gösteren bağlı ortaklığındaki net yatırımlarını Türk Lirası'na çevrilmesinden kaynaklanan döviz kuru riskinden korumak amacıyla 320.008 Avro tutarındaki kredisini riskten korunma aracı olarak kullanmaktadır. İlgili kredinin kur farkı gelir/gideri, yurt dışındaki net varlıklarının Türk Lira'sına çevrilmesinden kaynaklanan kur farklarından mahsup edilmek üzere özkaynaklar altında "yurt dışındaki işletmeye ilişkin net yatırım riskinden korunma kazanç/kayıpları" hesabında muhasebeleştirilmiştir. (**) 31 Aralık 2023 satın alma gücü olarak ifade edilmiştir.

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

38 FİNANSAL ARAÇLARDAN KAYNAKLANAN RİSKLERİN NİTELİĞİ VE DÜZEYİ (Devamı)

Duyarlılık analizi

31 Aralık 2023 ve 2022 tarihleri itibarıyla TL, HRV, BYN ve Avro'nun aşağıda belirtilen yabancı paralar karşısında %10 değer kazanması/kaybetmesi durumunda vergi öncesi kar veya zarar aşağıdaki şekilde etkilenecektir. Analiz yapılırken, başta faiz oranları olmak üzere diğer bütün değişkenlerin sabit kaldığı varsayılmıştır.

Döviz Kuru Duyarlılık Analizi Tablosu
31 Aralık 2023
Kar/(Zarar) Özkaynaklar
Yabancı paranın Yabancı paranın Yabancı paranın Yabancı paranın
değer kazanması değer kaybetmesi değer kazanması değer kaybetmesi
1- ABD Doları net varlık/yükümlülüğü 632.650 (632.650) - -
2- ABD Doları riskinden korunan kısım (-) - - (29.724) 29.724
3- ABD Doları Net Etki (1+2) 632.650 (632.650) (29.724) 29.724
4- Avro net varlık/yükümlülüğü (611.666) 611.666 - -
5- Avro riskinden korunan kısım (-) - - (32.190) 32.190
6- Avro Net Etki (4+5) (611.666) 611.666 (32.190) 32.190
7- Çin Yuanı net varlık/yükümlülüğü (212.097) 212.097 - -
8- Çin Yuanı riskinden korunan kısım (-) - - 1.477 (1.477)
9-Çin Yuanı Net Etki (7+8) (212.097) 212.097 1.477 (1.477)
TOPLAM (3+6+9) (191.113) 191.113 (60.437) 60.437
Döviz Kuru Duyarlılık Analizi Tablosu
31 Aralık 2022
Kar/(Zarar) Özkaynaklar
Yabancı paranın Yabancı paranın Yabancı paranın Yabancı paranın
değer kazanması değer kaybetmesi değer kazanması değer kaybetmesi
1- ABD Doları net varlık/yükümlülüğü 143.194 (143.194) - -
2- ABD Doları riskinden korunan kısım (-) - - (41.745) 41.745
3- ABD Doları Net Etki (1+2) 143.194 (143.194) (41.745) 41.745
4- Avro net varlık/yükümlülüğü (439.858) 439.858 - -
5- Avro riskinden korunan kısım (-) - - (42.380) 42.380
6- Avro Net Etki (4+5) (439.858) 439.858 (42.380) 42.380
7- Çin Yuanı net varlık/yükümlülüğü (193.324) 193.324 - -
8- Çin Yuanı riskinden korunan kısım (-) - - 2.636 (2.636)
9-Çin Yuanı Net Etki (7+8) (193.324) 193.324 2.636 (2.636)
TOPLAM (3+6+9) (489.988) 489.988 (81.488) 81.488

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

38 FİNANSAL ARAÇLARDAN KAYNAKLANAN RİSKLERİN NİTELİĞİ VE DÜZEYİ (Devamı)

Duyarlılık analizi (Devamı)

Değişken faizli enstrümanlar için nakit akış duyarlılık analizi:

31 Aralık 2023 ve 2022 tarihleri itibarıyla faiz oranlarının 1 puan artması veya azalması durumunda özkaynak ve kar veya zarar tablosu aşağıdaki şekilde etkilenecektir. Analiz yapılırken, başta döviz kurları olmak üzere diğer bütün değişkenlerin sabit kaldığı varsayılmıştır.

31 Aralık 2023 tarihinde TL para birimi cinsinden olan faiz 1 baz puan yüksek/düşük olsaydı ve diğer tüm değişkenler sabit kalsaydı, vergi ve kontrol gücü olmayan paylar öncesi kar 1.884.039 TL (31 Aralık 2022: 519.386 TL) daha düşük/yüksek olacaktı. Söz konusu faiz oranı değişiminin kar/zararı etkilemeksizin doğrudan özkaynaklara olan etkisi yoktur.

Faiz Pozisyonu Tablosu
31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
Faiz oranlarının 1 puan artması
Finansal Varlıklar - -
Finansal Yükümlülükler (1.884.039) (519.386)
Faiz oranlarının 1 puan düşmesi
Finansal Varlıklar - -
Finansal Yükümlülükler 1.884.039 (519.386)

Grup'un USD LIBOR'dan SOFR geçişi 30 Haziran 2023 itibari ile tamamlanmıştır.Grup, değişken faizli borçları için riskten korunma fonuna atfedilebilen gerçeğe uygun değer değişimini hesapladığında, etkileri aşağıdaki gibidir;

  • Grup 'Muhtemel' gereksinimler göz önüne alındığında, finansal riskten korunma amaçlı borçlarının dayandığı ABD LIBOR faiz oranının IBOR reformu sonucu değişmemiştir.
  • Grup riskten korunma işleminin ileriye dönük olarak finansal riskten korunma amaçlı borcun nakit akışlarının yapıldığı ABD LIBOR faiz oranının ve finansal riskten korunma işlemlerinin esas alındığı takas faiz oranının IBOR reformu sonucu değişmemiştir.
  • Grup, reformların yürürlüğe girmesi beklenen döneme ilişkin nakit akış riskinden korunma fonunu geriye dönük olarak değiştirmemiştir

Gerçeğe uygun değer:

Gerçeğe uygun değerleriyle gösterilen finansal varlık ve yükümlülüklerin seviye sınıflamaları:

Gerçeğe uygun değerin hesaplanması, gerçeğe uygun değerleme bilgilerinin gözlemlenebilir bir düzeyde olmasına ve bu bilgilerin kendi içlerindeki önemine göre, aşağıda açıklandığı şekilde 1. Seviye, 2. Seviye ve 3. Seviye olmak üzere üçe ayrılır:

  • Birinci seviyedeki bilgiler, bir işletmenin ölçüm tarihinde elde ettiği ve aktif bir piyasada benzer varlık ve yükümlülükler için kullanılan borsa fiyatlarıdır (düzeltilmemiş),
  • İkinci seviyedeki bilgiler, birinci seviyede belirtilen borsa fiyatından hariç, bir varlık veya yükümlülük için doğrudan ya da dolaylı olarak gözlemlenebilen bilgilerdir,
  • Üçüncü seviyedeki bilgiler, bir varlığın ya da yükümlülüğün gerçeğe uygun değerinin bulunmasında kullanılan piyasada gözlenebilir bir veriye dayanmayan bilgilerdir.

Türev işlemlerin gerçeğe uygun değerini belirlemede kullanılan yöntemler ve varsayımlar Dipnot 35'te açıklanmıştır.

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

38 FİNANSAL ARAÇLARDAN KAYNAKLANAN RİSKLERİN NİTELİĞİ VE DÜZEYİ (Devamı)

Değerleme verilerinin gerçeğe uygun değer etkisi

İtfa edilmiş maliyet bedelinden taşınan finansal varlık ve yükümlülüklerin kayıtlı değerleri ile gerçeğe uygun değerlerinin birbirine yakınsadığı varsayılmaktadır.

Nakit ve nakit benzerlerinin ve ihraç edilen tahvillerin gerçeğe uygun seviye sınıflaması Seviye 1, diğer finansal varlık ve yükümlülüklerin gerçeğe uygun seviye sınıflaması Seviye 2'dir.

Finansal varlıklar :

Finansal varlıkların önemli bir kısmının kısa vadeli olması nedeniyle, kayıtlı değerleri gerçeği uygun değerlerinden önemli seviyede farklılık göstermemektedir. Finansal varlıkların gerçeğe uygun değeri Dipnot 34'de görülmektedir.

Finansal yükümlülükler :

31 Aralık 2023 ve 2022 tarihleri itibarıyla, kısa vadeli finansal borçların defter değerleri söz konusu borçlanmalara ödenecek faizin cari piyasa faizlerine yakın olması sebebi ile gerçeğe uygun değerlerinden önemli ölçüde farklı değildir.

Uzun vadeli finansal borçlar ve uzun vadeli finansal borçların kısa vadeli kısımlarının kayıtlı değer ve gerçeğe uygun değerleri aşağıdaki gibidir:

31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
Gerçeğe Gerçeğe
Kayıtlı değer uygun değer Kayıtlı değer uygun değer
Banka kredileri 37.558.519 35.724.400 37.733.566 35.349.818
İhraç
edilmiş borçlanma araçları
28.430.710 27.828.939 29.680.889 27.307.857

39 NAKİT AKIŞ TABLOSUNA İLİŞKİN AÇIKLAMALAR

Finansal borç mutabakatı:

İhraç edilen Kira Türev
tahviller Krediler yükümlülükleri Toplam varlıkları,net Toplam
1 Ocak 2023 açılış bakiyesi (31.534.111) (52.169.081) (5.034.193) (88.737.385) 3.100.189 (85.637.196)
Dönem içi nakit girişleri (7.824.254) (62.689.793) - (70.514.047) (7.749.663) (78.263.710)
Dönem içi nakit çıkışları 7.367.659 59.288.115 4.121.990 70.777.764 4.756.730 75.534.494
Satış amaçlı sınıflanan
varlıklara transfer
- 2.744.051 1.780.352 4.524.403 - 4.524.403
Diğer nakdi olmayan hareketler (15.440.923) (22.663.080) (5.561.514) (43.665.517) 2.413.278 (41.252.239)
Enflasyon etkisi 15.563.673 25.701.123 2.265.777 43.530.573 (830.139) 42.700.434
31 Aralık 2023 kapanış bakiyesi (31.867.956) (49.788.665) (2.427.588) (84.084.209) 1.690.395 (82.393.814)

31 ARALIK 2023 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR

(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)

39 NAKİT AKIŞ TABLOSUNA İLİŞKİN AÇIKLAMALAR (Devamı)

İhraç edilen Kira Türev
tahviller Krediler yükümlülükleri Toplam varlıkları,net Toplam
1 Ocak 2022 açılış bakiyesi (36.292.848) (55.389.833) (7.865.357) (99.548.038) 5.575.149 (93.972.889)
Dönem içi nakit girişleri (4.472.292) (53.139.280) - (57.611.572) (5.961.522) (63.573.094)
Dönem içi nakit çıkışları 5.489.265 47.130.897 4.310.581 56.930.743 5.264.741 62.195.484
Diğer nakdi olmayan hareketler (12.025.739) (15.506.487) (4.597.576) (32.129.802) (2.413.270) (34.543.073)
Enflasyon etkisi 15.767.503 24.735.622 3.118.159 43.621.284 635.091 44.256.375
31 Aralık 2022 kapanış bakiyesi (31.534.111) (52.169.081) (5.034.193) (88.737.385) 3.100.189 (85.637.196)

40 DENETİM ÜCRETLERİ

Bağımsız denetçi/bağımsız denetim kuruluşundan alınan hizmetlere ilişkin ücretler Grup'un, KGK'nın 30 Mart 2021 tarihinde mükerrer Resmi Gazete'de yayımlanan Kurul Kararına istinaden hazırladığı ve hazırlanma esasları 19 Ağustos 2021 tarihli KGK yazısını temel alan bağımsız denetim kuruluşlarınca verilen hizmetlerin ücretlerine ilişkin açıklaması aşağıdaki gibidir:

31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
Raporlama dönemine ait bağımsız denetim ücreti (*) 30.006 32.866
Diğer güvence hizmetlerinin ücreti 145 34
30.151 32.900

(*) Yurtdışı bağlı ortaklıkların yabancı para cinsinden olan ücretleri ilgili yılların yıllık ortalama kurları kullanılarak TL ye çevrilmiştir.

41 KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARI ÖNEMLİ ÖLÇÜDE ETKİLEYEN DİĞER HUSUSLAR

Yoktur.

42 RAPORLAMA DÖNEMİNDEN SONRAKİ OLAYLAR

Grup'un %100 bağlı ortaklıklarından Turkcell Superonline, 10 Ocak 2024 tarihinde 18 Nisan 2024 vadeli 300.000 TL tutarında ve 14 Şubat 2024 tarihinde 29 Mayıs 2024 vadeli 300.000 TL tutarında kira sertifikası ihraçları gerçekleştirmiştir.

Grup'un %100 bağlı ortaklıklarından Turkcell Ödeme, 1 Şubat 2024 tarihinde 8 Mayıs 2024 vadeli 200.000 TL tutarında, 28 Şubat 2024 tarihinde 5 Haziran 2024 vadeli 100.000 TL tutarında ve 14 Mart 2024 tarihinde 13 Haziran 2024 vadeli 200.000 tutarında kira sertifikası ihracı gerçekleştirmiştir.

Grup'un %100 bağlı ortaklıklarından Turkcell Finansman, 17 Ocak 2024 tarihinde 16 Mayıs 2024 vadeli 143.000 TL tutarında finansman bonosu ihracı gerçekleştirmiştir.

Turkcell, 31 Ocak 2024 tarihinde 12 Temmuz 2024 vadeli 2.500.000 TL tutarında , 8 Şubat 2024 tarihinde 2 Ağustos 2024 vadeli 250.000 TL tutarında ve 9 Şubat 2024 tarihinde 6 Ağustos 2024 vadeli 800.000 TL finansman bonosu ihraçları gerçekleştirmiştir.

CDB ile 7 Ağustos 2020 tarihinde imzalamış olduğu ve 7 Ağustos 2023 tarihinde süresi uzatılan kredi sözleşmesine uygun olarak 29 Ocak 2024 tarihinde 38.000 Yuan 5,15% faiz oranı ve 14 Mart 2024 tarihinde 50.000 Avro 6M Euribor + %2,29 faiz oranı ile kredi kullanımı gerçekleştirmiştir.

Talk to a Data Expert

Have a question? We'll get back to you promptly.