AI Terminal

MODULE: AI_ANALYST
Interactive Q&A, Risk Assessment, Summarization
MODULE: DATA_EXTRACT
Excel Export, XBRL Parsing, Table Digitization
MODULE: PEER_COMP
Sector Benchmarking, Sentiment Analysis
SYSTEM ACCESS LOCKED
Authenticate / Register Log In

LYDİA YEŞİL ENERJİ KAYNAKLARI A.Ş.

M&A Activity Apr 25, 2024

8828_rns_2024-04-25_c4d89c89-3aea-4aee-981b-cc4c57e29e6d.pdf

M&A Activity

Open in Viewer

Opens in native device viewer

Tetamat Gıda Yatırımları A.Ş. ve MYK2 Enerji Elektrik İnşaat Taahhüt Sanayi ve Ticaret A.Ş.

Birleşme ve Hisse Değişim Oranları Tespitine İlişkin Uzman Kuruluş Raporu

B i z i m M e n k u l D e ğ e r l e r A . Ş .

M e r d i v e n k ö y M a h . B o r a S o k . G ö z t e p e N i d a K u l e İ ş M e r k e z i N o : 1 K a t : 1 7 3 4 7 3 2 K a d ı k ö y İ s t a n b u l T e l : 0 2 1 6 4 4 4 1 2 6 3

2 4 / 0 4 / 2 0 2 4

Rapor Bilgileri

  • a) Raporun Tarihi: 24 Nisan 2024
  • b) Raporun Numarası: UKRTETMT20240422
  • c) Raporun Türü: Şirket Değerleme & Uzman Kuruluş Raporu
  • d) Değerleme Para Birimi: Türk Lirası
  • e) Değerlemeyi Yapan Şirket Unvanı ve Adresi: Bizim Menkul Değerler A.Ş. (BMD) Merdivenköy Mah. Bora Sok. Göztepe Nida Kule İş Merkezi No:1 Kat:17 34732 Kadıköy İstanbul.
  • f) Değerlemeyi Gerçekleştiren Kişi: Rapora konu varlığın değerlemesi Bizim Menkul Değerler A.Ş. Kurumsal Finansman Müdürü İlker Şahin tarafından yapılmıştır. SPL Sicil numarası 31839 olan İlker Şahin 211071 numaralı Sermaye Piyasası Faaliyetleri Düzey 3 Lisansına sahip olmakla beraber türev ürünler lisansı almaya da hak kazanmıştır.
  • g) Müşteri: Huzur Mahallesi Maslak Ayazağa Caddesi No: 4C Sarıyer İstanbul adresinde mukim, İstanbul Ticaret Sicil Memurluğu'nda kayıtlı 259130-5 sicil numaralı Tetamat Gıda Yatırımları A.Ş., (bundan böyle "Tetamat" olarak anılacaktır.)
  • h) Değerlemeyi Yapanın Değerlemeye Konu Varlık ve Müşteri İle Olan İlişkisi: Bizim Menkul Değerler A.Ş. ile Tetamat arasında sermaye ilişkisi bulunmamaktadır. Son 3 yılda Şirket'e BMD tarafından herhangi bir hizmet verilmemiştir.
  • i) Değerleme Tarihi: 31 Aralık 2023
  • j) Dayanak Sözleşme Tarihi: 01 Nisan 2024

Tetamat Gıda Yatırımları A.Ş.'ye, İstanbul, Türkiye

Tetamat Gıda Yatırımları A.Ş. ("Tetamat" veya "Devralan Şirket") ile MYK2 Enerji Elektrik İnşaat Taahhüt Sanayi ve Ticaret A.Ş ("MYK2" veya "Devrolan Şirket") değerini içeren "Değerleme Raporu" ile SPK'nın II-23.2 sayılı Birleşme ve Bölünme Tebliği uyarınca uygun birleşme ve hisse değişim oranlarının hesaplanmasına yönelik Uzman Kuruluş Raporu'nu tamamlamış bulunmaktayız. Bu değerleme çalışmasının Sermaye Piyasası Kurulu'nun III-62.1 sayılı "Sermaye Piyasasında Değerleme Standartları Hakkında Tebliğ"i gereği Uluslararası Değerleme Standartları (UDS) kapsamında yürütüldüğünü ve tüm yönleriyle ilgili standartlara uygun olduğunu Bizim Menkul Değerler A.Ş. olarak beyan ederiz.

Bu değerleme çalışması Tetamat ve MYK2'nin değerine gösterge olabilmesi amacıyla Tetamat Gıda Yatırımları A.Ş.'nin talebi doğrultusunda gerçekleştirilmiştir.

Değerleme işini alabilmek için bilerek yanlış, yanıltıcı ve abartılı beyanlarda bulunulmamış ve bu şekilde reklam yapılmamıştır. Bilerek aldatıcı, hatalı, ön yargılı görüş ve analiz içeren bir rapor hazırlanmamıştır. Önceden belirlenmiş fikirleri ve sonuçları içeren bir görev kabul edilmemiştir. Değerleme işi gizlilik içinde ve basiretli bir şekilde yürütülmüştür. Değerleme çalışması bağımsızlık ve objektiflik ilkelerine bağlı kalınarak kişisel çıkarları gözetmeksizin yerine getirilmiştir. Değerleme ücreti, değerleme çalışmasının tamamlanmasından önce tespit edilmiş olup değerleme çalışmasının sonucuna veya raporun herhangi bir kısmına hiçbir şekilde bağlı değildir.

Bu değerleme çalışması kesinlikle tekrar çıkarılmak, çoğaltılmak, kopyalanmak ve/veya SPK'nın ilgili tebliği gereğince raporun sonuçlarına ihtiyaç duyan kurumlar haricinde başkasına dağıtılmak üzere hazırlanmamıştır.

Finansal Değerlemesi yapılan şirket ile ilgili herhangi bir hukuki veya vergi ile ilgili bir durum tespiti yapılmamıştır. Burada ifade edilen değerin, hukuki ve vergi durum tespitleri haricinde belirlendiği göz ardı edilmemelidir. Değerlemesi yapılan şirketin aktiflerinin fiziki mevcudiyeti ve kanuni mülkiyetine ilişkin herhangi bir araştırma yapılmamış olup bu konuda herhangi bir sorumluluğumuz bulunmamaktadır. Bu çalışmada şirket için bulunan değer alım veya satım fiyatı olarak da esas teşkil etmemektedir ve etmemelidir. Buna ilave olarak; bulunan değer üzerinden alım-satım işlemi yapılması ve/veya işlemin teminatlandırılması, bu çalışmaya dâhil edilmemiş olan birçok faktörün de göz önünde bulundurulmasını gerektirmektedir. Bizim Menkul Değerler A.Ş. alım-satım ve/veya teminatlandırma işlemlerinde herhangi bir yükümlülük veya sorumluluk kabul etmemektedir ve etmeyecektir.

Bu değerleme çalışmasında Şirket yetkililerinin tarafımıza iletmiş olduğu verilerden, projeksiyonlardan ve raporlardan yararlanılmıştır. Şirketimiz, bu bilgilerin makul ölçüde değerlendirildiğinde bariz şekilde gerçeğe aykırı olduğuna ilişkin bir şüpheye ulaşamamıştır. Bununla birlikte elde edilmiş olan bilgi ve belgelerin doğruluğuna güvenmiş olup; bu bilgilerin doğruluğu konusunda şirketimiz veya çalışanları tarafından herhangi bir beyan verilmemiştir ve bu konuda herhangi bir sorumluluk da kabul edilmemiştir ve edilmeyecektir.

Raporun bütünlüğünü ve değerlemenin daha anlaşılır olmasını sağlamak adına Şirket yetkililerinin tarafımıza iletmiş olduğu veriler dışında BMD'nin güvenilir olduğunu düşündüğü yayımlanmış bilgilerden ve veri kaynaklarından derlenmiş veriler de raporda kullanılmıştır. Kullanılan bilgilerin hatasızlığı ve/veya eksiksizliği konusunda BMD hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz. Ayrıca, burada yer alan tahmin, yorum ve tavsiyeler rapor tarihi itibarıyla geçerlidir. BMD Kurumsal Finansman Bölümü daha önce hazırladığı ya da daha sonra hazırlayacağı raporlarda bu raporda sunulan görüş ve tavsiyelerden farklı ya da bu raporda sunulan görüş ve tavsiyelerle çelişen başka tahmin, yorum ve tavsiyelerde bulunabilir. Çelişen fikir ve tavsiyeler bu raporu hazırlayan kişilerden farklı zaman dilimlerine işaret ediyor, farklı analiz yöntemlerini içeriyor ya da farklı varsayımlarda bulunuyor olabilir. Böyle durumlarda, BMD'nin bu raporlardaki tavsiye ve görüşlerle çelişen diğer BMD Kurumsal Finansman Bölümü raporlarını okuyucunun dikkatine sunma zorunluluğu yoktur.

Bu değerleme çalışması, Şirket yetkililerinin sağladığı verileri baz alarak Tetamat Gıda Yatırımları A.Ş. ve MYK2 Enerji Elektrik İnşaat Taahhüt Sanayi ve Ticaret A.Ş.'nin sahip olabileceği piyasa değeri dikkate alınarak MYK2'nin Tetamat çatısı altında birleşmesine ilişkin hisse değişim oranları hakkındaki görüşümüzü yansıtmakta olup, burada yer alan tahminler, beklentiler veya diğer bilgilerin makul olması veya başarısı konusunda hiçbir beyan verilmemiştir ve verilmeyecektir ve bu konuda herhangi bir sorumluluk kabul edilmemiştir ve edilmeyecektir. Şirket'in geçmiş yıllarda faaliyet zararının olması nedeniyle projeksiyon döneminde ulaşılması öngörülen nakit akışlarının ve diğer finansal verilerin makul bir geçmiş dönemde gerçekleşen ilgili nakit akışları ve diğer finansal verileri ile uyumlu, tutarlı ve bu veriler çerçevesinde öngörülebilir olduğuna dair bir beyan verememekteyiz. Bu değerleme çalışmasının kullanılması sonucunda doğabilecek olan doğrudan veya dolaylı zararlardan şirketimiz ve çalışanları hiçbir şekilde sorumlu olmayacaktır. Bu rapor, değerlemesi yapılan şirketler ile ilgili ihtiyaç duyulabilecek bütün verileri içeriyor kabul edilmemelidir.

Bu değerleme çalışmasında Tetamat Gıda Yatırımları A.Ş.'nin değer tespitinde maliyet yöntemi - Net Aktif Değer (NAD) ve Borsa Değeri kullanılmış olup Tetamat'ın %100 bağlı ortaklığı olan Taze Kuru Net Gıda Paz. A.Ş.'nin değerlemesinde İndirgenmiş Nakit Akımları (İNA) ve Çarpan Analizi yöntemi kullanılmıştır. MYK2 Enerji'nin değeri, "İndirgenmiş Nakit Akımı Yöntemi" (İNA) ve Firma Değeri/Kurulu Güç çarpanı yöntemi ile belirlenmiştir.

Her iki şirketin piyasa değeri aşağıdaki tablolarda gösterilmekte olup değerlemeye yönelik varsayımlar ve detaylar işbu raporun ilgili başlıkları altında yer almaktadır.

Tetamat Nihai Piyasa Değeri, TL 31.12.2023
Metod NAD Borsa Değeri Satış Değeri
Hesaplanan Değer 79.507.217 2.497.327.113 267.170.107
Ağırlık 75% 5% 20%
Nihai Değer 237.930.790
MYK2 Nihai Piyasa Değeri, TL 31.12.2023
Metod İNA Çarpan
Hesaplanan Değer 180.143.849 258.729.421
Ağırlık 50% 50%
Nihai Değer 219.436.635

Birleşme & Hisse Değişim Oranı

Tetamat'ın nihai değeri 237.930.790 TL ve MYK2'nin nihai değeri 219.436.635 TL takdir edilmiştir. Birleşme oranı Tetamat için 0,52021805 ve MYK2 için 0,47978195 hesaplanmaktadır. Tetamat'ın sermayesi beheri 1 TL olan 1.118.203,31 adet paydan oluşmakta olup toplam 1.118.203,31 TL'dir. MYK2 Enerji'nin sermayesi beheri 25 TL olan 2.000 adet paydan oluşmakta olup toplam 50.000 TL'dir. Değişim oranı 515,6432 hesaplanmış olup 25 TL nominal değeri olan 1 adet MYK2 pay senedi için 515,6432 adet 1 TL nominal değere sahip Tetamat pay senedi verilecektir. Toplamda 20.000 adet MYK2 pay senedi için 1.031.286,33 adet Tetamat pay senedi verilecek olup Tetamat'ın sermayesi 1.031.286,33 TL artırılarak 2.149.489,64 TL'ye yükseltilecektir.

Tetamat & MYK2 Birleşme ve Hisse Değişim Oranı 31.12.2023
Şirket Piyasa Değeri, TL Birleşme Oranı Sermaye, TL Hisse Adedi Değişim Oranı
Tetamat 237.930.790 0,52021805 1.118.203,31 1.118.203,31 1,0000
MYK2 219.436.635 0,47978195 50.000,00 2.000,00 515,6432
Toplam 457.367.425 1

Bizim Menkul Değerler A.Ş.

24 Nisan 2024

1. Devralan ve Devrolan Şirketler Hakkında Bilgi - 6 -
1.1. Devralan Şirket: Tetamat Gıda Yatırımları A.Ş- 6 -
1.2. Devrolan Şirket: MYK2 Enerji Elektrik İnşaat Taahhüt Sanayi ve Ticaret A.Ş. - 7 -
1.3. Sektör- 9 -
1.2.1. Yeme-İçme Sektörü- 9 -
1.2.2. E-ticaret- 10 -
1.2.3. Elektrik Sektörü- 12 -
2. Mali Veriler - 28 -
2.1. Tetamat Gelir Tablosu - VUK- 28 -
2.2. Tetamat Bilanço - VUK - 28 -
2.3. Taze Kuru Gelir Tablosu - VUK- 29 -
2.4. Taze Kuru Bilanço - VUK - 30 -
2.5. MYK2 Gelir Tablosu - VUK - 32 -
2.6. MYK2 Bilanço- VUK - 32 -
2.5. MYK2 Gelir Tablosu - TFRS - 33 -
2.6. MYK2 Bilanço- TFRS- 34 -
3. Değerleme- 35 -
3.1. Değerleme Metotları- 35 -
4. Tetamat Değerlemesi - 35 -
4.1. Tetamat Net Aktif Değer- 36 -
4.2. Tetamat Borsa Değeri- 37 -
4.3. En Güncel Pay Devir Bedeli - 39 -
4.4. Tetamat Nihai Değer Takdiri - 39 -
5. Taze Kuru Değerlemesi- 39 -
5.1. Taze Kuru İndirgenmiş Nakit Akımları Değerlemesi - 39 -
5.1.1. Genel Varsayımlar- 39 -
5.1.2. İndirgeme Oranı Tespiti - 40 -
5.1.3. Net Borç- 41 -
5.1.4. Ciro & Maliyet & Giderler - 41 -
5.1.6. İndirgenmiş Nakit Akımları Değeri- 43 -
5.2. Taze Kuru Çarpan Değerlemesi - 43 -
5.3. Taze Kuru Nihai Değer Görüşü - 44 -
6. MYK2 Değerlemesi - 44 -
6.1. MYK2 İNA Değerlemesi - 44 -
6.1.1. İNA Genel Varsayımlar- 44 -
6.1.2. İndirgeme Oranı Tespiti - 45 -
6.1.3. Net Borç- 46 -
6.1.4. Ciro - 46 -
6.1.5. Maliyet & Giderler - 46 -
6.1.6. Faaliyet Karı- 46 -
6.1.7. Kurumlar Vergisi- 46 -
6.1.8. İşletme Sermayesi- 46 -
6.1.10. İndirgenmiş Nakit Akımları Değeri- 47 -
6.2. MYK2 Firma Değeri/Kurulu Güç Çarpanı Yöntemi- 49 -
6.3. MYK2 Nihai Değer Görüşü- 49 -
7. Çekince- 49 -
8. Ekler - 51 -
Ek1: Değerlemeyi Yapan Kişinin Beyanı- 51 -
Ek2: Değerlemeyi Yapan Kişinin Sermaye Piyasası Faaliyetleri Düzey 3 Lisansı - 51 -
Ek3: Değerlemeye Konu Şirketin Değerlemeye Konu Mali Verileri- 52 -
Ek4: Bizim Menkul Değerler Bağımsızlık ve Tebliğ'e Uyum Beyanı- 52 -

1. Devralan ve Devrolan Şirketler Hakkında Bilgi

1.1. Devralan Şirket: Tetamat Gıda Yatırımları A.Ş.

Tetamat Gıda, Taze Kuru Ltd. Şti. unvanı ile 2009 yılı Nisan ayında Limited Şirket olarak kurulmuştur. Taze Kuru Ltd. Şti., inovatif, patentli sistemi ile kurutulmuş gıda üretimi yapmaya başlamış, yatırımlarını artırmak ve hızlandırmak amacıyla mayıs ayında Nevi değişikliğine gitmiştir. Taze Kuru Gıda Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi unvanıyla, 2012 yılı Ekim ayında, BİST Gelişen İşletmeler Piyasasından halka arz edilmiştir. 2013 yılında ilk olarak insan kaynaklarını arttırmış, TÜBİTAK destekli tarhana projesini tamamlamıştır. Aynı zamanda ambalaj ve paket tasarımları konusunda çalışmalar yapmış ve yapmaya devam etmektedir. Şirketin unvanı, 24 Eylül 2021 tarihli olağan genel kurulda alınan karar gereği Tetamat Gıda Yatırımları A.Ş. olarak değişmiştir.

2014 yılında Şirket "Bussines Call to Action" Platformuna örnek 182 şirket arasına seçilmiştir. 2015-2016 yıllarında yapılan çalışmalarla, Avrupa kurucu ekibinde yer alarak, sertifkalı bir Bcorp üyesi olmuştur. 2015 yılı itibarıyla yurtiçinde ve yurtdışında üretim, satış, pazarlama faaliyetlerini sürdüren şirket 2016 yılında ihracat ve perakende sektöründe firmalar ile anlaşmalar sağlamıştır.

Şirket'in rapor tarihi itibarıyla kendi uhdesinde ticari faaliyet bulunmamakta olup %100 bağlı ortaklığı konumundaki Taze Kuru Net Gıda Pazarlama A.Ş. (Taze Kuru) kurutulmuş meyve sebze üretim ve ticaretini yapmaktadır. Üretim tesisi yıllık üretim kapasitesi, günlük tek vardiya ve 8 saat çalışma süresi göz önüne alınarak hesaplanmış ve iki ana prosesten ilki olan meyve sebze yıkama, ayıklama, soyma ve dilimleme prosesinin yıllık kapasitesi 1.200 ton/yıl olarak belirtilmiştir. İkinci proses olan kurutma prosesinin yıllık kapasitesi 67.000 kg/yıl olarak belirlenmiştir. Tesisin, günlük 3 vardiya ve 24 saat çalışması durumunda ulaşabileceği kapasite 201.000 kg/yıl'dır. Şirket'in yıllık kapasitesi 201 ton olmasına karşın işlenen ürünlerin bazılarının kuruma sürelerinin uzun olmasından dolayı ortalama yıllık kapasite 134 ton olarak kabul edilmiştir

Taze Kuru'nun üretim süreci kısaca şu şekildedir: Patentli kurutma sistemi ile mevsiminde yetiştirilen taze meyveler/sebzeler fabrikaya alınır, yıkanıp ayıklanıp doğrandıktan sonra Taze Kuru kurutma sistemlerinde kurutulur ve paketlenir. Enerji olarak yenilenebilir enerji kullanılır. Ürünlerin hiç bir katkı maddesi, koruyucu madde, renklendirici, ilave aroma, ilave şeker ya da tuz içermemektedir. %100 meyve ve sebzeden oluşmakta olup gıda sanayinde ender görülen bir durum olarak ifade edilmektedir. Ürünler besin değerlerini böylelikle korumaktadır. Ülkemizde özellikle güneşte kurutmanın en büyük problemi olan aflatoksin oluşumu Taze Kuru ürünlerinde görülmez. Yine kurutmada sıklıkla yaşanan küf ve maya sorunu da Taze Kuru üretim sisteminde yaşanmaz. Kapalı olan sistemde güneşin zararlı ışınlarından, dışarıdaki canlılardan ve kirlilikten uzak üretim yapılmaktadır. Fabrika IFS (International Food Standard), ISO 9001, ISO 22000, ISO 14001 ve KOSHER standartlarında üretim yapmaktadır. Ürünlerde aynı zamanda Gluten ve Alerjen maddeler bulunmaz. Yeni ürünler için AR-GE ve ÜR-GE çalışmalarını esas olarak benimsemiş olan Şirket artık internet satışları ile tüm Türkiye'ye ürünlerini ulaştırabilmektedir. Önde gelen perakende zincirlerde de ürünler tüketicilerin beğenisine sunulmaktadır, aynı zamanda başta İngiltere olmak üzere düzenli ihracata başlandığı ifade edilmiştir.

Ortaklığın ve içinde bulunduğu tarıma dayalı gıda sektörünün yaşayabileceği en önemli risk hammaddeden kaynaklanmaktadır. Şirket tarım sektöründeki gelişmelerden doğrudan etkilenmektedir. Tarımsal hammadde fiyatlarındaki artış ve azalmalardan, iklim koşullarından ve hastalık/ böceklenme gibi etkenlerden, ürün çeşitliliği, rekolte ve verimlilik açısından önemli ölçüde etkilenmektedir. Türkiye'de aflatoksin oranı ve hijyen kalitesinin ilgili resmi kurumlarca takip ve kontrolünün sınırlı olması, Türkiye'de tüketimin yaygın olmaması, hammadde komisyoncu-aracı maliyetleri, diğer girdi maliyetleri (gübre vs.), finansman imkânlarının sınırlılığı da sektörü etkilemektedir. Sektör açısından önemli pazarlardaki olası siyasi ve sosyal krizlerin Şirketin satışlarını olumsuz etkileme ihtimali bulunmaktadır. Sektörün ana hammaddesi olan yaş meyve ve sebze fiyatlarında meydana gelebilecek dalgalanmaların Şirketin maliyetlerini olumsuz etkilemesi ihtimali bulunmaktadır. Özellikle iç piyasada kuru üzüm, kuru kayısı, kurutulmuş domates gibi ürünlerde yüksek rekabetin bulunması ve ürün fiyatlarında rekabet nedeniyle olası gerilemelerin yaşanması faaliyetleri olumsuz etkileyebilir. Dünya ekonomisinde ve/veya Türkiye ekonomisinde yaşanabilecek daralmaların, sektörde faaliyet gösteren KOBİ'lerin finansman maliyetlerini arttırması, döviz kurlarında meydana gelebilecek ani yükseliş ve düşüşlerin, sektördeki firmaların ihracat politikalarını olumsuz etkilemesi Şirket faaliyetleri açısından risk oluşturabilmektedir.

Tetamat'ın Taze Kuru Net Gıda Pazarlama A.Ş. ile birlikte toplam çalışan sayısı 11'dir.

10 Ağustos 2023 tarihinde yapılan KAP açıklamasında o tarihteki Şirketin A Grubu imtiyazlı paylarına sahip olan ve hakim ortak pozisyonundaki Hüseyin Avni Metinkale'nin "Şirket sermayesinde sahip olduğu 59.488,99 TL nominal bedelde A grubu nama yazılı pay ve 563.160,28 TL nominal bedelde B grubu hamiline yazılı payın tamamı olmak üzere, her biri 0,01 TL nominal bedelde ve toplamda 622.649,27 TL nominal bedelli 62.264.927 adet payın

kapanış günü 30.06.2023 tarihinde sona eren mali tablolardaki değişiklikler uyarınca düzeltmeye tabi olacak şekilde, toplam 3.250.000 Amerikan Doları'nın, kapanış günü Türk Lirası üzerinden hesaplanacak olan bedelin ödenerek devredilmesi için Re-Pie Portföy Yönetimi A.Ş.'nin (Re-Pie PYŞ) kurucusu olduğu Re-Pie Portföy Yönetimi A.Ş. Zincir Mağazacılık Girişim Sermayesi Yatırım Fonu ("GSYF") ile 09.08.2023 tarihinde Pay Devri Sözleşmesi imzalamıştır. Devir işlemleri, Pay Devir Sözleşmesi'nde belirtilen tüm kapanış işlemleri ve şartlarının yerine getirilmesini müteakip tamamlanacaktır." Tetamat Gıda Yatırımları A.Ş.'nin 1.118.203,31 Türk Lirası ödenmiş sermayesinde sahip olduğu %55,68 oranındaki, toplam 62.264.927 adet payı, Sermaye Piyasası Mevzuatı bakımından Şirket ile yönetim, denetim veya sermaye bakımından ilişkisi bulunmayan Re-Pie Portföy Yönetimi A.Ş.'nin kurucusu olduğu Re-Pie Portföy Yönetimi A.Ş. Zincir Mağazacılık Girişim Sermayesi Yatırım Fonu'na ("GSYF"), "Pay Devir Sözleşmesi" kapsamındaki hüküm, şartlar ve mali tablolar uyarınca düzeltme kapsamında nihai bedel olarak belirlenen toplamda 85.045.206,18 Türk Lirası karşılığında satılmış olup kapanış işlemleri 31.08.2023 tarihi itibarıyla tamamlanmıştır. Bu pay devrine istinaden Re-Pie PYŞ Zincir Mağazacılık GSYF tarafından pay alım teklifi için SPK'ya başvuru yapılmış ve beheri 1 TL nominal değerli Şirket payı için 267,9523 TL zorunlu pay alım teklifinde bulunulması amacıyla hazırlanan pay alım teklifi bilgi formuna onay verilmesi talebinin olumlu karşılanmasına, Sermaye Piyasası Kurulu'nun 2023/61 sayılı ve 12 Ekim 2023 tarihli bülteninde yayınlandığı üzere, karar verilmiştir.

Pay devri haberinin KAP'ta duyurulmasından itibaren TETMT paylarından yukarı yönlü sert yükselişler yaşanmış, Borsa İstanbul değişik tarihlerde TETMT payları için tedbir uygulamıştır. 27 Haziran 2023 tarihinde 228,20 TL ile kapanış yapan TETMT pay senedi 29 Eylül 2023 tarihinde 2.400 TL fiyattan kapanış gerçekleştirmiştir. 26 Ocak 2024 tarihinde ise kapanış fiyatı 6.115 TL kaydedilmiştir.

Tetamat'ın eski hakim ortağı olan Re-Pie Portföy Yönetimi A.Ş. Zincir Mağazacılık Girişim Sermayesi Yatırım Fonu ("GSYF") Şirket sermayesinde sahip olduğu 59.488,99 TL nominal bedelde A grubu nama yazılı pay ve 394.721,97 TL nominal bedelde B grubu hamiline yazılı payın tamamı olmak üzere toplam 454.220,96 TL nominal bedelli payı 3.691.703,54 USD bedelle Milpa Ticari ve Sınai Ürünler Pazarlama Sanayi ve Ticaret A.Ş.'ye devrettiğini 29 Ocak 2024 tarihli KAP açıklamasıyla duyurmuştur.

Tetamat Ortaklık Yapısı, TL
Ortak Pay
Grubu
Nominal
Sermaye
Sermaye
Payı
Oy Hakkı Oy Hakkı Payı
Milpa A 59.488,99 5,3% 892.334,85 45,7%
Milpa B 394.721,97 35,3% 394.721,97 20,2%
Re-Pie PYŞ Zincir Mağazacılık GSYF B 118.203,31 10,6% 118.203,31 6,1%
Diğer B 545.789,04 48,8% 545.789,04 28,0%
Toplam 1.118.203,31 100,0% 1.951.049,17 100,0%

Şirketin rapor tarihi itibarıyla KAP'ta yer alan verilerle hazırlanmış ortaklık ve oy hakkı yapısı aşağıdadır. Milpa Ticari ve Sınai Ürünler Pazarlama Sanayi ve Ticaret A.Ş. Tetamat'ın sermayesinde toplamda %40,6 paya sahipken oy haklarının %66,0'sına sahiptir.

1.2. Devrolan Şirket: MYK2 Enerji Elektrik İnşaat Taahhüt Sanayi ve Ticaret A.Ş.

09.03.2000 tarihinde Or-Tur Turizm Seyahat İnşaat Mühendislik Müşavirlik LPG Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi ünvanı ile kurulan şirket sonrasında unvan ve adres değişikliğine gitmiştir. Şirket'in ünvanı MYK2 Enerji Elektrik İnşaat Taahhüt Sanayi ve Ticaret Limited Şirket'i olarak değişmiştir. 27.06.2016 tarihinde Ticaret Sicil Gazetesi'nde tescil olunduğu üzere Şirket'in merkez adresi Aydın Nazilli'den Isparta Merkez'e taşınmıştır. 7 Temmuz 2022 tarihli Ticaret Sicil Gazetesi'nde ilan edildiği üzere Şirket merkezi Isparta Merkez'den İstanbul Beşiktaş'a alınmış ve 17 Ekim 2023 tarihli Ticaret Sicil Gazetesi'nde tescil olunduğu üzere limited şirketten Anonim Şirket'e dönüşmüştür. Son durumda Şirket'in ünvanı MYK2 Enerji Elektrik İnşaat Taahhüt Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi'dir.

Şirket'in ana faaliyet alanı yenilenebilir enerji kaynaklarından elektrik üretim ve satışını gerçekleştirmektir. Şirket'in hali hazırda 5 adet üniteden oluşan toplam DC kurulu gücü 6,29 MWm olan güneş elektrik santrali bulunmaktadır. Santraller YEKDEM kapsamında faaliyet göstermekte olup YEKDEM kabul tarihi 09.08.2018'dir. YEKDEM süresi 10 yıldır. Santraller Çankırı Eldivan'da bulunmaktadır.

Şirket'in 31 Aralık 2023 tarihinde sermayesi 50.000 TL olup 25.000 TL'si ödenmemiştir. İşbu rapor tarihi itibari ile ödenmemiş sermayesi ödenmiş olup ödenmiş sermayesi 50.000 TL olmuştur. İşbu sermaye beheri 25 TL olan

2.000 adet paya ayrılmıştır. İşbu rapor tarihi itibarıyla MYK2 Enerji'nin ortaklık yapısı ve sermaye durumu aşağıdaki gibidir.

MYK2 Enerji Ortaklık Yapısı
Ortak Sermaye (TL) Oran
Milpa Ticari ve Sınai Ürünler Pazarlama Sanayi ve Ticaret A.Ş 50.000 100%
Toplam 50.000 100,0%

Şirket'in Birinci enerji Üretim A.Ş. adında %100 bağlı ortaklığı bulunmaktadır. Santrallerin bulunduğu araziler Birinci Enerji Üretim A.Ş.'ye aittir. Bu nedenle projeksiyonda arsalar için herhangi bir kira gideri öngörülmemiştir. Dolayısıyla işbu değerleme raporunda tespit edilen değer MYK2 Enerji ile Birinci Enerji Üretim A.Ş'nin konsolide değerini ifade etmektedir.

1.3. Sektör

1.2.1. Yeme-İçme Sektörü

Tüketicilerin demografik özelliklerinin ve yaşam tarzlarının değişmesiyle, çalışma hayatının yoğunlaşması, kadınların iş hayatında daha fazla yer bulması, kent hayatının zamanı çabuk tüketmesi, hane halkının gelirinin artması gibi nedenlerden dolayı aileler artık eskisi kadar evde yemek yapmaya ve yemeye zaman ayıramamaktadır. Dolayısıyla dışarıda yemek yemekte veya dışarıdan eve yemek getirtmektedirler. Bu da Türkiye'deki hazır yemek sektörünün hızla gelişmesine neden olmaktadır.

Pandemi döneminde değişen tüketici davranışlarına ve bu talebin dönüştürdüğü sektör ihtiyaçlarına bakılacak olunursa gelir kaybı yaşayan işletmelerin evde yemeyi tercih etmeye başlayan müşterileriyle iletişimi dijital kanallara aktarmaları, halihazırda bu kanallar üstünden hizmet veren işletmelerin de faaliyetlerini geliştirmeleri gerekti. Buradan yola çıkarak eve servis, gel-al gibi uygulamaların önümüzdeki dönemde de önemini koruyacağı tahmin edilmektedir. Harvard Business Review araştırmasına göre, 2020 yılında restoranların kazançlarının %50'si evlere teslimat ve gel al hizmetlerinden oluşmaktadır (IAM, 2020).

Pandemi döneminde birçok restoranın kapattığı ya da iflas ettiği görüldü. Türk ekonomisindeki bunalım ve diğer olumsuz etkenlerle birlikte sektörün hızlı bir şekilde bu yeni sürece adapte olması gerekti. Neredeyse her gastronomi kuruluşu paket servis ile müşterilerine hizmet sağlarken cirolarda ciddi bir artış kaydedildi. 2021 yılında Türkiye'nin pandemi sürecinde aşılamada yaşanan olumsuzluklar ve restoranların kapalı kalması gibi etkenler nedeniyle TURYİD'in verilerine göre yeme-içme sektörünün 58 milyar TL kaybı oldu.

Pandeminin sektöre ilk etkileri tüketicilerin dışarda yemek yeme alışkanlıklarını virüsle temas haline olma riski nedeniyle bir süre durdurmalarıyla hissedilmiştir. Bunu izleyen dönemde ise tüketiciler daha fazla eve servis yapan restoranları seçmeye başlamışlardır. Bu dönemde çevrimiçi yemek sipariş sitelerinin tüm dünyada kullanımının arttığı görülmektedir.

Pandemi döneminde satın almanın dijital kanallara doğru geçiş göstermesi birçok sektörü olduğu gibi yemekiçme sektörünü de etkiledi. Restoran sahipleri, işletmecileri, şefler, tedarik zincirleri, gastronomi yazarları, yayıncılar ve müşteriler olmak üzere sektörün tüm aktörlerinin de kendilerini sürekli gelişime ve teknolojinin kullanımına açık tutması da bu yüzden önemlidir. Çevrimiçi yemek siparişlerinin artması arz talep dengelerini de değiştirmekle beraber müşteri ve tedarikçinin ilişkilenme biçimlerine de etki etmektedir. Müşterilerin artan talepleri rekabetin arttığı ve her gün yeni oyuncuların girdiği pazarı pandemi döneminde tekrar şekillendirmiştir.

Pandemi önlemleri kapsamında restoranların kapanması ve yeni iş modellerine yönelmeleriyle birlikte, paket servis tek satış noktası hâline gelmiştir. Çevrimiçi yemek siparişi kanalları müşterilere çok fazla seçenek sunarken farklı ödeme yöntemleriyle de (kredi kartı, kapıda ödeme, uygulamaların kendi cüzdan hesapları, sanal kart ve nakit) kullanıcıların bu uygulamaları tercihe etmelerine alan sağlamıştır. Aynı zamanda bazı uygulamaların siparişi ulaştırana kadar takip edebilme seçeneği sunması, müşteri hizmetlerine kolayca uygulama üstünden erişim gibi seçenekleriyle birçok farklı fonksiyon barındırmaktadır. Türkiye'de paket servisi iki kategoride hizmet vermektedir. Birincisi restorandan müşteriye ikincisi ise üçünü parti platformlar aracılığıyla müşteriye ulaşan teslimatlar.

Yapılan araştırmalara göre dünyada online yemek siparişi sektörünün büyüklüğünün 2019 yılında 94 milyar dolara ve 1 milyardan fazla kullanıcıya ulaştığı tahmin edilmektedir. İngiltere'de 4 milyar dolara ulaşan pazarın Almanya'da 2 milyar dolar seviyesinde olduğu belirtiliyor. Pandemi öncesi yıllık 3 milyar lira civarında ciro elde eden online yemek servisi sektörü, pandemiyle birlikte ciroyu yıllık yaklaşık 7 milyar liraya kadar taşıdı. Yemeksepeti'nin domine ettiği sektörde pandemiyle birlikte oyuncu atağı yaşanmaktadır. Yemeksepeti şirketi, 2020 yılında 32.437 yeni restoranı çevrimiçi sipariş platformuna eklediğini ve 5,3 milyon yeni üye kazandığını açıklamıştır. Artan talebin etkisi ile Getir'in ardından Yettim, Zomato ve Trendyol gibi şirketler de sektöre hızlı giriş yapmıştır. Pandemi öncesinde toplam ciro içinde %2-3 civarında pay alan online yemek servisinin pandemi ile birlikte payını 2 kata yakın artırarak %8 civarına yükseldiği tahmin edilmektedir.

Pandemi dönemiyle beraber dünyada bir süredir Ubereats, Glovo ve Deliveroo başta olmak üzere yemek ve market sipariş uygulamalarının, restoranların ve tedarik zincirlerinin tercih ettiği bir iş modeli olan Sanal/Bulut mutfaklar (Dark Kitchens) Türkiye'de tercih edilmeye başlandı. Hayalet ya da bulut, sadece sipariş ile teslimat üzerinden yemek hizmeti veren firmalar tarafından yemeklerin hızlı ve verimli bir şekilde hazırlanması için oluşturulmuş yeni bir konsept olarak karşımıza çıkıyor. Tamamen siparişe yönelik, müşterilerin olmadığı birden fazla restoranın kullanabileceği alanlar olarak tasarlanan bu endüstriyel mutfaklar aslında ortak çalışma alanları olarak düşünebilir.

Dünya genelinde tüketicilerin hazır yemekleri evde tüketme eğilimi göstermesiyle popülaritesi artan hayalet mutfaklar, algoritmalara dayalı optimizasyon yöntemleri ile firmalara kullanılmayan ya da az kullanılan gayrimenkulleri mutfak olarak kiralayarak esnek bir şekilde çalışma fırsatı sağlıyor. İçinde gerekli profesyonel mutfak ekipmanlarını da bulunduran hayalet mutfaklar diğer restoranlar ile ortaklaşa olarak da kullanılabiliyor. Bu sayede restoran işletmecileri hem genel maliyetlerini hem de işletme maliyetlerini düşürebiliyor. Bu tip mutfaklarda herhangi bir oturma yerinin ya da bekleme alanın olmaması ve servis personeline ihtiyaç duyulmamasıyla beraber minimum harcamayla maksimum teslimat yapılabilmektedir. Bu tip mutfakların bir diğer avantajı ise teknolojik altyapıyı sıfırdan yapmayarak kiraladıkları mekânın hizmetleriyle entegre olarak satın almaları ve şirketlerin yazılıma para harcamasına gerek kalmamasıdır. Restoranlar istedikleri durumda kendi web sitelerini veya mobil uygulamaları aracılığıyla gelen siparişlerin entegrasyonunu sağlayabilmektedir. Bu modelin özellikle gel-al ya da eve siparişin geleceği olduğu söylenmektedir.

Yeme/içme işletmeleri tarafından giderek popüler haline gelen bulut mutfağın dünyadaki Pazar büyüklüğü 2019'da 43,1 milyar dolar olarak değerlendirilmekte ve 2021'den 2027'ye kadar %12,0 yıllık bileşik büyüme oranı ile 2027'ye kadar 71,4 milyar dolara ulaşacağı tahmin edilmektedir.

1.2.2. E-ticaret

Pandemi döneminde özellikle gelişmekte olan ülkelerdeki gelir artışı, uzun çalışma saatleri, internet kullanımının yaygınlaşması, çevrimiçi ödeme yöntemlerinin güvenli hale gelmesi, gümrük politikalarının hafifletilmesi, perakendecilerin çevrimiçi platformlara geçişi ve müşterilerin e-ticaretin kolaylığının farkına varması e-ticaretin artmasının nedenleri arasındadır. Covid-19 salgının da etkisiyle 2020 yılında Dünya'da internet kullanan her 5 kişiden 4'ü e-ticareti deneyimlemiştir.

Küresel e-ticaret hacmi 2019 yılında 3,4 trilyon dolar olurken 2020 yılında Covid-19 salgının da etkisiyle %26 artarak 4,3 trilyon dolara yükselmiştir. 2021 yılında ise küresel e-ticaret hacminin 4,9 trilyon dolar olacağı tahmin edilmektedir.

Türkiye Covid-19 etkisiyle hızla büyüyen bu küresel pazar içerisinde e-ticaretin GSYH'ye oranının %4,5'e ulaşması ile birlikte 2020 yılında olgun pazarlar arasına girmiştir. Türkiye'de e-ticaret harcamaları 2020 yılında 226 milyar dolar olurken, yurt içi satıcılarının e-ticaret hacmi 216 milyar dolar olarak gerçekleşmiştir. E-ticaret pazarı GSYH'nin %4,5'ine, yurt içi satıcılarının e-ticaret satışları GSYH'nin %4,3'üne denk gelmektedir. Türkiye ekonomisi 2020'de reel olarak %1,8 büyürken, Covid-19 pandemisi etkisiyle e-ticaret harcamaları ise %45 büyümüştür. Yerli hane halklarının nihai tüketim harcamalarının %8'ini e-ticaret oluştururken, e-ticaret alışverişlerinin %63'ü mobil uygulamalar üzerinden yapılmıştır.

2021 yılında ülkemizde e-ticaret hacmi bir önceki yılın aynı dönemine göre %69'luk artışla 381,5 milyar TL olarak gerçekleşmiştir. 2021 yılında sipariş adetleri %46 artış ile 2 milyar 297 milyon adetten 3 milyar 347 milyon adede yükselmiştir.

2021 yılında e-ticaretin genel ticarete oranı %17,7 olarak gerçekleşmiştir. Bu oranın en yüksek olduğu ay %20,4 ile e-ticarette kampanya ayı olarak bilinen Kasım ayıdır.

2021 yılında e-ticaretin gayrisafi yurt içi hasıla içindeki payı bir önceki yıla göre %24 artarak %5,1 olarak gerçekleşmiştir.

Ülkemizde 2021 yılında gerçekleşen e-ticaret harcamaları 18-70 yaş arası nüfusa oranlandığında kişi başına düşen e-ticaret harcaması 2021 yılında bir önceki yıla göre %69 artış göstererek 4.749 TL olmuştur.

Ülkemizde 2021 yılında e-ticaret faaliyetinde bulunan 484.347 işletme bulunmaktadır.

2021 yılında bir önceki yıla göre en fazla artış gösteren sektörler, %175 artışla konaklama (3,71 milyar TL), %162 artışla gıda ve süpermarket (13,9 milyar TL), %113 artışla seyahat, taşımacılık ve depolama (10,6 milyar TL), %98 artışla havayolları sektörü (18,2 milyar TL), %78 artışla yemek (14,5 milyar TL), %73 artışla beyaz eşya ve küçük ev aletleri (52,9 milyar TL), %59 artışla elektronik (21,36 milyar TL), %25 artışla giyim, ayakkabı ve aksesuar (24,2 milyar TL) sektörü olmuştur.

E-Ticaret Hacminin Sektörler İtibariyle Yıllık Değişimi

Sektör bazında e-ticaret hacmi değerlendirildiğinde beyaz eşya ve küçük ev aletleri yaklaşık 52,9 milyar TL, giyim, ayakkabı ve aksesuar 24,2 milyar TL, elektronik sektörü ise 21,4 milyar TL'dir. Bu sektörleri havayolları, yemek, gıda ve süpermarket ile seyahat taşımacılık ve depolama sektörleri izlemektedir.

E-Ticaret Hacminin Sektörel Dağılımı (Milyar TL)

1.2.3. Elektrik Sektörü

Elektrik Üretim & Tüketimi

2021 yılında dünya genelinde ekonomik faaliyetlerin yeniden güçlenmesi, doğal olarak enerjiye olan talebin artmasını ve enerji piyasalarının canlanması sonucunu doğurmuştur. Coğrafyalar itibarıyla farklılıklar bulunmakla birlikte, imalat sanayii sektörlerinde hem birincil enerji ve hem de elektrik talebinde, konutlarda ve hizmet sektöründe ise elektrik talebinde güçlü bir büyüme eğilimi ortaya çıkmıştır. İklim değişikliği kaynaklı etkilere bağlı olarak yeryüzünün belli bölgelerinde ciddi kuraklıklar yaşanması, bunun yer yer hidrolik üretimleri etkilemesi, aşırı hava olaylarının (aşırı sıcaklar ve beklenmedik soğuk hava dalgaları) enerji talebini yükseltmesi, fosil yakıtlara olan talebi de artırmıştır.

Covid-19 salgınıyla alt üst olan ve yeni bir denge arayışında olan küresel emtia ve enerji piyasalarındaki çalkantılar Türkiye'yi de derinden etkilemiştir. Türkiye enerji piyasasında 2021 yılına damgasını vuran en önemli gelişmenin petrol, doğal gaz ve kömür maliyetlerinde meydana gelen artışlar olduğunu söylemek mümkündür. Hem petrol ve hem de doğal gaz üretimi bugün itibarıyla çok düşük seviyede olan Türkiye'nin dünyadaki gelişmeleri yönlendirecek büyüklükte bir alıcı pozisyonunun (küresel tüketim içinde yüksek payının) bulunmaması, sayılan gelişmeler karşısında Türkiye'yi büyük ölçüde savunmasız ve enerji fiyat şoklarına karşı kırılgan bir vaziyette bırakmaktadır.

2021 yılı kaynak türüne göre üretim verileri 2020 değerleriyle kıyaslandığında, hidroelektrik santraller hariç tüm yenilenebilir enerji kaynaklarından elde edilen elektrik üretim paylarında artışlar gözlenmiştir.

Aynı dönemde termik santraller incelendiğinde, ithal kömür santrallerinde düşüş gözlemlenmektedir. Yakıt fiyatlarının artışının da etkisiyle Eylül Ekim aylarında bu santraller üretime ara vermiş, Kasım ayı itibarıyla yakıt maliyetlerinin düşmesi ve PTF'nin yükselmesi ile tekrardan devreye girmişlerdir.

Hidroelektrik santrallerinde ve yerli-ithal kömür kullanan termik santrallerde bir önceki seneye kıyasla gerçekleşen düşüş doğal gaz santralleri tarafından ikame edilmiştir. Böylece 2020'de %22,7 olan doğal gaz ve LNG'nin üretimdeki payı 2021''de %32,8'lere yükselmiştir.

2021 yılında toplam elektrik üretimi 330,62 TWh** olarak gerçekleşmiştir. Bu istatistiklere lisanssız yenilenebilir enerji santrallerinin üretim verileri son ay dışında dahil edilmiştir.

Covid-19 salgınının sebep olduğu düşük talep, kısıtlamaların kalkması ile tekrardan yükselmiştir. İthal kaynakların toplam üretimdeki payı ise yıl boyunca en az %34 oranla Nisan ayında en fazla ise %55 oranla Ağustos ayında gerçekleşmiştir. Ağustos ayındaki oranın fazla olmasının ana sebebi mevsim normalleri üzerindeki sıcaklıklar olmuş, Nisan ayındaki düşüşün temel nedeni ise yenilenebilir enerji üretiminin talebi karşılama oranının artması olarak kaydedilmiştir. Eylül ayından Ekim ayına geçişte ithal kaynakların oranında gözlemlenen düşüşün sebebi ise kömür fiyatlarındaki yükselişten kaynaklı ithal kömür santrallerin üretime ara vermesidir. Emtia fiyatlarının düşmesi ve piyasadaki azami fiyat limitinin artırılması ile tekrar çalışmaya başlayan ithal kömür yakıtlı termik santrallerde kapasite kullanım oranı Eylül, Ekim ve Kasım'da sırası ile %64,50, %40,31, %84,34 olarak gerçekleşmiştir.

2020 ve 2021 yıllarının kurak geçmesi hidroelektrik santrallerinin üretimini düşürürken pandemi sonrası toparlanma ve yüksek sıcaklıklar elektrik talebini artırmıştır. Bu durumda doğal gaz başta olmak üzere ithal kaynaklara duyulan ihtiyacın artması rekor elektrik talebi yaşanan günlerle de birleşince PTF'nin artmasına sebep olmuştur.

21 Mayıs 2021'de Resmi Gazete'de yayımlanan Kapasite Mekanizması Yönetmeliği değişikliği ile, Yap-İşlet sözleşmelerinin tamamlanmasıyla birlikte üretimlerine ara veren bazı doğal gaz santralleri, Kapasite Mekanizması'na katılarak faaliyete geçmiştir.

Bu değişiklik sonrasında ENKA Adapazarı (770 Mw), ENKA Gebze (1.540 Mw), PALMET Baymina (770 Mw) ve ENKA İzmir Santrali (1.520 Mw) tekrar üretime başladılar.

EPDK'nın 14 Ocak 2021 tarihli açıklamasına göre, 2021 Kapasite Mekanizması ödemesi için ayrıla kaynak 2,6 milyar TL olmuştur. TEİAŞ'ın vereceği bu destek, 2020 yılında tahsis edilen 2,2 milyar TL'lik toplam ödemeye göre %18,2 arttı.

EPDK tarafından 19 Kasım 2021'de görüşe açılan taslağa göre Kapasite Mekanizması ödemeleri, santrallerin sabit ve değişken maliyetlerinin yanında Piyasa Takas Fiyatı (PTF) ve kaynak bazında kurulu güçlerine göre belirlenecek.

PTF'nin formülasyonda bulunması, santrallerin piyasa sinyalleri ile orantılı olarak yüksek fiyatlarda daha az, düşük fiyatlarda ise daha çok ödeme almalarını sağlayacaktır.

2000 yılı itibarıyla 27,3 gigavat (GW) civarında olan Türkiye toplam kurulu gücü 2021 yılı Ekim ayı sonunda 99,1 GW seviyesine ulaşmıştır. 2021 yılına kadar uygulanan yenilenebilir enerji kaynaklarından ve yerli kaynaklardan elektrik üreten santrallere verilen teşviklerin artması ile beraber Türkiye toplam kurulu gücünde artış eğilimi devam etmektedir.

2011-2020 yılları arasındaki dönemde, yıllık kurulu güç net artışının ortalaması 4,6 GW olmuştur. Bu dönemde kurulu güçteki artışın toplam elektrik talebindeki artıştan daha yüksek olduğu görülmekte ve bunun en büyük nedenlerinden birisinin yenilenebilir enerji santrallerine verilen teşvikler olduğu değerlendirilmektedir. 2011- 2020 yılları arasında devreye alınan yenilenebilir enerji santrallerinin yıllık ortalama kurulu gücü 3,2 GW civarında gerçekleşmiştir. 2020 yılında yenilenebilir enerji kaynaklarının toplam kurulu güç artışı 4,8 GW civarında seyretmiş, ancak kapanan bazı santrallerden dolayı Türkiye toplam kurulu güç artışı 4,6 GW civarında gerçekleşmiştir. 2020 yılında termik santrallerin toplam net kurulu gücü yaklaşık 0,2 GW azalırken, rüzgâr ve güneş santrallerinin toplam kurulu gücündeki artış miktarı 1,9 GW seviyesinde olmuştur.

2021 yılı ilk 10 ayı sonunda Türkiye toplam kurulu gücü 99,1 GW seviyelerine ulaşmıştır. İlk 10 ay içerisinde 3.160 megavat (MW) civarında gerçekleşen net kurulu güç artışı, yenilenebilir kaynaklardan elektrik üreten santrallerden meydana gelmiştir. 485 MW'lık kurulu güç artışı hidroelektrik santrallerinden (HES) sağlanmış, toplam artışın 1.420 MW'lık kısmı rüzgâr enerjisi santrallerinden (RES), 991 MW'lık kısmı ise güneş enerjisi santrallerinden (GES) kaynaklanmıştır. İlgili dönemde doğal gaz ve çok yakıtlılar kullanarak elektrik üreten santrallerin net toplam kurulu gücü 141 MW azalmıştır.

2016-2020 yılları arasında yeni net kurulu güç artışı değerleri incelendiğinde, yıllık ortalama 4.549 MW büyüklüğünde bir kurulu gücün devreye girdiği anlaşılmaktadır. Bu yıllar arasında en yüksek net kurulu güç artışı 6.702 MW ile 2017 yılında gerçekleşmiştir. 2017 yılında devreye giren santrallerin %49,7'si RES ve GES'lerden oluşmaktadır. 2018 yılında ise, 3.350 MW toplam kurulu güç artışının %62,7'si RES ve GES'lerden kaynaklanmıştır. 2020 yılında 4.624 MW toplam kurulu güç artışı gerçekleşirken, aynı dönemde 1.913 MW RES ve GES devreye alınmıştır.

2021 yılı ilk 10 ay verileri incelendiğinde ise, yenilenebilir enerji kaynaklarından elektrik üreten santrallerin kurulu güçteki payının %53,4'e yükseldiği görülmektedir. Bu yükselişte Temmuz ayında son bulan dolar bazlı YEKDEM önemli bir rol oynamıştır. 2019-2023 yılları arası hedefleri içeren On Birinci Kalkınma Planı'nda, 2023 yılı itibarıyla Türkiye'nin toplam kurulu gücünün 109,5 GW'a erişeceği öngörülmüştür.

Kaynaklara Göre Kurulu Güç (bin MW)

Kaynaklara Göre Kurulu Güç Dağılımı

2021'in ilk 10 ayda gerçekleşen toplam brüt elektrik üretiminin %30,7'lik kısmı ithal ve yerli kömür santrallerinden sağlanırken, %33,1'lik kısmı doğal gaz santrallerinden temin edilmiştir. 2020 yılının ilk 10 ayındaki dağılım ile karşılaştırıldığında, kömür santrallerinden üretilen elektrikte 3,6 yüzde puanlık bir gerileme görülmüştür. Benzer şekilde, hidroelektrik santrallerden üretilen elektriğin payında da 10,3 yüzde puanlık bir azalma gerçekleşmiştir. Kömür santrallerinden ve hidroelektrik santrallerden kaynaklanan azalmanın %89'u (12,4 yüzde puanlık artış) doğal gaz santrallerinden karşılanmıştır. 2021 yılının ilk 10 ayındaki bu kırılım değişiminde 2021 yılında yaşanan kuraklık ve ithal kömür fiyatlarındaki artış belirleyici olmuştur.

Talep ve üretim rekorlarının kırıldığı 2021 yılının ilk 10 ayı sonunda yenilenebilir enerji kaynaklarından üretilen elektriğin payı %36,1 civarında gerçekleşmiştir. İlk 10 ayda doğal gaz santrallerinden üretilen elektriğin payındaki yüksek oranın, hidroelektrik santrallerden üretilen elektrik miktarındaki azalmadan kaynaklandığı değerlendirilmektedir. 2021 yılında hem rüzgâr hem de güneş kaynaklarından üretilen elektrik miktarı artmış olmasına rağmen kurak bir dönem geçirilmesi sebebiyle yenilenebilir enerji kaynaklarından üretilen elektriğin payında azalma gerçekleşmiştir.

Uluslararası Enerji Ajansı'nın (IEA) 2018 Enerji Görünüm Raporu'ndaki değerlendirmelere göre, 2000 yılında dünya enerji talebinin yüzde 40'ını Avrupa ve Kuzey Amerika, yüzde 20'sini ise Asya'daki gelişmekte olan ekonomiler oluşturmaktayken 2040 itibarıyla bu durumun tam tersine döneceği öngörülüyor. Enerji tüketiminin büyük ölçüde Asya'ya kayması, tüm yakıtlar ve teknolojilerin yanı sıra enerji yatırımlarında da hissediliyor. Örneğin bundan on beş yıl önce, kurulu kapasite bakımından dünyanın en büyük elektrik şirketleri arasında Avrupalı şirketler başta gelirken, bugün en büyük on elektrik şirketinden altısı Çinli şirketlerden oluşuyor.

Türkiye elektrik enerjisi tüketimi 2022 yılında bir önceki yıla göre %1,2 oranında azalarak 328,9 TWh, elektrik üretimi ise bir önceki yıla göre %2,5 azalarak 326,2 TWh olarak gerçekleşmiştir. 2022 yılında elektrik üretimimizin, %34,6'sı kömürden, %22,2'si doğal gazdan, %20,6'sı hidrolik enerjiden, %10,8'i rüzgardan, %4,7'si güneşten, %3,3'ü jeotermal enerjiden ve %3,7'si diğer kaynaklardan elde edilmiştir.

2023 Yılı Nisan ayı sonu itibarıyla Ülkemizin Birincil Kaynaklara göre Kurulu Gücü toplamı 104.473 MW olurken en yüksek pay 25.366 MW ile doğalgaz santrallerindedir.

2023 yılı Haziran ayı sonu itibarıyla ülkemiz kurulu gücü 104.904 MW'a ulaşmıştır. 2023 yılı Haziran ayı sonu itibarıyla kurulu gücümüzün kaynaklara göre dağılımı; %30,1'i hidrolik enerji, %24,2'si doğal gaz, %20,8'i kömür, %11'i rüzgâr, %9,7'si güneş, %1,6'sı jeotermal ve %2,6'sı ise diğer kaynaklar şeklindedir.

Ayrıca Ülkemizde elektrik enerjisi üretim santrali sayısı, 2023 yılı Haziran ayı sonu itibarıyla 12.144'e (Lisanssız santraller dâhil) yükselmiştir. Mevcut santrallerin 751 adedi hidroelektrik, 67 adedi kömür, 362 adedi rüzgâr, 63 adedi jeotermal, 346 adedi doğal gaz, 10.064 adedi güneş, 491 adedi ise diğer kaynaklı santrallerdir.

Türkiye'de Petrol

Petrol, başlıca hidrojen ve karbondan oluşan ve içerisinde az miktarda nitrojen, oksijen ve kükürt bulunan çok karmaşık bir bileşimdir. Normal şartlarda gaz, sıvı ve katı halde bulunabilir. Gaz halindeki petrol, imal edilmiş gazdan ayırt etmek için genelde doğal gaz olarak adlandırılır. Ham petrol ve doğal gazın ana bileşenleri hidrojen ve karbon olduğu için bunlar ''Hidrokarbon" olarak da isimlendirilirler.

2018 yılı dünya ispatlanmış petrol rezervi 1.729,7 milyar varil olarak tespit edilmiştir. Petrol rezervinin 836,1 milyar varili (%48,3) Orta Doğu ülkelerinde, 325,1 milyar varili (%18,8) Güney ve Orta Amerika ülkelerinde, 236,7 milyar varili (%13,7) Kuzey Amerika ülkelerinde bulunmaktadır. 2018 yılında dünya petrol üretimi 94,7 milyon varil/gün'e ulaşmıştır. Birincil enerji kaynakları arasında stratejik konuma sahip olan ham petrol 2018 yılı itibarıyla dünya birincil enerji talebinin %31,4'ünü karşılamıştır. Ayrılca Global Power ülkelerinin 2020 petrol üretim verilerine göre 10,6 milyon varil ile Rusya 1. Sırada, 10,1 milyon varil ile Suudi Arabistan 2. Sırada, 9,4 milyon varil ile ABD 3. Sırada yer almaktadır.

ABD'nin İran yaptırımları nedeni ile 2018 yılında önceki dönemlere gözere azalarak yaklaşık 21 milyon ton olarak gerçekleşen ham petrol ithalatı, 2019 yılında Rusya ve Irak'ın petrol ürünleri ithalatındaki paylarının artması ve Star Rafinerisi'nin de devreye girmesi ile birlikte 31 milyon tonun üzerine çıkmıştır. 2019 yılının son altı ayında ve 2020 yılının ilk 8 ayında İran'dan petrol ithalatı gerçekleştirilmemiştir. 2020 yılının ilk altı ayında gerçekleşen ham petrol ithalatında ise bir önceki yılın aynı dönemine göre anlamlı bir farklılık gözlenmemiş, 2020 Temmuz ayında gerçekleşen ham petrol ithalatı 2019 yılının Temmuz ayına göre %7,6 oranında artmıştır. Türkiye petrol ürünleri ihracatı 2019'un ikinci ayını takiben kademeli olarak azalmaya başlamıştır. 2019 Temmuz ayında 1.058.359 ton olarak gerçekleşen ihracat miktarı, 2020 Temmuz ayında %50 oranında azalarak 519.968 ton olmuştur. Bu azalmanın temel sebepleri arasında küresel Covid-19 salgınının yer aldığı düşünülmektedir.

Dünya üretilebilir petrol ve doğal gaz rezervlerinin yaklaşık %70'lik bölümü, ülkemizin yakın coğrafyasında yer almaktadır. Türkiye, jeopolitik konumu itibarıyla dünya ispatlanmış petrol ve doğal gaz rezervlerinin dörtte üçüne sahip bölge ülkeleriyle komşu olup enerji zengini Hazar, Orta Asya, Orta Doğu ülkeleri ile Avrupa'daki tüketici pazarları arasında doğal bir "Enerji Merkezi" olmak üzere pek çok önemli projede yer almakta ve söz konusu projelere destek vermektedir. 2030 yılına kadar %40 oranında artması beklenen dünya birincil enerji talebinin önemli bir bölümünün içinde bulunduğumuz bölgenin kaynaklarından karşılanması öngörülmektedir.

Küresel arenada tüketim, Batı'dan Doğu'ya kayıyor. Hali hazırda en çok enerji tüketimi ABD'de gerçekleşirken, 2030'da ilk sırada Çin yer alacak. Afrika pazarı, Avrupa'yı geçecek. Sadece 11 yıl sonraki projeksiyonlara göre enerji tüketiminde sıralamanın Çin, ABD, Hindistan, Afrika ve Avrupa şeklinde olacağına vurgu yapılıyor. Son yıllarda çok önemli kaya petrolü üreticisi olan ABD'nin, bu yıldan itibaren mevcut petrol varlığı da hesaplandığında dünyanın en büyük petrol üreten ülkesi konumuna yükselmesi bekleniyor. En çok petrol ihraç eden ülkeler sıralamasında Suudi Arabistan ilk sıradaki yerini koruyacak. Ayrıca üretim tarafındaki önemli gelişmelerden biri olan kaya gazı ve bu alandaki devrim niteliğindeki gelişmeler dünya petrol ve gaz arzını derinden sarsmayı sürdürüyor. Bu kapsamda ABD'nin, 2025 yılına kadar dünyadaki petrol ve doğal gaz üretim artışının yarısından fazlasını ve 2025 itibarıyla dünyadaki yaklaşık her beş varil petrolden birini ve her dört metreküp gazdan birini karşılaması bekleniyor. (Kaynak: KPMG)

Her geçen gün artan petrol ve doğal gaz ihtiyacının mümkün olduğunca yerli kaynaklardan karşılanması yönündeki faaliyetler kapsamında, ülkemizin yeterince aranmamış basenlerinde ve özellikle Karadeniz ve Akdeniz'deki deniz alanlarında yapılan çalışmalar büyük bir ivme kazanmıştır. Son yıllarda deniz sondaj teknolojisindeki gelişmelerin, su derinliklerinin fazla (1.000-2.000 m) olduğu alanlarda arama ve üretim imkânlarını ortaya çıkarması ile denizlerimizde hidrokarbon aramacılığının yapısı hızla oluşturulmuştur.

Ocak-Ağustos 2021 dönemi toplam petrol ürünleri yurt içi satış miktarları Covid-19 sınırlamalarının hafiflemesi ile birlikte önceki yılın aynı dönemine göre %6,5 oranında artmış ve 19,6 milyon ton olarak gerçekleşmiştir. Bu değer, pandemi öncesi baz alınabilecek 2019 yılının aynı dönemindeki 16,3 milyon tonluk satışın üzerindedir.

Türkiye'nin 2019 yılı ham petrol ithalatı 31 milyon tondur. 2020 yılında ham petrol ithalatında bir önceki yıla göre %5,5'lik bir azalma meydana gelmiş ve ithalat 29,4 milyon ton olarak gerçekleşmiştir. 2021 yılı Ocak-Ağustos döneminde ise bir önceki yılın aynı dönemine göre ithalat %13,5 oranında artmıştır. 2019 yılının son altı ayından itibaren İran'dan petrol ithal edilmemiştir. 2020 yılı toplam ihracat miktarı 2019 yılına kıyasla %37,4 azalarak yaklaşık 9 milyon ton olarak gerçekleşmiştir. 2020 Ağustos ayında 485 bin ton olan ihracat miktarı, 2021 Ağustos ayında %61 oranında artarak 780 bin ton olmuştur. 2020 yılı petrol ürünleri ihracatında TÜPRAŞ rafinerilerinin payı %48,1, STAR Rafinerisi'nin payı %17,3 olarak gerçekleşmiştir.

Covid-19 pandemisi küresel düzeyde ulaşım sektörünü etkilemeye devam etmektedir. Artan hareketliliğe bağlı olarak petrol talebi 2021'de artış göstermiş olsa da salgın öncesi döneme göre hâlâ daha düşük bir düzeydedir. Havacılık yakıtlarının tüketimi; uluslararası seyahat kısıtlamaları, gelişmekte olan ülkelerde aşılama oranlarındaki sınırlı ilerleme ve değişen hava yolculuğu modelleri gibi nedenlerle pandemi öncesi seviyelerin oldukça altındadır. Hem dizel hem de benzin talebinin 2022'nin başlarında pandemi öncesi seviyelere geri dönmesi beklenmektedir, ancak devam eden halk sağlığı riskleri, uzaktan çalışma modellerinin özellikle gelişmiş ekonomilerde yaygınlaşması, elektrikli araç satışlarının yükselmesi gibi nedenler büyümeyi kısıtlamaktadır

2020 yılı Türkiye üretilebilir petrol rezervi 340 milyon varil olarak kaydedilmiş olup rezervlerin ağırlıklı kısmı Türkiye'nin güneydoğusunda yer almaktadır. Türkiye'deki çoğu petrol sahası yaşlı sahalardır ve kuyu verimleri giderek düşmektedir. Bu nedenle, yeni teknolojiler ve üretim verimini artırmaya yönelik uygulamalar büyük önem taşımaktadır. 2020 yılında ülke çapında 58 adet arama ve tespit kuyusu, 48 adet üretim kuyusu olmak üzere toplam 106 adet kuyu açılmıştır. Bu kuyulardan 78'i Türkiye Petrolleri Anonim Ortaklığı tarafından, 28'i ise sektörde faaliyet gösteren diğer şirketler tarafından açılmıştır.

2021 yılı itibarıyla küresel ölçekte toplam ham petrol rezervi 244,4 milyar ton olup Venezuela %20'lik pay ile ham petrol rezervleri dağılımında en büyük orana sahip ülke konumundadır. 2021 yılı üretim verilerine göre, dünyadaki en büyük ham petrol üreticisi ülke ABD olup dünya üretiminin %17'sini karşılamaktadır.

Ülkemizde 2022 yılında 3,58 milyon ton ham petrol üretimi yapılmasına karşın 33,49 milyon ton ham petrol ithalatı yapılmıştır. Bu verilerden yola çıkarak ülkemizin %90 oranında ham petrol ithalatına bağımlı olduğu sonucuna varılmaktadır. Türkiye'nin üretilebilir rezervi 2022 itibarıyla yaklaşık 70 milyon tondur. 2022 yılında ülkemizde 421.408 metre sondaj yapılarak 191 ham petrol kuyusu açılmıştır.

Türkiye'de Doğal Gaz

Bir petrol türevi olan doğal gaz; yanıcı, havadan hafif, renksiz ve kokusuz bir gazdır. Basta metan (CH4) ve etan (C2H6) olmak üzere çeşitli hidrokarbonlardan oluşur. Yer altında, genellikle petrol ile birlikte veya gaz rezervuarlarında bulunur. Kaynağından çıkarıldığı haliyle herhangi bir işlemden geçirilmeksizin kullanılabilen doğal gaz, boru hatları ile veya sıvılaştırılarak tankerlerle taşınır.

BP 2019 Dünya Enerji İstatistik Görünümü Raporu'ndan yapılan derlemeye göre, dünya üzerinde toplam 196,9 trilyon metreküp kanıtlanmış doğal gaz rezervi bulunuyor. En fazla doğal gaz rezervi 75,5 trilyon metreküple Orta Doğu bölgesinde yer alırken bunu 62,8 trilyon m3 rezerve sahip Rusya ve Türkmenistan'ın da içinde bulunduğu Bağımsız Devletler Topluluğu izledi. En az doğal gaz rezervine sahip bölge ise 3,9 trilyon metreküple Avrupa oldu.

Türkiye'de 2010-2016 yılları arasında yıllık bazda ortalama %4 artış kaydeden doğalgaz tüketimi, 2017 yılında %16 yükselişle 53,8 bcm ile Türkiye tarihinin en yüksek seviyesinde gerçekleşti. 2018 ve 2019 yıllarında ise yıllık bazda %8 düşüş kaydederek 45,3 bcm seviyesine geriledi. 2019 yılındaki bu düşüşte, artan abone sayısı konutlardaki doğal gaz tüketimini yukarı yönlü baskılamasına karşın, dönüşüm ve çevrim santrallerinin doğalgaz tüketimindeki sert azalış etkili oldu. Dönüşüm ve çevrim sektörü 2018 yılında 20,5 bcm seviyesinde doğalgaz tüketirken, bu miktar 2019 yılında 11,3 bcm seviyesine geriledi. 2020 yılında ise yıllık bazda %20,3 artışla 13,6 bcm seviyesinde gerçekleşti. Böylelikle 2019 yılında toplam sektörel tüketimi içerisindeki payı %37'den %25'e gerileyen dönüşüm ve çevrim sektörü tüketimi, 2020 yılında %29 seviyesinde gerçekleşti. Konut cephesinde tüketilen miktar ise 14,4 bcm seviyesinde gerçekleşerek yıllık bazda %14 artış gösterdi. Pandemi sürecinin etkilerinin ön planda olduğu 2020 özellikle yılın ikinci yarısında etkili olan hava koşullarına ek olarak, doğalgazdan üretim yapan santrallerin üretimindeki artışın etkisiyle yıllık bazda yaklaşık %7 artışla 48 bcm3 civarında gerçekleştiği hesaplanıyor.

GAZBİR'in yayımladığı Aralık 2020 Doğal Gaz Sektör Raporu'na göre, 2020 yılında konutlarda 15,4 bcm, sanayide 12,7 bcm, elektrik santrallerinde ise 13,6 bcm doğal gaz kullanıldı. Konutlarda tüketilen doğal gaz miktarı 2019 yılına kıyasla %7 artarken, sanayide tüketilen doğal gaz miktarı ise %3 oranında arttı. Elektrik üretim amacıyla tüketilen doğal gaz miktarı ise 2019 yılına göre %21 artış göstermiştir.

2019 yılında Türkiye'de yıllık bazda %11 artışla 0,47 bcm seviyesinde gerçekleşen doğalgaz üretim miktarı, 2020'de yeniden düşüş eğilimine girerek %7 azalışla 0,44 bcm seviyesine gerilemiştir.

Ancak, 21 Ağustos 2020 tarihinde Cumhurbaşkanımız Sayın Erdoğan, Karadeniz'de derin deniz sondajını gerçekleştiren Fatih Sondaj Gemisi'nin, Sakarya Gaz Sahası'nda (Tuna1 Bölgesi) 320 bcm doğal gaz rezervi keşfettiğini, 17 Ekim 2020 tarihinde ise yine aynı bölgede 85 bcm daha doğal gaz rezervi bulunduğunu açıkladı. Böylece toplamda 405 bcm seviyesinde doğalgaz rezervi bulunmuş oldu. Bu bağlamda, gündemdeki rezerv

keşiflerine ek olarak devam eden sismik ve derin sondaj çalışmalarının önümüzdeki dönemde Türkiye'nin doğal gaz üretiminin seyrine ilişkin olumlu sinyaller verdiği gözlenmektedir.

Diğer taraftan yapım çalışmaları devam etmekte olan Tuz Gölü Doğal Gaz Yer Altı Depolama Projesinde ilk faz tamamlanmış ve doğal gaz depolanmaya başlanmıştır. 2023 yılı itibarıyla bu yer altı deposunun toplam çalışma gazı kapasitesinin 5,4 milyar Sm³'e ve geri üretim kapasitesinin 80 milyon Sm³/gün'e çıkarılması hedeflenmektedir.

Bir ilk olarak arz kaynakları ve güzergâhlarının çeşitlendirilmesi amacıyla, Yüzer LNG Depolama ve yeniden Gazlaştırma Tesisi (FSRU)'ları Aliağa/İzmir ve Dörtyol/Hatay'da işletmeye alınmıştır. Saros Yüzer LNG Depolama ve Gazlaştırma Ünitesi (FSRU)'nin İletim Şebekesine Bağlantı Sistemine yönelik çalışmalar ise devam etmektedir.

Son dönemde yapılan araştırmalar ile hidrojenin doğal gaz dağıtım şebekesine entegrasyonu değerlendirilmektedir. Hidrojen teknolojileri ile karbon ayak izinin azaltılması hedeflenirken, ayrıca doğal gaz ithalatının kısmen de olsa azaltılması öngörülmektedir. Doğal gaz dağıtımında önemli bir atılım yapan Türkiye'de 2019 yılı itibarıyla doğal gaz ulaşmayan il kalmamıştır. Doğal gaz dağıtım firmalarının yatırımları ile 2020 yılı sonu itibarıyla 81 il merkezinin tamamı dahil olmak üzere toplamda 554 ilçe ve 35 beldeye doğal gaz arzı sağlanmıştır. 2010 yılında yaklaşık 1 milyon olan doğal gaz hizmeti götürülen toplam abone sayısı Temmuz 2021 döneminde 17,8 milyona yükselmiştir.

Covid-19 pandemisinin etkisinin görece daha sınırlı kaldığı 2021 yılının ilk 8 aylık döneminde ise doğal gaz tüketimi önceki yılın aynı dönemine kıyasla yaklaşık %31 artış göstermiştir. Söz konusu artışta dönüşüm/ çevrim sektörü sektörleri ile sanayi ve konutlar başta olmak üzere hemen hemen tüm sektörlerde izlenen talep artışı etkili olmuştur.

Türkiye, son dönemde arz güvenliğini artırmak ve kaynak çeşitliliğini sağlamak için gerçekleştirilen TANAP, FSRU gibi altyapı yatırımları ile en yakını 2021 yılında Rusya, Cezayir ve Katar ile bitecek doğal gaz alım sözleşmelerinde elini güçlendirmiştir. Ancak ülkemizin, son dönemde küresel düzeyde gerek boru gazı arz kısıtlamalarına ve gerekse spot LNG piyasalarındaki yükselişlere bağlı olarak artan fiyatlardan olumsuz yönde etkilenmesi mümkün görünmektedir. Türkiye'nin yaptığı yatırımlar ile doğal gazı hem daha ucuz hem de daha kısa vadeli sözleşmeler ile tedarik etme imkânı artmıştır, ancak küresel piyasalardaki gelişmeler ve gaz fiyatlarındaki dalgalanmanın nasıl bir bantta seyredeceği söz konusu sözleşmelerin yenilenmesinde etkili ve belirleyici olacaktır.

2021 yılı verilerine göre, dünya doğal gaz rezervi yaklaşık 188,1 trilyon m3 olup Rusya %19'luk payla dünya doğal gaz rezervi sıralamasında ilk sırada yer almaktadır. 2021 yılı üretim verilerine göre, dünyadaki en büyük doğal gaz üreticisi ülke ABD olup dünya üretiminin %23'ünü karşılamaktadır.

Ülkemizde 2022 yılında 408 milyon m3 doğal gaz üretimi yapılmasına karşın 54,6 milyar m3 doğal gaz ithalatı yapılmıştır. Bu verilerden yola çıkarak ülkemizin %99 oranında doğal gaz ithalatına bağımlı olduğu sonucuna varılmaktadır. Türkiye'nin üretilebilir rezervi 2022 itibarıyla yaklaşık 544 milyar m3'tür. Karadeniz'de keşfedilen Sakarya sahasının geliştirilmesiyle birlikte doğal gaz rezervimizin daha da artması beklenmektedir.

Türkiye'de Kömür

Kömür yanabilen sedimanter organik bir kayadır. Kömür başlıca karbon, hidrojen ve oksijen gibi elementlerin bileşiminden oluşmuş olup, diğer kaya tabakalarının arasında damar haline uzunca bir süre (milyonlarca yıl) ısı, basınç ve mikrobiyolojik etkilerin sonucunda meydana gelmiştir.

Dünya genelinde kömür rezervlerinin 323,6 milyar tonu (%31,3) Avrupa-Avrasya ülkelerinde, 424,2 milyar tonu (%41,0) Asya-Pasifik ülkelerinde, 258,7 milyar tonu (%25,0) Kuzey Amerika ülkelerinde, 14,4 milyar ton (%1,4) Afrika-Doğu Akdeniz ülkelerinde ve 14,0 milyar ton (%1,4) Orta ve Güney Amerika ülkelerinde bulunmaktadır.

Linyit, ısıl değeri düşük, barındırdığı kül ve nem miktarı fazla olduğu için genellikle termik santrallerde yakıt olarak kullanılan bir kömür çeşididir. Buna rağmen yerkabuğunda bolca bulunduğu için sıklıkla kullanılan bir enerji hammaddesidir. Taşkömürü ise yüksek kalorili kömürler grubundadır.

Dünya Enerji Konseyi tarafından 80 civarında ülkede bulunduğu raporlanan dünya kömür rezervlerinin en büyük kısmı (250,9 milyar ton) ABD'de yer almaktadır. ABD'yi 160,4 milyar ton ile Rusya Federasyonu ve 144,8 milyar ton ile Avustralya izlemektedir. Diğer kömür zengini ülkeler arasında; Çin (138,8 milyar ton), Hindistan (97,7 milyar ton), Almanya (36,1 milyar ton), Ukrayna (34,4 milyar ton), Polonya (25,8 milyar ton), Kazakistan (25,6 milyar ton) ve Endonezya (22,6 milyar ton) bulunmaktadır. Dolayısıyla, dünya kömür rezervlerinin %90'dan fazlası bu dokuz ülkenin sınırları içinde yer almaktadır. Dünya Enerji Konseyi'nin araştırmalarına göre; dünya kanıtlanmış

işletilebilir kömür rezervi toplam 892 milyar ton büyüklüğündedir. Söz konusu rezervin; 403 milyar tonu antrasit ve bitümlü kömür, 287 milyar tonu alt bitümlü kömür ve 201 milyar tonu ise linyit kategorisindedir.

Dünya 2015 yılı toplam kömür üretimi dikkate alındığında, küresel kömür rezervlerinin yaklaşık 134 yıl ömrü bulunduğu hesaplanmaktadır. Son yıllarda yürütülen ciddi kömür arama faaliyetleri sonucunda ülkemiz linyit rezervi önemli ölçüde arttırılabilmiştir. Bununla beraber, söz konusu rezervin uluslararası standartlara göre sınıflandırılmasına ve ekonomik olarak işletilebilir rezervlerimizin belirlenmesine yönelik çalışmalar sürdürülmektedir.

Ülkemiz rezerv ve üretim miktarları açısından linyitte dünya ölçeğinde orta düzeyde, taşkömüründe ise alt düzeyde değerlendirilebilir. Toplam dünya linyit/alt bitümlü kömür rezervinin yaklaşık %3,2'si ülkemizde bulunmaktadır. Bununla birlikte linyitlerimizin büyük kısmının ısıl değeri düşük olduğundan termik santrallerde kullanımı ön plana çıkmıştır. Ülkemiz linyit rezervinin yaklaşık %46'sı Afşin-Elbistan havzasında bulunmaktadır. Ülkemizin en önemli taşkömürü rezervleri ise Zonguldak ve civarındadır. Zonguldak Havzası'ndaki toplam taşkömürü rezervi 1,30 milyar ton, buna karşılık görünür rezerv ise 506 milyon ton düzeyinde bulunmaktadır.

2017 yılı sonu itibarıyla 145,3 Milyon Ton Eşdeğer Petrol (MTEP) olan ülkemizin toplam birincil enerji tüketiminde kömürün payı %27'dir. Ülkemizin 2018 yılsonu itibarıyla kömüre dayalı santral kurulu gücü 18.997 MW olup toplam kurulu gücün %21,5'ine karşılık gelmektedir. Yerli kömüre dayalı kurulu güç 10.203 MW (%11,5) ve ithal kömüre dayalı kurulu güç ise 8.794 MW (%10) şeklindedir.

2005 yılından itibaren enerji üretiminde yerli kaynaklara önem verilmesi ve dışa bağımlılığın azaltılması hedefleri çerçevesinde sanayileşme ve nüfus artışına paralel olarak artan enerji talebinin karşılanması amacıyla; yeni kömür sahalarının bulunması ve bilinen sahaların geliştirilmesi çalışmalarına hız verilmiştir.

2018 yılı ilk yarısında kömüre dayalı santrallerden toplam 53,9 TWh elektrik üretilmiş olup toplam elektrik üretimi içerisindeki payı %33,0 düzeyindedir. Kömür rezervimizde yaklaşık 11 milyar tonun üzerinde rezerv artışı sağlanmış olup 2005 yılında 8,3 milyar ton olan linyit rezervlerimiz 19,3 milyar tona ulaşmıştır.

İthal bir kaynak olan doğal gazın elektrik üretiminde kullanılması yerine rezervleri belirlenen ve termik santral kurulabilecek özellikte olan linyit sahalarımızın hızla devreye sokulması ve mevcut santrallere yeni ünitelerin ilavesine yönelik çalışmalar sürdürülmektedir. (Kaynak: T.C. Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı)

Termik santral kurulu gücü 2020 yılsonu itibarıyla toplam kurulu gücün %50'sini oluşturmaktadır. Termik santral kurulu gücü EÜAŞ Kurulu gücünün 7.4G Wile %35'ni, YİD santrallerinin kurulu gücünün 1.8GWile %19'unu ve Serbest Üretim Şirketleri kurulu gücünün 38.5GW ile %60'ını oluşturmaktadır.

2020 Eylül'den itibaren ithal kömürde fiyat tarifesi hızla yükselmeye başladı. Üretim maliyetlerinde %85 oranında paya sahip ithal kömür fiyatlarında, bir yılda 3,5 kat artış oluştu. 2020 yılı Eylül'de 50 dolardan getirilen bir ton kömürün fiyatı, 2021 Eylül ayında 170 doların üzerine çıktı. Yalnızca son üç ayda gerçekleşen fiyat artışı %70 oldu.

Türkiye'de kömürle ilgili tutum ve eylemlerin hâkim küresel yönelimlerden bir miktar ayrıştığı ise bir vakıadır. Çin ve Hindistan gibi iki büyük emisyon kaynağı ülkenin elektrik üretiminde kömüre olan yüksek bağımlılığı terazinin bir kefesinde olanca ağırlığıyla dururken, G7 ülkelerinin 2021 yılında ilan ettikleri yeni kömür santrali finanse etmeme yönündeki deklerasyon terazinin diğer ucunda radikal bir tutum olarak ön plana çıkmaktadır. Keza Çin Devlet Başkanı'nın BM Zirvesi'nde kendi sınırları dışındaki kömürlü santral projelerini finanse etmeyeceğini duyurması da bu radikal adıma yeni bir boyut kazandırmıştır.

2021 yılının ilk 9 ayında toplam brüt elektrik üretimi içerisindeki payı %32 olan doğal gaz santrallerini; %31,1'lük pay ile ithal ve yerli kömür santralleri, %18,4'lük pay ile HES'ler, %9'luk pay ile RES'ler, %4,4'lük pay ile GES'ler, %3'lük pay ile JES'ler, %2'lik pay ile BES'ler takip etmektedir. Türkiye rüzgâr, jeotermal ve güneş enerjisi açısından önemli kaynaklara sahiptir. Bu kaynakların geliştirilmesi gerek iklim değişikliğiyle mücadele gerekse enerjide ithal ve fosil yakıt bağımlılığının azaltılması açılarından hayati önem arz etmektedir.

Kömür, 2021 yılında, dünya birincil enerji tüketiminde %26,9'luk payla petrolden sonra ikinci sırada yer almıştır. Dünya elektrik üretiminde ise %35,9'luk payla ilk sırada yer almıştır.

BP 2022 verilerine göre, 2020 yılı sonu itibarıyla dünya üzerinde toplam görünür antrasit ve bitümlü kömürler ile alt bitümlü kömürler ve linyit rezervleri 1,07 trilyon ton olup bu rezerv toplamının 753,6 milyar tonu (%70) antrasit ve bitümlü kömür (taşkömürü), 320,5 milyar tonu (%30) ise alt bitümlü kömürler ve linyittir.

Enerdata 2022 verilerine göre, dünyada 2021 yılında toplam 7,86 milyar ton kömür tüketimi gerçekleşmiş olup Çin, 4,1 milyar ton (%52) tüketimle ilk sırada yer almıştır.

Türkiye'de HES Potansiyeli

Çeşitli enerji kaynakları içerisinde hidroelektrik enerji santralleri çevre dostu olmaları ve düşük potansiyel risk taşımaları sebebiyle tercih edilmektedir. Hidroelektrik santraller; çevreye uyumlu, temiz, yenilenebilir, yüksek verimli, yakıt gideri olmayan, uzun ömürlü, işletme gideri çok düşük dışa bağımlı olmayan yerli bir kaynaktır.

Ülkemiz teorik hidroelektrik potansiyeli dünya teorik potansiyelinin %1'i, ekonomik potansiyeli ise Avrupa ekonomik potansiyelinin %16'sıdır. (Kaynak: T.C. Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı)

Ülkemizin yenilenebilir enerji potansiyeli içinde en önemli yeri tutan hidrolik kaynaklarının teorik hidroelektrik potansiyeli 433 milyar kWh olup teknik olarak değerlendirilebilir potansiyel 216 milyar kWh ve ekonomik hidroelektrik enerji potansiyel ise 140 milyar kWh/yıl'dır.

Türkiye'nin yenilenebilir enerji kurulu gücü yıllar itibarıyla artan bir trend izlemektedir. 2013 yılında 25,6 GW olan Türkiye yenilenebilir enerji kaynaklarına dayalı kurulu gücü yıllık ortalama 2021 yılı Eylül ayı itibarıyla yaklaşık 53 GW düzeyine ulaşmış, 2013 yılında %40 olan toplam kurulu güç içerisindeki yenilenebilir payı ise 2021 yılı Eylül ayı itibarıyla %53,2 seviyesine yükselmiştir. 2013 yılı ile 2021 yılı Eylül ayı arasındaki dönemde yenilenebilir enerji kaynaklarına dayalı kurulu güç artışında en büyük pay 9,2 GW'lık artış ile HES'lere aittir. HES'leri sırasıyla 7,5 GW'lık artış ile GES, 7,4 GW'lık artış ile RES, 1,6 GW'lık artış ile biyokütle enerjisi santralleri (BES) ve 1,3 GW'lık artış ile jeotermal enerjisi santralleri (JES) izlemektedir.

Türkiye'de Rüzgar Potansiyeli

Rüzgâr, güneş radyasyonunun yer yüzeyini farklı ısıtmasından kaynaklanır. Yer yüzeyinin farklı ısınması, havanın sıcaklığının, neminin ve basıncının farklı olmasına, bu farklı basınç da havanın hareketine neden olur. Dünyaya ulaşan güneş enerjisinin yaklaşık %2'si kadarı rüzgâr enerjisine çevrilir.

Rüzgârın özellikleri, yerel coğrafi farklılıklar ve yeryüzünün homojen olmayan ısınmasına bağlı olarak, zamansal ve yöresel değişiklik gösterir. Rüzgâr hız ve yön olmak üzere iki parametre ile ifade edilir. Rüzgâr hızı yükseklikle artar ve teorik gücü de hızının küpü ile orantılı olarak değişir. Rüzgâr enerjisi kaynaklı elektrik üretim uygulamalarının ilk yatırım maliyetinin yüksek, kapasite faktörlerinin düşük oluşu ve değişken enerji üretimi gibi dezavantajları yanında üstünlükleri genel olarak şöyle sıralanabilir;

  • Yenilenebilir ve temiz bir enerji kaynağıdır, çevre dostudur.
  • Kaynağı güvenilirdir, tükenme ve zamanla fiyatının artma riski yoktur.
  • Maliyeti günümüz güç santrallarıyla rekabet edebilecek düzeye gelmiştir.
  • Bakım ve işletme maliyetleri düşüktür.
  • Teknolojisinin tesisi ve işletilmesi göreceli olarak basittir.
  • İşletmeye alınması kısa bir sürede gerçekleşebilir.

Rüzgâr türbinleri, rüzgâr enerji santrallerinin ana yapı elemanı olup hareket halindeki havanın kinetik enerjisini öncelikle mekanik enerjiye ve sonrasında elektrik enerjisine dönüştüren makinelerdir. Rüzgâr türbinleri dönüş eksenlerinin doğrultusuna göre yatay eksenli veya düşey eksenli olarak imal edilirler. Bu tiplerden en fazla kullanılanı yatay eksenli rüzgâr türbinleridir.

Türkiye Rüzgâr Enerjisi Potansiyeli Haritası, 50 m.

Rüzgâr türbinleri, elektrik enerjisi üretimine ancak belirli bir rüzgâr hızında başlayabilmektedir. Bir rüzgâr türbini cut-in ve cut-out rüzgâr hızları arasında enerji üretimini gerçekleştirir. Modern rüzgar türbinlerinin cut-in hızları 2-4 m/s, nominal hızları 10-15 m/s ve cut-out hızları ise 25-35 m/s arasındadır. Her bir rüzgâr türbini için belirlenmiş bir rüzgâr hızında, sistemden elde edilen güç en büyük değere ulaşır. Bu en büyük güce nominal güç ve bu rüzgar hızına nominal hız adı verilmektedir. Sistemin hasar görmemesi için belirli bir rüzgâr hızından sonra rüzgâr türbinlerinin stop konumuna geçmesi otomatik olarak sağlanır. Bu maksimum hıza sistemin cut-out hızı adı verilmektedir. Gürültü kirliliğini önlemek için gövde ses izolasyonludur. Kuleler kafes veya boru biçiminde

yapılmaktadır. Kule yükseklikleri fazla olabildiğinden kafes kulelerin dışındaki konstrüksiyonlar iki ya da üç parçalı olabilmektedir.

Türkiye'de yer seviyesinden 50 metre yükseklikte ve 7,5 m/s üzeri rüzgâr hızlarına sahip alanlarda kilometrekare başına 5 MW gücünde rüzgâr santrali kurulabileceği kabul edilmiştir. Bu kabuller ışığında, orta-ölçekli sayısal hava tahmin modeli ve mikro-ölçekli rüzgâr akış modeli kullanılarak üretilen rüzgâr kaynak bilgilerinin verildiği Rüzgâr Enerjisi Potansiyel Atlası (REPA) hazırlanmıştır. Türkiye rüzgâr enerjisi potansiyeli 48.000 MW olarak belirlenmiştir. Bu potansiyele karşılık gelen toplam alan Türkiye yüz ölçümünün %1,30'una denk gelmektedir. (Kaynak: T.C. Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı)

Rüzgâr enerjisine dayalı yenilenebilir enerji kaynak alanları ve bağlantı kapasitelerinin tahsisine ilişkin YEKA RES-3 yarışma ilanı verilmiş ve 42 bölgede 2.000 MW kurulu güç için başvuru tarihi 14.12.2021 olarak belirlenmiştir. Güneş enerjisine dayalı yenilenebilir enerji kaynak alanları ve bağlantı kapasitelerinin tahsisine ilişkin YEKA GES-5 yarışma ilanı verilmiş ve 23 bölgede 1.500 MW kurulu güç için başvuru tarihi 12.01.2022 olarak belirlenmiştir. Yine güneş enerjisine dayalı yenilenebilir enerji kaynak alanları ve bağlantı kapasitelerinin tahsisine ilişkin YEKA GES-4 yarışma ilanı verilmiş ve 3 bölgede 1.000 MW kurulu güç için başvuru tarihi 30.03.2022 olarak belirlenmiştir.

2017 yılında gerçekleştirilen ilk 1.000 MW'lık YEKA RES-1 ihalesini ise Siemens-Türkerler-Kalyon konsorsiyumu 3,48 dolar cent/kWh fiyat teklifi ile kazanmıştır. Siemens Gamesa Yenilenebilir Enerji şirketi kurulan fabrikada nasel (gövde) üretimine 2019 yılı Kasım ayı sonunda başlanmıştır. YEKA RES-2 ihalesi 30.05.2019 tarihinde yapılmıştır. Balıkesir, Çanakkale, Aydın ve Muğla bölgelerinde 250 MW'lık RES'leri kapsayan ihalelerin ikisini Enercon, diğer ikisini EnerjiSA kazanmıştır. Enercon, Muğla bölgesini 4,00 dolar cent/kWh ve Balıkesir bölgesini 3,53 dolar cent/kWh fiyat teklifi ile, EnerjiSA ise Aydın bölgesini 4,56 dolar cent/kWh ve Çanakkale bölgesini 3,67 dolar cent/kWh fiyat teklifi ile kazanmıştır.

Haziran 2022 sonu itibarıyla rüzgâr enerjisine dayalı elektrik kurulu gücümüz 10.976 MW, toplam kurulu güç içerisindeki oranı % 10,81'dir

Türkiye'de Güneş Enerjisi Potansiyeli

Ülkemiz, coğrafi konumu nedeniyle yüksek güneş enerjisi potansiyeline sahiptir. Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı'nca hazırlanan, Türkiye Güneş Enerjisi Potansiyeli Atlasına (GEPA) göre, yıllık toplam güneşlenme süresi 2.741 saat (günlük ortalama 7,5 saat), yıllık toplam gelen güneş enerjisi 1.527 kWh/m².yıl (günlük ortalama 4,18 kWh/m².gün) olduğu tespit edilmiştir.

Güneş enerjisi teknolojileri yöntem, malzeme ve teknolojik düzey açısından çok çeşitlilik göstermekle birlikte iki ana gruba ayrılabilir:

Türkiye Güneş Enerjisi Potansiyeli Haritası

Güneş Hücreleri: Fotovoltaik (PV) güneş elektriği sistemleri de denilen güneş hücreleri, yarı iletken malzemelerden yapılmış olup, güneş ışığını doğrudan elektrik enerjisine çevirirler.

Isıl Güneş Teknolojileri ve Odaklanmış Güneş Enerjisi (CSP): Güneş enerjisinden ısı elde edilen bu sistemlerde, ısı doğrudan kullanılabileceği gibi elektrik üretiminde de kullanılabilir.(Kaynak: T.C. Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı)

Türkiye'nin güneş enerjisi uygulamaları açısından en iyi alanlarının nereler olduğunun tespit edilmesi ve belirlenen bu alanlardaki güneş enerjisine dayalı elektrik veya ısı enerjisi üretim imkânlarının belirlenmesi amacıyla ETKB tarafından Türkiye Güneş Enerjisi Potansiyeli Atlası (GEPA) hazırlanmıştır.

GEPA'ya göre, yıllık toplam güneşlenme süresi günlük ortalama 7,5 saat üzerinden 2.741 saat iken yıllık toplam gelen güneş enerjisi 1.527 kWh/m².yıl (günlük ortalama 4,18 kWh/m².gün) olarak belirtilmektedir. Türkiye, 110 günün üzerinde bir güneş enerjisi potansiyeline sahiptir. Türkiye'nin en fazla güneş enerjisi alan bölgesi Güneydoğu Anadolu Bölgesi iken, bunu Akdeniz Bölgesi izlemektedir. Söz konusu rakamlar, Türkiye'nin coğrafi

konumu nedeniyle birçok ülkeye kıyasla daha yüksek güneş enerjisi potansiyeline sahip olduğunu göstermektedir.

Güneş enerjisine dayalı yenilenebilir enerji kaynak alanları ve bağlantı kapasitelerinin tahsisine ilişkin YEKA GES-5 yarışma ilanı verilmiş ve 23 bölgede 1.500 MW kurulu güç için başvuru tarihi 12.01.2022 olarak belirlenmiştir. Yine güneş enerjisine dayalı yenilenebilir enerji kaynak alanları ve bağlantı kapasitelerinin tahsisine ilişkin YEKA GES-4 yarışma ilanı verilmiş ve 3 bölgede 1.000 MW kurulu güç için başvuru tarihi 30.03.2022 olarak belirlenmiştir.

Türkiye'de Jeotermal Enerji

Jeotermal enerji yerin derinliklerindeki kayaçlar içinde birikmiş olan ısının akışkanlarca taşınarak rezervuarlarda depolanması ile oluşmuş sıcak su, buhar ve kuru buhar ile kızgın kuru kayalardan yapay yollarla elde edilen ısı enerjisidir. Jeotermal enerji, yenilenebilir bir yeraltı enerji kaynağı olup temiz, ucuz ve çevre dostudur.

Jeotermal kaynaklar yoğun olarak aktif kırık sistemleri ile volkanik ve magmatik birimlerin etrafında oluşmaktadır. Jeotermal enerjiye dayalı modern jeotermal elektrik santrallerinde CO2, NOx, SOx gazlarının salınımı çok düşük olduğundan temiz bir enerji kaynağı olarak değerlendirilmektedir. Jeotermal enerji, jeotermal kaynaklardan doğrudan veya dolaylı her türlü faydalanmayı kapsamaktadır. Düşük sıcaklıklı (20-70°C) sahalar başta ısıtma amaçlı olmak üzere, endüstride, kimyasal madde üretiminde kullanılmaktadır. Orta sıcaklıklı (70-150°C) ve yüksek sıcaklıklı (150°C'den yüksek) sahalar ise elektrik üretiminin yanı sıra reenjeksiyon koşullarına bağlı olarak entegre şekilde ısıtma uygulamalarında da kullanılabilmektedir.

Ülkemiz jeolojik ve coğrafik konumu itibarı ile aktif bir tektonik kuşak üzerinde yer aldığı için jeotermal enerji açısından dünya ülkeleri arasında zengin bir konumdadır. Ülkemizin her tarafına yayılmış yaklaşık 1.000 adet doğal çıkış şeklinde değişik sıcaklıklarda birçok jeotermal kaynak mevcuttur.

Ülkemizin jeotermal potansiyeli oldukça yüksek olup, potansiyel oluşturan alanların %78'i Batı Anadolu'da, %9'u İç Anadolu'da, %7'si Marmara Bölgesinde, %5'i Doğu Anadolu'da ve %1'i diğer bölgelerde yer almaktadır. Jeotermal kaynaklarımızın %90'ı düşük ve orta sıcaklıkta olup, doğrudan uygulamalar (ısıtma, termal turizm, mineral eldesi vb.) için uygun olup kalan %10'luk potansiyelimiz ise dolaylı uygulamalar (elektrik enerjisi üretimi) için uygundur.

Jeotermal kaynaklar yaygın bir kullanım alanına sahiptir. Bugün için ülkemizde elde edilen jeotermal enerjiden elektrik üretimi, ısıtma (sera ve konut), termal ve sağlık turizmi, endüstriyel mineral eldesi ve kurutmacılık gibi alanlarda yararlanılmaktadır. Jeotermal Enerji uygulamalarında ilk elektrik üretimi 1975 yılında MTA Genel Müdürlüğü tarafından kurulan ve 0,5 MWe güce sahip Kızıldere Santrali ile başlatılmıştır.

Dünyada jeotermal enerji kurulu gücü 2017 yılı sonu verilerine göre 14,1 GWe düzeyindedir. Jeotermal enerjiden elektrik üretiminde ilk beş ülke; ABD, Filipinler, Endonezya, Türkiye ve Yeni Zelanda şeklindedir. Elektrik dışı kullanım ise 70.329 MWt olup, dünyada doğrudan kullanım uygulamalarındaki ilk 5 ülke ise ABD, Çin, İsveç, Belarus ve Norveç'tir.

2005 yılından itibaren mevcut kaynakların geliştirilmesi ve yeni kaynak alanlarının aranması çalışmalarına ağırlık verilmesi nedeniyle, 2004 sonu itibari ile 3.100 MWt olan kullanılabilir ısı kapasitesi, 2018 yılı Aralık sonu itibari ile ilave 1.900 MWt ısı enerjisi artışıyla 5.000 MWt'e yükselmiştir. 173 adet olan keşfedilmiş jeotermal saha sayısı da sondajlı aramalarla 10 adedi elektrik üretimine uygun olan yeni sahaların keşfiyle 239 sahaya çıkarılmış olup bugüne kadar toplam 634 adet, 412.250 metre sondajlı arama çalışması yapılarak doğal çıkışlar dahil açılan kuyularla yaklaşık 5.000 MWt ısı enerjisi elde edilmiştir.

Türkiye'de Bio-Enerji

Ülkemizde biyodizel çok soğuk bölgelerimizin dışında dizelin kullanıldığı her alanda kullanılabilecek bir yakıttır. Biyodizel ulaştırma sektöründe dizel yakıtı yerine kullanıldığı gibi, konut ve sanayi sektörlerinde de fuel oil yerine de kullanılabilir. Biyodizel, tarımsal bitkilerden elde edilmesi nedeniyle, fotosentez yolu ile karbondioksiti dönüştürüp karbon döngüsünü sağladığı için, sera etkisini arttırıcı yönde etki göstermez.

Biyoetanol, hammaddesi şeker pancarı, mısır, buğday ve odunsular gibi şeker, nişasta veya selüloz özlü tarımsal ürünlerin fermantasyonu ile elde edilen ve benzinle belirli oranlarda harmanlanarak kullanılan alternatif bir yakıttır. Ulaştırma sektöründe benzin ile karıştırılarak, küçük ev aletlerinde, kimyasal ürün sektöründe kullanılan biyoetanol, yakıtın oksijen seviyesini arttırarak, yakıtın daha verimli yanmasını sağlar, egzoz çıkışındaki zararlı gazları azaltır, egzoz emisyonlarını azaltır, kanserojen etkisi bulunan benzen ve butadin emisyonlarını 50% oranında azaltır.

Biyogaz organik maddelerin (hayvansal atıklar, bitkisel atıklar, şehir ve endüstriyel atıklar) oksijensiz şartlarda biyolojik parçalanması (anaerobik fermantasyon) sonucu oluşan ağırlıklı olarak metan ve karbondioksit gazıdır. Biyogaz teknolojisi ise organik kökenli atık/artık maddelerden hem enerji elde edilmesine hem de atıkların toprağa kazandırılmasına imkân vermektedir.

Türkiye'nin biyokütle atık potansiyelinin yaklaşık 8,6 milyon ton eşdeğer petrol (MTEP) ve üretilebilecek biyogaz miktarının 1,5-2 MTEP olduğu tahmin edilmektedir. (Kaynak: T.C. Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı)

Türkiye'de Nükleer Enerji

Atom çekirdeklerinin parçalanması sonucunda büyük bir enerji açığa çıkmaktadır. Fisyon ve füzyon tepkimeleri ile elde edilen bu enerjiye "çekirdek enerjisi" veya "nükleer enerji" adı verilmektedir. Nükleer reaktörler nükleer enerjiyi elektrik enerjisine dönüştüren sistemlerdir. Temel olarak fisyon sonucu açığa çıkan nükleer enerji, nükleer yakıt ve diğer malzemeler içerisinde ısı enerjisine, bu ısı enerjisi de kinetik enerjiye ve daha sonra da jeneratör sisteminde elektrik enerjisine dönüştürülür. Nükleer santralda kullanılan nükleer yakıtın bir kilosu; iki vagon kömür (100.000 kg) veya iki tank dolusu petrol (600.000 kg) yakılarak üretilebilen enerji kadar enerji verir.

Günümüzde nükleer santraller sahip oldukları kendilerine has özelliklerden dolayı ülkelerin tercih ettiği bir elektrik kaynağı konumundadır. Artan çevre hassasiyetiyle güvenilir, ucuz, sürdürülebilir ve erişilebilir bir enerji kaynağına olan ihtiyaç, diğer alternatiflere göre nükleer santralleri daha çok ön plana çıkarmaktadır. Nükleer santraller 7 gün 24 saat meteorolojik şartlardan etkilenmeden elektrik üretimi gerçekleştirir. Nükleer yakıt hammaddesi Uranyum dünyada farklı coğrafyalara yayılmıştır. Elektrik birim maliyet fiyatlandırmasında nükleer yakıt maliyeti diğer enerji kaynaklara nazaran çok düşüktür. Dolayısı ile yakıt fiyatlarında yaşanacak dalgalanmalar, elektrik üretim maliyetlerini etkilemez. Bunların yanında nükleer santraller, işletme sırasında sera gazı salımı yapmazlar. Bu nedenle küresel ısınmayı önlemede önemli bir alternatiftirler. Ayrıca nükleer santrallerin birim elektrik üretimi başına kurulum alanı diğer tüm santrallere göre oldukça küçüktür. Bu nedenle tarım, yerleşim ve doğal hayata minimum etki ederler.

Ağustos 2019 itibariyle, 31 ülkede 450 nükleer reaktör işletmede, 19 ülkede 52 adet nükleer reaktörde inşa halindedir. Nükleer Güç Santrallerinde üretilen elektrik dünya elektrik arzının %10'una denk gelmektedir. Ülke bazında bakılırsa Fransa elektrik talebinin yaklaşık %72'sini, Ukrayna %53'ünü, İsveç %40'ını, Belçika %39'unu, Avrupa Birliği %28'ini, Güney Kore %24'ünü ve ABD %19'unu nükleer enerjiden karşılamaktadır.

İnşa halindeki nükleer reaktörlerin 9'u Çin'de, 7'si Hindistan'da, 6'sı ise Rusya'dadır. Bunun yanında ABD'de 2, Birleşik Arap Emirlikleri'nde 4, Güney Kore'de 4, Fransa ve Türkiye'de 1'er nükleer reaktör inşa halindedir.

Nükleer enerji, ülkemiz için enerji arz güvenliğimizin sağlanması, enerji ithal bağımlılığımızın ve cari açığın azaltılması bakımından büyük önem taşımaktadır.

Ülkemizin yarım asırlık nükleer güç santrali kurma hedefi, "Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti ile Rusya Federasyonu Arasında Akkuyu Sahasında Bir Nükleer Güç Santralinin Tesisine ve İşletimine Dair İşbirliğine İlişkin Anlaşma"nın 12 Mayıs 2010 tarihinde imzalanmasıyla gerçekleşmeye başlamıştır. Söz konusu Anlaşma, 15 Temmuz 2010 tarihinde TBMM Genel Kurulu tarafından kabul edilmiş, 6 Ekim 2010 tarihli ve 27721 sayılı Resmi Gazetede yayımlanmıştır. Geçtiğimiz süre zarfında Çevre ve Şehircilik Bakanlığından ÇED olumlu kararı (1 Aralık 2014) ve EPDK'dan 36 ay süreliğine elektrik üretim ön lisansı alınmıştır. Akkuyu Nükleer A.Ş.'nin hazırladığı Saha Parametreleri Raporu TAEK tarafından 9 Şubat 2017 tarihinde onaylanmıştır. 3 Mart 2017 tarihinde Akkuyu Nükleer A.Ş. hazırladığı Ön Güvenlik Analiz Raporu (ÖGAR) ile İnşaat Lisansı başvurusu yapmış, TAEK tarafından yapılan inceleme ve değerlendirmelerden sonra 19 Ekim 2017 de "Sınırlı Çalışma İzni" onaylanmıştır. Sınırlı Çalışma İzni ile Akkuyu sahasında birinci ünitenin temel altı betonu atılmış nükleer güvenlikle ilgili olmayan yapıların inşası başlamıştır. İnşaat Lisansı ise 2 Nisan 2018 tarihinde TAEK tarafından onaylanmış, böylece Akkuyu Nükleer Santralinin ilk ünitesinin temeli yapılan törenle atılmıştır. Bu ünitenin 2023 yılında işletmeye alınması planlanmaktadır.

Ülkemizin ikinci nükleer santral projesi olan Sinop Nükleer Santrali için 3 Mayıs 2013 tarihinde Japonya ile nükleer santral yapımı ve işbirliğine ilişkin hükümetler arası anlaşma imzalanmıştır. Bu konuda çalışmalar devam etmektedir. Sinop Nükleer Santrali 4400 MW kurulu güce sahip olacak şekilde projelendirilmiştir.

Ülkemizin 2023'te kurulu gücünün 110.000-130.000 MW arasında olması, elektrik tüketiminin 500 milyar kWh olması öngörülmektedir. Elektrik ihtiyacımızın karşılanmasında kullanılan doğalgaz ve sıvı yakıtların neredeyse tamamının, kömür yakıtların ise yaklaşık %30'unun ithal olduğu açıktır. Diğer yandan, hidroelektrik potansiyelimize ek olarak rüzgâr, güneş, jeotermal, biyokütle gibi yenilenebilir enerji potansiyelimizin tamamı

kullanılsa bile 2023 yılına kadar ulaşacağımız 500 milyar kWh enerji tüketimimizin ancak yarısına yakını karşılanabilmektedir. Akkuyu ve Sinop'ta kurulacak Nükleer Santraller dikkate alındığında, yılda yaklaşık 80 milyar kWh elektrik üretilmesi öngörülmektedir. Bu miktarda bir elektriği doğalgaz santralinden elde etmek için yaklaşık 16 milyar metreküp doğalgaz kullanılması gerekmektedir.

Elektrik Fiyatları

Türkiye'de elektrik fiyatları her saat için oluşturulan arz ve talep eğrileri, tek bir teklifte birleştirilen fiyat - miktar çiftleri yoluyla hesaplanıyor. Bu formüle göre arz - talep eğrilerinin kesişim noktası, ilgili saatin piyasa takas fiyatını PTF'sini belirliyor. Dengeleme piyasası tarafında ise, fiyatlama açısından sistemde enerji açığı olup olmaması belirleyici rol oynuyor. Enerji açığı olması halinde, sistemdeki azami teklif fiyatı, sistem marjinal fiyatı (SMF) olarak kabul ediliyor. Elektrik fiyatları santrallerin kullanılabilirlik süresinin, hava koşulları, ekonomik ve jeopolitik unsurlarla ilintili olmanın yanı sıra emtia fiyatlarıyla da koreledir.

2021'in ilk 10 ayda gerçekleşen toplam brüt elektrik üretiminin %30,7'lik kısmı ithal ve yerli kömür santrallerinden sağlanırken, %33,1'lik kısmı doğal gaz santrallerinden temin edilmiştir. 2020 yılının ilk 10 ayındaki dağılım ile karşılaştırıldığında, kömür santrallerinden üretilen elektrikte 3,6 yüzde puanlık bir gerileme görülmüştür. Benzer şekilde, hidroelektrik santrallerden üretilen elektriğin payında da 10,3 yüzde puanlık bir azalma gerçekleşmiştir. Kömür santrallerinden ve hidroelektrik santrallerden kaynaklanan azalmanın %89'u (12,4 yüzde puanlık artış) doğal gaz santrallerinden karşılanmıştır. 2021 yılının ilk 10 ayındaki bu kırılım değişiminde 2021 yılında yaşanan kuraklık ve ithal kömür fiyatlarındaki artış belirleyici olmuştur.

Türkiye toplam elektrik talebi 2000-2020 yılları arasında 2001, 2009 ve 2019 yılları haricinde bir düşüş göstermemiş ve artış trendini sürdürmüştür. 2018 yılında toplam elektrik talebi 304,2 teravatsaat (TWh) iken, 2019 yılı sonu itibarıyla 303,3 TWh olarak gerçekleşmiştir. Covid-19 pandemisinin ön plana çıktığı 2020 yılında ise elektrik talebi 2019 yılına göre %0,9'luk sınırlı bir artış ile 306,1 TWh'e yükselmiştir.

PTF'nin asgari ve azami limitleri EPDK tarafından belirlenmektedir. 2017 yılına kadar PTF'nin asgari ve azami limitleri megavatsaat (MWh) başına 0 TL ve 2.000 TL idi. 06.01.2017 tarihli EPDK kararı ile azami limit 06.01.2017 ile 01.03.2017 tarihleri arasında 500 TL/MWh olarak belirlenmiştir. Fiyatlardaki oynaklığı azaltmak için EPDK azami fiyatların belirlenmesini içeren bir metodoloji değişikliği yapmıştır. 06.10.2020 tarih ve 31266 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan EPDK kararına göre, azami fiyat limitleri içinde bulunulan takvim ayı esas alınarak iki ay önceki takvim ayından itibaren geriye dönük 12 aylık PTF ağırlıklı ortalamalarının 2 katı olarak uygulanmaya başlamıştır. Son olarak, 2021 yılı Nisan ayından itibaren küresel piyasalarda doğal gaz ve kömür fiyatlarında meydana gelen artışlar nedeniyle bazı doğal gaz ve ithal kömür santrallerinin belirlenmiş azami limitler ile devreye girmesine izin verilmemiştir. Bu nedenle, 14.10.2021 tarihinde EPDK tarafından alınan bir karar ile azami fiyat limitleri güncellenmiş ve azami limit belirlenirken içinde bulunulan takvim ayı esas alınarak iki ay önceki takvim ayından itibaren geriye dönük 12 aylık PTF ağırlıklı ortalamalarının 3 katı olarak uygulanmaya başlanmıştır. Bu güncelleme ile devreye girmekte zorlanan doğal gaz ve ithal kömür santrallerinin sistemde kalması hedeflenmiştir. Covid-19 pandemisinin etkileriyle 2020 yılı Mart ayından başlayarak elektrik talebinde ve emtia fiyatlarında kayda değer azalmalar meydana gelmiştir. Ağırlıklı ortalama PTF Mart ayında 250 TL/MWh'e ve Nisan ayında 184 TL/MWh'e gerilemiştir. 2020 yılı Nisan ayından itibaren kademeli olarak artan PTF, 2020 yılı Ekim ayında 324 TL/MWh seviyelerine yükselmiştir. 2020 yılı kış ayları ve 2021 yılı bahar aylarında bir miktar gerileme kaydeden PTF, 2021 yılı Nisan ayında ortalama 313,91 TL/MWh olarak gerçekleşmiştir.

2021 Nisan ayından itibaren Türkiye'de yaşanan kuraklık, talep artışı ve küresel piyasalarda doğal gaz fiyatlarındaki artış nedeniyle PTF fiyatlarında da artışlar gözlenmiştir. Yıllık artışlar bazında Nisan ayından itibaren çift haneli artışlar gerçekleşmiş, 2021 Nisan ve Mayıs aylarında bu büyüme oranı %70'lerin üzerinde hesaplanmıştır. PTF, 2021 Haziran ayında %38,5'lik bir büyümenin ardından, Temmuz ve Ağustos aylarında sırasıyla %74,5 ve %84,4 oranlarında artmış ve aylık ortalama 555,38 TL/MWh seviyesine ulaşmıştır. 2021 Eylül ayında ise elektrik talebindeki azalma nedeniyle ortalama 522,39 TL/MWh seviyesine gerilemiştir. 2021 Ekim ayında özellikle ithal kömür ve spot piyasadaki doğal gaz fiyatlarının da etkisi ile ortalama PTF 671,07 TL/MWh seviyesine yükselmiştir. Fiyatlardaki artış 2022 yılında da devam etmiş, 2021 yılında ortalama PTF 500,10 TL/MWh iken 2022 yılında 2.511 TL/MWh seviyesine kadar yükselmiştir. 2023 yılında doğalgaz fiyatlarında yaşanan gerilemeyle beraber fiyatlar bir miktar geri çekilmiş ve Ocak 2023'te 3.431 TL, Şubat 2023'te 2.803 TL'ye gerilemiştir.

Tetamat Gıda & MYK2 Enerji Uzman Kuruluş Raporu 24 Nisan 2024

Dolar bazlı elektrik fiyatları 2010 yılından 2021 yılına kadar 30-100 \$/MWh bandında salınırken 2021 yılından itibaren yükselmeye başlamış ve en yüksek 210 doları 2022 Eylül itibarıyla görmüştür. Bu tarihten itibaren gerilemeye başlayan dolar bazlı PTF 2022 sonunda 199 dolara, Şubat 2023'te ise 149 dolara gerilemiştir. Elektrik fiyatlarının 2023 ortalamasının 165,1 dolar olması beklenirken sonraki yıllarda düşüş trendine girmesi ve 2030 yılına kadar 96,4 dolara gerilemesi beklenmektedir. Bu tarihten itibaren ise kademeli olarak yükseliş göstermesi öngörülmektedir.

Türkiye'de Yenilenebilir Enerji ve YEK Destekleme Mekanizması

2005 yılından itibaren yenilenebilir enerji kaynaklarının toplam kurulu güçteki payı yükseliş göstermiştir. 2005 yılında %33 seviyelerinde olan yenilenebilir enerji kaynaklarından elektrik üreten santrallerin kurulu güçteki payı, 2020 yılında %51 seviyesine yükselmiştir. Bu yükselişte Yenilenebilir Enerji Kaynakları Destekleme Mekanizması (YEKDEM) belirleyici rol oynamıştır. 2020 yılı YEKDEM açısından da kritik bir yıl oldu. 31 Aralık 2020 yılında bitmesi öngörülen dolar cinsinden teşvikler, 18 Eylül 2020 tarihinde Resmi Gazete'de yayımlanan Cumhurbaşkanlığı kararı ile 30 Haziran 2021 tarihine kadar uzatıldı. 30 Haziran 2021 tarihinden sonra devreye girecek yenilenebilir kaynaklara dayalı üretim tesisleri için yeni teşvik mekanizmasının 2021 yılında Türk Lirası cinsinden olması kararlaştırıldı.

YEKA'larla (Yenilenebilir Enerji Kaynak Alanı) başlayan yenilenebilir enerji dönüşümünde, yerli AR-GE ve yerli kaynaklarla üretilen güneş paneli ve rüzgâr türbini fabrikaları ve bunu takip edecek mini YEKA yatırımlarının 2021 ve sonrasında da yenilenebilir enerji yatırımlarında yerli teknolojilerin payının artmasını sağlayacağını düşünülmektedir.

2021 yılının ilk 11 ayında YEKDEM'den faydalanan santraller tarafından toplam 70.503 GWh elektrik üretimi yapılmıştır. Rüzgar santralleri toplamda 22.687GWh ile destek kapsamında en çok üretim gerçekleştiren kaynak türü olmuştur. Mekanizma kapsamında lisanslı güneş enerjisi santrallerinden 1367GWh seviyesinde elektrik üretimi elde edilmiştir. Toplam YEKDEM üretimindeki %16 oranındaki lisanssız santrallerden üretim payı, ağırlıklı olarak güneş enerjisi kurulu gücünden elde edilmektedir. 2020 ve 2021 yılları genel olarak değerlendirildiğinde hidroelektrik santrallerinin toplam üretimdeki payı birinci sıradan ikinci sıraya gerilemiştir. Lisanslı güneş üretiminde ise 365GWh'ten 1.367GWh'e çıkılmıştır.

YEKDEM'den faydalanabilecek üretim tesisleri 5346 sayılı Yenilenebilir Enerji Kaynaklarının Elektrik Enerjisi Üretimi Amaçlı Kullanımına İlişkin Kanun (YEK Kanunu)'da; Rüzgâr, güneş, jeotermal, biyokütle, biyokütleden elde edilen gaz (çöp gazı dâhil), dalga, akıntı enerjisi ve gel-git ile kanal veya nehir tipi veya rezervuar alanı on beş kilometrekarenin altında olan hidroelektrik üretim tesisi kurulmasına uygun elektrik enerjisi üretim kaynakları olarak sıralanmıştır.

5346 Yenilenebilir Enerji Kaynaklarının Elektrik Enerjisi Üretimi Amaçlı Kullanılmasına İlişkin Kanun (YEK Kanunu) çerçevesinde rüzgâr, güneş, jeotermal, biyokütle, dalga, akıntı, gel-git ile kanal veya nehir veya rezervuar alanı on beş kilometrekarenin altında olan hidroelektrik santralleri YEKDEM'den 10 yıl süre ile faydalanabilmektedir. YEK Kanunu'nun yürürlük tarihi olan 18.05.2005 tarihinden 30.06.2021 tarihine kadar işletmeye girmiş veya girecek olan tesisler bu kapsam dahilinde tutulmuştur. YEK Kanunu kapsamındaki alım garantileri 2020 yılı sonuna dek devreye alınan tesisler için 2022 yılından itibaren 10 yıl, 01.01.2021 ile 30.06.2021 tarihleri arasında geçici kabulünü yaptırarak işletmeye giren tesisler için ise 2022 yılından itibaren 9 yıl geçerlidir.

YEKDEM'de yer alan tesislere uygulanacak fiyatlar YEK Kanunu ile belirlenmiş olup hidroelektrik ve rüzgâr enerjisine dayalı üretim tesisleri için 7,3 UScent/kWh, jeotermal enerjisine dayalı üretim tesisleri için 10,5 UScent/kWh, biyokütle ve güneş enerjisine dayalı üretim tesisleri için ise 13,3 UScent/kWh şeklindedir.

Lisanslı üretim tesisinde yerli aksam kullanılması ve ilgili yerli aksamın "Yenilenebilir Enerji Kaynaklarından Elektrik Enerjisi Üreten Tesislerde Kullanılan Yerli Aksamın Desteklenmesi Hakkında Yönetmelik" hükümleri ve diğer ilgili mevzuat kapsamında belgelenmesi halinde ise bu fiyatlara yine YEK Kanunu Ek-II sayılı cetvelinde yer alan fiyatlardan beş yıl süreyle ilave edilir.

Yine YEKDEM Yönetmeliği'nin 8 inci maddesinde bildirdiği üzere; lisansa derç edilen ilk kurulu gücün işletmeye girdiği tarihten itibaren 10 yıl süre ile bu fiyatlardan faydalanılır. Dolayısıyla 2011 yılından başlayarak 10 takvim yılı boyunca YEKDEM'den yararlanabilirsiniz.

YEKDEM'in senelik işleyen bir mekanizma olması nedeniyle bir sonraki takvim yılında YEKDEM'den faydalanmak isteyen üretim lisansı sahipleri 31 Ekim tarihine kadar EPDK'ya başvuruda bulunmak zorundadır. Cari yılda YEKDEM'e katılan ancak bir sonraki yıl YEKDEM'e katılmak istemeyen üretim lisansı sahibi tüzel kişilerin bu konuda EPDK'ya bir başvuruda bulunmaları gerekmemektedir.

2. Mali Veriler

2.1. Tetamat Gelir Tablosu - VUK

Tetamat'ın Vergi Usul Kanunu'na göre hazırlanmış gelir tablosu aşağıdadır.

Tetamat Gelir Tablosu, Solo, VUK
TL 2021 2022 2023/09 2023/12
A. Brüt Satıslar 1.841.074 161.732 - -
. 1. Yurtiçi Satıslar 1.834.470 - - -
. 2. Yurtdısı Satıslar 6.605 - - -
. 3. Diger Gelirler - 161.732 - -
B. Satıs Indirimleri (-) 92.948 - - -
. 1. Satıstan Iadeler (-) 92.846 - - -
. 2. Satıs Iskontoları (-) 102 - - -
C.Net Satıslar 1.748.126 161.732 - -
D. Satısların Maliyeti (-) 1.533.979 - - -
. 1. Satılan Mamuller Maliyeti (-) 761.938 - - -
. 2. Satılan Ticari Mallar Maliyeti (-) 772.041 - - -
Brüt Satıs Karı veya Zararı 214.147 161.732 - -
E. Faaliyet Giderleri (-) 988.866 1.483.329 1.823.674 3.142.815
. 2. Pazarlama, Satıs ve Dagıtım Giderleri (-) 20.987 22.015 17.905 26.566
. 3. Genel Yönetim Giderleri (-) 967.879 1.461.314 1.805.769 3.116.249
Faaliyet Karı veya Zararı -774.719 -1.321.597 -1.823.674 -3.142.815
F. Diger Faaliyetlerden Olagan Gelir ve Karlar 1.047.905 1.624.601 - 297.421
. 3. Faiz Gelirleri - 578.344 - 297.421
. 7. Kambiyo Karları 1.047.905 1.046.257 - -
G. Diger Faaliyetlerden Olagan Gider ve Zararlar (-) 399.051 1.301.179 - -
. 4. Kambiyo Zararları (-) 399.051 1.301.179 - -
H. Finansman Giderleri (-) 195.250 4.218 635 1.448
. 1. Kısa Vadeli Borçlanma Giderleri (-) 195.250 4.218 635 1.448
Olagan Kar veya Zarar -321.115 -1.002.393 -1.824.309 -2.846.841
I. Olagan Dısı Gelir ve Karlar 7.470 287 46.158 5.423
. 2. Diger Olagandısı Gelir ve Karlar 7.470 287 46.158 5.423
J. Olagandısı Gider ve Zararlar (-) 1.127.599 13.064 - 61.355
. 3. Diger Olagandısı Gider ve Zararlar (-) 1.127.599 13.064 - 61.355
Dönem Karı veya Zararı -1.441.244 -1.015.170 -1.870.467 -2.902.774
Dönem Net Karı veya Zararı -1.441.244 -1.015.170 -1.870.467 -2.902.774

2.2. Tetamat Bilanço - VUK

Tetamat'ın Vergi Usul Kanunu'na göre hazırlanmış bilançosu aşağıdadır.

Tetamat Bilanço, Solo, VUK, TL
Varlıklar (Aktif) 31.12.2021 31.12.2022 31.12.2023
I. Dönen Varlıklar 17.952.704 6.385.567 38.645.890
. A. Hazır Degerler 3.121.991 6.464 11.304.350
. 1. Kasa 512 512 152
. 3. Bankalar 3.121.479 5.953 340.294
Hisse Senetleri 10.963.904
. C. Ticari Alacaklar 12.556.345 2.652.376 71.941
. 1. Alıcılar 12.520.304 2.616.335 38.750
. 5. Verilen Depozito ve Teminatlar 36.041 36.041 33.191
. D. Diger Alacaklar 2.220.918 3.702.717 26.883.199

Tetamat Gıda & MYK2 Enerji Uzman Kuruluş Raporu 24 Nisan 2024

. 5. Diger Çesitli Alacaklar 2.220.918 3.702.717 26.883.199
. E. Stoklar 1.536 2.768 1.250
. 1. Ilk Madde ve Malzeme - 1.232 1.250
. 7. Verilen Siparis Avansları 1.536 1.536 -
. H. Diger Dönen Varlıklar 51.914 21.242 385.151
. 1. Devreden KDV 29.539 - 258.363
. 3. Diger KDV 21.242 21.242 21.242
. 5. Is Avansları 1.133 - 105.545
II. DURAN VARLIKLAR 937.038 12.834.638 15.880.471
. A. Ticari Alacaklar 13.319 13.319 6.752
. 5. Verilen Depozito ve Teminatlar 13.319 13.319 6.752
. C. Mali Duran Varlıklar 50.000 11.947.600 15.000.000
. 6. Baglı Ortaklıklar 50.000 11.947.600 15.000.000
. D. Maddi Duran Varlıklar 30.000 30.000 30.000
. 1. Arazi ve Arsalar 30.000 30.000 30.000
. E. Maddi Olmayan Duran Varlıklar 843.719 843.719 843.719
. 1. Haklar 1.348.100 1.348.100 1.348.100
. 2. Serefiye 3.595 3.595 3.595
. 3. Kurulus ve Örgütlenme Giderleri 1.931 1.931 1.931
. 6. Diger Maddi Olmayan Duran Varlıklar 2.600 2.600 2.600
. 7. Birikmis Amortismanlar (-) 512.507 512.507 -512.507
AKTIF TOPLAMI 18.889.742 19.220.205 54.526.361
III. Kısa Vadeli Yabancı Kaynaklar 110.046 1.455.679 39.664.609
. A. Mali Borçlar 295 300 -
. 9. Diger Mali Borçlar 295 300 -
. B. Ticari Borçlar 85.505 369.548 421.477
. 1. Satıcılar 85.505 213.421 -571.402
. 5. Diger Ticari Borçlar - 156.127 992.879
. C. Diger Borçlar 7.070 974.834 39.161.114
. 1. Ortaklara Borçlar - 865.351 38.850.000
. 4. Personele Borçlar 7.070 13.959 214.254
. 5. Diger Çesitli Borçlar - 95.524 96.861
. D. Alınan Avanslar 1.664 1.664 -
. 1. Alınan Siparis Avansları 1.664 1.664 -
. F.Ödenecek Vergi ve Diger Yükümlülükler 15.512 109.332 82.018
. 1. Ödenecek Vergi ve Fonlar 10.775 82.571 73.974
. 2. Ödenecek Sosyal Güvenlik Kesintileri 4.650 26.674 8.044
. 4. Ödenecek Diger Yükümlülükler 87 87 -
V. Öz Kaynaklar 18.779.696 17.764.526 14.861.752
. A. Ödenmis Sermaye 1.118.203 1.118.203 1.118.203
. 1. Sermaye 1.118.203 1.118.203 1.118.203
. B. Sermaye Yedekleri 24.072.504 24.072.504 24.072.504
. 1. Hisse Senedi Ihraç Primleri 24.072.504 24.072.504 24.072.504
. E. Geçmis Yıllar Zararları (-) 4.969.767 6.411.011 -7.426.181
. F. Dönem Net Karı (zararı) -1.441.244 -1.015.170 -2.902.774
PASIF TOPLAMI 18.889.742 19.220.205 54.526.361

2.3. Taze Kuru Gelir Tablosu - VUK

Taze Kuru'nun Vergi Usul Kanunu'na göre hazırlanmış gelir tablosu aşağıdadır.

Taze Kuru Gelir Tablosu, Solo, VUK
TL 31.12.2021 31.12.2022 2023/09 2023/12
A. Brüt Satıslar 9.494.729 29.247.470 39.854.593 58.231.545
. 1. Yurtiçi Satıslar 9.293.934 23.952.497 37.458.148 54.090.189
. 2. Yurtdısı Satıslar 70.053 5.042.441 2.390.556 3.781.414

Tetamat Gıda & MYK2 Enerji Uzman Kuruluş Raporu 24 Nisan 2024

. 3. Diger Gelirler 130.742 252.532 5.889 359.942
B. Satıs Indirimleri (-) -840.012 -3.414.351 -13.747.207 -14.254.651
. 1. Satıstan Iadeler (-) -95.157 -333.670 -12.609.263 -13.116.707
. 2. Satıs Iskontoları (-) -744.856 -3.080.681 -1.137.944 -1.137.944
C.Net Satıslar 8.654.717 25.833.120 26.107.386 43.976.894
D. Satısların Maliyeti (-) -10.051.977 -23.980.925 -16.199.591 -28.221.661
. 1. Satılan Mamuller Maliyeti (-) -9.940.809 -23.980.925 -16.017.941 -28.040.011
. 2. Satılan Ticari Mallar Maliyeti (-) -111.168 - -37.500 -37.500
. 4. Diger Satısların Maliyeti (-) - - -144.150 -144.150
Brüt Satıs Karı veya Zararı -1.397.260 1.852.195 9.907.796 15.755.233
E. Faaliyet Giderleri (-) -1.880.431 -6.054.440 -12.525.871 -13.389.205
. 2. Pazarlama, Satıs ve Dagıtım Giderleri (-) -908.359 -3.711.408 -4.310.226 -4.458.399
. 3. Genel Yönetim Giderleri (-) -972.072 -2.343.032 -8.215.646 -8.930.806
Faaliyet Karı veya Zararı -3.277.692 -4.202.246 -2.618.076 2.366.028
F. Diger Faaliyetlerden Olagan Gelir ve Karlar 72.211 1.503.548 839.111 839.111
. 7. Kambiyo Karları 72.210 1.503.548 839.111 839.111
. 10. Diger Olagan Gelir ve Karlar 1 -
G. Diger Faaliyetlerden Olagan Gider ve Zararlar (-) -141.101 -2.300.699 -10.751 -10.751
. 4. Kambiyo Zararları (-) -141.101 -2.300.699 -10.751 -10.751
H. Finansman Giderleri (-) -43.670 -1.524.709 -1.828.568 -3.377.819
. 1. Kısa Vadeli Borçlanma Giderleri (-) -43.670 -1.524.709 -1.828.568 -3.377.819
Olagan Kar veya Zarar -3.390.251 -6.524.106 -3.618.284 -183.431
I. Olagan Dısı Gelir ve Karlar 13.092 462.347 70.117 1.113.182
. 2. Diger Olagandısı Gelir ve Karlar 13.092 462.347 70.117 1.113.182
J. Olagandısı Gider ve Zararlar (-) -230.009 -348.115 -717.736 -763.725
. 3. Diger Olagandısı Gider ve Zararlar (-) -230.009 -348.115 -717.736 -763.725
Dönem Karı veya Zararı -3.607.168 -6.409.873 -4.265.903 166.026

2.4. Taze Kuru Bilanço - VUK

Taze Kuru'nun Vergi Usul Kanunu'na göre hazırlanmış bilançosu aşağıdadır.

Taze Kuru Bilanço, Solo, VUK, TL
Varlıklar (Aktif) 31.12.2021 31.12.2022 31.12.2023
I. Dönen Varlıklar 5.994.785 17.359.789 21.369.575
. A. Hazır Degerler 443.915 513.361 4.776.373
. 1. Kasa 2.703 3.819 3.855
. 2. Alınan Çekler 212.976 432.366 -
. 3. Bankalar 228.236 77.176 4.772.518
. C. Ticari Alacaklar 694.948 4.798.728 5.453.843
. 1. Alıcılar 694.948 4.798.728 5.453.843
. D. Diger Alacaklar 96.979 608.616 2.254.795
. 5. Diger Çesitli Alacaklar 96.979 608.616 2.254.795
. E. Stoklar 3.303.580 8.240.941 5.397.694
. 1. Ilk Madde ve Malzeme 774.592 3.627.207 155.414
. 2. Yarı Mamuller - Üretim 1.700.086 2.437.074 4.531.270
. 3. Mamuller 828.902 2.159.502 -
. 4. Ticari Mallar - 8.458 -
. 5. Diger Stoklar - 8.700 -
Verilen Sipariş Avansları 711.010
. H. Diger Dönen Varlıklar 1.455.363 3.198.143 3.486.870
. 1. Devreden KDV 1.258.012 3.026.477 3.391.852
. 3. Diger KDV 38.580 41.163 135.789
. 5. Is Avansları 158.771 130.503 -40.771

II. DURAN VARLIKLAR 3.171.632 8.575.454 12.272.946
. A. Ticari Alacaklar 40.177 79.273 75.269
. 5. Verilen Depozito ve Teminatlar 40.177 79.273 75.269
. C. Mali Duran Varlıklar - 56.115 56.115
. 6. Baglı Ortaklıklar - 56.115 56.115
. D. Maddi Duran Varlıklar 2.703.297 6.445.080 9.065.316
. 3. Binalar - 269.900 269.900
. 4. Tesis, Makina ve Cihazlar 1.942.223 5.513.164 9.111.736
. 5. Tasıtlar 370.165 643.472 -
. 6. Demirbaslar 525.549 599.135 607.135
. 8. Birikmis Amortismanlar (-) -991.638 -1.471.637 -1.814.502
. 9. Yapılmakta Olan Yatırımlar 856.998 891.048 891.048
. E. Maddi Olmayan Duran Varlıklar 255.219 1.812.010 3.076.245
. 1. Haklar 103.718 286.867 372.728
. 5. Özel Maliyetler 133.719 1.557.447 2.814.857
. 6. Diger Maddi Olmayan Duran Varlıklar 137.700 209.142 209.142
. 7. Birikmis Amortismanlar (-) -119.918 -241.446 -320.481
. G. Gelecek Yıllara Ait Giderler ve Gelir Tahakkukları 172.940 182.975 -
. 1. Gelecek Yıllara Ait Giderler 172.940 182.975 -
AKTIF TOPLAMI 9.166.417 25.935.243 33.642.521
Taze Kuru Bilanço, Solo, VUK, TL
Kaynaklar (Pasif) 31.12.2021 31.12.2022 31.12.2023
III. Kısa Vadeli Yabancı Kaynaklar 3.941.304 16.074.846 28.787.387
. A. Mali Borçlar 6.073 126.132 -1.088
. 1. Banka Kredileri - 126.132 -
. 9. Diger Mali Borçlar 6.073 - -1.088
. B. Ticari Borçlar 3.622.794 2.158.714 199.565
. 1. Satıcılar 3.622.794 2.158.714 199.565
. C. Diger Borçlar 130.354 13.644.211 28.284.046
. 4. Personele Borçlar 130.354 883.934 532.645
. 5. Diger Çesitli Borçlar - 12.760.276 27.751.401
. D. Alınan Avanslar 55.225 53.776 53.776
. 1. Alınan Siparis Avansları 55.225 53.776 53.776
. F.Ödenecek Vergi ve Diger Yükümlülükler 126.859 89.432 154.863
. 1. Ödenecek Vergi ve Fonlar 72.619 44.952 23.477
. 2. Ödenecek Sosyal Güvenlik Kesintileri 51.264 44.479 133.466
. 4. Ödenecek Diger Yükümlülükler 2.976 - -2.080
. I. Diger Kısa Vadeli Yabancı Kaynaklar - 2.583 96.225
. 2. Diger KDV - 2.583 96.225
IV. Uzun Vadeli Yabancı Kaynaklar - 8.453.758 -
. A. Mali Borçlar - 8.453.758 -
. 1. Banka Kredileri - 8.453.758 -
V. Öz Kaynaklar 5.225.113 1.406.639 4.855.133
. A. Ödenmis Sermaye 50.000 10.793.775 15.000.000
. 1. Sermaye 50.000 15.000.000 15.000.000
. 2. Ödenmemis Sermaye (-) - -4.206.225 -
. B. Sermaye Yedekleri 9.915.227 1.762.852 609.027
. 3. Maddi Duran Varlık Yeniden Degerleme Artısları 411.078 411.078 411.078
. 5. Diger Sermaye Yedekleri 9.306.200 1.153.825 -
. 6. Kayda Alınan Emtia Özel Karsılık Hesabı 197.949 197.949 197.949
. E. Geçmis Yıllar Zararları (-) -1.132.947 -4.740.115 -10.919.920
. F. Dönem Net Karı (zararı) -3.607.168 -6.409.873 166.026
PASIF TOPLAMI 9.166.417 25.935.243 33.642.521

2.5. MYK2 Gelir Tablosu - VUK

Şirket'in Vergi Usul Kanunu'na göre hazırlanmış gelir tablosu aşağıdadır.

MYK2 Enerji Gelir Tablosu
TL 2021 2022 2023
Brüt Satışlar 12.610.547 46.164.540 28.549.225
Yurtiçi Satışlar 12.610.355 37.997.874 28.549.225
Diğer Gelirler 193 8.166.666 0,00
Net Satışlar 12.610.547 45.464.541 28.549.225
Yıllık Değişim M.D 260,5% -37,2%
Satışların Maliyeti (-) -6.165.980 -7.384.220 -9.900.359
Satılan Hizmet Maliyeti (-) -6.165.980 -7.384.220 -9.900.359
Brüt Satış Karı veya Zararı 6.444.567 38.080.321 18.648.866
Yıllık Değişim 490,9% -51,0%
Brüt Kar Marjı 51,1% 83,8% 65,3%
Faaliyet Giderleri (-) -27.798 -5.860.114 -11.428.194
Genel Yönetim Giderleri (-) -27.798 -5.860.114 -11.428.194
Faaliyet Karı veya Zararı 6.416.769 32.220.207 7.220.672
Yıllık Değişim 402,1% -77,6%
Faaliyet Kar Marjı 50,9% 70,9% 25,3%
Amortisman M.D M.D 1.473.303
FAVÖK M.D M.D 8.693.975
Yıllık Değişim M.D M.D
FAVÖK Marjı M.D M.D 30,5%
Diğer Faal. Olağan Gelir ve Karlar 2.543.083 2.354.347 100.946
Faiz Gelirleri 250.593 113.780 91.898
Menkul Kıymet Satış Karları 0 0 8.183,83
Kambiyo Karları 2.292.490 1.934.916 468,39
Diğer Olağan Gelir ve Karlar 0 305.651 395,39
Diğer Faal.Olağan Gider ve Zararlar (-) -21.618.055 -13.302.282 0
Finansman Giderleri (-) -1.756.746 -2.991.611 -14.678
Kısa Vadeli Borçlanma Giderleri (-) -1.756.746 -2.991.611 -14.678
Olağan Kar veya Zarar -14.414.949 18.280.662 7.306.940
Olağandışı Gider ve Zararlar (-) -1.589 -557.724 -4.486
Diğer Olağandışı Gider ve Zararlar (-) -1.589 -557.724 -4.486
Dönem Net Karı veya Zararı -14.416.538 17.722.937 7.302.453

2.6. MYK2 Bilanço- VUK

Şirket'in Vergi Usul Kanunu'na göre hazırlanmış bilançoları aşağıdadır.

MYK2 Enerji Bilanço, TL
VARLIKLAR 2021 2022 2023
I. DÖNEN VARLIKLAR 7.928.688 12.384.516 5.062.946
Hazır Değerler 6.708.006 104.195 2.500.915
Kasa 54.232 51.904 30.375
Bankalar 6.653.774 52.291 2.470.540
Menkul Kıymetler 0,00 0,00 20.046
Diğer Menkul Kıymetler 0,00 0,00 20.046
Ticari Alacaklar 1.084.466 12.267.630 2.316.283
Alıcılar 1.084.466 12.267.630 2.316.283

Diğer Alacaklar 52.550 3.504 0
Ortaklardan Alacaklar 0 0 0
Personelden Alacaklar 0 0 0
Diğer Çeşitli Alacaklar 52.550 3.504 0
Stoklar 375 3.421 0
Verilen Sipariş Avansları 375 3.421 0
Gelecek Aylara Ait Gider ve Gelir Tah. 3.735 0 27.178
Gelercek Aylara Ait Giderler 0 0 27.178
Gelir Tahakkukları 3.735 0 0
Diğer Dönen Varlıklar 79.555 5.766 198.524
Devreden KDV 65.695 5.766 0
İndirilecek KDV 0 0 114.424
Peşin Ödenen Vergi ve Fonlar 13.861 0 84.100
II. DURAN VARLIKLAR 31.437.404 23.104.503 21.590.806
Ticari Alacaklar 3.314 3.290 5.426
Verilen Depozito ve Teminatlar 3.314 3.290 5.426
Diğer Alacaklar 0 942.639 1.141.427
Bağlı Ortaklıklardan Alacaklar 0 942.639 1.141.427
Mali Duran Varlıklar 0 955.898 955.898
Bağlı Ortaklıklar 0 955.898 955.898
Maddi Duran Varlıklar 1.088.768 21.202.676 18.390.382
Tesis, Makina ve Cihazlar 1.360.959 34.997.553 34.997.553
Demirbaşlar 0 0 1.080.510
Birikmiş Amortismanlar (-) -272.191 -13.794.877 -17.687.681
Yapılmakta Olan Yatırımlar 0 0,00
Maddi Olmayan Duran Varlıklar 30.214.632 0 1.059.975
Haklar 43.163.760 0 0
Özel Maliyetler 0 0 1.307.111
Birikmiş Amortismanlar (-) -12.949.128 0 -247.137
Gelecek Yıllara Ait Giderler ve Gelir Tah. 130.690 0 37.699
Gelecek Yıllara Ait Giderler 130.690 0 37.699
AKTİF TOPLAMI 39.366.092 35.489.019 26.653.752

2.5. MYK2 Gelir Tablosu - TFRS

Şirket'in TFRS'ye göre hazırlanmış gelir tablosu aşağıdadır.

MYK2 Gelir Tablosu, TFRS, TL 31.12.2022 31.12.2023
Hasılat 44.781.068 34.801.516
Satışların Maliyeti (-) -20.344.854 -21.510.590
Brüt Kar 24.436.214 13.290.926
Genel Yönetim Giderleri (-) -11.054.808 -15.105.380
Faaliyet Karı 13.381.406 -1.814.454
Amortisman 13.120.505 11.540.266
FAVÖK 26.501.911 9.725.812
Esas Faaliyetlerden Diğer Gelirler 14.800.081 1.626
Esas Faaliyetlerden Diğer Giderler (-) -1.114.908 -11.394
Esas Faaliyet Zararı 27.066.579 -1.824.222
Yatırım Faaliyetlerinden Gelirler 2.978.574 105.315
Yatırım Faaliyetlerinden Giderler -7.425.386 0
Finansman Gideri Öncesi Faaliyet Karı 22.619.767 -1.718.907
Finansman Geliri 4.114.477 201
Finansman Gideri (-) -20.401.072 -31.196
Net Parasal Pozisyon Kazançları/Kayıpları 42.280.184 10.212.152
Sürdürülen Faaliyet Vergi Öncesi Karı 48.613.356 8.462.250
Sürdürülen Faaliyetler Vergi Gelir/Gideri -3.679.284 2.237.557

Ertelenmiş Vergi Geliri/(Gideri) -3.679.284 2.237.557
DÖNEM NET KARI 44.934.072 10.699.807

2.6. MYK2 Bilanço- TFRS

MYK2 Bilanço, TFRS, TL
VARLIKLAR 31.Ara.21 31.Ara.22 31.Ara.23
Dönen Varlıklar 21.942.113 20.432.202 5.051.815
Nakit ve Nakit Benzerleri 18.166.804 172.058 2.495.264
Finansal Yatırımlar 0 0 21.606
Ticari Alacaklar
İlişkili Taraflardan Ticari Alacaklar 0 12.767.711 0
İlişkili Olmayan Taraflardan Ticari Alacaklar 2.935.346 7.446.031 2.316.283
Diğer Alacaklar
İlişkili Olmayan Taraflardan Diğer Alacaklar 142.238 5.774 0
Cari Dönem Vergisiyle İlgili Varlıklar 37.518 0 84.253
Peşin Ödenmiş Giderler 482.389 5.637 62.118
Diğer Dönen Varlıklar 177.818 34.991 72.291
Duran Varlıklar 109.812.962 73.780.274 219.526.390
Diğer Alacaklar
İlişkili Olmayan Taraflardan Diğer Alacaklar 8.970 5.421 5.426
Maddi Duran Varlıklar 109.803.992 73.774.853 219.520.964
TOPLAM VARLIKLAR 131.755.075 94.212.476 224.578.205
KAYNAKLAR 31.Ara.21 31.Ara.22 31.Ara.23
Kısa Vadeli Yükümlülükler 40.275.479 40.873.763 11.127.405
Kısa Vadeli Borçlanmalar 39.441.100 0 0
Ticari Borçlar
İlişkili Taraflara Ticari Borçlar 0 6.083.836 8.084.166
İlişkili Olmayan Taraflara Ticari Borçlar 297.504 236.405 103.872
Diğer Borçlar
İlişkili Taraflara Diğer Borçlar 0 34.525.574 2.652.860
İlişkili Olmayan Taraflara Diğer Borçlar 533.086 25.667 11.565
Diğer Kısa Vadeli Yükümlülükler 3.789 2.281 274.942
Uzun Vadeli Yükümlülükler 89.822.620 6.747.665 40.429.178
Uzun Vadeli Borçlanmalar 84.782.201 0 0
Ertelenmiş Vergi Yükümlülüğü 5.040.419 6.747.665 40.429.178
ÖZKAYNAKLAR 1.656.976 46.591.048 173.021.622
Ana Ortaklığa Ait Özkaynaklar 1.656.976 46.591.048 173.021.622
Ödenmiş Sermaye 10.000 10.000 25.000
Sermaye Düzeltmesi Olumlu Farkları 61.683 61.683 62.628
Kar veya Zararda Yeniden Sınıflandırılmayacak Birikmiş
Diğer Kapsamlı Gelirler veya Giderler
Maddi Duran Varlık Yeniden Değerleme Artışları 0 0 115.714.822
Geçmiş Yıllar Karları 1.585.293 1.585.293 46.519.365
Dönem Net Karı 0 44.934.072 10.699.807
TOPLAM KAYNAKLAR 131.755.075 94.212.476 224.578.205

3. Değerleme

3.1. Değerleme Metotları

İşbu değerleme raporunun hazırlanması kapsamında UDS 105 Değerleme Yaklaşımları ve Yöntemlerimde belirtilen 3 değerleme yaklaşımının tamamı dikkate alınmıştır.

Maliyet Yaklaşımı

UDS 105 Değerleme Yaklaşımları ve Yöntemleri madde 60.1. uyarınca maliyet yaklaşımı, bir alıcının, gereksiz külfet doğuran zaman, elverişsizlik, risk gibi etkenler söz konusu olmadıkça, belli bir varlık için, ister satın alma, isterse yapım yoluyla edinilmiş olsun, kendisine eşit faydaya sahip başka bir varlığı elde etme maliyetinden daha fazla ödeme yapmayacağı ekonomik ilkesinin uygulanmasıyla gösterge niteliğindeki değerin belirlendiği yaklaşımdır. Bu yaklaşımda, bir varlığın cari ikame maliyetinin veya yeniden üretim maliyetinin hesaplanması ve fiziksel bozulma ve diğer biçimlerde gerçekleşen tüm yıpranma paylarının düşülmesi suretiyle gösterge niteliğindeki değer belirlenmektedir.

UDS 200 İşletmeler ve İşletmedeki Paylar madde 70.1'de de belirtildiği üzere işletmelerin ve işletmedeki payların değerlemesinde nadiren uygulanmaktadır.

Gelir Yaklaşımı

UDS 105 Değerleme Yaklaşımları ve Yöntemleri madde 50.1 uyarınca gelir yaklaşımının çok sayıda uygulama yolunun bulunmasına karşın, gelir yaklaşımı kapsamındaki yöntemler fiilen gelecekteki nakit tutarların bugünkü değere indirgenmesine dayanmaktadır. İndirgenmiş Nakit Akışları (İNA) yönteminin varyasyonları olan bu yöntemler UDS 200 İşletmeler ve İşletmedeki Paylar madde 60.1'de de belirtildiği üzere işletmelerin ve işletmedeki payların değerlemesinde yaygın şekilde kullanılmaktadır.

UDS 105 Değerleme Yaklaşımları ve Yöntemleri madde 40.2 uyarınca değerleme konusu varlığın gelir yaratma kabiliyetinin katılımcının gözüyle değeri etkileyen çok önemli bir unsur olması ve varlıkla ilgili gelecekteki gelirin miktarı ve zamanlamasına ilişkin makul tahminler mevcut olması durumlarında gelir yaklaşımının uygulanması ve bu yaklaşıma önemli ve/veya anlamlı ağırlık verilmesi gerekli görülmektedir.

Pazar Yaklaşımı

UDS 105 Değerleme Yaklaşımları ve Yöntemleri madde 20.1 uyarınca Pazar yaklaşımı varlığın, fiyat bilgisi elde edilebilir olan aynı veya karşılaştırılabilir (benzer) varlıklarla karşılaştırılması suretiyle gösterge niteliğindeki değerin belirlendiği yaklaşımı ifade eder. UDS 105'in 20.2 maddesinin b bendi uyarınca değerleme konusu varlığın veya buna önemli ölçüde benzerlik taşıyan varlıkların aktif olarak işlem görmesinden dolayı uygulanması zorunludur. Bu yaklaşım da UDS 200 İşletmeler ve işletmedeki Paylar madde 50.1'de de belirtildiği üzere işletmelerin ve işletmedeki payların değerlemesinde sıklıkla kullanılmaktadır.

UDS 105 Değerleme Yaklaşımları ve Yöntemleri Madde 10.3 uyarınca bir varlığa ilişkin değerleme yaklaşımlarının ve yöntemlerinin seçiminde ana amaç belirli durumlara istinaden en uygun değerleme metodunun bulunması ve uygulanmasıdır.

4. Tetamat Değerlemesi

Değerlemede Kullanılan Yöntemler

İşbu değerleme raporunun hazırlanması kapsamında UDS 105 Değerleme Yaklaşımları ve Yöntemleri'nde belirtilen 3 değerleme yaklaşımı (Maliyet Yaklaşımı, Gelir Yaklaşımı, Pazar Yaklaşımı) dikkate alınmıştır. UDS 105 Değerleme Yaklaşımları ve Yöntemleri madde 10.3 uyarınca bir varlığa ilişkin değerleme yaklaşımlarının ve yöntemlerinin seçiminde amaç belirli durumlara en uygun yöntemin bulunmasıdır.

Şirket'in değerinin tespitinde aşağıdaki yöntemler dikkate alınmıştır.

1. Maliyet Yaklaşımı: Net Aktif Değer

Şirketin faaliyet konusunun doğrudan sınai veya ticari faaliyetlerde bulunarak gelir etmekten ziyade sahip olduğu varlıklardan kaynaklanan bir değerinin olması göz önünde bulundurularak Tetamat'ın değer hesabında Net Aktif Değer metodu kullanılmıştır. Tetamat kendi uhdesinde herhangi bir üretim ve ticaret operasyonu gerçekleştirmemektedir. Bağlı ortaklığı Taze Kuru meyve/sebze kurutma işi yaparak gelir elde etmektedir. Bu sebeple Net Aktif Değer metodu Tetamat özelinde kullanılmış olup Taze Kuru özelinde kullanılmamıştır.

2. Gelir Yaklaşımı: İndirgenmiş Nakit Akımları

Şirketin faaliyet konusunun doğrudan sınai veya ticari faaliyetlerde bulunarak gelir etmek olması göz önünde bulundurularak Şirket'in değer hesabında Gelir Yaklaşımı kullanılabileceği düşünülse de Tetamat kendi uhdesinde herhangi bir üretim ve ticaret operasyonu gerçekleştirmemektedir. Bağlı ortaklığı Taze Kuru meyve/sebze kurutma işi yaparak gelir elde etmektedir. Bu sebeple Gelir Yaklaşımı metodu Tetamat özelinde kullanılmamış Taze Kuru özelinde kullanılmıştır.

3. Pazar Yaklaşımı: Borsa Değeri ve Çarpan Analizi

Tetamat'ın halka açık olması ve B Grubu imtiyazsız paylarının Borsa İstanbul'da işlem görmesi göz önünde bulundurularak değerleme tarihi itibarıyla kapanış, 1 aylık ortalama, 3 aylık ortalama, 6 aylık ortalama ve 12 aylık ortalama günlük ağırlıklı ortalama fiyatlarıyla Tetamat'ın değeri tespit edilmeye çalışılmıştır. Taze Kuru'nun halka açık olmaması sebebiyle 31.12.2023 tarihli Vergi Usul Kanunu'na göre hazırlanmış mali verileri üzerinden 31 Aralık 2023 tarihli BİST Gıda Endeksindeki şirketlerinin değerleme çarpanlarıyla değerleme yapılmıştır.

4. En Güncel Pay Devir Bedeli

Tetamat'ın yakın dönemde (son 1 yıl içinde) ilişkili olmayan taraflar arasında pay devrine konu olması nedeniyle devir bedeli üzerinden hesaplanan piyasa değeri Şirket'in nihai piyasa değerinin tespitinde kullanılmıştır.

4.1. Tetamat Net Aktif Değer

Tetamat'ın 31.12.2023 tarihli VUK bilançosunda yer alan varlık ve borçlarının rayiç değerleri tahmin edilerek aradaki fark Şirket'in Net Aktif Değeri olarak kabul edilmiştir. Hisse senetleri hesabında takip edilen 339.966 adet LINK pay senedinin 29.12.2023 kapanış fiyatı olan 208,8 TL ile rayiç değeri 70.984.901 TL hesaplanmıştır. Stoklar hesabı altındaki 1.250 TL kayıtlı değeri olan ilk madde ve malzenin rayiç değeri 0 kabul edilmiş ve böylelikle 38.645.890 TL kayıtlı değeri olan dönen varlıkların rayiç değeri 98.665.637 TL hesaplanmıştır.

Duran varlıklar altında bağlı ortaklıklar hesabında Taze Kuru takip edilmekte olup kayıtlı değeri ödenen sermaye tutarı olan 15.000.000 TL'dir. İşbu raporun 5.3. numaralı başlığı altında Taze Kuru için hesaplanan 20.469.437 TL Taze Kuru'nun rayiç değeri kabul edilmiştir. Arazi ve arsalar hesabından takip edilen 30.000 TL kayıtlı değeri bulunan arsanın güncel ekspertiz raporu bulunmaması sebebiyle rayiç değeri kayıtlı değerine eşit kabul edilmiş, maddi olmayan duran varlıklar altında yer alan haklar, şerefiye ve diğer hesapların rayiç değeri 0 kabul edilerek 15.880.471 TL kayıtlı değeri bulunan duran varlıların rayiç değeri 20.506.189 TL hesaplanmıştır.

Tetamat'ın borçlarının rayiç değerinin kayıtlı değere eşit olduğu kabul edilmiştir. Böylelikle kayıtlı değeri 39.664.609 TL olan kısa vadeli yükümlülüklerin rayiç değeri de 39.664.609 TL hesaplanmıştır.

119.171.826 TL olan varlıkların rayiç değerinden 39.664.609 TL olan yükümlülüklerin rayiç değeri düşülerek Tetamat için 79.507.217 TL Net Aktif Değer'e ulaşılmıştır.

Tetamat Net Aktif Değer, VUK, TL 31.12.2023
Varlıklar (Aktif) Kayıtlı Değer Rayiç Değer
I. Dönen Varlıklar 38.645.890 98.665.637
. A. Hazır Degerler 11.304.350 71.325.347
. 1. Kasa 152 152
. 3. Bankalar 340.294 340.294
Hisse Senetleri 10.963.904 70.984.901
. C. Ticari Alacaklar 71.941 71.941
. 1. Alıcılar 38.750 38.750
. 5. Verilen Depozito ve Teminatlar 33.191 33.191
. D. Diger Alacaklar 26.883.199 26.883.199
. 5. Diger Çesitli Alacaklar 26.883.199 26.883.199
. E. Stoklar 1.250 -
. 1. Ilk Madde ve Malzeme 1.250 -
. H. Diger Dönen Varlıklar 385.151 385.151
. 1. Devreden KDV 258.363 258.363
. 3. Diger KDV 21.242 21.242

. 5. Is Avansları 105.545 105.545
II. DURAN VARLIKLAR 15.880.471 20.506.189
. A. Ticari Alacaklar 6.752 6.752
. 5. Verilen Depozito ve Teminatlar 6.752 6.752
. C. Mali Duran Varlıklar 15.000.000 20.469.437
. 6. Baglı Ortaklıklar 15.000.000 20.469.437
. D. Maddi Duran Varlıklar 30.000 30.000
. 1. Arazi ve Arsalar 30.000 30.000
. E. Maddi Olmayan Duran Varlıklar 843.719 -
. 1. Haklar 1.348.100 -
. 2. Serefiye 3.595 -
. 3. Kurulus ve Örgütlenme Giderleri 1.931 -
. 6. Diger Maddi Olmayan Duran Varlıklar 2.600 -
. 7. Birikmis Amortismanlar (-) -512.507 -
AKTIF TOPLAMI 54.526.361 119.171.826
III. Kısa Vadeli Yabancı Kaynaklar 39.664.609 39.664.609
. B. Ticari Borçlar 421.477 421.477
. 1. Satıcılar -571.402 -571.402
. 5. Diger Ticari Borçlar 992.879 992.879
. C. Diger Borçlar 39.161.114 39.161.114
. 1. Ortaklara Borçlar 38.850.000 38.850.000
. 4. Personele Borçlar 214.254 214.254
. 5. Diger Çesitli Borçlar 96.861 96.861
. F.Ödenecek Vergi ve Diger Yükümlülükler 82.018 82.018
. 1. Ödenecek Vergi ve Fonlar 73.974 73.974
. 2. Ödenecek Sosyal Güvenlik Kesintileri 8.044 8.044

4.2. Tetamat Borsa Değeri

Tetamat'ın halka açık olması ve B Grubu imtiyazsız paylarının Borsa İstanbul'da işlem görmesi göz önünde bulundurularak değerleme tarihi itibarıyla kapanış, 1 aylık ortalama, 3 aylık ortalama, 6 aylık ortalama ve 12 aylık ortalama günlük ağırlıklı ortalama fiyatlarıyla Tetamat'ın değeri tespit edilmeye çalışılmıştır. TETMT pay senedinin 29.12.2023 itibarıyla son 1 yıllık ağırlıklı ortalama fiyatları (AOF) ile 6 aylık hareketli ortalaması aşağıdaki tablolarda ve grafiklerde gösterilmektedir. 29 Aralık 2023 TETMT AOF'si 3.141 TL olup son 1 aylık ortalaması 3.186 TL, 3 aylık ortalaması 2.768 TL, 6 aylık ortalaması 1.945 TL ve 12 aylık ortalaması 1.118 TL'dir. 29.12.2023 itibarıyla 1 aylık getirisi %6, 3 aylık getirisi %32, 6 aylık getirisi %1.289 ve 12 aylık getirisi ise %987 seviyesindedir. Fiyat grafiğine bakıldığında özellikle 2023'ün ikinci yarısında düşük hacimle sert yükselişler yaşandığı görülmektedir. Şirket'in KAP'a bildirdiği özel durum açıklamalarına bakıldığında bu yükselişi gerekçelendirecek önemli bir haber olmadığı görülmekle birlikte yatırımcıların TETMT özelinde sahip olduğu beklentileri fiyata yansıttığı varsayımıyla Tetamat'ın borsa değeri 1 aylık ortalama fiyatla hesaplanan değerin %10, 3 aylık ortalama fiyatla hesaplanan değerin %20 ve 6 aylık ortalama fiyatla hesaplanan değerin %70 ağırlıklandırılmasıyla 2.497.327.113 TL hesaplanmıştır. 6 aylık AOF'lerin aritmetik ortalamasıyla hesaplanan değere %70 ağırlık verilmesinin sebebi SPK düzenlemelerinde de pay alım teklifi ve ayrılma hakkı fiyatları hesabında Yıldız Pazar dışında işlem gören şirketler için 6 aylık AOF'lerin aritmetik ortalamasının baz alınmasıdır. Güncel yatırımcı fiyatlamasını yansıtabilmek adına da 1 aylık ve 3 aylık ortalamalara sırasıyla %10 ve %20 ağırlık verilmiştir.

TETMT Kapanış ve Ortalama Fiyatlara Göre Hesaplanan Piyasa Değeri
Tarih Kapanış AOF Piyasa Değeri Ağırlık
29.12.2023 Kapanış 3.170 3.141 3.512.477.873 0%
1 Aylık Ort. 3.203 3.186 3.562.347.796 10%
3 Aylık Ort. 2.779 2.768 3.094.681.850 20%
6 Aylık Ort. 1.951 1.945 2.174.508.519 70%
12 Aylık Ort. 1.120 1.118 1.249.657.180 0%
Ağırlıklandırılmış Piyasa Değeri 2.497.327.113 100%

Tetamat Gıda & MYK2 Enerji Uzman Kuruluş Raporu 24 Nisan 2024

4.3. En Güncel Pay Devir Bedeli

Tetamat'ın yakın dönemde (son 1 yıl içinde) ilişkili olmayan taraflar arasında pay devrine konu olması nedeniyle devir bedeli üzerinden hesaplanan piyasa değeri Şirket'in nihai piyasa değerinin tespitinde kullanılmıştır. Tetamat'ın eski hakim ortağı olan Re-Pie Portföy Yönetimi A.Ş. Zincir Mağazacılık Girişim Sermayesi Yatırım Fonu ("GSYF") Şirket sermayesinde sahip olduğu 59.488,99 TL nominal bedelde A grubu nama yazılı pay ve 394.721,97 TL nominal bedelde B grubu hamiline yazılı payın tamamı olmak üzere toplam 454.220,96 TL nominal bedelli payı 3.691.703,54 USD bedelle Milpa Ticari ve Sınai Ürünler Pazarlama Sanayi ve Ticaret A.Ş.'ye devrettiğini 29 Ocak 2024 tarihli KAP açıklamasıyla duyurmuştur. Bu devir işlemine göre Şirketin %40,62'si için 3.691.703,54 ABD Doları değer biçilmiş ve %100 hisse için 9.088.253,25 ABD Doları değer hesaplanmıştır. 29 Aralık 2023 tarihi itibarıyla Şirket'in piyasa değeri TCMB dolar alış kuru olan 29,3973 ile 267.170.107 TL hesaplanmaktadır.

4.4. Tetamat Nihai Değer Takdiri

Tetamat'ın nihai değer takdiri yapılırken varlık ve borçlarının rayiç değerini dikkate alan NAD yönteminden hesaplanan 79.507.217 TL değere %75, Borsa Değeri'nden hesaplanan 2.497.327.113 TL değere %5 ve Satış Değerinden hesaplanan 267.170.107 TL değere %20 ağırlık verilerek 237.930.790 TL nihai değere ulaşılmıştır.

NAD yöntemiyle hesaplanan değere %75 ağırlık verilmesinin temel sebebi Tetamat'ın kendi uhdesinde bir üretim/ticaret operasyonu gerçekleştirmeyip sahip olduğu varlıkların değerinden kaynaklanan bir değere sahip olmasıdır. Bir nevi holding hüviyetinden düşünülmüş ve bu sebeple NAD yöntemiyle hesaplanan değere %75'le en yüksek ağırlık verilmiştir.

Borsa değeri 2.497.327.113 TL ile en yüksek değere işaret etmekle birlikte Tetamat'ın son dönemdeki borsa fiyatının yükselişine gerekçe oluşturabilecek kamuya açıklanmış önemli bir haber olmaması ve fiyat hareketlerinin nispeten düşük lotlardaki hacimlerle gerçekleşmesi nedeniyle ağırlığı %5 tutulmuştur.

Son pay devrinden hesaplanan satış değerine %20 ağırlık verilmesinin sebebi ilişkili olmayan iki taraf arasında Tetamat'ın piyasa değerine yönelik yakın tarihli bir mutabakatla oluşan piyasa değerini nihai değerin bir parçası olarak gösterebilmektir.

Tetamat için nihai değer görüşümüz 31 Aralık 2023 itibarıyla 237.930.790 TL olsa da kullanılan ağırlıklandırmalar değiştiğinde Tetamat'ın piyasa değeri değişebilecektir. Özellikle Borsa Değeri'nin diğer metotlardan hesaplanan değerin oldukça üzerinde yer alması nedeniyle ağırlıklandırmalardaki değişim nihai değer üzerinde yüksek etkiye sahiptir.

Tetamat Nihai Piyasa Değeri, TL
31.12.2023
Metod NAD Borsa Değeri Satış Değeri
Hesaplanan Değer 79.507.217 2.497.327.113 267.170.107
Ağırlık 75% 5% 20%
Nihai Değer 237.930.790

5. Taze Kuru Değerlemesi

5.1. Taze Kuru İndirgenmiş Nakit Akımları Değerlemesi

5.1.1. Genel Varsayımlar

  • a) Taze Kuru'nun piyasa değeri, önümüzdeki dönemde bu varlıklardan üretilecek nakitlerin "İndirgenmiş Nakit Akımları Yöntemi" (İNA) ile indirgenmesiyle hesaplanmıştır.
  • b) Şirket'in gelir/maliyet modeli TL bazında olduğu için değerleme TL üzerinden yapılmıştır.
  • c) Değerleme çalışmalarında kullanılan projeksiyon dönemi 01.01.2024 ve 2028 yıl sonu ile sınırlı tutulmuş, 2028 yılındaki gelir, gider varsayımları %5 artırılarak 2029 yılı projekte edilerek uç değer büyümesi öncesi normalizasyon sağlanmıştır. 2029 yılındaki nakit akımları %5 uç değer büyüme varsayımıyla uç değer hesabı yapılmıştır.
  • d) Değerlemeye ilişkin hesaplamalar, BMD tarafından Şirketin projeksiyon döneminde gerçekleştireceğine inandığı finansal ve operasyonel veriler, geleceğe dönük tahminler ve projeksiyonlara dayalı olarak yapılmıştır.
  • e) Aksi belirtilmedikçe, mevcut aktiflerin iyi ve satılabilir durumda olduğu ve aktifler üzerinde herhangi bir haciz, ipotek ve irtifak hakkı bulunmadığı varsayılmaktadır. Sabit kıymet ve çeşitli aktiflerin hukuki

durumu ve üzerlerindeki ipotek, irtifak v.b. şerhler hakkında tarafımızdan herhangi bir inceleme yapılmamış olup, bu konularda sorumluluk kabul edilmemektedir.

  • f) Aksi belirtilmedikçe, Şirket'i ilgilendiren tüm kanun ve mevzuata tam olarak uyulduğu varsayılmaktadır.
  • g) Değerleme çalışmasında şirketimize sunulan projeksiyonlar, tarafımızdan yorumlanarak kullanılmıştır.
  • h) Gerçekleşen sonuçlar ve finansal projeksiyonlar çoğu zaman birebir uyuşmaz, tahmin edilenle gerçekleşen veriler farklılık arz eder. Buna, kimi zaman irade dışı gelişen olaylar ve piyasa şartları ile diğer şartlarda vukuu bulan ve öngörülemeyen değişiklikler sebep olur. Bu nedenle değerleme çalışmamız 2024 ve sonraki yıllara ilişkin finansal ve diğer projeksiyonların gerçekleşeceğine dair bir teminat olarak kabul edilmemelidir. Piyasa şartlarında ve/veya diğer şartlarda, öngörülenlerin dışında vukuu bulan gelişmelerden dolayı sorumluluk almamız mümkün değildir. Öte yandan, rapor tarihinden sonra oluşan piyasa şartları ve/veya diğer şartlar dolayısıyla, bu raporu yeniden tanzim etme ya da revize etme yükümlülüğümüz bulunmamaktadır.
  • i) Ekonomik şartlarda kriz olmayacağı, ekonomik gidişatın benzer şartlarda devam edeceği varsayılmıştır.
  • j) Bu değerleme çalışması, bir özel durum tespit (due-dilligence) çalışması değildir.
  • k) Üçüncü şahıslar tarafından sağlanan bilgilerin güvenilir olduğu kabul edilmiş ve raporda belirtilenlerin dışında bu bilgilerin doğruluğu denetlenmemiştir.
  • l) Nakit akımları analizi şirket tarafından sağlanan VUK bazlı mali veriler ve projeksiyonlar üzerinden yapılmış olup UFRS rakamlarıyla farklılık arz edebilir.

5.1.2. İndirgeme Oranı Tespiti

Şirketin faaliyetlerinden üretmesi beklenen nakit akımları projeksiyon dönemi boyunca tespit edilerek Finansal Varlıkları Fiyatlama Modeli'ne (Capital Asset Pricing Model – CAPM) göre hesaplanan Ağırlıklı Ortalama Sermaye Maliyeti (AOSM) ile indirgenmiştir. Özsermaye maliyeti hesaplanırken risksiz getiri oranı varsayımında değerleme para cinsi olan TL bazında uzun vadeli devlet tahvillerinin getirileri kullanılmaktadır. Değerleme tarihi itibarıyla son 1 ayda %25-%27 bandında seyreden 10 yıllık devlet tahvilinin getirisi %26 kabul edilerek risksiz getiri oranı olarak kullanılmıştır.

Uzun vadeli risksiz getiri ve hisse senedi getirilerinin farkı olan sermaye piyasası risk primi olarak %6 öngörülmüştür.

Şirket özelinde %1'lik ilave risk primi makul kabul edilerek sermaye maliyeti hesabında dikkate alınmıştır.

Özsermaye maliyeti hesabında kullanılan kaldıraçsız beta 0,6 olarak kabul edilmiş olup projeksiyon dönemi boyunca fonlamanın tamamen özkaynakla yapılacağı varsayımıyla kaldıraçlı beta da 0,6 kullanılmıştır.

Özsermaye maliyeti = Risksiz Getiri Oranı + (Beta X Sermaye Piyasası Risk Primi) + Beklenen İlave Risk Primi

formülüne göre özsermaye maliyeti %26,00 + (0,60 X %6,00) + %1,00= %30,60 olarak hesaplanmaktadır.

Şirket için borçlanma maliyeti hesaplanmamış olup projeksiyon dönemi boyunca fonlamanın tamamen özkaynakla yapılacağı varsayılmıştır. Böylelikle AOSM hesaplanan özsermaye maliyetine eşit olacaktır.

Şirket için Ağırlıklı Ortalama Sermaye Maliyeti

AOSM= (Özsermaye maliyeti X Özsermaye oranı)

formülüne göre göre %30,60 olarak hesaplanmıştır.

Taze Kuru AOSM 26.01.2024
Risksiz Getiri Oranı 26,00%
Piyasa Risk Primi 6,00%
Beta 0,60
Şirket Risk Primi 1,00%
Özsermaye Maliyeti 30,60%
Finansman Maliyeti 28,00%
Özkaynak Oranı 100,00%
Borç Oranı 0,00%
AOSM 30,60%

5.1.3. Net Borç

30.09.2023 itibarıyla Taze Kuru'nun VUK bazlı bilançosundan 21.406.653 TL net borç hesaplanmıştır. Şirketin diğer borçları çoğunlukla ortağı olan Tetamat'a olan borçlardan oluşmaktadır.

Taze Kuru Net Borç, Solo, VUK, TL 31.12.2023
. 1. Kasa 3.855
. 3. Bankalar 4.772.518
. D. Diger Alacaklar 2.254.795
. A. Mali Borçlar -1.088
. C. Diger Borçlar 28.284.046
. F.Ödenecek Vergi ve Diger Yükümlülükler 154.863
Net Borç, Nakit 21.406.653

5.1.4. Ciro & Maliyet & Giderler

Şirket projeksiyonları oluşturulurken geçmiş yıl gerçekleşmeleri dikkate alınmıştır. 2024 yılında ortalama enflasyonun yanında %8 reel büyüme olacağı öngörülürken sonraki yıllarda reel büyümenin azalacağı öngörülmüştür. Brüt kar marjının 2024 yılında 2023 seviyesine eşit olacağı öngölürken sonraki yıllarda artan reel büyümenin yansımasıyla 1'er puan artacağı varsayılmıştır. Sabit faaliyet giderleri enflasyonla, değişken olanlar gelir artışıyla artırılmıştır. İşletme sermayesi gün süreleri son 3 yılın verileri incelenmiş ve 2023 yılındaki veriler baz alınarak projeksiyon döneminde kullanılmıştır. 2024'ten itibaren gelirinin %5'i kadar sabit kıymet yatırımı yapacağı öngörülmüştür. 2029 yılında hesaplanan nakit akımları %5 uç değer büyüme oranı kullanılarak devam eden değer hesaplamıştır.

Bu varsayımlarla oluşturulan indirgenmiş nakit akımı modeli aşağıdadır.

Nakit Akımları
TL 2021G 2022G 2023G 2024T 2025T 2026T 2027T 2028T 2029T Uç Değer
Net Satışlar 8.654.717 25.833.120 43.976.894 72.837.427 99.075.029 126.612.428 151.610.112 172.124.929 180.731.175
Yıllık Değişim 198,5% 70,2% 65,6% 36,0% 27,8% 19,7% 13,5% 5,0%
Ortalama TÜFE Değişimi 72,3% 53,9% 53,4% 28,3% 22,9% 17,4% 13,5% 5,0%
Reel Büyüme 73,2% 10,6% 8,0% 6,0% 4,0% 2,0% 0,0% 0,0%
Satışların Maliyeti 10.051.977 23.980.925 28.221.661 46.742.572 62.589.498 78.719.806 92.745.725 103.574.176 108.752.885
Yıllık Değişim 138,6% 17,7% 65,6% 33,9% 25,8% 17,8% 11,7% 5,0%
SMM/Ciro 116,1% 92,8% 64,2% 64,2% 63,2% 62,2% 61,2% 60,2% 60,2%
Brüt Kar -1.397.260 1.852.195 15.755.233 26.094.854 36.485.530 47.892.622 58.864.387 68.550.752 71.978.290
Yıllık Değişim -232,6% 750,6% 65,6% 39,8% 31,3% 22,9% 16,5% 5,0%
Brüt Kar Marjı -16,1% 7,2% 35,8% 35,8% 36,8% 37,8% 38,8% 39,8% 39,8%
Faaliyet Giderleri 2021G 2022G 2023G 2024T 2025T 2026T 2027T 2028T 2029T
Genel Yönetim Giderleri 972.072 2.343.032 8.930.806 7.624.996 9.784.607 12.023.258 14.114.770 16.024.682 16.825.916
Yıllık Değişim 141,0% 281,2% -14,6% 28,3% 22,9% 17,4% 13,5% 5,0%
Ciroya Oranı 11,2% 9,1% 20,3% 10,5% 9,9% 9,5% 9,3% 9,3% 9,3%
Pazarlama Giderleri 908.359 3.711.408 4.512.997 3.481.829 4.736.059 6.052.422 7.247.381 8.228.045 8.639.447
Yıllık Değişim 308,6% 21,6% -22,8% 36,0% 27,8% 19,7% 13,5% 5,0%
Ciroya Oranı 10,5% 14,4% 10,3% 4,8% 4,8% 4,8% 4,8% 4,8% 4,8%
Toplam Faaliyet Giderleri 1.880.431 6.054.440 13.443.803 11.106.825 14.520.666 18.075.680 21.362.151 24.252.727 25.465.364
Yıllık Değişim 222,0% 122,0% -17,4% 30,7% 24,5% 18,2% 13,5% 5,0%
Ciroya Oranı 21,7% 23,4% 30,6% 15,2% 14,7% 14,3% 14,1% 14,1% 14,1%
Faaliyet Karı -3.277.692 -4.202.246 2.311.430 14.988.029 21.964.865 29.816.942 37.502.236 44.298.025 46.512.926
Yıllık Değişim 28,2% -155,0% 548,4% 46,5% 35,7% 25,8% 0,0% 0,0%
Faaliyet Kar Marjı -37,9% -16,3% 5,3% 20,6% 22,2% 23,5% 24,7% 25,7% 25,7%
Amortisman 41.630 690.152 841.754
FAVÖK -3.236.062 -3.512.094 3.153.184 14.988.029 21.964.865 29.816.942 37.502.236 44.298.025 46.512.926
Yıllık Değişim 8,5% -189,8% 375,3% 46,5% 35,7% 25,8% 0,0% 0,0%
FAVÖK Marjı -37,4% -13,6% 7,2% 20,6% 22,2% 23,5% 24,7% 25,7% 25,7%
Dönem Başı Geçmiş Yıl Zararları -8.570.940 6.417.089 0 0 0 0
Kurumlar Vergisi Matrahı 6.417.089 21.964.865 29.816.942 37.502.236 44.298.025 46.512.926
Vergi Oranı 25,0% 25,0% 25,0% 25,0% 25,0% 25,0%
Kurumlar Vergisi 1.604.272 5.491.216 7.454.235 9.375.559 11.074.506 11.628.232
Ticari Alacak 907.924 5.231.094 5.453.843 9.033.013 12.286.899 15.701.979 18.802.095 21.346.262 22.413.575
Stoklar 3.303.580 8.240.941 5.397.694 8.940.017 11.970.911 15.056.005 17.738.611 19.809.669 20.800.152
Ticari Borç 3.622.794 2.158.714 199.565 277.082 369.335 463.622 546.544 612.254 642.866
Diğer Dönen Varlıklar 1.455.363 3.198.143 3.486.870 5.775.184 7.855.529 10.038.933 12.020.966 13.647.559 14.329.937
Alacak Gün Süresi
Stok Gün Süresi 38,3 73,9 45,3 45,3 45,3 45,3 45,3 45,3 45,3
120,0 125,4 69,8 69,8 69,8 69,8 69,8 69,8 69,8
Ticari Borç Gün Süresi 110,8 26,2 1,7 1,7 1,7 1,7 1,7 1,7 1,7
Diğer DV Gün Süresi 61,4 45,2 28,9 28,9 28,9 28,9 28,9 28,9 28,9
İşletme Sermayesi 2.044.073 14.511.464 14.138.842 23.471.132 31.744.003 40.333.294 48.015.129 54.191.236 56.900.798
İşletme Sermayesi Değ. 12.467.391 -372.622 9.332.290 8.272.871 8.589.292 7.681.834 6.176.107 2.709.562
İşletme Sermayesi/Ciro 23,6% 56,2% 32,2% 32,2% 32,0% 31,9% 31,7% 31,5% 31,5%
Yatırım 5.900.103 4.306.371 3.641.871 4.953.751 6.330.621 7.580.506 8.606.246 9.036.559
Yatırım/Ciro 22,8% 9,8% 5,0% 5,0% 5,0% 5,0% 5,0% 5,0%
Serbest Nakit Akımları -21.879.588 -780.565 409.595 3.247.027 7.442.793 12.864.337 18.441.165 23.138.574 94.904.308
AOSM 30,60% 30,60% 30,60% 30,60% 30,60% 30,60% 30,60%
İndirgenmiş Nakit Akımı 358.412 2.175.560 3.818.370 5.053.431 5.546.820 5.329.042 19.126.120

5.1.6. İndirgenmiş Nakit Akımları Değeri

1 Ocak 2024 tarihinden itibaren üretilmesi planlanan FAVÖK rakamından, Kurumlar Vergisi, Sabit Kıymet Yatırımı ve her yıl için gerekecek ilave işletme sermayesi düşülerek serbest nakit akımları hesaplanmıştır. 2028 yılına kadar projeksiyon kurgulanırken 2028 yılındaki gelir ve gider parametreleri %5 artırılarak 2029 yılı için uç değerde kullanılacak olan nakit akımları tahmin edilmiş ve %5 uç değer büyüme oranı varsayımıyla uç değer hesabında dikkate alınmıştır.

Serbest nakit akımları %30,60 AOSM ile 31.12.2023 tarihine indirgenmiş ve net borç nakit öncesi firma değeri 41.407.754 TL olarak tespit edilmiştir. Firma Değerinden 21.406.653 TL net borç düşülerek Şirketin 31 Aralık 2023 tarihindeki piyasa değeri 20.001.101 TL tespit edilmiştir.

İNA Değeri, TL 31.12.2023
Uç Değer Büyüme Oranı 5,00%
AOSM 30,60%
Firma Değeri 41.407.754
Net Borç (Nakit) 21.406.653
Mali Duran Varlıklar 0
Piyasa Değeri 31.12.2023 20.001.101

5.2. Taze Kuru Çarpan Değerlemesi

Borsa İstanbul'da işlem gören Gıda Endeksinde yer alan Şirketlerin 31 Aralık 2023 itibarıyla hesaplanan çarpanlarının medyanlarıyla Taze Kuru için 20.937.772 TL piyasa değeri hesaplanmıştır. Medyan kullanılmasının sebebi uç değerler olarak kabul edilen aşırı yüksek ve aşırı düşük değerleri elimine etmesidir. F/K çarpanından hesaplanan değere diğer çarpanlardan hesaplanan değerin oldukça altında bir değere işaret etmesi nedeniyle %0 ağırlık verilirken FD/FAVÖK, FD/Ciro ve PD/DD çarpanlarından hesaplanan değerlere %33,3 ile eşit ağırlık verilmiştir.

Gıda Şirketleri Çarpanları, TL 31.12.2023
Çarpan FD/FAVÖK FD/Ciro Fiyat/Kazanç PD/DD
AVOD 12,27 1,32 10,69 1,84
AEFES 3,70 0,63 3,68 1,26
BANVT 4,23 0,42 9,40 2,03
CCOLA 8,29 1,47 6,50 3,40
DARDL 8,83 0,98 65,36 1,47
EKSUN 11,23 0,94 12,84 2,75
ELITE 22,20 9,52 28,18 11,20
ERSU 26,87 5,08 1,40
FADE 37,52 3,98 9,69 1,28
FRIGO 6,60 1,55 15,02 2,27
GOKNR 13,14 1,61 7,98 2,57
KERVT 4,62 0,55 7,40 1,85
KRVGD 7,27 1,06 12,49 2,46
KNFRT 8,61 1,05 17,45 5,33
KRSTL 22,67 1,80 25,34 4,98
KTSKR 10,31 2,73 5,98 1,76
MERKO 3,80 0,92 2,22
ORCAY 7,40 2,12 10,85 2,78
OYLUM 7,56 1,57 5,91 1,88
PENGD 13,86 1,42 21,34 0,70
PETUN 10,24 0,95 8,82 0,95
PINSU 10,49 1,65 3,23
PNSUT 14,84 0,66 9,22 0,75
SELGD 29,03 6,89 11,40 4,23
SELVA 10,95 1,14 10,45 1,75
SOKE 18,47 1,62 17,48 3,58
TATGD 1,32 1,94
TETMT 70,14 76,38 54,15

TUKAS 7,93 2,04 7,43 3,22
ULUUN 9,02 0,25 1,31
ULKER 4,63 0,88 8,95 1,68
VANGD 6,11 12,14 5,05
YYLGD 14,24 1,39 9,41 3,82
Sektör Toplam 6,27 0,94 6,43 2,10
Medyan 10,27 1,42 10,57 2,22
Ortalama 13,24 9,57 9,65 4,28
Kullanılan Çarpan 10,27 1,42 10,57 2,22
Taze Kuru Çarpan Değeri 10.986.427 41.049.477 1.754.327 10.777.412
Ağırlık 33,3% 33,3% 0,0% 33,3%
Ortalama Çarpan Değeri 20.937.772
Taze Kuru Mali Veriler, TL 31.12.2023
Ciro 43.976.894
FAVÖK 3.153.184
Net Kar 166.026
Net Borç 21.406.653
Özkaynak 4.855.133

5.3. Taze Kuru Nihai Değer Görüşü

Taze Kuru için İNA'dan hesaplanan 20.001.101 TL ve çarpan analizinden hesaplanan 20.937.772 TL değere %50'şer ağırlık verilerek 20.469.437 TL nihai piyasa değerine ulaşılmıştır. Her iki metottan hesaplanan değere de eşit ağırlık verilmesinin sebebi şirketin iç dinamiklerini yansıtan İNA ile beraber yatırımcı bakış açısını yansıtan çarpan değerlerinin nihai değerde etkisinin gösterilmek istenmesidir.

Taze Kuru Piyasa Değeri, TL 31.12.2023
Metod İNA Çarpan
Hesaplanan Değer 20.001.101 20.937.772
Ağırlık 50% 50%
Nihai Değer 20.469.437

6. MYK2 Değerlemesi

6.1. MYK2 İNA Değerlemesi

6.1.1. İNA Genel Varsayımlar

  • a) MYK2 Enerji Elektrik İnşaat Taah. San. Ve Tic. A.Ş.'nin 31.12.2023 tarihi itibarıyla piyasa değeri, şirketin önümüzdeki dönemde üreteceği nakitler "İndirgenmiş Nakit Akımları Yöntemi" (İNA) ve Firma Değeri/Kurulu Güç çarpanı kullanılarak hesaplanmıştır.
  • b) Şirket'in gelirleri ABD Doları cinsinden olması nedeniyle İNA değerlemesinde, para birimi ABD Doları baz alınmış olup dolar bazlı değerleme yapılmıştır.
  • c) Değerleme çalışmalarında kullanılan projeksiyon dönemi 2024 ve 2067 yıl sonu ile sınırlı tutulmuş olup 2067 yılı sonrası için uç değer hesabı yapılmamıştır.
  • d) Değerlemeye ilişkin hesaplamalar, şirket yönetimi tarafından verilen finansal ve operasyonel bilgiler, geleceğe dönük tahminler ve projeksiyonlara dayalı olarak yapılmıştır.
  • e) Aksi belirtilmedikçe, mevcut aktiflerin iyi ve satılabilir durumda olduğu ve aktifler üzerinde herhangi bir haciz, ipotek ve irtifak hakkı bulunmadığı varsayılmaktadır. Sabit kıymet ve çeşitli aktiflerin hukuki durumu ve üzerlerindeki ipotek, irtifak v.b. şerhler hakkında tarafımızdan herhangi bir inceleme yapılmamış olup, bu konularda sorumluluk kabul edilmemektedir.

  • f) Aksi belirtilmedikçe, Şirket'i ve santralleri ilgilendiren tüm kanun ve mevzuata tam olarak uyulduğu varsayılmaktadır.
  • g) Değerleme çalışmasında şirketimize sunulan projeksiyonlar, tarafımızdan yorumlanarak kullanılmıştır.
  • h) Gerçekleşen sonuçlar ve finansal projeksiyonlar çoğu zaman birebir uyuşmaz, tahmin edilenle gerçekleşen veriler farklılık arz eder. Buna, kimi zaman irade dışı gelişen olaylar ve piyasa şartları ile diğer şartlarda vukuu bulan ve öngörülemeyen değişiklikler sebep olur. Bu nedenle değerleme çalışmamız 2024 ve sonraki yıllara ilişkin finansal ve diğer projeksiyonların gerçekleşeceğine dair bir teminat olarak kabul edilmemelidir. Piyasa şartlarında ve/veya diğer şartlarda, öngörülenlerin dışında vukuu bulan gelişmelerden dolayı sorumluluk almamız mümkün değildir. Öte yandan, rapor tarihinden sonra oluşan piyasa şartları ve/veya diğer şartlar dolayısıyla, bu raporu yeniden tanzim etme ya da revize etme yükümlülüğümüz bulunmamaktadır.
  • i) Bu rapor sadece raporun giriş kısmında belirtilen amaç için hazırlanmış olup, herhangi başka bir amaç için kullanılması uygun değildir. Belirtilen amaç dışı kullanımdan dolayı bir sorumluluğumuz bulunmamaktadır.

6.1.2. İndirgeme Oranı Tespiti

Santralin faaliyetlerinden üretmeleri beklenen nakit akımları lisans dönemi boyunca tespit edilerek Finansal Varlıkları Fiyatlama Modeli'ne (Capital Asset Pricing Model – CAPM) göre hesaplanan Ağırlıklı Ortalama Sermaye Maliyeti (AOSM) ile indirgenmiştir. Risksiz getiri oranı olarak Türkiye Cumhuriyeti'nin uzun vadeli dolar bazlı tahvil getirilerinin değerleme tarihindeki oranları göz önünde bulundurularak %8,00 kabul edilmiştir.

Uzun vadeli risksiz getiri ve hisse senedi getirilerinin farkı olan Sermaye Piyasası Risk Primi Türkiye gibi finansal derinliği gelişmiş ülkelere göre nispeten daha az olan ülkelerde çok kolay hesaplanamamaktadır. ABD gibi finansal tarihi oldukça eskiye giden ve halka açık şirket sayısı oldukça fazla olan bir ülkede bile bu risk priminin hesaplanmasına dair konsensüs bulunmamaktadır. Piyasada genel temayül %5-%6 bandında sermaye piyasası risk priminin makul olduğu şeklinde olmakla birlikte değerlemede, %5,5 olarak kabul edilmiştir.

Özsermaye maliyeti için kaldıraçlı beta hesabı yapılmıştır. Kaldıraç oranı (borç/özkaynak) 50/50 kabul edilmiştir.

Kaldıraçlı Beta = Kaldıraçsız Beta X (1 + (1 – Kurumlar Vergisi Oranı) X Borçlanma Oranı / Özsermaye Oranı)

formülüne göre 0,60 X (1 + (1 – 0,25) X 0,70/0,30 = 1,65 hesaplanmaktadır.

Özsermaye maliyeti = Risksiz Getiri Oranı + (Kaldıraçlı Beta X Sermaye Piyasası Risk Primi) + Yatırımcı Tarafından Beklenen İlave Risk Primi

formülüne göre %8,00 + (1,65 X %5,5) = %17,08 hesaplanmaktadır.

Şirketin Dolar bazlı borçlanma maliyeti, %9,00 kabul edilmiştir.

Özsermaye ve borçlanma maliyetleri hesaplandıktan sonra Ağırlıklı Ortalama Sermaye Maliyeti

AOSM= (Özsermaye maliyeti X Özsermaye oranı) + ((1- Kurumlar Vergisi) X Borçlanma Maliyeti X Borç Oranı)

formülüne göre (%17,08 X %30,0) + ((1 – %25,00) X %9,00 X %70,0) = %9,85 hesaplanmaktadır.

MYK2 AOSM, USD 31.12.2023
Risksiz Getiri Oranı 8,00%
Kaldıraçsız Beta 0,60
Kaldıraçlı Beta 1,65
Piyasa Risk Primi 5,50%
Sermaye Maliyeti 17,08%
Özkaynak Oranı 30,00%
Borçlanma Maliyeti 9,00%
Vergi Oranı 25,00%
Vergi Sonrası Borç Maliyeti 6,75%
Borç Oranı 70,00%
AOSM 9,85%

6.1.3. Net Borç

MYK2 Enerji'nin 31.12.2023 itibarıyla net borcu 338.244 TL olarak hesaplanmıştır. Şirketin net borcu 31 Aralık 2023 tarihinde TCMB'nin saat 15:30'da belirlediği gösterge niteliğindeki döviz alış kuru olan 29,3973 TL baz alınarak 11.506 dolar olarak hesaplanmıştır.

MYK2 Net Borç, TFRS, TL 31.Ara.23
Nakit ve Nakit Benzerleri 2.495.264
Finansal Yatırımlar 21.606
İlişkili Olmayan Taraflardan Diğer Alacaklar 0
Cari Dönem Vergisiyle İlgili Varlıklar 84.253
Kısa Vadeli Borçlanmalar 0
İlişkili Taraflara Diğer Borçlar 2.652.860
İlişkili Olmayan Taraflara Diğer Borçlar 11.565
Diğer Kısa Vadeli Yükümlülükler 274.942
Net Finansal Borç, TL 338.244
TCMB Dolar/TL Alış Kuru 29,3973
Net Finansal Borç, USD 11.506

6.1.4. Ciro

MYK2 Enerji'nin satış gelirleri projeksiyonları oluşturulurken şirketin 6,29 MWm kurulu güce sahip olduğu göz önünde bulundurularak 2024 yılında 9.500 MWh üretim gerçekleştireceği, üretimin 2067 yılına kadar her yıl %0,05 azalacağı, 2067 yılında 9.298 MWh üretim yapacağı öngörülmüştür.

Şirketin yapacağı satışlar ilk 10 yıl boyunca YEKDEM kapsamında olup santrallerin YEKDEM kabul tarihi olan 09.08.2018'den YEKDEM'in geçerli olduğu 09.08.2028 tarihine kadar elektrik satış fiyatının 133 USD/MWh olacağı varsayılmıştır. Buna göre Şirket'in 2028 yılına kadar 133 \$/MWh'dan ve 2028 yılında ortalama 119,2 USD/MWh'dan 2029 yılında 100 USD/MWh'dan satış yapacağı ve sonrasındaki yıllarda elektrik satış fiyatının beklenen USD enflasyonu olan %2 kadar her yıl artacağı varsayılmıştır.

Şirket yönetimi tarafından 2024-2031 yılları arasında karbon geliri öngörüsünde bulunulmuş olup muhafazakâr tarafta kalmak açısından değerlemeye dahil edilmemiştir.

Yukarıda varsayımlar sonrasında şirketin cirosunun 2024 yılında 1,3 milyon dolar olacağı ve 2068 yılında ise 2,0 milyon dolara ulaşacağı hesaplanmıştır. Şirket'in 2029 yılında YEKDEM kapsamından çıkması nedeniyle, 2031 yılında ciroda %25 oranında düşüş yaşanacağı öngörülmektedir.

6.1.5. Maliyet & Giderler

Şirket'in giderlerindeki en büyük kalemleri işletme bakım onarım, sistem kullanım bedeli ve işçilik oluşturmaktadır. Giderlerdeki artış faaliyet süresi boyunca beklenen USD enflasyon oranı olan %2 artarak devam edeceği varsayılmıştır.

Faaliyet giderlerinin amortisman dahil 2024 yılında 426.543 dolar olacağı ve amortisman etkisinin ortadan kaybolması ile 2029 yılında 350.212 düşeceği ulaşacağı varsayılmıştır. 2029 yılı ve sonrasında ise enflasyon etkisi ile giderlerin her yıl %2 artacağı öngörülmüştür.

6.1.6. Faaliyet Karı

Şirket'in 2024 yılında 836.957 USD dolar faaliyet karı elde edeceği ve 2039 yılında birim elektrik satış fiyatının 133 \$/MWh'dan 100 \$/MWh'a gerileyecek olması nedeniyle %19'luk düşüş olacağı öngörülmektedir.

6.1.7. Kurumlar Vergisi

Projeksiyon dönemi boyunca %25 oranlarıyla kurumlar vergisi hesaplanarak nakit akımlarından düşülmüştür.

6.1.8. İşletme Sermayesi

Şirket'in 31 Aralık 2023 bilançosunda işletme sermayesi -195.166 dolar olarak hesaplanmış olup, projeksiyon döneminde işletme sermayesi ihtiyacının olmayacağı öngörülmüştür.

6.1.10. İndirgenmiş Nakit Akımları Değeri

Önceki maddelerdeki varsayımlar sonrası 1 Ocak 2024 tarihinden itibaren şirketin üretmeyi planladığı FAVÖK rakamından, Kurumlar Vergisi ve her yıl için gerekecek ilave işletme sermayesi düşülerek serbest nakit akımları hesaplanmıştır. Şirketin lisans süresinin 2067 yılına kadar olmasından ötürü projeksiyon dönemi 2067 yılı ile sınırlı tutulmuş ve uç değer hesabı yapılmamıştır.

Serbest nakit akımları %9,85 AOSM ile 31.12.2023 tarihine indirgenmiş ve Şirket için net borç öncesi 6.139.411 \$ firma değeri hesaplanmıştır. Firma değerinden 11.506 \$ net borç düşülerek 31.12.2023 itibarıyla 6.127.905 \$ piyasa değeri hesaplanmıştır. Şirket için, 31 Aralık 2023 günü saat 15:30'da TCMB tarafından belirlenen gösterge niteliğindeki dolar alış kuru olan 29,3973 TL baz alınarak, 180.143.849 TL piyasa değeri hesaplanmıştır.

MYK2 İNA Değeri, \$ 31.12.2023
Firma Değeri 6.139.411
Net Borç 11.506
Piyasa Değeri, USD (31.12.2023) 6.127.905
Piyasa Değeri, TL (31.12.2023 180.143.849
MYK2 Enerji Elektrik İnşaat Taah.San. Ve Tic. A.Ş.
Gelirler 2023 2024T 2025T 2026T 2027T 2028T 2029T 2030T 2031T 2032T 2033T 2034T 2035T 2036T 2037T
Elektrik Satış Geliri (USD) 1.238.747 1.263.500 1.262.868 1.262.237 1.261.606 1.130.611 947.627 966.097 984.926 1.004.122 1.023.692 1.043.644 1.063.985 1.084.722 1.105.863
Elektrik Üretim Miktarı (MWh) 9.313 9.500 9.495 9.491 9.486 9.481 9.476 9.472 9.467 9.462 9.457 9.453 9.448 9.443 9.438
Degredasyon Oranı (%) 0,05% 0,05% 0,05% 0,05% 0,05% 0,05% 0,05% 0,05% 0,05% 0,05% 0,05% 0,05% 0,05% 0,05% 0,05%
Kurulu Güç (DC,MW) 6,29 6,29 6,29 6,29 6,29 6,29 6,29 6,29 6,29 6,29 6,29 6,29 6,29 6,29 6,29
KKO (%) 16,9% 17,2% 17,2% 17,2% 17,2% 17,2% 17,2% 17,2% 17,2% 17,2% 17,2% 17,2% 17,2% 17,1% 17,1%
Elektrik Satış Fiyatı (USD/MWh) 133,0 133 133 133 133 119,25 100,0 102,0 104,0 106,1 108,2 110,4 112,6 114,9 117,2
Elektrik Satış Geliri (USD) 1.238.747 1.263.500 1.262.868 1.262.237 1.261.606 1.130.611 947.627 966.097 984.926 1.004.122 1.023.692 1.043.644 1.063.985 1.084.722 1.105.863
Değişim (%) 2,0% -0,0% -0,0% -0,0% -10,4% -16,2% 1,9% 1,9% 1,9% 1,9% 1,9% 1,9% 1,9% 1,9%
Ortalama USD/TL 23,75 35,74 47,05 56,84 65,55 73,04 79,52 85,57 92,08 99,09 106,63 114,75 123,48 132,88 143,00
Giderler
Amortisman (USD) 62.026 110.737 84.122 69.633 60.381 49.017 2.125 4 5 2 6 2 5 2 3 2 1 2 0 1 8 1 7
Sigorta Gideri (USD) 10.741 12.030 12.301 12.547 12.798 13.054 13.315 13.581 13.853 14.130 14.412 14.701 14.995 15.295 15.600
Bakım & Onarım Gideri (USD) 59.504 60.992 62.364 63.612 64.884 66.182 67.505 68.855 70.232 71.637 73.070 74.531 76.022 77.542 79.093
Kira Gideri (USD) 18.945 19.419 19.856 20.253 20.658 21.071 21.492 21.922 22.361 22.808 23.264 23.729 24.204 24.688 25.182
Muhasebe ve Denetim Hizmetleri (USD) 1.040 1.066 1.090 1.112 1.135 1.157 1.180 1.204 1.228 1.253 1.278 1.303 1.329 1.356 1.383
Bilgi İşlem Gideri (USD) 2 1 2 2 2 2 2 2 2 3 2 3 2 4 2 4 2 5 2 5 2 6 2 6 2 7 2 7 2 8
Telefon ve İnternet Gideri 9 5 9 7 9 9 101 104 106 108 110 112 114 117 119 121 124 126
Banka Masraf Giderleri 175 180 184 188 191 195 199 203 207 211 215 220 224 229 233
İşyeri Ruhsat Harç gideri 1233 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0
Elektrik Dağıtım Giderleri
Elektrik Abonelik Giderleri
270.197
9.924
207.450
10.172
212.118
10.401
216.360
10.609
10.821 220.688 225.101 229.603 234.195 238.879 243.657 248.530 253.501 258.571 263.742 269.017
11.038
11.259 11.484 11.713 11.948 12.187 12.430 12.679 12.933 13.191
İto Aidat ve Harç Giderleri 3.964 4.043 4.041 4.039 4.037 3.618 3.032 3.091 3.152 3.213 3.276 3.339 3.405 3.471 3.539
Oran (%) 0,3% 0,3% 0,3% 0,3% 0,3% 0,3% 0,3% 0,3% 0,3% 0,3% 0,3% 0,3% 0,3% 0,3% 0,3%
Beyanname DamgaVergisi Giderleri 326 334 341 348 355 362 370 377 385 392 400 408 416 425 433
Dışardan Sağlanan Fayda ve Hizmetler 130.235 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0
Faaliyet Giderleri (USD) 568.427 426.543 406.941 398.824 396.074 390.924 350.212 355.092 362.173 369.412 376.797 384.329 392.012 399.849 407.842
Değişim (%) -25,0% -4,6% -2,0% -0,7% -1,3% -10,4% 1,4% 2,0% 2,0% 2,0% 2,0% 2,0% 2,0% 2,0%
-29%
Faaliyet Karı (USD) 670.320 836.957 855.928 863.413 865.532 739.687 597.416 611.005 622.753 634.710 646.896 659.315 671.973 684.873 698.021
Değişim (%) 24,9% 2,3% 0,9% 0,2% -14,5% -19,2% 2,3% 1,9% 1,9% 1,9% 1,9% 1,9% 1,9% 1,9%
FAVÖK (USD) 732.347 947.694 940.050 933.045 925.913 788.704 599.540 611.050 622.779 634.734 646.918 659.336 671.993 684.892 698.038
Değişim (%) 29,4% -0,8% -0,7% -0,8% -14,8% -24,0% 1,9% 1,9% 1,9% 1,9% 1,9% 1,9% 1,9% 1,9%
Marj (%) 59,1% 75,0% 74,4% 73,9% 73,4% 69,8% 63,3% 63,2% 63,2% 63,2% 63,2% 63,2% 63,2% 63,1% 63,1%
Vergiye Tabi Matrah 836.957 855.928 863.413 865.532 739.687 597.416 611.005 622.753 634.710 646.896 659.315 671.973 684.873 698.021
Vergi 209.239 213.982 215.853 216.383 184.922 149.354 152.751 155.688 158.677 161.724 164.829 167.993 171.218 174.505
Vergi Oranı 25% 25% 25% 25% 25% 25% 25% 25% 25% 25% 25% 25% 25% 25%
İşletme Sermayesi İhtiyacı Değişimi 195.166 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0
İşletme Sermayesi İhtiyacı -195.166 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0
Gelire Oran (%) -15,8% 0,0% 0,0% 0,0% 0,0% 0,0% 0,0% 0,0% 0,0% 0,0% 0,0% 0,0% 0,0% 0,0% 0,0%
Firmaya Olan Serbest Nakit Akımı 543.289 726.068 717.192 709.530 603.783 450.187 458.298 467.091 476.057 485.195 494.508 503.999 513.673 523.533
AOSM 9,85% 9,85% 9,85% 9,85% 9,85% 9,85% 9,85% 9,85% 9,85% 9,85% 9,85% 9,85% 9,85% 9,85%
İndirgenmiş Serbest Nakit Akımı 518.366 630.655 567.100 510.746 395.662 268.563 248.893 230.927 214.261 198.797 184.449 171.137 158.785 147.325

Tetamat Gıda & MYK2 Enerji Uzman Kuruluş Raporu 24 Nisan 2024

MYK2 Enerji Elektrik İnşaat Taah.San. Ve Tic. A.Ş.
Gelirler 2038T 2039T 2040T 2041T 2042T 2043T 2044T 2045T 2046T 2047T 2048T 2049T 2050T 2051T 2052T
Elektrik Satış Geliri (USD) 1.127.416 1.149.390 1.171.791 1.194.630 1.217.913 1.241.650 1.265.850 1.290.521 1.315.673 1.341.316 1.367.458 1.394.110 1.421.281 1.448.982 1.477.222
Elektrik Üretim Miktarı (MWh) 9.434 9.429 9.424 9.420 9.415 9.410 9.405 9.401 9.396 9.391 9.387 9.382 9.377 9.373 9.368
Degredasyon Oranı (%) 0,05% 0,05% 0,05% 0,05% 0,05% 0,05% 0,05% 0,05% 0,05% 0,05% 0,05% 0,05% 0,05% 0,05% 0,05%
Kurulu Güç (DC,MW) 6,29 6,29 6,29 6,29 6,29 6,29 6,29 6,29 6,29 6,29 6,29 6,29 6,29 6,29 6,29
KKO (%) 17,1% 17,1% 17,1% 17,1% 17,1% 17,1% 17,1% 17,1% 17,1% 17,0% 17,0% 17,0% 17,0% 17,0% 17,0%
Elektrik Satış Fiyatı (USD/MWh) 119,5 121,9 124,3 126,8 129,4 131,9 134,6 137,3 140,0 142,8 145,7 148,6 151,6 154,6 157,7
Elektrik Satış Geliri (USD) 1.127.416 1.149.390 1.171.791 1.194.630 1.217.913 1.241.650 1.265.850 1.290.521 1.315.673 1.341.316 1.367.458 1.394.110 1.421.281 1.448.982 1.477.222
Değişim (%) 1,9% 1,9% 1,9% 1,9% 1,9% 1,9% 1,9% 1,9% 1,9% 1,9% 1,9% 1,9% 1,9% 1,9% 1,9%
Ortalama USD/TL 153,88 165,59 178,19 191,75 206,35 222,05 238,95 257,14 276,71 297,77 320,43 344,82 371,06 399,30 429,69
Giderler
Amortisman (USD) 1 2 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0
Sigorta Gideri (USD) 15.912 16.231 16.555 16.886 17.224 17.569 17.920 18.278 18.644 19.017 19.397 19.785 20.181 20.584 20.996
Bakım & Onarım Gideri (USD)
Kira Gideri (USD)
80.675
25.685
82.288
26.199
83.934
26.723
85.613
27.257
87.325
27.803
89.072
28.359
90.853
28.926
92.670
29.504
94.524
30.094
96.414
30.696
31.310 31.937 98.342 100.309 102.315 104.362 106.449
32.575
33.227 33.891
Muhasebe ve Denetim Hizmetleri (USD) 1.411 1.439 1.468 1.497 1.527 1.557 1.589 1.620 1.653 1.686 1.720 1.754 1.789 1.825 1.861
Bilgi İşlem Gideri (USD) 2 8 2 9 3 0 3 0 3 1 3 1 3 2 3 3 3 3 3 4 3 5 3 5 3 6 3 7 3 8
Telefon ve İnternet Gideri 129 131 134 137 139 142 145 148 151 154 157 160 163 166 170
Banka Masraf Giderleri 238 243 247 252 257 263 268 273 279 284 290 296 302 308 314
İşyeri Ruhsat Harç gideri 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0
Elektrik Dağıtım Giderleri 274.397 279.885 285.483 291.193 297.016 302.957 309.016 315.196 321.500 327.930 334.489 341.178 348.002 354.962 362.061
Elektrik Abonelik Giderleri 13.455 13.724 13.999 14.279 14.564 14.855 15.153 15.456 15.765 16.080 16.402 16.730 17.064 17.405 17.754
İto Aidat ve Harç Giderleri
Oran (%)
3.608
0,3%
3.678
0,3%
3.750
0,3%
3.823
0,3%
3.897
0,3%
3.973
0,3%
4.050
0,3%
4.129
0,3%
4.210
0,3%
4.292
0,3%
4.376
0,3%
4.461
0,3%
4.548
0,3%
4.636
0,3%
4.727
0,3%
Beyanname DamgaVergisi Giderleri 442 451 460 469 478 488 497 507 518 528 538 549 560 571 583
Dışardan Sağlanan Fayda ve Hizmetler 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0
Faaliyet Giderleri (USD) 415.992 424.298 432.782 441.435 450.262 459.265 468.449 477.816 487.370 497.115 507.055 517.194 527.536 538.084 548.843
Değişim (%) 2,0% 2,0% 2,0% 2,0% 2,0% 2,0% 2,0% 2,0% 2,0% 2,0% 2,0% 2,0% 2,0% 2,0% 2,0%
Faaliyet Karı (USD) 711.424 725.092 739.010 753.194 767.651 782.385 797.401 812.706 828.304 844.201 860.403 876.916 893.745 910.898 928.379
Değişim (%) 1,9% 1,9% 1,9% 1,9% 1,9% 1,9% 1,9% 1,9% 1,9% 1,9% 1,9% 1,9% 1,9% 1,9% 1,9%
FAVÖK (USD) 711.437 725.092 739.010 753.194 767.651 782.385 797.401 812.706 828.304 844.201 860.403 876.916 893.745 910.898 928.379
Değişim (%)
Marj (%)
1,9%
63,1%
1,9%
63,1%
1,9%
63,1%
1,9%
63,0%
1,9%
63,0%
1,9%
63,0%
1,9%
63,0%
1,9%
63,0%
1,9%
63,0%
1,9%
62,9%
1,9%
62,9%
1,9%
62,9%
1,9%
62,9%
1,9%
62,9%
1,9%
62,8%
Vergiye Tabi Matrah 711.424 725.092 739.010 753.194 767.651 782.385 797.401 812.706 828.304 844.201 860.403 876.916 893.745 910.898 928.379
Vergi 177.856 181.273 184.752 188.299 191.913 195.596 199.350 203.176 207.076 211.050 215.101 219.229 223.436 227.724 232.095
Vergi Oranı 25% 25% 25% 25% 25% 25% 25% 25% 25% 25% 25% 25% 25% 25% 25%
İşletme Sermayesi İhtiyacı Değişimi 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0
İşletme Sermayesi İhtiyacı 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0
Gelire Oran (%) 0,0% 0,0% 0,0% 0,0% 0,0% 0,0% 0,0% 0,0% 0,0% 0,0% 0,0% 0,0% 0,0% 0,0% 0,0%
533.581 543.819 554.257 564.896 575.738 586.788 598.051 609.529 621.228 633.151 645.302 657.687 670.309 683.173 696.284
Firmaya Olan Serbest Nakit Akımı
AOSM
9,85% 9,85% 9,85% 9,85% 9,85% 9,85% 9,85% 9,85% 9,85% 9,85% 9,85% 9,85% 9,85% 9,85% 9,85%
İndirgenmiş Serbest Nakit Akımı 136.692 126.826 117.672 109.179 101.299 93.988 87.205 80.911 75.071 69.653 64.625 59.961 55.633 51.618 47.892
MYK2 Enerji Elektrik İnşaat Taah.San. Ve Tic. A.Ş.
Gelirler 2053T 2054T 2055T 2056T 2057T 2058T 2059T 2060T 2061T 2062T 2063T 2064T 2065T 2066T 2067T
Elektrik Satış Geliri (USD) 1.506.014 1.535.366 1.565.290 1.595.798 1.626.900 1.658.608 1.690.934 1.723.890 1.757.489 1.791.743 1.826.664 1.862.265 1.898.561 1.935.564 1.973.288
Elektrik Üretim Miktarı (MWh) 9.363 9.359 9.354 9.349 9.344 9.340 9.335 9.330 9.326 9.321 9.316 9.312 9.307 9.303 9.298
Degredasyon Oranı (%) 0,05% 0,05% 0,05% 0,05% 0,05% 0,05% 0,05% 0,05% 0,05% 0,05% 0,05% 0,05% 0,05% 0,05% 0,05%
Kurulu Güç (DC,MW) 6,29 6,29 6,29 6,29 6,29 6,29 6,29 6,29 6,29 6,29 6,29 6,29 6,29 6,29 6,29
KKO (%) 17,0% 17,0% 17,0% 17,0% 17,0% 17,0% 16,9% 16,9% 16,9% 16,9% 16,9% 16,9% 16,9% 16,9%
Elektrik Satış Fiyatı (USD/MWh) 160,8 164,1 167,3 170,7 174,1 177,6 181,1 184,8 188,5 192,2 196,1 200,0 204,0 208,1 212,2
Elektrik Satış Geliri (USD) 1.506.014 1.535.366 1.565.290 1.595.798 1.626.900 1.658.608 1.690.934 1.723.890 1.757.489 1.791.743 1.826.664 1.862.265 1.898.561 1.935.564 1.973.288
Değişim (%) 1,9% 1,9% 1,9% 1,9% 1,9% 1,9% 1,9% 1,9% 1,9% 1,9% 1,9% 1,9% 1,9% 1,9% 1,9%
Ortalama USD/TL 462,40 497,59 535,46 576,21 620,06 667,26 718,04 772,69 831,50 894,78 962,88 1036,16 1115,02 1199,88 1291,20
Giderler 16,9%
Amortisman (USD) 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0
Sigorta Gideri (USD) 21.416 21.844 22.281 22.727 23.181 23.645 24.118 24.600 25.092 25.594 26.106 26.628 27.161 27.704 28.258
Bakım & Onarım Gideri (USD) 108.578 110.749 112.964 115.224 117.528 119.879 122.276 124.722 127.216 129.761 132.356 135.003 137.703 140.457 143.266
Kira Gideri (USD)
Muhasebe ve Denetim Hizmetleri (USD)
34.569
1.899
35.260
1.937
35.966
1.975
36.685
2.015
37.419
2.055
38.167
2.096
38.930
2.138
39.709
2.181
40.503
2.224
41.313
2.269
42.140
2.314
42.982
2.361
43.842
2.408
44.719
2.456
45.613
2.505
Bilgi İşlem Gideri (USD) 3 8 3 9 4 0 4 1 4 1 4 2 4 3 4 4 4 5 4 6 4 7 4 8 4 9 5 0 5 1
Telefon ve İnternet Gideri 173 177 180 184 187 191 195 199 203 207 211 215 220 224 229
Banka Masraf Giderleri 320 326 333 340 346 353 360 368 375 383 390 398 406 414 422
İşyeri Ruhsat Harç gideri 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0
Elektrik Dağıtım Giderleri 369.303 376.689 384.222 391.907 399.745 407.740 415.895 424.213 432.697 441.351 450.178 459.181 468.365 477.732 487.287
Elektrik Abonelik Giderleri 18.109 18.471 18.840 19.217 19.601 19.993 20.393 20.801 21.217 21.642 22.074 22.516 22.966 23.425 23.894
İto Aidat ve Harç Giderleri 4.819 4.913 5.009 5.106 5.206 5.307 5.411 5.516 5.624 5.733 5.845 5.959 6.075 6.193 6.314
Oran (%)
Beyanname DamgaVergisi Giderleri
0,3%
594
0,3%
606
0,3%
619
0,3%
631
0,3%
643
0,3%
656
0,3%
669
0,3%
683
0,3%
697
0,3%
710
0,3%
725
0,3%
739
0,3%
754
0,3%
769
0,3%
784
Dışardan Sağlanan Fayda ve Hizmetler 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0
Faaliyet Giderleri (USD) 559.818 571.012 582.429 594.075 605.954 618.071 630.429 643.035 655.893 669.008 682.385 696.030 709.948 724.144 738.623
Değişim (%) 2,0% 2,0% 2,0% 2,0% 2,0% 2,0% 2,0% 2,0% 2,0% 2,0% 2,0% 2,0% 2,0% 2,0% 2,0%
Faaliyet Karı (USD) 946.196 964.354 982.861 1.001.722 1.020.945 1.040.537 1.060.505 1.080.855 1.101.596 1.122.734 1.144.278 1.166.235 1.188.613 1.211.420 1.234.665
Değişim (%) 1,9% 1,9% 1,9% 1,9% 1,9% 1,9% 1,9% 1,9% 1,9% 1,9% 1,9% 1,9% 1,9% 1,9% 1,9%
FAVÖK (USD) 946.196 964.354 982.861 1.001.722 1.020.945 1.040.537 1.060.505 1.080.855 1.101.596 1.122.734 1.144.278 1.166.235 1.188.613 1.211.420 1.234.665
Değişim (%) 1,9% 1,9% 1,9% 1,9% 1,9% 1,9% 1,9% 1,9% 1,9% 1,9% 1,9% 1,9% 1,9% 1,9% 1,9%
Marj (%) 62,8% 62,8% 62,8% 62,8% 62,8% 62,7% 62,7% 62,7% 62,7% 62,7% 62,6% 62,6% 62,6% 62,6% 62,6%
Vergiye Tabi Matrah 946.196 964.354 982.861 1.001.722 1.020.945 1.040.537 1.060.505 1.080.855 1.101.596 1.122.734 1.144.278 1.166.235 1.188.613 1.211.420 1.234.665
Vergi 236.549 241.089 245.715 250.431 255.236 260.134 265.126 270.214 275.399 280.684 286.070 291.559 297.153 302.855 308.666
Vergi Oranı 25% 25% 25% 25% 25% 25% 25% 25% 25% 25% 25% 25% 25% 25%
İşletme Sermayesi İhtiyacı Değişimi 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0
İşletme Sermayesi İhtiyacı 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0
Gelire Oran (%) 0,0% 0,0% 0,0% 0,0% 0,0% 0,0% 0,0% 0,0% 0,0% 0,0% 0,0% 0,0% 0,0% 0,0% 25%
0,0%
709.647 723.266 737.145 751.292 765.709 780.403 795.379 810.641 826.197 842.051 858.209 874.676 891.460 908.565 925.998
Firmaya Olan Serbest Nakit Akımı
AOSM
9,85% 9,85% 9,85% 9,85% 9,85% 9,85% 9,85% 9,85% 9,85% 9,85% 9,85% 9,85% 9,85% 9,85% 9,85%
İndirgenmiş Serbest Nakit Akımı 44.436 41.228 38.253 35.492 32.930 30.553 28.348 26.302 24.403 22.642 21.008 19.491 18.085 16.779 15.568

6.2. MYK2 Firma Değeri/Kurulu Güç Çarpanı Yöntemi

Tespit edilecek değerdeki hata payını en aza indirgemek adına İNA yöntemine ek olarak Firma Değeri/Kurulu Güç yöntemi de kullanılarak değer tespiti yapılmıştır. Bu metotta sadece yenilenebilir enerji santrallerini bünyelerinde barındıran ve borsada işlem gören şirketlerin MW başına firma değerleri baz alınarak firma değeri tespiti gerçekleştirilmiştir. MW başı firma değeri ise söz konusu şirketlerin değerleme tarihi itibari ile sahip oldukları firma değerinin değerleme tarihi itibari ile sahip olunan kurulu güce bölünmesi ile hesaplanmaktadır. Tespit edilen MW başı firma değerlerinin ortancası hesaplanmış ve MYK2 Enerji için firma değerinin tespitinde kullanılmıştır. Değerleme tarihi itibari ile portföyü sadece yenilenebilir enerji santrallerinden oluşan enerji şirketlerinin MW başı firma değerleri aşağıdaki tabloda yer almaktadır. Bu değerlerin ortancası 1.401.500 USD'dir (41.200.328 TL)'dir. MW başı firma değerinin 1.401.500 USD kabul edilmesi durumunda MYK2 Enerjinin firma değeri 8.812.635 USD olarak hesaplanmıştır. Net borç tutarı düşüldüğünde MYK2 Enerji için 8.801.129 USD piyasa değerine ulaşılmıştır. Firma Değeri/Kurulu Güç metoduna göre tespit edilen değer, 31 Aralık 2023 günü saat 15:30'da TCMB tarafından belirlenen gösterge niteliğindeki dolar alış kuru olan 29,3973 TL baz alınarak TL'ye dönüştürüldüğünde 258.729.421 TL piyasa değeri hesaplanmıştır.

Kod Şirket Adı Piyasa Değeri (TL) Firma Değeri (TL) Kurulu Güç (MW) Firma Değeri/ Kurulu
Güç (TL/MW)
FD/Kurulu Güç
(USD/MW)
HUNER Hun Yenilenebilir Enerji 3.480.000.000 5.236.129.315 103 50.737.687 1.725.930
KARYE Kartal Yen. Enerji 1.237.500.000 1.821.437.319 53 34.109.313 1.160.287
MAGEN Margün Enerji 11.186.400.000 13.638.065.089 118 115.547.446 3.930.546
AKFYE Akfen Yenilenebilir Enerji 14.580.058.439 23.199.557.439 699 33.189.639 1.129.003
AYDEM Aydem Enerji 12.337.500.000 30.470.657.775 1.167 26.110.247 888.185
BIOEN Biotrend Çevre ve Enerji 8.600.000.000 11.435.319.676 87 131.009.780 4.456.524
GWIND Galata Wind Enerji 11.739.600.000 12.358.775.514 269 45.943.403 1.562.844
TATEN Tatlıpınar Enerji Üretim 8.633.790.000 11.630.908.583 232 50.133.227 1.705.368
Medyan 11.186.400.000 12.358.775.514 269 41.200.328 1.401.500
MYK2 Firma Değeri/Kurulu Güç Değeri, \$ 31.12.2023
MW Başı Firma Değeri, USD 1.401.500
Kurulu Güç 6,29
Firma Değeri, USD 8.812.635
Net Borç, USD 11.506
Piyasa Değeri, USD (31.12.2023) 8.801.129
Piyasa Değeri, TL (31.12.2023) 258.729.421

6.3. MYK2 Nihai Değer Görüşü

MYK2 Enerji için nihai piyasa değerine İNA ve Firma Değeri/Kurulu Güç metoduna %50'şer ağırlık verilerek ulaşılmıştır. Her iki metoda eşit ağırlık verilmesi ise Şirket için 7.464.517 USD piyasa değerine ulaşılmıştır. Söz konusu değer değerleme tarihi olan 31 Aralık 2023 günü saat 15:30'da TCMB tarafından belirlenen gösterge niteliğindeki dolar alış kuru olan 29,3973 TL baz alınarak TL'ye dönüştürüldüğünde 219.436.635 TL piyasa değeri hesaplanmıştır.

MYK2 Enerji Değerleme Özeti Değer (m\$) Ağırlık
Metodolojiler
İNA 6.127.905 50,0%
FD/Kurulu Güç 8.801.129 50,0%
Adil Piyasa Değeri (m\$) 7.464.517 100%
Adil Piyasa Değeri (mTL) 219.436.635 100%
MYK2 Enerji Kurulu Güç, MW 6,29
MYK2 Enerji FD/Kurulu Güç, USD/MW 1.188.935

7. Çekince

Şirketlerin gelecek dönem iş planını gerçekleştirebilmek adına dış kaynak temin etmesi durumunda bu dış kaynak ortaklar tarafından sermaye şeklinde olabileceği gibi borç olarak da sağlanabilir veya doğrudan kredi kullanmak suretiyle de temin edilebilir. Ortakların veya finans kuruluşlarının Şirket'e ilave kaynak sağlamamaya karar vermesi durumunda Şirket'in öngördüğü iş planının sekteye uğraması muhtemel olup oluşacak nakit sıkışıklığının

operasyonları olumsuz etkilemesi ve Şirketin operasyonlarını durdurması riski bulunmaktadır. Bizim Menkul Değerler A.Ş. olarak hazırlamış olduğumuz bu raporda Şirket'in iş planlarını gerçekleştirirken ortaklardan veya finans kurumlarından kaynak temin etmede herhangi bir aksaklık olmayacağı varsayılmış olup gelecek dönemde böyle bir aksaklık olması ve neticesinde Şirket'in operasyonlarında bozulma olması halinde herhangi bir sorumluluğumuz bulunmamaktadır. İşbu raporun muhatapları bu durumu göz önünde bulundurarak işbu raporu okumalı ve yorumlamalıdır.

Bu raporda hesaplanan değerler birçok varsayım ve parametreye bağlı olup kullanılan varsayım ve parametrelerde yaşanabilecek değişiklikler şirketin değeri üzerinde aşağı ya da yukarı yönlü etkide bulunabilir.

Gerçekleşen sonuçlar ve finansal projeksiyonlar çoğu zaman birebir uyuşmaz, tahmin edilenle gerçekleşen veriler farklılık arz eder. Buna, kimi zaman irade dışı gelişen olaylar ve piyasa şartları ile diğer şartlarda vukuu bulan ve öngörülemeyen değişiklikler sebep olur. Bu nedenle değerleme çalışmamız 2024 ve sonraki yıllara ilişkin finansal ve diğer projeksiyonların gerçekleşeceğine dair bir teminat olarak kabul edilmemelidir. Piyasa şartlarında ve/veya diğer şartlarda, öngörülenlerin dışında vukuu bulan gelişmelerden dolayı sorumluluk almamız mümkün değildir. Öte yandan, rapor tarihinden sonra oluşan piyasa şartları ve/veya diğer şartlar dolayısıyla, bu raporu yeniden tanzim etme ya da revize etme yükümlülüğümüz bulunmamaktadır.

8. Ekler

Ek1: Değerlemeyi Yapan Kişinin Beyanı

İlker Şahin olarak, iş bu değerleme çalışmasını gerçekleştirebilmek için gerekli olan akademik eğitime, mesleki bilgi ve tecrübeye, teknik niteliğe ve Sermaye Piyasası Faaliyetleri Düzey 3 Lisansı'na sahip olduğumu; değerlemeyi gerçekleştirirken bağımsızlık ilkelerine uyduğumu beyan ederim.

Ek2: Değerlemeyi Yapan Kişinin Sermaye Piyasası Faaliyetleri Düzey 3 Lisansı

Ek3: Değerlemeye Konu Şirketin Değerlemeye Konu Mali Verileri

Şirket'in Vergi Usul Kanunu'na göre hazırlanmış mali verileri üzerinden değerleme çalışması gerçekleştirilmiştir. Şirketin mali verileri bu raporun 2 numaralı bölümü altında gösterilmektedir.

Ek4: Bizim Menkul Değerler Bağımsızlık ve Tebliğ'e Uyum Beyanı

Bizim Menkul Değerler A.Ş. olarak iş bu değerleme raporunu hazırlarken;

  • Şirket değerleme çalışmasının Sermaye Piyasası Kurulu'nun III-62.1 sayılı "Sermaye Piyasasında Değerleme Standartları Hakkında Tebliğ"i gereği Uluslararası Değerleme Standartları (UDS) kapsamında yürütüldüğünü ve tüm yönleriyle ilgili standartlara uygun olduğunu olarak beyan ederiz.
  • Şirket değerleme çalışmasının Türkiye Sermaye Piyasaları Birliğinin 9 Ekim 2019 tarihli 42 no'lu "Gayrimenkul Dışındaki Varlıkların Sermaye Piyasası Mevzuatı Kapsamındaki Değerlemeleri İçin Hazırlanan Raporlarda Bulunması Gereken Asgari Hususlar" genelgesine uygun olduğunu olarak beyan ederiz.
  • Değerleme Uzmanı'nın değerleme raporunu oluştururken tarafsızlık ilkesine bağlı kaldığını beyan ederiz.
  • Raporun kapsamının hiçbir fayda şartına bağlanmamış ve önyargısız olarak hazırlanmış olduğunu beyan ederiz.
  • Raporda sunulan bulgular ve kullanılan tüm bilgiler makul ölçüde değerlendirildiğinde bariz şekilde gerçeğe aykırı olduğuna ilişkin bir şüpheye ulaşılamamıştır. Söz konusu bilgilerin ve bulguların sahip olduğumuz tüm bilgiler çerçevesinde tüm önemli yönleriyle gerçeğe uygun olduğunu ve bu bilgilerin anlamını değiştirecek nitelikte bir eksiklik bulunmaması için her türlü makul özenin gösterildiğini beyan ederiz.
  • Pazar Değeri'nin tespiti ve raporlanması sürecinde Sermaye Piyasası Kurulunun 11.04.2019 tarih ve 21/500 sayılı kararında belirtilen
    • Kurul'ca kısmi veya geniş yetkili olarak yetkilendirilen ve değerlemeyi yapacak "Sermaye Piyasası Faaliyetleri Düzey 3 Lisansı" veya "Türev Araçlar Lisansı"na sahip en az 10 kişiyi tam zamanlı olarak istihdam eden aracı kurumlar
    • Ayrı bir "Kurumsal Finansman Bölümü"ne veya değerleme hizmeti sunmak üzere oluşturulmuş benzer nitelikteki özel bir birime sahip olması,
    • Değerleme çalışmaları sırasında kullanılması gereken prosedürlerin bulunduğu kuruluş genelgeleri, değerleme metodolojisi, el kitabı veya benzeri belirlenmiş prosedürlerinin bulunması,
    • Müşteri kabulü, çalışmanın yürütülmesi, raporun hazırlanması ve imzalanması süreçlerinde kullanılacak kontrol çizelgeleri veya benzeri dokümanlara sahip olması,
    • Değerleme çalışmalarının teknik altyapısını oluşturan yeterli bilgi bankası, iç genelge, geliştirilmiş know-how ve benzeri unsurların bulunması,
    • Değerleme çalışmalarında ihtiyaç duyulan bilgilerin elde edilmesi ile ilgili araştırma altyapısına sahip olması

şartlarını haiz olduğumuzu beyan ederiz.

Saygılarımızla,

Bizim Menkul Değerler A.Ş. Araştırma & Kurumsal Finansman Merdivenköy Mah. Bora Sok. Göztepe Nida Kule İş Merkezi No:1 Kat:17 34732 Kadıköy Tel: +90 (216) 547 13 00

Talk to a Data Expert

Have a question? We'll get back to you promptly.