AI Terminal

MODULE: AI_ANALYST
Interactive Q&A, Risk Assessment, Summarization
MODULE: DATA_EXTRACT
Excel Export, XBRL Parsing, Table Digitization
MODULE: PEER_COMP
Sector Benchmarking, Sentiment Analysis
SYSTEM ACCESS LOCKED
Authenticate / Register Log In

BOSCH FREN SİSTEMLERİ SANAYİ VE TİCARET A.Ş.

Audit Report / Information May 7, 2024

8972_rns_2024-05-07_691f6c21-e4c3-406e-8349-756b79c6f2fc.pdf

Audit Report / Information

Open in Viewer

Opens in native device viewer

BOSCH FREN SİSTEMLERİ SANAYİ VE TİCARET A.Ş.

1 OCAK - 31 ARALIK 2023 HESAP DÖNEMİNE AİT FİNANSAL TABLOLAR VE BAĞIMSIZ DENETÇİ RAPORU

İçindekiler Sayfa
Bağımsız denetçi raporu 1-5
Finansal durum tabloları 6-7
Kar veya zarar ve diğer kapsamlı gelir tabloları 8
Özkaynaklar değişim tabloları 9
Nakit akış tabloları 10
Finansal tablolara ilişkin dipnotlar 11-63

Güney Bağımsız Denetim ve SMMM A.Ş. Maslak Mah. Eski Büyükdere Cad. Orjin Maslak İş Merkezi No: 27 Daire: 57 34485 Sarıyer İstanbul - Türkiye

Tel: +90 212 315 3000 Fax: +90 212 230 8291 ey.com Ticaret Sicil No : 479920 Mersis No: 0-4350-3032-6000017

BAĞIMSIZ DENETÇİ RAPORU

Bosch Fren Sistemleri Sanayi ve Ticaret A.Ş. Genel Kuruluna

A) Finansal Tabloların Bağımsız Denetimi

1) Görüş

Bosch Fren Sistemleri Sanayi ve Ticaret A.Ş. ("Şirket") 31 Aralık 2023 tarihli finansal durum tablosu ile aynı tarihte sona eren hesap dönemine ait; kâr veya zarar ve diğer kapsamlı gelir tablosu, özkaynak değişim tablosu ve nakit akış tablosu ile önemli muhasebe politikalarının özeti de dâhil olmak üzere finansal tablo dipnotlarından oluşan finansal tablolarını denetlemiş bulunuyoruz.

Görüşümüze göre ilişikteki finansal tablolar, Şirket'in 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla finansal durumunu ve aynı tarihte sona eren hesap dönemine ait finansal performansını ve nakit akışlarını, Türkiye Finansal Raporlama Standartlarına ("TFRS'lere") uygun olarak tüm önemli yönleriyle gerçeğe uygun bir biçimde sunmaktadır.

2) Görüşün Dayanağı

Yaptığımız bağımsız denetim, Sermaye Piyasası Kurulu düzenlemeleri çerçevesinde kabul edilen ve Kamu Gözetimi, Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumu (KGK) tarafından yayımlanan Türkiye Denetim Standartlarının bir parçası olan Bağımsız Denetim Standartlarına (BDS'lere) uygun olarak yürütülmüştür. Bu Standartlar kapsamındaki sorumluluklarımız, raporumuzun Bağımsız Denetçinin Finansal Tabloların Bağımsız Denetimine İlişkin Sorumlulukları bölümünde ayrıntılı bir şekilde açıklanmıştır. KGK tarafından yayımlanan Bağımsız Denetçiler için Etik Kurallar (Etik Kurallar) ile Sermaye Piyasası Kurulu mevzuatında ve ilgili diğer mevzuatta finansal tabloların bağımsız denetimiyle ilgili olarak yer alan etik ilkelere uygun olarak Şirketten bağımsız olduğumuzu beyan ederiz. Etik Kurallar ve mevzuat kapsamındaki etiğe ilişkin diğer sorumluluklar da tarafımızca yerine getirilmiştir. Bağımsız denetim sırasında elde ettiğimiz bağımsız denetim kanıtlarının, görüşümüzün oluşturulması için yeterli ve uygun bir dayanak oluşturduğuna inanıyoruz.

3) Kilit Denetim Konuları

Kilit denetim konuları, mesleki muhakememize göre cari döneme ait finansal tabloların bağımsız denetiminde en çok önem arz eden konulardır. Kilit denetim konuları, bir bütün olarak finansal tabloların bağımsız denetimi çerçevesinde ve finansal tablolara ilişkin görüşümüzün oluşturulmasında ele alınmış olup, bu konular hakkında ayrı bir görüş bildirmiyoruz.

Kilit Denetim Konusu Kilit Denetim Konusunun Denetimde Nasıl
Ele Alındığı
Ticari alacaklar değer düşüklüğü
Ticari alacakların tahsil edilebilirliği Şirket'in, kredi
riski ve işletme sermayesi yönetimi için önemli
unsurlardan bir tanesidir ve yönetimin önemli
yargılarını ve tahminlerini içerir.
Ticari alacaklar için ayrılan karşılık tutarının
denetimi
ile
ilgili
aşağıdaki
prosedürler
uygulanmıştır:
31 Aralık 2023
tarihi itibarıyla finansal durum
Şirketin
ticari
alacaklarının
tahsiline
ilişkin
sürecinin değerlendirilmesi
tablosunda taşınan 208.911.211
TL
tutarındaki
ticari alacaklar üzerinde toplam 2.110.214
TL
tutarında değer düşüklüğü karşılığı bulunmaktadır.
Alacak yaşlandırma tablolarının analitik olarak
incelenmesi ve tahsilat devir hızının önceki yıl ile
karşılaştırılması,
Ticari alacaklar için tahsilat riskinin ve ayrılacak
karşılığın belirlenmesi veya özel bir ticari alacağın
tahsil edilebilir olup olmadığının belirlenmesi önemli
yönetim muhakemesi gerektirmektedir.
Ticari alacak bakiyelerinin örneklem yoluyla
doğrulama
mektupları
gönderilerek
test
edilmesi,
Tutarların büyüklüğü ve ticari alacakların tahsil
edilebilirlik
değerlendirmelerinde
gerekli
olan
Müteakip
dönemde
yapılan
tahsilatların
örneklem yoluyla test edilmesi,
muhakeme
dolayısıyla,
ticari
alacakların
mevcudiyeti
ve
tahsil
edilebilirliği
hususu
kilit
denetim konusu olarak değerlendirilmektedir.
Alacaklara ilişkin alınan teminatların örneklem
yoluyla test edilmesi,
Ticari
alacaklar
ile
ilgili
detaylar
Dipnot
4'te
açıklanmıştır.
Ticari
alacaklar
için
ayrılan
karşılıkların
uygunluğunun denetimi için alacaklar ile ilgili
ihtilaf
ve
davaların
araştırılması
ve
hukuk
müşavirlerinden
devam
eden
alacak
takip
davalarıyla ile ilgili teyit yazısı alınması,
Ticari alacaklara ve ticari alacaklara ilişkin değer
düşüklüğüne ilişkin açıklamaların yeterliliğinin ve
TFRS'ye uygunluğunun değerlendirilmesi.

Kilit denetim konuları Kilit denetim konusunun denetimde nasıl ele
alındığı
Enflasyon muhasebesinin uygulanması
2 numaralı dipnotta açıklandığı üzere, Şirket'in
fonksiyonel para biriminin (Türk Lirası) 31 Aralık
2023 itibari ile yüksek enflasyonlu ekonomi para
birimi olarak değerlendirilmesi sebebi ile Şirket,
"TMS
29
Yüksek
Enflasyonlu
Ekonomilerde
Finansal
Raporlama"
standardını
uygulamaya
başlamıştır.
TMS 29'a uygun olarak, finansal tablolar ve önceki
dönemlere ait finansal bilgiler, Türk Lirası'nın genel
satın alma gücündeki değişikliklerin yansıtılması
için yeniden düzeltilmiş ve sonuç olarak, raporlama
tarihine göre Türk Lirası'nın satın alma gücü
cinsinden sunulmuştur.
Uygulanan
denetim
prosedürleri
aşağıda
açıklanmıştır;
-
Finansal
raporlamadan
sorumlu
yönetimle
görüşüp,
TMS
29'un
uygulanması sırasında dikkate alınan
prensipler, parasal olmayan hesapların
belirlenmesi ve tasarlanan TMS 29
modelleri
üzerinde
yapılan
testler
hakkında incelemeler yapılmıştır.
-
Hesaplamaların tamlığı ve doğruluğunu
sağlamak amacıyla kullanılan girişler ve
endeksler test edilmiştir.
TMS 29'un yönergelerine uygun olarak Şirket,
enflasyona duyarlı finansal tabloları hazırlamak için
Türkiye Tükecisi Finans Endekslerini kullanmıştır.
Enflasyon düzeltmesi için uygulanan prensipler, 2
numaralı dipnotta açıklanmıştır.
TMS
29'un
Şirket'in
raporlanan
sonuçları
ve
finansal durumu üzerindeki önemli etkisi göz önüne
alındığında, yüksek enflasyon muhasebesi bir kilit
denetim konusu olarak değerlendirilmiştir.
-
TMS 29 uyarınca yeniden düzenlenen
finansal tablo ve ilgili finansal bilgiler
kontrol edilmiştir.
Enflasyon
muhasebesi
uygulanmış
finansal
tablolarda ve ilgili dipnot açıklamalarında verilen
bilgilerin
TMS
29
açısından
yeterliliği
değerlendirilmiştir.

4) Yönetimin ve Üst Yönetimden Sorumlu Olanların Finansal Tablolara İlişkin Sorumlulukları

Şirket yönetimi; finansal tabloların TFRS'lere uygun olarak hazırlanmasından, gerçeğe uygun bir biçimde sunumundan ve hata veya hile kaynaklı önemli yanlışlık içermeyecek şekilde hazırlanması için gerekli gördüğü iç kontrolden sorumludur.

Finansal tabloları hazırlarken yönetim; Şirketin sürekliliğini devam ettirme kabiliyetinin değerlendirilmesinden, gerektiğinde süreklilikle ilgili hususları açıklamaktan ve Şirketi tasfiye etme ya da ticari faaliyeti sona erdirme niyeti ya da mecburiyeti bulunmadığı sürece işletmenin sürekliliği esasını kullanmaktan sorumludur.

Üst yönetimden sorumlu olanlar, Şirketin finansal raporlama sürecinin gözetiminden sorumludur.

5) Bağımsız Denetçinin Finansal Tabloların Bağımsız Denetimine İlişkin Sorumlulukları

Bir bağımsız denetimde, biz bağımsız denetçilerin sorumlulukları şunlardır:

Amacımız, bir bütün olarak finansal tabloların hata veya hile kaynaklı önemli yanlışlık içerip içermediğine ilişkin makul güvence elde etmek ve görüşümüzü içeren bir bağımsız denetçi raporu düzenlemektir. Sermaye Piyasası Kurulu'nca yayımlanan bağımsız denetim standartlarına ve BDS'lere uygun olarak yürütülen bir bağımsız denetim sonucunda verilen makul güvence; yüksek bir güvence seviyesidir ancak, var olan önemli bir yanlışlığın her zaman tespit edileceğini garanti etmez. Yanlışlıklar hata veya hile kaynaklı olabilir. Yanlışlıkların, tek başına veya toplu olarak, finansal tablo kullanıcılarının bu tablolara istinaden alacakları ekonomik kararları etkilemesi makul ölçüde bekleniyorsa bu yanlışlıklar önemli olarak kabul edilir.

Sermaye Piyasası Kurulu'nca yayımlanan bağımsız denetim standartlarına ve BDS'lere uygun olarak yürütülen bağımsız denetimin gereği olarak, bağımsız denetim boyunca mesleki muhakememizi kullanmakta ve mesleki şüpheciliğimizi sürdürmekteyiz. Tarafımızca ayrıca:

  • Finansal tablolardaki hata veya hile kaynaklı "önemli yanlışlık" riskleri belirlenmekte ve değerlendirilmekte; bu risklere karşılık veren denetim prosedürleri tasarlanmakta ve uygulanmakta ve görüşümüze dayanak teşkil edecek yeterli ve uygun denetim kanıtı elde edilmektedir. (Hile; muvazaa, sahtekârlık, kasıtlı ihmal, gerçeğe aykırı beyan veya iç kontrol ihlali fiillerini içerebildiğinden, hile kaynaklı önemli bir yanlışlığı tespit edememe riski, hata kaynaklı önemli bir yanlışlığı tespit edememe riskinden yüksektir.)
  • Şirketin iç kontrolünün etkinliğine ilişkin bir görüş bildirmek amacıyla değil ama duruma uygun denetim prosedürlerini tasarlamak amacıyla denetimle ilgili iç kontrol değerlendirilmektedir.
  • Yönetim tarafından kullanılan muhasebe politikalarının uygunluğu ile yapılan muhasebe tahminlerinin ve ilgili açıklamaların makul olup olmadığı değerlendirilmektedir.
  • Elde edilen denetim kanıtlarına dayanarak, Şirketin sürekliliğini devam ettirme kabiliyetine ilişkin ciddi şüphe oluşturabilecek olay veya şartlarla ilgili önemli bir belirsizliğin mevcut olup olmadığı hakkında ve yönetimin işletmenin sürekliliği esasını kullanmasının uygunluğu hakkında sonuca varılmaktadır. Önemli bir belirsizliğin mevcut olduğu sonucuna varmamız hâlinde, raporumuzda, finansal tablolardaki ilgili açıklamalara dikkat çekmemiz ya da bu açıklamaların yetersiz olması durumunda olumlu görüş dışında bir görüş vermemiz gerekmektedir. Vardığımız sonuçlar, bağımsız denetçi raporu tarihine kadar elde edilen denetim kanıtlarına dayanmaktadır. Bununla birlikte, gelecekteki olay veya şartlar Şirketin sürekliliğini sona erdirebilir.
  • Finansal tabloların, açıklamalar dâhil olmak üzere, genel sunumu, yapısı ve içeriği ile bu tabloların, temelini oluşturan işlem ve olayları gerçeğe uygun sunumu sağlayacak şekilde yansıtıp yansıtmadığı değerlendirilmektedir.

Diğer hususların yanı sıra, denetim sırasında tespit ettiğimiz önemli iç kontrol eksiklikleri dâhil olmak üzere, bağımsız denetimin planlanan kapsamı ve zamanlaması ile önemli denetim bulgularını üst yönetimden sorumlu olanlara bildirmekteyiz.

Bağımsızlığa ilişkin etik hükümlere uygunluk sağladığımızı üst yönetimden sorumlu olanlara bildirmiş bulunmaktayız. Ayrıca bağımsızlık üzerinde etkisi olduğu düşünülebilecek tüm ilişkiler ve diğer hususlar ile varsa, ilgili önlemleri üst yönetimden sorumlu olanlara iletmiş bulunmaktayız.

Üst yönetimden sorumlu olanlara bildirilen konular arasından, cari döneme ait finansal tabloların bağımsız denetiminde en çok önem arz eden konuları yani kilit denetim konularını belirlemekteyiz. Mevzuatın konunun kamuya açıklanmasına izin vermediği durumlarda veya konuyu kamuya açıklamanın doğuracağı olumsuz sonuçların, kamuya açıklamanın doğuracağı kamu yararını aşacağının makul şekilde beklendiği oldukça istisnai durumlarda, ilgili hususun bağımsız denetçi raporumuzda bildirilmemesine karar verebiliriz.

B) Mevzuattan Kaynaklanan Diğer Yükümlülükler

  • 1) 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun ("TTK") 398'inci maddesinin dördüncü fıkrası uyarınca düzenlenen Riskin Erken Saptanması Sistemi ve Komitesi Hakkında Denetçi Raporu 7 Mayıs 2024 tarihinde Şirket'in Yönetim Kurulu'na sunulmuştur.
  • 2) Türk Ticaret Kanunu'nun ("TTK") 402'nci maddesinin dördüncü fıkrası uyarınca Şirketin 1 Ocak – 31 Aralık 2023 hesap döneminde defter tutma düzeninin, finansal tabloların, kanun ile Şirket esas sözleşmesinin finansal raporlamaya ilişkin hükümlerine uygun olmadığına dair önemli bir hususa rastlanmamıştır.
  • 3) TTK'nın 402'nci maddesinin dördüncü fıkrası uyarınca Yönetim Kurulu tarafımıza denetim kapsamında istenen açıklamaları yapmış ve talep edilen belgeleri vermiştir.

Bu bağımsız denetimi yürütüp sonuçlandıran sorumlu denetçi Ferzan Ülgen'dir.

Güney Bağımsız Denetim ve Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik Anonim Şirketi A member firm of Ernst & Young Global Limited

Ferzan Ülgen, SMMM Sorumlu Denetçi

7 Mayıs 2024 İstanbul, Türkiye

31 ARALIK 2023 TARİHİ İTİBARİYLA FİNANSAL DURUM TABLOSU

(Tutarlar aksi belirtilmedikçe, Türk Lirasının 31 Aralık 2023 tarihindeki satın alma gücü cinsinden ("TL") ifade edilmiştir.)

Cari Dönem Geçmiş Dönem
Bağımsız Bağımsız
Denetimden Denetimden
Geçmiş Geçmiş
Dipnot
Varlıklar referansları 31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
Nakit ve nakit benzerleri 3 116.243.908 122.259.183
Ticari alacaklar 208.911.211 211.460.391
- İlişkili taraflardan alacaklar 4,24 6.113.200 13.391.018
- İlişkili olmayan taraflardan ticari alacaklar 4 202.798.011 198.069.373
Diğer alacaklar 1.573.065 877.107
- İlişkili olmayan taraflardan diğer alacaklar 5 1.573.065 877.107
Stoklar 6 82.709.187 82.372.407
Peşin ödenmiş giderler 1.298.012 509
- İlişkili olmayan taraflara peşin ödenmiş giderler 14 1.298.012 509
Cari dönem vergisi ile ilgili varlıklar 22 - 432.275
Diğer dönen varlıklar 540.681 467.643
- İlişkili olmayan taraflardan diğer dönen varlıklar 13 540.681 467.643
Toplam Dönen Varlıklar 411.276.064 417.869.515
Diğer alacaklar - 682.348
- İlişkili olmayan taraflardan diğer alacaklar 5 - 682.348
Maddi duran varlıklar 206.563.368 234.314.694
- Tesis, makine ve cihazlar 7 183.394.986 72.524.206
- Mobilya ve demirbaşlar 7 18.375.441 9.419.484
- Yapılmakta olan yatırımlar 7 4.792.941 152.371.004
Kullanım hakkı varlıkları 8 75.404.517 93.047.193
Maddi olmayan duran varlıklar 11.141.353 4.000.428
- Diğer haklar 9 11.141.353 4.000.428
Peşin ödenmiş giderler - 330.286
- İlişkili olmayan taraflara peşin ödenmiş giderler 14 - 330.286
Ertelenmiş vergi varlığı 22 13.317.708 40.138.219
Toplam Duran Varlıklar 306.426.946 372.513.168
Toplam Varlıklar 717.703.010 790.382.683

31 ARALIK 2023 TARİHİ İTİBARİYLA FİNANSAL DURUM TABLOSU

(Tutarlar aksi belirtilmedikçe, Türk Lirasının 31 Aralık 2023 tarihindeki satın alma gücü cinsinden ("TL") ifade edilmiştir.)

Cari dönem Geçmiş dönem
Bağımsız Bağımsız
Denetimden Denetimden
Geçmiş Geçmiş(*)
Dipnot
Kaynaklar referansları 31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
Uzun vadeli borçlanmaların kısa vadeli kısımları
- İlişkili olmayan taraflardan uzun vadeli borçlanmaların kısa
26.880.272
26.880.272
18.510.353
18.510.353
vadeli kısımları
- Kiralama işlemlerinden borçlar 10 26.880.272 18.510.353
Ticari borçlar 170.507.633 291.561.353
- İlişkili taraflara ticari borçlar 4,24 82.206.935 175.823.665
- İlişkili olmayan taraflara ticari borçlar 4 88.300.698 115.737.688
Çalışanlara sağlanan faydalar kapsamında borçlar 5 4.825.057 3.825.129
Diğer borçlar 107.214.044 7.590.730
- İlişkili taraflara diğer borçlar 5,24 94.602.483 1.906.503
- İlişkili olmayan taraflara diğer borçlar 5 12.611.561 5.684.227
Müşteri sözleşmelerinden doğan yükümlülükler 4.076.726 16.782.199
- Diğer sözleşme yükümlülükleri 5 4.076.726 16.782.199
Dönem karı vergi yükümlülüğü 22 66.529 -
Kısa vadeli karşılıklar 13.067.833 10.494.378
- Çalışanlara sağlanan faydalara ilişkin kısa vadeli karşılıklar 12 13.067.833 9.244.515
- Diğer kısa vadeli karşılıklar 11 - 1.249.863
Toplam Kısa Vadeli Yükümlülükler 326.638.094 348.764.142
Uzun vadeli borçlanmalar 53.634.156 78.080.295
- İlişkili olmayan taraflardan uzun vadeli borçlanmalar 53.634.156 78.080.295
- Kiralama işlemlerinden borçlar 10 53.634.156 78.080.295
Müşteri sözleşmelerinden doğan yükümlülükler 32.344.742 -
- Diğer sözleşme yükümlülükleri 5 32.344.742 -
Diğer borçlar 156.983.414 41.444.869
- İlişkili taraflara diğer borçlar 5,24 156.983.414 41.444.869
Uzun vadeli karşılıklar 25.425.610 34.338.474
- Çalışanlara sağlanan faydalara ilişkin uzun vadeli karşılıklar 12 25.425.610 34.338.474
Toplam Uzun Vadeli Yükümlülükler 268.387.922 153.863.638
Ödenmiş sermaye 15 2.500.000 2.500.000
Sermaye düzeltme farkları 15 495.080.069 495.080.069
Kar veya zararda yeniden sınıflandırılmayacak
birikmiş diğer kapsamlı giderler (21.390.297) (14.128.419)
- Tanımlanmış fayda planları yeniden ölçüm kayıpları 12 (21.390.297) (14.128.419)
Kardan ayrılan kısıtlanmış yedekler 15 92.696.722 83.224.031
Geçmiş yıllar karları / ( zararları) (383.299.153) (395.864.287)
Net dönem karı / (zararı) (62.910.347) 116.943.509
Toplam Özkaynaklar 122.676.994 287.754.903
Toplam Yükümlülükler Ve Özkaynaklar 717.703.010 790.382.683

(*) Yeniden sınıflandırılmış ( Not 2.5)

31 ARALIK 2023 TARİHİ İTİBARİYLA KAR VEYA ZARAR TABLOSU VE DİĞER KAPSAMLI GELİR TABLOSU TABLOSU

(Tutarlar aksi belirtilmedikçe, Türk Lirasının 31 Aralık 2023 tarihindeki satın alma gücü cinsinden ("TL") ifade edilmiştir.)

Cari dönem Geçmiş dönem
Bağımsız Bağımsız
Denetimden Denetimden
Geçmiş Geçmiş
Dipnot 1 Ocak - 1 Ocak -
referansları 31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
Hasılat 16 1.210.560.868 1.296.637.492
Satışların maliyeti (-) 16 (1.149.077.531) (1.122.190.682)
Brüt Kar 16 61.483.337 174.446.810
Genel yönetim giderleri (-) 17 (3.144.274) (2.505.743)
Pazarlama, satış ve dağıtım giderleri (-) 17 (41.606.350) (49.544.329)
Esas faaliyetlerden diğer gelirler 19 35.721.148 30.457.362
Esas faaliyetlerden diğer giderler (-) 19 (88.884.492) (47.166.007)
Esas Faaliyet (Zararı) /Karı (36.430.631) 105.688.093
Finansman gelirleri 20 33.014.533 27.882.650
Finansman giderleri (-) 20 (147.285.658) (18.262.712)
Net Parasal Pozisyon Kazançları / (Kayıpları) 128.949.072 (32.492.603)
Sürdürülen Faaliyetler Vergi Öncesi (Zararı)/ Karı (21.752.684) 82.815.428
Sürdürülen faaliyetler vergi (gideri) / geliri (41.157.663) 34.128.081
-Dönem vergi gideri 22 (11.916.526) (37.641)
-Ertelenmiş vergi (gideri) / geliri 22 (29.241.137) 34.165.722
Dönem (Zararı) / Karı (62.910.347) 116.943.509
Pay Başına (Kayıp) / Kazanç 23 (25,16) 46,78
Kar veya zararda yeniden sınıflandırılmayacaklar
- Tanımlanmış fayda planları yeniden ölçüm kayıpları (9.682.505) (17.660.524)
- Tanımlanmış fayda planları yeniden ölçüm kayıpları, 2.420.626 3.532.105
ertelenmiş vergi etkisi 21
Diğer Kapsamlı Gider (7.261.879) (14.128.419)
Toplam Kapsamlı (Gider) /Gelir (70.172.226) 102.815.090

1 OCAK - 31 ARALIK 2023 VE 2022 HESAP DÖNEMLERİNE AİT ÖZKAYNAK DEĞİŞİM TABLOLARI

(Tutarlar aksi belirtilmedikçe, Türk Lirasının 31 Aralık 2023 tarihindeki satın alma gücü cinsinden ("TL") ifade edilmiştir.)

Kar veya
Zararda
Yeniden
Sınıflandırılmayacaklar
Sermaye Tanımlanmış
Fayda
Kardan
Ayrılan
Ödenmiş Düzeltme Planları Yeniden Kısıtlanmış Geçmiş
Yıllar
Net Toplam
Sermaye Farkları Ölçüm Kayıpları Yedekler (Zararları)/Karları Dönem Özkaynaklar
(Zararı) /
Karı
1 Ocak 2022 İtibariyle Bakiyeler 2.500.000 495.080.069 - 66.164.846 (292.192.354) - 271.552.561
Transferler - - - 17.059.185 (17.059.185) - -
Toplam kapsamlı gelir - - (14.128.419) - - 116.943.509 102.815.090
-
Dönem karı
- - - - - 116.943.509 116.943.509
-
Diğer kapsamlı gider
- - (14.128.419) - - - (14.128.419)
Kar payları - - - - (86.612.748) - (86.612.748)
31 Aralık 2022
İtibariyle Bakiyeler
2.500.000 495.080.069 (14.128.419) 83.224.031 (395.864.287) 116.943.509 287.754.903
1 Ocak 2023 İtibariyle Bakiyeler 2.500.000 495.080.069 (14.128.419) 83.224.031 (395.864.287) 116.943.509 287.754.903
Transferler - - - 9.472.691 107.470.818 (116.943.509) -
Toplam kapsamlı gelir / (gider) - - (7.261.878) - - (62.910.347) (70.172.225)
-
Dönem karı
- - - - - (62.910.347) (62.910.347)
Diğer kapsamlı gider - - (7.261.878) - - - (7.261.878)
Kar payları - - - - (94.905.684) - (94.905.684)
31 Aralık 2023
İtibariyle Bakiyeler
2.500.000 495.080.069 (21.390.297) 92.696.722 (383.299.153) (62.910.347) 122.676.994

Takip eden dipnotlar, finansal tabloların ayrılmaz parçasını oluşturmaktadır.

1 OCAK - 31 ARALIK 2023 VE 2022 HESAP DÖNEMLERİNE AİT NAKİT AKIŞ TABLOSU (Tutarlar aksi belirtilmedikçe, Türk Lirasının 31 Aralık 2023 tarihindeki satın alma gücü cinsinden ("TL") ifade edilmiştir.)

Cari dönem Geçmiş dönem
Bağımsız Denetimden
Geçmiş
Bağımsız Denetimden
Geçmiş
Dipnot 1 Ocak - 1 Ocak -
referansları 31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
Dönem Karı / (Zararları) (62.910.347) 116.943.509
Dönem Net Karı Mutabakatı İle İlgili Düzeltmeler: 186.027.699 56.541.116
Amortisman ve itfa gideri ile ilgili düzeltmeler 7,8,9 54.690.383 42.114.418
Değer düşüklüğü (iptali) ile ilgili düzeltmeler 499.941 1.093.303
-Alacaklarda değer düşüklüğü (iptali) ile ilgili düzeltmeler 4 928.208 537.510
-Stoklarda değer düşüklüğü (iptali) ile ilgili düzeltmeler 6 (428.267) 555.793
Karşılıklarla ilgili düzeltmeler 24.381.954 20.887.815
-Çalışanlara sağlanan faydalara ilişkin karşılıklar ile ilgili düzeltmeler 11 19.436.858 19.637.952
-Diğer karşılıklar ile ilgili düzeltmeler 11 4.945.096 1.249.863
Faiz (gelirleri) ve giderleri ile ilgili düzeltmeler
-Faiz gelirleri ile ilgili düzeltmeler
20 32.682.939
(2.973.321)
7.668.282
(1.051.972)
-Faiz giderleri ile ilgili düzeltmeler 20 35.656.260 8.720.254
Gerçekleşmemiş yabancı para çevrim farklarıyla ilgili düzeltmeler 135.027.606 12.113.702
Vergi (geliri) gideri ile ilgili düzeltmeler 22 41.157.663 (34.128.081)
Parasal kayıp / (kazanç) (102.412.787) 6.791.677
İşletme Sermayesinde Gerçekleşen Değişimler (120.579.493) 132.006.796
Ticari alacaklardaki azalış / (artış) ile ilgili düzeltmeler 2.386.689 (25.880.103)
-İlişkili taraflardan ticari alacaklardaki azalış/(artış) 4,25 7.115.327 95.414
-İlişkili olmayan taraflardan ticari alacaklardaki (artış)/azalış 4 (4.728.638) (25.975.517)
Faaliyetlerle ilgili diğer alacaklardaki azalış / (artış) ile ilgili düzeltmeler (13.610) (1.508.167)
-İlişkili olmayan taraflardan faaliyetlerle ilgili diğer alacaklardaki
azalış/(artış)
5 (13.610) (1.508.167)
Stoklardaki (artış)/azalış 6 812.382 10.095.317
Peşin ödenmiş giderlerdeki azalış/(artış) 14 (967.217) 136.089
Cari Dönem vergisiyle ilgili Varlıklar - (432.275)
Diğer dönen varlıklar 14 (73.038) 3.250.669
Ticari borçlardaki artış (azalış) ile ilgili düzeltmeler (121.053.720) 170.540.452
-İlişkili taraflara ticari borçlardaki artış/(azalış) 4,25 (93.616.730) 138.726.753
-İlişkili olmayan taraflara ticari borçlardaki artış/(azalış) 4 (27.436.990) 31.813.699
Çalışanlara sağlanan faydalar kapsamında borçlardaki artış 5 999.928 1.046.182
İşletme sermayesinde gerçekleşen diğer artış (azalış) ile ilgili düzeltmeler
-Faaliyetlerle ilgili diğer varlıklardaki artış/(azalış)
35.639.398
28.924.007
456.815
-
-Faaliyetlerle ilgili diğer yükümlülüklerdeki artış/(azalış) 6.715.391 456.815
Çalışanlara sağlanan faydalara ilişkin karşılıklar kapsamında yapılan
ödemeler 12 (20.977.691) (14.375.555)
Vergi ödemeleri 22 (11.417.722) (8.787.721)
Diğer karşılıklara ilişkin ödemeler (5.914.892) (2.534.907)
A. İşletme Faaliyetlerinden Kaynaklanan Nakit Akışları 2.537.859 305.491.421
Maddi ve maddi olmayan duran varlıkların satışından kaynaklanan nakit
girişleri - 1.845.806
-Maddi duran varlıkların satışından kaynaklanan nakit girişleri - 1.845.806
Maddi ve maddi olmayan duran varlıkların alımından kaynaklanan nakit
çıkışları (20.825.804) (176.405.540)
-Maddi duran varlık alımından kaynaklanan nakit çıkışları 7,8 (20.825.804) (176.405.540)
B. Yatırım Faaliyetlerinden Kaynaklanan Nakit Akışları (20.825.804) (174.559.734)
Borçlanmadan kaynaklanan nakit girişleri 171.802.690 42.405.257
-İlişkili taraflardan alınan diğer borçlardaki artış
Borç ödemelerine ilişkin nakit çıkışları
171.802.690
(23.167.366)
42.405.257
(27.982.559)
-Kira sözleşmelerinden kaynaklanan borç ödemelerine ilişkin nakit
çıkışları 10 (23.167.366) (27.982.559)
Ödenen temettüler (89.252.507) (86.612.748)
Alınan faiz 20 2.973.321 1.051.972
Ödenen faiz 20 (7.481.034) (56.347)
C. Finansman Faaliyetlerinden Kaynaklanan Nakit Akışları 54.875.104 (71.194.425)
D.Nakit ve nakit benzerleri üzerindeki enflasyon etkisi (42.602.435) (40.050.867)
Nakit ve nakit benzerlerindeki net artış/(azalış) (A+B+C+D) 36.587.160 59.737.264
Dönem Başındaki Nakit ve Nakit Benzerleri 3 122.259.183 102.572.786
Dönem sonundaki nakit ve nakit benzerleri 3 116.243.908 122.259.183

01 OCAK - 31 ARALIK 2023 HESAP DÖNEMİNE İLİŞKİN AÇIKLAYICI DİPNOTLAR

(Tutarlar aksi belirtilmedikçe, Türk Lirasının 31 Aralık 2023 tarihindeki satın alma gücü cinsinden ("TL") ifade edilmiştir.)

1. Şirket'in organizasyonu ve faaliyet konusu

Bosch Fren Sistemleri Sanayi ve Ticaret A.Ş. ("Şirket")'nin faaliyet konusunu, otomotiv ana sanayi firmalarının ve yedek parça piyasasının gereksinim duyduğu, otomobil ve hafif ticari araçlar için hidrolik fren sistemlerinin üretimi ve satışı oluşturmaktadır. Şirket'in üretim tesisi ve merkezi Bursa'dadır.

1996 yılında çıkarılmış sermayesinin %80'ini temsil eden hisselerin Almanya'da yerleşik Robert Bosch GmbH tarafından satın alınmasını takiben, Şirket, Robert Bosch Grubu'na dahil olmuştur. Şirket, faaliyetlerinin bir kısmını, Bosch grubu şirketleri ile yapmaktadır. Şirket'in hem müşterisi hem de tedarikçisi konumunda ilişkili tarafları mevcuttur. Şirket, Sermaye Piyasası Kurulu'na ("SPK") kayıtlıdır ve payları, Borsa İstanbul A.Ş.'de ("BİST") işlem görmektedir. 31 Aralık 2023 itibarıyla, BİST'te kayıtlı %15,50 (2022: %15,50) oranında payı mevcuttur.

Şirket'in bünyesinde istihdam edilen personel sayısı 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla 39 memur ve 113 işçi olmak üzere toplam 152 kişidir (31 Aralık 2022: 38 memur ve 120 işçi olmak üzere toplam 158 kişidir).

Şirket'in kayıtlı olduğu adresi aşağidaki gibidir: Fethiye OSB Mahallesi Sarı Cd. No: 8/A Nilüfer Bursa/TÜRKİYE

Finansal tabloların onaylanması:

Finansal tablolar, Yönetim Kurulu tarafından onaylanmış ve 7 Mayıs 2024 tarihinde yayınlanması için yetki verilmiştir.

2. Finansal tabloların sunumuna ilişkin esaslar

2.1 Sunuma ilişkin temel esaslar

Şirket, yasal defterlerini ve kanuni finansal tablolarını Türk Ticaret Kanunu ("TTK") ve vergi mevzuatınca belirlenen muhasebe ilkelerine uygun olarak tutmakta ve hazırlamaktadır.

Bu finansal tablolar Sermaye Piyasası Kurulu'nun ("SPK") 13 Haziran 2013 tarih ve 28676 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Seri II-14.1 No'lu "Sermaye Piyasasında Finansal Raporlamaya İlişkin Esaslar Tebliği" hükümlerine uygun olarak hazırlanmış olup Tebliğin 5. Maddesine istinaden Kamu Gözetimi Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumu ("KGK") tarafından yürürlüğe konulmuş olan Türkiye Muhasebe Standartları ("TMS") esas alınmıştır. TMS'ler; Türkiye Muhasebe Standartları, Türkiye Finansal Raporlama Standartları ("TFRS") ile bunlara ilişkin ek ve yorumları içermektedir.

Şirket'in, finansal tabloları ve dipnotları, KGK tarafından 4 Ekim 2022 tarihinde yayınlanan TMS taksonomisine uygun olarak sunulmuştur. SPK, 17 Mart 2005 tarihinde almış olduğu bir kararla, Türkiye'de faaliyette bulunan halka açık şirketler için, 1 Ocak 2005 tarihinden itibaren geçerli olmak üzere enflasyon muhasebesi uygulamasının gerekli olmadığını ilan etmiştir. Şirket'in finansal tabloları bu karar çerçevesinde hazırlanmıştır.

Şirket, muhasebe kayıtlarının tutulmasında ve kanuni finansal tablolarının hazırlanmasında, SPK tarafından çıkarılan prensipleri ve şartları, Türk Ticaret Kanunu ("TTK"), vergi mevzuatı ve Türkiye Cumhuriyeti Maliye Bakanlığı ("Maliye Bakanlığı") tarafından çıkarılan Tek Düzen Hesap Planı şartlarını esas almaktadır. Türkiye Finansal Raporlama Standartlarına göre hazırlanan bu finansal tablolar, gerçeğe uygun değerleri ile gösterilen finansal varlık ve yükümlülüklerin dışında, tarihi maliyet esası baz alınarak Türk Lirası olarak hazırlanmıştır. Finansal tablolar, tarihi maliyet esasına göre hazırlanmış kanuni kayıtlara Türkiye Finansal Raporlama Standartları uyarınca doğru sunumun yapılması amacıyla gerekli düzeltme ve sınıflandırmalar yansıtılarak düzenlenmiştir.

Şirket'in finansal tabloları faaliyette bulunduğu temel ekonomik çevrede geçerli olan para birimi (fonksiyonel para birimi) ile sunulmuştur. Finansal durum ve faaliyet sonuçları, Şirket'in fonksiyonel para birimi olan ve finansal tablolar için sunum para birimi olan Türk Lirası ("TL") cinsinden ifade edilmiştir.

01 OCAK - 31 ARALIK 2023 HESAP DÖNEMİNE İLİŞKİN AÇIKLAYICI DİPNOTLAR

(Tutarlar aksi belirtilmedikçe, Türk Lirasının 31 Aralık 2023 tarihindeki satın alma gücü cinsinden ("TL") ifade edilmiştir.)

2. Finansal tabloların sunumuna ilişkin esaslar (Devamı)

İşletmenin sürekliliği

Finansal tablolar, Şirket'in önümüzdeki bir yılda ve faaliyetlerinin doğal akışı içerisinde varlıklarından fayda elde edeceği ve yükümlülüklerini yerine getireceği varsayımı altında işletmenin sürekliliği esasına göre hazırlanmıştır. Şirket önümüzdeki dönemde, Şirket'in yeni aktifleştirilen üretim hattının seri üretimi hızlandırması ile satışlarını arttırması, gider ve yatırımlarda verimlilik sağlanması beklenmektedir.

2.1.1 Yüksek Enflasyonlu Ekonomilerde Finansal Raporlama

TFRS'leri uygulayan işletmeler, Kamu Gözetimi Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumu (KGK) tarafından 23 Kasım 2023 tarihinde yapılan açıklamayla birlikte, 31 Aralık 2023 tarihinde veya sonrasında sona eren yıllık raporlama dönemine ait finansal tablolarından itibaren TMS 29 Yüksek Enflasyonlu Ekonomilerde Finansal Raporlama Standardına göre enflasyon muhasebesi uygulamaya başlamıştır. TMS 29, geçerli para birimi yüksek enflasyonlu bir ekonominin para birimi olan işletmelerin, finansal tabloları da dahil olmak üzere, finansal tablolarında uygulanmaktadır.

Söz konusu finansal tablolar ile önceki dönemlere ait karşılaştırmalı tüm tutarlar, TMS 29 uyarınca Türk lirasının genel satın alma gücünde meydana gelen değişimlere göre düzeltilmiş ve nihayetinde Türk lirasının 31 Aralık 2023 tarihindeki satın alma gücü cinsinden ifade edilmiştir.

İşletme TMS 29 uygulamasında, KGK'nın yaptığı yönlendirme uyarınca Türkiye İstatistik Kurumu tarafından yayımlanan Tüketici Fiyat Endekslerine (TÜFE) göre elde edilen düzeltme katsayılarını kullanmıştır. Türk lirasının yüksek enflasyonlu bir ekonominin para birimi olarak tanımlanmasına son verildiği 1 Ocak 2005 tarihinden bu yana cari ve geçmiş dönemlere ait TÜFE ile karşılık gelen düzeltme katsayıları aşağıdaki gibidir:

01 OCAK - 31 ARALIK 2023 HESAP DÖNEMİNE İLİŞKİN AÇIKLAYICI DİPNOTLAR

(Tutarlar aksi belirtilmedikçe, Türk Lirasının 31 Aralık 2023 tarihindeki satın alma gücü cinsinden ("TL") ifade edilmiştir.)

2. Finansal tabloların sunumuna ilişkin esaslar (Devamı)

Yıl sonu Endeks Endeks, % Düzeltme katsayısı 2004 113,86 9,35% 16,33 2005 122,65 7,72% 15,16 2006 134,49 9,65% 13,83 2007 145,77 8,39% 12,76 2008 160,44 10,06% 11,59 2009 170,91 6,53% 10,88 2010 181,85 6,40% 10,22 2011 200,85 10,45% 9,26 2012 213,23 6,16% 8,72 2013 229,01 7,40% 8,12 2014 247,72 8,17% 7,51 2015 269,54 8,81% 6,90 2016 292,54 8,53% 6,36 2017 327,41 11,92% 5,68 2018 393,88 20,30% 4,72 2019 440,5 11,84% 4,22 2020 504,81 14,60% 3,68 2021 686,95 36,08% 2,71 2022 1128,45 64,27% 1,65 2023 1859,38 64,77% 1,00

2.1.1 Yüksek Enflasyonlu Ekonomilerde Finansal Raporlama (Devamı)

TMS 29 uyarınca finansal tablolarda gerekli düzeltmeleri yapmak üzere, varlık ve yükümlülükler ilk olarak parasal ve parasal olmayan olarak ayrıştırılmış, parasal olmayan varlık ve yükümlülükler ayrıca cari değeriyle ölçülenler ve maliyet değeriyle ölçülenler olarak ilave bir ayrıştırmaya tabi tutulmuştur. Parasal kalemler (bir endekse bağlı olanlar hariç) ile raporlama dönemi sonundaki cari değerleriyle ölçülen parasal olmayan kalemler halihazırda 31 Aralık 2023 tarihindeki cari ölçüm biriminden ifade edildiklerinden enflasyon düzeltmesine tabi tutulmamıştır. 31 Aralık 2023 tarihindeki ölçüm biriminden ifade edilmeyen parasal olmayan kalemler ise ilgili katsayı kullanılarak enflasyon düzeltmesine tabi tutulmuştur. Parasal olmayan kalemlerin enflasyona göre düzeltilmiş değerinin geri kazanılabilir tutarı ya da net gerçekleşebilir değeri aştığı durumda, ilgili TFRS uygulanarak defter değerinde azaltıma gidilmiştir. Bunun yanı sıra, özkaynak unsurları ile kar veya zarar ve diğer kapsamlı gelir tablosundaki tüm kalemlerde enflasyon düzeltmesi yapılmıştır. Türk lirasının yüksek enflasyonlu bir ekonominin para birimi olarak tanımlanmasına son verildiği 1 Ocak 2005 tarihinden önce edinilmiş ya da üstlenilmiş parasal olmayan kalemler ile bu tarihten önce işletmeye konmuş ya da oluşmuş özkaynaklar TÜFE'de 1 Ocak 2005 tarihinden 31 Aralık 2023 tarihine kadar meydana gelen değişime göre düzeltmeye tabi tutulmuştur.

TMS 29'un uygulanması, Türk lirasının satın alma gücündeki azalıştan kaynaklı ve kar veya zarar ve diğer kapsamlı gelir tablosunun kar veya zarar bölümündeki Net Parasal Pozisyon Kazançları (Kayıpları) kaleminde sunulan düzeltmeleri gerekli kılmıştır. Parasal varlık veya yükümlülüklerin değeri endeksteki değişimlere bağlı olmadığı sürece, enflasyon döneminde, parasal yükümlülüklerden daha yüksek tutarda parasal varlık taşıyan işletmelerin satın alma gücü zayıflarken, parasal varlıklardan daha yüksek tutarda parasal yükümlülük taşıyan işletmelerin satın alma gücü artış gösterir. Net parasal pozisyon kazanç ya da kaybı, parasal olmayan kalemlerin, özkaynakların, kar veya zarar ve diğer kapsamlı gelir tablosundaki kalemlerin ve endekse bağlı parasal varlık ve yükümlülüklerin düzeltme farklarından elde edilmiştir.

01 OCAK - 31 ARALIK 2023 HESAP DÖNEMİNE İLİŞKİN AÇIKLAYICI DİPNOTLAR

(Tutarlar aksi belirtilmedikçe, Türk Lirasının 31 Aralık 2023 tarihindeki satın alma gücü cinsinden ("TL") ifade edilmiştir.)

2. Finansal tabloların sunumuna ilişkin esaslar (Devamı)

2.1.1 Yüksek Enflasyonlu Ekonomilerde Finansal Raporlama (Devamı)

Ayrıca, TMS 29'un ilk kez uygulandığı raporlama döneminde, Standart hükümleri ilgili ekonomide her zaman yüksek enflasyonun olduğu varsayılarak uygulanmaktadır. Bu nedenle, sonraki raporlama dönemleri için temel teşkil etmesi amacıyla karşılaştırmalı en erken dönemin başlangıcına ait 1 Ocak 2022 tarihli finansal durum tablosu enflasyona göre düzeltilmiştir. 1 Ocak 2022 tarihli finansal durum tablosundaki geçmiş yıllar karları/zararları kaleminin enflasyona göre düzeltilmiş tutarı söz konusu tablonun diğer kalemlerinin enflasyona göre düzeltilmesinden sonra olması gereken bilanço denkliğinden elde edilmiştir.

2.2 TMS'ye Uygunluk Beyanı

İlişikteki finansal tablolar Sermaye Piyasası Kurulu'nun ("SPK") 13 Haziran 2013 tarih ve 28676 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Seri II, 14.1 No'lu "Sermaye Piyasasında Finansal Raporlamaya İlişkin Esaslar Tebliği" ("Tebliğ") hükümlerine uygun olarak hazırlanmış olup, Tebliğin 5. maddesine istinaden Kamu Gözetimi Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumu ("KGK") tarafından yürürlüğe konulmuş olan Türkiye Muhasebe Standartları/Türkiye Finansal Raporlama Standartları ("TMS/TFRS") ile bunlara ilişkin ek ve yorumları esas alınmıştır.

2.3 Yeni ve düzeltilmiş standartlar ve yorumlar

31 Aralık 2023 tarihi itibariyle sona eren hesap dönemine ait finansal tabloların hazırlanmasında esas alınan muhasebe politikaları aşağıda özetlenen 1 Ocak 2023 tarihi itibariyle geçerli yeni ve değiştirilmiş TFRS ve TFRS yorumları dışında önceki yılda kullanılanlar ile tutarlı olarak uygulanmıştır. Bu standartların ve yorumların Şirket'in mali durumu ve performansı üzerindeki etkileri ilgili paragraflarda açıklanmıştır.

i) 1 Ocak 2023 tarihinden itibaren geçerli olan yeni standart, değişiklik ve yorumlar

TMS 8 Değişiklikleri – Muhasebe Tahminlerinin Tanımı

Ağustos 2021'de KGK, TMS 8'de "muhasebe tahminleri" için yeni bir tanım getiren değişiklikler yayınlamıştır. Değişiklikler, muhasebe tahminlerindeki değişiklikler ile muhasebe politikalarındaki değişiklikler ve hataların düzeltilmesi arasındaki ayrıma açıklık getirmektedir. Ayrıca, değiştirilen standart, girdideki bir değişikliğin veya bir ölçüm tekniğindeki değişikliğin muhasebe tahmini üzerindeki etkilerinin, önceki dönem hatalarının düzeltilmesinden kaynaklanmıyorsa, muhasebe tahminlerindeki değişiklikler olduğuna açıklık getirmektedir. Muhasebe tahminindeki değişikliğin önceki tanımı, muhasebe tahminlerindeki değişikliklerin yeni bilgilerden veya yeni gelişmelerden kaynaklanabileceğini belirtmekteydi. Bu nedenle, bu tür değişiklikler hataların düzeltilmesi olarak değerlendirilmemektedir. Tanımın bu yönü KGK tarafından korunmuştur. Değişiklikler yürürlük tarihinde veya sonrasında meydana gelen muhasebe tahmini veya muhasebe politikası değişikliklerine uygulanacaktır. Söz konusu değişikliğin Şirket'in finansal durumu veya performansı üzerinde önemli bir etkisi olmamıştır.

TMS 1 Değişiklikleri – Muhasebe Politikalarının Açıklanması

Ağustos 2021'de KGK, TMS 1 için işletmelerin muhasebe politikası açıklamalarına önemlilik tahminlerini uygulamalarına yardımcı olmak adına rehberlik ve örnekler sağladığı değişiklikleri yayınlamıştır. TFRS'de "kayda değer" teriminin bir tanımının bulunmaması nedeniyle, KGK, muhasebe politikası bilgilerinin açıklanması bağlamında bu terimi "önemli" terimi ile değiştirmeye karar vermiştir. 'Önemli' TFRS'de tanımlanmış bir terimdir ve KGK'ya göre finansal tablo kullanıcıları tarafından büyük ölçüde anlaşılmaktadır. Muhasebe politikası bilgilerinin önemliliğini değerlendirirken, işletmelerin hem işlemlerin boyutunu, diğer olay veya koşulları hem de bunların niteliğini dikkate alması gerekir. Ayrıca işletmenin muhasebe politikası bilgilerini önemli olarak değerlendirebileceği durumlara örnekler eklenmiştir.

Söz konusu değişikliğin Şirket'in finansal durumu veya performansı üzerinde önemli bir etkisi olmamıştır.

01 OCAK - 31 ARALIK 2023 HESAP DÖNEMİNE İLİŞKİN AÇIKLAYICI DİPNOTLAR

(Tutarlar aksi belirtilmedikçe, Türk Lirasının 31 Aralık 2023 tarihindeki satın alma gücü cinsinden ("TL") ifade edilmiştir.)

2. Finansal tabloların sunumuna ilişkin esaslar (Devamı)

TMS 12 Değişiklikleri – Tek bir işlemden kaynaklanan varlık ve yükümlülüklere ilişkin ertelenmiş vergi

Ağustos 2021'de KGK, TMS 12'de ilk muhasebeleştirme istisnasının kapsamını daraltan ve böylece istisnanın eşit vergilendirilebilir ve indirilebilir geçici farklara neden olan işlemlere uygulanmamasını sağlayan değişiklikler yayınlamıştır. Değişiklikler, bir yükümlülüğe ilişkin yapılan ödemelerin vergisel açıdan indirilebilir olduğu durumlarda, bu tür indirimlerin, finansal tablolarda muhasebeleştirilen yükümlülükle (ve faiz giderine) ya da ilgili varlık bileşeniyle (ve faiz giderine) vergisel açıdan ilişkilendirilebilir olup olmadığının (geçerli vergi kanunu dikkate alındığında) bir muhakeme meselesi olduğuna açıklık getirmektedir. Bu muhakeme, varlık ve yükümlülüğün ilk defa finansal tablolara alınmasında herhangi bir geçici farkın olup olmadığının belirlenmesinde önemlidir. Değişiklikler karşılaştırmalı olarak sunulan en erken dönemin başlangıcında ya da sonrasında gerçekleşen işlemlere uygulanır. Ayrıca, karşılaştırmalı olarak sunulan en erken dönemin başlangıcında, kiralamalar ile hizmetten çekme, restorasyon ve benzeri yükümlülüklerle ilgili tüm indirilebilir ve vergilendirilebilir geçici farklar için ertelenmiş vergi varlığı (yeterli düzeyde vergiye tabi gelir olması koşuluyla) ve ertelenmiş vergi yükümlülüğü muhasebeleştirilir. Söz konusu değişikliğin Şirket'in finansal durumu veya performansı üzerinde önemli bir etkisi olmamıştır.

TMS 12 Değişiklikleri – Uluslararası Vergi Reformu – İkinci Sütun Modeli Kuralları

Eylül 2023'te KGK, İkinci Sütun gelir vergileriyle ilgili ertelenmiş vergi varlık ve yükümlülüklerinin muhasebeleştirilmesi ve açıklanmasına zorunlu bir istisna getiren TMS 12'ye yönelik değişiklikler yayımlamıştır. Söz konusu değişiklikler, Ekonomik İşbirliği ve Kalkınma Teşkilatı (OECD) tarafından yayımlanan İkinci Sütun Modeli Kurallarının uygulanması amacıyla yürürlüğe girmiş ya da yürürlüğe girmesi kesine yakın olan vergi kanunlarından ortaya çıkan gelir verilerine TMS 12'nin uygulanacağını açıklığa kavuşturmuştur. Bu değişiklikler ayrıca bu tür vergi kanunlarından etkilenen işletmeler için belirli açıklama hükümleri getirmektedir. Bu kapsamdaki ertelenmiş vergiler hakkındaki bilgilerin muhasebeleştirilmeyeceğine ve açıklanmayacağına yönelik istisna ile istisnanın uygulanmış olduğuna yönelik açıklama hükmü değişikliğin yayımlanmasıyla birlikte uygulanır. Bununla birlikte, değişikle getirilen belirli açıklama hükümlerinin 31 Aralık 2023 tarihi öncesinde sona eren ara hesap dönemlerinde uygulanması zorunlu değildir. Söz konusu değişikliğin Şirket'in finansal durumu veya performansı üzerinde önemli bir etkisi olmamıştır.

ii) Yayınlanan ama yürürlüğe girmemiş ve erken uygulamaya konulmayan standartlar

Finansal tabloların onaylanma tarihi itibariyle yayımlanmış fakat cari raporlama dönemi için henüz yürürlüğe girmemiş ve Şirket tarafından erken uygulanmaya başlanmamış yeni standartlar, yorumlar ve değişiklikler aşağıdaki gibidir. Şirket aksi belirtilmedikçe yeni standart ve yorumların yürürlüğe girmesinden sonra finansal tablolarını ve dipnotlarını etkileyecek gerekli değişiklikleri yapacaktır.

TFRS 10 ve TMS 28 Değişiklikleri: Yatırımcı İşletmenin İştirak veya İş Ortaklığına Yaptığı Varlık Satışları veya Katkıları

KGK, özkaynak yöntemi ile ilgili devam eden araştırma projesi çıktılarına bağlı olarak değiştirilmek üzere, Aralık 2017'de TFRS 10 ve TMS 28'de yapılan söz konusu değişikliklerin geçerlilik tarihini süresiz olarak ertelemiştir. Ancak, erken uygulamaya halen izin vermektedir.

Şirket söz konusu değişikliklerin etkilerini, bahsi geçen standartlar nihai halini aldıktan sonra değerlendirecektir.

01 OCAK - 31 ARALIK 2023 HESAP DÖNEMİNE İLİŞKİN AÇIKLAYICI DİPNOTLAR

(Tutarlar aksi belirtilmedikçe, Türk Lirasının 31 Aralık 2023 tarihindeki satın alma gücü cinsinden ("TL") ifade edilmiştir.)

2. Finansal tabloların sunumuna ilişkin esaslar (Devamı)

TFRS 17 – Yeni Sigorta Sözleşmeleri Standardı

KGK Şubat 2019'da sigorta sözleşmeleri için muhasebeleştirme ve ölçüm, sunum ve açıklamayı kapsayan kapsamlı yeni bir muhasebe standardı olan TFRS 17'yi yayımlamıştır. TFRS 17 hem sigorta sözleşmelerinden doğan yükümlülüklerin güncel bilanço değerleri ile ölçümünü hem de karın hizmetlerin sağlandığı dönem boyunca muhasebeleştirmesini sağlayan bir model getirmektedir. KGK tarafından yapılan duyuruyla Standardın zorunlu yürürlük tarihi 1 Ocak 2024 ya da sonrasında başlayan hesap dönemleri olarak ertelenmiştir. Standart Şirket için geçerli değildir ve Şirket'in finansal durumu veya performansı üzerinde etkisi olmayacaktır.

TMS 1 Değişiklikleri- Yükümlülüklerin kısa ve uzun vade olarak sınıflandırılması

Ocak 2021 ve Ocak 2023'te KGK, yükümlülüklerin kısa ve uzun vadeli sınıflandırılmasına yönelik esasları belirlemek üzere TMS 1'de değişiklikler yapmıştır. Ocak 2023'te yapılan değişikliklere göre, işletmenin bir yükümlülüğü ödemeyi erteleme hakkı, raporlama döneminden sonraki bir tarihte kredi sözleşmesi şartlarına uygunluk sağlamasına bağlıysa, raporlama dönemi sonu itibarıyla söz konusu yükümlülüğü erteleme hakkı bulunmaktadır (raporlama dönemi sonunda ilgili şartlara uygunluk sağlamıyor olsa bile). Kredi sözleşmesinden doğan bir yükümlülük uzun vadeli olarak sınıflandırıldığında ve işletmenin ödemeyi erteleme hakkı 12 ay içinde kredi sözleşmesi şartlarına uygunluk sağlamasına bağlı olduğunda, Ocak 2023 değişiklikleri işletmelerin çeşitli açıklamalar yapmasını istemektedir. Bu açıklamalar kredi sözleşme şartları ve ilgili yükümlülükler hakkındaki bilgileri içermelidir. Ayrıca, söz konusu değişiklikler, sözleşme şartlarına uyumun raporlama tarihinde ya da sonraki bir tarihte test edilecek olmasına bakılmaksızın, uzun vadeli sınıflama için ödemeyi erteleme hakkının raporlama dönemi sonu itibarıyla bulunması gerektiğini açıklığa kavuşturmuştur. Değişiklilerde, ödemeyi raporlama döneminden sonraki en az on iki ay sonraya erteleme hakkını işletmenin kullanmama ihtimalinin yükümlülüğün sınıflandırılmasını etkilemeyeceği açıkça ifade edilmiştir. Değişiklikler 1 Ocak 2024 tarihinde ya da bu tarihten sonra başlayan yıllık hesap dönemleri için geçerlidir. Yapılan değişiklikler TMS 8'e göre geriye dönük olarak uygulanır. Erken uygulamaya izin verilmektedir. Ancak değişikliklerden herhangi birini erken uygulayan işletmenin diğer değişikliği de erken uygulaması zorunludur. Söz konusu değişikliğin Şirket'in finansal durumu ve performansı üzerindeki etkileri değerlendirilmektedir.

TFRS 16 Değişiklikleri – Satış ve geri kiralama işlemlerinde kira yükümlülükleri

Ocak 2023'te KGK TFRS 16'ya yönelik değişiklikler yayımlamıştır. Söz konusu değişiklikler, elde kalan kullanım hakkıyla ilgili herhangi bir kazanç ya da zarar muhasebeleştirilmemesini sağlayacak şekilde, satıcı-kiracı tarafından satış ve geri kiralama işleminden doğan kira yükümlülüklerinin ölçümünde uygulanacak hükümleri belirlemektedir. Bu kapsamda, satıcı-kiracı satış ve geri kiralama işleminin fiilen başladığı tarihten sonra "Kira yükümlülüğünün sonraki ölçümü" başlığı altındaki TFRS 16 hükümlerini uygularken, elde kalan kalan kullanım hakkıyla ilgili herhangi bir kazanç ya da zarar muhasebeleştirmeyecek şekilde "kira ödemeleri"ni ya da "revize edilmiş kira ödemeleri"ni belirleyecektir. Değişiklikler, geri kiralamadan ortaya çıkan kira yükümlülüklerinin ölçümüne yönelik spesifik bir hüküm içermemektedir. Söz konusu kira yükümlülüğünün ilk ölçümü, TFRS 16'da yer alan kira ödemeleri tanımına dahil edilenlerden farklı ödemelerin kira ödemesi olarak belirlenmesine neden olabilecektir. Satıcı-kiracının TMS 8'e göre güvenilir ve ihtiyaca uygun bilgi sağlayacak muhasebe politikası geliştirmesi ve uygulaması gerekecektir. Değişiklikler 1 Ocak 2024 tarihinde ya da bu tarihten sonra başlayan yıllık hesap dönemleri için geçerlidir. Erken uygulamaya izin verilmektedir. Satıcı-kiracı değişiklikleri TFRS 16'nın ilk uygulama tarihinden sonra girdiği satış ve geri kiralama işlemlerine TMS 8'e göre geriye dönük uygular. Söz konusu değişikliğin Şirket'in finansal durumu ve performansı üzerindeki etkileri değerlendirilmektedir.

01 OCAK - 31 ARALIK 2023 HESAP DÖNEMİNE İLİŞKİN AÇIKLAYICI DİPNOTLAR

(Tutarlar aksi belirtilmedikçe, Türk Lirasının 31 Aralık 2023 tarihindeki satın alma gücü cinsinden ("TL") ifade edilmiştir.)

2. Finansal tabloların sunumuna ilişkin esaslar (Devamı)

TMS 7 and TFRS 7 Değişiklikleri - Açıklamalar: Tedarikçi Finansmanı Anlaşmaları

KGK tarafından Eylül 2023'te yayımlanan değişiklikler, tedarikçi finansmanı anlaşmalarının işletmenin yükümlülükleri, nakit akışları ve maruz kaldığı likidite riskleri üzerindeki etkilerinin finansal tablo kullanıcıları tarafından anlaşılmasına katkı sağlamak üzere, mevcut hükümlerde iyileştirmeler yapan açıklamalar getirmektedir. Tedarikçi finansmanı anlaşmaları; bir ya da daha fazla finansman sağlayıcısının işletmenin tedarikçisine olan borcunu ödemeyi üstlendiği ve işletmenin de tedarikçiye ödeme yapıldığı gün ya da sonrasında ödemeyi kabul ettiği anlaşmalar olarak tanımlanmıştır. Söz konusu değişiklikler, bu tür anlaşmaların hüküm ve koşulları, raporlama dönemi başı ve sonu itibarıyla bunlardan ortaya çıkan yükümlülüklerle ilgili nicel bilgiler ile bu yükümlülüklerin defter değerinde meydana gelen nakit dışı değişikliklerin niteliği ve etkileri hakkında açıklamalar yapılmasını zorunlu kılmaktadır. Ayrıca, TFRS 7'de öngörülen likidite riskine yönelik niceliksel açıklamalar kapsamında, tedarikçi finansmanı anlaşmaları, açıklanması gerekli olabilecek diğer faktörlere örnek olarak gösterilmiştir. Değişiklikler 1 Ocak 2024 tarihinde başlayan yıllık raporlama dönemlerinde yürürlüğe girmektedir. Erken uygulamaya izin verilmekte olup bu durumda bu husus açıklanır. Söz konusu değişikliğin Şirket'in finansal durumu ve performansı üzerindeki etkileri değerlendirilmektedir.

iii) Uluslararası Muhasebe Standartları Kurumu (UMSK) tarafından yayınlanmış fakat KGK tarafından yayınlanmamış değişiklikler

Aşağıda belirtilen UMS 21'e yönelik değişiklikler UMSK tarafından yayınlanmış ancak henüz KGK tarafından TFRS'ye uyarlanmamıştır/yayınlanmamıştır. Bu sebeple TFRS'nin bir parçasını oluşturmazlar. Şirket finansal tablolarında ve dipnotlarda gerekli değişiklikleri bu değişiklikler TFRS'de yürürlüğe girdikten sonra yapacaktır.

UMS 21 Değişiklikleri – Konvertibl olmama

Ağustos 2023'te UMSK, UMS 21'e yönelik değişiklikler yayımlamıştır. Değişiklikler bir para biriminin konvertibl olup olmadığının nasıl değerlendirileceği ile para birimi konvertibl olmadığında döviz kurunun ne şekilde tespit edileceğini belirlemektedir. Değişikliğe göre, bir para birimi konvertibl olmadığı için döviz kuru tahmini yapıldığında, ilgili para biriminin konvertibl olmaması durumunun işletmenin performansı, finansal durumu ve nakit akışını nasıl etkilediğini ya da nasıl etkilemesinin beklendiğini finansal tablo kullanıcılarının anlamasını sağlayan bilgiler açıklanır. Şirket'in finansal durumu ve performansı üzerindeki etkileri değerlendirilmektedir.

2.4 Muhasebe politikalarındaki ve tahminlerindeki değişiklikler ve hatalar

1 Ocak – 31 Aralık 2023 hesap dönemine ait finansal tabloların hazırlanmasında esas alınan muhasebe politikaları, 31 Aralık 2022 tarihi itibariyle hazırlanan finansal tablolar ile tutarlı olarak uygulanmıştır.

Muhasebe tahminlerinde değişiklikler ve hatalar olması durumunda tespit edilen önemli muhasebe hataları geriye dönük olarak uygulanır ve önceki dönem mali tabloları yeniden düzenlenir. Yine olması durumunda muhasebe tahminlerindeki değişiklikler, yalnızca bir döneme ilişkin ise, değişikliğin yapıldığı cari dönemde, gelecek dönemlere ilişkin ise, hem değişikliğin yapıldığı dönemde hem de gelecek dönemde, ileriye yönelik olarak uygulanır.

01 OCAK - 31 ARALIK 2023 HESAP DÖNEMİNE İLİŞKİN AÇIKLAYICI DİPNOTLAR

(Tutarlar aksi belirtilmedikçe, Türk Lirasının 31 Aralık 2023 tarihindeki satın alma gücü cinsinden ("TL") ifade edilmiştir.)

2. Finansal tabloların sunumuna ilişkin esaslar (Devamı)

2.5 Karşılaştırmalı bilgiler ve önceki dönem finansal tabloların düzeltilmesi

Şirket muhasebe kayıtlarının tutulmasında ve kanuni finansal tablolarının hazırlanmasında SPK tarafından çıkarılan prensipler ve şartlara, yürürlükteki ticari ve mevzuat ile SPK'nın tebliğlerine uymaktadır. Finansal durum ve performans trendlerinin tespitine imkan vermek üzere, Şirket'in finansal tabloları önceki dönemle karşılaştırmalı olarak hazırlanmaktadır. Şirket, 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla finansal durum tablosu, 31 Aralık 2022 tarihi itibarıyla hazırlanmış finansal durum tablosu ile 1 Ocak - 31 Aralık 2023 hesap dönemine ait kar veya zarar ve diğer kapsamlı gelir tablosu, nakit akış tablosu ve özkaynaklar değişim tablosunu ise 1 Ocak - 31 Aralık 2022 hesap dönemi ile karşılaştırmalı olarak düzenlemiştir. Gerek görüldüğü takdirde cari dönem finansal tabloların sunumu ile uygunluk sağlanması açısından karşılaştırmalı bilgiler yeniden düzenlenmektedir. Bu kapsamda, 31 Aralık 2022 tarihi itibarıyla, finansal durum tablosu içerisinde yer alan kısa vadeli yükümlülükler bölümündeki müşteri sözleşmelerinden doğan yükümlülükler hesabından 15.103.979 TL değerindeki diğer sözleşme yükümlülükleri, uzun vadeli yükümlülükler bölümünde yer alan müşteri sözleşmelerinden doğan yükümlülükler bölümüne sınıflanmıştır. Ayrıca diğer kısa vadeli yükümlülükler içerisindeki 5.684.227 TL tutarındaki ödenecek vergiler diğer borçlar içerisinde gösterilmiştir.

Finansal tabloların hazırlanmasında izlenen önemli muhasebe politikaları aşağıda özetlenmiştir:

Hasılat

Şirket, taahhüt edilmiş bir mal veya hizmeti müşterisine devrederek edim yükümlülüğünü yerine getirdiğinde veya getirdikçe hasılatı finansal tablolarına kaydeder. Bir varlığın kontrolü müşterinin eline geçtiğinde (veya geçtikçe) varlık devredilmiş olur. Şirket aşağıda yer alan temel prensipler doğrultusunda hasılatı finansal tablolarına kaydetmektedir:

  • a) Müşteriler ile sözleşmelerin belirlenmesi,
  • b) Sözleşmedeki performans yükümlülüklerinin belirlenmesi,
  • c) Sözleşmedeki işlem fiyatının saptanması,
  • d) İşlem fiyatının sözleşmedeki performans yükümlülüklerine bölüştürülmesi,
  • e) Her performans yükümlülüğü yerine getirildiğinde hasılatın muhasebeleştirilmesi

Bu modele göre öncelikle müşterilerle yapılan her bir sözleşmede taahhüt edilen mal veya hizmetler değerlendirilmekte ve söz konusu mal veya hizmetleri devretmeye yönelik verilen her bir taahhüdü ayrı bir edim yükümlülüğü olarak belirlenmektedir. Sonrasında ise edim yükümlülüklerinin zamana yayılı olarak mı yoksa belirli bir anda mı yerine getirileceği tespit edilmektedir. Şirket, bir mal veya hizmetin kontrolünü zamanla devreder ve dolayısıyla ilgili satışlara ilişkin edim yükümlülüklerini zamana yayılı olarak yerine getirirse, söz konusu edim yükümlülüklerinin tamamen yerine getirilmesine yönelik ilerlemeyi ölçerek hasılatı zamana yayılı olarak finansal tablolara alır. Mal veya hizmet devri taahhüdü niteliğindeki edim yükümlülükleri ile alakalı hasılat, mal veya hizmetlerin kontrolünün müşterilerin eline geçtiğinde muhasebeleştirilir.

2.6 Önemli muhasebe politikalarının özeti

Şirket aşağıdaki şartların tamamının karşılanması durumunda müşterisi ile yaptığı bir sözleşmeyi hasılat olarak muhasebeleştirir:

  • a) Sözleşmenin tarafları sözleşmeyi (yazılı, sözlü ya da diğer ticari teamüllere uyarınca) onaylamış ve kendi edimlerini ifa etmeyi taahhüt etmektedir,
  • b) Şirket her bir tarafın devredeceği mal veya hizmetlerle ilgili hakları tanımlayabilmektedir,
  • c) Şirket devredilecek mal veya hizmetlerle ilgili ödeme koşulları tanımlayabilmektedir,
  • d) Sözleşme özü itibarıyla ticari niteliktedir,
  • e) Şirket'in müşteriye devredilecek mal veya hizmetler karşılığı bedel tahsil edecek olması muhtemeldir. Bir bedelin tahsil edilebilirliğinin muhtemel olup olmadığını değerlendirirken işletme, sadece müşterinin bu bedeli vadesinde ödeyebilmesini ve buna ilişkin niyetini dikkate alır.

Faiz geliri, etkin faiz yöntemi esasına göre kaydedilir. Bir alacak için değer düşüklüğü karşılığı ayrıldığında, Şirket ilgili alacağın taşınan değerini, söz konusu alacağın orijinal etkin faiz oranını baz alarak iskonto ettiği gelecekteki tahmin edilen nakit akışına, geri kazanılabilir değerine indirmekte ve bu iskontoyu faiz geliri olarak kaydetmektedir.

01 OCAK - 31 ARALIK 2023 HESAP DÖNEMİNE İLİŞKİN AÇIKLAYICI DİPNOTLAR

(Tutarlar aksi belirtilmedikçe, Türk Lirasının 31 Aralık 2023 tarihindeki satın alma gücü cinsinden ("TL") ifade edilmiştir.)

2. Finansal tabloların sunumuna ilişkin esaslar (Devamı)

Stoklar

Stoklar, elde etme maliyeti ve net gerçekleşebilir değerin düşük olanı ile değerlenir. Stokların maliyeti tüm satın alma maliyetlerini, dönüştürme maliyetlerini ve stokların mevcut durumuna ve konumuna getirilmesi için katlanılan diğer maliyetleri içerir. Stokların birim maliyeti, aylık ağırlıklı ortalama yöntemi ile belirlenir. Net gerçekleşebilir değer, işin normal akışı içinde tahmini satış fiyatından tahmini tamamlama maliyeti ve satışı gerçekleştirmek için gerekli tahmini satış maliyeti toplamının indirilmesiyle elde edilen tutardır.

Maddi duran varlıklar

Maddi duran varlıklar, 1 Ocak 2005 tarihinden önce iktisap edilen kalemler için TL'nin 31 Aralık 2004 tarihindeki alım gücüyle ifade edilen düzeltilmiş elde etme maliyetleri üzerinden, 1 Ocak 2005 tarihinden sonra iktisap edilen kalemler için ise elde etme maliyetleri üzerinden, birikmiş amortisman ve mevcutsa kalıcı değer düşüklüğünün indirilmesi sonrasında oluşan net değeri ile mali tablolara yansıtılmaktadır. Amortisman, maddi duran varlıkların tahmin edilen faydalı ömürleri süresince doğrusal amortisman yöntemi kullanılarak ayrılmaktadır. Söz konusu varlıkların tahmin edilen faydalı ömürleri aşağıda belirtilmiştir:

Makine, tesis ve cihazlar 3 - 12 yıl
Döşeme ve demirbaşlar 3 - 12 yıl

Maddi duran varlıklar, kapasitelerinin tam olarak kullanılmaya hazır olduğu ve fiziksel durumlarının belirlenen kapasiteyi karşılayacağı durumlarda aktifleştirilir ve amortismana tabi tutulmaya başlanırlar. Maddi duran varlıkların hurda değerinin önemli tutarda olmadığı tahmin edilmektedir. Maddi duran varlık alımları için verilmiş olan avanslar, ilgili varlık aktifleştirilene kadar duran varlıklar altında "diğer duran varlıklar" kalemi altında takip edilmektedir. Her raporlama döneminde, maddi duran varlıkların hurda değeri ve yaklaşık ekonomik ömürleri gözden geçirilmekte ve gerekli düzeltmeler ileriye dönük olarak yapılmaktadır.

Maddi duran varlıkların kayıtlı değerlerinin herhangi bir olay ve değişiklik sonucunda geri kazanım tutarlarının altında kalıp kalmadığı incelenir. Net satış fiyatı ile kullanım değerinin yüksek olanı olarak belirlenen geri kazanım tutarının, kayıtlı değerin altında kalması durumunda, kayıtlı değeri geri kazanım tutarına getirecek değer düşüklüğü mali tablolara dahil edilir. Maddi duran varlıkların elden çıkarılmasında elde edilen kar ya da zarar, maddi duran varlığın taşıdığı değere göre belirlenir ve ilgili gelir ve gider hesaplarına kaydedilir.

Bakım ve onarım giderleri oluştukları dönemin kar veya zarar ve diğer kapsamlı gelir tablosuna gider olarak kaydedilirler. Aktifleştirmeden sonraki harcamalar, maddi duran varlığın, söz konusu varlıkla ilgili gelecekte ekonomik faydanın Şirket'e aktarılmasının kuvvetle muhtemel olması ve maliyetinin güvenilir bir şekilde ölçülebildiği durumlarda maliyetine eklenir veya ayrı bir varlık olarak finansal tablolara kaydedilir. Şirket, aktifleştirmeden sonraki harcamalar kapsamındaki değiştirilen parçaların diğer bölümlerden bağımsız bir şekilde amortismana tabi tutulup tutulmadığına bakmaksızın taşınan değerlerini finansal durum tablosundan (bilançodan) çıkarır. Varlığın maliyetine eklenen söz konusu aktifleştirme sonrası harcamalar, faydalı ömürleri çerçevesinde amortismana tabi tutulurlar.

01 OCAK - 31 ARALIK 2023 HESAP DÖNEMİNE İLİŞKİN AÇIKLAYICI DİPNOTLAR

(Tutarlar aksi belirtilmedikçe, Türk Lirasının 31 Aralık 2023 tarihindeki satın alma gücü cinsinden ("TL") ifade edilmiştir.)

2. Finansal tabloların sunumuna ilişkin esaslar (Devamı)

Nakit akış tablosu

Nakit ve nakit benzerleri nakit ve banka mevduatlarını içermektedir. Nakit akış tablosunda, döneme ilişkin nakit akışları işletme, yatırım ve finansal faaliyetlerine dayalı bir biçimde sınıflandırılarak raporlanır. İşletme faaliyetlerden kaynaklanan nakit akışları, Şirket'in faaliyetlerinden kaynaklanan nakit akışlarını gösterir. Yatırım faaliyetleriyle ilgili nakit akışları, Şirket'in yatırım faaliyetlerinde (duran varlık yatırımları ve finansal yatırımlar) kullandığı ve elde ettiği nakit akışlarını gösterir. Finansman faaliyetlerine ilişkin nakit akışları, Şirket'in finansman faaliyetlerinde kullandığı kaynakları ve bu kaynakların geri ödemelerini gösterir. Nakit ve nakit benzeri değerler, nakit ve banka mevduatı ile tutarı belirli nakde kolayca çevrilebilen kısa vadeli, yüksek likiditeye sahip ve vadesi 3 ay veya daha kısa olan yatırımları içermektedir.

Varlıklarda değer düşüklüğü

i. Finansal olmayan varlıklarda değer düşüklüğü

Şirket, ertelenmiş vergi varlıkları dışında kalan her bir varlık için her bir bilanço tarihinde, söz konusu varlığa ilişkin değer kaybının olduğuna dair herhangi bir gösterge olup olmadığını değerlendirir. Eğer böyle bir gösterge mevcutsa, o varlığın geri kazanılabilir tutarı tahmin edilir. Kullanıma hazır olmayan maddi olmayan duran varlıklarda ise geri kazanılabilir tutar her bir bilanço tarihinde tahmin edilir. Varlığın geri kazanılabilir değeri, ilgili varlığın satışı için katlanılacak giderler düşüldükten sonraki net rayiç değeri ile kullanım değerinin yüksek olanıdır. Değer düşüklüğünün saptanması için varlıklar, nakit üreten birimler olarak en alt seviyede gruplanırlar. Eğer söz konusu varlığın veya o varlığa ait nakit üreten herhangi bir biriminin kayıtlı değeri, kullanım veya satılması için gerekli olan giderler düşüldükten sonraki satış yoluyla geri elde edilecek tutardan yüksekse değer düşüklüğü meydana gelmiştir. Değer düşüklüğü kayıpları kapsamlı gelir tablosuna gider olarak yansıtılır. Bir varlıkta oluşan değer düşüklüğü kaybı, o varlığın geri kazanılabilir tutarındaki müteakip artışın, değer düşüklüğünün kayıtlara alınmalarını izleyen dönemlerde ortaya çıkan bir olayla ilişkilendirilebilmesi durumunda daha önce değer düşüklüğü ayrılan tutarı geçmeyecek şekilde geri çevrilir.

ii. Finansal varlıklarda değer düşüklüğü

(a) İtfa edilmiş maliyet üzerinden gösterilen finansal varlıklar

Şirket, bir ya da bir grup finansal varlığın değer düşüklüğüne uğradığını gösteren nesnel bir göstergenin var olup olmadığını, her raporlama döneminin sonunda değerlendirir. Bir ya da bir grup finansal varlık değer düşüklüğüne uğrarsa, değer düşüklüğünden kaynaklanan zarar, ancak değer düşüklüğüne ilişkin varlığın ilk kayda alınmasından sonra ortaya çıkan ve söz konusu finansal varlıkların geleceğe ait tahmini nakit akışları üzerinde bir etkisinin olduğu bir ya da daha fazla olayın sebep olduğu nesnel bir kanıt varsa finansal tablolara yansıtılır.

Şirket, finansal tablolarda yer alan itfa edilmiş maliyet bedelinden muhasebeleştirilen ticari alacakları önemli bir finansman bileşeni içermediği için değer düşüklüğü hesaplamaları için kolaylaştırılmış uygulamayı seçerek karşılık matrisi kullanmaktadır. Bu uygulama ile Şirket, ticari alacaklar belirli sebeplerle değer düşüklüğüne uğramadığı durumlarda, beklenen kredi zarar karşılığını ömür boyu beklenen kredi zararlarına eşit bir tutardan ölçmektedir. Beklenen kredi zararlarının hesaplamasında, geçmiş kredi zararı deneyimleri ile birlikte, Şirket'in geleceğe yönelik tahminleri de dikkate alınmaktadır. Şirket yönetimi, söz konusu hesaplamanın 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla etkisini değerlendirmiş olup beklenen kredi zararları hesaplamasının finansal tablolarına dahil etmiştir, söz konusu hesaplamanın finansal tablolara önemli bir etkisi bulunmamaktadır.

01 OCAK - 31 ARALIK 2023 HESAP DÖNEMİNE İLİŞKİN AÇIKLAYICI DİPNOTLAR

(Tutarlar aksi belirtilmedikçe, Türk Lirasının 31 Aralık 2023 tarihindeki satın alma gücü cinsinden ("TL") ifade edilmiştir.)

2. Finansal tabloların sunumuna ilişkin esaslar (Devamı)

(b) Gerçeğe uygun değeri diğer kapsamlı gelire yansıtılan finansal varlıklar

Yönetimin sözleşmeye dayalı nakit akışlarını tahsil etme ve/veya satış yapma iş modelini benimsediği varlıklar gerçeğe uygun değerinden muhasebeleştirilen varlıklar olarak sınıflandırılır. Yönetim, ilgili varlıkları bilanço tarihinden itibaren 12 ay içinde elden çıkarmaya niyetli değilse söz konusu varlıklar duran varlıklar olarak sınıflandırılırlar. Şirket özkaynağa dayalı finansal varlıklara yapılan yatırımlar için ilk muhasebeleştirme sırasında yatırımın gerçeğe uygun değer farkının diğer kapsamlı gelire veya kâr veya zarar tablosuna yansıtılan özkaynak yatırımı olarak değişmez bir seçim yapar. Gerçeğe uygun değer farkı diğer kapsamlı gelire kaydedilen varlıkların satılması durumunda diğer kapsamlı gelire sınıflandırılan değerleme farkı geçmiş yıl karlarına sınıflandırılır. Şirket'in gerçeğe uygun değeri diğer kapsamlı gelire yansıtılan finansal varlıkları bulunmamaktadır.

(c) Gerçeğe uygun değer farkı kar veya zarara yansıtılan finansal varlıklar

Gerçeğe uygun değer farkı kar veya zarara yansıtılan finansal varlıklar, itfa edilmiş maliyeti üzerinden ölçülen ve gerçeğe uygun değer farkı diğer kapsamlı gelire yansıtılan finansal varlıklar dışında kalan finansal varlıklardan oluşmaktadır. Söz konusu varlıkların değerlemesi sonucu oluşan kazanç ve kayıplar gelir tablosunda muhasebeleştirilmektedir. Şirket'in gerçeğe uygun değer farkı kar veya zarara yansıtılan finansal varlıkları bulunmamaktadır.

Yatırım amaçlı gayrimenkuller

Mal ve hizmetlerin üretiminde kullanılmak veya idari maksatlarla veya işlerin normal seyri esnasında satılmak yerine, kira elde etmek ve/veya sermaye kazancı elde etmek amacıyla veya her ikisi için tutulan arsa ve binalar yatırım amaçlı gayrimenkuller olarak sınıflandırılır ve maliyet yöntemine göre maliyet eksi birikmiş amortisman değerleri ile gösterilir. Satın alınan yatırım amaçlı bir gayrimenkulün maliyeti satın alma fiyatı ile bu işlemle doğrudan ilişkilendirilebilen harcamalardan oluşur.

Finansal varlıklar

Şirket, finansal varlıklarını, makul değer değişimi gelir tablosu ile ilişkilendirilen finansal varlıklar, krediler ve alacaklar, satılmaya hazır finansal varlıklar ve vadeye kadar elde tutulacak finansal varlıklar kategorileri altında sınıflandırmıştır. Bahsi geçen sınıflandırma ilgili finansal varlığın satın alım amacına bağlı olarak yapılmaktadır. Şirket yönetimi, finansal varlıkların sınıflandırma işlemini ilgili varlıkların finansal tablolara ilk yansıtıldığı tarih itibarıyla yapmaktadır. Finansal varlıklardan doğan nakit akım alım hakları sona erdiğinde veya transfer edildiğinde ve Şirket tüm risk ve getirilerini transfer ettiğinde, finansal varlıklar defterlerden çıkartılır. 31 Aralık 2023 ve 2022 tarihleri itibarıyla Şirket'in finansal varlıkları krediler ve alacaklar olarak sınıflandırılmıştır.

Krediler ve alacaklar, aktif bir piyasada işlem görmeyen ve sabit veya belirli ödemelerden oluşan türev olmayan finansal varlıklardan oluşmaktadır. Krediler ve alacaklar, alım-satım amacıyla tutulmadan, Şirket'in herhangi bir borçluya doğrudan para, mal veya hizmet tedarik ettiğinde ortaya çıkmaktadır. Vadeleri finansal durum tablosu (bilanço) tarihinden itibaren 12 aydan kısa ise, bu varlıklar dönen varlıklar içinde, 12 aydan fazla ise duran varlıklar içinde gösterilmektedir. Krediler ve alacaklar, finansal durum tablosunda (bilançoda) ticari diğer alacaklar ile nakit ve nakit benzerleri kalemlerinden oluşmaktadır. Krediler ve alacaklar, işlem tarihindeki, işlem masrafı ile birlikte makul değerleri üzerinden kaydedilir. Krediler ve alacaklar sonradan etkin faiz yöntemi kullanılarak iskonto edilmiş maliyet değeri üzerinden, mevcutsa değer düşüklüğü karşılığı düşülerek gösterilir. Belirtilmiş bir faiz oranı bulunmayan kısa vadeli krediler ve alacaklar, etkin faiz oranının etkisinin önemsiz olması durumunda fatura tutarından değerlendirilmektedir. Krediler, sonradan etkin faiz yöntemi kullanılarak iskonto edilmiş maliyet değeri üzerinden finansal tablolara yansıtılır.

01 OCAK - 31 ARALIK 2023 HESAP DÖNEMİNE İLİŞKİN AÇIKLAYICI DİPNOTLAR

(Tutarlar aksi belirtilmedikçe, Türk Lirasının 31 Aralık 2023 tarihindeki satın alma gücü cinsinden ("TL") ifade edilmiştir.)

2. Finansal tabloların sunumuna ilişkin esaslar (Devamı)

Kur değişiminin etkileri

Yabancı para cinsinden yapılan işlemler, işlemin yapıldığı günkü döviz kurlarından TL'ye çevrilmiştir. Finansal durum tablosunda (bilançoda) yer alan yabancı para birimi bazındaki parasal varlıklar ve yükümlülükler bilanço tarihindeki döviz kurları kullanılarak TL'ye çevrilmiştir. Bu işlemler sonucunda oluşan kur farkları dönem karının belirlenmesinde hesaba alınmıştır.

Pay başına kazanç/(kayıp)

Kar veya zarar ve diğer kapsamlı gelir tablosunda belirtilen pay başına kazanç/(kayıp),net dönem karının/(zararının), dönem boyunca bulunan hisse senetlerinin ağırlıklı ortalama sayısına bölünmesi ile bulunmuştur.Şirketler, mevcut hissedarlara birikmiş karlardan hisseleri oranında hisse dağıtarak("Bedelsiz Hisseler") sermayelerini arttırabilir.Pay başına kazanç/(kayıp) hesaplanırken, bu bedelsiz hisse ihracı çıkarılmış hisseler olarak sayılır.Dolayısıyla pay başına kazanç/(kayıp) hesaplamasında kullanılan ağırlıklı hisse adedi ortalaması, hisselerin bedelsiz olarak çıkarılmasını geriye dönük olarak uygulamak suretiyle elde edilir.

Karşılıklar, koşullu varlık ve yükümlülükler

Geçmişteki olaylardan kaynaklanan ve gerçekleşmesi gelecekte Şirket'in tamamıyla kontrolünde olmayan, bir veya birden fazla olayın olması veya olmaması durumuna bağlı olan olası varlık ve yükümlülükler, şarta bağlı varlık ve yükümlülükler olarak kabul edilmektedir. Şirket, şarta bağlı varlık ve yükümlülükleri kayıtlarına yansıtmamaktadır. Şarta bağlı yükümlülükler, ilgili bir ekonomik fayda çıkışı olasılığı uzak olmadığı sürece finansal tablo dipnotlarında açıklanmıştır. Şarta bağlı varlıklar ise ancak ekonomik faydaların girişi muhtemel ise finansal tablo dipnotlarında açıklanmıştır.

Karşılıklar, Şirket'in bilanço tarihi itibarıyla mevcut bulunan ve geçmişten kaynaklanan yasal veya yapısal bir yükümlülüğünün bulunması, yükümlülüğü yerine getirmek için ekonomik fayda sağlayan kaynakların çıkışının gerçekleşme olasılığının olması ve yükümlülük tutarı konusunda güvenilir bir tahminin yapılabildiği durumlarda muhasebeleştirilmektedir. Birden fazla sayıda benzer yükümlülüğün bulunduğu durumlarda, gerekli olabilecek ekonomik fayda sağlayan kaynakların çıkış olasılığı aynı sınıftaki yükümlülüklerin tamamı dikkate alınarak değerlendirilir. Aynı sınıfta bulunan yükümlülüklerden herhangi bir tanesine ilişkin kaynak çıkışı ihtimali az bile olsa karşılık ayrılmaktadır. Gelecekteki operasyonel zararlarla ilgili olarak karşılık ayrılmamaktadır.

İlişkili taraflar

İlişkili taraflar, finansal tablolarını hazırlayan işletmeyle (raporlayan işletme) ilişkili olan kişi veya işletmedir.

  • a) Bir kişi veya bu kişinin yakın ailesinin bir üyesi, aşağıdaki durumlarda raporlayan işletmeyle ilişkili sayılır: Söz konusu kişinin,
    • (i) raporlayan işletme üzerinde kontrol veya müşterek kontrol gücüne sahip olması durumunda,
    • (ii) raporlayan işletme üzerinde önemli etkiye sahip olması durumunda,
    • (iii) raporlayan işletmenin veya raporlayan işletmenin bir ana ortaklığının kilit yönetici personelinin bir üyesi olması durumunda.

01 OCAK - 31 ARALIK 2023 HESAP DÖNEMİNE İLİŞKİN AÇIKLAYICI DİPNOTLAR

(Tutarlar aksi belirtilmedikçe, Türk Lirasının 31 Aralık 2023 tarihindeki satın alma gücü cinsinden ("TL") ifade edilmiştir.)

2. Finansal tabloların sunumuna ilişkin esaslar (Devamı)

  • (b) Aşağıdaki koşullardan herhangi birinin mevcut olması halinde işletme raporlayan işletme ile ilişkili sayılır:
    • (i) İşletme ve raporlayan işletmenin aynı grubun üyesi olması halinde (yani her bir ana ortaklık, bağlı ortaklık ve diğer bağlı ortaklık diğerleri ile ilişkilidir.
    • (ii) İşletmenin, diğer işletmenin (veya diğer işletmenin de üyesi olduğu bir grubun üyesinin) iştiraki ya da iş ortaklığı olması halinde.
    • (iii) Her iki işletmenin de aynı bir üçüncü tarafın iş ortaklığı olması halinde.
    • (iv) İşletmelerden birinin üçüncü bir işletmenin iş ortaklığı olması ve diğer işletmenin söz konusu üçüncü işletmenin iştiraki olması halinde.
    • (v) İşletmenin, raporlayan işletmenin ya da raporlayan işletmeyle ilişkili olan bir işletmenin çalışanlarına ilişkin olarak işten ayrılma sonrasında sağlanan fayda plânlarının olması halinde. Raporlayan işletmenin kendisinin böyle bir plânının olması halinde, sponsor olan işverenler de raporlayan işletme ile ilişkilidir.
    • (vi) İşletmenin (a) maddesinde tanımlanan bir kişi tarafından kontrol veya müştereken kontrol edilmesi halinde.
    • (vii) (a) maddesinin (i) bendinde tanımlanan bir kişinin işletme üzerinde önemli etkisinin bulunması veya söz konusu işletmenin (ya da bu işletmenin ana ortaklığının) kilit yönetici personelinin bir üyesi olması halinde.

İlişkili tarafla yapılan işlem raporlayan işletme ile ilişkili bir taraf arasında kaynakların, hizmetlerin ya da yükümlülüklerin, bir bedel karşılığı olup olmadığına bakılmaksızın transferidir.

Bu finansal tablolar açısından, Şirket üzerinde kontrolü, müşterek kontrolü veya önemli etkinliği olan ortaklar, Bosch Grubu Şirketleri, Şirket'in veya ana ortak olarak Bosch Grubu'nun üst düzey yönetim kadrosu ve yönetim kurulu üyeleri ve bunlar tarafından kontrol edilen, müştereken kontrol edilen veya bunların üzerinde önemli etkinlikleri olan şirketler ilişkili taraflar olarak kabul ve ifade edilmişlerdir.

Finansal bilgilerin bölümlere göre raporlanması

Faaliyet bölümleri, Şirket'in faaliyetlerine ilişkin karar almaya yetkili organlara veya kişilere sunulan iç raporlama ve stratejik bölümlere paralel olarak değerlendirilmektedir. Söz konusu bölümlere tahsis edilecek kaynaklara ilişkin kararların alınması ve bölümlerin performansının değerlendirilmesi amacıyla Şirket'in faaliyetlerine ilişkin stratejik karar almaya yetkili organlar ve kişiler, Şirket'in üst düzey yöneticileri olarak tanımlanmıştır. Şirket'in sadece bir coğrafi bolgede ve sadece otomotiv yan sanayi alanında faaliyet göstermesi sebebiyle tek bir raporlanabilecek faaliyet bölümü bulunmakta olup Şirket üst düzey yöneticileri stratejik kararlarını Şirket'in tüm faaliyetlerini kapsayacak şekilde almaktadır. Bu nedenle, Şirket'in tek bir raporlanabilecek faaliyet bölümü bulunmakta olup finansal bilgiler faaliyet bölümlerine göre raporlanmamıştır.

Kurum kazancı üzerinden hesaplanan vergiler

Dönemin kar ve zararı üzerindeki gelir vergisi yükümlülüğü, cari yıl vergisi ve ertelenmiş vergiyi içermektedir. Cari yıl vergi yükümlülüğü, dönem karının vergiye tabi olan kısmı üzerinden ve bilanço tarihinde geçerli olan vergi oranları ile hesaplanan vergi yükümlülüğünü içermektedir.

Ertelenmiş vergi yükümlülüğü veya varlığı, varlıkların ve yükümlülüklerin finansal tablolarda gösterilen değerleri ile yasal vergi matrahı hesabında dikkate alınan tutarları arasındaki geçici farklılıkların bilanço yöntemine göre vergi etkilerinin bilanço tarihi itibarıyla yasalaşmış vergi oranları dikkate alınarak hesaplanmasıyla belirlenmektedir. Ertelenmiş vergi geliri veya gideri ertelenmiş verginin doğrudan özkaynak altında muhasebeleştirilen bir işlemle ilgili olmadığı durumlarda, dönemin kar veya zararına dahil edilir. Ertelenmiş vergi özkaynaklar altında muhasebeleştirilen bir işlemden kaynaklanıyorsa, ilgili özkaynaklar kalemi altında muhasebeleştirilir.

01 OCAK - 31 ARALIK 2023 HESAP DÖNEMİNE İLİŞKİN AÇIKLAYICI DİPNOTLAR

(Tutarlar aksi belirtilmedikçe, Türk Lirasının 31 Aralık 2023 tarihindeki satın alma gücü cinsinden ("TL") ifade edilmiştir.)

2. Finansal tabloların sunumuna ilişkin esaslar (Devamı)

Ertelenmiş vergi varlığı veya yükümlülüğü, söz konusu geçici farkların ortadan kalkacağı ilerideki dönemlerde ödenecek vergi tutarlarında yapacakları tahmin edilen artış ve azalış oranlarında finansal tablolara yansıtılmaktadırlar. Ertelenmiş vergi yükümlülüğü, tüm vergilendirilebilir geçici farklar için hesaplanırken ertelenmiş vergi varlığı gelecekte vergiye tabi kar elde etmek suretiyle indirilebilir geçici farklardan yararlanmanın kuvvetle muhtemel olması şartıyla finansal tablolara alınır. Ertelenmiş vergi varlığının bir kısmının veya tamamının sağlayacağı faydanın elde edilmesine imkan verecek düzeyde mali kar elde etmenin muhtemel olmadığı ölçüde, ertelenmiş vergi varlığının kayıtlı değeri azaltılır.

Aynı ülkenin vergi mevzuatına tabi olunması ve cari vergi varlıklarının cari vergi yükümlülüklerinden mahsup edilmesi konusunda yasal olarak uygulanabilir bir hakkın bulunması şartlarıyla ertelenmiş vergi varlıkları ve yükümlülükleri, karşılıklı olarak birbirinden mahsup edilir.

20 Ocak 2023 tarihinde Türkiye Büyük Millet Meclisi gündeminde kabul edilen "Vergi Usul Kanunu ile Kurumlar Vergisi Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun" ile enflasyon muhasebesi uygulaması 31 Aralık 2023 tarihli bilançodan başlamak üzere ertelenmiştir.

Çalışanlara sağlanan faydalar/kıdem tazminatları

Kıdem tazminatı karşılığı, TMS 19, "Çalışanlara sağlanan faydalar" standardı uyarınca, Şirket'in, personelin Türk İş Kanunu uyarınca emekliye ayrılmasından doğacak gelecekteki olası yükümlülüklerinin bağımsız aktüerler tarafından yapılan varsayımlara uygun olarak belirlenen tahmini toplam karşılığının şimdiki zamana indirgenmiş değerini ifade eder.

Sermaye, emisyon primi ve temettüler

Adi hisseler, sermaye olarak sınıflandırılır. Adi hisseler üzerinden dağıtılan temettüler, beyan edildiği dönemde, birikmiş karlar hesabından indirilerek kaydedilir. Emisyon primi ise Şirket'in halka arz edilen hisselerinin nominal tutarı ile satış tutarı arasındaki farkı temsil etmektedir.

Kiralama işlemleri

Şirket, sözleşmenin başlangıcında, sözleşmenin kiralama niteliği taşıyıp taşımadığını ya da kiralama işlemi içerip içermediğini değerlendirir. Sözleşmenin, bir bedel karşılığında tanımlanan varlığın kullanımını kontrol etme hakkını belirli bir süre için devretmesi durumunda, bu sözleşme kiralama niteliği taşımaktadır ya da bir kiralama işlemi içermektedir. Şirket, bir sözleşmenin tanımlanan bir varlığın kullanımını kontrol etme hakkını belirli bir süre için devredip devretmediğini değerlendirirken aşağıdaki koşulları göz önünde bulundurur:

  • (a) Sözleşmenin tanımlanan varlık içermesi; bir varlık genellikle sözleşmede açık veya zımni bir şekilde belirtilerek tanımlanır.
  • (b) Varlığın işlevsel bir bölümünün fiziksel olarak ayrı olması veya varlığın kapasitesinin tamamına yakınını temsil etmesi. Tedarikçinin varlığı ikame etme yönünde aslî bir hakka sahip olması ve bundan ekonomik fayda sağlaması durumunda varlık tanımlanmış değildir.
  • (c) Tanımlanan varlığın kullanımından sağlanacak ekonomik yararların tamamına yakınını elde etme hakkının olması
  • (d) Tanımlanan varlığın kullanımını yönetme hakkının olması. Şirket, varlığın nasıl ve ne amaçla kullanılacağına ilişkin kararların önceden belirlenmiş olması durumunda varlığın kullanım hakkına sahip olduğunu değerlendirmektedir. Şirket varlığın kullanımını yönetme hakkına aşağıdaki durumlarda sahip olmaktadır:
    • i) Şirket'in, kullanım süresi boyunca varlığı işletme hakkına sahip olması (veya varlığı kendi belirlediği şekilde işletmeleri için başkalarını yönlendirmesi) ve tedarikçinin bu işletme talimatlarını değiştirme hakkının bulunmaması veya
    • ii) Şirket'in, kullanım süresi boyunca varlığın nasıl ve ne amaçla kullanılacağını önceden belirleyecek şekilde varlığı (ya da varlığın belirli özelliklerini) tasarlamış olması.

01 OCAK - 31 ARALIK 2023 HESAP DÖNEMİNE İLİŞKİN AÇIKLAYICI DİPNOTLAR

(Tutarlar aksi belirtilmedikçe, Türk Lirasının 31 Aralık 2023 tarihindeki satın alma gücü cinsinden ("TL") ifade edilmiştir.)

2. Finansal tabloların sunumuna ilişkin esaslar (Devamı)

Kullanım hakkı varlığı

Şirket, kiralamanın fiilen başladığı tarihte finansal tablolarına bir kullanım hakkı varlığı ve bir kira yükümlülüğü yansıtır. Kullanım hakkı varlığı ilk olarak maliyet yöntemiyle muhasebeleştirilir ve aşağıdakileri içerir:

  • (a) Kira yükümlülüğünün ilk ölçüm tutarı,
  • (b) Kiralamanın fiilen başladığı tarihte veya öncesinde yapılan tüm kira ödemelerinden alınan tüm kiralama teşviklerinin düşülmesiyle elde edilen tutar,
  • (c) Şirket tarafından katlanılan tüm başlangıçtaki doğrudan maliyetler ve,
  • (d) Dayanak varlığın sökülmesi ve taşınmasıyla, yerleştirildiği alanın restorasyonuyla ya da dayanak varlığın kiralama hüküm ve koşullarının gerektirdiği duruma getirilmesine ilişkin restorasyonuyla ilgili olarak Şirket tarafından katlanılacak tahmini maliyetler. Şirket kiralamanın fiilen başladığı tarihte ya da dayanak varlığı belirli bir süre kullanmasının sonucu olarak bu maliyetlere ilişkin yükümlülüğe katlanmaktadır.

Şirket maliyet yöntemini uygularken, kullanım hakkı varlığını:

  • (a) Birikmiş amortisman ve birikmiş değer düşüklüğü zararları düşülmüş ve,
  • (b) kira yükümlülüğünün yeniden ölçümüne göre düzeltilmiş maliyeti üzerinden ölçer.

Şirket, kullanım hakkı varlığını amortismana tabi tutarken TMS 16 Maddi Duran Varlıklar'da yer alan amortisman hükümlerini uygular. Tedarikçinin, kiralama süresinin sonunda dayanak varlığın mülkiyetini Şirket'e devretmesi durumunda veya kullanım hakkı varlığı maliyetinin Şirket'in bir satın alma opsiyonunu kullanacağını göstermesi durumunda, Şirket kullanım hakkı varlığını kiralamanın fiilen başladığı tarihten dayanak varlığın faydalı ömrünün sonuna kadar amortismana tabi tutar. Diğer durumlarda, Şirket kullanım hakkı varlığını, kiralamanın fiilen başladığı tarihten başlamak üzere söz konusu varlığın faydalı ömrü veya kiralama süresinden kısa olanına göre amortismana tabi tutar.

Şirket kullanım hakkı varlığının değer düşüklüğüne uğramış olup olmadığını belirlemek ve belirlenen herhangi bir değer düşüklüğü zararını muhasebeleştirmek için TMS 36 Varlıklarda Değer Düşüklüğü'nü uygular.

Kira yükümlülüğü

Kiralamanın fiilen başladığı tarihte, Şirket kira yükümlülüğünü o tarihte ödenmemiş olan kira ödemelerinin bugünkü değeri üzerinden ölçer. Kira ödemeleri, bu oranın kolaylıkla belirlenebilmesi durumunda, kiralamadaki zımnî faiz oranı kullanılarak iskonto edilir. Şirket, bu oranın kolaylıkla belirlenememesi durumunda, kendi alternatif borçlanma faiz oranını kullanır.

Kiralamanın fiilen başladığı tarihte, kira yükümlülüğünün ölçümüne dâhil olan kira ödemeleri, dayanak varlığın kiralama süresi boyunca kullanım hakkı için yapılacak ve kiralamanın fiilen başladığı tarihte ödenmemiş olan aşağıdaki ödemelerden oluşur:

  • (a) Sabit ödemelerden her türlü kiralama teşvik alacaklarının düşülmesiyle elde edilen tutar,
  • (b) Bir endeks ya da orana bağlı olan, ilk ölçümü kiralamanın fiilen başladığı tarihte bir endeks veya oran kullanılarak yapılan değişken kira ödemeleri,
  • (c) Şirket'in satın alma opsiyonunu kullanacağından makul ölçüde emin olması durumunda bu opsiyonun kullanım fiyatı ve
  • (d) Kiralama süresinin Şirket'in kiralamayı sonlandırmak için bir opsiyon kullanacağını göstermesi durumunda, kiralamanın sonlandırılmasına ilişkin ceza ödemeleri.

01 OCAK - 31 ARALIK 2023 HESAP DÖNEMİNE İLİŞKİN AÇIKLAYICI DİPNOTLAR

(Tutarlar aksi belirtilmedikçe, Türk Lirasının 31 Aralık 2023 tarihindeki satın alma gücü cinsinden ("TL") ifade edilmiştir.)

2. Finansal tabloların sunumuna ilişkin esaslar (Devamı)

Kiralamanın fiilen başladığı tarihten sonra Şirket, kira yükümlülüğünü aşağıdaki şekilde ölçer:

  • (a) Defter değerini, kira yükümlülüğündeki faizi yansıtacak şekilde artırır,
  • (b) Defter değerini, yapılmış olan kira ödemelerini yansıtacak şekilde azaltır ve,
  • (c) Defter değerini yeniden değerlendirmeleri ve yeniden yapılandırmaları yansıtacak şekilde ya da revize edilmiş özü itibarıyla sabit olan kira ödemelerini yansıtacak şekilde yeniden ölçer.

Kiralama süresindeki her bir döneme ait kira yükümlülüğüne ilişkin faiz, kira yükümlülüğünün kalan bakiyesine sabit bir dönemsel faiz oranı uygulanarak bulunan tutardır. Dönemsel faiz oranı, kolaylıkla belirlenebilmesi durumunda, kiralamadaki zımnî faiz oranıdır. Şirket, bu oranın kolaylıkla belirlenememesi durumunda, kendi alternatif borçlanma faiz oranını kullanır.

Kiralamanın fiilen başladığı tarihten sonra, Şirket, kira yükümlülüğünü, kira ödemelerindeki değişiklikleri yansıtacak şekilde yeniden ölçer. Şirket, kira yükümlülüğünün yeniden ölçüm tutarını, kullanım hakkı varlığında düzeltme olarak finansal tablolarına yansıtır. Şirket, aşağıdaki durumlardan birinin gerçekleşmesi halinde, kira yükümlülüğünü, revize edilmiş kira ödemelerini revize edilmiş bir iskonto oranı üzerinden indirgeyerek yeniden ölçer:

  • (a) Kiralama süresinde bir değişiklik olması. Şirket, revize edilmiş kira ödemelerini revize edilmiş kiralama süresine dayalı olarak belirler.
  • (b) Dayanak varlığın satın alınmasına yönelik opsiyona ilişkin değerlendirmede değişiklik olması. Şirket, revize edilmiş kira ödemelerini, satın alma opsiyonu kapsamında ödenecek tutarlardaki değişikliği yansıtacak şekilde belirler.

Şirket, kiralama süresinin kalan kısmı için revize edilmiş iskonto oranını, kiralamadaki zımnî faiz oranının kolaylıkla belirlenebilmesi durumunda bu oran olarak; kolaylıkla belirlenememesi durumunda ise Şirket'in yeniden değerlendirmenin yapıldığı tarihteki alternatif borçlanma faiz oranı olarak belirler.

Şirket, aşağıdaki durumlardan birinin gerçekleşmesi halinde kira yükümlülüğünü, revize edilmiş kira ödemelerini indirgeyerek yeniden ölçer:

  • (a) Bir kalıntı değer taahhüdü kapsamında ödenmesi beklenen tutarlarda değişiklik olması. Şirket, revize edilmiş kira ödemelerini, kalıntı değer taahhüdü kapsamında ödenmesi beklenen tutarlardaki değişikliği yansıtacak şekilde belirler.
  • (b) Gelecekteki kira ödemelerinin belirlenmesinde kullanılan bir endeks veya oranda meydana gelen bir değişimin sonucu olarak bu ödemelerde bir değişiklik olması. Şirket, kira yükümlülüğünü söz konusu revize edilmiş kira ödemelerini yansıtmak için yalnızca nakit akışlarında bir değişiklik olduğunda yeniden ölçer.

Şirket, kalan kiralama süresine ilişkin revize edilmiş kira ödemelerini, revize edilmiş sözleşmeye bağlı ödemelere göre belirler. Şirket, bu durumda değiştirilmemiş bir iskonto oranı kullanır.

Şirket, kiralamanın yeniden yapılandırılmasını, aşağıdaki koşulların her ikisinin sağlanması durumunda ayrı bir kiralama olarak muhasebeleştirir:

  • (a) Yeniden yapılandırmanın, bir veya daha fazla dayanak varlığın kullanım hakkını ilave ederek, kiralamanın kapsamını genişletmesi ve,
  • (b) Kiralama bedelinin, kapsamdaki artışın tek başına fiyatı ve ilgili sözleşmenin koşullarını yansıtmak için söz konusu tek başına fiyatta yapılan uygun düzeltmeler kadar artması.

01 OCAK - 31 ARALIK 2023 HESAP DÖNEMİNE İLİŞKİN AÇIKLAYICI DİPNOTLAR

(Tutarlar aksi belirtilmedikçe, Türk Lirasının 31 Aralık 2023 tarihindeki satın alma gücü cinsinden ("TL") ifade edilmiştir.)

2. Finansal tabloların sunumuna ilişkin esaslar (Devamı)

Kısa vadeli kiralamalar ve dayanak varlığın düşük değerli olduğu kiralamalar

Şirket, kısa vadeli kiralama kayıt muafiyetini, kısa vadeli kiralama sözleşmelerine uygulamaktadır (yani, başlangıç tarihinden itibaren 12 ay veya daha kısa bir kiralama süresi olan ve bir satın alma opsiyonu olmayan varlıklar). Aynı zamanda, düşük değerli varlıkların muhasebeleştirilmesi muafiyetini, kira bedelinin düşük değerli olduğu düşünülen ofis ekipmanlarına da uygulamaktadır. Kısa vadeli kiralama sözleşmeleri ve düşük değerli varlıkların kiralama sözleşmeleri, kiralama süresi boyunca doğrusal yönteme göre gider olarak kaydedilir.

Netleştirme/mahsup

İçerik ve tutar itibarıyla önem arz eden her türlü kalem, benzer nitelikte dahi olsa, finansal tablolarda ayrı gösterilir. Önemli olmayan tutarlar, esasları veya fonksiyonları açısından birbirine benzeyen kalemler itibarıyla toplulaştırılarak gösterilir. İşlem ve olayın özünün mahsubu gerekli kılması sonucunda, bu işlem ve olayın net tutarları üzerinden gösterilmesi veya varlıkların, değer düşüklüğü düşüldükten sonraki tutarları üzerinden izlenmesi, mahsup edilmeme kuralının ihlali olarak değerlendirilmez. Şirket'in normal iş akışı içinde gerçekleştirdiği işlemler sonucunda, elde ettiği gelirler, işlem veya olayın özüne uygun olması şartıyla net değerleri üzerinden gösterilir.

2.7 Önemli muhasebe değerlendirme, tahmin ve varsayımları

Finansal tabloların hazırlanması, finansal durum tablosu tarihi itibarıyla raporlanan varlıklar ve yükümlülüklerin tutarlarını, koşullu varlıkların ve borçların açıklamasını ve hesap dönemi boyunca raporlanan gelir ve giderlerin tutarlarını etkileyebilecek tahmin ve varsayımların kullanılmasını gerektirmektedir. Bu tahmin ve varsayımlar, Şirket yönetiminin mevcut olaylar ve işlemlere ilişkin en iyi bilgilerine dayanmasına rağmen, fiili sonuçlar varsayımlardan farklılık gösterebilir. Şirket'in önemli muhasebe varsayım ve tahminleri aşağıdaki gibidir:

a) Gelir vergileri ve ertelenmiş vergi

Nihai vergi tutarına olan etkileri kesinleşmeyen ilgili birçok işlem ve hesaplama normal iş akışı sırasında gerçekleşmekte olup bu gibi durumlar kurumlar vergisi karşılığı belirlenmesi sırasında önemli muhakemelerin kullanılmasını gerektirmektedir. Ertelenmiş vergi varlıkları ve yükümlülükleri, varlıkların ve yükümlülüklerin defter değerleri ve matrahları arasındaki geçici farklılıklar için büyük ölçüde kullanılmakta olan vergi oranları kullanılarak kayda alınmıştır. Mevcut kanıta dayanarak, ertelenmiş vergi varlıklarının tamamının veya bir kısmının nakde dönüştürülebilecek veya dönüştürülemeyecek olmasının muhtemel olduğu değerlendirilmiştir. Dikkate alınan ana etkenler arasında gelecek dönem gelirleri potansiyeli, gerek olması halinde uygulamaya sokulacak olan vergi planlama stratejileri, Şirket'in yatırım teşvik belgeleri kapsamında yapılan harcamalarının tamamının teşvik belgesi kapanış vizesinde kabul edileceği varsayımı ve ertelenmiş vergi varlığını nakde dönüştürmek için kullanılabilecek gelirin niteliği yer almaktadır. Şirket yönetimi, öngörülebilir gelecekte elde edeceği gelir kapsamında değerlendirme yaparak teşvikli yatırım harcamalarından kaynaklı oluşan yatırım teşviklerinden ertelenmiş vergi varlığı yaratmamaktadır. İlgili teşvikler dönemlerine göre değerlendirilerek kurumlar vergisi hesaplamasında dikkate alınmaktadır.

Vergi Usul Kanunu ve 30 Aralık 2023 tarihli ve 32415 (2. Mükerrer) sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan ilgili Tebliğ'e göre; kurumlar vergisi hesaplamasına konu Vergi Usul Kanunu uyarınca hazırlanan 31 Aralık 2023 tarihli bilançonun parasal olmayan kalemlerinde enflasyon düzeltmesi yapılmıştır. Buna göre, 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla ertelenmiş vergi hesaplamalarında vergiye esas değer olarak Vergi Usul Kanunu doğrultusunda enflasyona göre düzeltilmiş değerler esas alınmıştır. Bununla birlikte, söz konusu mevzuat uyarınca, 2023 hesap dönemine ait vergi matrahı düzeltme öncesi mali tablolara göre tespit edilen kârlar üzerinden hesaplanmıştır.

01 OCAK - 31 ARALIK 2023 HESAP DÖNEMİNE İLİŞKİN AÇIKLAYICI DİPNOTLAR

(Tutarlar aksi belirtilmedikçe, Türk Lirasının 31 Aralık 2023 tarihindeki satın alma gücü cinsinden ("TL") ifade edilmiştir.)

2. Finansal tabloların sunumuna ilişkin esaslar (Devamı)

b) Kıdem tazminatı karşılığı

Kıdem tazminatı karşılığı her yıl belirlenen iskonto oranına göre çalışanların emekliliği halinde ödenmesi gerekecek muhtemel yükümlülüğün bugünkü değerinin çalışan devir hızı ve maaş artışları gibi aktüer öngörüler doğrultusunda tahmin edilmesiyle hesaplanır. İskonto oranı yönetimin en iyi tahminlerine dayanır, her bir bilanço tarihinde gözden geçirilir ve gerekirse düzeltme yapılır.

c) Ekonomik ömür

Şirket yönetimi maddi ve maddi olmayan duran varlıkların faydalı ekonomik ömürlerinin belirlenmesinde teknik ekibinin tecrübeleri doğrultusunda önemli varsayımlarda bulunmaktadır. Ekonomik ömürler düzenli olarak gözden geçirilmektedir.

d) Şüpheli alacak karşılığı

Şirket, müşterilerin gerekli ödemeleri yapamamalarından kaynaklanan tahmini zararları karşılamak için ticari alacaklar değer düşüklüğü karşılığı hesaplar. Ticari alacaklar değer düşüklüğü karşılığı yeterliliğini değerlendirmede kullanılan tahminler, ticari alacağın yaşlanması ve tahsilat performans trendine dayanmaktadır. Şirket, ticari alacaklar karşılığıyla ilgili muhasebe tahminlerinin önemli muhasebe tahmini olduğunu düşünür çünkü bunlar gelecekteki müşterilerin davranışları ve sonuçtaki gelecek nakit tahsilatı hakkında varsayımları içerir.

e) Stok değer düşüklüğü

Şirket geçmiş tecrübelerine dayanarak ve bilanço sonrası dönemdeki satış fiyatlarını tahmin ederek stoklar üzerinde değer düşüklüğü karşılığı ayırmaktadır, ayrıca stoklarda bulunan ve uzun süredir üretimde kullanılmayan stoklara ilişkin karşılık ayırmaktadır.

f) Kiralamalar

Kiralama ödemeleri, kiralamanın alternatif borçlanma faiz oranıyla iskonto edilmiştir. Şirket yönetimi bazı sözleşmeler için kiralamanın beklenen süresini de ayrıca değerlendirmekle beraber iptal etmeme ve uzatma opsiyonlarını da göz önünde bulundurmaktadır.

g) Karşılıklar

Şirket geçmiş tecrübelerine dayanarak ilgili yıla ait giderler için çeşitli karşılıklar ayırmaktadır.

3. Nakit ve nakit benzerleri

31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
Bankalar
- Vadeli mevduat 115.160.918 120.548.087
- Vadesiz mevduat 1.082.990 1.711.096
116.243.908 122.259.183

31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla vadeli mevduatların vadeleri bir aydan kısa (2022: Bir aydan kısa) olup ağırlıklı ortalama faiz oranı Avro mevduatlar için yıllık %0,1, Dolar mevduatlar için %0,1 ve TL mevduatlar için yıllık %40'dir (2022: Avro için yıllık %0,1, Dolar mevduatlar için %0,8 ve TL mevduatlar için yıllık %17,58). 31 Aralık 2023 itibarıyla Şirket'in bloke hesabı bulunmamaktadır (31 Aralık 2022: Bulunmamaktadır).

01 OCAK - 31 ARALIK 2023 HESAP DÖNEMİNE İLİŞKİN AÇIKLAYICI DİPNOTLAR

(Tutarlar aksi belirtilmedikçe, Türk Lirasının 31 Aralık 2023 tarihindeki satın alma gücü cinsinden ("TL") ifade edilmiştir.)

4. Ticari alacaklar ve borçlar

Kısa vadeli ticari alacaklar 31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
İlişkili olmayan taraflardan ticari alacaklar
İlişkili taraflardan ticari alacaklar (Dipnot 25)
Eksi: Kredi riski karşılığı
204.908.225
6.113.200
(2.110.214)
200.017.096
13.391.018
(1.947.723)
208.911.211 211.460.391

Ticari alacakların vadesi ortalama 60 gündür (31 Aralık 2022: 60 gün).

Kredi riski karşılığının raporlanan dönemler içerisindeki hareketleri aşağıdaki gibidir:

2023 2022
1 Ocak (1.947.723) (1.749.989)
Dönem gideri
Parasal (kayıp) / kazanç etkisi
(928.208)
765.717
(537.510)
339.776
31 Aralık (2.110.214) (1.947.723)

İlişkili olmayan taraflardan ticari alacakların vadeleri aşağıdaki gibidir:

Vadeye kalan süre 31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
Vadesi geçen alacaklar - 34.513
0 - 30 gün 80.762.107 66.603.374
31 - 60 gün 122.035.904 131.431.486
202.798.011 198.069.373
Vadesi geçen süre 31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
Vadesi üzerinden 1 yıl geçmiş - 34.513
- 34.513
Kısa vadeli ticari borçlar 31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
İlişkili taraflara ticari borçlar (Dipnot 25) 82.206.935 175.823.665
İlişkili olmayan taraflara ticari borçlar 88.300.698 115.737.688
170.507.633 291.561.353

Ticari borçların vadesi ortalama 60 gündür (31 Aralık 2022: 60 gün).

01 OCAK - 31 ARALIK 2023 HESAP DÖNEMİNE İLİŞKİN AÇIKLAYICI DİPNOTLAR

(Tutarlar aksi belirtilmedikçe, Türk Lirasının 31 Aralık 2023 tarihindeki satın alma gücü cinsinden ("TL") ifade edilmiştir.)

5. Diğer alacaklar, diğer borçlar, çalışanlara sağlanan faydalar kapsamındaki borçlar ve müşteri sözleşmelerinden doğan yükümlülükler

İlişkili Olmayan Taraflardan Diğer alacaklar-Kısa vadeli 31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
Diğer alacaklar 1.573.065 877.107
1.573.065 877.107
İlişkili Olmayan Taraflardan Diğer alacaklar-Uzun vadeli 31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
Verilen depozitolar - 682.348
- 682.348
İlişkili Taraflara Diğer borçlar-Kısa vadeli 31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
Robert Bosch GMBH-Almanya (*)
Kar payı borçları
88.949.306
5.653.177
1.694.560
211.943
94.602.483 1.906.503
İlişkili Taraflara Diğer borçlar-Uzun vadeli 31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
Robert Bosch GMBH-Almanya (*) 156.983.414 41.444.869

(*) 08.06.2022 ve 09.03.2023 tarihlerinde grup içi finans kuruluşu üzerinden, sırasıyla 1.250.000 EUR, 3.500.000 EUR ve 2.200.000 EUR tutarında kredi kullanılmıştır. Söz konusu krediler sırasıyla %8,6, %14,9 ve %14,5 sabit faiz oranı ile kullanılmıştır. Kredi anlaşması süresince faiz ödemeleri yapılacak olup, anapara ödemesi kredi son faiz ödemeleri ile birlikte yapılacaktır. Anapara ödeme tarihleri sırasıyla; 13 Haziran 2025, 16 Mart 2026 ve 16 Eylül 2024 tarihleridir.

İlişkili Olmayan Taraflara Diğer Borçlar-Kısa vadeli 31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
Ödenecek vergiler
Diğer
12.611.561
-
5.375.307
308.920
12.611.561 5.684.227

Diğer borçların hareket tablosu aşağıdaki gibidir;

1 Ocak 43.139.429 -
Dönem içinde alınan borçlanmalar
Faiz tahakkuklarındaki değişim
Kur farklarındaki değişim
Parasal (kayıp)/ kazanç etkisi
171.802.690
12.047.755
98.739.968
(79.797.122)
42.405.257
2.435.877
4.433.293
(6.134.998)
31 Aralık 245.932.720 43.139.429

01 OCAK - 31 ARALIK 2023 HESAP DÖNEMİNE İLİŞKİN AÇIKLAYICI DİPNOTLAR

(Tutarlar aksi belirtilmedikçe, Türk Lirasının 31 Aralık 2023 tarihindeki satın alma gücü cinsinden ("TL") ifade edilmiştir.)

5. Diğer alacaklar, diğer borçlar, çalışanlara sağlanan faydalar kapsamındaki borçlar ve müşteri sözleşmelerinden doğan yükümlülükler (devamı)

Çalışanlara sağlanan faydalar kapsamındaki borçlar 31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
Personele borçlar 2.616.769 1.876.200
Sosyal güvenlik borçları 2.208.288 1.948.929
4.825.057 3.825.129
Müşteri sözleşmelerinden doğan yükümlülükler – kısa
vadeli
31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
Alınan avanslar 4.076.726 16.782.199
4.076.726 16.782.199
Müşteri sözleşmelerinden doğan yükümlülükler – kısa
vadeli
31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
Alınan avanslar 32.344.742 -
32.344.742 -

6. Stoklar

31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
İlk madde ve malzemeler 76.334.416 76.291.151
Yarı mamuller 5.842.712 4.009.932
Mamuller 1.453.960 4.142.387
Eksi: Değer düşüklüğü karşılığı (921.901) (2.071.063)
82.709.187 82.372.407

Değer düşüklüğü karşılığının raporlanan dönemler içerisindeki hareketleri aşağıdaki gibidir:

2023 2022
1 Ocak (2.071.063) (2.631.021)
(Dönem gideri) / Karşılık iptali 1.149.162 559.958
31 Aralık (921.901) (2.071.063)

01 OCAK - 31 ARALIK 2023 HESAP DÖNEMİNE İLİŞKİN AÇIKLAYICI DİPNOTLAR

(Tutarlar aksi belirtilmedikçe, Türk Lirasının 31 Aralık 2023 tarihindeki satın alma gücü cinsinden ("TL") ifade edilmiştir.)

7. Maddi duran varlıklar

1 Ocak
2023
İlaveler Çıkışlar Transferler 31 Aralık
2023
593.368.884
35.440.808
152.371.004 8.704.341 (9.284.740) (146.997.664) 4.792.941
632.865.681 20.810.281 (9.284.740) (10.788.589) 633.602.633
(409.973.898)
(14.408.675) (2.656.692) - - (17.065.367)
(398.550.987) (28.488.278) - - (427.039.265)
206.563.368
456.666.518
23.828.159
(384.142.312)
234.314.694
5.478.467
6.627.473
(25.831.586)
-
-
-
131.223.899
4.985.176
-

28.488.278 TL'lik maddi duran varlıkların amortisman gideri 1 Ocak- 31 Aralık 2023 hesap dönemine ait gelir tablosunda satılan malın maliyeti içerisinde gösterilmiştir (1 Ocak – 31 Aralık 2022: 21.703.938 TL-satılan malın maliyeti).

Maddi duran varlıklar üzerinde, 31 Aralık 2023 tarihi itibariyle herhangi bir ipotek bulunmamaktadır (31 Aralık 2022: Bulunmamaktadır).

1 Ocak – 31 Aralık 2023 döneminde maddi duran varlıklara ilavelerin önemli bir bölümü mevcut yatırımların modernizasyonu için alınan makine ve techizatlar ile ilgili olup; çıkışlar ise kalıp mülkiyetinin devrine ilişkindir.

01 OCAK - 31 ARALIK 2023 HESAP DÖNEMİNE İLİŞKİN AÇIKLAYICI DİPNOTLAR

(Tutarlar aksi belirtilmedikçe, Türk Lirasının 31 Aralık 2023 tarihindeki satın alma gücü cinsinden ("TL") ifade edilmiştir.)

7. Maddi duran varlıklar (devamı)

1 Ocak 2022 İlaveler Çıkışlar Transferler 31 Aralık 2022
Makine, tesis ve cihazlar 431.098.861 14.213.845 (121.274) 11.475.086 456.666.518
Döşeme ve demirbaşlar 22.399.586 1.335.701 - 92.872 23.828.159
Yapılmakta olan
yatırımlar
5.936.240 160.058.488 (1.724.532) (11.899.192) 152.371.004
Maliyet 459.434.687 175.608.034 (1.845.806) (331.234) 632.865.681
Makine, tesis ve cihazlar (364.051.956) (20.090.356) - - (384.142.312)
Döşeme ve demirbaşlar (12.795.094) (1.613.581) - - (14.408.675)
Birikmiş amortisman (376.847.050) (21.703.937) - - (398.550.987)
Net defter değeri 82.587.637 234.314.694

1 Ocak – 31 Aralık 2022 döneminde maddi duran varlıklara ilavelerin önemli bir bölümü mevcut yatırımların modernizasyonu için alınan makine ve techizatlar ile ilgili olup; çıkışlar ise kalıp mülkiyetinin devrine ilişkindir.

01 OCAK - 31 ARALIK 2023 HESAP DÖNEMİNE İLİŞKİN AÇIKLAYICI DİPNOTLAR

(Tutarlar aksi belirtilmedikçe, Türk Lirasının 31 Aralık 2023 tarihindeki satın alma gücü cinsinden ("TL") ifade edilmiştir.)

7. Maddi duran varlıklar (devamı)

31 Aralık 2023 ve 31 Aralık 2022 itibariyle halen kullanılmakta olan faydalı ömrü tükenmiş maddi duran varlıkların maliyet bedelleri aşağıdaki gibidir:

31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
Makine, tesis ve cihazlar 220.785.899 209.862.247
Döşeme ve demirbaşlar 9.912.517 7.772.516
230.698.416 217.634.763

8. Kullanım hakkı varlıkları

1 Ocak 2023 İlaveler 31 Aralık 2023
Binalar 143.572.808 - 143.572.808
Araçlar 11.574.857 4.896.242 16.471.099
Maliyet 155.147.665 4.896.242 160.043.907
Binalar (55.393.726) (18.550.837) (73.944.563)
Araçlar (6.706.746) (3.988.081) (10.694.827)
Birikmiş amortisman (62.100.472) (22.538.918) (84.639.390)
Net defter değeri 93.047.193 75.404.517

22.538.918 TL'lik kullanım hakkı varlıklarının amortisman gideri 1 Ocak – 31 Aralık 2023 hesap dönemine ait gelir tablosunda satılan malın maliyeti içerisinde gösterilmiştir (1 Ocak – 31 Aralık 2022: 18.215.105 TL-satılan malın maliyeti).

1 Ocak 2022 İlaveler 31 Aralık 2022
Binalar(*) 53.849.150 89.723.659 143.572.809
Araçlar 9.530.391 2.044.464 11.574.855
Maliyet 63.379.541 91.768.123 155.147.664
Binalar (40.386.862) (15.006.863) (55.393.725)
Araçlar (3.498.504) (3.208.242) (6.706.746)
Birikmiş amortisman (43.885.366) (18.215.105) (62.100.471)
Net defter değeri 19.494.175 93.047.193

(*) 1 Ocak – 31 Aralık 2022 döneminde kullanım hakkı varlıklarına ilavelerin önemli bir bölümü fabrika kira sözleşmesinin yenilenmesi ile ilgilidir. Konu ile ilgili detaylı açıklama 8 Aralık 2023 tarihinde KAP aracılığı ile paylaşılmıştır.

01 OCAK - 31 ARALIK 2023 HESAP DÖNEMİNE İLİŞKİN AÇIKLAYICI DİPNOTLAR

(Tutarlar aksi belirtilmedikçe, Türk Lirasının 31 Aralık 2023 tarihindeki satın alma gücü cinsinden ("TL") ifade edilmiştir.)

9. Maddi olmayan duran varlıklar

1 Ocak 2023 İlaveler Transferler 31 Aralık 2023
Haklar 15.242.883 15.523 10.788.589 26.046.995
Maliyet 15.242.883 15.523 10.788.589 26.046.995
Haklar (11.242.455) (3.663.187) - (14.905.642)
Birikmiş amortisman (11.242.455) (3.663.187) - (14.905.642)
Net defter değeri 4.000.428 11.141.353

3.663.187 TL'lik maddi olmayan duran varlıkların amortisman gideri 1 Ocak – 31 Aralık 2023 hesap dönemine ait gelir tablosunda satılan malın maliyeti içerisinde gösterilmiştir (1 Ocak – 31 Aralık 2022: 2.195.376 TL-satılan malın maliyeti).

1 Ocak 2022 İlaveler Transferler 31 Aralık 2022
Haklar 14.114.143 797.506 331.234 15.242.883
Maliyet 14.114.143 797.506 331.234 15.242.883
Haklar (9.047.079) (2.195.376) - (11.242.455)
Birikmiş amortisman (9.047.079) (2.195.376) - (11.242.455)
Net defter değeri 5.067.064 4.000.428

31 Aralık 2023 ve 31 Aralık 2022 itibariyle halen kullanılmakta olan faydalı ömrü tükenmiş maddi olmayan duran varlıkların maliyet bedelleri aşağıdaki gibidir:

31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
Haklar 9.392.822 7.252.821
9.392.822 7.252.821

01 OCAK - 31 ARALIK 2023 HESAP DÖNEMİNE İLİŞKİN AÇIKLAYICI DİPNOTLAR

(Tutarlar aksi belirtilmedikçe, Türk Lirasının 31 Aralık 2023 tarihindeki satın alma gücü cinsinden ("TL") ifade edilmiştir.)

10. Borçlanmalar

Kısa vadeli borçlar 31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
Kiralama işlemlerinden kaynaklanan yükümlülükler (*)
-Binalar
-Araçlar
26.880.272
24.214.583
2.665.689
18.510.353
16.445.583
2.064.770
Toplam 26.880.272 18.510.353
Uzun vadeli borçlar 31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
Kiralama işlemlerinden kaynaklanan yükümlülükler (*)
-Binalar
-Araçlar
53.634.156
51.579.353
2.054.803
78.080.295
76.561.034
1.519.261
Toplam 53.634.156 78.080.295

(*) Kiralama işlemlerinden kısa ve uzun vadeli borçlar için kullanılan faiz oranı Avro kiralamalar için yıllık %2,32- %14 aralığında, TL kiralamalar için %24,77- %35 aralığında olup, ortalama varlık ömürleri binalar için 5 yıl, araçlar için 4 yıldır. Standarda ilişkin detaylar Dipnot 2'de açıklanmıştır.

2023 2022
1 Ocak 96.590.648 26.825.269
İlaveler (Dipnot 8) 4.896.242 91.768.123
Kar veya zarar tablosuna yansıtılan faiz gideri 10.499.308 2.834.355
Kar veya zarar tablosuna yansıtılan kur farkı gideri 36.287.638 7.680.409
Kira ve faiz ödemeleri (-) (23.167.366) (27.982.559)
Parasal (kayıp) / kazanç etkisi (44.592.042) (4.534.949)
31 Aralık 80.514.428 96.590.648
31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
1 yıla kadar 26.880.272 17.623.626
1-2 yıl arası 53.634.156 78.967.022
80.514.428 96.590.648

01 OCAK - 31 ARALIK 2023 HESAP DÖNEMİNE İLİŞKİN AÇIKLAYICI DİPNOTLAR

(Tutarlar aksi belirtilmedikçe, Türk Lirasının 31 Aralık 2023 tarihindeki satın alma gücü cinsinden ("TL") ifade edilmiştir.)

11. Karşılıklar, koşullu varlık ve yükümlülükler

(i) Şirket tarafından verilen teminat, rehin ve ipotekler ("TRİ"):

Şirket'in 31 Aralık 2023 ve 2022 tarihleri itibarıyla, teminat/rehin/ipotek ("TRİ") pozisyonuna ilişkin tabloları aşağıdaki gibidir:

31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
A. Kendi tüzel kişiliği adına vermiş olduğu TRİ'ler (*) 845.000 1.392.401
B. Tam konsolidasyon kapsamına dahil edilen ortaklıklar
lehine vermiş olduğu TRİ'lerin toplam tutarı - -
C. Olağan ticari faaliyetlerin yürütülmesi amacıyla diğer
3.kişilerin borcunu temin amacıyla vermiş olduğu TRİ'ler - -
D. Diğer verilen TRİ'lerin toplam tutarı - -
i.
Ana ortaklık lehine vermiş olduğu TRİ'ler toplamı
- -
ii.
B ve C kapsamına girmeyen diğer grup şirketleri
lehine vermiş olduğu TRİ'ler toplamı - -
iii.
C kapsamına girmeyen 3.kişiler lehine vermiş
olduğu TRİ'ler toplamı - -
Toplam 845.000 1.392.401

(*) Şirket'in vermiş olduğu diğer TRİ'lerin Şirket'in özkaynaklara oranı 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla %0,65'dır (31 Aralık 2022 %0,29).

(ii) Alınan teminatlar:

Şirket'in 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla satıcılardan alınmış toplam 5.692.456 TL (2022: 4.587.123 TL) tutarında teminatı bulunmaktadır.

(iii) Diğer kısa vadeli borç karşılıkları:

31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
Malzeme gideri karşılıkları - 1.249.863
- 1.249.863

01 OCAK - 31 ARALIK 2023 HESAP DÖNEMİNE İLİŞKİN AÇIKLAYICI DİPNOTLAR

(Tutarlar aksi belirtilmedikçe, Türk Lirasının 31 Aralık 2023 tarihindeki satın alma gücü cinsinden ("TL") ifade edilmiştir.)

11. Karşılıklar, koşullu varlık ve yükümlülükler (devamı)

Kısa vadeli borç karşılıklarının 1 Ocak - 31 Aralık 2023 ve 2022 hesap dönemlerine ilişkin hareket tabloları aşağıdaki gibidir:

1 Ocak 2023 İlaveler Ödemeler Parasal (Kayıp)
Kazanç
31 Aralık
2023
Malzeme gideri karşılıkları 1.249.863 4.945.096 (5.914.895) (280.064) -
1.249.863 4.945.096 (5.914.895) (280.064) -
1 Ocak 2022 İlaveler Ödemeler Parasal (Kayıp)
Kazanç
31 Aralık
2022
Malzeme gideri karşılıkları
Merkezden sağlanan faydalara
-
1.249.863
- - 1.249.863
ilişkin karşılıklar 2.494.151 - (1.797.717) (696.434) -
Diğer 1.022.777 - (737.190) (285.587) -
3.516.928 1.249.863 (2.534.907) (982.021) 1.249.863

12. Çalışanlara sağlanan faydalar

a) Çalışanlara sağlanan faydalara ilişkin kısa vadeli karşılıklar

31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
Çalışanlara sağlanan prim karşılığı 3.882.666 5.079.985
Bosch ödül sistemleri prim karşılığı 882.816 2.447.428
Kullanılmamış izinler karşılığı 1.840.662 1.581.568
İşçilik zammı karşılığı 6.320.917 -
Esnek saat karşılığı 140.772 135.534
13.067.833 9.244.515

Çalışanlara sağlanan faydalara ilişkin kısa vadeli karşılıklar ile ilgili hareket tablosu aşağıdaki gibidir:

1 Ocak
2023
İlaveler Ödemeler Parasal
(Kayıp)
Kazanç
31 Aralık
2023
Çalışanlara sağlanan prim karşılığı 5.079.985 5.373.097 (4.350.494) (2.219.922) 3.882.666
Bosch ödül sistemleri prim karşılığı 2.447.428 1.128.746 (935.630) (1.757.728) 882.816
İşçilik zammı karşılığı - 6.624.139 - (303.222) 6.320.917
Kullanılmamış izinler karşılığı 1.581.568 1.126.248 - (867.154) 1.840.662
Esnek saat karşılığı 135.534 74.822 - (69.584) 140.772
9.244.515 14.327.052 (5.286.124) (5.217.610) 13.067.833

01 OCAK - 31 ARALIK 2023 HESAP DÖNEMİNE İLİŞKİN AÇIKLAYICI DİPNOTLAR

(Tutarlar aksi belirtilmedikçe, Türk Lirasının 31 Aralık 2023 tarihindeki satın alma gücü cinsinden ("TL") ifade edilmiştir.)

12. Çalışanlara sağlanan faydalar (devamı)

1 Ocak
2022
İlaveler Ödemeler Parasal
(Kayıp)
Kazanç
31 Aralık
2022
Çalışanlara sağlanan prim karşılığı 5.332.078 9.911.188 (6.332.900) (3.830.381) 5.079.985
Bosch ödül sistemleri prim karşılığı 2.879.174 4.774.999 (3.419.590) (1.787.155) 2.447.428
İşçilik zammı karşılığı 2.757.958 - (3.275.622) 517.664 -
Kullanılmamış izinler karşılığı 879.968 2.040.545 - (1.338.945) 1.581.568
Esnek saat karşılığı 46.766 208.887 - (120.119) 135.534
11.895.944 16.935.619 (13.028.112) (6.558.936) 9.244.515

b) Çalışanlara sağlanan faydalara ilişkin uzun vadeli karşılıklar

31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
Kıdem tazminatı karşılığı 25.425.610 34.338.474
25.425.610 34.338.474

Ödenecek tazminat her hizmet yılı için bir aylık maaş kadardır ve bu tutar 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla 23.489,83 TL (31 Aralık 2022: 15.371,40 TL) ile sınırlandırılmıştır.

Kıdem tazminatı karşılığı yasal olarak herhangi bir fonlamaya tabi değildir ve herhangi bir fonlama şartı bulunmamaktadır.

Kıdem tazminatı karşılığı çalışanların emekliliği halinde ödenmesi gerekecek muhtemel yükümlülüğün bugünkü değerinin aktüeryal varsayımlar göz önünde bulundurularak hesaplanır.

Toplam karşılığın hesaplanmasına yönelik aşağıdaki aktüeryal öngörüler kullanılmıştır:

31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
Yıllık iskonto oranı (%) 25,05 22
Yıllık enflasyon oranı (%) 22 19

Kıdem tazminatı karşılığının yıl içerisindeki hareketleri aşağıdaki gibidir:

2023 2022
1 Ocak 34.338.474 25.522.143
Faiz maliyeti 5.628.163 3.393.675
Hizmet maliyeti 5.109.806 2.702.333
Aktüeryal kayıp 9.682.504 17.660.524
Dönem içinde ödenen (15.691.567) (1.347.443)
Parasal kayıp kazanç etkisi (13.641.770) (13.592.758)
31 Aralık 25.425.610 34.338.474

31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla kıdem tazminatı karşılığı hesaplamasında kullanılan önemli varsayımların duyarlılık analizleri aşağıdaki gibidir:

Net iskonto oranı
%0,25 artış %0,25 artış
841.346 (841.346)

01 OCAK - 31 ARALIK 2023 HESAP DÖNEMİNE İLİŞKİN AÇIKLAYICI DİPNOTLAR

(Tutarlar aksi belirtilmedikçe, Türk Lirasının 31 Aralık 2023 tarihindeki satın alma gücü cinsinden ("TL") ifade edilmiştir.)

13. Diğer varlıklar ve yükümlülükler

Diğer dönen varlıklar 31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
Katma değer vergisi alacakları
Gelir tahakkukları
Diğer
303.913
71.751
165.017
420.437
760
46.446
540.681 467.643

14. Peşin ödenmiş giderler

Kısa vadeli peşin ödenmiş giderler 31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
Sağlık sigortası 916.404 -
İş avansı 381.608 509
1.298.012 509
Uzun vadeli peşin ödenmiş giderler 31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
Sigorta bedeli - 330.286
- 330.286

15. Sermaye, yedekler ve diğer özkaynak kalemleri

Şirket, SPK'ya kayıtlı olan şirketlerin yararlandığı kayıtlı sermaye sistemini benimsemiş ve nominal değeri 1 Kr olan hisselerini temsil eden kayıtlı sermayesi için tavan tespit etmiştir. Şirket'in onaylanmış ve ödenmiş nominal değerdeki sermayesi, 31 Aralık 2023 ve 2022 tarihleri itibarıyla aşağıdaki gibidir:

31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
Hissedarlar Pay Oranı
(%)
Pay Tutarı
(TL)
Pay Oranı
(%)
Pay Tutarı
(TL)
Robert Bosch GmbH
Halka açık kısım
84,5
15,5
2.112.447
387.553
84,5
15,5
2.112.447
387.553
Toplam ödenmiş sermaye 100 2.500.000 100 2.500.000
Sermaye enflasyon düzeltmesi farkları 495.080.069 495.080.069
Toplam sermaye 497.580.069 497.580.069

01 OCAK - 31 ARALIK 2023 HESAP DÖNEMİNE İLİŞKİN AÇIKLAYICI DİPNOTLAR

(Tutarlar aksi belirtilmedikçe, Türk Lirasının 31 Aralık 2023 tarihindeki satın alma gücü cinsinden ("TL") ifade edilmiştir.)

15. Sermaye, yedekler ve diğer özkaynak kalemleri (devamı)

Türkiye'deki şirketler, nakit arttırım dışındaki tüm iç kaynakların sermayeye ilavesi suretiyle bir defaya mahsus olmak üzere kayıtlı sermaye tavanını aşabilirler. Nakit artırım suretiyle kayıtlı sermaye tavanı aşılamaz.

495.080.069 TL tutarındaki (2022: 495.080.069 TL) sermaye düzeltmesi farkları, Şirket sermayesinin enflasyona göre düzeltilmiş toplam tutarı ile Şirket'in enflasyon düzeltmesi öncesindeki sermaye tutarı arasındaki fark tutarını ifade eder.

Şirket'in 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla onaylanmış ve ödenmiş sermayesi nominal beheri 1 Kr olan 250.000.000 hisseden oluşmaktadır (2022: 250.000.000).

Sermayeyi oluşturan payları temsilen ihraç edilen hisse senetlerinin türlerinin dağılımı ile sermaye yapısı 31 Aralık 2023 ve 2022 tarihleri itibarıyla aşağıdaki şekildedir:

Grup Nevi Pay Adedi Tutar
A Nama 92.719 927
B Nama 6.695 67
C Hamiline 249.900.586 2.499.006
250.000.000 2.500.000

Şirket Ana sözleşme'si uyarınca "A" ve "B" Grubu hisse senetlerine Yönetim Kurulu Üyelerinin seçiminde imtiyaz hakkı tanınmıştır. Yönetim Kurulu üyelerinden biri "B" Grubu hissedarların göstereceği adaylar arasından ve ikisi ise "A" Grubu hissedarların göstereceği adaylar arasından ve Genel Kurul tarafından seçilir. Diğer adayların seçiminde herhangi bir imtiyaz bulunmamaktadır. Genel Kurul, Yönetim Kurulu üye sayısını tespit ettikten sonra, "A" ve "B" Grubu hisse senedi malikleri, kendi Yönetim Kurulu aday namzetlerini belirlerler. Bu belirleme, Genel Kurula katılan "A" ve "B" Grubu hisse senedi maliklerinin kendi aralarında ayrı ayrı ve çoğunlukla verecekleri kararlarla yapılır. "A" ve "B" Grubu hisse senedi maliklerinin aday namzetlerini belirlememesi halinde boş kalan kontenjan Genel Kurul tarafından seçilecek üyelerle tamamlanır. A ve B grubu hisse senetlerinin tamamı ile C grubu hisse senetlerinin bir kısmından oluşan toplam %84,50 oranında hisse (2022: %84,50) Robert Bosch GmbH'ya aittir.

Şirket sermayesinin kalan %15,50 oranındaki hissesi hamiline paylardan oluşmakta olup, Borsa İstanbul'da işlem görmektedir. Borsa İstanbul'da işlem gören hisse senetlerinde imtiyaz bulunmamaktadır. Kanuni defterlerdeki birikmiş karlar, aşağıda belirtilen kanuni yedeklerle ilgili hüküm haricinde dağıtılabilirler:

Türk Ticaret Kanunu'na göre, sermaye için faiz ödenemez ve kâr payı ancak net dönem kârından ve serbest yedek akçelerden dağıtılabilir. Yıllık kârın yüzde beşi, ödenmiş sermayenin yüzde yirmisine ulaşıncaya kadar genel kanuni yedek akçeye ayrılır. Bu sınıra ulaşıldıktan sonra da;

  • a) Yeni payların çıkarılması dolayısıyla sağlanan primin, çıkarılma giderleri, itfa karşılıkları ve hayır amaçlı ödemeler için kullanılmamış bulunan kısmı,
  • b) Iskat sebebiyle iptal edilen pay senetlerinin bedeli için ödenmiş olan tutardan, bunların yerine verilecek yeni senetlerin çıkarılma giderlerinin düşülmesinden sonra kalan kısmı,
  • c) Pay sahiplerine yüzde beş oranında kâr payı ödendikten sonra, kârdan pay alacak kişilere dağıtılacak toplam tutarın yüzde onu, genel kanuni yedek akçeye eklenir.

Ayrılan genel kanuni yedek akçe sermayenin veya çıkarılmış sermayenin yarısını aşmadığı takdirde, sadece zararların kapatılmasına, işlerin iyi gitmediği zamanlarda işletmeyi devam ettirmeye veya işsizliğin önüne geçmeye ve sonuçlarını hafifletmeye elverişli önlemler alınması için kullanılabilir. Şirket, iktisap ettiği kendi payları için iktisap değerlerini karşılayan tutarda yedek akçe ayırır. Bu yedek akçeler, anılan paylar devredildikleri veya yok edildikleri takdirde iktisap değerlerini karşılayan tutarda çözülebilirler.

01 OCAK - 31 ARALIK 2023 HESAP DÖNEMİNE İLİŞKİN AÇIKLAYICI DİPNOTLAR

(Tutarlar aksi belirtilmedikçe, Türk Lirasının 31 Aralık 2023 tarihindeki satın alma gücü cinsinden ("TL") ifade edilmiştir.)

15. Sermaye, yedekler ve diğer özkaynak kalemleri (devamı)

Yeniden değerleme fonu ile ilgili mevzuat uyarınca pasifte yer alan diğer fonlar, sermayeye dönüştürüldükleri ve yeniden değerlendirilen aktifler amorti edildikleri veya devredildikleri takdirde çözülebilirler. Yedek akçeye yıllık kârın yüzde beşinden fazla bir tutarın ayrılacağı ve yedek akçenin ödenmiş sermayenin yüzde yirmisini aşabileceği hakkında esas sözleşmeye hüküm konabilir. Esas sözleşme ile başka yedek akçe ayrılması da öngörülebilir ve bunların özgülenme amacıyla harcanma yolları ve şartları belirlenebilir.

Kanuni ve esas sözleşmede öngörülen isteğe bağlı yedek akçeler ayrılmadıkça pay sahiplerine dağıtılacak kâr payı belirlenemez. Genel kurul, aktiflerin yeniden sağlanabilmesi için gerekliyse, bütün pay sahiplerinin menfaatleri dikkate alındığında, şirketin sürekli gelişimi ve olabildiğince kararlı kâr payı dağıtımı yönünden haklı görülüyorsa, kanunda ve esas sözleşmede öngörülenlerden başka yedek akçe ayrılmasına da karar verebilir. Ayrıca, esas sözleşmede hüküm bulunmasa bile, genel kurul, şirketin işçileri için yardım sandıkları ve diğer yardım örgütleri kurulması veya bunların sürdürülebilmesi amacıyla veya diğer yardım ve hayır amaçlarına hizmet etmek üzere, bilanço kârından yedek akçe ayırabilir.

Söz konusu yasal yedeklerin, SPK Finansal Raporlama Standartları uyarınca "Kardan Ayrılan Kısıtlanmış Yedekler" içerisinde sınıflandırılması gerekmektedir. Şirket'in 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla kardan ayrılan kısıtlanmış yedeklerinin tutarı 92.696.722 TL (31 Aralık 2022: 83.224.031 TL)'dir.

II-14.1 sayılı tebliğ ve ona açıklama getiren SPK duyurularına göre "Ödenmiş Sermaye", "Kardan Ayrılan Kısıtlanmış Yedekler" ve "Hisse Senedi İhraç Primleri"'nin yasal kayıtlardaki tutarları üzerinden gösterilmesi gerekmektedir. Söz konusu tebliğin uygulanması esnasında değerlemelerde çıkan farklılıkların (enflasyon düzeltmesinden kaynaklanan farklılıklar gibi):

  • "Ödenmiş Sermaye"den kaynaklanmaktaysa ve henüz sermayeye ilave edilmemişse, "Ödenmiş Sermaye" kaleminden sonra gelmek üzere açılacak "Sermaye Düzeltmesi Farkları" kalemiyle;
  • "Kardan Ayrılan Kısıtlanmış Yedekler" ve "Hisse Senedi İhraç Primleri"'nden kaynaklanmakta ve henüz kar dağıtımı veya sermaye artırımına konu olmamışsa "Geçmiş Yıllar Kar/Zararıyla", ilişkilendirilmesi gerekmektedir. Diğer özkaynak kalemleri ise SPK Finansal Raporlama Standartları çerçevesinde değerlenen tutarları ile gösterilmektedir. Sermaye düzeltmesi farklarının sermayeye eklenmek dışında bir kullanımı yoktur.

Halka açık şirketler, temettü dağıtımlarını SPK'nın öngördüğü şekilde aşağıdaki gibi yaparlar:

Sermaye Piyasası Kurulu'nun 27 Ocak 2010 tarihli 2/51 sayılı kararı gereğince, halka açık anonim ortaklıkların faaliyetlerinden elde ettikleri karların dağıtımı esaslarının belirlenmesine ilişkin olarak payları borsada işlem gören anonim ortaklıklar için herhangi bir asgari kar dağıtım zorunluluğu getirilmemiş olup, SPK'nın II-19.1 sayılı Tebliğ'inde yer alan esaslar, ortaklıkların esas sözleşmelerinde bulunan hükümler ve şirketler tarafından kamuya açıklanmış olan kar dağıtım politikaları çerçevesinde gerçekleştirilmesine karar verilmiştir.

Yönetim 27 Nisan 2023 tarihli Olağan Genel Kurul'da 2022 yılı karından nakit temettü ödenmesine karar vermiştir. 2023 yılı içerisinde, dağıtılan (enflasyon muhasebesi öncesi) 66.359.217 TL (2022: 39.296.075 TL) temettünün pay başına tutarı brüt olarak 24,31 TL (2022: 14,36 TL) ve net olarak 21,88 TL (2022: 12,93 TL'dir). Söz konusu tutarların 31 Aralık 2023 tarihindeki satın alma gücüne göre endekslenmiş halleri sırasıyla 2023 yılı için 94.905.684 TL ve 2022 yılı için 86.612.748 TL'dir. 31 Aralık 2023 tarihindeki satın alma gücüne göre endekslenmiş helleri ile temettünün pay başına tutarı brüt olarak 37,96 TL (2022: 34,65 TL)'dir.

Sermaye enflasyon düzeltmesi farkları ile olağanüstü yedeklerin kayıtlı değerleri bedelsiz sermaye artırımı nakit kar dağıtımı ya da zarar mahsubunda kullanılabilecektir. Ancak sermaye enflasyon düzeltmesi farkları, nakit kar dağıtımında kullanılması durumunda kurumlar vergisine tabi olacaktır.

01 OCAK - 31 ARALIK 2023 HESAP DÖNEMİNE İLİŞKİN AÇIKLAYICI DİPNOTLAR

(Tutarlar aksi belirtilmedikçe, Türk Lirasının 31 Aralık 2023 tarihindeki satın alma gücü cinsinden ("TL") ifade edilmiştir.)

16. Satışlar ve satışların maliyeti

1 Ocak -
31 Aralık 2023
1 Ocak -
31 Aralık 2022
Yurtiçi satışlar
Yurtdışı satışlar
1.044.693.915
165.866.953
1.070.163.944
227.460.125
Brüt satışlar 1.210.560.868 1.297.624.069
İskontolar ve satışlardan iadeler - (986.577)
Net satışlar 1.210.560.868 1.296.637.492
1 Ocak -
31 Aralık 2023
1 Ocak -
31 Aralık 2022
İlk madde ve malzeme giderleri
Genel üretim giderleri
Amortisman ve itfa giderleri
Doğrudan işçilik giderleri
Mamul stoklarındaki değişim
Yarı mamul stoklarındaki değişim
(802.869.259)
(236.159.687)
(54.527.011)
(54.690.387)
1.764.674
(2.595.861)
(828.207.412)
(202.064.714)
(49.251.046)
(42.114.417)
(1.107.491)
554.398
Satışların maliyeti (1.149.077.531) (1.122.190.682)
Brüt kar 61.483.337 174.446.810

17. Genel yönetim giderleri ve pazarlama giderleri

Genel yönetim giderleri 1 Ocak -
31 Aralık 2023
1 Ocak -
31 Aralık 2022
İlişkili şirketlerden alınan hizmet giderleri (*)
Diğer
3.030.085
114.189
2.315.904
189.839
3.144.274 2.505.743

(*) Bölgesel organizasyon giderlerinden oluşmaktadır.

Pazarlama, satış ve dağıtım giderleri 1 Ocak -
31 Aralık 2023
1 Ocak -
31 Aralık 2022
Trademark gideri
Royalty gideri
Ambalaj ve paketleme giderleri
Diğer
25.392.530
14.147.008
1.872.067
194.745
28.232.237
18.002.991
2.901.618
407.483
41.606.350 49.544.329

01 OCAK - 31 ARALIK 2023 HESAP DÖNEMİNE İLİŞKİN AÇIKLAYICI DİPNOTLAR

(Tutarlar aksi belirtilmedikçe, Türk Lirasının 31 Aralık 2023 tarihindeki satın alma gücü cinsinden ("TL") ifade edilmiştir.)

18. Niteliklerine göre giderler

1 Ocak - 1 Ocak -
31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
Direkt ilk madde ve malzeme 802.869.259 828.207.412
Nakliye ve sigorta giderleri 67.188.881 55.534.787
Personel ücret ve giderleri 60.821.971 45.927.623
Amortisman ve itfa payları 54.690.387 42.114.417
Direkt işçilik maliyetleri 54.527.011 49.251.046
İlişkili şirket tarafından sağlanan hizmet bedelleri 51.767.683 35.342.409
Royalty ve trademark giderleri 39.539.538 46.235.228
Sarf malzemesi giderleri 15.304.426 12.355.940
Taşeron giderleri 15.106.920 15.543.956
Enerji ve su giderleri 8.753.610 12.122.189
Bakım onarım giderleri 3.418.325 5.090.906
Danışmanlık hizmet giderleri 3.061.343 3.263.972
Ambalaj ve paketleme giderleri 1.872.067 2.901.618
Diğer 14.906.734 20.349.251
1.193.828.155 1.174.240.754

19. Esas faaliyetlerden diğer gelirler ve giderler

1 Ocak - 1 Ocak -
Esas faaliyetlerden diğer gelirler 31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
Kur farkı geliri 28.249.529 17.934.121
Merkeze yapılan masraf yansıtmaları 6.730.088 9.841.437
Diğer 741.531 2.681.804
35.721.148 30.457.362
1 Ocak - 1 Ocak -
Esas faaliyetlerden diğer giderler 31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
Kur farkı giderleri 86.525.818 46.079.765
Diğer 2.358.674 1.086.242
88.884.492 47.166.007

01 OCAK - 31 ARALIK 2023 HESAP DÖNEMİNE İLİŞKİN AÇIKLAYICI DİPNOTLAR

(Tutarlar aksi belirtilmedikçe, Türk Lirasının 31 Aralık 2023 tarihindeki satın alma gücü cinsinden ("TL") ifade edilmiştir.)

20. Finansman gelirleri ve giderleri

1 Ocak - 1 Ocak -
Finansman gelirleri 31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
Kur farkı gelirleri 30.041.212 26.830.678
Faiz gelirleri 2.973.321 1.051.972
33.014.533 27.882.650
1 Ocak - 1 Ocak -
Finansman giderleri 31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
Kur farkı giderleri (110.849.114) (9.542.458)
Faiz gideri (19.528.789) (2.492.224)
Kiralama işlemlerine ilişkin faiz gideri (Dipnot 10) (10.499.308) (2.834.355)
Kıdem tazminatı faiz maliyeti (Dipnot 12) (5.628.163) (3.393.675)
Diğer (780.284) -
(147.285.658) (18.262.712)

21. Diğer kapsamlı gelir unsurlarının analizi

Şirket'in 1 Ocak - 31 Aralık 2023 ve 2022 hesap dönemleri içerisindeki diğer kapsamlı geliri çalışanlara sağlanan uzun vadeli faydalara ilişkin aktüeryal kazanç ve kayıpları içermektedir. Ertelenen vergi etkisi sonrası 1 Ocak - 31 Aralık 2023 hesap dönemine ilişkin aktüeryal kayıp 7.261.878 TL (2022: 14.128.419 TL) tutarındadır.

22. Gelir vergileri (Ertelenmiş vergi varlık ve yükümlülükleri dahil)

31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
Cari dönem kurumlar vergisi gideri (*) (11.983.055) -
Peşin ödenen vergiler 11.916.526 432.275
Dönem karı vergi varlığı/(yükümlülüğü), net (66.529) 432.275

Şirket, Türkiye'de geçerli olan kurumlar vergisine tabidir. Türkiye'de kurumlar vergisi oranı 2023 yılı için %25'dir (31 Aralık 2022: %23). Kurumlar vergisi oranı kurumların ticari kazancına vergi yasaları gereğince indirimi kabul edilmeyen giderlerin ilave edilmesi, vergi yasalarında yer alan istisna (iştirak kazançları istisnası, yatırım indirimi istisnası vb.) ve indirimlerin (Ar-ge indirimi gibi) indirilmesi sonucu bulunacak vergi matrahına uygulanır. Kar dağıtılmadığı takdirde başka bir vergi ödenmemektedir. Türkiye'deki bir işyeri ya da daimi temsilcisi aracılığı ile gelir elde eden dar mükellef kurumlar ile Türkiye'de yerleşik kurumlara ödenen kar paylarından (temettüler) stopaj yapılmaz. Bunların dışında kalan kişi ve kurumlara yapılan temettü ödemeleri %15 (2022: %10) oranında stopaja tabidir. Karın sermayeye ilavesi, kar dağıtımı sayılmaz.

(*) Vergi ve Diğer Bazı Alacakların Yeniden Yapılandırılmasına İlişkin 7440 Sayılı Kanun Genel Tebliği (Sıra No: 3)" ("Tebliğ"), 15 Nisan 2023 tarihli ve 32164 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanmış olup, yayımı tarihinde yürürlüğe girmiştir. Bu tebliğ ile kurumlar vergisi mükellefi olan şirketlere ek vergi yükümlülüğü getirilmiştir. Buna göre, deprem vergisi, şirketlerin 2022 yılı gelirleri için verecekleri beyannamelerinde, indirim konusu yapılan indirim ve istisnalar üzerinden %10 oranında tahsil edilecektir. Sözkonusu tebliğ doğrultusunda Şirket 2023 yılı içerisinde 2022 yılı karı üzerinden 11.916.526 TRY gelir vergisi ödemiştir.

01 OCAK - 31 ARALIK 2023 HESAP DÖNEMİNE İLİŞKİN AÇIKLAYICI DİPNOTLAR

(Tutarlar aksi belirtilmedikçe, Türk Lirasının 31 Aralık 2023 tarihindeki satın alma gücü cinsinden ("TL") ifade edilmiştir.)

22. Gelir vergileri (Ertelenmiş vergi varlık ve yükümlülükleri dahil) (Devamı)

Şirketler üçer aylık mali karları üzerinden %25 (2022: %23) oranında geçici vergi hesaplar ve o dönemi izleyen ikinci ayın 17'nci gününe kadar beyan edip 17'nci günü akşamına kadar öderler. Yıl içinde ödenen geçici vergi o yıla ait olup izleyen yıl verilecek kurumlar vergisi beyannamesi üzerinden hesaplanacak kurumlar vergisinden mahsup edilir. Mahsuba rağmen ödenmiş geçici vergi tutarı kalmış ise bu tutar nakden iade alınabileceği gibi devlete karşı olan herhangi bir başka mali borca da mahsup edilebilir.

Türkiye'de ödenecek vergiler konusunda vergi otoritesi ile mutabakat sağlamak gibi bir uygulama bulunmamaktadır. Kurumlar vergisi beyannameleri hesap döneminin kapandığı ayı takip eden dördüncü ayın 25'inci günü akşamına kadar bağlı bulunulan vergi dairesine verilir.

Vergi incelemesine yetkili makamlar beş yıl zarfında muhasebe kayıtlarını inceleyebilir ve hatalı işlem tespit edilirse ödenecek yapılacak vergi tarhiyatı nedeniyle vergi miktarları değişebilir. Türk vergi mevzuatına göre beyanname üzerinde gösterilen mali zararlar 5 yılı aşmamak kaydıyla dönem kurum kazancından indirilebilirler. Ancak, mali zararlar, geçmiş yıl karlarından mahsup edilemez.

Kurumlar Vergisi Kanunu'nda kurumlara yönelik birçok istisna bulunmaktadır. Bu istisnalardan Şirket'e ilişkin olanları aşağıda açıklanmıştır:

Kurumların rüçhan hakkı kuponlarının satışından elde ettikleri kazançlarının %50'lik kısmı ile anonim şirketlerin kuruluşlarında veya sermayelerini artırdıkları sırada çıkardıkları hisse senetlerinin itibari değerlerinin üzerinde elden çıkarılmasından sağlanan emisyon primi kazançları kurumlar vergisinden istisnadır.

Dolayısı ile ticari kar/(zarar) rakamı içinde yer alan yukarıda sayılan nitelikteki kazançlar/(kayıplar) kurumlar vergisi hesabında dikkate alınmıştır.

Kurumlar Vergisi matrahının tespitinde yukarıda yer alan istisnalar yanında ayrıca Kurumlar Vergisi Kanunu'nun 8. maddesi ve Gelir Vergisi Kanunu'nun 40. madde hükmünde belirtilen indirimler ile birlikte Kurumlar Vergisi Kanunu'nun 10. maddesinde belirtilen diğer indirimler de dikkate alınır.

Devlet teşvik ve yardımları

Şirket'in T.C. Ekonomi Bakanlığı Teşvik Uygulama ve Yabancı Sermaye Genel Müdürlüğü'ne 26 Kasım 2020 tarih ve 23197 nolu müracatına istinaden 26 Kasım 2020 tarih ve 517515 sayılı Yatırım Teşvik Belgesi verilmiştir. Yatırım Teşvik Belgesi, 53.812.110 TL tutarındaki sabit kıymet yatırım planlarını ihtiva etmektedir. Söz konusu Yatırım Teşvik Belgesi kapsamında 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla 104.109.961 TL tutarında yatırım yapılmıştır. Bu Yatırım Teşvik Belgesi ile ;

  • KDV İstisnasından,
  • Gümrük Vergisi Muafiyetinden,
  • Vergi İndiriminden,
  • Sigorta Pirimi İşveren Hissesi Desteğinden,
  • Faiz Desteğinden, yararlanma hakkı bulunmaktadır.

01 OCAK - 31 ARALIK 2023 HESAP DÖNEMİNE İLİŞKİN AÇIKLAYICI DİPNOTLAR

(Tutarlar aksi belirtilmedikçe, Türk Lirasının 31 Aralık 2023 tarihindeki satın alma gücü cinsinden ("TL") ifade edilmiştir.)

22. Gelir vergileri (Ertelenmiş vergi varlık ve yükümlülükleri dahil) (Devamı)

Transfer fiyatlandırması

Kurumların ilişkili kişilerle yaptıkları mal veya hizmet alım ya da satımlarında emsallerine uygun olarak tespit edecekleri bedel veya fiyat kullanmaları gerekmektedir. Emsallere uygunluk ilkesi, ilişkili kişilerle yapılan mal veya hizmet alım ya da satımında uygulanan fiyat veya bedelin, aralarında böyle bir ilişkinin bulunmaması durumunda oluşacak fiyat veya bedele uygun olmasını ifade etmektedir. Kurumlar, ilişkili kişiler ile gerçekleştirdiği işlemlerde uygulanacak emsaline uygun fiyat veya bedelleri ilgili kanunda belirtilen yöntemlerden işlemin mahiyetine en uygun olanını kullanmak suretiyle tespit edeceklerdir. Emsaline uygunluk ilkesi doğrultusunda tespit edilen fiyat ve bedellere ilişkin hesaplamalara ait kayıt, cetvel ve belgelerin ispat edici kağıtlar olarak kurumlar tarafından saklanması zorunlu kılınmıştır. Ayrıca, kurumlar bir hesap dönemi içerisinde ilişkili kişiler ile yaptıkları işlemlere ilişkin olarak bilgi ve belgeleri içerecek şekilde bir rapor hazırlayacaklardır.

Emsallere uygunluk ilkesine aykırı olarak tespit edilen bedel veya fiyat üzerinden mal veya hizmet alım ya da satımında bulunulması halinde kazancın tamamen veya kısmen transfer fiyatlaması yoluyla örtülü olarak dağıtılmış sayılacaktır. Tamamen veya kısmen transfer fiyatlandırması yoluyla örtülü olarak dağıtılan kazanç 13'üncü maddede belirtilen şartların gerçekleştiği hesap döneminin son günü itibarıyla dağıtılmış kar payı veya dar mükellefler için ana merkeze aktarılan tutar sayılacaktır. Transfer fiyatlandırması yoluyla dağıtılmış kar payının net kar payı tutarı olarak kabul edilmesi ve brüte tamamlanması sonucu bulunan tutar üzerinden ortakların hukuki niteliğine göre belirlenen oranlarda vergi kesintisi yapılacaktır. Daha önce yapılan vergilendirme işlemleri, taraf olan mükellefler nezdinde buna göre düzeltilecektir. Ancak, bu düzeltmenin yapılabilmesi için örtülü kazanç dağıtan kurum adına tarh edilen vergilerin kesinleşmiş ve ödenmiş olması gerekmektedir. Örtülü kazanç dağıtılan kurum nezdinde yapılacak düzeltmede dikkate alınacak tutar, kesinleşen ve ödenen tutar olacaktır.

1 Ocak - 31 Aralık 2023 ve 2022 hesap dönemlerine ait kar veya zarar ve diğer kapsamlı gelir tablolarında yer alan vergi gideri aşağıda özetlenmiştir:

1 Ocak -
31 Aralık 2023
1 Ocak -
31 Aralık 2022
Cari dönem vergi gideri
Ertelenmiş vergi (gideri) / geliri
(11.916.526)
(29.241.137)
(37.641)
34.165.722
Toplam vergi (gideri)/ geliri (41.157.663) 34.128.081

1 Ocak - 31 Aralık 2023 ve 2022 hesap dönemlerine ait vergi gideri mutabakatı aşağıdaki gibidir:

1 Ocak - 1 Ocak -
31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
Vergi öncesi (zarar)/ karı (21.752.684) 82.815.428
Etkin vergi oranı kullanılarak hesaplanan vergi 5.438.171 (32.069.538)
Kullanılmamış yatırım teşvik indirimleri - 40.550.422
Cari dönemde kullanılmış yatırım teşvik indirimleri
İndirimli kurumlar vergi matrahı etkisi 2.883.115 41.788.446
Kanunen kabul edilemeyen giderlerin etkisi (2.479.206) (681.317)
Parasal (kayıp) kazanç etkisi ve diğer (46.999.744) (15.459.932)
Toplam vergi (gideri)/ geliri (41.157.663) 34.128.081

01 OCAK - 31 ARALIK 2023 HESAP DÖNEMİNE İLİŞKİN AÇIKLAYICI DİPNOTLAR

(Tutarlar aksi belirtilmedikçe, Türk Lirasının 31 Aralık 2023 tarihindeki satın alma gücü cinsinden ("TL") ifade edilmiştir.)

22. Gelir vergileri (Ertelenmiş vergi varlık ve yükümlülükleri dahil) (Devamı)

Ertelenmiş vergi varlık ve yükümlülükleri

Şirket, ertelenmiş vergi varlık ve yükümlülüklerini, varlık ve yükümlülüklerin bilançodaki kayıtlı değerleri ile vergi değerleri arasında oluşan geçici farklar üzerinden bilanço tarihi itibariyle yasalaşmış vergi oranlarını kullanarak hesaplamaktadır. Müteakip dönemlerde gerçekleşecek geçici farklar üzerinden yükümlülük metoduna göre hesaplanan ertelenmiş vergi varlıkları ve yükümlülükleri için uygulanan oran %25'dir (2022: uzun vadeli farklar için %20 ve kısa vadeli farklar için %23).

Yatırım Teşvik Sistemi Kapsamında Elde Edilen Vergi Avantajları

Şirket'in teşvik belgesine bağlanan yatırımlarından elde ettiği kazançlar, yatırımın kısmen veya tamamen işletilmesine başlanılan hesap döneminden itibaren yatırıma katkı tutarına ulaşıncaya kadar indirimli oranlar üzerinden kurumlar vergisine tabi tutulur. Bu kapsamda, 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla Şirket'in öngörülebilir gelecekte faydalanacağı 15.948.498 TL (31 Aralık 2022: 40.550.422 TL) tutarında vergi avantajı, ertelenmiş vergi varlığı olarak finansal tablolara yansıtılmıştır. Söz konusu vergi avantajının 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla muhasebeleştirilmesi neticesinde 1 Ocak – 31 Aralık 2023 dönemine ilişkin kar veya zarar tablosunda yaklaşık 2.9 milyon TL tutarında ertelenmiş vergi geliri oluşmuştur.

Ertelenmiş vergi varlıkları gelecek yıllarda vergilendirilebilen gelirin oluşmasının muhtemel olduğunun tespiti halinde kayıtlara alınmaktadır. Vergilendirilebilen gelirin oluşmasının muhtemel olduğu durumlarda ertelenmiş vergi varlıkları, indirilebilir geçici farklar, mali zararlar ve indirimli kurumlar vergisi ödemesine imkan sağlayan sınırsız ömre sahip yatırım indirimleri nedeniyle hak kazanılan vergi avantajları üzerinden hesaplanmaktadır. Bu kapsamda Şirket yatırım teşviklerinden doğan ertelenmiş vergi varlıklarının finansal tablolara yansıtılmasını uzun süreli planlara dayandırmakta olup, söz konusu yatırım indirimlerine ilişkin ertelenmiş vergi varlıklarının geri kazanılabilirliğini, vergilendirilebilir kar tahminlerini içeren iş modellerini baz alarak her bilanço tarihi itibarıyla değerlendirmektedir. Söz konusu ertelenmiş vergi varlıklarının bilanço tarihinden itibaren 5 yıl içerisinde geri kazanılması öngörülmektedir. 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla gerçekleştirilen duyarlılık analizinde, iş planlarını oluşturan temel makroekonomik ve sektörel varsayımlarda yer alan girdiler %10 artırılarak/azaltılarak yapıldığında yatırım teşviklerine ilişkin ertelenmiş vergi varlıklarının 5 yıl olarak öngörülen geri kazanım sürelerinde bir değişiklik olmamıştır.

01 OCAK - 31 ARALIK 2023 HESAP DÖNEMİNE İLİŞKİN AÇIKLAYICI DİPNOTLAR

(Tutarlar aksi belirtilmedikçe, Türk Lirasının 31 Aralık 2023 tarihindeki satın alma gücü cinsinden ("TL") ifade edilmiştir.)

22. Gelir vergileri (Ertelenmiş vergi varlık ve yükümlülükleri dahil) (Devamı)

31 Aralık 2023 ve 2022 tarihleri itibarıyla birikmiş geçici farklar ve ertelenmiş vergi varlık ve yükümlülüklerinin bilanço tarihleri itibarıyla yürürlükteki vergi oranları kullanılarak hesaplamalarının dökümü aşağıdaki gibidir:

Vergilendirilebilir
birikmiş geçici farklar
Ertelenmiş vergi
varlığı/(yükümlülüğü)
31 Aralık
2023
31 Aralık
2022
31 Aralık
2023
31 Aralık
2022
Kullanılmamış yatırım indirimleri 63.793.990 202.752.112 15.948.498 40.550.422
Kiralamalara ilişkin düzeltme etkisi (Uzun vade) (Dipnot 10) 53.634.156 78.080.295 13.408.539 15.616.059
Kıdem tazminatı karşılığı (Dipnot 12) 25.425.610 34.338.474 6.356.403 6.867.695
Kiralamalara ilişkin düzeltme etkisi (Kısa vade) (Dipnot 10) 26.880.272 18.510.353 6.720.068 3.702.070
Ertelenmiş gelirlere ilişkin düzeltme etkisi (Dipnot 5) 36.421.468 16.782.199 9.105.367 1.660.323
Prim karşılığı (Dipnot 12) 3.882.666 5.079.985 970.667 1.015.998
BÖS prim karşılığı (Dipnot 12) 882.816 2.447.428 220.704 489.486
Yavaş hareket gören stok karşılığı (Dipnot 6) 921.901 2.071.063 230.475 414.212
Ticari alacaklardaki karşılıklar (Dipnot 4) 2.110.214 1.947.723 527.554 389.544
Kullanılmamış izinler karşılığı (Dipnot 12) 1.840.662 1.581.568 460.166 316.314
Malzeme faturası karşılığı (Dipnot 11) - 1.249.863 - 249.973
Esnek saat karşılığı (Dipnot 12) 140.772 135.534 35.193 27.106
İşçilik zammı karşılığı (Dipnot 12) 6.320.917 - 1.580.229 -
Diğer 5.483.354 1.860.191 1.370.836 2.068.155
Ertelenmiş vergi varlıkları 227.738.798 366.836.788 56.934.699 73.367.357
Maddi varlıklar , maddi olmayan
varlıklar ve kullanım hakkı varlıklarının
kayıtlı değerleri ile vergi matrahları arasındaki net fark (173.093.205) (158.178.096) (43.273.302) (31.635.619)
Diğer (1.374.755) (6.928.344) (343.689) (1.593.519)
Ertelenmiş vergi yükümlülükleri (174.467.960) (165.106.440) (43.616.991) (33.229.138)
Ertelenmiş vergi varlığı - net 13.317.708 40.138.219

Net ertelenmiş vergi varlığının hareket tablosu aşağıda belirtilmiştir:

2023 2022
1 Ocak 40.138.219 2.440.392
Cari dönem gelir tablosuna yansıtılan
Cari dönem diğer kapsamlı gelir tablosuna yansıtılan
(29.241.138)
2.420.626
34.165.722
3.532.105
31 Aralık 13.317.707 40.138.219

01 OCAK - 31 ARALIK 2023 HESAP DÖNEMİNE İLİŞKİN AÇIKLAYICI DİPNOTLAR

(Tutarlar aksi belirtilmedikçe, Türk Lirasının 31 Aralık 2023 tarihindeki satın alma gücü cinsinden ("TL") ifade edilmiştir.)

23. Hisse başına kazanç

Kar veya zarar ve diğer kapsamlı gelir tablosunda beyan edilen pay başına kazanç, net dönem karının ilgili yıl içinde mevcut hisselerin ağırlıklı ortalama adedine bölünmesi ile tespit edilir. Şirketler mevcut hissedarlara birikmiş karlardan payları oranında hisse dağıtarak ("Bedelsiz Hisseler") sermayelerini arttırabilir. Pay başına kazanç hesaplanırken, bu bedelsiz hisse ihracı çıkarılmış hisseler olarak sayılır. Dolayısıyla pay başına kazanç hesaplamasında kullanılan ağırlıklı hisse adedi ortalaması, hisselerin bedelsiz olarak çıkarılmasını geriye dönük olarak uygulamak suretiyle elde edilir. Pay başına esas ve nispi kazanç arasında hiçbir dönem için herhangi bir fark bulunmamaktadır.

1 Ocak -
31 Aralık 2023
1 Ocak -
31 Aralık 2022
Net dönem karı /(zararı)
Adi hisselerin ağırlıklı ortalama sayısı
A
B
(62.910.347)
250.000.000
116.943.509
250.000.000
Nominal değeri 1 Kr olan 100 adet pay
başına kazanç
A/B (25,16) 46,78

24. İlişkili taraf açıklamaları

i) İlişkili taraflarla bakiyeler:

İlişkili taraflardan ticari alacaklar: 31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
Robert Bosch GmbH – Almanya (*) 2.484.936 6.156.968
Bosch Sanayi ve Ticaret A.Ş. – Türkiye (**) 2.297.575 488.433
Bosch Chassis Systems India Ltd. – Hindistan (**) 676.679 4.927.749
Robert Bosch SP. Z.O.O. - Polonya (*) 588.948 1.636.137
Bosch Automotive Thailand Co. Ltd. - Tayland (**) - 181.731
Diğer 65.062 -
6.113.200 13.391.018

İlişkili taraflardan ticari alacakların vadeleri aşağıdaki gibidir:

Vadeye kalan süre 31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
0 - 30 gün 6.113.200 13.391.018
6.113.200 13.391.018

İlişkili taraflardan alacaklar ve borçlar ortalama 2 ay (2022: 2 ay) vadelidir.

(*) Şirket'in ana ortağıdır.

01 OCAK - 31 ARALIK 2023 HESAP DÖNEMİNE İLİŞKİN AÇIKLAYICI DİPNOTLAR

(Tutarlar aksi belirtilmedikçe, Türk Lirasının 31 Aralık 2023 tarihindeki satın alma gücü cinsinden ("TL") ifade edilmiştir.)

24. İlişkili taraf açıklamaları (devamı)

ii) İlişkili taraflarla bakiyeler:

İlişkili taraflara ticari borçlar: 31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
Robert Bosch GmbH – Almanya (*) 68.533.865 55.551.782
Bosch Sanayi ve Ticaret A.Ş. – Türkiye (**) 3.970.861 1.571.386
Robert Bosch SP. Z.O.O. - Polonya (**) 3.412.038 2.428.813
Bosch Corporation (**) 2.547.674 2.580.000
Bosch Car Multimedia Portugal, S.A (**) 2.206.882 -
Robert Bosch Manufacturing Solutions GmbH - Almanya (**) 270.707 -
Bosch Automotive Products Co. Ltd. – Çin (1) (**) - 87.781.809
Bosch Sistemas De Frenado S.L. - İspanya (2) (**) - 25.166.354
Robert Bosch LTDA (**) - 743.521
Diğer 1.264.908 -
82.206.935 175.823.665
Diğer borçlar kısa vadeli 31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
Robert Bosch GmbH – Almanya (*) (3) 94.412.417 1.694.562
Diğer 190.066 211.941
94.602.483 1.906.503
Diğer borçlar uzun vadeli 31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
Robert Bosch GmbH – Almanya (*) (3) 156.983.414 41.444.869
156.983.414 41.444.869

(1) Bosch Automotive Products Co. Ltd.'ye borçlar yapımı devam eden elektrikli fren üretim hattına ilişkindir. Sözkonusu hat Bosch Automotive Products Co. Ltd'den satın alınmış olup ödemesi 2023 yılı içerisinde tamamlanacaktır.

(2) Bosch Sistemas De Frenado S.L'ye borçlar konvensiyonel fren üretim tesisinin modernizasyonu ile ilgili olup ödemesi 2023 yılı içerisinde tamamlanacaktır.

(3) 08.06.2022 ve 09.03.2023 tarihlerinde grup içi finans kuruluşu üzerinden, sırasıyla 1.250.000 EUR, 3.500.000 EUR ve 2.200.000 EUR tutarında kredi kullanılmıştır. Söz konusu krediler sırasıyla %8,597, %14,9 ve %14,5 sabit faiz oranı ile kullanılmıştır. Kredi anlaşması süresince faiz ödemeleri yapılacak olup, anapara ödemesi kredi son faiz ödemeleri ile birlikte yapılacaktır. Anapara ödeme tarihleri sırasıyla ; 13 Haziran 2025 , 16 Mart 2026 ve 16 Eylül 2024 tarihleridir.

ii) İlişkili taraflarla işlemler:

Aşağıdaki tablolarda belirtilen tutarlar 1 Ocak - 31 Aralık 2023 ve 2022 hesap dönemlerinde ilişkili taraflara yapılan önemli satış, ilişkili taraflardan yapılan önemli alım ve sürdürülen faaliyetlerin toplamını içermektedir.

Mal satışları: 1 Ocak – 1 Ocak –
31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
Robert Bosch GmbH – Almanya (*) 163.801.257 188.279.484
Bosch Sanayi ve Ticaret A.Ş. – Türkiye (**) 11.320.178 4.091.928
Bosch Chassis Systems India LTD. - Hindistan (**) 1.114.286 33.729.829
Bosch Automotive -Thailand 414.513 1.109.939
Robert Bosch SP. Z.O.O. – Polonya (**) 230.694 641.173
Robert Bosch Samara (**) - 1.459.344
Bosch Sistemas De Frenado, S.L. - İspanya (**) - 91.298
Bosch Diesel S.R.O - 32.325
Robert Bosch France S.A.S. - Fransa (**) - 7.632
Diğer (**) 154 -
176.881.082 229.442.952

(*) Şirket'in ana ortağıdır.

01 OCAK - 31 ARALIK 2023 HESAP DÖNEMİNE İLİŞKİN AÇIKLAYICI DİPNOTLAR

(Tutarlar aksi belirtilmedikçe, Türk Lirasının 31 Aralık 2023 tarihindeki satın alma gücü cinsinden ("TL") ifade edilmiştir.)

25. İlişkili taraf açıklamaları (Devamı)

Mal alımları: 1 Ocak -
31 Aralık 2023
1 Ocak -
31 Aralık 2022
Robert Bosch GmbH – Almanya (*) 49.115.309 31.953.615
Bosch Corporation - Japonya (**) 11.485.736 13.088.364
Bosch Car Multimedia Portugal, S.A 5.425.037 -
Robert Bosch SP. Z.O.O. - Polonya (**) 1.682.453 1.295.165
Bosch Automotive Thailand Co. Ltd. - Tayland (**) 462.497 608.028
Bosch Rexroth Otomasyon San. ve Tic. A.Ş. - Türkiye (**) 330.820 204.351
Bosch Sanayi ve Ticaret A.Ş. - Türkiye (**) 50.233 53.018
Robert Bosch Ldta -Brezilya 5.058 9.642.875
Robert Bosch Limitada-Brezilya - 711.351
Bosch Sistemas De Frenado, S.L. - İspanya (**) - 3.465.620
Diğer 49.372 796.792
68.606.515 61.819.179
1 Ocak - 1 Ocak -
Teknik ve idari hizmet alımları: 31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
Robert Bosch GmbH - Almanya (*) (1) 37.720.041 23.405.218
Bosch Sanayi ve Ticaret A.Ş. - Türkiye (**) (2) 8.154.094 5.631.021
Robert Bosch SP Z.O.O. - Polonya (**) 4.369.955 5.159.739
Bosch Corporation (**) 5.173 235.113
Bosch Sistemas De Frenado S.L. - İspanya (**) - 563.683
Bosch Rexroth Otomasyon San. ve Tic. A.Ş. - Türkiye (**) - 49.786
Diğer (**) 1.252.902 -
51.502.165 35.044.560
  • (1) İlgili hesabın, 12.518.039 TL tutarındaki kısmı merkezi finans ve endirekt satınalma hizmet masraflarından (2022: 11.322.087 TL), 7.174.573 TL tutarındaki kısmı bilgi işlem faturaları (2022: 4.657.423 TL), 18.027.428 TL tutarındaki kısmı merkezi satınalma masraflarından (2022: 7.425.708 TL), oluşmaktadır.
  • (2) İlgili hesabın 730.383 TL tutarındaki kısmı bordro hizmeti ücretinden (2022: 269.588 TL), 6.317.111 TL tutarındaki bölgesel organizasyon danışmanlık giderinden (2022: 3.571.414 TL), 1.089.673 TL tutarındaki kısmı bilgi işlem masraflarından (2022: 1.362.599 TL) ve 16.925 TL tutarındaki kısım diğer giderlerden oluşmaktadır (2022: 427.420 TL).

(*) Şirket'in ana ortağıdır.

01 OCAK - 31 ARALIK 2023 HESAP DÖNEMİNE İLİŞKİN AÇIKLAYICI DİPNOTLAR

(Tutarlar aksi belirtilmedikçe, Türk Lirasının 31 Aralık 2023 tarihindeki satın alma gücü cinsinden ("TL") ifade edilmiştir.)

25. İlişkili taraf açıklamaları (devamı)

Royalty ve lisans giderleri: 1 Ocak -
31 Aralık 2023
1 Ocak -
31 Aralık 2022
Robert Bosch GmbH - Almanya () (1) (Lisans)
Robert Bosch GmbH - Almanya (
) (2) (Royalty)
26.231.649
14.614.509
28.232.237
18.002.991
40.846.158 46.235.228

(1) Şirket ile Robert Bosch GmbH arasında 29 Kasım 1999 tarihinde imzalanan ve Başbakanlık Hazine Müsteşarlığı'nca 22 Şubat 2000 tarihinde onaylanan Trademark sözleşmesine göre Şirket, Robert Bosch GmbH'a, lisansı Bendix ve Robert Bosch GmbH tarafından verilmiş olan ürünler için net satışlar üzerinden % 3 oranında ödeme yapmakta idi. 7 Aralık 2016 tarihinde trademark sözleşmesi yenilenmiş, Robert Bosch GmbH firması ile 1 Ocak 2017 tarihinden itibaren geçerli olacak şekilde yeni sözleşme imzalanmıştır. Yeni sözleşme ile lisansı Robert Bosch GmbH tarafından verilmiş ürünlerin satışları üzerinden %3 oranında ödeme gerçekleştirilmektedir.

(2) Şirket ile Robert Bosch GmbH arasında 29 Nisan 1999 tarihinde imzalanan ve Başbakanlık Hazine Müsteşarlığı'nca 9 Haziran 1999 tarihinde onaylanan royalty sözleşmesine göre Şirket, Robert Bosch GmbH'a net satışların %2 ve %3'ü oranlarında royalty ödemeleri gerçekleştirmektedir.

Sabit kıymet alımları: 1 Ocak -
31 Aralık 2023
1 Ocak -
31 Aralık 2022
Robert Bosch Manufacturing Solutions GmbH – Almanya ()
Robert Bosch Limitada-Brezilya (
)
2.441.874
482.733
815.243
-
Bosch Automotive Products (Suzhou) – Çin (**) (1) - 119.228.953
Bosch Sistemas De Frenado S.L. – İspanya (**)(2) - 54.367.601
Robert Bosch GMBH (*) - 3.239.734
ETAS GMBH - Almanya (**) - 2.444.033
Diğer 83.948 -
3.008.555 180.095.564

(1) Bosch Automotive Products Co. Ltd.'den yapılan sabit kıymet alımları yapımı devam eden elektrikli fren üretim hattına ilişkindir. Sözkonusu hattın 2023 yılı içerisinde aktifleştirilmesi beklenmektedir.

(2) Bosch Sistemas De Frenado S.L'den yapılan sabit kıymet alımları fren üretim tesisinin modernizasyonu ile ilgili olup ödemesi 2023 yılı içerisinde tamamlanacaktır. Sözkonusu sabit kıymetlerin 2023 yılında aktifleştirilmesi beklenmektedir.

Grup içi firmalara yapılan diğer masraf yansıtmaları: 1 Ocak
31 Aralık 2023
1 Ocak
31 Aralık 2022
Robert Bosch GmbH - Almanya (*) 341.652 4.099.975
Robert Bosch SP. Z.O.O.- Polonya (**) 573.131 3.211.101
Bosch Sanayi ve Ticaret A.Ş. – Türkiye (**) - 2.530.361
914.783 9.841.437
1 Ocak - 1 Ocak -
Grup içi firmalar tarafından yapılan masraf yansıtmaları: 31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
Bosch Sanayi ve Ticaret A.Ş. – Türkiye (**) 969.129 -
Bosch Ev Aletleri San.ve Tic A.Ş. – Türkiye (**) 296.674 -
Bosch Rexroth Otomasyon San. ve Tic. A.Ş. – Türkiye (**) 78.422 -
Bosch Chassis Systems India – Hindistan - 295.307
Robert Bosch SP. Z.O.O.- Polonya (**) - 240.976
Robert Bosch GmbH – Almanya (*) - 54.330
1.344.225 590.613

(*) Şirket'in ana ortağıdır.

01 OCAK - 31 ARALIK 2023 HESAP DÖNEMİNE İLİŞKİN AÇIKLAYICI DİPNOTLAR

(Tutarlar aksi belirtilmedikçe, Türk Lirasının 31 Aralık 2023 tarihindeki satın alma gücü cinsinden ("TL") ifade edilmiştir.)

25. İlişkili taraf açıklamaları (devamı)

iii) Üst düzey yöneticilere sağlanan faydalar:

Yönetim Organı üyeleri ve üst düzey yöneticiler, Şirket faaliyetlerinde planlama, yönetim ve kontrol yetkisine sahip bölüm müdürleri ve yönetim kurulu üyelerinden oluşmakta olup bu yöneticilere sağlanan faydalar aşağıdaki gibidir:

1 Ocak -
31 Aralık 2023
1 Ocak -
31 Aralık 2022
Kısa vadeli faydalar (Ücretler, ikramiyeler)
Diğer uzun vadeli faydalar (Kıdem tazminatı karşılık giderleri,
19.934.703 10.281.415
izin karşılıklarının uzun vadeli kısımları,
uzun vadeli ikramiye planları vb.)
210.235 149.950
20.144.938 10.431.365

26. Sigorta sözleşmeleri

Şirket doğal afetler ve diğer risklere önlem teşkil etmesi amacıyla sigorta sözleşmeleri yapmaktadır. 2023 yılı için yapılan ve önemlilik arz eden başlıca sözleşmeler şöyledir;

  • Deprem, su baskını, fırtına, kara taşıtları çarpması, hava taşıtları çarpması, duman, yer kayması ve kar ağırlığı gibi riskler içeren 29.437.266 Avro (2022: 26.241.399 Avro) teminatlı Klasik Yangın ve Kar Kaybı sigortası
  • İştigal konusu ile ilgili her türlü emtiayı içeren 25.000.000 Avro (2022: 25.000.000 Avro) teminatlı Nakliyat Sigortası

Yukarıda bahsi geçen sigorta poliçelerine ilaveten Çalışanlar için Hayat ve Sağlık Sigortaları, Elektronik Cihaz Sigortası, Hırsızlık Sigortası, Seyahat Sigortası, Emniyeti Suistimal Sigortası, Yangın Mali Mesuliyet Sigortası ve İşveren Mali Mesuliyet Sigortası da Şirketin doğal afetler ve diğer risklere önlem teşkil etmesi amacıyla yaptığı diğer sigorta sözleşmeleri arasındadır. Şirket ayrıca SPK'nın Seri: II, No: 17.1 sayılı Kurumsal Yönetim Tebliği Madde 4.2.8 içinde belirtilen riski bertaraf etmek adına, ilgili maddede belirtilen koşullara uygun olarak Yönetici Sorumluluk Sigorta poliçesi yaptırmıştır.

27. Finansal araçlardan kaynaklanan risklerin niteliği ve düzeyi

Şirket, faaliyetlerinden ötürü, kur, nakit akım ve faiz oranı risklerinden oluşan piyasa riskine, sermaye riskine, kredi riskine ve likidite riskine maruz kalmaktadır. Şirket'in riskleri yönetim politikası, finansal piyasalardaki beklenmedik değişimlere odaklanmıştır.

Finansal risklerin yönetim politikası Şirket'in üst düzey yönetimi ve finans bölümü tarafından Yönetim Kurulu tarafından onaylanan politika ve stratejileri doğrultusunda yapılmaktadır. Yönetim Kurulu özellikle kur, faiz ve sermaye risklerinin yönetilmesi için finansal ve operasyonel riskleri yakından takip etmektedir.

01 OCAK - 31 ARALIK 2023 HESAP DÖNEMİNE İLİŞKİN AÇIKLAYICI DİPNOTLAR

(Tutarlar aksi belirtilmedikçe, Türk Lirasının 31 Aralık 2023 tarihindeki satın alma gücü cinsinden ("TL") ifade edilmiştir.)

27. Finansal araçlardan kaynaklanan risklerin niteliği ve düzeyi (devamı)

Şirket'in finansal riskleri yönetmek için belirlediği amaçlar şu şekilde özetlenebilir;

  • Şirket'in faaliyetlerinden ve ana varlıklarından sağlanan nakit akışının, kur ve faiz riskleri göz önünde bulundurularak etkin bir şekilde, devamlılığının sağlanması,
  • Etkin ve verimli kullanmak üzere yeterli miktarda kredi kaynağının tür ve vade olarak en uygun koşullarda gerektiğinde kullanılmak üzere hazır tutulması,
  • Karşı taraftan kaynaklanan riskin asgari düzeyde tutulması ve etkin takibi.

a) Kredi riski

Kredi riski bankalardaki mevduat, ilişkili taraflardan alacaklar ve diğer ticari alacaklardan kaynaklanmakta olup finansal varlıkları elinde bulundurmak, karşı tarafın anlaşmanın gereklerini yerine getirememe riskini de taşımaktadır. Şirket yönetimi bu riskleri, her anlaşmada bulunan karşı taraf (ilişkili taraflar hariç) için ortalama riski kısıtlayarak ve gerektiği takdirde teminat alarak karşılamaktadır. Şirket direkt müşterilerden doğabilecek bu riski teminat tutarlarını güncelleyerek yönetmektedir. Ticari alacaklar, Şirket yönetimince geçmiş tecrübeler ve cari ekonomik koşullar göz önüne alınarak değerlendirilmekte ve uygun miktarda şüpheli alacak karşılığı ayrıldıktan sonra bilançoda net olarak gösterilmektedir. Finansal araçları elinde bulundurmak, karşı tarafın anlaşmanın gereklerini yerine getirememe riskini de taşımaktadır. Şirket yönetimi bu riskleri, her anlaşmada bulunan karşı taraf (ilişkili taraflar hariç) için ortalama riski kısıtlayarak karşılamaktadır. İzleyen tablolar Şirket'in 31 Aralık 2023 ve 2022 tarihleri itibarıyla kredi riskinin analizini göstermektedir:

Ticari Alacaklar-Diğer Alacaklar ve Bankalardaki
Mevduatlar
31 Aralık 2023 İlişkili taraf Diğer Alacaklar İlişkili Olmayan
Taraf
Bankalardaki
Mevduatlar
Raporlama tarihi itibarıyla maruz kalınan
azami kredi riski (A+B+C+D+E)
Azami riskin teminat, vs ile
6.113.200 1.573.065 202.798.011 116.243.908
güvence altına alınmış kısmı - - 2.855.000 -
A.
Vadesi geçmemiş ya da değer düşüklüğüne
uğramamış finansal varlıkların
net defter değeri 6.113.200 1.573.065 200.687.797 116.243.908
B.
Koşulları yeniden görüşülmüş bulunan,
aksi takdirde vadesi geçmiş veya değer düşüklüğüne
uğramış sayılacak finansal varlıkların değeri - - - -
C.
Vadesi geçmiş ancak değer düşüklüğüne
uğramamış varlıkların net defter değeri
Teminat, vs ile güvence altına alınmış kısmı - - - -
D.
Değer düşüklüğüne uğrayan varlıkların
net defter değerleri
Vadesi geçmiş (brüt defter değeri)
- - (2.110.214) -
Değer düşüklüğü (-) - - (2.110.214) -
E.
Bilanço dışı kredi riski içeren unsurlar
- - - -

01 OCAK - 31 ARALIK 2023 HESAP DÖNEMİNE İLİŞKİN AÇIKLAYICI DİPNOTLAR

(Tutarlar aksi belirtilmedikçe, Türk Lirasının 31 Aralık 2023 tarihindeki satın alma gücü cinsinden ("TL") ifade edilmiştir.)

27. Finansal araçlardan kaynaklanan risklerin niteliği ve düzeyi (devamı)

Ticari Alacaklar
31 Aralık 2022 İlişkili taraf Diğer Alacak İlişkili
olmayan taraf
Bankalardaki
mevduatlar
Raporlama tarihi itibarıyla maruz kalınan
azami kredi riski (A+B+C+D+E) 13.391.018 15.594.560 198.069.373 122.259.183
Azami riskin teminat, vs ile
güvence altına alınmış kısmı - - 984.089 -
A.
Vadesi geçmemiş ya da değer düşüklüğüne
uğramamış finansal varlıkların
net defter değeri 13.391.018 15.594.560 196.087.137 122.259.183
B.
Koşulları yeniden görüşülmüş bulunan,
aksi takdirde vadesi geçmiş veya değer düşüklüğüne
uğramış sayılacak finansal varlıkların değeri - - - -
C.
Vadesi geçmiş ancak değer düşüklüğüne
uğramamış varlıkların net defter değeri
- - 34.513 -
Teminat, vs ile güvence altına alınmış kısmı
D.
Değer düşüklüğüne uğrayan varlıkların
net defter değerleri - - (1.947.723) -
Vadesi geçmiş (brüt defter değeri)
Değer düşüklüğü (-) - - (1.947.723) -
E.
Bilanço dışı kredi riski içeren unsurlar
- - - -

b) Likidite riski

İhtiyatlı likidite riski yönetimi, yeterli ölçüde nakit ve menkul kıymet tutmayı, yeterli miktarda kredi işlemleri ile fon kaynaklarının kullanılabilirliğini ve piyasa pozisyonlarını kapatabilme gücünü ifade eder.

Mevcut ve ilerideki muhtemel borç gereksinimlerinin fonlanabilme riski, Şirket'in yeterli sayıda ve yüksek kalitedeki kredi sağlayıcılarının erişilebilirliğinin ve operasyonlardan yaratılan fonun yeterli miktarlarda olmasının sürekli kılınması suretiyle yönetilmektedir. Şirket yönetimi, kesintisiz likiditasyonu sağlamak için müşteri alacaklarının vadesinde tahsil edilmesi konusunda yakın takip yapmakta, tahsilatlardaki gecikmenin Şirket'e finansal herhangi bir yük getirmemesi için yoğun olarak çalışmakta ve de bankalarla yapılan çalışmalar sonucunda Şirket'in ihtiyaç duyması halinde kullanıma hazır nakdi ve gayrinakdi kredi limitleri belirlemektedir.

31 Aralık 2023 Sözleşme
uyarınca
nakit
Beklenen vadeler: Defter
değeri
çıkışlar
toplamı
3 aya
kadar
3-12 ay
arası
1-5 yıl
arası
5-10 yıl arası Vadesiz
Türev olmayan
finansal yükümlülükler:
Kiralama işlemlerinden
borçlar
80.514.428 216.196.972 25.673.197 2.391.239 188.132.536 - -
Ticari borçlar 170.507.633 170.507.633 170.507.633 - - - -
Diğer borçlar 251.585.897 251.585.897 - 94.602.483 156.983.414 - -
502.607.958 638.290.502 196.180.830 96.993.722 345.115.950 - -

01 OCAK - 31 ARALIK 2023 HESAP DÖNEMİNE İLİŞKİN AÇIKLAYICI DİPNOTLAR

(Tutarlar aksi belirtilmedikçe, Türk Lirasının 31 Aralık 2023 tarihindeki satın alma gücü cinsinden ("TL") ifade edilmiştir.)

27. Finansal araçlardan kaynaklanan risklerin niteliği ve düzeyi (devamı)

31 Aralık 2022 Sözleşme
uyarınca
nakit
Defter çıkışlar 3 aya 3-12 ay 1-5 yıl 5-10
Beklenen vadeler: değeri toplamı kadar arası arası yıl
arası
Vadesi
z
Türev olmayan
finansal
yükümlülükler:
Kiralama işlemlerinden
borçlar
96.590.648 148.532.012 29.559.648 11.248.654 107.723.710 - -
Ticari borçlar 291.561.353 291.561.353 291.561.353 - - - -
Diğer borçlar 43.351.372 43.351.372 - 2.290.179 41.061.193 - -
431.503.373 483.444.737 321.121.001 13.538.833 148.784.903 - -

c) Piyasa riski

i) Döviz kuru riski

Şirket, döviz cinsinden borçlu veya alacaklı bulunulan meblağların TL'ye çevrilmesinden dolayı kur değişiklerinden doğan döviz kuru riskine maruz kalmaktadır. Şirket, kur riskini azaltabilmek için döviz pozisyonunu dengeleme amaçlı bir politika izlemektedir. Mevcut riskler Şirket'in Denetim Komitesi ve Yönetim Kurulu'nca yapılan düzenli toplantılarda izlenmekte ve Şirket'in döviz pozisyonu ile ilişkili kurlar düzenli olarak takip edilmektedir.

01 OCAK - 31 ARALIK 2023 HESAP DÖNEMİNE İLİŞKİN AÇIKLAYICI DİPNOTLAR

(Tutarlar aksi belirtilmedikçe, Türk Lirasının 31 Aralık 2023 tarihindeki satın alma gücü cinsinden ("TL") ifade edilmiştir.)

27. Finansal araçlardan kaynaklanan risklerin niteliği ve düzeyi (devamı)

Döviz pozisyonu tablosu
31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
TL Karşılığı TL Karşılığı
(Fonksiyonel para ABD Japon (Fonksiyonel para ABD Japon
birimi) Doları Avro Yeni CNY birimi) Doları Avro Yeni CNY
1. Ticari Alacaklar 2.893.432 - 88.827 - - 11.092.633 - 337.686 - -
2a. Parasal Finansal Varlıklar -
(Kasa, Banka hesapları dahil) 116.225.160 21.550 3.548.454 - 915 121.275.606 47.503 3.647.370 - -
2b. Parasal Olmayan Finansal Varlıklar - - - - - - - - - -
3. Diğer 484.654 161 14.667 10.439 - 806.868 - 24.563 - -
4. Dönen Varlıklar (1+2+3) 119.603.246 21.711 3.651.948 10.439 915 133.175.107 47.503 4.009.619 - -
5. Ticari Alacaklar - - - - - - - - - -
6a. Parasal Finansal Varlıklar - - - - - - - - - -
6b. Parasal Olmayan Finansal Varlıklar - - - - - - - - - -
7. Diğer - - - - - - - - - -
8. Duran Varlıklar (5+6+7) - - - - - - - - - -
9. Toplam Varlıklar (4+8) 119.603.246 21.711 3.651.948 10.439 915 133.175.107 47.503 4.009.619 - -
10. Ticari Borçlar 117.445.117 188.868 3.332.500 7.072.067 452.779 219.834.073 211.643 6.410.750 7.854.604 203.569
11. Finansal Yükümlülükler 25.367.195 - 778.758 - - 18.391.397 - 559.878 - -
12a. Parasal Olan Diğer Yükümlülükler 88.949.306 - 2.730.693 - - 1.694.560 - 51.586 - -
12b. Parasal Olmayan Diğer Yükümlülükler - - - - - - - - - -
13. Kısa Vadeli Yükümlülükler (10+11+12) 231.761.618 188.868 6.841.951 7.072.067 452.779 239.920.030 211.643 7.022.214 7.854.604 203.569
14. Ticari Borçlar - - - - - - - - - -
15. Finansal Yükümlülükler 52.749.307 1.619.373 79.002.464 - 2.405.022 - -
16 a. Parasal Olan Diğer Yükümlülükler 156.983.414 - 4.819.301 - - 41.444.869 - 1.261.680 - -
16. b Parasal Olmayan Diğer Yükümlülükler - - - - - -
17. Uzun Vadeli Yükümlülükler (14+15+16) 209.732.721 - 6.438.674 - - 120.447.333 - 3.666.702 - -
18. Toplam Yükümlülükler (13+17) 441.494.339 188.868 13.280.625 7.072.067 452.779 360.367.363 211.643 10.688.916 7.854.604 203.569
19. Bilanço Dışı Türev Araçların Net
Varlık/(Yükümlülük) Pozisyonu (19a-19b) - - - - - - - - - -
20. Net Yabancı Para Varlık/(Yükümlülük
Pozisyonu (9-18+19) (321.891.093) (167.157) (9.628.677) (7.061.628) (451.864) (227.192.256) (164.140) (6.679.297) (7.854.604) (203.569)
21. Parasal Kalemler Net Yabancı
Para Varlık/(Yükümlülük) Pozisyonu (322.375.747) (167.318) (9.643.344) (7.072.067) (451.864) (227.999.124) (164.140) (6.703.860) (7.854.604) (203.569)
(TFRS 7.B23) (=1+2a+5+6a-10-11-12a-14-15-16)
22. İhracat 211.136.528 - 6.481.770 - - 118.728.019 260 6.822.220 - -
23. İthalat 562.953.002 976.425 15.902.649 34.322.108 2.203.108 434.330.812 1.422.402 19.924.193 44.403.114 1.596.282

01 OCAK - 31 ARALIK 2023 HESAP DÖNEMİNE İLİŞKİN AÇIKLAYICI DİPNOTLAR

(Tutarlar aksi belirtilmedikçe, Türk Lirasının 31 Aralık 2023 tarihindeki satın alma gücü cinsinden ("TL") ifade edilmiştir.)

27. Finansal araçlardan kaynaklanan risklerin niteliği ve düzeyi (devamı)

31 Aralık
2023
Döviz Kuru Duyarlılık Analizi Tablosu
Kar/Zarar Özkaynaklar
Yabancı paranın
değer
kazanması
Yabancı paranın
değer kaybetmesi
Yabancı paranın
değer kazanması
Yabancı paranın
değer kaybetmesi
ABD Doları'nın TL karşısında %10 değişmesi halinde:
1-
ABD Doları net varlık/yükümlülüğü
(492.080) 492.080 (492.080) 492.080
2-
ABD Doları riskinden korunan kısmı (-)
3-
ABD Doları Net Etki (1+2)
-
(492.080)
-
492.080
-
(492.080)
-
492.080
Avro'nun TL karşısında %10 değişmesi halinde:
4-
Avro net varlık/yükümlülüğü
(31.364.357) 31.364.357 (31.364.357) 31.364.357
5-
Avro riskinden korunan kısım (-)
6-
Avro
Net Etki (4+5)
-
(31.364.357)
-
31.364.357
-
(31.364.357)
-
31.364.357
Diğer para birimlerinin
TL karşısında %10 değişmesi halinde:
7-
Japon Yeni'nin net varlık ve yükümlülüğü
8-
Japon Yeni'nin riskinden
korunan kısım (-)
(332.673)
-
332.673
-
(332.673)
-
332.673
-
9. Japon Yeni'nin Net Etki (7+8) (332.673) 332.673 (332.673) 332.673
Toplam (3+6+9) (32.189.110) 32.189.110 (32.189.110) 32.189.110

01 OCAK - 31 ARALIK 2023 HESAP DÖNEMİNE İLİŞKİN AÇIKLAYICI DİPNOTLAR

(Tutarlar aksi belirtilmedikçe, Türk Lirasının 31 Aralık 2023 tarihindeki satın alma gücü cinsinden ("TL") ifade edilmiştir.)

27. Finansal araçlardan kaynaklanan risklerin niteliği ve düzeyi (devamı)

31 Aralık
2022
Döviz Kuru Duyarlılık Analizi Tablosu
Kar/Zarar Özkaynaklar
Yabancı paranın
değer kazanması
Yabancı paranın
değer kaybetmesi
Yabancı paranın
değer kazanması
Yabancı paranın
değer kaybetmesi
ABD Doları'nın TL karşısında %10
değişmesi halinde:
1-
ABD Doları net varlık/yükümlülüğü
(306.914) 306.914 (306.914) 306.914
2-
ABD Doları riskinden korunan kısmı (-)
3-
ABD Doları Net Etki (1+2)
-
(306.914)
-
306.914
-
(306.914)
-
306.914
Avro'nun TL karşısında %10
değişmesi halinde:
4-
Avro net varlık/yükümlülüğü
5-
Avro riskinden korunan kısım (-)
(13.315.113)
-
13.315.113
-
(13.315.113)
-
13.315.113
-
6-
Avro Net Etki (4+5)
(13.315.113) 13.315.113 (13.315.113) 13.315.113
Diğer para birimleri'nin TL
karşısında %10 değişmesi halinde:
7-
Japon Yeni'nin net varlık ve yükümlülüğü
8-
Japon Yeni'nin riskinden korunan kısım (-)
(165.555)
-
165.555
-
(165.555)
-
165.555
-
9. Japon Yeni'nin Net Etki (7+8) (165.555) 165.555 (165.555) 165.555
Toplam (3+6+9) (13.787.582) 13.787.582 (13.787.582) 13.787.582

01 OCAK - 31 ARALIK 2023 HESAP DÖNEMİNE İLİŞKİN AÇIKLAYICI DİPNOTLAR

(Tutarlar aksi belirtilmedikçe, Türk Lirasının 31 Aralık 2023 tarihindeki satın alma gücü cinsinden ("TL") ifade edilmiştir.)

27. Finansal araçlardan kaynaklanan risklerin niteliği ve düzeyi (devamı)

ii) Faiz riski

Şirket, faiz oranlarındaki değişmelerin faiz unsuru taşıyan varlık ve yükümlülükler üzerindeki etkisinden dolayı faiz oranı riskine maruz kalmaktadır.

Faiz Pozisyonu Tablosu
31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
Sabit faizli finansal araçlar
Finansal varlıklar
- Bankalardaki vadeli mevduatlar
115.160.918 120.548.087
Finansal borçlar
-İlişkili taraflara diğer borçlar
- Kiralama işlemlerinden borçlar
251.585.897
80.514.428
43.351.372
96.590.648

Değişken faizli finansal araçlar

31 Aralık 2023 ve 2022 tarihleri itibarıyla Şirket'in değişken faiz bileşenine sahip finansal araçları bulunmamaktadır.

iii) Fiyat riski

Şirket bulunduğu sektör nedeniyle hammadde ve yedek parça fiyatlarındaki değişimlerden kaynaklanabilecek emtia fiyat riskine maruz kalmaktadır. Şirket, alımlarını dönem başındaki üretim hacmi tahminlerini dikkate alarak sözleşmeye bağlamakta ve fiyat riskini sınırlandırmaktadır.

iv) Sermaye riski yönetimi

Sermayeyi yönetirken Şirket'in hedefleri, ortaklarına getiri sağlamak ve sermaye maliyetini azaltmak amacıyla en uygun sermaye yapısını sürdürerek Şirket'in faaliyetlerinin devamını sağlayabilmektir.

Sermaye yapısını korumak veya yeniden düzenlemek için Şirket ortaklara ödenen temettü tutarını değiştirebilir, sermayeyi hissedarlara iade edebilir, yeni hisseler çıkarabilir ve borçlanmayı azaltmak için varlıklarını satabilir.

Şirket sermayeyi borç/özkaynaklar oranını kullanarak izler. Borç/özkaynaklar oranı net borcun toplam özkaynaklara bölünmesiyle bulunur. Net borç, nakit ve nakit benzerlerinin toplam borçlardan düşülmesiyle hesaplanır.

31 Aralık 2023 31 Aralık 2022
Toplam borçlar ve diğer yükümlülükler 507.433.015 435.328.502
Eksi: Nakit ve nakit benzerleri (116.243.908) (122.259.183)
Net borç 391.189.107 313.069.319
Toplam özkaynaklar 122.676.994 287.754.903
Borç/sermaye oranı 319% 109%

01 OCAK - 31 ARALIK 2023 HESAP DÖNEMİNE İLİŞKİN AÇIKLAYICI DİPNOTLAR

(Tutarlar aksi belirtilmedikçe, Türk Lirasının 31 Aralık 2023 tarihindeki satın alma gücü cinsinden ("TL") ifade edilmiştir.)

28. Finansal araçlar (Gerçeğe uygun değer açıklamaları ve finansal riskten korunma muhasebesi çerçevesindeki açıklamalar)

Finansal araçların makul değeri:

Makul değer, bir finansal aracın zorunlu bir satış veya tasfiye işlemi dışında gönüllü taraflar arasındaki bir cari işlemde, el değiştirebileceği tutar olup, eğer varsa oluşan bir piyasa fiyatı ile en iyi şekilde belirlenir.

Finansal araçların tahmini makul değerleri, Şirket tarafından mevcut piyasa bilgileri ve uygun değerleme metodları kullanılarak belirlenmiştir. Ancak, makul değer tahmini amacıyla piyasa verilerinin yorumlanmasında muhakeme kullanılır. Buna göre, burada sunulan tahminler, Şirket'in bir güncel piyasa işleminde elde edebileceği değerlerin göstergesi olmayabilir.

Aşağıdaki yöntem ve varsayımlar, makul değeri belirlenebilen finansal araçların makul değerlerinin tahmininde kullanılmıştır:

Finansal varlıklar

Yıl sonu kurlarıyla çevrilen dövize dayalı olan bakiyelerin makul değerlerinin, taşınan değerlerine yaklaştığı kabul edilmektedir.

Nakit ve nakit benzerleri ve bankalar makul bedelleri ile gösterilmektedir.

Ticari ve diğer alacakların ilgili şüpheli alacak karşılıkları ile birlikte, taşınan değerlerinin makul değerlerini gösterdiği tahmin edilmektedir.

Finansal yükümlülükler

Kısa ve uzun vadeli finansal borçların gerçeğe uygun değerlerinin, kayıtlı değerlerine yakın olduğu öngörülmektedir.

01 OCAK - 31 ARALIK 2023 HESAP DÖNEMİNE İLİŞKİN AÇIKLAYICI DİPNOTLAR

(Tutarlar aksi belirtilmedikçe, Türk Lirasının 31 Aralık 2023 tarihindeki satın alma gücü cinsinden ("TL") ifade edilmiştir.)

29. Bağımsız denetçi/Bağımsız denetim kuruluşundan alınan hizmetlere ilişkin ücretler

Şirket'in, KGK'nın 30 Mart 2023 tarihinde mükerrer Resmi Gazete'de yayımlanan Kurul Kararına istinaden hazırladığı ve hazırlama esasları 19 Ağustos 2023 tarihli KGK yazısını temel alan bağımsız denetim kuruluşlarınca verilen hizmetlerin ücretlerine ilişkin açıklaması aşağıdaki gibidir:

1 Ocak –
31 Aralık 2023
1 Ocak –
31 Aralık 2022
Raporlama dönemine ait bağımsız denetim ücreti 1.326.796 1.385.555

30. Raporlama döneminden sonraki olaylar

.

Şirket'in 450.000.000 TL kayıtlı sermaye tavanı içerisinde 2.500.000 TL olan çıkarılmış sermayesinin, tamamı iç kaynaklardan karşılanmak suretiyle 28.136.683 TL (%1.125,46732 oranında) artırılarak 30.636.683 TL'ye çıkarılmasına ilişkin; Şirket'in esas sözleşmesinin "Şirketin Sermayesi" başlıklı 7. maddesinin tadili Bursa Ticaret Sicil Müdürlüğü tarafından 26.02.2024 tarihinde tescil edilmiştir. Tescile ilişkin ilan, 27.02.2024 tarih ve 11031 sayılı Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi'nde yayımlanmıştır

Talk to a Data Expert

Have a question? We'll get back to you promptly.