Audit Report / Information • Feb 27, 2025
Audit Report / Information
Open in ViewerOpens in native device viewer
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLAR VE BAĞIMSIZ DENETÇİ RAPORU
Güney Bağımsız Denetim ve SMMM A.Ş. Maslak Mah. Eski Büyükdere Cad. Orjin Maslak İş Merkezi No: 27 Daire: 57 34485 Sarıyer İstanbul - Türkiye
Tel: +90 212 315 3000 Fax: +90 212 230 8291 ey.com Ticaret Sicil No : 479920 Mersis No: 0-4350-3032-6000017
Turkcell İletişim Hizmetleri Anonim Şirketi ("Şirket") ile bağlı ortaklıklarının ("Topluluk") 31 Aralık 2024 tarihli konsolide finansal durum tablosu ile aynı tarihte sona eren hesap dönemine ait; konsolide kâr veya zarar ve diğer kapsamlı gelir tablosu, konsolide özkaynak değişim tablosu ve konsolide nakit akış tablosu ile önemli muhasebe politikalarının özeti de dâhil olmak üzere finansal tablo dipnotlarından oluşan konsolide finansal tablolarını denetlemiş bulunuyoruz.
Görüşümüze göre ilişikteki konsolide finansal tablolar, Topluluğun 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla konsolide finansal durumunu ve aynı tarihte sona eren hesap dönemine ait konsolide finansal performansını ve konsolide nakit akışlarını, Türkiye Finansal Raporlama Standartlarına (TFRS'lere) uygun olarak tüm önemli yönleriyle gerçeğe uygun bir biçimde sunmaktadır.
Yaptığımız bağımsız denetim, Sermaye Piyasası Kurulu düzenlemeleri çerçevesinde kabul edilen ve Kamu Gözetimi, Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumu (KGK) tarafından yayımlanan Türkiye Denetim Standartlarının bir parçası olan Bağımsız Denetim Standartlarına (BDS'lere) uygun olarak yürütülmüştür. Bu Standartlar kapsamındaki sorumluluklarımız, raporumuzun Bağımsız Denetçinin Konsolide Finansal Tabloların Bağımsız Denetimine İlişkin Sorumlulukları bölümünde ayrıntılı bir şekilde açıklanmıştır. KGK tarafından yayımlanan Bağımsız Denetçiler için Etik Kurallar (Etik Kurallar) ile Sermaye Piyasası Kurulu mevzuatında ve ilgili diğer mevzuatta konsolide finansal tabloların bağımsız denetimiyle ilgili olarak yer alan etik ilkelere uygun olarak Topluluktan bağımsız olduğumuzu beyan ederiz. Etik Kurallar ve mevzuat kapsamındaki etiğe ilişkin diğer sorumluluklar da tarafımızca yerine getirilmiştir. Bağımsız denetim sırasında elde ettiğimiz bağımsız denetim kanıtlarının, görüşümüzün oluşturulması için yeterli ve uygun bir dayanak oluşturduğuna inanıyoruz.
Kilit denetim konuları, mesleki muhakememize göre cari döneme ait konsolide finansal tabloların bağımsız denetiminde en çok önem arz eden konulardır. Kilit denetim konuları, bir bütün olarak konsolide finansal tabloların bağımsız denetimi çerçevesinde ve konsolide finansal tablolara ilişkin görüşümüzün oluşturulmasında ele alınmış olup, bu konular hakkında ayrı bir görüş bildirmiyoruz.
| Telekomünikasyon hizmetleri gelirlerinin |
|
|---|---|
| muhasebeleştirilmesi | |
| Konsolide finansal tabloların 27 nolu dipnotlarında açıklandığı üzere, Grup, 31 Aralık 2024 tarihinde sona eren dönem için 140.662.877 bin TL tutarında telekomünikasyon geliri raporlamıştır. Yönetim, söz konusu hasılatı TFRS 15, Müşteri Sözleşmelerinden Hasılat standardı çerçevesinde muhasebeleştirmektedir. |
Bilgi teknolojileri (BT) profesyonelleri ile birlikte, BT sistemleri aracılığıyla verilerin uygun akışının sağlanmasına yönelik kontroller ve verilerin muhasebe kayıtları ile mutabakatı dahil, Grup'un hasılat muhasebeleştirme süreçleri üzerindeki kontrollerinin tasarım etkinliğine dair anlayış elde edilmiş, bu kontrollerin işleyiş etkinliği test edilmiştir. |
| Grup tarafından kaydedilmiş olan telekomünikasyon gelirlerinin denetimi, her biri düşük değerde ancak yüksek hacimli olan işlemlerin başlatılması, işlenmesi ve |
Önemli telekomünikasyon hasılat süreçleri bakımından, denetim prosedürlerimiz, diğerlerinin yanı sıra, aşağıdaki hususları içermektedir: |
| kaydedilmesinde kullanılmakta olan birden fazla bilgi teknolojileri sistemleri ve araçları dolayısıyla karmaşık bir yapıdadır. Ayrıca, Grup TFRS 15 |
- Kaynak sistemlerde oluşan faturalama verisi ile muhasebe defteri mutabakatı sağlanmıştır. |
| gerekliliklerine uyum sağlamak için manuel gelir düzeltmelerini hesaplamak adına birden fazla bilgi teknolojileri sistemleri ve araçlarından yararlanmaktadır. Buna ek olarak, elde edilen ve |
- Örneklem bazında Grup tarafından sunulan telekomünikasyon hizmetleri gelirlerinin muhasebe uygulamalarının TFRS 15 hükümleri ile uyumu değerlendirilmiştir. |
| toplanılan verileri test etmek, değerlendirmek ve elde edilen denetim kanıtlarının yeterliliğini incelemek için denetim yaklaşımının |
- Örneklem bazında hasılat işlemleri destekleyici kaynak dokümanlara mutabakatı yapılarak test edilmiştir. |
| belirlenmesinde bilgi teknolojileri profesyonellerinin muhakemesi ve katılımına ihtiyaç duyulmaktadır. |
- Hasılata kaydedilen önemli manuel muhasebe kayıtları temin edilmiş ve ilgili düzeltmeler yeniden hesaplanmıştır. |
| Ayrıca, hasılatın kilit performans göstergesi olması sebebiyle kilit denetim konusu olarak belirlenmiştir. |
- Faturalandırılmış hasılat, alacaklar ve nakdi tahsilatlar arasında korelasyon analizleri yapılmış ve korelasyon analizlerinin sonuçlarının beklendiği gibi olmadığı durumlarda farkların incelenmesi ve gerekli görüldüğü durumlarda kaynak dokümanlar ile mutabakatının sağlanması gibi ek denetim prosedürleri uygulanmıştır. |
| Ek olarak, hasılata ilişkin ekli konsolide finansal tablolarda yer alan açıklamaların TFRS'ye uygunlukları da değerlendirilmiştir. |
Topluluk yönetimi; konsolide finansal tabloların TFRS'lere uygun olarak hazırlanmasından, gerçeğe uygun bir biçimde sunumundan ve hata veya hile kaynaklı önemli yanlışlık içermeyecek şekilde hazırlanması için gerekli gördüğü iç kontrolden sorumludur.
Konsolide finansal tabloları hazırlarken yönetim; Topluluğun sürekliliğini devam ettirme kabiliyetinin değerlendirilmesinden, gerektiğinde süreklilikle ilgili hususları açıklamaktan ve Topluluğu tasfiye etme ya da ticari faaliyeti sona erdirme niyeti ya da mecburiyeti bulunmadığı sürece işletmenin sürekliliği esasını kullanmaktan sorumludur.
Üst yönetimden sorumlu olanlar, Topluluğun finansal raporlama sürecinin gözetiminden sorumludur.
Bir bağımsız denetimde, biz bağımsız denetçilerin sorumlulukları şunlardır:
Amacımız, bir bütün olarak konsolide finansal tabloların hata veya hile kaynaklı önemli yanlışlık içerip içermediğine ilişkin makul güvence elde etmek ve görüşümüzü içeren bir bağımsız denetçi raporu düzenlemektir. Sermaye Piyasası Kurulu'nca yayımlanan bağımsız denetim standartlarına ve BDS'lere uygun olarak yürütülen bir bağımsız denetim sonucunda verilen makul güvence; yüksek bir güvence seviyesidir ancak, var olan önemli bir yanlışlığın her zaman tespit edileceğini garanti etmez. Yanlışlıklar hata veya hile kaynaklı olabilir. Yanlışlıkların, tek başına veya toplu olarak, finansal tablo kullanıcılarının bu konsolide tablolara istinaden alacakları ekonomik kararları etkilemesi makul ölçüde bekleniyorsa bu yanlışlıklar önemli olarak kabul edilir.
Sermaye Piyasası Kurulu'nca yayımlanan bağımsız denetim standartlarına ve BDS'lere uygun olarak yürütülen bağımsız denetimin gereği olarak, bağımsız denetim boyunca mesleki muhakememizi kullanmakta ve mesleki şüpheciliğimizi sürdürmekteyiz. Tarafımızca ayrıca:
Diğer hususların yanı sıra, denetim sırasında tespit ettiğimiz önemli iç kontrol eksiklikleri dâhil olmak üzere, bağımsız denetimin planlanan kapsamı ve zamanlaması ile önemli denetim bulgularını üst yönetimden sorumlu olanlara bildirmekteyiz.
Bağımsızlığa ilişkin etik hükümlere uygunluk sağladığımızı üst yönetimden sorumlu olanlara bildirmiş bulunmaktayız. Ayrıca bağımsızlık üzerinde etkisi olduğu düşünülebilecek tüm ilişkiler ve diğer hususlar ile varsa, ilgili önlemleri üst yönetimden sorumlu olanlara iletmiş bulunmaktayız.
Üst yönetimden sorumlu olanlara bildirilen konular arasından, cari döneme ait konsolide finansal tabloların bağımsız denetiminde en çok önem arz eden konuları yani kilit denetim konularını belirlemekteyiz. Mevzuatın konunun kamuya açıklanmasına izin vermediği durumlarda veya konuyu kamuya açıklamanın doğuracağı olumsuz sonuçların, kamuya açıklamanın doğuracağı kamu yararını aşacağının makul şekilde beklendiği oldukça istisnai durumlarda, ilgili hususun bağımsız denetçi raporumuzda bildirilmemesine karar verebiliriz.
Bu bağımsız denetimi yürütüp sonuçlandıran sorumlu denetçi Birkan Avcıl'dır.
Güney Bağımsız Denetim ve Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik Anonim Şirketi A member firm of Ernst & Young Global Limited
Birkan Avcıl, SMMM Sorumlu Denetçi
27 Şubat 2025 İstanbul, Türkiye
| 31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLAR |
||
|---|---|---|
| İÇİNDEKİLER | SAYFA | |
| KONSOLİDE FİNANSAL DURUM TABLOSU |
1-3 | |
| KONSOLİDE KAR VEYA ZARAR TABLOSU | 4 | |
| KONSOLİDE DİĞER KAPSAMLI GELİR TABLOSU | 5 | |
| KONSOLİDE ÖZKAYNAKLAR DEĞİŞİM TABLOSU |
6 | |
| KONSOLİDE NAKİT AKIŞ TABLOSU |
7 | |
| KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI DİPNOTLAR |
8-124 | |
| NOT | ||
| 3 | DURDURULAN FAALİYETLER 55 | |
| 4 | BÖLÜMLERE GÖRE RAPORLAMA 58 | |
| 5 | NAKİT VE NAKİT BENZERLERİ61 | |
| 6 | TİCARİ ALACAKLAR VE BORÇLAR 61 | |
| 7 | FİNANS SEKTÖRÜ FAALİYETLERİNDEN ALACAKLAR63 | |
| 8 | DİĞER ALACAK VE BORÇLAR 64 | |
| 9 | MÜŞTERİ SÖZLEŞMELERİNDEN DOĞAN VARLIKLAR 65 | |
| 10 | STOKLAR65 | |
| 11 | PEŞİN ÖDENMİŞ GİDERLER VE ERTELENMİŞ GELİRLER 66 | |
| 12 | ÖZKAYNAK YÖNTEMİYLE DEĞERLENEN YATIRIMLAR66 | |
| 13 | YATIRIM AMAÇLI GAYRİMENKULLER 67 | |
| 14 | MADDİ DURAN VARLIKLAR69 | |
| 15 | MADDİ OLMAYAN DURAN VARLIKLAR 71 | |
| 16 | KULLANIM HAKKI VARLIKLARI73 | |
| 17 | ŞEREFİYE74 | |
| 18 | VARLIKLARDA DEĞER DÜŞÜKLÜĞÜ74 | |
| 19 | BORÇLANMA MALİYETLERİ 74 | |
| 20 21 |
KARŞILIKLAR, KOŞULLU VARLIK VE YÜKÜMLÜLÜKLER75 TAAHHÜTLER 80 |
|
| 22 | ÇALIŞANLARA SAĞLANAN FAYDALAR81 | |
| 23 | MÜŞTERİ SÖZLEŞMELERİNDEN DOĞAN YÜKÜMLÜLÜKLER 83 | |
| 24 | NİTELİKLERİNE GÖRE GİDERLER83 | |
| 25 | DİĞER VARLIK VE YÜKÜMLÜLÜKLER84 | |
| 26 | SERMAYE, YEDEKLER VE DİĞER ÖZKAYNAK KALEMLERİ 84 | |
| 27 | HASILAT VE SATIŞLARIN MALİYETİ87 | |
| 28 | GENEL YÖNETİM GİDERLERİ, PAZARLAMA GİDERLERİ 89 | |
| 29 | ESAS FAALİYETLERDEN DİĞER GELİRLER VE GİDERLER 90 | |
| 30 | YATIRIM FAALİYETLERİNDEN GELİRLER VE GİDERLER91 | |
| 31 | FİNANSMAN GELİRLERİ VE GİDERLERİ91 | |
| 32 | GELİR VERGİLERİ92 | |
| 33 | PAY BAŞINA KAZANÇ97 | |
| 34 | FİNANSAL YATIRIMLAR97 | |
| 35 | TÜREV ARAÇLAR100 | |
| 36 | BORÇLANMALAR108 | |
| 37 | İLİŞKİLİ TARAF AÇIKLAMALARI 110 | |
| 38 | FİNANSAL ARAÇLARDAN KAYNAKLANAN RİSKLERİN NİTELİĞİ VE DÜZEYİ 114 | |
| 39 | NAKİT AKIŞ TABLOSUNA İLİŞKİN AÇIKLAMALAR121 | |
| 40 | DENETİM ÜCRETLERİ 122 | |
| 41 | NET PARASAL POZİSYON KAZANÇLARI/(KAYIPLARI)'NA İLİŞKİN AÇIKLAMALAR 123 | |
| 42 43 |
KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARI ÖNEMLİ ÖLÇÜDE ETKİLEYEN DİĞER HUSUSLAR.123 RAPORLAMA DÖNEMİNDEN SONRAKİ OLAYLAR124 |
|
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
| Bağımsız denetimden | ||||||
|---|---|---|---|---|---|---|
| Geçmiş | Geçmiş | |||||
| VARLIKLAR | Dipnot | 31 Aralık 2024 | 31 Aralık 2023 | |||
| Dönen Varlıklar | ||||||
| Nakit ve nakit benzerleri | 5 | 68.934.333 | 72.158.656 | |||
| Finansal yatırımlar | 34 | 6.881.016 | 12.806.149 | |||
| -Vadeli mevduatlar | 1.065.899 | - | ||||
| -Gerçeğe uygun değer farkı kar veya zarara yansıtılan finansal varlıklar | 3.573.688 | 12.806.149 | ||||
| -Gerçeğe uygun değer farkı diğer kapsamlı gelire yansıtılan finansal varlıklar | 2.241.429 | - | ||||
| Ticari alacaklar | 16.709.776 | 16.021.738 | ||||
| -İlişkili taraflardan ticari alacaklar | 246.529 | 247.426 | ||||
| -İlişkili olmayan taraflardan ticari alacaklar | 6 | 16.463.247 | 15.774.312 | |||
| Finans sektörü faaliyetlerinden alacaklar | 7.142.345 | 8.434.770 | ||||
| -Finans sektörü faaliyetlerinden ilişkili olmayan taraflardan alacaklar | 7 | 7.142.345 | 8.434.770 | |||
| Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası hesabı | 736.054 | 1.133.069 | ||||
| Diğer alacaklar | 338.563 | 371.582 | ||||
| -İlişkili olmayan taraflardan diğer alacaklar | 8 | 338.563 | 371.582 | |||
| Müşteri sözleşmelerinden doğan varlıklar | 9 | 5.200.448 | 4.608.194 | |||
| -Mal ve hizmet satışlarından doğan sözleşme varlıkları | 5.200.448 | 4.608.194 | ||||
| Türev araçlar | 35 | 2.043.112 | 2.952.207 | |||
| Stoklar | 10 | 674.611 | 780.377 | |||
| Peşin ödenmiş giderler | 11 | 2.370.167 | 1.690.593 | |||
| -İlişkili taraflara peşin ödenmiş giderler | 369.910 | 317.256 | ||||
| -İlişkili olmayan taraflara peşin ödenmiş giderler | 11 | 2.000.257 | 1.373.337 | |||
| Cari dönem vergisiyle ilgili varlıklar | 207.005 | 567.554 | ||||
| Diğer dönen varlıklar | 2.455.206 | 1.832.995 | ||||
| -İlişkili olmayan taraflardan diğer dönen varlıklar | 25 | 2.455.206 | 1.832.995 | |||
| ARA TOPLAM | 113.692.636 | 123.357.884 | ||||
| Satış amaçlı sınıflandırılan varlık gruplarına ilişkin varlıklar | 3 | - | 24.697.101 | |||
| TOPLAM DÖNEN VARLIKLAR | 113.692.636 | 148.054.985 | ||||
| Duran Varlıklar | ||||||
| Finansal yatırımlar | 34 | 17.813.903 | 934.872 | |||
| -Gerçeğe uygun değer farkı kar veya zarara yansıtılan finansal varlıklar | 5.961.731 | 781.797 | ||||
| -Gerçeğe uygun değer farkı diğer kapsamlı gelire yansıtılan finansal varlıklar | 11.852.172 | 153.075 | ||||
| Ticari alacaklar | 328.034 | 470.476 | ||||
| -İlişkili olmayan taraflardan ticari alacaklar | 6 | 328.034 | 470.476 | |||
| Finans sektörü faaliyetlerinden alacaklar | 367.149 | 856.960 | ||||
| -Finans sektörü faaliyetlerinden ilişkili olmayan taraflardan alacaklar | 7 | 367.149 | 856.960 | |||
| Diğer alacaklar | 781.399 | 864.993 | ||||
| -İlişkili olmayan taraflardan diğer alacaklar | 8 | 781.399 | 864.993 | |||
| Müşteri sözleşmelerinden doğan varlıklar | 165.004 | 146.228 | ||||
| -Mal ve hizmet satışlarından doğan sözleşme varlıkları | 9 | 165.004 | 146.228 | |||
| Özkaynak yöntemiyle değerlenen yatırımlar | 12 | 5.294.025 | 8.474.482 | |||
| Yatırım amaçlı gayrimenkuller | 13 | 187.334 | 205.545 | |||
| Maddi duran varlıklar | 14 | 104.625.744 | 96.228.806 | |||
| -Tesis, makine ve cihazlar | 82.761.637 | 79.482.242 | ||||
| -Diğer maddi duran varlıklar | 21.864.107 | 16.746.564 | ||||
| Kullanım hakkı varlıkları | 16 | 10.173.872 | 8.859.214 | |||
| Maddi olmayan duran varlıklar | 15 | 81.872.362 | 84.478.038 | |||
| -Lisanslar | 23.311.560 | 29.191.830 | ||||
| -Bilgisayar yazılımları | 36.686.010 | 34.081.234 | ||||
| -Diğer maddi olmayan duran varlıklar | 21.285.829 | 20.616.011 | ||||
| -Şerefiye | 17 | 588.963 | 588.963 | |||
| Peşin ödenmiş giderler | 5.851.702 | 5.415.770 | ||||
| -İlişkili taraflara peşin ödenmiş giderler | 1.532 | 5.281 | ||||
| -İlişkili olmayan taraflara peşin ödenmiş giderler | 11 | 5.850.170 | 5.410.489 | |||
| Ertelenmiş vergi varlığı | 32 | 2.537.878 | 1.629.674 | |||
| Diğer duran varlıklar | 584.577 | 115.826 | ||||
| TOPLAM DURAN VARLIKLAR | 230.582.983 | 208.680.884 | ||||
| TOPLAM VARLIKLAR | 344.275.619 | 356.735.869 |
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
| Bağımsız denetimden | |||
|---|---|---|---|
| Geçmiş | Geçmiş | ||
| KAYNAKLAR | Dipnot | 31 Aralık 2024 | 31 Aralık 2023 |
| Kısa Vadeli Yükümlülükler | 18.581.297 | 23.734.710 | |
| Kısa vadeli borçlanmalar | 36 37 |
10.439.356 | 11.633.618 |
| İlişkili taraflardan kısa vadeli borçlanmalar -Banka kredileri |
9.497.623 | 10.150.858 | |
| -Kiralama işlemlerinden borçlar | 16.130 | 101.179 | |
| -İhraç edilmiş borçlanma araçları | 925.603 | 1.381.581 | |
| İlişkili olmayan taraflardan kısa vadeli borçlanmalar | 8.141.941 | 12.101.092 | |
| -Banka kredileri | 5.035.224 | 7.506.876 | |
| -Kiralama işlemlerinden borçlar | 1.028.763 | 1.013.143 | |
| -İhraç edilmiş borçlanma araçları | 2.077.954 | 3.581.073 | |
| Uzun vadeli borçlanmaların kısa vadeli kısımları | 36 | 33.323.798 | 14.002.379 |
| İlişkili taraflardan uzun vadeli borçlanmaların kısa vadeli kısımları | 37 | 12.559 | 31.004 |
| -Banka kredileri | 12.559 | 31.004 | |
| İlişkili olmayan taraflardan uzun vadeli borçlanmaların kısa vadeli kısımları | 33.311.239 | 13.971.375 | |
| -Banka kredileri | 15.658.929 | 11.682.501 | |
| -İhraç edilmiş borçlanma araçları | 17.652.310 | 2.288.874 | |
| Ticari borçlar | 22.760.491 | 20.464.084 | |
| -İlişkili taraflara ticari borçlar | 959.896 | 797.602 | |
| -İlişkili olmayan taraflara ticari borçlar | 6 | 21.800.595 892.107 |
19.666.482 1.103.887 |
| Çalışanlara sağlanan faydalar kapsamında borçlar | 22 | 6.968.312 | 6.453.583 |
| Diğer borçlar -İlişkili taraflara diğer borçlar |
17 | ||
| -İlişkili olmayan taraflara diğer borçlar | 8 | - 6.968.312 |
6.453.566 |
| 1.522.500 | 1.894.999 | ||
| Müşteri sözleşmelerinden doğan yükümlülükler -Mal ve hizmet satışlarından doğan sözleşme yükümlülükleri |
23 | 1.522.500 | 1.894.999 |
| 35 | 495.467 | 511.635 | |
| Türev araçlar Ertelenmiş gelirler |
507.561 | 358.064 | |
| -İlişkili taraflardan ertelenmiş gelirler | - | 2.188 | |
| -İlişkili olmayan taraflardan ertelenmiş gelirler | 11 | 507.561 | 355.876 |
| Dönem karı vergi yükümlülüğü | 32 | 1.120.707 | 308.067 |
| Kısa vadeli karşılıklar | 20 | 4.650.358 | 2.852.265 |
| -Çalışanlara sağlanan faydalara ilişkin kısa vadeli karşılıklar | 4.327.554 | 2.202.662 | |
| -Diğer kısa vadeli karşılıklar | 322.804 | 649.603 | |
| Diğer kısa vadeli yükümlülükler | 11.400 | 2.527.076 | |
| ARA TOPLAM | 90.833.998 | 74.210.749 | |
| Satış amaçlı sınıflandırılan varlık gruplarına ilişkin yükümlülükler | 3 | - | 9.135.821 |
| TOPLAM KISA VADELİ YÜKÜMLÜLÜKLER | 90.833.998 | 83.346.570 | |
| Uzun Vadeli Yükümlülükler | |||
| 52.435.164 | 83.662.659 | ||
| Uzun vadeli borçlanmalar | 36 | 238.126 | 126.952 |
| İlişkili taraflardan uzun vadeli borçlanmalar -Banka kredileri |
37 | 142.284 | 17.298 |
| -Kiralama işlemlerinden borçlar | 95.842 | 109.654 | |
| İlişkili olmayan taraflardan uzun vadeli borçlanmalar | 52.197.038 | 83.535.707 | |
| -Banka kredileri | 32.053.494 | 42.495.726 | |
| -Kiralama işlemlerinden borçlar | 3.681.789 | 2.280.945 | |
| -İhraç edilmiş borçlanma araçları | 16.461.755 | 38.759.036 | |
| Ticari borçlar | 169.072 | 1.658.965 | |
| -İlişkili taraflara ticari borçlar | 253 | 55.350 | |
| -İlişkili olmayan taraflara ticari borçlar | 168.819 | 1.603.615 | |
| Müşteri sözleşmelerinden doğan yükümlülükler | 2.152.853 | 1.723.399 | |
| -Mal ve hizmet satışlarından doğan sözleşme yükümlüklükleri | 23 | 2.152.853 | 1.723.399 |
| Ertelenmiş gelirler | 212.698 | 124.761 | |
| -İlişkili olmayan taraflardan ertelenmiş gelirler | 212.698 | 124.761 | |
| Uzun vadeli karşılıklar | 20 | 4.950.853 | 4.954.733 |
| -Çalışanlara sağlanan faydalara ilişkin uzun vadeli karşılıklar | 3.032.078 | 2.963.122 | |
| -Diğer uzun vadeli karşılıklar | 1.918.775 | 1.991.611 | |
| Ertelenmiş vergi yükümlülüğü | 32 | 5.249.745 1.304.706 |
3.300.735 1.482.850 |
| Diğer uzun vadeli yükümlülükler | 25 | 66.475.091 | 96.908.102 |
| TOPLAM UZUN VADELİ YÜKÜMLÜLÜKLER TOPLAM YÜKÜMLÜLÜKLER |
157.309.089 | 180.254.672 | |
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe bin Türk Lirası olarak ifade edilmiştir. Türk Lirası dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
| Bağımsız denetimden | |||
|---|---|---|---|
| Geçmiş | Geçmiş | ||
| ÖZKAYNAKLAR | Dipnot | 31 Aralık 2024 | 31 Aralık 2023 |
| Ana ortaklığa ait özkaynaklar | 186.966.530 | 176.499.900 | |
| Ödenmiş sermaye | 26 | 2.200.000 | 2.200.000 |
| Sermaye düzeltme farkları | 44.484.221 | 44.484.221 | |
| Geri alınmış paylar (-) | (1.328.153) | (1.070.296) | |
| Paylara ilişkin primler | 41.937 | 11.093 | |
| Kar veya zararda yeniden sınıflandırılmayacak birikmiş diğer kapsamlı giderler (-) | (3.088.502) | (2.955.739) | |
| Yeniden değerleme ve ölçüm kazançları (kayıpları) | (3.088.502) | (2.955.739) | |
| -Tanımlanmış fayda planları yeniden ölçüm kayıpları (-) | (3.088.502) | (2.955.739) | |
| Kar veya zararda yeniden sınıflandırılacak birikmiş diğer kapsamlı giderler (-) | (32.895.433) | (27.642.691) | |
| Yabancı para çevrim farkları | (22.212.854) | (14.919.087) | |
| Riskten korunma kayıpları (-) | (1.059.813) | (1.891.692) | |
| -Nakit akış riskinden korunma kazançları | 5.708.028 | 6.100.184 | |
| -Yurtdışındaki işletmeye ilişkin yatırım riskinden korunma kayıpları (-) | (6.767.841) | (7.991.876) | |
| Yeniden değerleme ve ölçüm kayıpları (-) | (54.263) | (129.960) | |
| -Gerçeğe uygun değer farkı diğer kapsamlı gelire yansıtılan finansal varlıklardan kayıplar (-) |
(54.263) | (129.960) | |
| Opsiyonların zaman değerindeki değişiklikler | (9.568.503) | (10.701.952) | |
| Kardan ayrılan kısıtlanmış yedekler | 35.105.560 | 35.691.778 | |
| Geçmiş yıllar karları | 118.923.475 | 107.656.229 | |
| Net dönem karı | 23.523.425 | 18.125.305 | |
| Kontrol gücü olmayan paylar | - | (18.703) | |
| TOPLAM ÖZKAYNAKLAR | 186.966.530 | 176.481.197 | |
| TOPLAM KAYNAKLAR | 344.275.619 | 356.735.869 | |
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
| Bağımsız denetimden | ||||
|---|---|---|---|---|
| Geçmiş | Geçmiş | |||
| 31 Aralık | 31 Aralık | |||
| Dipnot | 2024 | 2023 | ||
| KAR VEYA ZARAR KISMI | ||||
| Hasılat | 27 | 158.854.007 | 148.656.399 | |
| Finans sektörü faaliyetleri hasılatı | 27 | 7.817.357 | 5.996.632 | |
| TOPLAM HASILAT | 166.671.364 | 154.653.031 | ||
| Satışların maliyeti (-) | (120.434.191) | (118.737.471) | ||
| Finans sektörü faaliyetleri maliyeti (-) | (5.108.423) | (3.144.251) | ||
| TOPLAM MALİYET | 27 | |||
| (125.542.614) | (121.881.722) | |||
| Ticari faaliyetlerden brüt kar | 38.419.816 | 29.918.928 | ||
| Finans sektörü faaliyetlerinden brüt kar | 2.708.934 | 2.852.381 | ||
| BRÜT KAR | 41.128.750 | 32.771.309 | ||
| Genel yönetim giderleri (-) | 27 | (6.919.862) | (4.951.496) | |
| Pazarlama giderleri (-) | 27 | (10.948.678) | (8.204.102) | |
| Esas faaliyetlerden diğer gelirler | 29 | 15.525.360 | 23.019.962 | |
| Esas faaliyetlerden diğer giderler (-) | 29 | (3.362.059) | (8.565.530) | |
| ESAS FAALİYET KARI | 35.423.511 | 34.070.143 | ||
| Yatırım faaliyetlerinden gelirler | 30 | 3.991.967 | 10.376.908 | |
| Yatırım faaliyetlerinden giderler (-) | 30 | (108.275) | (33.433) | |
| TFRS 9 uyarınca belirlenen değer düşüklüğü zararları (-) | (1.021.230) | (1.455.575) | ||
| Özkaynak yöntemiyle değerlenen yatırımların karlarından | 12 | (3.162.643) | 2.202.029 | |
| /(zararlarından) paylar FİNANSMAN GELİRİ / (GİDERİ) ÖNCESİ FAALİYET KARI |
||||
| 35.123.330 | 45.160.072 | |||
| Finansman gelirleri | 31 | 514.462 | 6.636.887 | |
| Finansman giderleri (-) | 31 | (25.535.397) | (48.808.595) | |
| Parasal kazanç / (kayıp) | 41 | 5.850.537 | 5.510.752 | |
| SÜRDÜRÜLEN FAALİYETLER VERGİ ÖNCESİ KARI | 15.952.932 | 8.499.116 | ||
| Sürdürülen faaliyetler vergi (gideri) geliri | (4.866.033) | 6.750.994 | ||
| Dönem vergi gideri (-) | (3.302.541) | (986.192) | ||
| Ertelenmiş vergi (gideri)/geliri | (1.563.492) | 7.737.186 | ||
| SÜRDÜRÜLEN FAALİYETLER DÖNEM KARI | 11.086.899 | 15.250.110 | ||
| DURDURULAN FAALİYETLER DÖNEM KARI | 3 | 12.427.963 | 2.843.793 | |
| DÖNEM KARI | 23.514.862 | 18.093.903 | ||
| Dönem karı dağılımı | ||||
| Kontrol gücü olmayan paylar | (8.563) | (31.402) | ||
| Ana ortaklık payları | 23.523.425 | 18.125.305 | ||
| Pay başına kazanç (Tam TL) | ||||
| Pay başına kazanç | 10,79 | 8,31 | ||
| Sürdürülen faaliyetlerden pay başına kazanç | 5,09 | 7,00 | ||
| Durdurulan faaliyetlerden pay başına kazanç | 5,70 | 1,30 |
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
Bağımsız denetimden geçmiş
| Dipnot | 31 Aralık 2024 |
31 Aralık 2023 |
|
|---|---|---|---|
| DÖNEM KARI | 23.514.862 | 18.093.903 | |
| Diğer kapsamlı gelirler/(giderler) | |||
| Kar veya zarar olarak yeniden sınıflandırılmayacaklar | (132.763) | 3.495 | |
| Tanımlanmış fayda planları yeniden ölçüm kazançları/(kayıpları) | (176.940) | (216.218) | |
| Tanımlanmış fayda planları yeniden ölçüm kazançları /(kayıpları), vergi etkisi |
44.177 | 219.713 | |
| Kar veya zarar olarak yeniden sınıflandırılacaklar | (5.252.742) | 4.093.725 | |
| Yurtdışındaki işletmelerin çevrimine ilişkin yabancı para | |||
| çevrim farkları | (7.293.767) | 4.129.565 | |
| Gerçeğe uygun değer farkı diğer kapsamlı gelire yansıtılan | |||
| finansal varlıklardan kazançlar/(kayıplar) | 34 | 100.930 | 215.993 |
| Nakit akış riskinden korunma kazançları/(kayıpları) | (514.553) | 2.271.364 | |
| Opsiyonların zaman değerindeki değişimden kazanç/(kayıplar) | 1.511.265 | (562.159) | |
| Yurtdışındaki işletmeye ilişkin net yatırım riskinden korunma | |||
| kazançları/(kayıpları) | 1.632.047 | (3.382.331) | |
| Kar veya zararda yeniden sınıflandırılacak diğer kapsamlı gelire/(gidere) | |||
| ilişkin vergiler | (688.664) | 1.421.293 | |
| -Yurtdışındaki işletmelerin çevrimine ilişkin yabancı para | |||
| çevrim farkları, vergi etkisi | - | (708.985) | |
| -Gerçeğe uygun değer farkı diğer kapsamlı gelire yansıtılan | |||
| finansal varlıklardan (kayıplar)/kazançlar, vergi etkisi | 34 | (25.233) | (7.961) |
| -Nakit akış riskinden korunmaya ilişkin diğer kapsamlı | |||
| gelir, vergi etkisi | 122.397 | 36.819 | |
| -Opsiyonların zaman değerindeki değişikliklere ilişkin | |||
| diğer kapsamlı gelir, vergi etkisi | (377.816) | 395.647 | |
| -Yurtdışındaki işletmeye ilişkin yatırım riskinden korunma kazançları | |||
| (kayıpları), vergi etkisi | (408.012) | 1.705.773 | |
| DİĞER KAPSAMLI GELİR/(GİDER) | (5.385.505) | 4.097.220 | |
| TOPLAM KAPSAMLI GELİR | 18.129.357 | 22.191.123 | |
| 18.129.357 | 22.191.123 | ||
| Toplam kapsamlı gelirin dağılımı | |||
| Kontrol gücü olmayan paylar Ana ortaklık payları |
(8.563) 18.137.920 |
(31.402) 22.222.525 |
|
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
| Gerçeğe uygun değer farkı diğer kapsamlı gelire yansıtılan finansal varlıklardan kazançlar / (kayıplar) (337.992) - 208.032 - 208.032 |
işletmeye ilişkin yatırım riskinden korunma (kayıpları) (6.315.318) - (1.676.558) - (1.676.558) |
Nakit akış riskinden korunma kazançları / (kayıpları) 3.792.001 - 2.308.183 - |
Opsiyonların zaman değerindeki değişiklikler (10.535.440) - (166.512) - |
Yabancı para çevrim farkları (18.339.667) - 3.420.580 - |
Kardan ayrılan kısıtlanmış yedekler 35.206.453 485.325 - - |
Geçmiş yıllar karları 101.795.447 9.448.564 - - |
Net dönem karı 9.933.889 (9.933.889) 18.125.305 18.125.305 |
Ana ortaklığa ait özkaynaklar 157.909.255 - 22.222.525 18.125.305 |
Kontrol gücü olmayan paylar 9.271 - (31.402) |
Özkaynaklar 157.918.526 - 22.191.123 |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| (31.402) | 18.093.903 | |||||||||
| 2.308.183 | (166.512) | 3.420.580 | - | - | - | 4.097.220 | - | 4.097.220 | ||
| - | - | - | - | - | - | - | - | - | 3.428 | 3.428 |
| - | - | - | - | - | - | - | - | (73.279) | - | (73.279) |
| - | - | - | - | - | - | (3.587.782) | - | (3.558.601) | - | (3.558.601) |
| - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - |
| (129.960) | (7.991.876) | 6.100.184 | (10.701.952) | (14.919.087) | 35.691.778 | 107.656.229 | 18.125.305 | 176.499.900 | (18.703) | 176.481.197 |
| 1 Ocak 2024 tarihindeki bakiye | 2.200.000 | 44.484.221 (1.070.296) | 11.093 | (2.955.739) | (129.960) | (7.991.876) | 6.100.184 | (10.701.952) | (14.919.087) | 35.691.778 | 107.656.229 | 18.125.305 | 176.499.900 | (18.703) | 176.481.197 | |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Transferler | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | 844.008 | 17.281.297 | (18.125.305) | - | - | - |
| Toplam kapsamlı gelir | - | - | - | - | (132.763) | 75.697 | 1.224.035 | (392.156) | 1.133.449 | (7.293.767) | - | - | 23.523.425 | 18.137.920 | (8.563) | 18.129.357 |
| Net dönem karı | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | 23.523.425 | 23.523.425 | (8.563) | 23.514.862 |
| Diğer kapsamlı gelir / (gider) Payların geri alım işlemleri dolayısıyla meydana gelen |
- | - | - | - | (132.763) | 75.697 | 1.224.035 | (392.156) | 1.133.449 | (7.293.767) | - | - | - | (5.385.505) | - | (5.385.505) |
| (azalış) | - | - | (327.996) | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | (327.996) | - | (327.996) |
| Kontrol gücü olmayan pay sahipleriyle yapılan işlemler | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | (59.517) | - | (59.517) | 21.517 | (38.000) |
| Kar payları | - | - | 70.139 | - | - | - | - | - | - | - | (1.430.226) | (5.954.534) | - | (7.314.621) | - | (7.314.621) |
| Bağlı ortaklık edinimi veya elden çıkarılması | - | - | - | 30.844 | - | - | - | - | - | - | - | - | - | 30.844 | - | 30.844 |
| Diğer değişiklikler nedeniyle azalış | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | 5.749 | 5.749 |
| 31 Aralık 2024 tarihindeki bakiye | 2.200.000 | 44.484.221 (1.328.153) | 41.937 | (3.088.502) | (54.263) | (6.767.841) | 5.708.028 | (9.568.503) | (22.212.854) | 35.105.560 | 118.923.475 | 23.523.425 | 186.966.530 | - | 186.966.530 | |
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
| Bağımsız Denetimden Geçmiş | |||
|---|---|---|---|
| Dipnot | 31 Aralık 2024 | 31 Aralık 2023 | |
| A. İŞLETME FAALİYETLERİNDEN NAKİT AKIŞLARI | 75.012.309 | 68.647.616 | |
| Dönem Karı (Zararı) | 23.514.862 | 18.093.903 | |
| Sürdürülen faaliyetlerden dönem karı (zararı) | 11.086.899 | 15.250.110 | |
| Durdurulan faaliyetlerden dönem karı (zararı) | 12.427.963 | 2.843.793 | |
| Dönem Net Karı (Zararı) Mutabakatı ile İlgili Düzeltmeler | 59.320.239 | 57.076.769 | |
| Amortisman ve itfa gideri ile ilgili düzeltmeler | 13-14-15-16 | 47.426.163 | 48.319.453 |
| Değer düşüklüğü (iptali) ile ilgili düzeltmeler | 136.867 | (2.052) | |
| Karşılıklar ile ilgili düzeltmeler Faiz (gelirleri) ve giderleri ile ilgili düzeltmeler |
7.377.812 5.213.120 |
6.784.907 3.905.964 |
|
| Türev finansal araçların gerçeğe uygun değer kayıpları (kazançları) ile ilgili düzeltmeler | 3 5 | 3.057.354 | (1.897.127) |
| Vergi (geliri) gideri ile ilgili düzeltmeler | 3 2 | 5.186.490 | (6.329.447) |
| Duran varlıkların elden çıkarılmasından kaynaklanan kayıplar (kazançlar) ile ilgili düzeltmeler | 34.857 | 23.070 | |
| Finansal varlıkların gerçeğe uygun değer kayıpları (kazançları) ile ilgili düzeltmeler | (1.706.465) | (6.648.585) | |
| Özkaynak yöntemiyle değerlenen yatırımların dağıtılmamış karları (zararları) ile ilgili düzeltmeler | 1 2 | 3.162.643 | (2.202.029) |
| Gerçekleşmemiş yabancı para çevrim farkları ile ilgili düzeltmeler | 10.763.738 | 46.232.614 | |
| Bağlı ortaklıkların veya müşterek faaliyetlerin elden çıkarılmasından kaynaklanan kayıplar (kazançlar) | 3 | ||
| ile ilgili düzeltmeler | (8.821.192) | - | |
| Parasal pozisyon kazanç ve kayıplarıyla ilgili düzeltmeler Kar/(zarar) mutabakatı ile ilgili diğer düzeltmeler |
(12.722.295) 211.147 |
(31.115.358) 5.359 |
|
| İşletme Sermayesinde Gerçekleşen Değişimler: | (3.676.152) | (3.499.672) | |
| Ticari alacaklardaki azalış (artış) ile ilgili düzeltmeler | (1.104.005) | (258.187) | |
| Stoklardaki azalışlar (artışlar) ile ilgili düzeltmeler | 145.465 | (142.301) | |
| Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası hesabındaki azalış (artış) | 397.015 | (746.265) | |
| Finans sektörü faaliyetlerinden alacaklarda azalış (artış) | 1.647.048 | (826.023) | |
| Faaliyetlerle ilgili diğer varlıklardaki azalış (artış) | (372.020) | (337.371) | |
| Faaliyetlerle ilgili diğer alacaklardaki azalış (artış) ilgili düzeltmeler | 106.343 | 225.904 | |
| Müşteri sözleşmelerinden doğan varlıklardaki azalış (artış) ile ilgili düzeltmeler | (618.365) | (88.584) | |
| Ticari borçlardaki artış (azalış) ile ilgili düzeltmeler | 1.907.624 | (1.777.350) | |
| Peşin ödenmiş giderlerdeki azalış (artış) | (387.385) | (548.885) | |
| Müşteri sözleşmelerinden doğan yükümlülüklerdeki artış (azalış) ile ilgili düzeltmeler Ertelenmiş gelirlerdeki artış (azalış) |
(73.640) 233.352 |
456.641 187.671 |
|
| Faaliyetler ile ilgili diğer borçlardaki artış (azalış) ile ilgili düzeltmeler | 414.106 | 1.156.060 | |
| Faaliyetlerle ilgili diğer yükümlülüklerdeki artış (azalış) | (5.971.690) | (800.982) | |
| Faaliyetlerden Elde Edilen Nakit Akışları | 79.158.949 | 71.671.000 | |
| Ödenen faiz | (13.750.356) | (10.620.700) | |
| Vergi iadeleri (ödemeleri) | (2.151.453) | (813.328) | |
| Alınan faiz | 11.755.169 | 8.410.644 | |
| B. YATIRIM FAALİYETLERİNDEN KAYNAKLANAN NAKİT AKIŞLARI | (48.855.306) | (38.594.160) | |
| Bağlı ortaklıkların kontrolünün kaybı sonucunu doğuracak satışlara ilişkin nakit girişleri | 3 | 13.719.342 | - |
| Maddi duran varlık alımından kaynaklanan nakit çıkışları | 1 4 | (30.698.851) | (20.525.914) |
| Maddi olmayan duran varlık alımından kaynaklanan nakit çıkışları | 1 5 | (20.230.939) 1.908.099 |
(22.071.268) 488.559 |
| Maddi ve maddi olmayan duran varlıkların satışından kaynaklanan nakit girişleri Bağlı ortaklıklarda ilave pay alımlarına ilişkin nakit çıkışları |
30.844 | - | |
| İştiraklar ve/veya iş ortaklıkları pay alımı veya sermaye artırımı sebebiyle oluşan nakit çıkışları | (68) | (784.491) | |
| Başka işletmelerin veya fonların paylarının veya borçlanma araçlarının satılması sonucu | |||
| elde edilen nakit girişleri | 38.699.081 | 22.100.620 | |
| Başka işletmelerin veya fonların paylarının veya borçlanma araçlarının edinimi için yapılan | |||
| nakit çıkışları | (60.178.590) 8.598.789 |
(23.267.140) 5.465.474 |
|
| Diğer nakit (çıkışları)/girişleri Verilen diğer nakit avanslardaki değişim |
(703.013) | - | |
| C. FİNANSMAN FAALİYETLERİNDEN NAKİT AKIŞLARI | (9.784.225) | 9.773.483 | |
| Bağlı ortaklıklardaki kontrolün kaybına yol açmayan şekilde ortaklık payları değişmelerinden kaynaklanan nakit çıkışları |
(38.000) | ||
| Kredilerden nakit girişleri | 51.431.455 | - 90.510.753 |
|
| İhraç edilen borçlanma araçlarından nakit girişleri | |||
| 14.870.998 | 11.296.562 | ||
| Kredi geri ödemelerine ilişkin nakit çıkışları Ödenen temettüler |
(47.027.783) | (79.106.241) | |
| (7.314.621) | (3.587.782) | ||
| İşletmenin kendi paylarını almasından kaynaklanan nakit çıkışları | (327.996) | (73.279) | |
| İhraç edilmiş borçlanma araçları geri ödemelerinden nakit çıkışları | (15.280.501) | (7.636.411) | |
| Kira sözleşmelerinden kaynaklanan borç ödemelerine ilişkin nakit çıkışları | (5.723.476) | (5.951.279) | |
| Türev araçlardan nakit girişleri | 3 9 | 5.417.456 | 11.188.868 |
| Türev araçlardan nakit çıkışları YABANCI PARA ÇEVİRİM FARKLARININ ETKİSİNDEN Ö NCE |
3 9 | (5.791.757) | (6.867.708) |
| NAKİT VE NAKİT BENZERLERİNDEKİ NET ARTIŞ (A+B+C) | 16.372.778 | 39.826.939 | |
| D. YABANCI PARA ÇEVİRİM FARKLARININ NAKİT VE NAKİT BENZERLERİ ÜZERİNDEKİ ETKİSİ | 435.653 | 2.567.743 | |
| E. NAKİT VE NAKİT BENZERLERİ ÜZERİNDEKİ PARASAL KAYIP KAZANÇ ETKİSİ | (25.866.061) | (26.393.658) | |
| NAKİT VE NAKİT BENZERLERİNDEKİ NET ARTIŞ | (9.057.630) | 16.001.024 | |
| F. DÖ NEM BAŞI NAKİT VE NAKİT BENZERLERİ | 77.711.693 | 61.710.669 | |
| DÖ NEM SO NU NAKİT VE NAKİT BENZERLERİ (A+B+C+D+E+F) | 5 | 68.654.063 | 77.711.693 |
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
Turkcell İletişim Hizmetleri Anonim Şirketi ("Turkcell - Ana ortaklık"), 5 Ekim 1993 tarihinde İstanbul'da kurulmuş ve 1994 yılında faaliyetlerine başlamıştır. Turkcell'in ticari adresi, Aydınevler Mahallesi İnönü Caddesi No:20 Küçükyalı Ofispark Maltepe/İstanbul olarak kayıtlıdır. Turkcell'in ("Şirket") faaliyet konuları, Türkiye Cumhuriyeti Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı ("Bakanlık") ile imzalanmış bulunan GSM ("Global System for Mobile Communications") Pan Avrupa Mobil Telefon Sistemi ihalesinde öngörülen iş ve hizmetler ile Posta ve Telgraf Teşkilatı A.Ş.'nin ("PTT") kanununa aykırı olmamak üzere, her türlü telefon, telekomünikasyon ve benzeri hizmetler, IMT hizmet ve altyapılarına ilişkin yetkilendirme kapsamındaki faaliyetlerdir. 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla, Turkcell'in hisse senetleri Borsa İstanbul A.Ş. ("BIST") ve New York Hisse Senetleri Borsası'nda ("New York Stock Exchange" - "NYSE") işlem görmektedir.
Şirket, 1993 yılında Türk Telekomünikasyon A.Ş. ("Türk Telekom") ile bir gelir paylaşımı sözleşmesi imzalamış, bu sözleşme çerçevesinde, GSM standartlarında bir mobil telefon sistemini, yatırım bedelini de karşılamak suretiyle, gerçekleştirmekle sorumlu kılınmıştır. Turkcell, 27 Nisan 1998 tarihinde Bakanlık ile bir lisans sözleşmesi imzalamış ve bu sözleşme uyarınca, 500.000 Amerikan Doları lisans ücreti karşılığında 25 yıl süreli bir GSM işletme lisansı ("2G Lisans") almaya hak kazanmıştır.
Şirket Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu ("BTK") ile imzaladığı ve 27 Nisan 2023 tarihine kadar geçerli olan 2G İmtiyaz Sözleşmesi'nin süresinin uzatılmasına ilişkin olarak yasal süresi içinde yapılan başvuru üzerine BTK, "GSM İmtiyaz Sözleşmeleri ve GSM 1800 İmtiyaz Sözleşmesinin Süre Uzatım Koşullarının Belirlenmesine İlişkin Usul ve Esaslar" çerçevesinde GSM İmtiyaz Sözleşmesinin süresinin 30 Nisan 2029 tarihine kadar uzatılmasına ve 900 MHz bandında Turkcell'e tahsisli frekansların kullanımına devam edilmesine karar verildiğini yazılı olarak bildirmiştir. İlgili usul ve esaslar çerçevesinde, süre uzatım bedeli 120 milyon Avro (ek olarak 21,6 milyon Avro KDV) olarak belirlenmiştir. Söz konusu süre uzatım bedelinin peşinatına ve KDV'nin tamamına tekabül eden toplam 81,6 milyon Avro karşılığı 1,7 milyar TL tutarındaki ödeme 7 Nisan 2023 tarihinde gerçekleştirilmiş olup, kalan bedel 31,1 milyon Avro'nun yarısı Nisan 2024 ayında ödenmiştir. Kalan tutar ise bir yıl içinde ödenecektir.
Şirket, BTK tarafından 2000/UMTS hizmet ve altyapılarının yetkilendirilmesine yönelik dört adet lisansın verilmesi için yapılan 3. Nesil ihalesinde, 358.000 Avro (KDV hariç) karşılığında en geniş frekans bandını içeren A tipi lisansını almaya hak kazanmıştır. 3. Nesil Lisans ("3G Lisans") ile ilgili onaylar tamamlandıktan sonra lisans bedelinin ödemesi yapılarak imtiyaz sözleşmesi 30 Nisan 2009 tarihinde Turkcell ve BTK arasında imzalanmıştır. Sözleşme imza tarihinden itibaren 20 yıl geçerlidir. Turkcell sözleşme kapsamında fiilen hizmet sunmaya 30 Temmuz 2009'da başlamıştır.
Şirket, 26 Ağustos 2015 tarihinde BTK tarafından düzenlenen, kamuoyunda ("4.5G Lisans") olarak bilinen "IMT Hizmet ve Altyapılarına İlişkin Yetkilendirme İhalesi"nde toplam 1.623.460 Avro (KDV hariç) bedel ile 13 yıl geçerli olmak üzere toplam 172,4 MHz frekans almaya hak kazanmıştır. IMT Yetkilendirme süresi, 30 Nisan 2029 tarihine kadar olup, operatörler IMT hizmetlerinin sunumuna 1 Nisan 2016 tarihinden itibaren başlamıştır. 900MHz frekans bandında 2x1.4 MHz genişliğindeki paket ve 2100 MHz frekans bandında bulunan 2 adet 2x5 MHz genişliğindeki paketler 1 Aralık 2015 tarihi itibarıyla, geri kalan paketler ise 1 Nisan 2016 tarihi itibarıyla kullanılmaya başlanmıştır.
Şirket, aylık brüt satışlarının %15'inin %90'ını her ay hazine payı ve %10'luk kısmını da evrensel hizmet katkı payı olarak BTK'ya ödemektedir. Hazine payına ek olarak, Turkcell, elde ettiği net satışlarının %5'ini aylık dönemler itibarıyla hesaplanmak suretiyle telsiz ücreti ("TRx") olarak ve yıllık net satışlarının %0,35'ini (onbinde otuzbeş) kurum masraflarına katkı payı olarak BTK'ya ödemekle yükümlüdür.
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla, TVF Bilgi Teknolojileri İletişim Hizmetleri Yatırım Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi ("TVF BTIH"), ve IMTIS Holdings S.a r l. ("IMTIS Holdings")'in Şirket sermayesindeki ve oy haklarındaki payları, sırasıyla, %26,2 ve %19,8'dir. Şirket'in hisselerinin %53,95'i halen olduğu üzere halka açık olarak yurtiçi ve yurtdışı borsalarda işlem görmeye devam etmektedir. (Dipnot 26.1).
31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla Şirket'in ana ve nihai ortakları sırasıyla TVF BTIH ve Türkiye Varlık Fonu ("TVF")'dir. TVF, 6741 sayılı Kanun ile, 26 Ağustos 2016 tarihinde Resmi Gazete'de yayımlanarak kurulmuştur.
TVF BTIH'nin sahibi olduğu, Şirket'in toplam çıkarılmış paylarının %15'i, A Grubu Paylar ("A Grubu Paylar") olarak sınıflandırılmıştır;
(i) A Grubu Paylar üzerinde, pay sahiplerine;
(a) Şirket Yönetim Kurulu'nun beş üyesinin seçiminde,
(b) Genel Kurul toplantı başkanının seçiminde her bir A Grubu Pay için altı oy hakkı verecek şekilde oyda imtiyaz yaratılmıştır,
yine A Grubu Paylar üzerinde, pay sahiplerine Şirket Yönetim Kurulu'nun beş üyesinin seçiminde kullanılmak üzere dört aday gösterme imkanı verecek şekilde aday gösterme imtiyazı öngörülmüştür,
31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla Turkcell Yönetim Kurulu'nda üçü bağımsız üye olmak üzere icrada görev almayan toplamda dokuz üye yer almaktadır.
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
Şirket'in 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla ortaklık yapısı Dipnot 26.1'de açıklanmıştır.
| Bilgi teknolojisi, eğlence ve katma değerli GSM hizmetleri | |
|---|---|
| Türkiye | yatırımları |
| Telekomünikasyon | |
| Türkiye | Satış, dağıtım ve dijital satış servisleri |
| Türkiye | Araştırma ve geliştirme |
| Türkiye | Gayrimenkul yatırımları |
| Kurumların dijitalleşme ihtiyaçlarına uygun gelişmiş ürün | |
| ve çözümlerin sunulması | |
| Türkiye | Eğitim teknolojileri |
| Yazılım ürünleri ve hizmetleri geliştirmek, yazılımcı | |
| Türkiye | yetiştirmek |
| Türkiye | Elektrik enerjisi ticareti, toptan ve perakende satış |
| Türkiye | Yenilenebilir enerji üretimi |
| Türkiye | Tüketici finansmanı |
| Türkiye | Sigorta acenteliği faaliyetleri |
| Türkiye | Dijital sigortacılık faaliyetleri |
| Türkiye | Dijital bankacılık faaliyetleri |
| Türkiye | Ödeme hizmetleri ve elektronik para |
| Dijital servis, hizmet ve ürünlerin geliştirilmesi ve | |
| Türkiye | sunulması |
| Bulut çözümleri ve bu kapsamdaki diğer hizmetlerin | |
| Türkiye | sunulması |
| Radyo, televizyon ve/veya isteğe bağlı yayın hizmetinin | |
| internet ortamından sunulması | |
| Radyo yayıncılığı, televizyon yayıncılığı ve isteğe bağlı | |
| yayın hizmeti faaliyetlerinde bulunulması | |
| Türkiye | Telekomünikasyon alt yapı işletmeciliği |
| Belarus | Telekomünikasyon alt yapı işletmeciliği |
| Hollanda | Telekomünikasyon yatırımları |
| Kuzey Kıbrıs | |
| Telekomünikasyon | |
| KKTC | Telekomünikasyon |
| KKTC | Elektronik ödeme hizmetleri |
| Türkiye | Müşteri ilişkileri ve insan kaynakları yönetim merkezi |
| Türkiye Türkiye Türkiye Türkiye Türk Cumhuriyeti ("KKTC") Global Bilgi Pazarlama Danışmanlık ve Çağrı Servisi Hizmetleri A.Ş. ("Turkcell |
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
| Bağlı ortaklıklar (devamı) | Ülke | Faaliyet konusu |
|---|---|---|
| Rehberlik Hizmetleri A.Ş. | ||
| ("Rehberlik Hizmetleri") | Türkiye | Rehberlik hizmetleri |
| Lifecell Ventures Coöperatief U.A. ("Lifecell Ventures") | Hollanda | Telekomünikasyon yatırımları |
| Tüketici finans servisi, ödeme hizmetleri ve elektronik | ||
| Paycell Limited Liability Company ("Paycell LLC") | Ukrayna | para |
| Turkcell Europe GmbH ("Turkcell Europe") | Almanya | Telekomünikasyon |
| Paycell Europe GmbH ("Paycell Europe") | Almanya | Ödeme hizmetleri ve elektronik para |
| Yaani Digital BV ("Yaani") | Hollanda | İnternet arama motoru ve tarayıcı hizmetleri |
| BiP Digital Communication Technologies B.V ("BiP B.V.") | Hollanda | Dijital servis, hizmet ve ürünlerin satışı |
| BiP İletişim Teknolojileri ve Dijital Servisler A.Ş. ("BiP A.Ş.") | Türkiye | Dijital servis, hizmet ve ürünlerin satışı |
| CJSC Belarusian Telecommunications Network ("BeST") | Belarus | Telekomünikasyon |
| Lifetech LLC ("Lifetech") | Belarus | Bilgi işlem, programlama, teknik destek |
| Turkcell Yeni Teknolojiler Girişim Sermayesi Yatırım Fonu | ||
| ("Turkcell GSYF") | Türkiye | Girişim sermayesi yatırım fonu |
| Ultia Teknoloji Yazılım ve Uygulama Geliştirme Ticaret A.Ş. ("Ultia") | Türkiye | Bilişim teknolojileri |
| Sofra Kurumsal ve Ödüllendirme Hizmetleri A.Ş. ("Sofra") | Türkiye | Yemek çeki ve kartı faaliyetleri |
| TDC Veri Hizmetleri A.Ş. ("TDC") | Türkiye | Bilişim teknolojileri |
| İştirakler | Ülke | Faaliyet konusu |
| Türkiye'nin Otomobili Girişim Grubu Sanayi ve Ticaret A.Ş. ("TOGG") | Türkiye | Elektrikli motorlu araç geliştirilmesi üretimi ve ticareti |
Turktell, bilgi teknolojisi, eğlence ve katma değerli GSM hizmetleri gibi hizmetler sunan şirketlere iştirak etmek ve bu hizmetlerin geliştirilmesi satışı ve pazarlanması amacıyla kurulmuştur.
Turkcell Superonline, telekomünikasyon hizmetlerinin verilmesi için gerekli yatırımları yapmak, işletmek ve bu hizmetleri veren yerli ve yabancı işletmelerin mümessilliğini üstlenmek amacıyla kurulmuştur. Ayrıca, Turkcell Superonline, uluslararası ve ulusal toplu ses taşıma, kurumlara özel uluslararası kiralık veri hattı temin etme ve yurtdışı bağlantılı internet erişim hizmetleri vermekte, bireysel ve kurumsal internet servisleri geliştirmektedir.
Turkcell Satış, telekomünikasyon ve bilgi teknolojileri ürünleri satış, dağıtım, pazarlama ile bilişim teknolojileri hizmetleri alanlarında faaliyet göstermektedir.
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
Turkcell Teknoloji'nin faaliyet konusu telekomünikasyon, iletişim ve bilişim konularında veya genel amaçlarla her türlü yazılım, donanım sistemleri geliştirmek, üretmek, kurmak, montaj, bakım ve onarım yapmak, işletmek, satın almak, satmak, kiralamak, kiraya vermek ve danışmanlık yapmaktır.
Turkcell Gayrimenkul, her türlü gayrimenkulü kendi adına veya müşterileri adına almak, satmak, kiraya vermek; kendisine veya başkalarına ait gayrimenkul üzerine her türlü inşaatları yapmak amacıyla kurulmuştur.
Turkcell Dijital İş Servisleri, kurumlara her türlü digital ürünün sistem entegrasyonunun, servisin, hizmetin, cihazın satılması, kurulması, işletilmesi, montajı ve satış sonrası desteğinin, gerek duyulan eğitiminin ve işlerliğinin sağlanması alanlarında faaliyet göstermektedir.
İşletme konusu eğitim amaçlı bilgisayar, internet ve yeni nesil teknolojilere uygun her türlü eğitim ve iletişim çözümlerinin sunulması olan Dijital Eğitim'in kuruluşu 11 Mart 2022 tarihinde tescil ve ilan edilmiştir.
Atmosware Teknoloji, yazılım ürün ve hizmetleri geliştirmek, yazılımcı yetiştirmek amacıyla 2021 yılında kurulmuştur.
İşletme konusu elektrik enerjisi ticareti, toptan satış ve perakende satış olan Turkcell Enerji'nin kuruluşu 20 Şubat 2017 tarihinde tescil edilmiştir. Turktell'in sermayesinin tamamına sahip olduğu Turkcell Enerji'ye EPDK tarafından 11 Mayıs 2017 tarihinde elektrik tedarik lisansı verilmiştir.
Boyut Enerji'nin ana faaliyet konusu elektrik enerjisi üretim tesisi kurulması, işletmeye alınması, kiralanması, elektrik enerjisi üretimi, üretilen elektrik enerjisinin ve/veya kapasitenin müşterilere satışını yapmaktır.
Turkcell Finansman, 6361 sayılı Finansal Kiralama, Faktoring ve Finansman Şirketleri Kanunu, diğer ilgili mevzuat hükümleri ve ("BDDK") düzenlemeleri çerçevesinde, müşterilerine her türlü mal ve hizmet alımı için kredi vererek finansman sağlama amacıyla kurulmuştur. Turkcell Finansman, Türkiye'deki faaliyetlerini Genel Satıcı Sözleşmesi imzaladığı satış noktaları ile internet ve telesatış kanalları üzerinden gerçekleştirmektedir.
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
Turkcell Sigorta, sigorta acenteliği faaliyetlerini yürütmek amacıyla 19 Haziran 2018 tarihinde kurulmuştur.
Turkcell Dijital Sigorta, dijitale ve yenilikçi teknolojilere dayalı sigortacılık faaliyetleri sunmak amacıyla 21 Haziran 2022 tarihinde kurulmuştur.
Turkcell Ödeme, 13 Haziran 2000 tarihinde İstanbul'da kurulmuştur. Turkcell Ödeme, "ödeme kuruluşu" ile "elektronik para kuruluşu" olarak faaliyette bulunmak ve mobil ödeme sistemleri ile mobil kullanıcılara hizmet sunmak, fatura ödemelerine aracılık, para havalesine aracılık ve kartlı ödemelere aracılık hizmetlerini sunmak üzere yetkilendirilmiştir.
Elektronik ortamda sunulacak içerikleri almak, satmak, ithalat ve ihracatını yapmak ve aracılık etmek; dijital servislerin reklam alanlarının satışını yapmak, reklam platformu yönetimi ve Türkiye reklam ekosistemindeki tüm reklam alanlarının satışına aracılık yapmak; bulut oyun alanında hizmet vermek; bunlarla birlikte her türlü dijital servis ve ürünlerin geliştirilmesi alanında faaliyet göstermek üzere 2020 yılında kurulmuştur.
Lifebox markasıyla faaliyet gösteren Lifecell Bulut, operatör bağımsız kullanıcılara fotoğraf, video, doküman, telefon rehberi ve müzik dosyalarının güvenle depolanabileceği bulut bilişimi alanında hizmet vermek; bu amaçla gerekli teknolojik altyapıyı ve sistemleri oluşturmak ve işletmek amacıyla 2020 yılında kurulmuştur. Şirket bünyesinde ücretsiz ve üyeliksiz dosya transferi sunan lifebox transfer ürünü ve kurumların bulut üzerinden dosya saklama, transfer ve ofis özelliği sunan lifebox business ürünü sahaya sunduğu ürünler arasındadır.
TV+ markasıyla faaliyet gösteren Lifecell TV operatör bağımsız kullanıcılara her türlü işitsel ve görsel içeriği şifreli, şifresiz dijital ve/veya analog ortamda iletmek amacıyla 2020 yılında kurulmuştur. Farklı abonelik paketleri ile TV+ platformu, iOS ve Android işletim sistemli akıllı telefonlar ve tabletler, web, smart TV, Apple TV, Android TV ve daha birçok cihaz üzerinden abonelerine hizmet vermektedir. Elektronik ortamda her türlü ses ve görüntü hizmetlerinin sunulması amacıyla oluşturulacak içerikleri almak, satmak, ithalat ve ihracatını yapmak ve bu işlemlere aracılık etmek faaliyetleri arasındadır.
Fizy markasıyla hizmet veren Lifecell Müzik, operatör bağımsız kullanıcılara internet üzerinden isteğe bağlı işitsel ve görsel yayın ve iletim yapmak amacıyla 2020 yılında kurulmuştur.
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
Global Tower ve Beltower telekomünikasyon ve medya sektörüne, özel ve kamu kurum ve kuruluşlarına kulelerde yer kiralayarak alt yapı işletmeciliği yapmak amacıyla kurulmuştur. Global Tower ve Beltower, müşterilerine gerekli her türlü izinin alınması, yer ve saha kiralanması, kule yatırımının yapılması, orta ve alçak gerilim enerjisi ve konteyner alt yapısının sağlanması, dönemsel bakımlarının yapılma konularını (kule, çit, enerji hattı, ulaşım yolu) içeren paket hizmetler sunmaktadır. Bununla beraber Global Tower 2018 Ocak ayında BTK uydu haberleşme hizmeti lisansı satın alarak müşterilerine uçtan uca kapalı devre uydu hizmeti sağlamaya başlamıştır. Bu kapsamda, mobil operatörlere, kurumsal müşterilere ve kamu kurumlarına uydu haberleşme hizmeti çözümleri sunulmaktadır.
Eastasia, telekomünikasyon ve ileri teknoloji yatırımları yapmak ve bunları işletmek için Hollanda'da kurulmuştur.
Kıbrıs Telekom, telekomünikasyon ve ileri teknoloji yatırımları yapmak ve bunları işletmek için KKTC'de kurulmuştur.
Lifecell Digital, Kıbrıs Telekom bünyesinde İnternet Servis Sağlayıcısı hizmeti vermek amacıyla KKTC'de kurulmuştur.
Turkcell Global Bilgi müşteri deneyimi ve insan kaynakları yönetim merkezi olarak hizmet vermektedir.
Rehberlik Hizmetleri, rehberlik ve katma değerli hizmetler vermek, bu hizmetlere ilişkin altyapı kurmak ve işletmek amacıyla kurulmuştur.
Lifecell Ventures, Turkcell tarafından geliştirilen uygulamaların dünyadaki diğer operatörlere ürün ve servis olarak sunulması amacıyla kurulmuştur ve pazarlama faaliyetlerini yürütmektedir.
Sermayesinin tamamına sahip olunan lifecell tarafından Ukrayna'da kurulan "Paycell LLC" unvanlı şirket "finansal şirket" statüsünü 21 Eylül 2017 tarihinde sağlamıştır. Paycell LLC müşterilerine kredili cihaz satışı ve e-para aracılığıyla dijital ödeme hizmeti sunabilmek için kredi verme, leasing lisansları ve yerel para transferi lisanslarına sahiptir.
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
Dijital ödeme ve elektronik para alanında faaliyet gösteren Turkcell Ödeme'nin Avrupa'daki faaliyetlerini sürdürmek amacıyla kurulmuştur.
Yaani'nin hisselerinin tamamı 14 Mayıs 2019 tarihinde devralınmış olup, şirketin tüm varlıklarının devri Ntent Inc. ile imzalanan sözleşmeyle 01 Haziran 2020 tarihinde tamamlanmıştır. Yaani; Yaani arama motoruna ilişkin süresiz lisans ve kullanım haklarına sahip olup arama motorunun uluslarası pazarlara satışı ve yaygınlaştırılması amacıyla gruba katılmıştır.
BiP B.V., Turkcell tarafından geliştirilen BiP uygulamasının dünyadaki diğer operatörlere ürün ve servis olarak pazarlanması amacıyla 07 Eylül 2020 tarihinde kurulmuştur.
BiP A.Ş. operatör bağımsız kullanıcılara, internet bağlantılı akıllı telefonları ya da tablet terminallerinde yer alan uygulamalar üzerinden, anlık hızlı ve güvenli mesajlaşma, sesli ve/veya görüntülü görüşme ve video konferans hizmetleri sunmaktadır. Mobil haberleşme, internet veya bu iki platformun iç içe geçtiği durumlar için tüketicilere yönelik yeni servisler, hizmetler ve ürünler geliştirmek, tahsilatını yapmak faaliyetleri arasındadır.
BeST, telekomünikasyon ve ileri teknoloji yatırımları yapmak ve bunları işletmek için Belarus'ta kurulmuştur.
Lifetech, programlama, danışmanlık alanlarında faaliyet göstermek üzere Belarus'ta kurulmuştur.
Ultia, tüm iş süreçlerini tek platformdan yönetilebilir hale getirerek şirketlerin bilgi teknolojileri ve kurumsal hizmet yönetimini başarılı ve verimli bir şekilde gerçekleştirmelerine olanak sağlamatadır. BT Hizmet Yönetimi, insan kaynakları, varlık yönetimi, yardım masası gibi çok çeşitli hazır modülleri de sunmaktadır.
Veri işleme, veri analizi, veri saklama, sunucu barındırma, sunucu kiralama, bulut çözümleri ile bilgisayar programlama alanlarında faaliyet göstermek üzere kurulmuştur.
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
Şirket'in ilişikteki konsolide finansal tabloları Sermaye Piyasası Kurumu'nun ("SPK") 13 Haziran 2013 tarih ve 28676 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Seri II, 14.1 No'lu "Sermaye Piyasasında Finansal Raporlamaya İlişkin Esaslar Tebliği" ("Tebliğ") hükümlerine uygun olarak hazırlanmış olup Tebliğ'in 5'inci Maddesi'ne istinaden Kamu Gözetimi Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumu ("KGK") tarafından yürürlüğe konulmuş olan Türkiye Finansal Raporlama Standartları ("TFRS") esas alınmıştır.
Şirket'in ilişikteki konsolide finansal tabloları SPK'nın 7 Haziran 2013 tarihli "Finansal Tablo ve Dipnot Formatları Hakkında Duyuru"suna uygun olarak hazırlanmıştır. Şirket, KGK tarafından 3 Temmuz 2024 tarihinde yayımlanan "TFRS Taksonomisi Hakkında Duyuru" ile "Finansal Tablo Örnekleri ve Kullanım Rehberi"nde belirlenmiş olan formatlara uygun olarak gerekli düzeltme ve sınıflandırmaları yapmıştır.
Özkaynak kalemlerinden, ödenmiş sermaye nominal değerinden ifade edilirken, paylara ilişkin primler ve kardan ayrılan kısıtlanmış yedekler 31 Aralık 2024 tarihindeki satın alma gücü cinsinden ifade edilmiştir.
Şirket ve Türkiye'de kayıtlı bağlı ortaklıkları, muhasebe kayıtlarını ve kanuni finansal tablolarını, SPK tarafından çıkarılan prensiplere ve şartlara, TTK, vergi mevzuatı ve Maliye Bakanlığı tarafından çıkarılan Tekdüzen Hesap Planı şartlarına uygun olarak Türk Lirası ("TL") cinsinden hazırlamakta ve bin TL'ye yuvarlanmış olarak sunmaktadır.
Yabancı ülkelerde faaliyet gösteren bağlı ortaklıklar kanuni finansal tablolarını faaliyet gösterdikleri ülkelerde geçerli olan kanun ve yönetmeliklere uygun olarak ve o ülkelerdeki temel ekonomik çevrede geçerli olan para birimi (fonksiyonel para birimi) cinsinden hazırlamaktadır.
Şirket'in konsolide finansal tablolarını değiştirme ve onaylama yetkisi Genel Kurul'a aittir. Şirket'in konsolide finansal tabloları Yönetim Kurulu tarafından yayımlanmak üzere onaylanmaktadır.
Şirket'in 31 Aralık 2024 tarihinde sona eren döneme ilişkin konsolide finansal tabloları, 27 Şubat 2025 tarihinde Şirket Yönetim Kurulu tarafından yayımlanmak üzere onaylanmıştır.
Konsolide finansal tablolar, gerçeğe uygun değerleri ile gösterilen finansal varlık ve yükümlülükler ve türev araçlar hariç tarihi maliyet esasına göre hazırlanmış, kanuni kayıtlara TFRS uyarınca doğru sunumun yapılması amacıyla gerekli düzeltme ve sınıflandırmalar yansıtılarak düzenlenmiştir. Şirket'in 31 Aralık 2024 tarihinde sona eren yıla ait konsolide finansal tabloları, Şirket ve bağlı ortaklıkları (birlikte "Grup" olarak anılacaktır) Grup'un iştirakleri ve müşterek yönetime tabi ortaklığından oluşmaktadır.
Grup'un finansal varlıkları ve borçları netleştirmek için hukuki bir hakkı olduğunda ve söz konusu finansal varlıkları ve borçları netleştirmek suretiyle kapatma veya varlığın finansal tablolara alınmasını ve borcun ifasını aynı zamanda yapma niyetinin olması söz konusu olduğunda, Grup finansal varlıkları ve borçları netleştirerek finansal durum tablosunda net tutarları ile göstermektedir.
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
Bağlı ortaklıkların finansal tablolarında Grup tarafından uygulanan muhasebe politikalarına ve sunum biçimlerine uyumluluk açısından gerekli düzeltme ve sınıflamalar yapılmıştır.
Konsolide finansal tablolar, Şirket ve Şirket'in bağlı ortaklıkları tarafından kontrol edilen işletmelerin finansal tablolarını kapsar. Kontrol, Şirket ve bağlı ortaklıklarının aşağıdaki şartları sağlaması ile sağlanır:
Yukarıda listelenen kriterlerin en az birinde herhangi bir değişiklik oluşmasına neden olabilecek bir durumun ya da olayın ortaya çıkması halinde şirket yatırımının üzerinde kontrol gücünün olup olmadığını yeniden değerlendirir.
Aşağıdaki tablo, Şirket'in doğrudan veya dolaylı olarak kontrolü altında toplanmış bütün bağlı ortaklıklarına ilişkin 31 Aralık 2024 ve 2023 tarihleri itibarıyla toplam etkin kontrol oranlarını göstermektedir:
| 31 Aralık 2024 | 31 Aralık 2023 | |
|---|---|---|
| (%) | (%) | |
| Turktell | 100 | 100 |
| Turkcell Superonline | 100 | 100 |
| Turkcell Satış | 100 | 100 |
| Turkcell Teknoloji | 100 | 100 |
| Turkcell Gayrimenkul | 100 | 100 |
| Turkcell Dijital | 100 | 100 |
| Dijital Eğitim | 100 | 51 |
| Atmosware Teknoloji | 100 | 100 |
| Turkcell Enerji | 100 | 100 |
| Boyut Enerji | 100 | 100 |
| Turkcell Finansman | 100 | 100 |
| Turkcell Sigorta | 100 | 100 |
| Dijital Sigorta | 100 | 100 |
| Turkcell Ödeme | 100 | 100 |
| Lifecell Dijital Servisler | 100 | 100 |
| Lifecell Bulut | 100 | 100 |
| Lifecell TV | 100 | 100 |
| Lifecell Müzik | 100 | 100 |
| Global Tower | 100 | 100 |
| (*) UkrTower |
- | 100 |
| Beltower | 100 | 100 |
| Eastasia | 100 | 100 |
| Kıbrıs Telekom | 100 | 100 |
| Lifecell Digital | 100 | 100 |
| Turkcell Global Bilgi | 100 | 100 |
| (*) Global Ukrayna |
- | 100 |
| Rehberlik Hizmetleri | 100 | 100 |
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
(i) Bağlı ortaklıklar (Devamı)
| 31 Aralık 2024 | 31 Aralık 2023 | |
|---|---|---|
| (%) | (%) | |
| Lifecell Ventures | 100 | 100 |
| (*) Lifecell |
- | 100 |
| Paycell LLC | 100 | 100 |
| Paycell Europe | 100 | 100 |
| Yaani | 100 | 100 |
| BiP B.V. | 100 | 100 |
| BiP A.Ş. | 100 | 100 |
| BeST | 100 | 100 |
| Lifetech | 100 | 100 |
| Turkcell GSYF | 100 | 100 |
| (**) Sofra |
100 | 67 |
| TDC | 100 | - |
Şirket'in bağlı ortaklıklarındaki sermaye payında kontrol kaybına neden olmayan değişiklikler özkaynak işlemleri olarak muhasebeleştirilir. Şirket'in payı ile kontrol gücü olmayan payların defter değerleri, bağlı ortaklık paylarındaki değişiklikleri yansıtmak amacıyla düzeltilir. Kontrol gücü olmayan payların düzeltildiği tutar ile alınan veya ödenen bedelin gerçeğe uygun değeri arasındaki fark, doğrudan özkaynaklarda Grup'un payı olarak muhasebeleştirilir. Şirket'in bir bağlı ortaklığındaki kontrolü kaybetmesi durumunda, satış sonrasındaki kar/zarar, i) alınan satış bedeli ile kalan payın gerçeğe uygun değerlerinin toplamı ile ii) bağlı ortaklığın varlık (şerefiye dahil) ve yükümlülüklerinin ve kontrol gücü olmayan payların önceki defter değerleri arasındaki fark olarak hesaplanır. Diğer kapsamlı gelir içinde bağlı ortaklık ile ilgili önceden muhasebeleştirilen ve özkaynaklarda toplanan tutarlar, Grup'un ilgili varlıkları satmış olduğu varsayımı üzerine kullanılacak muhasebe yöntemine göre kayda alınır.
Bağlı ortaklığın satışı sonrası kalan yatırımın kontrolünün kaybedildiği tarihteki gerçeğe uygun değeri, TFRS 9 "Finansal Araçlar: Muhasebeleştirme ve Ölçme" ("TFRS 9") standardı kapsamında belirlenen başlangıç muhasebeleştirmesinde gerçeğe uygun değer olarak ya da, uygulanabilir olduğu durumlarda, bir iştirak ya da müşterek olarak kontrol edilen bir işletmedeki yatırımın başlangıç muhasebeleştirmesindeki maliyet bedeli olarak kabul edilir.
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
İştirak, Grup'un önemli derecede etkide bulunduğu işletmedir. Önemli derecede etkinlik, bir işletmenin finansal ve operasyonel politikalarına ilişkin kararlarına münferiden veya müştereken kontrol yetkisi olmaksızın katılma gücünün olmasıdır.
İştirake ait payların satın alınmasıyla, satım alım bedelinin, iştirakin satın alınma tarihindeki kayıtlı belirlenebilir varlıklarının, yükümlülüklerinin ve şarta bağlı borçlarının gerçeğe uygun değerinin üzerindeki kısmı şerefiye olarak kaydedilir. Şerefiye, yatırımın defter değerine dahil edilir ve yatırımın bir parçası olarak değer düşüklüğü açısından incelenir. İştirakin satın alınma tarihindeki kayıtlı tanımlanabilir varlıklarının, yükümlülüklerinin ve şarta bağlı borçlarının gerçeğe uygun değerinin satım alım bedelini aşan kısmı yeniden değerlendirildikten sonra doğrudan kar veya zarar tablosuna kaydedilir.Özkaynak yöntemine göre konsolide finansal durum tablosunda iştirakler, maliyet bedelinin iştirakin net varlıklarındaki alım sonrası dönemde oluşan değişimdeki Şirket'in payı kadar düzeltilmesi sonucu bulunan tutardan, iştirakte oluşan herhangi bir değer düşüklüğünün düşülmesi neticesinde elde edilen tutar üzerinden gösterilir. İştirakin, Grup'un iştirakteki payını (özünde Grup'un iştirakteki net yatırımının bir parçasını oluşturan herhangi bir uzun vadeli yatırımı da içeren) aşan zararları kayıtlara alınmaz. İlave zarar ayrılması ancak Şirket'in yasal veya zımni kabulden doğan yükümlülüğe maruz kalmış olması ya da iştirak adına ödemeler yapmış olması halinde söz konusudur.
Şirket ve bağlı ortakları ile Grup'un iştiraki arasında gerçekleşen işlemler neticesinde oluşan kar ve zararlar, Grup'un ilgili iştirakteki payı oranında elimine edilir.
Grup'un halihazırda %23 oranında pay ile iştirak ettiği TOGG elektrikli motor aracı geliştirmek, üretmek ve ticaretini yapmak amacıyla 28 Haziran 2018 tarihinde kurulmuştur (31 Aralık 2023: %23). 31 Aralık 2024 ve 2023 tarihleri itibarıyla konsolide finansal tablolarda özkaynak yöntemiyle değerlenen yatırımlarda sınıflandırılmıştır.
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
Konsolidasyona dahil edilen şirketlerin, finansal durum tabloları ve kar veya zarar tabloları tam konsolidasyon yöntemi kullanılarak konsolide edilmiş ve Şirket'in aktifinde yer alan kayıtlı değerleri ile özkaynaklarındaki payları karşılıklı olarak netleştirilmiştir. Bağlı ortaklıkların net varlıklarından ana ortaklığın doğrudan ve/veya dolaylı kontrolü dışında kalan paylara isabet eden kısımları konsolide finansal durum tablosunda "Kontrol gücü olmayan paylar" kalemi içinde sınıflanmıştır. Yine bağlı ortaklıkların net dönem karlarından veya zararlarından ana ortaklığın doğrudan ve/veya dolaylı kontrolü dışında kalan paylara isabet eden kısımları, konsolide kar veya zarar tablosunda "Kontrol gücü olmayan paylar" kalemi içinde sınıflanmıştır. Konsolidasyona dahil edilen şirketler arasındaki grup içi işlemler ve bakiyeler konsolidasyon sırasında silinmiştir. İştirak ve iş ortaklığı ile ana ortaklık ve ana ortaklığın konsolidasyona tabi bağlı ortaklıkları arasında gerçekleşen işlemler neticesinde oluşan karlar ve zararlar, ana ortaklığın iştirakteki payı oranında netleştirilmiştir. Ancak, bu işlemler neticesinde oluşan zararlar, işleme konu varlığın değerinde bir düşüklüğün gerçekleştiğini gösteriyorsa netleştirilmemiştir.Ortak kontrol altında gerçekleşen işletme birleşmeleri TFRS 3 "İşletme Birleşmeleri" ("TFRS 3") standardının kapsamı dışındadır. KGK'nın 17 Ekim 2018 tarihinde Resmi Gazete'de yayımlanan ilke kararına uygun olarak işletme birleşmesine konu olan varlık ve yükümlülükler kayıtlı değerleri ile konsolide finansal tablolara alınır.
Kar veya zarar tabloları karşılaştırmalı finansal tabloların sunulduğu ilk dönemden itibaren konsolide edilir ve önceki dönem finansal tabloları yeniden düzenlenir. Bu işlemler sonucunda oluşan şerefiye veya negatif şerefiye konsolide finansal tablolarda muhasebeleştirilmez. İştirak tutarı ile satın alınan şirketin sermayesindeki payı nispetindeki tutarın netleştirmesi sonucu oluşan fark doğrudan özkaynaklar altında bir özkaynak işlemi olarak "Ortak Kontrole Tabi Teşebbüs veya İşletmeleri İçeren Birleşmelerin Etkisi" hesabında muhasebeleştirilir.
TFRS'leri uygulayan işletmeler, KGK tarafından 23 Kasım 2023 tarihinde yapılan açıklamayla birlikte, 31 Aralık 2023 tarihinde veya sonrasında sona eren yıllık raporlama dönemine ait finansal tablolarından itibaren TMS 29 "Yüksek Enflasyonlu Ekonomilerde Finansal Raporlama Standardı"na göre enflasyon muhasebesi uygulamaya başlamıştır. TMS 29, geçerli para birimi yüksek enflasyonlu bir ekonominin para birimi olan işletmelerin, konsolide finansal tabloları da dahil olmak üzere, finansal tablolarında uygulanmaktadır.
Söz konusu finansal tablolar ile geçerli para birimi yüksek enflasyonlu olmayan bağlı ortaklıkların bakiyelerini de içeren önceki dönemlere ait karşılaştırmalı tüm tutarlar, TMS 29 uyarınca Türk lirasının genel satın alma gücünde meydana gelen değişimlere göre düzeltilmiş ve nihayetinde Türk lirasının 31 Aralık 2024 tarihindeki satın alma gücü cinsinden ifade edilmiştir.
Şirket TMS 29 uygulamasında, KGK'nın yaptığı yönlendirme uyarınca Türkiye İstatistik Kurumu tarafından yayımlanan Tüketici Fiyat Endekslerine ("TÜFE") göre elde edilen düzeltme katsayılarını kullanmıştır.
31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla, konsolide finansal tabloların düzeltilmesinde kullanılan endeksler ve düzeltme katsayıları aşağıdaki gibidir:
| Tarih | Endeks | Düzeltme Katsayısı | Üç Yıllık Bileşik Enflasyon Oranı |
|---|---|---|---|
| 31 Aralık 2024 | 2.684,55 | 1,00 | %291 |
| 31 Aralık 2023 | 1.859,38 | 1,44 | %268 |
| 31 Aralık 2022 | 1.128,45 | 2,38 | %156 |
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
TMS 29'un uygulanması, Türk lirasının satın alma gücündeki azalıştan kaynaklı ve kar veya zarar ve diğer kapsamlı gelir tablosunun kar veya zarar bölümündeki Net Parasal Pozisyon Kazançları (Kayıpları) kaleminde sunulan düzeltmeleri gerekli kılmıştır. Parasal varlık veya yükümlülüklerin değeri endeksteki değişimlere bağlı olmadığı sürece, enflasyon döneminde, parasal yükümlülüklerden daha yüksek tutarda parasal varlık taşıyan işletmelerin satın alma gücü zayıflarken, parasal varlıklardan daha yüksek tutarda parasal yükümlülük taşıyan işletmelerin satın alma gücü artış gösterir. Net parasal pozisyon kazanç ya da kaybı, parasal olmayan kalemlerin, özkaynakların, kar veya zarar ve diğer kapsamlı gelir tablosundaki kalemlerin ve endekse bağlı parasal varlık ve yükümlülüklerin düzeltme farklarından elde edilmiştir.
TMS 29 uyarınca finansal tablolarda gerekli düzeltmeleri yapmak üzere, varlık ve yükümlülükler ilk olarak parasal ve parasal olmayan olarak ayrıştırılmış, parasal olmayan varlık ve yükümlülükler ayrıca cari değeriyle ölçülenler ve maliyet değeriyle ölçülenler olarak ilave bir ayrıştırmaya tabi tutulmuştur. Parasal kalemler (bir endekse bağlı olanlar hariç) ile raporlama dönemi sonundaki cari değerleriyle ölçülen parasal olmayan kalemler halihazırda 31 Aralık 2024 tarihindeki cari ölçüm biriminden ifade edildiklerinden enflasyon düzeltmesine tabi tutulmamıştır. 31 Aralık 2024 tarihindeki ölçüm biriminden ifade edilmeyen parasal olmayan kalemler ise ilgili katsayı kullanılarak enflasyon düzeltmesine tabi tutulmuştur.
Kâr veya zarar tablosunda, enflasyona göre düzeltilmiş varlık bazında hesaplanan amortisman ve itfa payları dışındaki kalemler, gelir ve gider kalemlerinin ilk defa finansal tablolara alındıkları tarihlerden itibaren düzeltilir. Grup bu amaçla aylık genel fiyat endeksini kullanmaktadır.
Kar veya zarar tablosuna benzer şekilde, diğer kapsamlı gelir tablosundaki tüm kalemler bilanço tarihinde geçerli olan ölçüm birimi cinsinden ifade edilir. Bu nedenle, tüm tutarlar, gelir ve gider kalemlerinin finansal tablolara ilk kaydedildikleri tarihten itibaren genel fiyat endeksindeki değişim uygulanarak yeniden ifade edilir. Nakit akış riskinden korunma kazançları/(kayıpları) ile opsiyonların zaman değerindeki değişiklikler kalemindeki enflasyon muhasebesi uygulamasından kaynaklı etkiler, enflasyon muhasebesi uygulaması sonlandığında geçmiş yıllar karlarına transfer edilir. Nakit akış tablosundaki tüm kalemler bilanço tarihindeki cari ölçüm birimiyle ifade edilir.
Türk Lirası dışında fonksiyonel para birimi kullanan bağlı ortaklıklar (ekonomileri hiperenflasyonist olarak değerlendirilmeyen yabancı şirketler), karşılaştırmalı sunum için enflasyon düzeltmesi haricinde TMS 29'u uygulamamaktadır. Grup, tüm karşılaştırmalı konsolide sonuçlarını ve finansal durumunu raporlama tarihinde Türk lirasının satın alma gücüne göre yeniden düzenlemektedir. İlgili yabancı ülkelerde faaliyet gösteren bağlı ortaklıkların dönem başı net varlıklarının enflasyon muhasebesi nedeniyle sunum amaçlı olarak cari dönem sonu satın alma gücüne getirilmesinden kaynaklı etki yabancı para çevrim farklarına yansıtılmıştır.
Muhasebe politikalarında yapılan önemli değişiklikler ve tespit edilen önemli muhasebe hataları geriye dönük olarak uygulanır ve önceki dönem finansal tabloları yeniden düzenlenir. Cari dönem konsolide finansal tabloların sunumu ile uygunluk sağlanması açısından karşılaştırmalı bilgiler gerekli görüldüğünde yeniden sınıflandırılır ve önemli farklılıklar açıklanmaktadır.
Muhasebe tahminlerindeki değişiklikler, yalnızca bir döneme ilişkin ise, değişikliğin yapıldığı cari dönemde, gelecek dönemlere ilişkin ise, hem değişikliğin yapıldığı dönemde hem de gelecek dönemlerde, ileriye yönelik olarak uygulanır. Grup'un cari dönem içerisinde muhasebe tahminlerinde önemli bir değişiklik olmamıştır.
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
Stoklar, maliyetin ya da net gerçekleşebilir değerin düşük olanı ile değerlenmektedir. Sabit ve değişken genel üretim giderlerinin bir kısmını da içeren maliyetler stokların bağlı bulunduğu sınıfa uygun olan yönteme göre ve çoğunlukla ağırlıklı ortalama maliyet yöntemine göre değerlenir. Net gerçekleşebilir değer, olağan ticari faaliyet içerisinde oluşan tahmini satış fiyatından tahmini tamamlanma maliyeti ile satışı gerçekleştirmek için yüklenilmesi gereken tahmini maliyetlerin toplamının indirilmesiyle elde edilir. Stokların net gerçekleşebilir değeri maliyetinin altına düştüğünde, stoklar net gerçekleşebilir değerine indirgenir ve değer düşüklüğünün oluştuğu yılda kar veya zarar tablosuna gider olarak yansıtılır. Daha önce stokların net gerçekleşebilir değere indirgenmesine neden olan koşulların geçerliliğini kaybetmesi veya değişen ekonomik koşullar nedeniyle net gerçekleşebilir değerde artış olduğu kanıtlandığı durumlarda, ayrılan değer düşüklüğü karşılığı iptal edilir. İptal edilen tutar önceden ayrılan değer düşüklüğü tutarı ile sınırlıdır. 31 Aralık 2024 ve 2023 tarihleri itibarıyla stoklar esas olarak cep telefonları, tablet, sim kart, cep telefonu aksesuarları, kule inşaat malzemeleri ve diğer elektronik ürünlerden oluşmaktadır.
Satın alınan maddi duran varlıklar maliyet değerlerinden birikmiş amortisman ve kalıcı değer kayıpları düşüldükten sonraki tutar üzerinden gösterilirler. Belarus'ta faaliyet gösteren bağlı ortaklıkların maddi duran varlıkları 31 Aralık 2014 itibarıyla enflasyonun etkilerine göre düzeltilirken, Türkiye'de ve KKTC'de faaliyet gösteren Şirket ve bağlı ortaklıkları 31 Aralık 2024 itibarıyla enflasyon etkilerine göre düzeltilmiştir.
Maddi duran varlığın maliyet değeri, alış fiyatı, ithalat vergileri ve geri iadesi mümkün olmayan satın alma vergileri, maddi duran varlığı kullanıma hazır hale getirmek için yapılan masraflar ve söz konusu maddi duran varlığın edinimi amacıyla kullanılmış kredilerin, söz konusu maddi duran varlığın yatırım aşamasındayken katlanılmış faiz ve kur farkı giderlerinden oluşmaktadır.
Maddi duran varlığın sökümü, sahadan kaldırılması ve sahanın eski haline getirilmesi yükümlülüğünde oluşacak zaman değişiklikleri dışındaki değişimler, gerçekleştikleri dönem içerisinde maddi duran varlığın maliyeti üzerinde muhasebeleştirilir. Maddi duran varlığın maliyetinden düşülecek tutarın, değişikliğin gerçekleştiği tarih itibarıyla maddi duran varlığın defter değerinden daha fazla olması durumunda, aradaki fark ilgili dönemde kar veya zarar tablosuna kaydedilir.
(i) Sonradan ortaya çıkan giderler
Maddi duran varlıkların herhangi bir parçasını değiştirmekten doğan giderler bakım onarım maliyetleri ile birlikte varlığın gelecekteki ekonomik faydasını arttırıcı nitelikte ise aktifleştirilebilirler. Tüm diğer gider kalemleri tahakkuk esasına göre kar veya zarar tablosunda muhasebeleştirilir.
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
(ii) Amortisman
Maddi duran varlıklara ilişkin amortismanlar, varlıkların faydalı ömürlerine göre kullanıma hazır oldukları tarihleri esas alınarak doğrusal amortisman metodu kullanılarak ayrılmıştır. Özel maliyetler doğrusal amortisman yöntemi kullanılarak ilgili kira süresinin veya faydalı ömrün kısa olanında amortismana tabi tutulmaktadır. Bu şekilde hesaplanmış amortisman giderleri konsolide kar veya zarar tablosunda satışların maliyeti kalemi içerisinde gösterilmiştir. Arsa ve araziler, faydalı ömürlerinin sınırsız kabul edilmesinden dolayı amortismana tabi tutulmamaktadır.
Grup'un kullandığı ekonomik ömürler aşağıdaki gibidir:
| GSM hizmetleri malzemeleri | 4 - 20 yıl |
|---|---|
| Sabit hat altyapı yatırımları | 3 - 25 yıl |
| Çağrı merkezi malzemeleri | 4 - 8 yıl |
| Binalar | 21 - 25 yıl |
| Döşeme, demirbaş, tesis ve cihazlar | 2 - 10 yıl |
| Motorlu taşıtlar | 4 - 6 yıl |
| Elektrik üretim santrali | 20 yıl |
| Özel maliyetler | 3 - 5 yıl |
Amortisman yöntemi, varlıkların faydalı ömürleri ve varlıkların kalıntı değerleri, değişime sebep olacak bir olay olmaması durumunda, en az her hesap dönemi sonunda gözden geçirilmektedir.
Maddi duran varlıkların elden çıkartılması sonucu oluşan kar ve zararlar, kayıtlı değeri ile tahsil edilen tutarların karşılaştırılması ile belirlenir, ilgili dönemde gelir ve gider hesaplarına dahil edilir ve maliyetleri ve birikmiş amortismanları ilgili hesaplardan silinir.
Maddi olmayan duran varlıklar, GSM ve diğer telekomünikasyon işletme lisansları, marka değerleri, bilgisayar yazılımları, transmisyon hatları yazılımları, elektrik üretim lisansı, abone kazanım maliyetleri, feshedilemeyen haklar ve müşteri listelerinden oluşmaktadır. Maddi olmayan duran varlıklar maliyet değerlerinden birikmiş itfa payları ve kalıcı değer kayıpları düşüldükten sonraki tutar üzerinden gösterilirler. Belarus'ta faaliyet gösteren bağlı ortaklıkların maddi duran varlıkları 31 Aralık 2014 itibarıyla enflasyonun etkilerine göre düzeltilirken, Türkiye'de ve KKTC'de faaliyet gösteren Şirket ve bağlı ortaklıkları 31 Aralık 2024 itibarıyla enflasyon etkilerine göre düzeltilmiştir.
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
Satın alınan bilgisayar yazılımları ve transmisyon hatları yazılımları satın alımı sırasında ve satın almadan kullanıma hazır olana kadar geçen sürede oluşan maliyetler üzerinden aktifleştirilir. Bilgisayar yazılımlarını sürdürmekle ilişkili maliyetler, oluştukları dönemde kar veya zarar tablosuna kaydedilmektedir. Kontrolü Grup'un elinde olan, saptanabilir ve kendine özgü yazılım ürünleri ile direk ilişkilendirilebilen ve bir yıldan fazla süre ile maliyetinin üzerinde ekonomik fayda sağlayacak harcamalar maddi olmayan duran varlık olarak değerlendirilir. Maliyetler, yazılımı geliştiren çalışanların maliyetlerini ve genel üretim giderlerinin bir kısmını da içermektedir.
İşletme içi yaratılan maddi olmayan duran varlıklar bilgisayar yazılımlardan oluşmaktadır ve bilgisayar yazılımları altında gösterilmiştir.
Araştırma masrafları, oluştuğu dönem içerisinde satışların maliyeti olarak kar veya zarar tablosuna kaydedilir.
Geliştirme faaliyetleri (ya da Grup içi bir projenin gelişim aşaması) sonucu ortaya çıkan işletme içi yaratılan maddi olmayan duran varlıklar yalnızca aşağıda belirtilen şartların tamamı karşılandığında aktifleştirilir:
İşletme içi yaratılan maddi olmayan duran varlık tutarı, maddi olmayan duran varlığın yukarıda belirtilen muhasebeleştirme şartlarını karşıladığı andan itibaren oluşan harcamaların toplam tutarıdır. İşletme içi yaratılan maddi olmayan duran varlıklar aktifleştirme şartlarını sağlamadığında, geliştirme harcamaları oluştukları dönemde gider olarak kaydedilir.
İlk muhasebeleştirme sonrasında, işletme içi yaratılan maddi olmayan duran varlıklar da ayrı olarak satın alınan maddi olmayan duran varlıklar gibi maliyet değerlerinden birikmiş itfa payları ve birikmiş değer düşüklükleri düşüldükten sonraki tutar üzerinden gösterilirler.
Feshedilemeyen haklar, bir varlığın belirli bir süre boyunca kapasitesinin bir kısmının kullanımına ilişkin edinilmiş olan haklardır. Grup'un belli bir varlık üzerinde önceden belirlenmiş bir kapasite kullanım hakkına, o varlığın faydalı ömrüne yakın bir süre boyunca sahip olması durumunda; bahsi geçen feshedilemeyen haklar, maddi olmayan duran varlıklar altında gösterilir. Feshedilemeyen haklar, varlığının faydalı ömrü veya sözleşme süresinden kısa olanı içinde itfa edilir.
Abone edinim maliyetleri müşteri edinme ve tutma faaliyetleri sırasında oluşan komisyon ve primleri içermektedir. Grup bu komisyonları ve primleri, sadece müşteriyle yapılması durumunda katlanacağı, sözleşme yapmamış olsaydı katlanmayacağı maliyetler olması halinde ve geri kazanmayı bekliyorsa, sözleşme yapılması için katlanılan ek maliyetler olarak aktifleştirir. Müşteri edinim maliyetleri abone ömrü boyunca amorti edilir.
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
(i) İtfa payları
Maddi olmayan duran varlık itfa payları konsolide kar veya zarar tablolarında, ilgili varlıkların tahmini ekonomik ömürleri üzerinden doğrusal itfa yöntemi kullanılarak hesaplanması sonucu muhasebeleştirilir. Bu şekilde hesaplanmış itfa tutarları konsolide kar veya zarar tablosunda satışların maliyeti kalemi içerisinde gösterilmiştir.
Grup'un kullandığı itfa oranları aşağıdaki gibidir:
| GSM ve diğer telekomünikasyon işletme lisansları | 3 - 25 yıl |
|---|---|
| Feshedilemeyen haklar | 15 yıl |
| Transmisyon hatları yazılımları |
5 - 10 yıl |
| Bilgisayar yazılımları | 3 - 8 yıl |
| Markalar | 9 - 10 yıl |
| Müşteri tabanı | 2 - 15 yıl |
| Abone kazanım maliyetleri | 2 - 6 yıl |
| Elektrik üretim lisansı | 20 yıl |
İtfa yöntemi, varlıkların faydalı ömürleri ve varlıkların kalıntı değerleri, değişime sebep olacak bir olay olmaması durumunda, en az her hesap dönemi sonunda gözden geçirilmektedir.
Şirket, 2G, 3G ve 4.5G Lisanslarını sırasıyla 27 Nisan 1998 (7 Nisan 2023 tarihinde süre uzatımı imtiyaz sözleşmesi imzalanmıştır.) , 30 Nisan 2009 , 26 Ağustos 2015 tarihlerinde imzaladığı İmtiyaz Sözleşmeleri ile almıştır. İlgili lisansları kullanım süreleri 31, 20 ve 13 yıldır.
Maddi olmayan duran varlıkların elden çıkarılması sonucu oluşan kar ve zararlar, kayıtlı değeri ile tahsil edilen tutarların karşılaştırılması ile belirlenir ve ilgili dönemde gelir ve gider hesaplamalarına yansıtılır. Maliyetleri ve birikmiş itfa payları ilgili hesaplardan silinir.
Yatırım amaçlı gayrimenkuller, kira ve/veya değer artış kazancı elde etmek amacıyla elde tutulan gayrimenkuller olup, maliyet değerinden birikmiş amortisman ve varsa birikmiş değer düşüklükleri düşüldükten sonraki tutarlar ile gösterilmektedirler. Kabul gören kriterlere uyması durumunda finansal durum tablosunda yer alan tutara, var olan yatırım amaçlı gayrimenkulün herhangi bir kısmını değiştirmenin maliyeti dahil edilir. Söz konusu tutara, yatırım amaçlı gayrimenkullere yapılan günlük bakımlar dahil değildir.
Yatırım amaçlı gayrimenkuller, satılmaları veya kullanılamaz hale gelmeleri ve satışından gelecekte herhangi bir ekonomik yarar sağlanamayacağının belirlenmesi durumunda finansal durum tablosu dışı bırakılırlar. Yatırım amaçlı gayrimenkulün kullanım süresini doldurmasından veya satışından kaynaklanan kar/zarar, oluştukları dönemde kar veya zarar tablosuna dahil edilir.
Transferler, yatırım amaçlı gayrimenkullerin kullanımında bir değişiklik olduğunda yapılır. Yatırım amaçlı gayrimenkulden, sahibi tarafından kullanılan gayrimenkul sınıfına yapılan bir transferde, transfer sonrasında yapılan muhasebeleştirme işlemindeki tahmini maliyeti, anılan gayrimenkulün kullanım şeklindeki değişikliğin gerçekleştiği tarihteki net defter değeridir. Sahibi tarafından kullanılan bir gayrimenkulün, yatırım amaçlı bir gayrimenkule dönüşmesi durumunda, işletme, kullanımdaki değişikliğin gerçekleştiği tarihe kadar "Maddi Duran Varlıklar"a uygulanan muhasebe politikasını uygular.
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
Yatırım amaçlı gayrimenkullerin amortismanında doğrusal amortisman yöntemi kullanılmıştır. Yatırım amaçlı gayrimenkullerin amortisman süresi 25 - 45 yıldır.
Grup, ilgili raporlama tarihinde, bir varlığa ilişkin değer kaybının olduğuna dair herhangi bir gösterge olup olmadığını değerlendirir. Eğer böyle bir gösterge mevcutsa, o varlığın geri kazanılabilir tutarı tahmin edilir ve değer düşüklüğü açısından test edilir. Herhangi bir değer düşüklüğü belirtisinin bulunup bulunmadığına bakılmaksızın, şerefiye ve sınırsız ekonomik ömre sahip ya da henüz kullanımda olmayan maddi olmayan duran varlıklar değer düşüklüğü açısından yıllık olarak test edilir. Geri kazanılabilir tutar, varlığın kullanım değeri ile satış maliyeti düşülmüş gerçeğe uygun değerinden yüksek olanı seçilerek bulunur. Gerçeğe uygun değer piyasa katılımcıları arasında ölçüm tarihinde olağan bir işlemde, bir varlığın satışından elde edilecek veya bir borcun devrinde ödenecek fiyattır. Kullanım değeri bir varlık veya nakit yaratan birimden elde edilmesi beklenen gelecekteki nakit akışlarının bugünkü değeridir.
Eğer söz konusu varlığın veya o varlığa ait nakit üreten herhangi bir biriminin kayıtlı değeri, kullanım veya satış yoluyla geri kazanılacak tutarından yüksekse değer düşüklüğü meydana gelmiştir. Değer düşüklüğü testi için, varlıklar, diğer varlıklar ve varlık gruplarından bağımsız olarak sürekli kullanımdan dolayı nakit girişi üreten en küçük birimlere ("nakit üreten birim") ayrılır.
İşletme birleşmesinde ortaya çıkan şerefiye, değer düşüklüğü testi için birleşme sinerjisinden yararlanması beklenen, nakit üreten birimlere paylaştırılır. Nakit üreten birimlerden kaynaklanan ve muhasebeleştirilen değer düşüklüğü öncelikle birimlere paylaştırılan şerefiyelerin defter değerlerinden, daha sonra birimlerdeki diğer varlıkların defter değerlerinden oransal olarak düşülür. Değer düşüklüğü kayıpları konsolide kar veya zarar tablosunda muhasebeleştirilir.
Varlığın satış maliyetleri düşülmüş gerçeğe uygun değeri ile kullanım değerinin her ikisini birden belirlemek her zaman gerekli değildir. Anılan tutarlardan herhangi birinin ilgili varlığın defter değerini aşması durumunda, söz konusu varlık değer düşüklüğüne uğramamıştır ve diğer tutarı tahmin etmek gerekmez.
Bir varlıkta oluşan değer düşüklüğü kaybı, o varlığın geri kazanılabilir tutarındaki müteakip artışın, değer düşüklüğünün kayıtlara alınmasını izleyen dönemlerde ortaya çıkan bir olayla ilişkilendirilebilmesi durumunda geri çevrilir. Şerefiye hariç diğer varlıklarda oluşan değer düşüklüğü kaybı, geri kazanılabilir tutar belirlenirken kullanılan tahminlerde bir değişiklik olduğu takdirde geri çevrilir.
Değer düşüklüğü kaybının iptali nedeniyle varlığın kayıtlı değerinde meydana gelen artış, önceki yıllarda hiç değer düşüklüğü kaybının finansal tablolara alınmamış olması halinde belirlenmiş olacak kayıtlı değeri (amortismana tabi tutulduktan sonra kalan net tutar) aşmamalıdır.
TFRS 9 Finansal Araçlar standardına göre finansal varlıkların sınıflandırılması ve ölçümü, finansal varlığın yönetildiği iş modeline ve sadece anapara ve anapara bakiyesine ilişkin faiz ödemelerini içeren sözleşmeye dayalı nakit akışlarına bağlı olup olmadığına göre belirlenmektedir.
TFRS 9, finansal varlıklara ilişkin üç temel sınıflandırma kategorisini içermektedir: itfa edilmiş maliyet ("İEM"), gerçeğe uygun değer diğer kapsamlı gelir ("GUDDKG") ve gerçeğe uygun değer kar veya zarar ("GUDKZ"). Grup, finansal varlıklarının sınıflandırmasını satın alındıkları tarihte yapar.
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
Bir finansal varlık aşağıdaki her iki şartın birden sağlanması durumunda itfa edilmiş maliyeti üzerinden ölçülür:
(a) Finansal varlığın, sözleşmeye bağlı nakit akışlarının tahsil edilmesini amaçlayan bir iş modeli kapsamında elde tutulması,
(b) Finansal varlığa ilişkin sözleşme şartlarının, belirli tarihlerde sadece anapara ve anapara bakiyesinden kaynaklanan faiz ödemelerini içeren nakit akışlarına yol açması.
İtfa edilmiş maliyeti üzerinden ölçülen finansal varlıklar, etkin faiz yöntemi kullanılarak muhasebeleştirilir ve değer düşüklüğü değerlendirmesine tabi tutulur. Söz konusu varlıklar, elden çıkarıldığında, değiştirildiğinde veya değer düşüklüğüne uğradığında oluşan kazanç ve kayıplar kar veya zararda muhasebeleştirilir. Grubun itfa edilmiş maliyeti üzerinden ölçülen finansal varlıkları, vadesi üç aydan uzun vadeli mevduatları içermektedir.
Bir finansal varlık aşağıdaki her iki şartın birden sağlanması durumunda gerçeğe uygun değer değişimi diğer kapsamlı gelire yansıtılarak ölçülür:
(a) Finansal varlığın, sözleşmeye bağlı nakit akışlarının tahsil edilmesini ve finansal varlığın satılmasını amaçlayan bir iş modeli kapsamında elde tutulması,
(b) Finansal varlığa ilişkin sözleşme şartlarının, belirli tarihlerde sadece anapara ve anapara bakiyesinden kaynaklanan faiz ödemelerini içeren nakit akışlarına yol açması.
Grup, borsaya kayıtlı borçlanma senetlerini gerçeğe uygun bedelinden ölçer. İlgili finansal varlıklardan kaynaklanan kazanç veya kayıplardan, değer düşüklüğü ile kur farkı gelir veya giderleri dışında kalanlar diğer kapsamlı gelire yansıtılır. Gerçeğe uygun değer farkı diğer kapsamlı gelire kaydedilen finansal varlıkların satılması durumunda diğer kapsamlı gelire sınıflandırılan değerleme farkı kar veya zarar tablosuna yansıtılır.
Gerçeğe uygun değer farkı kar veya zarara sınıflandırılan finansal varlıklar itfa edilmiş maliyeti üzerinden ölçülen ve gerçeğe uygun değer farkı diğer kapsamlı gelire yansıtılan finansal varlıklar dışında kalan finansal varlıklardan oluşmaktadır. Grup yatırım fonları ve kur korumalı mevduatları gerçeğe uygun bedelinden ölçer ve değerlemesi sonucu oluşan kazanç ve kayıplar konsolide gelir tablosunda muhasebeleştirilmektedir.
Finansal araçlar, yalnızca portföy yönetimine ilişkin iş modeli tümüyle değiştiğinde yeniden sınıflandırılmaktadır. Yeniden sınıflandırmanın geleceğe dönük etkisi vardır ve işletme modeli değişikliğinden sonra gelen ilk raporlama döneminin başından itibaren gerçekleşmektedir. Grup, cari dönemde ve karşılaştırmanın yapıldığı dönemde iş modelini değiştirmemiş ve yeniden sınıflandırma yapmamıştır.
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
Finansal varlıkların değer düşüklüğü - Beklenen kredi zararına ilişkin kredi zarar karşılığı:
TFRS 9, TMS 39'da yer alan "gerçekleşen zarar" modelini ileriye yönelik "beklenen kredi zararı" ("BKZ") modeli ile değiştirmektedir. Bu kapsamda gerçekleşme olasılıklarına göre ağırlıklandırılarak belirlenecek olan ekonomik faktörlerin BKZ'leri nasıl etkilediği konusunda önemli bir değerlendirmeye ihtiyaç duyulmuştur.
Yeni değer düşüklüğü modeli, itfa edilmiş maliyet veya GUDDKG ile ölçülen finansal varlıklara, (özkaynağa dayalı finansal araçlara yapılan yatırımlar hariç) ve sözleşme varlıklarına uygulanmaktadır.
TFRS 9 uyarınca, zarar karşılıkları aşağıdaki bazda ölçülmüştür;
Ömür boyu BKZ ölçümü, raporlama tarihinde bir finansal varlık ile ilgili kredi riskinin ilk muhasebeleştirme anından sonra önemli ölçüde artması halinde uygulanır. İlgili artışın yaşanmadığı diğer her türlü durumda 12 aylık BKZ hesaplaması uygulanmışır.
Grup, finansal varlığın kredi riskinin raporlama tarihinde düşük bir kredi riskine sahip olması durumunda, finansal varlığın kredi riskinin önemli ölçüde artmadığını tespit edebilir. Bununla birlikte, ömür boyu BKZ ölçümü (basitleştirilmiş yaklaşım), önemli bir finansman unsuru olmaksızın ticari alacaklar ve sözleşme varlıkları için daima geçerlidir. Grup, Turkcell Finansman hariç tüm grup şirketleri için ömür boyu BKZ ölçümünü uygulamıştır. Turkcell Finansman, finansman şirketi olması nedeniyle hem 12 ay hem de ömür boyu BKZ ölçümü (genel yaklaşım) uygulamıştır.
Grup, finansal varlığa ait nakit akışlarına ilişkin sözleşmeden doğan haklarının süresinin dolması veya ilgili finansal varlığı ve bu varlığın mülkiyetinden doğan tüm riskleri ve kazanımları başka bir tarafa devretmesi durumunda söz konusu varlığı finansal durum tablosu dışı bırakır. Varlığın mülkiyetinden doğan tüm risklerin ve kazanımların başka bir tarafa devredilmediği ve varlığın kontrolünün Grup tarafından elde bulundurulduğu durumlarda, Grup, varlıkta kalan payını ve bu varlıktan kaynaklanan ve ödenmesi gereken yükümlülükleri muhasebeleştirmeye devam eder. Grup'un devredilen bir varlığın mülkiyetinden doğan tüm riskleri ve kazanımları elde tutması durumunda, finansal varlığın muhasebeleştirilmesine devam edilir ve elde edilen gelirler için transfer edilen finansal varlık karşısında teminata bağlanan bir borç tutarı da muhasebeleştirilir. Grup, finansal borçları sadece sözleşmede tanımlanan yükümlülüğü ortadan kalkar, iptal edilir veya zaman aşımına uğrar ise finansal durum tablosu dışı bırakır.
Finansal varlıklar ve borçlar, kayda alınmalarını izleyen dönemlerde, satışta veya benzeri elden çıkarma durumlarında oluşabilecek işlem maliyetleri dikkate alınmaksızın gerçeğe uygun değerleri üzerinden değerlenir. Ancak, aktif bir pazarda kote edilmiş bir piyasa fiyatı yoksa gerçeğe uygun değer fiyatlandırma modelleri veya iskonto edilmiş nakit akım teknikleri kullanılarak bulunur.
İskonto edilmiş nakit akım teknikleri kullanıldığında, tahmini nakit akımları Grup Yönetimi'nin en iyi tahminlerine dayanmakta ve kullanılan iskonto oranı da raporlama tarihindeki benzer vadeler ve koşullara sahip bir enstrüman için geçerli olan piyasa oranına dayanmaktadır. Fiyatlandırma modellerinde ise raporlama tarihinde geçerli olan piyasa verileri ölçü olarak kullanılır.
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
Nakit ve nakit benzerleri, eldeki nakit, vadesiz mevduat ve vadeleri 3 ay veya 3 aydan daha az olan, nakde kolayca çevrilebilen ve önemli tutarda değer düşüklüğü riskini taşımayan yüksek likiditeye sahip diğer kısa vadeli yatırımlardır. Grup, nakit ve nakit benzerlerini beklenen kredi zarar modelini kullanarak değer düşüklüğü için gözden geçirmektedir.
Tekrar geri alımlarını öngören anlaşmalar çerçevesinde satılmış olan menkul kıymetleri ("Repo") finansal tablo dışı bırakılmadan Grup portföyünde tutulma amaçlarına göre "Gerçeğe uygun değer farkı kar zarara yansıtılan", "gerçeğe uygun değeri diğer kapsamlı gelire yansıtılan" veya "İtfa edilmiş maliyeti üzerinden değerlenen" portföylerde sınıflandırılmakta ve ait olduğu portföyün esaslarına göre değerlemeye tabi tutulmaktadır. Repo işlemi karşılığı elde edilen bedel finansal yükümlülük olarak gösterilir. Geri satım taahhüdü ile alınmış menkul kıymetler ("Ters repo") alacakları konsolide finansal durum tablosunda tutarı belirli bir nakde kolayca çevrilebilen ve değerindeki değişim riski önemsiz olan yüksek likiditeye sahip kısa vadeli yatırımlar olduğu için. "Nakit ve nakit benzerleri" kalemi altında sınıflandırılmaktadır.
Ters repo anlaşmaları ile belirlenen alım ve geri satım fiyatları arasındaki farkın döneme isabet eden kısmı için "Etkin faiz (iç verim) oranı yöntemi"ne göre faiz gelir reeskontu hesaplanmaktadır.
23 Nisan 2022 tarihli ve 31818 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan "Zorunlu Karşılıklar Hakkında Tebliğ (Sayı: 2013/15)'e uygun şekilde 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla zorunlu karşılığa tabi varlıklarda geçerli zorunlu karşılık oranı %20 olarak belirlenmiştir. Zorunlu karşılığa tabi yükümlülükler de ise Türk parası zorunlu karşılık için geçerli oranlar vade yapısına göre %3 ile %8 aralığında; yabancı para zorunlu karşılık için geçerli oranlar ise vade yapısına göre %5 ile %26 aralığındadır. (31 Aralık 2023: %5 - %21)
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
Ticari alacaklar, maliyet değerlerinden kalıcı değer kayıpları düşülerek ifade edilmişlerdir. Önemli bir finansman bileşeni içermeyen cari ticari alacaklar, işlem fiyatı üzerinden, değer düşüklüğü karşılığı düşüldükten sonra ölçülür. Taahhüt edilen mal veya hizmetin transferi ile ödemenin gerçekleşmesi arasındaki sürenin bir yıl veya daha kısa olması durumunda, Grup pratik kolaylığı uygular ve bedele önemli bir finansman bileşeninin etkilerini dahil etmez. Ancak, uzun vadeli ticari alacaklar başlangıçta gerçeğe uygun değerle muhasebeleştirilir ve sonrasında etkin faiz yöntemi kullanılarak itfa edilmiş maliyet üzerinden, değer düşüklüğü karşılığı düşüldükten sonra ölçülür.
Grup, ticari alacaklarının tahsil edilebilirliğini dönemsel olarak takip etmekte ve geçmiş yıllardaki tahsilat oranlarını esas alarak tahsili şüpheli alacaklardan doğabilecek muhtemel zararlar ve TFRS 9 kapsamında vadesi gelmemiş ticari alacaklar için şüpheli alacak karşılığı ayırmaktadır. Şüpheli alacak tutarına karşılık ayrılmasını takiben, şüpheli alacak tutarının tamamının veya bir kısmının tahsil edilmesi durumunda, tahsil edilen tutar ayrılan şüpheli alacak karşılığından düşülerek konsolide kar veya zarar tablosu ile ilişkilendirilir.
Ticari ve diğer finansal yükümlülükler maliyet değerlerinden, vade farkları düşülerek gösterilmektedir. Ertelenmiş finansman gideri netleştirilmiş uzun vadeli ticari borçlar, orijinal fatura değerinden kayda alınan borçların izleyen dönemlerde elde edilecek tutarlarının etkin faiz yöntemi ile iskonto edilmesi ile hesaplanır.
İlişkili taraflar finansal tablolarını hazırlayan Grup ile ilişkili olan kişi veya işletmelerdir.
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
Finansal bir yükümlülük ilk muhasebeleştirilmesi sırasında gerçeğe uygun değerinden ölçülür.
Gerçeğe uygun değer farkı kar veya zarara yansıtılan finansal borçlar alım satım amaçlı elde tutulan olarak veya ilk muhasebeleştirme sırasında, işletme tarafından, gerçeğe uygun değer farkı kar veya zarara yansıtılan olarak sınıflandırılmış finansal borçlardır. Gerçeğe uygun değer farkı kar veya zarara yansıtılan olarak sınıflandırılan bir finansal borca ilişkin olarak ortaya çıkan kazanç veya kayıp, kar veya zarar tablosunda muhasebeleştirilir.
Gerçeğe uygun değer farkı kar veya zarara yansıtılmayan finansal borçlar, alındıkları tarihlerde, işlem maliyetlerinden arındırılmış gerçeğe uygun değerleriyle muhasebeleştirilir. Finansal borçlar, sonradan etkin faiz yöntemi kullanılarak iskonto edilmiş maliyet değeri üzerinden gösterilir. Finansal yükümlülük için ödenen toplam bedel ile ilk muhasebeleştirme değeri arasındaki fark, kar veya zarar tablosuna kredi dönemi süresince finansman maliyeti olarak yansıtılır. Finansal borçlardan kaynaklanan finansman maliyetleri, özellikli varlıkların iktisabı ve inşası ile ilişkilendirildikleri takdirde, özellikli varlıkların maliyet bedeline dahil edilirler.
Grup ilgili finansal aracı ya da finansal aracın bileşenlerini ilk defa muhasebeleştirirken sözleşmedeki düzenlemelerin özüne uygun ve finansal borç ve özkaynağa dayalı finansal araç tanımlarıyla uyumlu bir sınıflandırma yapar.
Türev araçlar ilk olarak sözleşme tarihindeki gerçeğe uygun değerini yansıtan elde etme maliyeti üzerinden kayda alınmakta ve kayda alınmalarını izleyen dönemlerde gerçeğe uygun değer ile değerlenmektedir. Şirket'in türev araçlarını ağırlıklı olarak yapılandırılmış çapraz kur swap sözleşmeleri, çapraz kur/faiz swap sözleşmeleri, döviz swap sözleşmeleri ve vadeli döviz işlemleri oluşturmaktadır. Söz konusu türev araçlar Grup için risklere karşı etkin bir koruma sağlamakla birlikte, risk muhasebesi yönünden gerekli koşulları taşımadıkları durumlarda konsolide finansal tablolarda alım satım-amaçlı türev araçlar olarak muhasebeleştirilmekte ve bunlara ilişkin gerçeğe uygun değer değişiklikleri kar veya zarar tablosunda yansıtılmaktadır.
Vadeli döviz, opsiyon, faiz ve döviz swap işlemlerinin gerçeğe uygun değerleri, değerleme günündeki piyasa faiz ve TCMB döviz kurları verileri ile piyasa standartlarına uygun değerleme yöntemleri ve fiyatlama araçları aracılığıyla belirlenmektedir. Kote edilmiş piyasa değerleri mevcut değilse gerçeğe uygun değer; vadeli döviz alım satım kontratına konu olan vadeli fiyat ile raporlama tarihi itibarıyla mevcut olan döviz kurunun kontrat vadesindeki fiyatlarının arasındaki farkın (kar/zarar) raporlama tarihindeki risksiz yatırım faiz oranıyla indirgenmesiyle belirlenmektedir. Faiz ve döviz swaplarının gerçeğe uygun değeri swap nakit akışındaki bacakların risksiz yatırım oranı ve TCMB kurları ile bugüne indirgenmiş değerlerinin arasındaki fark olarak hesaplanmaktadır. Opsiyon işlemlerinin gerçeğe uygun değeri ise opsiyon fiyatlama modelleri kullanılarak belirlenmektedir.
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
Türev araçların gerçeğe uygun değerindeki müteakip dönem değişikliklerin muhasebeleştirilmesi, türev aracın bir korunma aracı olarak belirlenip belirlenmediğine ve eğer öyleyse, korunan kalemin niteliğine bağlıdır. Grup, belirli türev araçları, muhasebeleştirilen varlık ve yükümlülüklerin nakit akışları ve yüksek olasılıklı tahmini işlemlerine (nakit akış riskinden korunma) bağlı olarak riskten korunma aracı olarak belirlemektedir. Riskten korunma ilişkisinin başlangıcında, Grup, riskten korunma araçlarının nakit akışlarındaki değişikliklerin, korunan kalemlerin nakit akışlarındaki değişiklikleri dengelemesinin beklenip beklenmediği de dahil olmak üzere; riskten korunma araçları ile riskten korunan kalemler arasındaki ekonomik ilişkiyi belgeler. Grup, riskten korunma işlemlerini gerçekleştirmek için risk yönetimi hedefini ve stratejisini belgelemektedir. Grup'un finansal riskten korunma muhasebesi koşullarını yerine getiren finansal riskten korunma işlemleri ise aşağıda açıklandığı şekilde muhasebeleştirilmektedir:
Gerçeğe uygun değere yönelik riskten korunma olarak belirlenen türev işlemlerin gerçeğe uygun değer değişiklikleri riskten korunan varlık veya yükümlülüğün korunan riske ilişkin gerçeğe uygun değerindeki değişiklikleri ile birlikte kar veya zarar tablosuna kaydedilir. Riskten korunan varlık veya yükümlülüğün gerçeğe uygun değerindeki değişiklik, riskten korunma muhasebesinin etkin olduğu dönem boyunca, ilgili varlık veya yükümlülük ile birlikte gösterilir. Riskten korunmanın, riskten korunma muhasebesi şartlarını artık yerine getirmediği durumlarda, etkin faiz oranı yöntemi kullanılan riskten korunan kalemin taşınan değerine yapılan düzeltmeler vadeye kalan süre içerisinde etkin faiz oranı yöntemiyle iskonto edilerek kar veya zarar tablosuna yansıtılır.
Gerçeğe uygun değer riskinden koruma işlemleri 31 Aralık 2024 ve 2023 itibarıyla uygulanmamıştır.
Grup, türev sözleşmesi yapıldığı tarihte, kayıtlı bir varlığın veya yükümlülüğün veya belirli bir riskle ilişkisi kurulabilen ve gerçekleşmesi muhtemel olan işlemlerin nakit akışlarında belirli bir riskten kaynaklanan ve kar/zararı etkileyebilecek değişmelere karşı korunmayı sağlayan işlemleri TFRS 9 riskten korunma muhasebesi gereklilikleri uyarınca nakit akış riskinden korunma olarak belirlemektedir.
Grup, etkin olarak nitelendirilen nakit akış finansal riskten korunma işlemlerine ilişkin kazanç ve kayıplarını özkaynaklarda "nakit akış riskinden korunma kazançları/(kayıpları) ve opsiyonların zaman değerindeki değişiklikler" olarak göstermektedir. Finansal riskten korunan taahhüdün veya gelecekteki muhtemel işlemin bir varlık veya yükümlülük haline gelmesi durumunda özkaynak kalemleri arasında izlenen bu işlemlerle ilgili kazanç ya da kayıplar bu kalemlerden alınarak söz konusu varlık veya yükümlülüğün elde etme maliyetine veya defter değerine dahil edilmektedir. Aksi durumda, özkaynak kalemleri altında muhasebeleştirilmiş tutarlar, finansal riskten korunan gelecekteki muhtemel işlemin konsolide kar veya zarar tablosunu etkilediği dönemde konsolide kar veya zarar tablosuna transfer edilerek kar veya zarar olarak yansıtılır. Opsiyonların içsel değerindeki değişikliğin etkin kısmıyla ilgili kazanç veya kayıplar, özsermaye içindeki nakit akış riskinden korunma fonunda muhasebeleştirilir. Riskten korunan kalemle ilgili opsiyonların zaman değerindeki değişiklikler ("uyumlu zaman değeri"), diğer kapsamlı gelirde ve özsermaye içindeki opsiyonların zaman değerindeki değişiklikler fonunda muhasebeleştirilir.
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
Özkaynaklarda birikmiş olan tutarlar, korunan kalemin kar veya zarar tablosunu etkilediği dönemde aşağıdaki gibi sınıflandırılır:
-Korunan kalemin daha sonra finansal olmayan bir varlığın muhasebeleştirilmesiyle sonuçlanması durumunda, hem ertelenmiş riskten korunma kazanç ve kayıpları hem de opsiyon sözleşmelerinin ertelenmiş zaman değeri veya varsa ertelenmiş forward sözleşmeleri noktaları varlığın başlangıç maliyetine dahil edilir. Ertelenen tutarlar, korunan kalem kâr veya zararı etkilediği için nihai olarak kâr veya zararda muhasebeleştirilir.
-Değişken faizli borçlanmaların riskten korunma amaçlı faiz oranı takaslarının etkin kısmına ilişkin kazanç veya kayıp, finansal riskten korunan kredilerin faiz gideri ile aynı zamanda finansman maliyeti içinde kar veya zararda muhasebeleştirilir.
Etkinlik testi modeli, sadece ileriye dönük uygulanmak şartıyla riskten korunma ilişkisine bağlı olarak niteliksel olabilir. TMS 39 standardında yer alan %80-125 etkinlik aralığı, yerini finansal riskten korunma konusu kalem ile finansal riskten korunma aracı arasındaki ekonomik ilişki ve bu ekonomik ilişki üzerindeki kredi riskinin etkisine odaklanan hedef bazlı bir teste bırakmıştır.
TFRS 9 – Riskten korunma muhasebesi uyarınca finansal riskten korunma muhasebesi modelinin amacı, finansal raporlamanın Grup'un risklerini nasıl yönettiğini ve ilgili riskleri nasıl azalttığını daha doğru yansıtmasını sağlamaktır. Özellikle, risk yönetimi stratejisi, finansal riskten korunma mantığı ve finansal riskten korunma işlemlerinin etkisi arasında daha iyi bir bağlantı sağlanması amaçlanmaktadır.
TFRS 9'a göre riskten korunma ilişkisi, yeniden dengeleme dikkate alındıktan sonra gerekli kıstasların artık karşılanmaması durumunda sona erer. Gerekli kıstasların karşılanması durumunda riskten korunma ilişkisinin sonlandırılması kabul edilmez. Riskten korunma hedefinin değiştiği, riskten korunma aracının süresinin dolduğu veya satıldığı, feshedildiği veya kullanıldığı durumlarda, riskten korunma aracı ve riskten korunan kalem arasında ekonomik ilişkinin ortadan kalkması ya da kredi riskinin ekonomik ilişkiden doğan gerçeğe uygun değer değişikliklerini etkilemesi durumunda riskten korunma muhasebesi sona erer.
Grup, nakit akış değişkenliğinden korunma işlemi için uygulanan korunma muhasebesine son vermesi durumunda nakit akış riskinden korunma kayıpları veya kazançlarında biriken tutar aşağıdaki şekilde muhasebeleştirilir:
-Korunan gelecekteki nakit akışlarının gerçekleşmesinin hala bekleniyor olması durumunda bu tutar, gelecekteki nakit akışları gerçekleşene kadar nakit akış riskinden korunma kayıpları veya kazançlarında kalır. Bu tutar, gelecekteki tahmini nakit akışlarının kâr veya zararı etkilediği dönem veya dönemlerde, bir yeniden sınıflandırma düzeltmesi olarak nakit akış riskinden korunma kayıpları ve kazançlarından kâr veya zarara aktarılarak yeniden sınıflandırılır.
-Korunan gelecekteki nakit akışlarının artık gerçekleşmeyeceği bekleniyorsa bu tutar, doğrudan yeniden sınıflandırma düzeltmesi olarak nakit akış riskinden korunma kayıpları ve kazançlarından kar veya zarara aktarılır.
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
Grup, yurtdışındaki işletmede bulunan net yatırımını yabancı para cinsinden kredisi ile finansal riskten korunma işlemine konu etmiştir. Yabancı ülkelerde faaliyet gösteren bağlı ortaklıklarda bulunan net yatırımlara ilişkin finansal riskten korunma aracından kaynaklanan kazanç veya kaybın etkin olduğu tespit edilen kısmı doğrudan özkaynaklarda, etkin olmayan kısmı ise kar veya zarar tablosunda muhasebeleştirilir. Diğer kapsamlı gelir altında takip edilen çevirim farkları ile ilişkili vergi etkileri de yine diğer kapsamlı gelir altına sınıflanır (Dipnot 35).
İlgili finansal riskten korunma işleminin etkin olan kısmıyla ilgili olan ve doğrudan özkaynaklarda muhasebeleştirilmiş bulunan finansal riskten korunma aracına ilişkin kazanç ya da kayıp, yurt dışındaki işletmenin elden çıkarılması sırasında kar veya zararda muhasebeleştirilir.
Grup, genel olarak, telekomünikasyon hizmetleri sunmaktadır. Ürün ve hizmetler, müşterilere ayrı bir sözleşme kapsamında tekil veya çoklu ürün ve/veya hizmet olarak satılmaktadır. Bir edim yükümlülüğü yerine getirildiğinde (veya getirildikçe) işletme bu edim yükümlülüğüne tekabül eden işlem bedelini hasılat olarak finansal tablolara alır. İşlem bedeli, işletmenin taahhüt ettiği mal veya hizmetleri müşteriye devretmesi karşılığında hak etmeyi beklediği bedeldir. Bir varlığın kontrolü müşterinin eline geçtiğinde (veya geçtikçe) varlık devredilmiş olur. Grup'un hasılat olarak kaydettiği gelirler; telekomünikasyon gelirleri, faturalı ve ön ödemeli hatlardan elde edilen konuşma, data ve kısa mesaj servisinin de dahil olduğu katma değerli GSM hizmetlerinden elde edilen gelirler, cihaz gelirleri, çağrı merkezi gelirleri, finansal operasyon gelirleri ve diğer satış gelirleridir (Dipnot 27). Şirket bir hizmetin kontrolünü zamana yayılı olarak devreder ve dolayısıyla telekomünikasyon gelirlerini zamana yayılı olarak yerine getirir ve hasılatı zamana yayılı olarak finansal tablolarına alır.
Sabit ücret gelirleri faturalı hatlara her ay kullanım oranına bakılmaksızın sabit olarak fatura edilir. Bu gelirler fatura edildiği aylarda gelir kaydedilir.
Ön ödemeli hatlardan elde edilen gelirler ile ilgili olarak, Grup genellikle distribütörlere peşin yükleme satarak nakit tahsilatını önceden gerçekleştirir. Bu gibi durumlarda, Grup, aboneler telekomünikasyon hizmetlerini kullanana kadar geliri muhasebeleştirmez.
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
Telekomünikasyon hizmetleri, cihaz, katma değerli hizmetler ve/veya başka servis ve ürünler ile beraber fiyatlandırılarak da sunulmaktadır. Bir müşteriye taahhüt edilen mal veya hizmet, aşağıdaki her iki şartın birlikte karşılanması durumunda farklı mal veya hizmettir:
(a) Mal veya hizmetin farklı olma özelliği taşıması, Grup veya diğer üçüncü kişiler tarafından sıklıkla tek başına satılması durumunda farklı mal veya hizmet özelliğinin mevcut olduğu kabul edilir,
(b) Mal veya hizmetin devrine ilişkin vaadin sözleşme kapsamında ayrı olması, mal veya hizmetleri birleştiren önemli bir unsur bulunmaması durumunda farklı mal veya hizmet özelliğinin mevcut olduğu kabul edilir.
Düzenlemeye ilişkin bedel, sözleşmede belirlenen her bir performans yükümlülüğüne, göreceli bağımsız satış fiyatı temelinde tahsis edilir. Eğer bir işlemin unsuru ayrı olarak belirlenemiyorsa, bu unsur işlemin kalan unsurlarının ayrılmaz bir parçası olarak muhasebeleştirilir.
Cihaz gelirleri Grup'un ana yüklenici olduğu durumda, cihazın sahipliği ile ilgili önemli kontrol ve getirilerin alıcıya devredildiği, hasılat tutarının ve satışa ilişkin yüklenilen veya yüklenilecek olan maliyetlerin güvenilir biçimde ölçüldüğü, satışa ilişkin tahsilatın muhtemel olması ve Grup'un satılan mallar üzerinde etkin bir kontrolü veya sahipliğin genel olarak gerektirdiği şekilde bir yönetim etkinliği sürdürmediği anda gelir olarak kaydedilir.
Grup, distribütör ve bayiler, abonelere distribütör ve/veya bayinin cihaz satışını yaptığı ve Şirket'in haberleşme hizmeti sunduğu ortak kampanyalar düzenlemektedir (Çoğunlukla kurumsal müşterilere). Bazı kampanyalarda, distribütör ve/veya bayiler abonelere cihaz taahhütnamesine istinaden taksitlerini Grup'un tahsil edeceği cihaz satışı yapmaktadır. Bu taahhütnameye istinaden bayi cihaz satışından kaynaklanan taksitli alacağını distribütöre, distribütör de Grup'a temlik etmektedir. Grup abonelerden taksitler halinde tahsil edilecek tutarın işlem tarihindeki net bugünkü değerini peşin olarak ödemekte ve finansal durum tablosunda temlik alacağı olarak kaydetmektedir. Bu temlik alacağının henüz vadesi gelmemiş olan kısmı ticari alacaklar altında "vadesi gelmemiş temlik alacağı" olarak sınıflandırılır. Abonelere temlik alacağının aylık taksiti faturalandırıldığında ilgili kısım abonelerden alacaklar hesabına sınıflandırılır. Grup, distribütörden temlik alınan bedelleri aboneden taahhüt süresince tahsil etmekte ve cihaz satışında ana yüklenici olmadığı durumda cihaz ile ilgili olarak hasılat kaydetmemektedir (Dipnot 2.5).
Grup, distribütör ve bayiler, abonelere taksitleri Grup aracılığıyla tahsil edilecek Turkcell Finansman kredisi ile cihaz alma opsiyonu sunmaktadır. Grup bu işlemlerde tahsilat riski taşımaktadır. Grup, Turkcell Finansman kredili cihaz satışında, kredi bedellerini aboneden taahhüt süresince tahsil etmekte ve cihaz satışında ana yüklenici olmadığı durumda cihaz ile ilgili olarak hasılat kaydetmemektedir (Dipnot 2.5). Finans sektörü faaliyetlerinden gelir, finansman faaliyetlerinden kaynaklanan, etkin faiz yöntemi kullanılarak kaydedilen faiz gelirlerinden oluşmaktadır. Grup ayrıca, Turkcell Ödeme tarafından sağlanan ve finansal hizmetlerden elde edilen gelir olarak sınıflandırılan mobil ödeme hizmetlerinden gelir elde etmektedir. Bu gelir, ağırlıklı olarak mobil ödeme faaliyetlerinden sağlanan komisyon gelirlerinden oluşmakta olup, müşterilerin hizmeti kullanması, işlem yapması ve hizmetin sağlanması anında muhasebeleştirilmektedir.
Çağrı merkezi gelirleri Turkcell Global Bilgi'nin verdiği çağrı merkezi hizmetlerinden elde edilen gelirlerdir. Söz konusu gelirler, çağrı merkezi hizmetlerinin sunulduğu anda gelir olarak kaydedilir.
Uluslararası dolaşım ("Roaming") işlemleri ve diğer hizmetlerde hacme bağlı iade ve indirimler ile diğer sözleşmeye bağlı fiyat değişiklikleri, kazanılacağı ve etkin olacağı muhtemel olduğu durumlarda, ödeyen ve tahsil eden tarafından dikkate alınır. Bu nedenle sözleşmeye bağlı iade ve indirimler dikkate alınır ancak karşı tarafın isteğine bağlı iade ve indirimler varlık ve yükümlülük tanımlarını karşılamadıklarından dikkate alınmaz.
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
TFRS 15 kapsamında, konsolide finansal tablolarda, müşteri/abone ediniminde sözleşmeden doğan belirli maliyetler ertelenmiş ve hasılat gerçekleştikçe sözleşme geçerliliğini koruduğu süre ve abone ömrü boyunca itfa edilmiştir.
Taraflardan biri sözleşmeyi yerine getirdiğinde, Grup'un edimi ile müşterinin ödemesi arasındaki ilişkiye bağlı olarak, Grup, sözleşmeyi bir sözleşme varlığı veya sözleşme yükümlülüğü olarak finansal durum tablosunda gösterir. Grup bedele ilişkin koşulsuz haklarını bir alacak olarak ayrı şekilde gösterir. Grup, bir mal veya hizmeti müşteriye devretmeden önce, söz konusu müşterinin bedeli ödemesi veya Grup'un bedeli koşulsuz olarak alma hakkının (başka bir ifadeyle, bir alacağının) bulunması durumunda, sözleşmeyi ödemenin yapıldığı veya ödemenin vadesinin geldiği tarihte (hangisi erken ise o esas alınmak kaydıyla) bir sözleşme yükümlülüğü olarak gösterir. Sözleşme yükümlülüğü, Grup'un müşteriden tahsil ettiği (veya tahsil etmeye hak kazandığı) bedel karşılığında mal veya hizmetleri müşterisine devretme yükümlülüğüdür. Grup, müşteri bedeli ödemeden veya ödemenin vadesi gelmeden önce mal veya hizmetleri müşteriye devrederek edimini yerine getirdiği durumlarda, sözleşmeyi (alacak olarak sunulan tutarlar hariç olmak üzere) bir sözleşme varlığı olarak gösterir. Sözleşme varlığı, müşteriye devrettiği mal veya hizmetler karşılığında Grup'un bedeli alma hakkıdır. Grup sözleşme varlığını TFRS 9 uyarınca değer düşüklüğü açısından değerlendirir. Bir sözleşme varlığının değer düşüklüğü TFRS 9 kapsamındaki bir finansal varlıkla aynı esaslara göre ölçülür, sunulur ve açıklanır.
Satın alım işleminde oluşan şerefiye tutarı, varsa, değer düşüklüğü karşılıkları düşüldükten sonra satın alım tarihindeki maliyet değeriyle değerlenir.
Değer düşüklüğü testi için, şerefiye Grup'un birleşmenin getirdiği sinerjiden fayda sağlamayı bekleyen nakit üreten birimlerine (ya da nakit üreten birim gruplarına) dağıtılır.
Şerefiyenin tahsis edildiği nakit üreten birimi, her yıl değer düşüklüğü testine tabi tutulur. Birimin değer düşüklüğüne uğradığını gösteren belirtilerin olması durumunda ise değer düşüklüğü testi daha sık yapılır. Nakit üreten birimin geri kazanılabilir tutarı defter değerinden düşük ise, değer düşüklüğü karşılığı ilk olarak birime tahsis edilen şerefiyeden ayrılır, ardından birim içindeki varlıkların defter değeri düşürülür. Şerefiye için ayrılan değer düşüklüğü karşılığı, doğrudan konsolide kar veya zarar tablosu içinde muhasebeleştirilir. Şerefiye değer düşüklüğü karşılığı sonraki dönemlerde iptal edilmez.
İlgili nakit üreten birimin satışı sırasında, şerefiye için belirlenen tutar, satış işleminde kar/zararın hesaplamasına dahil edilir.
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
Grup, yabancı para cinsinden yapılan işlemleri TL'ye çevirirken işlem tarihinde geçerli olan ilgili kurları esas almaktadır. Finansal durum tablosunda yer alan yabancı para birimi cinsinden parasal varlıklar ve yükümlülükler raporlama tarihindeki döviz kurları kullanılarak TL'ye çevrilmiştir. Gerçeğe uygun değerleri ile gösterilen yabancı para birimi cinsindeki parasal olmayan varlıklar ve yükümlülükler gerçeğe uygun değerlerinin belirlendiği günün kurundan TL'ye çevrilmektedir.
Kur farkları, aşağıda belirtilen durumlar haricinde, oluştukları dönemdeki kar ya da zararda muhasebeleştirilirler:
Yabancı para cinsinden kur farkları, nitelikli nakit akım riskinden korunma araçları ve yurt dışındaki iştirake ilişkin net yatırım riskinden korunma araçlarıyla ilgili olması veya yabancı bir işletmedeki net yatırımın bir kısmına atfedilmesi durumunda özkaynaklarda muhasebeleştirilir. Kur farkı karları ve zararları niteliklerine göre kar veya zarar tablosunda, finansal gelirler ve finansman maliyetleri ile esas faaliyetlerden diğer gelir ve giderler altında net olarak gösterilmektedir.
Fonksiyonel para birimi yüksek enflasyonlu bir ülkenin para birimi olmayan bağlı ortaklıkların, varlıkları, yükümlülükleri ve dönemin finansal tablolara alınmış gelir ve gideri sonucunda oluşanlar hariç raporlama tarihi itibarıyla oluşan kapanış kurları üzerinden TL'ye çevrilir. Özkaynak kalemleri işlem tarihindeki kurlar esas alınarak TL'ye çevirilir. Dönem içinde finansal tablolara alınan gelir ve giderler de aylık ortalama kurlar esas alınarak TL'ye çevrilir. Bu işlem sonucunda oluşan tüm farklar özkaynaklarda "Yabancı Para Çevrim Farkları" içinde gösterilir. Bağlı ortaklığın satışı esnasında kar veya zarar tablosuna sınıflanan yabancı para çevrim farkları, satılan bağlı ortaklığın fonksiyonel para biriminden Grup'un sunum para birimi olan TL'ye dönüşümünde ortaya çıkan yabancı para çevrim farklarıdır.
Konsolide kar veya zarar tablosunda belirtilen hisse başına kazanç, ana ortaklık paylarına ait net dönem karının geri alınmış paylar hariç tutularak ilgili dönem içerisinde piyasada mevcut bulunan hisse senetlerinin ağırlıklı ortalama sayısına bölünmesi ile bulunmuştur.
Türkiye'de şirketler, mevcut hissedarlarına birikmiş karlarından ve özkaynak enflasyon düzeltme farklarından, sermayedeki payları oranında hisse dağıtarak (bedelsiz hisse) sermayelerini arttırabilirler. Bu tip bedelsiz hisse dağıtımları, hisse başına kazanç hesaplamalarında, ihraç edilmiş hisse gibi değerlendirilir. Buna göre, bu hesaplamalarda kullanılan ağırlıklı ortalama hisse sayısı, söz konusu hisse senedi dağıtımlarının geçmişe dönük etkileri de dikkate alınarak bulunmaktadır.
Raporlama tarihinden sonraki olaylar; kara ilişkin herhangi bir duyuru veya diğer seçilmiş finansal bilgilerin kamuya açıklanmasından sonra ortaya çıkmış olsalar bile, raporlama tarihi ile konsolide finansal tabloların yayımı için yetkilendirilme tarihi arasındaki tüm olayları kapsar.
Grup, raporlama tarihinden sonraki düzeltme gerektiren olayların ortaya çıkması durumunda, konsolide finansal tablolara alınan tutarları bu yeni duruma uygun şekilde düzeltir. Raporlama tarihinden sonraki düzeltme gerektirmeyen olaylar, önemli olması durumunda, konsolide finansal tablo dipnotlarında açıklanmıştır.
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
Grup Yönetimi geçmiş olaylardan kaynaklanan mevcut bir hukuki veya zımni yükümlülüğün bulunduğu, bu yükümlülüğün yerine getirilmesi için ekonomik fayda içeren kaynakların işletmeden çıkmasının muhtemel olduğu ve söz konusu yükümlülük tutarının güvenilir bir biçimde tahmin edilebildiği durumlarda, ilişikteki konsolide finansal tablolarda söz konusu yükümlülük tutarı kadar karşılık ayırmaktadır. Koşullu yükümlülükler, ekonomik fayda içeren kaynakların işletmeden çıkma ihtimalinin muhtemel hale gelip gelmediğinin tespiti amacıyla sürekli olarak değerlendirmeye tabi tutulur. Ekonomik fayda içeren kaynakların işletmeden çıkma ihtimalinin uzak olduğu durumlar hariç, finansal tablo dipnotlarında açıklanır. Ekonomik faydanın işletmeye gireceğinin muhtemel hale gelmesi halinde, koşullu varlıkla ilgili olarak finansal tablo dipnotlarında açıklama yapılır.
Ekonomik faydanın işletmeye gireceğinin kesine yakın hale gelmesi durumunda ise, söz konusu varlık ve bununla ilgili gelir değişikliğinin olduğu tarihte finansal tablolara alınır.
Duran varlık söküm, taşıma ve restorasyon yükümlülükleri
Grup'un, maddi duran varlıklarının sökümü, taşıma ve restorasyon yükümlülüğü bulunmaktadır. Söküm maliyetleri, güvenilir tahminlerle belirlenmiş gerçeğe uygun gelecekteki nakit akımlarının, mevcut piyasa koşullarında paranın zaman değerini ve yükümlülüğe ilişkin olan risklerin etkileri dikkate alınarak belirlenen vergi öncesi iskonto oranı ile finansal durum tablosu tarihine indirgenmesiyle hesaplanır.
Devlet teşvik ve yardımları, bu teşvik ve yardımların alınacağına ve Grup'un uymakla yükümlü olduğu şartları karşıladığına dair makul bir güvence olduğunda gerçeğe uygun değerleri üzerinden kayda alınırlar.
Maliyetlere ilişkin devlet bağışları, karşılayacakları maliyetlerle eşleştikleri ilgili dönemler boyunca tutarlı bir şekilde gelir olarak muhasebeleştirilir.
Maddi duran varlıklara ilişkin devlet teşvik ve yardımları, ertelenmiş teşvik ve yardımlar olarak cari olmayan borçlar altına sınıflandırılır ve faydalı ömürleri üzerinden doğrusal amortisman yöntemi uygulanarak kar veya zarar tablosuna alacak kaydedilir. Önceden gerçekleşmiş gider veya zararları karşılamak amacıyla verilen devlet teşvikleri, tahsil edilebilir hale geldiği dönemde kâr ya da zararda muhasebeleştirilir.
Dönem karı üzerindeki gelir vergisi yükümlülüğü, cari dönem vergisi ve ertelenmiş vergiyi içermektedir.
Cari dönem yükümlülüğü, dönem karının vergiye tabi olan kısmı üzerinden ve raporlama tarihinde geçerli olan vergi oranları ile hesaplanan vergi yükümlülüğünü içermektedir.
Ertelenmiş vergi varlığı veya yükümlülüğü varlıkların ve borçların finansal tablolarda gösterilen değerleri ile yasal vergi matrahı hesabında dikkate alınan tutarları arasındaki geçici farklılıkların finansal durum tablosu yöntemine göre vergi etkilerinin hesaplanmasıyla belirlenmektedir. Başlıca geçici farklar, gelir ve giderlerin finansal tablolardaki ve vergi kanunlarına göre değişik raporlama dönemlerinde muhasebeleşmesinden ve maddi ve maddi olmayan duran varlıklar ile ilgili aktifleşme ve amortisman ve itfa payı farklılıklarından kaynaklanmaktadır.
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
Ertelenmiş vergi varlığı veya yükümlülüğü, söz konusu geçici farklılıkların ortadan kalkacağı ilerideki dönemlerde ödenecek vergi tutarlarında yapacakları tahmin edilen artış ve azalış oranlarında ilişikteki konsolide finansal tablolara yansıtılmaktadırlar (Dipnot 32). Ertelenmiş vergi varlığı, gelecek dönemlerde vergi avantajının sağlanmasının olası olduğu durumlarda ayrılır. Bu alacaktan artık yararlanılamayacağı anlaşıldığı oranda ilgili aktiften silinir.
Cari vergi ile ilgili alınan faiz ve cezalar, kar veya zarar tablosunda niteliğine göre sınıflandırılır.
Ertelenmiş vergi varlığı ve yükümlülüğü yasal olarak cari vergi varlıkları ve yükümlülüklerini netleştirme hakkı olduğunda ve ertelenmiş vergi bakiyelerinin aynı vergi otoritesine bağlı olduğu durumunda netleştirilir. Cari vergi varlıkları ve vergi yükümlülükleri, işletmenin netleştirme için yasal bir hakkının bulunması ve net olarak ödenmesi için ya da eşzamanlı olarak varlıkları tahakkuk edip, yükümlülüklerini ödeme niyetinde olduğu durumlarda netleştirilir.
Cari ve ertelenmiş vergi, diğer kapsamlı kar veya zarar tablosunda veya doğrudan özkaynaklarda muhasebeleştirilmiş bir kalemle ilişkili olduğu haller dışında, kar veya zarar tablosunda muhasebeleştirilir. Bu durumda, vergi de sırasıyla diğer kapsamlı gelirde ya da doğrudan özkaynaklarda muhasebeleştirilir.
Grup, özellikli varlıklardaki yatırımları için veya özellikli harcamaları ile ilgili olarak özel vergi indirimleri talep etme hakkına sahip olabilir. Grup bu tip ödenekleri, ödeneklerin ödenecek gelir vergisini ve cari vergi giderini azaltması anlamına gelen, vergi alacağı olarak muhasebeleştirir. Ertelenmiş vergi varlığı talep edilmemiş vergi alacağı olarak taşınır.
Yürürlükteki kanunlara göre, Grup, emeklilik dolayısıyla veya istifa ve iş kanununda belirtilen davranışlar dışındaki sebeplerle istihdamı sona eren çalışanlara belirli bir toplu ödeme yapmakla yükümlüdür. Söz konusu ödeme tutarları ilgili tarihte geçerli olan kıdem tazminat tavanı esas alınarak hesaplanır. Kıdem tazminatı karşılığı, tüm çalışanların emeklilikleri dolayısıyla ileride doğacak yükümlülük tutarları bugünkü net değerine göre hesaplanarak ilişikteki konsolide finansal tablolarda yansıtılmıştır. Kıdem tazminatı karşılığı öngörülen birim kredi yöntemi kullanılarak, bağımsız bir aktüerya danışmanlık şirketi tarafından hesaplanmıştır.
Üst yönetim seviyesinden ayrılan çalışanlar için yapılan ödemeler esas faaliyetlerden diğer giderlerde muhasebeleştirilmiştir.
Emeklilik planlarına ilişkin varlıklar Grup'un konsolide finansal tablolarından ayrı tutulmuştur. Grup'un emeklilik planlarına ilişkin yükümlülüğü belirli sabit katkı paylarını ödemektir. Yapılan ödemeler ilgili olduğu dönemde gider olarak kaydedilir.
Grup, çalışanlarından aldığı hizmet karşılığı nakde dayalı (nakit olarak ödenen) hisse bazlı fayda planlarına sahiptir. Nakit olarak ödenecek hisse bazlı ödeme işlemleri söz konusu olduğu durumlarda, ilgili yükümlülük tutarı, üstlenilen borcun gerçeğe uygun değerinden ölçülür. İlgili borç ödenene kadar, her bir raporlama dönemi sonunda ve ayrıca itfa tarihinde borcun gerçeğe uygun değeri yeniden ölçülür ve gerçeğe uygun değerde oluşan herhangi bir değişiklik kar veya zarar olarak muhasebeleştirilir. Nakit olarak ödenecek hisse bazlı ödeme işlemleri belirli hakediş koşullarının yerine getirilmesine bağlıdır.
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
Personel prim karşılıkları, Grup'un yasal ya da zımni kabulünden doğan ya da uygulamanın bir süredir var olmasından dolayı bir yükümlülük altına girmesi durumunda hesaplanır ve Grup bu yükümlülük için güvenilir bir tahmin yapar.
Adi hisse senetleri özkaynaklarda sınıflandırılır. Yeni hisse senedi ihracıyla ilişkili maliyetler, vergi etkisi indirilmiş olarak tahsil edilen tutardan düşülerek özkaynaklarda gösterilirler.
Hisse senedi yatırımlarından elde edilen temettü geliri, hissedarların temettü alma hakkı doğduğu zaman konsolide finansal tablolara yansıtılır.
Temettü borçları kar dağıtımının bir unsuru olarak beyan edildiği dönemde yükümlülük olarak konsolide finansal tablolara yansıtılır.
Faiz geliri, kalan anapara bakiyesi ve ilgili finansal varlıktan beklenen ömrü boyunca elde edilecek tahmini nakit girişlerini söz konusu varlığın net defter değerine getiren etkin faiz yöntemi esas alınarak ilgili dönemde tahakkuk ettirilir.
Kullanıma ve satışa hazır hale getirilmesi önemli ölçüde zaman isteyen varlıklar söz konusu olduğunda, satın alınması, yapımı veya üretimi ile doğrudan ilişkilendirilen borçlanma maliyetleri, ilgili varlık kullanıma veya satışa hazır hale getirilene kadar varlığın maliyetine dahil edilmektedir.
Diğer tüm borçlanma maliyetleri, oluştukları dönemde kar veya zarar tablosuna kaydedilmektedir.
Duran varlıklar (veya elden çıkarılacak varlık grupları), defter değerlerinin sürdürülmekte olan kullanımdan ziyade satış işlemi vasıtası ile geri kazanılacak olmasından dolayı ve satış olasılığının yüksek olduğu kabul edildiğinde satış amaçlı elde tutulan olarak sınıflandırılırlar.
Değer düşüklüğü zararı başlangıçta veya daha sonra, bir varlığın (veya elden çıkarılacak bir varlık grubunun) değerinin, gerçeğe uygun değerinden satış maliyetleri düşülerek bulunan değerine kadar azaltılması durumunda, muhasebeleştilir. Bir varlık (veya elden çıkarılacak bir varlık grubunun) gerçeğe uygun değerinde herhangi sonradan meydana gelen artışlar, daha önce muhasebeleştirilmiş olan birikmiş değer düşüklüğü zararlarını aşmaması koşuluyla, bir kazanç olarak muhasebeleştirilir.
Bir varlık (veya elden çıkarılacak bir varlık grubunun) satış gününe kadar daha önceden muhasebeleştirilmeyen kazanç veya kayıpları, ilgili varlığın finansal durum tablosu dışı bırakıldığı gün itibarıyla muhasebeleştirilmiştir.
Satış amacıyla elde tutulan olarak sınıflandırılan bir duran varlık ve satış amacıyla elde tutulan olarak sınıflandırılan elden çıkarılacak bir varlık grubunun içindeki varlıklar, finansal durum tablosunda diğer varlıklardan ayrı olarak gösterilir.
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
Durdurulan faaliyet, bir işletmenin elden çıkardığı veya satış amaçlı olarak sınıflandırdığı işletme birimlerinden, ayrı büyük bir iş alanını veya ayrı bir coğrafi faaliyet alanını temsil etme, ayrı büyük bir iş alanının veya coğrafi faaliyet alanının elden çıkarılmasını öngören tek başına koordine edilmiş bir planın parçası olma veya sadece yeniden satışa yönelik bir öngörüyle edinilmiş bir bağlı ortaklık olma koşullarından herhangi birini sağlayanları ifade etmektedir. Grup 31 Aralık 2023 itibarıyla, Ukrayna operasyonlarını, satış amaçlı elde tutulan olarak sınıflandırılması ve ayrı bir ana coğrafi faaliyet alanını temsil etmesi nedeniyle durdurulan faaliyetler olarak gösterilmektedir.Durdurulan faaliyetler, sürdürülen faaliyetlerin sonuçlarına dahil edilmemiş ve kar veya zarar tablosunda durdurulan faaliyetlere ilişkin vergi sonrası kar veya zarar olarak tek bir tutar olarak gösterilmiştir. Ek açıklamalar Dipnot 3'de verilmiştir. Finansal tablolardaki diğer tüm dipnotlar, aksi belirtilmedikçe devam eden faaliyetlere ilişkin tutarları içermektedir.
Grup, sözleşmenin başlangıcında, sözleşmenin kiralama niteliği taşıyıp taşımadığını ya da kiralama işlemi içerip içermediğini değerlendirir. Sözleşmenin, bir bedel karşılığında tanımlanan varlığın kullanımını kontrol etme hakkını belirli bir süre için devretmesi durumunda, bu sözleşme kiralama niteliği taşımaktadır ya da bir kiralama işlemi içermektedir. Grup, bir sözleşmenin tanımlanan bir varlığın kullanımını kontrol etme hakkını belirli bir süre için devredip devretmediğini değerlendirirken aşağıdaki koşulları göz önünde bulundurur:
(a) Sözleşmenin tanımlanan varlık içermesi; bir varlık genellikle sözleşmede açık veya zımni bir şekilde belirtilerek tanımlanır.
(b) Varlığın işlevsel bir bölümünün fiziksel olarak ayrı olması veya varlığın kapasitesinin tamamına yakınını temsil etmesi.
(c) Tedarikçinin varlığı ikame etme yönünde aslî bir hakka sahip olması ve bundan ekonomik fayda sağlaması durumunda varlık tanımlanmış değildir.
(d) Tanımlanan varlığın kullanımından sağlanacak ekonomik yararların tamamına yakınını elde etme hakkının olması
(e) Tanımlanan varlığın kullanımını yönetme hakkının olması. Grup, varlığın nasıl ve ne amaçla kullanılacağına ilişkin kararların önceden belirlenmiş olması durumunda varlığın kullanım hakkına sahip olduğunu değerlendirmektedir.
Grup varlığın kullanımını yönetme hakkına aşağıdaki durumlarda sahip olmaktadır:
Grup, kısa vadeli kiralamalara veya dayanak varlığın düşük değerli olduğu kiralamalara TFRS 16 uygulamamaya ilişkin muafiyetten yararlanmamıştır.
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
Grup, kiralamanın fiilen başladığı tarihte finansal tablolarına bir kullanım hakkı varlığı ve bir kira yükümlülüğü yansıtır.
Kullanım hakkı varlığı ilk olarak maliyet yöntemiyle muhasebeleştirilir ve aşağıdakileri içerir:
(a) Kira yükümlülüğünün ilk ölçüm tutarı,
(b) Kiralamanın fiilen başladığı tarihte veya öncesinde yapılan tüm kira ödemelerinden alınan tüm kiralama teşviklerinin düşülmesiyle elde edilen tutar,
(c) Grup tarafından katlanılan tüm başlangıçtaki doğrudan maliyetler ve
(d) Dayanak varlığın sökülmesi ve taşınmasıyla, yerleştirildiği alanın restore edilmesiyle ya da dayanak varlığın kiralamanın hüküm ve koşullarının gerektirdiği duruma getirilmesi için restore edilmesiyle ilgili olarak kiracı tarafından katlanılacak tahmini maliyetler (bu maliyetlerin stok üretimi için katlanıldığı durumlar hariç). Kiracı, kiralamanın fiilen başladığı tarihte ya da dayanak varlığı belirli bir süre kullanmasının sonucu olarak bu maliyetlere ilişkin yükümlülüğe katlanır.
Grup maliyet yöntemini uygularken, kullanım hakkı varlığını:
Grup, kullanım hakkı varlığını amortismana tabi tutarken TMS 16 Maddi Duran Varlıklar'da yer alan amortisman hükümlerini uygular. Tedarikçinin, kiralama süresinin sonunda dayanak varlığın mülkiyetini Grup'a devretmesi durumunda veya kullanım hakkı varlığı maliyetinin Grup'un bir satın alma opsiyonunu kullanacağını göstermesi durumunda, Grup kullanım hakkı varlığını kiralamanın fiilen başladığı tarihten dayanak varlığın faydalı ömrünün sonuna kadar amortismana tabi tutar. Diğer durumlarda, Grup kullanım hakkı varlığını, kiralamanın fiilen başladığı tarihten başlamak üzere söz konusu varlığın faydalı ömrü veya kiralama süresinden kısa olanına göre amortismana tabi tutar.
Grup kullanım hakkı varlığının değer düşüklüğüne uğramış olup olmadığını belirlemek ve belirlenen herhangi bir değer düşüklüğü zararını muhasebeleştirmek için TMS 36 Varlıklarda Değer Düşüklüğü'nü uygular.
Kiralamanın fiilen başladığı tarihte, Grup kira yükümlülüğünü o tarihte ödenmemiş olan kira ödemelerinin bugünkü değeri üzerinden ölçer. Kira ödemeleri, bu oranın kolaylıkla belirlenebilmesi durumunda, kiralamadaki zımni faiz oranı kullanılarak iskonto edilir. Grup, bu oranın kolaylıkla belirlenememesi durumunda, kendi alternatif borçlanma faiz oranını kullanır.
Kiralamanın fiilen başladığı tarihte, kira yükümlülüğünün ölçümüne dâhil olan kira ödemeleri, dayanak varlığın kiralama süresi boyunca kullanım hakkı için yapılacak ve kiralamanın fiilen başladığı tarihte ödenmemiş olan aşağıdaki ödemelerden oluşur:
(a) Sabit ödemelerden her türlü kiralama teşvik alacaklarının düşülmesiyle elde edilen tutar,
(b) Bir endeks ya da orana bağlı olan, ilk ölçümü kiralamanın fiilen başladığı tarihte bir endeks veya oran kullanılarak yapılan değişken kira ödemeleri,
(c) Grup'un satın alma opsiyonunu kullanacağından makul ölçüde emin olması durumunda bu opsiyonun kullanım fiyatı ve
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
(d) Kiralama süresinin Grup'un kiralamayı sonlandırmak için bir opsiyon kullanacağını göstermesi durumunda, kiralamanın sonlandırılmasına ilişkin ceza ödemeleri.
Kiralamanın fiilen başladığı tarihten sonra Grup, kira yükümlülüğünü aşağıdaki şekilde ölçer:
(a) Defter değerini, kira yükümlülüğündeki faizi yansıtacak şekilde artırır,
(b) Defter değerini, yapılmış olan kira ödemelerini yansıtacak şekilde azaltır ve
(c) Defter değerini yeniden değerlendirmeleri ve yeniden yapılandırmaları yansıtacak şekilde ya da revize edilmiş özü itibarıyla sabit olan kira ödemelerini yansıtacak şekilde yeniden ölçer.
Kiralama süresindeki her bir döneme ait kira yükümlülüğüne ilişkin faiz, kira yükümlülüğünün kalan bakiyesine sabit bir dönemsel faiz oranı uygulanarak bulunan tutardır. Dönemsel faiz oranı, kolaylıkla belirlenebilmesi durumunda, kiralamadaki zımni faiz oranıdır. Grup, bu oranın kolaylıkla belirlenememesi durumunda, kendi alternatif borçlanma faiz oranını kullanır.
Kiralamanın fiilen başladığı tarihten sonra, Grup, kira yükümlülüğünü, kira ödemelerindeki değişiklikleri yansıtacak şekilde yeniden ölçer. Grup, kira yükümlülüğünün yeniden ölçüm tutarını, kullanım hakkı varlığında düzeltme olarak finansal tablolarına yansıtır.
Grup, aşağıdaki durumlardan birinin gerçekleşmesi halinde, kira yükümlülüğünü, revize edilmiş kira ödemelerini revize edilmiş bir iskonto oranı üzerinden indirgeyerek yeniden ölçer:
(a) Kiralama süresinde bir değişiklik olması. Grup, revize edilmiş kira ödemelerini revize edilmiş kiralama süresine dayalı olarak belirler.
(b) Dayanak varlığın satın alınmasına yönelik opsiyona ilişkin değerlendirmede değişiklik olması. Grup, revize edilmiş kira ödemelerini, satın alma opsiyonu kapsamında ödenecek tutarlardaki değişikliği yansıtacak şekilde belirler.
Grup, kiralama süresinin kalan kısmı için revize edilmiş iskonto oranını, kiralamadaki zımni faiz oranının kolaylıkla belirlenebilmesi durumunda bu oran olarak; kolaylıkla belirlenememesi durumunda ise Grup'un yeniden değerlendirmenin yapıldığı tarihteki alternatif borçlanma faiz oranı olarak belirler.
Grup, aşağıdaki durumlardan birinin gerçekleşmesi halinde kira yükümlülüğünü, revize edilmiş kira ödemelerini indirgeyerek yeniden ölçer:
(a) Bir kalıntı değer taahhüdü kapsamında ödenmesi beklenen tutarlarda değişiklik olması. Grup, revize edilmiş kira ödemelerini, kalıntı değer taahhüdü kapsamında ödenmesi beklenen tutarlardaki değişikliği yansıtacak şekilde belirler.
(b) Gelecekteki kira ödemelerinin belirlenmesinde kullanılan bir endeks veya oranda meydana gelen bir değişimin sonucu olarak bu ödemelerde bir değişiklik olması. Grup, kira yükümlülüğünü söz konusu revize edilmiş kira ödemelerini yansıtmak için yalnızca nakit akışlarında bir değişiklik olduğunda yeniden ölçer.
Grup, kalan kiralama süresine ilişkin revize edilmiş kira ödemelerini, revize edilmiş sözleşmeye bağlı ödemelere göre belirler. Grup, bu durumda değiştirilmemiş bir iskonto oranı kullanır.
Grup, kiralamanın yeniden yapılandırılmasını, aşağıdaki koşulların her ikisinin sağlanması durumunda ayrı bir kiralama olarak muhasebeleştirir:
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
(a)Yeniden yapılandırmanın, bir veya daha fazla dayanak varlığın kullanım hakkını ilave ederek, kiralamanın kapsamını genişletmesi ve
(b) Kiralama bedelinin, kapsamdaki artışın tek başına fiyatı ve ilgili sözleşmenin koşullarını yansıtmak için söz konusu tek başına fiyatta yapılan uygun düzeltmeler kadar artması.
Grup, kiralamaların her birini operasyonel kiralama ya da finansal kiralama olarak sınıflandırır.
Bir kiralama, dayanak varlığın mülkiyetinden kaynaklanan bütün risk ve getirilerin önemli ölçüde devredilmesi halinde finansal kiralama, aksi takdirde operasyonel kiralama olarak sınıflandırılır.
Grup, bir kiralama bileşeniyle birlikte bir ya da daha fazla ilave kiralama niteliği taşıyan veya taşımayan bileşen içeren bir sözleşme için, sözleşmede yer alan bedeli, TFRS 15, "Müşterilerle yapılan sözleşmelerden doğan hasılat" standardını uygulayarak dağıtır.
Grup, bir kısmı girişim sermayesi kuruluşu veya fon, yatırım ortaklığı ve yatırım amaçlı sigorta fonlarını kapsayan benzeri işletmeler yoluyla dolaylı olarak elde tutulan iştirak yatırımına sahip olması durumunda iştirak yatırımının bu kısmını TFRS 9 uyarınca gerçeğe uygun değer farkı kâr veya zarara yansıtılan olarak ölçmeyi seçebilir. Bu durumda girişim sermayesi kuruluşu veya fon, yatırım ortaklığı ve yatırım amaçlı sigorta fonlarını kapsayan benzeri işletmelerin, yatırımın söz konusu bu kısmı üzerinde önemli etkisinin bulunup bulunmadığı dikkate alınmaz. İşletme bu tercihi, iştirak veya iş ortaklığı ilk defa finansal tablolara alınırken her bir iştirak veya iş ortaklığı için ayrı ayrı yapar.
Grup uygulaması, merkezi olarak yönetilen Grup'un ihtiyaçlarının, önceden belirlenen borç/sermaye oranları doğrultusunda, sermaye artırımı ve/veya kredilendirme yolu ile karşılanmasını öngörmektedir. Grup, finansman ihtiyaçlarına ve piyasa öngörülerine göre uzun ve kısa vadeli borçlanmaktadır. Borçlanma ürünleri, temel ticari banka kredilerinden ve kaynak çeşitliliğini korumak adına zaman zaman tahvil ihracı gibi farklı para piyasası ürünleri de değerlendirilmektedir. Grup, bir kısım muhasebe politikaları ve dipnotlarda yaptığı açıklamalar uyarınca finansal ve finansal olmayan varlıkların ve yükümlülüklerin gerçeğe uygun değerlerini belirlemektedir. (Dipnot 2.6)
Tüm borçlanma işlemlerinde Grup'un kredi notlarının negatif yönde etkilenmemesi ve temel finansal borçlanma rasyoları değerlendirilmekte ve gözetilmektedir.
Grup finansal araçların kullanımından dolayı aşağıdaki risklere maruz kalmaktadır:
Dipnot 38, Grup'un maruz kaldığı yukarıdaki her bir riskin değerlendirilmesi ve yönetilmesi ile ilgili hedefleri, politikaları ve süreçleri ve Grup'un sermaye yönetimi hakkında bilgi vermektedir.
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
Grup'un risk yönetim politikaları, Grup'un karşılaştığı riskleri tespit ve analiz etmek, uygun risk limitleri ve kontrolleri belirleyerek bu limitlere bağlılığını gözlemlemek üzere kurulmuştur. Risk yönetim politika ve sistemleri, Grup'un faaliyetleri ve piyasa koşullarındaki değişimleri yansıtacak şekilde sürekli gözden geçirilmektedir.
Bir müşterinin ya da karşı tarafın finansal enstrümanlarla ilgili sözleşmenin şartlarını yerine getirememesi kaynaklı olup Grup'un alacakları ve finansal yatırımlarından doğabilecek finansal zararlar kredi riskini oluşturmaktadır.
Grup yönetiminin kredi riskini gözlemlemek için mevcut bir kredi risk politikası bulunmaktadır. Grup finansal varlıklarına karşılık teminat alabilmektedir. Ayrıca, Grup belli projeler ve sözleşmeler için ilişkili olmayan taraflardan gerekli olması durumunda teminat mektubu talep etmekte ve finansman sağlamak amacıyla verdiği krediler için ipotek talep edebilmektedir.
Grup, abonelerden alacaklardan kaynaklanan kredi riskini gözlemleyebilmek için, aboneleri bireysel veya kurumsal olarak, ödeme vadeleri ve Grup'un tahsilatta daha önce yaşadığı finansal zorluklar ve yaşlandırma profillerini göz önünde bulundurarak ileriye yönelik kredi zararı modeline göre gruplara ayırmaktadır. Ticari alacakların büyük bir kısmı abonelerden alacaklarla ilişkilidir. Grup'un ticari alacaklarındaki kredi riski büyük oranda faturalı müşterilerinin kişisel ödeme özelliklerinden kaynaklanmaktadır.
Yatırımlar, likit finansal enstrümanlarda değerlendirilmektedir. Banka limitleri güvenilir derecelenme kuruluşları tarafından verilen kredi notları ve ödenmiş sermayelerine bağlı olarak tespit edilir. Kredi notları ve ödenmiş sermaye miktarları aylık bazda gözden geçirilir.
Türev ve benzeri enstrümanlarla ilgili işlemler Grup'un uluslararası sözleşmeleri imzaladığı ve kredi dereceleri yeterli olan ulusal ve uluslararası bankalar ile yapılmaktadır.
Raporlama tarihi itibarıyla, Grup'un belirli bir tarafta yoğunlaşmış önemli bir kredi riski bulunmamaktadır. Grup'un maruz kaldığı azami kredi riski, türev enstrümanlar dahil olmak üzere finansal varlıkların tümünün Dipnot 38'de konsolide finansal durum tablosunda kayıtlı değerleriyle gösterilmesiyle yansıtılmıştır.
Grup ticari alacaklar ve mal ve hizmet satışlarından doğan sözleşme varlıkları bakiyesi için, tahmini uğradığı zararı göstermek amacıyla şüpheli alacak karşılığı ayırmaktadır. Bu karşılık, ticari ve sözleşme varlıkları alacaklarından kaynaklanan olası tahsilat problemleri ve geçmiş deneyimleri göz önünde bulundurularak hesaplanmıştır.
Grup, politikası gereği sadece bağlı ortaklıklarına ve distribütörlerine finansal teminat sağlamaktadır (Dipnot 21).
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
Likidite riski Grup'un ileri tarihlerdeki finansal yükümlülüklerini karşılayamaması riskidir. Grup'un likidite riski, mevcut ve ilerideki muhtemel borç gereksinimlerinin normal koşullarda ya da kriz durumlarında karşılanabilmesi için çeşitli finansal kuruluşlardan Grup'u zarara uğratmayacak ya da itibarını zedelemeyecek şekilde yeterli finansman olanakları temin edilerek yönetilmektedir. Likidite riski, finansal yükümlülükler dahil olmak üzere beklenen operasyonel giderleri karşılamak için yeterli nakit ve nakit benzeri para piyasası enstrümanları kullanılarak yönetilir.
Piyasa riski; döviz kurları, faiz oranları ya da menkul kıymetler piyasalarında işlem gören enstrümanların fiyatları gibi para piyasasındaki değişikliklerin Grup'un gelirinin ya da sahip olduğu finansal varlıkların değerinin değişmesi riskidir. Piyasa riski yönetimi, piyasa riskine maruz kalmayı kabul edilebilir sınırlar dahilinde kontrol ederken, risk getirisini optimize etmeyi amaçlamaktadır. Grup, piyasa riskini yönetmek amacıyla türev finansal araçları kullanmaktadır. Tüm alım satım işlemleri Grup hazine ve risk yönetimi politikasına uygun gerçekleşmektedir.
Grup, yabancı para birimleri üzerinden olan, toptan gelirleri ve giderleri, bazı operasyonel giderler, şebeke maliyetleri gibi çeşitli gelir ve gider kalemleri ve bunlardan doğan yabancı para borç, alacak, finansal borçlar, BeST yatırım anlaşmasına ilişkin finansal yükümlülükler sebebiyle döviz kuru riskine maruz kalmaktadır. Grup'un işlemlerini gerçekleştirdiği diğer para birimlerinin büyük çoğunluğu ABD Doları, Avro ve Çin Yuanı'ndan oluşmaktadır.
Nakit portföyünün büyük bir kısmını döviz olarak tutmak, kur riskinin yönetilmesinde kullanılan yöntemlerden bir tanesidir. Ayrıca, Grup, döviz kurlarındaki dalgalanmalardan doğan riski kontrol altına almak amacıyla çeşitli forward (vadeli sözleşme), swap (takas sözleşme) ve opsiyon sözleşmelerine taraf olmakla birlikte 1 Temmuz 2018 tarihinden itibaren riskten korunma muhasebesi uygulanmaktadır (Dipnot 35). Grup'un döviz kuru duyarlılığı ile ilgili ek bilgiler, Dipnot 38'de yer almaktadır
.
Faiz oranı riski finansal varlık ve yükümlülüklerden kaynaklanmaktadır. Grup finansal yükümlülüklerini sabit ve değişken oranlı borçlar arasında uygun bir dağılım yapmak suretiyle yönetmektedir. Piyasa öngörüleri, Grup'un vade ihtiyaçları ve kısa ve uzun vadeli faiz beklentileri göz önünde tutularak, değişken faizli yükümlülükler sabit faizli yükümlülüklere dönüştürülebilmektedir. Türev finansal araçların kullanımı, Grup'un risk yönetim stratejisine uygun olarak türev finansal araçların kullanımı ile ilgili hazırlanan yazılı ilkelerin Denetim Komitesi tarafından onaylandığı Grup hazine ve risk politikası doğrultusunda yönetilmektedir.
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
Konsolide finansal tabloların TFRS'ye uygun olarak hazırlanması, Grup Yönetimi'nin muhasebe politikalarının uygulanmasını ve raporlanan varlık, yükümlülük, gelir ve gider kalemlerini etkileyecek bir takım değerlendirme, tahmin ve varsayımlar yapmasını gerektirir. Ancak fiili sonuçlar yapılan tahminlerden farklı gerçekleşebilir.
Tahmin ve varsayımlar belirli aralıklarla gözden geçirilir. Muhasebe tahminlerindeki değişikliklerden kaynaklanan etkiler, cari dönemde ve bu tahminden etkilenebilecek ileriki dönemlerde dikkate alınır.
Gelecek raporlama döneminde, Şirket'in konsolide finansal tablolarında yer alan varlık ve yükümlülüklerin kayıtlı değerlerinde önemli düzeltmelere neden olabilecek tahmin ve varsayımlar aşağıda belirtilmiştir.
Grup ticari alacaklar, diğer alacaklar, diğer varlıklar ve sözleşme varlıkları için, TFRS 9'da tanımlanan BKZ'lerin karşılanmasına ilişkin, ömür boyu beklenen zarar karşılığının kullanılmasını gerektiren basitleştirilmiş yaklaşımı uygulamaktadır. Grup, BKZ oranları hesaplamasını bireysel, kurumsal ve toptan müşteriler için ayrı ayrı gerçekleştirmiştir. BKZ'ler geçmiş yıllardaki gerçek kredi zararı deneyimlerine dayanarak hesaplanmıştır. Her gruptaki riskler, temerrüt durumu gibi ortak kredi riski özelliklerine göre bölümlere ayrılmıştır. Alacakların gelecekteki tahsilat performansları, beklenen kredi zararı hesaplamalarına ileriye dönük bilgilerin dahil edilmesi amacıyla genel ekonomik koşullar dikkate alınarak tahmin edilmektedir.
Grup, itfa edilmiş maliyeti üzerinden gösterilen finansal sektörü faaliyetlerden alacaklarına ilişkin beklenen kredi zararlarının muhasebeleştirilmesinde TFRS 9'da tanımlanan genel yaklaşımı uygulamaktadır. Grup, bir finansal araçtaki kredi riskinin önemli ölçüde artıp artmadığını tespit etmek ve beklenen kredi riskini konsolide finansal tablolarında muhasebeleştirmek amacıyla finansal araçlarını ortak risk faktörlerini (Finansal araç türü, kredi risk derecesi, garantiler, vadeye kalan süre ve sektör gibi) dikkate alarak uygun şekilde sınıflandırır.
Grup maddi ve maddi olmayan duran varlıkları için aktifleştirilen varlığın niteliğini TMS 16 ve TMS 38 standartları kapsamında değerlendirmekte ve buna istinaden ilgili varlıklar kullanıma hazır hale geldiğinde aktifleştirilmektedir.
Grup'un varlıklarının kalıntı değerleri ve faydalı ekonomik ömürleri, varlığın iktisap tarihinde Grup Yönetimi tarafından belirlenir ve düzenli olarak uygunluğu açısından gözden geçirilir. Grup, bir varlığın faydalı ömrünü o varlığın tahmini faydasını göz önünde bulundurarak belirler. Bu değerlendirme, Grup'un benzer varlıklarla ilgili deneyimlerine dayanır. Bir varlığın faydalı ömrü belirlenirken, Grup ayrıca piyasadaki değişimler veya gelişmeler sonucu varlıkların teknik ve/veya ticari olarak kullanılamaz hale gelmesi durumunu da göz önünde bulundurur. GSM ve diğer telekomünikasyon işletme lisanslarının faydalı ömürleri ise lisans sözleşmelerinin geçerlilik süresine bağlıdır.
Grup mal veya hizmet satışını kendi adına yaptığında, hasılatını ve operasyonel giderlerini brüt olarak raporlamaktadır. Mal ve hizmet satışına aracılık edildiği durumlarda ise hasılatını kazandığı kar marjını gösterecek şekilde net olarak raporlar. Grup'un satışları kendi adına mı yoksa aracı olarak mı yaptığı Grup Yönetim'i tarafından Grup ve iş ortakları arasındaki anlaşmaların hem yasal formu hem de içeriği analiz edilerek karar verilir. Bu gibi kararlar raporlanan hasılat ve operasyonel giderleri etkiler; fakat raporlanan varlıklar, yükümlülükler ve nakit akışı üzerinde herhangi bir etkisi bulunmamaktadır. Aşağıdaki koşulların mevcut olması durumunda, Grup mal veya hizmet satışlarını brüt olarak göstermektedir.
a) Belirlenmiş mal veya hizmetlerin sağlanması taahhüdünün yerine getirilmesinden esas olarak işletme sorumludur.
b) İşletmenin, belirlenmiş mal veya hizmetin müşteriye devredilmesinden önce veya müşteriye
kontrolün devredilmesinden sonra (örneğin, müşterinin iade hakkının olması) stok riski vardır.
c) İşletmenin belirlenmiş mal veya hizmetin fiyatını belirlemede takdir hakkı vardır.
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
Şirket, distribütör ve bayiler; abonelere, distribütör ve/veya bayinin cihaz satışını yaptığı Şirket'in ise haberleşme hizmeti sunduğu ortak kampanyalar düzenlemektedir.
Yönetim aşağıda belirtilen hususları değerlendirerek cihaz ile ilgili hasılat kaydetmemektedir:
Yukarıdaki faktörlerin mevcut olmadığı tüm diğer durumlarda, Şirket hasılatı brüt olarak muhasebeleştirir.
Grup'un ana yüklenici olduğu birden fazla unsur içeren sözleşmelerde, paket içindeki her unsur, makul değerlerinin güvenilir bir şekilde ölçülebildiği ve müşteriye ayrı bir değer arz ettiği durumda birbirinden ayrıştırılabilen, ayrı kısımlar olarak değerlendirilir ve her birinin hasılat unsurlarının gerçekleşmiş olması şartıyla ayrı ayrı muhasebeleştirilir. Paketten elde edilen toplam bedel, paket içindeki unsurların makul değerleri nispetinde ürün ve hizmetlere dağıtılarak hasılat kaydedilir. Grup tarafından bireysel olarak düzenli şekilde satılan telekomünikasyon hizmetleri için bağımsız satış fiyatlarının belirlenmesi, kritik bir muhasebe değerlendirmesi olarak kabul edilmez. Grup, benzer koşullarda kendi sattığı benzer hizmetlerin gerçek bağımsız satış fiyatını kullanır. Ancak, aynı mal veya hizmetlerin Grup tarafından satılmadığı durumlarda, tahmin amacıyla üçüncü taraflar tarafından satılan benzer mal ve hizmetlerin bağımsız satış fiyatları gözlemlenir.
Vergi kuruluşları ile ilgili herhangi bir uzlaşmazlık olması durumunda, ilgili mercilerden karar gelene kadar ya da yasal süreç sonuna kadar vergi hesaplama yöntemi tam olarak belirlenemeyen kalemler için vergi gideri hesaplanması, tahmin ve değerlendirmeler yapılmasını gerektirir.
Konsolide finansal tabloların hazırlanması sürecinin bir parçası olarak, Grup operasyon sürdürülen her bir ülke için vergi tahmin etmekle yükümlüdür. Bu süreç, cari vergi giderlerini, ertelenmiş gelir ve tahakkuklar gibi raporlama amacıyla yapılan düzeltme işlemlerinden hesaplanan geçici zamanlama farklarının değerlendirerek ertelenmiş vergi varlığını veya yükümlülüğünü tahmin etmeyi içermektedir. Grup Yönetimi ertelenmiş vergi varlıklarını gelecekteki vergilendirilebilir gelirden indirebileceği durumlarda kaydeder.
Ertelenmiş vergi varlığı, gelecek dönemlerde vergi avantajının sağlanmasının olası olduğu durumlarda ayrılır. Bu nedenle ertelenmiş vergi alacağının ayrılması, gelecek dönemlerdeki finansal performansın tahmin edilmesine bağlıdır.
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
Dipnot 20'de detaylandırıldığı üzere Grup, dönem içerisinde olağan faaliyetleri dahilinde birden çok soruşturma, inceleme ve davaya davalı ve davacı olarak taraf olmuştur. Tüm bu soruşturma, inceleme ve davalar Grup Yönetimi tarafından TMS 37 "Karşılıklar, Koşullu Borçlar ve Koşullu Varlıklar" standardı kapsamında değerlendirilerek konsolide finansal tablolara ya da dipnotlarına yansıtılmıştır. Tüm bu soruşturma ve davalar Grup Yönetimi tarafından değerlendirilmekte ve yükümlülüğün yerine getirilmesi için kaynak çıkışının muhtemel olması ve yükümlülüğün güvenilir bir şekilde tahmin edilebilmesi durumunda konsolide finansal tablolarda muhasebeleştirilmektedir. Devam eden soruşturmalar için Grup Yönetimi, bir karşılığın muhasebeleşmesi gerekip gerekmediğine ve karşılık tutarının belirlenmesinde aşağıdakileri dikkate alır; i) benzer nitelikteki soruşturmaların fiili sonuçları, ii) sözlü savunma veya diğer toplantılar sırasında düzenleyicil otoritelerinden toplanan bilgiler, iii) düzenleyici otoritelerce yürütülen benzer soruşturmalardaki kamuya açık bilgiler, gelişmeler. Bu soruşturma, inceleme ve davaların gelecekteki sonuçları Grup'un değerlendirmelerinden farklılık gösterebilir.
Tüm soruşturmalar ve davalar, ekonomik fayda içeren kaynakların işletmeden çıkma olasılığı uzak kabul edilmedikçe (ve karşılıklara ilişkin bilgilerin çok hassas olduğu ve tam açıklamanın davaların sonucuna zarar verebileceği durumlarda) açıklanır. Grup Yönetimi, raporlama tarihi itibarıyla karşılıklara, şarta bağlı yükümlülüklere ve şarta bağlı varlıklara, uygun muhasebeleştirme kriterleri ve ölçüm esaslarının uygulandığına ve kullanıcıların mevcut şart ve koşulları göz önünde bulundurarak karşılıkların niteliğini, zamanlamasını ve tutarını anlamalarını sağlayacak yeterli bilgilerin dipnotlarda açıklandığına inanmaktadır.
Grup'un bir hukuki veya yapısal yükümlülüğü olduğu durumlarda, kule ve baz istasyonlarının söküm maliyetlerini ve saha restorasyonu için oluşan karşılıklarını maddi duran varlık maliyetine yansıtır. Söküm maliyetleri, gelecekteki beklenen ödemelerin en iyi tahminine göre hesaplanmakta ve bu ödemeler, para zaman değerine ve yükümlülüğe özgü risklere ilişkin mevcut piyasa değerlendirmelerini yansıtan bir iskonto oranıyla indirgenir. Söküm maliyetinin net defter değeri, maddi duran varlık maliyetine ve uzun vadeli karşılıklara kaydedilir. Amortisman, ilgili maddi duran varlık ile aynı faydalı ömür üzerinden hesaplanır ve iskonto faiz gideri, kar veya zarar tablosunda finansman maliyeti olarak kaydedilir. Grup, söküm, kaldırma ve saha restorasyonu yükümlülüklerinin, maddi duran varlıkların faydalı ömrünün sonundan önce gerçekleşmeyeceğini öngörmektedir. Söküm, kaldırma ve saha restorasyonu yükümlülükleri, 31 Aralık 2024 itibarıyla %9.5 – %31.2 oranında bir iskonto oranıyla iskonto edilmiştir (31 Aralık 2023: %11.5 – %29.6).
Değişken faizli krediler ve borçlanmalar için Grup, aracın tüm ömrüne uygulanabilir piyasa kaynaklı bir getiri eğrisine dayalı olarak etkin faiz oranını hesaplar. Bu yaklaşımı uygularken, hesaplanan etkin faiz oranı, tahmin edilen gelecekteki nakit akışları gözden geçirilene kadar uygulanır; gözden geçirilmiş nakit akışı beklentilerine ve mevcut taşıma değerine dayalı olarak yeni bir etkin faiz oranı hesaplanır.
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla sona eren hesap dönemine ait konsolide finansal tabloların hazırlanmasında esas alınan muhasebe politikaları aşağıda özetlenen 1 Ocak 2024 tarihi itibarıyla geçerli yeni ve değiştirilmiş TFRS ve TFRS yorumları dışında önceki yılda kullanılanlar ile tutarlı olarak uygulanmıştır. Bu standartların ve yorumların Grup'un mali durumu ve performansı üzerindeki etkileri ilgili paragraflarda açıklanmıştır.
Mart 2020 ve Ocak 2023'te KGK, yükümlülüklerin kısa ve uzun vadeli sınıflandırılmasına yönelik esasları belirlemek üzere TMS 1'de değişiklikler yapmıştır. Ocak 2023'te yapılan değişikliklere göre, işletmenin bir yükümlülüğü ödemeyi erteleme hakkı, raporlama döneminden sonraki bir tarihte kredi sözleşmesi şartlarına uygunluk sağlamasına bağlıysa, raporlama dönemi sonu itibarıyla söz konusu yükümlülüğü erteleme hakkı bulunmaktadır (raporlama dönemi sonunda ilgili şartlara uygunluk sağlamıyor olsa bile). Kredi sözleşmesinden doğan bir yükümlülük uzun vadeli olarak sınıflandırıldığında ve işletmenin ödemeyi erteleme hakkı 12 ay içinde kredi sözleşmesi şartlarına uygunluk sağlamasına bağlı olduğunda, Ocak 2023 değişiklikleri işletmelerin çeşitli açıklamalar yapmasını istemektedir. Bu açıklamalar kredi sözleşme şartları ve ilgili yükümlülükler hakkındaki bilgileri içermelidir. Ayrıca, söz konusu değişiklikler, sözleşme şartlarına uyumun raporlama tarihinde ya da sonraki bir tarihte test edilecek olmasına bakılmaksızın, uzun vadeli sınıflama için ödemeyi erteleme hakkının raporlama dönemi sonu itibarıyla bulunması gerektiğini açıklığa kavuşturmuştur. Değişiklilerde, ödemeyi raporlama döneminden sonraki en az on iki ay sonraya erteleme hakkını işletmenin kullanmama ihtimalinin yükümlülüğün sınıflandırılmasını etkilemeyeceği açıkça ifade edilmiştir. Yapılan değişiklikler TMS 8'e göre geriye dönük olarak uygulanmaktadır.
Söz konusu değişikliğin Grup'un finansal durumu veya performansı üzerinde önemli bir etkisi olmamıştır.
Ocak 2023'te KGK TFRS 16'ya yönelik değişiklikler yayımlamıştır. Söz konusu değişiklikler, elde kalan kullanım hakkıyla ilgili herhangi bir kazanç ya da zarar muhasebeleştirilmemesini sağlayacak şekilde, satıcıkiracı tarafından satış ve geri kiralama işleminden doğan kira yükümlülüklerinin ölçümünde uygulanacak hükümleri belirlemektedir. Bu kapsamda, satıcı-kiracı satış ve geri kiralama işleminin fiilen başladığı tarihten sonra "Kira yükümlülüğünün sonraki ölçümü" başlığı altındaki TFRS 16 hükümlerini uygularken, elde kalan kalan kullanım hakkıyla ilgili herhangi bir kazanç ya da zarar muhasebeleştirmeyecek şekilde "kira ödemeleri"ni ya da "revize edilmiş kira ödemeleri"ni belirleyecektir. Değişiklikler, geri kiralamadan ortaya çıkan kira yükümlülüklerinin ölçümüne yönelik spesifik bir hüküm içermemektedir. Söz konusu kira yükümlülüğünün ilk ölçümü, TFRS 16'da yer alan kira ödemeleri tanımına dahil edilenlerden farklı ödemelerin kira ödemesi olarak belirlenmesine neden olabilecektir. Satıcı-kiracının TMS 8'e göre güvenilir ve ihtiyaca uygun bilgi sağlayacak muhasebe politikası geliştirmesi ve uygulaması gerekecektir. Satıcı-kiracı, değişiklikleri TFRS 16'nın ilk uygulama tarihinden sonra girdiği satış ve geri kiralama işlemlerine TMS 8'e göre geriye dönük uygulamaktadır.
Söz konusu değişikliğin Grup'un finansal durumu veya performansı üzerinde önemli bir etkisi olmamıştır.
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
KGK tarafından Eylül 2023'te yayımlanan değişiklikler, tedarikçi finansmanı anlaşmalarının işletmenin yükümlülükleri, nakit akışları ve maruz kaldığı likidite riskleri üzerindeki etkilerinin finansal tablo kullanıcıları tarafından anlaşılmasına katkı sağlamak üzere, mevcut hükümlerde iyileştirmeler yapan açıklamalar getirmektedir. Tedarikçi finansmanı anlaşmaları; bir ya da daha fazla finansman sağlayıcısının işletmenin tedarikçisine olan borcunu ödemeyi üstlendiği ve işletmenin de tedarikçiye ödeme yapıldığı gün ya da sonrasında ödemeyi kabul ettiği anlaşmalar olarak tanımlanmıştır. Söz konusu değişiklikler, bu tür anlaşmaların hüküm ve koşulları, raporlama dönemi başı ve sonu itibarıyla bunlardan ortaya çıkan yükümlülüklerle ilgili nicel bilgiler ile bu yükümlülüklerin defter değerinde meydana gelen nakit dışı değişikliklerin niteliği ve etkileri hakkında açıklamalar yapılmasını zorunlu kılmaktadır. Ayrıca, TFRS 7'de öngörülen likidite riskine yönelik niceliksel açıklamalar kapsamında, tedarikçi finansmanı anlaşmaları, açıklanması gerekli olabilecek diğer faktörlere örnek olarak gösterilmiştir.
Söz konusu değişikliğin Grup'un finansal durumu veya performansı üzerinde önemli bir etkisi olmamıştır.
Konsolide finansal tabloların onaylanma tarihi itibarıyla yayımlanmış fakat cari raporlama dönemi için henüz yürürlüğe girmemiş ve Grup tarafından erken uygulanmaya başlanmamış yeni standartlar, yorumlar ve değişiklikler aşağıdaki gibidir. Grup aksi belirtilmedikçe yeni standart ve yorumların yürürlüğe girmesinden sonra konsolide finansal tablolarını ve dipnotlarını etkileyecek gerekli değişiklikleri yapacaktır.
KGK, özkaynak yöntemi ile ilgili devam eden araştırma projesi çıktılarına bağlı olarak değiştirilmek üzere, Aralık 2017'de TFRS 10 ve TMS 28'de yapılan söz konusu değişikliklerin geçerlilik tarihini süresiz olarak ertelemiştir. Ancak, erken uygulamaya halen izin vermektedir.
Grup söz konusu değişikliklerin etkilerini, bahsi geçen standartlar nihai halini aldıktan sonra değerlendirecektir.
KGK Şubat 2019'da, sigorta sözleşmeleri için muhasebeleştirme ve ölçüm, sunum ve açıklamayı kapsayan kapsamlı yeni bir muhasebe standardı olan TFRS 17'yi yayımlamıştır. TFRS 17 hem sigorta sözleşmelerinden doğan yükümlülüklerin güncel bilanço değerleri ile ölçümünü hem de karın hizmetlerin sağlandığı dönem boyunca muhasebeleştirmesini sağlayan bir model getirmektedir. Gelecekteki nakit akış tahminlerinde ve risk düzeltmesinde meydana gelen bazı değişiklikler de hizmetlerin sağlandığı dönem boyunca muhasebeleştirilmektedir. İşletmeler, iskonto oranlarındaki değişikliklerin etkilerini kar veya zarar ya da diğer kapsamlı gelirde muhasebeleştirmeyi tercih edebilirler. Standart, katılım özelliklerine sahip sigorta sözleşmelerinin ölçüm ve sunumu için özel yönlendirme içermektedir. Ayrıca, KGK tarafından Aralık 2021'de yayımlanan değişikliklere göre, TFRS 17 ilk kez uygulandığında sunulan karşılaştırmalı bilgilerde yer alan finansal varlıklar ile sigorta sözleşmesi yükümlülükleri arasındaki muhtemel muhasebe uyumsuzluklarını gidermek amacıyla işletmeler "sınıflandırmanın örtüştürülmesi"ne yönelik geçiş opsiyonuna sahiptir.
KGK tarafından yapılan duyuruyla aşağıdaki işletmeler açısından Standardın zorunlu yürürlük tarihi 1 Ocak 2025 ya da sonrasında başlayan hesap dönemleri olarak ertelenmiştir:
Söz konusu standardın Grup'un finansal durumu ve performansı üzerinde önemli etkisi yoktur.
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
Mayıs 2024'te KGK, TMS 21'e yönelik değişiklikler yayımlamıştır. Değişiklikler bir para biriminin takas edilebilirliğinin olup olmadığının nasıl değerlendirileceği ile para biriminin takas edilebilirliğinin olmadığı durumda geçerli kurun ne şekilde tespit edileceğini belirlemektedir. Değişikliğe göre, bir para biriminin takas edilebilirliği olmadığı için geçerli kur tahmini yapıldığında, ilgili para biriminin diğer para birimiyle takas edilememesinin işletmenin performansı, finansal durumu ve nakit akışını nasıl etkilediğini ya da nasıl etkilemesinin beklendiğini finansal tablo kullanıcılarının anlamasını sağlayan bilgiler açıklanır. Değişiklikler 1 Ocak 2025 tarihinde ya da sonrasında başlayan yıllık raporlama dönemlerinde uygulanır. Erken uygulamaya izin verilmekte olup bu durumda dipnotlarda bilgi verilir. Değişiklikler uygulandığında, karşılaştırmalı bilgiler yeniden düzenlenmez.
Söz konusu değişikliğin Grup'un finansal durumu veya performansı üzerinde önemli bir etkisi olmamıştır.
Eylül 2023'te KGK, İkinci Sütun gelir vergileriyle ilgili ertelenmiş vergi varlık ve yükümlülüklerinin muhasebeleştirilmesi ve açıklanmasına zorunlu bir istisna getiren TMS 12'ye yönelik değişiklikler yayımlamıştır. Söz konusu değişiklikler, Ekonomik İşbirliği ve Kalkınma Teşkilatı (OECD) tarafından yayımlanan İkinci Sütun Modeli Kurallarının uygulanması amacıyla yürürlüğe girmiş ya da yürürlüğe girmesi kesine yakın olan vergi kanunlarından ortaya çıkan gelir verilerine TMS 12'nin uygulanacağını açıklığa kavuşturmuştur. Bu değişiklikler ayrıca bu tür vergi kanunlarından etkilenen işletmeler için belirli açıklama hükümleri getirmektedir. Bu kapsamdaki ertelenmiş vergiler hakkındaki bilgilerin muhasebeleştirilmeyeceğine ve açıklanmayacağına yönelik istisna ile istisnanın uygulanmış olduğuna yönelik açıklama hükmü değişikliğin yayımlanmasıyla birlikte uygulanır.
Söz konusu değişikliğin Grup'un finansal durumu veya performansı üzerinde önemli bir etkisi olmamıştır.
Aşağıda belirtilen UMS 21'e yönelik değişiklikler UMSK tarafından yayınlanmış ancak henüz KGK tarafından TFRS'ye uyarlanmamıştır/yayınlanmamıştır. Bu sebeple TFRS'nin bir parçasını oluşturmazlar. Grup konsolide finansal tablolarında ve dipnotlarda gerekli değişiklikleri bu değişiklikler TFRS'de yürürlüğe girdikten sonra yapacaktır.
Mayıs 2024'te UMSK, finansal araçların sınıflandırılmasına ve ölçümüne yönelik (UFRS 9 ve UFRS 7'ye ilişkin) değişiklikler yayımlamıştır. Değişiklik finansal yükümlülüklerin "teslim tarihi"nde finansal tablo dışı bırakılacağını açıklığa kavuşturmuştur. Bununla birlikte değişiklikle, belirli koşulların sağlanması durumunda, elektronik ödeme sistemiyle yerine getirilen finansal yükümlülüklerin teslim tarihinden önce finansal tablo dışı bırakılmasına yönelik muhasebe politikası tercihi getirilmektedir. Ayrıca yapılan değişiklik, Çevresel, Sosyal Yönetimsel (ESG) bağlantılı ya da koşula bağlı benzer diğer özellikler içeren finansal varlıkların sözleşmeye bağlı nakit akış özelliklerinin nasıl değerlendirileceği ile geri çağrılabilir olmayan varlıklar ve sözleşmeyle birbirine bağlı finansal araçlara yönelik uygulamalar hakkında açıklayıcı hükümler getirmektedir. Bunun yanı sıra bu değişiklik ile birlikte, koşullu bir olaya (ESG bağlantılı olanlar dahil) referans veren sözleşmesel hükümler içeren finansal varlık ve yükümlülükler ile gerçeğe uygun değer farkı diğer kapsamlı gelire yansıtılarak ölçülen özkaynağa dayalı finansal araçlar için UFRS 7'ye ilave açıklamalar eklenmiştir.
Söz konusu değişikliğin Grup'un finansal durumu veya performansı üzerinde önemli bir etkisi olmamıştır.
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
d) Uluslararası Muhasebe Standartları Kurumu (UMSK) tarafından yayınlanmış fakat KGK tarafından yayınlanmamış değişiklikler (devamı)
UMSK tarafından, Temmuz 2024'te "UFRS Muhasebe Standartlarına İlişkin Yıllık İyileştirmeler / 11. Değişik", aşağıda belirtilen değişiklikleri içerek şekilde yayınlanmıştır:
Söz konusu değişikliğin Grup'un finansal durumu veya performansı üzerinde önemli bir etkisi olmamıştır.
UMSK, Aralık 2024'te "Doğal Kaynaklardan Üretilen Elektriği Konu Edinen Sözleşmeler" değişikliğini (TFRS 9 ve TFRS 7'ye ilişkin) yayımlamıştır. Değişiklik, "kendi için kullanım" istisnasına yönelik hükümlerin uygulanmasını açıklığa kavuşturmakta ve bu tür sözleşmelerin korunma aracı olarak kullanılması durumunda korunma muhasebesine izin vermektedir. Değişiklik ayrıca, bu sözleşmelerin işletmenin finansal performansı ve nakit akışları üzerindeki etkisinin yatırımcılar tarafından anlaşılmasını sağlamak amacıyla yeni açıklama hükümleri getirmektedir.
Söz konusu değişikliğin Grup'un finansal durumu veya performansı üzerinde önemli bir etkisi olmamıştır.
Nisan 2024'te UMSK, UMS 1'in yerini alan UFRS 18 Standardını yayımlamıştır. UFRS 18 belirli toplam ve alt toplamların verilmesi dahil, kar veya zarar tablosunun sunumuna ilişkin yeni hükümler getirmektedir. UFRS 18 işletmelerin, kar veya zarar tablosunda yer verilen tüm gelir ve giderleri, esas faaliyetler, yatırım faaliyetleri, finansman faaliyetleri, gelir vergileri ve durdurulan faaliyetler olmak üzere beş kategoriden biri içerisinde sunmasını zorunlu kılmaktadır. Standart ayrıca yönetim tarafından belirlenmiş performans ölçütlerinin açıklanmasını gerektirmekte ve bunun yanı sıra asli finansal tablolar ile dipnotlar için tanımlanan rollere uygun şekilde finansal bilgilerin toplulaştırılmasına ya da ayrıştırılmasına yönelik yeni hükümler getirmektedir. UFRS 18'in yayımlanmasıyla beraber UMS 7, UMS 8 ve UMS34 gibi diğer finansal raporlama standartlarında da belirli değişiklikler meydana gelmiştir.
Söz konusu değişikliğin Grup'un finansal durumu veya performansı üzerindeki etkisi değerlendirilmektedir.
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
d) Uluslararası Muhasebe Standartları Kurumu (UMSK) tarafından yayınlanmış fakat KGK tarafından yayınlanmamış değişiklikler (devamı)
Mayıs 2024 tarihinde UMSK, belirli işletmeler için, UFRS'lerdeki finansal tablolara alma, ölçüm ve sunum hükümlerini uygularken azaltılmış açıklamalar verilmesi opsiyonunu sunan UFRS 19'u yayımlamıştır. Aksi belirtilmedikçe, UFRS 19'u uygulamayı seçen kapsam dahilindeki işletmelerin diğer UFRS'lerdeki açıklama hükümlerini uygulamasına gerek kalmayacaktır. Bağlı ortaklık niteliğinde olan, kamuya hesap verilebilirliği bulunmayan ve kamunun kullanımına açık şekilde UFRS'lerle uyumlu konsolide finansal tablolar hazırlayan ana ortaklığı (ara ya da nihai) bulunan bir işletme UFRS 19'u uygulamayı seçebilecektir.
Söz konusu değişiklik Grup için geçerli değildir.
Finansal durum ve performans trendlerinin tespitine imkan vermek üzere, Grup'un konsolide finansal tabloları önceki dönemle karşılaştırmalı olarak hazırlanmaktadır. Cari dönem konsolide finansal tabloların sunumu ile uygunluk sağlanması açısından karşılaştırmalı bilgiler gerekli görüldüğünde yeniden sınıflandırılır ve önemli farklılıklar açıklanır.
Muhasebe politikalarında yapılan önemli değişiklikler ve tespit edilen önemli muhasebe hataları geriye dönük olarak uygulanır ve önceki dönem finansal tabloları yeniden düzenlenir.
Cari dönem konsolide finansal tabloların sunumu ile uygunluk sağlanması açısından karşılaştırmalı bilgiler gerekli görüldüğünde yeniden sınıflandırılır ve önemli farklılıklar açıklanmaktadır.
Grup, diğer kapsamlı gelir tablosu hesaplarını gözden geçirerek, 31 Aralık 2023 tarihinde sona eren yıla ait konsolide diğer kapsamlı gelir tablosunda brüt olarak gösterilen yabancı para çevrim farkı, nakit akış riskinden korunma işlemleri ve yatırım riskinden korunma işlemleri kalemlerini net olarak sunmuştur. Bu değişiklik, diğer kapsamlı gelir veya giderlerin toplam tutarında herhangi bir değişikliğe neden olmamıştır.
2024 yılında Grup, diğer kapsamlı gelirden kâr veya zarara sıkça yeniden sınıflandırması yapılan, belirli enstrümanlar için nakit akış riskinden korunma muhasebesi uygulamasını durdurmuştur (Dipnot 35). Bunu takiben, Grup diğer kapsamlı gelir tablosundaki sunumunu yeniden değerlendirmiş ve aynı nitelikteki hareketleri gösteren satırların birleştirilmesinin ihtiyaca daha uygun bir sunum olacağını değerlendirmiştir. Sonuç olarak, diğer kapsamlı gelir tablosunda yeniden sınıflandırmaları ayrı olarak sunmak yerine, yabancı para çevrim farkları, nakit akış riskinden korunma kayıp/kazançları ve opsiyonların zaman değerindeki değişiklikler, konsolide diğer kapsamlı gelir tablosunda 31 Aralık 2023 ve 31 Aralık 2022 için net olarak sunulmaya başlanmıştır. Bu değişiklik, diğer kapsamlı gelir veya giderlerin toplam tutarını etkilememiştir. Yeniden sınıflandırılan tutarlar ilgili dipnotlarda bulunmaktadır. (Dipnot 3 ve Dipnot 31).
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
Grup'un 20 Aralık 2023 tarihli Yönetim Kurulu kararı uyarınca; Grup'un yüzde yüz iştiraki olan ve Ukrayna'da faaliyet gösteren Lifecell, Global Ukrayna ve Ukrtower'ın hisselerinin tamamının, tüm hak ve borçlarıyla birlikte devrine ilişkin 29 Aralık 2023 tarihinde hisse devir sözleşmesi imzalanmıştır. Grup hisse alım sözleşmesine ilişkin 17.777.962 TL tutarındaki alacaklarını 9 Eylül 2024 tarihi itibarıyla tahsil etmiştir.
31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla durdurulan faaliyetle ilgili olan varlık ve yükümlülükler satış amacıyla elde tutulan varlık ve yükümlülükler olarak yeniden sınıflandırılmıştır.
| 31 Aralık 2024 31 Aralık 2023 |
|
|---|---|
| Varlıklar | |
| Maddi duran varlıklar | 8.370.924 - |
| Kullanım hakkı varlıkları | 1.916.539 - |
| Maddi olmayan duran varlıklar | 4.764.218 - |
| Ticari alacaklar | 389.675 - |
| Ertelenmiş vergi varlığı | 1.899.846 - |
| Finansal yatırımlar | 1.062.879 - |
| Nakit ve nakit benzerleri | 5.800.335 - |
| Diğer varlıklar | 492.685 - |
| Satış amaçlı sınıflandırılan varlık gruplarına ilişkin varlıklar | 24.697.101 - |
| Yükümlülükler | |
| Borçlanmalar | 6.532.277 - |
| Ticari borçlar | 1.183.427 - |
| Karşılıklar | 612.514 - |
| Diğer yükümlülükler | 807.603 - |
| Satış amaçlı sınıflandırılan varlık gruplarına ilişkin yükümlülükler | 9.135.821 - |
| Satış amaçlı sınıflandırılan varlık gruplarına ilişkin net varlıklar | 15.561.280 - |
Durdurulan faaliyetlere ilişkin kar veya zarar tabloları aşağıdaki gibidir:
| 1 Ocak - | 1 Ocak - |
|---|---|
| 9 Eylül 2024 | 31 Aralık 2023 |
| 7.397.469 | 11.170.614 |
| (2.729.496) | (6.877.968) |
| 4.667.973 | 4.292.646 |
| (428.437) | (640.822) |
| (272.194) | (367.032) |
| 392.424 | 616.894 |
| 4.359.766 | 3.901.686 |
| 31.144 | 191.723 |
| 4.390.910 | 4.093.409 |
| (463.682) | (828.069) |
| 3.927.228 | 3.265.340 |
| (320.457) | (421.547) |
| 3.606.771 | 2.843.793 |
| 8.821.192 | - |
| 12.427.963 | 2.843.793 |
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
Durdurulan faaliyetlere ilişkin net nakit akış tabloları aşağıdaki gibidir:
| 1 Ocak - | 1 Ocak - | ||
|---|---|---|---|
| 9 Eylül 2024 | 31 Aralık 2023 | ||
| İşletme faaliyetlerinden nakit akışları |
2.896.417 | 7.043.237 | |
| Yatırım faaliyetlerinden kaynaklanan nakit akışları | 411.906 | (2.660.062) | |
| Finansman faaliyetlerinden nakit akışları | (3.537.035) | (1.193.887) | |
| Nakit ve nakit benzerlerindeki net artış/(azalış) | (228.712) | 3.189.288 |
Satış amacıyla elde tutulan varlık ve yükümlülüklerin 9 Eylül 2024 tarihi itibarıyla defter değerleri aşağıdaki gibidir:
| Varlıklar | 9 Eylül 2024 |
|---|---|
| Maddi duran varlıklar | 7.640.376 |
| Kullanım hakkı varlıkları | 2.465.789 |
| Maddi olmayan duran varlıklar | 3.908.724 |
| Ticari alacaklar | 377.483 |
| Ertelenmiş vergi varlığı | 1.094.417 |
| Nakit ve nakit benzerleri | 4.058.620 |
| Diğer varlıklar | 444.975 |
| Satış amaçlı sınıflandırılan varlık gruplarına ilişkin varlıklar | 19.990.384 |
| Yükümlülükler | |
| Borçlanmalar | 2.461.113 |
| Ticari borçlar | 1.141.715 |
| Karşılıklar | 370.759 |
| Diğer yükümlülükler | 822.161 |
| Satış amaçlı sınıflandırılan varlık gruplarına ilişkin yükümlülükler | 4.795.748 |
| Satış amaçlı sınıflandırılan varlık gruplarına ilişkin net varlıklar | 15.194.636 |
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
Satış amaçlı sınıflandırılan grubun satışına ilişkin detaylar aşağıdaki gibidir:
| Satış karı | 8.821.192 |
|---|---|
| Yabancı para çevrim farkları | 5.560.313 |
| Satılan varlık gruplarına ilişkin net varlıklar | (15.194.636) |
| Toplam satış bedeli | 18.455.515 |
| Satın alıma ilişkin diğer alacaklar | 677.553 |
| Nakit | 17.777.962 |
| Alınan bedel: |
Elden çıkarılan bağlı ortaklıkların mevcut satış tarihi itibarıyla 4.058.620 TL nakit ve nakit benzerleri, satışlara ilişkin toplam 17.777.962 TL nakit girişinden düşülmüş tutarı 13.719.342 TL'dir.
Grup durdurulan faaliyetlerinin belirgin bir kısmına, geçerli para birimi yüksek enflasyonlu olmayan bağlı ortaklığı vasıtasıyla sahiptir. Bu nedenle, durdurulan faaliyetlere ilişkin 9 Eylül 2024 tarihine ait net varlık ve yükümlülük tutarları ile satışa ilişkin alınan bedeller, bu tarihli döviz kurundan çevrilmiş tutarları yansıtmakta olup Türk Lirasının 31 Aralık 2024 satın alma gücü cinsinden ifade edilmemiştir. Cari döneme ait kar veya zarar tablosu ile nakit akış bilgileri bilgileri genel uygulamayla paralel olarak ortalama kurdan/işlem tarihindeki kurdan çevrilmiş tutarları yansıtmaktadır. Yurtdışı bağlı ortaklıkların gösterimiyle tutarlı olarak 31 Aralık 2023 karşılaştırmalı tutarları ise sunum amaçlı olarak Türk Lirasının 31 Aralık 2024 satın alma gücü cinsinden ifade edilmiştir .
Durdurulan faaliyet grubunda bulunan Lifecell, 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla mahsup edilebilir mali zararları üzerinden hesaplanan 1.699.803 TL tutarındaki ertelenmiş vergi varlığını kayıt altına almıştır. Bahsi geçen mali zararlar sınırsız sürelidir. Grup, kullanılabilecek ertelenmiş vergi varlığı tutarını belirlerken ilgili dönemde takip eden yıllara ilişkin iş planlarını kullanmıştır ve 31 Aralık 2023 tarihi itibariyle birikmiş zararların 4 yıl içinde kullanılabileceğini değerlendirilmiştir.
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
Grup entegre bir iletişim ve teknoloji servisi sunma stratejisi çerçevesinde ve ekonomik bütünlük sağlayacak şekilde ana faaliyet bölümlerini "Turkcell Türkiye", "Turkcell Uluslararası" ve "Techfin" olmak üzere üç gruba ayırmaktadır. Bu stratejik bölümlerin bir kısmı aynı hizmetleri vermelerine rağmen, farklı ekonomik durumlardan ve farklı coğrafi konumlardan etkilendikleri için kaynak tahsisi ve performanslarına göre Grup'un faaliyetlerine ilişkin karar almaya yetkili mercii tarafından düzenli olarak gözden geçirilmektedir. Grup'un faaliyetlerine ilişkin karar almaya yetkili mercii Yönetim Kurulu'dur. Ancak Yönetim Kurulu kanunda belirtilen devredilemez yetkileri dışındaki yetkilerini Genel Müdür ve diğer müdürlere devredebilir.
Turkcell Türkiye faaliyet bölümü Türkiye'deki mobil, sabit telekomünikasyon, dijital servisler ve dijital iş servisleri ile ilgili faaliyetleri kapsamaktadır. Turkcell, Turkcell Superonline, Turkcell Satış dijital iş servisleri faaliyetleri, Turkcell Dijital, Turkcell Global Bilgi grup içi faaliyetleri, Turktell, Atmosware Teknoloji, Turkcell Teknoloji, Ultia, Global Tower, Rehberlik Hizmetleri, Turkcell Gayrimenkul, Lifecell Dijital Servisler, Lifecell Bulut, Lifecell TV, Lifecell Müzik ve BiP A.Ş. şirketlerinin operasyonlarını içermektedir.
Turkcell Uluslararası faaliyet bölümü Türkiye dışındaki telekomünikasyon ve dijital servisler ile ilgili faaliyetleri kapsamaktadır. BeST, Kıbrıs Telekom, Eastasia, Lifecell Ventures, Lifetech, Beltower, Lifecell
Digital, Yaani ve BiP B.V. şirketlerinin operasyonlarını içermektedir.
Techfin faaliyet bölümü tüm finansal hizmetler ile ilgili faaliyetlerimizi kapsamaktadır. Turkcell Finansman, Turkcell Ödeme, Turkcell Sigorta, Turkcell Dijital Sigorta, Paycell Europe, Paycell LLC, Turkcell Dijital Teknoloji ve Sofra şirketlerinin operasyonlarını içermektedir.
Diğer faaliyet bölümü ise Turkcell Global Bilgi grup dışı çağrı merkezi faaliyetleri, Turkcell Satış diğer faaliyetleri, Turkcell Enerji, Boyut Enerji, Turkcell GSYF, Dijital Eğitim ve W3'ün operasyonlarını içermektedir.
Her bir bölüm ile ilgili bilgiler aşağıda yer almaktadır. Yönetim, bölüm performanslarının değerlendirilmesinde FAVÖK'ü (faiz, vergi ve amortisman öncesi kar) kullanmaktadır. FAVÖK, Grup tarafından satış gelirleri, satışların maliyeti, pazarlama ve genel yönetim giderlerinin net tutarına amortisman gideri ve itfa paylarının eklenmesi sonucu hesaplanmaktadır. FAVÖK'ün konsolide net dönem karı ile mutabakatı ve FAVÖK'ün unsurları bu dipnotun devamında verilmiştir. FAVÖK, TFRS'de tanımlanan bir finansal performans ölçüsü değildir ve diğer şirketler tarafından tanımlanan benzer göstergeler ile karşılaştırılabilir olmayabilir.
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
| 31 Aralık 2024 | ||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Bölümlerarası | ||||||||||||
| Turkcell Türkiye Turkcell Uluslararası |
Techfin Diğer |
Eliminasyonlar | Konsolide | |||||||||
| 2024 | 2023 | 2024 | 2023 | 2024 | 2023 | 2024 | 2023 | 2024 | 2023 | 2024 | 2023 | |
| Toplam segment gelirleri | 143.771.701 | 132.760.385 | 4.014.854 | 3.790.933 | 8.633.753 | 6.596.195 | 13.443.380 | 14.671.415 | (3.192.324) | (3.165.897) | 166.671.364 | 154.653.031 |
| Bölümlerarası gelir | (1.242.115) | (1.129.650) | (138.877) | (218.173) | (816.397) | (599.563) | (994.935) | (1.218.511) | 3.192.324 | 3.165.897 | - | - |
| Grup dışı gelirler | 142.529.586 | 131.630.735 | 3.875.977 | 3.572.760 | 7.817.356 | 5.996.632 | 12.448.445 | 13.452.904 | - | - | 166.671.364 | 154.653.031 |
| FAVÖK | 66.447.440 | 58.709.420 | 1.473.181 | 1.404.598 | 2.174.255 | 2.320.938 | 152.667 | 1.281.881 | (445.533) | (367.600) | 69.802.010 | 63.349.237 |
| TFRS 9 uyarınca belirlenen | ||||||||||||
| değer düşüklüğü (zararları) | (816.347) | (1.328.887) | (5.361) | (8.742) | (198.699) | (118.363) | (823) | 417 | - | - | (1.021.230) | (1.455.575) |
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
Hasılat, FAVÖK, varlık ve yükümlülük ve önemli tutardaki diğer kalemlere ilişkin mutabakatlar
| 31 Aralık 2024 | 31 Aralık 2023 | |
|---|---|---|
| Sürdürülen faaliyetler dönem karı | 11.086.899 | 15.250.110 |
| Artı(Eksi): | ||
| Vergi gideri | 4.866.033 | (6.750.994) |
| Esas faaliyetlerden diğer gelirler | (15.525.360) | (23.019.962) |
| Esas faaliyetlerden diğer giderler | 3.362.059 | 8.565.530 |
| Yatırım faaliyetlerinden gelirler | (3.991.967) | (10.376.908) |
| Yatırım faaliyetlerinden giderler | 108.275 | 33.433 |
| Finansman gelirleri | (514.462) | (6.636.887) |
| Finansman giderleri | 25.535.397 | 48.808.595 |
| Amortisman, itfa payları ve değer düşüklükleri | 47.563.030 | 45.189.101 |
| Özkaynak yöntemiyle değerlenen yatırımların zararlarından / |
||
| (karlarından) paylar | 3.162.643 | (2.202.029) |
| Parasal kazanç / (kayıp) | (5.850.537) | (5.510.752) |
| Konsolide FAVÖK | 69.802.010 | 63.349.237 |
| Coğrafi bilgiler | ||
| Hasılat | 31 Aralık 2024 | 31 Aralık 2023 |
| Türkiye | 162.795.387 | 151.080.271 |
| Belarus | 2.176.452 | 1.999.047 |
| KKTC | 1.663.255 | 1.527.751 |
| Hollanda | 36.270 | 45.962 |
| 166.671.364 | 154.653.031 | |
| Duran Varlıklar | 31 Aralık 2024 | 31 Aralık 2023 |
| Türkiye | 225.084.618 | 202.561.786 |
| Belarus | 1.067.959 | 1.077.448 |
| KKTC | 2.474.577 | 4.400.398 |
| Bölümlerle ilişkilendirilmeyen varlıklar | 1.955.829 | 641.252 |
| 230.582.983 | 208.680.884 |
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
31 Aralık 2024 ve 2023 tarihleri itibarıyla, nakit ve nakit benzerlerinin detayı aşağıdaki gibidir:
| 31 Aralık 2024 | 31 Aralık 2023 | |
|---|---|---|
| Kasa | 496 | 483 |
| Bankalar | ||
| - Vadesiz mevduat | 4.606.177 | 6.086.543 |
| - Vadeli mevduat | 46.690.906 | 66.139.041 |
| -Ters repo alacakları | 12.373.965 | - |
| Diğer (*) | 5.272.579 | - |
| Değer düşüklüğü karşılığı (-) | (9.790) | (67.411) |
| Nakit ve nakit benzerleri | 68.934.333 | 72.158.656 |
(*)Alım tarihi itibarıyla vadesi 16 Ocak 2025 ve 23 Ocak 2025 olan ABD Hazine Bono'sundan oluşmaktadır.
31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla TL, ABD Doları, Avro ve Çin Yuanı cinsinden vadeli mevduatın ortalama etkin faiz oranları sırasıyla %47,4, %2,7, %2,7 ve %0,3'dür (31 Aralık 2023: %42,2, %4,1, %3,7 ve %0,7). 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla vadeli mevduatın ortalama vadesi 35 gündür (31 Aralık 2023: 39 gün).
31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla ABD Doları cinsinden ters repo alacakları etkin faiz oranı %4,0'tür. 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla ters repo alacaklarının vadesi 3 Ocak 2025'tir. 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla Grup'un ters repo alacakları yoktur.
Nakit akış tablosundaki nakit ve nakit benzerleri mutabakatı aşağıdaki gibidir:
| 31 Aralık 2024 | 31 Aralık 2023 | |
|---|---|---|
| Nakit ve nakit benzerleri | 68.934.333 | 72.158.656 |
| Nakit ve nakit benzerleri faiz tahakkuku | (280.270) | (247.298) |
| Satış amaçlı sınıflandırılan varlıklara ilişkin nakit ve nakit benzeri | - | 5.800.335 |
| Toplam | 68.654.063 | 77.711.693 |
31 Aralık 2024 ve 2023 tarihleri itibarıyla ilişkili olmayan taraflardan kısa vadeli ticari alacakların detayı aşağıdaki gibidir:
| 31 Aralık 2024 | 31 Aralık 2023 | |
|---|---|---|
| Abonelerden alacaklar | 12.001.546 | 10.737.542 |
| Ticari alacaklar ve alınan çekler | 4.014.448 | 4.936.691 |
| Temlikli kurgu alacakları | 1.069.772 | 905.194 |
| Şüpheli alacak karşılığı | (622.519) | (805.115) |
| 16.463.247 | 15.774.312 |
Temlik kurgu alacakları distribütörlerden temlik alınan ve taksitleri Grup aracılığıyla tahsil edilecek olan cihaz alacaklarının henüz vadesi gelmemiş kısmından oluşmaktadır.
Abonelere temlik alacağının aylık taksiti faturalandırıldığında ilgili kısım abonelerden alacaklar hesabına sınıflandırılır. Grup temlik alacağını etkin faiz yöntemine göre değerlemektedir.
31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla ticari alacaklar ve alınan çeklere ilişkin 2.524.051 TL tutarında alınan teminat mektubu bulunmaktadır (31 Aralık 2023: 1.483.974 TL).
Ticari alacaklar ve alınan çeklerin önemli kısmı, bayilerden alacaklar, kurumsal müşterilerden alacaklar, arabağlantı ve uluslararası dolaşım (roaming) alacaklarından oluşmaktadır.
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
31 Aralık 2024 itibarıyla toplam tutarı 328.034 TL (31 Aralık 2023: 470.476 TL) olan uzun vadeli ticari alacaklar, vadesi 1 yıldan uzun 160.699 TL (31 Aralık 2023: 337.022 TL) tutarındaki temlik alacaklarını içermektedir.Uzun vadeli ticari alacaklar için ayrılan şüpheli alacak karşılığı 235 TL'dir (31 Aralık 2023: 601 TL).
İlişkili olmayan taraflardan kısa ve uzun vadeli şüpheli ticari alacaklar ve diğer varlıklar karşılığının, 31 Aralık 2024 ve 2023 tarihlerinde sona eren hesap dönemleri içindeki hareketleri aşağıdaki gibidir:
| Ticari Alacaklar | Diğer Varlıklar | 31 Aralık 2024 | |
|---|---|---|---|
| Açılış bakiyesi | 805.715 | 68.101 | 873.816 |
| Dönem içinde ayrılan (iptal edilen) karşılıklar, net | 1.256.979 | (12.858) | 1.244.121 |
| Yabancı para çevrim farkları | 15.616 | 1 | 15.617 |
| Defterlerden silinen alacaklar | (764.786) | - | (764.786) |
| Tahsilat | (434.216) | (8) | (434.224) |
| Enflasyon etkisi | (256.554) | (19.378) | (275.932) |
| Kapanış bakiyesi | 622.754 | 35.858 | 658.612 |
| Ticari Alacaklar | Diğer Varlıklar | 31 Aralık 2023 | |
| Açılış bakiyesi | 1.476.449 | 98.511 | 1.574.960 |
| Dönem içinde ayrılan karşılıklar | 1.702.146 | 22.404 | 1.724.550 |
| Yabancı para çevrim farkları | 113.610 | 16.615 | 130.225 |
| Defterlerden silinen alacaklar | (1.374.196) | (730) | (1.374.926) |
| Tahsilat | (421.349) | (9) | (421.358) |
| Satış amaçlı sınıflandırılan varlıklara transferler | (106.521) | (22.337) | (128.858) |
| Enflasyon etkisi | (584.424) | (46.353) | (630.777) |
| Kapanış bakiyesi | 805.715 | 68.101 | 873.816 |
31 Aralık 2024 ve 2023 tarihleri itibarıyla, ilişkili olmayan taraflara kısa vadeli ticari borçların detayı aşağıdaki gibidir:
| 31 Aralık 2024 | 31 Aralık 2023 | |
|---|---|---|
| Ticari borçlar | 20.358.995 | 18.300.374 |
| Satış pazarlama giderleri tahakkukları | 394.087 | 240.821 |
| Diğer gider tahakkukları | 1.047.513 | 1.125.287 |
| 21.800.595 | 19.666.482 |
Ticari borçlar, Grup'un faaliyetlerinin olağan seyri kapsamında oluşan borçlardır.
Satış pazarlama giderleri tahakkukları, satış ve pazarlama aktiviteleri ile ilgili alınan ancak henüz faturalanmayan hizmetler için ayrılan karşılıktan oluşmaktadır.
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
| 31 Aralık 2024 | 31 Aralık 2023 | |
|---|---|---|
| Finans sektörü faaliyetlerinden kısa vadeli alacaklar | 7.142.345 | 8.434.770 |
| 7.142.345 | 8.434.770 | |
| 31 Aralık 2024 | 31 Aralık 2023 | |
| Finans sektörü faaliyetlerinden uzun vadeli alacaklar | 367.149 | 856.960 |
| 367.149 | 856.960 |
Finans sektörü faaliyetlerinden alacaklar büyük ölçüde Turkcell Finansman'ın tüketici finansman faaliyetlerine ilişkin abonelerden sözleşmeli temlik alacaklarından, Turkcell Ödeme'nin ödeme hizmetleri ve elektronik para hizmetlerine ilişkin alacaklarından oluşmaktadır. Söz konusu alacaklar, etkin faiz oranı yöntemi kullanılarak itfa edilmiş maliyetle muhasebeleşmektedir.
| 31 Aralık 2024 | 31 Aralık 2023 | |
|---|---|---|
| Genel karşılıklar | 161.491 | 212.167 |
| 161.491 | 212.167 |
Finans sektörü faaliyetlerden kaynaklı şüpheli alacak karşılığının, 31 Aralık 2024 ve 2023 tarihlerinde sona eren hesap dönemleri içindeki hareketleri aşağıdaki gibidir:
| 31 Aralık 2024 | 31 Aralık 2023 | |
|---|---|---|
| Açılış bakiyesi | 212.167 | 213.910 |
| Dönem içinde ayrılan karşılıklar | 413.530 | 233.277 |
| Tahsilatlar | (211.129) | (120.687) |
| Alacak devir sözleşmesi ile devredilen alacaklar(*) | (185.863) | (9.753) |
| Enflasyon etkisi | (67.214) | (104.580) |
| Kapanış bakiyesi | 161.491 | 212.167 |
(*) Turkcell Finansman 2024 yılında, yapmış olduğu alacak devir sözleşmesi ile 2016 ile 2024 yıllarından gelen ve hakkında icra takibi başlatılmış veya hakkında icra takibi başlatılmayarak idari takip sürecinde takibi devam eden şüpheli alacaklarını bir varlık yönetim şirketine devretmiştir.
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
31 Aralık 2024 ve 2023 tarihleri itibarıyla ilişkili olmayan taraflardan kısa vadeli diğer alacaklar tablosu aşağıdaki gibidir:
| 31 Aralık 2024 | 31 Aralık 2023 | |
|---|---|---|
| Vergi dairesinden alacaklar | 280.645 | 168.796 |
| Verilen depozito ve teminatlar | 4.123 | 3.956 |
| Evrensel projesinden alacaklar | - | 109.576 |
| Diğer | 53.795 | 89.254 |
| 338.563 | 371.582 |
31 Aralık 2024 ve 2023 tarihleri itibarıyla ilişkili olmayan taraflardan uzun vadeli diğer alacaklar tablosu aşağıdaki gibidir:
| 31 Aralık 2024 | 31 Aralık 2023 | |
|---|---|---|
| Verilen depozito ve teminatlar | 781.399 | 864.993 |
| 781.399 | 864.993 |
31 Aralık 2024 ve 2023 tarihleri itibarıyla ilişkili olmayan taraflara kısa vadeli diğer borçlar tablosu aşağıdaki gibidir:
| 31 Aralık 2024 | 31 Aralık 2023 | |
|---|---|---|
| Ödenecek diğer vergi ve diğer kesintiler |
3.613.146 | 3.232.969 |
| Ödenecek Hazine Payı ve Evrensel Hizmet Fonu ve |
||
| BTK masraflarına katkı payı | 2.878.900 | 2.541.937 |
| Diğer | 476.266 | 678.660 |
| 6.968.312 | 6.453.566 |
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
| 31 Aralık 2024 | 31 Aralık 2023 | |
|---|---|---|
| Mal ve hizmet satışlarından doğan sözleşme varlıkları | 5.200.448 | 4.608.194 |
| Uzun Vadeli Müşteri Sözleşmelerinden Doğan Varlıklar | ||
| 31 Aralık 2024 | 31 Aralık 2023 | |
| Mal ve hizmet satışlarından doğan sözleşme varlıkları | 165.004 | 146.228 |
Sözleşme varlıkları, aboneler ile yapılan sözleşmeleri içermektedir. Abone sayısının yüksek olması nedeniyle farklı faturalandırma dönemleri mevcuttur. Buna göre, her raporlama döneminin sonunda verilen ancak faturalandırılmayan hizmetler için gelir tahakkuk ettirilir. Bir yıl sonra faturalandırılacak olan cihaz kampanyalarına ilişkin sözleşmeli alacaklar uzun vadeli sözleşme varlıkları altında sunulmaktadır.
Mal ve hizmet satışlarından doğan sözleşme varlıklarından kaynaklı şüpheli alacak karşılığının, 31 Aralık 2024 ve 2023 tarihlerinde sona eren hesap dönemleri içindeki hareketleri aşağıdaki gibidir:
| 31 Aralık 2024 | 31 Aralık 2023 | |
|---|---|---|
| Açılış bakiyesi | 4.893 | 17.476 |
| Dönem içinde ayrılan karşılıklar | 2.359 | (7.135) |
| Enflasyon etkisi | (1.789) | (5.448) |
| Kapanış bakiyesi | 5.463 | 4.893 |
31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla 674.611 TL tutarındaki stoklar cep telefonları, tablet, sim kart, cep telefonu aksesuarları, kule inşaat malzemeleri ve diğer elektronik ürünlerden oluşmaktadır (31 Aralık 2023: 780.377 TL).
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
| 31 Aralık 2024 | 31 Aralık 2023 | |
|---|---|---|
| Peşin ödenmiş giderler | 1.786.065 | 1.228.622 |
| İş avansları |
214.192 | 144.715 |
| 2.000.257 | 1.373.337 | |
| Uzun Vadeli Peşin Ödenmiş Giderler | ||
| 31 Aralık 2024 | 31 Aralık 2023 | |
| Sabit kıymet avansları | 5.579.973 | 4.876.960 |
| Peşin ödenmiş giderler | 268.384 | 533.529 |
| İş avansları |
1.813 | - |
| 5.850.170 | 5.410.489 | |
| Kısa Vadeli Ertelenmiş Gelirler | ||
| 31 Aralık 2024 | 31 Aralık 2023 | |
| Ertelenmiş gelir | 402.414 | 265.076 |
| Alınan avans | 105.147 | 90.800 |
| 507.561 | 355.876 |
Özkaynak yöntemiyle değerlenen yatırımların finansal durum tablolarında yer alan net varlık tutarlarından Grup'un payına isabet eden kısımlar aşağıdaki gibidir:
| 31 Aralık 2024 | 31 Aralık 2023 | |
|---|---|---|
| Sofra | - | 17.826 |
| 31 Aralık 2024 | 31 Aralık 2023 | |
|---|---|---|
| TOGG | 5.294.025 | 8.456.656 |
Özkaynak yöntemiyle değerlenen yatırımların dönem içi hareketleri aşağıdaki gibidir:
| 31 Aralık 2024 | 31 Aralık 2023 | |
|---|---|---|
| Açılış bakiyesi | 8.474.482 | 5.487.963 |
| Özkaynak yönetmiyle değerlenen yatırımların |
||
| (zararlarından)/karlarından paylar | (3.162.643) | 2.202.029 |
| Çıkışlar (-) | (17.882) | - |
| Sermaye artırımı | 68 | 784.490 |
| Kapanış bakiyesi | 5.294.025 | 8.474.482 |
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
31 Aralık 2024 tarihinde sona eren hesap dönemindeki yatırım amaçlı gayrimenkul hareketleri aşağıdaki gibidir:
| 31 Aralık 2024 | 31 Aralık 2023 | |
|---|---|---|
| Maliyet | ||
| Açılış bakiyesi | 1.716.010 | 1.920.177 |
| Transfer | - | (204.167) |
| Kapanış bakiyesi | 1.716.010 | 1.716.010 |
| Birikmiş amortisman | ||
| Açılış bakiyesi | 1.510.465 | 1.661.616 |
| Transfer | - | (163.899) |
| Girişler | 18.211 | 12.748 |
| Kapanış bakiyesi | 1.528.676 | 1.510.465 |
| Net defter değeri | 187.334 | 205.545 |
31 Aralık 2024 tarihinde sona eren hesap döneminde yatırım amaçlı gayrimenkullere ilişkin 18.211 TL (31 Aralık 2023 : 12.748 TL) tutarlı amortisman gideri satışların maliyeti hesabına kaydedilmiştir.
31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla Grup'un yatırım amaçlı gayrimenkullerinin gerçeğe uygun değerleri, SPK tarafından yetkilendirilmiş olup sermaye piyasası mevzuatı uyarınca gayrimenkul değerleme hizmeti veren ve ilgili bölgelerdeki emlakların gerçeğe uygun değer ölçümlemesinde yeterli tecrübeye ve niteliğe sahip bağımsız değerleme şirketleri tarafından belirlenmiştir. Bu değerleme şirketleri Grup'un yatırım amaçlı gayrimenkullerinin gerçeğe uygun değerini çeşitli yöntemler kullanarak (gelir indirgeme yöntemi, pazar karşılaştırma) ve bu yöntemlerin ilgili gayrimenkullerde uygulanabilirliğini dikkate alarak hesaplamıştır.
Yatırım amaçlı gayrimenkullerin gerçeğe uygun değerinin belirlenmesinde, mevcut kullanım değerinin en yükseği ve en iyisi kullanılmıştır.
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
31 Aralık 2024 tarihinde sona eren yıl içinde yatırım amaçlı gayrimenkulden elde edilen kira geliri 6.104 TL'dir (31 Aralık 2023: 34.746 TL). 2023 yılı için kira geliri elde edilen yatırım amaçlı gayrimenkuller ile ilişkilendirilen doğrudan işletme gideri bulunmamaktadır (31 Aralık 2023: Yoktur).
31 Aralık 2024 ve 2023 tarihleri itibarıyla Grup'un yatırım amaçlı gayrimenkulleri ile söz konusu varlıklara ilişkin gerçeğe uygun değer hiyerarşisi aşağıdaki tablolarda gösterilmiştir:
| Kullanılan Değerleme |
||||
|---|---|---|---|---|
| 31 Aralık 2024 | 1. Seviye | 2. Seviye | 3. Seviye | Yöntemi |
| Gebze Serbest Bölge'deki yatırım amaçlı gayrimenkuller |
- | - | 195.000 | Gelir indirgeme yaklaşımı |
| Ankara'daki yatırım amaçlı gayrimenkuller | - | 138.900 | - | Pazar yaklaşımı |
| Adana'daki yatırım amaçlı gayrimenkuller | - | 47.000 | - | Pazar yaklaşımı |
| Aydın'daki yatırım amaçlı gayrimenkuller | - | 27.000 | - | Pazar yaklaşımı |
| Toplam | - | 212.900 | 195.000 | |
| Kullanılan | ||||
| Değerleme | ||||
| 31 Aralık 2023 | 1. Seviye | 2. Seviye | 3. Seviye | Yöntemi |
| Gebze Serbest Bölge'deki yatırım amaçlı | Gelir indirgeme | |||
| gayrimenkuller | - | - | 236.781 | yaklaşımı |
| Ankara'daki yatırım amaçlı gayrimenkuller | - | 139.614 | - | Pazar yaklaşımı |
| Adana'daki yatırım amaçlı gayrimenkuller | - | 35.373 | - | Pazar yaklaşımı |
| Aydın'daki yatırım amaçlı gayrimenkuller | - | 23.101 | - | Pazar yaklaşımı |
Yatırım amaçlı gayrimenkullerin gerçeğe uygun değerlerinin belirlenmesinde kullanılan önemli gözlemlenmeyen girdiler ve duyarlılık analizi aşağıdaki gibidir:
Gelir indirgeme yöntemi kullanılan gayrimenkullerde piyasada geçerli olan kira fiyatlarındaki önemli bir artış /(azalış) gerçeğe uygun değerde önemli bir artışa/(azalışa) neden olacaktır. Ayrıca geçerli piyasa şartları dikkate alınarak hesaplanan risk primi ve indirgeme oranındaki ufak bir artış/(azalış), gerçeğe uygun değerde önemli bir azalışa/(artışa) neden olacaktır.
Pazar yaklaşımı (emsal karşılaştırma) yöntemi kullanılan gayrimenkuller için ilgili gayrimenkullerin bulunduğu bölgede ve benzer koşullarda bulunan taşınmazların piyasa değerlerindeki önemli bir artış/(azalış) gerçeğe uygun değerde önemli bir artışa/(azalışa) neden olacaktır.
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
31 Aralık 2024 tarihinde sona eren hesap dönemindeki maddi duran varlık hareketleri aşağıdaki gibidir:
| Satış amaçlı | |||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| sınıflanan | Yatırım amaçlı | ||||||||
| Değer düşüklüğü | varlıklara ilişkin | gayrimenkule | Yabancı para | ||||||
| Maliyet | 1 Ocak 2024 | Girişler | Çıkışlar | Transfer | / iptali | sınıflama | transfer | çevrim farkları | 31 Aralık 2024 |
| Şebeke ekipmanları (operasyonel) | 262.524.271 | 6.661.908 | (6.928.047) | 14.215.645 | - | - | - | (1.652.431) | 274.821.346 |
| Arazi ve binalar | 16.554.826 | 1.575.790 | (32.410) | 3.071.341 | - | - | - | (230.091) | 20.939.456 |
| Döşeme, demirbaş, tesis ve cihazlar | 17.282.003 | 1.741.655 | (709.955) | 409.490 | - | - | - | (654.412) | 18.068.781 |
| Motorlu taşıtlar | 272.091 | 15.630 | (25.244) | - | - | - | - | (7.786) | 254.691 |
| Özel maliyetler |
5.463.625 | 74.651 | (1.114) | 22.109 | - | - | - | (195) | 5.559.076 |
| Elektrik üretim santrali | 489.643 | 4.546 | - | - | - | - | - | 19 | 494.208 |
| Yapılmakta olan yatırımlar | 3.520.523 | 19.287.242 | (83.315) | (17.682.695) | - | - | - | (25.189) | 5.016.566 |
| 306.106.982 | 29.361.422 | (7.780.085) | 35.890 | - | - | - | (2.570.085) | 325.154.124 | |
| Birikmiş amortismanlar ve değer düşüklükleri | |||||||||
| Şebeke ekipmanları (operasyonel) | 183.042.029 | 17.105.348 | (5.638.083) | - | 16.611 | - | - | (2.466.196) | 192.059.709 |
| Binalar | 4.127.782 | 775.368 | - | - | - | - | - | (125.484) | 4.777.666 |
| Döşeme, demirbaş, tesis ve cihazlar | 17.521.935 | 1.832.636 | (153.228) | - | 2 | - | - | (1.162.731) | 18.038.614 |
| Motorlu taşıtlar | 257.078 | 26.288 | (22.177) | - | - | - | - | (43.147) | 218.042 |
| Özel maliyetler |
4.905.519 | 443.277 | (21) | - | - | - | - | 1.467 | 5.350.242 |
| Elektrik üretim santrali | 23.833 | 25.321 | - | - | - | - | - | 34.953 | 84.107 |
| 209.878.176 | 20.208.238 | (5.813.509) | - | 16.613 | - | - | (3.761.138) | 220.528.380 | |
| Maddi duran varlıklar, net | 96.228.806 | 9.153.184 | (1.966.576) | 35.890 | (16.613) | - | - | 1.191.053 | 104.625.744 |
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
31 Aralık 2023 tarihinde sona eren hesap dönemindeki maddi duran varlık hareketleri aşağıdaki gibidir:
| Satış amaçlı | |||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| sınıflanan | Yatırım amaçlı | ||||||||
| Maliyet | 1 Ocak 2023 | Girişler | Çıkışlar | Transfer | Değer düşüklüğü / iptali |
varlıklara ilişkin sınıflama |
gayrimenkule transfer |
Yabancı para çevrim farkları |
31 Aralık 2023 |
| Şebeke ekipmanları (operasyonel) | 272.692.565 | 7.807.662 | (3.963.934) | 10.742.609 | - | (21.562.779) | - | (3.191.852) | 262.524.271 |
| Arazi ve binalar | 14.440.765 | 2.173.950 | (32.572) | 75.698 | - | (143.546) | 204.167 | (163.636) | 16.554.826 |
| Döşeme, demirbaş, tesis ve cihazlar | 16.322.521 | 1.694.639 | (257.563) | 464.988 | - | (249.176) | - | (693.406) | 17.282.003 |
| Motorlu taşıtlar | 250.342 | 44.319 | (12.044) | 295 | - | (3.572) | - | (7.249) | 272.091 |
| Özel maliyetler |
5.401.828 | 102.035 | (788) | (3) | - | (36.366) | - | (3.081) | 5.463.625 |
| Elektrik üretim santrali | 489.643 | - | - | - | - | - | - | - | 489.643 |
| Yapılmakta olan yatırımlar | 5.515.742 | 10.417.845 | (132.938) | (12.038.902) | 1.262 | (529.600) | - | 287.114 | 3.520.523 |
| 315.113.406 | 22.240.450 | (4.399.839) | (755.315) | 1.262 | (22.525.039) | 204.167 | (3.772.110) | 306.106.982 | |
| Birikmiş amortismanlar ve değer düşüklükleri | |||||||||
| Şebeke ekipmanları (operasyonel) | 187.851.459 | 13.111.126 | (3.925.764) | - | (34.198) | (13.834.432) | - | (126.162) | 183.042.029 |
| Binalar | 2.861.457 | 980.232 | (11.903) | - | (316) | (101.293) | 163.899 | 235.706 | 4.127.782 |
| Döşeme, demirbaş, tesis ve cihazlar | 16.022.790 | 3.057.392 | (183.416) | - | (20) | (183.352) | - | (1.191.459) | 17.521.935 |
| Motorlu taşıtlar | 233.069 | 45.352 | (11.428) | - | - | (2.970) | - | (6.945) | 257.078 |
| Özel maliyetler |
4.886.988 | 52.718 | - | - | - | (32.067) | - | (2.120) | 4.905.519 |
| Elektrik üretim santrali | 34.913 | 24.680 | - | - | - | - | - | (35.760) | 23.833 |
| 211.890.676 | 17.271.500 | (4.132.511) | - | (34.534) | (14.154.114) | 163.899 | (1.126.740) | 209.878.176 | |
| Maddi duran varlıklar, net | 103.222.730 | 4.968.950 | (267.328) | (755.315) | 35.796 | (8.370.925) | 40.268 | (2.645.370) | 96.228.806 |
31 Aralık 2024 ve 2023 tarihlerinde sona eren hesap dönemlerinde, değer düşüklüğünü de içeren amortisman giderleri sırasıyla 20.224.851 TL ve 17.235.704 TL'dir ve satışların maliyeti hesabına kaydedilmiştir.
Değer düşüklüğüne uğramış şebeke ekipmanları, esas olarak hasarlı ya da teknolojik kapasitesi yetersiz olması sebebiyle kullanılması mümkün olmayan GSM ve sabit hat altyapı yatırımlarından oluşmaktadır. 31 Aralık 2024 tarihinde sona eren hesap döneminde maddi duran varlıklarda meydana gelen değer düşüklüğü iptali 16.613 TL olup, bu tutar satışların maliyeti hesabı altındaki amortisman giderlerine kaydedilmiştir (31 Aralık 2023: 35.796 TL değer düşüklüğü).
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
31 Aralık 2024 tarihinde sona eren hesap döneminde maddi olmayan duran varlık hareketleri aşağıdaki gibidir:
| Satış amaçlı sınıflanan |
||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Değer | varlıklara | Yabancı para | ||||||
| Maliyet | 1 Ocak 2024 | Girişler | Çıkışlar | Transfer | düşüklüğü | ilişkin sınıflama | çevrim farkları | 31 Aralık 2024 |
| GSM ve diğer telekomünikasyon işletme lisansları | 98.620.686 | 1.026 | (62.746) | - | - | - | 14.376 | 98.573.342 |
| Bilgisayar yazılımları | 149.697.122 | 10.551.603 | (32.933) | 292.253 | - | - | 888.707 | 161.396.752 |
| Transmisyon hatları yazılımları | 1.520.659 | 1.119 | (506) | - | - | - | 17.288 | 1.538.560 |
| Feshedilmeyen haklar | 1.466.364 | 110.686 | - | - | - | - | - | 1.577.050 |
| Markalar | 15.547 | - | - | - | - | - | (3.402) | 12.145 |
| Müşteri tabanı | 56.445 | - | - | - | - | - | (6.764) | 49.681 |
| Şerefiye | 588.963 | - | - | - | - | - | - | 588.963 |
| Abone kazanım maliyetleri | 55.611.955 | 7.374.968 | - | - | - | - | 337.050 | 63.323.973 |
| Elektrik üretim lisansı | 964.442 | - | - | - | - | - | (93.340) | 871.102 |
| Diğer | 1.817.118 | 282.042 | (1.989) | (35.890) | - | - | 52.184 | 2.113.465 |
| Yapılmakta olan yatırımlar | 362.435 | 293.744 | (1.632) | (292.253) | - | - | 1.724 | 364.018 |
| 310.721.736 | 18.615.188 | (99.806) | (35.890) | - | - | 1.207.823 | 330.409.051 | |
| Birikmiş itfa payları | ||||||||
| GSM ve diğer telekomünikasyon işletme lisansları | 69.428.856 | 5.688.680 | (14.921) | - | - | - | 159.167 | 75.261.782 |
| Bilgisayar yazılımları | 115.615.888 | 8.552.534 | (10.454) | - | 118.174 | - | 434.600 | 124.710.742 |
| Transmisyon hatları yazılımları | 1.520.562 | 32.121 | - | - | - | - | (722) | 1.551.961 |
| Feshedilmeyen haklar | 927.163 | 74.573 | (1.369) | - | - | - | (89) | 1.000.278 |
| Markalar | 4.007 | - | - | - | - | - | (1.232) | 2.775 |
| Müşteri tabanı | 27.065 | 631 | - | - | - | - | (1.713) | 25.983 |
| Abone kazanım maliyetleri | 37.496.661 | 7.460.472 | - | - | - | - | (537.653) | 44.419.480 |
| Elektrik üretim lisansı | (362) | 43.678 | - | - | - | - | 94.051 | 137.367 |
| Diğer | 1.223.858 | 223.594 | (1.764) | - | 773 | - | (20.140) | 1.426.321 |
| 226.243.698 | 22.076.283 | (28.508) | - | 118.947 | - | 126.269 | 248.536.689 | |
| Maddi olmayan duran varlıklar, net | 84.478.038 | (3.461.095) | (71.298) | (35.890) | (118.947) | - | 1.081.554 | 81.872.362 |
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
31 Aralık 2023 tarihinde sona eren hesap döneminde maddi olmayan duran varlık hareketleri aşağıdaki gibidir:
| Satış amaçlı | ||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Değer | sınıflanan | Yabancı para | ||||||
| Maliyet | 1 Ocak 2023 | Girişler | Çıkışlar | Transfer | düşüklüğü | varlıklara | çevrim farkları | 31 Aralık 2023 |
| GSM ve diğer telekomünikasyon işletme lisansları | 101.284.877 | 5.216.431 | (86.334) | 262.501 | - | (7.434.755) | (622.034) | 98.620.686 |
| Bilgisayar yazılımları | 138.268.118 | 11.418.517 | (250.178) | 654.440 | - | (1.963.228) | 1.569.453 | 149.697.122 |
| Transmisyon hattı yazılımları | 1.488.153 | 1.403 | (5.325) | - | - | - | 36.428 | 1.520.659 |
| Feshedilmeyen haklar | 1.462.116 | 4.249 | - | - | - | - | (1) | 1.466.364 |
| Markalar | 16.303 | 77 | (71) | 271 | - | (886) | (147) | 15.547 |
| Müşteri tabanı | 70.698 | - | - | - | - | - | (14.253) | 56.445 |
| Şerefiye (*) | 606.037 | - | - | - | (10.361) | - | (6.713) | 588.963 |
| Abone kazanım maliyetleri | 49.237.523 | 7.263.978 | (180.615) | - | - | (830.279) | 121.348 | 55.611.955 |
| Elektrik üretim lisansı | 1.024.900 | - | - | - | - | 0 | (60.458) | 964.442 |
| Diğer | 1.614.237 | 238.131 | 14.919 | (33.294) | - | (232) | (16.643) | 1.817.118 |
| Yapılmakta olan yatırımlar | 109.604 | 536.249 | (208.108) | (128.603) | - | (1.255) | 54.548 | 362.435 |
| 295.182.566 | 24.679.035 | (715.712) | 755.315 | (10.361) | (10.230.635) | 1.061.528 | 310.721.736 | |
| Birikmiş amortisman | ||||||||
| GSM ve diğer telekomünikasyon işletme lisansları | 68.226.836 | 6.172.793 | (6.881) | - | - | (4.611.507) | (352.385) | 69.428.856 |
| Bilgisayar yazılımları | 105.290.313 | 9.277.415 | (195.150) | - | 22.691 | (195.330) | 1.415.949 | 115.615.888 |
| Transmisyon hatları | 1.465.803 | 37.976 | (5.325) | - | - | 14.338 | 7.770 | 1.520.562 |
| Feshedilmeyen haklar | 837.147 | 91.395 | - | - | (723) | (656) | 927.163 | |
| Markalar | 23.840 | 94 | - (30) |
- | - | (10.655) | (9.242) | 4.007 |
| Müşteri tabanı | 50.607 | 2.895 | - | - | - | (13.855) | (12.582) | 27.065 |
| Abone kazanım maliyetleri | 29.407.136 | 9.214.832 | (180.615) | - | - | (558.856) | (385.836) | 37.496.661 |
| Elektrik üretim lisansı | 14.348 | 43.555 | - | - | - | (76.079) | 17.814 | (362) |
| Diğer | 1.075.416 | 188.860 | (1.185) | - | 689 | (13.751) | (26.171) | 1.223.858 |
| 206.391.446 | 25.029.815 | (389.186) | - | 23.380 | (5.466.418) | 654.661 | 226.243.698 | |
| Maddi Olmayan Duran Varlıklar | 88.791.120 | (350.780) | (326.526) | 755.315 | (33.741) | (4.764.217) | 406.867 | 84.478.038 |
31 Aralık 2024 ve 2023 tarihlerinde sona eren hesap dönemlerinde değer düşüklüğünü de içeren itfa payları sırasıyla 22.195.230 TL ve 25.063.556 TL olup satışların maliyeti hesabına kaydedilmiştir.
31 Aralık 2024 tarihinde sona eren hesap döneminde maddi olmayan duran varlıklarda meydana gelen değer düşüklüğü 118.947 TL olup, bu tutar satışların maliyeti hesabı altındaki amortisman giderlerine kaydedilmiştir (31 Aralık 2023: 33.741 TL). Bilgisayar yazılımları maddi olmayan duran varlık kriterlerini taşıyan grup içi yazılım geliştirme maliyetlerini kapsamaktadır. 31 Aralık 2024 tarihinde sona eren hesap dönemi itibarıyla Grup içinde yaratılan bilgisayar yazılımları tutarı 3.085.043 TL'dir (31 Aralık 2023: 2.373.151 TL). Araştırma maliyetleri olan 313.971 TL'lik tutar ise satışların maliyeti altında muhasebeleştirilmiştir (31 Aralık 2023 : 191.497 TL). Turkcell
31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla 2G, 3G ve 4.5G lisanlarının net defter değeri sırasıyla 3.764.773 TL, 2.620.164 TL, 16.389.670 TL'dir (31 Aralık 2023: 4.650.619 TL; 3.275.205 TL; 20.494.839 TL).
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
Kullanım hakkı varlıklarının 31 Aralık 2024 ve 2023 tarihleri itibarıyla bakiyesi ve ilgili dönemdeki amortisman ve itfa payı giderleri aşağıdaki gibidir:
| Network | Motorlu | Genel | ||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Kirası Saha |
Bina | Ekipmanları | Taşıtlar | Geçiş Hakları |
Lisans | Diğer | Toplam | |
| 1 Ocak 2024 tarihindeki bakiye |
5.581.357 | 1.839.066 | 296.118 | 208.799 | 608.681 | 1.081 | 324.112 | 8.859.214 |
| Dönem amortisman ve itfa payı giderleri |
(2.370.122) | (586.709) | (1.270.748) | (316.959) | (146.913) | (129.730) | (303.557) | (5.124.738) |
| 31 Aralık 2024 tarihindeki bakiye |
5.216.199 | 1.890.705 | 251.298 | 1.580.773 | 718.028 | 28.726 | 488.143 | 10.173.872 |
| Network | Motorlu | Genel | ||||||
| Saha Kirası |
Bina | Ekipmanları | Taşıtlar | Geçiş Hakları |
Lisans | Diğer | Toplam | |
| 1 Ocak 2023 tarihindeki bakiye |
6.703.258 | 1.647.369 | 327.389 | 433.893 | 520.448 | 1.510.873 | 485.477 | 11.628.707 |
| amortisman ve itfa payı giderleri Dönem |
(3.078.463) | (453.882) | (1.454.769) | (257.664) | (115.299) | (244.734) | (400.579) | (6.005.390) |
| 31 Aralık 2023 tarihindeki bakiye |
5.581.357 | 1.839.066 | 296.118 | 208.799 | 608.681 | 1.081 | 324.112 | 8.859.214 |
Grup, 31 Aralık 2024 tarihinde sona eren hesap döneminde 6.841.866 TL (31 Aralık 2023: 5.761.599 TL) tutarında kullanım hakkı varlığını aktifleştirmiştir. 31 Aralık 2024 tarihinde sona eren hesap döneminde kiralama yükümlülüklerine ilişkin faiz gideri 1.146.344 TL (31 Aralık 2023: 1.200.653 TL), amortisman ve itfa payı gideri 5.124.738 TL (31 Aralık 2023: 6.005.390 TL) olup satışların maliyeti hesabına kaydedilmiştir. 31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla 1.916.539 TL tutarında kullanım hakkı varlığı satış amaçlı sınıflandırılan varlık olarak sınıflandırılmıştır (Dipnot 3).
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
Grup'un 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla 588.963 TL tutarında şerefiye bulunmaktadır (31 Aralık 2023: 588.963 TL).
Grup, ilgili finansal durum tablosu tarihinde bir varlığa ilişkin değer kaybının olduğuna dair herhangi bir gösterge olup olmadığını değerlendirir. Eğer böyle bir gösterge mevcutsa, o varlığın geri kazanılabilir tutarı tahmin edilir. Eğer söz konusu varlığın geri kazanılabilir tutarı, o varlığın veya o varlığa ait nakit üreten herhangi bir biriminin kayıtlı değerinden yüksekse, değer düşüklüğü meydana gelmemiştir.
31 Aralık 2024 ve 2023 itibarıyla, Grup'un herhangi bir nakit üreten biriminde değer düşüklüğü göstergesi tespit edilmemiş olup, bu doğrultuda herhangi bir değer düşüklüğü testi gerçekleştirilmemiştir. Dipnot 3'te açıklandığı üzere, Grup, 31 Aralık 2023 itibarıyla Ukrayna nakit üreten birimini satılmak üzere sınıflandırmıştır. Satış amaçlı sınıflandırmadan önce Grup bir değerlendirme yapmış ve Ukrayna nakit üreten birimi için değer düşüklüğü göstergesi belirlememiştir.
Kullanıma ve satışa hazır hale getirilmesi önemli ölçüde zaman isteyen varlıklar (özellikli varlıklar)söz konusu olduğunda, satın alınması, yapımı veya üretimi ile doğrudan ilişkilendirilen borçlanma maliyetleri, ilgili varlık kullanıma veya satışa hazır hale getirilene kadar varlığın maliyetine dahil edilmektedir. Diğer tüm borçlanma maliyetleri, oluştukları dönemde kar veya zarar tablosuna kaydedilmektedir.
Özellikli varlıkların maliyetine dahil edilen toplam borçlanma gideri 31 Aralık 2024 tarihinde sona eren yıl için yoktur (31 Aralık 2023: Yoktur).
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
31 Aralık 2024 ve 2023 tarihleri itibarıyla diğer kısa vadeli karşılıkların dönem içindeki hareketleri aşağıdaki gibidir:
| Dava (**) | Personel prim (*) | Toplam | |
|---|---|---|---|
| 1 Ocak 2024 açılış bakiyesi | 649.603 | 2.202.662 | 2.852.265 |
| Dönem içerisinde ayrılan / (iptal edilen) | (29.560) | 5.546.720 | 5.517.160 |
| Ödemeler | (198.164) | (2.364.447) | (2.562.611) |
| Uzun vadeli karşılıklardan transferler | 83.117 | - | 83.117 |
| Kur değişiminin etkisi | - | 4.362 | 4.362 |
| Enflasyon etkisi | (182.192) | (1.061.743) | (1.243.935) |
| 31 Aralık 2024 kapanış bakiyesi | 322.804 | 4.327.554 | 4.650.358 |
| Dava (**) | Personel prim (*) | Toplam | |
|---|---|---|---|
| 1 Ocak 2023 açılış bakiyesi | 75.821 | 1.717.983 | 1.793.804 |
| Dönem içerisinde ayrılan / (iptal edilen) | 739.276 | 3.836.212 | 4.575.488 |
| Ödemeler | (34.060) | (2.140.239) | (2.174.299) |
| Uzun vadeli karşılıklardan transferler | 66.452 | - | 66.452 |
| Kur değişiminin etkisi | 131 | 55.261 | 55.392 |
| Satış amaçlı sınıflandırılan varlıklara transferler | (14.460) | (253.298) | (267.758) |
| Enflasyon etkisi | (183.557) | (1.013.257) | (1.196.814) |
| 31 Aralık 2023 kapanış bakiyesi | 649.603 | 2.202.662 | 2.852.265 |
(*) Hisse bazlı ödemeler rakamı personel primleri içerisindedir. Detaylar için Dipnot 22'ye bakınız.
(**) Detaylar için Dipnot 20.3'e bakınız.
31 Aralık 2024 ve 2023 tarihleri itibarıyla diğer uzun vadeli karşılıkların dönem içindeki hareketleri aşağıdaki gibidir:
| Duran varlık | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| söküm, taşıma, | |||||
| restorasyon | |||||
| Dava | yükümlülüğü | Toplam | |||
| 1 Ocak 2024 açılış bakiyesi | 159.679 | 1.831.932 | 1.991.611 | ||
| Dönem içerisinde ayrılan / (iptal edilen) | 223.229 | 19.131 | 242.360 | ||
| Ödemeler | - | (26.535) | (26.535) | ||
| Kısa vadeli karşılıklara transferler | (83.117) | - | (83.117) | ||
| Kur değişiminin etkisi | - | 19.715 | 19.715 | ||
| Yeniden değerleme | - | 176.581 | 176.581 | ||
| İskonto etkisi |
- | 281.789 | 281.789 | ||
| Enflasyon etkisi | (66.019) | (617.610) | (683.629) | ||
| 31 Aralık 2024 kapanış bakiyesi | 233.772 | 1.685.003 | 1.918.775 |
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
| Duran varlık | |||
|---|---|---|---|
| söküm, taşıma, | |||
| restorasyon | |||
| Dava | yükümlülüğü | Toplam | |
| 1 Ocak 2023 açılış bakiyesi | 113.460 | 2.191.118 | 2.304.578 |
| Dönem içerisinde ayrılan / (iptal edilen) | 179.870 | 104.757 | 284.627 |
| Ödemeler | - | (32.674) | (32.674) |
| Kısa vadeli karşılıklara transferler | (66.452) | - | (66.452) |
| Kur değişiminin etkisi | - | 295.301 | 295.301 |
| Yeniden değerleme | - | 394.089 | 394.089 |
| İskonto etkisi |
- | 160.070 | 160.070 |
| Satış amaçlı sınıflandırılan varlıklara transferler | - | (294.614) | (294.614) |
| Enflasyon etkisi | (67.199) | (986.115) | (1.053.314) |
| 31 Aralık 2023 kapanış bakiyesi | 159.679 | 1.831.932 | 1.991.611 |
Duran varlık söküm, taşıma, restorasyon yükümlülüğü hesaplamasında kullanılan ortalama iskonto oranı aralığı %9,5 – %31,2'dir (31 Aralık 2023: %11,5 – %29,6).
Grup'un, maddi duran varlıklarının sökümü, taşıma ve restorasyon yükümlülüğü bulunmaktadır. Söküm maliyetleri, güvenilir tahminlerle belirlenmiş gerçeğe uygun gelecekteki nakit akımlarının, mevcut piyasa koşullarında paranın zaman değerini ve yükümlülüğe ilişkin olan risklerin etkileri dikkate alınarak belirlenen vergi öncesi iskonto oranı ile raporlama tarihine indirgenmesiyle hesaplanmıştır.
Duran varlık söküm, taşıma restorasyon yükümlülüğünün GSM hizmetleri malzemelerinin faydalı ömrü ile uyumlu şekilde gerçekleşmesi beklenmektedir.
Yukarıda belirtilen cari dönemde gerçekleşen artış kalemleri nakit olmayan işlemlerden oluşmakta olup nakit akım tablosunda maddi duran varlıklar ile netleştirilerek gösterilmiştir.
Grup'un taraf olduğu, mali tablolar açısından önemlilik arz eden çeşitli dava, soruşturma ve denetimlere ilişkin açıklamalar, aşağıda yer almaktadır. Dava ve soruşturmalara ilişkin tutarlar 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla nominal bedelleri ile açıklanmıştır.
.
Büyük Mükellefler Vergi Dairesi, 2011 dönemi için Şirket aleyhine cezalı ÖİV tarhiyatı yapmış, Şirket bu tarhiyat için yapılandırma başvurusunda bulunmuş; başvuru reddedilmiştir. Ret işlemi sonrası açılan dava, Şirket lehine kesinleşmiştir.
Şirket, bu dava sonucunda 47.405 TL anapara ile uğradığı 36.000 TL zararın tazmini talebiyle dava açmıştır. İlk derece mahkemesi 47.269 TL'nin faiziyle birlikte iadesine karar vermiştir. Bölge İdare Mahkemesi tarafların istinaf başvurularını reddetmiştir. Dava temyiz aşamasında devam etmektedir.
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
Rekabet Kurulu, Haziran 2011'de Şirket hakkında 4054 sayılı Kanun'un 4. ve 6. maddelerini değerlendirmiş, 6'ncı maddesini ihlal ettiği gerekçesiyle 91.942 TL tutarında idari para cezası uygulamıştır. Şirket, kararın kendi aleyhine olan bölümlerinin iptali için dava açmış, ilk derece mahkemesi ve temyiz incelemelerinde dava Şirket aleyhine kesinleşmiştir. Karara karşı Şirket tarafından süresi içerisinde Anayasa Mahkemesine bireysel başvuruda bulunulmuş olup; inceleme devam etmektedir.
Ayrıca Vergi Dairesi, bu cezaya ilişkin ödeme emri düzenlemiş, Şirket, ödeme emrinin iptali talebiyle dava açmış ancak bu dava da aleyhe kesinleşmiştir. Cezanın 47.780 TL'si, 2021'de Şirket'in başka bir dava sonucu kazandığı alacağından mahsup edilmiştir. Kalan 44.162 TL Nisan 2022'de ödenmiştir.
Öte yandan bahsi geçen Rekabet Kurulu kararı ile bağlantılı olarak zarara uğradıkları iddiası ile üç özel şirket fazlaya dair hakları saklı tutularak, toplam 112.084 TL tazminat talebi ile dava açmıştır.
Bu davalardan, 110.484 TL tutarındaki maddi tazminat ile birlikte 3 katına kadar tazminat talebiyle açılan davada 19 Nisan 2024 tarihinde arabuluculuk yoluyla anlaşmaya varılmış ve Şirket tarafından 3 Mayıs 2024 tarihinde 130.000 TL ödenmiştir. Mahkeme, arabuluculuk nedeniyle davanın konusuz kaldığını belirterek karar vermeye yer olmadığına karar vermiş ve karar kesinleşmiştir.
500 TL tutarındaki maddi tazminat talebiyle açılan davada, bilirkişi raporuna itiraz edilmiş ve dosya yeni bir heyete gönderilmiştir. Bilirkişi raporu dosyasına sunulmuştur. Taraflarsüresi içerisinde bilirkişi raporuna itiraz etmiştir. Mahkeme tarafların itirazları doğrultusunda aynı bilirkişi heyetinden ek rapor alınmasına karar vermiştir. Dosya bilirkişi incelemesindedir. Diğer dava ise Şirket lehine kesinleşmiştir.
Öte yandan, Rekabet Kurulu'nun Şirket'in 4'üncü maddeyi ihlal etmediğine dair bölümünün iptali için üçüncü bir kişi tarafından dava açılmış ve Danıştay tarafından kararın bu bölümü iptal edilmiştir. Sonrasında, Rekabet Kurulu tarafından yeni bir denetim yürütülerek 2019 yılında 4'üncü maddenin ihlal edildiği gerekçesiyle 91.942 TL para cezası uygulamıştır. Kurul, itirazların bir bölümünü kabul ederek, idari para cezasını 61.294 TL 'ye düşürmüştür. Söz konusu 61.294 TL para cezası indirim kapsamında 45.971 TL olarak 9 Nisan 2020 tarihinde ödenmiş, Cezanın iptali için açılan dava ise ilk derece ve istinaf aşamalarında aleyhe sonuçlanmıştır. Dosyanın temyiz incelemesi devam etmektedir.
Rekabet Kurumu, iş gücü piyasasında centilmenlik anlaşmaları yapılarak 4054 sayılı Kanunun 4. maddesinin ihlal edilip edilmediğini tespit etmek amacıyla soruşturma açmıştır. Soruşturma sonucunda, 27 Şubat 2024 tarihinde Şirket'e 57.301 TL idari para cezası verilmesine karar verilmiştir. Bu bedel, 31 Aralık 2024 tarihli konsolide finansal tablolarda yükümlülük olarak muhasebeleştirilmiş olup, gerekçeli kararın tebliği sonrası ödenecektir.
BTK, elektronik haberleşme şebekesine ve haberleşme hizmetlerine ilişkin yatırımlarının belirli bir bölümünü Türkiye'de Ar-Ge merkezi bulunan tedarikçilerden, belirli bir bölümünü Türkiye'de ürün veya sistem geliştirmek üzere kurulmuş olan Kobi niteliğindeki tedarikçiler tarafından Türkiye'de üretilen ürünlerden ve belli bir kısmını ise ilgili mevzuat çerçevesinde yerli malı belgeli olduğu belirlenen ürünlerden sağlanmasına ilişkin ilgili mevzuattan kaynaklanan yükümlülüklerin yerine getirip getirmediğinin incelenmesine yönelik yıllık denetimler gerçekleştirmektedir. 2013-2018 dönemine ilişkin gerçekleştirilen denetimler sonucunda şirkete toplam 95.487 TL idari para cezası uygulanmış, bu cezalar erken ödeme indiriminden faydalanılarak 71.615 TL olarak ödenmiş olmakla beraber cezaların iptali için başlatılan hukuki süreçler devam etmektedir.
Ayrıca BTK tarafından, 3G ve 4.5G yatırım yükümlülüklerine ilişkin rutin incelemeler gerçekleştirmektedir. Bu inceleme süreci 2018-2021 dönemleri için devam etmektedir.
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
BTK, faturalı ve ön ödemeli abonelere yapılacak iade usullerini düzenleyen Kurul Kararları kapsamında abonelere yapılan iade işlemlerinin mevzuata uygunluğunu incelemiştir. Denetim sonucunda kurul Şirkete 2010-2018 dönemleri için çeşitli idari para cezaları uygulamış olup, ilgili idari para cezaları geçmiş yıllarda ödenmiştir. Şirket tarafından ilgili işlem ve para cezasının iptali talebiyle başlatılan hukuki süreç temyiz aşamasında devam etmektedir. Öte yandan abonelere eksik ödendiği belirtilen tutar gecikme faizi ile birlikte 98.333 TL olarak 18 Mayıs 2023 tarihinde gecikme zammıyla birlikte ihtirazı kayıtla ödenmiştir.
Turkcell ve Superonline hakkında halihazırda benzer konuda devam eden İadeler Denetimleri ile yine Turkcell hakkında devam eden Ön Ödemeli Hatlarda Kalan TL'nin İadesi Denetiminin (1 Mart 2019 – 30 Nisan 2021 Dönemi) inceleme süreci devam etmektedir. Öte yandan Turkcell hakkında bir sonraki döneme ilişkin (1 Mayıs 2021 – 30 Eylül 2022 Dönemi) Ön Ödemeli Hatlarda Kalan TL'nin İadesi Denetimi başlatılmıştır.
BTK, abonelik sözleşmelerinin kuruluşu, uygulanması ve açık hatlara ilişkin yükümlülüklerin incelenmesi sonucunda 2 Ocak 2024 tebliğ tarihli Kurul Kararı ile Şirket'e toplam 99.132 TL idari para cezası uygulamıştır. İdari para cezası erken ödeme indirimiyle 74.349 TL olarak 31 Ocak 2024'de ödenmiştir. Şirket tarafından ilgili işlem ve para cezasının iptali talebiyle başlatılan hukuki süreç devam etmektedir. BTK tarafından, Turkcell ve Superonline için abonelik sözleşmeleri ve Numara taşıma denetimleri devam etmektedir.
BTK, Turkcell ve Superonline'ın abonelik sürecinde Kimlik Doğrulama Yönetmeliği'nin yüz yüze kimlik doğrulama ile ilgili hükümlerine uymadığını ve biyometrik verilerin kaydedildiğini tespit etmiştir. Bu ihlaller nedeniyle her iki şirket hakkında toplam 4 ayrı ihlal tespiti yapılmış ve idari para cezası uygulanabileceği belirtilmiştir. İlgili mevzuatın "…millî güvenlik, kamu düzeni veya kamu hizmetinin gereği gibi yürütülmesi ve kanunlarla getirilen hükümlerin uygulanması amaçlarıyla gerekli tedbirleri almaya, gerektiğinde tesisleri tazminat karşılığında devralmaya, belirlediği süre içerisinde yetkilendirme ücretinin ödenmemesi ya da ağır kusur halinde verdiği yetkilendirmeyi iptal etmeye yetkilidir." hükmü kapsamında idari işlem tesis edilebileceği değerlendirilerek Şirketlerin açıklamaları talep edilmiştir. Yazılı savunmalar 11 Mart 2024 tarihinde Kuruma sunulmuştur. Konuya ilişkin inceleme devam etmektedir. İnceleme kapsamında 3 Aralık 2024 tarihinde sözlü savunma toplantısı gerçekleştirilmiştir.
İlgili mevzuat ile 2024/UK-ETD/412 sayılı Kurul Kararının hükümlerine aykırı olarak, SMŞH (Sanal Mobil Şebeke Hizmeti) yetkilendirmesi kapsamında Netgsm'in yeni tesis ya da numara taşıma yoluyla şebekemizden hizmet almak isteyen abonelerine hizmet sunulmaması nedeniyle Şirketimiz hakkında inceleme başlatılmıştır. İnceleme kapsamında iletilen ihlal tespitine ilişkin yazılı açıklamalarımız hazırlanarak Kuruma iletilmiştir. 14 Ocak 2025 tarihinde ise sözlü savunma toplantısı gerçekleştirilmiştir. Ayrıca 2024/UK-ETD/412 sayılı Kurul Kararının iptali talebiyle dava açılmış olup henüz karar verilmemiştir.
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
BTK tarafından ilgili mevzuata uygun hareket edilip edilmediğinin tespiti amacıyla rutin veya özel denetimler yürütülebilmekte olup, hali hazırda sonuçlanmış olan denetimlerin içeriği hakkında özet bilgi aşağıda sunulmuştur.
BTK tarafından yukarıda yürütülen rutin veya özel denetimler sonucu tebliğ edilen tüm idari para cezaları erken ödeme indirimiyle beraber ödenmiş olup, bir kısmının iptali için hukuk müşavirliğinin görüşleri doğrultusunda başlatılan hukuki süreçler devam etmektedir. İlgili idari para cezalarının toplam tutarı 30.515 TL'dir.
BTK tarafından ilgili mevzuata uygun hareket edilip edilmediğinin tespiti amacıyla rutin veya özel denetimler yürütülebilmekte olup, hali hazırda sonuçlanmamış olan denetimlerin içeriği hakkında özet bilgi aşağıda sunulmuştur.
Şirket tarafından BTK'nın 2018 hesap dönemi için telsiz ücretlerine yönelik ilettiği yazı kapsamında, 2018 ve 2019 hesap dönemlerine ilişkin 2019 yılının Kasım ayında 128.429 TL tutarında ödeme ihtirazi kayıt yöntemiyle gerçekleşmiş, 2018 yılı için yasal yollara başvurulmuş olup hukuki süreç devam etmektedir. Diğer yandan, 2018/Aralık dönemi için BTK tarafından ek talep edilen 13.465 TL ödeme 29 Ocak 2021 tarihinde yine ihtirazi kayıt ile yapılmıştır. Süreç devam etmektedir.
Şirket Yönetimi tarafından çeşitli dava, soruşturma, denetim ve devam eden incelemelere ilişkin olarak, ekonomik fayda içeren kaynakların işletmeden çıkma ihtimali değerlendirilmiş ve yükümlülüğü güvenilir bir şekilde tahmin edilebilen soruşturmalar için 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla hazırlanan özet konsolide finansal tablolarda 249.519 TL karşılık bulunmaktadır (31 Aralık 2023: 379.519 TL). Devam eden soruşturma, inceleme, dava ve denetimler için ayrılan karşılık Şirket Yönetiminin en iyi tahminini temsil etmektedir ve gelecekteki sonuçları Grup'un değerlendirmelerinden farklılık gösterebilir.
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
31 Aralık 2024 ve 2023 tarihleri itibarıyla Grup'un teminat, rehin ve ipotek ("TRİ") pozisyonuna ilişkin tabloları aşağıdaki gibidir:
| 31 Aralık 2024 | 31 Aralık 2023 | |||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| TL Karşılığı | TL ABD Doları | Avro | HRV | TL Karşılığı (*) | TL | ABD | Avro | HRV | ||
| A. Kendi tüzel kişiliği adına vermiş olduğu TRİ'lerin toplam tutarı | 9.347.145 4.227.273 | 7.564 | 132.092 | - | 13.072.499 | 6.221.091 | 15.008 | 132.119 | - | |
| Teminat | 9.347.145 4.227.273 | 7.564 | 132.092 | - | 13.072.499 | 6.221.091 | 15.008 | 132.119 | - | |
| Rehin | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - |
| İpotek | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - |
| B. Konsolidasyon kapsamına dahil edilen ortaklıklar lehine vermiş olduğu TRİ'lerin | ||||||||||
| toplam tutarı | 9.311.722 | 650.000 | 62.270 | 176.044 | - | 10.330.974 | 2.050.179 | 26.107 | 74.036 3.296.932 | |
| Teminat | 9.311.722 | 650.000 | 62.270 | 176.044 | - | 10.330.974 | 2.050.179 | 26.107 | 74.036 3.296.932 | |
| Rehin | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - |
| İpotek | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - |
| C. Olağan ticari faaliyetlerinin yürütülmesi amacıyla diğer 3. Kişilerin borcunu temin | ||||||||||
| amacıyla vermiş olduğu TRİ'lerin toplam tutarı | 1.853.021 1.852.915 | 3 | - | - | 2.427.497 | 2.425.542 | 46 | - | - | |
| Teminat | 1.853.021 1.852.915 | 3 | - | - | 2.427.497 | 2.425.542 | 46 | - | - | |
| Rehin | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - |
| İpotek | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - |
| D. Diğer verilen TRİ'lerin toplam tutarı | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - |
| i.Ana ortak lehine vermiş olduğu TRİ'lerin toplam tutarı | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - |
| Teminat | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - |
| Rehin | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - |
| İpotek | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - |
| ii.B ve C maddeleri kapsamına girmeyen diğer grup şirketleri lehine vermiş olduğu | ||||||||||
| TRİ'lerin toplam tutarı | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - |
| Teminat | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - |
| Rehin | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - |
| İpotek | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - |
| iii.C maddesi kapsamına girmeyen 3. Kişiler lehine vermiş olduğu TRİ'lerin toplam tutarı | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - |
| Teminat | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - |
| Rehin | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - |
| İpotek | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - |
| Toplam TRİ | 20.511.888 6.730.188 | 69.837 308.136 | - | 25.830.970 10.696.812 | 41.161 206.155 3.296.932 |
(*) 31 Aralık 2024 satın alma gücü ile ifade edilmiştir.
Yukarıda D maddesinde sınıflandırılan TRİ bulunmaması nedeniyle özkaynak toplamına oranı verilmemiştir.
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
Grup'un 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla maddi duran varlık, envanter ile sponsorluk, bakım ve reklam hizmet alımı ile ilgili toplam 4.282.294 TL (31 Aralık 2023: 7.305.345 TL) tutarında satın alma taahhütleri bulunmaktadır. Satın alma taahhütlerine ilişkin ödemeler, ilgili sözleşmeleri uyarınca 4 yıllık döneme yayılmıştır.
30 Kasım 2022 tarihinde BeST ve Şirket arasında 2022-2032 yıllarını kapsayan, telekomünikasyon altyapısının geliştirilmesine yönelik anlaşma uyarınca BeST'in toplam yatırım tutarı 100.000 ABD Doları tutarından az olmayacak şekilde bir yatırım taahütü bulunmaktadır. 31 Aralık 2024 hesap dönemi itibarıyla kalan yatırım taahhütü tutarı 76.997 ABD Doları'dır (2.712.095 TL).
31 Aralık 2024 itibarıyla, ters repo alacaklarına istinaden 12.373.965 TL tutarında geri satım taahhütü bulunmaktadır. Grup'un 31 Aralık 2023 itibarıyla geri satım taahütü bulunmamaktadır.
31 Aralık 2024 ve 2023 tarihleri itibarıyla çalışanlara sağlanan faydalar kapsamında borçlar aşağıdaki gibidir:
| 31 Aralık 2024 | 31 Aralık 2023 | |
|---|---|---|
| Sosyal güvenlik katkılarına ilişkin borçlar | 438.120 | 709.739 |
| Çalışanların ücret tahakkukları | 430.518 | 356.104 |
| Diğer | 23.469 | 38.044 |
| 892.107 | 1.103.887 |
Grup'un muhasebe politikaları, Grup'un kıdem tazminatı yükümlülüğünü tahmin etmek için aktüeryal değerleme yöntemlerinin kullanılmasını öngörmektedir. Kıdem tazminatı karşılığı, öngörülen birim kredi yöntemi kullanılarak, bağımsız bir aktüeryal danışmanlık şirketi ile birlikte Grup tarafından ve tüm çalışanların emeklilikleri dolayısıyla ileride doğacak yükümlülük tutarlarının bugünkü net değerine göre hesaplanmış ve ilişikteki konsolide finansal tablolarda yansıtılmıştır. Buna göre toplam yükümlülüğün hesaplanmasında iskonto oranı beklenen ödeme süresi dikkate alınarak %2,2 olarak kullanılmıştır (31 Aralık 2023: %2,5).
Temel varsayım, her yıllık hizmet için belirlenen tavan yükümlülüğünün enflasyon ile orantılı olarak artmasıdır. Böylece uygulanan iskonto oranı enflasyonun beklenen etkilerinden arındırılmış gerçek oranı gösterir. Grup'un kıdem tazminatı yükümlülüğü ilerleyen yıllardaki tavan fiyat artışlarının enflasyonun üzerinde gerçekleşme beklentisi sebebiyle 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla 35,1 TL üzerinden hesaplanmaktadır (31 Aralık 2023: 23,5 TL). 31 Aralık 2024 ve 2023 tarihleri itibarıyla, çalışanlara sağlanan faydalara ilişkin uzun vadeli karşılık tutarına kıdem tazminatı ve kullanılmayan izin karşılıkları dahildir. Kullanılmayan izin karşılıkları 31 Aralık 2024 ve 2023 tarihleri itibarıyla sırasıyla 629.646 TL ve 531.080 TL'dir.
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
Kıdem tazminatı karşılığının dönem içindeki hareketleri aşağıdaki gibidir:
| 31 Aralık 2024 | 31 Aralık 2023 | |
|---|---|---|
| Açılış bakiyesi | 2.432.042 | 3.784.363 |
| Dönem içerisinde ayrılan karşılık | 493.886 | 514.385 |
| Aktüeryal kayıp/(kazanç) | 176.940 | 216.218 |
| Ödemeler | (408.583) | (814.327) |
| İskonto gideri |
532.144 | 235.217 |
| Enflasyon etkisi | (823.997) | (1.503.814) |
| Kapanış bakiyesi | 2.402.432 | 2.432.042 |
31 Aralık 2024 ve 2023 tarihleri itibarıyla kıdem tazminatı karşılığı hesaplamasında aşağıdaki önemli varsayımlara duyarlılık analizi yapılmıştır:
| 31 Aralık 2024 | Faiz Oranı | Enflasyon Oranı | ||
|---|---|---|---|---|
| Duyarlılık Seviyesi | %1 artış | %1 azalış | %1 artış | %1 azalış |
| Değişim | (14,2%) | 17,2% | 6,6% | (22,7%) |
| Kıdem Tazminat Yükümlülüğüne Net Etkisi | (341.145) | 412.978 | 158.561 | (545.352) |
| 31 Aralık 2023 | Faiz Oranı | Enflasyon Oranı | ||
|---|---|---|---|---|
| Duyarlılık Seviyesi | %1 artış | %1 azalış | %1 artış | %1 azalış |
| Değişim | (14,1%) | 17,0% | 17,2% | (14,4%) |
| Kıdem Tazminat Yükümlülüğüne Net Etkisi | (342.918) | 413.204 | 419.284 | 350.214 |
Yukarıdaki duyarlılık analizleri bir varsayımda değişiklik olurken diğer varsayımların aynı kaldığı esasına dayanmaktadır. Uygulamada, bu pek mümkün değildir ve bazı varsayımları değişiklikleri birbiriyle ilişkilendirilebilir.
Grup, çalışanlarının ücretlerine ilave olarak ek menfaatler sağlamakta ve emeklilik planlarına katkıda bulunmaktadır. Grup, emeklilik planlarına personel ücretlerinin belirli bir oranında katkıda bulunmakla yükümlüdür. Grup'un, 31 Aralık 2024 ve 2023 tarihlerinde sona eren hesap dönemlerinde emeklilik planları kapsamında oluşan giderleri sırasıyla 95.366 TL ve 109.007 TL tutarındadır.
Grup, hissedarları ile müşterek bir menfaat sağlamak, sürdürülebilir başarıyı desteklemek ve kilit çalışanların sadakatini sağlamak için hisse performansına bağlı bir ödeme planına (nakit ödenen teşvik planı) sahiptir. Bu planın temel performans göstergeleri; hissedarların toplam kazancının ağırlıklı ortalama sermaye maliyetini aşması ve BIST-30 ve eş gruplar ile karşılaştırıldığındaki sıralamasıdır. Bonus tutarı bu değerlendirmelere göre belirlenmekte olup, üç yıllık bir ödeme planı üzerinden temel performans göstergelerine göre dağıtılır. Bu plan kapsamında Grup konsolide finansal tablolarında, 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla, 1.388.603 tutarında gider muhasebeleştirmiştir (31 Aralık 2023: 290.398 TL). Grup'un 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla ilave hisse bazlı ödeme yükümlülüğü bulunmamaktadır.
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
| 31 Aralık 2024 | 31 Aralık 2023 | |
|---|---|---|
| Mal ve hizmet satışlarından doğan sözleşme yükümlülükleri | 1.522.500 | 1.894.999 |
Uzun Vadeli Müşteri Sözleşmelerinden Doğan Yükümlülükler
| 31 Aralık 2024 | 31 Aralık 2023 | |
|---|---|---|
| Mal ve hizmet satışlarından doğan sözleşme yükümlülükleri | 2.152.853 | 1.723.399 |
Sözleşme yükümlülükleri öncelikli olarak, peşin alınan dönem devre kira bedelleri ve satılan ancak ön ödemeli aboneler tarafından kullanılmayan kullanım haklarından oluşur.
Geçmiş dönem müşteri sözleşmelerinden doğan yükümlülükler tutarının 1.894.999 TL'si, cari dönemde hasılat olarak kaydedilmiştir (2023: 2.023.712 TL).
31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla gerçekleşmemiş sözleşme yükümlülükleri aşağıdaki gibidir;
| 31 Aralık 2024 | 31 Aralık 2023 | |
|---|---|---|
| Telekomünikasyon gelirleri | 2.338.217 | 3.032.965 |
| Cihaz gelirleri | 1.453.999 | 1.348.376 |
| Toplam | 3.792.216 | 4.381.341 |
31 Aralık 2024 tarihinde itibarıyla gerçekleşmemiş sözleşme yükümlülüklerinin %49'u 2025 yılında, %51'i sonraki yıllarda hasılat olarak kaydedilmesi beklenmektedir.
| 31 Aralık 2024 | 31 Aralık 2023 | |
|---|---|---|
| Amortisman ve itfa payı (*) | (47.563.030) | (45.189.101) |
| Personel giderleri | (26.245.445) | (20.259.968) |
| Hazine payı | (14.821.032) | (13.413.178) |
| Satılan mal maliyeti | (12.182.412) | (15.441.587) |
| Frekans gideri | (5.440.768) | (4.944.635) |
| Arabağlantı giderleri | (4.491.621) | (5.710.941) |
| Enerji giderleri | (4.464.183) | (5.308.700) |
| Pazarlama giderleri | (4.133.666) | (2.843.881) |
| Radyo giderleri | (2.090.696) | (1.976.264) |
| Evrensel hizmet fonu giderleri | (1.953.063) | (1.793.768) |
| Transmisyon giderleri | (1.925.475) | (2.115.653) |
| Uluslararası dolaşım giderleri | (1.513.595) | (1.638.439) |
| İnternet giderleri |
(1.507.043) | (1.712.690) |
| Satış giderleri | (527.125) | (442.832) |
| Finans sektörü faaliyetleri maliyeti (**) | (4.501.493) | (2.672.321) |
| Diğer | (10.050.507) | (9.573.362) |
| (143.411.154) | (135.037.320) |
(*) 31 Aralık 2024 tarihinde sona eren hesap döneminde, amortisman ve itfa payı içerisinde 606.930 TL tutarında finans sektörü faaliyetleri maliyetine ilişkin amortisman gideri bulunmaktadır (31 Aralık 2023: 471.929 TL).
(**) 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla finans sektörü faaliyetleri maliyeti içerisinde 330.210 TL (31 Aralık 2023: 269.069 TL) tutarında personel gideri yer almaktadır.
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
31 Aralık 2024 ve 2023 tarihleri itibarıyla diğer dönen varlıklar aşağıdaki gibidir:
| 31 Aralık 2024 | 31 Aralık 2023 | |
|---|---|---|
| Devreden KDV | 1.708.430 | 1.776.387 |
| Personelden alacaklar | 48.911 | 52.935 |
| Diğer(*) | 697.865 | 3.673 |
| 2.455.206 | 1.832.995 |
(*) 677.553 TL'lik kısmı Dipnot 3'te sunulan elden çıkarılan bağlı ortaklıklara ilişkin ertelenmiş alacaklardan oluşmaktadır.
31 Aralık 2024 ve 2023 tarihleri itibarıyla diğer uzun vadeli yükümlülükler aşağıdaki gibidir:
| 31 Aralık 2024 | 31 Aralık 2023 | |
|---|---|---|
| BeST yatırım anlaşmasına ilişkin yükümlülük (*) | 1.304.706 | 1.482.850 |
| 1.304.706 | 1.482.850 |
(*) BeST'in Belarus Cumhuriyeti'ne ait olan %20 hissesinin satın alınmasına ilişkin pay devir işlemleri 9 Aralık 2022'de tamamlanmıştır. 30 Kasım 2022 tarihinde Belarus Cumhuriyeti, BeST ve Şirket arasında telekomünikasyon altyapısının geliştirilmesine yönelik 2022-2032 yıllarını kapsayan, 100.000 ABD Doları tutarında bir yükümlülüğün BeST'in elde ettiği net kârın minimum %50'si olmak üzere 10 yıllık bir sürede ödenmesi, 10 yıl sonunda söz konusu tutara ulaşılamaması durumunda ilgili tutarın tamamını tek seferde BeST tarafından Belarus Cumhuriyeti'ne ödenmesini öngören anlaşma imzalanmıştır.
BeST yatırım anlaşmasına ilişkin konsolide finansal tablolarda kaydedilen yükümlülük, gelecekte yapılacak ödemelerin finansal durum tablosu tarihi itibarıyla itfa edilmiş maliyet değeridir. Gelecek dönemlerde yapılacak toplam ödeme 100.000 ABD Doları (31 Aralık 2024 itibarıyla 3.522.330 TL karşılığı) olup BeST'in finansal performansına bağlı olarak ödenecektir. İtfa edilmiş maliyet hesaplamasında %14.99 iskonto oranı kullanılmıştır.Yönetim ödemenin 2027-2032 yılları arasında taksitler halinde yapılmasını öngörmektedir.
31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla, Turkcell'in sermayesi ihraç edilmiş ve her biri 1 TL nominal değerde 2.200.000.000 adet (31 Aralık 2023: 1 TL ve 2.200.000.000 adet) hisseden meydana gelmiştir.
Turkcell'in çıkarılmış sermayesi, kayıtlı sermaye tavanı olan 2.200.000 TL'dir.
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
Turkcell'in ortaklık yapısı aşağıdaki gibidir:
| 31 Aralık 2024 | 31 Aralık 2023 | |||
|---|---|---|---|---|
| (%) | (%) | |||
| Ortaklık | Hisse | Ortaklık | Hisse | |
| payı | tutarı | payı | tutarı | |
| Halka arz edilen paylar | 53,95 | 1.187.004 | 53,95 | 1.187.004 |
| TVF BTIH | 26,2 | 576.400 | 26,2 | 576.400 |
| IMTIS Holdings | 19,8 | 435.600 | 19,8 | 435.600 |
| Diğer | 0,05 | 996 | 0,05 | 996 |
| Toplam | 100 | 2.200.000 | 100 | 2.200.000 |
| Enflasyondan kaynaklanan sermaye | ||||
| düzeltmesi | 44.484.221 | 44.484.221 | ||
| Enflasyona göre düzeltilmiş sermaye | 46.684.221 | 46.684.221 |
31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla, çeşitli kuruluşlarca rehin olarak tutulan Şirket hisseleri 995.509 adettir (31 Aralık 2023: 995.509 adet).
Vergi Usul Kanunu ile 30 Aralık 2023 tarihli ve 32415 (2. Mükerrer) sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan ilgili Tebliğ'e göre Vergi Usul Kanunu uyarınca hazırlanan 31 Aralık 2024 tarihli bilanço enflasyon muhasebesi uygulaması kapsamında Türkiye İstatistik Kurumunca yayımlanan Üretici Fiyatları Genel Endeksleri ("ÜFE") kullanılmak suretiyle düzeltilmiştir. İlişikteki finansal tablolar ise TMS 29 uyarınca Türkiye İstatistik Kurumu tarafından yayımlanan TÜFE kullanılmak suretiyle enflasyon düzeltmesine tabi tutulmuş ve nihayetinde cari ve önceki raporlama dönemine ait tutarlar 31 Aralık 2024 tarihindeki satın alma gücü cinsinden ifade edilmiştir. Vergi Usul Kanunu ve TMS 29 enflasyon muhasebesi uygulamasında farklı endekslerin kullanılması ve TMS 29 uygulamasında önceki raporlama dönemlerine ait tutarların da düzeltilerek 31 Aralık 2024 satın alma gücüne getirilmesi nedeniyle; "Sermaye Düzeltme Farkları", "Paylara İlişkin Primler "Kardan Ayrılan Kısıtlanmış Yedekler" kalemlerine ilişkin Vergi Usul Kanunu'na göre hazırlanan bilançoda yer alan tutarlar ile TMS/TFRS uyarınca hazırlanan finansal tablolarda yer alan tutarlar arasında farklar oluşmuştur. Söz konusu farklar TMS/TFRS finansal tablolarında "Geçmiş Yıllar Karları veya Zararları" kalemine yansıtılmış olup, bu farklara ayrıntılarıyla aşağıda yer verilmiştir:
| 31 Aralık 2024 | ||||
|---|---|---|---|---|
| Sermaye Düzeltme | Kardan Ayrılan Kısıtlanmış |
|||
| Farkları | Primler | Yedekler | ||
| TMS/TFRS Finansal Tablolarına Göre | 44.484.221 | 41.937 | 35.105.560 | |
| Vergi Usul Kanununa Göre | 67.286.559 | 17.470 | 46.428.502 | |
| Fark | 22.802.338 | (24.467) | 11.322.942 |
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
Şirket 27 Temmuz 2016 ve 30 Ocak 2017 tarihlerinde almış olduğu hisse geri alım kararı kapsamında 2024 yılında toplam 3.001.398 adet hisse geri alım işlemi yapmış olup, işlemler 98,05 – 99,87 TL fiyat aralığında gerçekleşmiştir. (2023 yılında toplam 1.000.000 adet hisse geri alım işlemi yapmış olup, işlemler 33,46 – 34,00 TL fiyat aralığında gerçekleşmiştir.). Geri alınmış paylar özkaynaklardan düşülerek muhasebeleştirilmiştir. Bu dipnotta verilen değerler ilgili dönem nominal tutarları ile sunulmuştur.
Hisse senetleri ihraç primleri, hisse senetlerinin piyasa fiyatlarıyla satılması sonucu elde edilen nakit girişlerini ifade eder. Bu primler özkaynaklar altında gösterilir ve dağıtılamaz. Ancak ileride yapılacak sermaye artışlarında kullanılabilir.
TTK'ya göre, yasal yedek akçeler, birinci ve ikinci tertip yasal yedek akçelerden oluşmaktadır. Birinci tertip yasal yedek akçeler, Şirket sermayesinin %20'sine ulaşıncaya kadar yasal dönem karının %5'i oranında ayrılmaktadır. İkinci tertip yasal yedek akçeler, SPK Tebliğ'ine göre kar dağıtımı yapıldığı durumlarda Şirket sermayesinin %5'ini aşan tüm nakit kar payı dağıtımlarının 1/10'u oranında, yasal kayıtlara göre kar dağıtımı yapıldığı durumlarda ise Şirket sermayesinin %5'ini aşan tüm nakit kar payı dağıtımlarının 1/11'i oranında ayrılmaktadır. Birinci ve ikinci tertip yasal yedek akçeler, toplam sermayenin %50'sini aşmadığı sürece dağıtılamazlar; ancak ihtiyari yedek akçelerin tükenmesi halinde zararların karşılanmasında kullanılabilirler.
31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla, Şirket'in kardan ayrılan kısıtlanmış yedekleri, yasal yedeklerden oluşmaktadır. Şirket'in yasal yedekler toplamı 35.105.560 TL'dir (31 Aralık 2023: 35.691.778 TL).
2 Mayıs 2024 tarihinde yapılan genel kurulda, Şirket'in 31 Aralık 2024 sonu itibarıyla dağıtılabilir dönem karının brüt nominal 6.276.998 TL tutarındaki kısmının, 1 TL nominal değerli beher pay için brüt 2,8532 TL olarak nakden, 5 Aralık 2024 tarihlerinde pay sahiplerine dağıtılmasına karar verilmiştir. Tutar ilgili tarihte pay sahiplerine ödenmiştir. Toplam temettü tutarının 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alım gücü esasına göre hesaplanmış tutarı 7.384.360 TL'dir.
Bağlı ortaklıkların net varlıklarından ana ortaklığın doğrudan ve/veya dolaylı kontrolü dışında kalan paylara isabet eden kısımları konsolide finansal durum tablosunda "Kontrol gücü olmayan paylar" kalemi içinde sınıflandırılmıştır.
Bağlı ortaklıkların net dönem karlarından veya zararlarından ana ortaklığın doğrudan ve/veya dolaylı kontrolü dışında kalan paylara isabet eden kısımlar, konsolide kar veya zarar tablosunda "Kontrol gücü olmayan paylar" kalemi içinde sınıflandırılmıştır.
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
31 Aralık 2024 ve 2023 tarihlerinde sona eren hesap dönemlerinde, satışlar aşağıdaki gibidir:
| Bölümlerarası | ||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Turkcell Türkiye | Turkcell Uluslararası | Techfin | Diğer | Eliminasyonlar | Konsolide | |||||||
| 2024 | 2023 | 2024 | 2023 | 2024 | 2023 | 2024 | 2023 | 2024 | 2023 | 2024 | 2023 | |
| Telekomünikasyon gelirleri | 137.233.847 | 124.213.915 | 3.644.353 | 3.300.434 | - | - | - | - | (215.323) | (289.815) | 140.662.877 | 127.224.534 |
| Cihaz satışı ve ilgili gelirler | 4.915.963 | 7.192.829 | 205.107 | 264.350 | - | - | 8.717.473 | 9.118.647 | (110.063) | (124.245) | 13.728.480 | 16.451.581 |
| Finansal operasyon gelirleri | - | - | - | - | 8.633.753 | 6.596.195 | - | - | (816.396) | (599.563) | 7.817.357 | 5.996.632 |
| Diğer satış gelirleri | 1.621.891 | 1.353.641 | 165.394 | 226.149 | - | - | 4.725.907 | 5.552.768 | (2.050.542) | (2.152.274) | 4.462.650 | 4.980.284 |
| Toplam | 143.771.701 | 132.760.385 | 4.014.854 | 3.790.933 | 8.633.753 | 6.596.195 | 13.443.380 | 14.671.415 | (3.192.324) | (3.165.897) | 166.671.364 | 154.653.031 |
31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla, tüketici finansman faaliyetlerinden oluşan finansal operasyon gelirleri içerisinde 4.167.844 TL faiz geliri bulunmaktadır (31 Aralık 2023: 2.922.027).
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
| 31 Aralık 2024 | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Turkcell Türkiye |
Turkcell Uluslararası |
Techfin | Diğer | Bölümlerarası Eliminasyonlar |
Konsolide | ||
| Telekomünikasyon gelirleri |
137.233.847 | 3.644.353 | - | - | (215.323) | 140.662.877 | |
| -Anlık gelirler | 887.950 | 72.178 | - | - | - | 960.128 | |
| -Zamana yayılan gelirler | 136.345.897 | 3.572.175 | - | - | (215.323) | 139.702.749 | |
| Cihaz gelirleri | 4.915.963 | 205.107 | - | 8.717.473 | (110.063) | 13.728.480 | |
| -Anlık gelirler | 4.281.719 | 205.107 | - | 8.717.473 | (110.063) | 13.094.236 | |
| -Zamana yayılan gelirler | 634.244 | - | - | - | - | 634.244 | |
| Finansal operasyon gelirleri |
- | - | 8.633.753 | - | (816.396) | 7.817.357 | |
| -Anlık gelirler | - | - | 4.347.028 | - | (751.860) | 3.595.168 | |
| -Zamana yayılan gelirler | - | - | 4.286.725 | - | (64.536) | 4.222.189 | |
| Tüm diğer gelir segmentleri |
1.621.891 | 165.394 | - | 4.725.907 | (2.050.542) | 4.462.650 | |
| -Anlık gelirler | 4.714 | 37.084 | - | 329.062 | (3.650) | 367.210 | |
| -Zamana yayılan gelirler | 1.617.177 | 128.310 | - | 4.396.845 | (2.046.892) | 4.095.440 | |
| Toplam | 143.771.701 | 4.014.854 | 8.633.753 | 13.443.380 | (3.192.324) | 166.671.364 | |
| -Anlık gelirler | 5.174.383 | 314.369 | 4.347.028 | 9.046.535 | (865.573) | 18.016.742 | |
| -Zamana yayılan gelirler | 138.597.318 | 3.700.485 | 4.286.725 | 4.396.845 | (2.326.751) | 148.654.622 | |
| Turkcell Türkiye |
Turkcell Uluslararası |
Techfin | Diğer | Bölümlerarası Eliminasyonlar |
Konsolide | |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Telekomünikasyon gelirleri |
124.213.915 | 3.300.434 | - | - | (289.815) | 127.224.534 |
| -Anlık gelirler | 2.102.698 | 96.637 | - | - | (152) | 2.199.183 |
| -Zamana yayılan gelirler | 122.111.217 | 3.203.797 | - | - | (289.663) | 125.025.351 |
| Cihaz gelirleri | 7.192.829 | 264.350 | - | 9.118.647 | (124.245) | 16.451.581 |
| -Anlık gelirler | 6.451.674 | 264.350 | - | 9.118.647 | (124.245) | 15.710.426 |
| -Zamana yayılan gelirler | 741.155 | - | - | - | - | 741.155 |
| Finansal operasyon | - | - | 6.596.195 | - | (599.563) | 5.996.632 |
| -Anlık gelirler | - | - | 3.211.743 | - | (543.020) | 2.668.723 |
| -Zamana yayılan gelirler | - | - | 3.384.452 | - | (56.543) | 3.327.909 |
| Tüm diğer gelir segmentleri |
1.353.641 | 226.149 | - | 5.552.768 | (2.152.274) | 4.980.284 |
| -Anlık gelirler | 543 | 45.013 | - | 167.627 | (75) | 213.108 |
| -Zamana yayılan gelirler | 1.353.098 | 181.136 | - | 5.385.141 | (2.152.199) | 4.767.176 |
| Toplam | 132.760.385 | 3.790.933 | 6.596.195 | 14.671.415 | (3.165.897) | 154.653.031 |
| -Anlık gelirler | 8.554.915 | 406.000 | 3.211.743 | 9.286.274 | (667.492) | 20.791.440 |
| -Zamana yayılan gelirler | 124.205.470 | 3.384.933 | 3.384.452 | 5.385.141 | (2.498.405) | 133.861.591 |
31 Aralık 2023
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
31 Aralık 2024 ve 2023 tarihlerinde sona eren hesap dönemlerinde, satışların maliyeti aşağıdaki gibidir:
| 31 Aralık 2024 | 31 Aralık 2023 | |
|---|---|---|
| Amortisman ve itfa payı | (47.563.030) | (45.189.101) |
| Personel giderleri | (15.414.658) | (12.196.530) |
| Hazine payı | (14.821.032) | (13.413.178) |
| Satılan mal maliyeti | (12.182.412) | (15.441.587) |
| Frekans gideri | (5.440.768) | (4.944.635) |
| Arabağlantı giderleri | (4.491.621) | (5.710.941) |
| Enerji giderleri | (4.464.183) | (5.308.700) |
| Radyo giderleri | (2.090.696) | (1.976.264) |
| Evrensel Hizmet Fonu | (1.953.063) | (1.793.768) |
| Transmisyon giderleri | (1.925.475) | (2.115.653) |
| Uluslararası dolaşım giderleri | (1.513.595) | (1.638.439) |
| İnternet giderleri |
(1.507.043) | (1.712.690) |
| Finans sektörü faaliyetleri maliyeti | (4.501.493) | (2.672.321) |
| Diğer | (7.673.545) | (7.767.915) |
| (125.542.614) | (121.881.722) |
31 Aralık 2024 tarihinde sona eren hesap döneminde, amortisman ve itfa payı içerisinde 606.930 TL tutarında finans sektörü faaliyetleri maliyetine ilişkin amortisman gideri bulunmaktadır (31 Aralık 2023: 471.929 TL).
31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla finans sektörü faaliyetleri maliyeti içerisinde 330.210 TL (31 Aralık 2023: 269.069 TL) tutarında personel gideri yer almaktadır.
31 Aralık 2024 ve 2023 tarihlerinde sona eren hesap dönemlerinde, genel yönetim giderleri aşağıdaki gibidir:
| 31 Aralık 2024 | 31 Aralık 2023 | |
|---|---|---|
| Personel giderleri | (4.993.571) | (3.530.633) |
| Danışmanlık giderleri | (327.385) | (297.541) |
| Tahsilat giderleri | (301.800) | (186.048) |
| Servis giderleri | (266.841) | (227.629) |
| Seyahat ve konaklama giderleri | (172.857) | (120.415) |
| Bakım onarım giderleri | (105.056) | (103.594) |
| Diğer | (752.352) | (485.636) |
| (6.919.862) | (4.951.496) |
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
31 Aralık 2024 ve 2023 tarihlerinde sona eren hesap dönemlerinde, pazarlama, satış ve dağıtım giderleri aşağıdaki gibidir:
| 31 Aralık 2024 | 31 Aralık 2023 | |
|---|---|---|
| Personel giderleri | (5.837.216) | (4.532.805) |
| Pazarlama giderleri | (4.133.666) | (2.843.881) |
| Satış giderleri | (527.125) | (442.832) |
| Diğer | (450.671) | (384.584) |
| (10.948.678) | (8.204.102) |
31 Aralık 2024 ve 2023 tarihlerinde sona eren hesap dönemlerinde, esas faaliyetlerden diğer gelirler aşağıdaki gibidir:
| 31 Aralık 2024 | 31 Aralık 2023 | |
|---|---|---|
| 3 aydan kısa vadeli mevduattan elde edilen faiz gelirleri | 7.539.961 | 4.502.121 |
| Kur farkı gelirleri, net | 6.772.371 | 16.517.092 |
| Geç ödeme faiz ve vade farkı gelirleri | 930.071 | 755.019 |
| Diğer | 282.957 | 1.245.730 |
| 15.525.360 | 23.019.962 | |
31 Aralık 2024 ve 2023 tarihlerinde sona eren hesap dönemlerinde, esas faaliyetlerden diğer giderler aşağıdaki gibidir:
| 31 Aralık 2024 | 31 Aralık 2023 | |
|---|---|---|
| Distribütör yapılandırma gideri (*) | (1.207.319) | - |
| İskonto giderleri |
(819.751) | (443.960) |
| Bağış giderleri (**) | (734.465) | (5.659.025) |
| Kira sözleşmelerinde yapılan iptallerden elde edilen zarar | (222.958) | (211.606) |
| Dava ve ceza giderleri | (155.435) | (1.065.903) |
| Duran varlık söküm, taşıma, restorasyon yükümlülüğü | ||
| yeniden değerleme | (94.191) | (170.221) |
| Yeniden yapılanma giderleri | (38.248) | (668.100) |
| Diğer | (89.692) | (346.715) |
| (3.362.059) | (8.565.530) |
(*) Grup'un ülke çapında 2 olan distribütor sayısını teke indirmesi ile oluşan distribütor yapılandırma giderleridir.
(**) Bağış giderleri kalemi büyük çoğunlukla Turkcell Yönetim Kurulu, Sermaye Piyasası Kurulu'nun 9 Şubat 2023 tarihli kararı ile tanınan imkan doğrultusunda, 6 Şubat 2023 tarihinde gerçekleşen ve büyük bir yıkım ve can kaybına neden olan Kahramanmaraş merkezli deprem felaketi sebebiyle yapılan bağış ödemesine ilişkindir.
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
| 31 Aralık 2024 | 31 Aralık 2023 | |
|---|---|---|
| Finansal yatırımların gerçeğe uygun değer farkı (*) | 1.706.465 | 6.648.585 |
| Kur farkı gelirleri, net | 1.151.212 | 2.909.788 |
| Finansal yatırımlardan elde edilen faiz gelirleri | 1.132.007 | 734.142 |
| BeST iktisabına ilişkin ertelenmiş ödeme yükümlülüğü | ||
| iskonto geliri | - | 54.003 |
| Diğer | 2.283 | 30.390 |
| 3.991.967 | 10.376.908 |
(*) Finansal yatırımların gerçeğe uygun değer farkı tutarının büyük bir kısmı kur korumalı mevduatların gerçeğe uygun değer farkından oluşmaktadır.
| 31 Aralık 2024 | 31 Aralık 2023 | |
|---|---|---|
| BeST iktisabına ilişkin ertelenmiş ödeme yükümlülüğü | ||
| iskonto gideri | (72.677) | - |
| Sabit kıymet satış zararı, net | (35.598) | (23.072) |
| Şerefiye değer düşüklüğü (Not 15) | - | (10.361) |
| (108.275) | (33.433) |
31 Aralık 2024 ve 2023 tarihlerinde sona eren hesap dönemlerinde, finansman gelirleri aşağıdaki gibidir:
| 31 Aralık 2024 | 31 Aralık 2023 | |
|---|---|---|
| Kar veya zararda yeniden sınıflandırılan nakit akış | ||
| riskinden korunma kazançları | - | 4.746.542 |
| Türev araçların gerçeğe uygun değer karı ve faizi, net | - | 1.652.279 |
| Diğer faiz gelirleri | 514.462 | 238.066 |
| 514.462 | 6.636.887 |
31 Aralık 2024 ve 2023 tarihlerinde sona eren hesap dönemlerinde, finansman giderleri aşağıdaki gibidir:
| 31 Aralık 2024 | 31 Aralık 2023 | |
|---|---|---|
| Kur farkı giderleri, net (*) | (11.677.015) | (39.663.619) |
| İtfa edilmiş maliyetinden gösterilen finansal yükümlülüklere | ||
| ilişkin faiz giderleri | (12.046.370) | (9.031.526) |
| Türev araçların gerçeğe uygun değer zararı ve faizi, net | (1.148.598) | - |
| Kar veya zararda yeniden sınıflandırılan nakit akış | ||
| riskinden korunma kayıpları (**) | (613.555) | - |
| Diğer | (49.859) | (113.450) |
| (25.535.397) | (48.808.595) |
(*) 31 Aralık 2024 ve 2023 tarihi itibarıyla finansal giderler içerisinde yer alan net kur farkı gideri esas olarak kredi ve ihraç edilen tahvillerden kaynaklanan kur farkı giderlerinden oluşmaktadır.
(**) 31 Aralık 2024 itibarıyla Grup'un kar veya zarar tablosunda 142.580 TL (31 Aralık 2023: 5.317.587 TL) tutarındaki nakit akış riskinden korunma maliyetleri ile (756.135) TL (31 Aralık 2023: (571.045) TL) tutarındaki opsiyonların zaman değerindeki riskinden korunma maliyetleri üzerinde yeniden sınıflandırma düzeltmesi bulunmaktadır.
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
31 Aralık 2024 ve 2023 tarihlerinde sona eren yıllara ait kar veya zarar tablolarında yer alan vergi gelirleri aşağıda özetlenmiştir.
| 31 Aralık 2024 | 31 Aralık 2023 | |
|---|---|---|
| Dönem vergi gideri | (3.302.541) | (986.192) |
| Ertelenmiş vergi geliri / (gideri) | (1.563.492) | 7.737.186 |
| (4.866.033) | 6.750.994 |
Toplam vergi geliri sürdürülen faaliyetlerden kaynaklanmaktadır.
31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla dönem karı vergi yükümlülüğü karşılığı hesabında yer alan 1.120.707 TL, 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla sona eren hesap dönemine ilişkin hesaplanan vergi karşılığından geçici vergi ödemelerinin düşülmüş halidir (31 Aralık 2023: 308.067 TL).
Türk vergi mevzuatı, ana ortaklık olan şirketin, bağlı ortaklık ve iştiraklerini konsolide ettiği finansal tabloları üzerinden vergi beyannamesi düzenlemesine olanak tanımamaktadır. Bu nedenle, konsolide finansal tablolara yansıtılan vergi karşılıkları, tam konsolidasyon kapsamına alınan şirketler için ayrı ayrı hesaplanmıştır.
Türkiye'de vergi konusunda yetkili makamlar ile nihai mutabakat sağlamak gibi bir uygulama bulunmamaktadır. Kurumlar vergisi beyannameleri ilgili oldukları hesap dönemini takip eden dördüncü ayın son günü akşamına kadar vergi dairelerine teslim edilir. Kurumlar vergisi beyannamesinin verildiği ayın sonuna kadar ödenir. Ancak, vergi incelemesine yetkili makamlar geriye dönük olarak beş yıllık muhasebe kayıtlarını inceleyebilir ve/veya vergi ile ilgili görüşlerini değiştirebilir.
Kurumlar Vergisi Kanunu'nun 13'üncü Maddesi'nin transfer fiyatlandırması yoluyla "örtülü kazanç dağıtımı" başlığı altında transfer fiyatlandırması konusu işlenmektedir. 18 Kasım 2007 ve sonrasında yayımlanan transfer fiyatlandırması yoluyla örtülü kazanç dağıtımı hakkında Genel Tebliğleri ile uygulamadaki detaylar belirlenmiştir.
Eğer vergi mükellefleri ilgili kuruluşlarla (kişilerle), fiyatlandırmaları emsallere uygunluk ilkesi çerçevesinde yapılmayan ürün, hizmet veya mal alım ve satım işlemlerine giriyorlarsa, o zaman ilgili karlar transfer fiyatlaması yoluyla örtülü bir şekilde dağıtıldığı kanaatine varılacaktır. Bu tarz transfer fiyatlaması yoluyla örtülü kar dağıtımları kurumlar vergisi açısından vergi matrahından indirilemeyecektir.
Kurumlar vergisi mükelleflerinin münhasıran yeni teknoloji ve bilgi arayışına yönelik araştırma ve geliştirme harcamalarının %100'ü kazancın tespitinde indirim konusu yapılmaktadır.
Kurumlar Vergisi oranı, kurumların ticari kazancına vergi yasaları gereğince indirimi kabul edilmeyen giderlerin ilave edilmesi ve vergi yasalarında yer alan istisna ve indirimlerin sonucu bulunan safi kurum kazancına uygulanır. 22 Nisan 2021 tarihinde Resmi Gazete'de yayımlanan 5220 sayılı Kurumlar Vergisi Kanunu'na geçici bir madde eklenmiştir. Kurumlar Vergisi Kanunu kapsamındaki kurumlar vergisi oranı, 2021 vergi yılı için mevcut %20 oranından %25'e ve 2023 vergi yılı için %23'e çıkartılmıştır. Değişiklik Kanunun yayım tarihinde yürürlüğe girmiştir.7394 sayılı yasasının 15 Nisan 2022 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanması ile bankalar, tüketici finans şirketleri, faktoring ve finansal kiralama şirketleri, elektronik ödeme ve para kuruluşları, yetkili döviz müesseseleri, varlık yönetim şirketleri, sermaye piyasası kurumları ile sigorta ve reasürans şirketleri ile emeklilik şirketleri için kurumlar vergisi oranı kalıcı olarak %25'e yükseltilmiş olup söz konusu değişiklik 1 Temmuz 2022 tarihinden sonra verilen beyannamelerde geçerli olmuştur. 7456 sayılı yasanın 15 Temmuz 2023 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanması ile bankalar, tüketici finans şirketleri, faktoring ve finansal kiralama şirketleri, elektronik ödeme ve para kuruluşları, yetkili döviz müesseseleri, varlık yönetim şirketleri, sermaye piyasası kurumları ile sigorta ve reasürans şirketleri ile emeklilik şirketleri için kurumlar vergisi oranı kalıcı olarak %30, genel kurumlar vergisi oranı ise %25 olarak belirlenmiştir.
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
İlgili değişiklik 1 Ekim 2023 tarihinden sonra verilen beyannamelerden başlamak üzere 1 Ocak 2023 itibarıyla yürürlüğe girmiştir.
Vergi Usul Kanunu'nun mükerrer 298'inci maddesi kapsamında, 31 Aralık 2021 tarihi itibarıyla mali tabloların enflasyon düzeltmesine tabi tutulması için gerekli koşullar gerçekleşmiştir. Ancak 29 Ocak 2022 tarih ve 31734 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan 7352 sayılı "Vergi Usul Kanunu İle Kurumlar Vergisi Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun" ile 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun geçici 33'üncü maddesi uyarınca:
30 Aralık 2023 tarihli ve 32415 sayılı 2. mükerrer Resmi Gazete'de yayımlanan "555 Sıra Numaralı Vergi Usul Kanunu Genel Tebliğ ve 213 sayılı Vergi Usul Kanununun mükerrer 298 inci maddesi uyarınca Türkiye'de faaliyet gösteren işletmelerin 2023 hesap dönemine ilişkin mali tablolarının enflasyon düzeltmesine tabi tutulması esastır. Söz konusu enflasyona göre düzeltilmiş mali tablolar 1 Ocak 2024 tarihinden itibaren hazırlanacak vergi beyannamelerinde bir açılış bilançosu bazı teşkil edecek olup 2023 yılına ait dönem vergisi hesaplamasında enflasyon etkileri dikkate alınmayacaktır.
Bu kanun gereğince ertelenmiş vergi hesaplamasındaki 2024 ve 2023 yılları VUK bazı için, enflasyon muhasebesi uygulanmış rakamlar üzerinden ertelenmiş vergi hesaplaması yapılmıştır.
Türkiye'de mukim anonim şirketlerden Türkiye'deki gerçek kişilere, yurtdışındaki kurum ve gerçek kişilere yapılan temettü ödemeleri %10 oranında stopaja tabidir. Yurtdışına yapılan temettü ödemelerinde Çifte Vergilemeyi Önleme Anlaşmaları uyarınca düşük oran uygulanması mümkündür.
Türkiye'deki kurumların tam mükellef diğer kurumlara iştirakinden elde ettikleri kar payları kurumlar vergisinden istisnadır. Fon ve yatırım ortaklıklarının katılma payları ve hisse senetlerinden elde edilen kâr payları bu istisnadan yararlanamaz.
Kurumların en az iki yıl süreyle elde tuttukları iştirak hisseleri ile aynı süreyle sahip oldukları kurucu senetleri, intifa senetleri ve rüçhan haklarının satışından doğan kazançların %75'lik kısmı kurumlar vergisinden istisnadır. Kurumların iki yıl süreyle aktiflerinde yer alan taşınmazların satışından doğan kazançların ise %50'lik kısmı kurumlar vergisinden istisnadır. 7456 sayılı yasanın 15 Temmuz 2023 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanması ile 15 Temmuz tarihi öncesinde aktifte yer alan taşınmazlar için oran %25'e düşürülmüş olup, 15 Temmuz sonrasında iktisap edilecek gayrimenkuller için istisna uygulaması sona ermiştir. İstisnadan yararlanabilmek için kazancın pasifte bir fon hesabında tutulması ve 5 yıl süreyle işletmeden çekilmemesi gereklidir. Satış bedelinin satışı takip eden ikinci takvim yılının sonuna kadar tahsil edilmesi gereklidir.
Grup, İkinci Sütun gelir vergileri ile ilgili ertelenmiş vergi varlıkları ve yükümlülüklerini tanıma ve bu bilgileri açıklama konusunda istisna uygulamıştır.
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
31 Aralık 2024 ve 2023 dönemlerine ait beklenen ve gerçekleşen vergi gideri mutabakatı aşağıdaki gibidir:
| Vergi gideri mutabakatı | 31 Aralık 2024 | 31 Aralık 2023 |
|---|---|---|
| Sürdürülen faaliyetlerden vergi öncesi kar | 15.952.932 | 8.499.116 |
| Yasal vergi oranı ile hesaplanan vergi gideri | (3.988.233) | (2.124.779) |
| Diğer ülkelerdeki vergi oranı farkları | 110.336 | 147.241 |
| İndirilemeyen giderler ve geçici olmayan farklar |
3.544.601 | (909.418) |
| İndirim ve istisnalar (*) |
3.130.417 | 2.849.329 |
| Finansal durum tablosuna yansıtılmayan net ertelenmiş vergi varlıkları (**) | (3.242.154) | 308.452 |
| Cari dönem vergisine geçmiş dönemlerden kaynaklanan düzeltmeler | (50.230) | 120.388 |
| Yasal vergi oranı değişikliğinin ertelenmiş vergi tutarı üzerindeki etkisi | - | (1.540.146) |
| 7440 sayılı kanunun vergi etkisi (***) | - | (407.988) |
| İş ortaklıklarındaki yatırımlardan kaynaklanan ertelenmiş vergi |
546.025 | (592.708) |
| Enflasyon düzeltmesi | (4.847.375) | 8.895.367 |
| Diğer | (69.420) | 5.256 |
| Toplam vergi gideri | (4.866.033) | 6.750.994 |
(*) 31 Aralık 2024 dönemine ait indirim ve istisnalar ağırlıklı olarak AR-GE indirimlerinden oluşmaktadır.
(**) Finansal durum tablosuna yansıtılmayan net ertelenmiş vergi varlıkları ağırlıklı olarak üzerinden ertelenmiş vergi varlığı hesaplanmayan kullanılmamış cari dönem zararlarından oluşmaktadır.
(***) 7440 sayılı Bazı Alacakların Yeniden Yapılandırılması ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun ile, kurumlar vergisi mükellefleri tarafından, 2022 yılına ilişkin kurumlar vergisi beyannamesinde gösterilmek suretiyle, kurum kazancından indirim konusu yapılan istisna ve indirim tutarları ile Kurumlar Vergisi Kanunu'nun 32/A maddesi kapsamında indirimli kurumlar vergisine tabi matrahları üzerinden ek vergi hesaplanmasına ilişkindir.
| Vergi öncesi | Vergi sonrası | ||
|---|---|---|---|
| diğer kapsamlı | diğer kapsamlı | ||
| 31 Aralık 2024 | gelir | Vergi etkisi | gelir |
| Yabancı para çevrim farklarındaki değişim | (7.293.767) | - | (7.293.767) |
| Nakit akış riskinden korunma işlemlerindeki değişim | (514.553) | 122.397 | (392.156) |
| Opsiyonların zaman değerindeki değişim | 1.511.265 | (377.816) | 1.133.449 |
| Gerçeğe uygun değer farkındaki değişim | 100.930 | (25.233) | 75.697 |
| Yurtdışındaki işletmeye ilişkin yatırım riskinden | |||
| korunma işlemlerindeki değişim | 1.632.047 | (408.012) | 1.224.035 |
| Emeklilik planlarındaki aktüeryal kayıplardaki | |||
| değişim | (176.940) | 44.177 | (132.763) |
| (4.741.018) | (644.487) | (5.385.505) |
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
| Vergi öncesi | Vergi sonrası | ||
|---|---|---|---|
| diğer kapsamlı | diğer kapsamlı | ||
| 31 Aralık 2023 | gelir | Vergi etkisi | gelir |
| Yabancı para çevrim farklarındaki değişim | 4.129.565 | (708.985) | 3.420.580 |
| Nakit akış riskinden korunma işlemlerindeki değişim | 2.271.364 | 36.819 | 2.308.183 |
| Opsiyonların zaman değerindeki değişim | (562.159) | 395.647 | (166.512) |
| Gerçeğe uygun değer farkındaki değişim | 215.993 | (7.961) | 208.032 |
| Yurtdışındaki işletmeye ilişkin yatırım riskinden korunma işlemlerindeki değişim |
(3.382.331) | 1.705.773 | (1.676.558) |
| Emeklilik planlarındaki aktüeryal kayıplardaki | |||
| değişim | (216.218) | 219.713 | 3.495 |
| 2.456.214 | 1.641.006 | 4.097.220 |
Ertelenmiş vergi yükümlülüğü veya varlığı, varlıkların ve borçların finansal tablolarda gösterilen değerleri ile yasal vergi matrahı hesabında dikkate alınan tutarları arasındaki geçici farklılıkların finansal durum tablosu yöntemine göre vergi etkilerinin hesaplanmasıyla belirlenmektedir. Ertelenmiş vergi yükümlülüğü veya varlığı, söz konusu geçici farklılıkların ortadan kalkacağı ilerideki dönemlerde geçerli olacağı öngörülen vergi oranları dikkate alınarak konsolide finansal tablolara yansıtılmaktadırlar.
Grup, ertelenmiş vergi varlıklarının finansal tablolara yansıtılmasında, faaliyet gösterdiği sektördeki gelişmeler, ilerideki dönemlerdeki vergiye tabi kar tahminleri, Türkiye'nin ve bağlı ortaklıklarının bulunduğu ülkelerin genel ekonomik ve politik durumu ve/veya Grup'u etkileyebilecek uluslararası genel ekonomik ve politik durum gibi faktörleri dikkate almaktadır.
31 Aralık 2024 ve 2023 tarihleri itibarıyla ertelenen vergi varlıklarının ve yükümlülüklerinin yürürlükteki vergi oranları kullanılarak hazırlanan dökümü aşağıdaki gibidir.
| Ertelenmiş Vergi Varlıkları | Ertelenmiş Vergi Yükümlülükleri |
Net Ertelenmiş Vergi Varlıkları/Yüküm. |
||||
|---|---|---|---|---|---|---|
| 31 Aralık 2024 |
31 Aralık 2023 |
31 Aralık 2024 |
31 Aralık 2023 |
31 Aralık 2024 |
31 Aralık 2023 |
|
| Maddi ve maddi olmayan duran varlıklara ilişkin |
||||||
| amortisman ve aktifletirme farkları | 845.181 | 1.952.945 | (10.807.405) | (10.229.249) | (9.962.224) | (8.276.304) |
| Türev araçlar | 38.637 | 56.026 | (448.951) | (891.094) | (410.314) | (835.068) |
| Borç karşılıkları ve kıdem tazminatı |
2.194.978 | 2.041.197 | (569) | (42.375) | 2.194.409 | 1.998.822 |
| Geçmiş yıl zararlarından hesaplanan ertelenmiş vergi |
1.058.535 | 2.364.929 | - | - | 1.058.535 | 2.364.929 |
| Vergi muafiyeti | 2.111.083 | 834.428 | - | - | 2.111.083 | 834.428 |
| Diğer varlık ve yükümlülükler(*) | 3.650.676 | 2.481.626 | (1.354.032) | (239.494) | 2.296.644 | 2.242.132 |
| Ertelenen vergi varlıkları/ (yükümlülükleri) |
9.899.090 | 9.731.151 | (12.610.957) | (11.402.212) | (2.711.867) | (1.671.061) |
| Netleştirme | (7.361.212) | (8.101.477) | 7.361.212 | 8.101.477 | - | - |
| Net ertelenen vergi varlıkları/ (yükümlülükleri) |
2.537.878 | 1.629.674 | (5.249.745) | (3.300.735) | (2.711.867) | (1.671.061) |
(*) Diğer varlık ve yükümlülükler ağırlıklı olarak kredi, bono, peşin ödenmiş giderler ve kiralama işlemlerinden borçların ertelenmiş vergi etkilerinden oluşmaktadır.
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
Ertelenmiş vergi varlığının ve yükümlülüğünün dönem içindeki hareketleri aşağıdaki gibidir:
| 31 Aralık 2024 | 31 Aralık 2023 | |
|---|---|---|
| Açılış bakiyesi, net | (1.671.061) | (9.036.191) |
| Kar veya zarar tablosu ile ilişkilendirilen | (1.563.492) | 7.737.186 |
| Diğer kapsamlı gelir tablosu ile ilişkilendirilen | (644.487) | 1.641.006 |
| Satış amaçlı sınıflandırılan varlıklara transferler | - | (1.899.846) |
| Yabancı para çevrim farkları | 1.167.173 | (113.216) |
| (2.711.867) | (1.671.061) |
31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla, Grup 12.390.777 TL (31 Aralık 2023: 12.320.113 TL) tutarındaki mahsup edilebilir mali zararlar üzerinden gelecekte vergiye tabi kar elde etmek suretiyle bu mali zararlardan yararlanmanın kuvvetle muhtemel olmaması nedeniyle 2.434.417 TL tutarındaki ertelenmiş vergi varlığını kayıt altına almamıştır (31 Aralık 2023: 2.621.286 TL). Üzerinden ertelenmiş vergi hesaplanmayan mahsup edilebilir mali zararların büyük bir kısmı BeST'den gelmektedir.
Üzerinden ertelenmiş vergi varlığı hesaplanmayan mahsup edilebilir mali zararların itfa tarihleri aşağıdaki gibidir:
| Sona erme yılı | Bakiye |
|---|---|
| 2025 | 4.261.550 |
| 2026 | 179.663 |
| 2027 | 2.423.491 |
| 2028 | 633.291 |
| 2029 | 4.237.579 |
| 2030 | 271.319 |
| 2031 | 337.133 |
| Süresiz | 46.751 |
| 12.390.777 |
31 Aralık 2024 raporlama tarihi itibarıyla, Şirket veri merkezi yatırımı için, 2023 yılı 4. çeyreğinde 15/06/2012 tarihli ve 2012/3305 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı kapsamında, Öncelikli Yatırım Konulu Teşvik Belgesi almıştır. Bu belge kapsamında yapılan harcamalar %40 oranında devlet katkısından yararlanmakta olup, söz konusu katkı, ödenmesi gereken kurumlar vergisinin %80 oranında daha az ödenmesi yoluyla sağlanacaktır.
Şirket, Öncelikli Yatırım Konulu Teşvik kapsamında, devlet katkısına ilaveten KDV istisnası, gümrük vergisi muafiyeti, sigorta primi işveren hissesi desteği ve faiz desteği teşviklerinden yararlanma hakkına sahiptir. (31 Aralık 2023: Yoktur.)
Grup'un teşvik belgesine bağlanan yatırımlarından elde ettiği kazançlar, yatırımın kısmen veya tamamen işletilmesine başlanılan hesap döneminden itibaren yatırıma katkı tutarına ulaşıncaya kadar indirimli oranlar üzerinden kurumlar vergisine tabi tutulur. Bu kapsamda, 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla Grup'un öngörülebilir gelecekte faydalanacağı 2.599.260 TL (31 Aralık 2023: 420.136) tutarında vergi avantajı üzerinden, 1.049.052 TL tutarında ertelenmiş vergi varlığı konsolide finansal tablolara yansıtılmıştır. Söz konusu vergi avantajının 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla muhasebeleştirilmesi neticesinde 1 Ocak – 31 Aralık 2024 dönemine ilişkin konsolide kar veya zarar tablosunda 837.334 TL tutarında ertelenmiş vergi geliri oluşmuştur.
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
| 31 Aralık 2024 | 31 Aralık 2023 | |
|---|---|---|
| Ana ortaklık payları | 23.523.425 | 18.125.305 |
| Hisselerin ağırlıklı ortalama sayısı: Adi hisselerin ağırlıklı ortalama sayısı (*) |
2.181.023.660 | 2.182.106.193 |
| Nominal değeri 0,001 TL olan hisse başına kazanç (kısaltılmamış tam TL) |
10,79 | 8,31 |
| Sürdürülen faaliyetler ana ortaklık payları | 11.095.462 | 15.281.512 |
| Hisselerin ağırlıklı ortalama sayısı: Adi hisselerin ağırlıklı ortalama sayısı (*) |
2.181.023.660 | 2.183.106.193 |
| Nominal değeri 0,001 TL olan sürdürülen faaliyetlerden pay başına kazanç (kısaltılmamış tam TL) |
5,09 | 7,00 |
| Durdurulan faaliyetler ana ortaklık paylar Hisselerin ağırlıklı ortalama sayısı: |
12.427.963 | 2.843.793 |
| Hisselerin ağırlıklı ortalama sayısı: | 2.181.023.660 | 2.183.106.193 |
| Nominal değeri 0,001 TL olan hisse başına kazanç (kısaltılmamış tam TL) (*) Geri alınmış paylar detayı için Dipnot 26.2'ye bakınız. |
5,70 | 1,30 |
31 Aralık 2024 ve 2023 tarihleri itibarıyla finansal yatırımların detayı aşağıdaki gibidir:
| 31 Aralık 2024 | 31 Aralık 2023 | |||
|---|---|---|---|---|
| Kısa Vadeli | Uzun Vadeli | Kısa Vadeli | Uzun Vadeli | |
| Gerçeğe uygun değer farkı kar veya zarar tablosuna | ||||
| yansıtılan | 3.573.688 | 5.961.731 | 12.806.149 | 781.797 |
| - Kur korumalı mevduat (*) | 3.573.688 | - | 12.806.149 | - |
| - Yatırım fonları (**) | - | 5.961.731 | - | 781.797 |
| Gerçeğe uygun değer farkı diğer kapsamlı | ||||
| gelir tablosuna yansıtılan | 2.241.429 | 11.852.172 | - | 153.075 |
| - Borsaya kayıtlı olan borçlanma senetleri (***) | 2.241.429 | 11.852.172 | - | 153.075 |
| İtfa edilmiş maliyetiyle ölçülen finansal varlıklar | 1.065.899 | - | - | - |
| - Vadesi üç ayın üzerindeki mevduatlar | 1.065.899 | - | - | - |
| 6.881.016 | 17.813.903 | 12.806.149 | 934.872 |
(*) Kur korumalı mevduat hesapları gerçeğe uygun değeri kar veya zararda muhasebeleştirilen finansal varlıklar olarak muhasebeleştirilmiştir. Grup, 68.474 ABD Doları ve 15.000 Avro tutarındaki döviz mevduat hesabını "Kur Korumalı TL Vadeli Mevduat Hesapları"na dönüştürmüştür.
(**) Yatırım fonları büyük ölçüde serbest piyasa fonları ve Re-Pie Portföy Yönetimi A.Ş. tarafından kurulan Turkcell GSYF ve bu fona ait iştirak ve finansal varlıklardan oluşmakta olup gerçeğe uygun değerinden takip edilmekte ve söz konusu değerleme farkları kar zarara yansıtılmaktadır.
(***) Borsaya kayıtlı borçlanma senetleri gerçeğe uygun değer farkı diğer kapsamlı gelire yansıtılan finansal varlık olarak muhasebeleştirilmiştir.
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
31 Aralık 2024 ve 2023 tarihleri itibarıyla finansal yatırımların gerçeğe uygun değer tablosu aşağıdaki gibidir:
| Gerçeğe uygun değer | ||||
|---|---|---|---|---|
| 31 Aralık 2024 | 31 Aralık 2023 | Gerçeğe uygun değer seviyesi |
Değerleme tekniği | |
| Gerçeğe uygun değer farkı diğer kapsamlı gelire yansıtılan finansal varlıklar |
14.093.601 | 153.075 | Seviye 1 | Raporlama dönemi sonunda kayıtlı olduğu piyasada geçerli olan borsa fiyatlarıdır |
| Gerçeğe uygun değer farkı kar veya zarara yansıtılan finansal varlıklar |
5.427.500 | 118.840 | Seviye 1 | Raporlama dönemi sonunda kote edilmiş piyasa fiyatlarına dayalı fiyatlama modelleri. |
| Gerçeğe uygun değer farkı kar veya zarara yansıtılan finansal varlıklar |
3.573.688 | 12.806.149 | Seviye 2 | Gelecekteki nakit akışlarının iskonto edilmiş bugünki değeri ve dönem sonu vadeli döviz kurlarına dayalı fiyatlama modelleri |
| Gerçeğe uygun değer farkı kar veya zarara yansıtılan finansal varlıklar |
534.231 | 662.957 | Seviye 3 | İndirgenmiş nakit akımlarına dayalı fiyatlama modeli |
| Toplam | 23.629.020 | 13.741.021 |
31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla seviye 3 olan yatırım fonlarının hareket tablosu aşağıdaki gibidir:
| 31 Aralık 2024 | 31 Aralık 2023 | |
|---|---|---|
| Açılış bakiyesi | 662.957 | 567.730 |
| Girişler | 153.467 | 27.058 |
| Çıkışlar (-) | (137.288) | - |
| Değer artışı/(düşüklüğü) | (144.905) | 68.169 |
| Kapanış bakiyesi | 534.231 | 662.957 |
31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla gerçeğe uygun değer farkı diğer kapsamlı gelir tablosuna yansıtılan finansal yatırımların nominal tutarları ve gerçeğe uygun değerleri aşağıdaki gibidir:
| Nominal | Gerçeğe uygun | ||
|---|---|---|---|
| Para birimi | sözleşme tutarı | değeri | Vade |
| ABD Doları | 135.000 | 4.712.855 | 15 Mayıs 2034 |
| ABD Doları | 54.500 | 2.109.168 | 16 Ekim 2028 |
| TL | 988.000 | 1.108.232 | 12 Ağustos 2026 |
| TL | 1.001.000 | 1.066.790 | 12 Eylül 2029 |
| Avro | 24.500 | 985.303 | 21 Mayıs 2030 |
| ABD Doları | 22.500 | 852.843 | 12 Kasım 2026 |
| ABD Doları | 20.000 | 723.456 | 23 Ocak 2025 |
| ABD Doları | 15.000 | 565.800 | 1 Ekim 2025 |
| ABD Doları | 13.000 | 468.617 | 12 Aralık 2025 |
| ABD Doları | 11.500 | 426.300 | 5 Ekim 2034 |
| ABD Doları | 11.000 | 416.006 | 16 Ocak 2029 |
| ABD Doları | 10.000 | 354.485 | 3 Aralık 2025 |
| ABD Doları | 4.500 | 174.675 | 19 Ekim 2028 |
| ABD Doları | 3.620 | 129.071 | 31 Mart 2025 |
| Toplam finansal yatırımlar | 14.093.601 |
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla gerçeğe uygun değer farkı kar veya zarar tablosuna yansıtılan finansal yatırımların nominal tutarı ve gerçeğe uygun değerleri aşağıdaki gibidir:
| Nominal | Gerçeğe uygun | ||
|---|---|---|---|
| Para birimi | sözleşme tutarı | değeri | Vade |
| TL | 1.644.192 | 2.204.151 | 25 Nisan 2025 |
| TL | 505.259 | 650.212 | 26 Şubat 2025 |
| TL | 246.418 | 318.588 | 21 Şubat 2025 |
| TL | 155.895 | 200.435 | 28 Şubat 2025 |
| TL | 155.646 | 200.302 | 27 Şubat 2025 |
| Toplam finansal yatırımlar | 3.573.688 |
31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla gerçeğe uygun değer farkı diğer kapsamlı gelire yansıtılan finansal yatırımların nominal tutarı ve gerçeğe uygun değerleri aşağıdaki gibidir:
| Nominal | Gerçeğe uygun | ||
|---|---|---|---|
| Para birimi | sözleşme tutarı | değeri | Vade |
| Avro | 73.426 | 153.075 | Süresiz |
| Toplam finansal yatırımlar | 153.075 |
31 Aralık 2023 tarihi itibarıyla gerçeğe uygun değer farkı kar veya zarar tablosuna yansıtılan finansal yatırımların nominal tutarı ve gerçeğe uygun değerleri aşağıdaki gibidir:
| Nominal | Gerçeğe uygun | ||
|---|---|---|---|
| Para birimi | sözleşme tutarı | değeri | Vade |
| TL | 1.191.635 | 2.501.231 | 22 Şubat 2024 |
| TL | 1.071.635 | 2.486.610 | 26 Şubat 2024 |
| TL | 955.742 | 1.668.658 | 27 Şubat 2024 |
| TL | 599.368 | 1.032.389 | 26 Nisan 2024 |
| TL | 972.020 | 721.410 | 10 Mayıs 2024 |
| TL | 207.853 | 604.290 | 12 Şubat 2024 |
| TL | 700.000 | 1.123.365 | 28 Şubat 2024 |
| TL | 428.045 | 684.812 | 31 Temmuz 2024 |
| TL | 269.857 | 470.494 | 16 Ağustos 2024 |
| TL | 274.462 | 467.039 | 28 Ağustos 2024 |
| TL | 229.780 | 365.499 | 2 Ekim 2024 |
| TL | 140.639 | 245.793 | 1 Nisan 2024 |
| TL | 94.501 | 217.423 | 15 Nisan 2024 |
| TL | 94.501 | 217.136 | 24 Ekim 2024 |
| Toplam finansal yatırımlar | 12.806.149 |
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
Aşağıdaki kazançlar yıl içinde, diğer kapsamlı gelirde muhasebeleştirilmiştir.
| 31 Aralık 2024 |
31 Aralık 2023 |
|
|---|---|---|
| Diğer kapsamlı gelirde muhasebeleştirilen kazanç/(kayıp) |
||
| Finansal yatırımla ilgili kazanç/(kayıp) | 100.930 | 215.993 |
| Finansal yatırımla ilgili kazanç/(kayıp), vergi etkisi | (25.233) | (7.961) |
| 75.697 | 208.032 |
31 Aralık 2024 ve 2023 tarihleri itibarıyla türev araçların gerçeğe uygun değerleri aşağıdaki gibidir:
| 31 Aralık 2024 | 31 Aralık 2023 | |||
|---|---|---|---|---|
| Varlık | Yükümlülük | Varlık | Yükümlülük | |
| Alım - satım amaçlı | 1.964.325 | 501.322 | 877.115 | 453.068 |
| Riskten korunma amaçlı | - | - | 1.884.713 | 70.181 |
| Toplam | 1.964.325 | 501.322 | 2.761.828 | 523.249 |
31 Aralık 2024 itibarıyla 2.043.112 TL'lik kısa vadeli türev varlıklar üzerinde 78.787 TL net faiz gelir tahakkuku ve 495.467 TL'lik kısa vadeli türev yükümlülüklerin üzerinde 5.855 TL net faiz gider tahakkuku ilave olarak bulunmaktadır.
31 Aralık 2023 itibarıyla 2.952.207 TL'lik kısa vadeli türev varlıklar üzerinde 190.379 TL net faiz gider tahakkuku ve 511.635 TL'lik kısa vadeli türev yükümlülüklerin üzerinde 11.614 TL net faiz gelir tahakkuku ilave olarak bulunmaktadır.
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla riskten korunma amaçlı türev sözleşmelerinin nominal tutarları ve gerçeğe uygun değerleri aşağıdaki gibidir:
| 31 Aralık |
2024 | 31 Aralık |
2023 | |||
|---|---|---|---|---|---|---|
| Nominal sözleşme tutarı |
Gerçeğe uygun |
Nominal sözleşme tutarı |
Gerçeğe uygun |
Finansal riskten |
||
| Para Birimi |
(Orijinal para birimi) |
değeri | (Orijinal para birimi) |
değeri | Vade | korunma rasyosu |
| Yapılandırılmış çapraz kur swap sözleşmeleri |
||||||
| Avro | - | - | 167.000 | 374.358 | Ekim 2025 |
01:01 |
| Avro | - | - | 38.057 | 35.393 | Nisan 2026 |
01:01 |
| Doları ABD |
- | - | 124.186 | 818.486 | Nisan 2026 |
01:01 |
| Çapraz kur swap sözleşmeleri |
||||||
| Çin Yuanı |
- | - | 81.162 | 447.275 | Nisan 2026 |
01:01 |
| Faiz swap sözleşmeleri |
||||||
| ABD Doları |
- | - | 90.135 | 139.020 | Nisan 2026 |
01:01 |
| Riskten korunma muhasebesi amaçlı türev |
finansal araçlar |
- | 1.814.532 |
120.440 Avro (2023: 191.036 Avro) yapılandırılmış çapraz kur swap sözleşmeleri "Credit Support Annex (CSA)" anlaşması sonrası teminat olarak alınan 415.930 TL (2023: 1.438.151 TL) tutarını içermektedir.
Makroekonomik önlemler nedeniyle piyasada meydana gelen son değişiklikler sonucunda, Şirket tarafından risk yönetimi kapsamında belirlenen riskten korunma muhasebesi, korunma konusu kalem ile korunma aracı arasındaki ekonomik ilişkinin artık mevcut olmaması nedeniyle 1 Temmuz 2024 itibarıyla sona erdirilmiştir. Belirli enstrümanlar için nakit akıştan korunma muhasebesinin durdurumasıyla, fonlarda bekleyen opsiyonların zaman değerindeki değişikliklere ait nominal tutarlar doğrudan kar zarar hesaplarına transfer olurken, nakit akış riskinden korunma kayıp/kazançlarına dair fonda bekleyen nominal tutarlar itfa yöntemi ile ilerleyen dönemlerde kar veya zarar tablosuna yansıyacaktır.
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla alım-satım amaçlı türev sözleşmelerinin nominal tutarı ve gerçeğe uygun değerleri aşağıdaki gibidir:
| 31 Aralık 2024 |
31 Aralık 2023 |
|||||
|---|---|---|---|---|---|---|
| Nominal sözleşme tutarı |
Gerçeğe uygun |
Nominal sözleşme tutarı |
Gerçeğe uygun |
|||
| Para Birimi |
(Orijinal para birimi) |
değeri | Vade | (Orijinal para birimi) |
değeri | Vade |
| Çapraz kur swap sözleşmeşleri |
||||||
| ABD Doları |
4.000 | 113.643 | Kasım 2025 |
8.000 | 267.255 | Kasım 2025 |
| Çin Yuanı |
67.141 | 273.946 | Nisan 2026 |
19.425 | 102.561 | Nisan 2026 |
| Vadeli döviz sözleşmeleri |
||||||
| ABD Doları |
405.000 | (61.287) | Ocak - Aralık 2025 |
334.900 | (178.088) | 2024 Mart |
| Avro | 20.000 | (796) | Kasım 2025 |
10.000 | (28.740) | Ocak 2024 |
| swap sözleşmeleri Döviz |
||||||
| Çin Yuanı |
290.949 | 26.277 | Şubat 2025 |
- | - | - |
| Avro | 10.103 | (9.598) | Ocak 2025 |
- | - | - |
| ABD Doları |
- | - | - | 353.972 | (214.564) | Şubat 2024 |
| Yapılandırılmış çapraz kur swap sözleşmeleri |
||||||
| ABD Doları |
91.894 | 484.368 | Kasım 2025 - Nisan 2026 |
18.000 | 104.680 | Kasım 2025 |
| Avro | 156.539 | 563.282 | Ekim 2025 - Nisan 2026 |
40.060 | 362.496 | Nisan 2026 |
| Faiz takas sözleşmeleri |
||||||
| Doları ABD |
108.911 | 73.168 | Nisan 2026 - Nisan 2033 |
64.655 | 34.234 | Nisan 2026 |
| TL | - | - | - | 600.000 | (25.787) | Ekim 2026 |
| Alım – satım amaçlı türev finansal araçlar |
1.463.003 | 424.047 |
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
Gerçeğe uygun değerleriyle gösterilen finansal varlık ve yükümlülüklerin seviye sınıflamaları:
Gerçeğe uygun değerin hesaplanması, gerçeğe uygun değerleme bilgilerinin gözlemlenebilir bir düzeyde olmasına ve bu bilgilerin kendi içlerindeki önemine göre, aşağıda açıklandığı şekilde 1. Seviye, 2. Seviye ve 3. Seviye olmak üzere üçe ayrılır:
Aşağıdaki tablo söz konusu finansal varlık ve yükümlülüklerin gerçeğe uygun değerlerinin nasıl belirlendiği bilgisini vermektedir:
| Gerçeğe uygun seviyesi | Değerleme tekniği | |
|---|---|---|
| Gözlemlenebilir getiri eğrisi | ||
| kullanılarak hesaplanan indirgenmiş | ||
| a) Yapılandırılmış çapraz kur swap | nakit akımlarına dayalı fiyatlama | |
| sözleşmeleri | Seviye 2 | modeli |
| Gözlemlenebilir getiri eğrisi | ||
| kullanılarak hesaplanan indirgenmiş | ||
| b) Çapraz kur döviz, döviz swap ve faiz swap | nakit akımlarına dayalı fiyatlama | |
| sözleşmeleri | Seviye 2 | modeli |
| c) Vadeli döviz sözleşmeleri | Seviye 2 | Dönem sonu vadeli döviz kurlarına dayalı fiyatlama modeli |
Yapılandırılmış çapraz kur swap sözleşmelerinin değerlemesinde, alım satım fiyat farkı gözlemlenebilir girdi olup, değerlemenin yapılmasında alım-satım fiyat ortalamaları yerine alım ve satım fiyat aralığında en uygun olduğuna kanaat getirilen alım fiyatı girdi olarak kullanılmıştır. Fiyat ortalamaları yerine alım fiyatı kullanılmasının, bu araçların 31 Aralık 2024 itibarıyla taşınan değerlerine bir etkisi olmamıştır.
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
Aşağıdaki tabloda Seviye 3 hiyerarşisindeki gerçeğe uygun değer ile taşınan türev araçların açılış ve kapanış bakiyeleri arasındaki hareket detayı gösterilmektedir. Yapılandırılmış çapraz kur swap sözleşmeleri 31 Aralık 2024 itibarıyla seviye 2 olarak değerlendirilmiştir.
| 31 Aralık 2024 | 31 Aralık 2023 | |
|---|---|---|
| Açılış bakiyesi | - | 2.727.971 |
| Nakit akım etkisi | - | (3.185.616) |
| Toplam kazanç ve kayıplar: | - | - |
| Kar veya zarar ve diğer kapsamlı gelir tablosu | - | 3.285.098 |
| Enflasyon etkisi | - | (1.132.040) |
| Seviye 2 'ye transfer | - | (1.695.413) |
| Dönem sonu bakiyesi | - | - |
Şirket'in 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla tekrarlanmayan bazda gerçeğe uygun değerden taşınan finansal varlık ve yükümlülükleri bulunmamaktadır.
Şirket'in 15 Temmuz 2016'da yapmış olduğu, sırasıyla 26 Mayıs 2017 ve 9 Ağustos 2018'de yeniden düzenlemiş olduğu 167.600 Avro yapılandırılmış çapraz kur swap işlemi için 26 Haziran 2018 tarihinde ve 24.036 Avro yapılandırılan çapraz kur swap işlemi için 25 Haziran 2019 tarihinde tarafların temerrüde düşmesi ihtimaline karşı CSA teminat anlaşması yapmıştır. Anlaşmaya göre yapılan swap işleminin gerçeğe uygun değeri her ayın 10. ve 24. günü belirlenerek belirli bir eşik değerin üstünde olması durumunda bir taraf diğer tarafa (gerçeğe uygun değeri pozitif ise banka müşteriye, negatif ise müşteri bankaya) eşik değerin üstünde kalan tutar kadar teminat (nakit) göndermektedir.
Yapılan değerlemede gerçeğe uygun değerde minimum 1.000 Avro üzerinde bir değişim varsa transfer gerçekleştirilmektedir. CSA anlaşması sonrası eşik değeri (10.000 Avro) aşan kısım olan toplamda 344.829 Avro (31 Aralık 2024: 12.670.017 TL) teminat olarak Şirket'e gönderilmiştir. Şirket ise eşik değeri (10.000 Avro) aşan kısım olan toplamda CSA anlaşması sonrası 333.509 Avro (31 Aralık 2024: 12.254.088 TL) teminat olarak göndermiştir. Şirket, borçlanmalar altında muhasebeleştirdiği söz konusu 415.929 TL (31 Aralık 2023: 1.441.934 TL) teminat tutarını netleştirme konusunda yasal bir hakkının bulunması ve net esasa göre ödemede bulunma niyetinde olması nedeniyle finansal durum tablosunda yer alan türev araç varlıkları ve türev araç yükümlülükleri ile netleştirerek sunmuştur. Netleştirme işlemi yapılmasaydı finansal durum tablosunda yer alan türev araç varlıkları 2.273.548 TL (31 Aralık 2023: 4.144.206 TL), türev araç yükümlülükleri 309.975 TL (31 Aralık 2023: 261.701 TL), ilişkili olmayan taraflardan kısa vadeli borçlanmalar ve uzun vadeli borçlanmaların kısa vadeli kısımları toplamda 52.321.024 TL olacaktı (31 Aralık 2023: 43.849.703 TL).
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
Grup piyasa risklerini yönetmek için çeşitli türev işlemler gerçekleştirmektedir. Tüm bu işlemler hazine ve risk yönetimi departmanı tarafından belirlenen kurallar dahilinde gerçekleştirilir. Genel olarak, Grup kâr veya zarardaki oynaklığı yönetmek için riskten korunma muhasebesi uygulamak istemektedir.
Grup'un risk yönetimi politikası, çeşitli vadelerdeki kredilerine ilişkin tahmini döviz riskini herhangi bir ödeme zamanda korunmaktır. Grup faiz ve kur riskinden korunmak amacıyla esas olarak, yapılandırılmış çapraz kur swap sözleşmeleri, çapraz kur swap sözleşmeleri, faiz swap sözleşmeleri, vadeli döviz sözleşmeleri olmak üzere türev finansal araçları kullanmaktadır. Bu sözleşmeler genellikle nakit akış riskinden korunma amaçlı olarak belirlenmiştir.
Grup, 1 Temmuz 2018 tarihi itibarıyla mevcut yapılandırılmış çapraz kur swapları ve çapraz kur swapları için TFRS 9 kapsamında nakit akış riskinden korunma muhasebesi uygulamaya başlamıştır. TFRS 9, risk yönetimi uygulamaları ile uyumlu hale getirilmesini amaçlayan yeni finansal riskten korunma muhasebesi kurallarını da içermektedir.
Yapılandırılmış çapraz kur swap sözleşmelerindeki opsiyonların zaman değeri, belirlenen riskten korunma aracının içine dahil edilmekte ve riskten korunma maliyeti olarak ayrı şekilde özkaynak altında riskten korunma maliyeti rezervi olarak muhasebeleştirilmektedir. Şirket'in politikası, yapılandırılmış çapraz kur swap ve çapraz kur swap sözleşmelerinin kritik koşulları sağlayacak biçimde riskten korunan kalemle uyumlu hale getirilmesidir.
Şirket, finansal riskten korunulan ürün ve finansal riskten korunma aracı arasında nakit akışlarının para birimi, tutarı ve zamanlamasına bağlı olarak ekonomik bir ilişkinin varlığını belirler. Şirket, her riskten korunma ilişkisinde, riskten korunma ürünü olarak belirlenen türevlerin, riskten korunan ürünlerin nakit akışlarındaki değişimleri beklendiği şekilde etkin bir biçimde netlendiğini varsayımsal türev yöntemiyle değerlendirmektedir.
Riskten korunma ilişkilerinde temel etkinsizlik nedenleri;
Karşı tarafların swap sözleşmelerinin gerçeğe uygun değeri üzerindeki kredi riski etkisi, korunan riskin bir parçası değildir ve kredi riskinin riskten korunma amaçlı nakit akışlarının kur değişimlerine ilişkin gerçeğe uygun değer etkisinin başlangıçta oldukça küçük olduğu değerlendirilmektedir.
Nakit akış riskinden korunma ilişkisinde riskten korunma aracı olarak belirlenen türev sözleşmelerin gerçeğe uygun değeri döviz bazlı fark içermektedir. Varsayımsal türev, döviz bazlı fark hariç kalacak şekilde tasarlanmıştır.
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
Grup, belirli banka kredilerini, gerçekleşme olasılığı yüksek tahmini ABD Doları cinsinden elektrik satışları nedeniyle maruz kalınan ABD Doları/TL spot kur riskine karşı korunma aracı olarak tanımlamış olup, 10 Eylül 2021'den itibaren nakit akış riskinden korunma muhasebesi uygulamaya başlamıştır. Bu kapsamda ilişkilendirilen kredilerin 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla tutarı 6.582 ABD Doları'dır. Nakit akış riskinden korunma kapsamında gerçekleşen kazanç ve kayıplar, 2024 yılı konsolide kapsamlı gelir tablosunda "nakit akış riskinden korunma kazançları /(kayıpları)" hesabında muhasebeleştirilmiştir.
Grup, belirli kiralama yükümlülüklerini, gerçekleşme olasılığı yüksek tahmini Avro cinsinden telekomünikasyon gelirleri nedeniyle maruz kalınan Avro/TL spot kur riskine karşı korunma aracı olarak tanımlamış olup, 1 Ekim 2021'den itibaren nakit akış riskinden korunma muhasebesi uygulamaya başlamıştır. Bu kapsamda ilişkilendirilen kredilerin 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla tutarı 59.086 Avro'dur. Nakit akış riskinden korunma kapsamında gerçekleşen kazanç ve kayıplar, 2024 yılı konsolide kapsamlı gelir tablosunda "nakit akış riskinden korunma kazançları /(kayıpları)" hesabında muhasebeleştirilmiştir.
Şirket, Avrupa'da faaliyet gösteren bazı bağlı ortaklıklarındaki net yatırımlarının Türk Lirası'na çevrilmesinden kaynaklanan döviz kuru riskinden korunmak amacıyla, Avro cinsinden kredilerin bir bölümünü riskten korunma aracı olarak tanımlamıştır. Bu kapsamda ilişkilendirilen kredilerin 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla tutarı 56.576 Avro'dur. Yurtdışındaki net yatırım riskinden korunma kapsamında 2024 yılı kapsamlı gelir tablosunda "Yurtdışındaki işletmeye ilişkin net yatırım riskinden korunma ile ilgili diğer kapsamlı gelir/(gider)" hesabında muhasebeleştirilen vergi sonrası etki 1.224.035 TL'dir (2023: (1.676.558) TL).
Şirket, maruz kaldığı faiz oranı riskine ilişkin sabit oranda kalmasını sağlayan politikayı benimsemiştir. Bu, kısmen sabit oranlı araçlara girerek ve kısmen değişken faizli borçlanma yoluyla nakit akışlarındaki değişkenliğin faiz oranlarındaki hareketleriyle ilişkilendirilebilen çapraz kur swapları ve faiz swapları kullanılarak sağlanmaktadır. Şirket, 1:1'lik bir riskten korunma oranı uygulamaktadır.
Şirket, finansal riskten korunulan ürün ve finansal riskten korunma aracı arasında referans faiz oranları, tenör, fiyatlandırma tarihi, vade ve tutarlara bağlı olarak ekonomik bir ilişkinin varlığını belirlemektedir.
Şirket, her riskten korunma ilişkisinde, riskten korunma ürünü olarak belirlenen türevlerin, riskten korunan ürünlerin nakit akışlarındaki değişimleri beklendiği şekilde etkin bir biçimde netlendiğini varsayımsal türev yöntemiyle değerlendirmektedir.
Riskten korunma ilişkilerinde temel etkinsizlik nedenleri;
– Karşı tarafların swap sözleşmelerinin gerçeğe uygun değeri üzerindeki kredi riski etkisi, korunan riskin bir parçası değildir ve kredi riskinin riskten korunma amaçlı nakit akışlarının faiz oranı değişimlerine ilişkin gerçeğe uygun değer etkisinin başlangıçta oldukça küçük olduğu değerlendirilmektedir.
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
31 Aralık 2024 ve 2023 tarihleri itibarıyla döviz kurlarında % 10 ve faiz oranlarında 100 baz puanlık makul bir değişimin, özkaynak ve kar veya zararda aşağıda gösterilen tutarlarda artan (azalan) etkisi olacaktır. Bu analiz diğer tüm değişkenlerin sabit kaldığını varsaymaktadır.
| Kar veya Zarar | Özkaynak, vergi sonrası |
|||
|---|---|---|---|---|
| 100 bp artış | 100 bp azalış | 100 bp artış | 100 bp azalış | |
| 31 Aralık 2024 | ||||
| Yapılandırılmış çapraz kur swap | ||||
| sözleşmeleri | - | - | - | - |
| Çapraz kur swapları | - | - | - | - |
| Nakit Akış Duyarlılığı (net) | - | - | - | - |
| Kar veya Zarar | Özkaynak, | vergi sonrası | ||
|---|---|---|---|---|
| 100 bp artış | 100 bp azalış | 100 bp artış | 100 bp azalış | |
| 31 Aralık 2023 | ||||
| Yapılandırılmış çapraz kur swap | ||||
| sözleşmeleri | (74.274) | 18.587 | 802.499 | 826.454 |
| Çapraz kur swapları | 199.299 | 186.282 | (11.074) | (12.539) |
| Nakit Akış Duyarlılığı (net) | 125.025 | 204.869 | 791.425 | 813.915 |
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
Şirket'in finansal borçlanmaları ile ilgili kur riski Dipnot 38'de belirtilmiştir.
| 31 Aralık 2024 | 31 Aralık 2023 | |
|---|---|---|
| Banka kredileri | 14.532.847 | 17.657.734 |
| Kısa vadeli teminatsız banka kredileri | 14.532.847 | 17.657.734 |
| İhraç edilmiş borçlanma araçları |
3.003.557 | 4.962.654 |
| Kira yükümlülükleri | 1.044.893 | 1.114.322 |
| Uzun vadeli borçlanmaların kısa vadeli kısımları | 15.671.488 | 11.713.505 |
| Uzun vadeli teminatsız banka kredilerinin kısa vadeli | ||
| kısımları | 14.449.236 | 10.596.357 |
| Uzun vadeli teminatlı banka kredilerinin kısa vadeli | ||
| kısımları | 1.222.252 | 1.117.148 |
| Uzun vadeli ihraç edilmiş borçlanma araçlarının kısa vadeli | ||
| kısımları | 17.652.310 | 2.288.874 |
| Uzun vadeli borçlanmalar | 32.195.778 | 42.513.024 |
| Uzun vadeli teminatsız banka kredileri | 25.595.454 | 36.809.354 |
| Uzun vadeli teminatlı banka kredileri | 6.600.324 | 5.703.670 |
| Uzun vadeli ihraç edilmiş borçlanma araçları | 16.461.755 | 38.759.036 |
| Uzun vadeli kira yükümlülükleri | 3.777.631 | 2.390.599 |
| 104.340.259 | 121.399.748 |
Şirket, 28 Haziran 2024 tarihinde 8.000.000 TL tutarında aldığı SPK ihraç izni kapsamında, 10 Ekim 2024 tarihinde 1.870.000 TL tutarında, 30 Ocak 2025 vadeli finansman bonosu ihracı gerçekleştirmiştir.
Turkcell Superonline, 21 Aralık 2023 tarihinde, sermaye piyasası mevzuatı çerçevesinde, 3.000.000 TL'ye kadar, Türk Lirası cinsinden, yurt içinde, farklı miktar ve zaman dilimlerinde halka arz edilmeksizin tahsisli ve/veya nitelikli yatırımcılara satılmak üzere yönetim sözleşmesine dayalı kira sertifikaları ihracı için 1 yıl süreyle geçerli olmak üzere yeniden SPK onayı almıştır. Bu onay kapsamında 2024 4. çeyrek dönemi içerisinde Kasım ve Aralık aylarında sırasıyla Nisan ve Mayıs 2025 vadeli ve her biri 300.000 TL'lik 2 kira sertifikası ihracı gerçekleştirilmiştir. Şirket'in, 21 Aralık 2023 tarihinde bir yıl süreyle aldığı 3.000.000 TL tutarındaki ihraç limiti sona ermiştir.
Turkcell Finansman A.Ş., 11 Kasım 2024 tarihinde nominal değeri 160.300 TL olan borçlanma senetlerini geri ödeme işlemi gerçekleştirmiştir. Şirketin, 1 Aralık 2023 tarihinde bir yıl süreyle aldığı 1.000.000 TL tutarındaki ihraç limiti sona ermiş olup, Kasım 2024 tarihi itibarıyla sermaye piyasası mevzuatı çerçevesinde, 1.500.000 TL'ye kadar, Türk Lirası cinsinden, yurt içinde, farklı miktar ve zaman dilimlerinde halka arz edilmeksizin tahsisli ve/veya nitelikli yatırımcılara satılmak üzere emtia alım satımına dayalı kira sertifikaları ihracı için 1 yıl süreyle geçerli olmak üzere SPK limit başvurusu gerçekleştirilmiştir.
Turkcell Ödeme olarak 21 Kasım 2024 tarihlerinde sermaye piyasası mevzuatı çerçevesinde 1.500.000 TL'ye kadar Türk Lirası cinsinden, yurt içinde, farklı miktar ve zaman dilimlerinde halka arz edilmeksizin tahsisli ve/veya nitelikli yatırımcılara satılmak üzere yönetim sözleşmesine dayalı kira sertifikaları ihracı için 1 yıl süreyle geçerli olmak üzere yeni SPK onayı alınmıştır. Turkcell Ödeme 2024 4. çeyrek dönemi içerisinde, Aralık 2024 ayında toplam 300.000 TL tutarında vadeleri 2025 yılı içerisinde gelecek şekilde kira sertifikası ihraçları gerçekleştirmiştir. 31 Aralık 2024 itibarıyla 300.000 TL ihraç limiti kalmıştır.
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
31 Aralık 2024 ve 2023 tarihleri itibarıyla, kredilerin detayı aşağıdaki gibidir:
| 31 Aralık 2024 |
31 Aralık 2023 |
|||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Para birimi |
Faiz Türü |
Ödeme Periyodu |
Nominal Faiz Oranı |
TL | Ödeme Periyodu |
Nominal Faiz Oranı |
TL | |
| Teminatsız banka kredileri |
Avro | Değişken | 2025-2030 | Euribor+%2-Euribor+%4,0 | 31.951.968 | 2024-2028 | Euribor+%2,0-Euribor+%4,0 | 37.272.708 |
| Teminatsız banka kredileri |
TL | Sabit | 2025-2027 | %24,4-%67,3 | 14.419.059 | 2024-2025 | %11,5-%58,9 | 17.241.862 |
| Teminatsız banka kredileri |
Doları ABD |
Değişken | 2026-2029 | Sofr+ %2,2 |
5.111.643 | 2024-2028 | Sofr %2,2 |
6.472.710 |
| Teminatsız banka kredileri |
Çin Yuanı |
Sabit | 2026-2028 | %5,2-%5,5 | 2.570.134 | 2024-2028 | %5,2-%5,5 | 3.265.249 |
| Teminatsız banka kredileri |
Avro | Sabit | 2025 | %5,0 | 370.134 | 2024 | %6,0 | 498.729 |
| Teminatsız banka kredileri |
ABD Doları |
Sabit | 2026 | %2,6 | 154.599 | 2024-2026 | %2,6 | 289.293 |
| Teminatsız banka kredileri |
BYN | Sabit | - | - | - | 2024 | %14 | 22.894 |
| Teminatlı banka kredileri |
Doları ABD |
Sabit | 2029-2033 | %1,5-%3,8 | 4.142.583 | 2024-2033 | %1,5-%3,8 | 5.591.030 |
| Teminatlı banka kredileri |
Çin Yuanı |
Sabit | 2034 | %4,0 | 1.766.511 | - | - | - |
| Teminatlı banka kredileri |
Avro | Değişken | 2036 | Euribor+%0,7 | 1.125.022 | - | - | - |
| Teminatlı banka kredileri |
Doları ABD |
Değişken | 2026-2028 | Sofr+%0,6 & Sofr+%1,6 |
788.460 | 2024-2028 | Sofr+%0,6 & Libor+%1,6 |
1.229.788 |
| İhraç edilmiş borçlanma araçları |
ABD Doları |
Sabit | 2025-2028 | %5,8 | 34.114.065 | 2024-2028 | %5,8 | 41.047.910 |
| İhraç edilmiş borçlanma araçları |
TL | Sabit | 2025 | %42,0-%49,5 | 3.003.557 | 2024 | %29,5-%45,0 | 4.962.654 |
| Kira yükümlülükleri |
TL | Sabit | 2025-2069 | %7,5-%62,3 | 3.959.814 | 2024-2057 | %9,8-%45,0 | 2.266.451 |
| Kira yükümlülükleri |
BYN | Sabit | 2025-2037 | %10,8-%20,0 | 464.845 | 2024-2037 | %10,8-%20,0 | 599.980 |
| Kira yükümlülükleri |
Avro | Sabit | 2025-2034 | %2,9-%10,3 | 350.365 | 2024-2034 | %1,0-%11,0 | 588.931 |
| Kira yükümlülükleri |
ABD Doları |
Sabit | 2025-2037 | %4,0-%11,6 | 47.439 | 2024-2052 | %3,9-%11,6 | 49.559 |
| Kira yükümlülükleri |
İngliz Sterlini |
Sabit | 2025 | %2,7-%5,9 | 61 | - | - | - |
104.340.259 121.399.748
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
Üst düzey idari personel, Grup'un Yönetim Kurulu Üyeleri ve üst düzey yöneticilerinden oluşmaktadır. 31 Aralık 2024 ve 2023 tarihleri itibarıyla üst düzey yöneticilerin Grup'tan kullanmış olduğu kredi bulunmamaktadır.Grup, üst düzey yöneticilerinin ücretlerine ilave olarak ek menfaatler sağlamakta ve emeklilik planlarına katkıda bulunmaktadır. Grup, emeklilik planlarına personel ücretlerinin belirli bir oranında katkıda bulunmakla yükümlüdür.
31 Aralık 2024 ve 2023 tarihleri itibarıyla sona eren hesap dönemlerinde üst düzey idari personele ödenen ve sağlanan faydalar aşağıdaki gibidir:
| 31 Aralık 2024 | 31 Aralık 2023 | |
|---|---|---|
| Kısa dönem faydalar | 338.944 | 529.358 |
| Hisse bazlı ödemeler | 365.860 | 42.097 |
| Uzun dönem faydalar | 371 | 3.529 |
| Kıdem tazminatı | 664 | 986 |
| 705.839 | 575.970 |
31 Aralık 2024 ve 2023 tarihlerinde sona eren hesap dönemlerindeki ilişkili kuruluşlarla önemli işlemler aşağıdaki gibidir:
| Gelirler: | 31 Aralık 2024 | 31 Aralık 2023 |
|---|---|---|
| Türk Telekom Mobil İletişim Hizmetleri A.Ş ("TT Mobil") (*) | 1.116.059 | 1.559.659 |
| Türk Hava Yolları A.Ş. ("THY") (*) | 429.967 | 433.375 |
| Enerji Piyasaları İşletme A.Ş. ("EPİAŞ")(*) | 371.836 | 378.272 |
| Güneş Express Havacılık A.Ş. ("Sun Express") (*) | 251.654 | 224.997 |
| Ziraat Bankası A.Ş. ("Ziraat Bankası") (*) | 199.168 | 1.066.995 |
| Türksat Uydu Haberleşme Kablo TV ve İşletme A.Ş ("Türksat")(*) | 169.652 | 113.441 |
| Türk Telekomünikasyon A.Ş ("TT")(*) | 135.516 | 171.596 |
| Türkiye Sigorta A.Ş. ("Türkiye Sigorta")(*) | 81.041 | 510.470 |
| TOGG (**) | 77.976 | 22.525 |
| Türkiye Hayat ve Emeklilik A.Ş.(*) | 77.122 | 44.401 |
| Türkiye Halk Bankası AŞ ("Halkbank") (*) | 43.518 | 37.328 |
| Türkiye Vakıflar Bankası TAO ("Vakıfbank")(*) | 39.454 | 105.835 |
| TVF İFM Gayrimenkul İnşaat ve Yönetim A.Ş. (*) | 23.509 | 117.975 |
| Ziraat Katılım Bankası A.Ş. ("Ziraat Katılım")(*) | 10.996 | 107.139 |
| BIST (*) | 7.277 | 24.270 |
| Diğer ilişkili kuruluşlardan gelirler | 76.627 | 48.124 |
| 3.111.372 | 4.966.402 |
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
| Giderler: | 31 Aralık 2024 | 31 Aralık 2023 |
|---|---|---|
| Türk Telekomünikasyon A.Ş (*) | 2.083.003 | 2.026.342 |
| TT Mobil (*) | 1.079.552 | 1.661.860 |
| EPİAŞ (*) | 756.455 | 1.145.205 |
| İstanbul Takas ve Saklama Bankası A.Ş. ("Takasbank") (*) | 551.925 | 549.566 |
| PTT (*) | 132.375 | 103.921 |
| Boru Hatları İle Petrol Taşıma A.Ş. ("BOTAŞ") (*) | 87.634 | 83.949 |
| Türksat (*) | 66.682 | 103.293 |
| Diğer ilişkili kuruluşlardan giderler | 1.288.981 | 569.791 |
| 6.046.607 | 6.243.927 |
(*) TVF ve TVF'nin üzerinde kontrole veya müşterek kontrole veya önemli etkiye sahip olduğu ilişkili taraflardır.
(**) Grup'un iştirak ve iş ortaklıkları.
31 Mart 2022 itibarıyla TVF, Türk Telekom'un %61,68 pay sahipliği oranı ile en büyük hissedarı haline gelmiştir, dolayısıyla Grup, 31 Mart 2022 tarihi itibarıyla Türk Telekom şirketlerini ilişkili taraf olarak raporlamaya başlamıştır. Grup ve Türk Telekom arasındaki işlemler telekomünikasyon hizmetlerinden oluşmaktadır.
31 Aralık 2024 ve 2023 tarihinde sona eren hesap dönemine ilişkin ilişkili taraflarla olan finansal araçlar aşağıdaki gibidir:
| 31 Aralık 2024 | 31 Aralık 2023 | |
|---|---|---|
| Vadeli mevduatlar | 25.646.258 | 45.290.997 |
| Vadesiz mevduatlar | 811.532 | 1.040.412 |
| Kur korumalı mevduat | 3.132.293 | 8.913.765 |
| Borçlanma senetleri | 1.695.149 | - |
| Ters repo alacakları | 12.373.965 | - |
| Banka kredileri | (9.652.466) | (10.199.160) |
| İhraç edilmiş borçlanma araçları |
(925.603) | (1.381.581) |
| Kiralama işlemlerinden borçlar | (111.972) | (210.833) |
| Değer düşüklüğü karşılığı | (3.721) | (46.032) |
| 32.965.435 | 43.407.568 |
(*) Grup, Vakıfbank'da mevcut 68.474 ABD Doları ve 15.000 Avro tutarındaki döviz mevduat hesabını kur korumalı TL vadeli mevduat hesaplarına dönüştürmüştür.
31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla ilişkili taraflara verilen teminat mektupları tutarı 585.510 TL'dir. (31 Aralık 2023: 481.654 TL).
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
31 Aralık 2024 ve 2023 tarihi itibarıyla ilişkili taraflarda tutulan vadeli mevduatlara ilişkin banka detayı aşağıdaki gibidir:
| 31 Aralık 2024 | 31 Aralık 2023 | |
|---|---|---|
| Vakıfbank | 8.757.588 | 12.524.783 |
| Halkbank | 6.367.808 | 16.374.759 |
| Ziraat Bankası | 6.312.053 | 11.665.907 |
| Ziraat Katılım | 4.208.809 | 4.725.548 |
| 25.646.258 | 45.290.997 |
31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla vadeli mevduatlara ilişkin bilgiler aşağıdaki gibidir:
| Efektif Faiz | ||||
|---|---|---|---|---|
| Ana para | Para birimi | Oranı | Vade | 31 Aralık 2024 |
| 233.940 | ABD Doları | %2,1 | Ocak 2025 | 8.241.594 |
| 196.070 | Avro | %2,3 | Ocak 2025 | 7.210.579 |
| 9.828.355 | T L | %47,4 | Ocak - Mayıs 2025 | 10.194.085 |
| 25.646.258 |
31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla ilişkili taraflardan kullanılan kredilere ilişkin bilgiler aşağıdaki gibidir:
| Efektif Faiz | ||||
|---|---|---|---|---|
| 31 Aralık 2024 | Vade | Oranı | Para birimi | Ana para |
| 8.663.215 | Ocak 2025 - Haziran 2025 | %44,0 - %56,0 | T L | 7.297.000 |
| 294.044 | Ocak 2025 - Ağustos 2027 | %53,1 - %58,0 | T L | 285.000 |
| 682.648 | Ocak 2025 | %47,1 - %47,6 | T L | 680.000 |
| 12.559 | Nisan 2025 | %28,8 - %29,3 | T L | 11.981 |
| 9.652.466 |
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla ilişkili taraflar aracılığıyla ihraç edilmiş borçlanma araçları ilişkin bilgiler aşağıdaki gibidir:
| Efektif Faiz | ||||
|---|---|---|---|---|
| Ana para | Para birimi | Oranı | Vade | 31 Aralık 2024 |
| 900.000 | T L | %42,0 - %44,5 | Mart 2025 - Mayıs 2025 | 925.603 |
| 925.603 |
31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla ilişkili taraflardan yapılan kiralama işlemlerinden borçlara ilişkin bilgiler aşağıdaki gibidir:
| Para birimi | Efektif Faiz Oranı | Ödeme Periyodu |
31 Aralık 2024 |
|---|---|---|---|
| T L | %12,5 - %62,0 | 2024 - 2033 | 111.972 |
111.972
| İlişkili taraflardan faiz gelirleri | 31 Aralık 2024 | 31 Aralık 2023 |
|---|---|---|
| Vakıfbank | 3.703.418 | 3.080.795 |
| Ziraat Bankası | 1.094.589 | 485.791 |
| Halkbank | 884.857 | 708.380 |
| Ziraat Katılım | 135.267 | 204.458 |
| Diğer | 32.824 | 419 |
| 5.850.955 | 4.479.843 | |
| İlişkili taraflardan faiz giderleri | 31 Aralık 2024 | 31 Aralık 2023 |
|---|---|---|
| Vakıfbank | 1.843.714 | 930.256 |
| Halk Varlık Kiralama A.Ş. ("Halk Varlık Kiralama") | 327.904 | 384.601 |
| Ziraat Bankası | 92.767 | 232.383 |
| Halk Bankası | 17.586 | 20.776 |
| Diğer | 4.929 | 12.941 |
| 2.286.900 | 1.580.957 |
Grup'un ilişkili taraflarından elde ettiği gelirler; genel olarak telekomünikasyon hizmetlerinden, çağrı merkezi hizmetlerinden ve diğer hizmetlerden oluşmaktadır. Grup ile EPİAŞ arasındaki işlemler enerji hizmetleri temininden; Sofra arasındaki işlemler yemek çeki hizmetleri temininden; BOTAŞ arasındaki işlemler, alt yapı hizmetleri temininden; Grup ile Halk Bankası, Ziraat Bankası, Ziraat Yatırım ve Vakıfbank arasındaki işlemler bankacılık hizmetlerinden; Grup ile Türksat arasındaki işlemler telekomünikasyon hizmetlerinden; Grup ile Borsa İstanbul arasındaki işlemler borsacılık faaliyetlerinden kaynaklanmaktadır. İlişkili taraflardan olan alacaklar teminatsızdır.
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
Finansal varlıkların kayıtlı değerleri, maruz kalınan azami kredi riskini gösterir. Raporlama tarihi itibarıyla maruz kalınan azami kredi riski aşağıdaki gibidir:
| Alacaklar | ||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Ticari Alacaklar | Diğer Alacaklar | Bankalardaki | Türev | Finans Sektörü | Finansal | |||||
| 31 Aralık 2024 | İlişkili Taraf |
Diğer Taraf | İlişkili Taraf |
Diğer Taraf | Diğer Varlıklar (*) |
Mevduat | Araçlar | Faaliyetlerinden Alacaklar |
Yatırımlar | Sözleşme Varlıkları |
| Raporlama tarihi itibarıyla maruz kalınan azami kredi riski ( A+B+C+D+E) |
246.529 | 16.791.281 | - | 839.317 | 952.601 | 68.933.837 | 2.043.112 | 7.509.494 | 24.694.919 | 5.365.452 |
| -Azami riskin teminat vs. ile güvence altına alınmış kısmı | - | 2.524.051 | - | - | - | - | - | - | - | - |
| A. Vadesi geçmemiş ya da değer düşüklüğüne uğramamış finansal varlıkların net defter değeri |
212.155 | 13.549.299 | - | 707.834 | 926.362 | 68.933.837 | 2.043.112 | 5.798.755 | 24.694.919 | 5.365.452 |
| B. Koşulları yeniden görüşülmüş bulunan. aksi takdirde vadesi geçmiş veya değer düşüklüğüne uğramış sayılacak finansal varlıkların defter değeri |
- | - | - | - | 378 | - | - | - | - | - |
| C. Vadesi geçmiş ancak değer düşüklüğüne uğramamış varlıkların net defter değeri |
- | - | - | - | - | - | - | - | - | - |
| -Teminat. vs. ile güvence altına alınmış kısmı | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - |
| D. Değer düşüklüğüne uğrayan varlıkların net defter değerleri | 34.374 | 3.241.982 | - | 131.483 | 25.861 | - | - | 1.710.739 | - | - |
| -Vadesi geçmiş (brüt defter değeri) | 34.393 | 3.771.596 | - | 131.483 | 26.338 | - | - | 1.860.336 | - | - |
| -Değer düşüklüğü (-) | (19) | (529.614) | - | - | (477) | - | - | (149.597) | - | - |
| -Vadesi geçmemiş (brüt defter değeri) | - | 93.121 | - | - | - | 9.790 | - | 11.894 | 25.591 | 5.463 |
| -Değer düşüklüğü (-) | - | (93.121) | - | - | - | (9.790) | - | (11.894) | (25.591) | (5.463) |
| E. Finansal durum tablosu dışı kredi içeren unsurlar | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - |
(*) Kısa ve uzun vadeli devreden kdv diğer varlıklara dahil edilmemiştir.
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
| Alacaklar | ||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Ticari Alacaklar | Diğer Alacaklar | Bankalardaki | Türev | Finans Sektörü Faaliyetlerinden |
Finansal | Sözleşme | ||||
| 31 Aralık 2023 | İlişkili Taraf |
Diğer Taraf | İlişkili | Taraf Diğer Taraf (*) | Diğer Varlıklar (**) |
Mevduat | Araçlar | Alacaklar | Yatırımlar | Varlıkları |
| Raporlama tarihi itibarıyla maruz kalınan azami kredi riski ( A+B+C+D+E) |
247.426 | 16.244.788 | - | 958.203 | 56.909 | 72.158.173 | 2.952.207 | 9.291.730 | 13.741.021 | 4.754.422 |
| -Azami riskin teminat vs. ile güvence altına alınmış kısmı | - | 1.483.974 | - | - | - | - | - | - | - | - |
| A. Vadesi geçmemiş ya da değer düşüklüğüne uğramamış finansal varlıkların net defter değeri |
201.454 | 13.443.804 | - | 782.078 | 25.394 | 72.158.173 | 2.952.207 | 8.425.589 | 13.741.021 | 4.754.422 |
| B. Koşulları yeniden görüşülmüş bulunan. aksi takdirde vadesi geçmiş veya değer düşüklüğüne uğramış sayılacak finansal varlıkların defter değeri |
- | - | - | - | 531 | - | - | - | - | - |
| C. Vadesi geçmiş ancak değer düşüklüğüne uğramamış varlıkların net defter değeri |
- | - | - | - | - | - | - | - | - | - |
| -Teminat. vs. ile güvence altına alınmış kısmı | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - |
| D. Değer düşüklüğüne uğrayan varlıkların net defter değerleri | 45.972 | 2.800.984 | - | 176.125 | 30.984 | - | - | 866.141 | - | - |
| -Vadesi geçmiş (brüt defter değeri) | 45.999 | 3.558.665 | - | 176.324 | 31.472 | - | - | 1.029.966 | - | - |
| -Değer düşüklüğü (-) | (27) | (757.681) | - | (199) | (488) | - | - | (163.825) | - | - |
| -Vadesi geçmemiş (brüt defter değeri) | - | 48.007 | - | - | 3 | 67.411 | - | 48.342 | - | 4.893 |
| -Değer düşüklüğü (-) | - | (48.007) | - | - | (3) | (67.411) | - | (48.342) | - | (4.893) |
| E. Finansal durum tablosu dışı kredi içeren unsurlar | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - |
(*) Evrensel projesinden alacaklar, vergi dairesinden alacaklar ve kamu idarelerinden alacaklar diğer alacaklara dahil edilmemiştir.
(**) Kısa ve uzun vadeli devreden KDV diğer varlıklara dahil edilmemiştir.
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
31 Aralık 2024 ve 2023 tarihleri itibarıyla finans sektörü faaliyetlerinden alacaklara ilişkin beklenen kredi zararları aşağıdaki gibidir:
| 31 Aralık 2024 | Vadesi Geçmemiş |
Vadesi 0-1 ay geçmiş |
Vadesi 1-3 ay geçmiş |
Vadesi 3 aydan fazla geçmiş |
Toplam |
|---|---|---|---|---|---|
| Dönem sonu bakiye | 5.810.497 | 1.150.687 | 306.997 | 402.804 | 7.670.985 |
| Beklenen kredi zararları | 11.896 | 3.230 | 1.016 | 145.349 | 161.491 |
| Vadesi | Vadesi 0-1 ay | Vadesi 1-3 ay | Vadesi 3 aydan | ||
| 31 Aralık 2023 | Geçmemiş | geçmiş | geçmiş | fazla geçmiş | Toplam |
| Dönem sonu bakiye | 8.473.932 | 651.486 | 120.539 | 257.940 | 9.503.897 |
| Beklenen kredi zararları | 48.342 | 5.024 | 1.862 | 156.939 | 212.167 |
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
Aşağıdaki tablo, Grup'un finansal yükümlülüklerinin vade dağılımını göstermektedir. Tablolar, finansal yükümlülükler iskonto edilmeden ve ödemesi gereken en erken tarihler esas alınarak hazırlanmıştır. Tablolar anapara ve faizleri içermektedir. Faiz oranı akışlarının değişken olduğu durumda, iskonto edilmemiş tutar raporlama dönemi sonundaki faiz eğrileri kullanılarak elde edilir. Vade, Grup'un ödemesi gereken en erken tarih esas alınarak belirlenmiştir.
| 31 Aralık 2024 | ||||||
|---|---|---|---|---|---|---|
| Sözleşme uyarınca nakit çıkışlar | ||||||
| Sözleşme uyarınca vadeler | Defter değeri | toplamı (=I+II+III+IV) | 3 aydan kısa (I) | 3-12 ay arası (II) | 1-5 yıl arası (III) | 5 yıldan uzun (IV) |
| Türev olmayan finansal yükümlülükler | ||||||
| Banka kredileri | 62.400.113 | (69.597.496) | (13.741.600) | (18.102.319) | (33.335.651) | (4.417.926) |
| İhraç edilen tahviller |
37.117.622 | (42.058.709) | (3.048.409) | (19.086.945) | (19.923.355) | - |
| Kira yükümlülükleri | 4.822.524 | (8.472.645) | (705.172) | (1.722.431) | (4.985.641) | (1.059.401) |
| İlişkili taraflara borçlar |
960.149 | (960.149) | (950.322) | (9.574) | (253) | - |
| BeST yatırım anlaşmasına ilişkin yükümlülük | 1.304.706 | (3.522.330) | - | - | (173.859) | (3.348.471) |
| Ticari borçlar (*) | 20.527.814 | (20.527.814) | (19.249.821) | (1.006.361) | - | (271.632) |
| Türev Finansal Araçlar | - | - | - | - | - | - |
| Çapraz kur swap sözleşmeleri | 495.467 | (423.491) | (28.098) | (54.617) | (340.776) | - |
| 31 Aralık 2023 | ||||||
| Sözleşme uyarınca nakit çıkışlar | ||||||
| Sözleşme uyarınca vadeler | Defter değeri | toplamı (=I+II+III+IV) | 3 aydan kısa (I) | 3-12 ay arası (II) | 1-5 yıl arası (III) | 5 yıldan uzun (IV) |
| Türev olmayan finansal yükümlülükler | ||||||
| Banka kredileri | 71.884.263 | (50.311.682) | (6.253.651) | (14.873.812) | (25.335.699) | (3.848.520) |
| İhraç edilen tahviller |
46.010.564 | (34.152.720) | (914.298) | (2.311.306) | (17.204.156) | (13.722.960) |
| Kira yükümlülükleri | 3.504.921 | (7.488.097) | (661.066) | (1.296.492) | (3.431.876) | (2.098.663) |
| İlişkili taraflara borçlar |
852.969 | (852.969) | (797.619) | - | (55.350) | - |
| BeST yatırım anlaşmasına ilişkin yükümlülük ve Boyut Enerji iktisabına ilişkin ertelenmiş ödemeler |
1.482.849 | (2.713.105) | - | - | (170.491) | (2.542.614) |
| Ticari borçlar (*) | 19.903.989 | (19.903.989) | (18.608.735) | (1.087.067) | - | (208.187) |
| Türev Finansal Araçlar | - | - | - | - | - | - |
(*) Tahakkuklar Ticari Borçlar'a dahil edilmemiştir.
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
Yabancı para riski herhangi bir finansal aracın değerinin döviz kurundaki değişikliğe bağlı olarak değişmesinden doğan risktir. Grup için söz konusu riski oluşturan temel yabancı para birimleri ABD Doları, Avro ve Çin Yuanı'dır. 31 Aralık 2024 ve 2023 tarihleri itibarıyla, Grup'un yabancı para pozisyonu aşağıdaki tabloda indirgenmemiş tutarları üzerinden sunulmuştur.
| 31 Aralık 2024 | 31 Aralık 2023 | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| TL Karşılığı | ABD Doları | Avro | Çin Yuanı | TL Karşılığı (**) ABD Doları | Avro | Çin Yuanı | ||
| 1. Ticari Alacaklar | 2.270.160 | 39.678 | 23.748 | - | 1.282.346 | 12.625 | 15.857 | - |
| 2a. Parasal Finansal Varlıklar(Kasa, Banka Hesapları dahil) | 70.828.250 | 1.488.181 | 473.097 | 213.952 | 64.507.731 | 690.596 | 714.984 | 257.156 |
| 2b. Parasal Olmayan Finansal Varlıklar | - | - | - | - | - | - | - | - |
| 3. Diğer | 368.731 | 7.806 | 2.552 | 2 | 249.531 | 2.340 | 3.184 | 5 6 |
| 4. Dönen Varlıklar (1+2+3) | 73.467.141 | 1.535.665 | 499.397 | 213.954 | 66.039.608 | 705.561 | 734.025 | 257.212 |
| 5. Ticari Alacaklar | - | - | - | - | - | - | - | - |
| 6a. Parasal Finansal Varlıklar | - | - | - | - | - | - | - | - |
| 6b. Parasal Olmayan Finansal Varlıklar | - | - | - | - | - | - | - | - |
| 7. Diğer | 2.835 | 6 9 | 1 1 | - | 3.451 | 6 9 | 1 1 | - |
| 8. Duran Varlıklar (5+6+7) | 2.835 | 6 9 | 1 1 | - | 3.451 | 6 9 | 1 1 | - |
| 9. Toplam Varlıklar (4+8) | 73.469.976 | 1.535.734 | 499.408 | 213.954 | 66.043.059 | 705.630 | 734.036 | 257.212 |
| 10. Ticari Borçlar | 10.779.434 | 195.759 | 72.107 | 257.317 | 12.004.763 | 140.410 | 87.414 | 323.677 |
| 11. Finansal Yükümlülükler | 34.044.614 | 592.690 | 341.361 | 130.358 | 16.004.629 | 139.075 | 205.052 | 75.635 |
| 12a. Parasal Olan Diğer Yükümlülükler | 339.762 | - | 9.247 | - | 137.626 | 848 | 2.160 | - |
| 12b. Parasal Olmayan Diğer Yükümlülükler | - | - | - | - | - | - | - | - |
| 13. Kısa Vadeli Yükümlülükler (10+11+12) | 45.163.810 | 788.449 | 422.715 | 387.675 | 28.147.018 | 280.333 | 294.626 | 399.312 |
| 14. Ticari Borçlar | - | - | - | - | - | - | - | - |
| 15. Finansal Yükümlülükler | 48.864.219 | 666.669 | 589.796 | 773.392 | 81.743.215 | 1.147.444 | 641.269 | 473.134 |
| 16a. Parasal Olan Diğer Yükümlülükler | 1.304.706 | 37.041 | - | - | 1.482.870 | 34.889 | - | - |
| 16b. Parasal Olmayan Diğer Yükümlülükler | - | - | - | - | - | - | - | - |
| 17. Uzun Vadeli Yükümlülükler (14+15+16) | 50.168.925 | 703.710 | 589.796 | 773.392 | 83.226.085 | 1.182.333 | 641.269 | 473.134 |
| 18. Toplam Yükümlülükler (13+17) | 95.332.735 | 1.492.159 | 1.012.511 | 1.161.067 | 111.373.103 | 1.462.666 | 935.895 | 872.446 |
| 19. Finansal Durum Tablosu Dışı Türev Araçların Net | ||||||||
| Varlık/ (Yükümlülük) Pozisyonu (19a-19b) | 9.244.103 | 226.428 | (12.240) | 358.090 | 26.728.101 | 963.331 | (315.000) | 100.586 |
| 19a. Aktif Karakterli Finansal Durum Tablosu Dışı Döviz Cinsinden | ||||||||
| Türev Ürünlerinin Tutarı | 15.190.160 | 361.500 | 20.103 | 358.090 | 42.012.786 | 963.331 | 10.000 | 100.586 |
| 19b. Pasif Karakterli Finansal Durum Tablosu Dışı Döviz Cinsinden | 5.946.057 | 135.072 | 32.343 | 15.284.685 | 325.000 | |||
| Türev Ürünlerinin Tutarı | - | - | - | |||||
| 20. Riskten Korunma Aracı O larak Tanımlanan Krediler (*) | 4.481.597 | 6.582 | 115.662 | - | 15.943.807 | 10.097 | 329.890 | - |
| 21. Net Yabancı Para Varlık/ (Yükümlülük) Pozisyonu (9-18+19+20) | (8.137.059) | 276.585 | (409.681) | (589.023) | (2.658.136) | 216.392 | (186.969) (514.648) | |
| 22. Parasal Kalemler Net Yabancı Para Varlık / (Yükümlülük) Pozisyonu | (8.137.059) | 276.585 | (409.681) | (589.023) | (2.658.136) | 216.392 | (186.969) (514.648) |
(*) Grup, yurtdışında faaliyet gösteren bağlı ortaklığındaki net yatırımlarını Türk Lirası'na çevrilmesinden kaynaklanan döviz kuru riskinden korumak amacıyla 56.576 Avro tutarındaki kredisini riskten korunma aracı olarak kullanmaktadır. İlgili kredinin kur farkı gelir/gideri, yurt dışındaki net varlıklarının Türk Lira'sına çevrilmesinden kaynaklanan kur farklarından mahsup edilmek üzere özkaynaklar altında "yurt dışındaki işletmeye ilişkin net yatırım riskinden korunma kazanç/kayıpları" hesabında muhasebeleştirilmiştir. (**) 31 Aralık 2024 satın alma gücü olarak ifade edilmiştir.
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
31 Aralık 2024 ve 2023 tarihleri itibarıyla ABD Doları, BYN ve Avro'nun aşağıda belirtilen yabancı paralar karşısında %10 değer kazanması/kaybetmesi durumunda vergi öncesi kar veya zarar aşağıdaki şekilde etkilenecektir. Analiz yapılırken, başta faiz oranları olmak üzere diğer bütün değişkenlerin sabit kaldığı varsayılmıştır.
| Döviz Kuru Duyarlılık Analizi Tablosu | ||||
|---|---|---|---|---|
| 31 Aralık 2024 | ||||
| Kar/(Zarar) | Özkaynaklar | |||
| Yabancı paranın | Yabancı paranın | Yabancı paranın | Yabancı paranın | |
| değer kazanması | değer kaybetmesi | değer kazanması | değer kaybetmesi | |
| 1- ABD Doları net varlık/yükümlülüğü | 974.224 | (974.224) | - | - |
| 2- ABD Doları riskinden korunan kısım (-) | - | - | (23.185) | 23.185 |
| 3- ABD Doları Net Etki (1+2) | 974.224 | (974.224) | (23.185) | 23.185 |
| 4- Avro net varlık/yükümlülüğü | (1.505.287) | 1.505.287 | - | - |
| 5- Avro riskinden korunan kısım (-) | - | - | (217.098) | 217.098 |
| 6- Avro Net Etki (4+5) | (1.505.287) | 1.505.287 | (217.098) | 217.098 |
| 7- Çin Yuanı net varlık/yükümlülüğü | (282.643) | 282.643 | - | - |
| 8- Çin Yuanı riskinden korunan kısım (-) | - | - | - | - |
| 9-Çin Yuanı Net Etki (7+8) | (282.643) | 282.643 | - | - |
| TOPLAM (3+6+9) | (813.706) | 813.706 | (240.283) | 240.283 |
| Döviz Kuru Duyarlılık Analizi Tablosu | ||||
| 31 Aralık 2023 | ||||
| Kar/(Zarar) | Özkaynaklar | |||
| Yabancı paranın | Yabancı paranın | Yabancı paranın | Yabancı paranın | |
| değer kazanması | değer kaybetmesi | değer kazanması | değer kaybetmesi | |
| 1- ABD Doları net varlık/yükümlülüğü | 913.412 | (913.412) | - | - |
| 2- ABD Doları riskinden korunan kısım (-) | - | - | (42.915) | 42.915 |
| 3- ABD Doları Net Etki (1+2) | 913.412 | (913.412) | (42.915) | 42.915 |
| 4- Avro net varlık/yükümlülüğü | (883.116) | 883.116 | - | - |
| 5- Avro riskinden korunan kısım (-) | - | - | (46.476) | 46.476 |
| 6- Avro Net Etki (4+5) | (883.116) | 883.116 | (46.476) | 46.476 |
| 7- Çin Yuanı net varlık/yükümlülüğü | (306.223) | 306.223 | - | - |
| 8- Çin Yuanı riskinden korunan kısım (-) | - | - | 2.132 | (2.132) |
| 9-Çin Yuanı Net Etki (7+8) | (306.223) | 306.223 | 2.132 | (2.132) |
| TOPLAM (3+6+9) | (275.927) | 275.927 | (87.259) | 87.259 |
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
31 Aralık 2024 ve 2023 tarihleri itibarıyla faiz oranlarının 1 puan artması veya azalması durumunda özkaynak ve kar veya zarar tablosu aşağıdaki şekilde etkilenecektir. Analiz yapılırken, başta döviz kurları olmak üzere diğer bütün değişkenlerin sabit kaldığı varsayılmıştır.
31 Aralık 2024 tarihinde TL para birimi cinsinden olan faiz 1 baz puan yüksek/düşük olsaydı ve diğer tüm değişkenler sabit kalsaydı, vergi ve kontrol gücü olmayan paylar öncesi kar 1.418.256 TL (31 Aralık 2023: 2.720.152 TL) daha düşük/yüksek olacaktı. Söz konusu faiz oranı değişiminin kar/zararı etkilemeksizin doğrudan özkaynaklara olan etkisi yoktur.
Grup'un USD LIBOR'dan SOFR geçişi 30 Haziran 2023 itibari ile tamamlanmıştır.Grup, değişken faizli borçları için riskten korunma fonuna atfedilebilen gerçeğe uygun değer değişimini hesapladığında, etkileri aşağıdaki gibidir;
Gerçeğe uygun değerin hesaplanması, gerçeğe uygun değerleme bilgilerinin gözlemlenebilir bir düzeyde olmasına ve bu bilgilerin kendi içlerindeki önemine göre, aşağıda açıklandığı şekilde 1. Seviye, 2. Seviye ve 3. Seviye olmak üzere üçe ayrılır:
Türev işlemlerin gerçeğe uygun değerini belirlemede kullanılan yöntemler ve varsayımlar Dipnot 35'te açıklanmıştır.
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
İtfa edilmiş maliyet bedelinden taşınan finansal varlık ve yükümlülüklerin kayıtlı değerleri ile gerçeğe uygun değerlerinin birbirine yakınsadığı varsayılmaktadır.
Nakit ve nakit benzerlerinin ve ihraç edilen tahvillerin gerçeğe uygun seviye sınıflaması Seviye 1, diğer finansal varlık ve yükümlülüklerin gerçeğe uygun seviye sınıflaması Seviye 2'dir.
Finansal varlıkların önemli bir kısmının kısa vadeli olması nedeniyle, kayıtlı değerleri gerçeği uygun değerlerinden önemli seviyede farklılık göstermemektedir. Finansal varlıkların gerçeğe uygun değeri Dipnot 34'de görülmektedir.
31 Aralık 2024 ve 2023 tarihleri itibarıyla, kısa vadeli finansal borçların defter değerleri söz konusu borçlanmalara ödenecek faizin cari piyasa faizlerine yakın olması sebebi ile gerçeğe uygun değerlerinden önemli ölçüde farklı değildir.
Uzun vadeli finansal borçlar ve uzun vadeli finansal borçların kısa vadeli kısımlarının kayıtlı değer ve gerçeğe uygun değerleri aşağıdaki gibidir:
| 31 Aralık 2024 | 31 Aralık 2023 | |||
|---|---|---|---|---|
| Gerçeğe | Gerçeğe | |||
| Kayıtlı değer | uygun değer | Kayıtlı değer | uygun değer | |
| Banka kredileri | 8.890.170 | 8.882.444 | 9.251.180 | 9.037.496 |
| İhraç edilmiş borçlanma araçları |
34.114.065 | 33.913.271 | 41.047.910 | 40.179.080 |
Uzun vadeli borçlanmaların gerçeğe uygun değerleri, cari borçlanma oranı kullanılarak indirgenmiş nakit akışlarına dayanmaktadır. Gözlemlenebilir olmayan önemli girdilerin kullanılmasından dolayı, bu değerler gerçeğe uygun değer hiyerarşisinin 3. seviyesinde sınıflandırılır.
| İhraç edilen tahviller |
Krediler | Kira yükümlülükleri |
Toplam | Türev varlıkları,net |
Toplam | |
|---|---|---|---|---|---|---|
| 1 Ocak 2024 açılış bakiyesi | (46.010.564) | (71.884.263) | (3.504.921) | (121.399.748) | 2.440.572 | (118.959.176) |
| Dönem içi nakit girişleri | (14.870.998) | (49.117.214) | - | (63.988.212) | 5.417.456 | (58.570.756) |
| Dönem içi nakit çıkışları | 19.756.028 | 50.156.380 | 5.024.425 | 74.936.833 | (5.791.757) | 69.145.076 |
| Diğer nakdi olmayan hareketler | (10.856.573) | (15.362.228) | (7.732.764) | (33.951.565) | 309.117 | (33.642.448) |
| Enflasyon etkisi | 14.864.485 | 23.807.212 | 1.390.736 | 40.062.433 | (827.743) | 39.234.690 |
| 31 Aralık 2024 kapanış bakiyesi | (37.117.622) | (62.400.113) | (4.822.524) | (104.340.259) | 1.547.645 | (102.792.614) |
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
| İhraç edilen | Kira | Türev | ||||
|---|---|---|---|---|---|---|
| tahviller | Krediler | yükümlülükleri | Toplam | varlıkları,net | Toplam | |
| 1 Ocak 2023 açılış bakiyesi | (45.528.562) | (75.321.078) | (7.268.306) | (128.117.946) | 4.476.015 | (123.641.931) |
| Dönem içi nakit girişleri | (11.296.562) | (90.510.753) | - | (101.807.315) | 11.188.868 | (90.618.447) |
| Dönem içi nakit çıkışları | 10.637.336 | 85.599.452 | 5.951.279 | 102.188.067 | (6.867.708) | 95.320.359 |
| Satış amaçlı sınıflanan varlıklara transfer | - | 3.961.827 | 2.570.450 | 6.532.277 | - | 6.532.277 |
| Diğer nakdi olmayan hareketler | (22.293.415) | (32.720.676) | (8.029.646) | (63.043.737) | (7.643.357) | (70.687.094) |
| Enflasyon etkisi | 22.470.639 | 37.106.965 | 3.271.302 | 62.848.906 | 1.286.754 | 64.135.660 |
| 31 Aralık 2023 kapanış bakiyesi | (46.010.564) | (71.884.263) | (3.504.921) | (121.399.748) | 2.440.572 | (118.959.176) |
Bağımsız denetçi/bağımsız denetim kuruluşundan alınan hizmetlere ilişkin ücretler Grup'un, KGK'nın 30 Mart 2021 tarihinde mükerrer Resmi Gazete'de yayımlanan Kurul Kararına istinaden hazırladığı ve hazırlanma esasları 19 Ağustos 2021 tarihli KGK yazısını temel alan bağımsız denetim kuruluşlarınca verilen hizmetlerin ücretlerine ilişkin açıklaması aşağıdaki gibidir:
| 31 Aralık 2024 | 31 Aralık 2023 | |
|---|---|---|
| Raporlama dönemine ait bağımsız denetim ücreti (*) | 95.051 | 56.889 |
| Vergi danışmanlık hizmetlerine ilişkin ücretler | 7.617 | 2.607 |
| Diğer güvence hizmetlerinin ücreti | 13.998 | - |
| 116.666 | 59.496 |
(*) Yurtdışı bağlı ortaklıkların yabancı para cinsinden olan ücretleri ilgili yılların yıllık ortalama kurları kullanılarak TL ye çevrilmiştir.
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
| Parasal Olmayan Kalemler | 31 Aralık 2024 |
|---|---|
| Finansal Durum Tablosu | 12.456.897 |
| Stoklar | 86.647 |
| Peşin ödenmiş giderler | 165.961 |
| Özkaynak yöntemiyle değerlenen yatırımlar |
996.450 |
| Maddi duran varlıklar | 33.136.509 |
| Maddi olmayan duran varlıklar | 28.837.161 |
| Kullanım hakkı varlıkları | 3.296.421 |
| Ertelenmiş gelirler | (313.077) |
| Ertelenmiş vergi yükümlülüğü | (1.069.166) |
| Ödenmiş sermaye |
(14.349.674) |
| Paylara ilişkin primler | (3.408) |
| Geri alınmış paylar | 346.712 |
| Kar veya zararda yeniden sınıflandırılmayacak birikmiş diğer kapsamlı gelirler/(giderler) | 987.935 |
| Kar veya zararda yeniden sınıflandırılacak birikmiş diğer kapsamlı gelirler/(giderler) | 20.191.358 |
| Kardan ayrılan kısıtlanmış yedekler | (10.862.691) |
| Geçmiş yıllar karları/(zararları) | (48.990.241) |
| Kâr veya Zarar Tablosu Kalemleri | (6.606.360) |
| Hasılat | (21.844.246) |
| Satışların maliyeti | 10.649.671 1.198.416 |
| Genel yönetim giderleri | 1.480.021 |
| Pazarlama giderleri | |
| Esas faaliyetlerden diğer gelirler/(giderler) | (9.526) (211.194) |
| Yatırım faaliyetlerinden gelirler/(giderler) TFRS 9 uyarınca belirlenen değer düşüklüğü karları/(zararları) |
54 |
| Finansman gelirleri/(giderleri) | 1.642.459 |
| Dönem vergi geliri/(gideri) | 306.678 |
| Ertelenmiş vergi geliri/(gideri) | 181.307 |
| Net parasal pozisyon kazançları | 5.850.537 |
Yoktur.
31 ARALIK 2024 TARİHİNDE SONA EREN HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN AÇIKLAYICI NOTLAR
(Tüm tutarlar aksi belirtilmedikçe Türk Lirası'nın ("TL"), 31 Aralık 2024 tarihi itibarıyla satın alma gücü esasına göre bin TL olarak ifade edilmiştir. TL dışındaki para birimleri aksi belirtilmedikçe bin olarak ifade edilmiştir.)
Grup tarafından ihraç edilen nominal değeri 500.000 ABD Doları, vadesi 7 yıl, itfa tarihi 24 Ocak 2032, kupon oranı yıllık sabit %7,65, satış fiyatı nominal değerin %100'ü olan sürdürülebilir tahvilin yurtdışında yerleşik nitelikli yatırımcılara satışı 24 Ocak 2025 tarihinde tamamlanmıştır. Tahvillerin ihracına ilişkin yüklenim sözleşmesi 22 Ocak 2025 tarihinde imzalanmıştır. Söz konusu tahvil irlanda Menkul Kıymetler Borsası'na kote edilmiştir.
Grup tarafından ihraç edilen nominal değeri 500.000 ABD Doları, vadesi 5 yıl, itfa tarihi 24 Ocak 2030, kupon oranı yıllık sabit %7,45, satış fiyatı nominal değerin %100'ü olan tahvilin yurtdışında yerleşik nitelikli yatırımcılara satışı 24 Ocak 2025 tarihinde tamamlanmıştır. Tahvillerin ihracına ilişkin yüklenim sözleşmesi 22 Ocak 2025 tarihinde imzalanmıştır. Söz konusu tahvil İrlanda Menkul Kıymetler Borsası'na kote edilmiştir.
Grup, Sermaye Piyasası Kurulu'nun uygun gördüğü 8.000.000 TL ihraç limiti kapsamında; yurt içinde, halka arz edilmeksizin nitelikli yatırımcılara satılmak üzere ihraç edilen 9 Mayıs 2025 vadeli, yıllık basit faizi %43,5 olan 2.000.000 TL nominal tutarlı finansman bonosunun satışı tamamlanmış olup, kıymetin yatırımcı hesaplarına virmanı 30 Ocak 2025 tarihinde gerçekleşmiştir. İşleme Ziraat Yatırım Menkul Değerler A.Ş. aracılık etmiştir.
Grup'un bağlı ortaklıklarından CJSC Belarusian Telecommunications Network'ün ("BeST"), 1.322.960 BYN olan sermayesi, 40.906 BYN artırılarak 1.363.866 BYN'ye çıkarılmıştır. Sermaye artırımına ait yeni pay alma hakkımızın tamamı ödenmiştir.
Building tools?
Free accounts include 100 API calls/year for testing.
Have a question? We'll get back to you promptly.