4Mass S.A.

Annual / Quarterly Financial Statement • Apr 26, 2019

ARCUS Spółka Akcyjna

www.arcus.pl

Skonsolidowane sprawozdanie finansowe Arcus Spółka Akcyjna za okres od 01 stycznia do 31 grudnia 2018

Warszawa, 26 kwietnia 2019 roku

Spis treści

1		Dane dotyczące rocznego sprawozdania finansowego Grupy Kapitałowej ARCUS 4
	1.1	WYBRANE DANE FINANSOWE	4
	1.2	Zasady przyjęte do przeliczania danych finansowych	4
	1.3	Sprawozdanie z sytuacji finansowej	5
	1.4	Sprawozdanie z zysków i strat	6
	1.5	Sprawozdanie z całkowitych dochodów	6
	1.6	Sprawozdanie z przepływów pieniężnych	7
	1.7	Sprawozdanie ze zmian w kapitale	8
2		INFORMACJA DODATKOWA O PRZYJĘTYCH ZASADACH (POLITYCE) RACHUNKOWOŚCI ORAZ INNE
		INFORMACJE OBJAŚNIAJĄCE 9
3		Informacje podstawowe 9
4		ZASADY RACHUNKOWOŚCI 13
	4.1	Podstawa sporządzenia informacji finansowych	13
	4.2	Oświadczenie o zgodności	13
	4.3	Nowe zasady rachunkowości oraz interpretacje Komitetu ds. Interpretacji Międzynarodowych
		Standardów Sprawozdawczości Finansowej.	13
	4.4	Szacunki i osądy	14
5		OPIS WAŻNIEJSZYCH ZASTOSOWANYCH ZASAD RACHUNKOWOŚCI 15
	5.1	Podstawa konsolidacji	15
	5.2	Wartość firmy	16
	5.3 5.4	Wartości niematerialne Rzeczowe aktywa trwałe	16 16
	5.5	Aktywa finansowe	17
	5.6	Zapasy	23
	5.7	Należności handlowe i pozostałe	23
	5.8	Utrata wartości aktywów	23
	5.9	Środki pieniężne i ich ekwiwalenty	24
	5.10	Kapitał własny	24
	5.10.1	Kapitał podstawowy 24
	5.10.2	Kapitał zapasowy ze sprzedaży akcji powyżej ich wartości nominalnej24
	5.10.3	Kapitał z aktualizacji wyceny 24
	5.10.4	Zyski zatrzymane24
	5.11	Kredyty i pożyczki	24
	5.12	Zobowiązania handlowe i pozostałe	25
	5.13	Rezerwy	25
	5.14 5.15	Transakcje w walutach obcych Leasing	25 26
	5.16	Sprawozdanie z całkowitych dochodów	26
	5.17	Rachunek zysków i strat	26
	5.18	Przychody	26
	5.19	Przychody finansowe i koszty finansowania zewnętrznego	26
	5.20	Podatek dochodowy	27
6		PRZYCHODY I WYNIKI SEGMENTÓW 27
	6.1	Segmenty operacyjne	27
7		STRUKTURA PRZYCHODÓW 29
8		KOSZTY WEDŁUG RODZAJÓW 30
9		POZOSTAŁE PRZYCHODY OPERACYJNE 30

10	POZOSTAŁE KOSZTY OPERACYJNE 30
11	PRZYCHODY FINANSOWE 31
12	KOSZTY FINANSOWE 31
13	PODATEK DOCHODOWY 31
14	ZYSK NA JEDNĄ AKCJĘ 31
15	RZECZOWE AKTYWA TRWAŁE 32
16	WARTOŚCI NIEMATERIALNE 33
17	WARTOŚĆ FIRMY Z KONSOLIDACJI 34
18	AKTYWA FINANSOWE DOSTĘPNE DO SPRZEDAŻY 34
19	NALEŻNOŚCI DŁUGOTERMINOWE 34
20	ZAPASY 35
21	NALEŻNOŚCI KRÓTKOTERMINOWE 35
	ŚRODKI PIENIĘŻNE 36
22
23	SKONSOLIDOWANY KAPITAŁ WŁASNY 36
24	KAPITAŁ ZAPASOWY Z EMISJI AKCJI POWYŻEJ ICH WARTOŚCI NOMINALNEJ 37
25	KAPITAŁ Z AKTUALIZACJI WYCENY 37
26	ZYSKI ZATRZYMANE 37
27	REZERWY NA ZOBOWIĄZANIA 37
28	ZOBOWIĄZANIA DŁUGOTERMINOWE 38
29	ZOBOWIĄZANIA HANDLOWE I POZOSTAŁE ZOBOWIĄZANIA 38
30	ZOBOWIĄZANIA I NALEŻNOŚCI W WALUTACH OBCYCH 39
31	ZOBOWIĄZANIA WARUNKOWE 39
32	UMOWY KREDYTOWE I LEASINGOWE 44
33	DOTACJE 44
34	TRANSAKCJE Z PODMIOTAMI POWIĄZANYMI 45
35	WYNAGRODZENIA 45
36	ZESTAWIENIE ORAZ OBJAŚNIENIE RÓŻNIC POMIĘDZY DANYMI UJAWNIONYMI W SPRAWOZDANIU FINANSOWYM I DANYCH PORÓWNYWALNYCH 46
37	Zatrudnienie 46
38	POZYCJE POZABILANSOWE 46
39	ZDARZENIA PO DNIU BILANSOWYM 46
40	ZARZĄDZANIE RYZYKIEM 46
	Ryzyko walutowe 40.1 Ryzyko stopy procentowej 40.2 Ryzyko kredytowe 40.3 Ryzyko związane z posiadanymi aktywami finansowymi 40.4 Ryzyko związane z płynnością 40.5	47 47 47 47 47
41	ZARZĄDZANIE KAPITAŁEM 47

1 Dane dotyczące rocznego sprawozdania finansowego Grupy Kapitałowej ARCUS

1.1 WYBRANE DANE FINANSOWE

Lp.	WYBRANE DANE FINANSOWE	w tys. zł		w tys. EUR
		rok zakończony 31.12.2018	rok zakończony 31.12.2017	rok zakończony 31.12.2018	rok zakończony 31.12.2017
I	Przychody ze sprzedaży produktów	138 381	141 676	32 435	33 377
II	Zysk (strata) z działalności operacyjnej	1 755	3 593	411	847
III	Zysk (strata) przed opodatkowaniem	120	4 115	28	969
IV	Zysk (strata) netto z konsolidacji	-37	403	-9	95
V	Zysk (strata) netto przypadający akcjonariuszom jednostki dominującej	655	1 266	154	298
VI	EBITDA	5 126	6 566	1 201	1 547
VII	Całkowite dochody ogółem	-37	403	-9	95
VIII	Całkowite dochody przypadające na akcjonariuszy jednostki dominującej	655	1 266	154	298
IX	Przepływy pieniężne netto z działalności operacyjnej	401	5 875	94	1 384
X	Przepływy pieniężne netto z działalności inwestycyjnej	-1 810	-1 962	-424	-462
XI	Przepływy pieniężne netto z działalności finansowej	1 387	-3 191	325	-752
XII	Zmiana stanu środków pieniężnych	-22	744	-5	175
XIII	Zysk (strata) netto i rozwodniony zysk (strata) netto na jedną akcję przypadający akcjonariuszom jednostki dominującej ( w złotych/ EUR na akcję)	0,09	0,17	0,02	0,04

		stan na 31.12.2018	stan na 31.12.2017	stan na 31.12.2018	stan na 31.12.2017
XIV	Aktywa razem	103 564	114 378	24 085	27 423
XV	Zobowiązania długoterminowe	20 211	22 002	4 700	5 275
XVI	Zobowiązania krótkoterminowe	39 455	45 412	9 176	10 888
XVII	Kapitał własny	43 898	46 963	10 209	11 260
XVIII	Kapitał własny przypadający akcjonariuszom jednostki dominującej	36 907	43 615	8 583	10 457
XIX	Kapitał zakładowy	732	732	170	176
XX	Średnia ważona liczba akcji	7 320 000	7 320 000	7 320 000	7 320 000
XXI	Wartość księgowa i rozwodniona wartość księgowa na jedna akcję przypadająca akcjonariuszom jednostki dominującej ( w złotych/EUR na akcję)	5,04	5,96	1,17	1,43

1.2 Zasady przyjęte do przeliczania danych finansowych

Dane finansowe w EUR zostały przeliczone według następujących zasad:

• poszczególne pozycje aktywów i pasywów według kursu na dzień 31.12.2018 4,300 zł/EUR, 31.12.2017 4,1709 zł/EUR, 31.12.2016 - 4,424 zł/EUR
• poszczególne pozycje sprawozdania z całkowitych dochodów oraz sprawozdania z przepływów pieniężnych po kursie stanowiącym średnią arytmetyczną kursów określonych przez Narodowy Bank Polski na ostatni dzień każdego miesiąca roku:
• za okres od 01 stycznia 2018 do 31 grudnia 2018: 4,2664 zł/EUR
• za okres od 01 stycznia 2017 do 31 grudnia 2017: 4,2447 zł/EUR
• za okres od 01 stycznia 2016 do 31 grudnia 2016: 4,3757 zł/EUR

1.3 Sprawozdanie z sytuacji finansowej

Aktywa
--------

	Nota	stan na 31.12.2018	stan na 31.12.2017
AKTYWA TRWAŁE
Rzeczowe aktywa trwałe	15	3 478	3 532
Wartości niematerialne	16	6 952	7 757
Wartości firmy z konsolidacji	17	10 797	13 826
Udziały w jednostkach stowarzyszonych		350
Należności długoterminowe	19	11 220	6 357
Aktywa z tytułu odroczonego podatku dochodowego		5 233	4 413
Razem		38 030	35 885
AKTYWA OBROTOWE
Zapasy	20	12 497	9 281
Należności z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe należności	21	50 763	66 936
Udzielone pożyczki		471	452
Środki pieniężne	22	1 802	1 824
Razem		65 533	78 493
AKTYWA RAZEM		103 563	114 378

Pasywa

	Nota	stan na 31.12.2018	stan na 31.12.2017
Kapitał własny przypadający akcjonariuszom jednostki dominującej
Kapitał akcyjny	23	732	732
Kapitał z emisji akcji powyżej ich wartości nominalnej	24	37 631	37 631
Kapitał z aktualizacji wyceny	25	-7 364
Pozostałe kapitały zapasowe		143	143
Zyski zatrzymane	26	5 765	5 110
Razem		36 907	43 616
Udziały nie dające kontroli		6 991	3 347
Kapitał własny razem		43 898	46 963
Zobowiązania długoterminowe	28
Rezerwy na podatek odroczony	28	5 638	4 877
Rezerwy na zobowiązania	27	404	340
Pozostałe zobowiązania długoterminowe	28,32	14 169	16 785
Razem		20 211	22 002
Zobowiązania krótkoterminowe
Krótkoterminowe pożyczki i kredyty bankowe	32	4 937	2 218
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe zobowiązania	29,30	33 725	42 449
Rezerwy na zobowiązania	27	792	746
Razem		39 454	45 413
Pozostałe pasywa
PASYWA RAZEM		103 563	114 378

1.4 Sprawozdanie z zysków i strat

	Nota	rok zakończony 31.12.2018	rok zakończony 31.12.2017
Przychody ze sprzedaży	6,7	138 381	141 676
Koszt własny sprzedaży	8	-100 628	-104 333
Zysk (strata) brutto na sprzedaży		37 753	37 343
Pozostałe przychody operacyjne	9	889	1 364
Koszty sprzedaży	8	-24 672	-22 501
Koszty ogólnego zarządu	8	-11 866	-12 199
Pozostałe koszty operacyjne	8	-349	-415
Zysk (strata) na działalności operacyjnej		1 755	3 592
Przychody finansowe	11	255	861
Koszty finansowe	12	-1 890	-339
Zysk (strata) przed opodatkowaniem		120	4 114
Podatek dochodowy:	13	-157	-3 711
Zysk (strata) netto		-37	403
Zysk (strata )netto przypadający na
akcjonariuszy jednostki dominującej	14	655	1 266
udziały nie dające kontroli		-692	-863
Zysk (strata) na jedną akcję przypadający akcjonariuszom jednostki dominującej
Zwykły i rozwodniony	14	0,09	0,17

1.5 Sprawozdanie z całkowitych dochodów

Sprawozdanie z całkowitych dochodów
	Nota	rok zakończony 31.12.2018	rok zakończony 31.12.2017
Zysk (strata) netto		-37	403
Całkowity dochód za okres		-37	403
Całkowity dochód za okres przypadający na:
Akcjonariuszy spółki dominującej		655	1 266
Udziały nie dające kontroli		-692	-863

1.6 Sprawozdanie z przepływów pieniężnych

	rok zakończony 31.12.2018	rok zakończony 31.12.2017
Przepływy pieniężne z działalności operacyjnej
Zysk (strata) przed opodatkowaniem	120	4 115
Korekty o pozycje	281	1 759
Amortyzacja	3 371	2 973
Odsetki otrzymane	440	248
Wynik na działalności inwestycyjnej	-378	-5
Zmiana stanu zapasów	-3 216	-682
Zmiana stanu należności	11 309	-15 945
Zmiana stanu zobowiązań i rezerw	-11 228	15 096
Zmiana stanu innych aktywów
Inne	-17	74
Środki pieniężne netto z działalności operacyjnej	401	5 874
Przepływy pieniężne z działalności inwestycyjnej
Wpływy	813	704
Zbycie wartości niematerialnych oraz rzeczowych aktywów trwałych	633	304
Spłata pożyczek	180	400
Wydatki	-2 623	-2 666
Wydatki na zakup wartości niematerialnych oraz rzeczowych aktywów trwałych	-2 093	-2 466
Wydatki na zakup aktywów finansowych	-350
Udzielone pożyczki	-180	-200
Środki pieniężne netto z działalności inwestycyjnej	-1 810	-1 962
Przepływy pieniężne z działalności finansowej
Wpływy	4 860	30
Wpływy z kredytów i pożyczek	4 838
Odsetki	4	30
Inne	18	0
Wydatki	-3 473	-3 198
Nabycie udziałów
Dywidendy i inne wypłaty na rzecz właścicieli	-367	-200
Spłata kredytów i pożyczek	-2 151	-2 073
Spłata zobowiązań z tytułu leasingu finansowego	-505	-671
Odsetki	-450	-254
Środki pieniężne netto z działalności finansowej	1 387	-3 168
Zmiana stanu środków pieniężnych	-22	744
Środki pieniężne na początek okresu	1 824	1 080
Środki pieniężne na koniec okresu	1 802	1 824

1.7 Sprawozdanie ze zmian w kapitale

Za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2018 roku
	Kapitał własny przypadający akcjonariuszom jednostki dominującej
	Kapitał zakładowy, kapitał zapasowy oraz kapitał z emisji akcji powyżej ich wartości nominalnej	Zyski zatrzymane	Kapitał z aktualizacji wyceny	Razem	Kapitał jednostek nie kontrolujących	Kapitał własny razem
Stan na 1 stycznia 2018	38 506	5 110		43 616	3 347	46 963
Zysk/strata netto		655		655	-692	-37
Dochody całkowite razem		655		655	-692	-37
Połączenie ze spółką zależną			-7 364	-7 364	4 336	-3 028
Stan na 31 grudnia 2018 roku	38 506	5 765	-7 364	36 907	6 991	43 898

Za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2017 roku
	Kapitał własny przypadający akcjonariuszom jednostki dominującej
	Kapitał zakładowy, kapitał zapasowy oraz kapitał z emisji akcji powyżej ich wartości nominalnej	Zyski zatrzymane	Kapitał z aktualizacji wyceny	Razem	Kapitał jednostek nie kontrolujących	Kapitał własny razem
Stan na 1 stycznia 2017	38 506	4 134		42 640	4 476	47 116
Zysk/strata netto		1 266		1 266	-863	403
Dochody całkowite razem		1 266		1 266	-863	403
Dywidenda w spółkach zależnych		-290		-290	-266	-556
Stan na 31 grudnia 2017 roku	38 506	5 110		43 616	3 347	46 963

2 INFORMACJA DODATKOWA O PRZYJĘTYCH ZASADACH (POLITYCE) RACHUNKOWOŚCI ORAZ INNE INFORMACJE OBJAŚNIAJĄCE

3 Informacje podstawowe

Jednostka dominująca

Jednostka dominująca ARCUS S.A. działa od 30 lat, od roku 2006 prowadzi przedsiębiorstwo w formie spółki akcyjnej. Według statutu Spółki jej czas trwania jest nieograniczony. Jednostka jako Spółka Akcyjna powstała w dniu 06.11.2006 z przekształcenia wcześniej istniejącej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością o nazwie ARCUS Sp. z o.o. ARCUS S.A. została zarejestrowana przez Sąd w dniu 02.01.2007. Siedziba jednostki dominującej i miejsce prowadzenia działalności gospodarczej to ul. Kolejowa 5/7 w Warszawie. Spółka jest zarejestrowana pod numerem KRS 0000271167 przez Sąd Rejonowy dla M. St. Warszawy, XII Wydział Gospodarczy KRS.

Akcje jednostki dominującej ARCUS SA są notowane na Giełdzie Papierów Wartościowych w Warszawie od dnia 19 czerwca 2008 roku. W sierpniu 2008 roku przeprowadzona została nowa emisja akcji serii B w ilości 2.296.681 szt. W 2009 roku miała miejsce bonusowa emisja akcji serii C. Objęto 98.476 akcji serii C, w roku 2014 akcje serii A, B i C zamieniono na D i umorzono 75 157 sztuk.

ARCUS S.A. prowadzi działalność w oparciu o przepisy Kodeksu Spółek Handlowych oraz podlega przepisom ustawy z dnia 29 lipca 2005 o obrocie instrumentami finansowymi oraz ustawy z dnia 29 lipca 2005 o ofercie publicznej i warunkach wprowadzenia instrumentów finansowych do zorganizowanego systemu obrotu oraz o spółkach publicznych.

Akcjonariuszami jednostki dominującej ARCUS SA, zgodnie z naszą najlepszą wiedzą, na dzień bilansowy byli:

Akcjonariat
	Liczba akcji = Liczba głosów	Wartość nominalna posiadanych akcji (zł.)	Udział w kapitale zakładowym = udział w ogólnej liczbie głosów
MMR Invest S.A.(1)	4 800 000	480 000	65,6%
Pozostali	2 520 000	252 000,00	34,4%
RAZEM	7 320 000	732 000,00	100,0%

(1)Podmiotami dominującymi w MMR Invest S.A. są Panowie Marek Czeredys, Michał Czeredys i Rafał Czeredys

Dane finansowe w skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym wykazane zostały w tysiącach złotych, chyba, że w konkretnych sytuacjach podane zostały z większą szczegółowością. Walutą funkcjonalną i sprawozdawczą Grupy jest złoty polski (PLN).

Podstawowa działalność Grupy Kapitałowej ARCUS obejmuje następujące obszary:

• sprzedaż, dzierżawa i serwisowanie urządzeń drukujących i kopiujących japońskiej firmy Kyocera Document Sollutions oraz sprzętu i oprogramowania IT,
• systemy zarządzania dokumentem i korespondencją,
• integracja rozwiązań ICT (technologie informacyjno-telekomunikacyjne),
• rozwiązania z zakresu telematyki (zintegrowane systemy do zarządzania i monitorowania floty) i telemetrii (smart grid i smart metering).

Zarząd

Na dzień 1 stycznia 2018 roku, w skład Zarządu wchodziły następujące osoby:

• Michał Czeredys Prezes Zarządu
• Rafał Czeredys Członek Zarządu

Na dzień 31 grudnia 2018 oraz na dzień publikacji niniejszego sprawozdania finansowego w skład Zarządu wchodziły następujące osoby:

• Michał Czeredys Prezes Zarządu
• Rafał Czeredys Członek Zarządu

Rada Nadzorcza

Zgodnie ze Statutem ARCUS SA Rada Nadzorcza Spółki składa się z 5 do 10 członków.

Na dzień 1 stycznia 2018 roku w skład Rady Nadzorczej wchodziły następujące osoby:

• Marek Czeredys Przewodniczący Rady Nadzorczej

• Tomasz Konewka Wiceprzewodniczący Rady Nadzorczej

• Krzysztof Franciszek Przybył Członek Rady Nadzorczej

• Bogusław Wasilewko Członek Rady Nadzorczej
• Leszek Lechowski Członek Rady Nadzorczej
• Michał Łotoszyński Członek Rady Nadzorczej

Na dzień 31 grudnia 2018 roku oraz dzień publikacji niniejszego sprawozdania finansowego w skład Rady Nadzorczej wchodziły następujące osoby:

• Marek Czeredys Przewodniczący Rady Nadzorczej
• Tomasz Konewka Wiceprzewodniczący Rady Nadzorczej
• Leszek Lechowski Członek Rady Nadzorczej
• Michał Łotoszyński Członek Rady Nadzorczej
• Krzysztof Rajczewski Członek Rady Nadzorczej
• Jolanta Grus Członek Rady Nadzorczej

Zwyczajne Walne Zgromadzenie Akcjonariuszy dokonało w dniu 27 czerwca 2018 roku wyboru członków Rady Nadzorczej w wyżej wymienionym składzie na kolejną wspólną trzyletnią kadencję.

Grupa kapitałowa

Grupę Kapitałową ARCUS tworzą:

• ARCUS S.A. jako jednostka dominująca
• Spółka zależna T-matic Systems S.A.
• Spółka zależna Geotik Sp. z o.o.
• Spółka zależna Docusoft Sp. z o.o.
• Spółka zależna Durau Sp. z o.o. oraz zależna od niej LMT Sp. z o.o. powołana w 2016 roku
• Spółka zależna Arcus Systemy Informatyczne Sp. z o.o.
• Spółka stowarzyszona Zeccer Sp. z o.o.
• ARCUS S.A. podmiot dominujący z siedzibą w Warszawie przy ulicy Kolejowej 5/7, spółka zarejestrowana w Sądzie Rejonowym dla m.st. Warszawy, XII Wydział gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego w Rejestrze Przedsiębiorców pod numerem KRS 0000271167. Podstawowa działalność ARCUS SA obejmuje sprzedaż, dzierżawę i serwisowanie urządzeń drukujących i kopiujących japońskiej firmy Kyocera Document Sollutions a także systemów zarządzania dokumentem i korespondencją oraz integrację rozwiązań ICT (technologie informacyjno-telekomunikacyjne).
• Arcus Systemy Informatyczne Sp. z o.o. (ASI) z siedzibą w Lublinie przy ul. Wojciechowskiej 9a, wpisana do KRS w Sądzie Rejonowym Lublin-Wschód w Lublinie z siedzibą w Świdniku, VI Wydz. Gospodarczy pod nr KRS 0000031806. Spółka świadczy dla podmiotów publicznych oraz firm usługi konsultacyjne, wdrożeniowe i utrzymaniowe w zakresie Enterprise Resource Planning (ERP). Podmiotem powiązanym z ASI nie prowadzącym działalności jest spółka Satore Sp. z o.o.

T-matic Systems S.A. ("T-matic") z siedzibą w Warszawie przy ulicy Kolejowej 5/7, spółka zarejestrowana w Sądzie Rejonowym dla m.st. Warszawy, XII Wydział Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego w Rejestrze Przedsiębiorców pod numerem KRS 0000444112. Głównym przedmiotem działalności T-matic jest świadczenie dostaw elementów i rozwoju inteligentnych sieci dla energetyki, ciepłownictwa, gazownictwa oraz wodociągów.

Geotik Sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie przy ulicy Kolejowej 5/7, spółka zarejestrowana w Sądzie Rejonowym dla m.st. Warszawy, XII Wydział Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego w Rejestrze Przedsiębiorców pod numerem KRS0000659463 .Przedmiotem działalności Geotik jest świadczenie usług telematycznych (monitoring floty) dla transportu osobowego, ciężarowego i maszyn roboczych.

• Docusoft Sp. z o.o., z siedzibą w Bielsko-Białej, ul. Warszawska 153, spółka zarejestrowana w Sądzie Rejonowym w Bielsku-Białej, VIII Wydział Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego w Rejestrze Przedsiębiorców pod numerem KRS 0000204275 . Głównym przedmiotem działalności Docusoft jest produkcja oprogramowania i wdrażanie systemów obiegu dokumentów.
• Durau Sp. z o.o., z siedzibą we Wrocławiu, ul. Mikołaja 8-11, spółka zarejestrowana w Sądzie Rejonowym we Wrocławiu, Wydział Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego w Rejestrze Przedsiębiorców pod numerem KRS 0000490845. Głównym przedmiotem działalności spółki jest budowa ogólnopolskiej grupy zakupowej w zakresie energii, paliw, mediów i usług dla małych i średnich przedsiębiorstw. Podmiotem zależnym od Durau jest LMT Sp. z o.o., w którym Arcus od grudnia 2018 roku posiada bezpośrednio 39% udziałów w kapitale.
• Zeccer Spółka z o.o. z siedzibą we Wrocławiu, której 15% udziałów w kapitale Arcus S.A. nabył w okresie sprawozdawczym.

Arcus Kazachstan z siedzibą w Astanie – podmiot został zlikwidowany w lipcu 2018 roku; nie prowadził działalności operacyjnej.

Oświadczenie Zarządu

W sprawie rzetelności sporządzenia jednostkowego sprawozdania finansowego

Na podstawie Rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 29 marca 2018 roku, w sprawie informacji bieżących i okresowych przekazywanych przez emitentów papierów wartościowych oraz warunków uznawania za równoważne informacji wymaganych przepisami prawa państwa niebędącego państwem członkowskim, z późniejszymi zmianami Zarząd ARCUS S.A. oświadcza, że zgodnie z jego najlepszą wiedzą niniejsze roczne jednostkowe sprawozdanie finansowe i dane porównywalne sporządzone zostały zgodnie z obowiązującymi zasadami rachunkowości oraz odzwierciedlają w sposób prawdziwy, rzetelny i jasny sytuację majątkową i finansową ARCUS SA oraz jej wynik finansowy oraz, że roczne sprawozdanie Zarządu ARCUS S.A. zawiera prawdziwy obraz rozwoju i osiągnięć oraz sytuacji ARCUS S.A, w tym opis podstawowych zagrożeń i ryzyka.

Informacja Zarządu

W sprawie podmiotu uprawnionego do badania sprawozdań finansowych

Zarząd ARCUS S.A. niniejszym informuje, że firma DORADCA Auditors Sp. z o.o. jest uprawniona do przeprowadzenia badania sprawozdania finansowego i została wybrana zgodnie z przepisami prawa. Spółka DORADCA Auditors Sp. z o.o. oraz jej biegli rewidenci dokonujący badania sprawozdania spełnili warunki wydania bezstronnej i niezależnego sprawozdania z badania, zgodnie z obowiązującymi przepisami i standardami wykonywania zawodu i zasadami etyki zawodowej. Zgodnie z posiadaną polityką w zakresie wyboru firmy audytorskiej biegły rewident został wybrany uchwałą Rady Nadzorczej z dnia 10 października 2017 roku do zbadania i przeglądu sprawozdań jednostkowych i skonsolidowanych ARCUS S.A. za 2018 rok przy zachowaniu obowiązujących przepisów związanych z rotacją firmy audytorskiej i kluczowego biegłego rewidenta oraz obowiązkowych okresów karencji .

Warszawa, 26 kwietnia 2019 roku

Michał Czeredys Rafał Czeredys

……………………………………. …………………………………….

Prezes Zarządu Członek Zarządu

4 ZASADY RACHUNKOWOŚCI

4.1 Podstawa sporządzenia informacji finansowych

Prezentowane skonsolidowane sprawozdanie finansowe zostało sporządzone za rok zakończony 31 grudnia 2018. Dane porównywalne obejmują rok zakończony 31 grudnia 2017. Rokiem obrotowym Grupy Kapitałowej jest rok kalendarzowy. Grupa nie posiada działalności zaniechanej.

Sprawozdanie finansowe zostało sporządzone przy założeniu kontynuacji działalności Grupy Kapitałowej w dającej się przewidzieć przyszłości. W dniu sporządzenia sprawozdania finansowego nie istnieją żadne okoliczności wskazujące na zagrożenie kontynuacji działalności gospodarczej Grupy lub którejkolwiek ze spółek Grupy.

4.2 Oświadczenie o zgodności

Prezentowane skonsolidowane sprawozdanie finansowe obejmujące okres od 1 stycznia 2018 roku do 31 grudnia 2018 roku oraz dane porównywalne za okres od 1 stycznia 2017 roku do 31 grudnia 2017 roku zostało sporządzone zgodnie z Międzynarodowymi Standardami Sprawozdawczości Finansowej (MSSF), w kształcie zatwierdzonym przez Unię Europejską oraz obejmuje dane wymagane przez Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 29 marca 2018 roku w sprawie informacji bieżących i okresowych przekazywanych przez emitentów papierów wartościowych.

4.3 Nowe zasady rachunkowości oraz interpretacje Komitetu ds. Interpretacji Międzynarodowych Standardów Sprawozdawczości Finansowej.

Zasady rachunkowości oraz metody wyliczeń przyjęte do przygotowania niniejszego skonsolidowanego sprawozdania finansowego są spójne z zasadami opisanymi w zatwierdzonym sprawozdaniu finansowym Grupy Kapitałowej Arcus S.A. sporządzonym według MSSF za rok zakończony 31 grudnia 2017 roku oraz nowymi, pozostającymi bez istotnego wpływu na dotychczas stosowaną politykę rachunkowości, standardami obowiązującymi od 1 stycznia 2018 roku:

• MSSF 9 "Instrumenty finansowe" opublikowany w dniu 24 lipca 2014 roku, zatwierdzony w dniu

22 listopada 2016 roku , obowiązuje dla okresów rocznych rozpoczynających się dnia 1 stycznia 2018 roku

• MSSF 15 "Przychody z umów z klientami" został opublikowany w dniu 28 maja 2014 roku, zatwierdzony w dniu 22 września 2016 roku , obowiązuje dla okresów rocznych rozpoczynających się dnia 1 stycznia 2018 roku lub później.

Poniżej Standardy i interpretacje wydane przez Radę Międzynarodowych Standardów Rachunkowości lub Komitet ds. Interpretacji Międzynarodowych Standardów Sprawozdawczości Finansowej, które zostały opublikowane, a nie weszły w życie:

• zmiany do MSSF 16 w zakresie rachunkowości leasingów zatwierdzony przez UE w dniu 31 października 2017 roku , obowiązuje dla okresów rocznych rozpoczynających się dnia 1 stycznia 2019 roku lub po tej dacie

• MSSF 14 "Odroczone salda z regulowanej działalności" został opublikowany w dniu 30 stycznia 2014 roku, do dnia publikacji niniejszego sprawozdania finansowego nie zatwierdzony przez UE, obowiązuje dla okresów rocznych rozpoczynających się dnia 1 stycznia 2016 roku lub później, Komisja Europejska postanowiła jednak nie rozpoczynać procesu zatwierdzania tego tymczasowego standardu do czasu wydania ostatecznej wersji MSSF 14

• zmiany do MSSF 10 "Skonsolidowane sprawozdania finansowe" i MSR 28 "Inwestycje w jednostkach stowarzyszonych i wspólnych przedsięwzięciach" – Sprzedaż lub wniesienie aktywów pomiędzy inwestorem a jego jednostką stowarzyszoną lub wspólnym przedsięwzięciem – termin wejścia w życie został odroczony do czasu zakończenia prac badawczych nad metodą praw własności

• poprawki do MSR 12 "Ujęcie aktywów z tytułu podatku odroczonego ze względu na niezrealizowane straty" obowiązujące w odniesieniu do okresów rocznych rozpoczynających się 1 stycznia 2019 roku lub później; do dnia publikacji niniejszego sprawozdania finansowego nie zatwierdzone przez UE

Grupa nie zdecydowała się na wcześniejsze zastosowanie żadnego standardu, interpretacji lub zmiany, która została opublikowana, lecz nie weszła dotychczas w życie. W ocenie Zarządów Spółek Grupy powyższe standardy i interpretacje nie spowodują istotnego wpływu na stosowaną dotychczas przez Grupę politykę rachunkowości.

4.4 Szacunki i osądy

Niektóre informacje podane w niniejszym sprawozdaniu finansowym oparte są na szacunkach i profesjonalnym osądzie. W związku z powyższym oczekiwane przepływy pieniężne zależą od realizacji zdarzeń przyszłych, które nie zawsze są pewne i pod kontrolą Zarządu Grupy.

Kontrakty na dostawę towarów i serwis urządzeń

Niektóre kontrakty na dostawę i serwis urządzeń traktowane są łącznie. Całkowita marża na podstawie szacunków alokowana jest na część dotyczącą sprzedaży urządzeń oraz część odnoszącą się do sprzedaży usług, która rozliczana jest przez okres trwania kontraktu. Wartość marży do rozliczenia w okresach przyszłych prezentowana jest w aktywach bilansu jako rozliczenia międzyokresowe w pozycji "Należności z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe ."

Stawki amortyzacyjne

Wysokość stawek amortyzacyjnych ustalana jest na podstawie przewidywanego okresu ekonomicznej użyteczności składników rzeczowego majątku trwałego oraz wartości niematerialnych. Spółki Grupy Kapitałowej corocznie dokonują weryfikacji przyjętych okresów ekonomicznej użyteczności na podstawie bieżących szacunków.

Odpisy aktualizujące wartość aktywów trwałych

Spółki Grupy Kapitałowej dokonują przeglądów aktywów pod kątem ewentualnej utraty wartości co najmniej raz w roku. Jednocześnie w przypadku pojawienia się przesłanek utraty wartości w ciągu roku obrotowego wykonywany jest test, odpisy aktualizujące wartość dokonywane są w momencie ich stwierdzenia. Szacunki dotyczące utraty wartości dotyczące pozycji wartość firmy zostały oparte o pięcioletnie prognozy finansowe przyjęte przez zarządy spółek. Informacja o przeprowadzonych testach znajduje się w nocie 2.5.3.

Odpisy aktualizujące wartość zapasów

Zapasy wyceniane są po cenie nabycia lub koszcie wytworzenia, nie wyższym niż wartość sprzedaży netto możliwa do uzyskania. W zależności od oceny przydatności zapasów oraz warunków rynkowych pod kątem ich sprzedaży, wartość tych aktywów dla Spółek Grupy Kapitałowej może ulec zmianie.

Odpisy aktualizujące wartość należności

Spółki Grupy Kapitałowej dokonują odpisów na należności przeterminowane lub których ściągalność jest zagrożona, w tym na roszczenia odszkodowawcze z tytułu bezpodstawnej realizacji gwarancji. W zależności od oceny ściągalności powyższych należności, wartość tych aktywów może ulec zmianie.

Rezerwy na zobowiązania

Spółki Grupy Kapitałowej zawiązują rezerwy na pewne lub o dużym stopniu prawdopodobieństwa zobowiązania, których kwotę można wiarygodnie oszacować.

W związku z roszczeniem Energa Operator S.A. opisanym w punkcie 31, Zarząd Arcus S.A. uważa na podstawie zgromadzonej dokumentacji oraz opinii zewnętrznej kancelarii prawnej, że roszczenie jest niezasadne , a ewentualny wypływ środków pieniężnych w związku z tym roszczeniem jest mało prawdopodobny. Mając powyższe na uwadze nie tworzono rezerw dotyczących w/w sporu na dzień bilansowy.

Składnik aktywów z tytułu podatku odroczonego

Spółki Grupy Kapitałowej rozpoznają składnik aktywów z tytułu podatku odroczonego. Szacunek dotyczący kalkulacji podatku odroczonego odnosi się głównie do ujęcia aktywów z tytułu podatku odroczonego wynikającego z poniesionych strat podatkowych, utworzonych rezerw oraz należności i zobowiązań leasingowych. Szacunki dotyczące możliwości realizacji strat podatkowych zostały oparte o pięcioletnie prognozy zaakceptowane przez Zarządy spółek Grupy.

Przychody niefakturowane

Grupa rozpoznaje przychody z kontraktów długoterminowych zgodnie z przyjętą polityką rachunkowości. W zależności od oceny realności przychodów rozpoznawany jest ewentualny odpis.

5 OPIS WAŻNIEJSZYCH ZASTOSOWANYCH ZASAD RACHUNKOWOŚCI

5.1 Podstawa konsolidacji

Skonsolidowane sprawozdanie finansowe zawiera sprawozdanie finansowe jednostki dominującej oraz sprawozdanie jednostek kontrolowanych przez jednostkę dominującą sporządzone na dzień 31 grudnia 2018 roku i 31 grudnia 2017 roku.

ARCUS S.A. przejęła kontrolę nad spółką zależną T-matic Systems Sp. z o.o. z w 2008 roku, a nad spółką zależną Docusoft Sp. z o.o. w 2011 roku. W 2014 roku w wyniku nabycia udziałów nastąpiło przejęcie kontroli nad spółką Arcus Systemy Informatyczne Sp. z o.o. W 2014 roku Arcus nabył udziały w spółce Arcus Kazachstan Sp. z o.o., która nie prowadziła działalności gospodarczej i została zlikwidowana w okresie sprawozdawczym. Od 2015 roku konsolidacją została objęta nowutworzona spółka Durau Sp. z o.o, która z kolei utworzyła w 2016 roku podmiot zależny LMT Sp. z o.o, którego 39 % udziałów nabył w 2018 roku Arcus S.A. Spółka zależna T-matic Systems przejęła w 2016 roku kontrolę na nowoutworzonym podmiotem Geotik Sp. z o.o. W 2017 roku spółka ARCUS nabyła wszystkie posiadane przez T-matic udziały w spółce Geotik.

Kontrola występuje wówczas, gdy jednostka dominująca ma możliwość wpływania na politykę finansową i operacyjną podległej jednostki w celu osiągnięcia korzyści z jej działalności.

Na dzień nabycia aktywa i pasywa jednostki przejmowanej są wyceniane według ich wartości godziwej. Nadwyżka ceny nabycia powyżej wartości godziwej możliwej do zidentyfikowania przyjętych aktywów netto jednostki jest ujmowana jako wartość firmy. W przypadku gdy cena nabycia jest niższa niż wartość godziwa możliwych do zidentyfikowania przyjętych aktywów netto jednostki, różnica ujmowana jest jako zysk w rachunku zysków i strat okresu, w którym nastąpiło nabycie. Udziały nie dające kontroli wykazywane są odpowiedniej proporcji wartości godziwej aktywów i kapitałów. W kolejnych okresach straty przypadające udziałom nie dającym kontroli powyżej

wartości ich udziałów, pomniejszają kapitały Grupy. Wyniki finansowe jednostki nabywanej w ciągu roku są ujmowane w sprawozdaniu skonsolidowanym od momentu ich nabycia/utraty kontroli. Jednostki zależne zostały skonsolidowane metodą pełną. Wszystkie transakcje, salda, przychody i koszty pomiędzy podmiotami powiązanymi objętymi konsolidacją podlegają wyłączeniom konsolidacyjnym.

5.2 Wartość firmy

Wartość firmy z konsolidacji wynika z wystąpienia na dzień nabycia nadwyżki kosztu nabycia jednostki nad wartością godziwą identyfikowalnych składników aktywów i pasywów jednostki zależnej.

Wartość firmy jest wykazywana jako składnik aktywów i raz do roku podlega testom pod kątem utraty wartości. Ewentualna utrata wartości wpływa na wynik bieżącego okresu i nie podlega odwróceniu w kolejnych okresach. Przy sprzedaży jednostki zależnej wartość firmy uwzględniana jest przy wyliczeniu zysku bądź straty na sprzedaży. W zależności od oceny perspektyw spółek zależnych, wartość tych aktywów dla grupy może ulec zmianie. W ocenie Zarządu Jednostki dominującej wg stanu na koniec 2018 roku nie zachodziły przesłanki do aktualizacji wartości firmy spółek zależnych, tj. Arcus Systemy Informatyczne Sp. z o.o. , Geotik Sp. z o.o oraz Docusoft Sp. z. o.o. W wszystkich wyżej wymienionych przypadkach dokonano corocznych testów na utratę wartości firmy, które nie wykazały konieczności przeszacowania ich wartości. W związku z trwającym procesem połączenia spółki dominującej ze spółką zależną T-Matic, wartość firmy dotycząca tego podmiotu została zaprezentowana w kapitale z aktualizacji wyceny.

5.3 Wartości niematerialne

Wartości niematerialne obejmują aktywa, które nie posiadają postaci fizycznej, są identyfikowalne, można je wiarygodnie wycenić i w przyszłości spowodują wpływ korzyści ekonomicznych do Grupy.

Wartości niematerialne się w księgach według cen ich nabycia i umarza metodą liniową przez okres ich ekonomicznej użyteczności. Grupa umarza posiadane wartości niematerialne w okresach:

nabyte oprogramowanie komputerowe – 5 lat,

licencje i podobne wartości – 5 lat.

W przypadku oprogramowania tworzonego lub nabywanego, które przeznaczone jest wyłącznie do zastosowania w konkretnym projekcie, okres umorzenia jest równy okresowi trwania takiego projektu.

W przypadku licencji i podobnych wartości (np. certyfikaty) ich wartość określa się na podstawie kosztów ich uzyskania, a w przypadku określonego terminu ważności licencji i podobnej wartości okres umorzenia jest równy temu okresowi.

Wydatki dotyczące wartości niematerialnych, które nie powodują ulepszenia lub przedłużenia okresu użytkowania wartości niematerialnych zaliczane są do kosztów w momencie ich poniesienia. W okresie sprawozdawczym Grupa poniosła nakłady na prace rozwojowe.

Na dzień bilansowy wartości niematerialne wyceniane są według kosztu po pomniejszeniu o dokonane odpisy aktualizujące oraz ewentualne odpisy z tytułu trwałej utraty wartości.

Grupa ARCUS nie posiada wartości niematerialnych o nieokreślonym okresie użytkowania oprócz wartości firmy. Metody amortyzacji i okresy użyteczności wartości niematerialnych podlegają weryfikacji na każdy dzień bilansowy.

Grupa ARCUS nie posiada wartości niematerialnych sklasyfikowanych jako do sprzedaży.

Na dzień 31 grudnia 2018 roku nie zaistniała konieczność dokonania odpisów z tytułu trwałej utraty wartości niematerialnych.

5.4 Rzeczowe aktywa trwałe

Rzeczowe aktywa trwałe obejmują środki trwałe i nakłady na środki trwałe w budowie, które Grupa zamierzają wykorzystywać w swojej działalności oraz na potrzeby administracyjne w okresie dłuższym niż rok, które w przyszłości spowodują wpływ korzyści ekonomicznych do jednostek.

Wartość początkową rzeczowych aktywów trwałych ustala się według cen nabycia lub kosztów wytworzenia i umarza metodą liniową przez okres ich ekonomicznej użyteczności. W sprawozdaniu z sytuacji finansowej wartość rzeczowych aktywów trwałych prezentowana jest po pomniejszeniu o dotychczas dokonane odpisy

amortyzacyjne oraz odpisy z tytułu utraty ich wartości. Grupa Kapitałowa amortyzuje posiadane środki trwałe w ciągu następujących okresów:

Grupa	Opis grupy	Okresy amortyzacyjne
Grupa 1	Budynki	10 lat
Grupa 4	Maszyny i urządzenia	Od 6 do 10 lat
z wyjątkiem:
	– zespoły komputerowe	3 lata
Grupa 6	Urządzenia techniczne	5 lat
Grupa 7	Środki transportowe	5 lat
Grupa 8	Narzędzia, przyrządy, ruchomości i wyposażenie	Od 5 do 7 lat

Koszty poniesione na remont, które nie powodują ulepszenia czy wydłużenia okresu użytkowania środka trwałego są kosztem w momencie ich poniesienia.

Grupa ARCUS nie posiada rzeczowych aktywów trwałych o nieokreślonym okresie użytkowania. Metody amortyzacji i okresy użyteczności rzeczowych aktywów trwałych podlegają weryfikacji na każdy dzień bilansowy. Grupa ARCUS nie posiada rzeczowych aktywów trwałych sklasyfikowanych jako do sprzedaży.

Na dzień 31 grudnia 2018 roku nie zaistniała konieczność dokonania odpisów z tytułu trwałej utraty wartości rzeczowych środków trwałych. Na dzień 31 grudnia 2018 roku nie zaistniały ograniczenia dotyczące tytułu prawnego do rzeczowych środków trwałych.

5.5 Aktywa finansowe

Instrumenty finansowe klasyfikowane są do następujących kategorii:

• Aktywa finansowe utrzymywane do terminu wymagalności
• Aktywa finansowe wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy
• Udzielone pożyczki i należności
• Aktywa finansowe dostępne do sprzedaży

Aktywa finansowe utrzymywane do terminu wymagalności to aktywa finansowe inne niż instrumenty pochodne, o określonych lub możliwych do określenia płatnościach oraz ustalonym terminie wymagalności, które Grupa zamierza i ma możliwość utrzymać w posiadaniu do tego czasu.

Aktywa finansowe utrzymywane do terminu wymagalności wyceniane są według zamortyzowanego kosztu przy użyciu metody efektywnej stopy procentowej. Aktywa finansowe wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy to aktywa nabyte w celu odsprzedaży i osiągnięcia tą drogą korzyści ekonomicznych wynikających z krótkoterminowych zmian cen oraz wahań innych czynników rynkowych albo krótkiego czasu trwania nabytego instrumentu, a także inne aktywa finansowe, bez względu na zamiary jakimi kierowano się przy zawieraniu kontraktu, jeżeli stanowią składnik portfela podobnych aktywów finansowych, co do którego jest duże prawdopodobieństwo realizacji w krótkim terminie zakładanych korzyści ekonomicznych. Grupa ARCUS nie posiada ww. aktywów finansowych.

Za wartość godziwą uznaje się cenę, jaką jednostka otrzymałaby za sprzedaż składnika aktywów lub zapłaciłaby za przekazane zobowiązania w rutynowej transakcji dokonanej między uczestnikami rynku na dzień wyceny.

Aktywa finansowe wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy są wyceniane w wartości godziwej uwzględniającą ich wartość rynkową na dzień bilansowy bez uwzględnienia kosztów transakcji sprzedaży. Zmiany wartości tych instrumentów finansowych ujmowane są w rachunku zysków i start jako przychody lub koszty finansowe.

Grupa ARCUS nie posiada aktywów finansowych wycenianych w wartości godziwej przez wynik finansowy. Pożyczki udzielone i należności to aktywa finansowe o ustalonych lub możliwych do ustalenia płatnościach, nienotowane na aktywnym rynku. Udzielone pożyczki i należności zaliczane są do aktywów obrotowych gdy

termin ich wymagalności nie przekracza 12 miesięcy od dnia bilansowego. Udzielone pożyczki i należności o terminie wymagalności przekraczającym 12 miesięcy od dnia bilansowego zalicza się do aktywów trwałych. Aktywa finansowe dostępne do sprzedaży są to aktywa finansowe nie będące instrumentami pochodnymi, które nie należą do żadnej z wcześniej wymienionych trzech kategorii aktywów. Aktywa finansowe dostępne do sprzedaży ujmowane są w wartości godziwej, bez ujmowania kosztów nabycia, z uwzględnieniem wartości rynkowej na dzień bilansowy. Gdy posiadane aktywa finansowe nie są notowane na GPW i nie można określić ich wartości w inny sposób aktywa finansowe dostępne do sprzedaży wyceniane są w cenie nabycia skorygowanej o odpis z tytułu trwałej utraty wartości. Zmniejszenie wartości aktywów dostępnych do sprzedaży spowodowane trwałą utratą wartości ujmuje się jako koszt finansowy, zwiększenie zaś w kapitale z aktualizacji wyceny.

Na dzień 31 grudnia 2018 roku przeprowadzona została weryfikacja i testy wartości godziwej wartości firmy dotyczącej udziałów w spółkach zależnych: Arcus Systemy Informatyczne Sp. z o.o., Docusoft Sp. z o. o. oraz Geotik Sp. z o.o.

Metodologia ustalania wartości odzyskiwalnej
	Opis zastosowanej metodologii wyceny
Arcus Systemy Informatyczne Sp. z o.o.	Wycena metodą zdyskontowanych przepływów pieniężnych (DCF) w oparciu o FCFF (Free Cash Flow to Firm)
Docusoft Sp. z o. o.	Wycena metodą zdyskontowanych przepływów pieniężnych (DCF) w oparciu o FCFF (Free Cash Flow to Firm)
Geotik Sp. z o.o.	Wycena metodą zdyskontowanych przepływów pieniężnych (DCF) w oparciu o FCFF (Free Cash Flow to Firm

Przy ocenie wartości pozycji aktywów finansowych odpowiadających wartościom w spółkach posłużono się zasadą kontynuacji działalności oraz zasadą wzrostu rynków. Zgodnie z tymi założeniami przeprowadzone zostały weryfikacje modeli biznesowych poszczególnych podmiotów ze szczególnym uwzględnieniem ich zdolności do generowania przychodów na działalności podstawowej, marż, wyników na operacjach finansowych oraz kwot przepływów środków pieniężnych.

Dokonane wyceny dla poszczególnych wartości firmy w podmiotach zostały oparte na poniższych założeniach:

• 1. Metodologia wyceny jest analogiczna do metodologii wykorzystanej w poprzedzającej wycenie tj. na dzień 31 grudnia 2017 roku, która była uwzględniona w sprawozdaniach za 2017 rok.
• 1. Aktualizacje w stosunku do poprzedniej wyceny obejmują:
• a. aktualizację projekcji operacyjnych i finansowych na 3 kolejne lata tj. okres 2019 -2021,
• b. aktualizację parametrów służących do kalkulacji ważonego kosztu kapitału (WACC) odpowiadających za wzrost niepewności co do realizacji kluczowych kontraktów (premie za ryzyko) oraz wzrost kosztu kapitału w oparciu o aktualne warunki dla 10 letnich obligacji skarbowych.
• 1. Analizy sprawozdań finansowych spółek za lata 2017–2018 oraz zestawienie analityczne danych w zakresie poszczególnych pozycji bilansowych.
• 1. Analizę realizacji rocznych planów finansowych spółek na 2018 rok.
• 1. Roczne projekcje finansowe spółek na 2019 rok,
• 1. Strategie spółek na lata 2019-2021,
• 1. Założenia makroekonomiczne oraz projekcji dla poszczególnych segmentów rynku.
• 1. Dla spółek prowadzących działalność w wielu segmentach dokonywana jest odrębna wycena w oparciu o wyniki ekonomiczne oraz pozycje aktywów i pasywów przypisane dla odpowiednich segmentów.
• 1. Dla poszczególnych wycen wartości firmy w podmiotach dokonywana jest analiza wrażliwości w odniesieniu do istotnych elementów mających wpływ na prowadzoną działalność gospodarczą obejmująca:
• średniego ważonego kosztu kapitału,
• stopy wzrostu dla potrzeb kalkulacji wartości rezydualnej.
• 1. W zakresie zmienności kursów walut EUR/PLN, USD/PLN oraz inflacji CPI dokonano oceny i wpływu na szacowaną wartość spółek. W przypadku stwierdzenia istotnego wpływu określono potencjalne wartości korekt.
• 1. Dokonywana weryfikacja wartości firmy w spółkach przeprowadzana jest z uwzględnieniem założeń średniego ważonego kosztu kapitału WACC oraz dodatkowych premii obejmujących premie ryzyka rynkowego oraz premie za ryzyka specyficzne.

Zgodnie z przeprowadzonymi testami wg stanu na 31 grudnia 2018 roku nie zachodziły przesłanki do aktualizacji wartości firmy w odniesieniu do Arcus Systemy Informatyczne Sp. z o.o., Docusoft Sp. z o. o., Geotik Sp. z o.o. , a w konsekwencji do przeszacowania ich wartości. Przeprowadzone oszacowania wykazały, że przyszłe przepływy pieniężne będą co najmniej równe wartości firmy na dzień bilansowy. Dodatkowo przeprowadzana jest analiza wrażliwości wycen poszczególnych spółek oraz wartości firmy. Jednakże trzeba zastrzec, że w zależności od oceny perspektyw poszczególnych spółek i odpowiednich segmentów, wartość tych aktywów dla Arcus S.A. może ulec zmianie.

Analiza wrażliwości.

Analiza wrażliwości nie ujawniła znaczącego ryzyka zmniejszenia wycen poszczególnych spółek jak i wybranych segmentów. Projekcje dla potrzeb wyceny zostały oparte o kontrakty, dla których występuje bardzo wysokie prawdopodobieństwo realizacji. Z uwagi na istnienie ryzyka braku realizacji/organizacji przetargów, potencjalnych problemów z finansowaniem przy współudziale funduszy EU kontraktów IT oraz niepewności co do rozwoju rynku pośrednictwa w sprzedaży energii zwiększono dla potrzeb wycen premię za ryzyko rynkowe oraz premię za ryzyko specyficzne.

Wycena spółki ASI

	Plan. Wykonanie	Prognoza
Okres prognozy	0	1	2	3
Rok prognozy		2019	2020	2021
CF		-374	1 949	2 143
wydatki na odsetki + korekta podatku		159	229	246
zwrot długów		-2 213	-350	-500
nowe długi		350	500	500
dywidenda		0	0	0
FCFE		-2 078	2 328	2 389
FCFF		-2 237	2 099	2 143
FCFF		-2 237	2 099	2 143
DCF		-1 982	1 646	1 485
(mln PLN)
Wart. bieżąca wolnych przepł. pien. FCFF	1 149
Wartość rezydualna	23 213
Bieżąca wartość rezydualna	16 088
Wartość przedsiębiorstwa brutto	17 237
Dług netto	1 592

Wartość dochodowa 15 644

Wartość udziału Arcus 8 292

Projekcje finansowe 3y: 2019-2021

(PLN)	2019	2020	2021
Przychody ogółem	26 478	30 877	33 516
Koszty ogółem	25 467	29 186	31 674
EBIT(1)	1 011	1 691	1 842
Zysk netto	731	1 236	1 342

(1) EBIT- Zysk na działalności gospodarczej przed kosztami finansowymi i opodatkowaniem

Zmiana WACC	2pp	1pp	0,5pp	0pp	-0,5pp	-1pp	-2pp
Wartość wyceny (tys. PLN)	12 003	13 643	14 592	15 644	16 819	18 138	21 330
zmiana %	-23,3%	-12,8%	-6,7%		7,5%	15,9%	36,3%
zmiana (tys. PLN)	-3 641	-2 001	-1 053		1 175	2 494	5 686

Zmiana g	2pp	1pp	0,5pp	0pp	-0,5pp	-1pp	-2pp
Wartość g	4,0%	3,0%	2,5%	2,0%	1,5%	1,0%	0,0%
Wartość wyceny (tys. PLN)	27 945	20 094	17 599	15 644	14 072	12 780	10 781
zmiana %	78,6%	28,4%	12,5%		-10,1%	-18,3%	-31,1%
zmiana (tys. PLN)	12 301	4 449	1 954	0,0	-1 572	-2 865	-4 864

Wycena spółki Docusoft

	Plan. Wykonanie	Prognoza
Okres prognozy	0	1	2	3
Rok prognozy		2019	2020	2021
CF		607	824	1 093
wydatki na odsetki + korekta podatku		37	38	43
zwrot długów		0	-50	-100
nowe długi		50	100	200
dywidenda		0	0	0
FCFE		694	912	1 235
FCFF		657	874	1 193
FCFF		657	874	1 193
DCF		582	685	827
(mln PLN)
Wart. bieżąca wolnych przepł. pien. FCFF	2 093
Wartość rezydualna	12 919

Bieżąca wartość rezydualna 8 954 Wartość przedsiębiorstwa brutto 11 047 Dług netto 1 332

Wartość udziału Arcus 8 448

Projekcje finansowe 3y: 2019-2021

(PLN)	2019	2020	2021
Przychody ogółem	1 520	1 800	2 080
Koszty ogółem	963	1 149	1 305
EBIT(1)	557	651	775
Zysk netto	501	595	718

(1) EBIT- Zysk na działalności gospodarczej przed kosztami finansowymi i opodatkowaniem

Zmiana WACC	2pp	1pp	0,5pp	0pp	-0,5pp	-1pp	-2pp
Wartość wyceny (tys. PLN)	7 667	8 591	9 124	9 715	10 375	11 114	12 902
zmiana %	-21,1%	-11,6%	-6,1%		6,8%	14,4%	32,8%
zmiana (tys. PLN)	-2 048	-1 125	-591		659	1 399	3 186

Zmiana g	2pp	1pp	0,5pp	0pp	-0,5pp	-1pp	-2pp
Wartość g	4,0%	3,0%	2,5%		1,5%	1,0%	0,0%
Wartość wyceny (tys. PLN)	16 562	12 192	10 803	9 715	8 840	8 121	7 008
zmiana %	70,5%	25,5%	11,2%		-9,0%	-16,4%	-27,9%
zmiana (tys. PLN)	6 846	2 476	1 088	0,0	-875	-1 594	-2 707

Wycena spółki Geotik

	0	1	2	3
Rok prognozy		2019	2020	2021
CF		-3	1 370	1 980
wydatki na odsetki + korekta podatku		26	-10	6
zwrot długów		0	0	-300
nowe długi		0	300	800
dywidenda		0	0	0
FCFE		23	1 660	2 486
FCFF		-3	1 670	2 480
FCFF		-3	1 670	2 480
DCF		-3	1 297	1 696
(mln PLN)
Wart. bieżąca wolnych przepł. pien. FCFF	2 989

Wartość rezydualna	18 305
Bieżąca wartość rezydualna	12 517
Wartość przedsiębiorstwa brutto	15 506

Dług netto 0

Wartość dochodowa	15 506
Wartość udziału Arcus	10 493

Projekcje finansowe 3y: 2019-2021

(PLN)	2019	2020	2021
Przychody ogółem	4 685,2	7 251,2	9 477,3
Koszty ogółem	4 315,1	5 645,6	7 159,0
EBIT(1)	370,1	1 605,7	2 318,4
Zysk netto	345,2	1 507,7	2 179,1

(1) EBIT- Zysk na działalności gospodarczej przed kosztami finansowymi i opodatkowaniem

Zmiana WACC	2pp	1pp	0,5pp	0pp	-0,5pp	-1pp	-2pp
Wartość wyceny (tys. PLN)	13 208	14 276	14 869	15 506	16 193	16 936	18 618
zmiana %	-14,8%	-7,9%	-4,1%		4,4%	9,2%	20,1%
zmiana (tys. PLN)	-2 298	-1 230	-637		687	1 430	3 112

Zmiana g	2pp	1pp	0,5pp	0pp	-0,5pp	-1pp	-2pp
Wartość g	2,0%	1,0%	0,5%		-0,5%	-1,0%	-2,0%
Wartość wyceny (tys. PLN)	20 749	17 674	16 503	15 506	14 646	13 896	12 653
zmiana %	33,8%	14,0%	6,4%		-5,5%	-10,4%	-18,4%
zmiana (tys. PLN)	5 243	2 168	997	0	-860	-1 610	-2 853

Arkusz kalkulacji ważonego kosztu kapitału WACC

Stawka wolna od ryzyka (rentowność 10-letnich obligacji skarbowych)	2,7%	2,7%	2,7%	2,7%
Premia ryzyka rynkowego	6,0%	6,0%	6,0%	6,0%
Premia za ryzyko specyficzne	4,0%	4,0%	4,0%	4,0%
Stopa podatkowa	19,0%	19,0%	19,0%	19,0%
Beta	1,32	1,25	1,21	1,18
Marża kredytowa	4,5%	4,5%	4,5%	4,5%
Koszt kapitału obcego z Grupy Arcus	7,2%	7,2%	7,2%	7,2%
Koszt kapitału obcego dla kapitału zewnętrznego	10,2%	10,2%	10,2%	10,2%
Udział kapitału obcego z Grupy Arcus	100,0%	100,0%	100,0%	100,0%
Udział kapitału obcego dla kapitału zewnętrznego	0,0%	0,0%	0,0%	0,0%
Średni koszt kapitału obcego	7,20%	7,20%	7,20%	7,20%
Koszt kapitału obcego po opodatkowaniu	5,83%	5,83%	5,83%	5,83%
Koszt kapitału własnego	14,62%	14,21%	13,95%	13,76%
Ud	28,3%	23,7%	20,4%	18,0%
Ue	71,7%	76,3%	79,6%	82,0%
WACC	12,13%	12,22%	12,29%	12,34%
Ilość dni w okresie	365,00	365,00	365,00	365,00
Współczynnik dyskontowy	1,12	1,26	1,41	1,59

WACC	12,1%	12,2%	12,3%	12,3%
	2018	2019	2020	2021
Beta lewarowana	1,32	1,25	1,21	1,18
Dług/kapitał własny	0,39	0,31	0,26	0,22
Beta odlewarowana	1,00	1,00	1,00	1,00
Kalkulacja współczynnika beta

5.6 Zapasy

Zapasy są aktywami, przeznaczonymi do sprzedaży w toku zwykłej działalności gospodarczej, będące w trakcie produkcji przeznaczonej na sprzedaż oraz mające postać materiałów lub surowców zużywanych w procesie produkcyjnym lub w trakcie świadczenia usług. Zapasy obejmują materiały i towary.

Materiały i towary wycenia się początkowo w cenach nabycia. Na dzień bilansowy wycena materiałów i towarów odbywa się z zachowaniem zasad ostrożnej wyceny, tzn. kategorie te wyceniane są według nabycia lub ceny możliwej do uzyskania w zależności od tego, która z nich jest niższa.

Zapasy towarów i materiałów obejmowane są odpisem aktualizującym.

Rozchód zapasów odbywa się według metody FIFO i odnoszony jest w koszt własny sprzedaży. Odpisy aktualizujące dotyczące zapasów, wynikające z ostrożnej wyceny oraz odpisy aktualizujące dla pozycji zalegających, jak i ich odwrócenia, odnoszone są w koszt własny sprzedaży.

5.7 Należności handlowe i pozostałe

Należności ujmowane są początkowo w wartościach godziwych. W przypadku stosowania normalnych terminów płatności, uznanych w praktyce na rynku w transakcjach o podobnym charakterze, za wartość godziwą uznaje się ich wartość nominalną powstałą w dniu rozpoznania przychodu.

Na dzień bilansowy należności handlowe wycenia się z zachowaniem zasad ostrożności. Wartość należności aktualizuje się uwzględniając stopień prawdopodobieństwa ich zapłaty poprzez dokonanie odpisu aktualizującego. Pozycje analizowane są indywidualnie w celu stwierdzenia konieczności utworzenia odpisu.

Odpisy aktualizujące wartość należności zalicza się do pozostałych kosztów operacyjnych. Należności wyrażone w walutach obcych ujmuje się w księgach i wycenia na dzień bilansowy zgodnie z zasadami opisanymi w punkcie "Transakcje w walutach obcych".

W pozycji należności handlowe i pozostałe ujmuje się również wartości kosztów i przychodów do rozliczenia w czasie.

5.8 Utrata wartości aktywów

Na każdy dzień bilansowy Spółki Grupy Kapitałowej dokonują przeglądu wartości bilansowej składników aktywów w celu stwierdzenia, czy nie występują przesłanki wskazujące na możliwość utraty ich wartości. W przypadku, gdy stwierdzono istnienie takich przesłanek, szacowana jest wartość odzyskiwalna danego składnika aktywów, w celu ustalenia potencjalnego odpisu z tego tytułu. W sytuacji, gdy składnik aktywów nie generuje przepływów pieniężnych, które są w znacznym stopniu niezależnymi od przepływów generowanych przez inne aktywa, analizę przeprowadza się dla grupy aktywów generujących przepływy pieniężne, do której należy dany składnik aktywów. Wartość odzyskiwalna ustalana jest jako kwota wyższa z dwóch wartości, a mianowicie: wartości godziwej pomniejszonej o koszty sprzedaży lub wartości użytkowej, która odpowiada wartości bieżącej szacunku przyszłych przepływów pieniężnych zdyskontowanych przy użyciu stopy dyskonta uwzględniającej aktualną rynkową wartość pieniądza w czasie oraz ryzyko specyficzne, jeśli występuje, dla danego aktywa.

Jeżeli wartość odzyskiwalna jest niższa od wartości księgowej netto składnika aktywów lub ich grupy, wartość księgowa jest pomniejszana do wartości odzyskiwanej. Strata z tego tytułu jest ujmowana jako koszt w okresie, w którym nastąpiła utrata wartości.

W sytuacji odwrócenia utraty wartości, wartość netto składnika aktywów zwiększana jest do nowej oszacowanej wartości odzyskiwalnej, nie wyższej jednak od wartości netto tego składnika aktywów jaka byłaby ustalona, gdyby utrata wartości nie została rozpoznana w poprzednich okresach. Odwrócenie utraty wartości ujmowane jest jako korekta kosztów okresu w którym ustały przesłanki powodujące trwałą utratę wartości. Nie podlega odwróceniu rozpoznana utrata wartości pozycji wartość firmy.

5.9 Środki pieniężne i ich ekwiwalenty

Środki pieniężne obejmują gotówkę w kasie oraz środki pieniężne na rachunkach bankowych, w tym utrzymywane w ramach lokat bankowych. Ekwiwalenty środków pieniężnych obejmują krótkoterminowe inwestycje o dużej płynności, łatwo wymienialne na określone kwoty oraz narażone na nieznaczne ryzyko zmiany wartości, w tym należne odsetki od lokat bankowych. Środki pieniężne i ich ekwiwalenty wyceniane są według wartości nominalnych. Środki pieniężne i ich ekwiwalenty wyrażone w walutach obcych ujmuje się w księgach i wycenia na dzień bilansowy zgodnie z zasadami opisanymi w punkcie "Transakcje w walutach obcych". Dla celów sprawozdania z przepływów pieniężnych środki pieniężne i ich ekwiwalenty zdefiniowane są w identyczny sposób jak dla celów ujmowania w bilansie.

Środki pieniężne wycenia się w wartości nominalnej, depozyty bankowe wycenia się w kwocie wymaganej zapłaty.

5.10 Kapitał własny

5.10.1 Kapitał podstawowy

Kapitał akcyjny jednostki dominującej to 7.320.000 akcji serii D o wartości nominalnej 0,10 zł. Kapitał podstawowy wykazywany jest w wartości nominalnej.

5.10.2 Kapitał zapasowy ze sprzedaży akcji powyżej ich wartości nominalnej

W II półroczu 2007 roku jednostka dominująca ARCUS SA przeprowadziła emisję akcji serii B. Cena emisyjna 1 akcji wynosiła 17 zł. W wyniku emisji akcji objętych zostało 2.296.681 akcji. Wielkość kapitału zapasowego uzyskanego ze sprzedaży akcji powyżej ich wartości nominalnej to 37.630.700,57 zł.

5.10.3 Kapitał z aktualizacji wyceny

Na koniec okresu sprawozdawczego w pozycji tej ujęto kwotę ujemną 7 364 tys. zł stanowiącą sumę wartości firmy spółki zależnej T-Matic System (3 029 tys. zł) oraz ujemnej wartości kapitału przypadającego udziałom nie dającym kontroli w spółce T-Matic System (4 335 tys. zł) w związku z finalizowanym procesem przejęcia tej Spółki przez Arcus S.A. (patrz raport bieżące dotyczące połączenia 3/2019 i 5/2019).

5.10.4 Zyski zatrzymane

Zyski zatrzymane obejmują zyski zatrzymane w Spółkach Grupy decyzją akcjonariuszy oraz wynik Grupy za dany okres przypadające akcjonariuszom jednostki dominującej, jak i ewentualne skutki błędów lat poprzednich.

5.11 Kredyty i pożyczki

Kredyty i pożyczki ujmowane są wraz z należnymi odsetkami. Wyjątkiem są kredyty udzielone w rachunku bieżącym, dla których nie są ustalone harmonogramy spłat. W przypadku tego rodzaju kredytów, koszty związane z jego uruchomieniem oraz inne opłaty obciążają koszty finansowe w okresie ich poniesienia. W pozostałych przypadkach koszty finansowe, łącznie z prowizjami płatnymi w momencie spłaty lub umorzenia oraz kosztami

bezpośrednimi zaciągnięcia kredytów, ujmowane są w rachunku zysków i strat przy zastosowaniu metody zamortyzowanego kosztu i zwiększają wartość księgową instrumentu z uwzględnieniem spłat dokonanych w bieżącym okresie.

5.12 Zobowiązania handlowe i pozostałe

Za zobowiązania uznaje się wynikający z przeszłych zdarzeń obowiązek wykonania świadczeń o wiarygodnie określonej wartości, które spowodują wykorzystanie już posiadanych lub przyszłych aktywów Grupy. Zobowiązania ujmowane są pierwotnie w wartościach godziwych. W przypadku stosowania normalnych terminów płatności, uznanych w praktyce na rynku w transakcjach o podobnym charakterze, za wartość godziwą uznaje się ich wartość nominalną powstałą w dniu rozpoznania zobowiązania. Na dzień bilansowy zobowiązania wycenia się w wartości zamortyzowanego kosztu, chyba że różnica jest nieistotna, to w wartości nominalnej. Do pozostałych zobowiązań klasyfikowane są zobowiązania przypadające do zapłaty za towary lub usługi, które zostały otrzymane lub wykonane, ale nie zostały opłacone, zafakturowane lub formalnie uzgodnione z dostawcą. Zobowiązania wyrażone w walutach obcych ujmuje się w księgach i wycenia na dzień bilansowy zgodnie z zasadami opisanymi w punkcie "Transakcje w walutach obcych".

5.13 Rezerwy

Rezerwy tworzone są w przypadku, kiedy na Spółkach Grupy ciąży istniejący obowiązek, prawny lub zwyczajowo oczekiwany, wynikający ze zdarzeń przeszłych i gdy prawdopodobne jest, że wypełnienie tego obowiązku spowoduje konieczność wypływu środków uosabiających korzyści ekonomiczne oraz można dokonać wiarygodnego szacunku kwoty tego zobowiązania, przy czym kwoty tego zobowiązania lub termin jego wymagalności nie są pewne. W przypadku gdy wpływ wartości pieniądza w czasie jest istotny, wielkość rezerwy jest ustalana poprzez zdyskontowanie prognozowanych przyszłych przepływów pieniężnych do wartości bieżącej, przy zastosowaniu stopy dyskontowej odzwierciedlającej aktualne oceny rynkowe wartości pieniądza oraz ryzyka związanego z danym zobowiązaniem. Zwiększenia rezerw, opartych na metodzie dyskontowania, w związku z upływem czasu są ujmowane jako koszty finansowania zewnętrznego.

Jeżeli Grupa spodziewa się, że koszty objęte rezerwą zostaną w jakikolwiek sposób zwrócone, wówczas zwrot ten jest ujmowany jako odrębny składnik aktywów, ale tylko wtedy gdy istnieje pewność, że zwrot ten nastąpi.

Rezerwy na koszty napraw gwarancyjnych ujmowane są w momencie sprzedaży produktów zgodnie z najlepszym szacunkiem Zarządu co do przyszłych kosztów koniecznych do poniesienia przez Grupę w okresie gwarancji. Okres gwarancji udzielanej przez Spółki Grupy na swoje wyroby nie przekracza 12 miesięcy. Wartość rezerw szacowana jest na każdy dzień bilansowy na bazie historycznych danych o wysokości kosztów napraw gwarancyjnych.

Rezerwy na ryzyka specyficzne tworzone są jedynie w przypadkach, kiedy prawdopodobny jest wypływ korzyści ekonomicznych z jednostki, a szacunek może zostać przeprowadzony w sposób wiarygodny.

W zakresie świadczeń pracowniczych, Spółki Grupy nie są stroną żadnych porozumień płacowych ani zbiorowych układów pracy. Spółki Grupy nie posiadają także programów emerytalnych zarządzanych bezpośrednio przez spółki lub przez fundusze zewnętrzne. Koszty świadczeń pracowniczych obejmują wynagrodzenia płatne zgodnie z warunkami zawartych umów o pracę z poszczególnymi pracownikami. Zobowiązania z tytułu krótkoterminowych świadczeń pracowniczych wyceniane są na zasadach ogólnych. Świadczenia długoterminowe i krótkoterminowe z tytułu odpraw emerytalnych, rentowych i odpraw pośmiertnych szacowane są na podstawie metod aktuarialnych.

Zyski i straty aktuarialne nie zostały zaprezentowane w sprawozdaniu ze względu na nieistotność.

5.14 Transakcje w walutach obcych

Wyrażone w walutach obcych operacje gospodarcze ujmuje się w księgach rachunkowych na dzień ich przeprowadzenia odpowiednio po kursie:

Kupna lub sprzedaży walut stosowanych przez bank, z którego usług korzysta Spółki Grupy - w przypadku operacji sprzedaży lub kupna walut oraz operacji zapłaty należności lub zobowiązań, średnim ustalonym dla danej waluty przez Narodowy Bank Polski na dzień poprzedzający dzień transakcji.

Pozycje aktywów i zobowiązań wyrażone w walutach obcych wycenia się na dzień bilansowy według kursu NBP dla danej waluty. Różnice kursowe powstałe w wyniku rozliczenia transakcji wyrażonych w walutach obcych, jak również powstałe z wyceny bilansowej pozycji aktywów i zobowiązań wyrażonych w walutach obcych i dotyczących działalności podstawowej (operacyjnej) Grupy odnosi się odpowiednio w koszty lub przychody finansowe.

5.15 Leasing

Leasing jest klasyfikowany jako leasing finansowy, jeżeli umowy przenoszą zasadniczo całe potencjalne korzyści oraz ryzyko wynikające z użytkowania przedmiotu leasingu na leasingobiorcę. Pozostałe rodzaje leasingu są traktowane jako leasing operacyjny.

Aktywa użytkowane na podstawie umowy leasingu finansowego są traktowane jak aktywa Spółki i są wyceniane w momencie ich nabycia w wartości bieżącej opłat leasingowych. Powstające z tego tytułu zobowiązanie wobec leasingodawcy jest prezentowane w bilansie w pozycji pozostałych zobowiązań. Płatności leasingowe są dzielone na część odsetkową oraz część kapitałową. Część odsetkowa raty leasingowej stanowi koszt finansowy.

Aktywa przekazywane na podstawie umowy leasingu finansowego są usuwane z bilansu Grupy. Powstające z tego tytułu należności od leasingobiorcy są prezentowane w bilansie pozycji pozostałe należności. Otrzymywane płatności leasingowe są dzielone na część odsetkową i część kapitałową. Część odsetkowa raty leasingowej stanowi przychód finansowy.

5.16 Sprawozdanie z całkowitych dochodów

Sprawozdanie z całkowitych dochodów obejmuje rachunek zysków i strat oraz inne całkowite dochody.

5.17 Rachunek zysków i strat

Za podstawowy układ sprawozdawczy kosztów w rachunku zysków i strat przyjmuje się wariant kalkulacyjny. Zysk lub strata jest łączną kwotą wynikającą z odjęcia kosztów od przychodów, z wyłączeniem składników innych całkowitych dochodów.

5.18 Przychody

Przychody ze sprzedaży ujmowane są w wartości zapłat otrzymanych lub należnych za dostarczone towary lub wykonane usługi ramach normalnej działalności gospodarczej. Przychody pomniejszają udzielone rabaty, przychodem nie są podatki na rzecz osób trzecich. Sprzedaż towarów rozpoznawana jest w momencie dostarczenia towarów i przekazania odbiorcy znaczącego ryzyka związanego z dostawą. Przychody z tytułu świadczonych usług określane są po wykonaniu usługi oraz uwzględniają koszty związane z wykonaniem usługi. Przychody związane z umowami długoterminowymi (ponad 6 miesięcy) ujmuje się jako przychody i koszty odpowiednio do stanu zaawansowania realizacji umowy na koniec okresu sprawozdawczego. Przewidywana stratę z tytułu umowy długoterminowej niezwłocznie ujmuje się jako koszt.

Pozostałe przychody operacyjne to zyski z tytułu sprzedaży rzeczowych aktywów trwałych, otrzymane odszkodowania związane ze stratami w ubezpieczonym majątku firm czy dotacje otrzymane w ramach realizacji programów unijnych, tj. na szkolenie pracowników i wdrożenie systemu informatycznego.

5.19 Przychody finansowe i koszty finansowania zewnętrznego

Do przychodów finansowych klasyfikowane są przychody z tytułu otrzymanych dywidend, odsetki od lokat, dodatni wynik na różnicach kursowych itp.

Przychody z tytułu odsetek ujmowane są narastająco, w odniesieniu do głównej kwoty należnej, zgodnie z metodą efektywnej stopy procentowej. Przychody z tytułu dywidend są ujmowane w momencie, kiedy zostaje ustanowione prawo akcjonariuszy do otrzymania płatności. Do kosztów finansowych klasyfikowane są koszty z tytułu wykorzystywania zewnętrznych źródeł finansowania czyli odsetki od kredytów, odsetki płatne z tytułu zawartych umów leasingu finansowego, ujemny wynik na różnicach kursowych itp.

Koszty finansowania zewnętrznego ujmuje się jako koszty w rachunku zysków i strat w okresie, w którym je poniesiono.

Koszty finansowania zewnętrznego dające się bezpośrednio przyporządkować nabyciu, budowie lub wytworzeniu dostosowywanego składnika aktywów wpływają na jego wartość początkową jako część ceny nabycia lub kosztu wytworzenia. Koszty te podlegają kapitalizacji jeżeli jest prawdopodobne, że spowodują wpływ do jednostki przyszłych korzyści ekonomicznych a kwota tych kosztów może być ustalona w sposób wiarygodny.

5.20 Podatek dochodowy

Na obowiązkowe obciążenia wyniku składają się: podatek bieżący oraz podatek odroczony. Bieżące obciążenie podatkowe jest obliczane na podstawie wyniku podatkowego (podstawy opodatkowania) danego roku obrotowego. Zysk (strata) podatkowa różni się od księgowego zysku (straty) netto w związku z wyłączeniem przychodów podlegających opodatkowaniu i kosztów nie stanowiących kosztów uzyskania przychodów oraz pozycji kosztów i przychodów, które nigdy nie będą podlegały opodatkowaniu. Obciążenia podatkowe są wyliczane w oparciu o stawki podatkowe obowiązujące w danym roku obrotowym.

Podatek odroczony jest wyliczany metodą bilansową jako podatek podlegający zapłaceniu lub zwrotowi w przyszłości w oparciu o różnice pomiędzy wartościami bilansowymi aktywów i pasywów, a odpowiadającymi im wartościami podatkowymi wykorzystywanymi do wyliczenia podstawy opodatkowania. Rezerwa na podatek odroczony jest tworzona od wszystkich dodatnich różnic przejściowych podlegających opodatkowaniu, natomiast składnik aktywów z tytułu podatku odroczonego jest rozpoznawany do wysokości w jakiej jest prawdopodobne, że będzie można pomniejszyć przyszłe zyski podatkowe o rozpoznane ujemne różnice przejściowe. Pozycja aktywów lub rezerwy z tytułu podatku odroczonego nie powstanie, jeśli różnica przejściowa powstaje z tytułu pierwotnego ujęcia wartości firmy lub z tytułu pierwotnego ujęcia innego składnika aktywów lub zobowiązania w transakcji, która nie ma wpływu ani na wynik podatkowy ani na wynik księgowy.

Wartość składników aktywów z tytułu podatku odroczonego podlega analizie na każdy dzień bilansowy, a w przypadku gdy spodziewane przyszłe zyski podatkowe nie będą wystarczające dla realizacji składnika aktywów lub jego części, następuje jego odpis.

Podatek odroczony jest wyliczany przy użyciu stawek podatkowych, które będą obowiązywać w momencie, gdy pozycja aktywów zostanie zrealizowana lub zobowiązanie stanie się wymagalne. Podatek odroczony jest ujmowany w rachunku zysków i strat, poza przypadkiem, gdy dotyczy on pozycji ujętych bezpośrednio w kapitale własnym. W tym ostatnim wypadku podatek odroczony jest również rozliczany bezpośrednio w kapitały własne. W bilansie podatek odroczony wykazywany jest w podziale na aktywa z tytułu podatku odroczonego oraz rezerwę na podatek odroczony bez dokonywania kompensat.

6 PRZYCHODY I WYNIKI SEGMENTÓW

6.1 Segmenty operacyjne

Działalność jednostki Grupy Arcus została dla celów prezentacji podzielona na segmenty działalności:

• segment IT obejmujący sprzedaż sprzętu kopiującego i do zarządzania pocztą oraz pełnym cyklem życia dokumentu, (office solutions),
• segment telematyki obejmujący świadczenie monitorowania flot pojazdów,
• segment telemetrii obejmujący sprzedaż oraz instalację i uruchomienie urządzeń do pomiaru mediów jak prąd, gaz i woda,
• segment usług, w tym usługi serwisowe, naprawcze, dzierżawy

Segmenty działalności za okres od 01.01 do 31.12.2018			tys. PLN
	Segment IT	Segment telematyczny	Segment telemetryczny	Segment pozostałych usług	Razem
Sprzedaż na rzecz klientów zewnętrz.	106 194	3 844	1 425	26 918	138 381
Sprzedaż pomiędzy segmentami	-
Przychody razem segmentu	106 194	3 844	1 425	26 918	138 381
Wynik segmentu	9 239	44	-377	-931	7 975
Koszty nieprzypisane					-6 220
Zysk na działalności operacyjnej					1 755
Przychody finansowe netto					-1 635
Zysk przed opodatkowaniem					120
Podatek dochodowy					-157
Zysk netto za rok obrotowy					-37
Aktywa i pasywa
Aktywa segmentu	65 790	2 381	883	16 676	85 730
Aktywa nieprzypisane	-	0		-	17 833
Aktywa ogółem					103 563
Pasywa segmentu	43 037	1 558	578	10 909	56 082
Pasywa nieprzypisane	-	-		-	47 481
Pasywa					103 563

Segmenty działalności za okres od 01.01 do 31.12.2017	tys. PLN
	Segment IT	Segment telematyczny	Segment telemetryczny	Segment pozostałych usług	Razem
Sprzedaż na rzecz klientów zewnętrz.	107 242	3 800	368	30 266	141 676
Sprzedaż pomiędzy segmentami	-
Przychody razem segmentu	107 242	3 800	368	30 266	141 676
Wynik segmentu	13 050	-425	-302	-938	11 385
Koszty nieprzypisane					-7 793
Zysk na działalności operacyjnej					3 592
Przychody finansowe netto					522
Zysk przed opodatkowaniem					4 114
Podatek dochodowy					-3 711
Zysk netto za rok obrotowy					403
Aktywa i pasywa
Aktywa segmentu	72 090	2 671	71	19 483	94 315
Aktywa nieprzypisane				-	20 063
Aktywa ogółem					114 378
Pasywa segmentu	48 664	1 803	48	13 152	63 667
Pasywa nieprzypisane				-	50 711
Pasywa					114 378

Pozostałe informacje dotyczące segmentów – Informacje geograficzne

Przychody ze sprzedaży
	rok zakończony 31.12.2018	rok zakończony 31.12.2017
Sprzedaż w kraju	136 013	139 823
Sprzedaż za granicę	2 368	1 853
Razem	138 381	141 676

Na koniec okresu sprawozdawczego oraz porównywalnego aktywa Grupy zlokalizowane były głównie na terenie Polski.

7 STRUKTURA PRZYCHODÓW

Skonsolidowane przychody ze sprzedaży

Przychody ze sprzedaży
	rok zakończony 31.12.2018	rok zakończony 31.12.2017
Przychody ze sprzedaży usług	38 404	37 963
Przychody ze sprzedaży towarów	99 977	103 713
Razem	138 381	141 676

Działalność Grupy Kapitałowej Arcus S.A. nie podlega sezonowości bądź cykliczności. Przychody generowane są na podstawie kontraktów stałych i kontraktów incydentalnych. Wysoki udział kontraktów incydentalnych w sprzedaży, jak również charakteryzujący je zmienny rozkład w czasie roku z tendencją wzrostową w drugiej połowie roku, prowadzi do zróżnicowanego poziomu osiąganej sprzedaży w porównywalnych okresach różnych lat. Jednocześnie czynnik ten nie posiada znaczącego wpływu na porównywalność całorocznych wyników spółki.

8 KOSZTY WEDŁUG RODZAJÓW

	rok zakończony 31.12.2018	rok zakończony 31.12.2017
Wartość sprzedanych towarów	72 047	74 311
Usługi obce	19 170	18 673
Wynagrodzenia i świadczenia dla pracowników	23 174	25 225
Zużycie materiałów i energii	16 035	14 499
Podatki i opłaty	1 274	1 468
Amortyzacja	3 371	2 973
Pozostałe koszty rodzajowe	2 093	1 883
Razem	137 164	139 032
Koszty działalności operacyjnej	137 164	139 032
koszty sprzedaży	24 672	22 501
Koszty ogólnego zarządu	11 866	12 199
Koszt własny sprzedaży	100 626	104 333

9 POZOSTAŁE PRZYCHODY OPERACYJNE

Pozostałe przychody operacyjne
	rok zakończony	rok zakończony
	31.12.2018	31.12.2017
Zysk ze sprzedaży środków trwałych	377	6
Otrzymane odszkodowania	124	513
Dotacje otrzymane		149
Pozostałe	388	696
Razem	889	1 364

10 POZOSTAŁE KOSZTY OPERACYJNE

Pozostałe koszty operacyjne
	rok zakończony 31.12.2018	rok zakończony 31.12.2017
Strata ze sprzedaży środków trwałych		12
Koszty napraw ubezpieczonego mienia	69	100
Aktualizacja wartości należności i zapasów	15
Pozostałe	265	303
Razem	349	415

11 PRZYCHODY FINANSOWE

Przychody finansowe
	rok zakończony 31.12.2018	rok zakończony 31.12.2017
Odsetki	109	57
Pozostałe- w tym różnice kursowe	146	804
Razem	255	861

12 KOSZTY FINANSOWE

Koszty finansowe
	rok zakończony	rok zakończony
	31.12.2018	31.12.2017
Odsetki od kredytów	549	299
Pozostałe- w tym różnice kursowe	1 341	40
Razem	1 890	339

W okresie sprawozdawczym różnice kursowe, odmiennie niż w okresie porównywalnym, miały ujemny wpływ na wynik netto.

13 PODATEK DOCHODOWY

Obciążenie podatkiem dochodowym (podatek odroczony) w skonsolidowanym rachunku zysków i strat za 2018 rok wynosi 157 tys. zł. Podatek wg nominalnej stawki wynosi 23 tys. zł. Wyższe efektywne opodatkowanie spowodowane jest spisaniem aktywów utworzonych na różnicę przejściową w związku ze zmianą jej charakteru na trwałą oraz nieaktywowaniem nowych strat przez spółki zależne.

14 ZYSK NA JEDNĄ AKCJĘ

Zysk podstawowy przypadający na jedną akcję oblicza się poprzez podzielenie zysku netto za okres przypadającego zwykłym akcjonariuszom spółki dominującej przez średnią ważoną liczbę wyemitowanych akcji zwykłych występujących w ciągu okresu. Zysk rozwodniony przypadający na jedną akcję oblicza się poprzez podzielenie zysku netto za okres przypadającego zwykłym akcjonariuszom (po potrąceniu odsetek od umarzalnych akcji uprzywilejowanych zamiennych na akcje zwykłe) jednostki dominującej przez średnią ważoną liczbę wyemitowanych akcji zwykłych występujących w ciągu okresu (skorygowaną o wpływ opcji rozwadniających oraz rozwadniających umarzalnych akcji uprzywilejowanych zamiennych na akcje zwykłe). Na koniec okresów sprawozdawczych nie wystąpiły opcje rozwadniające.

ZYSK NA AKCJĘ
	rok zakończony 31.12.2018	rok zakończony 31.12.2017
Średnia ważona liczba akcji	7 320 000	7 320 000
Zysk netto przypisany akcjonariuszom jednostki dominującej (tys. zł)	655	1 266
Zysk netto na jedną akcję przypisany akcjonariuszom jednostki dominującej w zł	0,09	0,17
Rozwodniony zysk przypadający na jedną akcję przypisany akcjonariuszom jednostki dominującej w zł	0,09	0,17

15 RZECZOWE AKTYWA TRWAŁE

	Stan na 31.12.2018	Stan na 31.12.2017
Środki trwałe
Budynki i budowle	142	280
Maszyny i urządzenia	507	707
Środki transportu	857	809
Pozostałe	860	897
Razem	2 366	2 693
Zaliczki na środki trwałe	351	316
Środki trwałe w budowie	761	523
Rzeczowe aktywa trwałe	3 478	3 532

Zmiany w stanie środków trwałych w okresie 01.01 do 31.12.2018

	Budynki i budowle	Maszyny i urządzenia	Środki transportu	Pozostałe	Razem
Bilans otwarcia netto	280	707	809	897	2 693
Wartość brutto
Stan na 01.01.2018	889	3 150	2 894	3 152	10 085
Zwiększenia- nabycie		389	601	518	1 508
Zmniejszenia- sprzedaż i likwidacja		144	477	266	887
Stan na 31.12.2018	889	3 395	3 018	3 404	10 706
Umorzenie
Stan na 01.01.2018	609	2 443	2 085	2 255	7 392
Zwiększenia - amortyzacja	138	588	416	499	1 641
Zmniejszenia – sprzedaż i likwidacja		143	340	210	693
Stan na 31.12.2018	747	2 888	2 161	2 544	8 340
Netto na dzień 31.12.2018	142	507	857	860	2 366

Zmiany w stanie środków trwałych w okresie 01.01 do 31.12.2017

	Budynki i budowle	Maszyny i urządzenia	Środki transportu	Pozostałe	Razem
Bilans otwarcia netto	435	1 406	1 376	905	4 122
Wartość brutto					0
Stan na 01.01.2017	889	3 360	2 999	2 541	9 789
Zwiększenia- nabycie		273	329	727	1 329
Zmniejszenia- sprzedaż i likwidacja		483	434	116	1 033
Stan na 31.12.2017	889	3 150	2 894	3 152	10 085
Umorzenie					0
Stan na 01.01.2017	454	1 954	1 623	1 636	5 667
Zwiększenia - amortyzacja	155	550	561	671	1 937
Zmniejszenia – sprzedaż i likwidacja		61	99	52	212
Stan na 31.12.2017	609	2 443	2 085	2 255	7 392
Netto na dzień 31.12.2017	280	707	809	897	2 693

16 WARTOŚCI NIEMATERIALNE

WARTOŚCI NIEMATERIALNE

	Stan na 31.12.2018	Stan na 31.12.2017
Oprogramowanie	2 540	3 199
Licencje	11	75
Inne (oprogramowanie, nakłady na wartości niematerialne)	3 016	2 933
Razem	5 567	6 207
Zaliczki na poczet wartości niematerialnych	1 385	1 550
Razem	6 952	7 757

Zmiany w stanie wartości niematerialnych w okresie 01.01.2017 do 31.12.2018

	Oprogramowanie	Licencje	Inne	Razem
Bilans otwarcia netto	3 199	75	2 933	6 207
Wartość brutto
Stan na 01.01.2018	5 756	2 134	5 547	13 437
Zwiększenia - nabycie	529		561	1 090
Zmniejszenia – sprzedaż i likwidacja				0
Stan na 31.12.2018	6 285	2 134	6 108	14 527
Amortyzacja
Stan na 01.01.2018	2 557	2 059	2 614	7 230
Zwiększenia - amortyzacja	1 188	64	478	1 730
Zmniejszenia – sprzedaż i likwidacja				0
Stan na 31.12.2018	3 745	2 123	3 092	8 960
Netto na dzień 31.12.2018	2 540	11	3 016	5 567

Zmiany w stanie wartości niematerialnych w okresie 01.01.2017 do 31.12.2017

	Oprogramowanie	Licencje	Inne	Razem
Bilans otwarcia netto	961,00	311	3 454	4 726
Wartość brutto
Stan na 01.01.2017	3 105,00	2 134	5 681	10 920
Zwiększenia - nabycie	2 651,00	8	366	3 025
Zmniejszenia – sprzedaż i likwidacja		8	500	508
Stan na 31.12.2017	5 756	2 134	5 547	13 437
Amortyzacja
Stan na 01.01.2017	2 144	1 823	2 227	6 194
Zwiększenia - amortyzacja	413	236	387	1 036
Zmniejszenia – sprzedaż i likwidacja				0
Stan na 31.12.2017	2 557	2 059	2 614	7 230
Netto na dzień 31.12.2017	3 199	75	2 933	6 207

17 WARTOŚĆ FIRMY Z KONSOLIDACJI

Wartości godziwe na dzień bilansowy
	stan na 31.12.2018	stan na 31.12.2017
Wartość firmy T-matic Systems SA	0	3 029
Wartość firmy Docusoft Sp. z o.o.	1 352	1 352
Wartość firmy ASI	4 549	4 549
Wartość firmy Getik	4 896	4 896
Razem	10 797	13 826

Na dzień 31 grudnia 2018 roku zostały przeprowadzone testy na utratę wartości firmy (za wyjątkiem wartości firmy T- Matic, o której mowa poniżej), które potwierdziły wartości wykazane w powyższej tabeli.

W związku z rozpoczętym procesem zmierzającym do połączenia Arcus S.A. ze spółką zależną T-Matic Systems Sp. z o.o. ( patrz raport bieżący z planem połączenia 5/2019) wyłączona z testowania wartość firmy T-Matic w wysokości 3 029 tys. zł została odniesiona na kapitał z aktualizacji wyceny.

18 AKTYWA FINANSOWE DOSTĘPNE DO SPRZEDAŻY

Grupa nie posiada aktywów dostępnych do sprzedaży.

19 NALEŻNOŚCI DŁUGOTERMINOWE

Należności długoterminowe
	stan na 31.12.2018	stan na 31.12.2017
Należności handlowe od pozostałych jednostek *	11 149	6 262
Pozostałe należności	71	95
Razem	11 220	6 357

*)Należności handlowe długoterminowe to należności z tytułu leasingu.

20 ZAPASY

stan na 31.12.2018	stan na 31.12.2017
12 790	9 580
-324	-324
31	25
12 497	9 281

Zapasy o wartości według stanu na dzień 31 grudnia 2018 roku stanowiły zabezpieczenie kredytu bankowego oraz gwarancji ubezpieczeniowej.

21 NALEŻNOŚCI KRÓTKOTERMINOWE

NALEŻNOŚCI KRÓTKOTERMINOWE
	stan na 31.12.2018	stan na 31.12.2017
Należności handlowe od jednostek powiązanych nie podlegających konsolidacji	1 001	207
Należności handlowe od pozostałych jednostek *	33 687	52 610
Należności z tytułu podatków	256	427
Pozostałe należności	16 781	18 298
Odpis aktualizujący	-962	-4 606
Razem	50 763	66 936

*) w tym zawarte są należności leasingowe krótkoterminowe

ZMIANA STANU ODPISÓW AKTUALIZUJĄCYCH
	stan na 31.12.2018	stan na 31.12.2017
Bilans otwarcia	4 606	5 986
utworzenie odpisu		85
wykorzystanie z tytułu:	3 644	1 465
spłaty należności		356
odpisania należności	2 938	1 109
rozwiązanie odpisu	706
Bilans zamknięcia	962	4 606

22 ŚRODKI PIENIĘŻNE

Środki pieniężne
	stan na 31.12.2018	stan na 31.12.2017
Środki pieniężne w kasie	2
Środki pieniężne na rachunkach bankowych	1 800	1 824
Lokaty krótkoterminowe
Razem	1 802	1 824

23 SKONSOLIDOWANY KAPITAŁ WŁASNY

Kapitał podstawowy
		Wartość nominalna	Ilość akcji
Stan na 31.12.2018		0,10	7 320 000
Stan na 31.12.2017		0,10	7 320 000
seria	liczba akcji	wartość akcji	sposób pokrycia
D	7 320 000	732 000,00	gotówka

Zwyczajne Walne Zgromadzenie Akcjonariuszy Arcus S.A. w dniu 14 czerwca 2012 roku podjęło uchwałę nr 26 o skupie przez Spółkę akcji własnych w celu umorzenia w ilości do 10% kapitału zakładowego i w cenie za akcję nie przekraczającej 6 zł. Skup akcji rozpoczęto we wrześniu 2012 – na 31.12.2013 Spółka posiadała 75.157 akcji własnych zakupionych w średniej cenie 3,63 zł. Stanowiły one 1,02% w całości kapitału i tyle samo w głosach na WZA.

Uchwałą nr 12 Zwyczajne Walne Zgromadzenie Akcjonariuszy Spółki w dniu 20 czerwca 2013 roku postanowiło umorzyć akcje posiadane przez Arcus SA i obniżyć kapitał. Spółka rozpoczęła zgodnie z art. 456 KSH postępowanie konwokacyjne, które zostało zakończone w 4 kwartale 2013 – nie zostały zgłoszone żadne sprzeciwy wierzycieli. W dniu 20 czerwca 2014 r. Zwyczajne Walne Zgromadzenie Akcjonariuszy Spółki uchwałą nr 20 postanowiło wszystkie dotychczasowe akcje serii A, B i C zamienić na akcje serii D, a uchwałą nr 21 umorzyć 75 157 akcji, co zostało potwierdzone przez Sąd Rejestrowy we wrześniu 2014 roku

Struktura właścicielska kapitału Arcus SA (według wiedzy Spółki) w dniu 31 grudnia 2018 roku

	Liczba akcji	Wartość udziału w kapitale zakładowym	Udział w kapitale zakładowym
MMR Invest S.A.*	4 800 000,00	480 000,00	65,6
Pozostali	2 520 000	252 000,00	34,4
	7 320 000	732 000,00	100,0

*- podmiot kontrolowany przez p. Marka Czeredysa, Michała Czeredysa i Rafała Czeredysa

24 KAPITAŁ ZAPASOWY Z EMISJI AKCJI POWYŻEJ ICH WARTOŚCI NOMINALNEJ

Kapitał zapasowy ze sprzedaży akcji powyżej ich wartości nominalnej
	stan na	stan na
	31.12.2018	31.12.2017
Kapitał zapasowy z emisji akcji powyżej ich wartości nominalnej	37 631	37 631
Razem	37 631	37 631

25 KAPITAŁ Z AKTUALIZACJI WYCENY

Kapitał z aktualizacji wyceny
	stan na 31.12.2018	stan na 31.12.2017
Związany z rozpoczętym procesem połączenia Arcus ze spółką zależną T-Matic	-7 364
Razem	-7 364

Na koniec okresu sprawozdawczego w pozycji tej ujęto kwotę 7 364 tys. zł stanowiącą sumę wartości firmy spółki zależnej T-Matic System wynoszącą 3 029 tys. zł oraz ujemnego kapitału przypadającego udziałom nie dającym kontroli w spółce T-Matic System o wartości 4 335 tys. zł w związku z finalizowanym procesem przejęcia tej Spółki zależnej przez Arcus S.A. (patrz raport bieżące dotyczące połączenia 3/2019 i 5/2019).

26 ZYSKI ZATRZYMANE

Zyski zatrzymane
	stan na 31.12.2018	stan na 31.12.2017
Zyski zatrzymane z lat ubiegłych	5 110	4 134
Wypłata dywidendy		-290
Zysk (strata) bieżącego okresu	655	1 266
Razem	5 765	5 110

27 REZERWY NA ZOBOWIĄZANIA

Rezerwy na zobowiązania
	stan na 31.12.2018	stan na 31.12.2017
Na naprawy gwarancyjne i pozostałe	118	118
Na odprawy emerytalne i urlopy	1 079	968
Suma	1 197	1 086
W tym część długoterminowa	404	340
Na naprawy gwarancyjne i pozostałe
Na odprawy emerytalne i urlopy	404	340

Część krótkoterminowa	793	746
Na naprawy gwarancyjne i pozostałe	118	118
Na odprawy emerytalne i urlopy	675	666

Spółki Grupy wypłacają pracownikom przechodzącym na emerytury kwoty odpraw emerytalnych w wysokości określonej przez Kodeks pracy. W związku z tym, na podstawie wyceny dokonanej przez profesjonalną firmę aktuarialną, tworzą rezerwę na wartość bieżącą zobowiązania z tytułu odpraw emerytalnych.

Główne założenia przyjęte przez aktuariusza do wyliczenia kwoty zobowiązania są następujące

	31.12.2018	31.12.2017
Stopa dyskontowa (%)	3,00%	3,250%
Przewidywana stopa wzrostu wynagrodzeń (%)	3,00%	3,50%

28 ZOBOWIĄZANIA DŁUGOTERMINOWE

Zobowiązania długoterminowe na dzień 31 grudnia 2018 roku w kwocie 20 211 tys. zł (31 grudnia 2017 roku w kwocie 22 002 tys. zł) to obok rezerw na zobowiązania i podatek odroczony, wykazywane w pozycji "Pozostałe zobowiązania długoterminowe" zobowiązania handlowe w kwocie 13 457 tys. zł oraz zobowiązania z tytułu leasingu w kwocie 532 tys. zł.

29 ZOBOWIĄZANIA HANDLOWE I POZOSTAŁE ZOBOWIĄZANIA

ZOBOWIĄZANIA KRÓTKOTERMINOWE
	stan na 31.12.2018	stan na 31.12.2017
Zobowiązania handlowe wobec jednostek powiązanych nie podlegających konsolidacji	312	369
Zobowiązania handlowe wobec pozostałych jednostek *	26 301	25 311
Zobowiązania z tytułu podatków i ubezpieczeń społecznych	4 639	10 518
Zaliczki otrzymane	142	283
Zobowiązania z tytułu wynagrodzeń	1 170	2 499
Pozostałe	1 161	3 469
Razem	33 725	42 449

*) w tym kwota zobowiązań z tytułu leasingu 747 tys. zł (2 353 tys. zł na 31.12.2017)

30 ZOBOWIĄZANIA I NALEŻNOŚCI W WALUTACH OBCYCH

		Zobowiązania		Należności
	stan na 31.12.2018	stan na 31.12.2017	stan na 31.12.2018	stan na 31.12.2017
EUR	35 953	33 713	4 331	1 111
USD
PLN	11 941	25 521	57 652	72 182
Razem	47 894	59 234	61 983	73 293

31 ZOBOWIĄZANIA WARUNKOWE

Zobowiązania warunkowe
	stan na 31.12.2018	stan na 31.12.2017
Zobowiązania wekslowe, w tym wystawione dla:	23 610	24 850
Banku z tyt. zabezpieczenia kredytu	9 759	9 000
Firm ubezpieczeniowych z tyt. udzielonej gwarancji należytego wykonania umowy i zapłaty wadium	12 884	14 803
Kontrahentów z tyt. udzielonej gwarancji należytego wykonania umowy	250	468
Gwarancje bankowe	717	579

*w tym gwarancja ubezpieczeniowa Ergo Hestia w kwocie 9,6 mln zł związana ze sporem z EOP ( na dzień bilansowy i na koniec okresu porównywalnego)

Konsorcjum Arcus S.A. i spółki zależnej T-matic Systems S.A. otrzymało w grudniu 2013 r. (raport giełdowy 36/2013) zawezwanie od Energa-Operator S.A. do próby ugodowej w sprawie zapłaty przez Konsorcjum łącznie kwoty 21.513.481,31 zł obejmującej roszczenia wynikające z kar umownych dotyczących umów o dostawę i uruchomienie infrastruktury licznikowej objętej umowami: ZP/62/AZU/2011 z dn. 09.09.2011, ZP/63/AZU/2011 z dn. 26.08.2011, ZP/64/AZU/2011 z dn. 26.08.2011 i ZP/66/AZU/2011 z dn. 25.10.2011, stanowiącymi dokumenty wykonawcze do Umowy Ramowej, o której Spółka informowała w RB 22/2011 z dnia 28 czerwca 2011 r. Posiedzenie Sądu planowane początkowo na 30.12.2013, zostało przełożone na 05.03.2014, a w marcu, na wniosek stron, Sąd przesunął termin na 20 maja 2014. Wniosek Arcus S.A. skierowany do sądu o dalsze odroczenie rozprawy, poparty przez Energa-Operator S.A., nie został uznany przez Sąd i sprawa została oddalona na rozprawie w dniu 20 maja br. Konsorcjum otrzymało w grudniu od Energa-Operator S.A. przed sądowe wezwanie do zapłaty, jednocześnie Konsorcjum skierowało do drugiej strony roszczenia o zapłatę za dodatkowe prace wykraczające poza zakres objęty umowami (raport bieżący nr 26/2014 z dn. 18.12.2014). W grudniu 2014 r. Energa-Operator S.A. wystawiła noty obciążeniowe dla Konsorcjum dotyczące wyżej wymienionych umów na łączną kwotę 21.183.223,41 zł, które nie zostały przez Konsorcjum uznane (raport bieżący nr 25/2014 z dn. 03.12.2014). W maju 2015 r. do Arcus S.A. wpłynął pozew o zapłatę kwoty 23.125.480,70 zł (raport bieżący nr 3/2015 z dn. 15.05.2015). W dniu 10 czerwca 2015r. Konsorcjum wniosło odpowiedź na pozew. W odpowiedzi na kolejne pismo przygotowawcze EOP, Arcus i T-matic w dniu 18 grudnia 2015 r. wniosły pismo procesowe z dodatkową argumentacją dotyczącą nieważności umów, które zmieniło kolejność przeprowadzania postępowania dowodowego w sprawie. W dniu 13 stycznia 2016 r. odbyła się pierwsza rozprawa, na której Sąd

przychylił się do stanowiska Konsorcjum i postanowił iż w pierwszej kolejności badana będzie kwestia nieważności umów. Następnie rozprawa została odroczona do dnia 18 marca 2016 r.

W dniu 15 października 2015 roku Arcus S.A. skierował wraz z T-matic do Energa – Operator wezwanie dot. podjęcia negocjacji w przedmiocie ważności / skuteczności prawnej umów realizacyjnych na dostawę oraz uruchomienie infrastruktury licznikowej, w tym m.in. Umowy Realizacyjnej. Emitent cały czas pozostaje w przekonaniu o możliwości polubownego zakończenia sporów stron, aby nie dopuścić do eskalacji sporu dotyczącego łącznie ponad 450 tysięcy urządzeń licznikowych zainstalowanych przez konsorcjum.

W dniu 12 listopada 2015 roku Zarząd Arcus S.A. powziął informację od profesjonalnego pełnomocnika procesowego o skierowaniu w dniu 10 listopada 2015 roku wraz ze spółką zależną T-matic Systems S.A. do Sądu Okręgowego w Gdańsku (IX Wydział Gospodarczy) pozwu wobec Energa – Operator S.A. o ustalenie, na podstawie art. 189 Kodeksu postępowania cywilnego, nieważności umowy realizacyjnej z dnia 1 lutego 2013 roku, o której zawarciu Spółka informowała raportem bieżącym nr 4/2013 z dnia 4 lutego 2013 roku. Wartość przedmiotu sporu wynosi 77 mln zł.

Przedmiotem Umowy Realizacyjnej była dostawa i instalacja 310 tysięcy inteligentnych liczników w technologii PRIME, w ramach kolejnego etapu realizacji projektu inteligentnego opomiarowania odbiorców prądu w Polsce. W ramach Umowy Realizacyjnej Emitent oraz T-matic zobowiązały się do realizacji dostawy urządzeń i oprogramowania oraz uruchomienia infrastruktury licznikowej dla określonego obszaru instalacyjnego. Zgodnie ze stanowiskiem zawartym w Pozwie przez Emitenta oraz T-matic, Umowa Realizacyjna zawiera zasadnicze mankamenty konstrukcyjne, które wskazują, że Umowa Realizacyjna obarczona jest sankcją bezwzględnej nieważności, z uwagi w szczególności na następujące dwie grupy okoliczności:

• pomiędzy Stronami w ogóle nie doszło do wykreowania / powstania zobowiązania we wszystkich jego istotnych / wymaganych przez przepisy bezwzględnie obowiązującego prawa elementach, ze względu na fakt, że przedmiot świadczenia Emitenta oraz T-matic nie został w niej odpowiednio precyzyjnie określony, czego skutkiem jest de facto i de iure brak zawarcia umowy jako takiej; oraz,
• Umowa Realizacyjna narusza w sposób rażący równowagę stron stosunku zobowiązaniowego, a zatem pozostaje ona sprzeczna z naturą / istotą zobowiązania oraz jest sprzeczna z zasadami współżycia społecznego, a tym samym obarczona jest również z tego powodu sankcją nieważności.

Umowa Realizacyjna w swym zasadniczym kształcie stanowi umowę dostawy, uregulowaną w art. 605 i n. Kodeksu cywilnego ("k.c."), co wynika także z treści pkt 25.2 Umowy Realizacyjnej. Zakres regulacyjny, o którym mowa powyżej wskazuje, że umowa dostawy stanowi kontrakt wzajemny o cechach zbliżonych do umowy sprzedaży. Jest ona zatem co do zasady ekwiwalentnym stosunkiem prawnym, w którym świadczeniu jednej strony (wytworzeniu i dostarczeniu rzeczy) odpowiada świadczenie kontrahenta (odbiór rzeczy oraz zapłata ceny). W związku z powyższym oraz mając na względzie rodzaj komunikacji kierowanej przez Pozwaną do Powodowych Spółek wskazać należy, że właściwy, kompletny i odpowiedni opis przedmiotu zamówienia (tj. opis przedmiotu dostawy, a tym samym de facto obowiązków konsorcjum Emitenta i T-matic) identyfikować powinien i określać treść świadczenia Emitenta oraz T-matic. Co więcej, wymóg ten odnosi się do tzw. essentialia negotii umowy dostawy, a więc definiuje ich istnienie (istnienie umowy) w obrocie prawnym. W konsekwencji, należy przyjąć, iż brak wystarczająco precyzyjnego określenia przedmiotu świadczenia powoduje brak zawarcia danej umowy jako takiej. W ramach Umowy Realizacyjnej w sposób specyficzny przewidziany został mechanizm weryfikacji wykonania świadczenia przez Powodowe Spółki, tj. w szczególności nie zostały określone w sposób wiążący procedury weryfikacyjne, które pozwalały na ocenę, czy świadczenie Spółki oraz T-matic odpowiadało Umowie Realizacyjnej.

Przedmiot świadczenia został w Umowie Realizacyjnej określony w sposób nieostateczny i niejednoznaczny, a także na etapie wykonania Umowy Realizacyjnej podlegał jednostronnym modyfikacjom ze strony Energa – Operator. Umowa Realizacyjna objęta jest także zasadniczym mankamentem w związku z ukształtowaniem pozycji Stron w ramach zawartego stosunku zobowiązaniowego, zwłaszcza w kontekście uznania umowy dostawy za protoplastę Umowy Realizacyjnej, co przedkłada się w szczególności w zakresie:

• kar umownych zastrzeżonych wyłącznie na rzecz jednej strony, tj. Energa Operator;
• dopuszczenie możliwości kumulacji kar umownych nałożonych na Emitenta oraz T-matic (brak możliwości naliczenia jakiejkolwiek kary umownej na rzecz Wykonawcy);
• przyjęcie możliwości kumulacji kar umownych zarówno z punktu widzenia odstąpienia od Umowy Realizacyjnej, jak i niewykonania jej w terminie (a zatem objęcie ochroną dwóch sprzecznych ze sobą interesów Energa - Operator, tj. ochrony przed niewykonaniem i nienależytym wykonaniem ww. Umowy Realizacyjnej);
• zastrzeżenie kar umownych za niedotrzymanie parametru jakościowego świadczenia Emitenta oraz T-matic z przyczyn leżących poza sferą zależną od Emitenta oraz T-matic;
• możliwość jednostronnego zatrzymania Produktów przez Energa Operator, bez zgody Emitenta oraz T-matic w przypadku odstąpienia od Umowy.

W dniu 16 listopada 2015 roku Arcus S.A. powziął informację od Energa – Operator S.A. o wezwanie do zapłaty kwoty 157 023 542 zł składającej się z:

• kwoty 1.002.942 zł (jeden milion dwa tysiące dziewięćset czterdzieści dwa złote) tytułem obniżenia wynagrodzenia należnego Emitentowi oraz T-matic za zatrzymane przez Energa –Operator produkty wytworzone w toku umowy realizacyjnej na dostawę i uruchomienie infrastruktury licznikowej z dnia 1 lutego 2013 r. ("Umowa Realizacyjna");
• kwoty 156.060.200 zł (sto pięćdziesiąt sześć milionów sześćdziesiąt tysięcy dwieście złotych) naliczonych przez Energa – Operator na podstawie Umowy Realizacyjnej.

Według analiz i ocen Emitenta Wezwanie jest elementem taktyki negocjacyjnej Energa – Operator, a podstawa prawna roszczenia jest bezzasadna z uwagi na podniesioną przez Emitenta nieważność Umowy Realizacyjnej, o czym Spółka informowała raportem bieżącym nr 21/2015 z dnia 16 października 2015 roku. Przedmiotowa bezzasadność wynika także i zupełnie niezależnie z braku podstaw faktyczny czy merytorycznych dla naliczenia kary umownej. Dotychczasowe stanowisko prawne Emitenta nie uległo zmianie, skutkiem czego już w dniu 10 listopada 2015 roku zostało wytoczone przed sądem powszechnym, przeciwko Energa Operator S.A., powództwo o ustalenie nieważności Umowy Realizacyjnej, o czym Spółka informowała raportem bieżącym nr 24/2015.

W zakresie skierowanego do spółki przez Energa Operator S.A. wezwania z dnia 16 listopada 2015 r. do zapłaty kwoty 157 023 542 zł, dotychczasowe stanowisko prawne Emitenta nie uległo zmianie. 10 listopada 2015 roku zostało wytoczone przed sądem powszechnym, przeciwko Energa Operator S.A., powództwo o ustalenie nieważności Umowy Realizacyjnej, o czym Spółka informowała raportem bieżącym nr 24/2015.

W związku z intencjami Zarządu spółki do zakończenia sporu na drodze polubownej, skierowany został do Sądu wniosek o zawezwanie do próby ugodowej. Posiedzenie Sądu w tym zakresie zostało wyznaczone na dzień 20 maja 2016r, podczas którego wyznaczono kolejny termin posiedzenia Sądu. Na posiedzeniu w dniu 5 sierpnia 2016 roku strony przedstawiły wniosek o ponowne odroczenie terminu rozprawy w celu uzgodnienia szczegółowych warunków ugody. Sąd po rozpatrzeniu argumentacji obydwu stron, przychylił się do wniosków i wyznaczył termin kolejnego posiedzenia na 20 grudnia 2016 roku.

W dniu 19.10.2016r Zarząd Arcus S.A. skierował do Energa Operator S.A. (raport bieżący nr 24/2016) żądanie zapłaty łącznej kwoty 174.111.458,96 złotych tytułem naprawienia szkody poniesionej przez Emitenta oraz natychmiastowego zaprzestania nieuprawnionych działań i zaniechań Energa Operator dotyczących Umów Realizacyjnych oraz zaistniałego pomiędzy stronami sporu, które powiększałyby szkodę Spółki oraz T-Matic Systems S.A., lub które prowadziłyby do naruszania dóbr osobistych Emitent lub T-matic Systems S.A. W tym zakresie do sądu został złożony wniosek o zawezwanie do próby ugodowej jednakże do dnia dzisiejszego nie został wyznaczony termin rozprawy.

W dniu 1 marca 2017 roku Zarząd Arcus S.A. otrzymał datowane na dzień 28 kutego 2017 roku pismo ubezpieczyciela Ergo-Hestia S.A. (raport bieżący 2/2017), dotyczące zgłoszonego przez Energa-Operator S.A.

wniosku o wypłatę świadczenia z udzielonej przez Ergo Hestia S.A. gwarancji należytego wykonania łączącej Arcus S.A. i T-matic Systems S.A. z Energa umowy realizacyjnej z dnia 1 lutego 2013 r. na dostawę i uruchomienie infrastruktury licznikowej, o której to umowie Emitent informował w raporcie bieżącym nr 4/2013, w zakresie obejmującym roszczenia Energa wobec Emitenta i T-matic z tytułu rzekomego nienależytego wykonania Umowy (o których była mowa w raporcie bieżącym Emitenta nr 25/2015).

W dniu 25 kwietnia 2017 r. Ubezpieczyciel wystosował do Arcus S.A. pismo datowane na 5 kwietnia 2017 r. (raport bieżący 4/2017), zawierające wezwanie do zapłaty (wraz z ustawowymi odsetkami) kwoty 9.597.702,30 złotych, stanowiącej wartość wypłaconego w dniu 3 marca 2017 r. przez Gwaranta na rzecz Energa świadczenia z Gwarancji. Zarząd Arcus S.A. kwestionujące zarówno roszczenia Energa, jak i wypłatę przez Ergo-Hestia środków z ww. gwarancji na rzecz Energa, uznając je za całkowicie bezpodstawne.

W dniu 27 kwietnia 2017 Zarząd Arcus S.A. otrzymał informację iż 13 kwietnia 2017 roku Sąd Okręgowy w Gdańsku wydał postanowienie na mocy którego udzielił Spółce zabezpieczenia roszczenia Arcus S.A. oraz T-Matic Systems S.A. przeciwko Energa-Operator S.A. (raport bieżący nr 24/2016 z dn. 19.10.2016) w postaci:

1. nakazania zwrotu na rzecz ubezpieczyciela kwoty 4.798.851,15 złotych, tj. wydania bezpodstawnie uzyskanej kosztem Emitenta korzyści z tytułu realizacji przez Ergo-Hestia, na żądanie Energa, gwarancji należytego wykonania łączącej Arcus/T-matic z Energa umowy realizacyjnej z dnia 1 lutego 2013 r. na dostawę i uruchomienie infrastruktury licznikowej, o której to umowie Emitent informował w raporcie bieżącym nr 4/2013 ("Umowa"), w związku ze zgłoszonymi roszczeniami Energa wobec Arcus i T-matic z tytułu rzekomego nienależytego wykonania Umowy (o których była mowa w raporcie bieżącym nr 25/2015);

2. nakazania zwrotu na rzecz ubezpieczyciela kwoty 4.798.851,15 złotych, tj. wydania bezpodstawnie uzyskanej kosztem T-matic korzyści z tytułu realizacji przez Ergo-Hestia, na żądanie Energa, gwarancji należytego wykonania Umowy.

Zgodnie z treścią Postanowienia, Sąd orzekł o zabezpieczeniu powyższego roszczenia poprzez unormowanie praw i obowiązków stron postępowania zabezpieczającego na czas jego trwania, w ten sposób, że:

a) nakazał Energa zwrot na rzecz Ergo-Hestia kwoty 9.597.702,30 złotych w terminie 30 dni od daty wydania Postanowienia, pod warunkiem wydania przez Ergo-Hestia gwarancji zapłaty na rzecz Energa kwoty 9.597.702,30 złotych, możliwej do realizacji w przypadku prawomocnego zakończenia, na niekorzyść Arcus/T-matic, przyszłego postępowania sądowego wszczętego przez przeciwko Energa o roszczenia zabezpieczone Postanowieniem ("Postępowanie");

b) nakazał Uprawnionym wystąpić do Ergo-Hestia o wydanie gwarancji zapłaty na rzecz Energa kwoty 9.597,702,30 złotych, możliwej do realizacji w przypadku prawomocnego zakończenia Postępowania na niekorzyść Uprawnionych, z terminem obowiązywania do dnia 31 grudnia 2017 r., oraz występować każdocześnie o wydłużanie przez Ergo-Hestia okresu obowiązywania ww. gwarancji na kolejne okresy roczne po dniu 31 grudnia 2017 r. do czasu prawomocnego zakończenia Postępowania, przy czym wydłużenia takie powinny nastąpić do 30 grudnia każdego kolejnego roku).

Ponadto, Postanowienie wyznacza Uprawnionym dwutygodniowy termin do złożenia pozwu dotyczącego roszczeń zabezpieczonych Postanowieniem, pod rygorem upadku udzielonego zabezpieczenia. Postanowienie jest skuteczne i wykonalne od chwili jego wydania, jednak stronie przeciwnej przysługuje na nie zażalenie.

Zabezpieczenie zostało wydane w związku z planowanym przez Arcus S.A. pozwem przeciwko Energa-Operator o zapłatę kwoty 174.111.458,96 złotych tytułem naprawienia szkody poniesionej przez Emitenta oraz natychmiastowego zaprzestania nieuprawnionych działań i zaniechań Energa Operator dotyczących Umów Realizacyjnych oraz zaistniałego pomiędzy stronami sporu, które powiększałyby szkodę Spółki oraz T-Matic Systems S.A., lub które prowadziłyby do naruszania dóbr osobistych Emitent lub T-matic Systems S.A (raport bieżący nr 24/2016)

W związku z postanowieniem sądu z dnia 13 kwietnia 2017 roku, w dniu 8 maja 2017 roku Arcus S.A. oraz T-matic Systems S.A. złożyły do Sądu Okręgowego w Gdańsku, IX Wydział Gospodarczy pozew przeciwko Energa Operator S.A. (raport bieżący 6/2017). W dniu 12 maja 2017 roku wydana została przez STU Ergo Hestia

S.A. gwarancja na mocy której Ergo Hestia zobowiązała się nieodwołalne i bezwarunkowo, na zasadach określonych w Gwarancji, dokonać na rzecz Energa Operator S.A. zapłaty kwoty 9.597.702,30 złotych w razie prawomocnego zakończenia na niekorzyść Emitenta i T-matic Systems S.A. postępowania sądowego przed ww. Sądem, wszczętego z powództwa Emitenta i T-matic przeciwko Energa o roszczenia zabezpieczone postanowieniem (raport bieżący 7/2017).

W dniu 25 września 2017 Arcus S.A. wniósł pozew do Sądu Okręgowego w Gdańsku, IX Wydział Gospodarczy przeciwko Energa-Operator S.A. z siedzibą w Gdańsku, w którym wraz T-matic Systems S.A., jako powodowie, dochodzą łącznie od Energa zapłaty kwoty 174.111.458,96 złotych (wraz z należnymi odsetkami ustawowymi), tytułem naprawienia szkody poniesionej w następstwie bezprawnego i zawinionego popełnienia przez Energę czynu niedozwolonego/czynu nieuczciwej konkurencji, na szkodę Emitenta, w związku z trwającym sporem, dotyczącym kwestii ważności, prawidłowości wykonania, a także wzajemnych roszczeń wynikających i związanych z zawarciem i realizacją na rzecz Energa umów realizacyjnych na dostawę oprogramowania i uruchomienie infrastruktury licznikowej oraz umów na wykonanie infrastruktury pośredniczącej w technice PLC zawartych w okresie od 25.08.2011 r. do 01.02.2013 r. w następstwie udzielenia przez Energa zamówienia publicznego w trybie przetargowym. (raport bieżący 16/2017).

Pozew formułuje zarzuty przypisujące Energa odpowiedzialność odszkodowawczą (zarówno deliktową, jak i o charakterze kontraktowym) względem Arcus S.A. i T-matic Systems S.A. w odniesieniu do negatywnych następstw działań i zaniechań związanych z powstaniem, eskalacją i brakiem zakończenia sporu. W ocenie powodów, bezzasadne i bezprawne żądania Energa (jako zamawiającego) dotyczące zapłaty znaczących kwot w ramach roszczeń związanych z wykonaniem umów, w tym naliczenie kar umownych oraz doprowadzenie przez Energę do nasilenia sporu, a także brak uregulowania przez Energę należności związanych z wykonanymi pracami, skutkowały wyrządzeniem powodom szkody, która miała związek z zaistnieniem okoliczności negatywnie oddziałujących na prowadzoną przez powodów działalność gospodarczą i ich funkcjonowanie w obrocie gospodarczym, przekładając się na konkretny uszczerbek majątkowy.

W dniu 11 grudnia 2017 roku Arcus S.A. otrzymał pozew wzajemny o zapłatę na rzecz Energa kwoty 157.063.142 złotych (wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia 02.11.2015 r. do dnia zapłaty), tytułem naprawienia rzekomej szkody poniesionej przez Energa w związku z zawarciem i realizacją przez Powodów na rzecz Energa kilku umów realizacyjnych na dostawę oprogramowania i uruchomienie infrastruktury licznikowej zawartych w okresie od 25.08.2011 r. do 01.02.2013 r. (raport bieżący 22/2017). W odpowiedzi na pozew złożony w dniu 7 lutego 2018 roku, pełnomocnik Arcus S.A. wniósł o oddalenie powództwa w całości wskazując na jego bezzasadność. W stosunku do powództwa wzajemnego podniesiony został zarzut nieważności Umowy realizacyjnej nr 71 w oparciu o okoliczności przedstawione w pozwie z dnia 10 listopada 2015 roku tj. na skutek tego iż (I) przedmiot świadczenia nie został w niej precyzyjnie określony oraz (II) Umowa narusza w sposób rażący równowagę Stron i pozostaje sprzeczna z naturą/istotą zobowiązania oraz z zasadami współżycia społecznego. W ocenie Arcus S.A. Energa nie udowodniła zasadności roszczenia w zakresie podstawy faktycznej oraz wysokości dochodzonych roszczeń.

Dnia 11 kwietnia 2019 roku do Sądu Okręgowego w Gdańsku, skierowany został pozew przeciwko Energa-Operator S.A. z siedzibą w Gdańsku, którym Arcus SA oraz spółka zależna T-matic Systems SA, dochodzą od Energa, zapłaty kwoty 4.710.466,04 złotych (wraz z należnymi odsetkami ustawowymi), z tytułu wykonanych przez T-matic na rzecz Energa prac dodatkowych w związku z trzema umowami realizacyjnymi (nr 62 z 9.09.2011 r., nr 63 z 26.08.2011 r. i nr 64 z 26.08.2011 r.) na dostawę oprogramowania i uruchomienie infrastruktury licznikowej. Roszczenie wynika z faktu, iż wykonanie prac dodatkowych nie mieściło się w zakresie przedmiotowym Umów i nie obejmowało ich zapłacone konsorcjum Arcus i T-matic wynagrodzenie (raport bieżący 4/2019).

Zarząd Arcus S.A. podtrzymuje stanowisko iż roszczenie Energa – Operator jest niezasadne, a ewentualny wypływ środków pieniężnych w związku z tym roszczeniem jest mało prawdopodobny. Mając powyższe na uwadze nie tworzono rezerw dotyczących w/w sporu na dzień bilansowy.

Zarząd Arcus S.A. podkreśla iż ze względu na ważny interes społeczny oraz precedensowy charakter projektu, jego intencją jest zakończenie sporu na drodze polubownej.

32 UMOWY KREDYTOWE I LEASINGOWE

Umowy kredytowe

Na dzień 31 grudnia 2018 roku Spółka dominująca posiadała kredyt w rachunku bieżącym w kwocie 6 mln zł z terminem spłaty 30 września 2019 roku, z czego na dzień bilansowy wykorzystano 4,15 mln zł.

W okresie sprawozdawczym Spółka dominująca była stroną podpisanego w okresie porównywalnym z Kyocera Document Solutions Europe B.V. porozumienia o finansowaniu dostaw w kwocie wg stanu na koniec okresu sprawozdawczego wynoszącej 3,8 mln EUR z zabezpieczeniem w postaci poręczenia majątkowego udzielonego przez akcjonariusza większościowego.

Na dzień 31 grudnia 2018 roku Spółka zależna Arcus Systemy Informatyczne posiadała kredyt w rachunku bieżącym z limitem 1,5 mln zł i z terminem spłaty do 28 czerwca 2019 roku Na dzień bilansowy Spółka nie korzystała z debetu.

Na dzień 31 grudnia 2018 roku jednostka zależna Docusoft posiadała kredyt krótkoterminowy z limitem w wysokości 0,16 mln zł, z czego na dzień bilansowy wykorzystano 0,06 mln zł.

Spółka Dominująca udzieliła nowych pożyczek podmiotom zależnym i powiązanym na kwotę 1,7 mln zł (przy spłacie 1,71 mln zł).

Umowy leasingowe

Grupa w ramach umów leasingowych zawartych z firmami leasingowymi dysponuje sprzętem drukującym, kopiującym oraz telemetrycznym, który oddaje do dalszej dzierżawy swoim klientom. Umowy te spełniają warunki leasingu finansowego. Na dzień bilansowy zobowiązania z tytułu leasingu wynosiły 1 279 tys. zł. Umowy te zawierane są na okres od 24 do 60 miesięcy.

Zobowiązania z tytułu leasingu
	stan na 31.12.2018	stan na 31.12.2017
Płatne w terminie do 1 roku	747	2 352
Płatne w okresie 1-5 lat	532	674
Płatne powyżej 5 lat	0	0
Razem	1 279	3 026

33 DOTACJE

W okresie sprawozdawczym Grupa nie otrzymała nowych dotacji.

34 TRANSAKCJE Z PODMIOTAMI POWIĄZANYMI

TRANSAKCJE Z PODMIOTAMI POWIĄZANYMI
Podmiot powiązany	Sprzedaż na rzecz podmiotów powiązanych	Zakupy od podmiotów powiązanych	Należności od podmiotów powiązanych	Zobowiązania wobec podmiotów powiązanych
2018
Rafał Kręcisz		30
Piotr Golik	3	252		24
ADD Polska	1 248		811
Zeccer	11	25	3	12
Marek Czeredys				336
Kancelaria Anna Zofia Czeredys	2		4
Michał Czeredys			203
2017
Rafał Kręcisz	3		4
Piotr Golik	3	218		71
Marek Czeredys				322
Michał Czeredys			203

Transakcje z podmiotami powiązanymi dokonywane są na zasadach rynkowych.

35 WYNAGRODZENIA

Wynagrodzenie wyższej kadry zarządzającej
	rok zakończony 31.12.2018	rok zakończony 31.12.2017
Zarząd	1 618	2 002
Rada Nadzorcza	457	456
Dyrektorzy	4 136	4 143
Razem	6 211	6 601

36 ZESTAWIENIE ORAZ OBJAŚNIENIE RÓŻNIC POMIĘDZY DANYMI UJAWNIONYMI W SPRAWOZDANIU FINANSOWYM I DANYCH PORÓWNYWALNYCH

Dane porównywalne zamieszczone w niniejszym sprawozdaniu nie różnią się od danych zawartych w zatwierdzonym sprawozdaniu skonsolidowanym za 2017 rok

37 Zatrudnienie

Na koniec 2018 roku Grupa Kapitałowa Arcus S.A. zatrudniała 219 osób, na koniec roku poprzedniego zatrudnienie wynosiło 231 osoby.

38 POZYCJE POZABILANSOWE

Szczegóły zobowiązań pozabilansowych ujawnione są w pkt. 31.

39 ZDARZENIA PO DNIU BILANSOWYM

W dniu 5 marca 2019 roku Spółka dominująca podpisała umowę na dostawę, wdrożenie i obsługę serwisową Systemu Druku Biurowego na rzecz Alior Bank S.A. z siedzibą w Warszawie. Okres obowiązywania umowy to 48 miesięcy a jej szacowana wartość wynosi 8 mln zł brutto.

W dniu 9 kwietnia 2019 roku została podjęta uchwała o połączeniu Arcus S.A. ze spółką zależną T-matic Systems S.A. poprzez przeniesienie całego majątku spółki zależnej na Arcus S.A. Plan połączenia opublikowano w dniu 15 kwietnia 2018 roku (raport bieżący 5/2019).

W dniu kwietnia 2019 roku do Sądu Okręgowego w Gdańsku skierowany został pozew przeciwko Energa-Operator S.A., którym Arcus SA oraz spółka zależna T-matic Systems S.A, dochodzą od Energa, zapłaty kwoty 4,7 mln zł z tytułu wykonanych przez T-matic na rzecz Energa prac dodatkowych w związku z trzema umowami realizacyjnymi (patrz punkt 31).

40 ZARZĄDZANIE RYZYKIEM

Ryzyko działalności gospodarczej przypisane do grupy Arcus jest immanentną cechą prowadzonej aktywności. Grupa dokonuje identyfikacji i cyklicznych aktualizacji ryzyk w podstawowych grupach wraz z szacowaniem prawdopodobieństwa ich wystąpienia oraz ich wartości i wpływu na sytuację ekonomiczną grupy.

Z uwagi na wagę jaką grupa przywiązuje do problematyki zarządzania ryzykiem, na poziomie zarządczym odpowiedzialność za kreowanie i realizację polityki zarządzania ryzykiem odpowiada Zarząd spółki Arcus S.A. Szczegółowe przyporządkowanie do wybranych klas ryzyk związane jest z podziałem kompetencji miedzy członkami zarządu. Dodatkowo ich działania wspierane są poprzez pełnomocnika ds. ISO oraz specjalistyczne podmioty audytowe, doradcze i kancelarie prawne. Grupa wykorzystuje mechanizmy ubezpieczeń w celu ograniczenia potencjalnych negatywnych skutków zdarzeń jakie mogą wystąpić w wyniku materializacji ryzyk. Grupa uznając wagę zarządzania ryzykiem ustanowiła komitet audytu oraz powołała w podmiocie dominującym członka zarządu ds. prawnych i korporacyjnych.

W prowadzonej działalności operacyjnej, Grupa styka się następującymi rodzajami ryzyka finansowego:

40.1 Ryzyko walutowe

Ryzyko walutowe wynika z charakteru prowadzonej działalności – Arcus S.A. jest importerem towarów i usług ze strefy EUR i USD, które następnie sprzedawane są na rynku krajowym w PLN. Pozostałe spółki Grupy Kapitałowej nie dokonują istotnych transakcji walutowych.

W roku 2018 Grupa nie nabywała oraz nie wystawiała instrumentów opcyjnych.

40.2 Ryzyko stopy procentowej

Spółki Grupy korzystają z kredytów bankowych obrotowych i celowych opartych o zmienną stopę procentową WIBOR oraz doliczoną marżę banków, ponadto umowy leasingu, których Spółki są stroną, także oparte są o stopę WIBOR. Spółki nie stosują instrumentów zabezpieczających ryzyko stopy procentowej, gdyż wpływ takiego ryzyka na ich wynik jest minimalny. Wolne środki pieniężne lokowane są na krótkoterminowych depozytach bankowych.

40.3 Ryzyko kredytowe

Ryzyko kredytowe dotyczy głównie takich klas aktywów jak: należności, udzielone pożyczki, środki pieniężne i depozyty bankowe, krótkoterminowe aktywa finansowe.

Klienci rozpoczynający współpracę z wykorzystaniem kredytu kupieckiego, podlegają procedurze weryfikacyjnej, mającej na celu ocenę standingu finansowego. Następnie, powstające należności handlowe podlegają stałemu monitoringowi w ramach współpracy działów handlowych i administracyjnych. Duża baza klientów oraz ich dywersyfikacja powodują ograniczenie ryzyka kredytowego poprzez uniezależnienie się od niewielkiej grupy znaczących odbiorców.

40.4 Ryzyko związane z posiadanymi aktywami finansowymi

Ryzyko takie związane jest z wyceną rynkową posiadanych przez Spółkę aktywów finansowych, które podlegają okresowej zmianie w związku z wahaniami kursów notowań akcji. Ryzyka związanie z szacunkami zostały opisane w pkt 4.4 Szacunki i osądy.

40.5 Ryzyko związane z płynnością

Zarządzanie płynnością Grupy obejmuje następujące obszary: bieżący, stały monitoring zobowiązań oraz należności handlowych, prognozowanie przepływów pieniężnych i potrzeb gotówkowych Spółki, aktywne zarządzanie środkami pieniężnymi.

Ryzyko utraty płynności, rozumiane jako ryzyko utraty zdolności do regulowania zobowiązań w określonych terminach. Ryzyko wynika z potencjalnego ograniczenia dostępu do rynków finansowych czy też zmiany nastawienia banków do udzielania kredytów, szczególnie w sytuacji trwającego sporu z EOP, co może skutkować brakiem możliwości pozyskania nowego finansowania lub refinansowania swojego zadłużenia.

Grupa monitoruje ryzyko braku środków pieniężnych dostosowując strukturę finansowania do prognozowanych przyszłych przepływów finansowych, dywersyfikując źródła pozyskiwania finansowania poprzez korzystanie z różnych produktów takich jak kredyty, finansowanie przez dostawców czy umowy leasingu finansowego.

W ocenie Zarządu Spółki, mając powyższe na uwadze, ryzyko utraty płynności należy ocenić jako umiarkowane.

41 ZARZĄDZANIE KAPITAŁEM

Głównym celem zarządzania kapitałem Grupy jest utrzymanie dobrego ratingu kredytowego i bezpiecznych wskaźników kapitałowych, które wspierałyby działalność operacyjną Grupy i zwiększały wartość dla jej akcjonariuszy. Grupa zarządza strukturą kapitałową i w wyniku zmian warunków ekonomicznych wprowadza do niej zmiany. W celu utrzymania lub skorygowania struktury kapitałowej, Grupa może zmienić wypłatę dywidendy dla akcjonariuszy, zwrócić kapitał akcjonariuszom lub wyemitować nowe akcje. W roku 2018 oraz w roku poprzednim nie wprowadzono żadnych zmian do celów, zasad i procesów obowiązujących w tym obszarze. Grupa

monitoruje stan kapitałów. Do zadłużenia netto Grupa wlicza oprocentowane kredyty i pożyczki, zobowiązania z tytułu dostaw i usług i inne zobowiązania, pomniejszone o środki pieniężne i ekwiwalenty środków pieniężnych.

ZARZĄDZANIE KAPITAŁEM
	stan na 31.12.2018	stan na 31.12.2017
Oprocentowane kredyty i pożyczki	4 937	2 218
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe zobowiązania	33 725	42 449
Minus środki pieniężne i ich ekwiwalenty	1 802	1 824
Zadłużenie netto	36 860	42 843
Kapitał własny przypadający akcjonariuszom jednostki dominującej	36 907	43 616
Kapitał i zadłużenie netto	73 767	86 459

42 KLASY INSTRUMENTÓW FINANSOWYCH

Poniższa tabela przedstawia porównanie wartości bilansowych i wartości godziwych wszystkich instrumentów finansowych Grupy, w podziale na poszczególne klasy i kategorie aktywów i zobowiązań.

KLASY INSTRUMENTÓW FINANSOWYCH

	stan na 31.12.2018			stan na 31.12.2017
	Wartość godziwa	Wartość bilansowa	Wartość godziwa	Wartość bilansowa
AKTYWA FINANSOWE
Udzielone pożyczki	471	471	452	452
Należności z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe należności	61 983	61 983	73 293	73 293
Środki pieniężne i ich ekwiwalenty	1 802	1 802	1 824	1 824
ZOBOWIĄZANIA FINANSOWE
Zobowiązania z tytułu kredytów	4 937	4 937	2 218	2 218
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe zobowiązania	47 894	47 894	59 234	59 234

Sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej ARCUS za rok 2018 zostało zatwierdzone do publikacji oraz podpisane przez Zarząd dnia 26 kwietnia 2019 roku.

Warszawa, 26 kwietnia 2019 roku

Elektronicznie podpisany przez Michał Czeredys DN: c=PL, serialNumber=PESEL: 80050603231, cn=Michał Czeredys, givenName=Michał, sn=Czeredys Data: 2019.04.26 13:32:43 +02'00'

Michał Czeredys Rafał Czeredys Prezes Zarządu Członek Zarządu

Elektronicznie podpisany przez KATARZYNA BEATA BALCEROWICZ Data: 2019.04.26 11:55:12 +02'00'

Katarzyna Balcerowicz Dyrektor Finansowy Główny Księgowy