Rafako S.A. — Audit Report / Information 2016

Mar 21, 2017

GRUPA KAPITAŁOWA RAFAKO S.A.

RAPORT Z BADANIA SKONSOLIDOWANEGO SPRAWOZDANIA FINANSOWEGO ZA ROK ZAKOŃCZONY DNIA 31 GRUDNIA 2016 ROKU

CZEŚĆ OGÓLNA T.

1. Informacje ogólne

Jednostką dominująca w Grupie Kapitałowej (zwanej dalej "Grupą" lub "Grupą Kapitałową") jest RAFAKO S.A. ("jednostka dominująca", "Spółka"). Ponadto Spółka należy do Grupy Kapitałowej PBG $S.A.$

Jednostka dominująca została utworzona Aktem Notarialnym z dnia 12 stycznia 1993 roku. Siedziba jednostki dominującej mieści się w Raciborzu, ul. Łakowa 33.

wartościowych, Jednostka dominuiaca jest emitentem papierów $\mathbf{o}$ których mowa w art. 4 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady Unii Europejskiej z dnia 19 lipca 2002 roku nr 1606/2002/WE w sprawie stosowania międzynarodowych standardów rachunkowości i na podstawie art. 55.5 Ustawy z dnia 29 września 1994 roku o rachunkowości ("ustawa o rachunkowości") sporzadza skonsolidowane sprawozdania finansowe Grupy zgodnie z Międzynarodowymi Standardami Sprawozdawczości Finansowej, które zostały zatwierdzone przez UE.

W dniu 24 sierpnia 2001 roku jednostka dominująca została wpisana do rejestru przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sadowego pod numerem KRS 0000034143.

Jednostka dominująca posiada numer NIP: 6390001788 nadany w dniu 20 kwietnia 2004 roku oraz symbol REGON: 270217865 nadany w dniu 1 września 2010 roku.

Podstawowym przedmiotem działalności jednostki dominującej jest:

• produkcja wytwornic pary z wyłączeniem kotłów do centralnego ogrzewania gorącą wodą; $\bullet$
• naprawa i konserwacja metalowych wyrobów gotowych;
• instalowanie maszyn przemysłowych, sprzętu i wyposażenia; $\bullet$
• produkcja konstrukcji metalowych i ich części;
• pozostałe specjalistyczne roboty budowlane, gdzie indziej niesklasyfikowane: $\bullet$
• produkcja przemysłowych urządzeń chłodniczych i wentylacyjnych;
• produkcja pozostałych zbiorników, cystern i pojemników metalowych;
• obróbka mechaniczna elementów metalowych;
• obróbka metali i nakładanie powłok na metale; $\bullet$
• produkcja maszyn do obróbki metalu. $\bullet$

Zakres działalności podmiotów zależnych, współzależnych i stowarzyszonych jest związany z działalnością jednostki dominującej.

W dniu 31 grudnia 2016 roku kapitał podstawowy jednostki dominującej wynosił 169.864 tysiace złotych. Kapitał własny Grupy na ten dzień wynosił 443.851 tysięcy złotych.

Zgodnie z informacją zamieszczoną w nocie 31 informacji dodatkowej do załączonego sprawozdania finansowego, struktura własności kapitału podstawowego jednostki dominującej była następująca:

	Liczba akcji	Liczba głosów	Wartość nominalna akcji	Udział w kapitale podstawowym
PBG S.A. i podmioty powiązane	42.466.000	42.466.000	84.932	$50% + 1$ akcja
Fundusze emerytalne zarządzane przez Nationale-Nederlanden Powszechne Towarzystwo Emerytalne S.A.	8.048.507	8.048.507	16.097	9,48%
Fundusze inwestycyjne zarządzane przez QUERCUS Towarzystwo Funduszy Inwestycyjnych S.A.	7.662.062	7.662.062	15.324	9,02%
Pozostali	26.755.429	26.755.429	53.511	31,50%
Razem	84.931.998	84.931.998	169.864	100%

Zgodnie z informacją otrzymaną od jednostki dominującej po dniu bilansowym do daty opinii miała miejsce następująca istotna zmiana w strukturze własnościowej kapitału podstawowego jednostki dominującej: QUERCUS Towarzystwo Funduszy Inwestycyjnych S.A. (spółka zarządzająca portfelami inwestycyjnymi funduszy inwestycyjnych) zmniejszyła swój udział w kapitale podstawowym Spółki do 4,90%.

W okresie sprawozdawczym kapitał podstawowy jednostki dominującej nie zmienił się.

W skład Zarządu jednostki dominującej na dzień 21 marca 2017 roku wchodzili:

Agnieszka Wasilewska- Semail	- Prezes Zarządu
Krzysztof Burek	- Wiceprezes Zarządu
Jarosław Dusiło	- Wiceprezes Zarządu
Edward Kasprzak	- Wiceprezes Zarządu
Tomasz Tomczak	- Wiceprezes Zarządu

W okresie sprawozdawczym oraz od dnia bilansowego do daty opinii nie było zmian w składzie Zarządu jednostki dominującej.

Skład Grupy Kapitałowej $2.$

Na dzień 31 grudnia 2016 roku w skład Grupy Kapitałowej RAFAKO S.A. wchodziły następujące jednostki zależne (bezpośrednio i pośrednio):

nazwa jednostki	metoda konsolidacji	rodzaj opinii o sprawozdaniu finansowym	podmiot uprawniony, który przeprowadził badanie sprawozdania finansowego	dzień bilansowy, na który sporządzono sprawozdanie finansowe
PGL-DOM sp. z o.o.	konsolidacja pema	bez zastrzeżeń	Kancelaria Biegłych Rewidentów sp. z o.o.	31 grudnia 2016
RAFAKO Engineering Sp. Z 0.0.	konsolidacja pelna	bez zastrzeżeń	UHY ECA Audyt SD. Z 0.0.	31 grudnia 2016
RAFAKO Engineering Solution doo	konsolidacja pelna	bez zastrzeżeń	Kreston MDM Revizija doo	31 grudnia 2016
RAFAKO Hungary Kft.	konsolidacja pema	brak obowiązku badania	brak obowiązku badania	31 grudnia 2016
Energotechnika Engineering sp. z o.o (pośrednio)	konsolidacja pełna	bez zastrzeżeń	Kancelaria Biegłych Rewidentów sp. z o.o.	31 grudnia 2016
E001RK sp. z o.o.	konsolidacja pema	bez zastrzeżeń	Kancelaria Biegłych Rewidentów sp. z o.o.	31 grudnia 2016
E003B7 sp. z o.o.	konsolidacja pełna	bez zastrzeżeń	Ernst & Young Audyt Polska spółka z ograniczoną odpowiedzialnością sp.k.	31 grudnia 2016

Rodzaj zmian i wpływ wywołany zmianami w stosunku do roku ubiegłego w zakresie jednostek objętych konsolidacją został przedstawiony w nocie 2 informacji dodatkowej do skonsolidowanego sprawozdania finansowego Grupy Kapitałowej za rok zakończony dnia 31 grudnia 2016 roku.

$3₁$ Skonsolidowane sprawozdanie finansowe

3.1 Opinia biegłego rewidenta oraz badanie skonsolidowanego sprawozdania finansowego

Ernst & Young Audyt Polska spółka z ograniczoną odpowiedzialnością sp. k. z siedzibą w Warszawie, Rondo ONZ 1 jest podmiotem uprawnionym do badania sprawozdań finansowych, wpisanym na listę pod numerem 130.

Ernst & Young Audyt Polska spółka z ograniczoną odpowiedzialnością sp. k. w dniu 11 lipca 2016 roku została wybrana przez Radę Nadzorczą do badania skonsolidowanego sprawozdania finansowego Grupy.

Ernst & Young Audyt Polska spółka z ograniczoną odpowiedzialnością sp. k. oraz kluczowy biegły rewident spełniają, w rozumieniu art. 56 ust. 3 i 4 Ustawy z dnia 7 maja 2009 roku o biegłych rewidentach i ich samorządzie, podmiotach uprawnionych do badania sprawozdań finansowych oraz o nadzorze publicznym, warunki do wyrażenia bezstronnej i niezależnej opinii o skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym.

Na podstawie umowy zawartej w dniu 14 lipca 2016 roku z Zarządem jednostki dominującej przeprowadziliśmy badanie skonsolidowanego sprawozdania finansowego za rok zakończony dnia 31 grudnia 2016 roku.

Naszym zadaniem było wyrażenie opinii o skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym na podstawie przeprowadzonego przez nas badania. Przeprowadzone w trakcie badania skonsolidowanego sprawozdania finansowego procedury były zaprojektowane tak, aby umożliwić wydanie opinii o skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym traktowanym jako całość. Nasze procedury nie obejmowały uzupełniających informacji, które nie mają wpływu na skonsolidowane sprawozdanie finansowe traktowane jako całość.

Na podstawie naszego badania, z datą 21 marca 2017 roku wydaliśmy opinię biegłego rewidenta bez zastrzeżeń z objaśnieniem o następującej treści:

"Dla Walnego Zgromadzenia oraz dla Rady Nadzorczej spółki RAFAKO S.A.

Sprawozdanie z badania skonsolidowanego sprawozdania finansowego

Przeprowadziliśmy badanie załączonego skonsolidowanego sprawozdania finansowego za rok obrotowy zakończony dnia 31 grudnia 2016 roku Grupy Kapitałowej RAFAKO S.A. ("Grupa"), w której jednostką dominującą jest spółka RAFAKO S.A. ("Spółka") z siedzibą w Raciborzu, ul. Łąkowa 33, na które składają się: skonsolidowane sprawozdanie z całkowitych dochodów za rok obrotowy od dnia 1 stycznia 2016 roku do dnia 31 grudnia 2016 roku, skonsolidowane sprawozdanie z sytuacji finansowej sporządzone na dzień 31 grudnia 2016 roku, skonsolidowane sprawozdanie z przepływów pieniężnych i skonsolidowane sprawozdanie ze zmian w kapitale własnym za rok obrotowy od dnia 1 stycznia 2016 roku do dnia 31 grudnia 2016 roku oraz dodatkowe noty objaśniające ("załączone skonsolidowane sprawozdanie finansowe").

Odpowiedzialność Zarządu Spółki oraz członków rady nadzorczej Spółki za skonsolidowane sprawozdanie finansowe

Zarząd Spółki jest odpowiedzialny, zgodnie z ustawą z dnia 29 września 1994 roku o rachunkowości ("ustawa o rachunkowości") i wydanymi na jej podstawie przepisami wykonawczymi, za sporządzenie skonsolidowanego sprawozdania finansowego i za jego rzetelna prezentację zgodnie Międzynarodowymi Standardami Rachunkowości, Międzynarodowymi $\overline{z}$ Standardami Sprawozdawczości Finansowej oraz związanymi z nimi interpretacjami ogłoszonymi w formie rozporządzeń Komisji Europejskiej ("Międzynarodowe Standardy Sprawozdawczości Finansowej, które zostały zatwierdzone przez Unię Europejską") oraz innymi obowiązującymi przepisami prawa. Zarząd Spółki jest również odpowiedzialny za kontrolę wewnętrzną, którą uznaje za niezbędną dla sporządzenia skonsolidowanego sprawozdania finansowego nie zawierającego istotnego zniekształcenia spowodowanego oszustwem lub błędem.

Zgodnie z ustawą o rachunkowości Zarząd Spółki oraz członkowie rady nadzorczej Spółki są zobowiązani do zapewnienia, aby skonsolidowane sprawozdanie finansowe spełniało wymagania przewidziane w ustawie o rachunkowości.

Odpowiedzialność biegłego rewidenta za badanie skonsolidowanego sprawozdania finansowego

Jesteśmy odpowiedzialni za wyrażenie opinii o załączonym skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym na podstawie przeprowadzonego przez nas badania.

Badanie przeprowadziliśmy stosownie do postanowień rozdziału 7 ustawy o rachunkowości oraz zgodnie z Krajowymi Standardami Rewizji Finansowej w brzmieniu Międzynarodowych Standardów Badania przyjętymi uchwałą nr 2783/52/2015 Krajowej Rady Biegłych Rewidentów z dnia 10 lutego 2015 roku z późn. zm. ("Krajowe Standardy Rewizji Finansowej"). Standardy te wymagają przestrzegania wymogów etycznych oraz zaplanowania i przeprowadzenia badania w taki sposób, aby uzyskać wystarczającą pewność, że skonsolidowane sprawozdanie finansowe nie zawiera istotnego zniekształcenia.

Badanie polega na przeprowadzeniu procedur służących uzyskaniu dowodów badania kwot i ujawnień w skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym. Dobór procedur badania zależy od osądu biegłego rewidenta, w tym od oceny ryzyka istotnego zniekształcenia skonsolidowanego sprawozdania finansowego spowodowanego oszustwem lub błędem. Dokonując oceny tego ryzyka biegły rewident bierze pod uwagę działanie kontroli wewnętrznej, w zakresie dotyczącym sporządzania i rzetelnej prezentacji przez Spółkę skonsolidowanego sprawozdania finansowego, w celu zaprojektowania odpowiednich w danych okolicznościach procedur badania, nie zaś wyrażenia opinii na temat skuteczności kontroli wewnętrznej Spółki. Badanie obejmuje także ocenę odpowiedniości przyjętych zasad (polityki) rachunkowości, racjonalności ustalonych przez Zarząd Spółki wartości szacunkowych, jak również ocenę ogólnej prezentacji skonsolidowanego sprawozdania finansowego.

Zgodnie z Krajowym Standardem Rewizji Finansowej 320 pkt. 5 koncepcja istotności stosowana jest przez biegłego rewidenta zarówno przy planowaniu i przeprowadzaniu badania, jak i przy ocenie wpływu rozpoznanych podczas badania zniekształceń oraz nieskorygowanych zniekształceń, jeśli występują, na skonsolidowane sprawozdanie finansowe, a także przy formułowaniu opinii biegłego rewidenta. W związku z powyższym wszystkie stwierdzenia zawarte w opinii biegłego rewidenta, w tym stwierdzenia dotyczące innych wymogów prawa i regulacji wyrażane są z uwzględnieniem jakościowego i wartościowego poziomu istotności ustalonego zgodnie ze standardami badania i osądem biegłego rewidenta.

Wyrażamy przekonanie, że uzyskane przez nas dowody badania stanowią wystarczającą i odpowiednią podstawę do wyrażenia przez nas opinii z badania.

Opinia

Naszym zdaniem załączone skonsolidowane sprawozdanie finansowe:

• przekazuje rzetelny i jasny obraz sytuacji majątkowej i finansowej Grupy na dzień 31 grudnia 2016 roku oraz jej wyniku finansowego i przepływów pieniężnych za rok obrotowy od dnia 1 stycznia 2016 roku do dnia 31 grudnia 2016 roku, zgodnie z Miedzynarodowymi Standardami Sprawozdawczości Finansowej, które zostały zatwierdzone przez Unię Europejską i przyjętymi zasadami (polityką) rachunkowości,
• jest zgodne co do formy i treści z obowiązującymi Grupę przepisami prawa i postanowieniami statutu Spółki.

Objaśnienie

Nie zgłaszając zastrzeżeń, zwracamy uwagę na notę 39 dodatkowych not objaśniających do załączonego skonsolidowanego sprawozdania finansowego, w której Spółka zaprezentowała informacje na temat należności od jednostki powiązanej wykazanej w skonsolidowanym sprawozdaniu z sytuacji finansowej w łacznej kwocie netto wynoszącej 35 milionów złotych. Po dacie bilansowej, wyżej wymieniona należność została skonwertowana na należność z tytułu obligacji, których kluczowe warunki emisji zostały szerzej przedstawione przez Zarząd Spółki w wyżej przywołanej nocie.

Sprawozdanie na temat innych wymogów prawa i regulacji

Opinia na temat sprawozdania z działalności Grupy

Nasza opinia z badania skonsolidowanego sprawozdania finansowego nie obejmuje sprawozdania z działalności.

Za sporządzenie sprawozdania z działalności zgodnie z ustawą o rachunkowości oraz innymi obowiązującymi przepisami prawa jest odpowiedzialny Zarząd Spółki. Ponadto Zarząd Spółki oraz członkowie rady nadzorczej Spółki są zobowiązani do zapewnienia, aby sprawozdanie z działalności Grupy spełniało wymagania przewidziane w ustawie o rachunkowości.

Naszym obowiązkiem było, w związku z przeprowadzonym badaniem skonsolidowanego sprawozdania finansowego, zapoznanie się z treścią sprawozdania z działalności i wskazanie czy informacje w nim zawarte uwzględniają postanowienia art. 49 ustawy o rachunkowości oraz Rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 19 lutego 2009 roku w sprawie informacji bieżących i okresowych przekazywanych przez emitentów papierów wartościowych oraz warunków uznawania za równoważne informacji wymaganych przepisami prawa państwa niebędącego państwem członkowskim ("rozporządzenie w sprawie informacji bieżących i okresowych") i czy są one zgodne z informacjami zawartymi w załączonym skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym. Naszym obowiązkiem było także złożenie oświadczenia, czy w świetle naszej wiedzy o Grupie i jej otoczeniu uzyskanej podczas badania skonsolidowanego sprawozdania finansowego stwierdziliśmy w sprawozdaniu z działalności istotne zniekształcenia.

Naszym zdaniem informacje zawarte w sprawozdaniu z działalności uwzględniają postanowienia art. 49 ustawy o rachunkowości oraz rozporządzenia w sprawie informacji bieżących i okresowych i są zgodne z informacjami zawartymi w załączonym skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym. Ponadto, w świetle wiedzy o Grupie i jej otoczeniu uzyskanej podczas badania skonsolidowanego sprawozdania finansowego nie stwierdziliśmy istotnych zniekształceń w sprawozdaniu z działalności.

związku z przeprowadzonym badaniem skonsolidowanego sprawozdania finansowego, W · naszym obowiązkiem było również zapoznanie się z oświadczeniem jednostki o stosowaniu ładu korporacyjnego stanowiącym wyodrębnioną część sprawozdania z działalności. Naszym zdaniem w oświadczeniu tym Spółka zawarła informacje wymagane zgodnie z zakresem określonym w przepisach wykonawczych wydanych na podstawie art. 60 ust. 2 ustawy z dnia 29 lipca 2005 roku o ofercie publicznej i warunkach wprowadzania instrumentów finansowych do zorganizowanego systemu obrotu oraz o spółkach publicznych lub w regulaminach wydanych na podstawie art. 61 tej ustawy. Informacje te są zgodne z mającymi zastosowanie przepisami oraz z informacjami zawartymi w załączonym skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym."

Badanie sprawozdania finansowego Spółki przeprowadziliśmy w okresie od dnia 21 listopada 2016 roku do dnia 21 marca 2017 roku, w tym w siedzibie Spółki od dnia 21 listopada 2016 roku do dnia 2 grudnia 2016 roku oraz od dnia 13 lutego 2017 roku do dnia 24 lutego 2017 roku.

3.2 Oświadczenia otrzymane i dostępność danych

Zarząd jednostki dominującej potwierdził swoją odpowiedzialność za rzetelność i jasność skonsolidowanego sprawozdania finansowego jak również za jego sporządzenie zgodnie z wymagającymi zastosowania zasadami (polityką) rachunkowości oraz prawidłowość dokumentacji konsolidacyjnej. Oświadczył on, iż udostępnił nam wszystkie sprawozdania finansowe jednostek obietych skonsolidowanym sprawozdaniem finansowym, dokumentację konsolidacyjną oraz pozostałe wymagane dokumenty oraz udzielił niezbędnych wyjaśnień. Otrzymaliśmy również pisemne oświadczenie z datą 21 marca 2017 roku Zarządu jednostki dominującej o:

• kompletnym ujęciu informacji w dokumentacji konsolidacyjnej;
• wykazaniu wszelkich zobowiązań warunkowych w skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym, oraz
• ujawnieniu w skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym wszelkich istotnych zdarzeń, które nastąpiły po dacie bilansu do dnia złożenia oświadczenia.

W oświadczeniu potwierdzono, że przekazane nam informacje były rzetelne i prawdziwe zgodnie z przekonaniem i najlepszą wiedzą Zarządu jednostki dominującej i objęły wszelkie zdarzenia mogące mieć wpływ na skonsolidowane sprawozdanie finansowe.

Jednocześnie oświadczamy, że w trakcie badania skonsolidowanego sprawozdania finansowego nie nastąpiły ograniczenia zakresu badania.

3.3 Informacje o skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym Grupy za poprzedni rok obrotowy

Skonsolidowane sprawozdanie finansowe Grupy za rok zakończony dnia 31 grudnia 2015 roku zostało zbadane przez Jerzego Buzka, kluczowego biegłego rewidenta nr 10870, działającego w imieniu Ernst & Young Audyt Polska spółka z ograniczoną odpowiedzialnością sp. k. z siedzibą w Warszawie, firmy wpisanej na listę podmiotów uprawnionych do badania sprawozdań finansowych prowadzoną przez Krajową Radę Biegłych Rewidentów pod numerem 130. Działający w imieniu podmiotu uprawnionego kluczowy biegły rewident wydał o tym skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym za rok zakończony dnia 31 grudnia 2015 roku opinię z zastrzeżeniem. Zastrzeżenie dotyczyło braku wystarczającej dokumentacji potwierdzającej poprawność wyceny należności od jednostki powiązanej w upadłości układowej.

Skonsolidowane sprawozdanie finansowe Grupy za rok zakończony dnia 31 grudnia 2015 roku zostało zatwierdzone przez Akcjonariuszy na Walnym Zgromadzeniu w dniu 21 czerwca 2016 roku.

Skonsolidowane sprawozdanie finansowe Grupy za rok obrotowy zakończony dnia 31 grudnia 2015 roku wraz z opinią biegłego rewidenta, odpisem uchwały o zatwierdzeniu skonsolidowanego sprawozdania finansowego, sprawozdaniem z działalności Grupy zostało złożone w dniu 28 czerwca 2016 roku w Krajowym Rejestrze Sądowym.

4. Sytuacja finansowa

4.1 Podstawowe dane i wskaźniki finansowe

Poniżej przedstawiono wybrane wskaźniki charakteryzujące sytuację finansową Grupy w latach 2014 - 2016, wyliczone na podstawie danych finansowych zawartych w skonsolidowanych sprawozdaniach finansowych za lata zakończone dnia 31 grudnia 2015 roku i dnia 31 grudnia 2016 roku.

	2016	2015	2014
suma bilansowa	1.427.069	1.251.218	1.146.562
kapitał własny	443.851	429.766	313.454
wynik finansowy netto	10.940	33.950	23.784
rentowność majątku (%)	0,8%	2,7%	2,1%
wynik finansowy netto x 100
suma aktywów
rentowność kapitału własnego (%)	2,5%	10,8%	8,1%
wynik finansowy netto x 100
kapitał własny na początek okresu
rentowność netto sprzedaży (%)	0,6%	2,2%	2,0%
wynik finansowy netto x 100
przychody ze sprzedaży
płynność – wskaźnik płynności I	1,2	1,2	1,0
aktywa obrotowe ogółem
zobowiązania krótkoterminowe
płynność – wskaźnik płynności III	0,1	0,3	0,1
środki pieniężne
zobowiązania krótkoterminowe
szybkość obrotu należności	121 dni	74 dni	86 dni
należności z tytułu dostaw i usług x 365 dni
przychody ze sprzedaży
okres spłaty zobowiązań	107 dni	112 dni	111 dni
zobowiązania z tytułu dostaw i usług x 365 dni

koszt sprzedanych produktów i materiałów

Grupa Kapitalowa RAFAKO S.A. Raport z badania skonsolidowanego sprawozdania finansowego za rok zakończony dnia 31 grudnia 2016 roku (w tysiącach złotych)

szybkość obrotu zapasów	2016 3 dni	2015 5 dni	2014 7 dni
zapasy x 365 dni
koszt sprzedanych produktów i materiałów
trwałość struktury finansowania (%)	36,3%	39,8%	31,9%
(kapitał własny + zobowiązania długoterminowe) x 100
suma pasywów
obciążenie majątku zobowiązaniami (%)	68,9%	65,7%	72,7%
(suma pasywów– kapitał własny) x 100
suma aktywów
wskaźnik inflacji:
średnioroczny	$(0,6\%)$	(0,9%)	0,0%
od grudnia do grudnia	0,8%	$(0,5\%)$	$(1,0\%)$

4.2 Komentarz

Przedstawione wskaźniki wskazują na następujące trendy:

• wskaźnik rentowności majątku zmniejszył się w 2016 roku w porównaniu do 2015 roku oraz do 2014 roku;
• wskaźnik rentowności kapitału własnego zmniejszył się w 2016 roku w porównaniu do 2015 roku oraz do 2014 roku:
• wskaźnik rentowności netto sprzedaży zmniejszył się w 2016 roku w porównaniu do 2015 roku oraz do 2014 roku;
• wskaźnik płynności I na dzień 31 grudnia 2016 roku nie zmienił się w porównaniu do wartości wskaźnika na dzień 31 grudnia 2015 roku oraz był wyższy w porównaniu do wartości wskaźnika na dzień 31 grudnia 2014 roku;
• wskaźnik płynności III na dzień 31 grudnia 2016 roku był niższy w porównaniu do wartości wskaźnika na dzień 31 grudnia 2015 roku oraz nie zmienił się w porównaniu do wartości wskaźnika na dzień 31 grudnia 2014 roku;
• wskaźnik szybkości obrotu należności zwiększył się w 2016 roku w porównaniu do 2015 oraz do 2014 roku;
• wskaźnik okresu spłaty zobowiązań zmniejszył się w 2016 roku w porównaniu do 2015 roku oraz do 2014 roku;
• wskaźnik szybkości obrotu zapasów zmniejszył w 2016 roku w porównaniu do 2015 roku oraz do 2014 roku;
• wskaźnik trwałości struktury finansowania na dzień 31 grudnia 2016 roku zmniejszył się w porównaniu do wartości wskaźnika na dzień 31 grudnia 2015 roku oraz zwiększył się w porównaniu do wartości na dzień 31 grudnia 2014 roku;
• wskaźnik obciążenia majątku zobowiązaniami na dzień 31 grudnia 2016 roku zwiększył się w porównaniu do wartości wskaźnika na dzień 31 grudnia 2015 roku oraz zmniejszył się w porównaniu do wartości wskaźnika na dzień 31 grudnia 2014 roku.

4.3 Kontynuacja działalności

Podczas naszego badania nic nie zwróciło naszej uwagi, co powodowałoby nasze przekonanie, że jednostka dominująca nie jest w stanie kontynuować działalności przez co najmniej 12 miesięcy licząc od dnia 31 grudnia 2016 roku na skutek zamierzonego lub przymusowego zaniechania bądź istotnego ograniczenia przez nią dotychczasowej działalności.

W nocie 6 informacji dodatkowej w skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym Grupy za rok zakończony dnia 31 grudnia 2016 roku Zarząd jednostki dominującej wskazał, że będące podstawą sporządzenia skonsolidowanego sprawozdania finansowego sprawozdania finansowe jednostek Grupy zostały sporządzone przy założeniu kontynuowania działalności przez te jednostki przez okres nie krótszy niż 12 miesięcy od dnia 31 grudnia 2016 roku i że nie występują okoliczności wskazujące na zagrożenie kontynuowania działalności przez te jednostki.

II. CZEŚĆ SZCZEGÓŁOWA

1. Kompletność i poprawność dokumentacji konsolidacyjnej

Podczas badania nie stwierdziliśmy mogących mieć istotny wpływ na zbadane skonsolidowane sprawozdanie finansowe nieprawidłowości dokumentacji konsolidacyjnej, które nie zostałyby usunięte, w tym w zakresie spełnienia warunków, jakim powinna odpowiadać dokumentacja konsolidacyjna (a w szczególności obejmujących wyłączenia dotyczące korekt konsolidacyjnych).

2. Zasady i metody wyceny aktywów i zobowiązań oraz kapitałów własnych

Zasady (politykę) rachunkowości Grupy oraz wykazywania danych przedstawiono w nocie 7 informacji dodatkowej w sprawozdaniu finansowym Grupy za rok zakończony dnia 31 grudnia 2016 roku.

Charakterystyka składników skonsolidowanego sprawozdania finansowego $3.$

zobowiązań i kapitałów własnych Grupy Struktura aktywów. została przedstawiona w skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym za rok zakończony dnia 31 grudnia 2016 roku.

Dane wykazane w skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym są zgodne z dokumentacją konsolidacyjną.

3.1 Wartość firmy z konsolidacji oraz sposób dokonywania odpisów

Sposób ustalenia wartości firmy z konsolidacji, zasady oceny utraty wartości oraz dokonane odpisy z tytułu utraty wartości za rok obrotowy i do dnia bilansowego przedstawiono w notach 7.9 oraz 21 informacji dodatkowej w skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym.

3.2 Kapital własny, w tym udziały niekontrolujące

Wykazany stan kapitałów własnych, w tym udziałów niekontrolujących jest zgodny z dokumentacją konsolidacyjną i odpowiednimi dokumentami prawnymi. Udziały niekontrolujące na dzień 31 grudnia 2016 roku wynosiły 8.996 tysięcy złotych. Udziały niekontrolujące zostały ustalone prawidłowo i są zgodne z dokumentacją konsolidacyjną.

Dane dotyczące kapitałów własnych przedstawiono w nocie 30 informacji dodatkowej w skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym.

3.3 Rok obrotowy

Sprawozdania finansowe oraz dane finansowe, będące podstawą sporządzenia skonsolidowanego sprawozdania finansowego, wszystkich jednostek wchodzących w skład Grupy Kapitałowej zostały sporządzone na dzień 31 grudnia 2016 roku i obejmują dane finansowe za okres sprawozdawczy od dnia 1 stycznia 2016 roku do dnia 31 grudnia 2016 roku.

4. Wyłączenia konsolidacyjne

4.1 Wyłączenia wzajemnych rozrachunków (należności i zobowiązań) oraz obrotów wewnętrznych (przychodów i kosztów) jednostek objętych konsolidacją

Dokonane wyłączenia wzajemnych rozrachunków (należności i zobowiązań) oraz obrotów wewnętrznych (przychodów i kosztów) jednostek objętych konsolidacją są zgodne z dokumentacją konsolidacyjną.

4.2 Wyłączenia wyników niezrealizowanych przez jednostki objęte konsolidacją, zawartych w wartości aktywów oraz z tytułu dywidend

Dokonane wyłączenia wyników niezrealizowanych przez jednostki objęte konsolidacją zawartych w wartości aktywów oraz z tytułu dywidend są zgodne z dokumentacją konsolidacyjną.

5. Sprzedaż całości lub części udziałów (akcji) w jednostce podporządkowanej

W roku obrotowym Grupa nie sprzedała żadnych udziałów (akcji) w jednostkach podporządkowanych.

6. Pozycje kształtujące wynik działalności Grupy

Charakterystyka pozycji kształtujących wynik działalności Grupy została przedstawiona w zbadanym skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym za rok zakończony dnia 31 grudnia 2016 roku.

7. Słuszność odstępstw od zasad konsolidacji i stosowania metody praw własności określonych Standardach Sprawozdawczości Finansowej, które zostały Międzynarodowych $\mathbf{w}$ zatwierdzone przez UE

W procesie sporządzania skonsolidowanego sprawozdania finansowego nie miały miejsca odstępstwa od zasad konsolidacji i stosowania metody praw własności.

8. Informacja dodatkowa

Informacja dodatkowa w skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym za rok zakończony dnia 31 grudnia 2016 roku sporządzona została, we wszystkich istotnych aspektach zgodnie z Międzynarodowymi Standardami Sprawozdawczości Finansowej, które zostały zatwierdzone przez UE.

9. Sprawozdanie z działalności Grupy

Zapoznaliśmy się ze sprawozdaniem Zarządu Spółki na temat działalności Grupy w okresie od dnia l stycznia 2016 roku do dnia 31 grudnia 2016 roku ("sprawozdanie z działalności") i uznaliśmy, że informacje w nim zawarte uwzględniają postanowienia art. 49 ust. 2 ustawy o rachunkowości oraz Rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 19 lutego 2009 roku w sprawie informacji bieżących i okresowych przekazywanych przez emitentów papierów wartościowych oraz warunków uznawania za równoważne informacji wymaganych przepisami prawa państwa niebędącego państwem członkowskim i są zgodne z informacjami zawartymi w załączonym sprawozdaniu finansowym. W świetle wiedzy o Spółce i jej otoczeniu uzyskanej podczas badania sprawozdania finansowego nie stwierdziliśmy istotnych zniekształceń w sprawozdaniu z działalności. Zapoznaliśmy się również z oświadczeniem Grupy o stosowaniu ładu korporacyjnego stanowiącym wyodrębnioną część sprawozdania z działalności. Naszym zdaniem w oświadczeniu tym Spółka zawarła informacje wymagane zgodnie z zakresem określonym w przepisach wykonawczych wydanych na podstawie art. 60 ust. 2 ustawy z dnia 29 lipca 2005 roku o ofercie publicznej i warunkach wprowadzania instrumentów finansowych do zorganizowanego systemu obrotu oraz o spółkach publicznych lub w regulaminach wydanych na podstawie art. 61 tej ustawy. Informacje te są zgodne z mającymi zastosowanie przepisami oraz z informacjami zawartymi w skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym.

10. Zgodność z prawem

Uzyskaliśmy pisemne potwierdzenie od Zarządu jednostki dominującej, iż w roku sprawozdawczym nie zostały naruszone przepisy prawa, a także postanowienia statutów i umów jednostek Grupy mające wpływ na skonsolidowane sprawozdanie finansowe.

Warszawa, 21 marca 2017 roku

Kluczowy biegły rewident

Marcin Ficek Biegły rewident nr 12393

działający w imieniu: Ernst & Young Audyt Polska spółka z ograniczoną odpowiedzialnością sp. k. Rondo ONZ 1 00-124 Warszawa nr ewid. 130

Ernst & Young Audyt Polska spółka z ograniczoną odpowiedzialnością spółka komandytowa Rondo ONZ 1, 00-124 Warszawa NIP 526-020-79-76