AI assistant
Lokum Deweloper S.A. — Audit Report / Information 2020
Mar 12, 2021
5689_rns_2021-03-12_ff2fb90b-2b9e-4dd5-87ed-efd293dabaa3.xhtml
Audit Report / Information
Open in viewerOpens in your device viewer
Raport 1 Jednostkowe sprawozdanie finansowe za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2020 roku Wszystkie kwoty podane są w tysiącach złotych, o ile nie podano inaczej Spis treści Spis treści ...................................................................................................................................................................................................................... 1 Jednostkowe sprawozdanie z sytuacji finansowej ........................................................................................................................................................... 2 Jednostkowe sprawozdanie z zysków lub strat i innych całkowitych dochodów ................................................................................................................ 3 Zysk (strata) netto na jedną akcję zwykłą ........................................................................................................................................................................ 3 Jednostkowe sprawozdanie ze zmian w kapitale własnym ............................................................................................................................................... 4 Jednostkowe sprawozdanie z przepływów pieniężnych ................................................................................................................................................... 5 Dodatkowe informacje i objaśnienia do jednostkowego sprawozdania finansowego ........................................................................................................ 7 Informacje ogólne .................................................................................................................................................................................................................7 Podstawa sporządzenia oraz zasady rachunkowości ............................................................................................................................................................9 Sytuacja związana z epidemią wirusa SARS-CoV-2 w 2020 roku ....................................................................................................................................... 19 Sezonowość działalności .................................................................................................................................................................................................... 20 Segmenty operacyjne ......................................................................................................................................................................................................... 20 Wartości niematerialne ...................................................................................................................................................................................................... 20 Rzeczowe aktywa trwałe .................................................................................................................................................................................................... 21 Udziały i akcje w jednostkach powiązanych ...................................................................................................................................................................... 23 Udzielone pożyczki ............................................................................................................................................................................................................. 24 Należności z tytułu dostaw i usług ..................................................................................................................................................................................... 25 Pozostałe należności .......................................................................................................................................................................................................... 26 Środki pieniężne i ekwiwalenty pieniężne ......................................................................................................................................................................... 27 Kapitał podstawowy i kapitał zapasowy ............................................................................................................................................................................ 27 Otrzymane pożyczki ........................................................................................................................................................................................................... 28 Dłużne papiery wartościowe .............................................................................................................................................................................................. 29 Leasing ................................................................................................................................................................................................................................ 32 Rezerwy z tytułu świadczeń pracowniczych ...................................................................................................................................................................... 34 Pozostałe zobowiązania ..................................................................................................................................................................................................... 34 Zobowiązania z tytułu dostaw i usług ................................................................................................................................................................................ 35 Instrumenty finansowe ...................................................................................................................................................................................................... 35 Majątek socjalny oraz zobowiązania ZFŚS ......................................................................................................................................................................... 36 Przychody ........................................................................................................................................................................................................................... 36 Przychody operacyjne ........................................................................................................................................................................................................ 37 Koszty operacyjne .............................................................................................................................................................................................................. 37 Pozostałe przychody operacyjne........................................................................................................................................................................................ 38 Pozostałe koszty operacyjne .............................................................................................................................................................................................. 38 Przychody finansowe ......................................................................................................................................................................................................... 39 Koszty finansowe................................................................................................................................................................................................................ 39 (Strata)/odwrócenie straty z tytułu utraty wartości aktywów niefinansowych ................................................................................................................ 40 Podatek dochodowy........................................................................................................................................................................................................... 40 Odroczony podatek dochodowy ........................................................................................................................................................................................ 41 Zysk na akcję ...................................................................................................................................................................................................................... 42 Dywidendy.......................................................................................................................................................................................................................... 42 Przepływy pieniężne........................................................................................................................................................................................................... 43 Uzgodnienie stanu zadłużenia ........................................................................................................................................................................................... 44 Aktywa oraz zobowiązania warunkowe ............................................................................................................................................................................. 44 Informacje o udzieleniu przez Emitenta poręczeń kredytu, pożyczki lub udzieleniu gwarancji ....................................................................................... 45 Istotne sprawy sądowe ...................................................................................................................................................................................................... 46 Zarządzanie ryzykiem finansowym .................................................................................................................................................................................... 46 Zarządzanie kapitałem ....................................................................................................................................................................................................... 49 Transakcje z podmiotami powiązanymi ............................................................................................................................................................................. 49 Wynagrodzenie kadry kierowniczej Spółki ........................................................................................................................................................................ 51 Informacje o zatrudnieniu .................................................................................................................................................................................................. 51 Informacje o systemie kontroli programów akcji pracowniczych ..................................................................................................................................... 51 Informacje o wynagrodzeniu firmy audytorskiej uprawnionej do badania sprawozdania finansowego.......................................................................... 51 Zdarzenia następujące po zakończeniu okresu sprawozdawczego ................................................................................................................................... 52 Wybrane dane finansowe przeliczone na euro ................................................................................................................................................................. 53 Zatwierdzenie do publikacji ..................................................................................................................................................................... 54 2 Jednostkowe sprawozdanie finansowe za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2020 roku Wszystkie kwoty podane są w tysiącach złotych, o ile nie podano inaczej Jednostkowe sprawozdanie z sytuacji finansowej AKTYWA Noty 31.12.2020 31.12.2019 AKTYWA TRWAŁE Wartości niematerialne 6 333 79 Rzeczowe aktywa trwałe 7 13 223 12 320 Inwestycje (w jednostkach powiązanych) 8 148 841 148 621 Udzielone pożyczki (jednostkom powiązanym) 9 255 547 127 444 Aktywo z tytułu odroczonego podatku dochodowego 31 1 389 1 263 Aktywa trwałe 419 333 289 727 AKTYWA OBROTOWE Należności z tytułu bieżącego podatku dochodowego 12 ‒ Należności z tytułu dostaw i usług 10 6 349 5 051 Pozostałe należności 11 8 600 575 Środki pieniężne i ekwiwalenty pieniężne 12 47 216 93 667 Aktywa obrotowe 62 177 99 293 Aktywa razem 481 510 389 020 PASYWA Noty 31.12.2020 31.12.2019 Kapitał własny Kapitał zakładowy 13 3 600 3 600 Kapitał zapasowy 13 160 311 120 784 Zysk/strata netto 55 437 39 527 Kapitał własny 219 348 163 911 Zobowiązania długoterminowe Otrzymane pożyczki 14 52 724 56 395 Dłużne papiery wartościowe 15 99 317 164 103 Leasing 16 1 716 591 Rezerwa z tytułu odroczonego podatku dochodowego 31 1 175 525 Rezerwy z tytułu świadczeń pracowniczych 17 159 110 Pozostałe zobowiązania 18 628 332 Zobowiązania długoterminowe 155 719 222 056 Zobowiązania krótkoterminowe Dłużne papiery wartościowe 15 99 773 345 Leasing 16 503 626 Rezerwy z tytułu świadczeń pracowniczych 17 562 415 Zobowiązania z tytułu bieżącego podatku dochodowego 59 7 Zobowiązania z tytułu dostaw i usług 19 552 458 Pozostałe zobowiązania 18 4 994 1 202 Zobowiązania krótkoterminowe 106 443 3 053 Pasywa razem 481 510 389 020 3 Jednostkowe sprawozdanie finansowe za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2020 roku Wszystkie kwoty podane są w tysiącach złotych, o ile nie podano inaczej Jednostkowe sprawozdanie z zysków lub strat i innych całkowitych dochodów Noty Rok zakończony 31 grudnia 2020 Rok zakończony 31 grudnia 2019 Działalność kontynuowana Przychody ze sprzedaży usług, towarów i materiałów, w tym: 23 19 661 17 897 od jednostek zależnych 19 317 17 569 od pozostałych jednostek powiązanych 203 150 od pozostałych jednostek 141 178 Koszty sprzedanych usług, towarów i materiałów 18 369 16 537 Zysk (strata) brutto ze sprzedaży 1 292 1 360 Koszty sprzedaży 24 ‒ Koszty ogólnego zarządu 24 1 332 1 404 Pozostałe przychody operacyjne 25 73 288 Pozostałe koszty operacyjne 26 327 557 Zysk (strata) z działalności operacyjnej (294) (313) Przychody finansowe 27 68 483 51 933 Koszty finansowe 28 9 051 12 562 (Strata)/odwrócenie straty z tytułu utraty wartości aktywów finansowych 29 (2 994) ‒ Zysk (strata) przed opodatkowaniem 56 144 39 058 Podatek dochodowy 30,31 707 (469) Zysk (strata) netto z działalności kontynuowanej 55 437 39 527 Zysk (strata) netto z działalności zaniechanej ‒ ‒ Zysk (strata) netto 55 437 39 527 Wynik netto 55 437 39 527 Inne całkowite dochody netto ‒ ‒ Całkowite dochody razem 55 437 39 527 Zysk (strata) netto na jedną akcję zwykłą Noty Rok zakończony 31 grudnia 2020 Rok zakończony 31 grudnia 2019 Średnia ważona liczba akcji w okresie 13 18 000 000 18 000 000 Podstawowy zysk (strata) na jedną akcję (PLN) 32 3,080 2,196 Rozwodniony zysk (strata) na jedną akcję (PLN) 32 3,080 2,196 4 Jednostkowe sprawozdanie finansowe za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2020 roku Wszystkie kwoty podane są w tysiącach złotych, o ile nie podano inaczej Jednostkowe sprawozdanie ze zmian w kapitale własnym Kapitał podstawowy Kapitał zapasowy Wynik finansowy z lat ubiegłych Wynik finansowy bieżącego okresu Razem Saldo na dzień 01.01.2020 roku 3 600 120 784 39 527 ‒ 163 911 Zmiany zasad (polityki) rachunkowości ‒ ‒ ‒ ‒ ‒ Korekta błędu podstawowego ‒ ‒ ‒ ‒ ‒ Saldo po zmianach 3 600 120 784 39 527 ‒ 163 911 Dywidendy i zaliczki na dywidendy ‒ ‒ ‒ ‒ ‒ Przekazanie wyniku finansowego na kapitał ‒ 39 527 (39 527) ‒ ‒ Zysk netto za okres od 01.01 do 31.12.2020 roku ‒ ‒ ‒ 55 437 55 437 Saldo na dzień 31.12.2020 roku 3 600 160 311 ‒ 55 437 219 348 Kapitał podstawowy Kapitał zapasowy Wynik finansowy z lat ubiegłych Wynik finansowy bieżącego okresu Razem Saldo na dzień 01.01.2019 roku 3 600 118 491 38 293 ‒ 160 384 Zmiany zasad (polityki) rachunkowości ‒ ‒ ‒ ‒ ‒ Korekta błędu podstawowego ‒ ‒ ‒ ‒ ‒ Saldo po zmianach 3 600 118 491 38 293 ‒ 160 384 Dywidendy i zaliczki na dywidendy ‒ ‒ (36 000) ‒ (36 000) Przekazanie wyniku finansowego na kapitał ‒ 2 293 (2 293) ‒ ‒ Zysk netto za okres od 01.01 do 31.12.2019 roku ‒ ‒ ‒ 39 527 39 527 Saldo na dzień 31.12.2019 roku 3 600 120 784 ‒ 39 527 163 911 5 Jednostkowe sprawozdanie finansowe za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2020 roku Wszystkie kwoty podane są w tysiącach złotych, o ile nie podano inaczej Jednostkowe sprawozdanie z przepływów pieniężnych Noty Rok zakończony 31 grudnia 2020 Rok zakończony 31 grudnia 2019 Przepływy środków pieniężnych z działalności operacyjnej Zysk (strata) przed opodatkowaniem 56 144 39 058 Korekty razem (52 994) (35 567) Amortyzacja 34 1 869 1 734 Zyski/straty z tytułu różnic kursowych ‒ ‒ Odsetki i udziały w zyskach (dywidendy) 34 (59 162) (37 974) Zysk/strata ze sprzedaży, likwidacji niefinansowych aktywów trwałych 34 (33) (101) Zmiana stanu rezerw 196 (256) Zmiana stanu zapasów ‒ ‒ Zmiana stanu należności 34 273 2 068 Zmiana stanu zobowiązań krótkoterminowych, z wyjątkiem pożyczek i kredytów 34 3 863 (1 038) Środki pieniężne wypracowane w toku działalności operacyjnej 3 150 3 491 (Zapłacony) /zwrócony podatek dochodowy (151) 441 Środki pieniężne netto z działalności operacyjnej 2 999 3 932 Przepływy środków pieniężnych z działalności inwestycyjnej Wpływy 99 511 209 495 Wpływy ze sprzedaży rzeczowych aktywów trwałych 33 194 Wpływy z aktywów finansowych, w tym: 99 478 209 301 w jednostkach powiązanych, w tym: 99 478 209 301 udzielone pożyczki długoterminowe 51 021 151 469 nabyte obligacje ‒ ‒ otrzymane dywidendy 48 457 57 832 Inne wpływy inwestycyjne ‒ ‒ Wydatki 170 154 89 188 Wydatki na nabycie wartości niematerialnych i prawnych oraz rzeczowych aktywów trwałych 965 2 799 Wydatki na aktywa finansowe, w tym: 169 189 86 389 w jednostkach powiązanych, w tym: 169 189 86 389 udzielone pożyczki długoterminowe 168 969 86 389 nabycie udziałów i akcji 220 ‒ Inne wydatki inwestycyjne ‒ ‒ Środki pieniężne netto z działalności inwestycyjnej (70 643) 120 307 6 Jednostkowe sprawozdanie finansowe za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2020 roku Wszystkie kwoty podane są w tysiącach złotych, o ile nie podano inaczej Jednostkowe sprawozdanie z przepływów pieniężnych (cd.) Noty Rok zakończony 31 grudnia 2020 Rok zakończony 31 grudnia 2019 Przepływy środków pieniężnych z działalności finansowej Wpływy 34 857 83 450 Wpływ netto z wydania udziałów (emisji akcji) i innych instrumentów kapitałowych oraz dopłat do kapitału ‒ ‒ Kredyty i pożyczki ‒ 18 900 Emisja dłużnych papierów wartościowych 34 857 64 550 Inne wpływy finansowe ‒ ‒ Wydatki 13 664 224 748 Nabycie akcji własnych ‒ ‒ Dywidendy i inne wpłaty na rzecz właścicieli 33 ‒ 36 000 Spłaty pożyczek 5 306 100 210 Wykup dłużnych papierów wartościowych ‒ 75 000 Płatności zobowiązań z tytułu umów leasingu 733 669 Odsetki 7 625 12 869 Inne wydatki finansowe ‒ ‒ Środki pieniężne netto z działalności finansowej 21 193 (141 298) Zmiana netto stanu środków pieniężnych i ich ekwiwalentów (46 451) (17 059) Środki pieniężne i ich ekwiwalenty na początek okresu 93 667 110 726 Zmiana stanu z tytułu różnic kursowych ‒ ‒ Środki pieniężne i ich ekwiwalenty na koniec okresu 12 47 216 93 667 o ograniczonej możliwości dysponowania ‒ ‒ 7 Jednostkowe sprawozdanie finansowe za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2020 roku Wszystkie kwoty podane są w tysiącach złotych, o ile nie podano inaczej Dodatkowe informacje i objaśnienia do jednostkowego sprawozdania finansowego Informacje ogólne 1.1 Informacje o jednostce Spółka została utworzona Aktem Notarialnym A 4895/2011 z dnia 14 lipca 2011 roku. Spółka jest wpisana do rejestru przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego w Sądzie Rejonowym dla miasta Wrocławia Fabrycznej – VI Wydział Gospodarczy pod numerem KRS 0000392828. Spółce nadano numer statystyczny REGON 021677137. Akcje Spółki notowane są na Giełdzie Papierów Wartościowych w Warszawie od 15 grudnia 2015 roku. Czas trwania Spółki Lokum Deweloper S.A. jest nieograniczony. Siedziba Spółki mieści się we Wrocławiu przy ul. Krawieckiej 1 lok. 101 (50-148 Wrocław). Spółka Lokum Deweloper S.A. znajduje się pod kontrolą Pana Dariusza Olczyka. Zawarte w treści niniejszego sprawozdania określenia: „Spółka”, „Emitent”, „Lokum Deweloper S.A.”, „jednostka dominująca” lub inne sformułowania o podobnym znaczeniu oraz ich odmiany, odnoszą się do Lokum Deweloper Spółki Akcyjnej, natomiast „Grupa”, „Grupa Kapitałowa”, „Grupa Kapitałowa Lokum Deweloper” lub inne sformułowania o podobnym znaczeniu oraz ich odmiany odnoszą się do Grupy Kapitałowej Lokum Deweloper, w skład której wchodzi Lokum Deweloper Spółka Akcyjna oraz podmioty podlegające konsolidacji, dla których stosuje się określenia: „jednostka zależna”, „spółka operacyjna” lub inne sformułowania o podobnym znaczeniu oraz ich odmiany. W skład Grupy Kapitałowej Lokum Deweloper wchodzi jednostka dominująca oraz jednostki zależne: Nazwa jednostki zależnej Siedziba Udział Grupy w głosach na Walnym Zgromadzeniu spółek kapitałowych i S.K.A./udział w kontroli Sp. k. w dalszej części sprawozdania zwana jako Lokum Holding 1 sp. z o.o. Wrocław 100% Lokum Holding 1 Lokum Holding 4 sp. z o.o. Wrocław 100% Lokum Holding 4 Olczyk sp. z o.o. Wrocław 100% Olczyk LD sp. z o.o. Wrocław 100% LD Lokum Investment s.à r.l. Luksemburg 100% Lokum Investment Olczyk sp. z o.o. Lokum sp.k. Wrocław 100% Lokum 1 Olczyk sp. z o.o. Lokum 2 sp.k. Wrocław 100% Lokum 2 Olczyk sp. z o.o. Lokum 3 sp.k. Wrocław 100% Lokum 3 Olczyk sp. z o.o. Lokum 4 sp.k. Wrocław 100% Lokum 4 Olczyk sp. z o.o. Lokum 5 sp.k. Wrocław 100% Lokum 5 Olczyk sp. z o.o. Lokum 6 sp.k. Wrocław 100% Lokum 6 Olczyk sp. z o.o. Lokum 7 sp.k. Wrocław 100% Lokum 7 Olczyk sp. z o.o. Lokum 8 sp.k. Wrocław 100% Lokum 8 Olczyk sp. z o.o. Lokum 9 sp.k. Wrocław 100% Lokum 9 Olczyk sp. z o.o. Lokum 10 sp.k. Wrocław 100% Lokum 10 Olczyk sp. z o.o. Lokum 11 S.K.A. Wrocław 100% Lokum 11 Olczyk sp. z o.o. Lokum 12 sp.k Wrocław 100% Lokum 12 Olczyk sp. z o.o. Lokum 13 sp.k Wrocław 100% Lokum 13 8 Jednostkowe sprawozdanie finansowe za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2020 roku Wszystkie kwoty podane są w tysiącach złotych, o ile nie podano inaczej Nazwa jednostki zależnej Siedziba Udział Grupy w głosach na Walnym Zgromadzeniu spółek kapitałowych i S.K.A./udział w kontroli Sp. k. w dalszej części sprawozdania zwana jako Olczyk sp. z o.o. Lokum 14 sp.k Wrocław 100% Lokum 14 Olczyk sp. z o.o. Lokum 15 sp.k Wrocław 100% Lokum 15 Olczyk sp. z o.o. Lokum 16 S.K.A. Wrocław 100% Lokum 16 LOKUM DEWELOPER Fundusz Inwestycyjny Zamknięty Kraków 100% LOKUM DEWELOPER FIZ 1.2 Skład zarządu, rady nadzorczej i komitetu audytu Spółki W okresie od 1 stycznia do 31 grudnia 2020 roku oraz do dnia zatwierdzenia do publikacji niniejszego sprawozdania skład zarządu nie uległ zmianie i funkcjonował w składzie: • Bartosz Kuźniar – prezes zarządu, • Tomasz Dotkuś – wiceprezes zarządu ds. finansowych. W okresie od 1 stycznia do 31 grudnia 2020 roku oraz do dnia zatwierdzenia do publikacji niniejszego sprawozdania skład rady nadzorczej nie uległ zmianie i funkcjonował w składzie: • Dariusz Olczyk – przewodniczący rady nadzorczej, • Jan Olczyk – wiceprzewodniczący rady nadzorczej, • Arkadiusz Król – sekretarz rady nadzorczej, • Emilia Sawicka – członek rady nadzorczej, • Bartosz Krzesiak – członek rady nadzorczej. W okresie od 1 stycznia do 31 grudnia 2020 roku oraz do dnia zatwierdzenia do publikacji niniejszego sprawozdania skład komitetu audytu nie uległ zmianie i funkcjonował w składzie: • Emilia Sawicka – przewodniczący komitetu audytu, • Bartosz Krzesiak – wiceprzewodniczący komitetu audytu, • Jan Olczyk – sekretarz komitetu audytu. Wydarzenia po dniu bilansowym W dniu 10 marca 2021 roku rada nadzorcza spółki Lokum Deweloper S.A. podjęła uchwały w sprawie powołania Członków Zarządu na nową kadencję i powierzenia funkcji Prezesa Zarządu i Wiceprezesa Zarządu ds. finansowych. W związku z upływem kadencji Zarządu z dniem 1 kwietnia 2021 roku, postanowiła powołać z dniem 2 kwietnia 2021 roku w skład Zarządu Spółki na nową, wspólną, 3-letnią kadencję dotychczasowego Prezesa Zarządu, Pana Bartosza Kuźniara i powierzyć mu pełnienie funkcji Prezesa Zarządu oraz dotychczasowego Wiceprezesa Zarządu ds. finansowych, Pana Tomasza Dotkusia i powierzyć mu pełnienie funkcji Wiceprezesa Zarządu ds. finansowych. 1.3 Charakter działalności Spółka jest jednostką dominującą w Grupie Kapitałowej Lokum Deweloper. Lokum Deweloper S.A. pełni w Grupie Kapitałowej rolę spółki holdingowej. Spółka sprawuje nadzór nad spółkami celowymi i operacyjnymi oraz obejmuje spółki zależne pełną obsługą organizacyjną, prawną i techniczną. 9 Jednostkowe sprawozdanie finansowe za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2020 roku Wszystkie kwoty podane są w tysiącach złotych, o ile nie podano inaczej Podstawa sporządzenia oraz zasady rachunkowości 2.1 Podstawa sporządzenia sprawozdania finansowego Jednostkowe sprawozdanie finansowe zostało sporządzone zgodnie z Międzynarodowymi Standardami Rachunkowości, Międzynarodowymi Standardami Sprawozdawczości Finansowej oraz z Rozporządzeniem Ministra Finansów z dnia 29 marca 2018 roku w sprawie informacji bieżących i okresowych przekazywanych przez emitentów papierów wartościowych oraz warunków uznawania za równoważne informacji wymaganych przepisami prawa państwa niebędącego państwem członkowskim (DZ. U. 2018 r. poz. 757). Jednostkowe sprawozdanie finansowe obejmuje okres 12 miesięcy zakończony dnia 31 grudnia 2020 roku oraz dane na ten dzień. Jednostkowe sprawozdanie z całkowitych dochodów, jednostkowe sprawozdanie z przepływów pieniężnych oraz jednostkowe sprawozdanie ze zmian w kapitale własnym obejmują dane za okres 12 miesięcy zakończonych dnia 31 grudnia 2020 roku oraz dane porównawcze za okres 12 miesięcy zakończonych dnia 31 grudnia 2019 roku. Niniejsze jednostkowe sprawozdanie finansowe zostało sporządzone według zasady kosztu historycznego z wyjątkiem aktywów wycenianych w wartości godziwej przez wynik. Walutą funkcjonalną Spółki dominującej oraz walutą sprawozdawczą niniejszego jednostkowego sprawozdania finansowego jest złoty polski, a wszystkie kwoty wyrażone są w tysiącach złotych polskich (o ile nie wskazano inaczej). Jednostkowe sprawozdanie finansowe zostało sporządzone przy założeniu kontynuowania działalności gospodarczej przez Spółkę w dającej się przewidzieć przyszłości. Na dzień zatwierdzenia do publikacji niniejszego jednostkowego sprawozdania finansowego do publikacji, nie istnieją okoliczności wskazujące na zagrożenie kontynuowania działalności przez Spółkę. 2.2 Zmiany standardów lub interpretacji Niniejsze jednostkowe sprawozdanie finansowe zostało sporządzone zgodnie z zasadami rachunkowości, które zostały zaprezentowane w ostatnim sprawozdaniu finansowym Spółki za rok zakończony 31 grudnia 2019 roku, z wyjątkiem przyjętych nowych standardów. Zmiany standardów lub interpretacji obowiązujące i zastosowane przez Spółkę od 2020 roku W niniejszym sprawozdaniu finansowym zastosowano po raz pierwszy następujące nowe standardy oraz zmiany do obowiązujących standardów, które weszły w życie od 1 stycznia 2020 roku: a) MSR 1 Prezentacja sprawozdań finansowych oraz MSR 8„Zasady (polityka) rachunkowości, zmiany wartości szacunkowych i korygowanie błędów Rada opublikowała nową definicję terminu „istotność”. Zmiany do MSR 1 i MSR 8, zatwierdzone w UE w dniu 29 listopada 2019 roku, doprecyzowują definicję istotności i zwiększają spójność pomiędzy standardami, ale nie oczekuje się, że będą miały znaczący wpływ na przygotowanie sprawozdań finansowych. b) MSSF 3 Połączenia przedsięwzięć W wyniku zmiany do MSSF 3 zmodyfikowana została definicja „przedsięwzięcia”. Aktualnie wprowadzona definicja została zawężona i prawdopodobnie spowoduje, że więcej transakcji przejęć zostanie zakwalifikowanych jako nabycie aktywów. Zmiany do MSSF 3 obowiązują obowiązujące w odniesieniu do połączeń, w przypadku których data przejęcia przypada na początek pierwszego okresu rocznego rozpoczynającego się 1 stycznia 2020 roku lub później oraz w odniesieniu do nabycia aktywów, które nastąpiło w dniu rozpoczęcia w/w okresu rocznego lub później. c) Zmiany do MSSF 9, MSR 39 oraz MSSF 7 związane z reformą IBOR Opublikowane w 2019 roku, zatwierdzone w UE w dniu 15 stycznia 2020 roku, zmiany do MSSF 9, MSR 39 oraz MSSF 7 modyfikują niektóre szczegółowe wymogi w zakresie rachunkowości zabezpieczeń, w głównej mierze, aby oczekiwana reforma stóp referencyjnych (reforma IBOR) zasadniczo nie powodowała zakończenia rachunkowości zabezpieczeń. 10 Jednostkowe sprawozdanie finansowe za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2020 roku Wszystkie kwoty podane są w tysiącach złotych, o ile nie podano inaczej d) Zmiany w zakresie Założeń Koncepcyjnych w MSSF Zatwierdzone w UE w dniu 29 listopada 2019 roku, które będą miały zastosowanie z dniem 1 stycznia 2020 roku. Zweryfikowane Założenia Koncepcyjne będą wykorzystywane przez Radę i Komitet ds. Interpretacji w przyszłości podczas prac nad nowymi standardami. Niemniej jednak, podmioty przygotowujące sprawozdania finansowe mogą wykorzystywać Założenia Koncepcyjne w celu opracowania polityk rachunkowości do transakcji, które nie zostały uregulowane w obecnie obowiązujących MSSF. Nowe standardy, zmiany i interpretacje do istniejących standardów, które mają zastosowanie po raz pierwszy w 2020 roku, nie miały istotnego wpływu na jednostkowe sprawozdanie finansowe. Standardy i interpretacje, które jeszcze nie obowiązują i nie zostały wcześniej zastosowane przez Spółkę W niniejszym sprawozdaniu finansowym Spółka nie zdecydowała o wcześniejszym zastosowaniu następujących opublikowanych standardów, interpretacji lub poprawek do istniejących standardów przed ich datą wejścia w życie: a) MSSF 17 Umowy ubezpieczeniowe MSSF 17 Umowy ubezpieczeniowe został wydany przez Radę Międzynarodowych Standardów Rachunkowości 18 maja 2017 roku, natomiast zmiany do MSSF 17 opublikowano 25 czerwca 2020 roku. Nowy zmieniony standard obowiązuje dla okresów rocznych rozpoczynających się 1 stycznia 2023 roku lub po tej dacie. MSSF 17 Umowy ubezpieczeniowe zastąpi obecnie obowiązujący MSSF 4, który zezwala na różnorodną praktykę w zakresie rozliczania umów ubezpieczeniowych. MSSF 17 zasadniczo zmieni rachunkowość wszystkich podmiotów, które zajmują się umowami ubezpieczeniowymi i umowami inwestycyjnymi. Na dzień zatwierdzenia do publikacji niniejszego sprawozdania finansowego, nowy standard nie został jeszcze zatwierdzony przez Unię Europejską. b) Zmiany do MSR 1 Prezentacja sprawozdań finansowych Rada opublikowała zmiany do MSR 1, które wyjaśniają kwestię prezentacji zobowiązań jako długo- i krótkoterminowe. Opublikowane zmiany obowiązują dla sprawozdań finansowych za okresy rozpoczynające się z dniem 1 stycznia 2022 roku lub po tej dacie. Na dzień zatwierdzenia do publikacji niniejszego sprawozdania finansowego, zmiana ta nie została jeszcze zatwierdzona przez Unię Europejską. c) Zmiany do MSSF 3 Połączenia przedsięwzięć Opublikowane zmiany do standardu mają na celu zaktualizowanie stosownych referencji do Założeń Koncepcyjnych w MSSF, nie wprowadzając zmian merytorycznych dla rachunkowości połączeń przedsiębiorstw. Na dzień zatwierdzenia do publikacji niniejszego sprawozdania finansowego, zmiana ta nie została jeszcze zatwierdzona przez Unię Europejską. d) Zmiany do MSR 16 Rzeczowe aktywa trwałe Zmiana wprowadza zakaz korygowania kosztu wytworzenia rzeczowych aktywów trwałych o kwoty uzyskane ze sprzedaży składników wyprodukowanych w okresie przygotowywania rzeczowych aktywów trwałych do rozpoczęcia funkcjonowania zgodnie z zamierzeniami kierownictwa. Zamiast tego jednostka rozpozna ww. przychody ze sprzedaży i powiązane z nimi koszty bezpośrednio w rachunku zysków i strat. Zmiana obowiązuje dla sprawozdań finansowych za okresy rozpoczynające się z dniem 1 stycznia 2022 roku lub po tej dacie. Na dzień zatwierdzenia do publikacji niniejszego sprawozdania finansowego, zmiana ta nie została jeszcze zatwierdzona przez Unię Europejską. e) Zmiany do MSR 37 Rezerwy, zobowiązania warunkowe i aktywa warunkowe Zmiany do MSR 37 dostarczają wyjaśnień odnośnie do kosztów, które jednostka uwzględnia w analizie, czy umowa jest kontraktem rodzącym obciążenia. Zmiana obowiązuje dla sprawozdań finansowych za okresy rozpoczynające się z dniem 1 stycznia 2022 roku lub po tej dacie. Na dzień zatwierdzenia do publikacji niniejszego sprawozdania finansowego, zmiana ta nie została jeszcze zatwierdzona przez Unię Europejską. f) Roczne zmiany do MSSF 2018 - 2020 Roczne zmiany MSSF 2018-2020 wprowadzają zmiany do standardów: MSSF 1 Zastosowanie Międzynarodowych Standardów Sprawozdawczości Finansowej po raz pierwszy, MSSF 9 Instrumenty finansowe, MSR 41 Rolnictwo oraz do przykładów ilustrujących do MSSF 16 Leasing. Poprawki zawierają wyjaśnienia oraz doprecyzowują wytyczne standardów w zakresie ujmowania oraz wyceny. Na dzień zatwierdzenia do publikacji niniejszego sprawozdania finansowego, zmiany te nie została jeszcze zatwierdzona przez Unię Europejską. 11 Jednostkowe sprawozdanie finansowe za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2020 roku Wszystkie kwoty podane są w tysiącach złotych, o ile nie podano inaczej g) Zmiany do MSSF 16 Leasing W dniu 28 maja 2020 roku Rada opublikowała zmianę do standardu MSSF 16, która jest odpowiedzią na zmiany w zakresie umów leasingu w związku z pandemią koronawirusa (COVID-19). Leasingobiorcy mają prawo skorzystać z ulg i zwolnień, które mogą przybierać różne formy, tj. odroczenie lub zwolnienie z płatności leasingowych. W związku z powyższym, Rada wprowadziła uproszczenie w zakresie oceny, czy zmiany te stanowią modyfikacje leasingu. Leasingobiorcy mogą skorzystać z uproszczenia polegającego na niestosowaniu wytycznych MSSF 16 dotyczących modyfikacji umów leasingowych. W rezultacie, spowoduje to ujęcie ulg i zwolnień w zakresie leasingu jako zmiennych opłat leasingowych w okresie, w których występuje zdarzenie lub warunek, który powoduje obniżenie płatności. Zmiana obowiązuje od 1 czerwca 2020 roku z możliwością jej wcześniejszego zastosowania. h) Zmiana do MSSF 4: Zastosowanie MSSF 9 Instrumenty finansowe Zmiana do MSSF 4 Umowy ubezpieczeniowe odracza zastosowanie standardu MSSF 9 Instrumenty finansowe do 2021 roku Na dzień zatwierdzenia do publikacji niniejszego sprawozdania finansowego, zmiana ta nie została jeszcze zatwierdzona przez Unię Europejską. i) Zmiany do MSSF 9, MSR 39, MSSF 7, MSSF 4 oraz MSSF 16 związane z reformą IBOR W odpowiedzi na oczekiwaną reformę stóp referencyjnych (reforma IBOR) Rada Międzynarodowych Standardów Rachunkowości opublikowała drugą część zmian do MSSF 9, MSR 39, MSSF 7, MSSF 4 i MSSF 16. Na dzień zatwierdzenia do publikacji niniejszego sprawozdania finansowego, zmiana ta nie została jeszcze zatwierdzona przez Unię Europejską. j) MSSF 14 Regulacyjne rozliczenia międzyokresowe Standard ten pozwala jednostkom, które sporządzają sprawozdanie finansowe zgodnie z MSSF po raz pierwszy (z dniem 1 stycznia 2016 roku lub po tej dacie), do ujmowania kwot wynikających z działalności o regulowanych cenach, zgodnie z dotychczas stosowanymi zasadami rachunkowości. Dla poprawienia porównywalności, z jednostkami które stosują już MSSF i nie wykazują takich kwot, zgodnie z opublikowanym MSSF 14 kwoty wynikające z działalności o regulowanych cenach, powinny podlegać prezentacji w odrębnej pozycji zarówno w sprawozdaniu z sytuacji finansowej jak i w rachunku zysków i strat oraz sprawozdaniu z innych całkowitych dochodów. Decyzją Unii Europejskiej MSSF 14 nie zostanie zatwierdzony. k) Zmiany do MSSF 10 i MSR 28 dot. sprzedaży lub wniesienia aktywów pomiędzy inwestorem a jego jednostkami stowarzyszonymi lub wspólnymi przedsięwzięciami Zmiany rozwiązują problem aktualnej niespójności pomiędzy MSSF 10 a MSR 28. Ujęcie księgowe zależy od tego, czy aktywa niepieniężne sprzedane lub wniesione do jednostki stowarzyszonej lub wspólnego przedsięwzięcia stanowią „biznes” (ang. business). W przypadku, gdy aktywa niepieniężne stanowią „biznes”, inwestor wykazuje pełny zysk lub stratę na transakcji. Jeżeli zaś aktywa nie spełniają definicji biznesu, inwestor ujmuje zysk lub stratę z tylko w zakresie części stanowiącej udziały innych inwestorów. Zmiany zostały opublikowane 11 września 2014 roku. Na dzień zatwierdzenia do publikacji niniejszego sprawozdania finansowego, przyjęcie tej zmiany jest odroczone przez Unię Europejską. Zarząd Spółki jest w trakcie weryfikowania wpływu powyższych standardów na sytuację finansową, wyniki działalności Spółki oraz zakres informacji prezentowanych w sprawozdaniu finansowym i nie spodziewa się istotnych zmian. Według wstępnych szacunków Spółki, wymienione wyżej standardy, interpretacje i zmiany do standardów, nie miałyby istotnego wpływu na sprawozdanie finansowe, jeżeli zostałyby zastosowane przez Spółkę na koniec okresu sprawozdawczego. 2.3 Istotne zasady rachunkowości Prezentacja sprawozdań finansowych Jednostkowe sprawozdanie finansowe prezentowane jest zgodnie z MSR 1. Jednostkowe sprawozdanie z całkowitych dochodów prezentowane jest w wariancie kalkulacyjnym. Jednostkowy rachunek przepływów pieniężnych sporządzany jest metodą pośrednią. W przypadku retrospektywnego wprowadzenia zmian zasad rachunkowości lub korekty błędów, Spółka prezentuje bilans sporządzony dodatkowo na początek okresu porównawczego. W dniu 10 grudnia 2012 roku WZA Lokum Deweloper S.A. podjęło uchwałę o sporządzaniu sprawozdań finansowych zgodnie z Międzynarodowymi Standardami Rachunkowości, począwszy od roku obrotowego rozpoczynającego się 1 stycznia 2012 roku. 12 Jednostkowe sprawozdanie finansowe za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2020 roku Wszystkie kwoty podane są w tysiącach złotych, o ile nie podano inaczej Wartości niematerialne Wartości niematerialne są rozpoznawane, jeżeli jest prawdopodobne, że w przyszłości spowodują one wpływ korzyści ekonomicznych, które mogą być bezpośrednio powiązane z tymi aktywami. Początkowe ujęcie wartości niematerialnych następuje według cen nabycia lub kosztu wytworzenia. Po ujęciu początkowym wartości niematerialne są wyceniane według cen nabycia lub kosztu wytworzenia pomniejszonych o umorzenie i odpisy z tytułu utraty wartości. Amortyzacja wartości niematerialnych naliczana jest liniowo w okresie szacowanego okresu użytkowania wartości niematerialnych i prawnych, który jest weryfikowany raz na rok. Szacowany okres użytkowania składnika aktywów wynosi: • dla koncesji, patentów, licencji itp. – 2–5 lat, • dla innych składników – 2–5 lat. Wartości niematerialne podlegają weryfikacji pod kątem ewentualnej utraty wartości, jeżeli zdarzenia lub zmiany okoliczności wskazują, że wartość bilansowa może być niemożliwa do odzyskania. Odpis aktualizujący wykazuje się w wysokości, o którą wartość bilansowa składnika aktywów przewyższa wartość możliwą do uzyskania. Rzeczowe aktywa trwałe Do rzeczowych aktywów trwałych zalicza się stanowiące własność Spółki środki trwałe. W skład posiadanych przez Spółkę środków trwałych zalicza się: • nieruchomości (niewynajęte i nieprzeznaczone do obrotu) użytkowane przez Spółkę, • maszyny i urządzenia, • środki transportu, • inne kompletne i zdatne do użytku przedmioty o przewidywanym okresie używania dłuższym niż rok. Środki trwałe wycenia się i prezentuje w sprawozdaniu według cen nabycia lub kosztów wytworzenia, pomniejszonych o umorzenie oraz odpisy z tytułu utraty wartości. Środki trwałe amortyzuje się metodą liniową w okresie ich szacowanego okresu użytkowania, który jest weryfikowany raz na rok. Szacowany okres użytkowania składnika aktywów wynosi: • dla budynków i budowli – od 10 do 40 lat, • dla składników maszyn i urządzeń – od 3 do 10 lat, • dla środków transportu – od 1,5 do 5 lat, • dla pozostałego wyposażenia – od 3 do 10 lat. Późniejsze nakłady uwzględnia się w wartości bilansowej danego środka trwałego lub ujmuje, jako odrębny środek trwały (tam gdzie jest to właściwe) tylko wówczas, gdy jest prawdopodobne, że z tytułu tej pozycji nastąpi wpływ korzyści ekonomicznych do Spółki, zaś koszt danej pozycji można wiarygodnie zmierzyć. Wszelkie pozostałe wydatki na naprawę i konserwację odnoszone są do rachunku zysków i strat w okresie obrotowym, w którym je poniesiono. Rzeczowe aktywa trwałe podlegają weryfikacji pod kątem ewentualnej utraty wartości, jeżeli zdarzenia lub zmiany okoliczności wskazują, że wartość bilansowa może być niemożliwa do zrealizowania. Odpis aktualizujący wykazywany jest w wysokości, o którą wartość bilansowa składnika aktywów (lub środka wypracowującego środki pieniężne, do którego dane aktywo należy) przewyższa wartość odzyskiwalną i rozpoznawana jest w rachunku zysków i strat. Wartość odzyskiwalna stanowi wyższą z dwóch kwot: wartości godziwej aktywów pomniejszonej o koszty sprzedaży lub wartości użytkowej. Zyski i straty z tytułu zbycia środków trwałych stanowiące różnice pomiędzy przychodami ze sprzedaży i wartością bilansową zbywanego środka trwałego ujmowane są w rachunku zysków i strat w pozycji pozostałe przychody / koszty operacyjne. Nieruchomości inwestycyjne Do nieruchomości inwestycyjnych zaliczane są stanowiące własność Spółki wynajęte nieruchomości wraz z gruntami bezpośrednio związanymi z tymi nieruchomościami oraz zakupione i utrzymywane w celu zwiększenia wartości grunty. Nieruchomości inwestycyjne ujmowane są początkowo według ceny nabycia/kosztu wytworzenia. Późniejsze nakłady uwzględnia się w wartości bilansowej danej nieruchomości inwestycyjnej lub ujmuje, jako odrębną nieruchomość inwestycyjną (tam gdzie jest to właściwe) tylko wówczas, gdy jest prawdopodobne, że z tytułu tej pozycji nastąpi wpływ korzyści ekonomicznych do Spółki, zaś koszt danej pozycji można wiarygodnie zmierzyć. Wszelkie pozostałe wydatki na naprawę i konserwację odnoszone są do rachunku zysków i strat w okresie obrotowym, w którym je poniesiono. Wszystkie koszty z tytułu napraw i utrzymania nieruchomości inwestycyjnych wykazywane są jako koszt w rachunku wyników w okresie którego dotyczą. W przypadku zmiany użytkowania nieruchomości, następuje odpowiednia jej reklasyfikacja w sprawozdaniu finansowym. 13 Jednostkowe sprawozdanie finansowe za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2020 roku Wszystkie kwoty podane są w tysiącach złotych, o ile nie podano inaczej Leasing Umowa lub jej część jest leasingiem jeżeli przekazuje prawo do kontroli użytkowania zidentyfikowanego składnika aktywów przez dany okres w zamian za wynagrodzenie. Prawo do kontroli nad użytkowaniem składnika aktywów uznaje się za przekazane jeżeli są spełnione trzy warunki: • prawo do użytkowania dotyczy zidentyfikowanego składnika aktywów (zazwyczaj wyraźnie określonego w umowie); • umowa przekazuje zasadniczo wszystkie korzyści ekonomiczne z użytkowania danego aktywa; • umowa daje prawo do kierowania tym, w jaki sposób i w jakim celu użytkuje się dany składnik aktywów. Leasing u leasingobiorcy Jeżeli umowa spełnia definicję leasingu, wówczas, w dacie rozpoczęcia leasingu, leasingobiorca ujmuje w sprawozdaniu z sytuacji finansowej składnik aktywów z tytułu prawa do użytkowania oraz zobowiązanie z tytułu leasingu. Aktywo z tytułu prawa do użytkowania ujmuje się początkowo w wartości zobowiązania z tytułu leasingu, powiększonej o nierozliczone opłaty leasingowe uiszczone przed datą rozpoczęcia umowy, początkowe koszty bezpośrednie leasingobiorcy związane z daną umową oraz szacunek kosztów do poniesienia przez leasingobiorcę na koniec umowy, a pomniejszonej o otrzymane zachęty. Prawo do użytkowania składnika aktywów amortyzuje się liniowo i poddaje testom na utratę wartości, podobnie jak nabyte aktywa trwałe. Prawo do użytkowania aktywów jest również aktualizowane na kolejne dni bilansowe o określone w standardzie zmiany zobowiązania z tytułu leasingu. Zobowiązanie z tytułu leasingu wycenia się początkowo w wartości bieżącej przyszłych płatności leasingowych w okresie trwania leasingu zdyskontowanych przy użyciu stopy zawartej w umowie leasingu (w przypadku braku możliwości określenia tej stopy należy określić krańcową stopę procentową leasingobiorcy). W wycenie zobowiązania z tytułu leasingu w dacie początkowego ujęcia leasingu zalicza się: stałe opłaty, opłaty w istocie stałe oraz opłaty zmienne zależne jedynie od indeksu lub stawki, gwarantowaną wartość końcową, cenę opcji kupna oraz kary za wypowiedzenie leasingu (jeżeli umowa leasingu przewiduje opcję kupna lub kary za wypowiedzenie oraz gdy wykonanie opcji kupna lub wypowiedzenie umowy jest racjonalnie pewne). Wycena zobowiązania z tytułu leasingu nie uwzględnia zmiennych opłat leasingowych (z wyjątkiem opłat zależnych od indeksu lub stawki). W kolejnych okresach sprawozdawczych zobowiązanie wycenia się podobnie do zobowiązań finansowych, z wykorzystaniem efektywnej stopy procentowej. Wartość zobowiązania z tytułu leasingu jest aktualizowana w celu uwzględnienia wszelkiej ponownej oceny lub zmiany umowy leasingu lub celu uwzględnienia zaktualizowanych zasadniczo stałych opłat leasingowych, przy czym aktualizacja dyskonta następuje jedynie w szczególnych przypadkach określonych w MSSF 16. Spółka podjęła decyzję o skorzystaniu z uproszczenia jakie daje paragraf 5 MSSF 16, tj. o nie ujmowaniu zobowiązań z tytułu leasingu oraz aktywów z tytułu prawa do użytkowania w odniesieniu do leasingów krótkoterminowych oraz leasingu przedmiotów niskowartościowych. Opłaty z tego tytułu ujmowane są w kosztach usług obcych. Dla celów wyceny zobowiązania z tytułu leasingu stosuje się dyskonto przy użyciu krańcowej stopy procentowej leasingobiorcy aktualnej na dzień rozpoczęcia leasingu, która to odzwierciedla przewidywany koszt finansowania zakupu przedmiotu leasingu. Stopę dyskonta ustala się dla każdej umowy indywidualnie (z wyjątkiem praw wieczystego użytkowania gruntów oraz leasingu samochodów) biorąc pod uwagę specyficzne parametry każdej umowy leasingowej. Stopa dyskonta uwzględnia stopę wolną od ryzyka ustaloną indywidualnie dla każdej umowy w zależności od wskazanych wyżej parametrów, jak również aktualną marżę, jaka zostałaby zapłacona przez Spółkę w przypadku zaciągnięcia przez nią długu w celu sfinansowania zakupu przedmiotu leasingu w instytucji finansowej. W przypadku praw wieczystego użytkowania gruntów oraz samochodów przyjęto rozwiązanie praktyczne dopuszczone przez standard, polegające na zastosowaniu pojedynczej stopy dyskonta do portfela leasingów o w miarę podobnych cechach. Przyjęte stopy odzwierciedlają stopę wolną od ryzyka powiększoną o aktualną marżę Spółki w przypadku zaciągnięcia przez nią długu. Okres leasingu obejmuje nieodwołalny okres leasingu wraz z okresami, w których istnieje opcja przedłużenia leasingu (jeżeli można z wystarczającą pewnością założyć, że Spółka skorzysta z tej opcji) oraz okresami, w których istnieje opcja wypowiedzenia leasingu (jeżeli można z wystarczającą pewnością założyć, że Spółka nie skorzysta z tej opcji). Skorzystanie przez Spółkę z opcji przedłużenia/wypowiedzenia leasingu powinno uwzględniać wszystkie istotne fakty i okoliczności znane i kontrolowane przez Spółkę. W przypadku umów zawartych na czas nieokreślony, Spółka przyjmuje okres wypowiedzenia jako nieodwołalny okres leasingu. Leasing u leasingodawcy Spółka klasyfikuje każdy ze swoich leasingów jako leasing finansowy lub leasing operacyjny. Leasing jest klasyfikowany jako leasing finansowy, gdy warunki umowy przenoszą zasadniczo całe potencjalne korzyści oraz ryzyko wynikające z posiadania składnika aktywów na leasingobiorcę. Leasing, przy którym znacząca część ryzyka i pożytków pozostaje udziałem leasingodawcy (finansującego), stanowi leasing operacyjny. Jeżeli leasing został zaklasyfikowany jako leasing finansowy, w dacie rozpoczęcia leasingodawca ujmuje aktywa oddane w leasing w sprawozdaniu z sytuacji finansowej i prezentuje je jako należność w kwocie równej inwestycji leasingowej netto. Inwestycję leasingową netto wycenia się początkowo w wysokości zdyskontowanych przyszłych opłat za prawo do użytkowania składnika aktywów w okresie trwania leasingu. Do opłat tych należą: opłaty stałe (w tym zasadniczo stałe) pomniejszone o zachęty leasingowe, zmienne 14 Jednostkowe sprawozdanie finansowe za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2020 roku Wszystkie kwoty podane są w tysiącach złotych, o ile nie podano inaczej opłaty zależne od indeksu lub stawki, gwarantowane wartości końcowe, cena opcji kupna oraz kary za wypowiedzenie leasingu (jeżeli umowa leasingu przewiduje opcję kupna lub kary za wypowiedzenie oraz gdy wykonanie opcji kupna lub wypowiedzenie umowy jest racjonalnie pewne). Leasingodawca stosuje stopę procentową leasingu w celu wyceny inwestycji leasingowej netto, a w przypadku subleasingu leasingodawca pośredni stosuje stopę dyskontową zastosowaną w leasingu głównym (jeżeli stopy procentowej subleasingu nie można z łatwością ustalić). W dacie rozpoczęcia leasingu, leasingodawca ujmuje następujące kwoty: przychody w wysokości zdyskontowanej wartości bieżącej przyszłych opłat leasingowych, koszt sprzedaży w wysokości wartości bilansowej leasingowanego składnika aktywów oraz zysk/strata ze sprzedaży (stanowiące różnicę między przychodami i kosztami sprzedaży). Na kolejne okresy sprawozdawcze inwestycję leasingową netto wycenia się z wykorzystaniem efektywnej stopy procentowej, z uwzględnieniem zmiany kursów walut obcych na te dni. Wartość inwestycji leasingowej netto jest ponadto aktualizowana o zmiany umowy leasingu. Jeżeli leasing został zaklasyfikowany jako leasing operacyjny, opłaty leasingowe ujmowane są jako przychód w rachunku zysków i strat metodą liniową przez okres trwania umowy leasingu. W kosztach natomiast ujmuje się koszty, łącznie z amortyzacją poniesione w celu uzyskania dochodów z tytułu leasingu operacyjnego. Do składników aktywów objętych leasingiem operacyjnym stosuje się MSR 36. Udziały i akcje w jednostkach zależnych, współzależnych i stowarzyszonych Akcje i udziały w jednostkach zależnych, stowarzyszonych i wspólnych przedsięwzięciach prezentowane są według kosztu historycznego po uwzględnieniu odpisów z tytułu utraty wartości. Spółka ocenia, czy istnieją przesłanki wskazujące na to, że mogła nastąpić utrata wartości składnika aktywów. W razie stwierdzenia, że przesłanki takie zachodzą, Spółka dokonuje oszacowania wartości odzyskiwalnej danego składnika aktywów. Instrumenty finansowe Spółka klasyfikuje Instrumenty finansowe na następujące kategorie: • wyceniane według zamortyzowanego kosztu, • wyceniane w wartości godziwej przez pozostałe całkowite dochody, • wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy. Spółka kwalifikuje aktywa finansowe do odpowiedniej kategorii w zależności od modelu biznesowego zarządzania aktywami finansowymi oraz od charakterystyki umownych przepływów pieniężnych dla danego składnika aktywów finansowych. Aktywa finansowe wyceniane według zamortyzowanego kosztu są to instrumenty dłużne utrzymywane w celu ściągnięcia umownych przepływów, które obejmują wyłącznie spłaty kapitału i odsetek. Spółka do aktywów wycenianych w zamortyzowanym koszcie klasyfikuje należności z tytułu dostaw i usług, pożyczki udzielone, należności z tytułu wadiów i kaucji, pozostałe należności finansowe oraz środki pieniężne i ich ekwiwalenty za wyjątkiem jednostek uczestnictwa funduszy inwestycyjnych. Aktywa finansowe wyceniane są według zamortyzowanego kosztu przy użyciu metody efektywnej stopy procentowej. Należności z tytułu dostaw i usług po początkowym ujęciu wycenia się w wysokości zamortyzowanego kosztu przy zastosowaniu metody efektywnej stopy procentowej, z uwzględnieniem odpisów z tytułu utraty wartości, przy czym należności z tytułu dostaw i usług z datą zapadalności poniżej 12 miesięcy od dnia powstania (tj. niezawierające elementu finansowania) i nieprzekazywane do faktoringu, nie podlegają dyskontowaniu i są wyceniane w wartości nominalnej. Aktywa finansowe wyceniane w wartości godziwej przez pozostałe całkowite dochody są to: • instrumenty dłużne z których przepływy stanowią wyłącznie płatności kapitału i odsetek, a które są utrzymywane w celu ściągnięcia umownych przepływów i w celu sprzedaży, • inwestycje w instrumenty kapitałowe. Zmiany wartości bilansowej są ujmowane przez pozostałe całkowite dochody, za wyjątkiem zysków i strat z tytułu utraty wartości, przychodów z tytułu odsetek oraz różnic kursowych oraz dywidend, które ujmuje się w wyniku finansowym. Spółka do aktywów wycenianych w wartości godziwej przez pozostałe całkowite dochody klasyfikuje w momencie początkowego ujęcia akcje i udziały w jednostkach pozostałych. Aktywa finansowe wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy są to instrumenty finansowe, które nie spełniają kryteriów wyceny według zamortyzowanego kosztu lub w wartości godziwej przez pozostałe całkowite dochody. Spółka do aktywów wycenianych w wartości godziwej przez wynik finansowy klasyfikuje instrumenty pochodne, należności handlowe podlegające faktoringowi, gdy warunki umowy faktoringowej skutkują zaprzestaniem ujmowania należności oraz pożyczki, które nie spełniają testu SPPI i dywidendy oraz jednostki uczestnictwa funduszy inwestycyjnych. W przypadku jednostek uczestnictwa wartość godziwa jest ustalona w oparciu o cenę jednostki uczestnictwa, ogłoszoną przez towarzystwo funduszy inwestycyjnych. Zobowiązania finansowe wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy są wyceniane z uwzględnieniem ich wartości rynkowej na dzień bilansowy bez uwzględnienia kosztów transakcji sprzedaży. Zmiany w wartości godziwej tych instrumentów są ujmowane w rachunku zysków i strat jako koszty lub przychody finansowe. Spółka do zobowiązań wycenianych w wartości godziwej przez wynik finansowy klasyfikuje zobowiązania z tytułu instrumentów pochodnych niewyznaczonych dla celów rachunkowości zabezpieczeń. 15 Jednostkowe sprawozdanie finansowe za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2020 roku Wszystkie kwoty podane są w tysiącach złotych, o ile nie podano inaczej Zobowiązania finansowe wyceniane według zamortyzowanego kosztu są to zobowiązania niebędące instrumentami finansowymi wycenianymi w wartości godziwej przez wynik finansowy. Są wyceniane według zamortyzowanego kosztu przy użyciu metody efektywnej stopy procentowej. Spółka do zobowiązań wycenianych w zamortyzowanym koszcie klasyfikuje zobowiązania z tytułu dostaw i usług, kredyty, pożyczki, zobowiązania z tytułu wyemitowanych obligacji oraz z tytułu leasingu. Utrata wartości instrumentów finansowych Spółka stosuje MSSF nr 9, który definiuje model utraty wartości aktywów finansowych w oparciu o oczekiwane straty kredytowe. Na każdy dzień bilansowy jednostka dokonuje oceny oczekiwanych strat kredytowych niezależnie od tego, czy wystąpiły przesłanki utraty wartości. Dla aktywów ujmowanych według zamortyzowanego kosztu Spółka stosuje następujące modele wyznaczania odpisów z tytułu utraty wartości dla poszczególnych pozycji. Udzielone pożyczki oraz należności od jednostek powiązanych i niepowiązanych – Spółka dokonuje indywidualnej analizy każdej ekspozycji przyporządkowując ją do jednego z 3 stopni: i) Stopień 1 – salda, dla których nie nastąpiło znaczące zwiększenie ryzyka kredytowego od momentu początkowego ujęcia i dla których ustala się oczekiwaną stratę w oparciu o prawdopobieństwo niewypłacalności w ciągu 12 miesięcy, ii) Stopień 2 – salda, dla których nastąpiło znaczące zwiększenie ryzyka kredytowego od momentu początkowego ujęcia i dla których ustala się oczekiwaną stratę w oparciu o prawdopobieństwo niewypłacalności w ciągu całego okresu kredytowania, iii) Stopień 3 – salda ze stwierdzoną utratą wartości, oraz salda, dla których nie występuje istotne ryzyko kredytowe (ze względu na występującą nadwyżkę zobowiązań nad ekspozycją pożyczek i należności). Dla ekspozycji zaklasyfikowanych do stopnia 1 lub 2 wielkość odpisu aktualizującego ustalany jest w oparciu o indywidualnie ustalony rating, profil spłaty oraz ocenę odzysku z tytułu zabezpieczeń. Dla ekspozycji zaklasyfikowanych do stopnia 3, kwota odpisu aktualizującego z tytułu utraty wartości równa się różnicy pomiędzy wartością bilansową składnika aktywów a wartością bieżącą oszacowanych przyszłych przepływów pieniężnych (z wyłączeniem przyszłych strat z tytułu nieściągnięcia należności, które nie zostały jeszcze poniesione), zdyskontowanych efektywną stopą procentową. Odwrócenie utworzonych odpisów następuję w przypadku, gdy wartość bieżąca oszacowanych przyszłych przepływów pieniężnych jest wyższa od zaangażowanych aktywów netto oraz planowane jest uzyskanie dodatniego bilansu płatności w okresie najbliższych 12 miesięcy od danego podmiotu. Środki pieniężne – Spółka przeprowadza szacunek odpisów w oparciu o prawdopodobieństwo niewypłacalności ustalone na podstawie zewnętrznych ratingów banków. Kwotę straty/odwrócenia straty powstałej w wyniku rozpoznania utraty wartości ujmuje się w rachunku wyników w pozycji „(Strata)/odwrócenie straty z tytułu utraty wartości aktywów”. Należności handlowe Należności z tytułu dostaw i usług są ujmowane i wykazywane według kwot pierwotnie zafakturowanych, z uwzględnieniem odpisu na należności. Odpis na należności oszacowywany jest zgodnie z modelem utraty wartości aktywów finansowych w oparciu o oczekiwane straty kredytowe. W przypadku, gdy wpływ wartości pieniądza w czasie jest istotny, wartość należności jest ustalana poprzez zdyskontowanie prognozowanych przyszłych przepływów pieniężnych do wartości bieżącej, przy zastosowaniu stopy dyskontowej brutto odzwierciedlającej aktualne oceny rynkowe wartości pieniądza w czasie. Jeżeli zastosowana została metoda polegająca na dyskontowaniu, zwiększenie należności w związku z upływem czasu jest ujmowane jako przychody finansowe. Środki pieniężne i ich ekwiwalenty Środki pieniężne w banku i w kasie oraz lokaty krótkoterminowe przechowywane do terminów wymagalności, Spółka klasyfikuje jako aktywa finansowe wyceniane w zamortyzowanym koszcie z uwzględnieniem odpisów z tytułu utraty wartości w oparciu o prawdopodobieństwo niewypłacalności ustalone na podstawie zewnętrznych ratingów banków. W przypadku jednostek uczestnictwa w funduszach inwestycyjnych, klasyfikowanych jako aktywa finansowe wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy, wartość godziwa jest ustalona w oparciu o cenę jednostki uczestnictwa, ogłoszoną przez towarzystwo funduszy inwestycyjnych. Środki pieniężne w walutach obcych wycenia się na dzień sprawozdawczy. Do rachunku przepływów pieniężnych przyjmuje się tą samą definicję środków pieniężnych. Kapitały własne Kapitał akcyjny wycenia się w wartości nominalnej wykazywanej w KRS. Różnice między wartością godziwą uzyskanej zapłaty i wartością nominalną akcji są ujmowane w kapitale zapasowym ze sprzedaży akcji powyżej ich wartości nominalnej. Koszty emisji akcji zmniejszają kapitał zapasowy Spółki do wysokości nadwyżki wartości emisji nad wartością nominalną akcji. 16 Jednostkowe sprawozdanie finansowe za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2020 roku Wszystkie kwoty podane są w tysiącach złotych, o ile nie podano inaczej Rezerwy Rezerwy tworzone są wówczas, gdy na Spółce ciąży istniejący obowiązek (prawny lub zwyczajowo oczekiwany) wynikający ze zdarzeń przeszłych, i gdy prawdopodobne jest, że wypełnienie tego obowiązku spowoduje konieczność wypływu korzyści ekonomicznych oraz można dokonać wiarygodnego oszacowania kwoty tego zobowiązania. Jeżeli Spółka spodziewa się, że koszty objęte rezerwą zostaną zwrócone, na przykład na mocy umowy ubezpieczenia, wówczas zwrot ten jest ujmowany jako odrębny składnik aktywów, ale tylko wtedy, gdy jest rzeczą praktycznie pewną, że zwrot ten rzeczywiście nastąpi. Koszty dotyczące danej rezerwy są wykazane w rachunku zysków i strat po pomniejszeniu o wszelkie zwroty. W przypadku, gdy wpływ wartości pieniądza w czasie jest istotny, wielkość rezerwy jest ustalana poprzez zdyskontowanie prognozowanych przyszłych przepływów pieniężnych do wartości bieżącej, przy zastosowaniu stopy dyskontowej brutto odzwierciedlającej aktualne oceny rynkowe wartości pieniądza w czasie oraz ewentualnego ryzyka związanego z danym zobowiązaniem. Jeżeli zastosowana została metoda polegająca na dyskontowaniu, zwiększenie rezerwy w związku z upływem czasu jest ujmowane jako koszty finansowe. Rezerwy wycenia się według wartości bieżącej kosztów oszacowanych zgodnie z najlepszą wiedzą przez kierownictwo Spółki, których poniesienie jest niezbędne w celu rozliczenia bieżącego zobowiązania na dzień bilansowy. Spółka tworzy rezerwę na przyszłe zobowiązania z tytułu odpraw emerytalnych w celu przyporządkowania kosztów do okresów, których dotyczą, z zachowaniem zasady istotności. Zgodnie z MSR 19 do ustalenia wielkości rezerw zastosowano metodę prognozowanych uprawnień jednostkowych. Oprocentowane kredyty bankowe, pożyczki i papiery dłużne W momencie początkowego ujęcia, wszystkie kredyty bankowe, pożyczki i papiery dłużne są ujmowane według ceny nabycia odpowiadającej wartości godziwej otrzymanych środków pieniężnych, pomniejszonej o koszty związane z uzyskaniem kredytu, pożyczki i inne koszty transakcyjne. Po początkowym ujęciu oprocentowane kredyty, pożyczki i papiery dłużne są wyceniane według zamortyzowanego kosztu, przy zastosowaniu metody efektywnej stopy procentowej. Przy ustalaniu zamortyzowanego kosztu uwzględnia się koszty związane z uzyskaniem kredytu lub pożyczki oraz dyskonta lub premie uzyskane w związku z zobowiązaniem. Koszty związane z renegocjacją umów, które nie skutkują wyłączeniem poprzedniego zobowiązania z ksiąg rachunkowych i ujęciem nowego zobowiązania, ujmowane są jednorazowo w wyniku finansowym. Przychody i koszty są ujmowane w rachunku zysków i strat z chwilą usunięcia zobowiązania z bilansu, a także w wyniku rozliczenia metodą efektywnej stopy procentowej. Zobowiązania z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe zobowiązania Zobowiązania handlowe wycenia się początkowo w wartości godziwej, w okresie późniejszym, długoterminowe zobowiązania wycenia się według zamortyzowanego kosztu, stosując metodę efektywnej stopy procentowej. W przypadkach, kiedy różnica pomiędzy wartością według zamortyzowanego kosztu i wartością w kwocie wymaganej zapłaty nie wywiera istotnego wpływu na wyniki finansowe Spółki, takie zobowiązania ujmuje się w bilansie w kwocie wymaganej zapłaty. Pozostałe zobowiązania niefinansowe obejmują w szczególności zobowiązania wobec urzędu skarbowego z tytułu podatku od towarów i usług oraz zobowiązania z tytułu otrzymanych zaliczek, które będą rozliczone poprzez dostawę towarów, usług lub środków trwałych. Pozostałe zobowiązania niefinansowe ujmowane są w kwocie wymagającej zapłaty. Podatek dochodowy Podatek dochodowy od zysku lub straty za rok obrotowy obejmuje podatek dochodowy bieżący i odroczony. Podatek dochodowy ujmuje się w rachunku zysków i strat, z wyjątkiem kwot dotyczących pozycji ujętych bezpośrednio w kapitale własnym lub w pozostałych całkowitych dochodach, w którym to przypadku podatek dochodowy wykazuje się odpowiednio w kapitale własnym i pozostałych całkowitych dochodach. Bieżąca część podatku dochodowego to przewidywana kwota podatku od dochodu do opodatkowania za dany rok, obliczona na podstawie stawek podatkowych uchwalonych na dzień bilansowy, wraz z wszelkimi korektami podatku za lata poprzednie. Podatek odroczony jest wyliczany metodą bilansową jako podatek podlegający zapłaceniu lub zwrotowi w przyszłości na różnicach pomiędzy wartościami bilansowymi aktywów i zobowiązań a odpowiadającymi im wartościami podatkowymi wykorzystywanymi do wyliczenia podstawy opodatkowania, za wyjątkiem różnic przejściowych, które powstają na moment początkowego ujęcia składników aktywów lub zobowiązań i nie wpływają ani na wynik księgowy ani na wynik podatkowy. Do obliczania odroczonego podatku dochodowego stosuje się stawkę podatkową, jaka będzie obowiązywała w okresach sprawozdawczych, w których aktywa zostaną zrealizowane bądź zobowiązania rozwiązane. Nie tworzy się podatku odroczonego od różnic przejściowych powstających na inwestycjach w jednostki zależne, współzależne i stowarzyszone, jeżeli Spółka kontroluje odwracanie tych różnic i nie odwrócą się one w dającej się przewidzieć przyszłości. 17 Jednostkowe sprawozdanie finansowe za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2020 roku Wszystkie kwoty podane są w tysiącach złotych, o ile nie podano inaczej Aktywa z tytułu odroczonego podatku dochodowego z tytułu straty podatkowej tworzy się, jeżeli rozliczenie tej straty w latach następnych jest uprawdopodobnione. Odroczony podatek dochodowy szacuje się na każdy dzień bilansowy, różnice odnosząc na rachunek zysków i strat, pozostałe całkowite dochody lub kapitał własny w zależności od tego, gdzie została odniesiona różnica przejściowa, od której podatek odroczony jest ujmowany. Przychody operacyjne Spółka stosuje MSSF nr 15 do określenia sposobu rozliczania przychodów ze sprzedaży dóbr i usług. Spółka stosuje zasady MSSF nr 15 z uwzględnieniem 5-etapowego modelu ujmowania przychodów. Spółka ujmuje przychody w momencie spełnienia zobowiązania do wykonania świadczenia poprzez przekazanie przyrzeczonego dobra lub usługi (tj. składnika aktywów) klientowi, czyli z chwilą uzyskania kontroli przez klienta nad tym składnikiem aktywów. Przychody ujmowane są jako kwoty równe cenie transakcyjnej, która została przypisana do tego zobowiązania do wykonania świadczenia. W celu ustalenia ceny transakcyjnej Spółka uwzględnia warunki umowy oraz stosowane przez nią zwyczajowe praktyki handlowe. Cena transakcyjna to kwota wynagrodzenia, które – zgodnie z oczekiwaniem Spółki – będzie jej przysługiwać w zamian za przekazanie przyrzeczonych dóbr lub usług na rzecz klienta, z wyłączeniem kwot pobranych w imieniu osób trzecich (na przykład niektórych podatków od sprzedaży). Wynagrodzenie określone w umowie z klientem może obejmować kwoty stałe, kwoty zmienne lub oba rodzaje kwot. W przypadku występowania wynagrodzenia zmiennego, Spółka oszacowuje kwotę wynagrodzenia zmiennego, do którego będzie uprawniona w zamian za przekazanie przyrzeczonych dóbr lub usług na rzecz klienta. Przychodami ze sprzedaży usług w Spółce są przede wszystkim przychody będące rezultatem świadczenia usług, m. in. najmu, administracji, realizacji inwestycji, obsługi sprzedaży i wsparcia marketingowego. Przychody z tytułu najmu powierzchni mieszkalnych i komercyjnych są ujmowane liniowo w okresie obowiązywania zawartych umów. Przychody z pozostałych usług ze sprzedaży ujmuje się w okresie, w którym świadczono usługi. Koszt własny sprzedaży Na koszty wytworzenia sprzedanych towarów, produktów i usług składają się poniesione koszty dotyczące przychodów danego roku obrotowego oraz koszty zarachowane, które nie zostały jeszcze poniesione. Przychody finansowe Przychody z tytułu odsetek są ujmowane sukcesywnie w miarę ich naliczania (z uwzględnieniem metody efektywnej stopy procentowej, stanowiącej stopę dyskontującą przyszłe wpływy pieniężne przez szacowany okres życia instrumentów finansowych) w stosunku do wartości bilansowej netto danego składnika aktywów finansowych. Dywidendy są ujmowane w momencie ustalenia praw akcjonariuszy lub udziałowców do ich otrzymania. Koszty finansowe Koszty finansowe dotyczące okresu bieżącego są ujmowane w rachunku zysków i strat, z wyjątkiem kosztów podlegających aktywowaniu zgodnie z rozwiązaniem ujętym w MSR 23. Spółka aktywuje tę część kosztów finansowych, które są bezpośrednio powiązane z nabyciem i wytworzeniem składników majątkowych ujętych jako zapasy i inwestycje rozpoczęte. Aktywowaniu podlega kwota kosztów składająca się z odsetek, dyskonta i prowizji pomniejszona o przychody uzyskane z tymczasowego lokowania środków pieniężnych (czyli kwot odsetek od lokat bankowych z wyjątkiem lokat wynikających z blokad rachunków, umów akredytywy). (Strata)/odwrócenie straty z tytułu utraty wartości aktywów finansowych Odpisy aktualizujące wartość należności tworzy się w ciężar kosztów, natomiast zmniejszenie odpisów aktualizujących wartość należności ujmuje się jako przychód. Wynik prezentuje się per saldo w pozycji „(Strata)/odwrócenie straty z tytułu utraty wartości aktywów finansowych” w działalności operacyjnej. Odpisy aktualizujące wartość udzielonych pożyczek tworzy się w ciężar kosztów, natomiast zmniejszenie odpisów aktualizujących wartość udzielonych pożyczek ujmuje się jako przychód. Wynik prezentuje się per saldo w pozycji „(Strata)/odwrócenie straty z tytułu utraty wartości aktywów finansowych” w działalności finansowej. Zysk na jedną akcję Zysk podstawowy przypadający na jedną akcję oblicza się poprzez podzielenie zysku netto za okres przypadającego na zwykłych akcjonariuszy Spółki przez średnią ważoną liczbę wyemitowanych akcji zwykłych występujących w ciągu okresu. Zysk rozwodniony przypadający na jedną akcję oblicza się poprzez podzielenie zysku netto za okres przypadającego na zwykłych akcjonariuszy (po potrąceniu odsetek od umarzalnych akcji uprzywilejowanych zamiennych na akcje zwykłe) przez średnią ważoną liczbę wyemitowanych 18 Jednostkowe sprawozdanie finansowe za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2020 roku Wszystkie kwoty podane są w tysiącach złotych, o ile nie podano inaczej akcji zwykłych występujących w ciągu okresu (skorygowaną o wpływ opcji rozwadniających oraz rozwadniających umarzalnych akcji uprzywilejowanych zamiennych na akcje zwykłe). 2.4 Istotne wartości oparte na profesjonalnym osądzie i szacunkach W procesie stosowania zasad (polityki) rachunkowości wobec zagadnień podanych poniżej, największe znaczenie, oprócz szacunków księgowych, miał profesjonalny osąd kierownictwa. Sporządzenie jednostkowego sprawozdania finansowego wymagało od zarządu Spółki dokonania pewnych szacunków i założeń, opartych na profesjonalnym osądzie, które znajdują odzwierciedlenie na stosowane zasady rachunkowości oraz na prezentowanie kwoty aktywów i zobowiązań oraz przychodów i kosztów. Spółka dokonuje oszacowań i przyjmuje założenia dotyczące przyszłości. Szacunki i związane z nimi założenia opierają się o doświadczenia historyczne i inne czynniki uznawane za istotne. Rzeczywiste wyniki mogą się różnić od tych szacunków. Rzeczowe składniki aktywów trwałych Wysokość stawek amortyzacyjnych ustalana jest na podstawie aktualnej wiedzy dotyczącej przewidywanego okresu użytkowania składników rzeczowych aktywów trwałych. Przewidywany okres użytkowania podlega okresowej weryfikacji. Na każdy dzień bilansowy Spółka ocenia, czy istnieją jakiekolwiek przesłanki wskazujące na to, że mogła nastąpić utrata wartości któregoś ze składników aktywów. Leasing Identyfikacja umowy leasingu skutkuje koniecznością dokonania szacunków oraz zastosowania osądów przez zarząd Spółki, które wpływają istotnie na wartość zobowiązań z tytułu leasingu oraz aktywów z tytułu prawa do użytkowania na ten dzień. Ustalenie okresu leasingu przeprowadzane jest na dzień rozpoczęcia leasingu oraz na dzień wystąpienia znaczącego zdarzenia wpływającego na tą ocenę, które leasingobiorca kontroluje. Przy ustaleniu okresy leasingu bierze się pod uwagę wszystkie fakty powodujące istnienie zachęt ekonomicznych do skorzystania z opcji przedłużenia lub nieskorzystania z opcji wypowiedzenia. Okres trwania leasingów uwzględnia bowiem możliwość przedłużenia umowy leasingu, jak i wcześniejszego jej zakończenia (wypowiedzenia). Do szacunków, które mają wpływ na wartość rozpoznanych aktywów z tytułu prawa do użytkowania w kolejnych okresach, należą także stawki amortyzacji oraz wartości rezydualne przyjęte dla poszczególnych aktywów. Przy określeniu szacowanych okresów użytkowania składników aktywów z tytułu praw do użytkowania stosuje się te same zasady, jak w przypadku rzeczowych aktywów trwałych. Spółka dokonuje też szacunków wpływających na wartość zobowiązań z tytułu leasingu oraz korespondujących z nimi aktywów z tytułu prawa do użytkowania, obejmujących ustalenie stopy dyskonta przyjęte do wyceny zobowiązań z tytułu leasingu. Opłaty leasingowe dyskontowane są z zastosowaniem krańcowej stopy procentowej Spółki, co jest dopuszczone przez MSSF 16 wówczas, gdy ustalenie stopy procentowej leasingu nie jest możliwe w łatwy sposób. Stopę dyskonta ustala się dla każdej umowy indywidualnie (z wyjątkiem portfela leasingów o w miarę podobnych cechach) biorąc pod uwagę specyficzne parametry każdej umowy leasingowej, tj. długość jej trwania, walutę umowy, itp. Stopa dyskonta odzwierciedla przewidywany koszt finansowania zakupu przedmiotu leasingu i uwzględnia stopę wolną od ryzyka opartą na rentowności obligacji skarbowych, jak również aktualną marżę, jaka zostałaby zapłacona przez Spółkę w przypadku zaciągnięcia przez nią długu w celu sfinansowania zakupu przedmiotu leasingu w instytucji finansowej. Utrata wartości udziałów w jednostkach zależnych Test na utratę wartości przeprowadza się, gdy istnieją przesłanki wskazujące na to, że wartość bilansowa inwestycji nie zostanie odzyskana. Ocena utraty wartości udziałów w jednostkach zależnych, współzależnych i stowarzyszonych bazuje na analizie wartości godziwej aktywów i zobowiązań posiadanych przez poszczególne jednostki oraz na oczekiwaniach względem przyszłych przepływów z działalności tych jednostek. W procesie oceny, Spółka ocenia także czas trwania i stopień, w jakim bieżąca wartość udziałów jest niższa od jej ceny nabycia oraz perspektywy danej jednostki i plany dotyczące posiadanych przez nią projektów inwestycyjnych. Analiza wrażliwości w zakresie utraty wartości udziałów i akcji Wartość obliczona dla celów analizy 31.12.2020 31.12.2019 Stan posiadanych udziałów akcji 148 841 148 621 Przychody / Koszty finansowe z tyt. wyceny udziałów i akcji ‒ ‒ Szacowana procentowa zmiana wartości udziałów i akcji +/- 1% +/- 1% Szacowane przychody / koszty finansowe z tyt. potencjalnej zmiany wartości udziałów i akcji 1 488 1 486 Razem wpływ na wynik brutto okresu +/- 1 488 +/- 1 486 19 Jednostkowe sprawozdanie finansowe za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2020 roku Wszystkie kwoty podane są w tysiącach złotych, o ile nie podano inaczej Spółka, kalkulując utratę wartości udziałów i akcji w jednostkach zależnych, odnosi się do wartości aktywów netto tych spółek z uwzględnieniem przepływów pieniężnych wynikających z posiadanych przez te spółki nieruchomości inwestycyjnych lub aktywów finansowych (inwestycje). Utrata wartości pożyczek i należności Odpisy na pożyczki i należności ujmowane są, gdy istnieją obiektywne przesłanki utraty ich wartości. Odpis jest szacowany na podstawie możliwych do uzyskania przyszłych przepływów pieniężnych. Zarówno kwota, jak i rozkład czasowy tych przepływów jest określana na podstawie profesjonalnego osądu zarządu Spółki. Rezerwa na świadczenia pracownicze Rezerwy na nagrody jubileuszowe oraz odprawy emerytalne i rentowe szacuje się przy zastosowaniu metod aktuarialnych. Zmiana stopy dyskontowej oraz zmiana tempa długookresowego wzrostu wynagrodzeń mają wpływ na zmianę szacunku. Przy kalkulacji rezerw aktuariusz przeprowadza analizę wrażliwości w zakresie wpływu stopy dyskonta oraz planowanych wzrostów podstaw wymiaru świadczeń. Odroczony podatek dochodowy W ramach procesu sporządzania sprawozdania finansowego, Spółka szacuje wartość rezerwy i aktywa z tytułu odroczonego podatku dochodowego między innymi na bazie wartości przyszłych poziomów obciążeń z tytułu podatku dochodowego. Proces obejmuje analizę obecnych poziomów obciążeń z tytułu bieżącego podatku dochodowego oraz wartości różnic przejściowych wynikających z odmiennego traktowania transakcji pod kątem podatkowym i księgowym, które powodują powstanie aktywa i rezerwy z tytułu odroczonego podatku dochodowego. W procesie powyższej oceny przyjmowany jest szereg założeń dotyczących określania wartości aktywa i rezerwy z tytułu podatku odroczonego. Powyższe szacunki uwzględniają prognozy podatkowe, historyczne wartości obciążeń podatkowych, bieżące dostępne strategie dotyczące planowania działalności operacyjnej Spółki oraz terminy realizacji poszczególnych różnic przejściowych. Ze względu na fakt, że powyższe szacunki mogą ulegać zmianom ze względu na czynniki zewnętrzne, Spółka może okresowo korygować wartość aktywa i rezerwy z tytułu odroczonego podatku dochodowego, co z kolei może wpływać na sytuację finansową Spółki oraz jej wyniki. Sytuacja związana z epidemią wirusa SARS-CoV-2 w 2020 roku W związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-Co-V-2, który wywołuje chorobę COVID-19 na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej ogłoszono stan epidemii. Podmioty reprezentujące władzę państwową, lokalną oraz organy państwowe wydały szereg aktów prawnych radykalnie ograniczających codzienne funkcjonowanie życia społecznego i gospodarczego. Potencjalny wpływ COVID-19 na działalność Spółki zależy w dużej mierze od skutków pandemii na całą Grupę Kapitałową Lokum Deweloper. Grupa dostrzega wpływ pandemii na liczbę podpisywanych umów sprzedaży w II kwartale 2020 roku w porównaniu z początkiem roku oraz w porównaniu z analogicznym okresem w 2019 roku. W drugiej połowie 2020 roku, wraz z rozszerzaniem oferty, sprzedaż mieszkań znacznie wzrosła w stosunku do pierwszego półrocza, jednak pandemia może mieć wpływ na wyniki przyszłych okresów. W opinii Spółki dominującej, spadek sprzedaży w drugim kwartale 2020 roku ma bezpośredni związek z epidemią COVID-19, w szczególności może wynikać z wprowadzonych ograniczeń. Obecnie Grupa nie może jednoznacznie ocenić, w jakim stopniu epidemia COVID-19 wpłynie na jej działalność, w tym, w jakim stopniu wpłynie na przychody i wyniki z działalności w kolejnych latach. Poprawa kondycji finansowej Grupy zależeć będzie między innymi od tempa powrotu gospodarki do stanu sprzed pandemii, popytu na mieszkania oraz sytuacji finansowej potencjalnych klientów. Wskazać należy, że sytuacja związana z wprowadzeniem stanu zagrożenia epidemicznego, a następnie stanu epidemii nie miała znaczącego wpływu na przychody i wyniki osiągnięte w 2020 roku. Spółka dominująca oraz spółki operacyjne na bieżąco monitorują wpływ epidemii na rozpoczęte budowy, a także prowadzą przygotowania do uruchomienia nowych inwestycji. Ostateczne terminy przystąpienia do budowy i sprzedaży nowych etapów są jednak dostosowywane do bieżących warunków rynkowych. Zarząd Spółki dominującej podjął decyzję o opóźnieniu rozpoczęcia inwestycji Lokum Porto oraz Lokum Verde we Wrocławiu, co spowoduje przesunięcie planowanego rozpoznania przychodów z tych inwestycji z roku 2021 na rok 2022. Jak już było to wskazywane, Zarząd Spółki dominującej dostrzega potencjalne skutki pandemii, do których w szczególności należy zaliczyć: • mogące wystąpić opóźnienia po stronie podwykonawców oraz dostawców materiałów, co może się przełożyć na przesunięcie terminów zakończenia prowadzonych inwestycji (dotychczas Grupa nie odnotowała występowania tego zjawiska), • terminowość wydawania decyzji administracyjnych, w tym decyzji o warunkach zabudowy, pozwoleń na budowę czy pozwoleń na użytkowanie, wydawania zaświadczeń o braku podstaw do wniesienia sprzeciwu, • opóźnienia w procesie wyodrębniania i przenoszenia własności lokali, 20 Jednostkowe sprawozdanie finansowe za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2020 roku Wszystkie kwoty podane są w tysiącach złotych, o ile nie podano inaczej • funkcjonowanie organów administracji publicznej, organów państwowych, kancelarii notarialnych oraz innych podmiotów i instytucji mających wpływ na działalność i wyniki Grupy. Emitent na bieżąco monitoruje rozwój sytuacji związanej z wpływem wirusa SARS-CoV-2 oraz choroby COVID-19 na działalność Grupy oraz podejmuje działania w celu minimalizacji negatywnych skutków pandemii. Obecnie Zarząd jednostki dominującej nie jest w stanie rzetelnie oszacować skali wpływu pandemii na wyniki przyszłych okresów. Sezonowość działalności Podstawowa działalność operacyjna Spółki nie podlega istotnym zjawiskom sezonowości. Segmenty operacyjne Spółka nie ujmuje informacji na temat segmentów zgodnie z MSSF 8 par. 4. Informacje te znajdują się w skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym Grupy Kapitałowej Lokum Deweloper, które zostanie zatwierdzone do publikacji jednocześnie z jednostkowym sprawozdaniem finansowym Spółki. Wartości niematerialne Poniższa tabela przedstawia nabycia i zbycia oraz odpisy amortyzacyjne wartości niematerialnych: Rok zakończony 31 grudnia 2020 roku Nabyte koncesje, patenty i licencje Oprogramowanie komputerowe Inne wartości niematerialne Wartości niematerialne razem Wartość brutto na początek okresu ‒ 351 ‒ 351 Zwiększenia (nabycie, wytworzenie, leasing) 315 315 Zmniejszenia (zbycie, likwidacja) (–) ‒ Rozliczenie ze środków trwałych w budowie ‒ Wartość brutto na koniec okresu ‒ 666 ‒ 666 Umorzenie na początek okresu ‒ (272) ‒ (272) Amortyzacja (–) (61) (61) Zmniejszenia (zbycie, likwidacja) (+) ‒ Umorzenie na koniec okresu ‒ (333) ‒ (333) Odpisy aktualizujące z tytułu utraty wartości (–) (333) Odwrócenie odpisów aktualizujących (666) Wartość bilansowa netto na początek okresu ‒ 79 ‒ 79 Wartość bilansowa netto na koniec okresu ‒ 333 ‒ 333 21 Jednostkowe sprawozdanie finansowe za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2020 roku Wszystkie kwoty podane są w tysiącach złotych, o ile nie podano inaczej Rok zakończony 31 grudnia 2019 roku Nabyte koncesje, patenty i licencje Oprogramowanie komputerowe Inne wartości niematerialne Wartości niematerialne razem Wartość brutto na początek okresu ‒ 276 ‒ 276 Zwiększenia (nabycie, wytworzenie, leasing) 75 75 Zmniejszenia (zbycie, likwidacja) (–) ‒ Rozliczenie ze środków trwałych w budowie ‒ Wartość brutto na koniec okresu ‒ 351 ‒ 351 Umorzenie na początek okresu ‒ (206) ‒ (206) Amortyzacja (–) (66) (66) Zmniejszenia (zbycie, likwidacja) (+) ‒ Umorzenie na koniec okresu ‒ (272) ‒ (272) Odpisy aktualizujące z tytułu utraty wartości (–) ‒ Odwrócenie odpisów aktualizujących ‒ Wartość bilansowa netto na początek okresu ‒ 70 ‒ 70 Wartość bilansowa netto na koniec okresu ‒ 79 ‒ 79 Spółka nie ma zobowiązań umownych na dzień 31 grudnia 2020 roku obligujących ją do nabycia w przyszłości wartości niematerialnych i prawnych. Na wartościach niematerialnych nie zostały ustanowione żadne zabezpieczenia. Wszystkie wartości niematerialne posiadane przez jednostkę zostały nabyte. Rzeczowe aktywa trwałe Poniższa tabela przedstawia nabycia i zbycia oraz odpisy aktualizujące wartość rzeczowych aktywów trwałych: Rok zakończony 31 grudnia 2020 roku Budynki i budowle Maszyny i urządzenia Środki transportu Pozostałe środki trwałe Aktywa z tytułu prawa do użytkowania Razem Wartość brutto na początek okresu 10 018 787 4 301 342 1 955 17 403 Zwiększenia (nabycie, wytworzenie, leasing) 327 90 535 25 1 735 2 712 Zmniejszenia (zbycie, likwidacja) (–) (30) (143) (173) Transfer 377 (377) ‒ Wartość brutto na koniec okresu 10 345 847 5 070 367 3 313 19 942 Umorzenie na początek okresu (1 183) (556) (2 471) (265) (608) (5 083) Amortyzacja (–) (230) (129) (845) (44) (560) (1 808) Zmniejszenia (zbycie, likwidacja) (+) 29 143 172 Transfer (205) 205 ‒ Umorzenie na koniec okresu (1 413) (656) (3 378) (309) (963) (6 719) 22 Jednostkowe sprawozdanie finansowe za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2020 roku Wszystkie kwoty podane są w tysiącach złotych, o ile nie podano inaczej Rok zakończony 31 grudnia 2020 roku Budynki i budowle Maszyny i urządzenia Środki transportu Pozostałe środki trwałe Aktywa z tytułu prawa do użytkowania Razem Odpisy aktualizujące z tytułu utraty wartości (–) ‒ Odwrócenie odpisów aktualizujących ‒ Wartość bilansowa netto na początek okresu 8 835 231 1 830 77 1 347 12 320 Wartość bilansowa netto na koniec okresu 8 932 191 1 692 58 2 350 13 223 Pozycja transfer obejmuje wartości netto rzeczowych aktywów trwałych, które zostały wykupione z leasingu na własność. Rok zakończony 31 grudnia 2019 roku Budynki i budowle Maszyny i urządzenia Środki transportu Pozostałe środki trwałe Aktywa z tytułu prawa do użytkowania Razem Wartość brutto na początek okresu 8 525 700 4 233 409 ‒ 13 867 (Wpływ wdrożenia MSSF 16) ‒ ‒ ‒ ‒ 1 251 1 251 Razem wartość brutto na początek okresu 8 525 700 4 233 409 1 251 15 118 Zwiększenia (nabycie, wytworzenie, leasing) 1 193 145 1 448 2 786 Zmniejszenia (zbycie, likwidacja) (–) (58) (376) (67) (501) Transfer 300 24 (324) ‒ Reklasyfikacje (1 028) 1 028 ‒ Wartość brutto na koniec okresu 10 018 787 4 301 342 1 955 17 403 Umorzenie na początek okresu (965) (482) (2 133) (238) ‒ (3 818) Amortyzacja (–) (218) (131) (716) (59) (544) (1 668) Zmniejszenia (zbycie, likwidacja) (+) 57 314 32 403 Transfer (9) 9 ‒ Reklasyfikacje 73 (73) ‒ Umorzenie na koniec okresu (1 183) (556) (2 471) (265) (608) (5 083) Odpisy aktualizujące z tytułu utraty wartości (–) ‒ Odwrócenie odpisów aktualizujących ‒ Wartość bilansowa netto na początek okresu 7 560 218 2 100 171 1 251 11 300 Wartość bilansowa netto na koniec okresu 8 835 231 1 830 77 1 347 12 320 Spółka wdrożyła MSSF 16 Leasing od 1 stycznia 2019 roku. W wyniku tego zastosowania aktywa z tytuły prawa do użytkowania zostały wykazane w tych samych pozycjach sprawozdania z sytuacji finansowej, w jakich zaprezentowane zostałyby odpowiednie składniki aktywów Pozycja reklasyfikacje obejmuje wartości netto rzeczowych aktywów trwałych, które zostały rozpoznane na dzień 31 grudnia 2018 roku jako leasing finansowy pod MSR17. 23 Jednostkowe sprawozdanie finansowe za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2020 roku Wszystkie kwoty podane są w tysiącach złotych, o ile nie podano inaczej Na środkach trwałych zostało ustanowione poniższe zabezpieczenie. W dniu 30 stycznia 2020 roku, Lokum Deweloper S.A. złożyła oświadczenie o ustanowieniu hipoteki na lokalach przy ulicy Krawieckiej 1 oraz Krawieckiej 3. Hipoteka stanowi jedno z zabezpieczeń dwóch gwarancji bankowych ważnych do dnia 31 grudnia 2021 roku wystawionych przez PKO BP S.A. na zabezpieczenie zobowiązań spółki Lokum 13. Wartość hipoteki obciążającej lokale wynosi 7 101 tys. PLN, wartość środków trwałych objętych wyżej wymienioną hipoteką wynosiła na dzień bilansowy 8 155 tys. PLN. Wniosek o wpis hipoteki został złożony w sądzie w dniu 30 stycznia 2020 roku, hipoteka została ustanowiona w dniu 13 sierpnia 2020 roku. Na dzień 31 grudnia 2019 roku na środkach trwałych nie zostały ustanowione żadne zabezpieczenia. Zmianę stanu aktywów z tytułu praw do użytkowania oraz przyporządkowanie aktywów do odpowiedniej klasyfikacji środków trwałych przedstawiano w nocie 16. Udziały i akcje w jednostkach powiązanych Udziały i akcje w jednostkach powiązanych 31.12.2020 31.12.2019 Olczyk 163 163 Lokum Holding 1 112 667 112 667 Lokum Holding 4 225 5 Lokum Investment 35 786 35 786 Razem 148 841 148 621 Na dzień 31 grudnia 2020 roku i 31 grudnia 2019 roku spółka Lokum Deweloper S.A. była udziałowcem w spółkach: • Olczyk sp. z o.o. z siedzibą we Wrocławiu, ul. Krawiecka 1 lok. 101 wpisaną do Krajowego Rejestru Sądowego Sądu Rejonowego dla Wrocławia-Fabrycznej VI Wydział Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego pod numerem KRS 0000116704 (udział Spółki w kapitale własnym podmiotu: 100%), • Lokum Holding 1 sp. z o.o. z siedzibą we Wrocławiu, ul. Krawiecka 1 lok. 101 wpisaną do Krajowego Rejestru Sądowego Sądu Rejonowego dla Wrocławia-Fabrycznej VI Wydział Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego pod numerem KRS 0000651465 (udział Spółki w kapitale własnym podmiotu: 100%), • Lokum Holding 4 sp. z o.o. z siedzibą we Wrocławiu, ul. Krawiecka 1 lok. 101 wpisaną do Krajowego Rejestru Sądowego Sądu Rejonowego dla Wrocławia-Fabrycznej VI Wydział Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego pod numerem KRS 0000651004 (udział Spółki w kapitale własnym podmiotu: 100%), • Lokum Investment s.à r.l. z siedzibą w Luksemburgu, 23 rue Aldringen, L-1118, zarejestrowaną w Registre de Commerce et des Sociétés pod numerem B211111 (bezpośredni udział Spółki w kapitale własnym podmiotu: 99,9%, pośrednio poprzez Lokum Holding 4 sp. z o.o. 0,01%). Spółka nie dokonała odpisu aktualizującego wartości posiadanych przez Spółkę udziałów i akcji w jednostkach zależnych. W ocenie zarządu, na dzień bilansowy nie wystąpiły przesłanki wskazujące na konieczność dokonania korekt wartości udziałów. 24 Jednostkowe sprawozdanie finansowe za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2020 roku Wszystkie kwoty podane są w tysiącach złotych, o ile nie podano inaczej Udzielone pożyczki Spółka jako podmiot dominujący Grupy, finansuje działalność swoich spółek zależnych. Instrumentami finansowania są udzielane pożyczki wewnątrzgrupowe. Udzielone pożyczki jednostkom powiązanym 31.12.2020 31.12.2019 Lokum 1 121 869 75 009 Lokum 2 2 137 1 387 Lokum 4 19 346 Lokum 8 25 084 2 907 Lokum 9 12 066 2 281 Lokum 10 Lokum 11 5 908 5 466 Lokum 12 ‒ 13 807 Lokum 13 47 353 24 563 Lokum 14 14 716 Lokum 15 3 708 1 606 Lokum 16 2 955 Lokum Holding 4 ‒ 111 Lokum Investment 405 307 Razem 255 547 127 444 Podsumowanie zmiany stanu tych instrumentów w 2020 i 2019 roku przedstawia poniższa tabela. Udzielone pożyczki jednostkom powiązanym 31.12.2020 31.12.2019 Wartość bilansowa netto na początek okresu 127 444 184 671 Kwota główna Zwiększenia (udzielenie) 168 969 86 389 Zmniejszenia (spłata) (–) (44 117) (140 090) Odsetki Zwiększenia (naliczenie) 10 156 7 853 Zmniejszenia (spłata) (–) (6 905) (11 379) Odpisy aktualizujące z tytułu utraty wartości (–) Odwrócenie odpisów aktualizujących Wartość netto udzielonych pożyczek na koniec okresu 255 547 127 444 Oprocentowania pożyczek jest zmienne i wynosi WIBOR 6M + marża. Efektywna stopa procentowa na dzień 31 grudnia 2020 roku, dla pożyczek udzielonych jednostkom powiązanym, wynosi od 4,25% do 5,65%. Maksymalna wartość ryzyka kredytowego związanego z pożyczkami równa się ich wartości bilansowej. Udzielone pożyczki nie są zabezpieczone. Na dzień 31 grudnia 2020 roku niewykorzystane limity w ramach udzielonych pożyczek jednostkom powiązanym wynosiły 235 mln PLN. Udzielone pożyczki nie są przeterminowane, w ocenie zarządu Emitenta nie nastąpiła utrata wartości udzielonych pożyczek. 25 Jednostkowe sprawozdanie finansowe za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2020 roku Wszystkie kwoty podane są w tysiącach złotych, o ile nie podano inaczej Należności z tytułu dostaw i usług Należności z tytułu dostaw i usług 31.12.2020 31.12.2019 Należności od jednostek powiązanych - do 12 miesięcy 6 305 4 928 - powyżej 12 miesięcy - odpisy aktualizujące wartość należności od jednostek powiązanych Razem należności od jednostek powiązanych 6 305 4 928 Należności od pozostałych jednostek - do 12 miesięcy 133 123 - powyżej 12 miesięcy ‒ ‒ - odpisy aktualizujące wartość należności od pozostałych jednostek (89) ‒ Razem należności od pozostałych jednostek 44 123 Razem należności z tytułu dostaw i usług 6 349 5 051 - odpisy aktualizujące wartość należności razem (89) ‒ Razem należności z tytułu dostaw i usług brutto 6 438 5 051 Maksymalna wartość ryzyka kredytowego związanego z należnościami handlowymi równa się ich wartości bilansowej. Na 31 grudnia 2020 roku utworzono odpis aktualizujący należności handlowe. Zmiany w odpisach aktualizujących wartość należności przedstawiono w nocie 11 niniejszego sprawozdania finansowego. Szacowana wartość godziwa należności handlowych jest wartością przyszłych oczekiwanych zdyskontowanych przepływów pieniężnych i równa się bilansowej wartości tych należności. Spółka na bieżąco kontroluje kondycję i zdolność płatniczą odbiorców i kontrahentów. Poniższa tabela przedstawia wiekowanie należności handlowych. Należności z tytułu dostaw i usług 31.12.2020 31.12.2019 - do 1 miesiąca 6 344 4 991 - powyżej 1 miesiąca do 3 miesięcy 2 - powyżej 3 miesięcy do 6 miesięcy 11 - powyżej 6 miesięcy do 1 roku - powyżej 1 roku - należności przeterminowane 81 60 - odpisy aktualizujące wartość należności od jednostek powiązanych (89) Razem należności z tytułu dostaw i usług 6 349 5 051 - odpisy aktualizujące wartość należności razem (89) ‒ Razem należności z tytułu dostaw i usług brutto 6 438 5 051 26 Jednostkowe sprawozdanie finansowe za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2020 roku Wszystkie kwoty podane są w tysiącach złotych, o ile nie podano inaczej Pozostałe należności Pozostałe należności 31.12.2020 31.12.2019 Pozostałe należności od jednostek powiązanych - z tytułu należnej dywidendy od Lokum Holding 1 Sp. z o.o. 7 198 ‒ - z tytułu należnej dywidendy od Olczyk Sp. z o.o. 836 ‒ - odpisy aktualizujące wartość należności od jednostek powiązanych Razem pozostałe należności od jednostek powiązanych 8 034 ‒ Pozostałe należności od pozostałych jednostek - z tytułu podatków 2 947 50 - krótkoterminowe rozliczenia międzyokresowe 365 209 - zaliczki na dostawy 40 185 - pozostałe 510 522 - odpisy aktualizujące wartość należności od pozostałych jednostek (3 296) (391) Razem pozostałe należności od pozostałych jednostek 566 575 Razem pozostałe należności 8 600 575 - odpisy aktualizujące wartość należności od pozostałych jednostek razem (3 296) (391) Razem pozostałe należności brutto 11 896 966 Zmiany w odpisach aktualizujących wartość należności przedstawiono w tabeli poniżej. Odpis aktualizujący wartość należności Rok zakończony 31 grudnia 2020 Rok zakończony 31 grudnia 2019 Odpis aktualizujący na początek okresu, w tym od: 391 404 - jednostek powiązanych - jednostek pozostałych 391 404 Utworzony, w tym od: 2 994 ‒ - jednostek powiązanych - jednostek pozostałych 2 994 Wykorzystany, w tym od: ‒ (13) - jednostek powiązanych - jednostek pozostałych (13) Rozwiązany, w tym od: ‒ ‒ - jednostek powiązanych - jednostek pozostałych Odpis aktualizujący na koniec okresu, w tym od: 3 385 391 - jednostek powiązanych ‒ ‒ - jednostek pozostałych 3 385 391 W roku zakończonym dnia 31 grudnia 2020 Spółka utworzyła odpisy aktualizujące wartość należności w łącznej kwocie 2 994 tys. PLN, z czego kwota 2 905 tys. PLN dotyczy odpisu aktualizującego należności od zaległości podatkowej z tytułu podatku zryczałtowanego oraz z tytułu odsetek. W dniu 30 grudnia 2020 roku został doręczony Spółce wynik kontroli celno-skarbowej z dnia 16 grudnia 2020 roku w zakresie 27 Jednostkowe sprawozdanie finansowe za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2020 roku Wszystkie kwoty podane są w tysiącach złotych, o ile nie podano inaczej przestrzegania przepisów prawa podatkowego w podatku dochodowym od osób prawnych za 2018 rok. Szczegółowy opis przeprowadzonej kontroli celno-skarbowej w Spółce zawarto w nocie 39. Środki pieniężne i ekwiwalenty pieniężne Środki pieniężne i ekwiwalenty pieniężne 31.12.2020 31.12.2019 Środki pieniężne w kasie i na rachunkach bankowych 4 191 48 207 Jednostki uczestnictwa w funduszach inwestycyjnych 43 025 45 460 Razem 47 216 93 667 Spółka na dzień 31 grudnia 2020 roku posiadała środki pieniężne w bankach: PKO Bank Polski S.A. i Santander Bank Polska S.A. Maksymalna wartość ryzyka kredytowego związanego ze środkami pieniężnymi równa się ich wartości bilansowej. Środki pieniężne w banku są oprocentowane według zmiennych stóp procentowych. Wartość godziwa środków pieniężnych i ich ekwiwalentów na dzień 31 grudnia 2020 roku nie różni się istotnie od ich wartości bilansowej. Spółka wyceniała jednostki uczestnictwa w funduszach jako iloczyn ich ilości oraz wartości z wyceny pojedynczej jednostki uczestnictwa. Kapitał podstawowy i kapitał zapasowy 13.1 Kapitał podstawowy Podmiot dominujący Lokum Deweloper S.A. został zrejestrowany w 2011 roku. Na dzień 31 grudnia 2020 roku kapitał podstawowy Spółki dominującej wynosił 3 600 000 PLN i składał się z 18 000 000 sztuk akcji o wartości nominalnej 0,20 PLN każda. Wszystkie akcje zostały w pełni opłacone. Wszystkie akcje w równym stopniu uczestniczą w podziale dywidendy oraz każda akcja daje prawo do jednego głosu na Walnym Zgromadzeniu Akcjonariuszy. Strukturę kapitału akcyjnego przedstawia poniższa tabela. Seria/emisja Rodzaj akcji Rodzaj akcji Rodzaj uprzywilejowania akcji Rodzaj ograniczenia praw do akcji Liczba akcji w tys. Jednostkowa wartość nominalna akcji w PLN Wartość serii/emisji wg wartości nominalnej A na okaziciela zwykłe brak 500 0,20 100 B1 na okaziciela zwykłe brak 1 000 0,20 200 B2 na okaziciela zwykłe brak 1 500 0,20 300 B3 na okaziciela zwykłe brak 2 000 0,20 400 B4 na okaziciela zwykłe brak 2 500 0,20 500 B5 na okaziciela zwykłe brak 3 000 0,20 600 B6 na okaziciela zwykłe brak 4 500 0,20 900 C na okaziciela zwykłe brak 3 000 0,20 600 Razem 18 000 3 600 Przedstawiony powyżej rozkład akcji jest aktualny na dzień bilansowy oraz zatwierdzenia do publikacji sprawozdania. Liczba akcji w 2020 i w 2019 roku nie uległa zmianie. 28 Jednostkowe sprawozdanie finansowe za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2020 roku Wszystkie kwoty podane są w tysiącach złotych, o ile nie podano inaczej 13.2 Akcjonariusze o znaczącym udziale Wykaz akcjonariuszy posiadających bezpośrednio lub pośrednio przez podmioty zależne co najmniej 5 % ogólnej liczby głosów na Walnym Zgromadzeniu Akcjonariuszy („WZA”) na dzień zatwierdzenia do publikacji przez zarząd Spółki niniejszego sprawozdania finansowego przedstawia poniższa tabela. Akcjonariusz Liczba akcji Liczba głosów Udział w kapitale podstawowym Udział w głosach na WZA Dariusz Olczyk: bezpośrednio 84 690 84 690 0,47% 0,47% pośrednio Halit s.à r.l. 15 100 000 15 100 000 83,89% 83,89% Łącznie 15 184 690 15 184 690 84,36% 84,36% Pozostali akcjonariusze 2 815 310 2 815 310 15,64% 15,64% Razem 18 000 000 18 000 000 100,00% 100,00% 13.3 Kapitał zapasowy Kapitał zapasowy 31.12.2020 31.12.2019 ze sprzedaży akcji powyżej ich wartości nominalnej 117 388 117 388 utworzony ustawowo 1 012 1 012 utworzony z osiągniętych zysków zgodnie ze statutem 41 911 2 384 Razem 160 311 120 784 Otrzymane pożyczki Otrzymane pożyczki od jednostek powiązanych 31.12.2020 31.12.2019 Lokum 3 27 720 27 435 Lokum 5 5 524 8 813 Lokum 6 19 480 20 147 Razem 52 724 56 395 Oprocentowania pożyczek jest zmienne i wynosi WIBOR 6M + marża. Efektywna stopa procentowa na dzień 31 grudnia 2020 roku, dla pożyczek otrzymanych od jednostek powiązanych, wynosi od 3,92% do 4,25%. Ekspozycja na ryzyko dotyczy zmian stopy WIBOR 6M. Wartość pożyczek odpowiada zdyskontowanym przepływom pieniężnym. Wartość godziwa otrzymanych pożyczek długoterminowych nie różni się istotnie od ich wartości bilansowej. Na dzień 31 grudnia 2020 roku niewykorzystane limity w ramach otrzymanych pożyczek od jednostek powiązanych wynosiły 132,8 mln PLN. 29 Jednostkowe sprawozdanie finansowe za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2020 roku Wszystkie kwoty podane są w tysiącach złotych, o ile nie podano inaczej Dłużne papiery wartościowe Waluta Wartość nominalna Wartość bilansowa Zobowiązanie krótkoterminowe Zobowiązanie długoterminowe Oprocentowanie Data wykupu Stan na 31.12.2020 Obligacje Lokum Deweloper S.A. serii E PLN 100 000 99 461 99 461 WIBOR 6M+ marża 3,10%-3,50% (w zależności od wartości wskaźnika dźwigni finansowej) 18.06.2021 Obligacje Lokum Deweloper S.A. serii F PLN 65 000 64 450 64 450 WIBOR 6M+ marża 3,45%-3,85% (w zależności od wartości wskaźnika dźwigni finansowej) 12.06.2023 Obligacje Lokum Deweloper S.A. serii G PLN 35 000 35 179 312 34 867 WIBOR 6M+ marża 4,50%-5,00% (w zależności od wartości wskaźnika dźwigni finansowej) 23.10.2023 Obligacje razem wg stanu na dzień 31.12.2020 200 000 199 090 99 773 99 317 Efektywna stopa procentowa dla wyemitowanych obligacji wynosi od 3,35% do 4,75%. Waluta Wartość nominalna Wartość bilansowa Zobowiązanie krótkoterminowe Zobowiązanie długoterminowe Oprocentowanie Data wykupu Stan na 31.12.2019 Obligacje Lokum Deweloper S.A. serii D PLN 100 000 99 716 170 99 546 WIBOR 6M+ marża 3,10%-3,50% (w zależności od wartości wskaźnika dźwigni finansowej) 18.06.2021 Obligacje Lokum Deweloper S.A. serii E PLN 65 000 64 732 175 64 557 WIBOR 6M+ marża 3,45%-3,85% (w zależności od wartości wskaźnika dźwigni finansowej) 12.06.2023 Obligacje razem wg stanu na dzień 31.12.2019 165 000 164 448 345 164 103 W dniu 30 stycznia 2018 roku Zarząd Giełdy Papierów Wartościowych w Warszawie S.A. („Giełda”) podjął Uchwałę Nr 83/2018, a Zarząd BondSpot S.A. („BondSpot”) Uchwałę Nr 23/18 w sprawie wprowadzenia do alternatywnego systemu obrotu na Catalyst obligacji na okaziciela serii E Spółki. W dniu 7 lutego 2018 roku Zarząd Giełdy podjął uchwałę Nr 104/2018, a Zarząd BondSpot uchwałę Nr 30/18 w sprawie wyznaczenia na dzień 9 lutego 2018 roku pierwszego dnia notowań w alternatywnym systemie obrotu na Catalyst 100.000 obligacji na okaziciela serii E Spółki o łącznej wartości nominalnej 100 000 000 PLN i jednostkowej wartości nominalnej 1 000 PLN, oznaczonych przez Krajowy Depozyt Papierów Wartościowych S.A. kodem PLLKMDW00080. Seria E Liczba Obligacji 100 000 Wartość nominalna jednej Obligacji 1 000,00 (słownie: jeden tysiąc) PLN Łączna wartość nominalna Obligacji 100 000 000,00 (słownie: sto milionów) PLN Dzień Emisji 18 grudnia 2017 roku Dzień Wykupu 18 czerwca 2021 roku Zabezpieczenie Obligacji Obligacje są niezabezpieczone Cele Emisji Finansowanie prowadzonych oraz planowanych projektów deweloperskich realizowanych przez spółki z Grupy Emitenta, w tym także finansowanie zakupu gruntu pod nowe projekty deweloperskie, a także finansowanie spłaty zobowiązań Emitenta lub spółek z Grupy Emitenta, w szczególności dokonanie przedterminowego wykupu obligacji serii C Spółki 30 Jednostkowe sprawozdanie finansowe za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2020 roku Wszystkie kwoty podane są w tysiącach złotych, o ile nie podano inaczej Seria E Dni płatności odsetek 18 czerwca 2018 roku, 18 grudnia 2018 roku, 18 czerwca 2019 roku, 18 grudnia 2019 roku, 18 czerwca 2020 roku, 18 grudnia 2020 roku, 18 czerwca 2021 roku Oprocentowanie zmienne WIBOR 6M + marża 3,1% (marża jest zmienna w zależności od wartości wskaźnika dźwigni finansowej Spółki i może wynosić 3,1–3,5% w skali roku) W dniu 12 listopada 2019 roku zarząd Lokum Deweloper S.A. podjął uchwałę w sprawie ustanowienia programu emisji obligacji. W ślad za wyżej wymienioną uchwałą, rada nadzorcza Emitenta w dniu 12 listopada 2019 roku podjęła uchwałę w przedmiocie wyrażenia zgody na zaciągnięcie przez Emitenta zobowiązań finansowych wynikających z ustanowionego programu. W ramach programu Emitent mógł wyemitować, w ramach jednej lub kilku serii, obligacji odsetkowych, na okaziciela, o maksymalnej łącznej wartości nominalnej nie większej niż 100 mln PLN. W dniu 10 grudnia 2019 roku Emitent dokonał przydziału 65.000 obligacji zwykłych na okaziciela serii F o wartości nominalnej 1 tys. PLN każda i łącznej wartości nominalnej 65 mln PLN, pod warunkiem ich opłacenia najpóźniej w dniu 12 grudnia 2019 roku. Cena emisyjna obligacji jest równa wartości nominalnej. W dniu 27 stycznia 2020 roku Zarząd Giełdy Papierów Wartościowych w Warszawie S.A. („Giełda”) podjął Uchwałę Nr 62/2020 w sprawie wprowadzenia do alternatywnego systemu obrotu na Catalyst obligacji na okaziciela serii F Spółki. W dniu 3 lutego 2020 roku Zarząd Giełdy podjął Uchwałę Nr 78/2020 w sprawie wyznaczenia na dzień 5 lutego 2020 roku pierwszego dnia notowań w alternatywnym systemie obrotu na Catalyst 65.000 obligacji na okaziciela serii F Spółki o łącznej wartości nominalnej 65 000 000 PLN i jednostkowej wartości nominalnej 1 000 PLN, oznaczonych przez Krajowy Depozyt Papierów Wartościowych S.A. kodem PLO212700010. Seria F Liczba Obligacji 65 000 Wartość nominalna jednej Obligacji 1 000,00 (słownie: jeden tysiąc) PLN Łączna wartość nominalna Obligacji 65 000 000,00 (słownie: sześćdziesiąt pięć milionów) PLN Dzień Emisji 12 grudnia 2019 roku Dzień Wykupu 12 czerwca 2023 roku Zabezpieczenie Obligacji Obligacje są niezabezpieczone Cele Emisji Finansowanie prowadzonych oraz planowanych projektów deweloperskich realizowanych przez spółki z Grupy Emitenta, w tym także finansowanie zakupu nieruchomości pod nowe projekty deweloperskie przez spółki z Grupy Emitenta Dni płatności odsetek 12 czerwca 2020 roku, 12 grudnia 2020 roku, 12 czerwca 2021 roku, 12 grudnia 2021 roku, 12 czerwca 2022 roku, 12 grudnia 2022 roku, 12 czerwca 2023 roku Oprocentowanie zmienne WIBOR 6M + marża 3,45% (marża jest zmienna w zależności od wartości wskaźnika dźwigni finansowej Spółki i może wynosić 3,45–3,85% w skali roku) W dniu 21 października 2020 roku Zarząd Spółki dokonał przydziału 35.000 obligacji zwykłych na okaziciela serii G, o wartości nominalnej 1.000 PLN każda i łącznej wartości nominalnej 35 mln PLN, pod warunkiem ich opłacenia najpóźniej w dniu 23 października 2020 roku. Cena emisyjna obligacji była równa wartości nominalnej. W dniu 23 listopada 2020 roku Zarząd Giełdy Papierów Wartościowych w Warszawie S.A. („Giełda”) podjął uchwałę Nr 900/2020 w sprawie wprowadzenia do alternatywnego systemu obrotu na Catalyst obligacji na okaziciela serii G Spółki. W dniu 30 listopada 2020 roku Zarząd Giełdy podjął uchwałę Nr 916/2020 w sprawie wyznaczenia na dzień 2 grudnia 2020 roku pierwszego dnia notowań w alternatywnym systemie obrotu na Catalyst 35.000 obligacji na okaziciela serii G Spółki o łącznej wartości nominalnej 35 000 000 PLN i jednostkowej wartości nominalnej 1 000 PLN, oznaczonych przez Krajowy Depozyt Papierów Wartościowych S.A. kodem PLO212700028. Seria G Liczba Obligacji 35 000 Wartość nominalna jednej Obligacji 1 000,00 (słownie: jeden tysiąc) PLN Łączna wartość nominalna Obligacji 35 000 000,00 (słownie: trzydzieści pięć milionów) PLN Dzień Emisji 23 października 2020 roku Dzień Wykupu 23 października 2023 roku 31 Jednostkowe sprawozdanie finansowe za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2020 roku Wszystkie kwoty podane są w tysiącach złotych, o ile nie podano inaczej Seria G Zabezpieczenie Obligacji Obligacje są niezabezpieczone. Cele Emisji Finansowanie prowadzonych oraz planowanych projektów deweloperskich realizowanych przez spółki z Grupy Emitenta, w tym także finansowanie zakupu nieruchomości pod nowe projekty deweloperskie przez spółki z Grypy Emitenta Dni płatności odsetek 23 kwietnia 2021 roku, 23 października 2021 roku, 23 kwietnia 2022 roku, 23 października 2022 roku, 23 kwietnia 2023 roku, 23 października 2023 roku Oprocentowanie zmienne WIBOR 6M + marża 4,50 % (marża jest zmienna w zależności od wartości wskaźnika dźwigni finansowej Spółki i może wynosić od 4,50 – 5,00% w skali roku) Wartość wskaźnika dźwigni finansowej dla obligacji serii E, F i G na dzień 31 grudnia 2020 roku wynosiła 0,39 . Przy wyliczeniu wskaźnika nie uwzględniono wartości zobowiązań z tytułu leasingu powstałych w wyniku wdrożenia MSSF 16 (praw wieczystego użytkowania gruntu oraz najem biura w Krakowie). Wydarzenia po dniu bilansowym W dniu 3 lutego 2021 roku zarząd Lokum Deweloper S.A. podjął uchwałę w sprawie ustanowienia programu emisji obligacji. W ślad za wyżej wymienioną uchwałą, rada nadzorcza Emitenta w dniu 3 lutego 2021 roku podjęła uchwałę w przedmiocie wyrażenia zgody na zaciągnięcie przez Emitenta zobowiązań finansowych wynikających z ustanowionego programu. W ramach programu Emitent może wyemitować, w ramach jednej lub kilku serii, obligacje odsetkowe, na okaziciela, o maksymalnej łącznej wartości nominalnej nie większej niż 100 mln PLN. W dniu 3 marca 2021 roku zarząd Spółki dokonał przydziału 100.000 Obligacji zwykłych na okaziciela serii H, o wartości nominalnej 1.000 PLN każda i łącznej wartości nominalnej 100 mln PLN, pod warunkiem ich opłacenia najpóźniej w dniu 5 marca 2021 roku. Cena emisyjna Obligacji była równa wartości nominalnej. W dniu 5 marca 2021 roku doszło do opłacenia przez inwestorów 100.000 Obligacji zwykłych na okaziciela serii H o wartości nominalnej 1 tys. PLN każda. Emisja Obligacji doszła do skutku w pełnej wysokości. Seria H Liczba Obligacji 100 000 Wartość nominalna jednej Obligacji 1 000,00 (słownie: jeden tysiąc) PLN Łączna wartość nominalna Obligacji 100 000 000,00 (słownie: sto milionów) PLN Dzień Emisji 5 marca 2021 roku Dzień Wykupu 5 września 2024 roku Zabezpieczenie Obligacji Obligacje są niezabezpieczone Cele Emisji Spłata przez Emitenta zobowiązań, w szczególności tych wynikających z wyemitowanych Obligacji serii E Dni płatności odsetek 5 września 2021 roku, 5 marca 2022 roku, 5 września 2022 roku, 5 marca 2023 roku, 5 września 2023 roku, 5 marca 2024 roku, 5 września 2024 roku Oprocentowanie zmienne WIBOR 6M + marża 4,50 % (marża jest zmienna w zależności od wartości wskaźnika dźwigni finansowej i może wynosić od 4,50 – 5,00% w skali roku) Rynki Catalyst ASO GPW W dniu 3 marca 2021 roku Spółka zawarła transakcje nabycia w celu umorzenia 12.000 sztuk Obligacji serii E, o wartości nominalnej 1 tys. PLN każda oraz o łącznej wartości nominalnej 12 mln PLN. W dniu 5 marca 2021 roku zarząd Lokum Deweloper S.A. podjął decyzję o zamiarze przeprowadzenia w dniu 29 marca 2021 roku przedterminowego wykupu na żądanie Emitenta 88.000 sztuk Obligacji serii E o łącznej wartości nominalnej 88.mln PLN, tj. wszystkich nieumorzonych Obligacji serii E Emitenta. Emitent jest uprawniony do przeprowadzenia przedterminowego wykupu Obligacji na żądanie własne zgodnie z pkt 13 Warunków Emisji Obligacji serii E. Kwota na jedną Obligację w jakiej obligacje podlegają spłacie w wyniku realizacji ww. opcji stanowi sumę wartości nominalnej jednej Obligacji (1.000,00 PLN). W związku z realizacją opcji w siódmym okresie odsetkowym Obligatariuszom nie przysługuje dodatkowa premia opisana w pkt 13.5 Warunków Emisji Obligacji serii E. Dodatkowo obligatariuszom 32 Jednostkowe sprawozdanie finansowe za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2020 roku Wszystkie kwoty podane są w tysiącach złotych, o ile nie podano inaczej wypłacona zostanie należna kwota odsetek ("Kupon") do dnia 29 marca 2021 roku. Kupon za siódmy okres odsetkowy wynosi 9,27 PLN na jedną Obligację. Dniem Ustalenia Praw dla przedterminowego wykupu Obligacji będzie dzień 19 marca 2021 roku. Przedterminowy wykup Obligacji realizowany będzie za pośrednictwem KDPW, zgodnie z regulacjami obowiązującymi w ramach KDPW. Leasing 16.1 Spółka jako leasingobiorca Spółka wdrożyła MSSF 16 Leasing od 1 stycznia 2019 roku. W wyniku tego zastosowania aktywa z tytuły prawa do użytkowania zostały wykazane w tych samych pozycjach sprawozdania z sytuacji finansowej, w jakich zaprezentowane zostałyby odpowiednie składniki aktywów Poniżej zaprezentowano aktywa oraz ich zmianę z tytułu prawa do użytkowania uwzględnione w pozycji rzeczowych aktywów trwałych. Rok zakończony 31 grudnia 2020 roku Budynki i budowle Maszyny i urządzenia Środki transportu Pozostałe środki trwałe Razem Wartość brutto na początek okresu 951 ‒ 1 004 ‒ 1 955 Zwiększenia (nabycie, wytworzenie, leasing) 1 273 462 1 735 Zmniejszenia (zbycie, likwidacja) (–) ‒ Transfer (377) (377) Wartość brutto na koniec okresu 2 224 ‒ 1 089 ‒ 3 313 Umorzenie na początek okresu (256) ‒ (352) ‒ (608) Amortyzacja (–) (256) (304) (560) Zmniejszenia (zbycie, likwidacja) (+) ‒ Transfer 205 205 Umorzenie na koniec okresu (512) ‒ (451) ‒ (963) Odpisy aktualizujące z tytułu utraty wartości (–) ‒ Odwrócenie odpisów aktualizujących ‒ Wartość bilansowa netto na początek okresu 695 ‒ 652 ‒ 1 347 Wartość bilansowa netto na koniec okresu 1 712 ‒ 638 ‒ 2 350 Pozycja transfer obejmuje wartości rzeczowych aktywów trwałych, które zostały wykupione z leasingu na własność. Rok zakończony 31 grudnia 2019 roku Budynki i budowle Maszyny i urządzenia Środki transportu Pozostałe środki trwałe Razem Wartość brutto na początek okresu ‒ ‒ ‒ ‒ ‒ (Wpływ wdrożenia MSSF 16) 1 251 ‒ ‒ ‒ 1 251 Razem wartość brutto na początek okresu 1 251 ‒ ‒ ‒ 1 251 Zwiększenia (nabycie, wytworzenie, leasing) ‒ Zmniejszenia (zbycie, likwidacja) (–) ‒ Transfer* (300) (24) (324) Reklasyfikacje 1 028 1 028 Wartość brutto na koniec okresu 951 ‒ 1 004 ‒ 1 955 33 Jednostkowe sprawozdanie finansowe za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2020 roku Wszystkie kwoty podane są w tysiącach złotych, o ile nie podano inaczej Rok zakończony 31 grudnia 2019 roku Budynki i budowle Maszyny i urządzenia Środki transportu Pozostałe środki trwałe Razem Umorzenie na początek okresu ‒ ‒ ‒ ‒ ‒ Amortyzacja (–) (256) (288) (544) Zmniejszenia (zbycie, likwidacja) (+) ‒ Transfer 9 9 Reklasyfikacje (73) (73) Umorzenie na koniec okresu (256) ‒ (352) ‒ (608) Odpisy aktualizujące z tytułu utraty wartości (–) ‒ Odwrócenie odpisów aktualizujących ‒ Wartość bilansowa netto na początek okresu 1 251 ‒ ‒ ‒ 1 251 Wartość bilansowa netto na koniec okresu 695 ‒ 652 ‒ 1 347 Pozycja transfer obejmuje wartości rzeczowych aktywów trwałych, które zostały wykupione z leasingu na własność. Pozycja reklasyfikacje obejmuje wartości rzeczowych aktywów trwałych, które zostały rozpoznane na dzień 31 grudnia 2018 roku jako leasing finansowy pod MSR17. Kwoty z tytułu umów leasingu ujęte w sprawozdaniu z zysku lub strat i innych całkowitych dochodów przedstawiono w tabeli poniżej. Koszty z tytułu: Rodzaj kosztu Rok zakończony 31 grudnia 2020 Rok zakończony 31 grudnia 2019 odsetek z tytułu leasingu Koszty finansowe: Odsetki 46 72 leasingu krótkoterminowego Koszty według rodzaju: Usługi obce 220 283 leasingu aktywów o niskiej wartości niebędący leasingiem krótkoterminowym Koszty według rodzaju: Usługi obce 3 8 zmiennych opłat leasingowych nieujętych w wycenie zobowiązań leasingowych Koszty według rodzaju: Usługi obce 218 224 Pozostające do spłaty przyszłe minimalne opłaty leasingowe według stanu na dzień bilansowy wynoszą: do 1 roku od 1 roku do 5 lat powyżej 5 lat Razem Stan na 31.12.2020 Przyszłe minimalne opłaty leasingowe 601 1 479 445 2 525 Koszty finansowe (-) (98) (151) (57) (306) Wartość bieżąca przyszłych minimalnych opłat leasingowych, w tym: 503 1 328 388 2 219 - od jednostek powiązanych 82 82 do 1 roku od 1 roku do 5 lat powyżej 5 lat Razem Stan na 31.12.2019 Przyszłe minimalne opłaty leasingowe 664 360 246 1 270 Koszty finansowe (-) (38) (15) ‒ (53) Wartość bieżąca przyszłych minimalnych opłat leasingowych, w tym: 626 345 246 1 217 - od jednostek powiązanych 158 82 240 34 Jednostkowe sprawozdanie finansowe za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2020 roku Wszystkie kwoty podane są w tysiącach złotych, o ile nie podano inaczej 16.2 Spółka jako leasingodawca W 2020 i w 2019 roku Spółka nie rozpoznała żadnych umów leasingu finansowego zgodnie z MSSF 16. Spółka jest stroną umów leasingu operacyjnego. Aktywa oddane przez Spółkę innym podmiotom do użytkowania na podstawie umów najmu zaliczane są do aktywów Spółki, a opłaty leasingowe z tytułu leasingów operacyjnych są ujmowane liniowo jako przychody ze sprzedaży produktów i usług. Leasing operacyjny dotyczy głównie nieruchomości stanowiących własność Spółki, objętych umowami najmu. Przychody z tytułu leasingu operacyjnego w 2020 roku wyniosły 93 tys. PLN (w 2019 roku 85 tys. PLN). Rezerwy z tytułu świadczeń pracowniczych Wartość rezerw ujętych w jednostkowym sprawozdaniu finansowym oraz ich zmiany przedstawiały się następująco: Rok zakończony 31 grudnia 2020 roku Rezerwy na długoterm. świadczenia pracownicze Rezerwy z tytułu niewykorzystanych urlopów Razem Stan na początek okresu 110 415 525 Zwiększenie rezerw ujęte jako koszt w okresie 49 562 611 Rozwiązanie rezerw ujęte jako przychód w okresie (–) ‒ ‒ ‒ Wykorzystanie rezerw (–) ‒ (415) (415) Wartość bilansowa na koniec okresu 159 562 721 Rok zakończony 31 grudnia 2019 roku Rezerwy na długoterm. świadczenia pracownicze Rezerwy z tytułu niewykorzystanych urlopów Razem Stan na początek okresu 86 695 781 Zwiększenie rezerw ujęte jako koszt w okresie 24 415 439 Rozwiązanie rezerw ujęte jako przychód w okresie (–) ‒ ‒ ‒ Wykorzystanie rezerw (–) ‒ (695) (695) Wartość bilansowa na koniec okresu 110 415 525 Rezerwy na niewykorzystane urlopy wypoczynkowe oraz odprawy emerytalne i rentowe zostały obliczone w sposób aktuarialny. Wyceny rezerwy na odprawy emerytalno-rentowe dokonano poprzez określenie salda początkowego zobowiązań na dzień bilansowy z tytułu przewidywanych przyszłych wypłat świadczeń, zgodnie z wytycznymi Międzynarodowego Standardu Rachunkowości nr 19 „Świadczenia pracownicze” przy zastosowaniu metody prognozowanych uprawnień jednostkowych. Ponadto dokonano wyliczenia kwoty rezerwy na niewykorzystane urlopy wypoczynkowe według stanu na dzień bilansowy. Wartość rezerwy na świadczenia pracownicze w Spółce została obliczona na dzień bilansowy 31 grudnia 2020 roku na podstawie danych sporządzonych na dzień wyceny oraz w oparciu o wiarygodne założenia aktuarialne i informacje makroekonomiczne aktualne na moment sporządzenia wyceny. Pozostałe zobowiązania Pozostałe zobowiązania 31.12.2020 31.12.2019 długoterminowe 628 332 - z tytułu opłaty przekształceniowej PWUG w prawo własności 628 332 krótkoterminowe 4 994 1 202 - z tytułu podatków, ceł, ubezpieczeń i innych świadczeń 4 979 1 197 - pozostałe 15 5 Razem 5 622 1 534 35 Jednostkowe sprawozdanie finansowe za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2020 roku Wszystkie kwoty podane są w tysiącach złotych, o ile nie podano inaczej Zobowiązania krótkoterminowe z tytułu podatków 31.12.2020 31.12.2019 Zryczałtowany podatek dochodowy od osób prawnych 2 905 Podatek VAT 1 084 404 Podatek dochodowy od osób fizycznych 335 260 Składki na ubezpieczenie społeczne (ZUS) 655 533 Razem 4 979 1 197 W dniu 30 grudnia 2020 roku został doręczony Spółce wynik kontroli celno-skarbowej z dnia 16 grudnia 2020 roku w zakresie przestrzegania przepisów prawa podatkowego w podatku dochodowym od osób prawnych za 2018 rok. Szczegółowy opis przeprowadzonej kontroli celno- skarbowej w Spółce zawarto w nocie 39. Zobowiązania z tytułu dostaw i usług Zobowiązania z tytułu dostaw i usług 31.12.2020 31.12.2019 wobec jednostek powiązanych o okresie wymagalności 18 90 - do 12 miesięcy 18 90 - powyżej 12 miesięcy wobec jednostek pozostałych o okresie wymagalności 534 368 - do 12 miesięcy 534 368 - powyżej 12 miesięcy Razem 552 458 Wartość godziwa zobowiązań handlowych nie różni się istotnie od ich wartości bilansowej. Instrumenty finansowe Kategorie i klasy aktywów finansowych 31.12.2020 31.12.2019 Wartość godziwa Wartość bilansowa Wartość godziwa Wartość bilansowa a) Aktywa finansowe wyceniane według zamortyzowanego kosztu Udzielone pożyczki (jednostkom powiązanym) 256 695 255 547 127 658 127 444 Należności z tytułu dostaw i usług 6 349 6 349 5 051 5 051 Pozostałe należności 8 558 8 558 525 525 Środki pieniężne 4 191 4 191 48 207 48 207 b) Aktywa finansowe wyceniane do wartości godziwej przez wynik finansowy Ekwiwalenty pieniężne - jednostki uczestnictwa w funduszach inwestycyjnych 43 025 43 025 45 460 45 460 c) Aktywa finansowe wyłączone z zakresu MSSF 9 Udziały i akcje (w jednostkach powiązanych) ‒ 148 841 ‒ 148 621 Należności z tytułu podatków ‒ 54 ‒ 50 36 Jednostkowe sprawozdanie finansowe za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2020 roku Wszystkie kwoty podane są w tysiącach złotych, o ile nie podano inaczej Kategorie i klasy zobowiązań finansowych 31.12.2020 31.12.2019 Wartość godziwa Wartość bilansowa Wartość godziwa Wartość bilansowa a) Zobowiązania finansowe wyceniane według zamortyzowanego kosztu Dłużne papiery wartościowe 200 552 199 090 165 351 164 448 Otrzymane pożyczki 53 358 52 724 56 685 56 395 Zobowiązania z tytułu dostaw i usług 552 552 458 458 Pozostałe zobowiązania 15 15 5 5 b) Zobowiązania finansowe wyłączone z zakresu MSSF 9 Zobowiązania z tytułu podatków, ceł, ubezpieczeń i innych świadczeń ‒ 4 979 ‒ 1 197 Zobowiązania z tytułu leasingu ‒ 2 219 ‒ 1 217 Przychody, koszty, zyski lub straty w podziale na kategorie instrumentów finansowych zaprezentowano z nocie 27 Przychody finansowe i 28 Koszty finansowe. Wszystkie instrumenty finansowe (zaprezentowane w notach powyżej) wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy są przez Spółkę klasyfikowane do poziomu 2. W przypadku jednostek uczestnictwa wartość godziwa jest ustalona w oparciu o cenę jednostki uczestnictwa, ogłoszoną przez towarzystwo funduszy inwestycyjnych. Sposób i technika wyceny instrumentów wycenianych w wartości godziwej nie zmieniły się w porównaniu do sposobu i techniki wyceny na dzień 31 grudnia 2019 roku. Majątek socjalny oraz zobowiązania ZFŚS Ustawa z dnia 4 marca 1994 r. o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych z późniejszymi zmianami stanowi, że Zakładowy Fundusz Świadczeń Socjalnych tworzą pracodawcy zatrudniający powyżej 20 pracowników na pełne etaty. Jednakże na podstawie art. 4 Ustawy z dnia 04.03.1994 r. o zakładowym fundusz świadczeń socjalnych z późniejszymi zmianami, zarząd w porozumieniu z pracownikiem wybranym przez załogę do reprezentowania jej interesów podjął decyzję o nietworzeniu w 2014 roku odpisów na zakładowy fundusz socjalny. Postanowienia te utrzymano w 2020 roku. Przychody Przychody Rok zakończony 31 grudnia 2020 Rok zakończony 31 grudnia 2019 Przychody ze sprzedaży usług, towarów i materiałów, w tym: 19 661 17 897 sprzedaż towarów i materiałów sprzedaż produktów sprzedaż usług 19 661 17 897 SUMA przychodów ze sprzedaży 19 661 17 897 Pozostałe przychody operacyjne 73 288 Przychody finansowe 68 483 51 933 SUMA przychodów ogółem z działalności kontynuowanej 88 217 70 118 Przychody z działalności zaniechanej ‒ ‒ Wartość przychodów razem 88 217 70 118 37 Jednostkowe sprawozdanie finansowe za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2020 roku Wszystkie kwoty podane są w tysiącach złotych, o ile nie podano inaczej Przychody operacyjne Przychody (struktura terytorialna) Rok zakończony 31 grudnia 2020 Rok zakończony 31 grudnia 2019 a) kraj, w tym: 19 661 17 897 - od jednostek powiązanych 19 520 17 719 b) zagranica, w tym: ‒ - od jednostek powiązanych Przychody netto ze sprzedaży produktów razem 19 661 17 897 - od jednostek powiązanych 19 520 17 719 Głównym celem istnienia i funkcjonowania Spółki jest realizacja inwestycji deweloperskich, poprzez posiadaną strukturę spółek celowych powołanych do realizacji poszczególnych projektów deweloperskich, a także nadzór nad nimi oraz ich obsługa: organizacyjna, administracyjna i doradcza. W związku z tym, Spółka jako jednostka dominująca, pełni w Grupie Kapitałowej Lokum Deweloper S.A. rolę spółki holdingowej sprawującej nadzór i obejmującej pełną obsługą organizacyjną, prawną i techniczną na rzecz spółek zależnych. Spółka zawarła umowy ze spółkami zależnymi oparte na zarządzaniu inwestycją, a nie na generalnej realizacji inwestycji (GRI). Ponad 98% przychodów z podstawowej działalności operacyjnej pochodzi od jednostek zależnych (w 2019 roku ponad 98%). Spółka nie wyodrębniała, jak dotąd, segmentów geograficznych lub branżowych z uwagi na fakt, iż Lokum Deweloper S.A. w 2020 roku świadczyła usługi zarządcze przede wszystkim dla Spółek należących do Grupy Kapitałowej, w związku z tym rynek zbytu świadczonych usług ogranicza się do terytorium Rzeczpospolitej Polskiej i jednej branży. Całość przychodów Spółki jest rozpoznawana w danym momencie. Koszty operacyjne Koszty operacyjne według rodzaju Rok zakończony 31 grudnia 2020 Rok zakończony 31 grudnia 2019 Amortyzacja 1 869 1 734 Zużycie materiałów i energii 546 627 Usługi obce 1 900 1 921 Podatki i opłaty 293 423 Wynagrodzenia 10 558 9 519 Ubezpieczenie społeczne i inne świadczenia 2 187 2 003 Pozostałe koszty rodzajowe 2 348 1 714 Koszty według rodzaju razem 19 701 17 941 Zmiana stanu zapasów, produktów i rozliczeń międzyokresowych Koszt wytworzenia produktów na własne potrzeby jednostki ( - ) Koszty sprzedaży ( - ) ‒ ‒ Koszty ogólnego zarządu ( - ) (1 332) (1 404) Koszty sprzedanych usług, towarów i materiałów 18 369 16 537 38 Jednostkowe sprawozdanie finansowe za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2020 roku Wszystkie kwoty podane są w tysiącach złotych, o ile nie podano inaczej Koszty świadczeń pracowniczych Rok zakończony 31 grudnia 2020 Rok zakończony 31 grudnia 2019 Wynagrodzenia 10 558 9 519 Koszty ubezpieczeń społecznych 2 007 1 713 Pozostałe koszty świadczeń pracowniczych 180 290 Koszty świadczeń pracowniczych razem 12 745 11 522 w tym: Koszty sprzedanych usług, towarów i materiałów 12 720 11 172 Koszty sprzedaży ‒ ‒ Koszty ogólnego zarządu 25 350 Pozostałe przychody operacyjne Pozostałe przychody operacyjne Rok zakończony 31 grudnia 2020 Rok zakończony 31 grudnia 2019 Zysk ze zbycia majątku trwałego 33 101 Uzyskane kary, grzywny i odszkodowania 8 187 Pozostałe 32 Pozostałe przychody operacyjne razem 73 288 Pozostałe koszty operacyjne Pozostałe koszty operacyjne Rok zakończony 31 grudnia 2020 Rok zakończony 31 grudnia 2019 Darowizny 10 32 Koszty napraw powypadkowych 180 Koszty ubezpieczeń 288 234 Koszty zaniechanej inwestycji w WNiP 110 Pozostałe 29 1 Pozostałe koszty operacyjne razem 327 557 39 Jednostkowe sprawozdanie finansowe za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2020 roku Wszystkie kwoty podane są w tysiącach złotych, o ile nie podano inaczej Przychody finansowe Przychody finansowe Rok zakończony 31 grudnia 2020 Rok zakończony 31 grudnia 2019 Dywidendy i udziały w zyskach 56 491 40 953 Odsetki, w tym: 11 908 10 913 od udzielonych pożyczek 11 717 9 558 od jednostek uczestnictwa w funduszach inwestycyjnych 131 1 176 Różnice kursowe ‒ ‒ Pozostałe przychody finansowe 84 67 Przychody finansowe razem 68 483 51 933 Dnia 22 kwietnia 2020 roku Zwyczajne Walne Zgromadzenie Wspólników spółki zależnej Holding 1 podjęło uchwałę o wypłacie jedynemu udziałowcowi, tj. spółce Lokum Deweloper S.A. dywidendy za rok 2019 w kwocie 55 654 830,40 PLN. Do dnia zatwierdzenia do publikacji niniejszego sprawozdania finansowego dywidenda została rozliczona w kwocie 54 657 000,00 PLN, pozostała część dywidendy w kwocie 997 830,40 PLN zostanie rozliczona do końca marca 2021 roku. Dnia 30 czerwca 2020 roku Zwyczajne Walne Zgromadzenie Wspólników spółki zależnej Olczyk podjęło uchwałę o wypłacie jedynemu udziałowcowi, tj. spółce Lokum Deweloper S.A. dywidendy za rok 2019 w kwocie 836 141,58 PLN. Do dnia zatwierdzenia do publikacji niniejszego sprawozdania finansowego dywidenda nie została rozliczona. Odsetki od udzielonych pożyczek i obligacji stanowią przychód z aktywów finansowych wycenianych według zamortyzowanego kosztu, natomiast odsetki od jednostek uczestnictwa stanowią przychód z aktywów finansowych wycenionych do wartości godziwej przez wynik finansowy. Koszty finansowe Koszty finansowe Rok zakończony 31 grudnia 2020 Rok zakończony 31 grudnia 2019 Odsetki, w tym: 9 051 12 562 od otrzymanych pożyczek 2 135 5 528 od obligacji 6 415 6 283 koszty emisji obligacji rozliczane w czasie 449 679 od zobowiązań z tytułu leasingu 46 72 Różnice kursowe ‒ ‒ Koszty finansowe razem 9 051 12 562 Odsetki od otrzymanych pożyczek i od obligacji stanowią koszt od zobowiązań finansowych wycenianych według zamortyzowanego kosztu. 40 Jednostkowe sprawozdanie finansowe za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2020 roku Wszystkie kwoty podane są w tysiącach złotych, o ile nie podano inaczej (Strata)/odwrócenie straty z tytułu utraty wartości aktywów niefinansowych (Strata)/odwrócenie straty z tytułu utraty wartości aktywów niefinansowych Rok zakończony 31 grudnia 2020 Rok zakończony 31 grudnia 2019 Odwrócenie odpisu aktualizującego należności Odpis aktualizujący wartość należności (2 994) (Strata)/odwrócenie straty z tytułu utraty wartości aktywów niefinansowych razem (2 994) ‒ W roku zakończonym dnia 31 grudnia 2020 Spółka utworzyła odpisy aktualizujące wartość należności w łącznej kwocie 2 994 tys. PLN, z czego kwota 2 905 tys. PLN dotyczy odpisu aktualizującego należności od zaległości podatkowej z tytułu podatku zryczałtowanego oraz z tytułu odsetek. W dniu 30 grudnia 2020 roku został doręczony Spółce wynik kontroli celno-skarbowej z dnia 16 grudnia 2020 roku w zakresie przestrzegania przepisów prawa podatkowego w podatku dochodowym od osób prawnych za 2018 rok. Szczegółowy opis przeprowadzonej kontroli celno-skarbowej w Spółce zawarto w nocie 39. Podatek dochodowy Podatek dochodowy Rok zakończony 31 grudnia 2020 Rok zakończony 31 grudnia 2019 Podatek bieżący, w tym: 183 14 rozliczenie podatku za bieżący okres sprawozdawczy 132 14 korekty obciążenia podatkowego za poprzednie okresy 51 Zmiana podatku odroczonego 524 (483) Obciążenie / uznanie (-) podatkowe wykazane w zysku lub stracie 707 (469) Uzgodnienie wysokości podatku dochodowego w rachunku zysków i strat z wynikiem finansowym przedstawia tabela poniżej. Bieżący podatek dochodowy Rok zakończony 31 grudnia 2020 Rok zakończony 31 grudnia 2019 Zysk (strata) przed opodatkowaniem 56 144 39 058 Przychody lat ubiegłych zwiększające podstawę do opodatkowania ‒ ‒ Przychody wyłączone z opodatkowania (59 365) (37 230) Koszty niestanowiące kosztów uzyskania przychodów 6 513 1 489 Koszty będące kosztami uzyskania przychodów (1 536) (2 001) Dochód do opodatkowania 1 756 1 316 Odliczenia od dochodu – strata z lat ubiegłych możliwa do odliczenia (1 063) (1 243) Podstawa opodatkowania 693 73 Podatek dochodowy przy zastosowaniu stawki 19% 132 14 Efektywna stawka podatku (udział podatku dochodowego w zysku przed opodatkowaniem) 0,23% 0,04% Za 2020 i 2019 Spółka rozpoznała dochód zarówno ze źródła przychody z zysków kapitałowych, jak i z działalności operacyjnej. Część bieżąca podatku dochodowego ustalona została według stawki równej 19% dla podstawy opodatkowania podatkiem dochodowym. 41 Jednostkowe sprawozdanie finansowe za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2020 roku Wszystkie kwoty podane są w tysiącach złotych, o ile nie podano inaczej Odroczony podatek dochodowy Aktywa oraz rezerwa z tytułu odroczonego podatku dochodowego w następujący sposób wpływają na jednostkowe sprawozdanie finansowe: Rok zakończony 31 grudnia 2020 Rok zakończony 31 grudnia 2019 Saldo na początek okresu: Aktywa z tytułu odroczonego podatku dochodowego 1 263 1 840 Rezerwa z tytułu odroczonego podatku dochodowego 525 1 585 Podatek odroczony per saldo na początek okresu 738 255 Zmiana stanu w okresie wpływająca na: Rachunek zysków i strat (+/-) (524) 483 Inne całkowite dochody (+/-) Podatek odroczony per saldo na koniec okresu, w tym: 214 738 Aktywa z tytułu odroczonego podatku dochodowego 1 389 1 263 Rezerwa z tytułu odroczonego podatku dochodowego 1 175 525 Odroczony podatek dochodowy wynika z następujących pozycji różnic przejściowych: Ujemne różnice przejściowe będące podstawą do tworzenia aktywa z tytułu podatku odroczonego 31.12.2019 zwiększenia zmniejszenia 31.12.2020 Rezerwa na nagrody jubileuszowe i odprawy emerytalne 110 49 159 Rezerwa na niewykorzystane urlopy 415 147 562 Pozostałe rezerwy 63 133 196 Różnica pomiędzy amortyzacją bilansową i podatkową 347 21 368 Wycena pożyczek i obligacji SCN – odsetki niezapłacone 4 256 1 289 5 545 Straty możliwe do odliczenia od przyszłych dochodów do opodatkowania 1 063 (1 063) ‒ Odpisy aktualizujące należności 391 89 480 Suma ujemnych różnic przejściowych 6 645 1 728 (1 063) 7 310 stawka podatkowa 19% 19% Aktywa z tytułu odroczonego podatku 1 263 1 389 Dodatnie różnice przejściowe będące podstawą do tworzenia rezerwy z tytułu podatku odroczonego 31.12.2019 zwiększenia zmniejszenia 31.12.2020 Wartość netto środków trwałych w leasingu 1 347 1 175 2 522 Zobowiązania z tytułu leasingu (1 217) (773) ‒ (1 990) Wycena pożyczek i obligacji SCN – odsetki niezapłacone 2 463 3 136 5 599 Różnica między wartością bilansową a podatkową – rozliczenie kosztów emisji obligacji 168 (115) 53 Suma dodatnich różnic przejściowych 2 761 3 538 (115) 6 184 stawka podatkowa 19% 19% Rezerwa z tytułu odroczonego podatku 525 1 175 42 Jednostkowe sprawozdanie finansowe za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2020 roku Wszystkie kwoty podane są w tysiącach złotych, o ile nie podano inaczej Zysk na akcję Zysk podstawowy przypadający na jedną akcję oblicza się poprzez podzielenie zysku netto za okres przypadającego akcjonariuszom podmiotu dominującego przez średnią ważoną liczbę wyemitowanych akcji zwykłych występujących w ciągu okresu. Zysk rozwodniony przypadający na jedną akcję oblicza się poprzez podzielenie zysku netto za okres przypadającego akcjonariuszom podmiotu dominującego przez średnią ważoną liczbę wyemitowanych akcji zwykłych występujących w ciągu okresu (skorygowaną o wpływ opcji rozwadniających oraz rozwadniających umarzalnych akcji uprzywilejowanych zamiennych na akcje zwykłe). Ilość akcji zwykłych w okresie w 2019 roku i w roku 2018 nie zmieniła się. Na 31 grudnia 2020 roku Lokum Deweloper S.A. nie ma potencjalnie rozwadniających akcji zwykłych. Kalkulację podstawowego oraz rozwodnionego zysku (straty) na akcję wraz z uzgodnieniem średniej ważonej rozwodnionej liczby akcji przedstawiono poniżej. Rok zakończony 31 grudnia 2020 Rok zakończony 31 grudnia 2019 Liczba akcji stosowana jako mianownik wzoru Średnia ważona liczba akcji zwykłych 18 000 000 18 000 000 Rozwadniający wpływ opcji zamiennych na akcje ‒ ‒ Średnia ważona rozwodniona liczba akcji zwykłych 18 000 000 18 000 000 Działalność kontynuowana Zysk (strata) netto z działalności kontynuowanej 55 437 39 527 Podstawowy zysk (strata) na akcję (PLN) 3,080 2,196 Rozwodniony zysk (strata) na akcję (PLN) 3,080 2,196 Działalność zaniechana Zysk (strata) netto z działalności zaniechanej ‒ ‒ Podstawowy zysk (strata) na akcję (PLN) ‒ ‒ Rozwodniony zysk (strata) na akcję (PLN) ‒ ‒ Działalność kontynuowana i zaniechana Zysk (strata) netto 55 437 39 527 Podstawowy zysk (strata) na akcję (PLN) 3,080 2,196 Rozwodniony zysk (strata) na akcję (PLN) 3,080 2,196 Dywidendy Dnia 29 lipca 2020 roku Walne Zgromadzenie Akcjonariuszy Lokum Deweloper S.A. podjęło uchwałę w sprawie przeznaczenia zysku netto za rok 2019 w kwocie 39 526 890,19 PLN na kapitał zapasowy. Dnia 24 kwietnia 2019 roku Walne Zgromadzenie Akcjonariuszy Lokum Deweloper S.A. podjęło uchwałę w sprawie przeznaczenia części zysku netto za rok 2018 w kwocie 36 000 000 PLN do wypłaty dla Akcjonariuszy Spółki. Na każdą akcję Spółki przypadała kwota 2 PLN dywidendy. Dywidendą objęte są wszystkie akcje Emitenta w liczbie 18.000.000 sztuk. Zwyczajne Walne Zgromadzenie Emitenta ustaliło jako dzień dywidendy datę 7 maja 2019 roku. Wypłata dywidendy nastąpiła w dniu 14 maja 2019 roku. Pozostała część zysku netto, wypracowanego przez Spółkę w 2018 roku w kwocie 2 292 721,49 PLN została przeznaczona na kapitał zapasowy Spółki. 43 Jednostkowe sprawozdanie finansowe za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2020 roku Wszystkie kwoty podane są w tysiącach złotych, o ile nie podano inaczej Przepływy pieniężne Rok zakończony 31 grudnia 2020 Rok zakończony 31 grudnia 2019 Amortyzacja: amortyzacja wartości niematerialnych 61 66 amortyzacja rzeczowych aktywów trwałych 1 808 1 668 1 869 1 734 Odsetki i udziały w zyskach (dywidendy) składają się z: dywidendy (56 491) (40 953) odsetki zapłacone 1 (2) odsetki zapłacone od otrzymanych pożyczek 501 6 050 odsetki naliczone od otrzymanych pożyczek 1 634 (522) odsetki otrzymane od udzielonych pożyczek (6 905) (11 379) odsetki naliczone od udzielonych pożyczek (3 250) 3 526 opłata za limity pożyczek (1 562) (1 704) odsetki od leasingu 46 47 odsetki i opłaty od dłużnych papierów wartościowych 6 864 6 963 (59 162) (37 974) Zysk (strata) z działalności inwestycyjnej przychody ze sprzedaży wartości niematerialnych i rzeczowych aktywów trwałych (34) (199) wartość netto sprzedanych wartości niematerialnych i rzeczowych aktywów trwałych 1 98 wartość netto zlikwidowanych aktywów trwałych (33) (101) Zmiana należności zmiana stanu należności wynikająca z bilansu (9 323) 17 239 zmiana stanu należności z tytułu opłaty za limit pożyczki 1 562 1 704 zmiana stanu należności z tytułu sprzedaży rzeczowych aktywów trwałych 4 z tytułu sprzedaży aktywów finansowych dla FORUM XVIII FIZ z tytuły należnej dywidendy 8 034 (16 879) 273 2 068 Zmiana stanu zobowiązań krótkoterminowych, z wyjątkiem zobowiązań finansowych zmiana stanu zobowiązań krótkoterminowych wynikająca z bilansu 3 886 (1 008) korekta o zmianę stanu zobowiązań z tytułu nabycia aktywów finansowych (23) (30) 3 863 (1 038) 44 Jednostkowe sprawozdanie finansowe za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2020 roku Wszystkie kwoty podane są w tysiącach złotych, o ile nie podano inaczej Uzgodnienie stanu zadłużenia Informacje o zmianach stanu zadłużenia wynikających z przepływów pieniężnych oraz zmian niepieniężnych przedstawia poniższa tabela. Rok zakończony 31 grudnia 2020 Rok zakończony 31 grudnia 2019 Zobowiązania finansowe na początek okresu - obligacje 164 448 174 708 - pożyczki 56 395 138 228 - leasingi 1 217 936 Zobowiązania finansowe na początek okresu razem 222 060 313 872 Zmiany wynikające z przepływów gotówkowych, w tym: wpływy z tyt. otrzymanych pożyczek ‒ 18 900 wpływy z tyt. wyemitowanych obligacji (pomniejszone o wydatki na emisje) 34 857 64 550 wypływy z tyt. spłaty otrzymanych pożyczek (5 306) (100 210) wypływy z tyt. wykupu obligacji ‒ (75 000) płatności zobowiązań z tytułu umów leasingu finansowego (687) (623) odsetki zapłacone w okresie (7 625) (12 495) 21 239 (104 878) Zmiany bezgotówkowe, w tym: wartość początkowa środków trwałych w leasingu przyjętych w roku obrotowym ‒ wpływ wdrożenia MSSF 16 ‒ 1 251 wykupienie z leasingu na własność ‒ (300) odsetki naliczone w okresie 8 999 12 115 8 999 13 066 Zobowiązania finansowe na koniec okresu - obligacje 199 090 164 448 - pożyczki 52 724 56 395 - leasingi 2 219 1 217 Zobowiązania finansowe na koniec okresu razem 254 033 222 060 Aktywa oraz zobowiązania warunkowe 36.1 Poręczenia i gwarancje wewnątrz Grupy Spółki z Grupy udzielają sobie wzajemnych poręczeń zarówno w związku z zaciąganymi wspólnie kredytami, jak i w ramach transakcji zakupowych. Transakcje te mają charakter wewnątrzgrupowy, poręczenie dotyczy zobowiązań kredytowych oraz zobowiązań handlowych wobec jednostek niepowiązanych. Informacje o udzieleniu przez Emitenta poręczeń kredytu, pożyczki lub udzieleniu gwarancji opisano w nocie 37 niniejszego sprawozdania finansowego. Wynik wyceny tych gwarancji według MSSF 9 na dzień 31 grudnia 2020 roku jest nieistotny. 45 Jednostkowe sprawozdanie finansowe za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2020 roku Wszystkie kwoty podane są w tysiącach złotych, o ile nie podano inaczej 36.2 Sprawy sądowe Istotne sprawy sądowe opisano w nocie 38 niniejszego sprawozdania finansowego. 36.3 Rozliczenia podatkowe Rozliczenia podatkowe mogą być przedmiotem kontroli przez okres pięciu lat, począwszy od końca roku, w którym nastąpiła zapłata podatku. Opis ryzyk i niepewności związanych ze sprawami podatkowymi został opisany w Sprawozdaniu z działalności zarządu Grupy Kapitałowej za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2020 roku w nocie 3. Szczegółowy opis przeprowadzonej kontroli celno-skarbowej w Spółce zawarto w nocie 39. Informacje o udzieleniu przez Emitenta poręczeń kredytu, pożyczki lub udzieleniu gwarancji Spółka udziela poręczeń innym jednostkom z Grupy, zarówno w związku z zaciąganymi kredytami lub zobowiązaniami z tytułu obligacji, jak i w ramach transakcji zakupowych. Transakcje te mają charakter wewnątrzgrupowy, poręczenie dotyczy zobowiązań kredytowych oraz zobowiązań handlowych wobec jednostek niepowiązanych Istotne gwarancje i poręczenia, jakich Lokum Deweloper S.A. udziela swoim jednostkom zależnym przedstawia poniższa tabela. Rodzaj Tytuł zabezpieczanego zobowiązania Beneficjent Wartość poręczenia w tys. PLN Wartość zobowiązania w tys. PLN Wygasa 1. Obligacje LOKUM DEWELOPER FIZ 630 180 392 495 12/2024 2. Kredyt Bank 75 511 48 261 11/2021 Bank 48 261 28 189 06/2022 Bank 28 189 15 667 06/2022 Bank 15 667 23 047 12/2023 Bank 23 047 85 635 06/2022 Bank 85 635 22 458 06/2023 3. Dostawy Dostawca 1 610 85 03/2021 Dostawca 594 ‒ 12/2021 1. Na dzień 31 grudnia 2020 roku Spółka posiadała zobowiązanie warunkowe na rzecz spółki Lokum Holding 1 z tytułu umowy poręczenia. Lokum Deweloper S.A. w dniu 27 grudnia 2017 roku nieodwołalnie i bezwarunkowo poręczył zgodnie z art. 876 Kodeksu cywilnego za należyte i terminowe wykonanie przez spółkę Lokum Holding 1 zobowiązań z tytułu emisji obligacji tejże spółki wyemitowanych na podstawie uchwały zarządu z dnia 27 grudnia 2017 roku. Poręczyciel poręczył do kwoty 630 180 000,00 PLN. Poręczenie zostało udzielone na okres od dnia zawarcia ww. umowy do dnia 29 grudnia 2024 roku. Obecnie obligatariuszem wyemitowanych obligacji jest LOKUM DEWELOPER FIZ. 2. Umowy kredytowe zaciągane samodzielnie przez jednostki zależne. Wartość zobowiązania wskazuje wysokość zobowiązań kredytowych uczestników umów na dzień 31 grudnia 2020 roku. Informacje o udzielonych poręczeniach i gwarancjach, w tym udzielonym podmiotom powiązanym emitenta zawarto w nocie 2.6 sprawozdania zarządu z działalności Grupy Kapitałowej Lokum Deweloper za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2020 roku. Wydarzenia po dniu bilansowym W dniu 25 stycznia 2021 roku spółka Lokum Deweloper S.A. udzieliła poręczenia za zobowiązania spółki Lokum 15 na rzecz Keller – Polska Sp. z o.o. z tytułu zapłaty wynagrodzenia za kontrakt na zaprojektowanie i wykonanie wzmocnienia podłoża gruntowego pod fundamentami budynków i pełnienie nadzoru autorskiego w ww. zakresie, w związku z realizacją I etapu przedsięwzięcia inwestycyjnego przy ul. Odolanowskiej we Wrocławiu. Poręczenie udzielone jest do dnia 31 maja 2021 roku i do kwoty 318 tys. PLN netto, powiększonej o kwotę podatku VAT. 46 Jednostkowe sprawozdanie finansowe za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2020 roku Wszystkie kwoty podane są w tysiącach złotych, o ile nie podano inaczej Istotne sprawy sądowe W dniu 8 lutego 2017 roku Spółka dominująca wytoczyła powództwo o zapłatę kwoty 426 tys. PLN. Jednak z uwagi na bezskuteczność egzekucji postępowanie egzekucyjne zostało umorzone. W dniu 22 stycznia 2019 roku Spółka wytoczyła w trybie art. 299 k.s.h. powództwo o zapłatę kwoty 520 tys. PLN, przeciwko członkom zarządu pozwanej uprzednio spółki z uwagi na bezskuteczną egzekucję z jej majątku. W dniu 29 kwietnia 2020 roku, po rozpoznaniu sprawy sąd wydał wyrok zasądzający w całości żądanie Spółki. Strona pozwana złożyła apelację od wyroku, która z uwagi na brak formalny została odrzucona. Wyrok jest prawomocny. Postępowanie sądowe, którego stroną jest Spółka nie wpływa w sposób istotny na działalność Spółki dominującej oraz Grupy Kapitałowej. W dniu 25 lipca 2019 roku została nadana klauzula wykonalności na tytuł egzekucyjny – akt notarialny, w części dotyczącej poddania się egzekucji co do kwoty 591 tys. PLN przez dłużnika spółki zależnej pod firmą Lokum 7. W dniu 8 sierpnia 2019 roku Lokum 7 wystąpiła do komornika z wnioskiem o egzekucję. Postępowanie to nie wpływa w sposób istotny na działalność Spółki dominującej oraz Grupy Kapitałowej. Zarządzanie ryzykiem finansowym Zarządzanie ryzykiem finansowym Do głównych instrumentów finansowych, z których korzysta Spółka i Grupa, należą obligacje, pożyczki, kredyty, leasing oraz środki pieniężne, lokaty krótkoterminowe i jednostki uczestnictwa w funduszach inwestycyjnych. Grupa posiada ponadto należności i zobowiązania z tytułu dostaw i usług powstałe w wyniku prowadzonej działalności. Zarządzanie ryzykiem finansowym Grupy koordynowane jest przez Spółkę dominującą. W procesie zarządzania ryzykiem najważniejszą wagę mają następujące cele: • zabezpieczenie krótkoterminowych oraz średnioterminowych przepływów pieniężnych, • stabilizacja wahań wyniku finansowego Grupy, • osiągnięcie stopy zwrotu z długoterminowych inwestycji wraz z pozyskaniem optymalnych źródeł finansowania działań inwestycyjnych. Grupa nie zawiera transakcji na rynkach finansowych w celach spekulacyjnych. Od strony ekonomicznej przeprowadzane transakcje mają charakter zabezpieczający przed określonym ryzykiem. Podstawowe rodzaje ryzyka finansowego Grupy obejmują ryzyko stopy procentowej, ryzyko związane z płynnością, ryzyko walutowe, ryzyko kredytowe i ryzyko zmiany cen. Zarząd weryfikuje i uzgadnia zasady zarządzania każdym z tych rodzajów ryzyka. Ryzyko cenowe Narażenie Spółki na ryzyko cenowe związane jest z lokowaniem wolnych środków w instrumenty finansowe znajdujące się w obrocie na aktywnym rynku. W okresie sprawozdawczym Spółka uczestniczyła w obrocie jednostkami uczestnictwa w funduszach inwestycyjnych otwartych. Fundusze będące przedmiotem zainteresowania Spółki są subfunduszami o najniższym stopniu ryzyka oferowanym w ramach wybieranych funduszy. Spółka może zawierać transakcje na pochodnych instrumentach finansowych w celu zabezpieczenia przed ryzykiem kursowym prognozowanych przyszłych przepływów pieniężnych. Na dzień 31 grudnia 2020 roku Spółka posiadała jednostki uczestnictwa funduszy inwestycyjnych wycenione na kwotę 43 025 tys. PLN. Ryzyko zmiany przepływów pieniężnych oraz wartości godziwej związane ze stopą procentową Narażenie Spółki na ryzyko stóp procentowych związane jest z aktywami i zobowiązaniami finansowymi, w szczególności z udzieloną i otrzymaną pożyczką. Pożyczki oprocentowane według zmiennej stopy narażają Spółkę na ryzyko wahań stóp procentowych. Spółka nie stosuje instrumentów na stopę procentową ani innych podobnych, które mogłyby ograniczać ryzyko związane z fluktuacjami stopy procentowej. Potencjalny wpływ w skali roku zmiany oprocentowania rynkowego na wynik finansowy generowany z instrumentów finansowych o zmiennym oprocentowaniu przedstawia poniższa tabela. Analiza opiera się na założeniu, że inne zmienne pozostaną na stałym poziomie. 47 Jednostkowe sprawozdanie finansowe za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2020 roku Wszystkie kwoty podane są w tysiącach złotych, o ile nie podano inaczej Ryzyko stóp procentowych Wartość obliczona dla celów analizy 31.12.2020 31.12.2019 Udzielone pożyczki (Kapitał) 250 292 125 440 Otrzymane pożyczki (Kapitał) (47 179) (52 485) Dłużne papiery wartościowe (200 000) (165 000) Ekspozycja netto 3 113 (92 045) Szacowana zmiana stóp procentowych +/- 1% +/- 1% Wpływ wzrostu/spadku stopy procentowej o 1 p.p. +/- 31 +/- 920 Ryzyko walutowe Na dzień bilansowy i w trakcie roku obrotowego Spółka nie posiadała istotnych sald wyrażonych w walucie obcej. W związku z tym ryzyko oszacowano jako nieistotne i nie dokonywano analizy wrażliwości na zmiany kursów walut. Ryzyko kredytowe Pozycje obarczone ryzykiem kredytowym to przede wszystkim: obligacje, pożyczki i inne instrumenty, należności handlowe, oraz środki pieniężne i ich ekwiwalenty. Ze względu na charakter działalności Spółki, aktywa finansowe (pożyczki, należności handlowe) dotyczą przede wszystkim jednostek zależnych. Zarząd regularnie monitoruje bieżącą i przewidywaną sytuację finansową tych spółek i jej wpływ na zdolność regulowania płatności wynikających z wymienionych wyżej instrumentów finansowych. W przypadku wątpliwości co do możliwości realizacji określonych aktywów, dokonywany jest odpis aktualizujący. W przypadku środków pieniężnych i ich ekwiwalentów, ryzyko kredytowe jest w ocenie zarządu niskie. Koncentracja ryzyka finansowego w Spółce wynika z faktu, że aktywa finansowe Spółki dotyczą przede wszystkim jednostek zależnych. Ryzyko utraty płynności Ryzyko utraty płynności jest to ryzyko, iż Spółka nie będzie w stanie regulować swoich zobowiązań finansowych w terminie ich wymagalności. Zarządzanie ryzykiem płynności odbywa się poprzez comiesięczne kontrolowanie i raportowanie mierników płynności finansowej, monitorowanie terminów płatności oraz zapotrzebowania na środki pieniężne w zakresie obsługi krótkoterminowych płatności (transakcje bieżące monitorowane w okresach tygodniowych) oraz długoterminowego zapotrzebowania na gotówkę na podstawie prognoz przepływów pieniężnych aktualizowanych w okresach miesięcznych. Zapotrzebowanie na gotówkę porównywane jest z dostępnymi źródłami pozyskania środków (zwłaszcza poprzez ocenę zdolności pozyskania finansowania w postaci kredytów) oraz konfrontowane z inwestycjami wolnych środków. Zdaniem zarządu Spółka ma wystarczającą ilość środków pieniężnych do terminowego regulowania wszelkich zobowiązań. Minimalizacja ryzyka płynności w dłuższej perspektywie czasu realizowana jest poprzez dostępność kredytów bankowych. Spółka może w każdej chwili skorzystać z wystarczającego finansowania, uruchamiając środki z przyznanych linii kredytowych w bankach. Analizy zobowiązań finansowych Spółki, które zostaną rozliczone w odpowiednich przedziałach wiekowych, na podstawie pozostałego okresu do upływu umownego terminu zapadalności na dzień bilansowy zostały przedstawione w odpowiednich notach: pożyczki, należności handlowe i zobowiązania handlowe. Mimo, że struktura bilansu Spółki na dzień bilansowy wskazuje, że posiadane aktywa krótkoterminowe (62,2 mln PLN) są niższe od wartości zobowiązań krótkoterminowych (106,4 mln PLN) zarząd Emitenta uważa, że nie ma ryzyka utraty płynności. Tak wysoki poziom zobowiązań krótkoterminowych wynika z ujęcia w nich zobowiązania z tytułu emisji obligacji Serii E o wartości nominalnej 100 mln PLN, których termin wykupu przypadał na dzień 18 czerwca 2021 roku. W dniu 3 marca 2021 roku Spółka zawarła transakcje nabycia w celu umorzenia 12.000 sztuk obligacji serii E, o wartości nominalnej 1 tys. PLN każda oraz o łącznej wartości nominalnej 12 mln PLN. W dniu 5 marca 2021 roku zarząd Lokum Deweloper S.A. podjął decyzję o zamiarze przeprowadzenia w dniu 29 marca 2021 roku przedterminowego wykupu na żądanie Emitenta 88.000 sztuk obligacji serii E o łącznej wartości nominalnej 88.mln PLN, tj. wszystkich nieumorzonych obligacji serii E Emitenta. Analiza stanu rozrachunków wykazuje brak zaległości w regulowaniu zobowiązań handlowych i publicznoprawnych. Dodatkowo na dzień zatwierdzenia do publikacji niniejszego sprawozdania doszło do opłacenia przez inwestorów 100.000 obligacji zwykłych na okaziciela serii H o wartości nominalnej 1 tys. PLN, w ramach programu emisji obligacji uchwalonego w dniu 3 lutego 2021 roku. Emisja obligacji doszła do skutku w pełnej wysokości. Środki z tej emisji zostaną przeznaczone w dużej mierze na wykup obligacji Serii E w kwocie 88 mln PLN. 48 Jednostkowe sprawozdanie finansowe za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2020 roku Wszystkie kwoty podane są w tysiącach złotych, o ile nie podano inaczej Na dzień bilansowy zobowiązania Spółki, mieściły się w następujących przedziałach terminów wymagalności: Krótkoterminowe Długoterminowe RAZEM do 6 m-cy do 12 m-cy Powyżej 1 roku do 3 lat Powyżej 3 do 5 lat Powyżej 5 lat Stan na 31.12.2020 Dłużne papiery wartościowe 103 698 2 040 106 930 ‒ 212 668 Leasing 279 224 770 558 388 2 219 Zobowiązania z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe zobowiązania 5 546 28 28 572 6 174 Krótkoterminowe Długoterminowe RAZEM do 6 m-cy do 12 m-cy Powyżej 1 roku do 3 lat Powyżej 3 do 5 lat Powyżej 5 lat Stan na 31.12.2019 Dłużne papiery wartościowe 345 99 546 64 557 164 448 Leasing 350 276 321 24 246 1 217 Zobowiązania z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe zobowiązania 1 660 20 20 292 1 992 Ryzyko rozliczeń podatkowych Rozliczenia podatkowe oraz inne obszary działalności podlegające regulacjom (na przykład sprawy celne czy dewizowe) mogą być przedmiotem kontroli organów administracyjnych, które uprawnione są do nakładania wysokich kar i sankcji. Brak odniesienia do utrwalonych regulacji prawnych w Polsce powoduje występowanie w obowiązujących przepisach niejasności i niespójności. Często występujące różnice w opiniach, co do interpretacji prawnej przepisów podatkowych zarówno wewnątrz organów państwowych, jak i pomiędzy organami państwowymi i przedsiębiorstwami, powodują powstawanie obszarów niepewności i konfliktów. Zjawiska te powodują, że ryzyko podatkowe w Polsce jest znacząco wyższe niż istniejące zwykle w krajach o bardziej rozwiniętym systemie podatkowym. Zważywszy również na rozbudowaną strukturę Grupy Kapitałowej, Spółka zdaje sobie sprawę z potencjalnego zainteresowania organów skarbowych procesami gospodarczymi i transakcjami dokonywanymi przez spółki wewnątrz Grupy Kapitałowej. Rozliczenia podatkowe mogą być przedmiotem kontroli przez okres pięciu lat, począwszy od końca roku, w którym nastąpiła zapłata podatku. W dniu 18 listopada 2019 roku Spółka Lokum Deweloper S.A. otrzymała postanowienie o wszczęciu postępowania kontrolnego przez Urząd Celno-Skarbowy we Wrocławiu w zakresie kontroli przestrzegania przepisów prawa podatkowego w podatku dochodowym od osób prawnych za 2018 rok. Dnia 8 lipca 2020 roku Naczelnik Dolnośląskiego Urzędu Celno-Skarbowego We Wrocławiu, po uwzględnieniu zawieszenia biegu terminu zakończenia kontroli celno-skarbowej w okresie od 31 marca do 23 maja 2020 roku, wydał postanowienie o wyznaczeniu nowego terminu zakończenia kontroli celno-skarbowej do dnia 19 października 2020 roku. W dniu 13 października 2020 roku Naczelnik Dolnośląskiego Urzędu Celno-Skarbowego We Wrocławiu, po uwzględnieniu zawieszenia biegu terminu zakończenia kontroli celno-skarbowej w okresie od 31 marca do 23 maja 2020 roku, wydał postanowienie o wyznaczeniu nowego terminu zakończenia kontroli celno-skarbowej do dnia 19 stycznia 2021 roku. W dniu 30 grudnia 2020 roku został doręczony Spółce wynik kontroli celno-skarbowej z dnia 16 grudnia 2020 roku w zakresie przestrzegania przepisów prawa podatkowego w podatku dochodowym od osób prawnych za 2018 rok. Szczegółowe ustalenia dokonane przez Naczelnika Dolnośląskiego Urzędu Celno-Skarbowego we Wrocławiu w zakresie prawidłowości rozliczeń Spółki wykazały zaniżenie podatku dochodowego od osób prawnych w wysokości 51.765 PLN. Po przeprowadzeniu ponownej weryfikacji materiału zebranego przez Naczelnika Dolnośląskiego Urzędu Celno-Skarbowego we Wrocławiu, Spółka zgodziła się ze stanowiskiem organu podatkowego w przedmiotowej sprawie i uiściła należny podatek dochodowy wraz z odsetkami w terminie dwóch tygodni od odebrania wyniku kontroli. Poza ww. obszarem, Naczelnik Dolnośląskiego Urzędu Celno-Skarbowego we Wrocławiu stwierdził m.in. nieprawidłowości w zakresie poboru zryczałtowanego podatku u źródła od dochodów wypłacanych podmiotowi zagranicznemu. Organ podatkowy ustalił, że Spółka jako płatnik podatku, nie pobrała i nie odprowadziła kwoty 2.409.960 PLN. Po konsultacjach ze specjalistami z zakresu prawa podatkowego, Spółka nie zgodziła się z ustaleniami Naczelnika Dolnośląskiego Urzędu Celno-Skarbowego we Wrocławiu w tym zakresie. W ocenie Spółki Naczelnik 49 Jednostkowe sprawozdanie finansowe za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2020 roku Wszystkie kwoty podane są w tysiącach złotych, o ile nie podano inaczej Dolnośląskiego Urzędu Celno-Skarbowego we Wrocławiu błędnie nie zastosował zwolnienia wynikającego zarówno z ustawy o CIT jak i przepisów wspólnotowych, co w konsekwencji prowadzi do nieuzasadnionego podwójnego opodatkowania. W związku z powyższym Spółka nie skorzystała z prawa do złożenia korekty deklaracji podatkowych zgodnie z treścią ustaleń Naczelnika Dolnośląskiego Urzędu Celno- Skarbowego we Wrocławiu wiedząc, że kontrola przekształci się następnie w postępowanie podatkowe. Spółka zdecydowała o ujęciu w sprawozdaniu finansowym na dzień bilansowy wyniku kontroli, wykazując m.in. zobowiązanie oraz należność publiczno-prawną, która została objęta odpisem aktualizującym, w kwocie 2 905 tys. PLN. Spółka nie zgadza się ze stwierdzonymi przez Organ nieprawidłowościami, a rozpoznany odpis podyktowany jest daleko idącą ostrożnością Emitenta. W opinii Zarządu Emitenta będące przedmiotem kontroli rozliczenia podatkowe w zakresie zryczałtowanego podatku dochodowego zostały przeprowadzone w sposób prawidłowy i Emitent będzie bronił swojego stanowiska w dalszym toku postępowania, wykorzystując wszelkie przewidziane prawem przepisami prawa podatkowego środki odwoławcze celem obrony własnego stanowiska, jednak uwzględniając realia prowadzonych postępowań podatkowych, uzyskanie ostatecznego rozstrzygnięcia może być procesem długotrwałym. Opis ryzyk i niepewności związanych ze sprawami podatkowymi został opisany w Sprawozdaniu z działalności zarządu Grupy Kapitałowej w nocie 3.1.3. Zdaniem Spółki na dzień 31 grudnia 2020 roku nie było zasadności tworzenia innych rezerw na rozpoznane i policzalne ryzyko podatkowe. Zarządzanie kapitałem Zarządzanie strukturą kapitałową jest realizowane na poziomie Grupy Kapitałowej, w której Spółka jest jednostką dominującą. W przypadku Spółki celem jest utrzymanie dobrego ratingu kredytowego i bezpiecznych wskaźników kapitałowych, które wspierałyby działalność operacyjną Spółki i zwiększały jej wartość dla akcjonariuszy. Spółka zarządza strukturą kapitałową i w wyniku zmian warunków ekonomicznych wprowadza do niej zmiany. W celu utrzymania lub skorygowania struktury kapitałowej, Spółka może wypłacić dywidendę dla akcjonariuszy, zwrócić kapitał akcjonariuszom lub wyemitować nowe akcje. W roku zakończonym 31 grudnia 2020 roku oraz w roku zakończonym dnia 31 grudnia 2019 roku nie wprowadzono żadnych istotnych zmian celów, zasad i procesów obowiązujących w tym obszarze. Dla potrzeb zarządzania kapitałem Grupy oraz Jednostki Dominującej, Spółka monitoruje stan kapitałów stosując wskaźnik dźwigni, który jest liczony jako stosunek zadłużenia netto do sumy kapitałów powiększonych o zadłużenie netto. Do zadłużenia netto Spółka wlicza kredyty i pożyczki oraz inne oprocentowane zobowiązania, w tym z tytułu obligacji, pomniejszone o środki pieniężne i ekwiwalenty środków pieniężnych. Kapitał obejmuje kapitał własny należny akcjonariuszom jednostki. Poniższa tabela zawiera kalkulację zadłużenia netto Spółki. Zadłużenie netto Wartość obliczona dla celów analizy 31.12.2020 31.12.2019 Otrzymane pożyczki 52 724 56 395 Dłużne papiery wartościowe 199 090 164 448 Leasing 2 219 1 217 Środki pieniężne i ich ekwiwalenty (47 216) (93 667) Zadłużenie netto 206 817 128 393 Kapitał własny 219 348 163 911 Kapitał i zadłużenie netto 426 165 292 304 Wskaźnik dźwigni (zadłużenie netto / kapitał + zadłużenie netto) 49% 44% Transakcje z podmiotami powiązanymi Lokum Deweloper S.A. jest podmiotem dominującym Grupy Kapitałowej Lokum Deweloper. Spółki Grupy prowadzą działalność deweloperską od 2004 roku. Zadania realizowane są w ramach odrębnych spółek operacyjnych. Na dzień 31 grudnia 2020 roku były to spółki komandytowe i komandytowo-akcyjne, w których komplementariuszem jest Olczyk spółka z ograniczoną odpowiedzialnością. Komandytariuszem posiadającym większość wkładu lub głównym akcjonariuszem jest Lokum Holding 1 spółka z ograniczoną odpowiedzialnością. Grupa 50 Jednostkowe sprawozdanie finansowe za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2020 roku Wszystkie kwoty podane są w tysiącach złotych, o ile nie podano inaczej kontrolowana jest przez Dariusza Olczyka za pośrednictwem spółki Halit s.à r.l. Kluczowi managerowie są wspólnikami spółek operacyjnych z prawem do dywidendy w łącznej wysokości 6,75%. W związku z przyjętą przez Grupę Lokum Deweloper strategią realizacji projektów deweloperskich przez odrębne podmioty zależne duża część realizowanych przez Lokum Deweloper S.A. transakcji realizowana jest z podmiotami powiązanymi. Podsumowanie transakcji z jednostkami powiązanymi w 2020 roku przedstawiają poniższe tabele. Przychody ze sprzedaży Pozostałe przychody operacyjne i finansowe (w tym dywidendy) Zakupy usług, towarów i środków trwałych Pozostałe koszty operacyjne i finansowe Jednostki zależne 19 317 68 296 159 2 150 Pozostałe jednostki powiązane 203 34 138 Razem 19 520 68 330 297 2 150 Udzielone pożyczki Należności handlowe i pozostałe należności Otrzymane pożyczki Zobowiązania handlowe i pozostałe zobowiązania Jednostki zależne 255 547 14 339 52 724 100 Pozostałe jednostki powiązane 39 Razem 255 547 14 378 52 724 100 Kluczowy personel kierowniczy Spółki stanowią członkowie zarządu oraz rady nadzorczej Spółki. W 2020 roku nie były zawierane żadne transakcje z członkami wyższej kadry kierowniczej za wyjątkiem świadczeń na rzecz personelu kierowniczego. Zestawienie stanu posiadania akcji Lokum Deweloper S.A. lub uprawnień do nich (opcji) przez osoby zarządzające i nadzorujące Lokum Deweloper S.A. na dzień zatwierdzenia do publikacji przez zarząd Spółki niniejszego sprawozdania finansowego przedstawia poniższa tabela. Akcje Opcje na akcje Razem Zarząd Bartosz Kuźniar 567 721 ‒ 567 721 Tomasz Dotkuś 1 100 ‒ 1 100 Rada Nadzorcza Jan Olczyk 13 350 ‒ 13 350 Arkadiusz Król 13 277 ‒ 13 277 Dariusz Olczyk: 15 184 690 ‒ 15 184 690 bezpośrednio* 84 690 ‒ 84 690 pośrednio Halit s.à r.l. 15 100 000 ‒ 15 100 000 * Lokum Deweloper S.A. jest bezpośrednio kontrolowana przez Halit s.à r.l. z siedzibą w Luksemburgu, a pośrednio przez Pana Dariusza Olczyka będącego przewodniczącym rady nadzorczej Spółki, który posiada bezpośrednio 100% udziałów Halit s.à r.l. 51 Jednostkowe sprawozdanie finansowe za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2020 roku Wszystkie kwoty podane są w tysiącach złotych, o ile nie podano inaczej Wynagrodzenie kadry kierowniczej Spółki Wynagrodzenie członków zarządu i rady nadzorczej Jednostki Dominującej przedstawia poniższa tabela. wynagrodzenie za rok zakończony 31 grudnia 2020 inne świadczenia za rok zakończony 31 grudnia 2020 Zarząd Bartosz Kuźniar prezes zarządu 38 12 Tomasz Dotkuś wiceprezes zarządu ds. finansowych 299 7 Razem 337 19 Rada Nadzorcza Dariusz Olczyk przewodniczący rady nadzorczej 18 Jan Olczyk wiceprzewodniczący rady nadzorczej 18 Arkadiusz Król sekretarz rady nadzorczej 12 Bartosz Krzesiak członek rady nadzorczej 18 Emilia Sawicka członek rady nadzorczej 20 Razem 86 ‒ Informacje o zatrudnieniu Przeciętne zatrudnienie Rok zakończony 31 grudnia 2020 Rok zakończony 31 grudnia 2019 Pracownicy administracyjni 95 90 Razem 95 90 Przeciętne zatrudnienie Rok zakończony 31 grudnia 2020 Rok zakończony 31 grudnia 2019 Liczba pracowników przyjętych 11 5 Liczba pracowników zwolnionych 6 15 Razem 5 (10) Informacje o systemie kontroli programów akcji pracowniczych W Spółce nie funkcjonuje program akcji pracowniczych. Informacje o wynagrodzeniu firmy audytorskiej uprawnionej do badania sprawozdania finansowego Rada nadzorcza Spółki, działając zgodnie z obowiązującymi przepisami i normami zawodowymi, dokonała wyboru firmy audytorskiej do badania sprawozdań finansowych. Firmą audytorską wybraną do badania sprawozdań finansowych Spółki jest spółka PKF Consult sp. z o.o. sp. k. z siedzibą w Warszawie przy ul. Orzyckiej 6 lok. 1B, wpisaną na listę firm audytorskich prowadzoną przez Polską Izbę Biegłych Rewidentów pod nr 477, z którym zawarta została umowa o badanie i przegląd sprawozdań Lokum Deweloper S.A. za rok 2020 i 2021. Wynagrodzenie firmy audytorskiej z poszczególnych tytułów wyniosło: 52 Jednostkowe sprawozdanie finansowe za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2020 roku Wszystkie kwoty podane są w tysiącach złotych, o ile nie podano inaczej Wynagrodzenie wypłacone lub należne za rok obrotowy Rok zakończony 31 grudnia 2020 Rok zakończony 31 grudnia 2019 za badanie rocznego jednostkowego sprawozdania finansowego i skonsolidowanego sprawozdania finansowego 71 63 za przegląd sprawozdania finansowego i skonsolidowanego sprawozdania finansowego 44 41 Razem 115 104 Zdarzenia następujące po zakończeniu okresu sprawozdawczego Po dniu bilansowym, do dnia zatwierdzenia do publikacji niniejszego jednostkowego sprawozdania finansowego, nie miały miejsca wydarzenia, inne niż opisane w niniejszym jednostkowym sprawozdaniu finansowym. 53 Jednostkowe sprawozdanie finansowe za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2020 roku Wszystkie kwoty podane są w tysiącach złotych, o ile nie podano inaczej Wybrane dane finansowe przeliczone na euro W okresach objętych jednostkowym sprawozdaniem finansowym, do przeliczenia wybranych danych finansowych zastosowano następujące średnie kursy wymiany złotego w stosunku do EUR, ustalane przez Narodowy Bank Polski: • kurs obowiązujący na ostatni dzień okresu sprawozdawczego: 31 grudnia 2020 roku: 4,6148 EUR/PLN; 31 grudnia 2019 roku: 4,2585 EUR/PLN; • średni kurs w okresie, obliczony jako średnia arytmetyczna kursów obowiązujących na ostatni dzień każdego miesiąca w danym okresie: od 1 stycznia do 31 grudnia 2020 roku: 4,4742 EUR/PLN oraz od 1 stycznia do 31 grudnia 2019 roku: 4,3018 EUR/PLN. Podstawowe pozycje jednostkowego sprawozdania z sytuacji finansowej, jednostkowego sprawozdania z wyniku oraz jednostkowego sprawozdania z przepływów pieniężnych, przeliczone na euro, przedstawia tabela: Rok zakończony 31 grudnia 2020 Rok zakończony 31 grudnia 2019 Rok zakończony 31 grudnia 2020 Rok zakończony 31 grudnia 2019 w tys. PLN w tys. EUR Sprawozdanie z wyniku Przychody ze sprzedaży 19 661 17 897 4 394 4 160 Zysk (strata) z działalności operacyjnej (294) (313) (66) (73) Zysk (strata) przed opodatkowaniem 56 144 39 058 12 548 9 079 Zysk (strata) netto 55 437 39 527 12 390 9 188 Zysk (strata) netto przypadający akcjonariuszom podmiotu dominującego 55 437 39 527 12 390 9 188 Zysk na akcję (PLN; EUR) 3,080 2,196 0,688 0,510 Rozwodniony zysk na akcję (PLN; EUR) 3,080 2,196 0,688 0,510 Średni kurs EUR/PLN w okresie ‒ ‒ 4,4742 4,3018 Sprawozdanie z przepływów pieniężnych Środki pieniężne netto z działalności operacyjnej 2 999 3 932 670 914 Środki pieniężne netto z działalności inwestycyjnej (70 643) 120 307 (15 789) 27 967 Środki pieniężne netto z działalności finansowej 21 193 (141 298) 4 737 (32 846) Zmiana netto stanu środków pieniężnych i ich ekwiwalentów (46 451) (17 059) (10 382) (3 966) Średni kurs EUR/PLN w okresie ‒ ‒ 4,4742 4,3018 31.12.2020 31.12.2019 31.12.2020 31.12.2019 w tys. PLN w tys. EUR Sprawozdanie z sytuacji finansowej Aktywa 481 510 389 020 104 340 91 351 Zobowiązania długoterminowe 155 719 222 056 33 743 52 144 Zobowiązania krótkoterminowe 106 443 3 053 23 066 717 Kapitał własny 219 348 163 911 47 531 38 490 Kurs EUR/PLN na koniec okresu ‒ ‒ 4,6148 4,2585 54 Jednostkowe sprawozdanie finansowe za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2020 roku Wszystkie kwoty podane są w tysiącach złotych, o ile nie podano inaczej Zatwierdzenie do publikacji Jednostkowe sprawozdanie finansowe sporządzone za okres od 1 stycznia 2020 roku do 31 grudnia 2020 roku zostało zatwierdzone do publikacji przez zarząd Spółki w dniu 11 marca 2021 roku. Data Funkcja Imię i Nazwisko Podpis 11 marca 2021 roku prezes zarządu Bartosz Kuźniar 11 marca 2021 roku wiceprezes zarządu ds. finansowych Tomasz Dotkuś